Wyrok WSA w Rzeszowie, sygn. akt II SA/Rz 1179/19
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie
Data orzeczenia: 2020-02-25 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6340 Potwierdzenie represji
Hasła tematyczne: Kombatanci
Skarżony organ: Inne
Treść wyniku: Uchylono zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję
Powołane przepisy: article: arr 5 ust. 1, ust. 3, art 3, art 2, art 4
journal: Dz.U. 2018 poz 690
law: Ustawa z dnia 20 marca 2015 r. o działaczach opozycji antykomunistycznej oraz osobach represjonowanych z powodów politycznych - tekst  jedn.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący SWSA Maciej Kobak Sędziowie WSA Ewa Partyka /spr./ WSA Marcin Kamiński Protokolant specjalista Anna Mazurek - Ferenc po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 25 lutego 2020 r. sprawy ze skargi W. S. na decyzję Szefa Urzędu ds. Kombatantów i Osób Represjonowanych z dnia [...] sierpnia 2019 r. nr [...] w przedmiocie odmowy potwierdzenia statusu działacza opozycji antykomunistycznej lub osoby represjonowanej z powodów politycznych I. uchyla zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję Szefa Urzędu ds. Kombatantów i Osób Represjonowanych z dnia [...] czerwca 2019 r. nr [...]; II. zasądza od Szefa Urzędu ds. Kombatantów i Osób Represjonowanych na rzecz skarżącego W. S. kwotę 697 zł /słownie: sześćset dziewięćdziesiąt siedem złotych/ tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.


UZASADNIENIE

Przedmiotem skargi W. S. (dalej jako: "skarżący") jest decyzja Szefa Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych (zwanego również "organem" lub "Szefem Urzędu") z dnia [...] sierpnia 2019 r., nr [...]w przedmiocie odmowy potwierdzenia statusu działacza opozycji antykomunistycznej lub osoby represjonowanej z powodów politycznych, którą wydano w następującym stanie sprawy;

W dniu 17 grudnia 2018 r. do Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych wpłynął wniosek skarżącego o potwierdzenie statusu działacza opozycji antykomunistycznej lub osoby represjonowanej z powodów politycznych. We wniosku skarżący podał, że od września 1980 r. współpracował w tworzeniu struktur Komitetu Zakładowego FSM w B., roznosił ulotki, brał udział w strajkach i współorganizował wiece. W wyniku tej działalności został zmuszony do zwolnienia się z FSM w B.. Od stycznia 1982 r. był działaczem NSZZ RI "Solidarność" w S. – roznosił ulotki, pomagał w organizowaniu wolnych wyborów, organizował i działał w Komitetach Obywatelskich do czerwca 1989 r.

Decyzją z dnia [...] czerwca 2018 r., nr [...], organ działając na podstawie art. 5 ust 1 w zw. z art. 2 ust. 1 oraz art. 3 ustawy z dnia 20 marca 2015 r. o działaczach opozycji antykomunistycznej oraz osobach represjonowanych z powodów politycznych (Dz. U. z 2018 r. poz. 690 – zwana dalej: "ustawą o działaczach" lub "u.d.o.a.") odmówił skarżącemu potwierdzenia statusu działacza opozycji antykomunistycznej lub osoby represjonowanej z powodów politycznych.

W uzasadnieniu wydanego rozstrzygnięcia organ wskazał na załączone do wniosku dokumenty. Według Szefa Urzędu przedstawiona decyzja Prezesa IPN, w której stwierdzono, że skarżący nie był pracownikiem, funkcjonariuszem lub żołnierzem organów bezpieczeństwa państwa, oraz że w archiwach Instytutu nie zachowały się dokumenty wytworzone przez stronę lub przy jej udziale w ramach czynności wykonywanych przez nią w charakterze tajnego informatora lub pomocnika przy operacyjnym zdobywaniu informacji przez organy bezpieczeństwa państwa, potwierdza, że w przypadku skarżącego nie zachodzą przesłanki negatywne co do przyznania przedmiotowego statusu. Ponadto skarżący na potwierdzenie jego działalności opozycyjnej przedłożył oświadczenie świadków, kserokopię wypowiedzenia umowy o pracę z dnia 26 października 1990 r., zaświadczenie wydane przez F. Poland S.A., z którego wynika, że skarżący był zatrudniony w Fabryce Samochodów Małolitrażowych w B. od 4 września 1980 r. do 31 grudnia 1981 r., a stosunek pracy został rozwiązany w wyniku wypowiedzenia przez pracownika, kserokopię legitymacji ubezpieczeniowej, kserokopię potwierdzenia zawarcia umowy o pracę w FSM w B. oraz informację, że w zasobie archiwalnym IPN nie odnaleziono żadnych dokumentów potwierdzających działalność opozycyjną lub doznane represje przez skarżącego.

Jak wskazano, związku z przedstawionymi dokumentami organ uznał za stosowne przesłuchanie świadków, których oświadczenia znajdują się w aktach sprawy. Następnie oceniając zebrany w sprawie materiał dowodowy oraz treść złożonych zeznań uznał, że skarżący nie spełnił ustawowych przesłanek, które umożliwiałyby potwierdzenie statusu osoby represjonowanej z powodów politycznych. Analizując protokoły z przesłuchań organ uznał, że świadkowie posiadają ogólną wiedzę na temat działalności opozycyjnej skarżącego. Wskazał, że żaden ze świadków nie był w stanie określić czy działalność wnioskodawcy miała charakter regularny, ciągły czy też może tylko incydentalny. Świadkowie wspominają, że działalność strony sprowadzała się do kolportażu prasy podziemnej, jednakże nie potrafili wskazać jakie konkretnie tytuły kolportował skarżący, jak często miało to miejsce, komu i w jakich sytuacjach przekazywał ulotki. W ocenie organu sam fakt potwierdzenia przez świadków faktu prowadzenia działalności opozycyjnej przez stronę w okresie lat 80 bez jednoczesnego podania konkretnych jej form i ich częstotliwości należy uznać za niewystarczający. Część działalności wnioskodawcy, którą potwierdzają świadkowie, taka jak przygotowywanie wyborów i udział w komisji wyborczej nie była działalnością nielegalną. Wobec powyższego organ uznał, że skarżący nie przedstawił wiarygodnych dowodów, które mogłyby potwierdzić prowadzenie łącznie przez co najmniej 12 miesięcy, w ramach struktur zorganizowanych lub we współpracy z nimi, zagrożonej odpowiedzialnością karną, działalności na rzecz odzyskania przez Polskę niepodległości i suwerenności lub respektowania politycznych praw człowieka w Polsce oraz że została z nim rozwiązana umowa o pracę za działalność na rzecz odzyskania przez Polskę niepodległości i suwerenności lub respektowania politycznych praw człowieka w Polsce.

Z wydaną decyzją nie zgodził się skarżący zwracając się z wnioskiem o ponowne rozpatrzenie sprawy. We wniosku podał, że decyzja jest dla niego krzywdząca. Wyjaśnił, że w jego domu odbywały się potajemne spotkania członków Solidarności. On i żona stracili pracę w związku z przynależeniem do Solidarności. Brał również czynny udział w "okupowaniu gminy". Załączył oświadczenia 2 osób, które potwierdzać miały działalność skarżącego.

Opisaną na wstępie decyzją z dnia 30 sierpnia 2019 r., organ, działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 w zw. z art. 127 § 3 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn. Dz. U. z 2018 r. poz. 2096 z późn. zm.) oraz art. 5 ust. 1 w zw. z art. 2 ust. 1 i art. 3 pkt 1-4 ustawy o działaczach, utrzymał wydaną uprzednio decyzję własną w mocy.

Uzasadniając ww rozstrzygnięcie organ wskazał, że zgodnie z przesłanym przez stronę pismem IPN z dnia 16 października 2018 r., w zasobach IPN nie odnaleziono dowodów potwierdzających spełnienie przez skarżącego przesłanek z art. 2 lub art. 3 ustawy o działaczach. Ponadto organ dysponuje opinią A.B. z Oddziałowego Biura Badań Historycznych IPN w Rzeszowie, dotyczącą działalności struktur NSZZ Rolników Indywidualnych NSZZ "Solidarność" w gminie [...]. Skarżący nie został w niej wymieniony wśród osób prowadzących działalność opozycyjną. Organ wyjaśnił, że po zapoznaniu się z zebranym materiałem doszedł do wniosku, że skarżący nie prowadził działalności opozycyjnej, która stanowiłaby podstawę do potwierdzenia wnioskowanego statusu. Wskazał, że zgodnie z ustaleniami IPN, po wprowadzeniu stanu wojennego, na terenie gminy [...] funkcjonowały struktury prowadzące nielegalną działalność opozycyjną. W ocenie organu strona niewątpliwie pozostawała w kontakcie z podziemnymi strukturami, uczestniczyła też w ich spotkaniach i pobierała kolportowane przez nie materiały. Sympatyzowanie z konspiracyjnymi strukturami nie jest jednak wystarczające do uznania danej osoby za działacza opozycji antykomunistycznej. Organ zauważył, że jedną z form podziemnej działalności była agitacja antyrządowa, w tym wypadku prowadzona wśród rolników. Polegała ona m.in. na kolportażu ulotek i prasy bezdebitowej. Zainteresowany pobierał takie materiały. Według Szefa Urzędu był jedną z wielu osób, wobec której prowadzona była zorganizowana akcja informacyjna na rzecz idei niepodległości. Końcowo organ wskazał, że nie ma również żadnych dowodów potwierdzających, że skarżący został zmuszony do rozwiązania umowy o pracę w związku ze swoją działalnością.

Na opisane wyżej rozstrzygnięcie organu skarżący złożył skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie, wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz o zasądzenie na jego rzecz kosztów postępowania.

Zaskarżonemu rozstrzygnięciu zarzucił naruszenie:

- art. 7 w zw. z 77 § 1 w zw. z art. 107 § 3 K.p.a., poprzez niepodjęcie wszelkich niezbędnych czynności oraz niezebranie i nierozpatrzenie materiału dowodowego, a w szczególności niewzięcie pod uwagę całości zeznań świadków, którzy potwierdzili fakt prowadzenia przez skarżącego działalności opozycyjnej w latach 1983-1989, co mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy;

- art. 7 w zw. z 77 § 1 K.p.a., poprzez brak dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy oraz pominięcie istotnych okoliczności faktycznych, a oparcie decyzji wyłącznie o zaświadczenie z dnia 25 stycznia 2019 r. wystawione przez byłego pracodawcę skarżącego, z którego wynika, że stosunek pracy ustał w wyniku wypowiedzenia przez pracownika, podczas gdy skarżący w oświadczeniu wyraźnie wskazał, że: "pamiętam jak zostałem wezwany do kierownika, który mnie poinformował, że od jutra mam nie przychodzić do pracy bo jestem zwolniony", oraz "nie posiadam świadectwa pracy (nie pamiętam kiedy takie dostałem powiedzieli mi, że jestem zwolniony i mam nie przychodzić do pracy)".

- naruszenie art. 5 ust. 1 w zw. z art. 2 ust. 1 i art. 3 pkt 1- 4 ustawy o działaczach, poprzez ich niezastosowanie i odmowę potwierdzenia skarżącemu statusu działacza opozycji antykomunistycznej lub osoby represjonowanej z powodów politycznych z uwagi na uznanie, że zainteresowany nie prowadził działalności opozycyjnej, oraz nie ma żadnych dowodów potwierdzających, że zainteresowany został zmuszony do rozwiązania umowy o pracę w związku ze swoją działalnością, podczas gdy z materiału dowodowego załączonego do akt sprawy (dokumentacji zdjęciowej, zeznań świadków, decyzji IPN, załączonych czasopism kolportowanych, wyjaśnień skarżącego) wyraźnie wynika, iż skarżący w latach 1983 - 1989 r. uczestniczył w nielegalnych spotkaniach, brał nielegalne materiały i rozprowadzał po wsi, był w Komitecie Obywatelskim i był przewodniczącym koła wiejskiego, był członkiem komisji wyborczej, a za udział w strajkach został zmuszony do rozwiązania umowy o pracę w trybie natychmiastowym.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie i podtrzymał swoje dotychczasowe stanowisko w sprawie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie zważył, co następuje;

Sąd administracyjny sprawuje w zakresie swej właściwości kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej, co wynika z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz. U. z 2018 r., poz. 2107). Zakres tej kontroli wyznacza art. 134 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2019 r., poz. 2325 – określanej dalej jako P.p.s.a.). Stosownie do tego przepisu sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.

W myśl art. 145 P.p.s.a., sąd zobligowany jest do uchylenia decyzji bądź postanowienia lub stwierdzenia ich nieważności, ewentualnie niezgodności

z prawem, gdy dotknięte są one naruszeniem prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszeniem prawa dającym podstawę do wznowienia postępowania, innym naruszeniem przepisów postępowania, jeśli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy, albo zachodzą przyczyny stwierdzenia nieważności decyzji wymienione w art. 156 k.p.a. lub innych przepisach.

W ramach kontroli legalności sąd stosuje przewidziane prawem środki

w celu usunięcia naruszenia prawa w stosunku do aktów lub czynności wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach sprawy, której dotyczy skarga, jeżeli jest to niezbędne dla końcowego jej załatwienia (art. 135 P.p.s.a.).

Po zbadaniu sprawy w powyższych aspektach Sąd doszedł do przekonania, że skarga zasługuje na uwzględnienie, chociaż nie wszystkie zarzuty są zasadne.

Jak wskazano na wstępie przedmiotem skargi jest decyzja Szefa Urzędu, którą utrzymana została decyzja tego organu odmawiająca skarżącemu potwierdzenia statusu działacza opozycji antykomunistycznej lub osoby represjonowanej z powodów politycznych.

Potwierdzenie statusu działacza opozycji antykomunistycznej lub osoby represjonowanej z powodów politycznych, w drodze decyzji administracyjnej Szefa Urzędu jest warunkowane spełnieniem przesłanek pozytywnych z art. 2 lub art. 3 u.d.o.a. oraz brakiem realizacji przesłanki negatywnej z art. 4 tej ustawy o działaczach.

Zgodnie z art. 2 ust. 1 u.d.o.a. działaczem opozycji antykomunistycznej jest osoba, która w okresie od dnia 1 stycznia 1956 r. do dnia 4 czerwca 1989 r., łącznie przez co najmniej 12 miesięcy prowadziła, w ramach struktur zorganizowanych lub we współpracy z nimi, zagrożoną odpowiedzialnością karną, działalność na rzecz odzyskania przez Polskę niepodległości i suwerenności lub respektowania politycznych praw człowieka w Polsce. Do okresu 12 miesięcy, o którym mowa w ust. 1, nie wlicza się jednak okresów działalności w ramach niezależnego ruchu związkowego lub niezależnego ruchu studenckiego, prowadzonej w okresie od dnia 31 sierpnia 1980 r. do dnia 12 grudnia 1981 r. (art. 2 ust. 2 u.d.o.a.).

Z powyższego przepisu wynika zatem, że aby uznać daną osobę za działacza opozycji antykomunistycznej konieczne jest łączne spełnienie następujących warunków:

1) osoba ubiegająca się o potwierdzenie statusu działacza musi wykazać, że w okresie od dnia 1 stycznia 1956 r. do dnia 4 czerwca 1989 r., łącznie przez co najmniej 12 miesięcy (z wyłączeniem jednak okresów działalności w ramach niezależnego ruchu związkowego lub niezależnego ruchu studenckiego, prowadzonej w okresie od dnia 31 sierpnia 1980 r. do dnia 12 grudnia 1981 r.), prowadziła działalność w ramach struktur zorganizowanych opozycji antykomunistycznej lub we współpracy z nimi;

2) działalność antykomunistyczna musiała być prowadzona na rzecz odzyskania przez Polskę niepodległości i suwerenności lub respektowania politycznych praw człowieka w Polsce;

3) wykonywana działalność antykomunistyczna musiała być zagrożona odpowiedzialnością karną w momencie jej wykonywania.

Inny charakter mają natomiast przesłanki pozytywne uznania danej osoby za osobę represjonowaną z powodów politycznych. Zgodnie z art. 3 cytowanej ustawy tego rodzaju status może nabyć tylko ta osoba, która spełnia co najmniej jedną przesłankę z ustawowego katalogu. Osobą represjonowaną z przyczyn politycznych jest więc osoba, która w okresie od dnia 1 stycznia 1956 r. do dnia 31 lipca 1990 r.:

1) przebywała w:

a) więzieniu lub innym miejscu odosobnienia na terytorium Polski na mocy wyroku wydanego w latach 1956-1989 albo bez wyroku jednorazowo przez okres dłuższy niż 48 godzin lub wielokrotnie przez łączny okres dłuższy niż 30 dni, za działalność na rzecz odzyskania przez Polskę niepodległości i suwerenności lub respektowania politycznych praw człowieka w Polsce,

b) ośrodku odosobnienia na podstawie art. 42 dekretu z dnia 12 grudnia 1981 r. o stanie wojennym za działalność na rzecz odzyskania przez Polskę niepodległości i suwerenności lub respektowania politycznych praw człowieka w Polsce;

2) przez okres powyżej 30 dni pełniła zasadniczą służbę wojskową lub czynną służbę wojskową w ramach ćwiczeń wojskowych, do której odbycia została powołana z przyczyn politycznych za działalność na rzecz odzyskania przez Polskę niepodległości i suwerenności lub respektowania politycznych praw człowieka w Polsce;

3) brała udział w wystąpieniu wolnościowym na rzecz odzyskania przez Polskę niepodległości i suwerenności lub respektowania politycznych praw człowieka w Polsce i w związku z tym:

a) na skutek działania, w tym niejawnego, wojska, milicji lub organów bezpieczeństwa państwa, o których mowa w art. 5 ustawy z dnia 18 grudnia 1998 r. o Instytucie Pamięci Narodowej - Komisji Ścigania Zbrodni przeciwko Narodowi Polskiemu, poniosła śmierć, doznała uszkodzenia ciała lub rozstroju zdrowia na okres dłuższy niż 7 dni,

b) była inwigilowana przez organy bezpieczeństwa państwa i podjęto wobec niej bezprawne działanie polegające na popełnieniu na jej szkodę przestępstwa lub wykroczenia,

c) była pozbawiona możliwości wykonywania swojego zawodu,

d) została z nią rozwiązana umowa o pracę,

e) została relegowana z uczelni wyższej lub innej szkoły,

f) była objęta zakazem publikacji przez Główny Urząd Kontroli Prasy, Publikacji i Widowisk, wojewódzki lub miejski urząd kontroli prasy, publikacji i widowisk albo Główny Urząd Kontroli Publikacji i Widowisk lub okręgowy urząd kontroli publikacji i widowisk przez okres dłuższy niż jeden rok;

4) była poszukiwana listem gończym, oskarżona lub skazana za popełnienie przestępstwa lub wielokrotnie skazywana za popełnienie wykroczenia, za działalność na rzecz odzyskania przez Polskę niepodległości i suwerenności lub respektowania politycznych praw człowieka w Polsce.

Nabycie statusu działacza opozycji antykomunistycznej lub osoby represjonowanej z powodów politycznych jest ponadto uzależnione od wykazania, że nie zachodzą okoliczności, o których mowa w art. 4 u.d.o.a. Konieczne jest więc wykazanie, że:

1) osoba ubiegająca się o powyższy status nie była pracownikiem, funkcjonariuszem lub żołnierzem organów bezpieczeństwa państwa, chyba że przedłoży dowody, że przed dniem 31 lipca 1990 r., bez wiedzy przełożonych, czynnie wspierała osoby lub organizacje działające na rzecz odzyskania przez Polskę niepodległości i suwerenności lub respektowania politycznych praw człowieka w Polsce i

2) co do tej osoby w archiwum Instytutu Pamięci Narodowej - Komisji Ścigania Zbrodni przeciwko Narodowi Polskiemu nie zachowały się dokumenty wytworzone przez nią lub przy jej udziale, w ramach czynności wykonywanych przez nią w charakterze tajnego informatora lub pomocnika przy operacyjnym zdobywaniu informacji przez organy bezpieczeństwa państwa.

Brak przesłanek negatywnych w niniejszej sprawie nie był przedmiotem sporu.

Wydając decyzje odmowne organ stwierdził, że "przesłuchani w sprawie świadkowie posiadają ogólną wiedzę na temat działalności opozycyjnej skarżącego. Żaden ze świadków nie był w stanie określić czy działalność wnioskodawcy miała charakter regularny, ciągły czy też tylko incydentalny". Według organu – "świadkowie wspominają, że działalność strony sprowadzała się do kolportażu prasy podziemnej, jednakże nie potrafili wskazać jakie konkretnie tytuły kolportował Pan W. S., jak często miało to miejsce, komu i w jakich sytuacjach przekazywał ulotki".

Sąd zauważa jednakże, iż w kontrolowanej sprawie przesłuchanie świadków zostało przeprowadzone bardzo niestarannie. Z protokołu, który obejmuje także zeznania dotyczące innych wnioskodawców absolutnie nie wynika, aby osoba przesłuchująca świadków takie bardziej szczegółowe pytania w ogóle świadkom zadawała. Rzeczywiście ich zeznania są bardzo ogólnikowe, ale to organ przeprowadzający ten dowód powinien zadbać o odpowiednio szczegółowe sformułowanie pytań i ich zaprotokołowanie. Aby ocenić zeznania jako ogólnikowe należy je bowiem zestawić z treścią zadawanych pytań. Trzeba przy tym mieć na względzie, że od tamtych zdarzeń upłynęło już ponad 30 lat, zaś osoby będące aktualnie w podeszłym już wieku mogą nie pamiętać dokładnie wszystkich szczegółów. Analiza treści obydwu decyzji wskazuje natomiast w tym kontekście na naruszenie przez organ nie tylko przepisów art. 7 i art. 77 § 1 k.p.a., ale także art. 80 i art. 107 § 3k.p.a. Nie wiadomo bowiem dlaczego w takim razie organ ocenił jako niewiarygodne zeznania świadków i treść przedłożonych oświadczeń, które wskazują np. na okoliczność, że skarżący był Przewodniczącym Koła Wiejskiego Solidarność RI, że to także u niego w domu odbywały się spotkania działaczy szczebla gminnego. W tym zakresie zeznania były jednoznaczne. Nie zostały także zgodnie z art. 80 k.p.a. ocenione kolejne – bardziej już szczegółowe oświadczenia osób, które posiadają status działacza opozycji antykomunistycznej lub osoby represjonowanej z powodów politycznych potwierdzony przez Szefa Urzędu i odznaczonych orderem za zasługi dla niepodległości (oświadczenia z dnia 9 sierpnia 2019 r. A. K. i A. N.). W żaden sposób nie odniesiono się także do zdjęcia załączonego do wniosku wspólnego z działaczami Solidarność RI na tle flag Solidarności i Solidarności RI, które miało być wykonane podczas jednego ze spotkań konspiracyjnych w domu skarżącego.

Oświadczenia działaczy Solidarności RI z dnia 9 sierpnia 2019 r. są sprzeczne z ustaleniem Szefa Urzędu w decyzji z dnia 30 sierpnia 2019 r., że skarżący był osobą tylko pobierającą ulotki i prasę bezdebitową, osobą wobec której prowadzona była zorganizowana akcja informacyjna na rzecz idei niepodległości. Tymczasem osoby legitymujące się statusem, o jaki ubiega się strona skarżąca w zeznaniach lub oświadczeniach potwierdzają m.in. rozwieszanie przez niego pobranych plakatów nie tylko na terenie N.ale i innych miejscowości, sprawowanie funkcji Przewodniczącego Koła Wiejskiego organizacji i dalsze roznoszenie ulotek czy czynny udział w spotkaniach organizacji w określonych ramach czasowych.

Trzeba także zauważyć, że znajdująca się w aktach opinia A. B. z OBBH IPN Rzeszów z dnia 12 lutego 2019 r. wydana na podstawie kwerendy archiwalnej na którą się powołano w ogóle nie dotyczyła skarżącego, co jasno wynika z nagłówka. W ocenie Sądu organ naruszył wcześniej wskazane przepisy postępowania, co w sposób niewątpliwy mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Żaden zaś przepis u.d.o.a. nie zwalnia Szefa Urzędu z obowiązku stosowania przepisów k.p.a. Wbrew regułom z art. 7 i art. 77 § 1 k.p.a. nie podjęto próby dotarcia do materiałów IPN – oddziału terytorialnego właściwego dla wskazywanego przez skarżącego miejsca pracy, tj. obejmującego obszar FSM w B..

Zgodzić się natomiast wypada z organem, że działalność taka jak przygotowanie wyborów z czerwca 1989 r. i udział w komisji wyborczej nie były działalnością nielegalną. Dla rozstrzygnięcia sprawy nie jest także istotne wypowiedzenie (z dnia 26 października 1990 r.) przez Bank Spółdzielczy w S. umowy o pracę kierowane do żony skarżącego – jak wynika z jego treści – z przyczyn leżących po stronie zakładu pracy, nie tylko z tego powodu, że jego adresatem nie był skarżący, ale też z uwagi na jego datę wykraczającą poza ramy czasowe zakreślone w art. 3 ustawy o działaczach. Sąd nie podziela także stanowiska skarżącego dotyczącego ustalenia przez organ, że umowa o pracę skarżącego w Fabryce Samochodów Małolitrażowych została rozwiązana w inny sposób niż to wynika z treści zaświadczenia wystawionego na podstawie akt osobowych. Niczym niepotwierdzone twierdzenia skarżącego dotyczące tej kwestii, jak dotychczas nie podważają okoliczności, które wynikają z zaświadczenia z dnia 25 stycznia 2019 r. Skoro nawet sam skarżący nie pamięta danych osób, które mogłyby poświadczyć wskazywane przez niego okoliczności, że został on zwolniony z pracy w trybie natychmiastowym z powodów, na które wskazywał we wniosku i w pismach złożonych w toku postępowania, to brak podstaw do zakwestionowania ustaleń organu, które opierają się na znajdującym się w aktach dokumencie. Ustawa o działaczach nie przewiduje żadnych domniemań w tym względzie a każde ustalenie musi się opierać na zgromadzonym i odpowiednio ocenionym materiale dowodowym.

Dodać wypada, że dbając o swoje interesy skarżący mógłby skorzystać z możliwości czynnego udziału w przesłuchaniu świadków, o terminie którego był zawiadomiony i sam sformułować w toku przesłuchania bardziej szczegółowe pytania, lub też (jeśli z obiektywnych przyczyn nie mógłby wziąć udziału w takiej czynności) przesłać je na piśmie organowi.

Mając jednakże na uwadze stwierdzone wcześniej naruszenia przepisów postępowania, tj. art. 7, art. 77 § 1, art. 80 i art. 107 § 3 k.p.a. Sąd uchylił decyzje na podstawie art. 135 P.p.s.a.

W ponownym postępowaniu organ zwróci się do właściwego Oddziału Archiwum IPN dla ustalenia czy zachowały się jakiekolwiek dowody potwierdzające opisaną we wniosku działalność skarżącego na terenie FSM w B. w okresie który objęty jest ustawą, przesłucha szczegółowo osoby, które złożyły oświadczenia mające potwierdzać spełnienie ustawowych przesłanek przez skarżącego, dbając przy tym o pełne udokumentowanie w protokole szczegółowości zadawanych świadkom pytań, gdyby odpowiedzi na nie były ogólnikowe, przeprowadzi ewentualne inne dla rozstrzygnięcia sprawy dowody, jeśli zostaną ujawnione w toku postępowania lub zawnioskowane przez skarżącego. Po zakończeniu postępowania wyda decyzję, w której powinna zostać przedstawiona pełna ocena zebranego materiału dowodowego.

Zaznaczyć na koniec należy, że treść pisma Naczelnika Oddziałowego Archiwum IPN w Rzeszowie z dnia 16 października 2018 r. nie może przesądzać o tym, że skarżący nie spełnia przesłanek z art. 2 lub art. 3 u.d.o.a. Wykazanie ich bowiem jest możliwe wszelkimi środkami dowodowymi.

O kosztach Sąd orzekł na podstawie art. 200 P.p.s.a. Na zasądzone koszty składają się: uiszczony przez skarżącego wpis od skargi, opłata skarbowa od pełnomocnictwa oraz wynagrodzenie pełnomocnika – radcy prawnego, który zgłosił się na rozprawie, stosowne do § 14 ust. 1 pkt 1 lit. c rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (t.j. Dz.U. z 2018 r., poz. 265).