Wyrok WSA w Rzeszowie, sygn. akt I SA/Rz 306/23
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie
Data orzeczenia: 2023-12-07 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6116 Podatek od czynności cywilnoprawnych, opłata skarbowa oraz inne podatki i opłaty
Hasła tematyczne: Podatek rolny
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 151
journal: Dz.U. 2023 poz 1634
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.
article: art. 4, art. 6 ust. 1 pkt 1
journal: Dz.U. 2020 poz 333
law: Ustawa z dnia 15 listopada 1984 r. o podatku rolnym - t.j.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący S. WSA Małgorzata Niedobylska, Sędzia WSA Piotr Popek /spr./, Sędzia WSA Tomasz Smoleń, po rozpoznaniu w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym w dniu 7 grudnia 2023 r. sprawy ze skargi J.P. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Krośnie z dnia 20 kwietnia 2023 r., nr SKO.4140.209.1088.2023 w przedmiocie ustalenia wysokości zobowiązania podatkowego w podatku rolnym na 2023 rok oddala skargę.


UZASADNIENIE

J.P. (dalej: skarżący, podatnik) poddał kontroli Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Krośnie z 20 kwietnia 2023 r. nr SKO.4140.209.1088.2023, którą utrzymano w mocy decyzję Burmistrza U. z 26 stycznia 2023 r. nr FP.3121.19.39.61.2023 ustalającą mu wysokość zobowiązania podatkowego w podatku rolnym na rok 2023 w wysokości [.] zł.

W decyzji Burmistrza U. podstawę wymiaru podatku dla podatnika, będącego właścicielem przedmiotów opodatkowania, stanowiły następujące dane:

1) powierzchnia fizyczna ogółem – 2,8463 ha

2) powierzchnia fizyczna użytków rolnych – 2,8463 ha,

3) powierzchnia przeliczeniowa ogółem – 1,4269 ha,

4) podstawa opodatkowania – 1,2736 ha,

5) stawka podatku – 185,1250 zł

6) kwota podatku – [.] zł,

7) kwota ulg w podatku rolnym – 141,47 zł,

8) kwota podatku (do zapłaty, po zaokrągleniu do pełnego złotego) – [.] zł.

W aktach sprawy zgromadzono następujące informacje z rejestru gruntów dla działek:

1) nr ewid. [...] o pow. 0,1128 ha (PsIV – pastwiska trwałe),

2) nr ewid. [...] o pow. 1,4497 ha (RIVa, RIVb, RV; wszystkie stanowiące grunty orne)

3) nr ewid. [...] o pow. 1,2838 ha (RIVb – grunty orne).

W odwołaniu podatnik zgłosił zastrzeżenia co do powierzchni działek, jakie posiada od 11 marca 2019 r. Uważa, że pracownicy Urzędu Gminy działają na jego szkodę, a wskazanego dnia geodeta zmniejszył powierzchnię jego działki. Sprawa dotycząca powierzchni działki miała swój tok w postępowaniu przed sądem powszechnym i administracyjnym, ale został obciążony wysokimi kosztami procesu, które będzie regulował przez wiele lat.

Opisaną na wstępie decyzją SKO w Krośnie utrzymało decyzję organu pierwszej instancji w mocy uznając, że nie narusza ona przepisów postępowania (Ordynacji podatkowej), ani przepisów prawa materialnego – ustawy z dnia 15 listopada 1984 r. o podatku rolnym.

Organ odwoławczy podkreślił, że istotne dla wymiaru podatku rolnego są dane wynikające z ewidencji gruntów i budynków, w której określona jest powierzchnia gruntów, rodzaje i klasy użytków rolnych, a także okręg podatkowy, w którym dany grunt jest położony. Dane z ewidencji mają walor dokumentu urzędowego w rozumieniu art. 194 § 1 Ordynacji podatkowej, stanowiąc dowód tego, co zostało w nich urzędowo stwierdzone. Dane te są dla organu podatkowego wiążące i nie może on ich zmieniać (korygować) w toku postępowania podatkowego. Konieczne jest wprowadzenie zmian do ewidencji w odrębnej procedurze. Z tych powodów nie można było uwzględnić zastrzeżeń podnoszonych przeciwko czynnościom geodetów.

W skardze do tut. Sądu na w/w decyzję SKO z 20 kwietnia 2023 r. podatnik podniósł, że w 2019 r., wskutek przestępstwa popełnionego na jego szkodę przez geodetę, działającego pod namową pracowników urzędu gminy, zmniejszono istotnie powierzchnię jego działki. Sprawa dotycząca działek toczyła się przez sądem powszechnym, ale przegrał proces z powodu braku reprezentacji przez zawodowego pełnomocnika i został dodatkowo obciążony kosztami procesu, które są ściągane z emerytury. Oczekiwał od pracowników geodezji wskazania w terenie granic działek i ich oznaczenia, ale sprawa nie została dotychczas załatwiona.

Skarżący nie sprecyzował w skardze wniosków skargi, wszak sądząc po jej treści mniemać należy, że domaga się uchylenia zaskarżonej decyzji.

W odpowiedzi na skargę SKO w Krośnie wniosło o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie zważył, co następuje:

Skarga nie zasługiwała na uwzględnienie. Przeprowadzona przez Sąd kontrola wydanych w sprawie decyzji podatkowych i postępowania, w których je wydano, nie wykazała, aby doszło do naruszenia przez organy przepisów prawa materialnego albo procesowego, o których mowa w art. 145 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz U. z 2023 r. poz. 1634 z późń. zm.; dalej zwanej w skrócie: "P.p.s.a.").

Kontrolowanymi decyzjami organy podatkowe ustaliły podatnikowi zobowiązanie podatkowe w podatku rolnym na rok 2023. Ustalenia faktyczne dotyczące przedmiotu opodatkowania organ pierwszej instancji oparł na danych z ewidencji gruntów i budynków, które udokumentował w aktach sprawy informacjami z rejestru gruntów. Powołane na wstępie uzasadnienia dane liczbowe o gruntach zostały przyjęte w takiej treści, jaki wynika z tych dokumentów. Sąd nie stwierdził rozbieżności między danymi przyjętymi do wymiaru podatku, w tym powierzchni gruntów i ich rolnego charakteru, jak i stawki podatku. Podatnik nie przedstawił natomiast żadnego dowodu, który dane z ewidencji odnoszące się do powierzchni działek by podważyły. Poprzestał tylko na opisie pewnych wydarzeń z roku 2019, ale słusznie organ odwoławczy uznał je za niewystarczające do podważenia zgodności z prawem decyzji podatkowej ustalającej wymiar zobowiązania podatkowego.

W decyzjach powołano także właściwe przepisy prawa materialnego, które znajdowały zastosowanie w sprawie wymiaru podatku rolnego i prawidłowo je zastosowano. Ustawa z dnia 15 listopada 1984 r. o podatku rolnym (dalej: u.p.r.) reguluje opodatkowanie gruntów sklasyfikowanych w ewidencji gruntów i budynków jako użytki rolne. Zgodnie z § 8 ust. 1 pkt 1 i § 9 rozporządzenia Ministra Rozwoju, Pracy i Technologii z dnia 27 lipca 2021 r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków (Dz. U. poz. 1390) do użytków rolnych zalicza się:

- grunty orne (oznaczone symbolem R),

- łąki trwałe (oznaczone symbolem Ł),

- pastwiska trwałe (oznaczone symbolem Ps),

- sady (oznaczone symbolem S),

- grunty rolne zabudowane (oznaczone symbolem Br),

- grunty zadrzewione i zakrzewione na użytkach rolnych (oznaczone symbolem Lzr),

- grunty pod stawami (oznaczone symbolem Wsr),

- grunty pod rowami (oznaczone symbolem W),

- nieużytki (oznaczone symbolem N).

Podatnikami tego podatku są, między innymi, osoby fizyczne będące właścicielami gruntów (art. 3 ust. 1 u.p.r.). Podstawę opodatkowania stanowi: dla gruntów gospodarstw rolnych - liczba hektarów przeliczeniowych, dla pozostałych gruntów - liczba hektarów wynikająca z ewidencji gruntów i budynków (art. 4 ust. 1 u.p.r.), przy uwzględnieniu przeliczników w okręgach podatkowych określonych w art. 4 ust. 5 u.p.r. Przy czym za gospodarstwo rolne uważa się obszar gruntów stanowiących użytki rolne o łącznej powierzchni przekraczającej 1 ha lub 1 ha przeliczeniowy (art. 2 ust. 1 u.p.r.). Sposób określenia stawki podatku rolnego określono w przepisach art. 6 u.p.r.

Grunty będące własnością podatnika (numery odnośnych ksiąg wieczystych znajdują się w aktach sprawy podatkowej) oznaczone zostały w ewidencji gruntów symbolami Ps i R, a więc wszystkie zaliczane są do gruntów rolnych. Ich powierzchnia została określona na podstawie danych z ewidencji gruntów i budynków. W zaskarżonej decyzji SKO w Krośnie trafnie odwołano się do regulacji ustawy – Prawo geodezyjne i kartograficzne. Jak bowiem wynika z treści art. 21 ust. 1 tej ustawy, dane z ewidencji gruntów i budynków stanowią, między innymi, podstawę wymiaru podatków. Regulacja ta, pomimo że nie została umieszczona w ustawie podatkowej, to ma jednak istotne znaczenie dla konstrukcji podatku rolnego. Dokumenty wydawane na podstawie danych z ewidencji gruntów i budynków mają moc dokumentu urzędowego w rozumieniu art. 194 § 1 Ordynacji podatkowej, a więc stanowią dowód tego, co zostało w nich stwierdzone. Jak podnosi się dość powszechnie w orzecznictwie sądów administracyjnych, organy podatkowe co do zasady są związane danymi z ewidencji gruntów i budynków. Weryfikacja takich danych jest możliwa tylko w wyjątkowych sytuacjach, ale zasadniczo konieczne jest wtedy przeprowadzenie dowodu przeciwko dokumentowi urzędowemu, o którym mowa w art. 194 § 3 Ordynacji podatkowej (por. uchwałę Naczelnego Sądu Administracyjnego z 18 listopada 2013 r. sygn. II FPS 2/13, a także wyroki z 5 czerwca 2014 r. sygn. II FSK 1647/12, z 26 września 2014 r. sygn. II FSK 3099/12, z 4 sierpnia 2017 r. sygn. II FSK 897/17, wyrok z 1 grudnia 2022 r. sygn. III FSK 1238/21). Podatnik nie podjął natomiast inicjatywy dowodowej w tym zakresie, ograniczając się do pisemnej wypowiedzi o pewnym przebiegu wydarzeń z 2019 r. Nie przedstawił żadnych dowodów, że podjął inicjatywę aktualizacji danych w ewidencji gruntów albo ich sprostowania i że do takiej doszło przed wydaniem decyzji podatkowych. W szczególności nie przedstawił dowodu urzędowego, z którego wynikałaby inna powierzchnia działek, aniżeli przyjęta przez organy podatkowe w decyzjach na podstawie danych z ewidencji gruntów i budynków. W postępowaniu podatkowym dotyczącym wymiaru podatku rolnego organ podatkowy nie może zaś prowadzić postępowania wyjaśniającego, w ramach którego dokonałby oględzin gruntu i jego pomiaru albo miałby dopiero ustalać granice gruntu. Skarżący powinien podjąć starania co do aktualizacji danych w ewidencji gruntów w odrębnym, przeznaczonym do tego postępowaniu, przed właściwym organem administracji publicznej (np. w trybie wynikającym z art. 22 ust. 2 Prawa geodezyjnego i kartograficznego) lub sądem powszechnym (zwłaszcza gdyby kwestionował przebieg granic działek stanowiących jego własność, ponieważ powierzchnia działek jest pochodną przebiegu ich granic). Celu takiego nie może natomiast osiągnąć w postępowaniu dotyczącym wymiaru podatku rolnego, ponieważ organy podatkowe nie są właściwe, aby rozstrzygać spory dotyczące powierzchni gruntów rolnych, ich klasyfikacji albo prawa własności.

Wskazać jeszcze należy, że według komunikatu Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego z 19 października 2022 r. (M. P. poz. 995) średnia cena skupu żyta za okres 11 kwartałów poprzedzających kwartał poprzedzający rok podatkowy 2023 wynosiła 74,05 zł za 1 dt. Dla gruntów gospodarstwa rolnego stawka podatku, stosownie do art. 6 ust. 1 pkt 1 u.p.r., stanowi równowartość pieniężną 2,5 q żyta. Dla gruntów gospodarstw rolnych równowartość 2,5 q żyta wynosiła zatem 185,12 zł za 1 ha przeliczeniowy i taką wartość przyjęto w decyzjach. Wartości tej jednak skarżący nie kwestionował, podobnie jak sposobu przeliczenia na zasadach określonych w przepisach art. 4 u.p.r. powierzchni fizycznej gruntu (użytku rolnego) na hektary przeliczeniowe oraz wartości przyznanych z urzędu ulg, których z uwagi na dyspozycję art. 134 § 2 P.p.s.a. Sąd nie miał podstaw zakwestionować. Ponieważ kwota zobowiązania podatkowego nie przekraczała 100 zł, podlegała zapłacie jednorazowo, stosownie do art. 6a ust. 10a u.p.r.

Ponieważ Sąd nie stwierdził przy wydawaniu decyzji podatkowych żadnych uchybień natury proceduralnej, ani przepisów prawa materialnego, skarga musiała zostać oceniona za niezasadną i oddalona na podstawie 151 P.p.s.a.