Postanowienie NSA, sygn. akt I OW 94/24
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2024-08-02 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6329 Inne o symbolu podstawowym 632
643  Spory o właściwość między organami jednostek samorządu terytorialnego (art. 22 § 1 pkt 1 Kpa) oraz między tymi organami
Hasła tematyczne: Spór kompetencyjny/Spór o właściwość
Skarżony organ: Burmistrz Miasta
Treść wyniku: Wskazano organ właściwy do rozpoznania sprawy
Powołane przepisy: article: art.4 w zw. z art. 15 § 1 pkt 4 i § 2
journal: Dz.U. 2024 poz 935
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j.)

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Marek Stojanowski (spr.) Sędziowie: Sędzia NSA Marian Wolanin Sędzia del. WSA Jakub Zieliński po rozpoznaniu w dniu 2 sierpnia 2024 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej wniosku Prezydenta Miasta W. o rozstrzygnięcie sporu o właściwość pomiędzy Prezydentem Miasta W. a Burmistrzem Miasta K. w przedmiocie wskazania organu właściwego do rozpoznania wniosków K.S. o skierowanie do schroniska dla bezdomnych postanawia: wskazać Burmistrza Miasta K. jako organ właściwy w sprawie.


UZASADNIENIE

Pismem z 29 kwietnia 2024 r. Prezydent Miasta W. (dalej także: "wnioskodawca") złożył do Naczelnego Sądu Administracyjnego wniosek o rozstrzygnięcie sporu o właściwość pomiędzy Prezydentem Miasta W. a Burmistrzem Miasta K. w przedmiocie wskazania organu właściwego do rozpoznania wniosków K.S. o skierowanie do schroniska dla bezdomnych.

W uzasadnieniu wniosku wskazano, że K.S. jest osobą bezdomną, zaś ostatnie miejsce jej zameldowania na pobyt stały znajdowało się na terenie gminy K. przez co w ocenie wnioskodawcy to organ tej gminy jest właściwy w sprawie.

W odpowiedzi na wniosek Burmistrz Miasta K. wskazał, że zameldowanie wymienionej na terenie gminy K. miało charakter fikcyjny, przez co nie może służyć do ustalenia właściwości organu.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 4 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2024 r., poz. 935, dalej: "ppsa"), sądy administracyjne rozstrzygają spory o właściwość między organami jednostek samorządu terytorialnego i między samorządowymi kolegiami odwoławczymi, o ile odrębna ustawa nie stanowi inaczej, oraz spory kompetencyjne między organami tych jednostek a organami administracji rządowej.

Spór między organami jednostek samorządu terytorialnego, nie mającymi wspólnego dla nich organu wyższego stopnia, jest sporem o właściwość, rozstrzyganym przez sąd administracyjny - art. 22 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2024 r., poz. 572). Rozstrzyganie sporów o właściwość, należących do sądów administracyjnych, objęte jest kognicją Naczelnego Sądu Administracyjnego, stosownie do art. 15 § 1 pkt 4 ppsa. Przez spór o właściwość, o którym mowa w art. 4 ppsa, należy rozumieć sytuację, w której przynajmniej dwa organy administracji publicznej, jednocześnie uważają się za właściwe do załatwienia konkretnej sprawy (spór pozytywny) lub też żaden z nich nie uważa się za właściwy do jej załatwienia (spór negatywny). W niniejszej sprawie oba organy uważają się za niewłaściwe do rozpoznania sprawy, zatem spór ma charakter negatywny.

Właściwość miejscową organów administracji w sprawach objętych ustawą z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej (Dz. U. z 2023 r., poz. 901 ze zm.; dalej: "ups") reguluje art. 101 tej ustawy. Zgodnie z ust. 1 tego przepisu właściwość miejscową gminy ustala się według miejsca zamieszkania osoby ubiegającej się o świadczenie. Stosownie do art. 101 ust. 2 ups, w przypadku osoby bezdomnej o właściwości miejscowej organu gminy decyduje ostatnie miejsce zameldowania tej osoby na pobyt stały.

Nie jest w sprawie sporne, że K.S. jest osobą bezdomną – okoliczność tą uznają oba organy pozostające w sporze, wynika ona również jednoznacznie z akt sprawy (kwestionariusz wywiadu środowiskowego z 23 kwietnia 2024 r.). W tej sytuacji zastosowanie w sprawie znajduje art. 101 ust. 2 ups, zgodnie z którym organem właściwym w sprawie jest organ gminy ostatniego miejsca zameldowania wymienionej na pobyt stały. Z akt sprawy wynika, że ostatnim miejscem zameldowania K.S. na pobyt stały, w okresie od 14 lutego 2024 r. do 6 marca 2024 r. była K., (...) – co także nie jest sporne w sprawie. Okoliczności podnoszone przez Burmistrza Miasta K. nie mają znaczenia w sprawie, albowiem zgodnie z art. 101 ust. 2 ups o właściwości organu decyduje miejsce ostatniego zameldowania osoby na pobyt stały, niezależnie od tego z jakich powodów i w jakich okolicznościach zameldowanie to nastąpiło. Nie ma również w tej sytuacji znaczenia fakt, że zainteresowana realnie wiąże swoją aktywność z W. a nie z K. W przypadku osoby bezdomnej o właściwości organu przesądza sam fakt zameldowania.

W konsekwencji uznać należy, że skoro ostatnie miejsce zameldowania K.S. na pobyt stały znajdowało się na terenie gminy K. to zgodnie z art. 101 ust. 2 ups organem właściwym do rozpatrzenia złożonego wniosku jest Burmistrz Miasta K.. Z powyższych względów Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 4 w zw. z art. 15 § 1 pkt 4 i § 2 ppsa orzekł jak w sentencji postanowienia.