Wyrok WSA w Gdańsku, sygn. akt II SA/Gd 885/22
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku
Data orzeczenia: 2023-04-26 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6329 Inne o symbolu podstawowym 632
Hasła tematyczne: Zabezpieczenie społeczne
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Uchylono zaskarżoną decyzję
Powołane przepisy: article: art. 17
journal: Dz.U. 2022 poz 615
law: Ustawa z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych - tj.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Diana Trzcińska (spr.) Sędziowie: Sędzia WSA Magdalena Dobek-Rak Asesor WSA Justyna Dudek-Sienkiewicz Protokolant Starszy Sekretarz Sądowy Katarzyna Sałek-Gałązka po rozpoznaniu w dniu 26 kwietnia 2023 r. w Gdańsku na rozprawie sprawy ze skargi H. K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Słupsku z dnia 20 lipca 2022 r. nr SKO.421.554.2022 w przedmiocie świadczenia pielęgnacyjnego uchyla zaskarżoną decyzję.


UZASADNIENIE

H. K. wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Słupsku z 20 lipca 2022 r. utrzymującą w mocy decyzję Kierownika Gminnego Ośrodka Pomocy Społecznej, działającego z upoważnienia Wójta Gminy D. z 31 maja 2022r., w przedmiocie świadczenia pielęgnacyjnego.

Zaskarżona decyzja została wydana w następującym stanie faktycznym i prawnym:

W dniu 11 października 2021 r. skarżąca wystąpiła do Gminnego Ośrodka Pomocy Społecznej w D. z wnioskiem o przyznanie prawa do świadczenia pielęgnacyjnego z tytułu rezygnacji z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w związku z koniecznością opieki nad niepełnosprawną w stopniu znacznym matką.

Pismem z 9 listopada 2021 r. Kierownik Gminnego Ośrodka Pomocy Społecznej, działając z upoważnienia Wójta, zawiadomił o pozostawieniu wniosku o przyznanie prawa do świadczenia pielęgnacyjnego bez rozpatrzenia. W piśmie wskazano, że organ wystosował wezwanie do osobistego stawiennictwa i złożenia wyjaśnień, gdyż skarżąca złożyła dwa odrębne wnioski w zakresie dwóch wykluczających się świadczeń. Dnia 27 października 2021 r. skarżąca złożyła pismo, w którym oświadczyła, że nie zachodzi konieczność rezygnacji z otrzymywania jednego świadczenia zanim organ nie zapewni, iż drugie ze świadczeń zostanie przyznane. Organ poinformował, że 4 listopada 2021 r. pracownik socjalny odwiedził H. K. z dokumentami niezbędnymi do wydawania decyzji w sprawie świadczenia pielęgnacyjnego, jednak wnioskodawczyni odmówiła wypełnienia dokumentów. W dniu 9 listopada 2021 r. złożyła jednak prośbę o pozostawienie wniosku bez rozpatrzenia. Wnioskodawczyni została także poinformowana, że w każdej chwili przysługuje jej prawo do złożenia nowego wniosku, uprzednio jednak należy uchylić decyzję o przyznaniu specjalnego zasiłku opiekuńczego.

Postanowieniem z 3 lutego 2022 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Słupsku stwierdziło niedopuszczalność odwołania od ww. pisma. W uzasadnieniu postanowienia wskazano, że w istocie zamiarem strony postępowania było ubieganie się o świadczenie pielęgnacyjne zamiast specjalnego zasiłku opiekuńczego – organ I instancji winien podjąć niezwłocznie dalsze postępowanie w tym przedmiocie.

Następnie, skarżąca złożyła odrębnie rozpatrywany przez organ I instancji wniosek z 14 stycznia 2022 r. o ustalenie prawa do świadczenia pielęgnacyjnego w związku z opieką nad niepełnosprawną w stopniu znacznym matką.

Organ I instancji decyzją z 2 lutego 2022 r. odmówił przyznania prawa do świadczenia pielęgnacyjnego z tytułu rezygnacji z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w związku z koniecznością opieki nad niepełnosprawną w stopniu znacznym matką.

Kolegium decyzją z 4 maja 2022 r. uchyliło w całości zaskarżoną decyzję i przekazało sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji.

Decyzją z 31 maja 2022 r. organ I instancji wygasił z dniem 31 maja 2022 r. decyzję, na mocy której przyznano skarżącej specjalny zasiłek opiekuńczy i zakończył wypłatę ww. zasiłku. Natomiast, decyzją z 31 maja 2022 r. organ I instancji w punkcie 1 przyznał H. K. prawo do świadczenia pielęgnacyjnego z tytułu opieki nad niepełnosprawną matką J. M. w kwocie 2119 zł miesięcznie od 1 stycznia 2022 r. na czas nieokreślony, z uwzględnieniem różnicy pomiędzy przyznanym świadczeniem pielęgnacyjnym a wypłaconym specjalnym zasiłkiem opiekuńczym. W punkcie 2 decyzji nadano rygor natychmiastowej wykonalności. W punkcie 3 wskazano, że wypłata świadczeń odbywać się będzie 15 dnia każdego miesiąca w BS Ustka punkt kasowy D. lub na rachunek bankowy świadczeniobiorcy.

W uzasadnieniu decyzji dotyczącej świadczenia pielęgnacyjnego organ I instancji wskazał, że J. K. ma ustalony stopień niepełnosprawności znaczny - na stałe. J. K. jest wdową, prowadzi wspólne gospodarstwo domowe z córką Haliną K., a ze względu na wiek i aktualny stan zdrowia wymaga ona całodobowej opieki, nie jest w stanie samodzielnie funkcjonować (osoba schorowana, utrata pamięci, wymaga pomocy przy podstawowych czynnościach życiowych: mycie, ubieranie, spożywanie posiłków). Wnioskodawczyni zapewnia matce właściwą opiekę i pielęgnację oraz wykonuje wszelkie czynności dnia codziennego.

Nadto organ I instancji stwierdził, że zostały spełnione przesłanki do przyznania świadczenia pielęgnacyjnego. Ze względu na to, że specjalny zasiłek opiekuńczy był pobierany w okresie od 1 stycznia 2022 r. do 31 maja 2022 r. Gminny Ośrodek Pomocy Społecznej wypłaci różnicę między pobieranym zasiłkiem a świadczeniem tj. 1499 zł miesięcznie.

W złożonym odwołaniu skarżąca wniosła o zmianę decyzji organu I instancji w części dotyczącej daty, od której przyznano jej prawo do świadczenia i ustalenie jej na 1 listopada 2021 r., gdyż wniosek o świadczenie pielęgnacyjne złożyła 8 października 2021 r. Jak wyjaśniła skarżąca, organ poinformował ją, że wniosek może być rozpatrzony, ale uprzednio musi zrezygnować z otrzymywanego zasiłku. W związku z tym, że odmówiła złożenia o rezygnacji, została poproszona o napisanie oświadczenia, że rezygnuje z rozpatrzenia wniosku. W dalszej zaś kolejności otrzymała, niebędące decyzją, zawiadomienie z 9 listopada 2021 r. o pozostawieniu jej wniosku bez rozpoznania, którego nie mogła skutecznie zaskarżyć.

Po rozpoznaniu ww. odwołania, decyzją z 20 lipca 2022 r. Kolegium utrzymało w mocy wydaną decyzję.

W uzasadnieniu organ II instancji uwzględnił, że orzeczeniem z 8 kwietnia 2015 r. Powiatowego Zespołu do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności w S. J. K. została zaliczona do znacznego stopnia niepełnosprawności, niepełnosprawność istnieje od - nie da się ustalić, ustalony stopień niepełnosprawności datuje się od – 24 lutego 2015 r. Orzeczenie wydano na stale. Na podstawie decyzji z 31 maja 2022 r. organ zakończył realizację wypłaty świadczenia w formie specjalnego zasiłku opiekuńczego w związku z opieką nad matką J. K.. Organ pierwszej instancji dokonał rozpatrzenia wniosku z 14 stycznia 2022 r. mając na uwadze treść art. 24 ust. 2 ustawy o świadczeniach rodzinnych (prawo do świadczeń rodzinnych ustala się, począwszy od miesiąca, w którym wpłynął wniosek z prawidłowo wypełnionymi dokumentami) orzekł o przyznaniu świadczenia pielęgnacyjnego od 1 stycznia 2022 r., stosując się do wskazania Kolegium z decyzji z 4 maja 2022 r. Organ przyznał świadczenie pielęgnacyjne od daty złożenia wniosku, odpowiadającego różnicy między wysokością przyznanego świadczenia pielęgnacyjnego, a wypłaconym zasiłkiem, który wnioskodawczyni otrzymała na mocy wcześniejszej decyzji. W tym stanie rzeczy Kolegium, uznając zaskarżoną decyzję za słuszną, utrzymało ją w mocy.

W skardze na tak wydaną decyzję H. K. nie zgodziła się z wydanym rozstrzygnięciem w części dotyczącej terminu, od którego przyznano prawo do świadczenia pielęgnacyjnego. Skarżąca uznała bowiem, że prawo do świadczenia powinno być jej przyznane od miesiąca, w którym złożyła wniosek z 11 października 2021 r. Ośrodek Pomocy Społecznej przez ponad dwa miesiące odmawiał rozpatrzenia tego wniosku, ponieważ skarżąca nie zgodziła się na złożenie oświadczenia o rezygnacji ze specjalnego zasiłku opiekuńczego. Organ nie wydał przy tym decyzji, lecz wystosował informację o odmowie rozpatrzenia tego wniosku, co uniemożliwiło wszczęcie procedury odwoławczej. Gdy skarżąca wykazała (wyrok WSA o sygn. IIISA/Gd 477/19), że wymóg rezygnacji z otrzymywanego zasiłku przed rozpatrzeniem wniosku o świadczenie jest bezpodstawny, Ośrodek Pomocy Społecznej przesłał jej nowe formularze do wypełnienia i rozpatrzył je jako zupełnie nowy wniosek. Wniosek z 11 października 2021 r. pozostał nierozpatrzony i potraktowany jako nieistniejący, mimo że w uzasadnieniu wcześniej wydanego postanowienia Kolegium zaleciło organowi I instancji podjąć niezwłocznie dalsze postępowanie. Nadto w uzasadnieniu decyzji z 4 maja 2022 r. Kolegium wskazało na nieprawidłowości i błędy w postępowaniu organu I instancji, które zdaniem skarżącej pozbawiły ją świadczenia za okres od października do grudnia 2021 r. Skarżąca wskazała przy tym, że praktyka postępowania stosowana przez organ I instancji nakazuje rezygnację z otrzymywanego zasiłku celowego, następnie GOPS rozpatruje wniosek o świadczenie pielęgnacyjne odmawiając jego przyznania. Po rozpoznaniu złożonego przez wnioskodawcę odwołania, Kolegium uchyla decyzję organu I instancji, który wydaje decyzję o przyznaniu świadczenia pielęgnacyjnego. Zdaniem skarżącej poniosła ona nieuzasadnione konsekwencje, wynikające z bezpodstawnej odmowy rozpatrzenia jej wniosku z 11 października 2022 r.

W odpowiedzi na skargę Kolegium wniosło o jej oddalenie.

Pismem z 10 listopada 2022 r. skarżąca podkreśliła, że przedmiotem sporu jest rozstrzygnięcie w części dotyczącej terminu, od którego przyznano prawo do świadczenia pielęgnacyjnego, a także okresu wyrównania. Zdaniem skarżącej świadczenie powinno być jej przyznane od miesiąca, w którym złożyła wniosek z 11 października 2021 r. Skarżąca podkreśliła, że organ II instancji całkowicie pominął podniesione w odwołaniu okoliczności postępowania. Wniosek z 11 października 2021 r. pozostał nierozpatrzony mimo, że w uzasadnieniu wydanego postanowienia Kolegium zaleciło organowi I instancji jego rozpatrzenie, a w uzasadnieniu decyzji z 4 maja 2022 r. Kolegium wytknęło organowi I instancji nieprawidłowości, które zdaniem skarżącej pozbawiły ją świadczenia za okres do grudnia 2021 r.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje:

Skarga zasługuje na uwzględnienie.

Istotą sporu w rozpoznawanej sprawie jest zasadność przyznania skarżącej prawa do świadczenia pielęgnacyjnego z tytułu rezygnacji z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w związku z opieką nad niepełnosprawną w znacznym stopniu matką od dnia 1 października 2021 r., nie zaś od 1 stycznia 2022 r. Sporna jest zatem początkowa data ustalenia prawa do ww. świadczenia.

Zgodnie z art. 17 ust. 1 ustawy z 28 listopada 2003 r. (t. j. Dz. U. z 2022 r., poz. 615 ze zm., dalej jako u.ś.r.) świadczenie pielęgnacyjne z tytułu rezygnacji z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej przysługuje: 1) matce albo ojcu, 2) opiekunowi faktycznemu dziecka, 3) osobie będącej rodziną zastępczą spokrewnioną w rozumieniu ustawy z dnia 9 czerwca 2011 r. o wspieraniu rodziny i systemie pieczy zastępczej, 4) innym osobom, na których zgodnie z przepisami ustawy z dnia 25 lutego 1964 r. – Kodeks rodzinny i opiekuńczy ciąży obowiązek alimentacyjny, z wyjątkiem osób o znacznym stopniu niepełnosprawności – jeżeli nie podejmują lub rezygnują z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w celu sprawowania opieki nad osobą legitymującą się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności albo orzeczeniem o niepełnosprawności łącznie ze wskazaniami: konieczności stałej lub długotrwałej opieki lub pomocy innej osoby w związku ze znacznie ograniczoną możliwością samodzielnej egzystencji oraz konieczności stałego współudziału na co dzień opiekuna dziecka w procesie jego leczenia, rehabilitacji i edukacji.

Poza sporem jest, że matka skarżącej legitymuje się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności oraz że skarżąca mieści się w kręgu podmiotów wymienionych w art. 17 ust. 1 pkt 4 ustawy. Nadto J. K. jest wdową. W rezultacie nie zaistniała przesłanka negatywna w zakresie przyznania świadczenia wynikająca z art. 17 ust. 5 pkt 2a u.ś.r. Organy nie kwestionują przy tym spełnienia przesłanek z art. 17 ust. 1 u.ś.r. w zakresie istnienia związku przyczynowo-skutkowego pomiędzy niepodejmowaniem przez skarżącą pracy zarobkowej a koniecznością opieki sprawowanej nad niepełnosprawną matką – co podziela także Sąd w składzie orzekającym, będący przy tym zobligowany do stosowania wyrażonej w art. 134 § 2 p.p.s.a. tzw. zasady zakazu reformationis in peius czyli zasady nieorzekania na niekorzyść skarżącego.

Sąd podziela także dokonaną przez organ odwoławczy wykładnię art. 17 ust. 1b u.ś.r. skutkującą pominięciem tego przepisu w związku z utratą przez niego domniemania konstytucyjności w zakresie wskazanym w wyroku Trybunału Konstytucyjnego z 21 października 2014 r., sygn. akt K 38/13. Kwestię tą na obecnym etapie postępowania uznać należy za bezsporną i rozstrzygniętą w sposób wiążący również przy ponownym rozpatrywaniu sprawy w związku z uchyleniem obu wydanych w sprawie decyzji.

Nadto Sąd podziela stanowisko, że w przypadku zbiegu uprawnień do świadczenia pielęgnacyjnego i specjalnego zasiłku opiekuńczego - przysługuje jedno z tych świadczeń wybrane przez osobę uprawnioną - także w przypadku gdy świadczenia te przysługują w związku z opieką nad różnymi osobami (art. 27 ust. 5 pkt 2 i 3 u.ś.r.). Co do zasady nie jest bowiem możliwe jednoczesne pobieranie zasiłku dla opiekunów i świadczenia pielęgnacyjnego. Do takiego wniosku prowadzi wykładnia przepisów art. 17 ust. 5 pkt 1b oraz art. 27 ust. 5 pkt 2 i 5 u.ś.r.

Dokonując wykładni przepisu art. 17 ust. 5 pkt 1 lit. b) u.ś.r. należy jednak uwzględniać, że z woli ustawodawcy sam tylko fakt uzyskania przez określoną osobę specjalnego zasiłku opiekuńczego nie może stanowić przeszkody do przyznania wnioskodawcy świadczenia pielęgnacyjnego w stosunku do tej samej osoby podopiecznej. W takiej sytuacji (zbiegu uprawnień do obydwu tych świadczeń) znajduje, bowiem zastosowanie art. 27 ust. 5 u.ś.r. Skoro nie jest możliwe kumulatywne pobieranie zarówno świadczenia pielęgnacyjnego, jak i zasiłku dla opiekuna, warunkiem przyznania nowego świadczenia jest rezygnacja z uprzednio przyznanego świadczenia, która nie może sprowadzać się tylko do deklaracji na przyszłość, ale jej wyrazem musi być ustanie dotychczasowego prawa, poprzez uchylenie, wygaśnięcie lub zmianę wcześniejszej decyzji. Okres, na jaki strona może ubiegać się o przyznanie świadczenia pielęgnacyjnego, nie jest determinowany tylko datą wpływu wniosku o to świadczenie, ale też uzależniony jest od terminu przysługiwania dotychczasowego zbieżnego uprawnienia. Przeszkoda normatywna do przyznania prawa do świadczenia pielęgnacyjnego, opisana w art. 17 ust. 5 pkt 1 lit. b u.ś.r., ustaje z chwilą uchylenia decyzji przyznającej prawo do alternatywnego świadczenia. Nie jest możliwe przyznanie świadczenia pielęgnacyjnego na okres, w którym strona posiadała jednocześnie prawo do zasiłku dla opiekuna, określone wcześniejszą decyzją, która nie została wzruszona za ten okres. Warunkiem przyznania nowego świadczenia jest rezygnacja z uprzednio przyznanego świadczenia, zmaterializowana w prawem przewidzianej procedurze.

Jednakże, zdaniem Sądu, wymaganie organu, aby strona w pierwszej kolejności zrezygnowała z przyznanego uprzednio świadczenia przed zbadaniem, czy spełnia pozostałe warunki do otrzymania świadczenia wybranego i korzystniejszego, wprowadza zrozumiałą obawę co do tego, czy strona postępowania uzyska wybrane ze świadczeń w miejsce już otrzymywanego. Rolą organu jest zatem w pierwszej kolejności wyjaśnienie, czy strona spełnia pozostałe przesłanki do otrzymywania świadczenia pielęgnacyjnego, a następnie w przypadku ich spełnienia - poinformowanie, że wyłączną przeszkodą do jego przyznania pozostaje pobieranie zasiłku. W sytuacji skorzystania przez stronę z prawa wyboru organ może jednocześnie przyznać świadczenie pielęgnacyjne i uchylić decyzję przyznającą zasiłek dla opiekuna.

Nadto, co istotne w niniejszej sprawie, jak wynika z art. 24 ust. 2 w zw. z 23 u.ś.r. świadczenie pielęgnacyjne ustalane jest na wniosek, począwszy od miesiąca, w którym wpłynął wniosek z prawidłowo wypełnionymi dokumentami. Sprawy o przyznanie świadczenia pielęgnacyjnego rozstrzygane są przy tym w drodze decyzji wydawanej zgodnie z art. 107 k.p.a. w zw. z art. 32 ust. 2 u.ś.r.

Przenosząc powyższe na grunt niniejszej sprawy, wskazać należy, że skarżąca konsekwentnie żąda przyznania jej świadczenia pielęgnacyjnego z wniosku z 11 października 2021 r. Organ I instancji pozostawił jednak ten wniosek bez rozpatrzenia pismem z 9 listopada 2021 r. na podstawie art. 24a ust. 2 u.ś.r., co jest czynnością materialno – techniczną. Ponowiony wniosek z 14 stycznia 2022 r. organ I instancji uznał za odrębne żądanie będące przedmiotem kolejnego postępowania administracyjnego.

Zgodnie z ww. art. 24a ust. 2 u.ś.r., w przypadku gdy osoba złoży wniosek bez wymaganych dokumentów, podmiot realizujący świadczenia przyjmuje wniosek i wyznacza termin nie krótszy niż 14 dni i nie dłuższy niż 30 dni na uzupełnienie brakujących dokumentów. Niezastosowanie się do wezwania skutkuje pozostawieniem wniosku bez rozpatrzenia. Co do zasady, pozostawienie wniosku bez rozpatrzenia stanowi przedmiot odrębnej skargi na bezczynność organu. Należy jednak uwzględnić, że H. K. konsekwentnie w niniejszej skardze i w złożonym do Sądu piśmie z 10 listopada 2022 r. wskazuje, że wniosek złożyła 11 października 2021 r. Powyższe żądanie wynika także z pism składanych przez skarżącą przed organami administracji – w tym odwołania będącego przedmiotem rozpoznania przez Kolegium. Nadto, jak już wcześniej wskazano, pozostawienie bez rozpatrzenia stanowi czynność materialno-techniczną, a w piśmie (wezwaniu) z 19 października 2021 r. organ I instancji nie wezwał H. K. do złożenia dokumentów, o których mowa w art. 24a ust. 2 u.ś.r. – wzywając ją do osobistego stawiennictwa i złożenia wyjaśnień w sprawie złożenia wniosków. Brak jest zatem podstaw do stwierdzenia prawnej bezskuteczności wniosku z 11 października 2021 r. Tylko prawidłowe wezwanie wystosowane przez organ administracyjny na podstawie art. 64 § 2 k.p.a. może bowiem wywoływać skutki w postaci biegu terminu siedmiodniowego do usunięcia braków i w dalszej kolejności pozostawienia podania bez rozpoznania (por. wyrok NSA z 18 marca 2021 r., sygn. akt II OSK 2016/20, CBOSA).

Tym samym, zdaniem Sądu, organy, w tym zwłaszcza organ odwoławczy, zobowiązane były odnieść się do żądania i argumentacji strony postępowania dotyczącej daty początkowej ustalenia prawa do wnioskowanego świadczenia, czego jednak nie uczyniły, a co słusznie zarzuca strona skarżąca. Zdaniem Sądu, okoliczności sprawy wskazują na naruszenie przez organ I instancji zasady informowania strony, wynikającej z art. 9 k.p.a., co skutkowało także naruszeniem zasady pogłębiania zaufania obywateli do organów władzy, wynikającej z art. 9 k.p.a., a niewątpliwie miało wpływ na wynik sprawy.

Odnosząc się w dalszej kolejności do rozstrzygnięcia organów w zakresie dotyczącym nadania rygoru natychmiastowej wykonalności, Sąd wskazuje, że zgodnie z art. 32 ust. 1d u.s.r. decyzje przyznające świadczenia rodzinne oraz decyzje w sprawie zmiany wysokości świadczeń rodzinnych na korzyść strony są natychmiast wykonalne. Zatem zdaniem Sądu na gruncie niniejszej sprawy nie jest wymagane nadania rygoru wskazanego w punkcie 2 decyzji organu I instancji, utrzymanej w mocy przez Kolegium.

W tym miejscu wskazać należy także, że w uzasadnieniu skarżonej decyzji Kolegium nie odniosło się do zakresu opieki sprawowanej przez skarżącą nad matką, ani też możliwości podjęcia przez nią zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej. Tym samym organ nie zawarł uzasadnienia w zakresie związku przyczynowo-skutkowego pomiędzy sprawowaną opieką a niepodejmowaniem zatrudnienia przez skarżącą (art. 17 u.ś.r.). Kolegium uznało przy tym za słuszną decyzję organu I instancji, przyznającą świadczenie pielęgnacyjne "od daty złożenia wniosku, odpowiadającego różnicy między wysokością przyznanego świadczenia pielęgnacyjnego a wypłaconym zasiłkiem, który wnioskodawczyni otrzymała na mocy wcześniejszej decyzji". Wnioskować z tego należy, że organy obu instancji nie zakwestionowały okoliczności spełnienia przez stronę pozytywnej przesłanki przyznania jej wnioskowanego świadczenia w zakresie ww. związku przyczynowo – skutkowego. Stosownie jednak do art. 77 § 1 k.p.a., na organie administracji publicznej spoczywa obowiązek zebrania oraz rozpatrzenia w sposób wyczerpujący całego materiału dowodowego sprawy, a następnie, zgodnie z art. 80 k.p.a., dokonania oceny, na podstawie całokształtu materiału dowodowego, czy dana okoliczność została udowodniona. Organ zatem powinien dać wyraz swojemu stanowisku co do istotnych w sprawie przesłanek w sposób nie budzący wątpliwości. Dotyczy to również odniesienia się do oczekiwania skarżącej, by świadczenie przyznać jej od wskazanej przez nią daty, tym bardziej że oczekiwanie to znajduje swoje uzasadnienie w przepisach prawa, tj. w art. 24 ust. 2 u.ś.r.

W niniejszej sprawie, orzekające w sprawie organy nie sprostały wymaganiom wynikającym z powołanych przepisów postępowania, co mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy i co uzasadniało wyeliminowanie z obrotu prawnego zaskarżonej decyzji Kolegium.

Nie można przy tym zaakceptować sytuacji, w której strona będzie ponosiła negatywne konsekwencje błędnego postępowania organów administracji. Organ II instancji nie skorygował zaś błędnego postępowania organu I instancji, ale je zaaprobował wydając zaskarżoną decyzję. Przede wszystkim należy zwrócić uwagę, że Kolegium nie przeanalizowało sprawy pod kątem żądania skarżącej oraz przedstawionej w odwołaniu argumentacji. Rozważenie wskazanych wyżej okoliczności będzie przy tym miało wpływ na rozstrzygniecie, a tym samym na wynik sprawy.

Powyższe wskazuje, że organ administracji przy wydawaniu zaskarżonej decyzji naruszył przepis art. 24 ust. 2 u.ś.r., a także przepisy postępowania – art. 7, art. 9, art. 77 § 1, art. 80 oraz art. 107 § 3 k.p.a. w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Materiał dowodowy w sprawie jest pełny jednak nie został w ogóle oceniony z perspektywy skuteczności, bądź nie - złożonego przez stronę w październiku 2021 r. wniosku o ustalenia świadczenia pielęgnacyjnego. Ustalenia organu w tej kwestii budzą bowiem wątpliwości, co czyni podjęte na ich podstawie rozstrzygnięcie wadliwym.

Ponownie prowadząc postępowanie z wniosku skarżącej o przyznanie świadczenia pielęgnacyjnego, organ odwoławczy przeprowadzi postępowanie z uwzględnieniem wyrażonej w niniejszym wyroku oceny prawnej – w szczególności oceni zakres czasowy żądania skarżącej i zbada przedstawioną argumentację, a wydając decyzję uwzględni stanowisko Sądu odnośnie do ustalenia daty początkowej przyznania świadczenia. Wydana decyzja powinna przy tym zawierać uzasadnienie spełniające wymogi art. 107 § 3 k.p.a.

Wskazania co do dalszego postępowania wynikają z powyższych rozważań oraz oceny prawnej i wiążą organy w niniejszej sprawie stosownie do art. 153 p.p.s.a.

Mając na uwadze powyższe, Sąd na podstawie art. 145 § 1 ust. 1 pkt 1 lit. a) i c) p.p.s.a., uchylił zaskarżoną decyzję, uznając to za wystarczające do ponownego, właściwego załatwienia sprawy. Kolegium posiada bowiem kompetencje merytoryczno – reformacyjne umożliwiające wydanie prawidłowego rozstrzygnięcia w niniejszej sprawie, zgodnego z wiążącą oceną prawną i wskazaniami co do dalszego postępowania wyrażonymi w niniejszym wyroku.