Postanowienie NSA, sygn. akt II OZ 691/24
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2024-12-03 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6153 Warunki zabudowy  terenu
Hasła tematyczne: Planowanie przestrzenne
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Umorzono postępowanie zażaleniowe
Powołane przepisy: article: art. 152 § 1 i art. 161 § 1 pkt 3 w zw. z art. 193 i art. 197 § 2
journal: Dz.U. 2024 poz 935
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j.)

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Arkadiusz Despot-Mładanowicz po rozpoznaniu w dniu 3 grudnia 2024 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia M. S. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach z dnia 9 lipca 2024 r. sygn. akt II SA/Ke 188/24 o odmowie wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji w sprawie ze skarg R. G., P. K., M. S. i J. H. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Kielcach z dnia 30 stycznia 2024 r. znak: SKO.PZ-71/6099/724/2023 w przedmiocie ustalenia warunków zabudowy postanawia: umorzyć postępowanie zażaleniowe.


UZASADNIENIE

Postanowieniem z 9 lipca 2024 r., II SA/Ke 188/24, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach, na podstawie art. 61 § 3 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2024 r. poz. 935; dalej: p.p.s.a.), po rozpoznaniu wniosków R. G., M. S. i J. H. o wstrzymanie wykonania decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Kielcach z 30 stycznia 2024 r. znak: SKO.PZ-71/6099/724/2023 w przedmiocie ustalenia warunków zabudowy w sprawie ze skarg R. G., P. K., M. S. i J. H. na ww. decyzję, odmówił wstrzymania jej wykonania.

Zażalenie na powyższe postanowienie złożył M. S., wnosząc o jego zmianę i wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji. Sądowi I instancji zarzucono naruszenie:

1) art. 61 § 1 i 3 p.p.s.a. w zw. z art. 63 ust. 2 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (dalej: u.p.z.p.) i w zw. z art. 32 ust. 4 pkt 1 oraz art. 33 ust. 2 pkt 3 ustawy – Prawo budowlane (u.p.b.) polegającej na ich błędnej wykładni wyrażającej się w uznaniu, że decyzja o warunkach zabudowy nie podlega wykonaniu, które mogłoby być wstrzymane w oparciu o art. 61 § 1 i 3, podczas gdy zdaniem skarżącego prawidłowa wykładnia wskazanych przepisów prowadzi do wniosku, że obowiązywanie decyzji o warunkach zabudowy, która jest obowiązkowym załącznikiem do wniosku o pozwolenie na budowę (art. 33 ust. 2 pkt 3 u.p.b.), jest jednym z materialnoprawnych warunków uzyskania pozwolenia na budowę (art. 32 ust. 4 pkt 1 u.p.b.), zaś to, że skutki prawne aktu administracyjnego polegające na wytworzeniu praw do terenu, naruszeniu prawa własności lub uprawnień osób trzecich (art. 63 ust. 2 u.p.z.p.) same w sobie nie są jedynymi skutkami, którym wstrzymanie wykonania decyzji może służyć;

2) art. 4 ust. 3 Traktatu o Unii Europejskiej (T.U.E.) w zw. z art. 61 § 1 i 3 p.p.s.a. oraz w zw. z art. 1, 3 i 5 dyrektywy Parlamentu Europejskiego i Rady 2009/147/WE z 30 listopada 2009 r. w sprawie ochrony dzikiego ptactwa (dyrektywa 2009/14) oraz art. 49 ustawy o ochronie przyrody (u.o.p.) oraz § 6 ust. 1 i 3 rozporządzenia Ministra Środowiska z 16 grudnia 2016 r. w sprawie ochrony gatunkowej zwierząt oraz w zw. z art. 216 ust. 2 Traktatu o Funkcjonowaniu Unii Europejskiej (T.F.U.E.) w zw. z art. 6 i załącznikiem II do Konwencji o ochronie gatunków dzikiej flory i fauny europejskiej oraz ich siedlisk sporządzonej w Bernie 19 września 1979 r. (Konwencja Berneńska), polegające na ich błędnej, bo zawężającej rozumienie pojęcia "wstrzymania wykonania", wykładni, w sytuacji gdy wyrażona w art. 4 ust. 3 T.U.E. zasada lojalności, prounijnej interpretacji przepisów krajowych i skutku pośredniego prawa Unii nakłada na organy administracji i Sądy Państwa Członkowskiego obowiązek dokonania takiej wykładni pojęcia "wstrzymanie wykonania", która będzie w pełni realizowała cele związane z ochroną dzikiego ptactwa (wyrażone w dyrektywie 2009/147) oraz gatunków ściśle chronionych (wyrażone w ratyfikowanej zarówno przez Rzeczpospolitą Polską jak i Unię Europejską Konwencji Berneńskiej), tj. która uchyli ryzyko grożące przedstawicielom chronionych przez te przepisy gatunków, lub takiej, z której będzie wynikał obowiązek zastosowania odpowiedniego środka tymczasowego dla ochrony wspomnianych zwierząt, nawet w braku ku temu wyraźnej podstawy prawnej w prawie krajowym.

W odpowiedzi na zażalenie M. sp. z o.o. w K. wniosło o oddalenie zażalenia.

Wyrokiem z 11 września 2024 r., II SA/Ke 188/24, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach, po rozpoznaniu ww. skarg, w punkcie I. uchylił zaskarżoną decyzję oraz decyzję organu I instancji, a w punkcie II. zasądził od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Kielcach na rzecz skarżących kwoty po 997 złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 161 § 1 pkt 3 p.p.s.a. sąd wydaje postanowienie o umorzeniu postępowania, gdy postępowanie z innych przyczyn stało się bezprzedmiotowe.

Stosownie do art. 193 p.p.s.a., jeżeli nie ma szczególnych przepisów postępowania przed Naczelnym Sądem Administracyjnym, do postępowania tego stosuje się odpowiednio przepisy postępowania przed wojewódzkim sądem administracyjnym. W myśl art. 197 § 2 p.p.s.a., do postępowania toczącego się na skutek zażalenia stosuje się odpowiednio przepisy o skardze kasacyjnej.

Na podstawie art. 61 § 3 p.p.s.a., po przekazaniu sądowi skargi sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części zaskarżonego aktu, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Zgodnie z art. 61 § 6 p.p.s.a. wstrzymanie wykonania aktu lub czynności traci moc z dniem wydania przez sąd orzeczenia uwzględniającego skargę albo z dniem uprawomocnienia się orzeczenia oddalającego skargę.

Natomiast w myśl art. 152 § 1 p.p.s.a. w razie uwzględnienia skargi na akt lub czynność, nie wywołują one skutków prawnych do chwili uprawomocnienia się wyroku, chyba że sąd postanowi inaczej.

W niniejszej sprawie, przed rozpoznaniem zażalenia na zaskarżone postanowienie z 9 lipca 2024 r., II SA/Ke 188/24, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach wyrokiem z 11 września 2024 r., II SA/Ke 188/24, uwzględnił skargę i uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu I instancji. Jednocześnie Sąd I instancji nie zawarł w wyroku rozstrzygnięcia, z którego wynikałoby, że pomimo uwzględnienia skargi zaskarżona decyzja wywołuje skutki prawne.

W tym miejscu wyjaśnienia wymaga, że istotą ochrony tymczasowej udzielanej na podstawie art. 61 § 3 p.p.s.a. jest zabezpieczenie interesów strony skarżącej przez wstrzymanie wykonalności aktu administracyjnego do czasu zakończenia jego kontroli pod względem zgodności z prawem, dokonywanej przez sąd administracyjny. Sąd I instancji uwzględnił skargę i uchylił zaskarżoną decyzję a zatem zastosowanie miał art. 152 § 1 p.p.s.a. W związku z powyższym wyrokiem na podstawie art. 152 § 1 p.p.s.a. zaskarżona decyzja nie wywołuje skutków prawnych do chwili jego uprawomocnienia się. W tych okolicznościach rozpatrywanie zażalenia na postanowienie o odmowie wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji jest zbędne bowiem skarżący z mocy art. 152 § 1 p.p.s.a. posiada ochronę tymczasową z uwagi na uwzględnienie skargi. Ochrona ta trwa do uprawomocnienia się wyroku z 9 lipca 2024 r.

W tej sytuacji, po wydaniu przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach wyroku z 9 lipca 2024 r., kwestia dotycząca rozstrzygnięcia o wstrzymaniu wykonania zaskarżonej decyzji stała się bezprzedmiotowa, ponieważ aktualnie decyzja ta nie wywiera skutków prawnych.

Z tych względów, na podstawie art. 152 § 1 i art. 161 § 1 pkt 3 w związku z art. 193 i art. 197 § 2 p.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji.