Wyrok WSA w Łodzi, sygn. akt II SA/Łd 285/23
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi
Data orzeczenia: 2023-06-16 00:00:00+02:00 (orzeczenie nieprawomocne)
Symbol z opisem: 6135 Odpady
Hasła tematyczne: Czystość i porządek
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 151
journal: Dz.U. 2023 poz 259
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.
article: art. 7, art. 77 par. 1, art. 107 par. 3, art. 189f
journal: Dz.U. 2022 poz 2000
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - t.j.
article: art. 9n ust. 1, art. 9n ust. 2, art. 9n ust. 4, art. 9n ust. 5, art. 9x ust. 1 pkt 5
journal: Dz.U. 2022 poz 1297
law: Ustawa z dnia 13 września 1996 r. o utrzymaniu czystości i porządku w gminach - t.j.

SENTENCJA

Dnia 16 czerwca 2023 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział II w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Sławomir Wojciechowski Sędziowie Sędzia WSA Agata Sobieszek-Krzywicka Asesor WSA Marcin Olejniczak (spr.) Protokolant Specjalista Anna Łyżwa po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 16 czerwca 2023 roku sprawy ze skargi Przedsiębiorstwa Usług Komunalnych Spółki Akcyjnej w K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Sieradzu z dnia 9 stycznia 2023 r. nr SKO.4163.117.22 w przedmiocie kary pieniężnej za przekazanie po terminie rocznego sprawozdania podmiotu odbierającego odpady komunalne oddala skargę.


UZASADNIENIE

Burmistrz B., decyzją z 15 listopada 2022 r., wydaną na podstawie art. 9n ust. 1 i 2, art. 9x ust. 1 pkt. 5 oraz art. 9zb ust. 1 ustawy z dnia 13 września 1996 roku o utrzymaniu czystości i porządku w gminach (Dz. U z 2022 r. poz. 1297. ze zm. - u.c.p.g.) orzekł o nałożeniu na Przedsiębiorstwo Usług Komunalnych S.A. w K. kary pieniężnej w wysokości 700 zł za przekazanie, po obowiązującym ustawowo terminie rocznego sprawozdania podmiotu odbierającego odpady komunalne od właścicieli nieruchomości, za 2021 rok.

W uzasadnieniu Burmistrz wskazał, że Przedsiębiorstwo Usług Komunalnych 8 lutego 2022 r. złożyło sprawozdanie podmiotu odbierającego odpady komunalne od właścicieli nieruchomości za 2021 rok, obejmujące zakresem odpady komunalne odebrane na podstawie umowy zawartej z gminą, przekraczając w tym zakresie termin określony w ustawie u.c.p.g. o 7 dni. W związku z powyższym stwierdzono przekroczenie terminu przekazania sprawozdania, co skutkowało wszczęciem postępowania administracyjnego z urzędu. Przedsiębiorstwo w trakcie postępowania wniosło o umorzenie prowadzonego postępowania administracyjnego, względnie o odstąpienie od nałożenia administracyjnej kary na podstawie art. 189f § 1 k.p.a. lub w sytuacji nieuwzględnienia przez organ powyższego, połączenie prowadzonych spraw z czego jedna z nich dotyczy złożenia przez Przedsiębiorstwo Usług Komunalnych S.A. po terminie sprawozdania obejmującego zakresem odpady komunalne odebrane od właścicieli nieruchomości na podstawie umowy zawartej z gminą, natomiast druga sprawa dotyczy złożenia przez Przedsiębiorstwo Usług Komunalnych S.A po terminie sprawozdania obejmującego zakresem odpady komunalne odebrane od właścicieli nieruchomości na podstawie indywidualnej umowy zawartej z właścicielami nieruchomości niezamieszkałych znajdujących się na terenie Gminy B..

Dalej organ wyjaśnił, że złożenie sprawozdania po terminie, narusza obowiązek nałożony przez ustawodawcę na podmiot odbierający odpady. Organ nadmienił, że zgodnie z art. 105 k.p.a umorzenie postępowania administracyjnego może nastąpić w sytuacji, gdy postępowanie z jakiejkolwiek przyczyny stało się bezprzedmiotowe w całości albo w części, organ administracji publicznej może umorzyć postępowanie, jeżeli wystąpi o to strona, na której żądanie postępowanie zostało wszczęte, a nie sprzeciwiają się temu inne strony oraz gdy nie jest to sprzeczne z interesem społecznym, zaś biorąc pod uwagę naruszenie obowiązujących przepisów przez Przedsiębiorstwo, poprzez złożenie sprawozdania po obowiązującym terminie, nie ustały powody dla których postępowanie zostało wszczęte. Gmina poprzez prowadzenie takiego postępowania wypełnia ustawodawczy obowiązek związany z prowadzonym systemem gospodarowania odpadami komunalnymi. Przedsiębiorstwo wnosząc o odstąpienie od nałożenia kary pieniężnej i poprzestanie na pouczeniu na podstawie art. 189f k.p.a podniosło, iż waga naruszenia prawa jest znikoma, ponieważ złożenie sprawozdania po terminie nie wywołało negatywnych następstw oraz nie zaburzyło przebiegu procesów społeczno-gospodarczych. Organ uznał przepis ten nie może znaleźć zastosowania w opisanej sytuacji, ponieważ złożenie sprawozdania po terminie przez Przedsiębiorstwo spowodowało opóźnienie prac organu polegających na weryfikacji i analizie sprawozdania, która jest niezbędna do sporządzenia przez burmistrza rocznego sprawozdania z realizacji zadań z zakresu gospodarowania odpadami komunalnymi. Potwierdza to, że waga naruszenia prawa nie jest znikoma. Ponadto organ zaznaczył, że Przedsiębiorstwo podniosło kwestię wysokości kary, która nakładana w wysokości drakońskiej, bez względu na okoliczności prowadzonej sprawy stanowi zagrożenie interesu prawnego. Odnosząc się do tego argumentu organ wskazał, że nie może stanowić usprawiedliwienia dla podmiotu prowadzącego działalność gospodarczą brak znajomości przepisów regulujących ten rodzaj działalności. Sama sytuacja majątkowa również nie ma znaczenia przy uwzględnieniu zasad obliczania kary. Zachowanie strony skarżącej ma wpływ na wysokość kary (szybkie złożenie sprawozdania po upływie terminu powoduje wymierzenie kary w niższej wysokości). Określona kara nie podlega miarkowaniu, natomiast Burmistrz B. jest zobligowany nałożyć ją w wymiarze bezwzględnym, czyli w wysokości 100 zł za każdy dzień opóźnienia. Ponadto przy ustalaniu wysokości kary nie bierze się pod uwagę stopnia szkodliwości czynu, zakresu naruszenia czy dotychczasowej działalności podmiotu, ma to uzasadnienie w art. 9zc u.c.p.g., w której nie wymieniono kar pieniężnych o których mowa w art. 9x ust 1 pkt 5 u.c.p.g.

Odnosząc się do wniosku o połączenie dwóch spraw i wydanie wspólnej decyzji oraz wymierzenie jednej kary za niezłożenie w terminie dwóch sprawozdań dotyczących odbioru odpadów od właścicieli nieruchomości za 2021 rok wyjaśniono, że jedno z nich związane było z odbiorem odpadów na podstawie umowy z gminą, natomiast drugie odnosiło się do umów zawartych indywidualnie z właścicielami nieruchomości niezamieszkałych. Organ wszczął dwa oddzielne postępowania dotyczące dwóch różnych sprawozdań złożonych przez przedsiębiorcę w celu wymierzenia kary pieniężnej: za sprawozdanie dotyczące odbioru odpadów na podstawie umowy zawartej z gminą, oraz drugie, związane z umowami indywidualnie zawartymi z właścicielami nieruchomości niezamieszkałych. Wskazując na treść art. 9n u.c.p.g. organ stwierdził, że jeśli podmiot odbiera odpady na podstawie dwóch różnych umów, tak jak jest to w przypadku Przedsiębiorstwa na terenie Gminy B. obowiązany jest składać oddzielne sprawozdania, które pomimo, że przekazywane przez ten sam podmiot dotyczą zupełnie różnych spraw i zakresów. W związku z powyższym zasadne było wszczęcie dwóch postępowań, w trakcie których prowadzone są oddzielne sprawy pomimo, że dotyczą tego samego podmiotu, ponieważ ich merytoryczny zakres jest inny.

W odwołaniu Przedsiębiorstwo zarzuciło naruszenie:

- art. 6, art. 7, art. 7a, art. 8, art. 11, art. 77 § 1, art. 80, art. 107 § 3 k.p.a. w zw. z art. 10 i art. 11 ustawy prawo przedsiębiorców, poprzez błędne ustalenie stanu faktycznego polegające na uznaniu, że odwołująca nie sporządziła w terminie sprawozdania rocznego, o którym mowa w art. 9n u.c.p.g. i nie odniesienie się do wyjaśnień odwołującej prezentowanych w toku postępowania, co spowodowało ustalenie stanu faktycznego jedynie z perspektywy organu, bez wzięcia pod uwagę stanowiska odwołującej;

- art. 7, art. 7a, art. 8, art. 10, art. 11, art. 77 § 1, art. 80 k.p.a., w zw. z art. 8 p.p., poprzez pominięcie słusznego interesu odwołującej, a w konsekwencji wydanie decyzji w oparciu o fragmentaryczny materiał dowodowy oceniony jednostronnie, selektywnie i nieobiektywnie;

- art. 107 § 1 i 3 k.p.a., w zw. z art. 8 p.p., polegające na dowolnym i niepełnym uzasadnieniu zaskarżonej decyzji przejawiającej się w braku precyzyjnego wyjaśnienia podstawy faktycznej i prawnej tej decyzji, w szczególności brak konsekwencji organu, poprzez nieuwzględnienie okoliczności wskazanych wyżej;

- art. 189d pkt 1, 2 i 5, w zw. z art. 189f §1 ust. 1 k.p.a., poprzez ich niezastosowanie, jeśli uznać, że faktycznie należało nałożyć administracyjną karę pieniężną na odwołującą;

- art. 9n u.c.p.g., poprzez uznanie, że odwołująca nie złożyła w terminie sprawozdania rocznego podmiotu zbierającego odpady komunalne;

- 9x ust. 1 pkt 5 u.c.p.g., poprzez nałożenie na odwołującą administracyjnej kary pieniężnej, podczas gdy istniały okoliczności uzasadniające odstąpienie od jej nałożenia.

Kolegium utrzymując w mocy powyższą decyzję podtrzymało stanowisko organu pierwszej instancji. Wyjaśniło, że Burmistrz B. nałożył na Przedsiębiorstwo karę pieniężną w kwocie 700 zł za przekazanie po terminie rocznego sprawozdania podmiotu odbierającego odpady komunalne za 2021 rok. Sprawozdanie dotyczyło odpadów komunalnych odebranych od właścicieli nieruchomości niezamieszkałych na podstawie indywidualnej umowy z przedsiębiorcą i zostało złożone 8 lutego 2022 r., czyli 7 dni po upływie ustawowego terminu wyznaczonego na dzień 31 stycznia każdego roku. Okolicznością bezsporną jest, że spółka nie dopełniła obowiązku terminowego złożenia sprawozdania. Organ dodał, że wymierzenie kary pieniężnej za nieterminowe złożenie sprawozdania nie zostało również ukształtowane jako oparte na zasadzie winy. Kara administracyjna, bo tak ją ukształtowano, ma przymusić do terminowego sporządzania i przekazywania sprawozdań, a decyzja o jej nałożeniu ma charakter decyzji związanej. To zaś oznacza, że wobec stwierdzenia naruszenia obowiązku z art. 9n ust. 1 u.c.p.g., organ jest zobowiązany do ukarania na podstawie art. 9x ust. 1 pkt 5 u.c.p.g. Ustawodawca uznał, że każdy podmiot niezależnie od formy i rozmiaru prowadzonej faktycznie działalności gospodarczej w ww. zakresie jest profesjonalistą, z czym wiążą się określone konsekwencje, w tym świadomość obowiązku sprawozdawczego i podlegania ukaraniu za jego nieterminowe wykonanie. Powinnością podmiotu prowadzącego działalność w zakresie gospodarowania odpadami jest zapoznanie się z wymogami dotyczącymi prowadzenia takiej działalności. Skutki braku wiedzy w tym zakresie obciążają bezpośrednio przedsiębiorcę, który jako profesjonalny podmiot, dochowując należytej staranności, powinien zapoznać się z obowiązkami ustalonymi w przepisach prawa powszechnie obowiązującego. Istotnym jest, że sprawozdania w zakresie gospodarowania odpadami stanowią element informacji gromadzonych przez odpowiednie organy administracji publicznej, na podstawie których tworzy się opracowywane na poziomie krajowym i wojewódzkim plany gospodarki odpadami, o których mowa w art. 34 i 35 ustawy o odpadach, z których wynika, że obowiązek sprawozdawczy nie ma wyłącznie charakteru formalnego, ale służy ściśle określonym celom, finalnie związanym z ochroną środowiska. Złożenie sprawozdania następuje przy pomocy systemu teleinformatycznego - Bazy danych o produktach i opakowaniach oraz o gospodarce odpadami (BDO), na co wskazuje art. 9ta ust. 2 u.c.p.g. Z przepisów ustawy o odpadach wynika natomiast, że BDO jest prowadzona zgodnie z minimalnymi wymaganiami dla systemów teleinformatycznych oraz zgodnie z minimalnymi wymaganiami dla rejestrów publicznych i wymiany informacji w formie elektronicznej w rozumieniu ustawy z dnia 17 lutego 2005 r. o informatyzacji działalności podmiotów realizujących zadania publiczne (art. 82 ust. 2 ustawy). Administratorem BDO jest minister właściwy do spraw klimatu (art. 81 ust. 1 ustawy). Administrator BDO wykonuje obowiązki organu właściwego do określenia wzorów dokumentów elektronicznych i przekazuje je w celu umieszczenia w centralnym repozytorium wzorów dokumentów elektronicznych, w tym zamieszcza na stronie internetowej określonej w przepisach wydanych na podstawie art. 84 formularz, o którym mowa w art. 53 ust. 2, oraz w BDO formularze, o których mowa w art. 59 ust. 1 i art. 60 ust. 1 (art. 81 ust. 8 ustawy).

W poprzednim stanie prawnym sposób wnoszenia i treść sprawozdania sporządzanego przez podmiot odbierający odpady komunalne od właścicieli nieruchomości regulowało rozporządzenie Ministra Środowiska z dnia 26 lipca 2018r. w sprawie wzorów sprawozdań o odebranych i zebranych odpadach komunalnych, odebranych nieczystościach ciekłych oraz realizacji zadań z zakresu gospodarowania odpadami komunalnymi (Dz. U. z 2018 r., poz. 1627). W pkt 2 objaśnień do wzoru ww. formularza (załącznik nr 1) zostało wskazane, że podmiot odbierający odpady komunalne od właścicieli nieruchomości, na podstawie umowy z gminą i jednocześnie na podstawie umów z właścicielami nieruchomości, przekazuje dwa oddzielne sprawozdania w tym zakresie. Obecnie BDO analogicznie wymaga złożenia dwóch sprawozdań, tj. odrębnego sprawozdanie dotyczące odbioru odpadów od właścicieli nieruchomości, na podstawie umowy z gminą i odrębne sprawozdanie dotyczące odbioru odpadów na podstawie umów z właścicielami nieruchomości. W dniu 8 lutego 2022 r. spółka złożyła ww. dwa odrębne sprawozdania, trudno zatem uznać, aby przedmiotowej karze miało podlegać wyłącznie jedno uchybienie, skoro dotyczy ono dwóch różnych sprawozdań, a treść sprawozdania (sposób jego wypełnienia) określa minister właściwy do spraw klimatu jako administrator BDO. Końcowo organ odwoławczy zauważył, że Burmistrz B. zgodnie ze wskazaniem Kolegium zawartym w decyzji z 29 czerwca 2022 r., uchylającej poprzednio wydaną decyzje Kolegium w tej sprawie, prawidłowo rozważył możliwość zastosowania art. 189f k.p.a. i doszedł do wniosku, że nie ma podstaw do odstąpienia od nałożenia na spółkę kary pieniężnej.

W skardze Przedsiębiorstwo Usług Komunalnych S.A. w K. podtrzymało zarzuty podniesione w odwołaniu, wnosząc o uchylenie w całości decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego oraz zasądzenie kosztów postępowania. W uzasadnieniu skargi szczegółowo uzasadniło podniesione zarzuty.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, argumentując jak dotychczas.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi zważył, co następuje:

Skarga jest bezzasadna.

Stosownie do treści art. 1 § 1 i 2 ustawy z 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2019 r., poz. 2167 ze zm.), w zw. z art. 3 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2023 r., poz. 259 p.p.s.a.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W ramach owej kontroli sąd administracyjny nie przejmuje sprawy administracyjnej do jej końcowego załatwienia, lecz ocenia, nie będąc przy tym związany granicami skargi, czy przy wydawaniu zaskarżonego aktu nie naruszono reguł postępowania administracyjnego i czy prawidłowo zastosowano prawo materialne.

Zakres tej kontroli wyznacza art. 134 § 1 - p.p.s.a., który stanowi, że sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, z zastrzeżeniem art. 57a.

Zgodnie z art. 145 § 1 pkt 1 p.p.s.a. uwzględnienie przez sąd administracyjny skargi i uchylenie decyzji (postanowienia) następuje, gdy sąd stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy (lit. a), naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania (lit. b) lub inne naruszenie przepisów postępowania, jeśli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy (lit. c).

Natomiast w myśl art. 151 p.p.s.a. w razie nieuwzględnienia skargi w całości albo w części sąd oddala skargę odpowiednio w całości albo w części.

W tak określonym zakresie kognicji sąd uznał, że zaskarżona decyzja oraz poprzedzająca ją decyzja organu pierwszej instancji nie naruszają przepisów w stopniu powodującym ich uchylenie.

W niniejszej sprawie nie budzi wątpliwości, że skarżąca spółka była wpisana do rejestru prowadzonego przez Burmistrza B., ani to, że we wskazanym okresie rozliczeniowym prowadziła działalność w zakresie zbierania odpadów na terenie Gminy B. Nie budzi również wątpliwości, że spółka sprawozdanie za 2021 rok przekazała 7 dni po ustawowym w terminie.

Podstawę materialnoprawną w niniejszej sprawie stanowiły przepisy ustawy z dnia 13 września 1996 roku o utrzymaniu czystości i porządku w gminach (Dz. U. z 2022 roku, poz. 1297 ze zm. – u.c.p.g.).

Zgodnie z art. 9n ust. 1 ustawy podmiot odbierający odpady komunalne od właścicieli nieruchomości jest obowiązany do sporządzania rocznych sprawozdań.

Według art. 9n ust. 2 u.c.p.g., sprawozdanie jest przekazywane wójtowi, burmistrzowi lub prezydentowi miasta w terminie do dnia 31 stycznia za poprzedni rok kalendarzowy.

Obowiązek sprawozdawczy takiego podmiotu wynika zatem wprost z wskazanych wyżej przepisów, zaś kara pieniężna nakładana w razie uchybienia temu obowiązkowi ma wyraźną podstawę w przepisie art. 9x ust. 1 pkt 5 ustawy. Stosownie do tego przepisu przedsiębiorca odbierający odpady komunalne od właścicieli nieruchomości, który przekazuje po terminie sprawozdanie, o którym mowa w art. 9n - podlega karze pieniężnej w wysokości 100 zł za każdy dzień opóźnienia, nie więcej jednak niż za 365 dni.

Mając na uwadze powyższe regulacje sąd stwierdza, że organ obowiązany był nałożyć na skarżącą spółkę karę pieniężną w wysokości wynikającej ze wskazanego art. 9x ust. 1 pkt 5 u.c.p.g. W niniejszej sprawie opóźnienie w złożeniu sprawozdania wyniosło 7 dni, zatem zasadnie organ nałożył karę w wysokości 700 zł.

Odnosząc się do kwestii możliwości zastosowania przepisu art. 189f k.p.a. w postępowaniu administracyjnym w przedmiocie nałożenia administracyjnej kary pieniężnej, o której mowa w art. 9x ust. 1 pkt 5.u.c.p.g. wyjaśnić należy, że w uchwale z 9 czerwca 2022 r. III OPS 1/21 Naczelny Sąd Administracyjny wyraził stanowisko, iż zastosowanie przepis art. 189f k.p.a. do postępowań administracyjnych w przedmiocie nałożenia administracyjnych kar pieniężnych, o których mowa w przepisach Rozdziału 4d ustawy z dnia 13 września 1996 r. o utrzymaniu czystości i porządku w gminach (t.j.: Dz. U. z 2021 r. poz. 888 z późn. zm.), stosuje się art. 189f ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j.: Dz. U. z 2021 r. poz. 735 z późn. zm.). W uzasadnieniu tej uchwały zauważono, że art. 189f k.p.a. nie określa rodzajów administracyjnych kar pieniężnych (na przykład: kary biegnące, kary miarkowane, kary określone sztywno), a w konsekwencji, zgodnie z dyrektywą wykładni lege non distinguente nec nostrum est distinguere przyjąć należy, że przesłanki odstąpienia od nałożenia administracyjnej kary pieniężnej mogą mieć zastosowanie do wszystkich rodzajów administracyjnych kar pieniężnych Rozdziału 4d u.c.p.g. Stwierdzenie w przedmiotowej uchwale, że przepis art. 189f ma zastosowanie do konstrukcji naruszeń prawa określonych w ustawie nie oznacza jednak swoistego automatyzmu w stosowaniu owego przepisu, gdyż, odstąpienie od nałożenia administracyjnej kary pieniężnej uzależnione jest od ustalenia spełniania przesłanek wymienionych w art. 189f k.p.a. Dokonana w uchwale składu poszerzonego NSA interpretacja przepisów prawa administracyjnego, zgodnie z art. 269 p.p.s.a., jest wiążąca zarówno dla zwykłych, jak i rozszerzonych składów orzekających (por. wyrok NSA z 16 lutego 2021r., III OSK 3257/21).

W konsekwencji przyjąć należy, iż przepis art. 189f k.p.a. ma zastosowania także do kary biegnącej, gdyż okoliczność, że kara ma charakter biegnący nie uzasadnia stanowiska, iż każdy dzień zwłoki w wypełnieniu obowiązku stanowi odrębny delikt administracyjny. Nie ma też żadnego uzasadnienia aby dokonywać swoistego rozczłonkowania stanu bezprawia polegającego na niewypełnieniu obowiązku na delikty administracyjne jednodniowe.

Odnosząc powyższe do realiów niniejszej sprawy wskazać należy, iż spółka nie przedstawiła okoliczności uzasadniających odstąpienie od nałożenia kary. Do odstąpienia od wymierzenia kary może dojść tylko wówczas, gdy podmiot wykaże, że niezłożenie w terminie wymaganego sprawozdania nastąpiło z przyczyn od niego niezależnych. Organy nie miały przy tym obowiązku poszukiwania innych, niż wskazane przez spółkę, powodów niewykonania ustawowego obowiązku przez skarżąca i ustalania okoliczności przemawiających za odstąpieniem od wymierzenia kary.

Odnosząc się do konieczności składania oddzielnych sprawozdań przez podmiot odbierający odpady na podstawie zawartych w tym samym okresie sprawozdawczym odrębnych umów, tj. na podstawie umowy z gminą oraz umowy zawartych z właścicielami nieruchomości wskazać należy, że adresatami obowiązków wskazanych w przepisie art. 9n są dwie grupy podmiotów. Pierwszą z nich są podmioty odbierające odpady komunalne od właścicieli nieruchomości w ramach gminnego systemu gospodarowania odpadami komunalnymi. Drugą – podmioty odbierające odpady komunalne na podstawie umowy z właścicielem nieruchomości. Obie grupy podmiotów zobowiązane są do sporządzania rocznych sprawozdań, które przekazywane są wójtowi, burmistrzowi lub prezydentowi miasta w terminie do dnia 31 stycznia za poprzedni rok kalendarzowy.

Obecnie podmioty te składają sprawozdania za pośrednictwem BDO z wykorzystaniem interaktywnych formularzy. Dane, które należy wskazać w formularzu BDO, stanowią uszczegółowienie informacji zawartych w ustawie, a obowiązek ten został wprowadzony od 1 stycznia 2020 r. Uchylono przy tym ustawą z dnia 4 lipca 2019 r. o zmianie ustawy o odpadach oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. poz. 1403 ze zm.) art. 9t u.c.p.g. Ponadto od 1 lipca 2021 r. obowiązuje z art. 9ta ust. 1 pkt 2 u.c.p.g. w brzmieniu, nadanym ustawą o doręczeniach elektronicznych. Zgodnie z tym przepisem termin do złożenia deklaracji lub sprawozdania w formie elektronicznej zostanie zachowany, jeżeli przed jego upływem zostaną one wysłane na adres do doręczeń elektronicznych, o którym mowa w art. 2 pkt 1 u.d.e., do właściwego wójta, burmistrza lub prezydenta miasta. Drugim koniecznym warunkiem jest pobranie dowodu otrzymania, o którym mowa w art. 41 u.d.e. Dowód otrzymania jest wystawiany po wpłynięciu korespondencji na adres do doręczeń elektronicznych podmiotu publicznego.

Zaznaczyć należy, że nowelizacja przepisu art. 9n u.c.p.g., dokonana ustawą z dnia 4 lipca 2019 r. nie zmieniła liczby i rodzaju podmiotów zobowiązanych do składania sprawozdań. Bez zmian pozostał także zakres dodatkowych informacji przekazywanych przez podmioty wymienione w art. 9n ust. 4.

W ocenie sądu zarówno fakt uchylenia art. 9t u.c.p.g., jak i rozporządzenia Ministra Środowiska z dnia 26 lipca 2018 r. w sprawie wzorów sprawozdań o odebranych i zebranych odpadach komunalnych, odebranych nieczystościach ciekłych oraz realizacji zadań z zakresu gospodarowania odpadami komunalnymi nie zniósł obowiązku składania dwóch odrębnych sprawozdań. Nowelizacja ta nie dokonała żadnej korekty w zakresie podmiotów zobowiązanych do składnia sprawozdań o których mowa w art. 9n ustawy, a jedynie skorygowała sposób składania tych sprawozdań na elektroniczny. Także porównanie danych i sposobu ich podawania w sprawozdaniu generowanym w BDO z nieobowiązującym już rozporządzeniem Ministra Środowiska z 26 lipca 2018 r. w sprawie wzorów sprawozdań o odebranych i zebranych odpadach komunalnych, odebranych nieczystościach ciekłych oraz realizacji zadań z zakresu gospodarowania odpadami komunalnymi wskazuje, że formularze BDO są zbieżne z danymi wymaganymi tym rozporządzeniem. Zmienił się jedynie sposób składania sprawozdań, który w istocie jest kwestią techniczno-organizacyjną.

Tym samym, zakładając racjonalność ustawodawcy, przyjąć należy, że nadal funkcjonują dwie kategorie podmiotów zobowiązanych do składania sprawozdań, tj: 1. podmioty odbierające odpady komunalne od właścicieli nieruchomości w ramach gminnego systemu gospodarowania odpadami komunalnymi (art. 9 ust. 1 u.c.p.g.);

2. podmioty odbierające odpady komunalne na podstawie umowy z właścicielem nieruchomości (art. 9 ust. 4 u.c.p.g.)

Podmioty te świadczą usługi na podstawie odrębnych umów, tj. albo na podstawie umowy zawartej z gminą albo na podstawie umowy zawartej z właścicielem nieruchomości, przy czym ta druga kategoria podmiotów działających w oparciu o umowę z właścicielem nieruchomości, ma dodatkowe obowiązki wynikające z art. 9n ust. 4 i 5 u.c.p.g.

Wynika to także z samej treści złożonego przez spółkę sprawozdania podmiotu odbierającego odpady komunalne od właścicieli, w którym należy wskazać rodzaj umowy na podstawie, której podmiot składający sprawozdanie świadczy usługi w gminie. W tymże sprawozdaniu nie jest możliwe wskazanie dwóch rodzajów umów jednocześnie.

W konsekwencji przyjąć należy, że nadal, pomimo uchylenia ww. rozporządzenia Ministra Środowiska z dnia 26 lipca 2018 r. podmiot działający na podstawie dwóch odrębnych umów powinien złożyć dwa odrębne sprawozdania. Jedno odnoszące się do umowy z gminą a drugi do umowy zawartej z właścicielami nieruchomości.

W niniejszej sprawie spółka skarżąca jest zarówno podmiotem podmioty odbierające odpady komunalne na podstawie umowy z gminą jak i podmiotem odbierającym odpady komunalne na podstawie umowy z właścicielem nieruchomości. W ocenie sądu skoro spółka działa podstawie odrębnych od siebie umów w zakresie odbioru odpadów komunalne od właścicieli nieruchomości w ramach gminnego systemu, a ponadto w zakresie odbioru odpadów komunalnych na podstawie umowy z właścicielem nieruchomości powinna złożyć dwa odrębne sprawozdania, tak jak to uczyniła. Wyjaśnić przy tym należy, że skarga na decyzję o nałożeniu na Przedsiębiorstwo kary pieniężnej za przekazanie, po obowiązującym ustawowo terminie rocznego sprawozdania podmiotu odbierającego odpady komunalne od właścicieli nieruchomości, za 2021 rok na podstawie umowy właścicielami nieruchomości zarejestrowana została pod sygn. II SA/Łd 284/23, a sąd ją oddalił, wyrokiem z 16 czerwca 2023 r.

Jednocześnie sąd nie podzielił zarzutów w zakresie naruszenia przepisów postępowania administracyjnego wskazanych w skardze. Organy orzekające w niniejszej sprawie miały obowiązek dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy, co uczyniły w rozpoznawanej sprawie zgodnie z art. 7 i 77 § 1 k.p.a. Nie miały one natomiast obowiązku poszukiwania innych, niż wskazane przez spółkę, powodów niewykonania ustawowego obowiązku przez skarżącą i ustalania okoliczności przemawiających za odstąpieniem od wymierzenia kary. Organy dokonały dogłębnej analizy całego zgromadzonego materiału dowodowego, czemu dały wyraz w treści decyzji. Uzasadnienie zaskarżonej decyzji spełnia wymogi art. 107 § 3 k.p.a.

Podsumowując, należy wskazać, że postępowanie przed organami obu instancji zostało przeprowadzone zgodnie z przepisami prawa. W ocenie sądu, nie można również stwierdzić naruszeń przepisów k.p.a., na które wskazano w skardze, ani innych przepisów, które mogłyby stać się podstawą do uchylenia zaskarżonego rozstrzygnięcia.

W związku z powyższym sąd, na podstawie art. 151 p.p.s.a. orzekł o oddaleniu skargi.