Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt VI SA/Wa 316/16
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2016-04-25 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6037 Transport drogowy i przewozy
Hasła tematyczne: Kara administracyjna
Skarżony organ: Inspektor Transportu Drogowego
Treść wyniku: Uchylono zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję i umorzono postępowanie - art. 145 §3 ustawy PoPPSA
Powołane przepisy: article: art. 13 k. ust.1
journal: Dz.U. 2007 nr 19 poz 115
law: Ustawa z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Urszula Wilk Sędziowie Sędzia WSA Sławomir Kozik Sędzia WSA Grzegorz Nowecki (spr.) Protokolant sekr. sąd. Jarosław Kielczyk po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 25 kwietnia 2016 r. sprawy ze skargi D. D. na decyzje Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] października 2012 r. nr [...] BP.702.1242.1.2011.0369.PO15.13387 w przedmiocie kary pieniężnej za przejazd po drodze krajowej bez uiszczenia opłaty elektronicznej 1. uchyla zaskarżone decyzje oraz utrzymaną nimi w mocy decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] października 2011 r.; 2. umarza postępowanie administracyjne; 3. zasądza od Głównego Inspektora Transportu Drogowego na rzecz skarżącego D. D. kwotę 240 (dwieście czterdzieści) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.


UZASADNIENIE

Główny Inspektor Transportu Drogowego (dalej "Główny Inspektor") decyzjami z dnia [...] października 2012 r., nr [...]oraz nr [...], po rozpoznaniu wniosków D. R. D. (dalej "skarżący") o ponowne rozpatrzenie decyzji Głównego Inspektora z dnia [...] października 2011 r. nr [...] o nałożeniu kary pieniężnej w wysokości 6000 zł (2 x 3000 zł), z tytułu nieuiszczenia opłaty elektronicznej za dokonane w dniu 5 października 2011 r. przejazdy po drodze krajowej nr 92 na odcinku - skrzyżowanie z drogą wojewódzką nr 305 – granica miasta P., które to przejazdy zostały zarejestrowane przez bramownicę kontrolną – odpowiednio - o godz. 21.00 oraz o godz. 21:34, utrzymał w mocy zaskarżone decyzje.

Wydając powyższe decyzje organ działał na podstawie art. 127 § 3, w zw. z art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 ze zm. – dalej K.p.a.), art. 13 ust. 1 pkt 3 w zw. z art. 13k ust. 1 pkt 1, art. 13k ust. 4 ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych (Dz. U. z 2007 r. Nr 19, poz. 115 ze zm. – dalej jako u.d.p.) oraz załącznika nr 2 pkt 8 lit. a do rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 22 marca 2011 r. w sprawie dróg krajowych lub ich odcinków, na których pobiera się opłatę elektroniczną oraz wysokości stawek opłaty elektronicznej (Dz. U. z 2011 r. Nr 80, poz. 433 – dalej rozporządzenie Rady Ministrów), art. 50 pkt 1 lit. j, art. 51 ust. 6 pkt 1 lit. b, art. 51 ust. 7 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym (Dz. U. z 2007 r. Nr 125, poz. 874 ze zm., dalej "u.t.d.").

Decyzje zostały wydane w następującym stanie faktycznym:

W dniu 19 października 2011 r. na 126 km drogi krajowej nr 92 kierunek P., na odcinku skrzyżowanie z drogą wojewódzką nr 305 – granica miasta P. inspektor Inspekcji Transportu Drogowego (dalej także "ITD") zatrzymał do kontroli mobilnej samochód ciężarowy [...]. Pojazdem kierował skarżący. Dopuszczalna masa całkowita kontrolowanego pojazdu przekraczała 3,5 t. Przed zatrzymaniem skaner znajdujący się w pojeździe służbowym ITD nawiązał połączenie z urządzeniem viaBOX znajdującym się w ww. pojeździe. W wyniku skanowania stwierdzono, że w dniu 5 października 2011 r.:

- o godz. 21.00 bramownica kontrolna znajdująca się na 129,9 km drogi krajowej nr 92 – na skrzyżowaniu z drogą wojewódzką na 305 – granica miasta P., zarejestrowała brak środków na koncie Pre-pay

- o godz. 21.34 bramownica kontrolna znajdująca się na 164,1 km drogi krajowej nr 92 – na skrzyżowaniu z drogą wojewódzką na 305 – granica miasta P., zarejestrowała brak środków na koncie Pre-pay.

W toku kontroli na podstawie okazanych przez kierowcę wykresówek, ustalono iż wyżej wymienionym pojazdem w dniu 5 października 2011 r. kierował skarżący.

Droga krajowa po której ustalono poruszanie się kontrolowanego pojazdu została wyszczególniona w załączniku nr 2 pkt 8 lit. a) do rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 22 marca 2011 r. w sprawie dróg krajowych lub ich odcinków, na których pobiera się opłatę elektroniczną. Kierowca podpisał protokół bez uwag, został zawiadomiony o wszczęciu postępowania administracyjnego, jak również doręczono mu decyzję z dnia [...] października 2011 r., na mocy której Główny Inspektor wymierzył skarżącemu karę pieniężną w wysokości 6000 zł wobec stwierdzenia nieuiszczenia wymaganej opłaty.

Wnosząc o ponowne rozpoznanie sprawy, skarżący wniósł o uchylenie ww. decyzji, zarzucając naruszenie prawa materialnego – art. 13k ust. 1 pkt 1 u.d.p.

Ponownie rozpoznając sprawę Główny Inspektor wezwał podmiot odpowiedzialny za obsługę krajowego systemu poboru opłat działający w imieniu i na rzecz Generalnego Dyrektora Dróg Krajowych i Autostrad – K. (dalej "Spółka"), do udzielenia informacji związanych z kontrolowanym przejazdem, w szczególności do wskazania, czy opłata za przejazdy określone w protokole kontroli została uiszczona.

W odpowiedzi Spółka wskazała, iż przyczyną nieuiszczenia opłaty elektronicznej za przejazdy ww. odcinkami drogi krajowej nr 92 był brak odpowiednich środków na koncie, a użytkownik viaBOX nie składał reklamacji w związku z niesprawnym działaniem urządzenia, nadto umowa nie przewidywała możliwości uiszczenia opłaty elektronicznej po dokonaniu przejazdu.

W celu uzyskania szczegółowych danych dotyczących stanu konta użytkownika w dniu przejazdu organ zwrócił się do Spółki o udzielenie dodatkowych informacji.

W Spółka podała, że stan salda konta użytkownika w systemie w dniu 5 października 2011 r. o godz. 21.00 i 21.34 wynosił 0,00 zł, nadmieniając, że powyższy stan salda konta wynosił 0,00 zł aż do godziny 21.58.59.

Główny Inspektor skierował następnie do skarżącego zawiadomienie o uzupełnionym materiale dowodowym i możliwości wypowiedzenia się, co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszenia żądań. Do akt dołączono również dokumentację fotograficzną spornych przejazdów.

Postanowieniem z dnia 5 października 2012 r. Główny Inspektor wyłączył do odrębnego postępowania sprawę w zakresie nałożenia kary pieniężnej w wysokości 3000 złotych za przejazd w dniu:

- 5 października 2011 r. po drodze krajowej nr 92 na odcinku skrzyżowanie z drogą wojewódzką nr 305 – granica miasta P., który to przejazd został zarejestrowany przez bramownicę kontrolną o godzinnie 21.00.

- 5 października 2011 r. po drodze krajowej nr 92 na odcinku skrzyżowanie z drogą wojewódzką nr 305 – granica miasta P., który to przejazd został zarejestrowany przez bramownicę kontrolną o godzinnie 21.34.

W uzasadnieniu organ powołał przepisy regulujące elektroniczny system opłat, który wszedł w życie w dniu 1 lipca 2011 r. Wskazał, że zgodnie z art. 13 ust. 1 pkt 3 u.d.p., korzystający z dróg publicznych są obowiązani do ponoszenia opłat za przejazdy po drogach krajowych pojazdów samochodowych, za które uważa się, w rozumieniu art. 2 pkt 33 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. — Prawo o ruchu drogowym (Dz. U. z 2005 r. Nr 108, poz. 908, z ze. zm.), także zespół pojazdów składający się z pojazdu samochodowego oraz przyczepy lub naczepy o dopuszczalnej masie całkowitej powyżej 3,5 tony. Stosownie do treści art. 13k ust. 1 pkt 1 u.d.p. za przejazd po drodze krajowej kierującemu pojazdem samochodowym, o którym mowa w art. 13 ust. 1 pkt 3 u.d.p., za który pobiera się opłatę elektroniczną, bez uiszczenia tej opłaty - wymierza się karę pieniężną w wysokości 3.000 zł.

Organ wskazał, iż postanowieniem wydanym na podstawie art. 123 K.p.a. rozdzielił sprawy administracyjne za przejazdy opisane w decyzji z dnia 19 października 2011 r., bowiem każdy z nich stanowi odrębną podstawę do nałożenia kary pieniężnej, tj. odrębną indywidualną sprawę administracyjną wymagającą rozstrzygnięcia w drodze decyzji administracyjnej (art. 1 pkt 1 K.p.a.), a ustawodawca nie przewidział możliwości sumowania kar pieniężnych za kilka naruszeń opisanych w art. 13k ust. 1 i 2 u.d.p. w jednej decyzji administracyjnej. Przy wyodrębnieniu spraw administracyjnych organ wskazał, że kierował się dniem popełnienia naruszenia, innym odcinkiem drogi krajowej, za który istnieje obowiązek uiszczania opłaty elektronicznej oraz czasem popełnienia naruszenia. Zdaniem organu, odmienność którejkolwiek z powyższych przesłanek przesądza o fakcie dokonania odrębnego przejazdu, za który pobierana jest odrębna opłata elektroniczna.

Główny Inspektor wskazał, iż zgromadzony materiał dowodowy w sposób pełny odzwierciedla ustalony w rozpatrywanej sprawie stan faktyczny. Z całokształtu materiału dowodowego w sposób nie budzący wątpliwości wynika, że kontrolowany pojazd samochodowy poruszał się w dniu 5 października 2011 r. po drodze krajowej wymienionej w załączniku nr 2 pkt 8 lit. a do rozporządzeniu Rady Ministrów i za kontrolowany przejazd nie została uiszczona opłata, o której mowa w art. 13 ust. 1 pkt 3 u.d.p.

Organ stwierdził, iż strona postępowania administracyjnego została ustalona prawidłowo, gdyż jest nią skarżący, który 5 października 2011 r. kierował kontrolowanym pojazdem samochodowym.

Główny Inspektor na podstawie informacji przedstawionych przez K. ustalił, że za kwestionowany przejazd nie została pobrana wymagana opłata elektroniczna z powodu braku jakichkolwiek środków na koncie użytkownika. Przed spornym przejazdem stan środków na koncie użytkownika wynosił 0,00 zł, nie zmienił się on do godziny 21.58.59. Organ dał wiarę przedstawionym informacjom, pochodzącym od podmiotu obsługującego elektroniczny system poboru opłat, które nie zostały skutecznie podważone w toku postępowania. Zdaniem organu, strona nie wykazała, że elektroniczny system poboru opłat w dniu 5 października 2011 r. spowodował na jej koncie swoisty debet za przejazd wymienionym odcinkiem drogi, który został automatycznie rozliczony w momencie doładowania przez nią konta na pierwszej napotkanej stacji benzynowej. Możliwość powstania debetu na koncie użytkownika, a następnie jego rozliczenia w wyniku późniejszej zapłaty, z takim skutkiem, że przejazd który spowodował powstanie debetu, nie będzie uznany za naruszenie obowiązku uiszczenia opłaty, nie przewidują regulacje dotyczące płatności w ramach zawartej przez skarżącego umowy typu Pre-pay.

Główny Inspektor wskazał, że Ogólne warunki korzystania z konta w trybie przedpłaconym nie przewidują możliwości powstania debetu, a następnie jego rozliczenia wskutek później dokonanej zapłaty. Nawet jeśli skarżący po godz. 21.58 zasilił konto, środki z tego zasilenia nie pokryły zaległych opłat elektronicznych, z tym skutkiem, żeby przedmiotowego incydentu nie można było uznać za naruszenie przepisów u.d.p. Zdaniem organu, podczas wykonywanego przejazdu kierowca miał możliwość sprawdzenia, czy posiada środki na koncie, wiedział też na podstawie sygnałów dźwiękowych, że podczas przejazdu nie miał wystarczających środków na koncie.

W ocenie organu, skarżący wykonując przejazdy objęte decyzją z dnia 19 października 2011 r., dwukrotnie dopuścił się naruszenia obowiązku uiszczenia opłaty elektronicznej wynikającego z art. 13 ust. 1 pkt 3 u.d.p. i art. 13ha ust. 1 u.d.p. W dniu 5 października 2011 r. o godz. 21:00 i 21:34 kierując pojazdem samochodowym, o którym mowa w art. 13 ust. 1 pkt 3 u.d.p., poruszał się (jechał, przejeżdżał) po drodze krajowej, za przejazd którą pobiera się opłatę elektroniczną, bez uiszczenia tej opłaty w jakiejkolwiek części. Zdaniem organu, z przepisu art. 13k ust. 1 pkt 1 u.d.p. wynika, że za każde stwierdzone przejechanie po drodze płatnej bez uiszczenia opłaty (za każdy zaistniały przejazd po drodze płatnej bez uiszczenia opłaty) należy wymierzyć karę pieniężną w wysokości 3000 zł.

Zdaniem organu, w rozpatrywanej sprawie brak było podstaw do umorzenia postępowania administracyjnego, gdyż ustawodawca nie przewidział okoliczności pozwalających na odstąpienie od nałożenia kary pieniężnej za naruszenie obowiązków określonych w art. 13k ust. 1 i 2 u.d.p., zaś kary pieniężne wynikające z naruszenia przepisów u.d.p. są nakładane na podstawie obiektywnie stwierdzonych okoliczności dokonania przejazdu po drodze płatnej bez uiszczenia należnej opłaty.

Skarżący wniósł za pośrednictwem organu skargi do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wnosząc o uchylenie zaskarżonych decyzji i decyzji je poprzedzającej, wstrzymanie ich wykonania, łączne rozpoznanie i rozstrzygnięcie skarg (niniejszej skargi i skargi będącej przedmiotem sprawy VI SA/Wa 2531/12) oraz zasądzenie zwrotu kosztów postępowania według norm przepisanych.

Zaskarżonym decyzjom zarzucił:

1) obrazę przepisów prawa materialnego - art. 13k ust.1 pkt 1 w zw. z art. 13 ust. 1 pkt 3 u.d.p., poprzez błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie polegające na nałożeniu kar pieniężnych za przejazd, bez wymaganej opłaty, za każdy odcinek drogi zamiast za jeden przejazd, jak stanowi ustawa.

Zdaniem skarżącego, wykładnia pojęcia przejazdu drogą krajową winna sprowadzić się do ustalenia przez organ administracji publicznej, na podstawie dokumentów przewozowych, CMR, listów przewozowych, trasy pokonywanej przez kierującego oraz okoliczności czy porusza się jedną czy też więcej niż jedną drogą krajową i w zależności od wyników ustaleń jest możliwe nałożenie ewentualnych kar za przejazd po każdej z dróg. Istniejące bramownice stanowią tylko punkty poboru należności i nie są wystarczające do ustalenia stanu faktycznego w postępowaniu administracyjnym. Nałożenie kary za przejazd danym odcinkiem drogi jest możliwe jedynie wówczas, gdy kierujący pokonuje tylko ten odcinek drogi krajowej, a nie wykonuje przejazd całą drogą krajową. Ustawa nie wprowadza zasady karania za przejazd za każdy odcinek drogi krajowej lecz za przejazd całą drogą krajową. Skarżący wskazał, iż godnie z ww. rozporządzeniem Rady Ministrów, początkiem albo końcem drogi krajowej lub jej odcinka, na którym pobiera się opłatę elektroniczną jest a) punkt przecięcia się osi dróg w węźle lub skrzyżowaniu albo b) punkt przecięcia osi drogi z granicą miasta na prawach powiatu lub granica państwową.

2) obrazę prawa materialnego - art. 13 ust 6 u.d.p. w zw. z § 4 rozporządzenia Rady Ministrów poprzez błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie polegające na dwukrotnym nałożeniu kary za przejazd drogą krajową bez wymaganej opłaty, w sytuacji, gdy przepisy nie przewidują możliwości nakładania kar za każdorazowy przejazd pod bramownicą, lecz jednej kary za przejazd drogą krajową maksymalnie do 3000 zł.

3) naruszenie przepisów prawa materialnego - art. 13k ust 4 i 131 ust 1 pkt 2 w zw. z art. 13 ust 1 pkt 3 u.d.p. poprzez:

- nałożenie kary pieniężnej w wysokości 3000 zł pomimo braku podstaw prawnych do jej nałożenia.

- nałożenie kary pieniężnej w wysokości po 3000 zł jako kary nadmiernej i wygórowanej za popełniony czyn.

4) obrazę prawa procesowego - art. 7, 77 K.p.a. poprzez naruszenie zasady praworządności i słusznego interesu skarżącego polegającego na braku materiału dowodowego w postaci dokumentów przewozowych - CMR, listów przewozowych, dokumentów wydania zewnętrznego, tachografów, wydruku GPS, co uniemożliwiło organowi stwierdzenie, czy skarżący wykonywał trasę na całej drodze krajowej, czy na jej odcinku wyznaczonym przez rozporządzenie Rady Ministrów.

5) obrazę prawa procesowego - art. 6 K.p.a. poprzez ukaranie skarżącego dwukrotnie za jeden czyn, tj. za przejazd drogą krajową w sytuacji, gdy przepisy nie przewidują takiej możliwości.

W uzasadnieniu skargi skarżący stwierdził, że organ nałożył kary za przejazd poszczególnymi odcinkami, jednakże odcinki te nie zostały wyznaczone przez rozporządzenie Rady Ministrów, a jedynie przez bramownice. W ocenie skarżącego, organ sprzecznie z obowiązującymi przepisami nałożył karę za każdy wykryty przejazd pod bramownicą bez opłaty. Tymczasem w przypadku stwierdzenia braku uiszczenia opłaty za przejazd, organ nakłada karę w wysokości 3000 zł ale za przejazd drogą krajową, a nie każdy jej odcinek wyznaczony przez bramownice. Zdaniem skarżącego, również rozporządzenie Rady Ministrów nie przewiduje możliwości nakładania kary za każdy odcinek wyznaczony przez bramownice. Powyższe oznacza, że nie ma podstaw do nakładania kilkukrotnie kary pieniężnej za jeden przejazd drogą krajową. Skarżący podniósł, że ITD nakładając karę nie rozważyła przedmiotowych okoliczności, które uzasadniały odstąpienie od wydania przedmiotowej decyzji i zastosowanie łagodniejszej kary w postaci środka oddziaływania wychowawczego. Wskazał że w jego działaniu nie było śladu umyślności i chęci uniknięcia konieczności zapłaty, a zwykłe pouczenie o obowiązku uiszczenia opłaty spotkałoby się z jego natychmiastowa reakcją i usunięciem naruszenia prawa.

W ocenie skarżącego powyższe działanie byłoby zasadne również w kontekście konstrukcji urządzeń systemu opłat, które znajdują się nie przy wjeździe na autostradę ale przy zjeździe, co powoduje, że nie mógł zapoznać się on z obowiązującymi w tym zakresie przepisami oraz dokonać uiszczenia opłaty. W związku z tym, że Skarb Państwa nie zapewnił w stopniu odpowiednim infrastruktury służącej pobieraniu opłat za przejazd drogami, jego zdaniem, bezzasadne jest nakładanie kar pieniężnych za niedokonanie tych czynności. Skarżący stwierdził, że przepisy u.d.p. nie uchybiają możliwości zastosowania środków oddziaływania wychowawczego. Dodał również, że chciał zapłacić za przejazd zjeżdżając na stacje ORLEN, ale tam nie było możliwości uiszczenia opłaty.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko zawarte w zaskarżonych decyzjach.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie połączył do wspólnego rozpoznania i rozstrzygnięcia obie sprawy administracyjne pod sygn. VI SA/Wa 2531/12 i wyrokiem z dnia 13 sierpnia 2013 r., (sygn. akt: VI SA/Wa 2531/12) uchylił zaskarżone decyzje oraz utrzymaną nimi w mocy decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia 19 października 2011 r.

Główny Inspektor Transportu Drogowego zaskarżył powyższy wyrok w całości, wnosząc o jego uchylenie i oddalenie skargi, ewentualnie przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania przez Sąd I instancji oraz zasądzenie kosztów postępowania kasacyjnego.

Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z 24 marca 2015 r., (sygn. akt II GSK 2401/13) uchylił zaskarżony wyrok i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie.

Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego brak jest podstaw prawnych do uznania, że przepisy prawa, których prawidłowość wykładni i zastosowania Sąd I instancji zarzucił organowi administracji, w jakikolwiek sposób w rozpatrywanej sprawie uzależniały możliwość oraz dopuszczalność nałożenia kary pieniężnej za przejazd po płatnym odcinku drogi krajowej, za który pobiera się opłatę elektroniczną, bez uiszczenia tej opłaty, od wymogów technicznych lub operacyjnych systemu elektronicznego poboru opłat oraz jego urządzeń, których to wymogów prawodawca nie określił. Istnienia tego rodzaju relacji nie sposób bowiem wywieść, ani z przepisów ustawy o drogach publicznych, ani też z przepisów wydanego na jej podstawie i w celu jej wykonania rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 30 kwietnia 2011 r. Ponadto, założenie o potrzebie istnienia tego rodzaju relacji - nawet gdyby można było uznać je za uzasadnione - nie jest w ogóle przydatne w rozpatrywanej sprawie, jako kryterium oceny legalności kontrolowanej decyzji, a to z uwagi na okoliczności stanu faktycznego tejże sprawy, dla którego analogia do przejazdu pojazdem nienormatywnym jest niewłaściwa.

W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego, brak również jest podstaw, aby twierdzić, że w rozpatrywanej sprawie organ administracji wadliwie wskazał adresata decyzji nakładającej karę pieniężną za przejazd po drodze krajowej, bez uiszczenia wymaganej opłaty. Sugestia Sądu I instancji, aby w okolicznościach rozpatrywanej sprawy organ rozważył, czy kara pieniężna nie powinna zostać nałożona na przedsiębiorcę, nie jest bowiem zasadna.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie ponownie rozpoznając sprawę zważył, co następuje:

Stosownie do treści art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t. j.: Dz. U. z 2014 r., poz. 1647), sąd administracyjny sprawuje wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę pod względem zgodności z prawem zaskarżonej decyzji administracyjnej i to z przepisami obowiązującymi w dacie jej wydania. Innymi słowy, sąd administracyjny kontroluje legalność rozstrzygnięcia zapadłego w postępowaniu z punktu widzenia jego zgodności z prawem materialnym i obowiązującymi przepisami prawa procesowego.

Skarga analizowana pod tym kątem zasługuje na uwzględnienie.

Zgodnie z brzmieniem art. 190 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j.: Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm., dalej "p.p.s.a.") sąd, któremu sprawa została przekazana, związany jest wykładnią prawa dokonaną w tej sprawie przez Naczelny Sąd Administracyjny. Przyjmuje się, że odstąpić od niej wojewódzki sąd administracyjny może wyłącznie, jeżeli po wydaniu wyroku przez Naczelny Sąd Administracyjny, a przed ponownym rozpoznaniem sprawy przez sąd I instancji, któremu została ona przekazana do ponownego rozpoznania (art. 185 § 1 ww. ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi), miała miejsce zasadnicza zmiana oceny stanu faktycznego sprawy, lub zmienił się istotnie stan prawny albo w tym czasie, w innej sprawie, została podjęta przez skład poszerzony Naczelnego Sądu Administracyjnego uchwała zawierająca odmienną wykładnię prawa, niż dokonana przez Naczelny Sąd Administracyjny w jego wiążącym wyroku, albo gdy takiej odmiennej wykładni dokonał Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 12 października 2012 r. o sygn. akt II OSK 1023/11, publ. LEX nr 1234032; B. Gruszczyński, w: B. Dauter, B. Gruszczyński, A. Kabat, M. Niezgódka-Medek, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Warszawa 2009, wyd. 3, s. 566; H. Filipczyk, Granice związania sądu I instancji wykładnią prawa dokonaną przez Naczelny Sąd Administracyjny – uwagi na tle orzecznictwa w sprawach podatkowych, "Zeszyty Naukowe Sądownictwa Administracyjnego" 2012, nr 2, s. 40-41). Żadna z tych okoliczności nie zachodzi w niniejszej sprawie, zatem rozpoznający niniejszą sprawę Sąd pozostaje w pełni związany wytycznymi i wykładnią prawa dokonaną przez Naczelny Sąd Administracyjny w zapadłym w sprawie wyroku z dnia 30 czerwca 2015 r. o sygn. akt II GSK 1187/14. Zastosowanie się do tych wskazań służy w szczególności zapewnieniu jednolitości orzecznictwa, a przez to poszanowaniu praworządności i równości wobec prawa (por. A. Skoczylas, Glosa do uchwały Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 30 czerwca 2008 r. o sygn. akt I FPS 1/08, "Orzecznictwo Sądów Polskich" 2009, nr 1, poz. 4, s. 24).

W przedmiotowej sprawie wyrokiem Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 30 czerwca 2015 r. o sygn. akt II GSK 1187/14, sprawa została przekazana do ponownego rozpoznania przez Sąd I instancji.

W ww. wyroku NSA stwierdził brak wystarczających podstaw prawnych do zakwestionowania odpowiedzialności kierowcy za dokonane przejazdy bez uiszczenia należnej opłaty elektronicznej oraz wskazał na brak adekwatności rozważań prawnych Sądu I instancji w przedmiotowej sprawie, w odniesieniu do przejazdu pojazdem nienormatywnym, z uwagi na odrębność regulacji prawnych w tym zakresie oraz opłaty elektronicznej.

Mając na uwadze powyższe rozstrzygnięcia, orzekający w sprawie skład WSA w Warszawie ponownie uchylił skarżone decyzje oraz umorzył postępowanie administracyjne, znajdując ku temu podstawę w następujących okolicznościach faktycznych oraz prawnych sprawy.

W niniejszej sprawie Główny Inspektor uznał, że za sporny przejazd po drodze płatnej nie została uiszczona należna opłata elektroniczna, w wysokości 6000 zł (2x3000 zł), co wynika ze wskazań dwóch bramownic kontrolnych znajdujących się na 129,9 km drogi krajowej nr 92 – na skrzyżowaniu z drogą wojewódzką na 305 – granica miasta P., oraz bramownica kontrolna znajdująca się na 164,1 km drogi krajowej nr 92 – na skrzyżowaniu z drogą wojewódzką na 305 – granica miasta P., co miało miejsce w tym samym dniu, 5 października 2011, w godzinach 21.00 - 21.34.

Odcinek drogi krajowej, po której ustalono poruszanie się kontrolowanego pojazdu została wyszczególniona w załączniku nr 2 pkt 8 lit. a) do rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 22 marca 2011 r. w sprawie dróg krajowych lub ich odcinków, na których pobiera się opłatę elektroniczną. Dla obu zarejestrowanych przez bramownice incydentów (przejazdów bez uiszczenia należnej opłaty) jest to ten sam odcinek drogi płatnej.

Powyższe nie pozostawia wątpliwości i nie stanowi kwestii spornej w sprawie, iż na skarżącego została nałożona kara pieniężna w podwójnej wysokości tj. 6000 zł, za jeden przejazd realizowany tym samym odcinkiem drogi płatnej, co jest niedopuszczalne w świetle przepisu art. 13 k. ust.1 u.d.p., wykładanego zgodnie z regułami wyznaczonymi przez Konstytucję RP, na co zwrócił uwagę Trybunał Konstytucyjny w postanowieniu z dnia 10 września 2014r. sygn. akt P 36/13, a także Rzecznik Praw Obywatelskich w wystąpieniu z dnia 4 stycznia 2013r. znak RPO-691806-V/12/ GM skierowanym do Ministra Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej. Znajduje to także odzwierciedlenie w ukształtowanej linii orzeczniczej tut. Sądu.

W tych okolicznościach sprawy, uznając iż miało miejsce naruszenie przepisów prawa materialnego mające wpływ na wynik sprawy, Sąd na podstawie art. 145 § 1 pkt lit. a) p.p.s.a. oraz art. 135 tej ustawy uchylił skarżone decyzje.

Jednocześnie, z art. 4 ustawy z dnia 29 sierpnia 2014 r. o zmianie ustawy o drogach publicznych, ustawy o autostradach płatnych oraz o Krajowym Funduszu Drogowym oraz ustawy o transporcie drogowym (dalej jako: ustawa zmieniająca - Dz. U. z 1 października 2014 r. poz. 1310) wynika, iż: "Nie wszczyna się postępowania administracyjnego na podstawie art. 13k ust. 1 lub 2 ustawy, o której mowa w art. 1, a wszczęte umarza się, jeżeli naruszenie zostało popełnione przed dniem wejścia w życie niniejszej ustawy". W myśl art. 7 ww. ustawy zmieniającej, weszła ona w życie po upływie 3 miesięcy od dnia ogłoszenia, czyli w dniu 2 stycznia 2015 r. Decyzje administracyjne w kontrolowanej sprawie zostały wydane przed tą datą, zatem należało uznać, iż brak jest podstaw do udzielenia organowi wskazań co do dalszych czynności niezbędnych do wyjaśnienia sprawy. Zachodzi bowiem tzw. ujemna przesłanka prowadzenia postępowania administracyjnego, obligująca do jego umorzenia.

Jednocześnie na podstawie art. 145 § 3 p.p.s.a., w przypadku o którym mowa w § 1 pkt 1 i 2 tej ustawy, sąd stwierdzając podstawę do umorzenia postępowania administracyjnego, umarza jednocześnie to postępowanie. Powyższa podstawa prawna umorzenia postępowania administracyjnego weszła w życie na mocy ustawy o zmianie ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2015, poz. 658 (data wejścia w życie: 15 sierpnia 2015 r.). Jak wynika z treści przytoczonej normy p.p.s.a., w razie stwierdzenia okoliczności stanowiącej podstawę umorzenia postępowania - w sytuacji dającej podstawy do uchylenia decyzji na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lub 2 - obowiązkiem Sądu jest uchylenie decyzji i umorzenie postępowania administracyjnego.

Mając na względzie powyższe, Sąd umorzył w tej sprawie postępowanie administracyjne, działając na mocy art. art. 145 § 3 p.p.s.a. w zw. z art. 4 ustawy o zmianie ustawy o drogach publicznych, ustawy o autostradach płatnych oraz o Krajowym Funduszu Drogowym oraz ustawy o transporcie drogowym.

O kosztach postępowania Sąd rozstrzygnął w oparciu o art. 200 p.p.s.a.