Wyrok WSA w Gdańsku, sygn. akt II SA/Gd 817/22
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku
Data orzeczenia: 2023-05-24 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6133 Informacja o środowisku
Hasła tematyczne: Ochrona środowiska
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 72 ust. 1 pkt 1 i pkt 3, art. 80 ust.1, art. 66 ust. 1 pkt 5
journal: Dz.U. 2022 poz 1029
law: Ustawa z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz  o ocenach oddziaływania na środowisko - t.j.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Diana Trzcińska Sędziowie: Sędzia WSA Dariusz Kurkiewicz (spr.) Asesor WSA Justyna Dudek-Sienkiewicz Protokolant Specjalista Anna Rusajczyk po rozpoznaniu w dniu 24 maja 2023 r. w Gdańsku na rozprawie sprawy ze skargi D. D. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Gdańsku z dnia 20 lipca 2022 r., nr SKO Gd/6616/21 w przedmiocie środowiskowych uwarunkowań realizacji przedsięwzięcia oddala skargę.


UZASADNIENIE

Skarga D. D. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Gdańsku z 20 lipca 2022 r. utrzymującą w mocy decyzję Wójta Gminy Lubichowo z 30 września 2021 r. o odmowie określenia środowiskowych uwarunkowań dla realizacji przedsięwzięcia polegającego na: "budowie siedliska gospodarstwa o kierunku tucz trzody chlewnej wraz z niezbędną infrastrukturą techniczną na działce nr [...] w miejscowości Z., gmina Lubichowo, powiat starogardzki, województwo pomorskie", została wniesiona w następującym stanie sprawy:

W dniu 14 sierpnia 2017 r. D. D. wystąpił z wnioskiem o wydanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach dla realizacji przedsięwzięcia polegającego na budowie siedliska gospodarstwa o kierunku tucz trzody chlewnej wraz z niezbędną infrastrukturą techniczną na działce nr [...] w miejscowości Z., gmina Lubichowo, powiat starogardzki, województwo pomorskie. Do wniosku załączył raport o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko, wypis z ewidencji gruntów; zaświadczenie o braku miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego dla terenu objętego planowaną inwestycją oraz mapę ewidencyjną w skali 1:5000.

Przedsięwzięcie objęte wnioskiem na podstawie § 2 ust. 2 pkt 2 w związku z § 2 ust. 1 pkt 51 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 9 listopada 2010 r. w sprawie określenia rodzajów przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko, Wójt zakwalifikował do grupy przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko, dla których w ramach postępowania w sprawie wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach istnieje obowiązek uzyskania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach (chów lub hodowla zwierząt w liczbie nie mniejszej niż 210 dużych jednostek przeliczeniowych inwentarza). Stosownie do treści art. 71 ust. 2 pkt 2 ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko (t.j. Dz.U. z 2021 r. poz. 2373), zwanej dalej u.o.o.ś., realizacja planowanego przedsięwzięcia mogącego zawsze znacząco oddziaływać na środowisko wymaga przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko.

Planowane przedsięwzięcie ma polegać na budowie budynku inwentarskiego do chowu trzody chlewnej wraz z niezbędną infrastrukturą techniczną oraz budowie budynku mieszkalnego. Inwestycja prowadzona będzie etapowo. Inwestycja realizowana będzie na działce nr [...] w miejscowości Z., gm. Lubichowo. Aktualnie działka nr [...] stanowi grunt rolny, na którym prowadzona jest uprawa. Planowana inwestycja ma być zlokalizowana w otoczeniu pól uprawnych oraz istniejącego gospodarstwa. Analizując sąsiedztwo planowanej inwestycji wskazano, że najbliższa zabudowa obca - gospodarstwo rolne (rodzina Inwestora), położone jest w kierunku południowo- zachodnim, na działce sąsiadującej o nr [...], w odległości ok. 90 m od granicy działki [...] oraz na działce nr [...] w odległości ok. 150 m od miejsca inwestycji. Kolejne najbliżej położone zabudowania znajdują się na działce nr [...] (ok. 160 m od miejsca inwestycji w kierunku południowym) oraz na działce nr [...] w odległości ok. 250 m w kierunku wschodnim. Bezpośrednie sąsiedztwo terenu objętego inwestycją stanowione jest przez inne gospodarstwa rolne (dz. [...]) oraz użytki rolne (dz. nr [...]). Od strony północnej działka inwestycyjna graniczy z terenami należącymi do PKP.

Na działce nr [...] planuje się:

• budowę budynku inwentarskiego o wymiarach zewnętrznych 116,1 m x 15,05 m i powierzchni zabudowy 1747 m2,

• montaż 2 silosów paszowych,

• budowę budynku mieszkalnego.

Projektuje się tuczarnię jako budynek parterowy, pokryty dachem dwuspadowym o wymiarach 116,1 m x 15,05 m. Budynek chlewni stanowić będzie pomieszczenie produkcyjne do chowu trzody chlewnej. W projektowanej chlewni zlokalizowanych zostanie 1990 stanowisk dla tuczników. Obsada w projektowanej chlewni wyniesie 278,6 DJP. W gospodarstwie prowadzony będzie tucz trzody chlewnej w cyklu otwartym.

W omawianym budynku zwierzęta utrzymywane będą w systemie bezściółkowym na rusztach. Ponadto w projektowanym budynku zainstalowane zostaną urządzenia technologiczne umożliwiające prowadzenie tuczu trzody chlewnej tj.:

• system wentylacji grawitacyjnej,

• system zadawania paszy i pojenia zwierząt,

• system oświetleniowy,

• podpodłogowy zbiornik na gnojowicę (tzw. kanały gnojowicowe).

W celu ograniczenia emisji amoniaku inwestor planuje wykorzystać system SyreN, przeznaczony do stabilizacji gnojowicy.

Wójt Gminy Lubichowo dnia 23 sierpnia 2017 r. zawiadomił strony o wszczęciu postępowania administracyjnego oraz zapewnił udział społeczeństwa poprzez obwieszczenie, które zostało umieszczone na tablicy ogłoszeń w miejscu planowanej realizacji przedsięwzięcia (wieś Z.) oraz w Urzędzie Gminy Lubichowo. Treść obwieszczenia opublikowano również w Biuletynie Informacji Publicznej Gminy Lubichowo.

Następnie wezwał inwestora do uzupełnienie raportu w zakresie analizowanych wariantów zgodnie z art. 66 ust. 1 pkt 5 u.o.o.ś. oraz zagospodarowania gnojowicy. W swoim piśmie Wójt Gminy Lubichowo wezwał również do rozszerzenia raportu o analizę wpływu na dobra materialne i sąsiednie nieruchomości, na które inwestycja potencjalnie oddziaływuje.

W dn. 11 września 2017 r.-14 września 2017 r. wpłynęły pisma mieszkańców miejscowości Z., w których wyrażono sprzeciw wobec planowanej inwestycji. Mieszkańcy w swoich protestach nawiązywali do inwestycji ojca inwestora, co do której toczyło się postępowanie o wydanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach na rozbudowę chlewni. Uważają, że pod względem technologicznym, własności zaopatrzenia w media, jak i dojazdu do chlewni inwestycja wymaga uzyskania pozwolenia zintegrowanego. Wyrażali również opinie, że budowa chlewni na małym obszarze niekorzystnie wpłynie na środowisko. Ponadto mieszkańcy wsi Z. wyrazili swoje obawy, że budowa chlewni niedaleko zwartej zabudowy negatywnie wpłynie na zdrowie i samopoczucie mieszkańców oraz obniży wartość pobliskich nieruchomości. Zarzucają również, że autorzy raportu nie przeanalizowali wariantu racjonalnego, alternatywnego oraz najkorzystniejszego dla środowiska.

Dnia 21 września 2017 r. inwestor przedłożył odpowiedź na wezwanie Wójta Gminy Lubichowo wskazując na prawidłowość wariantów przedstawionych w raporcie oraz prognozę, że planowana inwestycja nie będzie oddziaływać na dobra materialne.

W toku prowadzonego postępowania Wójt wystąpił do Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w Starogardzie Gdańskim oraz do Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w Gdańsku o wydanie opinii i uzgodnienie planowanego przedsięwzięcia.

Pismem z 29 września 2017 r. Dyrektor Departamentu Środowiska i Rolnictwa Urzędu Marszałkowskiego Województwa Pomorskiego przekazał protest mieszkańców oraz informację, że planowana inwestycja nie stanowi przedsięwzięcia, dla którego wymagane jest pozwolenie zintegrowane.

Pismem z 09 października 2017 r. Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny wezwał do uzupełnienia raportu w zakresie m. in. magazynowania gnojowicy, gospodarki ściekowej, emisji zanieczyszczeń w powietrzu oraz ponownego przeanalizowania wariantowości. W odpowiedzi inwestor podtrzymał stanowisko o prawidłowości wariantów przedstawionych w Raporcie.

W dniu 1 grudnia 2017 r. do organu I instancji wpłynęła opinia Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w Starogardzie Gdańskim z 29 listopada 2017 r., w której określono warunki realizacji planowanego przedsięwzięcia z uwzględnieniem jego eksploatacji oraz likwidacji. Wskazał, iż w celu zapewnienia odpowiednich warunków higienicznych i zdrowotnych oraz ochrony środowiska w czasie realizacji i eksploatacji przedsięwzięcia, należy zastosować rozwiązania eliminujące uciążliwe oddziaływanie na środowisko i zdrowie ludzi, ograniczając je do terenu, do którego inwestor posiada tytuł prawny.

Regionalny Dyrektor Ochrony Środowiska w Gdańsku wezwał Wójta Gminy Lubichowo do uzupełnienia raportu o brakujące informacje dotyczące m.in. zadrzewień i wariantu alternatywnego. Inwestor przedstawił uzupełnienia w przedmiotowej sprawie.

Regionalny Dyrektor Ochrony Środowiska w Gdańsku postanowieniem z 20 sierpnia 2018 r. uzgodnił warunki realizacji planowanego przedsięwzięcia.

Organ I instancji pismem z 7 września 2018 r. zawiadomił strony postępowania oraz społeczeństwo o rozprawie administracyjnej w ramach postępowania w przedmiocie dokonania oceny oddziaływania na środowisko przedmiotowego przedsięwzięcia. Zawiadomienie zostało zamieszczone również w BIP Gminy Lubichowo, na tablicy ogłoszeń Urzędu Gminy Lubichowo oraz tablicy ogłoszeń w miejscowości Z.. Stosownie do art. 36 u.o.o.ś. w związku z art. 89 Kpa w dniu 03.10.2018 r. odbyła się rozprawa administracyjna otwarta dla społeczeństwa w której uczestniczyły strony postępowania oraz mieszkańcy wsi Z. (32 osoby).

W toku prowadzonej dyskusji podczas rozprawy administracyjnej mieszkańcy zakwestionowali m. in. częstotliwość usuwania gnojowicy ze zbiornika, jak i miejsce gdzie będzie wywożona gnojowica. Mieszkańcy zgodnie uważają, że obecnie odór wydobywający się z gospodarstwa ojca inwestora jest nie do zniesienia, zaś wybudowanie w niedalekim sąsiedztwie kolejnej chlewni spowoduje kumulację emisji odorów, co może niekorzystnie wpłynąć na ich zdrowie oraz obniży wartość nieruchomości. Mieszkańcy sugerowali oddalenie chlewni od zwartej zabudowy mieszkalnej.

Decyzją z 28 lutego 2019 r. Wójt Gminy Lubichowo odmówił określenia środowiskowych dla przedmiotowej inwestycji.

Wobec wniesienia odwołania przez inwestora Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Gdańsku decyzją z 12 lipca 2019 r. uchyliło zaskarżoną decyzję i przekazało sprawę do ponownego rozpatrzenia.

W toku ponownego postępowania Wójt Gminy Lubichowo wezwał inwestora do uzupełnienia wniosku oraz raportu o określenie, przeanalizowanie i ocenę bezpośredniego i pośredniego wpływu przedsięwzięcia na dobra materialne, szerszą analizę konfliktów społecznych, o analizę i ocenę: możliwości oraz sposobu zapobiegania i zmniejszania negatywnego oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko wynikającego w szczególności z uciążliwości odorowych, zwiększonej populacji much, opis w jaki sposób doprowadzone będą media (woda, prąd) na działkę nr [...] oraz o załączniki wskazane w art. 74 ust. 1 u.o.o.ś. i rozszerzoną analizę wariantów zgodnie z art. 66 ust. 1 pkt 5 u.o.o.ś..

Pismem z dnia 23 września 2019 r. inwestor złożył uzupełnienie raportu ooś. Do uzupełnień dołączył także wymaganą w wezwaniu mapę. Inwestor w swoim piśmie podtrzymał prawidłowość wariantów przedstawionych w raporcie oraz prognozę, że planowana inwestycja nie będzie oddziaływać na dobra materialne. W celu zapobiegania i zmniejszania negatywnego oddziaływania na środowisko wynikającego z uciążliwości odorowych inwestor będzie stosował odpowiedni system żywienia, a powstająca w gospodarstwie gnojowica zakwaszana będzie 96% kwasem siarkowym oraz aplikowana będzie wozem asenizacyjnym z wężami wleczonymi.

Pismem z 21 listopada 2019 r. Wójt Gminy Lubichowo ponownie wezwał inwestora do uzupełnienia raportu o załączniki wskazane w art. 74 ust. 1 u.o.o.ś. oraz o szerszy opis metody ograniczania emisji amoniaku poprzez zakwaszanie gnojowicy kwasem siarkowym.

Dnia 5 grudnia 2019 r. wpłynęło pismo inwestora, w którym szczegółowo został opisany proces zakwaszania gnojowicy. Ponadto do pisma została dołączona mapa w wersji papierowej oraz elektronicznej.

Zawiadomieniem z 16 grudnia 2019 r. Wójt Gminy Lubichowo na podstawie art. 10 Kpa zawiadomił strony o możliwości zapoznania się z zebranymi dowodami w terminie 7 dni od daty otrzymania zawiadomienia. Organ zawiadomił także społeczeństwo poprzez obwieszczenie o możliwości zapoznania się z dokumentacją sprawy przed wydaniem decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach.

Decyzją z 31 grudnia 2019 r. Wójt Gminy Lubichowo wydał decyzję określającą środowiskowe uwarunkowania realizacji przedsięwzięcia polegającego na budowie siedliska gospodarstwa rolnego o kierunku tucz trzody chlewnej wraz z niezbędną infrastrukturą.

Wobec wniesienia odwołania przez inwestora Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Gdańsku decyzją z 7 maja 2020 r. uchyliło w całości zaskarżoną decyzję i przekazało sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi pierwszej instancji.

W toku ponownie prowadzonego postepowania dnia 22 lipca 2020 r. Wójt Gminy Lubichowo wezwał inwestora do przedłożenia uaktualnionego raportu oddziaływania planowanego przedsięwzięcia na środowisko.

W odpowiedzi na ww. wezwanie pełnomocnik inwestora nie przedłożył uaktualnionego raportu. W piśmie z dnia 26 sierpnia 2020 r. wskazał, iż wszystkie uzupełnione elementy, które zostały już złożone w sprawie powinny być przez organ wzięte pod uwagę, bez konieczności ich ponownego przedkładania. Jednocześnie, odnosząc się do wskazań Kolegium inwestor wyjaśnił kwestię dotyczącą zakwaszania gnojowicy, odniósł się do dokumentów strategicznych na poziomie gminnym oraz do kwestii zabytków i terenów chronionych. Inwestor w przedmiotowym piśmie wskazał, iż przedmiotowa "inwestycja nie kreuje konfliktów społecznych, a jedynie jednostkowe, wynikające subiektywnych i indywidualnych interesów, co widać po dość wąskiej grupie osób, które w sposób pejoratywny dokonują oceny inwestycji, nie biorąc w żaden sposób pod uwagę chociażby kwestii związanych z prawem własności Inwestora i prawem do zagospodarowania jego nieruchomościami w sposób zgodny z jego uzasadnionymi interesami". Inwestor utrzymuje również, iż wyniki obliczeń przedstawione w raporcie wskazują, że wszelkie uciążliwości związane z rozszerzeniem działalności hodowli trzody chlewnej nie będą przekraczały dopuszczalnych norm poza teren, do którego inwestor posiada tytuł prawny.

Dnia 21 września 2020 r. Wójt Gminy Lubichowo zawiadomił strony postępowania o wyłożeniu do publicznego wglądu raportu o oddziaływaniu na środowisko, o przystąpieniu do przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko oraz o możliwości zapoznania się z aktami sprawy.

Następnie organ I instancji zwrócił się do Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w Gdańsku, do Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w Starogardzie Gdańskim oraz do Marszałka Województwa Pomorskiego o wydanie opinii przed wydaniem decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach. W swoim piśmie poinformował organ opiniujący o wprowadzonych zmianach w systemie technologicznym polegających na procesie zakwaszania gnojowicy. Do wniosku załączono kopie akt sprawy.

Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny oraz Regionalny Dyrektor Ochrony Środowiska w Gdańsku zwrócili się do Wójta Gminy Lubichowo o uzupełnienie dokumentacji w zakreślonym zakresie.

Dnia 26 lutego 2021 r. Marszałek Województwa Pomorskiego odmówił wydania opinii w zakresie obejmującym raport, ponieważ inwestycja nie jest przedsięwzięciem dla którego wymagane jest uzyskanie pozwolenia zintegrowanego.

Dnia 10 marca 2021 r. Wójt Gminy przesłał Państwowemu Powiatowemu Inspektorowi Sanitarnemu w Starogardzie Gdańskim uzupełninie raportu nadesłane przez Inwestora oraz wyciąg ze studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego Gminy Lubichowo, wypisy z rejestru gruntów oraz pismo Marszałka Województwa Pomorskiego. Inwestor w uzupełnieniu wskazał, iż dokonywał już uszczegółowionej wariantowości oraz wszelkie elementy żądane przez organ są w aktach sprawy. Nadmienił również, iż proces zakwaszania gnojowicy nie wpłynie na emisję hałasu oraz inne elementy przestawione w raporcie.

Dnia 23 marca 2021 r. Wójt udzielił odpowiedzi Regionalnemu Dyrektorowi Ochrony Środowiska w Gdański wskazując, że nie posiada ujednoliconej wersji raportu. Inwestor był już wzywany do jego przedłożenia. W odpowiedzi na wezwanie inwestor wskazał, iż, cyt.: "w ocenie inwestora wszystkie uzupełnione elementy, które zostały już złożone w sprawie powinny być przez organ wzięte pod uwagę bez konieczności ich ponownego przedkładania." W związku z powyższym, po złożeniu wyjaśnień przez inwestora wiedząc, że kolejne wezwanie nie będzie skuteczne, organ odstąpił od ponownego wezwania do przedłożenia ujednoliconego raportu. Jednocześnie Wójt Gminy Lubichowo poinformował, że zlecono Laboratorium Zapachowej Jakości Powietrza Zachodniopomorskiego Uniwersytetu Technologicznego w Szczecinie sporządzenie ekspertyzy potencjalnego zapachowego oddziaływania przedmiotowego przedsięwzięcia na otoczenie.

Dnia 22 marca 2021 r. Inwestor w uzupełnieniu pisma z dnia 5 marca 2021 r. wyjaśnił na czym polega zwalczanie biologiczne much oraz opisał proces zakwaszania gnojowicy.

Wójt Gminy Lubichowo pismem z 24 marca 2021 r. przekazał uzupełnienie inwestora Państwowemu Powiatowemu Inspektorowi Sanitarnemu w Starogardzie Gdańskim oraz poinformował, że zleceniu sporządzenia ekspertyzy potencjalnego zapachowego oddziaływania przedmiotowego przedsięwzięcia na otoczenie.

Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w Starogardzie Gdańskim pismem z 16 marca 2021 poinformował, iż z powodu nie uzupełnienia braków w wyznaczonym terminie podanie ws. wydania opinii przed wydaniem decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach pozostaje bez rozpatrzenia.

Regionalny Dyrektor Ochrony Środowiska w Gdańsku postanowieniem z 20 kwietnia 2021 r. z powodu nie przedłożenia ujednoliconej wersji raportu, postanowił nie uzgodnić warunków realizacji przedmiotowego przedsięwzięcia.

Dnia 7 maja 2021 r. wpłynęła ekspertyza pn. "Potencjalne zapachowe oddziaływanie planowanego przedsięwzięcia, polegającego na budowie siedliska gospodarstwa rolnego o kierunku tucz trzody chlewnej wraz z niezbędną infrastrukturą techniczną na działce nr [...] w miejscowości Z. Gmina Lubichowo, powiat starogardzki, województwo pomorskie na otoczenie. Ekspertyza została wykonana na zlecenie Urzędu Gminy Lubichowo dnia 15 stycznia 2021 r. przez Laboratorium Zapachowej Jakości Powietrza Zachodniopomorskiego Uniwersytetu Technologicznego w Szczecinie autorstwa dr inż. Małgorzaty Friedrich.

Dnia 12.05.2021 r. Wójt Gminy Lubichowo ponownie wystąpił do Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w Starogardzie Gdańskim o wydanie opinii przed wydaniem decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach dla przedmiotowego przedsięwzięcia. Do wniosku dołączono kopie akt sprawy oraz ekspertyzę odrową.

Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w Starogardzie Gdańskim dnia 10 czerwca 2021 r. wydał negatywna opinię dla przedmiotowego przedsięwzięcia. W uzasadnieniu organ opiniujący odniósł się do ekspertyzy odorowej, z której wynika, że zapachowe oddziaływanie chlewni planowanej do budowy na działce nr [...] w m. Z., będzie znacząco wykraczało poza granice działki, na której ma być zlokalizowane przedsięwzięcie. Ponadto inwestor nie przestawił racjonalnego wariantu alternatywnego, nie dołączył mapy z zaznaczonym faktycznym przewidywanym obszarem, na który przedsięwzięcie będzie oddziaływać oraz nie uwzględnił wielkości zapotrzebowania na surowce, ilość powstających odpadów, ilość pojazdów poruszających się w obrębie inwestycji w wyniku wprowadzenia procesu zakwaszania gnojowicy.

Dnia 8 lipca 2021 r. Wójt Gminy Lubichowo zawiadomił społeczeństwo poprzez obwieszczenie o możliwości zapoznania się z dokumentacją sprawy przed wydaniem decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach. Obwieszczenie zostało umieszczone na tablicy ogłoszeń w miejscu planowanej realizacji przedsięwzięcia (wieś Z.), w Urzędzie Gminy Lubichowo na okres 30 dni od dnia podania do publicznej wiadomości. Treść obwieszczenia opublikowano również w Biuletynie Informacji Publicznej Gminy Lubichowo.

Wójt Gminy Lubichowo biorąc pod uwagę całość materiału dowodowego zgromadzonego w prowadzonym postępowaniu administracyjnym, dotyczącym wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach dla przedmiotowej inwestycji uznał, iż wątpliwym jest dotrzymanie warunków zabezpieczenia środowiska przyrodniczego i społecznego przed negatywnym oddziaływaniem inwestycji na otoczenie - odory, hałas, zakłócenia krajobrazu, ogólne pomniejszenie walorów krajobrazowych gminy oraz pogorszenie standardów życia mieszkańców wsi Z..

Podkreślił organ I instancji, że Regionalny Dyrektor Ochrony Środowiska w Gdańsku postanowieniem z 20 kwietnia 2021 r. odmówił uzgodnienia warunków realizacji przedsięwzięcia i rozstrzygnięcie to jest wiążące dla organu wydającego decyzję środowiskową. Wiążący charakter uzgodnień został wielokrotnie potwierdzany w orzeczeniach sądów administracyjnych. Również Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w Starogardzie Gdańskim pismem z 10 czerwca 2021 wyraził negatywną opinię dla przedmiotowego przedsięwzięcia. Biorąc pod uwagę powyższe Wójt prowadząc postępowanie w sprawie oceny oddziaływania na środowisko, w związku z odmową uzgodnienia środowiskowych uwarunkowań przez Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w Gdańsku oraz negatywną opinią Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w Starogardzie Gdańskim wydał odmowną decyzję, ponieważ nie może wydać decyzji pozytywnej mając negatywne uzgodnienie oraz opinię. Zgodnie bowiem z art. 80 ust. 1 u.o.o.ś. wyniki uzgodnień i opinii, o których mowa w art. 77 ust. 1, w których mieszczą się m.in. wyniki oceny oddziaływania na środowisko, w tym uzgodnienia Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska powinny być bezwzględnie wzięte pod uwagę przy wydaniu decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, co przesądza w efekcie o merytorycznym rozstrzygnięciu sprawy.

W raporcie przedłożonym przez inwestora nie zawarto racjonalnego wariantu alternatywnego inwestycji, co stanowi obowiązek statuowany przepisem art. 66 ust. 1 pkt 5a u.o.o.ś.. W całości opracowania poddaje się ocenie zaproponowane przez inwestora warianty rozważane na etapie planowania inwestycji. Wójt jak i organ opiniujący wezwał inwestora o szersze wariantowanie. W odpowiedziach inwestor podtrzymał prawidłowość wariantów przedstawionych w raporcie. Tymczasem obowiązkiem inwestora jest przedstawienie racjonalnego wariantu alternatywnego, jak i wariantu najkorzystniejszego dla środowiska, łącznie z uzasadnieniem tego wyboru. W uzupełnieniu raportu inwestor analizuje sugerowane rozwiązanie jedynie pod kątem ekonomicznym, a nie pod kątem wpływu na środowisko. Inwestor podejmując się realizacji inwestycji musi przedstawić warianty planowanego przedsięwzięcia w sposób zapewniający możliwość kontroli czy proponowany wariant jest rozwiązaniem optymalnym, tj. stanowi rozwiązanie najbardziej korzystne nie tylko dla inwestora ze względów ekonomicznych, ale przede wszystkim dla środowiska. Wymagany jest przy tym nie tylko wariant proponowany przez wnioskodawcę, lecz także racjonalny wariant alternatywny. W ocenie organu I instancji wariantowanie przedstawione przez inwestora jest niewystarczające dla stwierdzenia, że wybrany wariant jest optymalny. Zwłaszcza, że zebrane dowody wykazały, że planowana inwestycja będzie miała wpływ na pogorszenie zapachowej jakości powietrza. Ewentualna realizacja przedsięwzięcia mogłaby nastąpić w wariancie innym, niż proponowany przez inwestora. W związku z powyższym, zgodnie z art. 81 ust. 1 u.o.o.ś., Wójt Gminy odmówił zgody na ustalenie środowiskowych uwarunkowań na realizację planowanego przedsięwzięcia.

Mając na uwadze zgłaszane w toku postępowania protesty mieszkańców, którzy już w chwili obecnej odczuwają uciążliwość zapachową pochodzącą z tuczami ojca inwestora oraz fakt, że najbliższy budynek mieszkalny znajduje się w odległości ok. 90 m od projektowanej chlewni – Wójt zlecił niezależną ocenę potencjalnego zapachowego oddziaływania projektowanego przedsięwzięcia Laboratorium Zapachowej Jakości Powietrza Zachodniopomorskiego Uniwersytetu Technologicznego w Szczecinie prowadzonej przez dr inż. Małgorzatę Friedrich. Wybór tej jednostki naukowo - dydaktycznej wynikał z faktu bogatego doświadczenia z zakresu uciążliwości zapachowej. W swoim 30 letnim dorobku Pracownia Zapachowej Jakości Powietrza ZUT w Szczecinie posiada ok. 100 prac dyplomowych, 4 doktoraty, habilitację i tytuł profesora, liczne publikacje naukowe i ekspertyzy w tym temacie.

Ocena potencjalnego zapachowego oddziaływania planowanej budowy tuczami w miejscowości Z. (zwana dalej oceną) sporządzona została po zapoznaniu się z raportem ooś oraz pozostałym materiałem dowodowym. Autorka oceny stwierdziła, że przedstawiona w raporcie inwestora analiza zapachowego oddziaływania przedsięwzięcia jest niepoprawna. Autorzy raportu bazują na nieaktualnym piśmiennictwie oraz niezgodną ze sztuką metodyką oceny. W ocenie czytamy: "ani amoniak, ani siarkowodór, ani jakikolwiek inny związek nie jest wskaźnikiem uciążliwości odorowej. Potencjalne oddziaływanie zapachowe instalacji można ocenić wyłącznie na postawie analizy opartej o jednostki zapachowe odniesione do całej mieszaniny powietrza wentylacyjnego chlewni, a nie jej poszczególnych składników". Analizowanie poszczególnych związków prowadzi do błędnych wniosków. Brak przekroczeń dopuszczalnych stężeń zanieczyszczeń poza terenem inwestycji nie oznacza braku uciążliwości zapachowej. Podstawę oceny stanowią wyniki modelowania rozprzestrzeniania się odorów wykonanego z użyciem referencyjnego modelu dyspersji zanieczyszczeń w atmosferze (zgodnie z rozporządzeniem Ministra Środowiska z dnia 26 stycznia 2010 r. w sprawie wartości odniesienia dla niektórych substancji w powietrzu, Dz. U. Nr 16 poz. 87).

Autorka oceny odniosła się również do procesu zakwaszanie gnojowicy 97% kwasem siarkowym. Zaznaczyła, że z literatury wynika, iż zakwaszanie kwasem gnojowicy nie należy do metod zmniejszania emisji zapachowej chlewni. Co więcej, wysoka zawartość nieorganicznej siarki w zakwaszonej gnojowicy może potencjalnie prowadzić do powstania nieprzyjemnego zapachu lotnych związków zawierających siarkę. Z przeprowadzonej analizy wynika, że po realizacji przedsięwzięcia jakość powietrza z chlewni inwestora oraz z istniejącej już chlewni ojca inwestora będzie wyczuwalna na obszarze zwartej zabudowy mieszkalnej w miejscowości Z. przez ok. 526-1664 godzin w roku (6-19% czasu roku).

Na podstawie przeprowadzonej oceny zapachowego oddziaływania przedmiotowego przedsięwzięcia na otoczenie jej autorka wyciągnęła następujące wnioski:

• Nie ulega wątpliwości, że zapachowe oddziaływanie chlewni planowanej do budowy na działce nr [...] w miejscowości Z. będzie znacząco wykraczało poza granice działki, na której ma być zlokalizowane przedsięwzięcie. Zapach pochodzący z planowanej do budowy chlewni, sporadycznie, w niesprzyjających warunkach może być odczuwalny w stopniu rozpoznawalnym nawet w odległości kilku kilometrów.

• Projektowana chlewnia będzie stanowiła nadmierną uciążliwość dla lokalnej ludności. Przekroczenia w świetle przyjętego kryterium oceny, z uwzględnieniem skumulowanego oddziaływania, obejmują większość zabudowy mieszkaniowej wsi Z.. Wszelkie protesty przeciwko planowanemu przedsięwzięciu, napływające od mieszkańców tej wsi są zasadne.

• Biorąc pod uwagę uzyskane wyniki modelowania dyspersji zanieczyszczeń w atmosferze, budowa projektowanej chlewni na działce ew. nr [...] w miejscowości Z. jest przeciwskazana. Zapachowe oddziaływanie przedsięwzięcia jest/będzie przyczyną uzasadnionych konfliktów społecznych na tle zapachowej uciążliwości.

W ocenie Wójta sporządzona ocena w sposób rzetelny analizuje uciążliwość zapachową przedsięwzięcia. Oparta jest zarówno na doświadczeniu autorów (długofalowy program badawczy) jak i przepisach prawa oraz (w przypadku braków takich przepisów) na przepisach projektu ustawy o przeciwdziałaniu uciążliwości zapachowej jakości powietrza z 2008r., standardach obowiązujących w innych krajach oraz na zaleceniach projektu europejskiej dyrektywy IPPC H4. W związku z powyższym ocenę uznano jako dowód w sprawie.

Wnioski zawarte w ocenie potwierdzają odczucia mieszkańców Z.y w sprawie zapachowego oddziaływania istniejącej chlewni. Negatywna opinia znacznej części mieszkańców wsi dot. budowy nowej chlewni wyrażona w postępowaniu oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko z udziałem społeczeństwa miała wpływ na podjętą decyzję. Mieszkańcy w złożonych protestach i pismach podnosili oprócz uciążliwości odorowej również problemy: plagi much, pogorszenia jakości środowiska, zagrożenia zdrowia ludzi oraz spadku wartości nieruchomości w sąsiedztwie projektowanej chlewni.

Dodatkowo odmawiając zgody na realizację przedsięwzięcia kierowano się zasadą zapobiegania podejmowania działań mogących negatywnie oddziaływać na środowisko, do których zaliczona została przedmiotowa inwestycja, wynikających z art. 6 ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. Prawo ochrony środowiska (Dz. U. z 2020 r., poz. 1219 ), która zakłada przeciwdziałanie negatywnym skutkom emisji, koncentracji i natężenia zanieczyszczeń i innych uciążliwości, opierając się na działaniach polegających na wyborze środków zapobiegawczych i metod likwidacji skutków zdarzeń poprzez zapobieganie powstawaniu zanieczyszczeń i innych uciążliwości. Ponadto ustawa o samorządzie gminnym nakłada na gminę obowiązek zaspakajania zbiorowych potrzeb mieszkańców, zwłaszcza w zakresie ochrony środowiska i przyrody oraz ochrony zdrowia i bezpieczeństwa obywateli. W ocenie Wójta mogłoby nastąpić realne zagrożenie dla zdrowia i bezpieczeństwa mieszkańców z uwagi na skalę planowanej inwestycji oraz nadmierną uciążliwość zapachową.

Jednocześnie, odnosząc się do obowiązującego prawa miejscowego, w Studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego Gminy Lubichowo nie określono minimalnej powierzchni nowego siedliska rolniczego jako 10 ha ani żadnej innej, tak to wskazywali mieszkańcy w swoich sprzeciwach. W pkt. 1.2 Rozwój funkcji czyt; "Realizacja nowej zabudowy powinna kształtować się w oparciu o następujące zasady: [...]-Przyjmuje się możliwość realizacji siedliska zagrodowych na terenach nowych gospodarstw rolnych.". Ponadto Program Ochrony Środowiska Gminy Lubichowo również nie wskazuje szczególnych ograniczeń w zakresie minimalnej budowy nowego siedliska.

Stronom postępowania zapewniono czynny udział w każdym stadium postępowania, a przed wydaniem decyzji umożliwiono im wypowiedzenie się, co do zebranych dowodów i materiałów oraz złożenia wniosków i uwag.

Wobec wniesienia odwołania przez D. D. w sprawie wypowiedziało ponownie Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Gdańsku i w dniu 20 lipca 2022 r. utrzymało decyzję Wójta Gminy Lubichowo w mocy. Odwołujący zakwestionował rozstrzygnięcie organu I instancji oraz postanowienie RDOŚ o odmowie uzgodnienia inwestycji.

Podkreśliło Kolegium, że decyzją z 7 maja 2020 r. uchyliło w całości decyzję Wójta Gminy Lubichowo z 31 grudnia 2019 r. określającą środowiskowe uwarunkowania realizacji przedsięwzięcia wskazując na szereg aspektów wymagających ponownej analizy i konieczność uzupełnienia materiału dowodowego w szczególności o informacje dotyczące minimalizowania przedsięwzięcia na środowisko w szczególności w aspekcie uciążliwości odorowych i zwiększonej populacji much. Zauważyło Kolegium, iż wprowadzony proces zakwaszania gnojowicy przedstawia przedsięwzięcie niejako w nowym wariancie, wprowadza zmiany w całym systemie technologicznym dotyczącym magazynowania gnojowicy, dochodzą nowe urządzenia (w tym emitujące hałas) i surowce. W raporcie OOŚ nie uwzględniono wpływu zaproponowanego procesu na środowisko, zatem raport należy uzupełnić opisując szczegółowo planowany proces zakwaszania gnojowicy oraz jego wpływ na środowisko. Ponadto zaproponowane przez inwestora środki" minimalizujące zwiększoną populację much winny zostać przeanalizowane pod kątem ich działania na pozostałe elementy środowiska; "sztuczne" wprowadzanie do środowiska drapieżnych owadów wpłynąć może na populację innych często chronionych gatunków. Uzupełniony raport OOŚ - z uwagi na wprowadzone zmiany technologiczno - organizacyjne w planowanym przedsięwzięciu, winien zostać przedłożony do organów współdziałających w celu uzyskania stosownych opinii i uzgodnień. Kolegium stwierdziło, iż materiał dowodowy winien zostać uzupełniony w szerokim zakresie, w tym należy powtórzyć postępowanie z organami współdziałającymi oraz przeprowadzić postępowanie z udziałem społecznym.

W ocenie Kolegium wydając przedmiotową decyzję organ I instancji oparł się na prawidłowo i wszechstronnie zgromadzonym i ocenionym materiale dowodowym, strony postępowania były prawidłowo informowane o jego przebiegu, przez co zapewniono im czynny udział w postępowaniu, także udział społeczeństwa w przedmiotowej sprawie został zagwarantowany na każdym etapie postępowania. Przed wydaniem decyzji stronom umożliwiono wypowiedzenie się co do zebranych dowodów.

Decyzja organu I instancji odpowiada przepisom art. 80 u.o.o.ś.. Zgodnie z art. 80 ust. 1 ustawy organ wziął pod uwagę wyniki uzgodnień i opinii Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w Gdańsku oraz Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w Starogardzie Gdańskim, ustalenia zawarte w raporcie oddziaływania na środowisko oraz wyniki postępowania z udziałem społeczeństwa.

Przyczyną wydania decyzji odmownej były: negatywna opinia Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w Starogardzie Gdańskim z 10 czerwca 2021 r. oraz postanowienie Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w Gdańsku z 20 kwietnia 2021r. o braku możliwości uzgodnienia warunków realizacji wnioskowanego przedsięwzięcia; przesądzające o wyniku sprawy braki raportu, w szczególności brak przedstawienia racjonalnego wariantu alternatywnego przedsięwzięcia, a także nieprawidłowości raportu wynikające z konfrontacji jego treści z ekspertyzą Laboratorium Zapachowej Jakości Powietrza ZUT w Szczecinie; brak należytego odniesienia się do ujawnionych konfliktów społecznych związanych z planowaną inwestycją i wskazania sposobów ich rozwiązania, z naruszeniem art. 66 ust. 1 pkt u.o.o.ś.

Zaznaczył organ odwoławczy, że nie można pomijać w sprawie znaczenia protestów lokalnej społeczności pojawiających się już na wczesnym etapie postępowania, gdyż: po zawiadomieniu z dnia 23 sierpnia 2017 r. o wszczęciu postępowania w niniejszej sprawie, w dniach 11 – 14 września 2017 r. wpłynęły pisma mieszkańców miejscowości Z. wyrażające sprzeciw wobec planowanej inwestycji. W protestach nawiązywano do sąsiedniej tożsamej inwestycji rodziny inwestora, w sprawie której toczyło się postępowanie o wydanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, dnia 28 września 2017 r. do Przewodniczącego Rady Gminy Lubichowo wpłynął sprzeciw mieszkańców wsi Z. wobec budowy chlewni. W dniu 3 października 2018 r. odbyła się rozprawa administracyjna otwarta dla społeczeństwa, w której uczestniczyły strony postępowania oraz mieszkańcy wsi Z.. Mieszkańcy zgodnie podali, że obecnie odór wydobywający się z gospodarstwa ojca inwestora jest nie do zniesienia, więc wybudowanie w niedalekim sąsiedztwie kolejnej chlewni spowoduje kumulację tych uciążliwości odorowych. Rozprawa nie doprowadziła do rozwiązania konfliktu społecznego, w kolejnych okresach tzn. w listopadzie 2018 r, w styczniu 2019 r., w dniach 30 sierpnia 2019 r. – 14 września 2019 r., w październiku 2020 r. napływały kolejne pisma zawierające sprzeciw wobec przedmiotowej inwestycji. Protesty w tej sprawie składane były również do Pomorskiego Wojewódzkiego Inspektora Ochrony Środowiska. Inwestor zdawał się nie dostrzegać skali tych protestów i nie odniósł się do nich w raporcie w sposób wymagany przepisem art. 66 ust.1 pkt 15 u.o.o.ś.. Na powyższe zwrócił uwagę PPIS w Starogardzie Gdańskim w opinii z 10 czerwca 2021 r., gdzie zajął negatywne stanowisko wobec planowanego przedsięwzięcia. Z uzasadnienia w/w opinii i akt sprawy wynika że: w dniu 08 stycznia 2021 r. Wójt Gminy Lubichowo zwrócił się do PPIS w Starogardzie Gdańskim o wydanie opinii dla przedmiotowego przedsięwzięcia, w kolejnej korespondencji Wójt Gminy Lubichowo informował organ opiniujący o wprowadzonych zmianach w systemie technologicznym polegających na procesie zakwaszania gnojowicy; do wniosku załączono kopie akt sprawy, raport ooś - data opracowania sierpień 2017 r., ekspertyzę - Potencjalne zapachowe oddziaływanie planowanego przedsięwzięcia polegającego na" budowie siedliska gospodarstwa rolnego o kierunku tucz trzody chlewnej wraz z niezbędną infrastrukturą techniczną na działce nr [...] w miejscowości Z. gmina Lubichowo, powiat starogardzki, województwo pomorskie" na otoczenie autorstwa dr inż. Małgorzaty Friedrich z Laboratorium Zapachowej Jakości Powietrza ZUT w Szczecinie z 7 maja 2021 r.. PPIS w Starogardzie Gdańskim zaznaczył w opinii, iż w przekazanych mu aktach sprawy znajdują się pisma inwestora będące odpowiedzią na wezwanie PPIS do uzupełnienia podania. Po przeanalizowaniu odpowiedzi inwestora organ inspekcji sanitarnej w Starogardzie Gdańskim uznał, że nie uzupełniono wszystkich punktów wezwania, a część informacji nie przedstawia rzetelnych i wyczerpujących danych. Nie przedstawiono racjonalnego wariantu alternatywnego oraz nie dołączono mapy z zaznaczonym faktycznym przewidywanym obszarem, na który przedsięwzięcie będzie oddziaływać. Podkreślił PPIS, iż na konieczność rozszerzonej analizy wariantowej wskazywało już wcześniej SKO w Gdańsku, czego inwestor nie dopełnił pomimo wezwań zarówno Wójta Gminy, jak i PPIS. Inwestor stwierdził, "Według wnioskodawcy dokonana ocena jest właściwa" (...). Jednakże nie odniósł się w żaden sposób do argumentów Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w Starogardzie Gdańskim wskazujących na niewłaściwą (zdaniem PPIS) ocenę wpływu przedsięwzięcia na dobra materialne. PPIS nie zgodził się ze stwierdzeniem inwestora, że "planowany sposób zakwaszania gnojowicy nie wpłynie na (...) inne elementy, które przedstawiono w raporcie". Zdaniem PPIS zmianie ulegną: wielkość zapotrzebowania na surowce, ilość powstających odpadów, ilość pojazdów poruszających się w obrębie inwestycji, a to wszystko w wyniku wprowadzenia procesu, który wcześniej nie został uwzględniony w raporcie. PPIS podkreślił fakt załączenia przez Wójta Gminy Lubichowo fachowego opracowania - ekspertyzy odorowej, która stanowi nowy, ważny dokument w sprawie. Analiza ta wykazała, że zapachowe oddziaływanie chlewni planowanej do budowy na działce nr [...] w miejscowości Z., będzie znacząco wykraczało poza granice działki, na której ma być zlokalizowane przedsięwzięcie. Projektowana chlewnia będzie stanowiła nadmierną uciążliwość dla lokalnej ludności i już jest przyczyną konfliktów społecznych w miejscowości Z.. Dowodem na to są liczne uwagi i wnioski, które wpłynęły do organu od mieszkańców wsi. Autorka w/w ekspertyzy wskazała "Z przedłożonej dokumentacji wynika, że w obrębie 2 km istnieje 22 producentów trzody chlewnej i 2 producentów kurcząt (...)., -aktualna zapachowa jakość powietrza w otoczeniu terenu planowanej inwestycji, z dużym prawdopodobieństwem, jest gorsza od określonej w niniejszym opracowaniu (raporcie) w ramach oceny stanu wyjściowego, - rzeczywiste skumulowane oddziaływanie planowanego przedsięwzięcia, z dużym prawdopodobieństwem, będzie większe, niż oszacowane w niniejszym opracowaniu (raporcie) w ramach oceny skumulowanego oddziaływania planowanego przedsięwzięcia". Dlatego też PPIS wziąwszy pod uwagę wszystkie przedłożone akta sprawy, postanowił wyrazić opinię negatywną dla planowanego przedsięwzięcia.

Opisując motywy negatywnego postanowienia Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w Gdańsku z 20 kwietnia 2021 r. o odmowie uzgodnienia warunków realizacji przedmiotowego przedsięwzięcia wskazano, że inwestor nie przedłożył wersji raportu ooś sporządzonej w oparciu o obowiązujące przepisy dla planowanej inwestycji. RDOŚ w Gdańsku wobec nieposiadania kompletnych informacji na temat planowanej inwestycji umożliwiających rzetelną ocenę wpływu planowanego przedsięwzięcia na środowisko, a tym samym nie może uzgodnić i określić warunków realizacji planowanego przedsięwzięcia. Z uzasadnienia w/w postanowienia i akt sprawy wynika że: w dniu 8 stycznia 2021 r. Wójt Gminy Lubichowo zwrócił się do RDOŚ o uzgodnienie przedmiotowego przedsięwzięcia informując organ opiniujący o wprowadzonych zmianach w systemie technologicznym polegających na procesie zakwaszania gnojowicy; do wniosku załączono kopie akt sprawy. Wezwaniem z 10. Lutego 2021 r. RDOŚ wezwał do uzupełnienia braków formalnych wniosku poprzez dostarczenie wniosku inwestora o wydanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, ujednoliconą wersję raportu ooś spełniającego kryteria art. 66 ust. 1 u.o.o.ś.. wypisu i wyrysu z miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego lub informację o jego braku, pełnomocnictwa. Treść tego wezwania została przekazana inwestorowi, który w odpowiedzi wskazał, iż wszystkie uzupełnione elementy, które już zostały złożone w sprawie, winny być wzięte pod uwagę przez organ, bez konieczności ponownego przedkładania. Dnia 23 marca 2021 r. Wójt Gminy Lubichowo odpowiedział RDOŚ informując, iż nie dysponuje ujednoliconą wersją raportu, gdyż inwestor takiej nie przedłożył oraz że zostało zlecone sporządzenie ekspertyzy potencjalnego zapachowego oddziaływania przedmiotowego przedsięwzięcia na otoczenie. RDOŚ odmawiając uzgodnienia inwestycji wskazał, iż wobec braku ujednoliconej wersji raportu ooś, (posiadając jedynie pierwotną jego wersję opracowaną w roku 2017) nie może uzgodnić i określić warunków realizacji przedmiotowego przedsięwzięcia.

W ocenie Kolegium, wbrew twierdzeniom odwołującego się, przedstawione opisy trzech niezbędnych wariantów z art. 66 ust. 1 pkt 5 u.o.o.ś. zawarte w raporcie nie spełniają wymogów racjonalnego wariantu alternatywnego i nie mogły stanowić podstawy do ustalenia środowiskowych uwarunkowań realizacji przedsięwzięcia. Dla spełnienia ustawowych wymogów art. 66 ust. 1 pkt 5 i 6 u.o.o.ś. należy dokładnie opisać każdy z wariantów, uzasadnić ich wybór oraz określić przewidywane oddziaływania na środowisko każdego z tych wariantów. W opisie poszczególnych wariantów powinny być zachowane jednakowe proporcje. Nie jest dopuszczalna sytuacja, w której raport obejmuje przede wszystkim analizę oddziaływania na środowisko wariantu proponowanego przez wnioskodawcę i marginalnie analizuje pozostałe warianty. Tego wszystkiego zabrakło w przedłożonym i uzupełnianym w niniejszej sprawie raporcie oddziaływania na środowisko. Inwestor nie zrealizował wymogów art. 66 ust. 1 pkt 5 i 6 u.o.o.ś., albowiem nie przedstawił racjonalnego wariantu alternatywnego w sposób zgodny z wymogami ustawowymi, a z tych samych względów argumentacja przemawiająca za uznaniem wariantu preferowanego przez inwestora za wariant najkorzystniejszy dla środowiska nie mogła zostać zaakceptowana. Braki te, pomimo wezwań organów w toku postępowania nie zostały uzupełnione.

Ponadto raport jest nierzetelny w odniesieniu do ustawowego wymogu analizy możliwych konfliktów społecznych związanych z planowanym przedsięwzięciem, a więc został sporządzony z naruszeniem art. 66 ust. 1 pkt 15 u.o.o.ś.. Autor raportu w oderwaniu od sytuacji faktycznej założył, że nie przewiduje się znaczących konfliktów społecznych. Przedstawione stanowisko jest jedynie wyrazem oczekiwań inwestora, nie zaś analizą rzeczywistego nastawienia okolicznych mieszkańców. Nie ma wątpliwości, że nastawienie to jest zdecydowanie negatywne i potwierdzają je liczne pisemne sprzeciwy mieszkańców zgłaszane w toku postępowania i brak porozumienia pomimo przeprowadzonej rozprawy administracyjnej. Kolegium podkreśliło, że analiza możliwych konfliktów społecznych związanych z planowanym przedsięwzięciem jest niezbędnym elementem raportu. Analiza w tym zakresie ma istotne znaczenie dla ostatecznego kształtu planowanego przedsięwzięcia, albowiem czynniki społeczne są jednym z kryteriów, do których powinny odwoływać się warianty realizacji przedsięwzięcia, (por. wyrok WSA w Gdańsku z dnia 15 maja 2019 r., sygn. akt II SA/Gd 11/19).

Zdaniem organu odwoławczego w niniejszej sprawie Wójt Gminy Lubichowo dokonał prawidłowej oceny, iż zachodziła podstawa do odmowy wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach ze względu na treść art. 80 ust. 1 u.o.o.ś., gdyż raport przedstawiony przez inwestora uniemożliwił analizę planowanego przedsięwzięcia pod kątem zagrożeń i uciążliwości dla środowiska. Kolegium podzieliło stanowisko organu I instancji oraz stanowisko w tej kwestii zawarte w opinii Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w Starogardzie Gdańskim i w postanowieniu Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w Gdańsku, że przedstawiony przez inwestora raport wraz z dokonanym uzupełnieniem nie spełnia wszystkich obowiązkowych wymogów określonych w art. 66 u.o.o.ś.. Dlatego też argumenty odwołującego się dotyczące również zażalenia na orzeczenia w/w organów opiniujących nie znajdują żadnego uzasadnienia.

Zdaniem Kolegium w sprawie nie miało miejsca naruszenie przepisów postępowania w postaci art. 7, art. 77 § 1 i art. 107 § 3 w zw. z art. 75 § 1 i 12 Kpa. Organ I instancji jak również Regionalny Dyrektor Ochrony Środowiska w Gdańsku i Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w Starogardzie Gdańskim w sposób wnikliwy, a jednocześnie nie przedłużający postępowania - dokonały niezbędnych w sprawie czynności w celu zgromadzenia materiału dowodowego i rozpoznania sprawy, dopuszczając jako dowód wszystko, co mogło się przyczynić do wyjaśnienia sprawy. Wszechstronnie oceniony materiał dowodowy znalazł odzwierciedlenie w logicznej i wyczerpującej argumentacji wyjaśniającej wyrażonej w sprawie przez Wójta Gminy Lubichowo. Odnosząc się do dalszych zarzutów naruszenia przepisów postępowania, Kolegium miało na względzie, iż przepis art. 7a § 1 Kpa odnosi się wyłącznie do sytuacji, w której przedmiotem postępowania administracyjnego jest nałożenie na stronę obowiązku bądź ograniczenie lub odebranie stronie uprawnienia. Tymczasem sprawa o wydanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach dotyczy przyznania stronie uprawnienia, a nie nałożenia na stronę obowiązku ani pozbawienia jej uprawnienia przyznanego wcześniej na mocy decyzji administracyjnej.

Kolegium odnosząc się i zgadzając z uzasadnieniem decyzji organu I instancji zaznaczyło także, że zawarte w ustawie środowiskowej uregulowania dotyczące ocen środowiskowych mają na celu weryfikację oddziaływania inwestycji kwalifikowanych, a więc takich, które powodują albo mogą powodować potencjalne niebezpieczeństwo dla środowiska. Postępowanie to dotyczy planowanego dopiero przedsięwzięcia i sprowadza się do ustalenia, czy inwestycja w kształcie opisanym przez inwestora we wniosku zagraża środowisku oraz czy spełnia wymagania i parametry w zakresie ochrony środowiska. Zasadne jest w tym miejscu przywołanie zasady zapobiegania i przezorności, wynikającej z art. 6 ustawy Prawo ochrony środowiska, która zakłada przeciwdziałanie negatywnym skutkom emisji, koncentracji i natężenia zanieczyszczeń opierając się na działaniach polegających na zapobieganiu powstawaniu zanieczyszczeń. Zasada ta wymaga, aby wszelkie prawdopodobieństwa wystąpienia negatywnych skutków traktować jako pewność ich występowania. Kierując się zasadą przezorności, należy przyjąć, że działania, których skutki są niepewne, wątpliwe lub ryzykowne należy uznać za znaczące.

W wywiedzionej skardze pełnomocnik skarżącego wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu I instancji oraz o przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania.

Jednocześnie domagała się uchylenia postanowienia Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w Gdańsku z 20 kwietnia 2021r. w przedmiocie odmowy uzgodnienia realizacji przedsięwzięcia oraz postanowienie PPIS w Starogardzie Gdańskim z 10 czerwca 2021r. , co do których SKO nie zawarło rozstrzygnięcia.

Pierwszym zarzutem wobec decyzji odwoławczej jest brak odniesienia się w niej do wszystkich zarzutów odwołania, jak również brak rozpoznania wniosków o uchylenie postanowień RDOŚ i PPIS.

Kolegium w ocenie skarżącego nie ustosunkowało się do zarzutów żądania od inwestora ujednoliconej wersji raportu wobec twierdzenia inwestora, że przedłożył wszelkie uzupełnienia na wezwania organów i nie było podstaw do tworzenia "ujednoliconej" wersji raportu, skoro wszystkie dokumenty były w posiadaniu organów. Kolegium nie wskazało również podstaw uznania raportu za mało wiarygodny, poza subiektywną oceną organu, która to ocena zdaniem inwestora przekracza uprawnienia Kolegium. Podstawę materialnoprawną w niniejszej sprawie stanowiły przepisy ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko. Z unormowania ustawy wynika, iż w ramach oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko określa się, analizuje oraz ocenia bezpośredni i pośredni wpływ danego przedsięwzięcia na środowisko oraz zdrowie i warunki życia ludzi.

Zaskarżona decyzja odmawia określenia środowiskowych uwarunkowań realizacji przedsięwzięcia bez wskazania przesłanek merytorycznych do dalszego wariantowania planowanej inwestycji z uwagi na nieskomplikowany, standardowy charakter inwestycji, dotrzymanie wszystkich prawnie określonych standardów jakości środowiska wariantu rekomendowanego do realizacji, warunki terenowe wraz z organizacją technologiczną gospodarstwa jako całości.

Nie ustosunkowano się równie do okoliczności, iż negatywne uzgodnienia organów oparte były w szczególności o okoliczność nie przedłożenia przez inwestora ujednoliconej wersji raportu, które to żądanie nie znajduje uzasadnienia w przepisach prawa.

Naruszono również przepisy prawa materialnego, w postaci naruszenia art. 62 u.o.o.ś. przez brak pełnego odniesienia się w decyzji do wpływu planowanej inwestycji na życie i zdrowie ludzi oraz dóbr materialnych. Nadmiernie uwypuklany przez organ konflikt społeczny dotyczy zasadniczo sąsiadów inwestora, nie zaś całej społeczności lokalnej. Dodatkowo żadnego znaczenia nie ma kwestia czy w sąsiedztwie inne inwestycje są realizowane przez rodzinę inwestora, czy też innych rolników posiadających nieruchomości na terenie rolnym. Nadto sprzeciw lokalnej społeczności nie stanowi normatywnej podstawy do odmowy wydania decyzji ustalającej środowiskowe uwarunkowania realizacji przedsięwzięcia. Organ wydający decyzję środowiskową ma oczywiście obowiązek zapewnić udział społeczności lokalnej w postępowaniu, może ona składać uwagi i wnioski, a w jaki sposób zostały one wzięte pod uwagę właściwy organ musi wyjaśnić w uzasadnieniu decyzji środowiskowej.

W ocenie strony skarżącej nie wyjaśniono w sprawie wszystkich istotnych okoliczności, w tym kwestii wywodzenia podstawy żądań organów w zakresie koniecznych uzupełnień z przepisu art. 64 § 2 Kpa, w którym mowa jest o innych wymaganiach formalnych ustalonych w przepisach szczególnych.

Wskazanie alternatywnego wariantu przedsięwzięcia zgodnie z art. 66 ust 1 pkt 5 u.o.o.ś. należy do obowiązków wnioskodawcy, jednak to wnioskodawca je wskazuje i wnioskodawca uzasadnia ich alternatywność.

W ocenie skarżącego w sprawie nie ziściły się warunki wskazane w art. 81 u.o.o.ś., to jest przesłanki, w jakich organ może odmówić wydania pozytywnej decyzji. Natomiast jeżeli nie zachodzi żadna z okoliczności wskazanych w art. 81 u.o.o.ś. organ jest obowiązany do określenia środowiskowych uwarunkowań.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje:

Skarga nie zawiera uzasadnionych podstaw.

Sądowej kontroli, dokonywanej z punktu widzenia legalności aktu administracji publicznej, tj. zgodności z przepisami prawa procesowego i prawem materialnym mającym zastosowanie w danej sprawie, poddano decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Gdańsku z 20 lipca 2022 r., którą utrzymano w mocy decyzję Wójta Gminy Lubichowo o odmowie wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach dla przedsięwzięcia polegającego na budowie siedliska gospodarstwa o kierunku tucz trzody chlewnej wraz z niezbędną infrastrukturą techniczną na działce nr [...] w miejscowości Z., gmina Lubichowo, powiat starogardzki, województwo pomorskie i w ocenie sądu obie z wydanych decyzji nie obarczone są wadami, które uzasadniają ich uchylenie.

Wniosek z 10 sierpnia 2017 r. inicjujący postępowanie w sprawie środowiskowych uwarunkowań przedsięwzięcia został złożony na podstawie art. 71 ust. 1 ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko (Dz. U. z 2022 r., poz. 1029 ze zm.), dalej jako u.o.o.ś. Przepis ten stanowi, że uzyskanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach jest wymagane dla planowanych przedsięwzięć mogących zawsze znacząco oddziaływać na środowisko lub przedsięwzięć mogących potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko. Z kolei przepis art. 72 ust. 1 pkt 1 i pkt 3 u.o.o.ś., w brzmieniu obowiązującym w dacie wszczęcia postępowania, przewidywał, że wydanie tego rodzaju decyzji następuje przed uzyskaniem decyzji o pozwoleniu na budowę, decyzji o zatwierdzeniu projektu budowlanego, decyzji o pozwoleniu na wznowienie robót budowlanych oraz decyzji o pozwoleniu na zmianę sposobu użytkowania obiektu budowlanego lub jego części - wydawanych na podstawie ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz. U. z 2021 r., poz. 2351 oraz z 2022 r. poz. 88) czy decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu - wydawanej na podstawie ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym.

W niniejszej sprawie nie jest sporne, że przedsięwzięcie, które zamierza zrealizować skarżący, wymagało wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, gdyż zostało ono zakwalifikowane jako przedsięwzięcie mogące znacząco oddziaływać na środowisko, w oparciu o przepis § 2 ust. 2 pkt 2 w związku z § 2 ust. 1 pkt 51 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 9 listopada 2010 r. w sprawie określenia rodzajów przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko, bowiem obejmuje chów lub hodowlę zwierząt w liczbie nie mniejszej niż 210 dużych jednostek przeliczeniowych inwentarza. Do wniosku został dołączony raport o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko, kopia mapy ewidencyjnej, wypis i wyrys z ewidencji gruntów. Teren inwestycji nie jest objęty ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego.

Z akt sprawy wynika, że w toku postępowania RDOŚ w Gdańsku i PPIS w Starogardzie Gdańskim wezwały do uzupełnienia raportu o informacje odnoszące się do uzasadnienia wybranego wariantu oraz wskazania wariantu alternatywnego, a także do analizy wpływu inwestycji na środowisko oraz ludność, uwzględnienia procesu zakwaszania gnojowicy, przedstawienia ujednoliconej wersji raportu wobec zmian dotyczących sposobu zagospodarowania odpadów w toku postępowania.

Inwestor nie wykonał nałożonych zobowiązań prezentując stanowisko, że wymagane prawem dokumenty zostały przedłożone do sprawy, powinny zatem zostać ocenione przez orzekające organy.

RDOŚ w Gdańsku oraz PPIS w Starogardzie Gdańskim odmówiły pozytywnego zaopiniowania realizacji wnioskowanego przedsięwzięcia. Raport był także częścią procedury z udziałem społeczeństwa, którego reprezentanci wyrazili sprzeciw wobec inwestycji.

Na zlecenie Wójta Gminy Lubichowo dla oceny oddziaływania zapachowego planowanej inwestycji na otoczenie i warunki życia dla okolicznych mieszkańców zlecił wykonanie ekspertyzy odorowej. Wnioski tej ekspertyzy jednoznacznie wskazały, że oddziaływanie odorowe inwestycji wykroczy poza granice działki, na której miałaby ona powstać.

Zgodnie z art. 80 ust. 1 u.o.o.ś., jeżeli była przeprowadzona ocena oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko, właściwy organ wydaje decyzję o środowiskowych uwarunkowaniach, biorąc pod uwagę:

1) wyniki uzgodnień i opinii, o których mowa w art. 77 ust. 1;

2) ustalenia zawarte w raporcie o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko;

3) wyniki postępowania z udziałem społeczeństwa;

4) wyniki postępowania w sprawie transgranicznego oddziaływania na środowisko, jeżeli zostało przeprowadzone.

W niniejszej zaś sprawie uwzględnienie powyższych elementów procedury środowiskowej doprowadziło organy do trafnych, zdaniem sądu, wniosków, że planowane przedsięwzięcie narusza prawo w sposób, który uniemożliwia ustalenie środowiskowych warunków jego realizacji.

W toku procedury ocennej RDOŚ w Gdańsku w postanowieniu z 20 kwietnia 2021 r. o odmowie uzgodnienia warunków realizacji przedsięwzięcia jako przyczyny odmowy wskazał brak przedłożenia przez inwestora ujednoliconej wersji raportu o oddziaływaniu na środowisko dla planowanej inwestycji. Zdaniem RDOŚ nie posiadał on kompletnych informacji na temat planowanej inwestycji, co nie pozwoliło uzgodnić i określić warunków jego realizacji. PPIS wyraził negatywną opinię wobec planowanego przedsięwzięcia z uwagi na nieprzedstawienia racjonalnego wariantu alternatywnego oraz mapy z zaznaczonym faktycznym przewidywanym obszarem, na który przedsięwzięcie będzie oddziaływać. Powołał się organ sanitarny także na wykonaną w sprawie ekspertyzę odorową i wskazał, że projektowana chlewnia będzie stanowiła nadmierną uciążliwość dla lokalnej ludności, co już jest przyczyną konfliktów społecznych.

Z uzasadnienia zaskarżonej decyzji wynika, że organ odwoławczy za prawidłowe uznał twierdzenia organu I instancji oraz RDOŚ i PPIS, a sąd również nie znalazł podstaw do ich zakwestionowania, albowiem stawiane inwestycji zarzuty znajdują potwierdzenie w zebranym materiale dowodowym. Ponadto, jak już wskazano, przed wydaniem decyzji środowiskowej, organ uwzględnia m.in. dokonane uzgodnienia, co oznacza, że wprawdzie nie jest nimi związany, ale nie może ich pominąć (por. wyrok NSA z dnia 18 października 2018 r., sygn. akt II OSK 2952/17, dostępny w CBOSA). Rację ma skarżący, że nie są one bezwzględnie wiążące i podlegają ocenie w toku postępowania. Przy czym nie ulega wątpliwości, że RDOŚ, jako wyspecjalizowany organ z zakresu ochrony środowiska posiada odpowiednią wiedzę i kwalifikacje, ażeby kompleksowo i fachowo ocenić dokumentację planowanego przedsięwzięcia pod kątem oddziaływania na środowisko. Dlatego też, jeżeli w niniejszej sprawie organ ten dostrzegł uchybienia wpływające na możliwość ustalenia środowiskowych uwarunkowań przedsięwzięcia, organ chcąc sprostać wymogom art. 7 i art. 77 § 1 k.p.a., a także art. 80 ust. 1 u.o.o.ś., nie mógł tego stanowiska i wskazanych uchybień pominąć. Natomiast wobec potwierdzenia zarzutów RDOŚ i PPIS na skutek analizy przez orzekające organy materiału dowodowego, nie było możliwe pozytywne rozpoznanie wniosku inwestora.

Dokonując oceny kompletności zawartego w aktach sprawy raportu ooś wątpliwości Sądu wzbudził również zawarty w raporcie opis wariantowania przedsięwzięcia. Zgodnie z art. 66 ust. 1 pkt 5 u.o.o.ś. raport o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko powinien zawierać opis wariantów uwzględniający szczególne cechy przedsięwzięcia lub jego oddziaływania, w tym:

a) wariantu proponowanego przez wnioskodawcę oraz racjonalnego wariantu alternatywnego,

b) racjonalnego wariantu najkorzystniejszego dla środowiska

- wraz z uzasadnieniem ich wyboru.

Oznacza to, że raport musi zawierać opis trzech wariantów, które uwzględniają szczególne cechy danego przedsięwzięcia lub jego oddziaływania, tj. wariant proponowany przez inwestora, racjonalny wariant alternatywny oraz wariant najkorzystniejszy dla środowiska. Z kolei dyspozycja art. 66 ust. 1 pkt 6 u.o.o.ś. wymaga także określenia przewidywanego oddziaływania na środowisko w aspekcie każdego z analizowanych wariantów (por. wyrok NSA z dnia 19 listopada 2013 r., II OSK 1376/12, z dnia 17 stycznia 2017 r., II OSK 89/16, dostępne na stronie https://orzeczenia.nsa.gov.pl.). Co do zasady, także wariant proponowany przez wnioskodawcę oraz wariant najkorzystniejszy dla środowiska powinny być różne.

W niniejszej sprawie raport, w wersji przedstawionej wraz z wnioskiem, zawierał nieprawidłowy opis wariantów, albowiem wskazywał wyłącznie wariant inwestora z organizacją 1990 stanowisk do tuczu w systemie otwartym, bezściółkowym i racjonalny wariant alternatywny z organizacją 2700 stanowisk do tuczu w systemie otwartym, bezściółkowym z większą powierzchnią zabudowy. W obu tych wariantach przyjęto takie same rozwiązania lokalizacyjne, wyjaśniając, że lokalizacja rozbudowywanego obiektu istniejącej chlewni na działce nr [...] jest rozwiązaniem optymalnym. Również w obu wskazanych wariantach przewidziano zastosowanie jednakowej technologii produkcji trzody chlewnej w systemie bezściółkowym w cyklu otwartym w oparciu o projektowany obiekt inwentarski. Różnica pomiędzy wariantem inwestora a racjonalnym wariantem alternatywnym polegała na wielkości projektowanego obiektu i ilości stanowisk do tuczu. Natomiast racjonalny wariant najkorzystniejszy dla środowiska utożsamiono z wariantem przewidzianym przez inwestora, co, w ocenie Sądu, oznacza, że w ogóle nie przedstawiono racjonalnego wariantu najkorzystniejszego dla środowiska w świetle dyspozycji art. 66 ust. 1 pkt 5 lit. b u.o.o.ś. Dlatego też miało to istotny wpływ na rozstrzygnięcie tej sprawy, biorąc pod uwagę, że tego rodzaju wadliwość raportu powoduje, że nie można usunąć tej wady przez jego uzupełnienie bez kompleksowej korekty pozostałych jego elementów. Bezspornie także raport powinien być dokumentem spójnym, logicznym i całościowo określać projektowane przedsięwzięcie także zasadne było oczekiwanie przez RDOŚ przedstawienie jego wersji ujednoliconej. Dostrzec także należy, że w toku postępowania inwestor celem minimalizowania wpływu przedsięwzięcia na środowisko w aspekcie uciążliwości odorowej i ograniczania populacji much wskazał na planowany proces zakwaszania gnojowicy. Zmiana ta niejako przedstawiła przedsięwzięcie w nowym wariancie, nieocenianym w raporcie, która wygenerowała zmianę w cały procesie technologicznym dotyczącym magazynowania gnojowicy, ruchu pojazdów i generowania poziomu hałasu, jak i wykorzystywanych surowców. Zdaniem Sądu koniecznym było ujednolicenie raportu i oczekiwania organów w tym zakresie były uzasadnione.

Specyfika realizacji określonego przedsięwzięcia nie może powodować naruszenia art. 66 ust. 1 pkt 5 u.o.o.ś. Opracowanie wariantu najkorzystniejszego dla środowiska oprócz wariantu proponowanego przez wnioskodawcę oraz racjonalnego wariantu alternatywnego, a także uzasadnienie ich wyboru jest bowiem obowiązkiem ustawowym, o którym stanowi przepis art. 66 ust. 1 pkt 5 lit. a i lit. b u.o.o.ś.

Ustawodawca zakłada wynikającą z istnienia potencjalnej możliwości przedstawienia różnych wariantów planowanej inwestycji, konieczność ich analizy przez inwestora i przedstawienia w taki sposób, by organ wydający środowiskowe uwarunkowania dysponował materiałem do dokonania własnej analizy, który z tych wariantów jest możliwy do realizacji z punktu widzenia zagrożeń dla środowiska. Inwestor nie może więc z góry ograniczać możliwości analizy oddziaływań na środowisko wynikających z różnych wariantów planowanego przedsięwzięcia przez przedstawienie opisu tylko jednej wersji, bądź kilku wersji różniących się w taki sposób, że nie można ich traktować jako wariantów. Elementy różnicujące warianty winny być analizowane w kontekście charakteru przedsięwzięcia, przy uwzględnieniu, jaka część składowa przedsięwzięcia nadaje mu zasadniczy kształt i co najbardziej wywiera wpływ na środowisko. Tylko takie sformułowanie wariantów realizuje cel ustawy, albowiem umożliwia takie ukształtowanie warunków realizacji przedsięwzięcia, które zabezpieczy środowisko przez niekorzystnym oddziaływaniem.

W ocenie Sądu, przedstawione opisy dwóch zamiast trzech niezbędnych wariantów nie spełniają wymogów racjonalnego wariantu alternatywnego oraz wariantu najkorzystniejszego dla środowiska i nie mogły stanowić podstawy do ustalenia środowiskowych uwarunkowań realizacji przedsięwzięcia.

Dla spełnienia ustawowych wymogów art. 66 ust. 1 pkt 5 i 6 u.o.o.ś. należy dokładnie opisać każdy z wariantów, uzasadnić ich wybór oraz określić przewidywane oddziaływania na środowisko każdego z tych wariantów we wszystkich możliwych aspektach. Tego zabrakło w przedłożonym w niniejszej sprawie raporcie oddziaływania na środowisko.

Powyższej oceny nie zdołały podważyć natomiast zarzuty skargi, gdyż w rzeczywistości stanowią one wyraz niezadowolenia strony z faktu, że projektowana inwestycji nie zyskała aprobaty organów i nie może zostać zrealizowana. I nie podziela Sąd argumentacji skargi, że istniejący lokalny konflikt społeczny jest nadmiernie uwypuklany przez organy. Z treści oceny odorowej wynika, że w obrębie 2 km od działki objętej inwestycją istnieje 22 producentów trzody chlewnej i 2 producentów kurcząt i każda z tych inwestycji generuje uciążliwości odorowe, zatem nie można odmówić mieszkańcom prawa do postulowania ograniczenia w realizacji kolejnych uciążliwych chlewni, skoro jak wskazuje ekspertyza odorowa aktualna uciążliwość zapachowa w otoczeniu terenu planowanej inwestycji będzie znacząco wykraczała poza granice działki, na której ma być zlokalizowane przedsięwzięcie.

Mając to wszystko na uwadze sąd uznał, że wydane decyzje odpowiadają prawu. W szczególności, Wójt dochował procedury przewidzianej w u.o.o.ś. i po uzyskaniu stanowisk organów uzgadniających i ekspertyzy odorowej zasadnie stanął na stanowisku, że nie jest możliwe pozytywne rozstrzygnięcie wniosku skarżącego wobec identyfikacji negatywnych przesłanek, stanowiących przeszkodę dla ustalenia środowiskowych uwarunkowań planowanej przez inwestora inwestycji w niniejszej sprawie. Zgodnie z cytowanym wyżej przepisem art. 80 ust. 1 u.o.o.ś. jeżeli była przeprowadzona ocena oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko, właściwy organ wydaje decyzję o środowiskowych uwarunkowaniach, biorąc pod uwagę:

1) wyniki uzgodnień i opinii, o których mowa w art. 77 ust. 1;

2) ustalenia zawarte w raporcie o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko;

3) wyniki postępowania z udziałem społeczeństwa;

4) wyniki postępowania w sprawie transgranicznego oddziaływania na środowisko, jeżeli zostało przeprowadzone.

Natomiast w sprawie wyniki uzgodnień i opinii są negatywne, raport ooś jest niekompletny, zaś udział społeczeństwa w postępowaniu wykazał sprzeciw lokalnej społeczności wobec zamiarów inwestora. Nie ziściła się żadna z przesłanek warunkujących pozytywną ocenę wniosku o ustalenie środowiskowych uwarunkowań.

W ocenie sądu, przeprowadzone postępowanie spełnia przy tym wymogi art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 Kpa, zaś uzasadnienie decyzji jest zgodne z art. 107 § 3 Kpa. Przy czym należy zauważyć, że uzasadnienie decyzji organu pierwszej instancji szczegółowo opisuje kolejne etapy postępowania, zaś merytorycznie szeroko omawia problematykę niniejszej sprawy czyniąc uzasadnienie o odmowie ustalenia środowiskowych uwarunkowań przedsięwzięcia kompletnym i poddającym się ocenie sądowej. Także rozstrzygnięcie organu odwoławczego jest spójne i logiczne. Oceny tej nie zdołały podważyć zarzuty skargi. Chybiony jest zarzut, że organ odwoławczy nie ocenił poprawności rozstrzygnięcia uzgodnieniowego i opiniującego, bowiem ocena ta została przez Kolegium dokonana i jest ona pozytywna.

Z tych względów Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku, działając na podstawie art. 151 p.p.s.a., skargę oddalił.