Wyrok NSA, sygn. akt III OSK 7562/21
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2023-04-25 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6099 Inne o symbolu podstawowym 609
Hasła tematyczne: Wodne prawo
Skarżony organ: Inne
Treść wyniku: Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy: article: art. 271 ust. 2 i ust. 5b
journal: Dz.U. 2020 poz 310
law: Ustawa z dnia 20 lipca 2017 r. Prawo wodne - t.j.

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Piotr Korzeniowski Sędziowie Sędzia NSA Mirosław Wincenciak Sędzia del. WSA Kazimierz Bandarzewski (spr.) po rozpoznaniu w dniu 25 kwietnia 2023 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej Dyrektora Zarządu Zlewni w [...] Państwowego Gospodarstwa Wodnego Wody Polskie od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie z dnia 7 września 2021 r. sygn. akt II SA/Rz 770/21 w sprawie ze skargi Przedsiębiorstwa [...] w likwidacji w [...] na decyzję Dyrektora Zarządu Zlewni w [...] Państwowego Gospodarstwa Wodnego Wody Polskie z dnia 8 marca 2021 r. nr [...] w przedmiocie określenia wysokości opłaty stałej za usługi wodne oddala skargę kasacyjną.


UZASADNIENIE

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie wyrokiem z dnia 7 września

2021 r. sygn. akt II SA/Rz 770/21, po rozpoznaniu skargi Przedsiębiorstwa [...] na decyzję Dyrektora Zarządu Zlewni w [...] Państwowego Gospodarstwa Wodnego Wody Polskie z dnia 8 marca 2021 r. nr [...] w przedmiocie określenia wysokości opłaty stałej za pobór wód podziemnych, uchylił zaskarżoną decyzję na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r. poz. 2325, z późn. zm.) zwanej dalej w skrócie P.p.s.a.

Sąd pierwszej instancji wskazał, że Dyrektor Zarządu Zlewni w [...] Państwowego Gospodarstwa Wodnego Wody Polskie (dalej jako Dyrektor lub organ) na podstawie informacji rocznej z dnia 28 stycznia 2021 r. nr RZ.ZUO.4.4700.416.2021.SJ, działając w oparciu o art. 271 ust. 1 ustawy z dnia 20 lipca 2017 r. Prawo wodne (Dz. U. z 2020 r. poz. 310 z późn. zm.) ustalił Przedsiębiorstwu [...] (dalej jako Przedsiębiorstwo) opłatę stałą w wysokości [...] zł za pobór wód podziemnych ze studni wierconych S-1, S-2, S-3, S-4, S-5, S-6 i S-7 dla potrzeb wodociągu gminnego w miejscowości C., powiat [...].

Wskazał, że opłata została obliczona na podstawie art. 271 ust. 2 Prawa wodnego jako iloczyn jednostkowej opłaty wynoszącej 500 zł na dobę za 1 m3/s, czasu wyrażonego w dniach wynoszącego 365 dni i maksymalnej ilości wód podziemnych która może być pobrana na podstawie pozwolenia wodnoprawnego w ilości 0,1111 m3/s. Wskazał, że wysokość jednostkowej stawki opłaty stałej została określona w §

15 ust. 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 22 grudnia 2017 r. w sprawie jednostkowych stawek opłat za usługi wodne (Dz. U. z 2017 r. poz. 2502 z późn. zm.) zwanego dalej rozporządzeniem.

Przedsiębiorstwo złożyło reklamację w zakresie wysokości opłaty stałej, wnosząc o jej korektę i podnosząc brak możliwości korzystania ze studni S-6 i S-7 z powodu niezakończenia inwestycji; studnie te nie zostały uruchomione z uwagi na brak wykonania ich połączenia wodociągowego z zakładem produkcji wody. Nie wykonano także zasilania energetycznego, kabli sterowniczych oraz dróg dojazdowych.

Decyzją z dnia [...] marca 2021 r. Dyrektor określił Przedsiębiorstwu za okres 1 stycznia 2021 r. do dnia 31 grudnia 2021 r. opłatę stałą w wysokości [...]-- zł za pobór wód podziemnych ze studni wierconych S-1, S-2, S-3, S-4, S-5, S-6 i S-7.

W uzasadnieniu organ wyjaśnił, że powodem nieuwzględnienia wniesionej reklamacji było posiadanie przez Przedsiębiorstwo pozwolenia wodnoprawnego z dnia 28 lutego 2019 r. zezwalającego na pobór wód podziemnych od 28 lutego 2019 r. do 28 lutego 2049 r., które obejmuje studnie wiercone oznaczone jako S-1, S-2, S-3, S-4, S-5, S-6 i S-7 co oznacza, że zgodnie z art. 298 pkt 1 Prawa wodnego, Przedsiębiorstwo jest obowiązane ponosić opłatę za usługi wodne.

W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie Przedsiębiorstwo podniosło, że organ bezzasadnie nie uwzględnił podnoszonej w sprawie okoliczności, że studnie S-6 i S-7 nie są podłączone i uruchomione, gdyż brak jest połączenia tych studni z zakładem produkcji wody jak również nie wykonano zasilania energetycznego, podobnie kabli sterowniczych oraz dróg dojazdowych. Opłata powinna być obliczona od mniejszego wydobycia wody, tj. po skorygowaniu do wartości 333 m3/godz. W okolicznościach tej sprawy opłata stała nie powinna być naliczana w maksymalnej wysokości określonej w pozwoleniu wodnoprawnym, skoro

z kilku studni nie ma realnej możliwości pobierania jakiejkolwiek wody. Opłatę stałą pobiera się od chociażby potencjalnej możliwości pobierania wody.

W odpowiedzi na skargę Dyrektor wniósł o oddalenie skargi jako oczywiście bezzasadnej.

Wskazanym na wstępie wyrokiem Sąd pierwszej instancji uznał wniesioną skargę za zawierającą usprawiedliwione podstawy. Sąd ten stwierdził, że Dyrektor procedując w rozpoznawanej sprawie ograniczył się do stwierdzenia wydania Przedsiębiorstwu ostatecznego pozwolenia wodnoprawnego, dokonując określenia wysokości opłaty stałej za pobór wód podziemnych w oderwaniu od analizy, czy każda z ujętych w pozwoleniu studni przewidzianych do ujmowania wody faktycznie stwarza taką możliwość, tj. czy są one odpowiednio podłączone i wyposażone. Bezkrytyczne uznanie, że rzeczywista możliwość korzystania z usługi wodnej pozostaje bez znaczenia wobec określonej w pozwoleniu maksymalnej ilości wody podziemnej, która zgodnie z nim może być pobrana - mimo danych zawartych w pozwoleniu wodnoprawnym o wydobywaniu wody jedynie z pięciu studni głębinowych i braku podłączenia dwóch pozostałych, a także wobec argumentacji przedstawionej w reklamacji - świadczy o tym, że organ nie wziął pod uwagę wszystkich istotnych okoliczności mających znaczenie dla jej rozpatrzenia, dopuszczając się tym samym naruszenia art. 7, art. 77 § 1, art. 80 i art. 107 § 3 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2020 r. poz. 256 z późn. zm.) zwanej dalej w skrócie K.p.a., poprzez przedwczesne uznanie zaistnienia przesłanek uzasadniających określenie opłaty stałej za pobór wód podziemnych ze wszystkich siedmiu studni ujętych w pozwoleniu wodnoprawnym, tj. oprócz studni podstawowych S-1, S-2, S-3, S-4 i S-5, z których odbywa się pobór wody także z niepodłączonych studni awaryjnych S-6 i S-7. Sąd pierwszej instancji podniósł, że zgodnie z art. 271

ust. 5b Prawa wodnego w przypadku realizacji przedsięwzięcia w zakresie obiektów liniowych, opłatę stałą ponosi się za okres od dnia przystąpienia do użytkowania urządzenia wodnego służącego do realizacji usług wodnych. Nietrafnie Dyrektor uznał, że przepis ten nie znajduje w tej sprawie zastosowania. W ocenie Sądu pierwszej instancji studnie S-6 i S-7 zostały wybudowane celem umożliwienia funkcjonowania obiektu liniowego i mają zaspokajać potrzeby wodociągu gminnego. Wodociąg jest obiektem liniowym, a studnia jest urządzeniem wodociągowym w rozumieniu art. 2 pkt 16 ustawy z dnia 7 czerwca 2001 r. o zbiorowym zaopatrzeniu w wodę i zbiorowym odprowadzaniu ścieków (Dz. U. z 2020 r. poz. 2028 z późn. zm.). Potwierdza to art. 2 pkt 7 ww. ustawy.

Skargę kasacyjną wniósł Dyrektor zaskarżając wyrok Sądu pierwszej instancji w całości i zarzucił:

1) naruszenie przepisów prawa materialnego, tj. art. 145 § 1 pkt 1 lit. a P.p.s.a. w związku z art. 271 ust. 1 Prawa wodnego poprzez błędne przyjęcie, że Dyrektor ustalając decyzją opłatę stałą dla podmiotu posiadającego pozwolenie wodnoprawne na pobór wód podziemnych nie ustalił, czy podmiot ów realnie wodę może pobierać, a tym samym obowiązany jest w tym zakresie opłatę dostosować do możliwego poboru, podczas gdy przeprowadzenia takich ustaleń nie przewiduje ww. przepis zwłaszcza,

że Przedsiębiorstwo od 20 lat wnioskuje o objęcie spornych studni pozwoleniem jako awaryjnych, a ponadto skąd Sąd posiada informacje, że pobór wód ze studni S-6 i S-

7 jest nierealny;

2) naruszenie przepisów prawa materialnego, tj. art. 145 § 1 pkt 1 lit. a P.p.s.a. w związku z art. 271 ust. 2 Prawa wodnego poprzez błędne przyjęcie, że Dyrektor ustalając decyzją opłatę stałą dla podmiotu posiadającego pozwolenie wodnoprawne na pobór wód podziemnych powinien był naliczać opłatę stałą od tych studni (S-1 do

S-5), z których ww. zakład faktycznie wodę pobiera, chociaż stoi to w sprzeczności z zasadami naliczania opłaty stałej, a w tym z faktem, że Przedsiębiorstwo w 2019 r. wniosło do organu o objęcie pozwoleniem wodnoprawnym na pobór wód podziemnych również tych nieużytkowanych studni awaryjnych, chociaż zgodnie z przywołanym przepisem woda ma być możliwa do pobrania, a nie faktycznie pobierana;

3) naruszenie przepisów prawa materialnego, tj. art. 145 § 1 pkt 1 lit. a P.p.s.a. w związku z art. 271 ust. 2 Prawa wodnego poprzez błędne przyjęcie, że Dyrektor ustalając decyzją opłatę stałą dla podmiotu posiadającego pozwolenie wodnoprawne na pobór wód podziemnych naliczył opłatę wadliwie - stosując automatyzm, podczas gdy pominiecie studni S-6 i S-7 w niniejszej sprawie spowodowałoby nienaliczenie opłaty za studnie, których użycie Przedsiębiorstwo wprost wskazuje w ramach awarii, zatem byłoby sprzeczne ze jego stanowiskiem, co uchyla wątpliwości w sposobie i zakresie naliczenia opłaty, które nie występują na kanwie niniejszej sprawy;

4) naruszenie przepisów prawa materialnego, tj. art. 145 § 1 pkt 1 lit. a P.p.s.a. w związku z art. 271 ust. 5b Prawa wodnego poprzez błędne przyjęcie, że Dyrektor ustalając decyzją opłatę stałą dla podmiotu posiadającego pozwolenie wodnoprawne na pobór wód podziemnych powinien był zastosować ww. przepis, podczas gdy Przedsiębiorstwo nie realizuje żadnej inwestycji liniowej ani obecnie, ani przez ostatnie 20 lat zamiaru takiego nie artykułowało;

5) naruszenie przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy, tj. art. 145 § 1 pkt 1 lit. c P.p.s.a. w związku z art. 64 § 2 K.p.a. wobec wadliwego przyjęcie, że organ jakoby naruszył ww. przepis procedury administracyjnej, gdyż zdaniem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie przedwcześnie uznał

o zaistnieniu przesłanek uzasadniających określenie na podstawie art. 271 ust. 2 Prawa wodnego opłaty stałej za pobór wód podziemnych ze wszystkich siedmiu studni ujętych w pozwoleniu wodnoprawnym, podczas gdy organ, zgodnie z obowiązującymi przepisami, naliczył opłatę stałą z siedmiu studni, gdyż działanie takie zgodne było z treścią posiadanego przez zakład pozwolenia wodnoprawnego i okolicznościami sprawy.

W oparciu o powyższe zarzuty organ skarżący kasacyjnie wniósł o uchylenie w całości zaskarżonego wyroku i rozpoznanie skargi przez Naczelny Sąd Administracyjny, albowiem istota sprawy jest dostatecznie wyjaśniona, ponadto o zasądzenie na rzecz Dyrektora kosztów postępowania kasacyjnego, w tym kosztów zastępstwa przez radcę prawnego, według norm przepisanych. Na podstawie art. 176 § 2 P.p.s.a. strona skarżąca kasacyjnie zrzekła się rozprawy.

W uzasadnieniu skargi kasacyjnej powyższe zarzuty szerzej umotywowano.

W odpowiedzi na skargę kasacyjną Przedsiębiorstwo wniosło o jej oddalenie

w całości.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 183 § 1 P.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje

sprawę w granicach skargi kasacyjnej, bierze jednak z urzędu pod rozwagę przesłanki uzasadniające nieważność postępowania wymienione w art. 183 § 2 P.p.s.a. oraz przesłanki uzasadniające odrzucenie skargi bądź umorzenie postępowania przed wojewódzkim sądem administracyjnym, stosownie do treści art. 189 P.p.s.a. Żadna z powyższych przesłanek w tej sprawie nie występuje.

Sprawa ta podlega rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym, ponieważ strona wnosząca skargę kasacyjną zrzekła się rozprawy, a strona przeciwna po doręczeniu skargi kasacyjnej nie zażądała stosownie do art. 182 § 2 P.p.s.a. przeprowadzenia rozprawy.

Zgodnie z art. 174 P.p.s.a. skargę kasacyjną można oprzeć na następujących podstawach: 1) naruszeniu prawa materialnego przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie, a także 2) naruszeniu przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Zgodnie z art. 176 P.p.s.a. strona skarżąca kasacyjnie ma obowiązek przytoczyć podstawy skargi kasacyjnej wnoszonej od wyroku Sądu pierwszej instancji i szczegółowo je uzasadnić wskazując, które przepisy ustawy zostały naruszone, na czym to naruszenie polegało i jaki miało wpływ na wynik sprawy. Rola Naczelnego Sądu Administracyjnego w postępowaniu kasacyjnym ogranicza się do skontrolowania i zweryfikowania zarzutów wnoszącego skargę kasacyjną.

Skarga kasacyjna nie jest zasadna.

Zarzuty strony skarżącej kasacyjnie koncentrują się na dokonaniu, w ocenie tej strony, przez Sąd pierwszej instancji błędnej wykładni art. 271 ust. 2 i ust. 5b Prawa wodnego, która miała doprowadzić do nieprawidłowej oceny przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie dokonanych przez Dyrektora ustaleń faktycznych.

Zgodnie z art. 271 ust. 1 Prawa wodnego organy Przedsiębiorstwa Państwowego Wody Polskie ustalają oraz przekazują podmiotom obowiązanym do ponoszenia opłat za usługi wodne informację roczną, zawierającą sposób obliczenia i wysokość opłaty stałej. Opłaty stałe wprowadzone zostały w Prawie wodnym i

obejmują korzystanie przez podmioty uprawnione z usług wodnych w okresie od dnia

1 stycznia 2018 r. Uchwalenie i wejście w życie z dniem 1 stycznia 2018 r. Prawa wodnego było wynikiem realizacji spoczywającego na Polsce obowiązku

implementacji do krajowego porządku prawnego Dyrektywy 2000/60/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 23 października 2000 r. ustanawiającej ramy wspólnotowego działania w dziedzinie polityki wodnej (Dz. Urz. WE L 327 z 22.12.2000, str. 1, z późn. zm. - Dz. Urz.UE Polskie wydanie specjalne, rozdz. 15, t. 5, s. 275) zwanej dalej w skrócie dyrektywą wodną. Z treści art. 9 dyrektywy wodnej wynika postulat wprowadzenia systemowego rozwiązania zrównoważonego gospodarowania zasobami wodnymi poprzez zbudowanie systemu usług wodnych opartych na zasadzie zwrotu kosztów usług wodnych włączając koszty ekologiczne i materiałowe, uwzględniając analizę ekonomiczną wykonaną zgodnie z załącznikiem

III oraz w szczególności zgodnie z zasadą "zanieczyszczający płaci". Wyrazem realizacji ww. przepisu jest m.in. art. 9 ust. 3 Prawa wodnego, zgodnie z którym gospodarowanie wodami opiera się na zasadzie zwrotu kosztów usług wodnych, uwzględniających koszty środowiskowe i koszty zasobowe oraz analizę ekonomiczną.

W związku z tym należy uznać, że wcześniejsze pobieranie opłat (także stałych) zanim dojdzie do faktycznego realizowania usługi wodnej jest nieracjonalne i nieuprawnione (tak też NSA w wyroku z 18 października 2022 r. sygn. akt III OSK 5251/21).

Nie są zasadnymi zarzuty naruszenia przez Sąd pierwszej instancji art. 271 ust. 2 Prawa wodnego poprzez jego błędną wykładnię polegającą na przyjęciu, że niezbędnym było ustalenie realnego pobierania wody ze studni S-6 i S-7 mimo istnienia tych studni i potencjalnej możliwości pobierania z nich wody (stąd są to tzw. studnie awaryjne i o takie ich potraktowanie wnioskuje samo Przedsiębiorstwo).

Ustosunkowując się do tych zarzutów należy stwierdzić, że zgodnie z art. 271 ust. 2 Prawa wodnego wysokość opłaty za pobór wód podziemnych ustala się jako iloczyn jednostkowej stawki opłaty, czasu wyrażonego w dniach i maksymalnej ilości wody podziemnej wyrażonej w m3/s, która może być pobrana na podstawie pozwolenia wodnoprawnego albo pozwolenia zintegrowanego, z uwzględnieniem stosunku ilości wody podziemnej, która może być pobrana na podstawie tych pozwoleń, do dostępnych zasobów wód podziemnych.

Studnie S-6 i S-7 stanowią tzw. studnie rezerwowe i są to jedynie odwierty wykonane dla udokumentowania wydajności studni, wymagające kontynuacji

inwestycji i znacznych nakładów. W sytuacji niezakończonej inwestycji na studniach

S-6 i S-7 i przy braku możliwości fizycznego poboru wody dla celów zaopatrzeniowych nie można twierdzić, że usługa wodna, za skorzystanie z której Przedsiębiorstwo ma ponosić opłaty, może być zrealizowana. Zatem wbrew ww. zarzutom zawartym w skardze kasacyjnej zasadnie Sąd pierwszej instancji stwierdził, że organ (strona skarżąca kasacyjnie) powinien ustalić możliwość faktycznego poboru wody wydając decyzję określającą wysokość opłaty stałej za pobór wód podziemnych. W pozwoleniu wodnoprawnym z dnia 15 lutego 2019 r. określono wartości odnoszące się do dopuszczalnych wielkości poboru wód podziemnych, a jednocześnie w uzasadnieniu tego pozwolenia wprost wskazano, że woda wydobywana jest z pięciu studni głębinowych (S-1 - S-5), a jedynie w razie konieczności może być dodatkowo pobierana z dwóch studni awaryjnych (S-6 i S-7), które dotychczas nie były wykorzystywane i nie są przyłączone do wodociągów.

Tym samym skoro studnie S-6 i S-7 nie są wykorzystywane do pobierania wody to powoduje, że wydajność możliwa do wykorzystania przez Przedsiębiorstwo wynosi 333 m3/h zamiast 400 m3/h. Nie można z zasady dotyczącej ustalania wysokości świadczenia wywodzić zasady samej wymagalności tego świadczenia, tj. z zasady ustalania wysokości opłaty kreować zasadę dotyczącą powstania obowiązku uiszczenia tej opłaty (tak też NSA w wyroku z 18 października 2022 r. sygn. akt III OSK 5251/21).

Organ uprawiony do ustalenia opłaty stałej nie może pomijać okoliczności faktycznych w danej sprawie i poprzestawać wyłącznie na fakcie uzyskania przez dany podmiot ostatecznego pozwolenia wodnoprawnego, gdyż sam fakt wydania

pozwolenia wodnoprawnego nie stwarza rzeczywistej możliwości korzystania z określonej w nim usługi wodnej (por. wyrok NSA z dnia 31 marca 2022 r. sygn. akt III OSK 943/21). Przedsiębiorstwo uzyskało pozwolenie wodnoprawne na warunkach określonych ustawą Prawo wodne w brzmieniu sprzed nowelizacji tej ustawy dokonanej ustawą z dnia 11 września 2019 r. o zmianie ustawy - Prawo wodne oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2019 r. poz. 2170). Nowelizacja ta miała potwierdzić intencję ustawodawcy, że usługa wodna (np. pobór wody) spełnia się nie w momencie udzielenia pozwolenia wodnoprawnego, lecz istnienia fizycznych możliwości jej realizacji.

Nie może odnieść zamierzonego skutku zarzut błędnego przyjęcia przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie, że Dyrektor ustalając decyzją opłatę stałą dla podmiotu posiadającego pozwolenie wodnoprawne na pobór wód podziemnych, powinien był zastosować art. 271 ust. 5b Prawa wodnego, podczas gdy podmiot ten nie realizuje żadnej inwestycji liniowej ani obecnie, ani przez ostatnie lata.

Ustosunkowując się do tego zarzutu należy podnieść, że zgodnie z art. 271 ust. 5b Prawa wodnego w zakresie przedsięwzięcia będącego obiektem liniowym opłatę stałą ponosi się za okres od dnia przystąpienia do użytkowania urządzenia wodnego służącego do realizacji usług wodnych. Trafnie zwraca uwagę Sąd pierwszej instancji, że skoro pozwolenie wodnoprawne wydane na rzecz Przedsiębiorstwa stało się ostateczne jeszcze przed wejściem w życie art. 271 ust. 5b Prawa wodnego (przepis ten wszedł w życie z dniem 23 listopada 2019 r. na podstawie art. 1 pkt 51 ustawy z dnia 11 września 2019 r. o zmianie ustawy - Prawo wodne oraz niektórych innych ustaw), to ustalenie opłaty stałej nie może być powiązane jedynie z istnieniem pozwolenia wodnoprawnego. W przypadku realizacji przedsięwzięcia w zakresie obiektów liniowych - a takim jest wodociąg (zgodnie z art. 3 pkt 3a ustawy z dnia 7

lipca 1994 r. Prawo budowlane, Dz. U. z 2020, poz. 1333 z późn. zm.), to opłatę stałą ponosi się od dnia przystąpienia do użytkowania urządzenia wodnego służącego realizacji usług wodnych. Wynika to wprost z art. 271 ust. 5b Prawa wodnego. Wielokrotnie Naczelny Sąd Administracyjny stwierdzał, że art. 271 ust. 5b Prawa wodnego potwierdza stanowisko, zgodnie z którym w przypadku realizacji przedsięwzięcia w zakresie obiektów liniowych opłatę stałą ponosi się za okres od dnia przystąpienia do użytkowania urządzenia wodnego służącego do realizacji usług wodnych (tak np. NSA w wyroku z 18 października 2022 r. sygn. akt III OSK 5251/21; wyrok NSA z 13 lutego 2020 r. sygn. akt II OSK 3686/18).

Ponadto należy wskazać, że w tej sprawie organ ograniczył się do stwierdzenia wydania ostatecznego pozwolenia wodnoprawnego, dokonując określenia wysokości opłaty stałej za pobór wód podziemnych w oderwaniu od analizy, czy każda z ujętych

w pozwoleniu wodnoprawnym studni przewidzianych do ujmowania wody faktycznie stwarza taką możliwość, tj. czy są one odpowiednio podłączone i wyposażone. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie trafnie więc stwierdził, że organ - pozostając w błędnym przekonaniu o tym, czym jest obiekt liniowy oraz wadliwie interpretując treść art. 271 ust. 5b Prawa wodnego - nie poczynił żadnych ustaleń dotyczących tego, czy można mówić o realizacji przez Przedsiębiorstwo przedsięwzięcia w zakresie obiektu liniowego, mimo podnoszonych w reklamacji twierdzeń w tym zakresie. Nie można uznać, że organ zebrał i rozważył w całości materiał dowodowy niezbędny do rozstrzygnięcia sprawy, gdyż nie poczynił żadnych ustaleń dotyczących charakteru, zakresu i rodzaju przedsięwzięcia.

Nie jest zasadnym także zarzut naruszenia przez Sąd pierwszej instancji przepisów postępowania w stopniu mającym istotny wpływ na wynik sprawy, tj. art.

145 § 1 pkt 1 lit. c P.p.s.a. w związku z art. 64 § 2 K.p.a. polegający na wadliwym przyjęciu, że organ (strona skarżąca kasacyjnie) naruszył art. 64 § 2 K.p.a. gdyż przedwcześnie uznał o zaistnieniu przesłanek uzasadniających określenie na podstawie art. 271 ust. 2 Prawa wodnego opłaty stałej za pobór wód podziemnych ze wszystkich siedmiu studni ujętych w pozwoleniu wodnoprawnym.

Ustosunkowując się do tego zarzutu należy przede wszystkim stwierdzić, że Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku nie powołał się na art. 64 § 2 K.p.a. ani nie wskazał na naruszenie tego przepisu przez stronę skarżącą kasacyjnie.

Zgodnie z art. 64 § 2 K.p.a. w przypadku, gdy podanie nie spełnia innych wymagań ustalonych w przepisach prawa, należy wezwać wnoszącego do usunięcia braków w wyznaczonym terminie nie krótszym niż siedem dni z pouczeniem, że nieusunięcie tych braków spowoduje pozostawienie podania bez rozpoznania.

Przepis ten reguluje jedynie braki podania o charakterze formalnym. Powołanie się na ten przepis powinno służyć wyłącznie usunięciu braków formalnych pisma wynikających ze ściśle określonych przepisów i nie może zmierzać do merytorycznej oceny przedstawionego wniosku (zob. wyrok NSA z 13 grudnia 2022 r. sygn. akt II

GSK 1172/22). Art. 64 § 2 K.p.a. dotyczy wyłącznie tego rodzaju formalnych braków pisma, których nieusunięcie nie pozwala na nadanie temu pismu (wnioskowi) biegu. Nie dotyczy ono okoliczności, które organ uznaje za istotne dla ustalenia stanu faktycznego czy prawnego sprawy (tak NSA w wyroku z 5 lipca 2022 r. sygn. akt II GSK 701/22). W tej zaś sprawie Sąd pierwszej instancji wskazał, że wadą prowadzonego przez organ postępowania administracyjnego nie było rozpoznanie podania (reklamacji) obarczonej wadami formalnymi, ale brak wyjaśnienia istotnych w sprawie okoliczności faktycznych, a tym samym naruszenie przez organ m.in. art. 7, art. 77 i art. 80 K.p.a.

Tym samym podnoszona przez stronę skarżącą kasacyjnie argumentacja dotycząca niezasadnego zarzucenia temu organowi braku ustalenia pobierania wody ze studni S-6 i S-7 (tj. ze studni awaryjnych), nie stanowi zasadnego zarzutu naruszenia przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie art. 145 § 1 pkt 1 lit.

c P.p.s.a. w związku z art. 64 § 2 K.p.a.

Mając na uwadze powyższe, Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 P.p.s.a. orzekł jak w sentencji.