Wyrok WSA w Rzeszowie, sygn. akt I SA/Rz 115/24
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie
Data orzeczenia: 2024-06-04 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6118 Egzekucja świadczeń pieniężnych, zabezpieczenie zobowiązań podatkowych
Hasła tematyczne: Egzekucyjne postępowanie
Skarżony organ: Dyrektor Izby Administracji Skarbowej
Treść wyniku: oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 151
journal: Dz.U. 2023 poz 1634
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.
article: art. 59 § 1 i 2
journal: Dz.U. 2023 poz 2505
law: Ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (t. j.)
article: art. 70 § 1,4, art. 70 § 6 pkt 2, art 70 § 7 pkt 2
journal: Dz.U. 2021 poz 1540
law: Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący S. WSA Małgorzata Niedobylska, Sędzia WSA Piotr Popek /spr./, Sędzia WSA Jarosław Szaro, po rozpoznaniu w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym w dniu 4 czerwca 2024 r. sprawy ze skargi K.K. na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Rzeszowie z dnia 14 grudnia 2023 r., nr 1801-IEE.7192.60.2023 w przedmiocie odmowy umorzenia postępowania egzekucyjnego oddala skargę.


UZASADNIENIE

Zaskarżonym postanowieniem z 14 grudnia 2023 r. nr 1801-IEE.7192.60.2023 Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w Rzeszowie (dalej: DIAS, organ odwoławczy), po rozpatrzeniu zażalenia K. K. (dalej: Skarżący/Zobowiązany) utrzymał w mocy postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego w R. (dalej jako organ I instancji, Naczelnik US) z dnia 17 lipca 2023 r. nr 1815-SEE.7113.2.2023.200 w przedmiocie odmowy umorzenia postępowania egzekucyjnego.

Jak wynika z akt sprawy, organ egzekucyjny - Naczelnik Urzędu Skarbowego w R. prowadzi postępowanie egzekucyjne w stosunku do Zobowiązanego na podstawie własnego tytułu wykonawczego z dnia [...] października 2015 r. nr [...], wystawionego na należność z tytułu zryczałtowanego podatku dochodowego od przychodów z innych źródeł za 2008 r.

W toku prowadzonego postępowania egzekucyjnego organ egzekucyjny podjął szereg czynności egzekucyjnych skierowanych do majątku Zobowiązanego, w tym dokonał:

- zajęcia wierzytelności z rachunku bankowego i wkładu oszczędnościowego Zobowiązanego w B.S.A.,

- zajęcia wynagrodzenia za pracę Zobowiązanego w M.S.A.,

- zajęcia innej wierzytelności Zobowiązanego u J. K., zajęcia udziałów w P. sp. z o.o.,

- zajęcia nieruchomości składającej się z działek ewidencyjnych o numerach [...], [...] objętej księgą wieczystą nr [...],

-zajęcia nieruchomości składającej się z działek ewidencyjnych o numerach [...], [...], [...], [...], [...] objętej księgą wieczystą nr [...],

- zajęcia nieruchomości składającej się z działek ewidencyjnych o numerach [...], [...], [...], objętej księgą wieczystą nr [...],

- zajęcia nieruchomości składającej się z działek o numerach [...] oraz [...] objętych księgą wieczystą [...],

- zajęcia nieruchomości stanowiących działki o numerach [...], [...] oraz [...] objętych księgą wieczystą nr [...],

- zajęcia nieruchomości stanowiących działki o numerach: [...] oraz [...], objętych księgą wieczystą nr [...],

- zajęcia ½ udziału w prawie własności nieruchomości stanowiącej działkę nr [...] objętej księgą wieczystą nr [...],

- zajęcia innej wierzytelności pieniężnej Zobowiązanego w M.S.A.,

- zajęcia wierzytelności z rachunku bankowego i wkładu oszczędnościowego Zobowiązanego w B.S.A.

Pismami z 11 stycznia 2022 r. Zobowiązany wniósł do organu egzekucyjnego podania zatytułowane: "skarga na czynności organu egzekucyjnego w postaci obwieszczenia o terminie opisu i oszacowania nieruchomości" dot. nieruchomości objętej księgą wieczystą nr [...], "skarga na czynności organu egzekucyjnego dotycząca obwieszczenia o licytacji" dot. nieruchomości objętej księgą wieczystą nr [...], "skarga na czynności organu egzekucyjnego dotycząca obwieszczenia o licytacji", dot. nieruchomości objętej księgą wieczystą nr [...]. W ww. pismach Zobowiązany wniósł m.in. o umorzenie prowadzonych postępowań egzekucyjnych w całości.

Z kolei w dniu 17 lutego 2022 r. do organu egzekucyjnego wpłynęło pismo z dnia 15 lutego 2022 r. podpisane przez A. O. - działającego w imieniu Zobowiązanego - zatytułowane: "skarga na czynności organu egzekucyjnego w postaci obwieszczenia o terminie opisu i oszacowania nieruchomości", dot. nieruchomości objętej księgą wieczystą nr [...] w którym również zawarto wniosek o umorzenie prowadzonego postępowania egzekucyjnego w całości.

Organ egzekucyjny po rozpatrzeniu wniosków o umorzenie postępowania egzekucyjnego, zawartych w ww. pismach z dnia 11 stycznia 2022 r., postanowieniem z dnia 11 marca 2022 r. nr: 1815- SEE.711.42.2022.9 odmówił umorzenia postępowania egzekucyjnego prowadzonego wobec Zobowiązanego na podstawie tytułu wykonawczego z dnia [...] października 2015. nr [...], wskazując, że w sprawie nie zachodzi żadna z przesłanek skutkująca umorzeniem postępowania egzekucyjnego.

Po rozpatrzeniu wniosku o umorzenie postępowania egzekucyjnego zawartego w podaniu z dnia 15 lutego 2022 r., postanowieniem z dnia 17 marca 2022 r. nr 1815-SEE.711.45.2022.9, organ egzekucyjny odmówił umorzenia postępowania egzekucyjnego na podstawie tytułu wykonawczego z dnia 7 października 2015 r., również wskazując, że w sprawie nie zachodzi żadna z przesłanek skutkująca umorzeniem postępowania egzekucyjnego.

Zobowiązany nie zgodził się z rozstrzygnięciami organu i pismem z dnia 6 kwietnia 2022 r. wniósł zażalenie na postanowienie z dnia 11 marca2022 r., nr 1815- SEE.711.42.2022.9, zaś pismem z dnia 8 kwietnia 2022 r. wniósł zażalenie na postanowienie z dnia 17 marca 2022 r., nr: 1815-SEE.711.45.2022.9.

Po rozpatrzeniu zażaleń DIAS postanowieniami z dnia 16 sierpnia 2022 r., nr: 1801-IEE.711.48.2022 i nr 1801-IEE.711.54.2022 uchylił postanowienia organu egzekucyjnego z dnia 11 marca 2022 r. i 17 marca 2022 r. i przekazał sprawy do ponownego rozpatrzenia organowi pierwszej instancji.

Pismem z dnia 2 czerwca 2022 r. Zobowiązany wniósł do organu egzekucyjnego podanie zatytułowane: "skarga na czynności organu egzekucyjnego dotyczące opisu i oszacowania nieruchomości", dotyczące nieruchomości objętej księgą wieczystą nr [...]. W ww. piśmie Zobowiązany wniósł m.in. o umorzenie prowadzonego postępowania egzekucyjnego w całości.

Pismem z dnia 12 września 2022 r. organ wezwał pełnomocnika Zobowiązanego do wskazania przesłanki, w oparciu o którą wnosi o umorzenie postępowania egzekucyjnego. Na powyższe wezwanie nie udzielono odpowiedzi.

Postanowieniem z dnia 15 grudnia 2022 r. nr 1815-SEE.711.136.2022.9, organ egzekucyjny odmówił umorzenia postępowania egzekucyjnego zawartego we wniosku z dnia 12 września 2022 r. Po rozpatrzeniu zażalenia DIAS postanowieniem z dnia 13 kwietnia 2023 r. nr 1801-IEE.7192.7.2023 uchylił w całości postanowienie organu egzekucyjnego z dnia grudnia 2022 r. i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi pierwszej instancji.

Uzasadniając wydane rozstrzygnięcie wskazano, że w zaskarżonym postanowieniu organ egzekucyjny nie odniósł się w sposób wyczerpujący do wszystkich przesłanek umorzenia postępowania egzekucyjnego.

Postanowieniem z dnia 17 lipca 2023 r., znak: 1815-SEE.7113.2.2023.200, wydanym na podstawie m.in. art. 59 § 1 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz. U. z 2023 r. poz. 2505 ze zm., dalej: u.p.e.a.), organ egzekucyjny odmówił umorzenia postępowania egzekucyjnego z prowadzonego na podstawie tytułu wykonawczego nr [...] z dnia [...] października 2015 r. zgłoszonego w pismach z dnia 11 stycznia 2022 r., 15 lutego 2022 r. i 2 czerwca 2022 r.

W uzasadnieniu postanowienia organ dokonał analizy przesłanek umorzenia postepowania egzekucyjnego zawartych w art. 59 § 1 i 2 u.p.e.a. i stwierdził, że w przedmiotowej sprawie żadna z nich nie występuje.

Organ wskazał ponadto, że dochodzone zobowiązanie jest wymagalne i nie uległo przedawnieniu z uwagi na zdarzenia prawne skutkujące zawieszeniem i przerwaniem biegu przedawnienia, którymi są m.in.

- wszczęcie przez Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej postanowieniem z dnia 29 sierpnia 2014 r. postepowania karno-skarbowego o przestępstwo skarbowe z art. 56 § 1 k.k.s w zw. z art. 37 § 1 pkt 1 k.k.s.,

- wniesienie w dniu 22 października 2014 r. skargi do sądu administracyjnego na ostateczną decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w Rzeszowie nr IS-PDPMOZ/2-4117/60/2013.

Organ wskazał również środki egzekucyjne, które każdorazowo przerywały bieg przedawnienia, w tym zajęcie prawa własności nieruchomości poszczególnych działek, zajęcie innych wierzytelności pieniężnych, zajęcia wierzytelności z rachunku bankowego i wkładu oszczędnościowego szczegółowo je opisując i wskazując daty doręczenia zobowiązanemu zawiadomień o ich zastosowaniu

Pismem z dnia 9 sierpnia 2023 r. Zobowiązany wniósł do DIAS zażalenie na powyższe postanowienie, wnosząc o jego uchylenie i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia organowi pierwszej instancji zarzucając brak analizy i oceny przesłanek umorzenia postępowania egzekucyjnego. Podniósł także, że organ bezpodstawnie wszczął postępowanie karno-skarbowe nie mając uzasadnionego podejrzenia popełnienia przestępstwa.

DIAS, po rozpatrzeniu w/w zażalenia, postanowieniem z 14 grudnia 2023 r. , utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie organu I instancji.

Uzasadniając wydane rozstrzygnięcie organ odwoławczy ponownie omówił przesłanki umorzenia postępowania egzekucyjnego wymienione w artykule 59 § 1 u.p.e.a. (w brzmieniu obowiązującym do dnia 29 lipca 2020 r.) i wskazał, że w przedmiotowej sprawie żadna z tych przesłanek nie wystąpiła.

Organ odwoławczy zgodził się z organem egzekucyjnym że w sprawie nie wystąpiła przesłanka do fakultatywnego umorzenia postępowania egzekucyjnego, o której mowa w art. 59 § 2 ww. ustawy.

DIAS wyjaśnił, że podstawę prawną obowiązki dochodzonego na podstawie tytułu wykonawczego z dnia 7 października 2015 r. stanowiła decyzja Dyrektora Izby Skarbowej w Rzeszowie z dnia 1 października 2014 r. nr: IS-PDPMOZ/2-4117/60/2013 (doręczona w dniu 17.10.2014 r.) utrzymująca w mocy decyzję Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej w Rzeszowie z dnia 29 sierpnia 2013 r., nr: UKS1891/W3P1/42/91/12/44/028, w sprawie określenia zryczałtowanego podatku dochodowego od osób fizycznych za 2008 r., w wysokości [...] zł, od wartości majątku otrzymanego przez Zobowiązanego w związku z likwidacją osoby prawnej. Ww. decyzja Dyrektora Izby Skarbowej w Rzeszowie została zaskarżona do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie, który postanowieniem z dnia 9 stycznia 2015 r., sygn. akt I SA/Rz 1045/14 odrzucił skargę z uwagi na nieuiszczenie wpisu sądowego. Kolejne postępowania zainicjowane przez Stronę - w sprawie wznowienia postępowania oraz w przedmiocie stwierdzenia nieważności ww. decyzji ostatecznej Dyrektora Izby Skarbowej w Rzeszowie - również nie doprowadziły do wzruszenia tej decyzji.

Odnosząc się do przesłanki z art. 59 § 1 pkt 1 u.p.e.a. organ odwoławczy wskazał, że egzekwowany od Zobowiązanego obowiązek wynikający ze wskazanej wyżej decyzji Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej w Rzeszowie z dnia 29 sierpnia 2013 r., utrzymanej w mocy ostateczną decyzją Dyrektora Izby Skarbowej w Rzeszowie z dnia 1 października 2014 r., nr: IS-PDPMOZ/2-4117/60/2013 nie został uregulowany przez Zobowiązanego przed wszczęciem postępowania.

Odnosząc się z kolei do przesłanki z art. 59 § 1 pkt 2 u.p.e.a. DIAS wyjaśnił, że egzekwowany obowiązek jest wymagalny i nadal istnieje, został określony w decyzji, która po wystawieniu tytułu wykonawczego nie została wyeliminowana z obrotu prawnego, obowiązek nie został umorzony, ani nie wygasł z uwagi na przedawnienie. Podkreślił, że na podstawie ww. tytułu wykonawczego dochodzone są zobowiązania z tytułu zryczałtowanego podatku dochodowego od przychodów z innych źródeł za 2008 r.

Następnie DIAS odniósł się do kwestii przedawnienia zobowiązania wskazując, że termin płatności ww. zobowiązania upływał z dniem 30 kwietnia 2009 r., w sytuacji braku zdarzeń prawnych wpływających na bieg terminu przedawnienia. Zobowiązanie to - w świetle art. 70 § 1 Ordynacji podatkowej - przedawniłoby się zatem z dniem 31.12.2014 r.

W ocenie DIAS egzekwowane zobowiązanie nie uległo jednak przedawnieniu, z uwagi na różnorodne okoliczności skutkujące zawieszeniem i przerwaniem biegu terminu przedawnienia.

DIAS podkreślił, że w sprawie nastąpiło skuteczne zawieszenie biegu terminu przedawnienia ww. zobowiązania podatkowego w związku z wniesieniem w dniu 22 października 2014 r. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie skargi na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w Rzeszowie z dnia 1 października 2014 r. nr: IS-PDPMOZ/2-4117/60/2013.

W przedmiotowej sprawie bieg terminu przedawnienia ww. zobowiązania został zatem zawieszony od dnia 22 października 2014 r. do dnia 2 września 2015 r. w którym doręczono organowi podatkowemu odpisu postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie z dnia 9 stycznia 2015 r., sygn. akt I SA/Rz 1045/14, odrzucającego skargę Strony na ww. decyzję wraz ze stwierdzeniem jego prawomocności. Powyższa okoliczność wydłużyła termin przedawnienia ww. zobowiązania o 71 dni w ten sposób, że nowy termin przedawnienia zobowiązania - po doliczeniu wskazanej wyżej liczby dni do daty, od której termin przedawnienia zobowiązania podatkowego biegł dalej - upływałby z dniem 12.11.2015 r.

DIAS wskazał, że po okresie zawieszenia biegu terminu przedawnienia – w związku ze skargą do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie - nastąpiły skuteczne przerwania biegu terminu przedawnienia na skutek zastosowania środków egzekucyjnych.

Przed upływem terminu przedawnienia zastosowano szereg skutecznych środków egzekucyjnych, które każdorazowo przerywały bieg terminu przedawnienia, tj.:

-zajęcie wierzytelności z rachunku bankowego i wkładu oszczędnościowego Zobowiązanego w B.S.A., dokonane zawiadomieniem z dnia 08.10.2015 r., nr US.EA.511- 1/2635/2015,

-zajęcie wynagrodzenia za pracę Zobowiązanego w M.S.A. z siedzibą w R., dokonane zawiadomieniem z dnia 08.10.2015 r., nr US.EA.511-1/2636/2015,

-zajęcie innej wierzytelności pieniężnej Zobowiązanego u J. K., dokonane zawiadomieniem z dnia 03.11.2015 r., nr US.EA.511-1/2820/2015,

-zajęcia udziałów w P. Sp. z o.o. z siedzibą w R., dokonane zawiadomieniem z dnia 05.11.2015 r., nr US.EA.511-1/2909/2015,

-zajęcie nieruchomości położonych w S. M., dokonane zawiadomieniem z dnia 11.01.2016 r., nr US.EA.511-19.2.2016,

-zajęcie nieruchomości położonych w G. R., dokonane zawiadomieniem z dnia 11.01.2016 r., nr US.EA.511-19.1.2016,

-zajęcie ruchomości Zobowiązanego w postaci samochodów specjalnych i ciągnika rolniczego, dokonane protokołem z dnia 02.03.2016 r.,

-zajęcie nieruchomości położonych w P. Ś., dokonane zawiadomieniem z dnia 30.03.2017 r., nr 2423-SEE.711.452506.2017, dokonane przez Naczelnika Urzędu Skarbowego w P. Ś.,

-zajęcie nieruchomości położonych w P. Ś., dokonane zawiadomieniem z dnia 30.03.2017 r., nr 2423-SEE.711.452513.2017, dokonane przez Naczelnika Urzędu Skarbowego w P. Ś.,

-zajęcie nieruchomości położonych w R., dokonane zawiadomieniem z dnia 19.10.2017 r., nr 1815.SEE.711.2.2017.20,

-zajęcie ½ udziału w prawie własności nieruchomości położonej w R., dokonane zawiadomieniem z dnia 19.10.2017r., nr 1815.SEE.711.3.2017.20,

-zajęcie innej wierzytelności pieniężnej Zobowiązanego w M.S.A. z siedzibą w R., dokonane zawiadomieniem z dnia 29.09.2021r., nr 1815-SEE.711.40589518.2021. 1SZKR,

-zajęcie wierzytelności z rachunku bankowego i wkładu oszczędnościowego Zobowiązanego w B.S.A., dokonane zawiadomieniem z dnia 19.10.2021 r., nr 1815- SEE.711.41681622.2021. 1.SZKR.

DIAS stwierdził, że mając na uwadze datę zastosowania ostatniego środka egzekucyjnego (tj. 20 października 2021 r.), aktualny termin przedawnienia zobowiązania podatkowego przypada dzień 21 października 2026 r., o ile w sprawie nie wystąpią inne okoliczności skutkujące zawieszeniem lub przerwaniem biegu terminu przedawnienia.

Reasumując w ocenie DIAS zobowiązanie z tytułu zryczałtowanego podatku dochodowego od przychodów z innych źródeł za 2008 r. nie uległo przedawnieniu, z uwagi na okoliczności powodujące zawieszenie, a następnie przerwanie biegu terminu przedawnienia.

Odnosząc się do przesłanek z art. 59 § 1 pkt 3 i 4 u.p.e.a. organ odwoławczy stwierdził, że egzekwowany na podstawie ww. tytułu wykonawczego obowiązek został określony zgodnie z treścią obowiązku wynikającego z ww. decyzji, będącej podstawą tytułu wykonawczego, nie zachodzi błąd co do osoby zobowiązanego - egzekucja prawidłowo została skierowana do K. K. będącego Zobowiązanym.

Odnosząc się do przesłanki z art. 59 § 1 pkt 5 ww. ustawy DIAS wskazał, że nie ma ona zastosowania w przedmiotowej sprawie, bowiem od Zobowiązanego egzekwowany jest obowiązek o charakterze pieniężnym. W sprawie nie wystąpiła również przesłanka śmierci zobowiązanego o której mowa w art. 59 § 1 pkt 6 ww. ustawy.

Omawiając przesłankę z art. 59 § 1 pkt 7 ww. ustawy DIAS wyjaśnił, że egzekwowany obowiązek z tytułu podatku dochodowego od osób fizycznych podlega egzekucji administracyjnej, na podstawie art. 2 § 1 pkt 1 u.p.e.a., zaś zastosowane w postępowaniu egzekucyjnym prowadzonym wobec Zobowiązanego środki egzekucyjne również zostały uregulowane w ww. ustawie. Ponadto, Wierzyciel w dniu 11 września 2015 r. wystawił na Zobowiązanego upomnienie nr 1327/15, które zostało doręczone w dniu 28 września 2015 r.

Odnosząc się do przesłanki z art. 59 § 1 pkt 8 ww. DIAS wskazał, że nie ma ona zastosowania w przedmiotowej sprawie, ponieważ postępowanie egzekucyjne prowadzone wobec Zobowiązanego nie zostało zawieszone na żądanie Wierzyciela. Wierzyciel nie wnosił o umorzenie postępowania egzekucyjnego prowadzonego wobec Zobowiązanego na podstawie ww. tytułu wykonawczego a zatem nie zaistniała przesłanka z art. 59 § 1 pkt 9 ww. ustawy.

Organ odwoławczy zgodził się również z organem egzekucyjnym, że brak jest podstaw do umorzenia postępowania egzekucyjnego ze względu na stwierdzenie, że w postępowaniu egzekucyjnym dotyczącym należności pieniężnej nie uzyska się kwoty przewyższającej wydatki egzekucyjne (art. 59 § 2 u.p.e.a.). Wskazał, że Zobowiązany posiada majątek z którego można prowadzić skuteczną egzekucję: jest właścicielem m.in. nieruchomości objętych księgami wieczystymi o numerach: [...], [...], [...], [...], [...] oraz współwłaścicielem nieruchomości objętej księgą wieczystą nr [...], na części których dokonano zabezpieczenia poprzez wpisy hipoteki przymusowej, a następnie w toku prowadzonego postępowania egzekucyjnego dokonano zajęcia wszystkich z ww. nieruchomości.

Odnosząc się do podniesionej w zażaleniu kwestii zasadności wszczęcia przez Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej w Rzeszowie postępowania karno-skarbowego, tj. śledztwa o przestępstwo skarbowe z art. 56 § 1 K.k.s w zw. z art. 37 § 1 pkt 1 K.k.s. polegające na narażeniu na uszczuplenie należności Skarbu Państwa w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2008 r. w kwocie [...] zł DIAS miał na uwadze, że postanowieniem z dnia [...] grudnia 2016 r., sygn. akt [...] (prawomocnym od dnia 29 grudnia 2016 r.) prokurator Prokuratury Rejonowej w R., działając na podstawie art. 17 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks postępowania karnego (tekst jednolity: Dz. U. z 2022 r., poz. 1375 ze zm.) w zw. z art. 113 § 1 Kodeksu karnego skarbowego, umorzył śledztwo w ww. sprawie wobec braku znamion czynu zabronionego - stwierdzając brak umyślności w działaniu Podatnika - wszczęcie postępowania karnego skarbowego nie wywarło skutku w postaci zawieszenia biegu terminu przedawnienia ww. zobowiązania.

Z tej przyczyny, w ocenie DIAS, bezprzedmiotowym stało odnoszenie się do podniesionych przez Zobowiązanego w zażaleniu zarzutów dotyczących zasadności wszczęcia tego postępowania.

Zobowiązany nie zgodził się z postanowieniem DIAS z 14 grudnia 2023 r. i wniósł na niego skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie.

Zaskarżonemu rozstrzygnięciu zarzucił naruszenie przepisów prawa procesowego i materialnego w tym art 74 § 4 Ordynacji podatkowej poprzez niezastosowanie tego przepisu, a w rezultacie powyższych uchybień naruszenie art. 59 § 3 w zw. z art. 59 § 1 pkt 2 u.p.e.a. oraz art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a., poprzez utrzymanie w mocy postanowienia organu i instancji, co doprowadziło do uchybienia także zasadom ogólnym postępowania administracyjnego, w tym przede wszystkim zasadzie wyrażonej w art. 6 k.p.a., tj. zasadzie praworządności i działania organów administracji

Mając na uwadze powyższe zarzuty wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia w całości, umorzenie postepowania egzekucyjnego prowadzonego na podstawie tytułu wykonawczego z dnia 7 października 2015 r., względnie zwrócenie sprawy organowi do ponownego rozpoznania. oraz zasądzenie zwrotu kosztów postępowania.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie zważył, co następuje:

Stosownie do treści art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2023 r. poz. 1634 ze zm.; dalej: P.p.s.a.) sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. W ramach swej kognicji sąd bada, czy przy wydaniu zaskarżonego aktu nie doszło do naruszenia prawa materialnego i przepisów postępowania.

Z kolei zgodnie z art. 134 § 1 P.p.s.a., sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Zobowiązany jest natomiast do wzięcia z urzędu pod uwagę wszelkich naruszeń prawa, w tym także tych niepodnoszone w skardze, które są związane z materią zaskarżonych aktów administracyjnych. Uwzględnienie skargi następuje w przypadkach naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a P.p.s.a.), naruszenia prawa, dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego (art. 145 § 1 pkt. 1 lit. b P.p.s.a.), oraz innego naruszenia przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt 1 lit. c P.p.s.a.). W przypadkach, gdy zachodzą przyczyny określone w art. 156 Kodeksu postępowania administracyjnego lub w innych przepisach, sąd stwierdza nieważność decyzji lub postanowienia (art. 145 § 1 pkt. 2 p.p.s.a.). Natomiast w razie nieuwzględnienia skargi w całości albo w części sąd oddala skargę odpowiednio w całości albo w części (art. 151 P.p.s.a.).

W ocenie Sądu, mając na uwadze opisane wyżej granice kontroli, stwierdzić przychodzi, że akarga nie zasługuje na uwzględnienie.

Istota sporu w rozpatrywanej sprawie sprowadza się do oceny, czy wystąpiły przesłanki do umorzenia postępowania egzekucyjnego.

Na wstępie wskazać należy, że z dniem 30 lipca 2020 r. zmieniony został m.in. art. 59 § 1 ustawy u.p.e.a. na podstawie art. 1 pkt 31 lit. a ustawy z dnia 11 września 2019 r. o zmianie ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. poz. 2070 ze zm.). Powołana ustawa o zmianie ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji oraz niektórych innych ustaw w art. 13 ust. 1 stanowi, że do postępowań egzekucyjnych wszczętych na podstawie ustawy zmienianej w art. 1 i niezakończonych przed dniem wejścia w życie niniejszej ustawy (tak jak w rozpatrywanej sprawie) stosuje się przepisy dotychczasowe. Mając zatem na uwadze powyższe, przywołując w niniejszym postanowieniu treść przepisu art. 59 § 1 u.p.e.a., a także odnosząc się do niego należy na względzie brzmienie tego przepisu obowiązujące do dnia 29 lipca 2020 r.

Zauważyć również należy, że z dniem 20 lutego 2021 r. zmieniony został m.in. art. 59 § 2 u.p.e.a na podstawie art. 1 pkt 12 lit. a ustawy z dnia 4 lipca 2019 r. o zmianie ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. poz. 1553). Powołana ustawa o zmianie ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji oraz niektórych innych ustaw w art. 6 ust. 1 stanowi, że do postępowań egzekucyjnych wszczętych i niezakończonych przed dniem wejścia w życie tej ustawy (tak jak w rozpatrywanej sprawie) stosuje się przepisy dotychczasowe. Mając zatem na uwadze powyższe, przywołując w niniejszym postanowieniu treść przepisu art. 59 § 2 e.p.e.a., a także odnosząc się do niego – należy mieć na uwadze jego brzmienie obowiązujące do dnia 19 lutego 2021 r.

Zgodnie z art. 59 § 1 u.p.e.a. (w brzmieniu obowiązującym do dnia 29 lipca 2020 r. i mającym zastosowanie w przedmiotowej sprawie), postępowanie egzekucyjne umarza się:

1.jeżeli obowiązek został wykonany przed wszczęciem postępowania;

2. jeżeli obowiązek nie jest wymagalny, został umorzony lub wygasł z innego powodu albo jeżeli obowiązek nie istniał;

3.jeżeli egzekwowany obowiązek został określony niezgodnie z treścią obowiązku wynikającego z decyzji organu administracyjnego, orzeczenia sądowego albo bezpośrednio z przepisu prawa;

4.gdy zachodzi błąd co do osoby zobowiązanego lub gdy egzekucja nie może być prowadzona ze względu na osobę zobowiązanego;

5.jeżeli obowiązek o charakterze niepieniężnym okazał się niewykonalny;

6.w przypadku śmierci zobowiązanego, gdy obowiązek jest ściśle związany z osobą zmarłego;

7. jeżeli egzekucja administracyjna lub zastosowany środek egzekucyjny są niedopuszczalne albo zobowiązanemu nie doręczono upomnienia, mimo iż obowiązek taki ciążył na wierzycielu;

8. jeżeli postępowanie egzekucyjne zawieszone na żądanie wierzyciela nie zostało podjęte przed upływem 12 miesięcy od dnia zgłoszenia tego żądania;

9. na żądanie wierzyciela;

10. w innych przypadkach przewidzianych w ustawach.

W ocenie Sądu organy w niniejszej sprawie wyczerpująco przeanalizowały przesłanki z art. 59 § 1 u.p.e.a. i odnosząc je do sytuacji zobowiązanego oraz stwierdzonych okoliczności sprawy, w tym eksponowanych przez skarżącego, że nie wystąpiła żadna z przesłanek wymienionych w w/w przepisie.

I tak, powtórzyć wypada za organem, że egzekwowany od Zobowiązanego obowiązek wynikający z tytułu prawnego opartego na decyzji Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej w Rzeszowie z dnia 29 sierpnia 2013 r., utrzymanej w mocy ostateczną decyzją Dyrektora Izby Skarbowej w Rzeszowie z dnia 1 października 2014 r., nr: IS-PDPMOZ/2-4117/60/2013 nie został uregulowany przez Zobowiązanego przed wszczęciem postępowania.

Dochodzone zobowiązanie jest nie zostało umorzone ani nie wygasło z innego powodu.

Egzekwowany obowiązek został określony zgodnie z treścią obowiązku wynikającego z ww. decyzji, będącej podstawą tytułu wykonawczego, nie zachodzi błąd co do osoby zobowiązanego - egzekucja prawidłowo została skierowana do K. K. będącego Zobowiązanym.

Egzekwowany obowiązek ma charakter pieniężny.

W sprawie nie wystąpiła również przesłanka śmierci zobowiązanego.

Egzekwowany obowiązek z tytułu podatku dochodowego od osób fizycznych podlega egzekucji administracyjnej, na podstawie art. 2 § 1 pkt 1 u.p.e.a., zaś zastosowane w postępowaniu egzekucyjnym prowadzonym wobec Zobowiązanego środki egzekucyjne również zostały uregulowane w ww. ustawie.

Wierzyciel w dniu 11 września 2015 r. wystawił na Zobowiązanego upomnienie nr 1327/15, które zostało doręczone w dniu 28 września 2015 r.

Postępowanie egzekucyjne prowadzone wobec Zobowiązanego nie zostało zawieszone na żądanie Wierzyciela. Wierzyciel nie wnosił o umorzenie postępowania egzekucyjnego prowadzonego wobec Zobowiązanego.

W ocenie Sądu organ zasadnie stwierdził, że w przedmiotowej sprawie brak jest przesłanek do umorzenia postępowania egzekucyjnego w oparciu o art. 59 § 2 u.p.e.a. Zobowiązany posiada majątek z którego można prowadzić skuteczną egzekucję: jest właścicielem m.in. nieruchomości objętych księgami wieczystymi o numerach: [...], [...], [...], [...], [...] oraz współwłaścicielem nieruchomości objętej księgą wieczystą nr [...], na części których dokonano zabezpieczenia poprzez wpisy hipoteki przymusowej, a następnie w toku prowadzonego postępowania egzekucyjnego dokonano zajęcia wszystkich z ww. nieruchomości.

Dokonując analizy przesłanki, o której mowa w art. 59 § 1 pkt 2 u.p.e.a., tj. wygaśnięcia obowiązku z uwagi na jego przedawnienie - na którą powoływał się Zobowiązany w zażaleniu, Sąd aprobuje stanowisko organów, że na bieg terminu przedawnienia dochodzonego obowiązku miało wpływ wszczęcie w dniu 29 sierpnia 2014 r. postepowania karne skarbowe o przestępstwo karnoskarbowe z art. 56 § 1 K.k.s. o którym podatnik został powiadomiony, to jest w oparciu o przesłankę z art. 70 § 6 pkt 1 O.p. Postępowanie karnoskarbowe zostało wprawdzie umorzone przez prokuratora Prokuratury Rejonowej w R. - postanowieniem z dnia [...] grudnia 2016 r., sygn. akt [...] - wobec braku znamion czynu zabronionego, jednak treść przepisu art. 70 § 6 pkt 1 O.p. w powiązaniu z art. 70 § 7 pkt 1 O.p. nie pozwala na wysnucie wniosku, że późniejsze umorzenie postępowania karnoskarbowego, niweczy wywołany już skutek w postaci zawieszenia biegu terminu przedawnienia zobowiązania podatkowego pozostającego w związku z tym przestępstwem.

Co istotne jednak, i co skarżący całkowicie pomija w zażaleniu, w analizowanej sprawie wystąpiły wszelako inne okoliczności (szczegółowo opisane zaskarżonym postanowieniu), które niezależnie od wskazanej wyżej przesłanki zawieszenia biegu terminu przedawnienia zobowiązania podatkowego, spowodowały, że należności dochodzone na podstawie ww. tytułu wykonawczego nie uległy przedawnieniu.

Skoro na podstawie w/w tytułu wykonawczego dochodzone jest zobowiązanie z tytułu zryczałtowanego podatku dochodowego od przychodów z innych źródeł za 2008 r. to to w świetle art. 70 § 1 O.p. zobowiązanie to, co do zasady, powinno nastąpić z upływem 31 grudnia 2014 r. Ostateczna decyzja Dyrektora Izby Skarbowej w Rzeszowie zapadła jednak w dniu 1 października 2014 r., a w związku ze skargą do WSA w Rzeszowie na tę decyzję będącą podstawą wystawienia ww. tytułu wykonawczego, nastąpiło zawieszenie biegu terminu przedawnienia zobowiązania podatkowego do czasu doręczenia organowi podatkowemu odpisu orzeczenia sądu (art. 70 § 6 pkt 2 w zw. z art. 70 § 7 pkt 2 O.p.). Z tego powodu bieg terminu przedawnienia w/w zobowiązania był zawieszony od 22 października 2014 r. do 2 września 2015 r., który to okres doliczony do podstawowego terminu pięcioletniego sprawia, że termin przedawnienia zobowiązania podatkowego został wydłużony do 12 listopada 2015 r. Niemniej jednak przed upływem tego terminu wystąpiły kolejne okoliczności modyfikujące termin przedawnienia a mianowicie wskazane w art. 70 § 4 O.p. to jest na skutek zastosowania środków egzekucyjnych, wymienionych szczegółowo w zaskarżonym postanowieniu. Do tych okoliczności skarżący się nie odnosi, ani też nie żadnych argumentów czy żadnych dowodów na przeciwstawne tezy.

Niezrozumiałe są wywody skarżącego dotyczące wadliwego traktowania go przez organy jako podatnika a nie osobę trzecią, co miałoby skutkować wadliwością i nieskutecznością podejmowanych działań egzekucyjnych, a także dokonywania nieprawidłowych zajęć względem praw majątkowych podlegających ustawowej ochronie. Wskazać należy skarżącemu, że decyzja podatkowa będąca źródłem dochodzonego w sprawie obowiązku została wydana w stosunku do skarżącego jako podatnika i w stosunku do niego podejmowane były późniejsze czynności egzekucyjne. Z przepisu art. 70 § 4 O.p. wynika wprost, że warunkami koniecznymi, a jednocześnie wystarczającymi do przerwania biegu terminu przedawnienia na tej są: zastosowanie środka egzekucyjnego i zawiadomienie o tym fakcie podatnika, przy czym obie te czynności powinny nastąpić przed upływem terminu przedawnienia zobowiązania, co też nastąpiło w niniejszej sprawie. Nie jest zaś istotne, czy czynności te przyniosły jakikolwiek pożądany skutek.

Reasumując, zobowiązanie z tytułu zryczałtowanego podatku dochodowego od przychodów z innych źródeł za 2008 r. nie uległo przedawnieniu, z uwagi na okoliczności powodujące zawieszenie, a następnie przerwanie biegu terminu przedawnienia i to niezależnie od eksponowanej przez skarżącego instrumentalności wszczęcia przez finansowy organ dochodzenia postępowania karnoskarbowego pozostającego w związku z w/w zobowiązaniem podatkowym. Skonstatować zatem należy, że zaskarżone postanowienie odpowiada prawu i zostało wydane w oparciu prawidłowo ustalony stan faktyczny.

Sąd nie znalazł ponadto podstaw do podzielenia zarzutów skargi opartych na naruszeniu przepisów prawa procesowego, bowiem kontrola sądowa pozwala na stwierdzenie, ze organy działały na podstawie i w granicach prawa, podejmując wszelkie niezbędne działania w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy oraz prowadziły postępowanie w sposób budzący zaufanie do organów, zgodnie z trybem określonym w ustawie o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. w uzasadnieniu. W prawidłowo sporządzonym uzasadnieniu skarżonego postanowienia organ odwoławczy przeprowadził logiczny, klarowny i obszerny wywód na poparcie swojego stanowiska, a okoliczność, że organ dokonał odmiennej aniżeli oczekiwana przez Skarżącego wykładni prawa, nie może stanowić o naruszeniu przez niego zasad postępowania.

W tym stanie sprawy wszystkie zarzuty podniesione w skardze należało uznać za niezasadne

Biorąc pod uwagę powyższe rozważania, nie znajdując podstaw do uwzględnienia skargi, Sąd orzekł o jej oddaleniu na podstawie art. 151 P.p.s.a.