Wyrok WSA w Gorzowie Wlkp., sygn. akt II SA/Go 472/23
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wlkp.
Data orzeczenia: 2023-09-27 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6037 Transport drogowy i przewozy
Hasła tematyczne: Transport
Skarżony organ: Dyrektor Izby Skarbowej
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 151
journal: Dz.U. 2023 poz 1634
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.
article: art. 10a ust. 1, art. 10c, art. 22 ust. 2-3, art. 26 ust. 5
journal: Dz.U. 2017 poz 708
law: Ustawa z dnia 9 marca 2017 r. o systemie monitorowania drogowego i kolejowego przewozu towarów.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Grażyna Staniszewska (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Michał Ruszyński Sędzia WSA Jarosław Piątek po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym w dniu 27 września 2023 r. sprawy ze skargi J. Spółki z o. o. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej z dnia [...] nr [...] w przedmiocie nałożenia kary pieniężnej oddala skargę.


UZASADNIENIE

Decyzją z dnia [...] czerwca 2023 r. nr [...] po rozpoznaniu odwołania złożonego przez J spółki z o.o. od decyzji Naczelnika Urzędu Celno - Skarbowego z [...] marca 2023 r. nr [...] w przedmiocie nałożenia kary pieniężnej w kwocie 10.000,00 zł za niewykonanie obowiązku przekazywania w trakcie całej trasy przewozu towaru po terytorium kraju aktualnych danych geolokalizacyjnych środka transportu objętego zgłoszeniem przewozu [...], Dyrektor Izby Administracji Skarbowej utrzymał w mocy decyzję organu I instancji. Jako podstawę prawną rozstrzygnięcia organ wskazał: art. 233 § 1 pkt 1 ustawy z 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2022 r. poz. 2651 z późn. zm.), art. 22 ust. 2a w zw. z art. 10a ust. 1, art. 26 ust. 1, ust. 2, ust. 4a i ust. 5 ustawy z 9 marca 2017 r. o systemie monitorowania drogowego i kolejowego przewozu towarów oraz obrotu paliwami opałowymi (Dz. U. z 2021 r. poz. 1857 z późn. zm., dalej jako ustawa SENT) w brzmieniu obowiązującym w dniu kontroli. W uzasadnieniu decyzji organ wskazał, że w dniu [...] sierpnia 2022 r. o godz. 8:00 w wykonaniu wezwania Naczelnika Urzędu Celno-Skarbowego na TTOC został zgłoszony do kontroli środek przewozowy o nr rejestracyjnych [...]. Kierujący tym zestawem przedstawił do kontroli m.in. zgłoszenie SENT, CMR nr [...], licencję [...], dokumenty pojazdu oraz specyfikację techniczną produktu. Przewoźnikiem tego transportu był podmiot o nazwie J Spółka z o.o. (dalej jako spółka lub skarżąca). Z przedłożonych dokumentów wynika, że transportem przewożony był z Łotwy do Niemiec towar o nazwie handlowej Lubricating Oil OP-44 klasyfikowany do kodu CN 2710 w ilości 24.060 kg. W wyniku przeprowadzonej przez funkcjonariuszy Służby Celno-Skarbowej kontroli ustalono, że lokalizator nr [...] przypisany do ciągnika [...] wskazywał trasę od przekroczenia granicy RP do miejscowości [...], gdzie została dokonana zamiana ciągnika na [...], dla którego przypisano lokalizator nr [...]. Kontrolujący stwierdzili niewykonanie przez spółkę jako przewoźnika obowiązku przekazywania aktualnych danych geolokalizacyjnych środka transportu o nr [...] objętego powyższym zgłoszeniem od chwili zamiany ciągników w [...] do momentu przyjazdu na TTOC. Podany w zgłoszeniu [...] nr lokalizatora [...] nie wskazywał żadnych danych geolokalizacyjnych pojazdu, co stanowi o naruszeniu art. 10a ust. 1 ustawy SENT. Na okoliczność przeprowadzonych czynności sporządzono protokół z kontroli [...], z którym w obecności funkcjonariuszy Służby Celno-Skarbowej zapoznał się, a następnie złożył swój podpis kierujący pojazdem. Postanowieniem z [...] stycznia 2023 r. Naczelnik Urzędu Celno-Skarbowego wszczął z urzędu postępowanie w sprawie wymierzenia kary pieniężnej za niewywiązanie się z obowiązku przekazywania w trakcie całej trasy przewozu towaru, aktualnych danych geolokalizacyjnych środka transportu objętego zgłoszeniem przewozu towarów [...]. Wskazaną na wstępie decyzją z [...] marca 2023 r. nr [...] Naczelnik Urzędu Celno-Skarbowego, wymierzył spółce karę pieniężną w kwocie 10.000,00 zł za niewywiązanie się z obowiązku przekazywania w trakcie całej trasy przewozu towaru po terytorium kraju aktualnych danych geolokalizacyjnych środka transportu objętego zgłoszeniem przewozu towarów [...].

Od powyższej decyzji spółka złożyła odwołanie wnosząc o jej uchylenie w całości i umorzenie postępowania, ewentualnie o przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji. Skarżonej decyzji spółka zarzuciła: 1) naruszenie art. 22 ust 2a ustawy SENT poprzez jego zastosowanie i nałożenie kary pieniężnej w wysokości 10.000,00 zł; 2) błąd w ustaleniach faktycznych sprawy poprzez uznanie, że spółka nie przekazywała w trakcie całej trasy przewozu towaru aktualnych danych geolokalizacyjnych środka transportu objętego zgłoszeniem przewozu towarów [...], podczas gdy na całej długości trasy lokalizator był sprawny i wysyłał sygnał GPS.

Dalej Naczelnik Urzędu Celno-Skarbowego wskazał, że w art. 3 ust. 2 ustawy SENT przedstawiono katalog towarów podlegających kontroli, wraz z określającymi je podkategoriami Polskiej Klasyfikacji Wyrobów i Usług oraz pozycjami Nomenklatury Scalonej oraz ze uszczegółowieniem dotyczącym masy brutto lub objętości przesyłki czy rodzaju opakowań jednostkowych. Do tego katalogu należy przewożony przez spółkę towar o nazwie handlowej Lubricating Oil OP-44 klasyfikowany do kodu CN 2710, w ilości 24.060 kg. Przewóz towarów podlega kontroli, o której mowa w art. 13 ww. ustawy, polegającej na sprawdzeniu przestrzegania obowiązków w zakresie: dokonywania, uzupełniania i aktualizacji zgłoszenia; zgodności danych zawartych w zgłoszeniu ze stanem faktycznym; posiadania numeru referencyjnego, dokumentu zastępującego zgłoszenie i potwierdzenia przyjęcia dokumentu zastępującego zgłoszenie albo dokumentu, o którym mowa w art. 3 ust. 7, przekazywania aktualnych danych geolokalizacyjnych środka transportu. Kontrola obejmuje weryfikację danych zawartych w dokumentach okazywanych przez kierującego, dokonanie oględzin towaru, w tym pobieranie próbki towaru oraz weryfikację wskazań lokalizatora albo zewnętrznego systemu lokalizacji. Zgodnie z art. 10a ust. 1 omawianej ustawy przewoźnik, w trakcie całej trasy przewozu towaru objętego ogłoszeniem, jest obowiązany zapewnić przekazywanie aktualnych danych geolokalizacyjnych środka transportu objętego tym zgłoszeniem. W przypadku gdy środek transportu jest wyposażony w lokalizator, kierujący jest obowiązany włączyć lokalizator z chwilą rozpoczęcia przewozu towaru na terytorium kraju. Wyłączenie lokalizatora nie może nastąpić wcześniej niż z chwilą a) dostarczenia towaru do miejsca dostarczenia towaru na terytorium kraju, a w przypadku kilku miejsc dostarczenia towaru na terytorium kraju z chwilą dostarczenia towaru do ostatniego miejsca dostarczenia towaru na terytorium kraju, b) zakończenie przewozu towaru na terytorium kraju (art. 10b pkt 2 lit. a i b ww. ustawy). W przypadku niesprawności lokalizatora lub zewnętrznego systemu lokalizacji, która trwa dłużej niż godzinę, obowiązkiem kierowcy jest niezwłoczne zatrzymanie się na najbliższym parkingu samochodowym lub w najbliższej zatoce postojowej (art. 10c). Dalszy przewóz towarów objętych zgłoszeniem, po stwierdzeniu powyższej niesprawności, może być kontynuowany tylko i wyłącznie w czterech przypadkach tj. 1. przywrócenia sprawności lokalizatora albo ZSL-a, lub 2. nastąpił przeładunek towaru na środek transportu wyposażony w sprawny lokalizator albo ZSL, bądź 3. wyposażono środek transportu w sprawny lokalizator, 4. czy też nastąpiło przekazanie przez przewoźnika informacji naczelnikowi UCS, na którego terenie stwierdzono trwającą dłużej niż godzinę niesprawność lokalizatora albo ZSL, i nałożenie zamknięć urzędowych lub zarządzenie konwoju. W realiach rozpoznawanej sprawy organ I instancji, wydając decyzję uwzględnił okoliczności faktyczne ustalone bezpośrednio podczas kontroli, z których wynika, iż funkcjonariusze Służby Celno-Skarbowej w dniu [...] sierpnia 2022 r. o godz. 8:00 na TTOC przeprowadzili kontrolę środka przewozowego o nr rej. [...], którym przewożono z Łotwy do Niemiec towar o nazwie handlowej Lubricating Oil OP-44 klasyfikowany do kodu CN 2710, w ilości 24.060 kg. W trakcie tej kontroli kontrolujący stwierdzili brak nadawania sygnału po dokonanej zmianie ciągnika siodłowego i tym samym zmianie lokalizatora na trasie [...]. Lokalizator nr [...] przypisany do ciągnika [...] wskazywał trasę od przekroczenia granicy RP do miejscowości [...], gdzie została dokonana zamiana ciągnika na [...], dla którego przypisano lokalizator nr [...]. Od jego zamiany do momentu przyjazdu na TTOC stwierdzono brak przekazywania danych z lokalizatora GPS dla wskazanego zgłoszenia [...] w podanym przedziale czasowym. Skontaktowano się ze Służbą Dyżurną lAS, która potwierdziła brak aktywności lokalizatora w podanym przedziale czasu, od miejscowości [...] do TTOC. Zatem sygnał z lokalizatora [...] przypisany do ciągnika nr rej. [...] był nadawany na trasie [...] do miejscowości [...] od [...] sierpnia 2022 r. godz. 21:48 do [...] sierpnia 2022 r. do godz. 16:13. Brak sygnału z lokalizatora [...] przypisanego do ciągnika o nr rej. [...] dotyczył odcinka trasy [...] od [...] sierpnia 2022 r. do [...] sierpnia 2022 r. do godz. 07:54, czyli do czasu rozpoczęcia kontroli. W toku kontroli spółka przesłała mapę i odcinki tras dla pojazdu [...] jednakże nie zmienia to faktu, że sygnał z lokalizatora [...] nie był przekazywany do systemu SENT GEO. Sygnał GPS nadawany na potrzeby firmy lub na potrzeby e-TOLL nie może zastąpić nadawania sygnału do systemu SENT-GEO. Ustalenia w trakcie kontroli bezspornie potwierdziły, że lokalizator [...] przypisany do kontrolowanego ciągnika o nr rej. [...] nie przekazywał danych do systemu SENT GEO, od momentu zamiany ciągników w miejscowości [...] do momentu rozpoczęcia kontroli na TTOC. Opisane ustalenia zawarto w protokole z dnia [...] sierpnia 2022 r. nr [...]. Według pisma Centrum Informatyki Resortu Finansów nr [...] z [...] listopada 2022 r., w badanym okresie tj. w dniach od 23 sierpnia do 1 września 2022 r. nie zostało odnotowane wadliwe działanie systemu SENT GEO, które mogłoby wpłynąć na przyjmowanie danych od operatorów ZSL oraz nie stwierdzono w systemie Help Desk CSD, aby przewoźnik zgłaszał problemy w działaniu systemu. Organ wyjaśnił, że zewnętrzny system lokalizacji to system używany przez przewoźnika gromadzący dane geolokalizacyjne środka transportu przekazywane z zainstalowanego w tym środku transportu urządzenia wykorzystującego technologie pozycjonowania satelitarnego i transmisji danych tzw. GPS, któremu przypisano numer urządzenia. Wyposażenie pojazdu w zewnętrzny system lokalizacji nie jest równoznaczne z przekazywaniem danych geolokalizacyjnych środka transportu do systemu KAS, w trakcie trasy przewozu. Nieprzekazywanie danych do systemu SENT GEO uniemożliwiało sprawowanie właściwego nadzoru nad przewozem, nie było możliwości kontrolowania i śledzenia całej trasy przewozu tego towaru. Organ zauważył, że określony w art. 10a ust. 1 ustawy SENT obowiązek zapewnienia przekazywania aktualnych danych geolokalizacyjnych nie może być realizowany wyłącznie poprzez wyposażenie środka transportu, o którym mowa w art. 10a ust. 1, w lokalizator lub zawarcie umowy z operatorem zewnętrznym na przekazywanie do rejestru danych geolokalizacyjnych środka transportu z zewnętrznego systemu lokalizacji. Obowiązkiem przewoźnika jest również bieżąca kontrola sprawnego przekazu danych. Ten obowiązek przewoźnika wynika wprost z art. 10a ust. 1 ustawy SENT. Na potrzeby realizacji obowiązków wynikających z ustawy SENT oraz na potrzeby Systemu Poboru Opłat Elektronicznej Krajowej Administracji Skarbowej (e-TOLL) dopuszczone są trzy metody/typy urządzeń służących do udostępniania danych geolokalizacyjnych, tj. lokalizatory ZSL, aplikacje mobilne i urządzenia pokładowe OBU. Z uwagi na fakt, że urządzenia OBU są urządzeniami technologicznie zbliżonymi do urządzeń trwale montowanych w pojazdach samochodowych uznano, że również one spełniają definicję "zewnętrznego systemu lokalizacji". Od 1 grudnia 2021 r. celem wykorzystania usług ZSL na potrzeby systemu SENT konieczna jest rejestracja nowych usług ZSL, czyli m.in. pozyskanie przez operatorów ZSL nowych numerów biznesowych lokalizatorów. Operator ZSL może dokonać rejestracji w nowych usługach w trzech konfiguracjach: tylko na potrzeby SENT, tylko na potrzeby systemu e-TOLL, na potrzeby SENT i e-TOLL. Od operatora ZSL zależy w jaki sposób dokonano rejestracji konkretnego lokalizatora i na potrzeby jakich systemów są przekazywane dane geolokalizaycjne. Urządzenie OBU, podobnie jak lokalizator ZSL, wymaga rejestracji do nowych usług ZSL przez operatora. Obowiązkiem przewoźnika zaopatrującego się w lokalizator od operatora ZSL lub OBU jest upewnienie się, czy urządzenie którym się posługuje jest właściwie skonfigurowane i zapewnia odpowiednią transmisję danych poprzez komunikację z rejestrującym urządzenie operatorem ZSL. Przewoźnik w każdym momencie dysponuje możliwością sprawdzenia poprzez stronę internetową ważności zgłoszenia przewozu wraz z ostatnią pozycją lokalizatora GPS. Ma możliwość weryfikacji aktualnej odnotowanej pozycji geolokalizacyjnej w systemie SENT-GEO. Fakt emisji danych GPS nie oznacza, że dane te przekazywane są jednocześnie do systemu Krajowej Administracji Skarbowej. Podstawowym elementem w przekazywaniu danych jest włączony i sprawny lokalizator oraz odpowiednie skonfigurowanie urządzenia. Nawet chwilowe problemy z dostępem sieci Internet nie powodują, że dane nie są przekazywane do systemu SENT-GEO, a jedynie przekazywane są z opóźnieniem. Przedmiotem monitorowania przewozu towarów są towary określane, jako "wrażliwe" i należące do grupy najwyższego ryzyka w kraju ze względu na naruszenia przepisów prawa podatkowego oraz negatywny wpływ na konkurencję. Z ustalonych faktów bez wątpienia wynika, iż w czasie dokonywanego, na trasie z [...], przewozu towaru podlegającego monitorowaniu przewoźnik nie przekazywał aktualnych danych geolokalizacyjnych środka transportu objętego zgłoszeniem towarów nr [...]. Tym samym pojazd nie był widoczny dla kontrolujących w trakcie przejazdu na wspomnianym odcinku, a tym samym zaistniało ryzyko wystąpienia możliwości nielegalnego obrotu towarem. Jako profesjonalny przewoźnik, mając świadomość przepisów prawa, jakim podlega przewóz towarów wrażliwych, które de facto obowiązują już od kwietnia 2017 r. skarżący powinien przedsięwziąć środki w celu zapobiegania naruszania tych przepisów, wykorzystując dostępne możliwości.

Dalej organ wskazał, że przewidziane w ustawie sankcje administracyjne mają przede wszystkim znaczenie prewencyjne, celem tym nie jest zaś zwiększanie dochodów budżetu państwa z tytułu kar nakładanych na podmioty działające w sposób legalny, dopuszczających się uchybień formalnych czy też oczywistych omyłek, związanych między innymi z wątpliwościami dotyczącymi wykładni i stosowania przepisów ustawy o SENT". Zgodnie z art. 22 ust. 3 ustawy SENT, w brzmieniu obowiązującym w dniu kontroli, w przypadkach uzasadnionych ważnym interesem przewoźnika lub interesem publicznym, na wniosek przewoźnika lub z urzędu, organ może odstąpić od nałożenia kary pieniężnej, o której mowa w ust. 2a, z uwzględnieniem art. 26 ust. 3. Dokonując analizy sytuacji finansowej skarżącej organ wskazał, że z informacji przekazanej przez Naczelnika Urzędu Skarbowego za pismem z [...] lutego 2023 r. (rozliczenia za lata 2020-2021) wynika, że spółka była stroną transakcji nabycia składników majątkowych (zwłaszcza ruchomości); posiada zaległość podatkową za 2022 r. łącznie z odsetkami w wysokości 1.479,00 zł; nie jest prowadzone wobec spółki postępowanie egzekucyjne; występowała o przyznanie ulg w spłacie zobowiązań podatkowych. Zaś z informacji uzyskanej za pismem z [...] lutego 2023 r. od Zakładu Ubezpieczeń Społecznych wynika, że spółka nie zalega z opłatą składek, nie są prowadzone wobec niej postępowania egzekucyjne, nie wystąpiła z wnioskami o ulgę w spłacie zobowiązań. W okresie od 18 kwietnia 2017 r. do 27 marca 2023 r. spółka dokonała 550 zgłoszeń przewozu towaru podlegającego rejestracji, zaś z analizy systemu KARTA2 wynika, że z tytułu nienależytego przestrzegania przepisów ustawy o systemie monitorowania drogowego i kolejowego przewozu towarów zarejestrowanych jest pięć postępowań, w tym to zakończone zaskarżoną decyzją. Natomiast z wydruku sporządzonego w aplikacji SUDOP dot. informacji o wielkości pomocy publicznej biorąc pod uwagę trzy ostatnie lata wynika, że do 27 marca 2023 r. spółka otrzymała pomoc de minimis w łącznej wysokości brutto 20.156,94 zł. W tym stanie sprawy, w ocenie organu, brak jest okoliczności wskazujących na zagrożenie kontynuowania działalności. Nałożona kara pieniężna w świetle dokonanej analizy sytuacji finansowej firmy nie spowoduje konieczności zakończenia prowadzenia przez stronę działalności gospodarczej bądź udzielenia stronie pomocy publicznej. W konsekwencji nie można przyjąć, że nałożona kara pieniężna doprowadzi do skutków niepożądanych z punktu widzenia tak społecznego jak i indywidualnego, ani do sytuacji gdy rezultatem zapłaty należności będzie obciążenie Skarbu Państwa kosztami pomocy. Zgodnie z orzecznictwem sądów administracyjnych nawet zła sytuacja majątkowa, czy też perspektywa wieloletniego spłacania zadłużenia, nie są wystarczającą podstawą do odstąpienia od nałożenia kary pieniężnej. Przedsiębiorca prowadzący określoną działalność gospodarczą musi liczyć się także z ryzykiem tej działalności i tak ją prowadzić, aby element ryzyka w największym stopniu eliminować lub ograniczać skutki zdarzeń lub okoliczności dla siebie niekorzystnych. Zatem podmioty, które dokonały naruszeń są zobowiązane do poniesienia określonego wydatku, a celem tego wydatku jest odczucie straty po stronie zobowiązanego. Organ podkreślił, że szeroko rozumiany "interes publiczny" w monitorowaniu przewozu towarów wynika przede wszystkim z zagrożenia występowania "szarej strefy" i oszustw podatkowych w handlu towarami uznanymi za "wrażliwe". Intencją organów kontrolujących prawidłowość stosowania przepisów ustawy SENT nie jest uderzenie w przedsiębiorców legalnie i rzetelnie prowadzących działalność gospodarczą, którzy odprowadzają należne daniny publicznoprawne lecz skuteczne monitorowanie rynku "towarów wrażliwych". Mając powyższe na uwadze organ uznał, że w przedmiotowej sprawie odstąpienie od nałożenia kary pieniężnej nie leży w interesie publicznym. Organ dokonując analizy "interesu publicznego" nie stwierdził również naruszenia zasady proporcjonalności i realizacji wyłącznie celu fiskalnego. Określona przepisami ustawy SENT odpowiedzialność administracyjna za naruszenie obowiązków związanych z drogowym przewozem towarów wrażliwych ma charakter obiektywny, a więc nie jest zależna od winy czy dobrej lub złej woli danego podmiotu. Przewidziany w ustawie system kar nie przewiduje wartościowania przez organ przyczyn naruszenia. Przepisy ustawy zostały ukształtowane tak, że przewidziana w ustawie wysokość kar uwzględnia stopień uchybienia. Przesłanki rozstrzygnięcia znalazły wyraz w uzasadnieniu decyzji, przekonującym zarówno co do prawidłowości oceny stanu faktycznego i prawnego, jak i co do zasadności treści rozstrzygnięcia. Podjęcie przez organ rozstrzygnięcia odmiennego od oczekiwanego przez podmiot nie oznacza prowadzenia postępowania w sposób podważający zaufanie do organu.

Od powyższej decyzji Dyrektora Izby Administracji Skarbowej z dnia [...] czerwca 2023 r. nr [...] J spółka z o.o. wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wlkp. Zaskarżanej decyzji spółka zarzuciła: I. naruszenie prawa procesowego: art. 7, 77 § 1 oraz 80 kpa - poprzez nierozpatrzenie materiału dowodowego w sposób wyczerpujący oraz niepodjęcie wszelkich niezbędnych kroków dla dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego, co mogło istotnie wpłynąć na wynik sprawy oraz spowodować błędy w ustaleniach faktycznych, II. naruszenie prawa materialnego: art. 22 ust 2a ustawy SENT - poprzez jego zastosowanie i nałożenie na spółkę kary pieniężnej w wysokości 10.000,00 zł; art. 22 ust. 3 ustawy SENT - poprzez jego niezastosowanie i uznanie, że nie zachodzą przesłanki uzasadniające odstąpienie od nałożenia kary pieniężnej z uwagi na ważny interes publiczny.

Mając na uwadze powyższe skarżąca wniosła o uchylenie w całości zaskarżonej decyzji i umorzenie postępowania, ewentualnie o przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia przez organ pierwszej instancji oraz o zasądzenie na jej rzecz kosztów postępowania według norm przepisanych.

W uzasadnieniu skargi skarżąca wskazała, że lokalizator działał prawidłowo i nadawał sygnał na całej długości trasy. Zarówno system e-TOLL jak i system SENT-GEO wysyłają dane z tego samego lokalizatora, a więc jeżeli dane lokalizacyjne były przekazywane na całej długości trasy do systemu e-TOLL to również dane te były przekazywane do systemu SENT-GEO. Jeżeli system SENT-GEO by nie działał to system e-TOLL również, czego nie stwierdzono. Organ w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji nie odniósł się jednak do tych okoliczności, stwierdzając jedynie, że przewoźnik nie dochował należytej staranności. Nie bez znaczenia pozostaje zatem fakt, że kierowca nie miał żadnych podstaw do podejrzeń, że sygnał nie jest przekazywany, gdyż wszystkie ikonki świeciły się na zielono. Zadaniem Organu było zatem szczegółowe wyjaśnienie tej kwestii czego nie uczyniono. Nieprawdziwe są twierdzenia Organu, iż Spółka nie wywiązała się z obowiązku zapewnienia przekazywania aktualnych danych lokalizacyjnych. Zgodnie bowiem z wymogami ustawy przewoźnik zainstalował w pojeździe wymagany lokalizator, zaś kierowca rozpoczynając przejazd go włączył, co w niniejszej sprawie pozostaje bezsprzeczne. Ani kierowca, ani przewoźnik nie otrzymali żadnego sygnału, aby geolokalizator nie przekazywał danych do systemu SENT. Wręcz przeciwnie, wszystkie urządzenia i kontrolki działały prawidłowo. Kwestie te powinny być w przedmiotowej sprawie szczegółowo zbadane przez Organ w celu ustalenia, czy przyczyny nieprzekazywania danych geolokalizacyjnych leżały wyłącznie po stronie przewoźnika. Po dokonaniu zmian w zgłoszeniu SENT i ich potwierdzeniu przez system PUESC przewóz towaru był kontynuowany przez ciągnik siodłowy o numerze rej. [...]. Fakt ten został odnotowany w zgłoszeniu SENT na formularzu w rubryce "Informacje dodatkowe". W zgłoszeniu SENT dokonano również zmiany numeru rejestracyjnego ciągnika siodłowego oraz numeru lokalizatora GPS, co zostało potwierdzone na załączonym w odwołaniu zgłoszeniu SENT. Organ II instancji rozpatrując niniejszą sprawę zupełnie pominął ten fakt, co może jedynie świadczyć o braku dokładnego zbadania omawianego stanu faktycznego. Organ w żaden sposób nie próbował dociec z jakich powodów sygnał GPS nie był rzekomo widoczny w systemie SENT GEO. Wyjaśnienia wymaga, czy zainstalowanie systemu SENT GEO nie nakłada na organ obowiązku monitorowania przekazywania przez przewoźnika do systemu danych geolokalizacyjnych pojazdów przewożących "towary wrażliwe". Zgodnie z art. 3 ust. 1 ustawy SENT system monitorowania przewozu i obrotu obejmuje gromadzenie i przetwarzanie danych o przewozie towarów i obrocie paliwami opałowymi, w szczególności z zastosowaniem środków technicznych służących do tego monitorowania oraz kontrolę realizacji obowiązków wynikających z ustawy. Jednym z zadań organów jest więc monitorowanie przekazywania przez przewoźnika danych do systemu. W przypadku takiego monitorowania, organ powinien wcześniej posiąść wiedzę, że dane geolokalizacyjne z przedmiotowego urządzenia nie są przekazywane i wcześniej przedsięwziąć: środki zaradcze (por. wyrok WSA w Olsztynie z dnia 18 lutego 2021 r., sygn. akt II SA/Ol 861/20). W ocenie skarżącej Organ błędnie ustalił, że nie zachodzą przesłanki uzasadniające odstąpienie od nałożonej kary. Jak bowiem wyraźnie wskazano w uzasadnieniu ustawy o SENT ma ona za zadanie chronić legalny handel towarami uznanymi za '‘wrażliwe", ułatwić walkę z “szarą strefą" oraz ograniczyć poziom uszczupleń w kluczowych dla budżetu państwa podatkach, tj. podatku od towarów i usług oraz podatku Akcyzowym, a także zwiększyć skuteczność kontroli w obszarach obarczonych istotnym ryzykiem naruszenia obowiązujących przepisów. Podnoszona przez Organ nieprawidłowość nie blokuje w żaden sposób osiągnięcia ww. celów ustawy. Spółka swoim działaniem nie wpisuje się bowiem w krąg nieuczciwych podmiotów próbujących obejść przepisy prawa podatkowego przeciwko, którym wymierzona jest ta ustawa. Nie bez znaczenia pozostaje w tym miejscu fakt, że przez całą długość trasy sygnał GPS był odbierany i został zarejestrowany cały przebieg trasy, co potwierdzają dołączone do odwołania wydruki raportu wraz z mapą trasy. Dodatkowo odnosząc się do podnoszonej przez Organ kwestii nadzoru nad prawidłowym działaniem lokalizatora skarżąca podniosła, że w momencie rozpoczęcia przejazdu lokalizator był sprawny i nie wykazywał żadnych nieprawidłowości, co potwierdza fakt nadawania sygnału po rozpoczęciu przejazdu. Również zgłoszenie SENT ze zmienionym lokalizatorem zostało zarejestrowane poprawnie. Po otrzymaniu potwierdzenia prawidłowości zgłoszenia SENT kierowca rozpoczął przejazd. Zdaniem strony Skarżącej okoliczności niniejszej sprawy dają zatem podstawy do odstąpienia od nałożenia kary z uwagi na ważny interes publiczny, zgodnie z którym należy mieć na względzie respektowanie wartości wspólnych dla całego społeczeństwa, takich jak sprawiedliwość, bezpieczeństwo, zaufanie do organów władzy. Omawiane działanie Organów kłóci się zaś z ww. zasadami. Nie sposób bowiem uznać, że karanie uczciwych przewoźników, którzy z przyczyn niezawinionych naruszyli przepisy ustawy o SENT jest zgodne z zasadami sprawiedliwości społecznej oraz nie powoduje utraty zaufania wobec organów władzy. Wydana decyzja stoi ponadto w sprzeczności z zasadą proporcjonalności (adekwatności), gdyż wymierzona kara jest niewspółmiernie wysoka w stosunku do powstałego naruszenia.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie.

Na podstawie art. 119 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j.: Dz. U. z 2022 r. poz. 329; dalej: "p.p.s.a.") sprawa została rozpoznana w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje.

Stosownie do treści art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j.: Dz. U. z 2022 r. poz. 2492) w zw. z art. 3 p.p.s.a., sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W ramach owej kontroli sąd administracyjny ocenia, nie będąc przy tym związany granicami skargi, czy przy wydawaniu zaskarżonego aktu nie naruszono reguł postępowania administracyjnego i czy prawidłowo zastosowano prawo materialne. Sąd uwzględniając skargę na decyzję lub postanowienie uchyla decyzję lub postanowienie w całości albo w części, jeżeli stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, bądź inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt 1 p.p.s.a.). Przy czym stosownie do art. 134 p.p.s.a. rozstrzygając daną sprawę sąd, co do zasady, nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi, może zastosować przewidziane ustawą środki w celu usunięcia naruszenia prawa w stosunku do aktów lub czynności wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach sprawy, której dotyczy skarga, jeżeli jest to niezbędne dla końcowego jej załatwienia (art. 135 p.p.s.a.). Natomiast w razie nieuwzględnienia skargi, sąd skargę oddala odpowiednio w całości albo w części (art. 151 p.p.s.a.).

Dokonując kontroli w powyższym zakresie Sąd stwierdził, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie.

Zasady systemu monitorowania drogowego przewozu towarów, obowiązujące w dniu przeprowadzenia kontroli, określa ustawa z dnia 9 marca 2017 r. o systemie monitorowania drogowego i kolejowego przewozu towarów oraz obrotu paliwami opałowymi (t.j. Dz. U. z 2021 r. poz. 1857 z późn. zm.).W myśl art. 4 ust. 1 ustawy SENT środkiem technicznym służącym monitorowaniu drogowego przewozu towarów jest rejestr zgłoszeń wraz z modułem gromadzącym i przetwarzającym dane geolokalizacyjne. Zgodnie z ust. 2 ww. artykułu, rejestr jest prowadzony w systemie teleinformatycznym. Z treści art. 7 ustawy wynika, że gdy przewóz towarów ma miejsce z terytorium jednego państwa członkowskiego na terytorium drugiego państwa członkowskiego albo państwa trzeciego, przewoźnik jest obowiązany przesłać do rejestru, przed rozpoczęciem przewozu towaru na terytorium kraju, zgłoszenie i uzyskać numer referencyjny dla tego zgłoszenia.

Zgodnie z art. 10a ust. 1 ustawy SENT przewoźnik, w trakcie całej trasy przewozu towaru objętego zgłoszeniem, jest obowiązany zapewnić przekazywanie aktualnych danych geolokalizacyjnych środka transportu objętego tym zgłoszeniem. Stosownie do treści ust. 2 ww. artykułu przewoźnik jest obowiązany wyposażyć środek transportu, o którym mowa w ust. 1 w lokalizator.

Bezsporne w przedmiotowej sprawie pozostaje, iż [...] sierpnia 2022 r., po wykonaniu wezwania Naczelnika Urzędu Celno-Skarbowego, na TTOC kierowca zgłosił do kontroli środek przewozowy o nr rej. [...]. Ww. środkiem transportu przewożony był towar klasyfikowany do pozycji Nomenklatury Scalonej CN 2710 – Lubricating Oil OP-44 w ilości 24 060 kg. Towar ten podlegał rygorom ustawy o systemie monitorowania drogowego i kolejowego przewozu towarów oraz obrotu paliwami opałowymi. Jako dowód zgłoszenia towaru do systemu kierowca okazał nr referencyjny SENT [...]. W zgłoszeniu wskazano lokalizator nr [...]. Podczas kontroli stwierdzono brak przekazywania do rejestru SENT danych geolokalizacyjnych o aktualnym położeniu środka transportu na części trasy przejazdu - od [...] do miejsca kontroli - od godziny 16:14 dnia [...] sierpnia 2022 r. do godziny 7:54 dnia [...] sierpnia 2022 r., czyli do czasu rozpoczęcia kontroli.

Ustalenia w trakcie kontroli wykazały, że lokalizator [...] przypisany do kontrolowanego ciągnika o nr rej. [...] nie przekazywał danych do systemu SENT GEO od momentu zamiany ciągników w miejscowości [...] do momentu rozpoczęcia kontroli na TTOC. Stwierdzone nieprawidłowości zostały spisane w protokole z kontroli sporządzonym przez funkcjonariuszy Urzędu Celno-Skarbowego.

Niesporne jest w niniejszej sprawie, że przewoźnik korzystał z ww. lokalizatora, na którym zainstalowano oprogramowanie udostępnione przez Szefa KAS, służące do monitorowania trasy przewozu (por. przewóz towaru realizowany w dniu [...].09. 2022 r.). Dla poprawnego działania systemu niezbędna jest dostępność sygnału GPS, jak również przekazywanie tego sygnału do systemu (dostęp do Internetu). Lokalizator ZSL zapisuje dane geolokalizacyjne nawet w przypadku braku dostępu do Internetu. Po odzyskaniu dostępu dane te są przekazywane w tle z opóźnieniem. Brak przekazywania danych geolokalizacyjnych jednoznacznie sygnalizowany jest poprzez zmianę koloru kontrolki na lokalizatorze. Najpierw pojawia się kolor pomarańczowy kontrolki a następnie czerwony. Ustawa SENT reguluje przypadki okresowego zaniku sygnału GPS. Kierowca może kontynuować przewóz w przypadku niesprawności lokalizatora trwającej nie dłużej niż godzinę (art. 10c ust. 1ustawy SENT). W przypadku natomiast przerwy w działaniu lokalizatora trwającej dłużej niż godzinę kierowca jest obowiązany do niezwłocznego zatrzymania się na najbliższym parkingu samochodowym lub w najbliższej zatoce postojowej. Dopiero po usunięciu nieprawidłowości kierowca może kontynuować przewóz towaru (art. 10c ust. 3 ustawy SENT). Podkreślenia wymaga, że obowiązek zapewnienia przekazywania aktualnych danych geolokalizacyjnych nie może być realizowany wyłącznie przez wyposażenia środka transportu w lokalizator lub zawarcie umowy z operatorem zewnętrznym na przekazywanie do rejestru danych geolokalizacyjnych środka transportu z zewnętrznego systemu lokalizacji. Obowiązkiem przewoźnika jest bieżąca kontrola sprawnego przekazu danych. Naruszenie przepisów w tym względzie ma charakter obiektywny, gdyż nie zależy od winy przewoźnika.

W przedmiotowej sprawie kierowca nie zastosował się do nakazów ustawy. Analiza trasy w systemie SENT wskazuje bowiem, że w trakcie przewozu danego towaru w okresie od godziny 16:14 dnia [...] sierpnia 2022 r. do godziny 7:54 dnia [...] sierpnia 2022 r. wystąpiła przerwa w przekazywaniu lokalizacji. Tymczasem dane dotyczące lokalizacji pojazdu przewożącego towar wrażliwy powinny być przekazywane przez lokalizator do systemu SENT GEO, nie tylko przewoźnikowi. Trafnie organ wskazuje, że nie jest wystarczające wyposażenie pojazdu w lokalizator, konieczne jest podjęcie dalszych działań zmierzających do zapewnienia przekazywania do rejestru SENT danych geolokalizacyjnych środka transportu. Kierowca nie wykonał nakazów ustawowych odnośnie przekazywania danych geolokalizacyjnych przez co spowodował sytuację, w której nie był widoczny dla kontrolujących w trakcie przejazdu, tym samym zaistniało ryzyko wystąpienia możliwości nielegalnego obrotu towarem, co mogło nastąpić w czasie gdy dane dotyczące aktualnego położenia przewozu nie były przekazywane do systemu. Oznacza to zatem, że stworzył potencjalne ryzyko utraty dochodów budżetu państwa. Podkreślić przy tym należy, iż zarówno kierowca jak i przewoźnik mają możliwość zweryfikowania prawidłowości działania systemu SENT w zakresie poprawności przesyłania danych geolokalizacyjnych i weryfikacji odnotowanej pozycji geolokalizacyjnej zarówno poprzez Platformę Usług Elektronicznych Skarbowych-Celnych (PUESC) jak i Aplikację Mobilną Kierowcy. Zaakcentować przy tym należy, że przewoźnik nie ma obowiązku jej stosowania, czy też korzystania z niej, ale to na przewoźniku spoczywa obowiązek dołożenia wszelkiej staranności w wypełnieniu obowiązków nałożonych przepisami prawa, szczególnie w wyposażeniu środka transportu w urządzenie przekazujące dane geolokalizacyjne i zapewnieniu przekazywania aktualnych danych geolokalizacyjnych środka transportu objętego zgłoszeniem SENT. Rolą bowiem profesjonalnego przewoźnika prowadzącego działalność gospodarczą związaną z transportem "towarów wrażliwych" jest podjęcie takich rozwiązań organizacyjnych (w tym przeszkolenie osób wysyłających zgłoszenia do rejestru oraz kierowców pojazdów), aby zadośćuczynić wymogom stawianym przez poszczególne ustawy regulujące transport drogowy. Przygotowanie urządzenia do przekazywania danych leży w gestii przewoźnika, np. takie jak naładowanie baterii urządzenia czy aktualizacja oprogramowania. Z informacji uzyskanej z Centrum Informatyki Resortu Finansów z dnia [...] listopada 2022 r. wynika, że w badanym okresie nie zostało odnotowane wadliwe działanie systemu SENT GEO, które mogłoby wpłynąć na przyjmowanie danych od operatorów ZSL oraz nie stwierdzono w systemie Help Desk CSD, aby przewoźnik zgłaszał problemy w działaniu systemu.

Zgodnie z art. 191 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (dalej: O.p.) - stosowanym odpowiednio, podobnie jak i pozostałe przepisy O.p., z mocy art. 26 ust. 5 ustawy o SENT - organ ocenia na podstawie całego zebranego materiału dowodowego, czy dana okoliczność została udowodniona. W tym celu podejmuje wszelkie niezbędne działania celem wyjaśnienia stanu faktycznego oraz załatwienia sprawy (art. 122 O.p.) oraz jest zobowiązany zebrać i rozpatrzyć cały materiał dowodowy (art. 187 § 1 i § 2 O.p.). W sprawie niniejszej analiza wszystkich znajdujących się w aktach sprawy dowodów, przy zastosowaniu zasad logiki i doświadczenia życiowego, doprowadziła organ do trafnej konkluzji, że doszło do naruszenia wskazanych przepisów. Konkluzji tej nie podważa stanowisko przedstawione w skardze, ani przedstawione przez nią twierdzenia, co do konieczności przedstawienia dodatkowych dowodów. Dowody zostały ocenione w całokształcie, bez przekroczenia zasady swobodnej ich oceny, zaś uzasadnienia decyzji są w tym zakresie wyczerpujące. Przepisy art. 133 § 1, art. 191 § 1 i art. 210 § 4 O.p. nie zostały również naruszone, bowiem uzasadnienia decyzji zawierają wyczerpujące przedstawienie stanu faktycznego, stanowiska organu odnośnie oceny dostępnych dowodów oraz zawierają wyjaśnienie podstawy prawnej rozstrzygnięcia oraz skierowania decyzji do właściwej strony tego postępowania. Wyłącznie zaprzeczenie okolicznościom podnoszonym przez organ jest niewystarczające, do powzięcia ustalenia innego niż poczyniły organy i do odmowy zastosowania przepisów stanowiących podstawę ukarania. Twierdzenie zatem, że naruszenie przepisów nie było zawinione, a transport nie spowodował uszczuplenia należności publicznoprawnych, nie może spowodować odstąpienia od nałożenia kary pieniężnej nałożonej na przewoźnika. Przewoźnik nie dochował należytej staranności w zakresie zapewnienia przekazywania aktualnych danych geolokalizacyjnych środka transportu objętego zgłoszeniem, czyli nie sprostal przepisom art. 10a ust. 1 ustawy SENT.

W myśl art. 22 ust. 2a ustawy SENT na przewoźnika za naruszenie normy art. 10a ust. 1 ustawy SENT nakłada się karę pieniężną w wysokości 10.000 zł. Zwrócić trzeba uwagę, że w niniejszej sprawie nie mamy do czynienia z drobnym uchybieniem, a z sytuacją kiedy przewoźnik nie przekazywał aktualnych danych geolokalizacyjnych umożliwiających śledzenie przewozu przez wiele godzin co oznacza, że przejechał znaczną część trasy wyznaczonej w Polsce bez przekazania tych danych. Nie może to świadczyć o drobnym uchybieniu.

Zdaniem składu orzekającego organy obu instancji prawidłowo uznały, że w sprawie brak podstaw do zastosowania instytucji odstąpienia od nałożenia kary pieniężnej, o co wnosił skarżący przewoźnik. W świetle ustawy SENT odstąpienie bowiem od nałożenia kary pieniężnej nie jest czysto uznaniowe, ale wymaga wykazania przez przewoźnika lub dostrzeżenia z urzędu wystąpienia materialnoprawnych przesłanek warunkujących możliwość zastosowania instytucji.

Zgodnie z art. 22 ust. 3 ustawy SENT, w przypadkach uzasadnionych ważnym interesem przewoźnika lub interesem publicznym, na wniosek przewoźnika lub z urzędu, organ może odstąpić od nałożenia kary pieniężnej, o której mowa w ust. 1-2a, z uwzględnieniem art. 26 ust. 3. W myśl art. 26 ust. 3 ustawy SENT organ może odstąpić od nałożenia kary pieniężnej, jeżeli to odstąpienie:

1. nie stanowi pomocy publicznej, albo

2. stanowi pomoc de minimis albo pomoc de minimis w rolnictwie lub rybołówstwie,

3. udzieloną z uwzględnieniem warunków dopuszczalności tej pomocy, określonych w przepisach prawa Unii Europejskiej, albo

4. stanowi pomoc publiczną spełniającą warunki określone w przepisach wydanych na podstawie ust. 4

Zgodnie z art. 26 ust. 5 ustawy SENT, w zakresie nieuregulowanym w ustawie do kar pieniężnych stosuje się odpowiednio przepisy Ordynacji podatkowej.

Instytucja odstąpienia od nałożenia kary pieniężnej, o której mowa w art. 22 ust. 3 ustawy SENT, jest oparta na tzw. uznaniu administracyjnym. Posłużenie się niedookreślonymi pojęciami "ważnego interesu przewoźnika" lub "interesu społecznego" wymaga każdorazowego dokonania oceny skutków rozstrzygnięć prawnych z punktu widzenia respektowania wartości, jakie kryją się pod ww. pojęciami. Zasadniczy wpływ na sprecyzowanie pojęć ma orzecznictwo sądowe. Skład orzekający w sprawie prezentuje stanowisko zbieżne z tą linią orzecznictwa NSA, która pojęcia "ważny interes przewoźnika" i oraz "interes publiczny" rozumie analogicznie do pojęć "ważnego interesu podatnika" i "interesu publicznego", o których mowa w art. 67a § 1 Ordynacji podatkowej (vide, między innymi wyroki NSA o sygn. II GSK 1052/20, II GSK 406/20, II GSK 362/20, II GSK 220/20, II GSK 1498/19, II GSK 629/19, II GSK 112/19, II GSK 360/19, II GSK 855/20,II GSK 864/20). W przywołanych orzeczeniach NSA podkreślił, że wystąpienie ważnego interesu przewoźnika uzasadniają nadzwyczajne, losowe sytuacje, takie jak: utrata możliwości wywiązania się z zobowiązań, utrata możliwości zarobkowania, trudności finansowe przewoźnika wiążące się z zagrożeniem dla istotnego interesu zobowiązanego, w szczególności dla realizacji podstawowych potrzeb bytowych osób zobowiązanych i ich rodzin, skutkujące brakiem możliwości uregulowania nałożonej kary. Pojęcia tego nie należy przy tym ograniczać jedynie do nadzwyczajnych, losowych sytuacji, na które strona nie miała wpływu. Ważnym interesem przewoźnika będzie także sytuacja ekonomiczna, życiowa, możliwość zarobkowania. Pojęcia "ważnego interesu przewoźnika" nie można jednak utożsamiać z subiektywnym przekonaniem przewoźnika o potrzebie odstąpienia od nałożenia kary pieniężnej. "Interes publiczny" natomiast to dyrektywa postępowania nakazująca respektowanie wartości wspólnych dla całego społeczeństwa lub danej społeczności lokalnej, takich jak: sprawiedliwość, równość, bezpieczeństwo i zaufanie obywateli do organów władzy publicznej, a także wyeliminowanie sytuacji, gdy rezultatem zapłaty należności będzie obciążenie Skarbu Państwa kosztami pomocy. W wyrokach wydanych w sprawach o sygn. II GSK 855/20 i II GSK 864/20 NSA wskazał, że wprowadzenie przesłanki "interesu publicznego" do art. 22 ust. 3 ustawy SENT oznacza, że ustawodawca przewidział sytuacje zbieżne z tym interesem. Ustalenie przez organ kwestii istnienia przesłanki "interesu publicznego" wiąże się z koniecznością ważenia wartości w dwóch płaszczyznach: jedną płaszczyznę tworzy zasada, jaką jest płacenie należności w pełnej wysokości, drugą - wyjątek od zasady, polegający na zastosowaniu indywidualnej ulgi. Organ w danym przypadku powinien ustalić, co jest korzystniejsze z punktu widzenia interesu publicznego (dochodzenie należności czy też zastosowanie ulgi). Dokonując "ważenia" obu wartości organ powinien uwzględnić także inne dyrektywy, wspólne dla całego społeczeństwa, jak sprawiedliwość, zasady etyki, zaufanie do organów państwa.

Z ustaleń organu, niepodważonych przez przewoźnika, wynika, że skarżąca firma pomimo wniosku o odstąpienie od nałożenia kary, nie wskazała zindywidualizowanych okoliczności mogących stanowić podstawę do zastosowania instytucji odstąpienia od wymierzenia kary. Organ ustalił z urzędu, że roczny dochód firmy za 2020 r. wyniósł 149.362,35 zł, natomiast za 2021 r. - 1.195.685,93 zł. W latach 2020 - 2021 firma nabywała składniki majątkowe, nie jest prowadzone wobec niej postępowanie egzekucyjne, firma posiada zaległość podatkową w wysokości 1.479,00 zł, występowała o przyznanie ulg w spłacie zobowiązań podatkowych, nie zalega wobec ZUS z zapłatą składek. Powyższe dane nie wskazują na złą sytuację finansową Spółki. Mając na uwadze powyższe słusznie organy uznały, że brak jest przesłanek do odstąpienia od nałożenia kary pieniężnej przez pryzmat zagrożenia funkcjonowania prowadzonej działalności lub znacznego pogorszenia jej sytuacji finansowej.

Nadto nie był to pierwszy przewóz towarów regulowanych ustawą SENT, co oznacza, że skarżąca musiała posiadać wiedzę na temat nałożonych na przewoźnika obowiązków wynikających z przepisów tej ustawy. Zasadniczym obowiązkiem przewoźnika dokonującego przewozów tzw. "towarów wrażliwych" jest takie zorganizowanie przewozów, aby ich przebieg nie naruszał przepisów ustawy SENT. W ramach tego obowiązku mieści się organizacja umożliwiająca właściwą obsługę lokalizatora SENT - GEO.

Zdaniem składu orzekającego prawidłowa jest także konkluzja organu o braku wystąpienia w sprawie przesłanki "ważnego interesu publicznego" uzasadniającego zastosowanie instytucji odstąpienia od nałożenia kary.

Ustawa SENT ma za zadanie chronić legalny handel towarami uznanymi za "wrażliwe", ułatwić walkę z "szarą strefą" oraz ograniczyć poziom uszczupleń w kluczowych dla budżetu państwa podatkach, tj. podatku od towarów i usług oraz podatku akcyzowym, a także zwiększyć skuteczność kontroli w obszarach obarczonych istotnym ryzykiem naruszenia obowiązujących przepisów. Celem zapewnienia skutecznego funkcjonowania i lepszego monitorowania (kontroli) przewozu towarów uznanych za "wrażliwe" ustawodawca uznał, by przewóz niektórych towarów był rejestrowany i monitorowany na całej trasie przewozu, dostrzegając konieczność powiązania przepływu dokumentów oraz faktycznego przepływu tego typu towarów. Działania te mają za zadanie wyeliminować pozaewidencyjny obrót, zaniżenie podstawy opodatkowania i sprzedaż poza ewidencją. W sposób bezpośredni wpływają na poprawność rozliczenia z budżetem Państwa, eliminując obrót poza ewidencją, stanowiący oszustwo będące następstwem celowego działania takiego podmiotu. Kary przewidziane w ustawie nie mają charakteru fiskalnego, ale przede wszystkim prewencyjny. Charakter represyjny przepisów ustawy powinien odnosić się do podmiotów nieuczciwych, dokonujących przestępstw gospodarczych. Prewencja obejmuje wszystkie podmioty.

Przekazywanie danych geolokalizacyjnych środka transportu jest jednym z elementów składających się na mechanizm zapewnienia integralności rejestrowania i monitorowania przewozu towarów na całej trasie. Ustawa SENT nałożyła na uczestników sytemu przewozu towarów obowiązki, z naruszeniem których powiązała sankcje finansowe, określone co do wysokości. Naruszenie, którego dopuścił się przewoźnik ma kluczowe znaczenie dla systemu monitorowania. Brak informacji o bieżącym położeniu środka transportu uniemożliwia ciągłość monitorowania. Nie jest wykluczone, że w tym okresie gdy pojazd nie podlega monitoringowi, może dojść do naruszenia prawa mającego wpływ na kluczowe podatki (VAT, akcyza). Może bowiem wystąpić obrót poza ewidencją a to ma bezpośredni wpływ na dochody budżetu. Naruszenie to jest istotne z perspektywy działania całego systemu monitorowania i nie stanowi wyłącznie nieistotnego uchybienia formalnego. Jest następstwem braku należytej staranności kierowcy, za którego zachowanie ponosi odpowiedzialność przewoźnik.

Zasada proporcjonalności kary do wagi naruszenia została uwzględniona przez ustawodawcę, który przewidział różne, ale określone w sztywnych kwotach stawki kar za różne przewinienia. Zasada proporcjonalności jest także realizowana poprzez wprowadzenie progów ilościowych determinujących objęcie określonych towarów systemem monitorowania. Fakt odstąpienia od wymierzenia kary powoduje, że dany uczestnik systemu monitorowania przewozów, który nie stosuje się do jej unormowań będzie w korzystniejszej sytuacji niż pozostali uczestnicy systemu dopuszczający się podobnych uchybień. Odstąpienie od kary ze względu na interes strony jak i interes publiczny spełnia kryterium udzielenia pomocy "de minimis", a co za tym idzie strona powinna złożyć wniosek o udzielenie takiej pomocy zgodnie z wymogami ustawy z dnia 30 kwietnia 2004 r. o postępowaniu w sprawach dotyczących pomocy publicznej (Dz. U. z 2021 r. poz. 743, z późn. zm.).

Reasumując, skład orzekający w całej rozciągłości podzielił ustalenia faktyczne organu (niepodważone w sprawie przez skarżącego) jak i ocenę prawną sprawy, skoncentrowaną na analizie wystąpienia materialnoprawnych przesłanek odstąpienia od nałożenia kary pieniężnej w okoliczności kontrolowanego przypadku. Kontrolowany przewóz towarów wrażliwych nie był pierwszym realizowanym przez skarżącego przewoźnika przewozem zarejestrowanym w systemie SENT (vide: niepodważone ustalenia organu), przepisy ustawy SENT i wynikające z nich obowiązki przewoźnika oraz sankcje za ich nieprzestrzeganie winny być przewoźnikowi znane, naruszenie obowiązku przekazywania danych geolokalizacyjnych środka przewozu było ewidentne, odstąpienie od nałożenia kary postawiłoby skarżącą spółkę w uprzywilejowanej sytuacji względem innych przewoźników, ewentualne zaś zapisy innych systemów monitorowania pojazdu nie mogą być dowodem przekazywania danych geolokalizacyjnych we właściwym systemie SENT - GEO. W czasie nieprzekazywania danych geolokalizacyjnych system SENT-GEO działał bezawaryjnie, a zatem nie istniały obiektywne przyczyny przerwy w transmisji danych, skarżący nie wykazał zindywidualizowanych okoliczności wskazujących na istnienie "ważnego interesu przewoźnika lub interesu publicznego" mogącego stanowić podstawę do odstąpienia od nałożenia kary.

Mając powyższe na uwadze sąd skargę oddalił (art. 151 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi).