Wyrok WSA w Rzeszowie, sygn. akt II SA/Rz 664/18
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie
Data orzeczenia: 2018-10-05 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6090 Budownictwo wodne, pozwolenie wodnoprawne
Hasła tematyczne: Wodne prawo
Skarżony organ: Inne
Treść wyniku: Uchylono zaskarżoną decyzję
Powołane przepisy: article: art. 145 § 1 pkt 1 lit. c), art. 200, art. 205 § 2
journal: Dz.U. 2018 poz 1302
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r.  Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity
article: art. 14 ust. 2, art. 35 ust. 3 pkt 1 i 2, art. 268 ust. 1 pkt 1, art. 270 ust. 2, art. 271 ust. 3, art. 273a
journal: Dz.U. 2017 poz 1566
law: Ustawa z dnia 20 lipca 2017 r. Prawo wodne
article: art. 7, art. 7a, art. 10, art. 77, art. 80, art. 107 § 3
journal: Dz.U. 2017 poz 1257
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący SWSA Magdalena Józefczyk Sędziowie WSA Elżbieta Mazur - Selwa WSA Piotr Godlewski /spr./ Protokolant specjalista Anna Mazurek - Ferenc po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 5 października 2018 r. sprawy ze skargi Państwowego Gospodarstwa Leśnego Lasy Państwowe Nadleśnictwo [...] na decyzję Dyrektora Zarządu Zlewni Państwowego Gospodarstwa Wodnego Wody Polskie w [...] z dnia [...] kwietnia 2018 r. nr [...] w przedmiocie ustalenia opłaty za pobór wód powierzchniowych I. uchyla zaskarżoną decyzję; II. zasądza od Dyrektora Zarządu Zlewni Państwowego Gospodarstwa Wodnego Wody Polskie w [...] na rzecz strony skarżącej Państwowego Gospodarstwa Leśnego Lasy Państwowe – Nadleśnictwo [...] kwotę 7 417 zł /słownie: siedem tysięcy czterysta siedemnaście złotych/ tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.


UZASADNIENIE

II SA/Rz 664/18

U z a s a d n i e n i e

Przedmiotem skargi Państwowego Gospodarstwa Leśnego Lasy Państwowe Nadleśnictwo [...] (dalej: Nadleśnictwo) jest decyzja Dyrektora Zarządu Zlewni Państwowego Gospodarstwa Wodnego Wody Polskie w [...] (dalej: Dyrektor ZZPGWWP) z dnia [...] kwietnia 2018 r. nr [...] określająca opłatę stałą za pobór wody dla potrzeb zbiorników retencyjnych.

Jak wynika z akt sprawy, informacją roczną z dnia [...] marca 2018 r.

nr [...] Dyrektor ZZPGWWP na podstawie art. 271 ust. 1 ustawy z dnia 20 lipca 2017 r. Prawo wodne (Dz. U. poz. 1566, dalej: u.P.w.) ustalił Nadleśnictwu za okres [...] stycznia – [...] grudnia 2018 r. opłatę stałą w wysokości 130 488 zł za pobór wód powierzchniowych z potoku bez nazwy dla potrzeb trzech zbiorników retencyjnych w miejscowości W.

W informacji tej wskazano, że opłatę obliczono zgodnie z art. 271 ust. 3 u.P.w. oraz

§ 15 rozporządzenia Rady Ministrów z 22 grudnia 2017 r. w sprawie jednostkowych stawek opłat za usługi wodne (Dz. U. poz. 2502, dalej: rozporządzenie) jako iloczyn jednostkowej stawki opłaty wynoszącej 250 zł na dobę za 1m3/s, czasu wyrażonego w dniach wynoszącego 365 dni i maksymalnego poboru określonego

w pozwoleniu wodnoprawnym [...] w ilości 1,43 m3/s.

Od powyższej informacji rocznej reklamację wniosło Nadleśnictwo kwestionując wysokość ustalonej opłaty "za rzekomy pobór wody powierzchniowej".

Wskazało, że udzielonym przez Starostę [...] pozwoleniem wodnoprawnym otrzymało pozwolenie na budowę trzech zbiorników retencyjnych oraz na szczególne korzystanie z wód, tj. piętrzenie oraz retencjonowanie śródlądowych wód powierzchniowych. W rozpoznawanym przypadku pozwolenie nie obejmuje podstawowej czynności jaką jest pobór wód, wobec czego nie ma podstaw do ustalania opłaty stałej w oparciu o art. 271 ust. 3 u.P.w. Jako niepoprawne od strony formalno - prawnej oceniło obliczanie domniemanych opłat za pobór wód na podstawie zapisów Instrukcji gospodarowania wodą.

Podkreśliło, że zbiorniki zlokalizowane są kaskadowo na cieku, tym samym decyzja Starosty nie dotyczy potoku bez nazwy jak zostało to wykazane w informacji rocznej, lecz cieku bez nazwy, co w świetle poprzednio obowiązujących przepisów u.P.w. stanowi znaczącą różnicę.

Zwróciło także uwagę na zawarty w operacie wodnoprawnym (na podstawie którego udzielono pozwolenia wodnoprawnego) zapis, że głównym celem budowy zbiorników jest przeciwdziałanie skutkom odpływu wód opadowych na terenach górskich, niemniej inwestycja poprawi także uwilgotnienie przyległych siedlisk. Zbiorniki spowolnią odpływ wód i stworzą sprzyjające siedlisko dla płazów, gadów i innych organizmów związanych ze środowiskiem wodnym. Poprawa uwilgotnienia przyległych siedlisk jest tożsama z nawadnianiem gruntów rolnych i leśnych, co zgodnie z art. 270 ust. 2 u.P.w. jest wykluczone z ponoszenia opłaty stałej.

W operacie określono również, że przewidywane oddziaływanie polegać będzie na podniesieniu poziomu wód gruntowych na powierzchni 0,5 ha terenu przyległego do zbiorników.

Dyrektor ZZPGWWP nie uznał reklamacji i wskazaną na wstępie decyzją

z 10 kwietnia 2018 r. - wydaną na podstawie art. 273 ust. 6 i 10 w zw. z art. 271

ust. 1 pkt 2, art. 14 ust. 2 i 6 pkt 2 u.P.w. oraz art. 104 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2017 r., poz. 1257 ze zm., dalej: K.p.a.) - określił dla Nadleśnictwa za okres [...] stycznia – [...] grudnia 2018 r. opłatę stałą w wysokości 130 488 zł za pobór wody z potoku bez nazwy dz. nr ewid. 88 dla potrzeb trzech zbiorników w obrębie leśnym o numerze 232d w miejscowości W., gm. N.

W uzasadnieniu - przytaczając treść art. 271 ust. 3 u.P.w. - wskazał, że Nadleśnictwo może korzystać z usługi wodnej na podstawie wydanego przez Starostę [...] pozwolenia wodnoprawnego [...] z [...] stycznia 2012 r. (ważnego do [...] stycznia 2032 r.) oraz zatwierdzonej przez niego Instrukcji gospodarowania wodą (stanowiącą integralną część pozwolenia) na pobór wody z cieku bez nazwy na działce nr ewid. 88 dla potrzeb trzech zbiorników w miejscowości W. w ilości Qhmax= 1,43 m3/s.

Oznacza to, że zgodnie z art. 298 pkt 1 u.P.w. obowiązane jest ponosić opłatę za usługi wodne, której wysokość określono w oparciu o art. 271 ust. 3 u.P.w. i § 15 rozporządzenia.

Na decyzję Dyrektora ZZPGWWP skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie złożyło Nadleśnictwo zarzucając:

I. naruszenie przepisów prawa materialnego mające wpływ na wynik sprawy, tj.:

- art. 271 ust. 1 pkt 1 w zw. z art. 35 ust. 1 i 3, art. 267, art. 268 i art. 269 u.P.w. poprzez błędne uznanie, że sposób korzystania z wód przez Nadleśnictwo jest usługą wodną generującą obowiązek uiszczania opłaty stałej, podczas gdy usługa polegająca na piętrzeniu i retencjonowaniu wód nie podlega jakimkolwiek opłatom,

- art. 271 ust. 1 pkt 1 w zw. z art. 270 ust. 2 u.P.w. poprzez określenie opłaty stałej

w sytuacji, gdy trzy zbiorniki retencyjne na działce nr ewid. 88 w miejscowości W. służą również celom rolnym i leśnym, tj. nawadnianiu przyległych obszarów rolnych i leśnych, za co nie pobiera się opłat,

- art. 298 pkt 1 u.P.w. przez przyjęcie, że przepis ten pozwala na wydanie decyzji określającej wysokość opłaty stałej bez uwzględniania okoliczności, że nie każda usługa wodna jest usługą odpłatną,

II. naruszenie przepisów postępowania mających istotny wpływ na wynik sprawy:

- art. 10 K.p.a. poprzez naruszenie zasady czynnego udziału strony w postępowaniu, poprzez uniemożliwienie jej przed wydaniem decyzji wypowiedzenia się co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszenia żądań,

- art. 7, art. 77 i art. 80 K.p.a. poprzez naruszenie zasady prawdy obiektywnej poprzez brak podjęcia przez organ wszelkich czynności niezbędnych do wyjaśnienia stanu faktycznego i załatwienia sprawy, w szczególności brak wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia materiału dowodowego, oparcie się wyłącznie na treści pozwolenia wodnoprawnego i dokonując jego analizy w sposób dowolny i sprzeczny z przepisami u.P.w.,

- art. 107 § 1 pkt 6 i § 3 w zw. z art. 8 i art. 11 K.p.a. poprzez zaniechanie należytego uzasadnienia w zaskarżonej decyzji stanu faktycznego jak i prawnego,

a także brak ustosunkowania się do podniesionych w reklamacji zarzutów, czym naruszono zasadę pogłębiania zaufania do organu władzy publicznej oraz zasadę wyjaśniania zasadności przesłanek którymi organ kierował się przy załatwieniu sprawy.

W związku z podniesionymi zarzutami Nadleśnictwo zwróciło się o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji, a także o jej uchylenie w całości i zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych.

W uzasadnieniu podtrzymało w całości argumentację zawartą w reklamacji, podkreślając, że skoro z treści pozwolenia wodnoprawnego i Instrukcji gospodarowania wodą jednoznacznie wynika, że przedsięwzięcie polegające na budowie trzech zbiorników retencyjnych przyczyni się do zwiększenia retencji, to nie zachodzi podstawa do naliczenia opłaty stałej. W świetle art. 268 w zw. z art. 35

ust. 3 pkt 2 u.P.w. nie może być określona opłata stała, gdyż piętrzenie, magazynowanie i retencjonowanie wód nie zostało uznane za odpłatną usługę wodną.

Nadto nie wylicza się opłaty, gdy zachodzi okoliczność poboru wód do celów rolniczych i leśnych na potrzeby nawadniania gruntów i upraw oraz na potrzeby chowu i hodowli ryb. Taką zaś funkcję pełnią trzy zbiorniki retencyjne w miejscowości W.

W odpowiedzi na skargę Dyrektor wnosząc o jej oddalenie, podtrzymał stanowisko wyrażone w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.

Postanowieniem z dnia 13 lipca 2018 r. WSA w Rzeszowie odmówił wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2017 r., poz. 2188 ze zm.), sąd administracyjny sprawuje kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej.

Jej zakres wyznacza art. 134 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo

o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2018 r., poz. 1302, dalej: P.p.s.a.), wg którego sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.

Stosownie do art. 145 P.p.s.a., Sąd zobligowany jest do uchylenia decyzji bądź postanowienia (jeżeli dotknięte są naruszeniem prawa materialnego które miało wpływ na wynik sprawy, naruszeniem prawa dającym podstawę do wznowienia postępowania bądź innym naruszeniem przepisów postępowania jeśli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy), do stwierdzenia ich nieważności lub ich wydania z naruszeniem prawa (jeżeli zachodzą przyczyny określone w K.p.a. lub innych przepisach).

Przedmiotem wniesionej skargi pozostaje decyzja Dyrektora ZZPGWWP określająca Nadleśnictwu opłatę stałą za pobór wody z potoku bez nazwy dla potrzeb trzech zbiorników retencyjnych, pozostająca w związku z udzielonym Nadleśnictwu [...] stycznia 2012 r. przez Starostę [...] pozwoleniem wodnoprawnym.

Skarga zasługuje na uwzględnienie, gdyż dokonana pod względem wskazanych wyżej kryteriów kontrola wskazanej decyzji wykazała, że narusza ona przepisy postępowania w sposób który mógł mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Związane jest to w szczególności z brakiem należytego wyjaśnienia, czy w okolicznościach sprawy zaistniały w ogóle podstawy do naliczenia spornej opłaty.

Zgodnie z art. 267 pkt 1 u.P.w., opłaty za usługi wodne stanowią jeden

z instrumentów ekonomicznych służących gospodarowaniu wodami.

Wysokość opłaty stałej za pobór wód powierzchniowych ustalają Wody Polskie (będące państwową osobą prawną – art. 239 ust. 1) oraz przekazują podmiotom obowiązanym do ponoszenia opłat za usługi wodne w formie informacji rocznej, zawierającej także sposób obliczenia tej opłaty (art. 271 ust. 1 pkt 2 u.P.w.), przy czym wysokość opłaty stałej za pobór wód powierzchniowych ustala się jako iloczyn jednostkowej stawki opłaty, czasu wyrażonego w dniach i maksymalnej ilości wody powierzchniowej wyrażonej w m3/s, która może być pobrana na podstawie pozwolenia wodnoprawnego albo pozwolenia zintegrowanego, z uwzględnieniem stosunku ilości wody powierzchniowej, która może być pobrana na podstawie tych pozwoleń, do SNQ (art. 271 ust. 3 u.P.w.).

Podmiot obowiązany do ponoszenia opłat za usługi wodne, któremu przekazano informację, może złożyć reklamację, jeżeli nie zgadza się z wysokością opłaty.

W razie nieuznania reklamacji właściwy organ Wód Polskich określa wysokość opłaty za usługi wodne w drodze decyzji, od której podmiotowi korzystającemu z usług wodnych przysługuje skarga do sądu administracyjnego (art. 273 ust. 1, 6 i 8); stosownie do art. 14 ust. 6 pkt 2, właściwym organem Wód Polskich w opisanym zakresie jest dyrektor właściwego ZZPGWWP.

W okolicznościach sprawy wątpliwości dotyczące zasadności naliczenia Nadleśnictwu opłaty stałej oraz ewentualnej prawidłowości określenia jej wysokości wynikają z:

I. udzielone Nadleśnictwu decyzją z dnia [...] stycznia 2012 r. pozwolenie wodnoprawne uprawniało go do wykonania urządzeń wodnych w postaci trzech zbiorników retencyjnych na cieku wodnym bez nazwy na działce nr 88

w miejscowości W. oraz do szczególnego korzystania z wód polegającego na piętrzeniu i retencjonowaniu za pomocą tych zbiorników śródlądowych wód powierzchniowych. Wg pkt 5 stanowiącej integralną część pozwolenia wodnoprawnego Instrukcji gospodarowania wodą, do zbiornika dopływać będą wody z cieku oraz wody opadowe spływające z otaczającej zbiorniki zalesionej zlewni.

Zdaniem Sądu, o ile fakt dokonywania poboru wody powierzchniowej w ogóle nie wynika ani z pozwolenia wodnoprawnego ani z Instrukcji i można go rozważać tylko i wyłącznie w odniesieniu do wody napływającej do zbiornika z cieku (tak przyjęto

w informacji rocznej i zaskarżonej decyzji, określających opłatę stałą za pobór wody z potoku bez nazwy - określonego w pozwoleniu jako ciek), wskazać należy na zapis zawarty w pkt 4.3. Instrukcji, wg którego z uwagi na charakter cieku, ilość wody dopływającej do planowanych zbiorników jest trudna do określenia i co istotne w sprawie, nie została ona też ujęta w żadną konkretną wartość liczbową. Mimo że art. 271 ust. 3 u.P.w. jako parametr do wyliczenia opłaty stałej w sposób nie budzący wątpliwości przyjmuje maksymalną ilość wody powierzchniowej wyrażonej w m3/s która może być pobrana na podstawie pozwolenia wodnoprawnego, określając opłatę Dyrektor ZZPGWWP za taką przyjął wartość 1,43 m3/s odnoszącą się jednak wg pkt 4.3. Instrukcji do przewidywanej ilości wody zasilającej zbiorniki

w czasie opadów, przypisując jej ponadto bez żadnego uzasadnienia cechę maksymalnego poboru godzinowego Qhmax.

W rozpoznawanej sprawie, w ocenie Sądu, ustawowo przewidziana do wyliczenia opłaty maksymalna ilość wody powierzchniowej która może być pobrana na podstawie pozwolenia wodnoprawnego nie może być utożsamiana z przewidywaną ilością wody opadowej zasilającej zbiorniki, a w konsekwencji nie mogą być one traktowane zamiennie. Do dokonania określenia opłaty w oparciu o przewidywaną ilość wody zasilającej zbiorniki w czasie opadów nie uprawniał Dyrektora ZZPGWWP brak określenia w pozwoleniu wodnoprawnym niezbędnej do obliczenia opłaty maksymalnej ilości wody powierzchniowej która na jego podstawie może być pobrana. Kwestia uznania wody opadowej za wodę powierzchniową w rozumieniu art. 271 ust. 3 u.P.w. nie została przy tym w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji przez Dyrektora ZZPGWWP w żaden sposób wyjaśniona, mimo że już w reklamacji od informacji rocznej Nadleśnictwo zakwestionowało ustalenie na jego podstawie opłaty wskazując, że pozwolenie wodnoprawne nie obejmuje podstawowej czynności o jakiej mowa w tym przepisie, tj. poboru wód, a w konsekwencji nie ma miejsca korzystanie z usługi wodnej wiążącej się z obowiązkiem uiszczania opłat (art. 35 ust. 3 pkt 1 w zw. z art. 268 ust. 1 pkt 1 u.P.w.).

Niezależnie od prawidłowości określenia w rozpoznawanej sprawie Nadleśnictwu opłaty stałej w trybie art. 271 ust. 3 u.P.w. w oparciu o wskazaną ilość

wód opadowych (1,43 m3/s), jako istotny - a również pominięty przez Dyrektora ZZPGWWP - jawi się jeszcze jeden aspekt, a mianowicie związany

z prawdopodobieństwem wystąpienia opadów.

Jak wynika bowiem z pkt 4.3. Instrukcji oraz dołączonego do reklamacji operatu wodnoprawnego z listopada 2011 r. sporządzonego dla potrzeb udzielenia pozwolenia wodnoprawnego, wskazana wyżej przewidywana ilość wody zasilającej zbiorniki w czasie opadów została wprost zestawiona z 1 % prawdopodobieństwem ich wystąpienia.

Dyrektor ZZPGWWP nie odniósł się do tego (nie wyjaśnił, czy ma to w sprawie znaczenie), dokonując obliczenia opłaty jako iloczynu jednostkowej stawki opłaty (wynoszącej 250 zł na dobę za 1m³ pobieranej wody powierzchniowej), czasu wyrażonego w dniach (365) i maksymalnej ilości wody powierzchniowej wyrażonej w m3/s która może być pobrana na podstawie pozwolenia wodnoprawnego

(1,43 m3/s), co dało określoną w decyzji opłatę stałą w wysokości 130 488 zł.

W ocenie jednak Sądu, pominięcie tego aspektu (oczywiście przy założeniu, że

w sprawie w ogóle ma miejsce podlegający opłacie stałej pobór wody powierzchniowej) doprowadziło w efekcie do wielokrotnego zawyżenia opłaty, która w takiej sytuacji jawi się jako zupełnie nieadekwatna do rzeczywistej ilości pobieranej wody;

II. braku odniesienia do podstawowego celu z jakim związane było udzielenie pozwolenia wodnoprawnego, tj. przeznaczenia zbiorników do piętrzenia

i retencjonowania wód (s. 2, pkt I.2.).

O ile art. 35 ust. 3 pkt 2 u.P.w. klasyfikuje "piętrzenie, magazynowanie lub retencjonowanie wód podziemnych i wód powierzchniowych oraz korzystanie z tych wód" jako usługę wodną, to nie została już jednak ona ujęta w zawartym w art. 268

i 269 u.P.w. katalogu usług wodnych, za które uiszcza się opłaty. Okoliczność ta nie została poddana analizie przez Dyrektora ZZPGWWP, który określając opłatę za pobór wody nie wziął pod uwagę, dla jakich potrzeb to następuje. W tym kontekście należy zauważyć, że nie każda usługa wodna przewidziana przez u.P.w. jest usługą odpłatną, gdyż gdyby tak było, zbędne byłyby szczegółowe regulacje zawarte w jej art. 268 i 269.

Za takim sposobem wykładni wskazanych przepisów przemawia także to, że

art. 269 ust. 1 pkt 1 u.P.w. w sposób wyraźny przewiduje opłatę za usługi wodne

wyłącznie za "zmniejszenie naturalnej retencji terenowej na skutek wykonywania na nieruchomości o powierzchni powyżej 3500 m2 robót lub obiektów budowlanych trwale związanych z gruntem, mających wpływ na zmniejszenie tej retencji przez wyłączenie więcej niż 70% powierzchni nieruchomości z powierzchni biologicznie czynnej na obszarach nieujętych w systemy kanalizacji otwartej lub zamkniętej". Abstrahując od powierzchni działki nr 88 w miejscowości W. (w aktach sprawy brak jest danych na ten temat) trudno traktować wykonania na niej urządzeń wodnych w postaci zbiorników retencyjnych jako przyczyniających się do zmniejszenia retencji, gdyż stałoby to w całkowitej sprzeczności z przypisaną im funkcją; znajduje to potwierdzenie wprost w zapisach operatu wodnoprawnego (co do przewidywanego oddziaływania zbiorników mającego polegać na podniesieniu poziomu wód gruntowych na powierzchni 0,5 ha terenu przyległego do zbiorników - s. 7, pkt 13), a także w Instrukcji gospodarowania wodą (wg której zadaniem zbiorników jest piętrzenie, retencjonowanie i utrzymywanie wody w odpowiedniej ilości i na odpowiednim poziomie celem przeciwdziałania skutkom odpływu wód opadowych na terenach górskich wraz ze zwiększeniem retencji - s. 2, pkt 3);

III. braku odniesienia do treści art. 270 ust. 2 u.P.w., w myśl którego "opłaty stałej nie ponosi się za pobór wód do celów rolniczych lub leśnych na potrzeby nawadniania gruntów i upraw, na potrzeby chowu i hodowli ryb oraz do celów elektrowni wodnych (w dacie wydawania zaskarżonej decyzji przepis ten miał treść "opłaty stałej nie ponosi się za pobór wód do celów rolniczych lub leśnych na potrzeby nawadniania gruntów i upraw oraz na potrzeby chowu i hodowli ryb", co pozostaje bez wpływu na rozstrzygnięcie).

Z operatu wodnoprawnego stanowiącego podstawę udzielenia Nadleśnictwu pozwolenia wodnoprawnego wynika, że oprócz podstawowego celu jaki mają spełniać projektowane zbiorniki poprzez retencjonowanie spływających do nich wód, przyczynią się one do poprawy uwilgotnienia przyległych siedlisk, co tym samym przełoży się także na stworzenie sprzyjającego siedliska dla płazów, gadów i innych organizmów związanych ze środowiskiem wodnym (s. 6, pkt 12).

W ocenie Sądu zapis ten - mimo braku bezpośredniego odniesienia - uprawdopodabnia jednak okoliczność, że charakter zbiorników może przemawiać za uznaniem ich jako służących celom leśnym na potrzeby nawadniania gruntów, za co nie nalicza się opłaty stałej. Okoliczność ta została całkowicie pominięta przez

Dyrektora ZZPGWWP przy określaniu opłaty, jak również to, że do wydania pozwolenia wodnoprawnego doszło pod rządami poprzednio obowiązującej ustawy Prawo wodne z dnia 18 lipca 2001 r., (Dz. U. z 2017 r., poz. 1121 ze zm.), która nie przewidywała opłat nałożonych obecnie obowiązującą u.P.w., a zatem zapisy pozwolenia i dokumentacji sporządzonej dla potrzeb jego udzielenia nie musiały pozostawać w pełni adekwatne do uregulowań zawartych w obecnie obowiązującej u.P.w.

W tym zakresie, z uwagi na rozbieżność czasową między wydaniem pozwolenia wodnoprawnego a decyzji określającej opłatę za pobór wód nie można wykluczyć zastosowania art. 7a § 1 K.p.a., zgodnie z którym jeżeli przedmiotem postępowania administracyjnego jest nałożenie na stronę obowiązku a w sprawie pozostają wątpliwości co do treści normy prawnej, wątpliwości te są rozstrzygane na korzyść strony.

Z uwagi na opisane wyżej okoliczności Sąd stwierdził, że do wydania zaskarżonej decyzji określającej Nadleśnictwu opłatę stałą za pobór wód doszło

w sposób przedwczesny, bez dostatecznego wyjaśnia wszystkich kluczowych dla jej rozstrzygnięcia okoliczności faktycznych (z naruszeniem zasad prowadzenia postępowania dowodowego określonych w art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 K.p.a.).

Naruszenia te mogły mieć istotny wpływ na wynik sprawy, gdyż na obecnym etapie wyjaśnienia sprawy istnieją uzasadnione przesłanki do uznania Nadleśnictwa za podmiot nie mający w opisanej sytuacji obowiązku ponoszenia opłaty stałej za pobór wód.

Ponieważ jednak postępowanie wyjaśniające nie zostało w tym względzie przez Dyrektora ZZPGWWP praktycznie w ogóle przeprowadzone, nie pozwala to na przesądzenie naruszenia podniesionych w skardze przepisów prawa materialnego, gdyż nie jest rolą Sądu całkowite zastępowanie organów administracji w procesie ich wykładni i stosowania (analiza treści uzasadnienia zaskarżonej decyzji prowadzi do wniosku, że organ ją wydający - mimo sygnalizowanych w reklamacji okoliczności mających w ocenie Nadleśnictwa decydujący wpływ na zasadność naliczenia opłaty - nie przedstawił żadnej argumentacji w tym zakresie).

Odnośnie podniesionego w skardze zarzutu naruszenia art. 10 K.p.a. (statuującego zasadę czynnego udziału strony w postępowaniu) poprzez brak umożliwienia Nadleśnictwu przed wydaniem decyzji wypowiedzenia się co do

zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań należy zwrócić uwagę, iż jak wynika z uzasadnienia skargi, skutkowało to w ocenie Nadleśnictwa przede wszystkim pozbawieniem możliwości złożenia zastrzeżeń co do zebranego

w sprawie materiału dowodowego oraz złożenia wniosku dowodowego z oględzin nieruchomości na której zlokalizowane są zbiorniki retencyjne dla wykazania, że obok podstawowej funkcji retencyjnej spełnia on także funkcje polegające na nawadnianiu przyległych gruntów rolnych i leśnych.

Zgodnie z ugruntowanym w orzecznictwie sądowym stanowiskiem, naruszenie

art. 10 K.p.a. podlega ocenie z punktu widzenia uniemożliwienia stronie podjęcia konkretnie wskazanej czynności procesowej oraz wpływu tego uchybienia na wynik sprawy (por. m.in. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 29 sierpnia 2018 r. II OSK 2124/16 - LEX nr 2552246 i z dnia 27 lipca 2018 r. II OSK 2178/16 - LEX nr 2547218).

Mimo że stosownie do art. 14 ust. 2 u.P.w., do postępowania przed organami

o których mowa w ust. 1 pkt 3-6 /m.in. dyrektorem zarządu zlewni Wód Polskich/ stosuje się przepisy K.p.a., szczegółowa analiza ewentualnego naruszenia art. 10 K.p.a. w kontekście opisanych uchybień przepisom normującym postępowanie dowodowe jawi się jako zbędna. W związku z uchyleniem zaskarżonej decyzji - co dla Dyrektora ZZPGWWP wiązało się będzie z obowiązkiem ponownego rozpatrzenia sprawy – wynika to również z tego, że na mocy art. 1 pkt 17 ustawy

z dnia 20 lipca 2018 r. o zmianie ustawy - Prawo wodne oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. poz. 1722), w u.P.w. dodany został – obowiązujący od 20 września 2018 r. - art. 273a, wg którego w przypadku złożenia reklamacji o której mowa w art. 273 ust. 1, przepisów art. 10 § 1 oraz art. 61 § 4 K.p.a. nie stosuje się.

Stosownie do powyższego, zaskarżona decyzja podlegała uchyleniu, o czym Sąd orzekł na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) P.p.s.a. (pkt I sentencji wyroku).

O zwrocie na rzecz skarżącego Nadleśnictwa kosztów postępowania obejmujących wpis od skargi (2000 zł), opłatę skarbową od pełnomocnictwa udzielonego radcy prawnemu (17 zł) oraz jego wynagrodzenie (5400 zł) ustalone

w myśl § 14 ust. 1 pkt 1 lit. a) w zw. z § 2 pkt 6 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (Dz. U. z 2018 r., poz. 265) orzeczono na podstawie art. 200

w zw.z art. 205 § 2 P.p.s.a. (pkt II sentencji wyroku).

Ponownie rozstrzygając sprawę Dyrektor ZZPGWWP zobowiązany będzie wyeliminować stwierdzone w zaskarżonej decyzji naruszenia, kierując się – zgodnie z art. 153 P.p.s.a. - oceną prawną oraz wskazaniami Sądu co do prowadzenia postępowania wynikającymi z niniejszego uzasadnienia. Związane jest to przede wszystkim z koniecznością dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy (zwłaszcza w kontekście zasadności obciążenia Nadleśnictwa obowiązkiem ponoszenia opłaty) oraz należytego – odpowiadającemu wymaganiom przewidzianym przez art. 107 § 3 K.p.a. – uzasadnienia rozstrzygnięcia.