Wyrok WSA w Lublinie, sygn. akt II SA/Lu 297/23
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie
Data orzeczenia: 2023-06-06 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6012 Wstrzymanie robót budowlanych, wznowienie tych robót, zaniechanie dalszych robót budowlanych
Hasła tematyczne: Budowlane prawo
Skarżony organ: Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku: Uchylono postanowienie I i II instancji
Powołane przepisy: article: art. 145 par 1 pkt 1 lit. a
journal: Dz.U. 2022 poz 329
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi  - t.j.
article: art. 3 pk 6, art. 3 pkt 7a, art. 29 ust. 3 pkt 1 lit. a, art. 50, art. 51, art. 48 ust. 1 pkt 1, art. 48 ust. 3
journal: Dz.U. 1994 nr 89 poz 414
law: Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane.
article: par. 3 pkt 24
journal: Dz.U. 2002 nr 75 poz 690
law: Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Joanna Cylc-Malec Sędziowie Sędzia WSA Grzegorz Grymuza Asesor sądowy Anna Ostrowska (sprawozdawca) po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 6 czerwca 2023 r. sprawy ze skargi M. S., E. S. i T. S. na postanowienie Lubelskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Lublinie z dnia 9 lutego 2023 r., znak: ZOA-I.7721.1.2023 w przedmiocie wstrzymania wykonania robót budowlanych I. uchyla zaskarżone postanowienie oraz postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego Miasta Chełma z 27 grudnia 2022 r., znak: NB.7356.25.2022; II. zasądza od Lubelskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Lublinie na rzecz skarżących M. S., E. S. i T. S. kwotę 100 (sto) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.


UZASADNIENIE

Postanowieniem z 9 lutego 2023 r., znak: ZOA-I.7721.1.2023, wydanym na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 w związku z art. 144 ustawy z 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2022 r. poz. 2000 ze zm., dalej: k.p.a.) w związku z art. 48 ust. 1 pkt 1 i art. 48 ust. 3 ustawy z 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz. U. z 2021 r. poz. 2351 ze zm., dalej: Prawo budowlane), po rozpatrzeniu zażalenia E. S., Lubelski Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w Lublinie uchylił postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego Miasta Chełma z 27 grudnia 2022 r., znak: NB.7356.25.2022 wstrzymujące M. S., E. S. i T. S. budowę pomieszczenia gospodarczego zlokalizowanego we wschodniej części budynku mieszkalnego położonego przy ul. [...] w C. na działce nr [...] i wstrzymał inwestorom prowadzenie robót budowlanych polegających na rozbudowie i nadbudowie wskazanego wyżej budynku mieszkalnego. Jednocześnie poinformował o możliwości złożenia przez M. S., E. S. i T. S. wniosku o legalizację tego obiektu w terminie 30 dni od dnia wydania postanowienia ostatecznego oraz poinformował o konieczności wniesienia opłaty legalizacyjnej w celu uzyskania decyzji o legalizacji tego obiektu, obliczanej, w myśl art. 49d ust. 1 pkt 1 Prawa budowlanego, jako iloczyn stawki opłaty (s), współczynnika kategorii obiektu budowlanego (k) i współczynnika wielkości obiektu budowlanego (w) zgodnie z art. 59f Prawa budowlanego, z tym, że stawka opłaty podlega pięćdziesięciokrotnemu podwyższeniu.

Stan sprawy przedstawia się następująco.

W toku postępowania przed organem pierwszej instancji ustalono, że na działce nr [...] przy ul. [...] w C. znajduje się parterowy, murowany budynek mieszkalny z dachem jednospadowym ze spadkiem w kierunku północnym. Posiada on wymiary wynoszące: długość 12,22 m, szerokość od ul. [...] - 7,04 m, a od strony działki nr [...] - 5,4 m. Odległość budynku od strony wschodniej do działki nr [...] wynosi 1,13 m, natomiast do działki nr [...] - 2,7 m. Ponad dach wystaje ogniomur o wysokości 10 cm do 50 cm. Obecni podczas prowadzonych czynności właściciele przedmiotowej działki oświadczyli, że w lipcu 2022 r. dokonali rozbiórki części budynku mieszkalnego (pomieszczenia gospodarczego) od strony działki nr [...]. Roboty polegały na całkowitej rozbiórce ściany wschodniej i północnej. Podwyższono dach oraz zmieniono jego konstrukcję wraz z kierunkiem spadku. Wysokość budynku od strony działki nr [...] od poziomu gruntu do góry ogniomuru wynosi 4,44 m. We wschodniej części budynku zlokalizowane jest pomieszczenie gospodarcze o wymiarach wewnętrznych 1,64 m x 4,55 m, wysokość pomieszczenia wynosi 3,38 m. Pomieszczenie to jest zlokalizowane na miejscu istniejącego poprzednio budynku gospodarczego. Przylega bezpośrednio do pozostałej części budynku, ma wspólną ścianę i wewnętrzny otwór drzwiowy łączący go z pozostałą częścią obiektu. Nad pomieszczeniem jest dach, który tworzy jedną wspólną całość z budynkiem mieszkalnym.

E. S. oświadczył, że nie posiada zgłoszenia lub pozwolenia na budowę dotyczącego wykonanych robót budowlanych przy przedmiotowym budynku mieszkalnym.

Z pisma Urzędu Miasta Chełm z 28 października 2022 r. wynika, że lokalizacja przedmiotowego budynku nie jest zgodna z ustaleniami obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego uchwalonego uchwałą Nr XXII/246/16 Rady Miasta Chełm z dnia 25 listopada 2016 r. (zob. k. 77 - 84 akt I instancji).

W związku z występującymi rozbieżnościami w wyjaśnieniach składanych przez strony postępowania, organ I instancji w dniu 13 grudnia 2022 r. dokonał przesłuchania: M. S., E. S., T. S., G. T., U. P. oraz Z. i A. G. (zob. k. 94 – 115). Ze złożonych przez strony oświadczeń wynika, ze w 2022 r. właściciele przedmiotowej działki przeprowadzili roboty budowlane związane m.in. z częścią gospodarczą przedmiotowego budynku. Większość z przesłuchanych stron zgodnie oświadczyła, że dokonano rozbiórki trzech ścian: północnej, południowej i wschodniej w części lub w całości. Jedynie G. T. poinformował, że w jego ocenie wszystkie ściany zostały rozebrane całkowicie. Większość świadków zeznała, że aktualnie ściany stoją w tym samym miejscu, co poprzednio, a G. T. oświadczył, iż ściana wschodnia po przeprowadzeniu robót zlokalizowana jest bliżej w stosunku do działki nr [...], której jest właścicielem. Ponadto dwóch ze współwłaścicieli przedmiotowej nieruchomości: T. S. i E. S. oświadczyli, że ściany obecnie istniejącego budynku są wyższe o co najmniej 50 cm od ścian poprzednich.

Mając na uwadze powyższe, PINB Miasta Chełma wskazanym na wstępie postanowieniem z dnia 27 grudnia 2022 r., znak: NB.7356.25.2022, działając na podstawie art. 48 ust. 1 pkt 1 Prawa budowlanego, wstrzymał budowę pomieszczenia gospodarczego zlokalizowanego we wschodniej części budynku mieszkalnego położonego przy ul. [...] w C. na działce nr [...].

Na powyższe postanowienie zażalenie złożył jeden z inwestorów i współwłaścicieli przedmiotowej nieruchomości E. S..

Lubelski Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w Lublinie podzielił pogląd oraz argumentację PINB Miasta Chełma wskazującą, że inwestorzy dokonali nadbudowy i rozbudowy przedmiotowego budynku mieszkalnego, zwiększając jego wysokość i zmieniając jego charakterystyczne parametry. Zdaniem organu, latem 2022 r. inwestorzy zwiększyli wysokość przedmiotowego budynku od 50 cm do 100 cm oraz zwiększyli jego wymiary o dobudowane pomieszczenie z przeznaczeniem gospodarczym o wymiarach w wewnętrznych wynoszących 1,64 m x 4,55 m. Z akt sprawy, w ocenie organu, wynika, że poprzednio w miejscu dobudowanego pomieszczenia istniał odrębny, niezależny budynek gospodarczy. Ponadto inwestor wykonał nową konstrukcję dachu budynku, co stanowi jego przebudowę.

Organ podkreślił następnie, że jeżeli w wyniku robót budowlanych w danym budynku następuje zmiana charakterystycznych parametrów użytkowych istniejącego obiektu budowlanego w postaci zmiany chociażby kubatury, czy też powierzchni zabudowy lub wysokości, to nie ulega wątpliwości, że na takie roboty budowlane, będące w istocie budową w rozumieniu art. 3 pkt 6 Prawa budowlanego, istnieje obowiązek uzyskania pozwolenia na budowę. Wyróżnikiem prac składających się na budowę jest powstanie nowej substancji budowlanej w znaczeniu "zmiany charakterystycznych parametrów danego obiektu".

Nie budzi wątpliwości organu, że M. S., E. S. i T. S. nie posiadają decyzji o pozwoleniu na budowę dotyczącej przedmiotowej rozbudowy i nadbudowy, stąd jedyną możliwością doprowadzenia inwestycji do stanu zgodnego z prawem jest wdrożenie procedury legalizacyjnej wynikającej z art. 48 Prawa budowlanego.

Przechodząc do analizy zastosowanej przez PINB Miasta Chełma podstawy prawnej, organ wyjaśnił, że w myśl obowiązujących przepisów Prawa budowlanego organy nadzoru budowlanego w przypadku stwierdzenia samowoli budowlanej zobowiązane są zainicjować postępowanie legalizacyjne zgodnie z art. 48 Prawa budowlanego. Celem przedmiotowej regulacji nie jest stosowanie represji (temu służą przepisy karne), ale dążenie do doprowadzenia samowoli budowlanej do zgodności z prawem. Art. 48 Prawa budowlanego może znaleźć zastosowanie zarówno do sytuacji, w której obiekt budowlany został już wybudowany, jak i do sytuacji, w której obiekt budowlany jest jeszcze budowany (jest w trakcie takiej budowy). Przesłanką wszczęcia postępowania z art. 48 Prawa budowlanego jest brak wymaganego prawem pozwolenia na budowę.

W postanowieniu o wstrzymaniu budowy informuje się o możliwości złożenia wniosku o legalizację obiektu budowlanego lub jego części oraz o konieczności wniesienia opłaty legalizacyjnej w celu uzyskania decyzji o legalizacji obiektu budowlanego lub jego części, a także o zasadach obliczania opłaty legalizacyjnej. Organ odwoławczy wskazał, że z uzasadnienia zaskarżonego postanowienia wynika, że PINB Miasta Chełma dochował tego obowiązku i wyjaśnił wszelkie następstwa wynikające z zastosowanej normy prawnej.

W rozpoznawanej sprawie, zdaniem LWINB, organ I instancji zebrał wyczerpująco cały materiał dowodowy, rozważył go i poddał ocenie, zgodnie z regułami wynikającymi z art. 7 k.p.a., art. 8 k.p.a., art. 77 § 1 k.p.a. i art. 80 k.p.a. Ustalił dokładnie stan faktyczny i wyjaśnił wszystkie istotne okoliczności niezbędne do rozstrzygnięcia sprawy.

W ocenie organu odwoławczego zaszła jednak konieczność pełniejszego, bardziej precyzyjnego sformułowania nakazu określonego w sentencji postanowienia, ponieważ inwestorzy dokonali rozbudowy, nadbudowy i dodatkowo przebudowy przedmiotowego budynku mieszkalnego rozumianego jako całość. W związku z powyższym organ odwoławczy, działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 w zw. z art. 144 k.p.a., uchylił zaskarżone postanowienie w całości i orzekł co do istoty sprawy.

Skargę na postanowienie organu drugiej instancji wnieśli M. S., E. S. i T. S., zarzucając:

1) naruszenie art. 77 § 1 k.p.a. w zw. z art. 80 k.p.a. poprzez brak wyczerpującego rozpatrzenia całego materiału dowodowego, prowadzący do przekroczenia zasady swobodnej oceny dowodów polegający na:

. pominięciu, że inwestorzy w celu zapobieżenia degradacji substancji budowlanej budynku dokonali rozbiórki i postawienia na nowo (przemurowania) jednej ze ścian budynku gospodarczego w tych samych granicach, jakie istniały przed rozbiórką,

. pominięciu, że budynek inwestorów został wybudowany, a następnie zmieniono sposób jego użytkowania na podstawie ostatecznej decyzji o pozwoleniu na zmianę sposobu użytkowania budynku gospodarczego na budynek mieszkalny,

. pominięciu, że roboty wykonane przez inwestorów w części gospodarczej budynku nie stanowiły budowy lub rozbudowy, lecz przebudowę budynku,

. pominięciu wymiarów części gospodarczej budynku, które nie uległy zmianie,

2) naruszenie art. 3 pkt 7a w zw. z art. 29 ust. 4 pkt. 1 lit. a/ i b/ Prawa budowlanego przez błędne przyjęcie, że przebudowa części gospodarczej budynku przyległej do budynku parterowego mieszkalnego wymaga pozwolenia na budowę lub zgłoszenia, w sytuacji, gdy powołane przepisy obowiązek ten wykluczają.

W związku z powyższym skarżący zażądali uchylenia zaskarżonego postanowienia w całości, przeprowadzenia dowodów z decyzji Prezydenta Miasta Chełma z 17 sierpnia 1999 r., znak: GPA.1.7351/357/99 na okoliczność, że udzielono ostatecznej decyzji o pozwoleniu na zmianę sposobu użytkowania budynku gospodarczego na budynek mieszkalny jednorodzinny oraz z 11 fotografii na okoliczność, że przebudowa części gospodarczej budynku inwestorów nie doprowadziła do zmiany jego usytuowania i wymiarów.

W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje.

Sprawa została rozpoznana w trybie uproszczonym na podstawie art. 119 pkt 3 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2023 r. poz. 259 ze zm., dalej: p.p.s.a.).

Skarga jest zasadna. Zaskarżone postanowienie oraz postanowienie organu pierwszej instancji zostały wydane z naruszeniem prawa materialnego.

Na wstępie należy podkreślić, że przedmiotem oceny legalności robót budowlanych dotyczących spornego budynku są jedynie te roboty, które zostały wykonane przez inwestorów w lipcu 2022 r. Istniejąca w obrocie prawnym ostateczna i prawomocna decyzja Prezydenta Miasta Chełma z 17 sierpnia 1999 r., znak: GPA.1.7351/357/99 udzielająca pozwolenia na zmianę sposobu użytkowania tego budynku jako gospodarczego na budynek mieszkalny jednorodzinny legalizuje roboty budowlane wykonane przed jej wydaniem, co skutkuje tym, że organy nadzoru budowlanego aktualnie nie mogą dokonywać oceny ich zgodności z prawem. Przed wykonaniem robót budowlanych w lipcu 2022 r. pomieszczenie gospodarcze budynku z osobnym wejściem przylegało bowiem do jego pozostałej części, przez co tworzyły one jedną bryłę. Stąd części wykorzystywanej przed lipcem 2022 r jako gospodarcza nie można uznać za odrębny budynek, nieobjęty decyzją Prezydenta Miasta Chełma z 17 sierpnia 1991 r., znak: GPA.1.7351/357/99.

Z zebranego w sprawie materiału dowodowego, w tym protokołów oględzin i dokumentacji zdjęciowej, wynika, że objęte niniejszym postępowaniem roboty budowlane przy spornym budynku, wykonane w lipcu 2022 r., obejmowały: częściową rozbiórkę pomieszczenia gospodarczego spornego budynku od strony działki nr [...]. Roboty polegały na całkowitej rozbiórce ściany wschodniej i północnej i wymurowaniu w ich miejsce nowych ścian. Podwyższono dach nad częścią gospodarczą oraz zmieniono jego konstrukcję wraz z kierunkiem spadku. Powstało w ten sposób pomieszczenie o wymiarach wewnętrznych 1,64 m x 4,55 m i wysokości 3,38 m. Pomieszczenie to jest zlokalizowane na miejscu istniejącego poprzednio pomieszczenia gospodarczego, z tym, że zlikwidowano prowadzące do niego drzwi zewnętrzne. Pomieszczenie ma wspólną ścianę i wewnętrzny otwór drzwiowy łączący go z pozostałą częścią budynku. Nad pomieszczeniem jest dach, który tworzy jedną wspólną całość z pozostałą częścią budynku. Od strony działki nr [...] wybudowano ogniomur o wysokości od 50 cm do 10 cm. Wcześniej ogniomur o tych samych wymiarach był usytuowany na ścianie oddzielającej część mieszkalną i część gospodarczą budynku. Taki zakres robót ustaliły organy obu instancji, co należy uznać za w pełni prawidłowe.

Błąd organów polega natomiast na wadliwym zakwalifikowaniu tych robót jako rozbudowy, nadbudowy i przebudowy spornego budynku, podczas gdy polegały one jedynie na jego przebudowie.

Zgodnie z ustawową definicją zawartą w art. 3 pkt 7a Prawa budowlanego, przebudowę stanowi wykonywanie robót budowlanych, w wyniku których następuje zmiana parametrów użytkowych lub technicznych istniejącego obiektu budowlanego, z wyjątkiem charakterystycznych parametrów, jak: kubatura, powierzchnia zabudowy, wysokość, długość, szerokość bądź liczba kondygnacji. Wyróżnikiem prac składających się na nadbudowę oraz rozbudowę jest natomiast powstanie nowej substancji budowlanej w znaczeniu "zmiany charakterystycznych parametrów danego obiektu", np. wykonanie nadbudowy nowej kondygnacji, zwiększenie kubatury obiektu, jego długości lub szerokości. W przypadku przebudowy następuje zmiana parametrów technicznych - układu funkcjonalnego budynku. W przypadku przebudowy zakres ingerencji w istniejącą już substancję budowlaną jest zatem węższy.

Roboty budowlane polegające na częściowym rozebraniu i częściowym podniesieniu ścian "starego" budynku stanowią przebudowę w rozumieniu art. 3 pkt 7a Prawa budowlanego (por. wyrok WSA w Białymstoku, sygn. II SA/Bk 668/11, CBOSA); Również przemurowanie ściany zewnętrznej oraz rozbiórka i wymiana stropu budynku ingeruje w konstrukcję obiektu i jako taka stanowi przebudowę, uwzględniając, że nie doprowadziła ona do zmiany charakterystycznych parametrów obiektu, jak m. in. jego szerokości czy długości (wyrok NSA z dnia 12 kwietnia 2022 r., II OSK 932/19, CBOSA). Także roboty polegające na zamurowaniu otworu drzwiowego należy zakwalifikować jako przebudowę (wyrok WSA we Wrocławiu z 13 lutego 2020 r. sygn. II SA/Wr 717/19, CBOSA).

Bezsporne jest, że skarżący nie uzyskali przed wykonaniem spornych robót budowlanych pozwolenia na ich realizację, nie dokonali również zgłoszenia tych robót. Nie sposób podzielić stanowiska skarżących, że wykonana przez nich przebudowa stanowi kategorię robót zwolnionych z reglamentacji prawnobudowlanej.

W myśl art. 29 ust. 3 pkt 1 lit. a/ Prawa budowlanego nie wymaga decyzji o pozwoleniu na budowę, natomiast wymaga zgłoszenia, o którym mowa w art. 30, wykonywanie robót budowlanych polegających na przebudowie przegród zewnętrznych oraz elementów konstrukcyjnych budynków mieszkalnych jednorodzinnych, o ile nie prowadzi ona do zwiększenia obszaru oddziaływania obiektu poza działkę, na której budynek jest usytuowany. W niniejszej sprawie, z uwagi na odległość budynku od działki nr [...], która wynosi jedynie 113 cm, należy przyjąć, że przebudowa tego budynku wykonana od strony tej działki, zwiększa obszar oddziaływania tego budynku poza działkę skarżących. Zatem wykonane przez skarżących roboty budowlane wymagały uzyskania decyzji o pozwoleniu na budowę, którą skarżący nie dysponują.

Zatem skarżący popełnili samowolę budowlaną polegającą na wykonaniu przebudowy budynku mieszkalnego jednorodzinnego bez wymaganego prawem pozwolenia na budowę.

Za podstawę rozstrzygnięć w niniejszej sprawie organy błędnie przyjęły art. 48 ust. 1 pkt 1 i art. 48 ust. 3 Prawa budowlanego, ponieważ nie regulują one konsekwencji prawnych samowolnej przebudowy obiektu budowlanego.

Powołane normy prawne są stosowane wyłącznie w przypadku samowolnej budowy (a także rozbudowy, nadbudowy oraz odbudowy) obiektu budowlanego. Natomiast postępowanie naprawcze w przypadku samowoli budowlanej polegającej na przebudowie budynku bez pozwolenia na budowę albo bez zgłoszenia reguluje art. 50 ust. 1 pkt 1 oraz art. 51 ust. 1 Prawa budowlanego. Samowolą budowlaną, zgodnie z art. 50 ust. 1 pkt 1, jest prowadzenie bez wymaganego pozwolenia na budowę albo zgłoszenia takich robót budowlanych, które nie są budową obiektu budowlanego w rozumieniu art. 3 pkt 6 Prawa budowlanego. Zgodnie z art. 3 pkt 7, są to prace polegające na przebudowie, montażu, remoncie lub rozbiórce obiektu budowlanego.

Wprawdzie wykonane przez skarżących roboty budowlane stanowiły istotną ingerencję w strukturę obiektu będącego w złym stanie technicznym, to spełniają one ustawowe wymogi pozwalające na zakwalifikowanie ich jako przebudowy w rozumieniu art. 3 pkt 7a Prawa budowlanego. Przebudowa może bowiem obejmować ingerencję w konstrukcję istniejącego obiektu budowlanego, prowadząc do zmiany jego parametrów użytkowych lub technicznych, tak jak przewiduje i na co pozwala powołany wyżej przepis (por. m.in. wyroki NSA z 23 listopada 2021 r., II OSK 1513/21, z 25 stycznia 2013 r., II OSK 627/12 i z 13 marca 2018 r., II OSK 1265/16).

Zakres przeprowadzonych robót budowlanych nie zmienił szerokości i długości budynku, jego kubatury i powierzchni zabudowy. Nie doprowadził również do zwiększenia wysokości budynku. Wprawdzie inwestorzy podnieśli dach nad częścią gospodarczą budynku, jednocześnie zmieniając jego konstrukcję, tak, by wyrównać wysokość dachu na całej długości budynku oraz przesunęli ogniomur na krawędź budynku od strony działki nr [...], jednak nie doprowadziło to do zwiększenia wysokości budynku. Wyklucza to uznanie wykonanych robót budowlanych za nadbudowę.

Zgodnie z § 3 pkt 24 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U. z 2019 r. poz. 1065) przez kubaturę brutto budynku rozumie się sumę kubatury brutto wszystkich kondygnacji, stanowiącą iloczyn powierzchni całkowitej, mierzonej po zewnętrznym obrysie przegród zewnętrznych i wysokości kondygnacji brutto, albo między podłogą na stropie lub warstwą wyrównawczą na gruncie a górną powierzchnią podłogi bądź warstwy osłaniającej izolację cieplną stropu nad najwyższą kondygnacją, przy czym do kubatury brutto budynku wlicza się kubaturę przejść, prześwitów i przejazdów bramowych, poddaszy nieużytkowych oraz przekrytych części zewnętrznych budynku, takich jak: loggie, podcienia, ganki, krużganki, werandy, a także kubaturę balkonów i tarasów, obliczaną do wysokości balustrady. Na skutek spornych robót budowlanych tak rozumiana kubatura budynku nie uległa zmianie. Błędne jest również uznanie przez organy, że sporne roboty budowlane stanowiły rozbudowę. Nie doprowadziły one bowiem ani do zwiększenia długości, ani też zwiększenia szerokości budynku. Stanowisko, że budynek został zbliżony do granicy z działką nr [...], nie znajduje żadnego potwierdzenia w materiale dowodowym sprawy. Natomiast zamurowanie zewnętrznego wejścia do pomieszczenia gospodarczego i połączenie go wejściem wewnętrznym z częścią mieszkalną, jest typowym przykładem przebudowy, czyli ingerencji w budynek nie wywołującej skutku w postaci zwiększenia jego szerokości lub długości.

Organy nadzoru budowlanego błędnie zatem ustaliły, że roboty budowlane wykonane przez inwestorów w lipcu 2022 r. stanowiły rozbudowę i odbudowę spornego budynku, co skutkowało koniecznością uchylenia zaskarżonego postanowienia i postanowienia organu pierwszej instancji jako wydanych z naruszeniem art. 3 pkt 6 i pkt 7a Prawa budowlanego w zw. z art. 48 ust. 1 pkt 1 i ust. 3 tej ustawy poprzez ich zastosowanie oraz art. 50 ust. 1 pkt 1 poprzez jego niezastosowanie.

Mając na uwadze powyższe Sąd, działając na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a/ w zw. z art. 135 p.p.s.a., orzekł jak w pkt I sentencji wyroku.

O zwrocie kosztów postępowania Sąd orzekł na podstawie art. 200 i art. 205 § 2 p.p.s.a. Na koszty te składa się wpis od skargi w wysokości 100 zł.

Zbędne było przeprowadzenie zawnioskowanych przez skarżących dowodów z decyzji Prezydenta Miasta Chełma z 17 sierpnia 1999 r., znak: GPA.1.7351/357/99 oraz z dołączonych do skargi fotografii, ponieważ dokumenty te znajdują się w aktach administracyjnych sprawy.

Dokonana przez Sąd ocena prawna rozstrzygnięć organów nadzoru budowlanego wydanych w rozpoznawanej sprawie nie jest oczywiście równoznaczna z uznaniem, że wykonane przez inwestorów w lipcu 2022 r. sporne roboty budowlane są zgodne z prawem. Dlatego też, ponownie rozpoznając sprawę, organ pierwszej instancji na nowo oceni legalność tych robót, polegających na przebudowie budynku mieszkalnego na działce nr [...], i stosownie do poczynionych ustaleń, rozważy zastosowanie jednego z rozstrzygnięć przewidzianych w art. 51 ust. 1 pkt 1 i 2 Prawa budowlanego. Zgodnie bowiem z ust. 7 powyższego artykułu, przepisy ust. 1 pkt 1 i 2 oraz ust. 3 stosuje się odpowiednio, jeżeli roboty budowlane, w przypadkach innych niż określone w art. 48 albo w art. 49b, zostały wykonane w sposób, o którym mowa w art. 50 ust. 1.

Mając na uwadze powyższe, Sąd orzekł, jak w sentencji.