Wyrok WSA w Szczecinie, sygn. akt I SAB/Sz 173/24
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie
Data orzeczenia: 2025-01-15 00:00:00+01:00 (orzeczenie nieprawomocne)
Symbol z opisem: 6480
658
Hasła tematyczne: Dostęp do informacji publicznej
Skarżony organ: Kierownik Ośrodka Pomocy Społecznej
Treść wyniku: 1. stwierdzono bezczynność organu, która nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa 2. umorzono postęp.w zakr. zobowiązania organu do rozpoznania wniosku
Powołane przepisy: article: art. 3 ust. 1 pkt 1, art. 16 ust. 1, art. 14 ust. 2, art. 2 ust. 1, art 4 ust. 1, art. 13 ust. 2, art. 7
journal: Dz.U. 2020 poz 2176
law: Ustawa z dnia  6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej - t.j.
article: art. 149 par 1a, art. 149 par 1 pkt 1 i pkt 3, art. 200, art. 205 par 1
journal: Dz.U. 2024 poz 935
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j.)

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodnicząca Sędzia WSA Anna Sokołowska, Sędziowie Sędzia WSA Elżbieta Dziel,, Sędzia WSA Jolanta Kwiecińska (spr.), , po rozpoznaniu w Wydziale I w trybie uproszczonym w dniu 15 stycznia 2025 r. sprawy ze skargi J.R. na bezczynność Kierownika [...] w C. w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej 1. umarza postępowanie sądowe w zakresie zobowiązania Kierownika [...] w C. do udostępnienia informacji publicznej; 2. stwierdza, że Kierownik [...] w C. dopuścił się bezczynności w sprawie wniosku J.R. z dnia 8 kwietnia 2024 r., która nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa; 3. oddala skargę w pozostałym zakresie; 4. zasądza od Kierownika [...] w C. na rzecz skarżącej J.R. kwotę 100 (sto) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.


UZASADNIENIE

J. R. (dalej: "Skarżąca") w piśmie z [...] kwietnia 2024 r., wniesionym

o godz. 11:14 w formie dokumentu elektronicznego do Kierownika Ośrodka Pomocy Społecznej (zwanego dalej: organem) zwróciła się m.in. o przesłanie faktur zakupu na materiały eksploatacyjne drukarek od [...] stycznia 2024 r. do dnia złożenia wniosku (włącznie). Skarżąca wniosła, aby dokumenty w wersji elektronicznej udostępnić

jej na mocy i w terminie określonym w ustawie z dnia 6 września 2001 r. o dostępie

do informacji publicznej (t.j. Dz.U. z 2020 r. poz. 2176 – zwanej dalej: u.d.i.p.). Pozostała część wniosku stanowiła ponowienie i uzupełnienie wniosku Skarżącej z [...] stycznia 2024 r., godz. 9:53 (w odniesieniu do którego tutejszy Sąd orzekał w sprawie

o sygn. akt I SAB/Sz 119/24).

W dniu [...] sierpnia 2024 r. o godz. 13:53 Organ w e-mailu odpowiadając na pytanie z [...] kwietnia 2024 r. przesłane drogą elektroniczną, poinformował m.in., że faktury

nie zostały wytworzone przez Organ w związku z tym nie stanowią informacji publicznej.

W odpowiedzi z [...] sierpnia 2024 r., godz. 10:47 Skarżąca podziękowała

za udzieloną informację jednocześnie proponując Organowi zapoznanie

się z wyrokiem WSA w Opolu z 31 marca 2014 r., II SAB/Op 13/14 dotyczącym udostępniania przez organ faktur w odpowiedzi na wniosek o udostępnienie informacji publicznej.

Przewodnicząca Wydziału I w związku z wyjaśnieniami złożonymi przez Skarżącą w piśmie z [...] października 2024 r. w sprawie I SAB/Sz 119/24 zarządziła rozdzielenie skarg z [...] lipca 2025 r. w ten sposób, że:

- skargę na bezczynność Kierownika Ośrodka Pomocy Społecznej

w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej dotyczącej wniosku z dnia [...] stycznia 2024 r. (email godz. 9:14) o przesłanie protokołu zawarcia ofert w postępowaniu prowadzonym przez OPS w C. dotyczącym dostawy materiałów eksploatacyjnych związanych z realizacją zadania na rok 2024, zarejestrować pod sygn. akt I SAB/Sz 172/24;

- skargę na bezczynność Kierownika Ośrodka Pomocy Społecznej

w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej dotyczącej wniosku z dnia [...] kwietnia 2024 r. (email godz. 11:14) o przesłanie faktur zakupu OPS w C. za okres 2024 r. na materiały eksploatacyjne drukarek zarejestrować pod sygn. akt I SAB/Sz 173/24.

We wniesionej skardze Skarżąca zarzuciła organowi przewlekłe prowadzenie sprawy w przedmiocie braku udzielenia informacji w zakresie udostępnienia informacji publicznej na podstawie u.d.i.p. w zakresie przesłania wnioskowanych dokumentów.

W związku z powyższym Skarżąca wniosła o stwierdzenie przewlekłego prowadzenia sprawy przez Organ i niezałatwienia sprawy w terminie. Złożyła wniosek

o zobowiązanie Organu do załatwienia sprawy w terminie 30 dni od daty otrzymania odpisu skargi wraz z aktami sprawy. Skarżąca zwróciła się także o przyznanie od Organu na rzecz Skarżącej sumy pieniężnej w wysokości [...] zł. Wniosła także o zwrot kosztów postępowania.

Odpowiadając na wezwanie Przewodniczącej Wydziału I, Organ za pismem procesowym z [...] listopada 2024 r. przekazał skargę. Organ wniósł o oddalenie skargi lub w przypadku uznania przez sąd, że doszło do naruszenia prawa do uznania,

że naruszenie to nie miało miejsca w sposób rażący.

W uzasadnieniu odpowiedzi na skargę Organ wskazał, że odpowiedź w terminie

14 dni na zapytanie złożone [...] kwietnia 2024 r. była przygotowana, jedynie omyłkowo przesłana przez pełnomocnika do Organu, nie została przekazana przez Organ dalej. Pełnomocnik wskazał, że omyłkowo w terminie 14 dni nie została udzielona odpowiedź do Skarżącej. Organ sądził, że to pełnomocnik prześle odpowiedź do Skarżącej, tymczasem pełnomocnik przygotował treść odpowiedzi do Ośrodka Pomocy Społecznej (email w aktach sprawy, przesłany w terminie 14 dni od dnia wniosku - na adres OPS). Organ do dnia otrzymania skargi był przeświadczony, że odpowiedź została przesłana do Skarżącej przez pełnomocnika i do wiadomości Organu.

Dalej Organ wyjaśnił, że nie było winy Kierownika OPS w nieudzieleniu informacji, działanie Organu nie było celowe, nie było skierowane na zignorowanie Skarżącej,

czy lekceważenie reguł określonych w u.d.i.p. Zawiniła poczta e-mail i brak komunikacji. Ponownie w tej sprawie został wysłany e-mail w sierpniu. Odpowiedź została udzielona w wiadomości e-mail [...] sierpnia 2024., a Skarżąca podziękowała za udzielenie odpowiedzi. Skarżąca nie ponawiała swojego wniosku. W związku z powyższym Organ zwrócił się o uznanie, że odpowiedź została udzielona i nie ma przesłanek do ukarania Organu.

Ponadto Organ wskazał, że [...] listopada 2024 r. wysłał Skarżącej cały komplet dokumentacji dotyczący dwóch zamówień oraz żądane faktury. Do pisma załączył kompletną dokumentację.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie z w a ż y ł, co następuje:

Sprawa została rozpoznana w trybie uproszczonym na podstawie art. 119 pkt 4

w związku z art. 120 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U.2024.935 t.j.; dalej: "P.p.s.a."). Stosownie bowiem

do art. 119 pkt 4 P.p.s.a. sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym, jeżeli przedmiotem skargi jest bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania.

W trybie uproszczonym sąd rozpoznaje sprawę na posiedzeniu niejawnym

w składzie trzech sędziów (art. 120 P.p.s.a.). Sytuacja, o której stanowi powołany art. 119 pkt 4 P.p.s.a. zaistniała w rozpoznawanej sprawie. Przedmiotem wniesionej skargi jest bowiem bezczynność podmiotu zobowiązanego do udostępnienia informacji publicznej.

Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U.2024.1267 t.j.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej oraz rozstrzyganie sporów kompetencyjnych i o właściwość między organami jednostek samorządu terytorialnego, samorządowymi kolegiami odwoławczymi i między tymi organami

a organami administracji rządowej. Kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Jak z kolei stanowi art. 3 § 2

pkt 8 P.p.s.a. kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w art. 3 § 2 pkt 1-4 P.p.s.a. lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w art. 3 § 2 pkt 4a P.p.s.a.

Skarga na bezczynność w rozumieniu art. 3 § 2 pkt 8 P.p.s.a. ma na celu ochronę prawa strony przez doprowadzenie do wydania przez organ rozstrzygnięcia w sprawie lub podjęcia czynności dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających

z przepisów prawa. Przedmiotem kontroli sądu w niniejszej sprawie jest zatem brak aktu lub czynności organu, w sytuacji, gdy organ miał obowiązek podjąć działanie

w określonym terminie.

Na podstawie art. 149 § 1 P.p.s.a. sąd uwzględniając skargę na bezczynność

lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organy w sprawach określonych

w art. 3 § 2 pkt 1-4 P.p.s.a. albo na przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 4a P.p.s.a.:

1) zobowiązuje organ do wydania w określonym terminie aktu, interpretacji albo

do dokonania czynności;

2) zobowiązuje organ do stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa;

3) stwierdza, że organ dopuścił się bezczynności lub przewlekłego prowadzenia postępowania.

Zgodnie z art. 149 § 1a P.p.s.a. jednocześnie sąd stwierdza, czy bezczynność organu lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organ miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa. Sąd, w przypadku, o którym mowa w art. 149 § 1 P.p.s.a., może ponadto orzec z urzędu albo na wniosek strony o wymierzeniu organowi grzywny

w wysokości określonej w art. 154 § 6 P.p.s.a. lub przyznać od organu na rzecz skarżącego sumę pieniężną do wysokości połowy kwoty określonej w art. 154 § 6 P.p.s.a. (art. 149 § 2 P.p.s.a.).

W kontrolowanej sprawie Skarżąca twierdzi, że domagała się udostępnienia informacji wskazanej w Jej wniosku z [...] kwietnia 2024 r. godz. 11:14 w trybie ustawy

o dostępie do informacji publicznej.

Sąd wskazuje, że prawo dostępu do informacji publicznej wywodzi się wprost

z Konstytucji, która w art. 61 ust. 1 stanowi, iż obywatel ma prawo do uzyskiwania "informacji o działalności organów władzy publicznej oraz osób pełniących funkcje publiczne", a ponadto "informacji o działalności organów samorządu gospodarczego

i zawodowego, a także innych osób oraz jednostek organizacyjnych w zakresie, w jakim wykonują one zadania władzy publicznej i gospodarują mieniem komunalnym

lub majątkiem Skarbu Państwa". Procedurę dostępu do informacji publicznej

w kompleksowy sposób reguluje ustawa o dostępie do informacji publicznej, która kształtuje prawo do informacji publicznej, a także określa zasady i tryb jej udostępniania.

Pojęcie informacji publicznej ustawodawca unormował w art. 1 ust. 1 u.d.i.p. wskazując, że informacją publiczną jest każda informacja o sprawach publicznych,

zaś art. 6 u.d.i.p. zawiera przykładowy katalog takich spraw. Natomiast katalog podmiotów zobowiązanych do udostępnienia informacji publicznej został określony

w art. 4 u.d.i.p.

Jak stanowi art. 13 ust. 1 u.d.i.p. udostępnianie informacji publicznej na wniosek winno nastąpić bez zbędnej zwłoki, nie później niż w terminie 14 dni od dnia złożenia wniosku, z zastrzeżeniem ust. 2 i art. 15 ust. 2. W myśl art. 13 ust. 2 u.d.i.p., jeżeli informacja publiczna nie może być udostępniona w terminie określonym w ust. 1, podmiot obowiązany do jej udostępnienia powiadamia w tym terminie o powodach opóźnienia oraz o terminie, w jakim udostępni informację, nie dłuższym jednak niż 2 miesiące

od dnia złożenia wniosku.

Powyższe reguły doznają pewnej modyfikacji w przypadku, gdy wniosek

o udostępnienie informacji publicznej, w ocenie jego adresata, dotyczy "informacji przetworzonej" w rozumieniu art. 3 ust. 1 pkt 1 u.d.i.p. Wiąże się to z doniosłym na gruncie ustawy o dostępie do informacji publicznej rozróżnieniem na informację publiczną "prostą" oraz "przetworzoną".

W świetle powyższego wskazać należy, że na gruncie ustawy o dostępie

do informacji publicznej o bezczynności możemy mówić, jeżeli w terminie wskazanym

w art. 13 u.d.i.p. adresat wniosku (jako podmiot zobowiązany do udostępnienia informacji publicznej) nie udostępni informacji publicznej w formie czynności materialno-technicznej w sposób i w formie zgodnych z wnioskiem (art. 13 ust. 1 u.d.i.p.), nie wyda decyzji

o odmowie udostępnienia żądanej informacji publicznej albo o umorzeniu postępowania (m.in. art. 16 ust. 1 w zw. z art. 5 ust. 1 i 2 u.d.i.p.), albo nie powiadomi pisemnie wnioskodawcy o przyczynach braku możliwości udostępnienia informacji zgodnie

z wnioskiem i nie wskaże, w jaki sposób lub w jakiej formie informacja może być udostępniona niezwłocznie (art. 14 ust. 2 u.d.i.p.). Oznacza to, że w wypadku, gdy dany podmiot będąc właściwym i zobowiązanym do zareagowania na wniosek o udostępnienie informacji publicznej w trybie i w sposób przewidziany przepisami u.d.i.p., wbrew tym przepisom, ani nie udostępni w nakazanym terminie – w drodze czynności materialno-technicznej w sposób i formie zgodnych z wnioskiem – żądanej informacji, ani nie wyda stosownej decyzji administracyjnej o odmowie udostępnienia informacji publicznej

lub o umorzeniu postępowania, ani też nie powiadomi pisemnie wnioskodawcy

o ww. okolicznościach, to tym samym zaistnieje sytuacja kwalifikowana jako bezczynność w udostępnieniu informacji publicznej.

Ponadto zgodnie z art. 2 ust. 1 u.d.i.p., każdemu przysługuje, z zastrzeżeniem

art. 5 u.d.i.p., prawo dostępu do informacji publicznej, przy czym w myśl art. 2 ust. 2 u.d.i.p. od osoby wykonującej to prawo nie wolno żądać wykazania interesu prawnego

lub faktycznego. Ustawodawca wskazuje zarazem w art. 4 ust. 1 u.d.i.p., że obowiązane do udostępniania informacji publicznej są władze publiczne oraz inne podmioty wykonujące zadania publiczne, w szczególności: 1) organy władzy publicznej; 2) organy samorządów gospodarczych i zawodowych; 3) podmioty reprezentujące zgodnie

z odrębnymi przepisami Skarb Państwa; 4) podmioty reprezentujące państwowe osoby prawne albo osoby prawne samorządu terytorialnego oraz podmioty reprezentujące inne państwowe jednostki organizacyjne albo jednostki organizacyjne samorządu terytorialnego; 5) podmioty reprezentujące inne osoby lub jednostki organizacyjne, które wykonują zadania publiczne lub dysponują majątkiem publicznym, oraz osoby prawne,

w których Skarb Państwa, jednostki samorządu terytorialnego lub samorządu gospodarczego albo zawodowego mają pozycję dominującą w rozumieniu przepisów

o ochronie konkurencji i konsumentów.

Przy badaniu zasadności skargi na bezczynność organu administracji

nie ma znaczenia z jakich powodów określony akt, czy czynność nie została dokonana przez organ. Przy czym Sąd bierze pod uwagę stan sprawy istniejący w chwili zamknięcia rozprawy. Skarga na bezczynność organu ma bowiem na celu wymuszenie na organie załatwienia sprawy. Dlatego też dla uznania bezczynności organu konieczne

jest ustalenie, że organ administracji był zobowiązany, na podstawie obowiązujących przepisów prawa, do wydania decyzji, aktu lub podjęcia określonych czynności i mimo

to nie podejmuje działań mających na celu uczynienie zadość temu obowiązkowi.

W świetle powyższych uwag nie ulega wątpliwości i nie jest sporne, że Skarżąca była zgodnie z art. 2 ust. 1 u.d.i.p. podmiotem legitymowanym do złożenia wniosku

o udostępnienie informacji publicznej. Z kolei Kierownik Ośrodka Pomocy Społecznej

w C., który to ośrodek jest jednostką organizacyjną jednostki samorządu terytorialnego (ten ostatni jest zobowiązany do zapewnienia realizacji zadań pomocy społecznej na mocy art. 16 § 1 ustawy z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej

- Dz. U. z 2024 r. poz. 1283 ze zm.) jest podmiotem zobowiązanym do udostępnienia informacji publicznej (art. 4 ust. 1 pkt 4 u.d.i.p.).

Odnosząc się z kolei do strony przedmiotowej Sąd zauważa, że u.d.i.p. określa

ją bardzo szeroko, jako każdą informację w sprawach publicznych. Pojęcie informacji publicznej ustawodawca określił w art. 1 ust. 1 u.d.i.p. oraz art. 6 u.d.i.p. Odwołując

się do tych przepisów należy przyjąć, że informacją publiczną jest każda informacja dotycząca sfery faktów i danych publicznych, a więc każda wiadomość wytworzona

lub odnoszona do władz publicznych, a także wytworzona lub odnoszona do innych podmiotów realizujących funkcje publiczne w zakresie wykonywania przez nie zadań publicznych i gospodarowania mieniem komunalnym lub majątkiem Skarbu Państwa (por. wyroki NSA: z 30 października 2002 r., II SA 181/02, II SA 1956/02 i II SA 2036-2037/02). Informację publiczną stanowi m.in. treść dokumentów wytworzonych przez organy władzy publicznej, treść wystąpień, opinii i ocen przez nie dokonywanych niezależnie, do jakiego podmiotu są one kierowane i jakiej sprawy dotyczą. Ponadto informację publiczną stanowi treść wszelkiego rodzaju dokumentów i informacji odnoszących się do organu władzy publicznej lub podmiotu niebędącego organem administracji publicznej związanych z nimi bądź w jakikolwiek sposób dotyczących

ich i są nimi zarówno treść dokumentów bezpośrednio przez nie wytworzonych jak i te, których używają przy realizacji przewidzianych prawem zadań, nawet jeżeli nie pochodzą wprost od nich.

Wobec takiego rozumienia informacji publicznej, nie można mieć zatem wątpliwości, że wnioskowane przez Skarżącą informacje wskazane w ww. wniosku

z [...] kwietnia 2024 r. w zakresie przesłania Skarżącej faktur zakupu na materiały eksploatacyjne drukarek od [...] stycznia 2024 r. do dnia złożenia wniosku (włącznie) należy kwalifikować jako mające charakter publiczny. Żądana informacja ma związek

z wykonywaniem umów przez Organ oraz gospodarowaniem mieniem publicznym/komunalnym, co podlega kontroli społecznej, w tym w ramach prawa

do informacji publicznej.

Spór w rozpoznawanej sprawie sprowadzał się w istocie do ustalenia, czy Organ zareagował na ww. wniosek Skarżącej z [...] kwietnia 2024 r. godz. 11:14 w ww. zakresie sposób i trybie przewidzianym w ustawie o dostępie do informacji publicznej.

Odnosząc powyższe uwagi do okoliczności rozpoznawanej sprawy stwierdzić należy, że Organ, do dnia wniesienia przez Skarżącą skargi w rozpoznawanej sprawie, pozostawał w bezczynności w zakresie udostępnienia Skarżącej informacji publicznej zgodnie z Jej wnioskiem z [...] kwietnia 2024 r. w ww. zakresie.

Sąd zauważa bowiem, że powyższy wniosek Skarżącej wpłynął do Organu

[...] kwietnia 2024 r. o godz. 11:53, a zatem zgodnie z art. 13 ust. 1 u.d.i.p. 14-dniowy termin na udostępnienie wnioskowanej informacji upłynął bezskutecznie, jak zasadnie stwierdziła Skarżąca (22 kwietnia 2024 r. - poniedziałek). Jak natomiast wynika

z wyjaśnień Organu i akt rozpoznawanej sprawy [...] sierpnia 2024 r. o godz. 13:53 Organ w e-mailu, odpowiadając na wniosek Skarżącej z [...] kwietnia 2024 r., poinformował

m.in., że faktury nie zostały wytworzone przez Organ w związku z tym nie stanowią informacji publicznej. W odpowiedzi z [...] sierpnia 2024 r., godz. 10:47 Skarżąca podziękowała za udzieloną informację jednocześnie proponując Organowi zapoznanie się z wyrokiem WSA w Opolu z 31 marca 2014 r., II SAB/Op 13/14 dotyczącym udostępniania przez organ faktur w odpowiedzi na wniosek o udostępnienie informacji publicznej. Natomiast Organ w piśmie procesowym z [...] listopada 2024 r. (nadesłanym w toku postępowania sądowego) wskazał, że kompletną odpowiedź na ww. wniosek Skarżącej z [...] kwietnia 2024 r. przesłał do Skarżącej w e-mailu z [...] listopada 2024 r.

(czyli po wniesieniu przez Skarżącą skargi). Wtedy to Organ przekazał Skarżącej cały komplet dokumentacji dotyczący m.in. żądane faktury. Skarżąca w toku postępowania nie negowała faktu otrzymania ww. korespondencji e-mailowej z [...] listopada 2024 r.

Mając na uwadze powyższe Sąd uznał, że Organ w terminie przewidzianym ustawą o dostępie do informacji publicznej ani nie udzielił Skarżącej wnioskowanej informacji publicznej zgodnie z wnioskiem, ani nie dokonał w stosunku do Skarżącej innych czynności w sprawie, w tym nie skierował do Skarżącej pisma w trybie

art. 13 ust. 2 u.d.i.p. powiadamiającego o powodach opóźnienia oraz o terminie, w jakim udostępni informację, nie dłuższym jednak niż 2 miesiące od dnia złożenia wniosku.

Nie wydał również decyzji o odmowie udostępnienia informacji publicznej. Dodać bowiem należy, iż nie wszystkie sprawy o udzielenie informacji publicznej będą

na tyle proste, aby mogły być rozstrzygnięte niezwłocznie, niektóre mogą wymagać postępowania wyjaśniającego. Ustawodawca miał to jednak na uwadze przy regulacji

art. 13 ust. 2 u.d.i.p. Dopiero brak udostepnienia informacji publicznej oraz brak powiadomienia w trybie art. 13 ust. 2 u.d.i.p. o powodach i terminie, w jakim informacja zostanie udostępniona, czy tez brak wydania decyzji administracyjnej o odmowie udostepnienia informacji publicznej, co do zasady oznacza bezczynność podmiotu zobowiązanego do jej udzielenia (por. wyrok NSA z 14 maja 2014 r., I OSK 1027/14).

Ze stanu faktycznego sprawy wynika, że odpowiedź na wniosek z 8 kwietnia

2024 r., godz. 11:14 udzielona przez organ [...] sierpnia 2024 r., w której Organ poinformował m.in., że faktury nie zostały wytworzone przez Organ w związku z tym

nie stanowią informacji publicznej, została przesłana do Skarżącej dopiero po wniesieniu przez nią skargi do sądu w lipcu 2024 r. i w okresie 4 miesięcy po złożeniu wniosku. Niezależnie jednak od powyższego Organ również w tym terminie ani nie udostępnił Skarżącej wnioskowanych faktur, których udostępnienie niewątpliwie – zgodnie

z powyższymi uwagami – podlegało przepisom u.d.i.p., ani nie wydał decyzji o odmowie ich udostępnienia. Mając na uwadze powyższe okoliczności, stwierdzić należy, że Organ nie zachował 14-dniowego terminu przewidzianego przez ustawodawcę

na udostępnienie wnioskodawcy informacji publicznej, ewentualnie na powiadomienie

o powodach opóźnienia oraz o terminie, w jakim udostępni informację, nie dłuższym jednak niż 2 miesiące od dnia złożenia wniosku. Organ nie wydał również decyzji

o odmowie udostępnienia wnioskowanych informacji. Z akt sprawy wynika, że Organ dopiero pismem z [...] listopada 2024 r. odpowiedział na ww. wniosek Skarżącej w sposób w nim określony, a Skarżąca okoliczności tej nie kwestionuje.

Mając na uwadze powyższe Sąd nie mógł uznać, że w sprawie Organ nie dopuścił się bezczynności z w uwagi na okoliczności wskazywane w odpowiedzi na skargę,

tj. nieporozumienie związane z przesłaniem Skarżącej odpowiedzi na jej wniosek

z [...] kwietnia 2024 r. Wskazać bowiem należy, że termin na udostępnienie Skarżącej informacji objętych zakresem ww. wniosku z [...] kwietnia 2024 r. (przesłanie faktur zakupu na materiały eksploatacyjne drukarek od [...] stycznia 2024 r. do dnia złożenia wniosku włącznie) upływał [...] kwietnia 2024 r. (poniedziałek). Ponadto w odpowiedzi

na wniosek z [...] kwietnia 2024 r. Organ wskazał, że faktury nie zostały wytworzone przez Organ w związku z tym nie stanowią informacji publicznej. Sąd podkreśla, że – jak wynika z akt sprawy – realizacja pełnego zakresu ww. wniosku Skarżącej miała miejsce dopiero

[...] listopada 2024 r., w której to dacie Organ przesłał Skarżącej cały komplet dokumentacji dotyczący dwóch zamówień zawierający wnioskowane informacje. A zatem pełną

i wyczerpującą odpowiedź Organ przesłał do Skarżącej dopiero [...] listopada 2024 r.

Sąd podkreśla ponadto, że ciążący co do zasady na Organie obowiązek udostępnienia informacji, której dotyczył ww. wniosek, nie oznacza, że czynność

ta nie mogła być uzależniona od podjęcia dodatkowych czynności przez Organ, konieczne jednak jest wykazanie przez Organ, że można w tym przypadku zasadnie wywodzić, że nie jest to informacja prosta, lecz przetworzona. Z materiału dowodowego sprawy takie okoliczności nie wynikają.

Uznając zatem, że Organ zobowiązany w rozpoznawanej sprawie nie podjął

w ustawowym terminie, w sposób zgodny z prawem, działań, do których obliguje

go ustawa o dostępie do informacji publicznej, przyjąć należało, że Organ dopuścił

się bezczynności w rozpoznaniu ww. wniosku Skarżącej z [...] kwietnia 2024 r.

w powyższym zakresie (pkt 2. sentencji wyroku). Uwzględniając skargę na bezczynność Sąd, na podstawie art. 149 § 1a P.p.s.a., stwierdził, że bezczynność nie miała miejsca

z rażącym naruszeniem prawa (o czym Sąd orzekł w punkcie 2. sentencji wyroku).

W tym miejscu raz jeszcze wskazać należy, że z akt sprawy wynika, że Organ pismem z [...] listopada 2024 r. odpowiedział na ww. wniosek Skarżącej w sposób w nim określony, a Skarżąca okoliczności tej nie kwestionuje.

Rażące naruszenie prawa oznacza wadliwość kwalifikowaną, kiedy zachowanie organu posiadałoby pewne dodatkowe cechy w stosunku do stanu określanego jako naruszenie. Ustawodawca nie zdefiniował kryteriów stanu rażącego naruszenia prawa, pozostawiając dokonanie kwalifikacji w tym zakresie uznaniu sądu orzekającego, opierającemu się na analizie całokształtu okoliczności sprawy. Zakwalifikowanie bezczynności jako mającej miejsce z rażącym naruszeniem prawa będzie więc zasadne, gdy stan bezczynności lub przewlekłości jest oczywisty, uporczywy i nie daje się pogodzić z regułami demokratycznego państwa prawa (zob. wyrok WSA w Łodzi z 31 stycznia 2023 r., II SAB/Łd 199/22). Podkreślić należy, iż stwierdzenie, że bezczynność miała miejsce z rażącym naruszenia prawa, jako środek represji, winno być stosowane

w sposób ostrożny i tylko w sytuacjach niebudzących wątpliwości.

W ocenie Sądu, w rozpoznawanej sprawie nie zaszły okoliczności, które wskazywałyby na kwalifikowaną postać naruszenia prawa przez Organ. Należy zauważyć, że Organ udzielił Skarżącej informacji, a ponadto Organ wskazał

– w odpowiedzi na skargę - przyczyny, które uniemożliwiły udzielenie odpowiedzi

w terminie. Tym samym nie można uznać, że stan bezczynności Organu nosił znamiona uporczywości czy też, że Organ przejawiał brak woli w rozpoznaniu wniosku i wniosek ten zlekceważył. W związku z czym, w ocenie Sądu, brak było podstaw

do zakwalifikowania zaistniałej bezczynności jako rażącego naruszenia prawa, o czym Sąd orzekł na podstawie art. 149 § 1a P.p.s.a.

Należy w tym miejscu podkreślić, że w przypadku skargi na bezczynność, sąd bierze pod uwagę okoliczności istniejące w dniu rozpoznania skargi. Jedną z takich okoliczności jest istnienie przedmiotu zaskarżenia. Naczelny Sąd Administracyjny

w uchwale siedmiu sędziów z dnia 26 listopada 2008 r. w sprawie I OPS 6/08 stwierdził, że przepis art. 161 § 1 pkt 3 P.p.s.a., zgodnie z którym sąd wydaje postanowienie

o umorzeniu postępowania, gdy postępowanie z innych przyczyn stało się bezprzedmiotowe, ma zastosowanie także w przypadku, gdy po wniesieniu skargi

na bezczynność organu - w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 1-4a tej ustawy - organ wyda akt lub dokona czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, co do których pozostawał

w bezczynności.

Tym samym uznać należało, że istniejący w dniu wniesienia skargi stan bezczynności Organu w przedmiocie rozpoznania ww. wniosku Skarżącej z [...] kwietnia 2024 r. ustał przed wydaniem wyroku przez Sąd, skoro Organ wniosek ten rozpoznał

i pismem z [...] listopada 2024 r. udostępnił Skarżącej wnioskowaną informację.

W konsekwencji Sąd uznał niniejsze postępowanie sądowoadministracyjne

za bezprzedmiotowe w zakresie orzekania o zobowiązaniu Organu do załatwienia

ww. wniosku Skarżącej o udostępnienie informacji publicznej. Nie było bowiem podstaw i warunków do działania w zakresie określonym w art. 149 § 1 pkt 1 P.p.s.a., jako

że przed wydaniem wyroku nie miała już miejsca bezczynność adresata wniosku.

Mając na uwadze powyższe Sąd w pkt. 1 sentencji wyroku, na podstawie art. 161 § 1 pkt 3 P.p.s.a., umorzył postępowanie sądowoadministracyjne we wskazanym zakresie.

W pozostałym zakresie sąd skargę oddalił. Sąd nie znalazł podstaw

do wymierzenia Organowi grzywny lub zasądzenia na rzecz Skarżącej sumy pieniężnej (pkt 3. sentencji wyroku). Zgodnie z art. 149 § 2 P.p.s.a. Sąd, w przypadku, o którym mowa w § 1, może ponadto orzec z urzędu albo na wniosek strony o wymierzeniu organowi grzywny w wysokości określonej w art. 154 § 6 P.p.s.a. lub przyznać od organu na rzecz strony skarżącej sumę pieniężną do wysokości połowy kwoty określonej

w art. 156 § 6 P.p.s.a. Użycie przez ustawodawcę w powołanym wyżej przepisie zwrotu "sąd (...) może" oznacza, że rozstrzygnięcie w przedmiocie grzywny lub przyznania

od organu sumy pieniężnej ma charakter fakultatywny. Grzywna jest dodatkowym środkiem o charakterze dyscyplinująco-represyjnym, który powinien być stosowany

w szczególnie drastycznych przypadkach, wskazujących, że bez tej dodatkowej sankcji (dolegliwości finansowej) organ nadal nie będzie respektować obowiązków wynikających z przepisów prawa. W ocenie Sądu w sprawie niniejszej, biorąc pod uwagę argumentację Organu zobowiązanego, brak jest podstaw do przyjęcia, że zastosowanie tego środka byłoby celowe.

O kosztach postępowania orzeczono na podstawie art. 200 oraz art. 205 § 1 P.p.s.a. w pkt 4. sentencji wyroku, zasądzając od Organu na rzecz Skarżącej zwrot kosztów postępowania w kwocie [...]zł, obejmującej kwotę uiszczonego wpisu sądowego od skargi.

Orzeczenia sądów administracyjnych dostępne są w internetowej bazie orzeczeń NSA - http://orzeczenia.nsa.gov.pl.

Orzeczenia sądów administracyjnych dostępne są w internetowej bazie orzeczeń NSA - [...]