Wyrok WSA w Gdańsku, sygn. akt I SA/Gd 1309/21
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku
Data orzeczenia: 2024-05-28 00:00:00+02:00 (orzeczenie nieprawomocne)
Symbol z opisem: 6119 Inne o symbolu podstawowym 611
Hasła tematyczne: Podatek dochodowy od osób fizycznych
Podatkowe postępowanie
Skarżony organ: Dyrektor Izby Administracji Skarbowej
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 53 § 1, art. 144 § 1
journal: Dz.U. 2020 poz 1325
law: Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa - t.j.
article: art. 59 § 2, art. 61
journal: Dz.U. 2020 poz 1427
law: Ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji - t.j.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Alicja Stępień, Sędziowie Sędzia WSA Marek Kraus, Sędzia NSA Joanna Zdzienicka-Wiśniewska (spr.), , po rozpoznaniu w Wydziale I w trybie uproszczonym w dniu 28 maja 2024 r. sprawy ze skargi W. N. na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Gdańsku z dnia 27 lipca 2021 r. nr 2201-IEW-3.7010.32.2021 w przedmiocie zaliczenia nadpłaty z tytułu podatku dochodowego od osób fizycznych za 2020 r. oddala skargę.


UZASADNIENIE

Postanowieniem z dnia 22 kwietnia 2021 r. Naczelnik Drugiego Urzędu Skarbowego w Gdyni zaliczył nadpłatę pana W. N. z tytułu podatku dochodowego od osób fizycznych PIT-36 za 2020r. w kwocie 291 zł na koszty upomnienia w kwocie 8,80 zł i zaległości w podatku od towarów i usług za: lipiec 2007r. w kwocie 40,37 zł należności głównej i w kwocie 55,50 zł odsetek za zwłokę od powyższych zaległości oraz sierpnia 2007 r. w kwocie 78,83 zł należności głównej i w kwocie 107,50 zł odsetek za zwłokę od powyższych zaległości.

Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w Gdańsku, po rozpoznaniu zażalenia, postanowieniem z dnia 27 lipca 2021 r. utrzymał w mocy rozstrzygnięcie organu pierwszej instancji.

W uzasadnieniu, przywołując m. in. treść art. 51 § 1, art. 62 § 1, art. 76 § 1 i art. 76a § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t. jedn. Dz. U. z 2020 r., poz. 1325 ze zm.) organ odwoławczy wskazał, że w dniu 16 marca 2020 r. podatnik złożył zeznanie podatkowe o wysokości osiągniętego dochodu za rok podatkowy 2020 na formularzu PIT-36, z wykazaną kwotą nadpłaty w podatku dochodowym od osób fizycznych w kwocie 291,00 zł. Z akt sprawy wynika również, że pan W. N. złożył deklarację dla podatku od towarów i usług VAT-7 za lipiec 2007r. w dniu 16 sierpnia 2007r. z wykazanym podatkiem podlegającym wpłacie do Urzędu Skarbowego w kwocie 630,00 zł i za sierpień 2007r. w dniu 18 września 2007r. z wykazanym podatkiem podlegającym wpłacie do US w kwocie 426,00 zł. Organy ustaliły, że podatnik nie wykonał zobowiązań wynikających z ww. deklaracji dla podatku od towarów i usług, w związku z czym organ egzekucyjny - Naczelnik Drugiego Urzędu Skarbowego w Gdyni - podjął czynności egzekucyjne w celu ich wyegzekwowania. Zobowiązanie za lipiec 2007 r. w kwocie 630,00 zł, objął tytułem wykonawczym z dnia 19 listopada 2007r., za sierpień 2007r. w kwocie 426,00 zł, objął tytułem wykonawczym z dnia 28 grudnia 2007r. W dniu 7 sierpnia 2012 r. został zastosowany środek egzekucyjny, który przerwał bieg terminu przedawnienia (zawiadomieniem o zajęciu prawa majątkowego stanowiącego wierzytelność z rachunku bankowego u dłużnika zajętej wierzytelności będącego bankiem z dnia 2 sierpnia 2012r. – B. SA) i zaczął biec na nowo 5 lat od dnia jego zastosowania tj. od 7 sierpnia 2012 r. do 7 sierpnia 2017 r.

W dniu 14 lutego 2014 r. został zastosowany środek egzekucyjny, który przerwał bieg terminu przedawnienia (zawiadomieniem o zajęciu prawa majątkowego stanowiącego wierzytelność z rachunku bankowego u dłużnika zajętej wierzytelności będącego bankiem z dnia 10 lutego 2014r. – B1 SA) i zaczął biec na nowo 5 lat od dnia jego zastosowania tj. od 14 lutego 2014r. do 14 lutego 2019r.

W ocenie Dyrektora, zgodnie z art. 61 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, w przypadku ujawnienia składników majątku zobowiązanego, mogących doprowadzić do zaspokojenia wierzyciela, obowiązkiem jest ponowne wszczęcie egzekucji do tych samych należności (na podstawie nowych tytułów wykonawczych), których wcześniejsze dochodzenie okazało się bezskuteczne. Ujawnienie majątku dotyczy również i tych jego składników, z których poprzednia egzekucja była nieefektywna. W związku z pozostającym w obrocie prawnym postanowieniem Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Gdańsku i poprzedzającym postanowieniem Naczelnika Drugiego Urzędu Skarbowego w Gdyni - nie może być mowy o zniwelowaniu skutków postępowania egzekucyjnego w postaci przerwania biegu terminu przedawnienia. Dlatego Naczelnik Drugiego Urzędu Skarbowego w Gdyni postanowieniem z dnia 22 kwietnia 2021 r. prawidłowo zaliczył nadpłatę z tytułu podatku dochodowego od osób fizycznych PIT-36 za 2020r. w kwocie 291,00 zł na koszty upomnienia w kwocie 8,80 zł i zaległości w podatku od towarów i usług za: lipiec 2007r. w kwocie 40,37 zł należności głównej i sierpień 2007 w kwocie 78,83 zł należności głównej. Ponadto zgodnie z art. 53 § 1 wskazanej ustawy od zaległości podatkowej organ prawidłowo naliczył również odsetki za zwłokę od zaległości. Odsetki za zwłokę naliczono za okres od dnia następującego po dniu upływu terminu płatności podatku od towarów i usług za lipiec i sierpień 2007 r., tj. analogicznie od 28 sierpnia 2007 r. oraz od 26 września 2007 r. odpowiednio do dnia złożenia deklaracji wykazującej nadpłatę w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2020 r., (PIT-36), zgodnie z art. 54 § 4 Ordynacji podatkowej.

W skardze Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku pan W. N. wniósł o uchylenie zaskarżonego oraz poprzedzającego go postanowienia organu pierwszej instancji, zwrot nadpłaty podatku PIT-36 będącej przedmiotem postanowienia wraz z należnymi odsetkami, lub zaliczenie ich przez organ egzekucyjny na poczet czynnych postępowań egzekucyjnych a także o wymierzenie Dyrektorowi Izby Administracji Skarbowej w Gdańsku kary grzywny za przewlekłe prowadzenie postępowania. Zaskarżonemu rozstrzygnięciu zarzucono naruszenie:

art.144 § 1 Ordynacji podatkowej poprzez niezgodne z obowiązującymi przepisami prawa doręczenie rozstrzygnięcia w sprawie,

art. 139 § 3 w związku z art. 239 Ordynacji podatkowej, poprzez niedotrzymanie terminu na załatwienie sprawy i doręczenie go po wskazanym w art. 139 Ordynacji podatkowej terminie,

zasady legalizmu wyrażonej art. 120 i art. 121 Ordynacji podatkowej oraz art.7 Konstytucji Rzeczpospolitej Polskiej i poprzez swoje działanie wydanie przyzwolenia na łamanie przepisów prawa przez organ egzekucyjny i wadliwe tym samym określenie statusu prawnego prowadzonych postępowań egzekucyjnych będących przedmiotem wydanego postanowienia Naczelnika Drugiego Urzędu Skarbowego w Gdyni, w sprawie zaliczenia nadpłaty podatku dochodowego za rok 2020. Ponadto niezastosowanie się poprzez wydanie niniejszego postanowienia do zasady określonej w art.2a ww. ustawy i naruszenie tym samym moich praw, jako podatnika oraz zasad państwa praworządnego wynikających z treści art. 120-121 ustawy.

Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w Gdańsku w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumentację i stanowisko, jak w zaskarżonym postanowieniu.

Postępowanie w rozpoznawanej sprawie zostało zawieszone postanowieniem z dnia 18 maja 2022r. na podstawie art. 125 par. 1 pkt 1 p.p.s.a. , a następnie podjęte postanowieniem z dnia 18 marca 2024r.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje:

Sąd administracyjny w granicach swojej właściwości bada zgodność zaskarżanych orzeczeń z prawem.

Wskazany w skardze wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 20 kwietnia 2021 r. wydany w sprawie sygn. akt I SA/Gd 909/20, z którego pan W. N. wywodził potwierdzenie niedopuszczalności przedawnienia postępowania egzekucyjnego na podstawie nowych tytułów wykonawczych obejmujących te same należności, co do których wcześniej prowadzone postępowanie egzekucyjne zostało umorzone na podstawie art. 59 § 2 u.p.e.a., został uchylony wyrokiem Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 6 marca 2024 r. w sprawie sygn. akt III FSK 4596/21, a sprawa została przekazana Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Gdańsku do ponownego rozpoznania.

W ocenie Sądu nie jest zasadne stanowisko skarżącego, że umorzenie postępowania egzekucyjnego postanowieniem z dnia 31 grudnia 2014 r. wyklucza możliwość wszczęcia i prowadzenia postępowania egzekucyjnego w przedmiocie zaległości będących przedmiotem uprzednio umorzonego postępowania. Umorzenie postępowania na podstawie art. 59 § 2 u.p.e.a. potwierdza zaistnienie stanu faktycznego uzasadniającego stwierdzenie, że dalsza egzekucja administracyjna będzie bezskuteczna z powodu braku majątku lub źródła dochodu zobowiązanego, z których jest możliwe wyegzekwowanie środków pieniężnych przewyższających koszty egzekucyjne.

Istotą sporu jest kwestia dopuszczalności ponownego wszczęcia postępowania egzekucyjnego. Organ w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia wskazuje, że zgodnie z art. 61 u.p.e.a. w przypadku ujawnienia składników majątku zobowiązanego, mogących doprowadzić do zaspokojenia wierzyciela, obowiązkiem jest ponowne wszczęcie egzekucji do tych samych należności, których wcześniejsze dochodzenie okazało się bezskuteczne. Podstawą ponownego postępowania egzekucyjnego są nowe tytuły wykonawcze. Wszczęcie postępowania egzekucyjnego bez wystawienia przez wierzycieli nowych tytułów wykonawczych wiązałoby się z brakiem możliwości doręczenia zobowiązanemu odpisu tytułu wykonawczego (ten bowiem został doręczony w umorzonym poprzednio postępowaniu), co narusza przepis art. 26 § 1 i § 5 u.p.e.a., art. 32 i 80 § 3 u.p.e.a.

Organ prawidłowo wywiódł, że zastosowanie w sprawie ma art. 61 u.p.e.a. w brzmieniu obowiązującym w dacie ponownego wszczęcia egzekucji administracyjnej. Zmiana treści przepisu art. 61 u.p.e.a. od dnia 20 lutego 2021 r. na skutek wejścia w życie ustawy z dnia 4 lipca 2019 r. o zmianie ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. 2019 poz. 1553) przez dodanie § 4 nie ma zastosowania w stanie faktycznym rozpoznawanej sprawy. Regulacja ta ma znaczenie reformacyjne, nie stanowi doprecyzowania obowiązującej przed tą datą normy prawnej.

Treść art. 61 oraz art. 26 § 1 i 5 u.p.e.a. w brzmieniu obowiązującym przed dniem 20 lutego 2021 r. wyklucza przyjęcie stanowiska skarżącego, że wadliwe było uzyskanie nowych tytułów wykonawczych w celu ponownego przeprowadzenia egzekucji po uprzednim doręczeniu zobowiązanemu nowego tytułu wykonawczego.

W ocenie Sądu wystawienie tytułów wykonawczych obejmujących zaległości za lipiec i sierpień 2007 roku w dniu 21 listopada 2016 r. było prawidłowe. Konsekwencją ponownego wszczęcia postępowania egzekucyjnego było zastosowanie środka egzekucyjnego - zajęcia wierzytelności z rachunku bankowego, co przerwało bieg terminu przedawnienia.

Termin przedawnienia rozpoczął ponownie bieg od 30 czerwca 2017 r. w związku z zawiadomieniem dłużnika o zajęciu wierzytelności z rachunku bankowego. Przed upływem terminu przedawnienia liczonego jako termin pięcioletni od dnia 30 czerwca 2017r. do dnia 2 lipca 2022 r. organ egzekucyjny wydał postanowienie z dnia 22 kwietnia 2021 r. o zaliczeniu nadpłaty z tytułu podatku dochodowego od osób fizycznych za 2020 r. na koszty upomnienia oraz zaległości w podatku od towarów i usług za lipiec i sierpień 2007 r.Prawidłowo na podstawie art. 53 § 1 Ordynacji podatkowejwyliczone zostały odsetki, a kwota nadpłaty odpowiednio zarachowana na ich poczet.

W ocenie Sądu nie są uzasadnione zarzuty naruszenia przepisów

postępowania. W szczególności w prowadzonym postępowaniu egzekucyjnym nie ma

zastosowania wskazany przez skarżącego przepis art. 2a Ordynacji podatkowej, albowiem zastosowane przepisy prawa nie budzą wątpliwości interpretacyjnych.

Nie jest zasadny zarzut naruszenia przez organ drugiej instancji art. 139 § 3 Ordynacji podatkowej, gdyż zaskarżone postanowienie zostało wydane przed upływem 2 miesięcy od dnia otrzymania odwołania przez organ drugiej instancji (doręczenie 27 maja 2021 r.).

W odpowiedzi na skargę organ potwierdził naruszenie art. 144 § 1 Ordynacji podatkowej przez pominiecie wskazanego przez pana W. N. jako wadliwe doręczenia za pośrednictwem środków komunikacji elektronicznej. Naruszenie przepisów postępowania może stanowić podstawę uchylenia zaskarżonego postanowienia jeżeli zostanie potwierdzone, że mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt 1 lit. c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j. Dz.U. 2022, poz. 2492 ze zm.). Aktywność procesowa strony, której doręczono korespondencję za pośrednictwem Poczty Polskiej potwierdza skorzystanie z gwarantowanej w procedurze możliwości podjęcia działań w celu obrony praw.

W ocenie Sądu nie jest uzasadniony zarzut naruszenia zasad postępowania -ar. 120 i 121 Ordynacji podatkowej oraz art. 7 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej.

Z tych względów Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku, na podstawie art. 151 p.p.s.a. oddalił skargę, uznając ją za bezzasadną.