Postanowienie WSA w Gorzowie Wlkp., sygn. akt II SA/Go 608/08
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wlkp.
Data orzeczenia: 2008-12-10 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6150 Miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego
6391 Skargi na uchwały rady gminy w przedmiocie ... (art. 100 i 101a ustawy o samorządzie gminnym)
Hasła tematyczne: Odrzucenie skargi
Skarżony organ: Rada Gminy
Treść wyniku: Odrzucono skargę
Powołane przepisy: article: art. 101 ust. 1
journal: Dz.U. 1990 nr 16 poz 95
law: Ustawa z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie terytorialnym.
article: art. 52, art. 53 § 2, art. 58 § 1 pkt 6
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

SENTENCJA

Dnia 10 grudnia 2008 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Maria Bohdanowicz (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Grażyna Staniszewska Asesor WSA Michał Ruszyński Protokolant starszy specjalista Krzysztof Rogalski po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 10 grudnia 2008 roku sprawy ze skargi [...] na uchwałę Nr V/47/2003 Rady Gminy Stare Kurowo z dnia 20 maja 2003 roku w sprawie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego Gminy Stare Kurowo w miejscowościach Nowe Kurowo i Łęgowo (Dz. Urz. Województwa Lubuskiego Nr 33, poz. 679) p o s t a n a w i a : odrzucić skargę.


UZASADNIENIE

DS spółka z o.o. wystąpiła w dniu 18 sierpnia 2008 roku /data prezentaty/ ze skargą do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wlkp. na uchwałę Rady Gminy, Nr V/47/2003 z dnia [...] maja 2003 roku w sprawie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego Gminy opublikowanej w Dzienniku Urzędowym Województwa Nr 33 poz. 679.

Strona skarżąca w skardze domagała się stwierdzenia nieważności uchwały Rady Gminy. Zarzuciła przedmiotowej uchwale naruszenie prawa materialnego a mianowicie § 3 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia Ministra Środowiska z dnia 24 marca 2003 roku w sprawie szczegółowych wymagań dotyczących lokalizacji, budowy, eksploatacji i zamknięcia, jakim powinny odpowiadać poszczególne typy składowisk odpadów /Dz. U. Nr 61 poz. 549/ poprzez przeznaczenie terenów położonych w miejscowości [...] na cele budowy zakładu utylizacji odpadów i potrzeby istniejącego składowiska mimo wyraźnego zakazu wyrażonego w powołanym rozporządzeniu.

W uzasadnieniu skargi spółka podała, że uchwałą z [...] września 2003 roku, Nr VII/67/2003 Gmina utworzyła ze spółką z o.o. RP /obecna nazwa spółki DS/ spółkę RN spółka z o.o.. Tytułem aportu Gmina wniosła do nowoutworzonej spółki działki gruntu położone w miejscowości [...] o numerach [...]. W dniu [...] lutego 2004 roku spółka z o.o. RS i Gmina aktem notarialnym zawarły umowę spółki z ograniczoną odpowiedzialnością pod nazwą RN.

W dniu [...] maja 2004 roku skarżąca spółka nabyła na własność w/w działki gruntu z przeznaczeniem na utworzenie zakładu utylizacji odpadów innych niż niebezpieczne oraz na składowisko odpadów komunalnych, zgodnie z planem zagospodarowania przestrzennego Gminy uchwalonego uchwałą z dnia [...] maja 2003 roku, Nr V/47/2003.

W ocenie skarżącej ustalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego w momencie podejmowania uchwały były sprzeczne z przepisami powszechnie obowiązującymi. § 3 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia Ministra Środowiska z dnia 24 marca 2003 roku w sprawie szczegółowych wymagań dotyczących lokalizacji budowy, eksploatacji i zamknięcia, jakim powinny odpowiadać poszczególne typy składowisk odpadów /Dz. U. Nr 61 poz. 549/ wyraźnie stanowi, iż składowiska odpadów niebezpiecznych oraz składowiska odpadów innych niż niebezpieczne i obojętne nie mogą być lokalizowane w strefach zasilania głównych i użytkowych zbiorników wód podziemnych, określonych jako GZWP i UZWP.

Tymczasem rejon, dla którego sporządzono plan zagospodarowania przestrzennego znajdował się w strefie zasilania głównych zbiorników wód podziemnych T-E /GZWP nr [...]/oraz Z-P-S /GZWP nr [...]/. Zasięg tej strefy zasilania został udokumentowany odpowiednimi mapami.

Gmina w chwili podejmowania zaskarżonej uchwały miała świadomość, iż działki do których odnosił się miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego położone były w strefie zasilania głównego zbiornika wód podziemnych o czym świadczy treść § 3 uchwały oraz wykaz wniosków do zmiany miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego stanowiący załącznik nr 5 do uchwały.

Podobne wnioski co do zasięgu Głównego Zbiornika Wód Podziemnych T-E zostały sformułowane w opinii sporządzonej na zlecenie skarżącej – dokumentacji badań geofizycznych – elektrooporowych dla rejonu [...] z maja 2006 roku. Z ustaleń rzeczoznawców wynika, iż składowisko oraz teren docelowy pod nie przeznaczony znajdują się na terenie strefy zasilania głównego zbiornika wód podziemnych nr [...] Pradolina T-E.

Również z informacji Państwowego Instytutu Geologicznego z dnia [...] września 2005 roku, wynika iż składowisko położone jest na obszarze GZWP [...] oraz graniczy GZWP [...].

Wątpliwości co do lokalizacji składowiska na terenie GZWP pojawiły się na etapie opracowania dokumentacji projektowej składowiska co ostatecznie potwierdziło Ministerstwo Środowiska w piśmie z dnia [...] października 2005 roku i [...] lutego 2006 roku.

Tym samym należało przyjąć iż treść uchwały w sprawie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego Gminy jest sprzeczna z przepisami powszechnie obowiązującymi i koniecznym stało się wystąpienie z wnioskiem o usunięcie naruszenia prawa poprzez uchylenie bądź zmianę uchwały na podstawie art. 101 ust 1 ustawy o samorządzie gminnym.

Wezwanie do usunięcia naruszenia prawa zostało złożone Gminie w dniu [...] czerwca 2008 roku i organ nie udzielił żadnej odpowiedzi.

Jako swój interes prawny w żądaniu stwierdzenia nieważności uchwały skarżąca powołała art. 471 kc i 77 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej.

Skarżąca spółka na skutek podjęcia przez Rade Gminy niezgodnego z prawem planu zagospodarowania przestrzennego poniosła szereg nieuzasadnionych kosztów. Celem powołania bowiem spółki było utworzenie instalacji do przeróbki odpadów i wysypiska odpadów właśnie na terenach, których dotyczył plan zagospodarowania przestrzennego. Jednakże wobec faktu, iż Gmina nie poinformowała, iż tereny, które wniosła aportem do spółki /swoje udziały następnie sprzedała/ nie mogą być eksploatowane zgodnie z zamierzeniem wspólników i całe przedsięwzięcie oraz dalsze istnienie spółki stało się bezprzedmiotowe.

W trakcie realizacji spółka otrzymała informacje, iż nie będzie możliwe przeprowadzenie postępowania w wyniku którego skarżąca uzyska pozwolenie na budowę. Już z tego tytułu spółka poniosła starty w kwocie 31.270 złotych.

Nadto skarżąca została zobowiązana do ponoszenia zawyżonych podatków od nieruchomości mimo braku możliwości korzystania z przedmiotowej nieruchomości w sposób określony w umowie spółki.

Interes prawny wywodzi także z art. 54 ustawy o odpadach oraz art. 378 ustawy prawo ochrony środowiska bowiem została zobowiązana do przeprowadzenia rekultywacji składowiska.

Jednocześnie wobec położenia nieruchomości w strefie zasilania zbiornika wód podziemnych wkład wniesiony prze Gminę do spółki był przeszacowany, bowiem nieruchomość została wadliwie oceniona jako grunt przeznaczony na inwestycję, co może skutkować także roszczeniem do Gminy o uzupełnienie wartości wkładu.

Powyższe wskazuje, że skarżąca na skutek uchwalenia przez Radę Gminy uchwały sprzecznej z prawem poniosła szereg strat i nie może prowadzić działalności na przedmiotowej nieruchomości w postaci zakładu utylizacji odpadów.

Skoro zatem nie jest możliwe wybudowanie na przedmiotowej nieruchomości zakładu utylizacji odpadów ani też prowadzenie innej działalności to tym samym nieruchomość wniesiona przez Gminę staje się dla spółki nie tylko bezużyteczna ale stanowi dodatkowe obciążenie ze względu na obowiązek rekultywacji składowiska.

W odpowiedzi na skargę Gmina wniosła o jej oddalenie.

W ocenie organu skarżąca w żaden sposób nie wykazała naruszenia swojego interesu prawnego poprzez uchwalenie przez Radę Gminy przedmiotowej uchwały.

Spółka została zarejestrowana w lutym 2004 roku a przeniesienie własności nieruchomości, na którym jest składowisko odpadów i na których miał być budowany zakład utylizacji odpadów nastąpiło [...] maja 2004 roku.

Spółka ponad 3 lata nie podjęła żadnych kroków zmierzających do realizacji swoich zamierzeń inwestycyjnych, a nawet nie wykonywała nakładanych na nią obowiązków w zakresie utrzymania istniejącego składowiska w stanie zgodnym z przepisami prawa.

W dniu [...] października 2004 roku spółka wystąpiła do Wojewody o zatwierdzenie instrukcji eksploatacji składowiska odpadów innych niż niebezpieczne i obojętne.

Decyzja zatwierdzająca instrukcję z dnia [...] lutego 2005 roku została uchylona przez Ministra Środowiska, a po przekazaniu sprawy do ponownego rozpatrzenia Wojewodzie, organ ten odmówił skarżącej zatwierdzenia instrukcji bowiem składowisko nie spełniało wymogów ochrony środowiska tj. nie zostało przez skarżącą wyposażone w brodzik dezynfekcyjny, wagę oraz właściwe ogrodzenie.

Okoliczności te wskazują, że skarżąca nie miała żadnych zamiarów inwestycyjnych ani nie miała woli dostosowania istniejącego już składowiska do wymogów ochrony środowiska.

Skarżąca nie poczyniła żadnych inwestycji na swoich nieruchomościach nie tylko zmierzających do powstania zakładu utylizacji odpadów ale również mających za cel dostosowanie istniejącego składowiska do prawa ochrony środowiska.

Zdaniem organu skarżąca spółka nie miała nigdy zamiaru wybudowania nowoczesnego zakładu utylizacji odpadów.

W szczególności skarżąca:

- nie wykazała, że kiedykolwiek ubiegała się o wydanie pozwolenia na budowę zakładu utylizacji odpadów,

- nie inwestowała w istniejące składowisko odpadów, efektem czego była odmowa zatwierdzenia instrukcji składowiska odpadów,

- twierdzenie, że całe przedsięwzięcie – budowa zakładu utylizacji odpadów oraz dalsze istnienie spółki jest bezprzedmiotowe nie znajduje oparcia w faktach a także nie ma żadnego związku z zarzutem co do wadliwości uchwały. Spółka na 17 rodzajów zarejestrowanej działalności ma tylko 3 związane z gospodarowaniem odpadami i ich przetwarzaniem.

- skarżąca jest właścicielem istniejącego jeszcze przed dniem wejścia w życie rozporządzenia Ministra Środowiska z dnia 24 marca 2003 roku składowiska i nie ma wobec niej zastosowania § 3 tego rozporządzenia, co wynika z § 20 rozporządzenia, a więc twierdzenia, że brak możliwości inwestowania w budowę nowego zakładu powoduje, że istnienie spółki jest bezprzedmiotowe,

- brak jest przeszkód natury prawnej do wybudowania przez skarżącą składowiska odpadów w innym miejscu,

- skarżąca z innych, nie wykazanych w skardze przyczyn wystąpiła o wyrażenie zgody na zamknięcie składowiska odpadów w marcu 2008 roku,

Skarżąca winna wykazać naruszenie jej interesu prawnego poprzez wskazanie źródła tego interesu w normie prawa materialnego.

Podane przez skarżącą przepisy nie mogą być podstawą wykazania interesu prawnego gdyż:

1. w skardze brak uzasadnienia powołania się na art. 77 Konstytucji RP,

2. pomiędzy skarżącą a Radą Gminy nie istnieje żaden stosunek obligacyjny uzasadniający powoływanie się na treść art. 471 kc,

3. zarówno art. 54 ustawy o odpadach jak i art. 378 ustawy prawo ochrony środowiska nie zawierają norm prawa materialnego a jedynie przepisy proceduralne,

4. nieprawdziwe jest twierdzenie, że skarżąca płaci podatek od nieruchomości w stawce przewidzianej dla składowiska odpadów, bowiem ustawa z 12 stycznia 1991 roku o podatkach i opłatach lokalnych nie przewiduje żadnej szczegółowej stawki dla składowisk odpadów. Przewiduje natomiast dla przedsiębiorstw stawki podatków wyższe niż dla osób fizycznych,

5. niedoszacowanie zgłaszane w przypadku stwierdzenia niezgodności z prawem uchwały o miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego nie wystąpi ponieważ nieruchomość bez ograniczeń wynikających z planu może mieć wyższą wartość niż w chwili przeniesienia jej własności na skarżącą, a nadto nieruchomość ta była wyceniana przez biegłego.

W ocenie organu skarżąca nie wykazała nie tylko interesu prawnego, ale przede wszystkim nie wykazała naruszenie jej interesu prawnego.

Skarżąca usiłuje wykazać że uchwała narusza obiektywny porządek prawny poprzez sprzeczność z § 3 rozporządzenia. Natomiast dla skuteczności skargi naruszenie prawa powinno mieć charakter ingerencji w indywidualny interes prawny lub uprawnienie skarżącej i wywołać skutki uzasadniające skorzystanie z możliwości zaskarżenia uchwały do sądu administracyjnego.

Dowody, na które powołuje się skarżąca tj. pisma Zakładu Utylizacji Odpadów z [...] grudnia 2005 roku jest dokumentem prywatnym i świadczy tylko o tym, że osoba podpisująca się pod nim złożyła oświadczenie woli o takiej treści, a wykonana na zlecenie tego organu opinia geologiczna służyła prawdopodobnie innym celom i jest sprzeczna z innymi dokumentami.

A przede wszystkim skarżąca nie wykazała, że nieruchomości na których znajduje się składowisko odpadów i nieruchomość, na której miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego dopuszcza możliwość budowy zakładu utylizacji odpadów znajduje się w strefie zasilania głównych i użytkowych zbiorników wód podziemnych.

1. z dokumentacji badań geofizycznych-elektrooporowych z maja 2006 roku, wynika że nie są ustalone granice zasilania zbiornika Pradolina T-E,

2. z pisma Państwowego Instytutu Geologicznego z [...] września 2005 roku, wynika, że brak jest dokumentacji zbiornika i określania strefy zasilania,

3. z pisma Ministerstwa Środowiska z dnia [...] października 2005 roku, wynika że obszar ochronny nie jest ustalony. Skarżąca zaś nie dostarczyła innego dowodu, że prace mające na celu określenie stref zasilania zbiorników wód podziemnych zostały ukończone a strefy zostały określone. Ponadto z pisma tego wynika, że obszar ochronny zbiornika GZWP [...] ustanowi Dyrektor Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej w drodze aktu prawa miejscowego – rozporządzeniem. Skarżąca nie przedłożyła takiego aktu.

4. z pisma Dyrektora Wydziału Ochrony Środowiska Rolnictwa i Leśnictwa Urzędu Wojewódzkiego z [...] sierpnia 2007 roku wynika, że granice zbiorników wód podziemnych mają charakter orientacyjno – informacyjny i nie zostały określone i nie mają mocy prawnej.

Na rozprawie przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w dniu 10 grudnia 2008 roku Sąd z urzędu dopuścił dowód z akt tutejszego Sądu (sygn. akt II SA/Go 761/07). Z akt tych wynika, że w dniu 24 stycznia 2008 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wlkp. odrzucił skargę "DS Spółka z o.o. w na uchwałę Rady Gminy z dnia [...] maja 2003 roku, nr V/47/2003 w sprawie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego Gminy w miejscowościach [...]. Uzasadniając swoje stanowisko skład orzekający w tej sprawie wskazał, iż skargę na powyższą uchwałę należało wnieść w terminie sześćdziesięciu dni, liczonym od dnia nadania na poczcie wezwania do usunięcia naruszenia prawa tj. od [...] lipca 2007 roku, bowiem w terminie sześćdziesięciu dni od daty wezwania organ gminy nie zajął stanowiska w sprawie wezwania i nie udzielił odpowiedzi stronie skarżącej. W związku z powyższym ostatnim dniem do skutecznego złożenia przedmiotowej skargi był dzień 21 września 2007 roku. Tymczasem strona skarżąca wniosła przedmiotową skargę za pośrednictwem organu administracyjnego dopiero w dniu 16 października 2007 roku, tj. z uchybieniem terminu do jej złożenia a zatem skargę na podstawie art. 58 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2002 roku, nr 153, poz. 1270 z późn. zm.) należało odrzucić.

Naczelny Sąd Administracyjny postanowieniem z dnia 27 maja 2008 roku o sygn. akt II OSK 671/08 oddalił skargę kasacyjną spółki "DS" złożoną na powyższe orzeczenie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wlkp. zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 3 § 2 pkt 5 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (DZ. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), zwanej dalej p.p.s.a., kontrola działalności administracji publicznej wykonywana przez sądy administracyjne obejmuje min. orzekanie w sprawach skarg na akty prawa miejscowego jednostek samorządu terytorialnego. Kontrola ta, stosownie do postanowień art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153 poz. 1269) sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Dodać należy, że rozpoznając konkretne sprawy, sądy administracyjne zgodnie z art. 134 p.p.s.a nie są związane granicami skargi. Oznacza to, że posiadają uprawnienia do badania przedstawionej sprawy z punktu widzenia wszystkich występujących w sprawie uchybień, nie tylko tych, które przytoczyła strona skarżąca. Wojewódzki Sąd Administracyjny kierując się tymi przesłankami w pierwszej kolejności uznał za słuszne zweryfikowanie, czy wniesiona skarga czyni zadość wymogom formalno-prawnym pozwalającym na jej dopuszczalność.

Jak wynika z materiału przedstawionego Sądowi do kontroli sprawy, skarga DS Spółka z o.o. złożona została w oparciu o uprawnienia wywiedzione przez skarżącą z treści art. 101 ust. 1 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie terytorialnym (Dz. U. Nr 16, poz. 95 z późn. zm.). Stosownie do zapisu tej normy prawnej każdy, czyj interes prawny lub uprawnienie zostały naruszone uchwałą podjętą przez organ gminy w sprawie z zakresu administracji publicznej, może – po bezskutecznym wezwaniu do usunięcia naruszenia – zaskarżyć uchwałę do sądu administracyjnego.

Jak z powyższego wynika ustawodawca wprowadził ograniczenie dopuszczalności skargi złożonej na podstawie cyt. przepisu ze względu na przedmiot zaskarżonej uchwały. Postawił również warunek wykazania naruszenia interesu prawnego lub uprawnienia tym aktem prawnym i warunek uprzedniego wezwania organu gminy do usunięcia tego naruszenia.

Jak wynika z dopuszczonych przez Sąd akt spraw o sygn. akt II SA/Go 761/07, strona skarżąca wniosła w dniu 23 lipca 2007 roku (data nadania pisma w placówce pocztowej) do Rady Gminy wezwanie do usunięcia naruszenia jej interesu prawnego. Wezwanie to okazało się bezskuteczne, co w konsekwencji stało się przyczyną złożenia przez DS Sp. z o.o. skargi do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego. Postępowanie w tej sprawie zakończyło się odrzuceniem skargi z powodu złożenia jej z uchybieniem terminu wskazanego w art. 53 § 2 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny postanowieniem z dnia 27 maja 2008 roku o sygn. akt II OSK 671/08 oddalił skargę kasacyjną spółki "DS" złożoną na powyższe orzeczenie.

Z uwagi na powyższe strona skarżąca ponownie w dniu [...] czerwca 2008 roku wezwała Gminę do usunięcia naruszenia prawa przy czym organ nie udzielił na to wezwanie żadnej odpowiedzi.

Mając powyższe na względzie Wojewódzki Sąd Administracyjny uznał za konieczne rozważyć dwie zasadnicze dla sprawy kwestie.

Po pierwsze, czy biorąc pod uwagę datę pierwszego wezwania do usunięcia naruszenia prawa wniesionego przez DS Spółka z o.o. do Rady Gminy (dzień [...] lipca 2007r.) skarga inicjująca obecną sprawę sądowoadministracyjną (data wniesienia skargi bezpośrednio do urzędu Gminy w dniu [...] sierpnia 2008r.) jest skargą wniesioną w terminie.

Po drugie, czy ze względu na wniesienie pierwszego wezwania do usunięcia naruszenia prawa, powtórne wezwanie organu o usunięcie naruszenia prawa otwiera termin do wniesienia nowej skargi.

Problematyka związana z terminem do wniesienia skargi na uchwałę organu gminy w trybie art. 101 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym w związku z naruszeniem interesu prawnego lub uprawnienia, jak również zagadnienie związane z jednokrotnością lub wielokrotnością skutecznych wezwań do usunięcia naruszenia prawa nie zostały rozwiązane ani w drodze jednoznacznych unormowań prawnych pod rządem obowiązującej obecnie ustawy o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, czy też w przepisach ustawy o samorządzie gminnym ani w drodze jednoznacznej wykładni.

Odnosząc się do problemu terminowości skargi wnoszonej na uchwałę organu gminy w trybie art. 101 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym należy zauważyć, iż Naczelny Sąd Administracyjny dokonując analizy treści tej normy prawnej oraz przepisów art. 52 i 53 p.p.s.a, zwracał przede wszystkim uwagę na rozbieżność pomiędzy określeniem terminów do wniesienia skargi wynikających z zapisu zawartego w art. 53 § 2 p.p.s.a, a zapisem zawartym w art. 101 ust. 3 ustawy o samorządzie gminnym. Powiązanie bowiem określonego w dniach terminu do wniesienia skargi na uchwałę organu gminy z terminami do udzielenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa określonych w miesiącach w przypadkach miesięcy o liczbie 30 dni prowadzi do sytuacji, w której skarga mogłaby zostać uznana za wniesioną przedwcześnie.

W związku z tą kwestią, w postanowieniu Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 21 czerwca 2006 r. sygn akt II OSK 276/2006 uznano, iż przepis art. 53 § 2 p.p.s.a nie ma zastosowania przy obliczaniu terminów do wnoszenia skarg na uchwały i zarządzenia o jakich mowa w art. 101 ustawy o samorządzie gminnym.

Wyłączenie stosowania w sprawach skarg na uchwały organów gminy przepisów art. 52 § 3 i § 4 p.p.s.a, do czego daje podstawę zapis zawarty w art. 102a ustawy o samorządzie gminnym nie pozwala na stosowanie w sprawach skarg na uchwały organów gminy terminów oznaczonych w dniach. Organ administracji bowiem ma obowiązek rozpoznać sprawę w terminach, o których mowa w art. 35 k.p.a . Udzielenie odpowiedzi w ramach określonych w tej normie prawnej terminów, względnie ich bezskuteczny upływ otwiera dopiero drogę do wniesienia skargi. Obliczanie terminu do jej wniesienia jest zatem zawsze zależne od zachowania się organu administracji.

Przeciwny pogląd zaprezentowany został natomiast w uchwale Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 2 kwietnia 2007r. sygn akt II OPS 2/07, gdzie uznano, iż ustawa o samorządzie gminnym nie wiąże wniesienia skargi z terminem załatwienia wezwania do usunięcia naruszenia prawa. W akcie tym określa się jedynie według jakich reguł obliczać należy terminy obowiązujące organy do załatwienia sprawy. Określa się także obowiązek skarżącego, który przed wniesieniem skargi do sądu administracyjnego ma obowiązek wezwać organ do usunięcia naruszenia. Nie ma przeto racjonalnych podstaw do wyłączenia stosowania art. 53 § 2 p.p.s.a. w przypadku wnoszenia skargi na uchwałę organu gminy, z koniecznym wszakże uwzględnieniem specyficznych unormowań dotyczących wnoszenia skargi na uchwałę rady gminy.

W konsekwencji tego Wojewódzki Sąd Administracyjny rozstrzygając pierwszą z przedstawionych kwestii uznał, iż bez względu na to, jaką koncepcję uzna się za słuszną, skargę wniesioną po upływie roku od daty wezwania do usunięcia naruszenia prawa należy traktować za wniesioną z uchybieniem terminu wyznaczonego do jej wniesienia. Tym samym skargę taką należałoby, zgodnie z zapisem art. 58 § 1 pkt 2 p.p.s.a., odrzucić.

Przechodząc natomiast do udzielenia odpowiedzi na pytanie, czy powtórne wezwanie organu o usunięcie naruszenia prawa otwiera termin do wniesienia po raz drugi skargi na uchwałę organu gminy, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wlkp. w pełni podziela stanowisko przyjęte w uzasadnieniu postanowienia Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 24 czerwca 2002r. sygn. akt OSA 2/2002 (publ. ONSA 2003/1/2), oraz postanowienia Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 22 października 2008 roku, sygn. akt II OSK 1420/08 wskazujące, że złożenie skargi na uchwałę organu gminy na podstawie art. 101 ustawy o samorządzie gminnym ograniczone jest terminem do jej wniesienia i jest czynnością prawną, która przysługuje danemu podmiotowi w stosunku do określonej uchwały jednokrotnie, a następne pisma w tej sprawie, pochodzące od tego samego podmiotu, nie są wezwaniami w rozumieniu tego przepisu. Jak słusznie stwierdzono w wyżej wymienionych orzeczeniach wezwanie, o którym mowa w art. 101 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym jest substytutem środka odwoławczego. Jest również oczywiste i odpowiadające zasadom państwa prawa, iż regulacja zdarzeń, które skutkować mogą usunięcie z obrotu prawnego wydanych aktów prawnych musi zawierać przepisy ograniczające takie działania w czasie i ilości. Nie jest zatem dopuszczalne wielokrotne występowanie z wezwaniem do usunięcia naruszenia prawa i ze skargą do sądu na określoną uchwałę lub zarządzenie, jak i ponawianie złożenia skargi po kolejnym wezwaniu. Wskazać przy tym należy, skarga o jakiej mowa w artykule 101 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym jest sformalizowanym środkiem prawnym, podobnie jak sformalizowane jest postępowanie sądowoadministracyjne.

Biorąc pod uwagę powyższe stwierdzić należy, iż wezwanie, o którym mowa, wszczyna postępowanie, które ma kolejne etapy obwarowane terminami i innymi warunkami procesowymi. Jeżeli więc strona uruchomi takie postępowanie i na skutek wniesienia skargi z uchybieniem terminu do jej wniesienia doprowadzi do odrzucenia skargi, to ponowne wniesienie w tej samej sprawie takiej samej skargi byłoby podważeniem sensu rygorów procesowych i skutków ich stosowania. Należy przy tym podkreślić, że specyfika spraw rozpoznawanych przez sąd administracyjny polega właśnie na tym, że postępowanie przed tym sądem pozostaje zawsze w ścisłym związku z poprzedzającym je postępowaniem prowadzonym w danej sprawie przez organy administracji.

Konkludując wskazać należy, iż wezwanie do usunięcia naruszenia interesu prawnego lub uprawnienia, określone w art. 101 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym, jest czynnością prawną, która przysługuje danemu podmiotowi w stosunku do określonej uchwały jednokrotnie, a następne pisma w tej samej sprawie, pochodzące od tego samego podmiotu, nie są wezwaniami w rozumieniu tego przepisu. Innymi słowy w ocenie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego wezwanie do usunięcia naruszenia prawa złożone przez stronę skarżącą w dniu [...] czerwca 2008 roku nie czyni zadość obowiązkowi, o którym mowa w treści przywołanej normy prawnej. Jedynie bowiem pierwszy wniosek strony skierowany do organu gminy (w dniu [...] lipca 2007 roku) w celu uzyskania usunięcia naruszenia prawa stanowi podstawę do zainicjowania postępowania sądowoadministracyjnego.

Biorąc pod uwagę powyższe Wojewódzki Sąd Administracyjny uznał wniesienie skargi poprzedzone powtórnym wezwaniem do usunięcia naruszenia prawa za niedopuszczalne i na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł jak z sentencji.