Wyrok WSA w Gdańsku, sygn. akt III SA/Gd 441/22
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku
Data orzeczenia: 2023-03-09 00:00:00+01:00 (orzeczenie nieprawomocne)
Symbol z opisem: 6209 Inne o symbolu podstawowym 620
638  Sprawy egzekucji administracyjnej;  egzekucja obowiązków o charakterze niepieniężnym
Hasła tematyczne: Egzekucyjne postępowanie
Skarżony organ: Inspektor Sanitarny
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 151 i art. 119 pkt 3 i art. 120
journal: Dz.U. 2023 poz 259
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.
article: art. 15 § 1b, art. 29 § 1, art. 33 § 1-4, art. 33 § pkt 2 lit. c i pkt 4
journal: Dz.U. 2022 poz 479
law: Ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji - t.j.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Paweł Mierzejewski Sędziowie: Sędzia WSA Jolanta Sudoł (spr.) Sędzia WSA Janina Guść po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym w dniu 9 marca 2023 r. sprawy ze skargi M. E. na postanowienie Pomorskiego Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego z dnia 2 marca 2022 r., nr OPE.906.2.6.2022.JK.1 w przedmiocie oddalenia zarzutu w sprawie egzekucji administracyjnej oddala skargę.


UZASADNIENIE

A. E. wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku skargę na postanowienie Pomorskiego Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego z dnia 2 marca 2022 r., nr OPE.906.2.6.2022.JK.1 w przedmiocie oddalenia zarzutu w sprawie egzekucji administracyjnej.

W sprawie zaistniały następujące okoliczności faktyczne i prawne:

W związku z uchylaniem się A. E. od poddania małoletniego syna B. E. obowiązkowym szczepieniom ochronnym lub przedstawienia zaświadczenia potwierdzającego istnienie przeciwwskazań do wykonania szczepień, pismem z dnia 18 marca 2019 r., Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w Gdańsku (zwany również w skrócie: "PPIS w Gdańsku") wezwał A. E. do dobrowolnego wykonania obowiązku szczepień ochronnych B. E., w terminie 21 dni od daty otrzymania wezwania. Następnie, w związku z dalszym uchylaniem się rodzica od poddania dziecka obowiązkowym szczepieniom ochronnym PPIS w Gdańsku przesłał do A. E. upomnienie z dnia 19 listopada 2019 r., wzywając do wykonania szczepienia B. E. Pismem z dnia 31 stycznia 2020 r. A. E. wystosowała odpowiedź na upomnienie PPIS w Gdańsku z dnia 19 marca 2019 r.

W wyniku zakończenia postępowania zainicjowanego skargą A. E.

na działania PPIS w Gdańsku, w dniu 5 października 2021 r., PPIS w Gdańsku wystąpił do Wojewody Pomorskiego z wnioskiem o wszczęcie postępowania egzekucyjnego przeciwko A. E. celem zaszczepienia B. E. przeciwko gruźlicy, WZW typu B (I, II, III dawka), poliomyelitis (I, II dawka), błonicy, tężcowi, krztuścowi (I, II, III dawka), odrze, śwince, różyczce (I dawka). Do wniosku organ załączył tytuł wykonawczy nr [...] z dnia 5 października 2021 r.

Postanowieniem z dnia 19 października 2021 r., nr SO-IX.756.1403.2021.DM Wojewoda Pomorski nałożył na A. E. grzywnę w celu przymuszenia, wezwał zobowiązaną do dobrowolnego wykonania nałożonego obowiązku oraz ustalił opłatę za czynności egzekucyjne.

Pismem z dnia 10 listopada 2021 r., na zasadzie art. 33 § 2 pkt 1, 2, 4, 5 i 6 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, A. E. wniosła do Wojewody Pomorskiego zarzuty do prowadzonego postępowania egzekucyjnego domagając się umorzenia postępowania egzekucyjnego, ewentualnie jego zawieszenia.

Wojewoda Pomorski przekazał zgłoszone zarzuty w celu zajęcia stanowiska do PPIS w Gdańsku oraz postanowieniem z dnia 19 listopada 2021 r. zawiesił postępowanie egzekucyjne.

Postanowieniem z dnia 30 grudnia 2021 r., nr SE.EP-20/028/7/JM/19 Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w Gdańsku oddalił zarzut w sprawie egzekucji administracyjnej.

Jako podstawę prawną wydanego postanowienia organ wskazał na przepisy art. 17 § 1, art. 34 § 2 ust. 1 i art. 18 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r.

o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (tekst jednolity: Dz.U. z 2020 r., poz. 1427 ze zm., zwanej dalej w skrócie: "u.p.e.a.") oraz art. 124 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jednolity: Dz.U. z 2021 r., poz. 735 ze zm., zwanej dalej w skrócie: "k.p.a.").

W uzasadnieniu wydanego postanowienia PPIS w Gdańsku wskazał,

że w wyniku kontroli sanitarnych w Przychodni Lekarskiej N. - filia [...], przy ul. [...] w G., w dniach: 11 lutego 2019 r. (protokół kontroli nr [...]) i 18 czerwca 2021 r. (protokół kontroli nr [...]) oraz na podstawie informacji pisemnej uzyskanej z ww. przychodni w dniu 27 września 2021 r. stwierdzono, iż rodzice B. E. nie wykonali obowiązku szczepień ochronnych syna, natomiast na karcie uodpornienia dziecka widnieje zapis z dnia 21 stycznia 2020 r., że rodzice nie wyrazili zgody na szczepienie pomimo pozytywnego zakwalifikowania przez lekarza. Ponadto, w dokumentacji medycznej dziecka brak jest długotrwałych przeciwwskazań do ich wykonania.

Organ zaznaczył, że obowiązek wykonania szczepień ochronnych dziecka ciąży na rodzicach lub opiekunach prawnych, niezależnie od czynności wykonywanych przez lekarza. Wątpliwości co do sposobu wykonywania zadań przez lekarza nie zwalniają rodziców lub opiekunów prawnych z obowiązku poddania dziecka szczepieniom ochronnym.

Odnośnie zarzutu naruszenia art. 33 § 1 pkt 7 u.p.e.a. organ podniósł,

że w związku z niewykonaniem obowiązku szczepień dziecka, w dniu 19 listopada 2019 r. organ wystosował w trybie art. 15 § 1 u.p.e.a. pisemne upomnienie wzywające do niezwłocznego rozpoczęcia obowiązkowych szczepień ochronnych, które zostało odebrane przez zobowiązaną w dniu 6 grudnia 2019 r.

Ponadto, w pismach z dnia 11 lutego 2020 r. (doręczonym 4 marca 2020 r.)

oraz 2 kwietnia 2021 r. (doręczonym w dniu 21 kwietnia 2020 r.) organ udzielił stronie wyczerpujących odpowiedzi z zakresu obowiązkowych szczepień ochronnych. Zobowiązana została więc kilkukrotnie poinformowana o ciążącym na niej obowiązku poddania syna obowiązkowym szczepieniom ochronnym. Niewypełnienie tego obowiązku rodzi natomiast obowiązek podjęcia działań zmierzających do wszczęcia postępowania egzekucyjnego przez wojewodę (art. 20 § 1 pkt 1 u.p.e.a.).

Tytuł wykonawczy z dnia 5 października 2021 r., nr [...] jest natomiast zgodny z obowiązującym wzorem TW-2, określonym przez Ministra Finansów

w rozporządzeniu z dnia 12 stycznia 2021 r. w sprawie wzorów tytułów wykonawczych stosowanych w egzekucji administracyjnej (Dz.U. z 2021 r., poz. 176).

Obowiązek poddania osób małoletnich szczepieniom ochronnym został określony w art. 17 ust. 1 ustawy z dnia 5 grudnia 2008 r. o zapobieganiu oraz zwalczaniu zakażeń i chorób zakaźnych u ludzi (tekst jednolity: Dz.U z 2021 r., poz. 2069 ze zm.) oraz w rozporządzeniu Ministra Zdrowia z dnia 18 sierpnia 2011 r. w sprawie obowiązkowych szczepień ochronnych (tekst jednolity: Dz.U. z 2018 r., poz. 753 ze zm.). W związku z tym organ nie znalazł uzasadnienia dla stwierdzenia, że formułowanie obowiązku wynikającego z art. 15 § 1 u.p.e.a. jest sprzeczne z art. 17 ust. 2 u.z.z.z.ch.

Zdaniem organu, realizacja obowiązkowych szczepień oraz ich kwalifikacja leży w gestii lekarza, który decyduje o tym po przeprowadzeniu badania kwalifikacyjnego, nie jest to decyzja rodzica. Nadzór nad realizacją tego obowiązku

u osób do 19-tego roku życia sprawują organy państwowej inspekcji sanitarnej.

Organ poinformował, że szczepionki mogą być przyczyną działań niepożądanych, dlatego producenci leków umieszczają w kartach charakterystyki produktów leczniczych informacje dotyczące możliwych działań niepożądanych. Natomiast karty Charakterystyk Produktu Leczniczego (ChPL) dostępne są na stronach internetowych firm produkujących szczepionki, więc lekarz podstawowej opieki zdrowotnej nie ma obowiązku udostępniania tego typu druków. Organ poinformował ponadto, że lekarz kwalifikujący do szczepienia jest osobą posiadającą kompetencje do podejmowania decyzji o szczepieniu i wyborze preparatu do zastosowania

w stosunku do danego dziecka, posiada niezbędną wiedzę z zakresu szczepień ochronnych, znajomość wskazań oraz przeciwwskazań do szczepień, a także wiedzę o możliwych niepożądanych odczynach poszczepiennych (NOP). System nadzoru nad NOP podlega natomiast regulacji prawnej zawartej w wymienionych ustawie

i rozporządzeniu. Pomimo, że ze szczepieniami ochronnymi wiąże się ryzyko wystąpienia NOP, to częstość występowania tych powikłań jest dużo mniejsza niż ryzyko narażenia się na groźne choroby, przeciwko którym stosuje się szczepienia. Kwestia występowania NOP nie ma wpływu na ocenę, że szczepienia obowiązkowe są zgodne z prawem.

Organ nie podzielił też twierdzenia, że obowiązek poddania dziecka szczepieniom ochronnym wynika z norm znajdujących się poza konstytucyjnym katalogiem źródeł prawa. Zgodnie bowiem z art. 87 ust. 1 Konstytucji RP,

ustawy i rozporządzenia są źródłami prawa powszechnie obowiązującego. Obowiązek szczepień ochronnych wynika natomiast wprost z ustawy, a nie z Komunikatu. Nie można zatem z Programu Szczepień Ochronnych (PSO) wywieść dodatkowych norm, niż te wynikające z ustawy i rozporządzenia. Ponadto, zgodnie z art. 31 ust. 3 Konstytucji RP, w demokratycznym państwie prawa konstytucyjne wolności i prawa mogą być ograniczane w drodze ustawy, m.in. gdy jest to niezbędne dla ochrony zdrowia. Zwalczanie zakażeń i chorób zakaźnych jest też jednym z ważniejszych celów programów polityki zdrowotnej.

Podobnie na uwzględnienie nie zasługiwał zarzut braku realizacji obowiązku szczepień poprzez brak ustalenia indywidualnego kalendarza szczepień.

Organ wyjaśnił, że lekarskie badanie kwalifikacyjne przed szczepieniem składa się

z ukierunkowanego wywiadu oraz przesiewowego badania przedmiotowego,

które obejmuje ocenę stanu ogólnego pacjenta, w tym podstawowych parametrów życiowych. Decyzję w sprawie przeprowadzenia ewentualnych dodatkowych badań wykluczających przeciwwskazania do szczepień lub skierowania dziecka do poradni konsultacyjnej w sprawie ustalenia indywidualnego kalendarza szczepień, podejmuje lekarz podstawowej opieki. Indywidualny kalendarz szczepień stanowi jedynie konsultację/poradę dotyczącą proponowanego schematu dalszych szczepień pacjenta, który z jakiejś przyczyny nie realizował dotychczasowych szczepień zgodnie z PSO. Natomiast szczepienia realizowane są w przychodni, w której dokonano wyboru lekarza podstawowej opieki zdrowotnej, więc kwalifikacja należy ostatecznie do lekarza bezpośrednio nadzorującego i realizującego szczepienia

z uwzględnieniem aktualnie dostępnych preparatów szczepionkowych.

Poddanie małoletniego obowiązkowym szczepieniom ochronnym jest obiektywnie możliwe i dopuszczalne, a wykonanie tego obowiązku stanowić będzie realizację ustawowego nakazu poddania małoletniego obowiązkowym szczepieniom.

W konsekwencji organ wskazał, że wszczęcie postępowania egzekucyjnego odbyło się zgodnie z obowiązującymi przepisami, ponieważ postanowienie

o nałożeniu grzywny wraz z tytułem egzekucyjnym zostało doręczone zobowiązanej w dniu 5 listopada 2021 r., tym samym wszczęta została egzekucja administracyjna. W związku z niewykonaniem przez stronę obowiązku określonego w tytule wykonawczym nie wystąpiły podstawy do umorzenia postępowania egzekucyjnego.

Pismem z dnia 28 stycznia 2022 r. A. E. wniosła zażalenie na postanowienie PPIS w Gdańsku podnosząc, że tytuł wykonawczy nie spełnia wymogów prawnych oraz brak jest wykluczenia przez lekarza wszystkich ewentualnych przeciwskazań do szczepień.

Postanowieniem z dnia 2 marca 2022 r., nr OPE.906.2.6.2022.JK.1 Pomorski Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny utrzymał w mocy postanowienie Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w Gdańsku z dnia 30 grudnia 2021 r.

W uzasadnieniu organ stwierdził, że tytuł wykonawczy został przygotowany w sposób prawidłowy. Obowiązek poddania dziecka zobowiązanej szczepieniom ochronnym wymienionym w tytule wykonawczym jest obowiązkiem wynikającym

z art. 5 ust. 1 pkt 2 ustawy o zapobieganiu oraz zwalczaniu zakażeń i chorób zakaźnych u ludzi.

Z kolei procedura poddania się szczepieniu ochronnemu jest działaniem,

na którą składa się badanie lekarskie kwalifikacyjne w celu wykluczenia przeciwwskazań do wykonania obowiązkowego szczepienia ochronnego oraz podanie szczepionki. Badanie kwalifikacyjne musi być aktualne, wykonane w czasie nieprzekraczającym 24 godzin przed szczepieniem. W przypadku, gdy lekarskie badanie kwalifikacyjne daje podstawy do długotrwałego odroczenia obowiązkowego szczepienia ochronnego lekarz kieruje osobę objętą obowiązkiem szczepienia ochronnego na konsultację specjalistyczną. Lekarz przeprowadzający konsultację specjalistyczną dla takiej osoby odnotowuje w dokumentacji medycznej okres przeciwskazania do wykonania szczepienia.

Organ zaznaczył, że do obowiązków lekarza niewątpliwie należy ocena bezpieczeństwa przeprowadzenia szczepienia z punktu widzenia indywidualnego pacjenta. Lekarskie badanie kwalifikacyjne oraz obowiązkowe szczepienia ochronne u osoby, która nie ukończyła 6-tego roku życia, przeprowadza się w obecności osoby, która sprawuje prawną pieczę nad tą osobą, albo opiekuna faktycznego, przy czym badanie można przeprowadzić bez obecności osoby, która sprawuje prawną pieczę nad tą osobą, albo opiekuna faktycznego, po uzyskaniu ich pisemnej zgody

i informacji na temat uwarunkowań zdrowotnych mogących stanowić przeciwwskazanie do szczepień. To od przedstawiciela ustawowego lub opiekuna faktycznego, względnie z pisemnej informacji przez nich udzielonej, mogą wynikać ewentualne przeciwwskazania do szczepień, inne niż te, które zostaną stwierdzone w toku badania kwalifikacyjnego. Żaden przepis ustawy nie nakłada na lekarza obowiązku przeprowadzania testów np. w kierunku ewentualnych alergii na substancje znajdujące się w szczepionkach. Inaczej będzie jednak w sytuacji,

gdy przedstawiciel ustawowy lub opiekun faktyczny poinformuje lekarza, że dziecko faktycznie jest uczulone na konkretne składniki - wówczas do lekarza posiadającego takie szczególne informacje będzie należało upewnienie się, czy w skład szczepionki (lub w przypadku "zwykłego" leczenia - w skład leku) tenże składnik nie wchodzi.

Ustawowy obowiązek szczepień ochronnych oznacza niedopuszczalność korzystania z uprawnienia pacjenta do odmowy poddania się świadczeniu zdrowotnemu, jakim w tym przypadku jest szczepienie ochronne. Ponieważ procedura poddania się szczepieniu ochronnemu jest działaniem, na którą składają się dwie czynności odmowa przez skarżącą poddania dziecka szczepieniu

po wcześniejszym zakwalifikowaniu dziecka do szczepień jest jednoznaczna

z nieprzeprowadzeniem obowiązkowego szczepienia ochronnego. Lekarz w sposób prawidłowy przeprowadził lekarskie badanie kwalifikacyjne.

Pozostałe zarzuty nie wypełniły zdaniem organu dyspozycji z art. 33 u.p.e.a., dlatego organ nie był zobligowany do ustosunkowania się do ich treści.

W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku na postanowienie Pomorskiego Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego A. E. wniosła o uchylenie postanowień organów obu instancji, umorzenie postępowania egzekucyjnego oraz zasądzenie zwrotu kosztów postępowania.

W uzasadnieniu skargi skarżąca podkreśliła, że wykonała już ciążący na niej obowiązek, albowiem 21 stycznia 2020 r. poddała dziecko badaniu kwalifikacyjnemu przed szczepieniem. Wskazując, że obowiązek szczepienia dziecka składa się

z dwóch etapów (tj. poddania dziecka badaniu kwalifikacyjnemu oraz sam akt szczepienia) skarżąca wyjaśniła, że obowiązkiem wynikającym z ustawy jest nie tyle zaszczepienie dziecka, co poddanie go lekarskiemu badaniu kwalifikacyjnemu w celu wykluczenia przeciwwskazań do wykonania szczepienia i ewentualnie dopiero

po wykluczeniu przeciwwskazań - zaszczepienie dziecka. W związku z brakiem wykluczenia przeciwwskazań zawartych w Charakterystyce Produktu Leczniczego (ChPL) skarżąca poddała w wątpliwość możliwość zaszczepienia jej dziecka.

Po przywołaniu przeciwskazań do szczepienia skarżąca wskazała, że lekarz nie przeprowadził w sposób należyty badania kwalifikacyjnego w celu wykluczenia przeciwwskazań wynikających z ChPL. Dokumentacja medyczna z badania kwalifikacyjnego nie potwierdza tego, że lekarz znał i stosował ChPL. Co więcej, podczas badania kwalifikacyjnego lekarz podkreślał, że nie jest w stanie wykluczyć wszystkich przeciwwskazań do zaszczepienia dziecka. Lekarz nie poinformował

o możliwym ryzyku zastosowania preparatów szczepionkowych. Ponadto, lekarz jedynie osłuchał dziecko, nie przeprowadził ze skarżącą wywiadu lekarskiego

na temat stanu zdrowia dziecka oraz stanu zdrowia członków najbliższej rodziny. Zabieg szczepienia ochronnego powinien też zostać poprzedzony badaniem kwalifikacyjnym celem wykluczenia przeciwwskazań do zabiegu, o których producent informuje w ChPL. Także po zakończonym badaniu kwalifikacyjnym nie zostało wystawione zaświadczenie o przeprowadzonym lekarskim badaniu kwalifikacyjnym. Co więcej lekarz nie udzielił skarżącej informacji o możliwości wystąpienia niepożądanych odczynów poszczepiennych po podaniu szczepionki - pomimo ustawowego obowiązku. Świadoma zgoda na wykonanie zabiegu medycznego zawsze musi być poprzedzona uzyskaniem pełnej informacji od lekarza o możliwych niepożądanych następstwach wykonania zabiegu. Brak informacji o dających się przewidzieć następstwach zabiegu przesądza o braku możliwości wyrażenia zgody na zabieg.

Nadto, zdaniem skarżącej, wierzyciel nie wykonał obowiązku doręczenia upomnienia. Pismem oznaczonym "upomnienie" strona skarżąca została wezwana do niezwłocznego rozpoczęcia szczepień ochronnych, takie sformułowanie obowiązku jest jednak sprzeczne z art. 17 ust. 2 i następnych ww. ustawy. Wierzyciel pominął, że szczepienie powinno być każdorazowo poprzedzone badaniem kwalifikacyjnym w celu wykluczenia przeciwwskazań. Prawidłowe upomnienie wystawione na podstawie art. 15 § 1 u.p.e.a. powinno wzywać do poddania dziecka badaniu kwalifikacyjnemu i do zaszczepienia dziecka dopiero po zakwalifikowaniu

do tego zabiegu przez lekarza. Tymczasem w piśmie organu w ogóle nie odniesiono się do art. 17 ust. 2 tej ustawy. Tym samym uznać należy, że stronie skarżącej nie tylko nie doręczono upomnienia, ale i w tytule wykonawczym obowiązek został określony nieprawidłowo.

Nadto, tytuł wykonawczy nie spełnia wszystkich ustawowych wymogów, albowiem powołano w nim Program Szczepień Ochronnych, który nie jest źródłem powszechnie obowiązującego prawa, gdyż akt ten nie został przewidziany w art. 87 Konstytucji RP. Nie można natomiast uznawać za źródło prawa aktów, które w tym przepisie nie zostały wymienione. Komunikat GIS nie może być zatem uznawany

za źródło prawa powszechnie obowiązującego. Skoro zatem PSO nie jest dla skarżącej wiążący, to tym samym obowiązek szczepień ochronnych nie jest jeszcze wymagalny. Skarżąca nie jest związana terminami wynikającymi z PSO. Niezależnie od tego, obowiązek szczepień nie jest wymagalny w stosunku do dziecka.

Zgodnie bowiem z punktem IV PSO zatytułowanym "Ogólne zasady organizacji

i przyjmowania szczepień" ppkt 2: Po ukończeniu wieku dla którego dane szczepienie jest obowiązkowe, szczepienie to nie jest już wymagane prawem a staje się szczepieniem jedynie zalecanym (osoba szczepiona ponosi koszt zakupu szczepionki). Umknęło organowi egzekucyjnemu, że na chwilę obecną dziecko przekroczyło już wiek do podania mu szczepionki zgodnie z PSO.

Zgodnie z wytycznymi zawartymi w Programie Szczepień Ochronnych

w rozdziale "Szczepienia Wyrównawcze": "W przypadku dzieci i młodzieży, u których z różnych przyczyn (np. długotrwałe odroczenie terminu szczepienia, niedopełnienie obowiązku szczepień, przesłanki epidemiologiczne lub organizacyjne w zakresie szczepień) nie przeprowadzono obowiązkowych szczepień ochronnych w terminach wskazanych w komunikacie Głównego Inspektora Sanitarnego w sprawie Programu Szczepień Ochronnych, należy jak najszybciej przeprowadzić szczepienia wyrównawcze, aby zminimalizować ryzyko zachorowania u nieszczepionej osoby (pkt 1). Szczepienia wyrównawcze należy prowadzić według indywidualnego planu szczepień - indywidualnego kalendarza szczepień, zwanego dalej "IKSz" (pkt 3). Lekarz przeprowadzający badanie kwalifikacyjne - stosując się do ww. zaleceń

- powinien skierować dziecko do poradni szczepień w celu ustalenia indywidualnego kalendarza szczepień". Tym samym w tym dniu dziecko nie powinno zostać zakwalifikowane do szczepienia. Wywód zawarty w ramach niniejszego akapitu stanowi kolejny argument za tym, żeby uznać, że tytuł wykonawczy narusza przepisy o postępowaniu egzekucyjnym. W niniejszej sprawie obowiązek szczepień powinien być realizowany nie na podstawie PSO, lecz na podstawie IKSz. Wierzyciel nieprawidłowo więc określił w tytule wykonawczym obowiązek.

W odpowiedzi na skargę Pomorski Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny wniósł o oddalenie skargi.

W uzasadnieniu organ w całości podtrzymał stanowisko wyrażone w zaskarżonym postanowieniu wskazując, że obowiązek można uznać za wykonany, gdy jest wykonany w całości. Postanowienie wydane w niniejszej sprawie było jasne, spójne i zawierało wszelkie niezbędne elementy.

W piśmie procesowym z dnia 30 czerwca 2022 r. strona skarżąca rozszerzyła wniosek skargi o zasądzenie kosztów procesu, w tym kosztów zastępstwa procesowego.

Strona skarżąca wyjaśniła ponadto, że w odpowiedzi na skargę organ administracyjny w ogóle nie odniósł się do zarzutów skargi, w tym do twierdzenia

o poddaniu dziecka badaniu kwalifikacyjnemu przed szczepieniem w dniu 21 stycznia 2020 r. W toku postępowania egzekucyjnego strona skarżąca przedłożyła też dokumentację medyczną z dnia badania kwalifikacyjnego. Skoro przeciwwskazaniem do stosowania szczepienia jest nadwrażliwość na substancje czynne lub

na którakolwiek substancje pomocnicza, to zgodnie z art. 17 ust. 2 ustawy

o przeciwdziałaniu chorobom zakaźnym lekarz podczas badania kwalifikacyjnego powinien te nadwrażliwość wykluczyć. Tymczasem z przedłożonej dokumentacji medycznej nie wynika, żeby lekarz podjął jakiekolwiek działania w celu wykluczenia nadwrażliwości. Tym samym badanie kwalifikacyjne nie zostało przeprowadzone

w sposób prawidłowy. Dopóki lekarz nie wykluczy przeciwwskazań, nie może dojść do szczepienia dziecka.

Organ w ogóle nie poddał też ocenie przedłożonej w toku postępowania egzekucyjnego dokumentacji medycznej z badania kwalifikacyjnego, czym naruszył art. 7, art. 77 § 1 oraz art. 80 k.p.a. Organ nie odniósł się również do zarzutu,

że badanie kwalifikacyjne zostało przeprowadzone nieprawidłowo. Nie może przy tym zasłaniać się twierdzeniem, że o wyniku badania decyduje lekarz.

Organ ma obowiązek poddać ocenie sposób przeprowadzenia lekarskiego badania kwalifikacyjnego, pomimo że sam nie ma kompetencji do stwierdzania przeciwwskazań. Zdaniem strony, organ nie może przyjmować stanowiska lekarza bezkrytycznie. Stanowisko lekarza co do wyniku badania kwalifikacyjnego jest analogiczne do opinii biegłego sądowego w postępowaniu administracyjnym co do oceny faktów wymagających wiadomości specjalnych. Organ administracji publicznej nie jest związany opinią biegłego, ale - po pierwsze - nie może wkraczać

w merytoryczną treść opinii biegłego, ponieważ nie dysponuje wiedzą specjalistyczną i jego obowiązkiem jest dokonanie oceny tego dowodu, po drugie - organ postępowania administracyjnego nie może także przyjmować opinii biegłego bezkrytycznie, ponieważ to organ postępowania ma obowiązek badać,

czy stanowisko biegłego nie pozostaje w sprzeczności z innymi ustaleniami, uzyskanymi w sprawie w trakcie postępowania oraz sprawdzenia.

Zdaniem skarżącej, przedmiotowe lekarskie badanie kwalifikacyjne nie zostało przeprowadzone w sposób prawidłowy. Lekarz bowiem nie uwzględnił przeciwwskazań producenta szczepionki zawartych w ChPL, pomimo takiego obowiązku. Skoro podczas badania kwalifikacyjnego nie zostało wykluczone przeciwwskazania, to tym samym obowiązek jest niemożliwy do wykonania

i to z okoliczności, które nie leżą po stronie skarżącej.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jednolity: Dz.U. z 2022 r., poz. 2492)

w związku z art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity: Dz.U. z 2023 r., poz. 259, dalej powoływanej w skrócie jako "p.p.s.a."), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W myśl art. 134 § 1 p.p.s.a., sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.

Rozpoznając niniejszą sprawę według powyższego kryterium Sąd uznał, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie, ponieważ zaskarżone postanowienie odpowiada prawu.

Przedmiotem kontroli Sądu było postanowienie Pomorskiego Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego z dnia 2 marca 2022 r., nr OPE.906.2.6.2022.JK.1, utrzymujące w mocy postanowienie Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego Gdańsku w z dnia 30 grudnia 2021 r., nr SE.EP-20/20/028/7/JM/19 przedmiocie uznania zarzutów w sprawie prowadzenia postępowania egzekucyjnego za bezzasadne.

Egzekucję obowiązków wynikających z norm prawa administracyjnego reguluje ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym

w administracji (tekst jednolity: Dz.U. z 2022 r., poz. 479, zwana dalej w skrócie: "u.p.e.a.").

Zgodnie z art. 33 § 1 u.p.e.a., zobowiązanemu przysługuje prawo wniesienia do wierzyciela, za pośrednictwem organu egzekucyjnego, zarzutu w sprawie egzekucji administracyjnej (art. 33 § 1 u.p.e.a.). Z przepisu art. 33 § 2 u.p.e.a. wynika z kolei, że podstawą zarzutu jest:

1) nieistnienie obowiązku;

2) określenie obowiązku niezgodnie z treścią obowiązku wynikającego z:

a) orzeczenia, o którym mowa w art. 3 i art. 4,

b) dokumentu, o którym mowa w art. 3a § 1,

c) przepisu prawa, jeżeli obowiązek wynika bezpośrednio z tego przepisu;

3) błąd co do zobowiązanego;

4) brak uprzedniego doręczenia zobowiązanemu upomnienia, jeżeli jest wymagane;

5) wygaśnięcie obowiązku w całości albo w części;

6) brak wymagalności obowiązku w przypadku:

a) odroczenia terminu wykonania obowiązku,

b) rozłożenia na raty spłaty należności pieniężnej,

c) wystąpienia innej przyczyny niż określona w lit. a i b.

Podkreślić należy, że zarzuty w postępowaniu egzekucyjnym stanowią swoisty sformalizowany środek zaskarżenia przysługujący zobowiązanemu. Strona, wnosząc zarzut, kwestionuje dopuszczalność prowadzenia egzekucji w oparciu o wystawiony tytuł wykonawczy. Postępowanie zainicjowane zgłoszeniem zarzutów ma charakter wpadkowy i szczególny w stosunku do toczącego się postępowania egzekucyjnego. W postępowaniu wywołanym wniesieniem zarzutów przedmiotem rozpoznania jest wyłącznie treść tych zarzutów, przy czym zobowiązany może wnieść zarzuty tylko z przyczyn enumeratywnie wyszczególnionych w art. 33 § 2 u.p.e.a. Podniesione w treści zarzutów okoliczności zakreślają granice sprawy rozpoznawanej przez organ egzekucyjny.

Zgodnie z art. 33 § 4 u.p.e.a. zarzut w sprawie egzekucji administracyjnej określa istotę i zakres żądania oraz dowody uzasadniające to żądanie. Stosownie do art. 34 § 1-3 u.p.e.a. organ egzekucyjny niezwłocznie przekazuje wierzycielowi zarzut w sprawie egzekucji administracyjnej. Wierzyciel wydaje postanowienie, w którym oddala zarzut w sprawie egzekucji administracyjnej; uznaje zarzut w całości lub w części i w pozostałym zakresie oddala ten zarzut lub stwierdza niedopuszczalność zarzutu. Na postanowienie w sprawie zarzutu w sprawie egzekucji administracyjnej przysługuje zażalenie.

Postępowanie dotyczące zarzutów w sprawie egzekucji administracyjnej, o których mowa w art. 33-35 u.p.e.a. jest postępowaniem incydentalnym w ramach administracyjnego postępowania egzekucyjnego. Postępowanie dotyczące zgłoszonego zarzutu nie dotyczy zatem sprawy administracyjnej, w której orzeczono o określonym obowiązku, lecz jest toczącym się w ramach sprawy egzekucyjnej postępowaniem, w którym bada się szczególny środek zaskarżenia zobowiązanego (w realiach rozpoznawanej sprawy - skarżącej), który może zakwestionować m.in. określenie obowiązku niezgodnie z treścią obowiązku wynikającego z przepisu prawa, jeżeli obowiązek wynika bezpośrednio z tego przepisu; wygaśnięcie egzekwowanego obowiązku bądź brak uprzedniego doręczenia zobowiązanemu upomnienia.

Podkreślić również należy, że zgodnie z art. 29 § 1 u.p.e.a., organ egzekucyjny bada z urzędu dopuszczalność egzekucji administracyjnej, jednakże nie jest uprawniony do badania zasadności i wymagalności obowiązku objętego tytułem wykonawczym. Natomiast dokonywana obecnie kontrola sądu administracyjnego może się odnosić wyłącznie do kwestii zarzutów zgłoszonych przez stronę skarżącą w sprawie egzekucji administracyjnej.

W niniejszej sprawie A. E. wniosła zarzuty związane z prowadzeniem postępowania egzekucyjnego objętego tytułem wykonawczym z dnia 5 października 2021 r., nr [...], dotyczącym obowiązku o charakterze niepieniężnym, tj. poddania swojego dziecka obowiązkowym szczepieniom ochronnym. W piśmie z dnia 10 listopada 2021 r. postawione w związku z art. 33 § 2 pkt 1, 2, 4, 5 i 6 u.p.e.a. zarzuty skarżąca uzasadniła okolicznościami natury faktycznej, związanymi z wykonaniem obowiązku oraz wadliwością wystawionego tytułu wykonawczego i upomnienia.

Odnosząc się do kwestii merytorycznych wskazać należy, że przepis

art. 5 ust. 1 pkt 1 lit. b ustawy o zapobieganiu oraz zwalczaniu zakażeń i chorób zakaźnych u ludzi (tekst jednolity: Dz.U. z 2022 r., poz. 1657, zwanej dalej "ustawą"), stanowi, że osoby przebywające na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej są obowiązane na zasadach określonych w ustawie do poddawania się szczepieniom ochronnym.

Zgodnie z art. 17 ust. 1 ustawy osoby, określone na podstawie ust. 10 pkt 2,

są obowiązane do poddawania się szczepieniom ochronnym przeciw chorobom zakaźnym określonym na podstawie ust. 10 pkt 1, zwanym dalej "obowiązkowymi szczepieniami ochronnymi". W przepisie art. 17 ust. 2 ustawy wskazano ponadto,

że wykonanie obowiązkowego szczepienia ochronnego jest poprzedzone lekarskim badaniem kwalifikacyjnym w celu wykluczenia przeciwwskazań do wykonania obowiązkowego szczepienia ochronnego.

Z przepisów tych wynika, że obowiązek poddania dziecka szczepieniom ochronnym jest obowiązkiem wynikającym z ustawy i jest on bezpośrednio wykonalny. Uchybienie temu obowiązkowi powoduje konieczność jego wyegzekwowania.

Ponadto, należy zauważyć, że w przepisie art. 17 ust. 10 pkt 1 i pkt 2 ustawy minister właściwy do spraw zdrowia został upoważniony do określenia w drodze rozporządzenia wykazu chorób zakaźnych objętych obowiązkiem szczepień ochronnych oraz osób lub grupy osób obowiązanych do poddania się obowiązkowym szczepieniom ochronnym przeciw chorobom zakaźnym. Na podstawie tej delegacji Minister Zdrowia wydał rozporządzenie z dnia 18 sierpnia 2011 r. w sprawie obowiązkowych szczepień ochronnych (aktualny publikator: tekst jednolity: Dz.U. z 2022 r., poz. 2172 ze zm.), w którym wskazał, że obowiązkiem szczepień ochronnych są objęte następujące choroby zakaźne: błonica; gruźlica; inwazyjne zakażenie Haemophilus influenzae typu b, inwazyjne zakażenia Streptococcus pneumoniae, krztusiec, nagminne zakażenie przyusznic (świnka), odra, ospa wietrzna, ostre nagminne porażenie dziecięce (poliomyelitis), różyczka, tężec, wirusowe zapalenie wątroby typu B, wścieklizna, zakażenia wywołane przez rotawirusy. W rozporządzeniu tym wskazano również w jakim okresie życia dzieci i młodzież podlegają szczepieniu ochronnemu przeciw konkretnej chorobie.

Konkludując, to ze wskazanych przepisów wynika norma prawna ustanawiająca prawną powinność poddania dziecka szczepieniu ochronnemu. Określa ona wszystkie istotne cechy tego obowiązku, jak podmiot na którym obowiązek ten ciąży, okoliczności, w których obowiązek ten aktualizuje się, a także jego zakres. Nie ma zatem racji skarżąca, że przedmiotowy obowiązek został określony niezgodnie z treścią wynikającą z przepisów prawa (art. 33 ust. 2 pkt 2 lit. c u.p.e.a.), z uwagi na to, iż w tytule wykonawczym powołano Program Szczepień Ochronnych, który nie należy do źródeł prawa. Odnośnie charakteru Programu oraz źródła samego obowiązku powszechnie przyjmuje się w orzecznictwie, że ów obowiązek wynika z ustawowych regulacji, a więc z powszechnie obowiązujących przepisów, natomiast jedynie jego realizacja odbywa się według Programu Szczepień Ochronnych, który rokrocznie jest modyfikowany stosownie do aktualnej sytuacji epidemiologicznej, a ogłaszany przez Głównego Inspektora Sanitarnego w formie komunikatu, o którym mowa w art. 17 ust. 11 ustawy. W komunikacie tym dookreśla się jakim szczepieniom i w jakim czasie powinny poddać się określone osoby.

Z wystawionego 5 października 2021 r. tytułu wykonawczego nr [...] wyraźnie wynika zresztą, że przedmiotowy obowiązek ma swoje źródło w art. 5 ust. 1 pkt 1 lit. b i ust. 2 ustawy o zapobieganiu oraz zwalczaniu zakażeń i chorób zakaźnych u ludzi, natomiast przywołane w rubryce opisującej treść obowiązku zapisy Programu Szczepień Ochronnych wskazują m.in. terminy szczepień.

Na uwzględnienie zdaniem Sądu nie zasługiwał również zarzut wskazujący na wadliwość wystosowanego względem strony upomnienia (art. 33 § 2 pkt 4 u.p.e.a.). W tym kontekście wskazać należy, że zgodnie z art. 15 § 1 u.p.e.a., egzekucja administracyjna może być wszczęta, jeżeli wierzyciel, po upływie terminu do wykonania przez zobowiązanego obowiązku, przesłał mu pisemne upomnienie, zawierające wezwanie do wykonania obowiązku z zagrożeniem skierowania sprawy na drogę postępowania egzekucyjnego oraz inne dane niezbędne do prawidłowego wykonania obowiązku przez zobowiązanego, chyba że przepisy szczególne stanowią inaczej. Postępowanie egzekucyjne może być wszczęte dopiero po upływie 7 dni od dnia doręczenia tego upomnienia. Upomnienie zawiera pouczenie zobowiązanego, że w przypadku niewykonania w całości obowiązku w terminie 7 dni od dnia doręczenia upomnienia zobowiązany ma obowiązek zawiadomienia wierzyciela, a po doręczeniu zobowiązanemu odpisu tytułu wykonawczego - również organu egzekucyjnego, o zmianie adresu jego miejsca zamieszkania lub siedziby

(art. 15 § 1a u.p.e.a.). Upomnienie zawiera imię i nazwisko, stanowisko służbowe oraz podpis osoby upoważnionej do działania w imieniu wierzyciela. Upomnienie generowane automatycznie może nie zawierać podpisu tej osoby (art. 15 § 1b u.p.e.a.).

Wystosowane do strony upomnienie z dnia 19 listopada 2019 r. (vide: - k. 30 akt administracyjnych) zawiera jednakże wszystkie wymienione w art. 15 § 1, § 1a i § 1b u.p.e.a. elementy. Wyraźnie wskazuje bowiem wezwanie do szczepienia B. E. przeciwko wyszczególnionym w jego treści chorobom z zagrożeniem skierowania sprawy na drogę postępowania egzekucyjnego. Upomnienie to niezaprzeczalnie zawiera też wymagane przepisami prawa dane osoby upoważnionej do działania w imieniu wierzyciela oraz jej podpis, a ponadto pouczenie o obowiązku zawiadomienia o zmianie adresu jego miejsca zamieszkania. Okolicznością niesporną stanowi też, że upomnienie zostało skarżącej doręczone do rąk własnych w dniu 6 grudnia 2019 r. (vide: - k. 29 akt administracyjnych).

Odnosząc się do argumentacji skarżącej podkreślenia wymaga z kolei,

że podlegający wykonaniu obowiązek w rozpoznawanej sprawie stanowi poddanie małoletniego B. E. obowiązkowi szczepienia ochronnego. Podnoszony przez stronę skarżącą przepis art. 17 ust. 2 ustawy o zapobieganiu oraz zwalczaniu zakażeń i chorób zakaźnych u ludzi stanowi natomiast jedynie, że wykonanie obowiązkowego szczepienia ochronnego jest poprzedzone lekarskim badaniem kwalifikacyjnym w celu wykluczenia przeciwwskazań do wykonania obowiązkowego szczepienia ochronnego. Wbrew argumentacji skargi, badanie to nie stanowi jednak treści dochodzonego obowiązku, którym jest wyłącznie szczepienie dziecka. Oczywistym jest, że badanie lekarskie każdorazowo poprzedza właściwe szczepienie i jako takie stanowi obowiązkowy etap całego procesu. Niemniej jednak treść upomnienia nie musi zawierać nawet wzmianki o konieczności poprzedzenia szczepienia takim właśnie badaniem lekarskim, albowiem to szczepienie stanowi sedno obowiązku, upomnienie zaś jest środkiem mającym za zadanie doprowadzenie do dobrowolnego wykonania tego obowiązku i w konsekwencji zaszczepienia dziecka.

Ustalenie zaś, że obowiązek poddania B. E. obowiązkowym szczepieniom ochronnym wynika z przepisów ustawowych oznacza, iż nadawał się on do wykonania. Co zaś oczywiste, jego niedochowanie aktualizuje obowiązek wszczęcia postępowania egzekucyjnego, którego rezultatem będzie przymusowe dochodzenie poddania dziecka szczepieniu ochronnemu.

W realiach przedmiotowej sprawy, wbrew podnoszonej przez skarżącą argumentacji, przyjąć należało, że obowiązek poddania B. E. obowiązkowym szczepieniom nie został wykonany, a więc wszczęcie i prowadzenie postępowania egzekucyjnego było uzasadnione. Samo bowiem poddanie dziecka kwalifikacyjnemu badaniu lekarskiemu, bez wyrażenia zgody, a następnie wykonania zaszczepienia, nie stanowi jeszcze o prawidłowym i pełnym wykonaniu przedmiotowego obowiązku. Badanie to, jak już była o tym mowa, stanowi jedynie etap poprzedzający właściwe szczepienie, mający na celu wyeliminowanie potencjalnych przeciwskazań. Od wyników badania zależy rzecz jasna dopuszczalność zaczepienia dziecka, niemniej jednak to nie samo badanie wyczerpuje definicje przedmiotowego obowiązku. Ponadto o możliwości zaszczepienia dziecka decyduje wyłącznie lekarz przeprowadzający badanie.

Z treści uzasadnienia skargi wynika tymczasem, że A. E. kwestionuje prawidłowość przeprowadzonego przez lekarza badania twierdząc, iż jest ono niewystarczające, ponieważ nie wyklucza istnienia wszystkich przeciwwskazań

do wykonania szczepień ochronnych, co w istocie nie gwarantuje, że u dziecka nie wystąpią powikłania poszczepienne. Z tej przyczyny skarżąca odmówiła wykonania szczepienia próbując wykazać, że z uwagi na wymienione wady badania lekarskiego skarżąca swój obowiązek wykonała.

Podkreślić w związku ze stanowiskiem strony skarżącej należy,

że o realizacji szczepień obowiązkowych i kwalifikacji do ich podania u dziecka decyduje każdorazowo lekarz po uprzednim wykonaniu szczegółowego badania obecnego stanu zdrowia dziecka oraz zebraniu potrzebnych informacji podczas wywiadu z rodzicem, nie zaś rodzic, który sprzeciwia się wykonaniu szczepień ochronnych z powodu własnych przekonań bądź towarzyszących wątpliwości. Nadmienić w tym kontekście należy również, że lekarz posiada odpowiednią wiedzę

i uprawnienia predysponujące do wykonania badania kwalifikacyjnego, przy czym

za rezultat swojej pracy ponosi on stosowną odpowiedzialność. Pacjent nie jest natomiast upoważniony, ani kompetentny by kwestionować fachowość lekarza,

czy też wyników jego pracy. Ustawa o zapobieganiu oraz zwalczaniu zakażeń

i chorób zakaźnych u ludzi nie przewiduje przy tym prawa do odmowy wyrażenia zgody na szczepienie ochronne przez pacjenta. Wręcz przeciwnie, ustawa statuuje ogólny obowiązek poddania się szczepieniom ochronnym. Jedynie w sytuacji wskazań lekarskich, gdy lekarskie badanie kwalifikacyjne daje podstawy

do długotrwałego odroczenia obowiązkowego szczepienia, lekarz kieruje osobę objętą obowiązkiem do konsultacji specjalistycznej (art. 17 ust. 5 ustawy). W sprawie jednak żadne okoliczności do podjęcia takich kroków najwyraźniej nie wystąpiły skoro w ocenie lekarza dziecko skarżącej zakwalifikowało się do szczepienia. Oznacza to, że A. E. jako rodzic nie wywiązała się z ustawowego obowiązku poddania dziecka szczepieniom ochronnym, co stanowiło podstawę do wszczęcia egzekucji administracyjnej i zastosowania środka egzekucyjnego w postaci grzywny w celu przymuszenia.

Natomiast w zakresie podniesionej przez stronę kwestii braku ustalenia

dla dziecka indywidualnego kalendarza szczepień, zgodnie z tym co było już podnoszone, wiek w jakim dziecko co do zasady musi być zaszczepione

na poszczególne choroby dawkami podstawowymi i przypominającymi został określony w komunikacie Głównego Inspektora Sanitarnego w sprawie Programu Szczepień Ochronnych. Indywidualny kalendarz szczepień stanowi z kolei ułożony dla danego dziecka program szczepień ochronnych. Kalendarz ten układa lekarz

w sytuacji, kiedy doszło do zaburzenia realizacji obowiązującego kalendarza szczepień podanego w Programie Szczepień Ochronnych, a sytuacja wymaga korekty w stosunku do standardowych założeń. Niemniej jednak przesądza o tym lekarz odpowiadający za kwalifikację dziecka do szczepienia. Zatem dla dziecka skarżącej ustalenie indywidualnego kalendarza szczepień mogło zostać dokonane

w czasie wizyty lekarskiej, przy czym Sąd nie ma wątpliwości, że powinny za tym przemawiać konkretne przesłanki. Z akt sprawy nie wynika jednak, aby jakiekolwiek okoliczności na taką konieczność wskazywały, jak też aby skarżąca w trakcie lekarskiego badania kwalifikacyjnego była zainteresowana ułożeniem dla jej dziecka indywidulanego programu szczepień. Z okoliczności faktycznych sprawy wynika jedynie, że pomimo odbytej wizyty lekarskiej, w wyniku której dziecko skarżącej zostało zakwalifikowane do szczepienia, do wykonania obowiązkowych szczepień ochronnych dziecka z powodu decyzji skarżącej nie doszło. Trudno w tej sytuacji twierdzić, że niepoddanie dziecka szczepieniu spowodowane było brakiem ułożenia przez lekarza indywidulanego kalendarza szczepień dla dziecka.

Sąd w składzie orzekającym w niniejszej sprawie aprobuje i przyjmuje

za własne stanowisko wyrażone w uzasadnieniu wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 6 maja 2020 r. (sygn. akt VII SA/Wa 262/20), gdzie wskazano, że ustawowy obowiązek szczepień ochronnych oznacza niedopuszczalność korzystania z prawa do odmowy wyrażenia zgody na udzielenie określonych świadczeń zdrowotnych z odwołaniem się do m.in. art. 16 ustawy

o prawach pacjenta i Rzeczniku Praw Pacjenta. Jak trafnie wskazuje się

w orzecznictwie, m.in. art. 16 tej ustawy znajduje zastosowanie, jeżeli przepisy odrębnych ustaw nie stanowią inaczej (m.in. art. 15). Taką zaś odrębną ustawą jest m.in. ustawa o zapobieganiu oraz zwalczaniu zakażeń i chorób zakaźnych u ludzi, która przewiduje obowiązek poddawania się szczepieniom ochronnym.

Ustawa ta nie przewiduje jednak prawa pacjenta do odmowy wyrażenia zgody

na szczepienie ochronne, wręcz przeciwnie - statuuje ogólny obowiązek poddania się szczepieniom ochronnym. Jedynie w sytuacji wskazań lekarskich, gdy lekarskie badanie kwalifikacyjne daje podstawy do długotrwałego odroczenia obowiązkowego szczepienia, lekarz kieruje osobę objętą obowiązkiem do konsultacji specjalistycznej (m.in. 17 ust. 5 ustawy). Oznacza to, że ustawa o zapobieganiu oraz zwalczaniu zakażeń i chorób zakaźnych u ludzi stanowi lex specialis w zakresie możliwości odmowy poddania się szczepieniu ochronnemu w stosunku do ustawy o prawach pacjenta i Rzeczniku Praw Pacjenta (zob. w tej materii m.in.: wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego: z dnia 17 kwietnia 2014 r.; sygn. akt II OSK 338/13 oraz

z dnia 4 lutego 2015 r.; sygn. akt II OSK 1509/13).

Przechodząc do oceny procedowania orzekających w sprawie organów

Sąd nie dopatrzył się podnoszonych przez stronę skarżącą uchybień. Wbrew stawianym zarzutom, w sprawie został zgromadzony wystarczający do podjęcia zaskarżonego rozstrzygnięcia materiał dowodowy, a organy oceniły zebrane dowody w świetle przepisów mających zastosowanie w sprawie. Dokonana przez organy ocena dowodów nie wykracza poza granice swobodnej oceny dowodów. W niniejszej sprawie jednocześnie nie wystąpiły niedające się usunąć wątpliwości co do treści norm prawnych lub co do stanu faktycznego. W ocenie Sądu, nie występują bowiem wątpliwości odnośnie prawidłowości przeprowadzonego badania kwalifikacyjnego, natomiast wypowiadane w tym kontekście argumenty stanowią proste zaprzeczenie wynikającym z materiału dowodowego ustaleniom. Skarżąca nie przedstawiła przekonywującej argumentacji na poparcie przeciwnych twierdzeń. Organy wydały rozstrzygnięcia odpowiadające przepisom prawa i swoje stanowisko przedstawiły

w uzasadnieniu odpowiadającym wymogom art. 107 § 3 k.p.a.

Uznawszy zarzuty podniesione w skardze za niezasadne, jak i nie znajdując podstaw do stwierdzenia z urzędu, że zaskarżone postanowienie narusza prawo

w stopniu uzasadniającym jego wyeliminowanie z obrotu prawnego (art. 134 § 1 p.p.s.a.), Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku oddalił wniesioną skargę

na podstawie art. 151 p.p.s.a.

Wyrok w sprawie Sąd wydał na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym zgodnie z art. 119 pkt 3 i art. 120 p.p.s.a., bowiem przedmiotem zaskarżenia było postanowienie wydane w postępowaniu egzekucyjnym, na które służy zażalenie.

Powołane w treści niniejszego uzasadnienia orzeczenia sądów administracyjnych dostępne są w Internetowej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych pod internetowym adresem: "orzeczenia.nsa.gov.pl".