Wyrok WSA w Bydgoszczy, sygn. akt II SA/Bd 556/24
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy
Data orzeczenia: 2024-09-25 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6181 Zajęcie nieruchomości i wejście na nieruchomość, w tym pod autostradę
Hasła tematyczne: Administracyjne postępowanie
Skarżony organ: Wojewoda
Treść wyniku: oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 58
journal: Dz.U. 2024 poz 572
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j.)
article: art. 59
journal: Dz.U. 2024 poz 572
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j.)

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący: sędzia WSA Renata Owczarzak (spr.) Sędziowie: sędzia WSA Katarzyna Korycka asesor WSA Mariusz Pawełczak po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym w dniu 25 września 2024 r. sprawy ze skargi D. K. na postanowienie Wojewody z dnia [...] kwietnia 2024 r. nr [...] w przedmiocie przywrócenia terminu do wniesienia środka odwoławczego oddala skargę.


UZASADNIENIE

Decyzją z dnia [...] listopada 2023 r., nr [...] Starosta M. orzekł o ograniczeniu sposobu korzystania z nieruchomości oznaczonej numerem geodezyjnym 1841/2 o pow. 0,1540ha, obręb M., gm. M., stanowiącej własność [...] Sp. z o.o. z siedzibą w K. poprzez udzielenie [...] [...] Sp. z o.o. z siedzibą w P. Oddział Dystrybucji B. zezwolenia na realizację inwestycji polegającej na przyłączeniu do sieci [...] [...] Sp. z o.o. ogólnodostępnej sieci ładowania pojazdów w mieście M. w oparciu o decyzję o ustaleniu lokalizacji celu publicznego polegającej na budowie kontenerowej stacji transformatorowej SN/nn 15/0,4 kV, linii kablowej SN-15 kV i nn 0,4 kV, złącz kablowo-pomiarowych nn 0,4 kV oraz demontażu istniejącej stacji transformatorowej.

Ww. decyzja została wysłana na adres wskazany przez stronę tj. ul. [...], 62-510 K.. Pierwsze awizowanie nastąpiło w dniu [...].11.2023 r., a w dniu [...].11.2023r. powyższa przesyłka została awizowana powtórnie. Na skutek nieodebrania awizowanej przesyłki, w dniu [...].11.2023r. została przekazana do Starosty [...] z adnotacją: "Zwrot. Nie podjęto w terminie". W takiej sytuacji Starosta M. uznał, że nastąpiło skuteczne doręczenie decyzji.

P. z dnia [...] stycznia 2024 r. [...] Sp. z o.o. z złożyła wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania od decyzji Starosty [...] z dnia [...] listopada 2023 r., nr [...] oraz wniosła odwołanie od decyzji.

W uzasadnieniu przedmiotowego wniosku wskazano, że w sprawie zakończonej decyzją Starosty [...] z dnia [...] listopada 2023r., nr [...] wnioskodawczyni nie otrzymała żadnego awiza, przy czym w czasie pierwszego i drugiego awizowania biuro było normalnie otwarte i spółka odbierała korespondencję. W dniu pierwszego awizowania Spółka [...] otrzymała cztery przesyłki, a w dniu [...].11.2023 r. jedną, na dowód czego wnioskodawczyni przedłożyła raport otrzymanej korespondencji.

[...] Sp. z o.o. podkreśliła, że nie było żadnych przyczyn, dla których listonosz miałby takie awizo zostawić, skoro w dniu kiedy rzekomo pozostawił awiza, doręczał wnioskodawcy inne przesyłki. Ponadto Spółka kategorycznie zaprzeczyła, aby w tym czasie ktokolwiek zostawiał awizo w jej skrzynce. Spółka prowadzi wielomilionowe interesy i nie zdarza się tak, aby mogła powstać sytuacja, kiedy jej biuro byłoby nieczynne i nie odbierała korespondencji. Do wniosku dołączono kopię reklamacji [...]

Sp. z o.o. złożonej do Poczty [...] S.A., w której wskazano, że posiada umowę z żądaniem doręczenia na dostarczanie korespondencji do skrytki pocztowej nr [...] w K.. Jednakże w skrytce nie było awiza informującego o konieczności odebrania korespondencji "w okienku". Skrytka sprawdzana jest systematycznie wyłącznie przez zaufanych pracowników. W międzyczasie "przy okienku" odbierano inne listy, ZPO i żaden z pracowników poczty nie poinformował, że na odbiór czeka jakakolwiek dodatkowa przesyłka - awizowana decyzja Starosty [...]. Nieodebranie korespondencji przez [...] Sp. z o.o. sprowadza na Spółkę szereg konsekwencji prawnych, dlatego też Spółka poprosiła o pisemną odpowiedź do Starostwa Powiatowego w M. z informacją, że list nie został odebrany bez winy [...] Sp. z o.o. Zdaniem [...] Sp. z o.o. uchybienie terminu do wniesienia odwołania nastąpiło bez jej winy.

P. z dnia [...] stycznia 2023 r. Poczta [...] S.A. Biuro Wsparcia Klientów Regionalny Dział Obsługi Klientów w R., w odpowiedzi na zgłoszenie nr [...] z dnia [...].01.2024 r. dotyczące braku pozostawienia zawiadomień awizacyjnych na przesyłkę poleconą nr [...] w skrytce pocztowej nr [...] wskazała, że sprawa została rozpatrzona.

W uzasadnieniu Poczta [...] S.A. wyjaśniła, że zgodnie z art. 37 ustawy z dnia 23 listopada 2012 r. - Prawo pocztowe (Dz.U. z 2023 r., poz. 1640) jest zobowiązana doręczać przesyłki pocztowe adresatowi pod wskazanym adresem. Pracownik doręczający przesyłkę podaje, że obydwa zawiadomienia (pierwsze i powtórne) pozostawione zostały w skrzynce oddawczej, pod adresem wskazanym na przesyłce. Przesyłka o numerze 00259007734101289495 z powodu niepodjęcia w ustawowym terminie została zwrócona do nadawcy w dniu [...].11.2023 r. z adnotacją "nie podjęto w terminie".

Dodatkowo poinformowano, iż zgodnie z Regulaminem udostępniania i korzystania ze skrytek pocztowych Poczty [...] S.A. (§ 3) do odbioru za pośrednictwem skrytki/przegródki pocztowej nie mogą być kierowane zawiadomienia oraz przesyłki, których sposób, zasady i tryb nadania i doręczenia określają inne ustawy, niż ustawa - Prawo pocztowe. Przedmiotowa przesyłka została nadana na zasadach specjalnych w postępowaniu administracyjnym, dlatego nie podlegała awizowaniu poprzez skrytkę pocztową.

Odnośnie do zarzutu nie poinformowania pracownika firmy, podczas odbioru innych przesyłek o ww. przesyłce podano, iż obecnie trudno jednoznacznie odnieść się do zaistniałej sytuacji i wyjaśnić okoliczności zdarzeń związanych z próbą odbioru przedmiotowej przesyłki. Z uzyskanych wyjaśnień wynika, że pracownicy nie pamiętają opisanej sytuacji, podają jednak, że zawsze sprawdzają przesyłki na życzenie klienta Jednocześnie odnosząc się do wniosku o przekazanie wyjaśnień do nadawcy - Starostwa Powiatowego w M., Poczta [...] SA wskazała, że zgodnie z art. 237 § 3 Kodeksu postępowania administracyjnego o sprawie załatwienia skargi zawiadamia się skarżącego, czyli [...] Sp. z o.o.

Postanowieniem z dnia [...] kwietnia 2024 r., nr [...] Wojewoda K. – P., działając na podstawie art. 58 § 1 i § 2, art. 59 § 2 oraz art. 134 ustawy z dnia [...] czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego

(Dz. U. z 2024 r., poz. 572) odmówił przywrócenia terminu do złożenia odwołania od decyzji Starosty [...] z dnia [...] listopada 2023 r. (GN.6853.1.2023) oraz stwierdził uchybienie terminu do wniesienia odwołania od decyzji Starosty [...] z dnia [...] listopada 2023 r. nr [...].

Wojewoda K.-P. w uzasadnieniu postanowienia stwierdził, że Spółka uchybiła - określonemu w art. 129 § 2 k.p.a. - czternastodniowemu terminowi do wniesienia odwołania od decyzji Starosty [...] z dnia [...] listopada 2023 r. (GN.6853.1.2023) o ograniczeniu sposobu korzystania z nieruchomości.

W ocenie Wojewody K.-P. nie może budzić wątpliwości skuteczność doręczenia stronie ww. decyzji. Z akt sprawy jednoznacznie wynika, że decyzja ta została doręczona skarżącej w dniu [...] listopada 2023 r. w tzw. trybie zastępczym, przewidzianym w art. 44 k.p.a. i mającym odpowiednie zastosowanie do podmiotów wskazanych w art. 45 k.p.a., który stanowi, że jednostkom organizacyjnym i organizacjom społecznym doręcza się pisma w lokalu ich siedziby do rąk osób uprawnionych do odbioru pism. Przepis art. 44 stosuje się odpowiednio.

Zdaniem Wojewody, doręczenie [...] Sp. z o.o. decyzji z dnia [...] listopada 2023 r. było zgodne z wymogami określonymi rozporządzeniem Ministra Administracji i Cyfryzacji z dnia [...] kwietnia 2013r. w sprawie warunków wykonywania usług powszechnych przez [...] wyznaczonego (Dz.U. z 2020 r., poz. 1026) i jak wynikało z materiału dokumentacyjnego sprawy, placówka pocztowa przechowywała ją przez czternaście dni i była ona dwukrotnie awizowana, po raz pierwszy - w dniu [...] listopada 2023 r. i po raz drugi - w dniu [...] listopada 2023 r. Z kolei zawiadomienia o pozostawieniu przesyłki w konkretnie wskazanym urzędzie pocztowym i o możliwości jej odbioru w terminie 7 dni od dnia pozostawienia zawiadomień, umieszczono w skrzynce oddawczej pod adresem wskazanym na przesyłce.

Wobec nieodebrania przez Spółkę przesyłki w ww. terminie, została ona zwrócona do organu w dniu [...] listopada 2023r. Adnotacje dotyczące wykonania opisanych czynności poczynione na kopercie, w której przesłano decyzję organu pierwszej instancji, oraz na "potwierdzeniu odbioru" przesyłki (tzw. zwrotnym dowodzie doręczenia korespondencji) zostały opatrzone podpisem doręczyciela. Istotne jest również w sprawie to, że Spółka nie kwestionowała, iż ma siedzibę pod adresem doręczenia przesyłki, zwłaszcza że pod tym adresem nastąpiło skuteczne doręczenie np. zawiadomienia z dnia [...].09.2023 r. o zapoznaniu się ze zgromadzonym materiałem dowodowym.

Wojewoda podkreślił, że w trakcie prowadzonego przed Starostą Mogileńskim postępowania administracyjnego, [...] Sp. z o.o. nie odebrała (pomimo dwukrotnego awizowania) również zawiadomienia z dnia [...] sierpnia 2023 r. o wszczęciu postępowania (k. 20 akt sprawy). Ponadto wskazano, że Poczta [...] SA w odpowiedzi na reklamację wskazała, że zgodnie z Regulaminem udostępniania i korzystania ze skrytek pocztowych Poczty [...] S.A. (§ 3), do odbioru za pośrednictwem skrytki/przegródki pocztowej nie mogą być kierowane zawiadomienia oraz przesyłki, których sposób, zasady i tryb nadania i doręczenia określają inne ustawy niż ustawa - Prawo pocztowe. Przedmiotowa przesyłka została nadana na zasadach specjalnych w postępowaniu administracyjnym, dlatego nie podlegała awizowaniu poprzez skrytkę pocztową.

Przechodząc do kwestii ewentualnego zaktualizowania się przesłanek do przywrócenia terminu do wniesienia przez Spółkę odwołania, Wojewoda wskazał, że w okolicznościach sprawy Spółka dowiedziała się o wydaniu decyzji w dniu 2 stycznia

2024r., kiedy to pracownik Spółki udał się do Starostwa Powiatowego w M. i przejrzał dokumenty sprawy. P. z dnia [...] stycznia 2024 r. [...] Sp. z o.o. złożyła wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania od decyzji Starosty [...] z dnia [...] listopada 2023 r. (GN.6853.1.2023) oraz wniosła odwołanie od ww. decyzji. P. zostały nadane pocztą [...] stycznia 2024 r. Termin do złożenia wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania został zatem zachowany.

W ocenie Wojewody K.-P., Spółka nie uprawdopodobniła braku winy w uchybieniu terminu do wniesienia odwołania, ponieważ w przedmiotowej sprawie Spółka powołała się we wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania na niezawiniony brak wiedzy o wydaniu decyzji z dnia [...] listopada 2023 r. i okoliczność nieotrzymania zawiadomień o kierowanej do niej przesyłce zawierającej tę decyzję. Powinna uwiarygodnić stosowną argumentacją swoją staranność oraz fakt, że przeszkoda była od niej niezależna i istniała w czasie biegu terminu do dokonania czynności procesowej i trwała do momentu wystąpienia z wnioskiem o przywrócenie terminu. W ocenie organu II instancji, przedłożone raporty otrzymanej korespondencji sporządzone przez Spółkę o prawdopodobnie przyjmowanej korespondencji, nie są miarodajnym dowodem.

W ocenie Wojewody skuteczność doręczenia stronie przedmiotowej decyzji nie pozostawia wątpliwości, gdyż została ona doręczona prawidłowo, z uwzględnieniem wymogów nakładanych na [...] pocztowego. Oceny w tym zakresie nie może zmienić podniesiona przez Spółkę argumentacja odwołująca się do prowadzenia wielomilionowych interesów i wielości spraw w jakich Spółka była i jest uczestnikiem.

Organ administracji podkreślił, że działania Spółki związane z prowadzeniem innych spraw, w żaden sposób nie uprawdopodabniają, że skarżąca dochowała należytej staranności w bieżącym odbieraniu korespondencji kierowanej do niej w niniejszej sprawie oraz, że uchybienie terminu do wniesienia odwołania w tej konkretnej sprawie było niezawinione. Tym bardziej, że już wcześniej także nie odbierała korespondencji w niniejszej sprawie, co stoi w sprzeczności z deklaracją odbierania całej korespondencji (zawiadomienie z dnia [...].08.2023 r. o wszczęciu postępowania).

Wojewoda zauważył, że uprawdopodobnienie istnienia danej okoliczności jest środkiem zastępczym dowodu w ścisłym tego słowa znaczeniu i nie daje pewności, lecz tylko wiarygodność (prawdopodobieństwo) twierdzenia o jakimś fakcie. Nie oznacza zatem udowodnienia braku winy, ale wskazanie z dużym stopniem prawdopodobieństwa, że dana czynność w określonym przez przepisy prawa czasie nie mogła zostać dokonana z przyczyn nieleżących po stronie zainteresowanego.

Wojewoda zwrócił uwagę, że obowiązkiem strony postępowania należycie zabezpieczającej swoje interesy jest jednoznaczne wskazanie takiego adresu do doręczeń, który gwarantować będzie możliwość czynnego udziału w sprawie, bez narażania się na skutki uchybień terminów. Skoro w całym postępowaniu w niniejszej sprawie przed Starostą Mogileńskim strona nie wskazywała innego adresu dla doręczeń, niż ul. [...] w K. (ten adres jest także wskazany we wniosku o przywrócenie terminu i w odwołaniu), to był on wiążący dla organu, który nie miał obowiązku, a właściwie nie mógł zastanawiać się, czy dotychczasowy adres jest adresem do doręczeń i dokonywać w tym zakresie wyborów. W Krajowym Rejestrze Sądowym adresem wskazanym przez [...] Sp. z o.o. jest adres: ul. [...], 62-510 K..

Biorąc pod uwagę powyższe, zdaniem Wojewody Starosta M. właściwie uznał, że doręczenie nastąpiło pod prawidłowy adres, który wyraźnie był wskazywany w całej korespondencji pochodzącej od Spółki. Natomiast Spółka nie uprawdopodobniła w żaden sposób, iż przesyłka nie była prawidłowo awizowana, skoro zawierała wszystkie wymagane adnotacje pracownika poczty.

Ponadto Wojewoda wskazał, że osoba należycie dbająca o swoje interesy powinna zabezpieczyć sposób odbioru korespondencji i przekazywania jej o tym informacji, zgodnie bowiem z art. 41 k.p.a., w toku postępowania strony oraz ich przedstawiciele i pełnomocnicy mają obowiązek zawiadomić organ administracji publicznej o każdej zmianie swego adresu, a zaniedbanie tego obowiązku sprawia, że doręczenie pisma pod dotychczasowym adresem ma skutek prawny. [...] Sp. z o.o. w toku postępowania nie wskazywała, że doręczenie ma się odbywać do skrytki pocztowej.

W skardze do Sądu [...] Sp. z o.o. z siedzibą w K. zarzuciła postanowieniu Wojewody [...] P. z dnia [...].04.2024r.,

nr [...].AN następujące uchybienia:

. naruszenie przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, a polegające na naruszeniu przepisów tj. art. 58 § 1 kpa poprzez niewłaściwe zastosowanie art. 58 § 1 kpa i uznanie w ustalonym stanie faktycznym, że skarżąca nie uprawdopodobniła, iż uchybienie nastąpiło bez jej winy,

. naruszenie przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, a polegające na błędnym zastosowaniu art. 44 § 1 i § 4 kpa w związku z art. 45 kpa wskutek błędnego przyjęcia, że w okolicznościach sprawy doszło do sytuacji niemożności doręczenia pisma w sposób wskazany w art. 42 i 43 kpa oraz, że w związku z tym istniały podstawy do uznania za doręczoną decyzji Starosty [...] z dnia [...] listopada 2023r. (znak sprawy: GN.6853.1.2023) wskutek dwukrotnego awizowania przesyłki zawierającą tą decyzję.

W świetle przedstawionych zarzutów skarżąca wniosła o uchylenie w całości postanowienia Wojewody [...] P. z dnia [...].04.2024r., nr [...].AN i orzeczenie przywrócenia terminu do złożenia odwołania od decyzji Starosty [...] z dnia [...] listopada 2023 r., nr [...] oraz zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych.

Zdaniem skarżącej, Wojewoda w swoich rozważaniach nie ocenił podnoszonych we wniosku o przywrócenie terminu, najistotniejszej okoliczności polegającej na tym, że w tym dniu, kiedy listonosz pozostawił awizo, Spółka [...] sp. o.o. dokładnie w dniu awizacji odbierała korespondencję, co potwierdzają załączone dowody. Zatem obecność pracownika biurowego skarżącej, czyli osoby uprawnionej do odbioru pism, jest co najmniej uprawdopodobniona w rozumieniu przepisów kpa. Zdaniem Skarżącej uprawdopodabnia to tezę, że listonosz nie miał w ogóle podstaw do podjęcia decyzji o pozostawieniu awizo, ponieważ nie powstała sytuacja niemożności doręczenia przesyłki.

Spółka zwróciła uwagę, że zgodnie z art. 45 K.p.a., jednostkom organizacyjnym doręcza się pisma w lokalu ich siedziby, do rąk osób uprawnionych do odbioru pism. Przepis art. 44 stosuje się odpowiednio. W świetle art. 44 § 1 kpa w razie niemożności doręczenia pisma w sposób wskazany w art. 42 i 43 [...] pocztowy przechowuje pismo przez okres 14 dni w swojej placówce pocztowej, a zgodnie z § 2 zawiadomienie o pozostawieniu pisma wraz z informacją o możliwości jego odbioru w terminie siedmiu dni, licząc od dnia pozostawienia zawiadomienia w miejscu określonym w § 1, umieszcza się w oddawczej skrzynce pocztowej lub, gdy nie jest to możliwe, na drzwiach mieszkania adresata, jego biura lub innego pomieszczenia, w którym adresat wykonuje swoje czynności zawodowe, bądź w widocznym miejscu przy wejściu na posesję adresata. Zgodnie z § 34 ust. 1 rozporządzenia Ministra Administracji i Cyfryzacji z dnia 29 kwietnia 2013 r. w sprawie warunków wykonywania usług powszechnych przez [...] wyznaczonego (Dz.U. z 2020 r., poz. 1026), jeżeli w chwili doręczania przesyłki rejestrowanej stwierdzono nieobecność adresata lub innych osób uprawnionych do jej odbioru, o których mowa w art. 37 ww. ustawy, zawiadomienie o próbie doręczenia przesyłki rejestrowanej wraz z informacją o terminie jej odbioru i adresie placówki oddawczej, w której przesyłka ta jest przechowywana, [...] wyznaczony pozostawia w oddawczej skrzynce pocztowej adresata. Zawiadomienie to ma postać papierową, Stosownie zaś do § 24 ust. 1 załącznika do Uchwały Nr [...] Zarządu Poczty [...] S.A. z dnia [...] listopada 2022 r. zmieniającej uchwalę w sprawie Regulaminu świadczenia usług powszechnych oraz w sprawie ustalenia tekstu, wydanego na podstawie nart. 49 Prawa pocztowego, w przypadku stwierdzenia nieobecności adresata lub innych osób uprawnionych do odbioru przesyłki rejestrowanej, doręczający pozostawia w skrzynce oddawczej adresata lub jeśli nie jest to możliwe w inny sposób nie naruszający przepisów prawa, sporządzone na odpowiednim formularzu, zawiadomienie o próbie jej doręczenia wraz z informacją o terminie odbioru i adresie placówki oddawczej, w której przesyłka jest przechowywana.

Zdaniem skarżącej, Wojewoda w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia całkowicie pominął ten element stanu faktycznego, dotyczący powstania, bądź nie, sytuacji "niemożności doręczenia pisma" koncentrując się raczej na skutkach zastosowania art. 44 § 1 kpa, (bezpodstawnego zdaniem skarżącego zastosowania) to jest wskazał, że poczta przechowywała przesyłkę przez 14 dni i, że zgodnie z adnotacjami listonosza była ona dwukrotnie awizowana: po raz pierwszy 13, a następnie 21 listopada oraz, że przedmiotowa przesyłka została nadana na zasadach specjalnych w postępowaniu administracyjnym i dlatego nie podlegała awizowaniu poprzez skrytkę pocztową.

Skarżąca tymczasem oparła swój wniosek i uprawdopodobnienie braku winy na zupełnie innych okolicznościach, a więc po pierwsze na tym, że listonosz nie miał prawa zostawić awiza w dniu [...] listopada 2023 r., a następnie [...] listopada 2023 r. w sytuacji, kiedy nie zachodziła niemożność doręczenia. Zdaniem skarżącej nie zachodziły zupełnie podstawy do stosowania art. 44 § 1 kpa, (nie zachodziła niemożność doręczenia pisma). Listonosz nie miał podstaw do tego, aby awizować przesyłkę, ponieważ biuro Spółki było w tym dniu czynne, a osoba upoważniona do odbioru korespondencji była w biurze. Te okoliczności są uprawdopodobnione przez choćby fakt odbierania korespondencji w tym dniu. W orzecznictwie sądowoadministracyjnym wskazuje się, że dla uznania skuteczności doręczenia w trybie art. 44 k.p.a. konieczne jest, aby w aktach sprawy znajdował się dowód, z którego jednoznacznie i jasno wynikać będzie, jak działał doręczający. Dla stwierdzenia skuteczności doręczenia pisma w trybie art. 44 k.p.a. konieczne jest udokumentowanie ścisłego dokonania wszystkich ustanowionych w tym artykule czynności doręczyciela. Skarżąca wskazuje też, że listonosz nie zostawił w skrzynce awiza, czego jednak nie da się udowodnić, ale skarżąca wskazała następujące okoliczności, które to uprawdopodabniają w wysokim stopniu.

Po pierwsze, zjawisko pozostawiania awiz w sytuacji, kiedy adresat jest obecny w miejscu doręczenia stało się w [...] zjawiskiem nagminnym i szeroko komentowanym zarówno w prasie jak i publikacjach internetowych. Opisuje się to zjawisko wiążąc je z brakiem listonoszy co spowodowane jest niskimi pensjami. Co więcej, jak wynika z treści odpowiedzi na reklamację Poczty [...], nie była ona w stanie ustalić żadnych szczegółów, bo pracownicy nie pamiętają opisanej sytuacji. Tak więc z odpowiedzi na reklamację nic nie wynika, ponieważ Poczta nie ustaliła żadnych okoliczności zasłaniając się niepamięcią pracowników. W świetle jednak okoliczności przedstawionych przez Skarżącą jasno wynika, że w tym dniu kiedy awizowano korespondencję (13 i [...] listopada 2023 r.) biuro spółki [...] Sp. z o.o. było czynne, ponieważ odbierało korespondencję i w takiej sytuacji doszło do wadliwego uznania przez listonosza, że doręczenie korespondencji było niemożliwie.

Skarżąca dodatkowo podniosła, że listonosz nie zostawił w tych dniach awiza. Skrzynka jest kontrolowana niemalże codziennie i nie było możliwe, aby taka sytuacja umknęła Skarżącej. Biorąc pod uwagę przedstawione fakty jest wysoce prawdopodobne, że w takiej sytuacji, skoro listonosz nie doręczył korespondencji, mimo obecności, to doszło również do następnej nieprawidłowości i braku awiza. W odpowiedzi reklamacyjnej Poczty [...] nie ma żadnej argumentacji, czy stwierdzeń dotyczących faktów poza konstatacją Poczty, że nie jest ona w stanie wyjaśnić całej sytuacji, bo pracownicy jej nie pamiętają.

Z tych względów skarżąca uważa, że co najmniej uprawdopodobniła, że uchybiła terminowi do wniesienia odwołania od decyzji starosty bez swojej winy. Nie można jej zarzucić nawet najmniejszego niedbalstwa, skoro w dniu, kiedy miała być jej doręczona korespondencja, jej biuro było czynne, co jest uprawdopodobnione przez fakt, że w tym dniu odbierała korespondencje. Nie miała żadnych podstaw, aby zakładać, że listonosz może próbować jej doręczyć korespondencję i z jakiegoś powodu będzie chciała zostawić awizo. Listonosz nie miał żadnych podstaw do zastosowania instytucji doręczenia zastępczego.

Skarżąca zarzuciła, że Wojewoda wskazał jedynie, iż argumentacja Spółki pozostaje w sprzeczności nie tylko z odpowiednimi adnotacjami naniesionymi przez listonosza na kopercie, ale także ze stanowiskiem Poczty. Zatem Wojewoda nie ma żadnych konkretnych i merytorycznych podstaw, aby stwierdzić, że tak było. Skarżąca kwestionuje ten argument, ponieważ jej zdaniem listonosz w tym dniu w ogóle nie miał prawa w świetle regulacji art. 44 kpa zostawiać awizo i to było bezpośrednią przyczyną uchybienia terminu przez skarżąca w okolicznościach, które potwierdzają brak winy Skarżącej. Trudno oczekiwać od skarżącej, żeby spodziewała się awiza przesyłki w sytuacji, kiedy codziennie jej biuro jest otwarte.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.

Stosownie do treści art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2024 r., poz. 1267 ze zm.) w zw. z art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2024 r., poz. 935 ze zm., zwanej dalej w skrócie P.p.s.a.), sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej, stosując środki określone w ustawie. Kontrola sądu polega na zbadaniu zgodności z prawem (legalności) zaskarżonego aktu (odpowiednio decyzji, postanowienia) z przepisami postępowania administracyjnego, a także prawidłowości zastosowania i wykładni norm prawa materialnego. Sąd nie jest przy tym związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, zgodnie z dyspozycją art. 134 § 1 P.p.s.a. Sąd administracyjny nie rozstrzyga więc merytorycznie, lecz ocenia zgodność decyzji z przepisami prawa.

Oceniając zaskarżone postanowienie według kryterium zgodności z prawem, Sąd nie dopatrzył się naruszenia przez organ prawa w stopniu uzasadniającym jego uchylenie.

Przedmiotem skargi w niniejszej sprawie było postanowienie Wojewody [...] – P. z dnia [...] kwietnia 2024 r., nr [...] o odmowie przywrócenia terminu do złożenia odwołania od decyzji Starosty [...] z dnia [...] listopada 2023 r., nr [...] oraz stwierdzeniu uchybienia terminu do wniesienia odwołania od decyzji Starosty [...] z dnia [...] listopada 2023 r.

nr [...].

W związku z takim przedmiotem sprawy, należy zwrócić uwagę na dwie kluczowe okoliczności. Po pierwsze, czy decyzja pierwszoinstancyjna Starosty [...] z dnia [...] listopada 2023 r., nr [...] została skarżącej skutecznie doręczona – w trybie art. 44 k.p.a., po dwukrotnym awizowaniu na adres, jakim dysponował organ. Po drugie, należy przenalizować spełnienie przez stronę skarżącą przesłanek z art. 58 k.p.a. warunkujących przywrócenie terminu do wniesienia odwołania.

Odnosząc się do okoliczności skutecznego doręczenia decyzji, należy wskazać, że w judykaturze trafnie akcentuje się, iż w świetle art. 44 k.p.a. ocena ziszczenia się skutku prawnego, o którym mowa w § 4, polegającego na uznaniu pisma za doręczone, nie może być sformułowana wyłącznie w oparciu o stwierdzenie, iż pismo było przechowywane przez pocztę przez okres czternastu dni w jej placówce pocztowej, lecz musi być powiązana także z ustaleniem, że spełnione zostały w czasie biegu tego terminu wszystkie pozostałe wymogi płynące zarówno z § 2, jak i § 3, czyli wymogi związane z pierwszym i powtórnym zawiadomieniem o nadejściu przesyłki (por. wyrok WSA z

10 maja 2017 r., I SA/Op 136/17).

Jak wynika z akt sprawy – i co jest w niniejszej sprawie bezsporne - przesyłka zawierająca decyzję z dnia [...] listopada 2023 r., nr [...] została nadana na prawidłowy adres strony. Przesyłka była awizowana w dniu [...] listopada 2023 r., natomiast zawiadomienie o pozostawieniu przesyłki w urzędzie pocztowym wraz z informacją o możliwości jej odbioru w terminie 7 dni od dnia pozostawienia zawiadomienia, umieszczono w oddawczej skrzynce pocztowej adresata. Powtórne awizowanie miało miejsce [...] listopada 2023 r., przesyłka została zwrócona do nadawcy [...] listopada 2023 r. Zatem w odniesieniu do tej przesyłki można stwierdzić, że ww. pismo było przechowywane w placówce pocztowej przez okres co najmniej czternastu dni. Na kopercie zawierającej decyzję – co należy powtórzyć - umieszczono również adnotację o powtórnym awizowaniu przesyłki. W orzecznictwie sądowoadministracyjnym utrwalony jest natomiast pogląd, że wszelkie adnotacje poczty na zwróconej przesyłce - zamieszczone na kopercie lub na zwrotnym potwierdzeniu odbioru - mają walor dokumentu urzędowego, korzystającego z domniemania prawdziwości (autentyczności) oraz domniemania zgodności z prawdą (wiarygodności) twierdzeń w nim zawartych (por. wyrok NSA z 2 grudnia 2011 r., I FSK 123/11; wyrok NSA z 8 grudnia 2011 r., I FSK 11/11; postanowienie NSA z 4 listopada 2010 r., I FZ 419/10). Mając na uwadze powyższe oraz fakt, że przesyłka została nadana na właściwy adres, Sąd uznał, że zostały spełnione wszystkie przesłanki doręczenia zastępczego uregulowane w art. 44 § 1-4 k.p.a.

Odnosząc się do drugiej okoliczności niniejszej sprawy, należy przywołać art. 58 k.p.a., zgodnie z którym w razie uchybienia terminu należy przywrócić termin na prośbę zainteresowanego, jeżeli uprawdopodobni, że uchybienie nastąpiło bez jego winy. Prośbę o przywrócenie terminu należy wnieść w ciągu siedmiu dni od dnia ustania przyczyny uchybienia terminu. Jednocześnie z wniesieniem prośby należy dopełnić czynności, dla której określony był termin.

Wszystkie trzy wymogi, od których zachowania uzależniona została przez prawodawcę dopuszczalność przywrócenia uchybionego terminu, muszą być przy tym spełnione łącznie. Niezachowanie choćby jednej z tych przesłanek powoduje konieczność odmowy przez właściwy organ przywrócenia terminu, bez możliwości merytorycznego rozpatrzenia zasadności czynności (odwołania), dla której zakreślony był termin, któremu uchybiono.

Przenosząc wymogi wynikające z art. 58 k.p.a. na grunt niniejszej sprawy, początek biegu terminu do wniesienia wniosku o przywrócenie terminu do złożenia odwołania wyznacza zatem dzień faktycznego powzięcia wiadomości o istnieniu decyzji i zawartym w niej rozstrzygnięciu i to niezależnie od źródła, z którego informacja pochodzi, przy czym powzięcie wiadomości o wydaniu decyzji nie jest pojęciem tożsamym z doręczeniem decyzji w trybie art. 44 k.p.a.

Jak wynika z akt administracyjnych, skarżąca Spółka dowiedziała się o wydaniu decyzji w dniu [...] stycznia 2024 r., kiedy to pracownik Spółki udał się do Starostwa Powiatowego w M. i przejrzał dokumenty sprawy. P. z dnia [...] stycznia 2024 r. [...] Sp. z o.o. złożyła wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania od decyzji Starosty [...] z dnia [...] listopada 2023 r. (GN.6853.1.2023) oraz wniosła odwołanie od ww. decyzji. P. zostały nadane pocztą [...] stycznia 2024 r., a zatem termin do złożenia wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania został zachowany.

W niniejszej sprawie szczególną uwagę należy więc poświęcić analizie, czy skarżąca uprawdopodobniła, że uchybienie terminu do wniesienia odwołania od decyzji nastąpiło bez jej winy.

Sąd podziela pogląd wyrażony przez Naczelny Sąd Administracyjny z dnia 9 października 2019 r. o sygn. akt I OSK 401/18, zgodnie z którym jako kryterium przy ocenie winy w uchybieniu terminu należy przyjąć obiektywny miernik staranności, jakiej można wymagać od strony dbającej należycie o swoje interesy. Przywrócenie terminu nie jest możliwe, gdy strona dopuściła się choćby lekkiego niedbalstwa. A contrario, przywrócenie to może mieć miejsce wtedy, gdy uchybienie terminu nastąpiło wskutek przeszkody, której strona nie mogła usunąć, nawet przy użyciu największego w danych warunkach wysiłku. Oznacza to, że przywrócenie uchybionego terminu uzasadniają wyłącznie takie obiektywne, występujące bez woli strony okoliczności i zdarzenia, które mimo dołożenia odpowiedniej staranności w prowadzeniu własnych spraw udaremniły dokonanie czynności we właściwym czasie.

Sąd w pełni podziela stanowisko organu, że skarżąca nie uprawdopodobniła, aby uchybienie terminu do złożenia odwołania spowodowane było bez jej winy. W złożonym wniosku wskazała na niezawiniony brak wiedzy o wydaniu decyzji z dnia 6 listopada

2023 r. i okoliczność nieotrzymania zawiadomień o kierowanej do niej przesyłce zawierającej tę decyzję. Wskazała również, że w obszarze jej siedziby zdarzają się przypadki nieprawidłowości w działaniu operatora pocztowego.

Należy zwrócić uwagę, że wszelkie adnotacje na zwróconej przesyłce (zamieszczone na kopercie lub na zwrotnym potwierdzeniu odbioru) opatrzone stosownymi pieczątkami i podpisami mają walor dokumentu urzędowego i stanowią dowód tego, co zostało w nich stwierdzone. Pocztowy dowód doręczenia adresatowi przesyłki jest dokumentem urzędowym potwierdzającym fakt i datę doręczenia, zgodnie z danymi umieszczonymi na tym dokumencie. Na tej podstawie fakt doręczenia określonej osobie (w tym także zastępczego) i to w określonej dacie przesyłki korzysta z domniemań prawdziwości oraz zgodności z prawdą twierdzeń w nim zawartych, czyli wiarygodności. Skutkiem tego jest, iż organ administracyjny dokonując oceny okoliczności związanych z doręczeniem przesyłki, nie może odrzucić co do zasady istnienia faktu jej doręczenia stwierdzonego w takim zwrotnym poświadczeniu odbioru. Sąd ponownie podkreśla więc, że w niniejszej sprawie poprawność czynności formalnych doręczyciela (pozostawienie zawiadomień), a co za tym idzie procesowa skuteczność doręczenia zostały właściwie wykazane.

Co oczywiste, istnieje możliwość przeprowadzania przeciwdowodu wobec domniemań wynikających z takiego dokumentu, jednak nie można tego dokonywać w całkowicie dowolny sposób. Wskazywana przez stronę okoliczność związana ze złożeniem reklamacji, per se takiego uprawdopodobnienia nie wprowadza. Środkiem uprawdopodabniającym brak winy strony w uchybieniu terminu może być reklamacja uzyskana od operatora pocztowego. W niniejszej sprawie podkreślić należy, że spółka w reklamacji wskazywała na posiadanie skrytki pocztowej, natomiast okoliczności sprawy dotyczą złożenia awiz w skrzynce oddawczej. Zgodnie z art. 92 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia [...] listopada 2012 r. Prawo pocztowe, w przypadku niewykonania lub nienależytego wykonania usługi pocztowej, gdy przesyłka zostanie doręczona adresatowi, prawo wniesienia reklamacji przysługuje adresatowi w przypadku, gdy nadawca zrzeknie się na jego rzecz prawa dochodzenia roszczeń, albo gdy przesyłka pocztowa lub kwota pieniężna określona w przekazie pocztowym zostanie doręczona adresatowi. Problem jednak w tym, że w realiach przedmiotowej sprawy awizo złożono prawidłowo w skrzynce oddawczej a pismem z dnia [...] stycznia 2023 r. Poczta [...] S.A. Biuro Wsparcia Klientów Regionalny Dział Obsługi Klientów w R., w odpowiedzi na zgłoszenie nr [...] z dnia [...].01.2024 r. dotyczące braku pozostawienia zawiadomień awizacyjnych na przesyłkę poleconą nr [...] w skrytce pocztowej nr [...], wskazała, że przedmiotowa przesyłka została nadana na zasadach specjalnych w postępowaniu administracyjnym, dlatego nie podlegała awizowaniu poprzez skrytkę pocztową. Odnośnie do zarzutu nie poinformowania pracownika firmy podczas odbioru innych przesyłek o ww. przesyłce podano, iż trudno jednoznacznie odnieść się do zaistniałej sytuacji i wyjaśnić okoliczności zdarzeń związanych z próbą odbioru przedmiotowej przesyłki. Z uzyskanych wyjaśnień wynikało, że pracownicy nie pamiętają opisanej sytuacji podając jednak, że zawsze sprawdzają przesyłki na życzenie klienta.

Niezasadne są zarzuty Skarżącej, że nie można uznać, że próba doręczenia decyzji z dnia [...] listopada 2023 r. w ogóle miała miejsca. Brak jest bowiem dowodu pozwalającego na uznanie, że nie doszło do fikcji doręczenia z powodu braku awiz w skrzynce odbiorczej skarżącej. Nie zmienia tego wniosku wskazanie przez skarżącą na dokument w którym odnotowano w dniach złożonego awiza przyjęcie innych przesyłek. Jest to dokument wewnętrzny o charakterze dokumentu prywatnego, w którym zawarto informacje bez ich obiektywnego uwiarygodnienia.

Wobec istnienia dokumentu urzędowego w postaci koperty ze zwrotnym potwierdzeniem odbioru, wskazującego na skuteczne doręczenie decyzji w rozumieniu art. 44 K.p.a., same twierdzenia Skarżącej wskazującej na okoliczności przeczące takiemu stanowi rzeczy (tj. w żaden sposób nieudokumentowane praktyki, które jakoby mają miejsce przy doręczaniu przesyłek pocztowych), nie są wystarczające od obalenia wiarygodności dokumentu urzędowego. Obalenie fikcji doręczenia tylko na podstawie gołosłownego twierdzenia, że awiza nie pozostawiono, prowadziłoby do nieuzasadnionego podważenia instytucji z art. 44 k.p.a. W każdej bowiem sytuacji strona mogłaby obalić domniemanie doręczenia przesyłki w trybie awizo poprzez zwykłe oświadczenie, że awizo nie zostało umieszczone w skrzynce pocztowej lub zaginęło (por. postanowienia NSA z 19 kwietnia 2021 r., sygn. akt III OZ 275/21, z 26 września 2023 r. III FZ 404/23). Przeciwdowodem uznania doręczenia za nieskuteczne z powodu m.in. braku pozostawienia awiza, mogło by być w przedmiotowej sprawie np. stwierdzenie poświadczenia nieprawdy przez listonosza na dokumencie urzędowym w postaci koperty ze zwrotnym potwierdzeniem odbioru. Do ustalania takiej okoliczności uprawnione są jednak organy ścigania i gdyby okoliczność taką ustalono po zakończonym postępowaniu administracyjnym, należałoby ją rozważyć jako przesłankę wznowienia postępowania z art. 145 § 1 pkt 1 k.p.a.

Argumentacja Spółki w tej mierze pozostaje w sprzeczności nie tylko z odpowiednimi adnotacjami naniesionymi przez listonosza na kopercie zawierającej decyzję organu pierwszej instancji i na pocztowym dokumencie na "potwierdzeniu odbioru" przesyłki (tzw. zwrotnym dowodzie doręczenia korespondencji), co opisano już wcześniej, ale także ze stanowiskiem [...] pocztowego zawartym w odpowiedzi na reklamację Spółki (pismo P. S.A. z dnia [...] stycznia 2024 r.).

Ponadto, jak słusznie wskazuje Wojewoda [...] – P., działania Spółki związane z prowadzeniem innych spraw, w żaden sposób nie uprawdopodabniają, że skarżąca dochowała należytej staranności w bieżącym odbieraniu korespondencji kierowanej do niej w niniejszej sprawie oraz, że uchybienie terminu do wniesienia odwołania w tej konkretnej sprawie było niezawinione. Tym bardziej, że już wcześniej także nie odbierała korespondencji w niniejszej sprawie, co stoi w sprzeczności z deklaracją odbierania całej korespondencji (zawiadomienie z dnia [...].08.2023 r. o wszczęciu postępowania).

Sąd w składzie obecnie orzekającym podziela pogląd wyrażony przez Naczelny Sąd Administracyjny w postanowieniu z 27 września 2012 r., sygn. I FZ 292/12, że za okoliczność braku winy w uchybieniu terminu, nie może być uznany powołany przez skarżącą fakt, że nie odebrała ona dwukrotnie awizowanej przesyłki, ponieważ w skrzynce oddawczej awizo nie było. Stwierdzenie, że awizo nie było w skrzynce może być uznane jedynie za przypuszczenie. Natomiast, aby przyznać mu charakter faktu, adresat przesyłki musi uprawdopodobnić, że tak było rzeczywiście. Samo twierdzenie o braku awizo nie stanowi dostatecznej podstawy do zakwestionowania informacji wskazanych w treści dokumentu urzędowego, jakim jest zwrotne potwierdzenie odbioru (tak również wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia

13 sierpnia 2019 r., sygn. VII SA/Wa 492/19, postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 31 lipca 2023 r., sygn. III SA/Kr 847/23). Przywrócenie terminu tylko na podstawie twierdzenia, że awiza nie pozostawiono, jak już wskazano, prowadziłoby do nieuzasadnionego podważenia instytucji doręczenia zastępczego. W każdej takiej sytuacji strona mogłaby obalić domniemanie doręczenia przesyłki przez podwójne awizowanie zwykłym oświadczeniem, że awizo nie zostało umieszczone w skrzynce pocztowej.

Sąd nie podziela oceny skarżącej, że uzasadnienie zaskarżonego postanowienia zostało sformułowane w sposób ogólnikowy, z pominięciem kluczowych kwestii. Organ zreferował stan faktyczny sprawy, przytoczył następnie przepisy mające zastosowanie w sprawie wraz z ich wykładnią, precyzyjnie ujawnił wobec skarżącej motywy rozstrzygnięcia odmownego, tj. stwierdzenie prawidłowości doręczenia decyzji z dnia [...] listopada 2023 r. oraz brak uprawdopodobnienia braku winy. Tym samym nie doszło do naruszenia przez organ art. 107 § 3 w zw. z art. 126 K.p.a. W konsekwencji, wobec braku podstaw do przywrócenia terminu należało też stwierdzić jego uchybienie.

W powyżej zarysowanych okolicznościach Sąd nie uznał za zasadne zarzutów naruszenia art. 58 § 1 i 2 K.p.a. W ocenie Sądu organ odwoławczy prawidłowo odmówił przywrócenia terminu, a ustalenia organu w tym zakresie nie były dowolne, lecz oparte o zgromadzony materiał dowodowy. Podniesione przez skarżącą w treści skargi zarzuty naruszenia przepisów postępowania nie mogły zatem skutkować uchyleniem zaskarżonego postanowienia.

W konsekwencji powyższego Sąd przyjął, że skarżąca nie wykazała braku winy w uchybieniu terminu do wniesienia odwołania.

Mając na uwadze powyższe, Sąd na podstawie art. 151 p.p.s.a. oddalił skargę