Wyrok WSA w Gdańsku, sygn. akt III SA/Gd 422/24
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku
Data orzeczenia: 2024-12-12 00:00:00+01:00 (orzeczenie nieprawomocne)
Symbol z opisem: 6037 Transport drogowy i przewozy
Hasła tematyczne: Transport
Skarżony organ: Inne
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 92a ust. 1 i ust. 7, art. 92b, art. 92c
journal: Dz.U. 2024 poz 728
law: Ustawa z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym (t. j.)
article: art. 7, art. 74, art. 76, art. 77 § 1, art. 80, art. 81a, art. 189f
journal: Dz.U. 2024 poz 572
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j.)
article: art. 151
journal: Dz.U. 2024 poz 935
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j.)

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Janina Guść, Sędziowie: Sędzia WSA Jolanta Sudoł, Asesor WSA Maja Pietrasik (spr.), po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym w dniu 12 grudnia 2024 r. sprawy ze skargi T. Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w G. na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia 11 czerwca 2024 r. nr BP.501.498.2024.2410.WA7.580086 w przedmiocie nałożenia kary pieniężnej za naruszenie przepisów ustawy o transporcie drogowym oddala skargę.


UZASADNIENIE

T. Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w G. (zwana dalej: stroną, skarżącą lub spółką) wniosła skargę na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z 11 czerwca 2024 r., nr BP.501.498.2024.2410.WA7.580086 w przedmiocie nałożenia kary pieniężnej za naruszenie przepisów ustawy o transporcie drogowym.

W sprawie zaistniały następujące okoliczności faktyczne i prawne.

W dniu 9 października 2023 r. w miejscowości P., około godz. 10:26, poddano kontroli drogowej pojazd marki Scania o nr rej. [...] wraz z naczepą marki Nooteboom o nr rej. [...]. Pojazdem kierował P. P. W aktach sprawy znajduje się okazany podczas kontroli drogowej wypis nr 1 z zezwolenia nr [...] na wykonywanie zawodu przewoźnika drogowego dla T. Sp. z o.o. z siedzibą w G. (NIP [...]), wystawiony 22 czerwca 2015 r. z upoważnienia Prezydenta Miasta Gdyni.

W toku kontroli ujawniono naruszenie ustawy o transporcie drogowym, tj. wykonywanie przywozu drogowego pojazdem nieposiadającym aktualnego okresowego badania technicznego potwierdzającego jego zdatność do ruchu drogowego - za każdy pojazd (lp. 9.1. załącznika nr 3 do u.t.d.).

Kontrola drogowa była przeprowadzona przez funkcjonariusza Policji i została udokumentowana protokołem kontroli drogowej z 9 października 2023 r. nr [...].

W związku z ujawnionym naruszeniem 13 listopada 2023 r. doręczono stronie zawiadomienie o wszczęciu z urzędu postępowania administracyjnego względem stwierdzonego w protokole kontroli naruszenia, jednocześnie zawiadomiono stronę o możliwości czynnego udziału w toczącym się postępowaniu poprzez składanie wniosków, wyjaśnień, uwag i zastrzeżeń. Strona została również poinformowana o treści art. 92c u.t.d.

Wysłano także zapytanie do odpowiednich organów licencyjnych, czy strona posiadała uprawnienie do wykonywania transportu drogowego rzeczy, jak również, czy kontrolowany pojazd został zgłoszony do udzielonego uprawnienia. Urząd Miasta Gdyni poinformował, że na dzień kontroli przedsiębiorca T. Sp. z o.o. z siedzibą w G. (NIP [...]) posiadał zezwolenie nr [...] na wykonywanie zawodu przewoźnika drogowego oraz że kontrolowany pojazd marki Scania o nr rej. [...] nie był zgłoszony do ww. posiadanego zezwolenia.

W związku z tym, w trakcie postępowania administracyjnego zawiadomiono przedsiębiorcę (zawiadomienie uzupełniające z dnia 21 listopada 2023 r.)także o dodatkowo stwierdzonym naruszeniu, tj.: niezgłoszeniu w formie pisemnej, w postaci papierowej lub elektronicznej, organowi, który udzielił zezwolenia na wykonywanie zawodu przewoźnika drogowego lub licencji, zmiany danych, o których mowa odpowiednio w art. 7a i art. 8 u.t.d., w wymaganym terminie - za każdą zmianę (art. 14 u.t.d. oraz lp. 1.5. załącznika nr 3 do u.t.d.). W tym zakresie wyjaśniono, że przewoźnik nie zgłosił do posiadanego zezwolenia nr [...] pojazdu marki Scania o nr rej. [...]. We wskazanym piśmie poinformowano zatem, że po analizie zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego stwierdzono łącznie dwa naruszenia to jest naruszenie z l.p. 9.1. załącznika nr 3 do u.t.d. oraz naruszenie z l.p. 1.5. załącznika nr 3 do u.t.d.

W dniach 15 listopada oraz 18 grudnia 2023 r. strona przesłała wyjaśnienia i wniosła o odstąpienie od nałożenia kary pieniężnej w oparciu o art. 189 f § 1 pkt 1 k.p.a. Strona wskazała także na brak podstawę do rozszerzenia postępowania administracyjnego o naruszenie z l.p. 1. 5 załącznika nr 3 do u.t.d., ponieważ nie było ujęte wcześniej w protokole kontroli drogowej sporządzonej przez funkcjonariusza Policji.

Dnia 12 stycznia 2024 r., na podstawie art. 92a ust. 1 ustawy z 6 września 2001 r. o transporcie drogowym (tekst jednolity: Dz. U. z 2022 r., poz. 2201 ze zm.), zwanej w uzasadnieniu: "u.t.d.", oraz zgodnie z ustaleniami protokołu kontroli z 9 października 2023 r., nr [...], Mazowiecki Wojewódzki Inspektor Transportu Drogowego wydał decyzję (nr [...]), którą nałożył na stronę karę pieniężną w wysokości 2.800 zł.

Organ podał, że na gruncie omawianej sprawy ponad wszelką wątpliwość ustalił, że przedsiębiorca nie zgłosił pojazdu marki Scania o nr rej. [...] do posiadanego zezwolenia nr [...].

Organ wskazał, że prowadzenie działalności gospodarczej w transporcie drogowym przez licencjonowanego przewoźnika drogowego łączy się z obowiązkiem rzetelnego i skrupulatnego podawania informacji na temat zgłaszanego pojazdu do posiadanego uprawnienia transportowego. Przewoźnik powinien zgłaszać wszelkie zmiany bądź poprawiać błędy nie później niż w terminie 28 dni od dnia ich powstania. Nadto, zgodnie z art. 14 u.t.d., przedsiębiorca powinien zgłaszać organowi licencyjnemu na piśmie lub w postaci dokumentu elektronicznego wszelkie zmiany danych, o których mowa w art. 7a i art. 8 ustawy. Wspomniane przepisy wymieniają dokumenty niezbędne, jakie powinien przedłożyć wnioskodawca organowi licencyjnemu. W katalogu tym zawiera się również wykaz pojazdów, którymi przedsiębiorca zamierza wykonywać transport drogowy. Ponadto przedsiębiorca powinien na piśmie zgłaszać wszelkie zmiany danych.

Przeprowadzone w sprawie postępowanie wykazało jednoznacznie, że przedsiębiorca w wymaganym terminie nie dopełnił ciążącego na nim obowiązku i nie zgłosił pojazdu marki Scania o nr rej. [...] do posiadanego zezwolenia nr [...]. Zgłoszenie ma charakter techniczny, celem jego jest uaktualnienie akt sprawy znajdujących się u organu udzielającego licencję, jednak niedopełnienie tego obowiązku stanowi naruszenie sankcjonowanie karą pieniężną w wysokości 800 zł, zgodnie z Ip. 1.5. załącznika nr 3 do u.t.d.

Ponadto, funkcjonariusz Policji (legitymowany do prowadzenia kontroli przewozu drogowego) dokonał ustalenia, że w dniu kontroli przedmiotowy pojazd nie posiadał aktualnego okresowego badania technicznego potwierdzającego zdatność do ruchu.

W tym zakresie organ podkreślił, że zgodnie z art. 10 ust. 1 Dyrektywy Parlamentu Europejskiego i Rady 2014/45/UE z dnia 3 kwietnia 2014 r. w sprawie okresowych badań zdatności do ruchu drogowego pojazdów silnikowych i ich przyczep oraz uchylająca dyrektywę 2009/40/WE (Dz. U. UE. L. z 2014 r. Nr 127, str. 51). Stacja kontroli pojazdów lub, w stosownych przypadkach, właściwy organ państwa członkowskiego, który przeprowadził badanie zdatności do ruchu drogowego pojazdu zarejestrowanego na jego terytorium, wydaje dla każdego pojazdu, który pozytywnie przeszedł takie badanie, poświadczenie na przykład w postaci wzmianki w dowodzie rejestracyjnym pojazdu, naklejki, świadectwa lub jakiejkolwiek innej łatwo dostępnej informacji. Poświadczenie wskazuje termin, w jakim należy przeprowadzić następne badanie zdatności do ruchu drogowego.

Stosownie zaś do art. 81 ust. 5 ustawy z 20 czerwca 1997 r. - Prawo o ruchu drogowym (tekst jednolity: Dz. U. z 2023 r. poz. 1047 ze zm.), zwanej w skrócie: "p.r.d.", okresowe badanie techniczne pojazdu przeprowadza się corocznie, z zastrzeżeniem ust. 6-10. W świetle zebranego materiału dowodowego nie budzi wątpliwości, że kontrolowany pojazd od 30 września 2023 r. nie przeszedł wymaganego badania, do którego był obowiązany. Konsekwencją tego jest treść lp. 9.1. załącznika nr 3 do u.t.d., który karą pieniężną sankcjonuje wykonywanie przewozu drogowego pojazdem nieposiadającym aktualnego okresowego badania technicznego potwierdzającego jego zdatność do ruchu drogowego – w wysokości 2.000 za każdy pojazd.

Organ zanegował ponadto wystąpienie okoliczności wyłączających odpowiedzialność strony za wskazane naruszenia. Odpowiedzialność przedsiębiorcy obejmuje bowiem odpowiedzialność za własne działania, jak i zaniechania osób, z pomocą których wykonuje swoje zadania.

Odpowiadając na wyjaśnienia strony organ podniósł, że w orzecznictwie zasadnie przyjmuje się, że za działalność przedsiębiorstwa wykonującego transport drogowy zawsze ponosi odpowiedzialność przedsiębiorca. Do obowiązków przedsiębiorcy należy prawidłowe zabezpieczenie, zorganizowanie zadania przewozowego, a następnie jego właściwa kontrola. Zgodnie z art. 10 ust. 2 rozporządzenia 561/2006, to właśnie przedsiębiorstwo transportowe organizuje pracę kierowców w taki sposób, aby kierowcy mogli przestrzegać przepisów rozporządzenia 3821/85 oraz przepisów rozdziału II rozporządzenia 561/2006 r. Przedsiębiorstwo transportowe wydaje odpowiednie polecenia kierowcy i przeprowadza regularne kontrole przestrzegania przepisów rozporządzenia 3821/85 oraz przepisów rozdziału II rozporządzenia 562/2006. Zgodnie z art. 10 ust. 3, rozporządzenia 561/2006, przedsiębiorstwo transportowe odpowiada za naruszenia przepisów, których dopuszcza się nie tylko sam przedsiębiorca, ale także kierowcy tego przedsiębiorstwa. Przedsiębiorca, jeżeli nie zastosuje się do wymogów wprowadzonych przez ustawodawcę musi liczyć się z konsekwencją w postaci nałożenia na niego kary pieniężnej (por. wyrok NSA z 17 listopada 2010 r., sygn. akt II GSK 976/09). Decyzja o nałożeniu kary ma charakter decyzji związanej, co oznacza że organ administracyjny działa w ramach uznania administracyjnego. Przy stwierdzeniu naruszenia obowiązków lub warunków wykonywania przewozu drogowego organ administracyjny zobowiązany jest do nałożenia kary pieniężnej w wysokości określonej w załącznikach do ustawy. W świetle obowiązujących przepisów prawnych brak jest podstaw do ewentualnego obniżenia nałożonej kary pieniężnej z uwagi na stopień zawinienia strony lub osób, którymi się posługuje przy wykonywaniu przewozu towarów, co wynika z administracyjnego charakteru odpowiedzialności podmiotu wykonującego transport drogowy (przedsiębiorcy) określonej w art. 92a u.t.d.

W ocenie organu, w sprawie nie zaistniały okoliczności wymienione w art. 92b oraz w art. 92c u.t.d. Sytuacja przewidziana w tych przepisach nie dotyczy bowiem przypadków, gdy naruszenie przepisów jest wynikiem działania lub zaniedbania samego przedsiębiorcy lub osób, którymi posługuje się przy prowadzeniu działalności, gdyż świadczy to o nieprawidłowej organizacji pracy przedsiębiorstwa. Powołując się na orzecznictwo organ nadmienił, że jest to przepis wyjątkowy, odnoszący się do wyjątkowych sytuacji i to takich, których doświadczony i profesjonalny podmiot wykonujący przewóz drogowy, przy zachowaniu najwyższej staranności i przezorności nie był w stanie przewidzieć. Natomiast prowadzenie właściwej kontroli pracy kierowców leży w interesie przedsiębiorcy. W przepisach art. 92b oraz 92c u.t.d. chodzi zatem wyłącznie o zdarzenia nieoczekiwane i nadzwyczajne. W ich dyspozycji nie mieszczą się sytuacje, które są skutkiem zachowania kierowcy, ale które wynikają z braku właściwych rozwiązań organizacyjnych po stronie pracodawcy, w zakresie umożliwienia pracownikom przestrzegania przepisów oraz dyscyplinowania ich do przestrzegania tych przepisów. Także kwestie właściwego doboru pracowników (ryzyko osobowe) nie mieszczą się w zakresie tych regulacji. Na przedsiębiorcy ciążą obowiązki właściwego doboru osób współpracujących z nim, zachowania należytej staranności, właściwego systemu motywacyjnego, szkoleniowego, czy innego rodzaju środków dyscyplinujących, tak aby nie dochodziło do naruszeń przepisów ustawy. Podmiot wykonujący przewóz drogowy jest zobowiązany do działań organizacyjnych gwarantujących bezpieczeństwo innych użytkowników dróg, w tym w zakresie doboru kierowców i ułożenia planu ich pracy. Do uwolnienia się od odpowiedzialności nie wystarczy wykazanie braku winy, lecz wymagane jest udowodnione podjęcie wszystkich niezbędnych środków w celu zapobieżenia powstaniu naruszenia prawa. Nie wystarcza wykazanie zastosowania wszystkich normalnych, rutynowych środków zabezpieczających, jeżeli sytuacja wymagała środków dodatkowych.

W złożonym odwołaniu strona podniosła zarzuty naruszenia obejmujące:

1/ art. 6 w zw. z art. 7, 11, 77, 81 i 107 § 1 pkt. 6 k.p.a. poprzez naruszenie podstawowych zasad uregulowanych w k.p.a. i niewzięcie pod uwagę wszystkich istotnych dla sprawy argumentów,

2/ art. 2 Konstytucji RP poprzez niezastosowanie środków, które będą skuteczne i adekwatne dla osiągnięcia założonych celów,

3/ art. 189f § 1 pkt 1 k.p.a. poprzez jego niezastosowanie i błędne przyjęcie, że możliwe jest wyłącznie wydanie decyzji o nałożeniu kary, która ma charakter decyzji związanej oraz że organ zobowiązany jest do bezwzględnego ustalenia kary pieniężnej w wysokości określonej w załączniku,

4/ art. 6 w zw. z art. 7, 11, 77, 891 a i 107 § 1 pkt. 6 k.p.a. poprzez błędne przyjęcie, że naruszenie określone w załączniku zostało tam zakwalifikowane jako najpoważniejsze naruszenie,

5/ art. 68 w za. Z art. 76 § 1 k.p.a. w zw. z art. 74 i 75 u.t.d. poprzez rozszerzenie prowadzenie postępowania i nałożenie kary za naruszenie, które nie zostało wykonane i opisane w protokole kontroli.

Strona ponadto wskazuje, że stan techniczny pojazdu nie budził zastrzeżeń a pojazd nie stwarzał zagrożenia bezpieczeństwa w ruchu drogowym. Brakujące badania zostały bowiem, po kontroli, niezwłocznie uzupełnione. Strona także podnosi, że ustalenia zawarte w protokole kontroli powinny wyznaczać zakres prowadzonego w następstwie kontroli postępowania, a w tym przypadku doszło do jego rozszerzenia o kolejne naruszenie (brak zgłoszenia pojazdu do licencji).

W wyniku rozpoznania odwołania spółki, zaskarżoną decyzją z 11 czerwca 2024 r., Główny Inspektor Transportu Drogowego utrzymał w mocy decyzję organu pierwszej instancji, jako prawidłową.

Decyzja odwoławcza wydana została na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jednolity: Dz. U. z 2024 r., poz. 572 ze zm.), zwanej w skrócie: "k.p.a.", art. 4 pkt 11 i 22, art. 5 ust. 1, art. 14 ust. 1 pkt 2, art. 14 ust. 2, art. 92a ust. 1 u.t.d., art. 71 ust. 1, art. 81 ust. 1 i ust. 5 oraz art. 82 ust. 2 p.r.d., § 6 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z 5 listopada 2019 r. w sprawie kontroli ruchu drogowego (Dz. U. z 2019 r. poz. 2141 ze zm.), zwanego: "rozporządzeniem MSWiA", oraz lp. 9.1 i lp. 1.5 załącznika nr 3 do u.t.d.

W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy przedstawił dotychczasowy przebieg postępowania oraz stan prawny sprawy.

Odnośnie naruszenia przepisów o zdatności technicznej pojazdów polegającego na wykonywaniu przewozu drogowego pojazdem nieposiadającym aktualnego okresowego badania technicznego potwierdzającego jego zdatność do ruchu drogowego - za każdy pojazd; Ip. 9.1 załącznika 3 do u.t.d. organ odwoławczy wyjaśnił, że badanie techniczne pojazdu marki Scania ([...]) było ważne do 30 września 2023 r. W dniu kontroli (9 października 2023 r.) pojazd nie posiadał więc aktualnego okresowego badania technicznego. Ponadto kierowca nie przedstawił dokumentów potwierdzających przeprowadzenie badań technicznych ważnych w dniu kontroli. Strona w prowadzonym postępowaniu przed organem pierwszej instancji, ani w postępowaniu odwoławczym nie przedstawiła dokumentacji potwierdzającej wykonanie i posiadanie badania technicznego wykonanego przed kontrolą. Tym samym doszło do stwierdzonego naruszenia na skutek niedopełnienia stosownych czynności przez stronę.

Odnośnie niezgłoszenia w formie pisemnej, w postaci papierowej lub elektronicznej, organowi, który udzielił zezwolenia na wykonywanie zawodu przewoźnika drogowego lub licencji, zmiany danych, o których mowa odpowiednio w art. 7a i art. 8 u.t.d., w wymaganym terminie organ odwoławczy wyjaśnił, w toku postępowania uzyskano informację, że na dzień kontroli, tj. 9 października 2023 r. przedsiębiorca posiadał zezwolenie nr [...] na wykonywanie zawodu przewodnika drogowego. Jednakże kontrolowany pojazd marki Scania ([...]) nie był zgłoszony do przedmiotowego uprawnienia. Tym samym w dniu kontroli doszło do popełnienia przez stronę naruszenia z tytułu lp. 1.5 załącznika nr 3 do u.t.d. Mianowicie strona posiadała licencję na wykonywanie krajowego transportu drogowego rzeczy, ale nie zgłosiła do niej kontrolowanego pojazdu i tym samym organ pierwszej instancji prawidłowo nałożył na stronę karę pieniężną za niezgłoszenie tej zmiany danych w wymaganym terminie.

W tym miejscu organ odwoławczy zaznaczył, że w jego ocenie organ I instancji prawidłowo i zgodnie z przepisami rozszerzył zakres prowadzonego postepowania, jednocześnie informując o tym stronę, a także pouczając ją o prawie do czynnego udziału w postępowaniu. W tym zakresie podkreślono, ze wszczynając postepowanie administracyjne organ ma obowiązek weryfikacji całości zebranego podczas kontroli materiału dowodowego. W przypadku więc gdy stwierdzi, ze doszło także do innych naruszeń, niż te, które stwierdzono podczas kontroli, ma prawo do rozszerzenia zakresu postepowania o te naruszenia.

Odnośnie zarzutów odwołania organ odwoławczy uznał je za niezasadne.

Wskazano, że analiza materiału dowodowego wykazała, że postępowanie zostało przeprowadzone z poszanowaniem zasad ogólnych. Organ odwoławczy wskazał w szczególności, że protokół kontroli drogowej z dnia 9 października 2023 r. stanowi istotny dowód w sprawie. Powołując się na orzecznictwo sądowe organ odwoławczy podzielił stanowisko organu pierwszej instancji odnośnie rangi dowodowej protokołu kontroli drogowej.

W ocenie organu odwoławczego, nie zaszły też okoliczności stanowiące przesłanki do zastosowania przepisów egzoneracyjnych. Strona nie udowodniła, że dopełniła ciążącego na niej obowiązku i podjęła wszelkie możliwe środki w celu zapobiegania powstawaniu naruszeń. Powołując się na orzecznictwo organ odwoławczy wskazał, że zastosowanie tych przepisów wymaga wykazania przez podmiot wykonujący przewóz drogowy okoliczności wyczerpujących ustawowe przesłanki. Sprowadza się to do udowodnienia przez podmiot, że dołożył należytej staranności, a więc uczynił wszystko czego można od niego rozsądnie wymagać, organizując przewóz i jedynie wskutek niezależnych od niego okoliczności lub nadzwyczajnych zdarzeń doszło do naruszenia prawa. Ciężar dowodu spoczywa na przedsiębiorcy, gdyż to on wywodzi z art. 92b ust. 1 i art. 92c ust. 1 u.t.d. skutki prawne prowadzące do zwolnienia się z odpowiedzialności za zaistniałe naruszenie przepisów prawa. Zdaniem organu, orzecznictwo wojewódzkich sądów administracyjnych potwierdza, że okoliczności przedstawione przez stronę nie stanowią wystarczających przesłanek do zastosowania przepisów 92c u.t.d.

Organ podkreślił, że ani w toku postępowania wyjaśniającego, ani w postępowaniu odwoławczym spółka nie przedstawiła żadnych dowodów podważających ustalenia kontrolujących, czy też na zaistnienie przesłanek z art. 92c u.t.d. Organ nie jest zaś zobowiązany do poszukiwania, niejako w zastępstwie strony, dowodów mających potwierdzić korzystne dla niej okoliczności. To na stronie ciąży obowiązek udowodnienia okoliczności, na podstawie których wywodzi korzystne dla siebie skutki prawne. Dla prawidłowego rozstrzygnięcia sprawy nie jest wymagane dalsze prowadzenie postępowania dowodowego, nie ma też potrzeby mnożenia materiału dowodowego, w sytuacji, w której zebrany materiał dowodowy jest wystarczający.

Organ zaznaczył, że odpowiedzialność podmiotu wykonującego przewóz drogowy nie jest oparta na zasadzie winy. Za naruszenia popełnione podczas działalności przedsiębiorstwa ponosi bowiem odpowiedzialność przedsiębiorstwo niezależnie od tego, czy było winne powstania tego naruszenia. Decyzje administracyjne nakładające kary pieniężne za naruszenie przepisów prawnych regulujących sprawy transportu drogowego mają charakter szczególny. Są to decyzje wydawane w ramach tzw. uznania związanego, nie stwarzające właściwym organom administracji praktycznie żadnych luzów interpretacyjnych. Odpowiedzialność administracyjna za popełnione wykroczenie drogowe, określone zarówno w ustawie o transporcie drogowym, innych przepisach krajowych oraz przepisach unijnych, jest co do zasady oderwana od kwestii winy. Organ orzekający ma obowiązek stwierdzenia, czy nastąpiło wykroczenie określone powołanymi wyżej przepisami, bez wnikania jakie były jego przyczyny i kto ponosi za to winę. Stwierdzenie zaś wykroczenia musi spowodować jego odpowiednią, zgodną z przepisami ustawy kwalifikację, a następnie nałożenie kary w wymaganej tą ustawą wysokości. Zatem przepis art. 92c u.t.d. pozwala na uniknięcie odpowiedzialności, wówczas gdy okoliczności sprawy i dowody wskazują, że podmiot wykonujący przewóz drogowy nie miał wpływu na powstanie naruszenia, a naruszenie nastąpiło wskutek zdarzeń i okoliczności, których podmiot ten nie mógł przewidzieć. Jednak przesłanki wskazane w tym przepisie odnoszą się do sytuacji wyjątkowych, których profesjonalny podmiot przy zachowaniu należytej staranności i przezorności nie był w stanie przewidzieć, np. będących rezultatem siły wyższej, bądź działań osoby trzeciej, za której winę przedsiębiorca nie może odpowiadać. Uwolnienie się od odpowiedzialności za popełnione naruszenie jest możliwe tylko po wykazaniu przez stronę braku wpływu na powstanie naruszenia. Podstawą nałożenia kary jest ocena obiektywnego faktu przekroczenia terminu przeprowadzenia badania technicznego pojazdu, niezależnie od przyczyn i skutków jego nieprzeprowadzenia.

Organy administracji publicznej nie podejmują decyzji administracyjnych na zasadzie dowolności, tylko na podstawie prawa. Działają w granicach i na podstawie przepisów prawa, dlatego też, jeżeli ma miejsce naruszenie przepisów u.t.d., to organ administracji publicznej jest zobligowany wyjaśnić stan faktyczny, a następnie, w razie stwierdzenia naruszeń zastosować sankcję w postaci kary pieniężnej ustalonej przez ustawodawcę w załączniku do ustawy. Wysokość kary nie jest uznaniowa, lecz jest ściśle określona w załączniku numer 3 do u.t.d. Ustalona kara nie podlega obniżeniu nawet w przypadku incydentalnego przypadku. W przedmiotowej sprawie doszło do naruszenia przepisów u.t.d. i organ administracji publicznej zastosował obowiązujące przepisy prawa. Ustawodawca nie przewidział natomiast możliwości miarkowania wysokości kary pieniężnej od możliwości finansowych, zdarzeń losowych, czy rodzaju wykonywanego zawodu lub prowadzonej działalności przez stronę. Ustalona kara nie podlega zatem obniżeniu nawet w przypadku incydentalnego przypadku.

Organ odwoławczy wyjaśnił, że treść art. 92a ust. 1, ust. 3 i ust. 7 pkt 1 w związku z załącznikiem nr 3 do u.t.d. określa w sposób sztywny wysokość kar pieniężnych za naruszenia wskazane w tym załączniku. Organ nie ma w tym zakresie możliwości kształtowania wysokości kary pieniężnej, dlatego też regulacja wynikająca z art. 189d k.p.a., na mocy art. 189a § 2 pkt 1 k.p.a., nie ma zastosowania w rozpatrywanej sprawie. Kary pieniężne za naruszenia powstałe na gruncie u.t.d. są określone w sposób sztywny i nie mają charakteru uznaniowego. Nakładane są w przypadku stwierdzenia naruszenia w wysokości ściśle określonej w załączniku nr 3 do u.t.d.

Odnosząc się do wynikającej z art. 189f § 1 pkt 1 i 2 k.p.a. instytucji odstąpienia od nałożenia administracyjnej kary pieniężnej organ odwoławczy wyjaśnił, że lektura uzasadnienia ustawy zmieniającej k.p.a. pozwala na ustalenie zamysłu ustawodawcy, tj.: że "przepisy k.p.a. w zakresie reguł nakładania kar i udzielania ulg w jej wykonaniu będą przepisami ogólnymi, z tym jednakże zastrzeżeniem, że uregulowania w przepisach odrębnych poszczególnych aspektów materii dotyczącej kar administracyjnych, przepisów proponowanego działu nie będzie stosowało się w zakresie tych aspektów (art. 189a § 2 k.p.a.). Intencją ustawodawcy jest aby przepis § 2 komentowanego artykułu spełniał funkcje dyrektywy interpretacyjnej, porządkującej rozstrzyganie kolizji pomiędzy przepisami Działu IVa Kodeksu postępowania administracyjnego, a przepisami szczególnymi. W tym zakresie ustawodawca zdecydował, że każde, nawet fragmentaryczne uregulowanie w przepisach szczególnych jednego z aspektów wymienionych w § 2 komentowanego artykułu skutkuje wyłączeniem zastosowania w zakresie tego aspektu przepisów zawartych w Dziale IVa k.p.a. Przykładowo, jeśli ustawa szczególna reguluje przesłanki wymiaru administracyjnej kary pieniężnej, wówczas nie jest dopuszczalne dodatkowe zastosowanie przy wymierzaniu kary przesłanek wskazanych w art. 189d k.p.a. Dyrektywa interpretacyjna zawarta w przepisie § 2 komentowanego artykułu ma zatem zapobiegać wątpliwościom co do tego, czy regulacje Działu IVa k.p.a. nie mają charakteru uzupełniającego, a zatem, np. dostarczającego dodatkowych przesłanek wymiaru kary pieniężnej, czy dodatkowych przesłanek udzielania ulg.

W związku z tym regulacja Działu IVa ma stosunkowo wąski zakres zastosowania, ograniczony wyłącznie do tych aspektów, których ustawodawca w danej ustawie szczególnej w ogóle wcześniej nie uregulował. Przepis § 2 komentowanego artykułu stanowi wręcz wskazówkę dla interpretatorów (w tym organów administracji publicznej), że ustalenie stanu prawnego w zakresie administracyjnych kar pieniężnych należy zaczynać właśnie od przepisów szczególnych. Mimo pewnego rozczarowania w tym kontekście - Dział IVa, będzie w praktyce daleki od regulacji ogólnej dla gałęzi prawa, takiej jakie znamy z prawa karnego, czy cywilnego - jest to jednak rozwiązanie optymalne w sytuacji, w której ustawodawca nie zdecydował się na gruntowne zmiany w zakresie nakładania lub wymierzania administracyjnych kar pieniężnych na mocy przepisów szczególnych. Regulacja Działu IVa, nie ma zatem ujednolicającego charakteru.

Przy ustaleniu dopuszczalności stosowania lub wyłączenia stosowania przepisów działu IVa niezbędna jest szczegółowa wykładnia przepisów odrębnych regulujących nakładanie oraz wymierzanie administracyjnych kar pieniężnych. Przykładem regulacji w przepisach odrębnych jest regulacja zawarta w rozdziale 11 "Przepisy karne i przepisy o administracyjnych karach pieniężnych" u.t.d., tj. art. 92b i 92c u.t.d. Treść art. 189f k.p.a. odnosi się do przesłanek odstąpienia od nałożenia administracyjnej kary pieniężnej, które to zostały uregulowane w art. 92b i 92c u.t.d.

W związku z tym w sprawie nie znajdzie zastosowania art. 189a § 2 pkt 1-3 k.p.a. W sprawie kary pieniężne nakładane są na podstawie art. 92a ust. 1 u.t.d. W odniesieniu zaś do wysokości kary art. 92a u.t.d. określa w sposób sztywny wysokość kary pieniężnej za naruszenie polegające na wykonywaniu przewozu drogowego pojazdem nieposiadającym aktualnego okresowego badania technicznego potwierdzającego jego zdatność do ruchu drogowego - za każdy pojazd. Organ nie ma w tym zakresie możliwości kształtowania wysokości kary pieniężnej, dlatego też regulacja wynikająca z art. 189d k.p.a., na mocy art. 189a § 2 pkt 1 k.p.a., nie ma zastosowania w rozpatrywanej sprawie.

W sprawie nie ma również zastosowania art. 189e oraz 189f k.p.a. Do decyzji nakładanych na podstawie art. 92a u.t.d. mają bowiem zastosowanie okoliczności wyłączające odpowiedzialność strony wymienione w art. 92b i 92c u.t.d.

Treść art. 189a § 2 pkt 2 k.p.a. wprost wyłącza stosowanie całego działu IVa k.p.a. w sytuacji uregulowania w odrębnych przepisach przesłanek odstąpienia od nałożenia administracyjnej kary pieniężnej lub udzielenia pouczenia. Takie przesłanki zostały uregulowane zarówno w art. 92b i 92c u.t.d.

Zastosowanie zatem przez organy przesłanek do odstąpienia od nałożenia administracyjnej kary pieniężnej określonych w art. 189f § 1 pkt 2 k.p.a., byłoby niezgodne z prawem i mogłoby je narazić na zarzut wydania decyzji z rażącym naruszeniem prawa. Przepisy art. 92b i 92c u.t.d. są przepisami regulującymi możliwość odstąpienia od nałożenia administracyjnej kary pieniężnej. Przepisy te dają możliwość niewszczynania w ogóle postępowania jednak w znacznej większości przesłanki te są oceniane już po wszczęciu postępowania w uzasadnieniu decyzji administracyjnej. Postępowanie jest wszczynane zawsze w przypadku wystąpienia naruszenia prawa, które jest stwierdzone w protokole kontroli. Następnie po przeprowadzeniu postępowania organ wydaje decyzję o nałożeniu kary lub o umorzeniu postępowania. Wskazane przepisy u.t.d. dają możliwość umorzenia postępowania (czyli odstąpienia od wymierzenia kary) pomimo wystąpienia naruszeń jeśli wystąpiły okoliczności wymienione w tych przepisach. W każdej decyzji wydawanej na podstawie przepisów u.t.d. organy oceniają przesłanki do odstąpienia od nałożenia kary, które są niezależne od faktu popełnienia naruszenia. Dlatego też organ stanął na stanowisku, że przepisy te wyłączają możliwość zastosowania przepisów art. 189f § 1 pkt 2 k.p.a.

T. Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w G. zaskarżyła opisaną decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia 11 czerwca 2024 r. (nr BP.501.498.2024.2410.WA7.580086) w drodze skargi do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku, występując o stwierdzenie nieważności decyzji organów obu instancji w całości wraz z umorzeniem postępowania administracyjnego, ewentualnie uchylenie decyzji organów obu instancji w całości oraz zasądzenie zwrotu kosztów postępowania, niezbędnych do celowego dochodzenia praw.

Skarżąca spółka zarzuciła zaskarżonej decyzji naruszenie przepisów:

1/art. 6 w zw. z art. 7 w zw. z art. 11 w zw. z art. 77 w zw. z art. 81a w zw. z art. 107 § 1 pkt 6 k.p.a. poprzez naruszenie podstawowych zasad i niewzięcie pod uwagę wszystkich istotnych dla sprawy argumentów podnoszonych przez skarżącą oraz brak uzasadnienia faktycznego i prawnego dotyczącego argumentów, podnoszonych przez skarżącą i mających istotne znaczenie dla sprawy;

2/ art. 2 Konstytucji Rzeczpospolitej Polskiej poprzez niezastosowanie środków, które będą skuteczne i adekwatne dla osiągnięcia założonych celów, a zarazem możliwie najmniej uciążliwe dla podmiotu, wobec którego mają być zastosowane lub dolegliwe w stopniu nie większym niż jest to niezbędne oraz naruszenie zasady proporcjonalności;

3/ art. 189f § 1 pkt 1 k.p.a. poprzez jego niezastosowanie i błędne przyjęcie, że możliwe jest wyłącznie wydanie decyzji o nałożeniu kary oraz że organ zobowiązany jest do bezwzględnego ustalenia kary pieniężnej w wysokości określonej w załączniku;

4/ treści art. 68 w zw. z art. 76 § 1 k.p.a. w zw. z art. 74 i art. 75 u.t.d. poprzez ich niezastosowanie i zajęcie błędnego stanowiska w kwestii dopuszczalności rozszerzenia tego samego postępowania i w rezultacie nałożenia kary administracyjnej za naruszenie, które nie zostało wskazane w protokole kontroli.

W uzasadnieniu skargi skarżąca podniosła, że błędne jest stanowisko organu odwoławczego wskazujące, iż w zakresie naruszenia określonego pod Ip. 9.1. zał. nr 3 do u.t.d. jedynym rozstrzygnięciem mogło być nałożenie na skarżącą administracyjnej kary pieniężnej na podstawie przepisów u.t.d. organ ten powołał się przy tym na regułę kolizyjną zgodnie z treścią art. 189a § 2 k.p.a.

Zdaniem skarżącej WSA w Gdańsku w wyroku z 13 czerwca 2024 r. III SA/Gd 118/24 również błędnie dokonał interpretacji obowiązujących przepisów i oddalił skargę.

Zarówno Sąd, jak również organ odwoławczy błędnie interpretują treść art. 189a § 2 k.p.a. i art. 92c, powołując się na regułę kolizyjną i nie dostrzegając, że zastosowanie art. 189f § 1 lub 2 k.p.a. powoduje, iż strona nie pozostaje wolna od ukarania, lecz zostaje jej udzielone pouczenie, a więc sankcja innego rodzaju (wyrok WSA w Warszawie z 2 lutego 2021 r. VI SA/Wa 1857/20). Zastosowanie pouczenia w zamierzeniu ustawodawcy ma mieć charakter prewencyjny w zakresie naruszania przepisów u.t.d. Natomiast na podstawie przepisów u.t.d. brak jest stwierdzenia jakiejkolwiek odpowiedzialności i nałożenia sankcji na podmiot wykonujący przewóz drogowy.

Skarżąca podzieliła stanowisko wyrażone w wyroku WSA w Warszawie z 22 maja 2023 r., VI SA/Wa 198/23, że: "(...) nieprawidłowe jest stanowisko GITD, że w niniejszej sprawie nie znajdzie zastosowania art. 189f k.p.a., regulujący przesłanki odstąpienia od nałożenia kary pieniężnej oraz udzielenia pouczenia, gdyż kwestie te zostały uregulowane odrębnie przez ustawę o transporcie drogowym w art. 92c ust. 1 pkt 1, zaś w odniesieniu do naruszeń związanych z nieprzestrzeganiem przepisów o czasie prowadzenia pojazdów, wymaganych przerwach i okresach odpoczynku zastosowanie ma art. 92b ust. 1, w związku z czym reguła kolizyjna wyrażona w art. 189 § 2 k.p.a. daje w tym zakresie pierwszeństwo przepisom odrębnym, a nie przepisom zawartym w dziale IVa k.p.a."

Skarżąca spółka zaznaczyła, że w jej ocenie w sprawie dotyczącej kar za naruszenia ustawy o transporcie drogowym w sposób analogiczny należy stosować postanowienia uchwały NSA z 9 czerwca 2022 r., sygn. akt III OPS 1/21 dotyczącej kar za naruszenie ustawy o utrzymaniu czystości i porządku w gminie. Strona stoi w tym zakresie na stanowisko, że pomimo, że faktycznie uchwała odnosiła się do relacji pomiędzy przepisami ustawy o utrzymaniu czystości i porządku w gminie, regulującymi wymierzenie kary pieniężnej za naruszenie przepisów tej ustawy, a przepisem art. 189f k.p.a., to również na gruncie niniejszej sprawy, zdaniem strony, zastosowanie ma treść tej uchwały wskazująca, że odstąpienie od ukarania nie jest równoznaczne z umorzeniem postępowania w przedmiocie nałożenia kary, lecz jest wyrazem darowania kary na skutek uprzedniego ustalenia, że doszło do naruszenia prawa i jednocześnie stwierdzenia, że ukaranie sprawcy jest niecelowe. Spółka nie zgodziła się ze stanowiskiem przeciwnym wyrażonym w wyroku NSA z 9 stycznia 2024 r., sygn. akt II GSK 732/23.

W kwestii naruszenia określonego pod Ip. 1.5 zał. nr 3 do u.t.d. skarżąca podniosła, że GITD dokonał niedostatecznej, niedokładnej i powierzchownej analizy przepisów u.t.d. oraz przepisów wykonawczych. Skarżąca w postępowaniu przed WITD i GITD wyraźnie podniosła, że ustalenia protokołu z kontroli drogowej, sporządzonego przez inspektora Inspekcji Transportu Drogowego z udziałem kierowcy kontrolowanego pojazdu, wyznaczają granice przyszłego postępowania administracyjnego pod względem stanu faktycznego i prawnego. Protokół z kontroli ma wysoki walor dowodowy. Brak jest podstaw prawnych do zmiany ustaleń zawartych w protokole kontroli w inny sposób, niż ewentualne sporządzenie w trybie art. 74 ustawy protokołu weryfikującego. Nie można jednak tego uczynić jednostronnie. Protokół kontroli drogowej jest w zasadzie jedynym dokumentem stanowiącym materiał dowodowy w sprawach o nałożenie kary pieniężnej i nie może zatem zawierać żadnych wątpliwości co do okoliczności sprawy. Zatem za błędne należy uznać stanowisko, że dopuszczalnym było nałożenie kary administracyjnej za naruszenie, które stanowiło odrębną sprawę.

Strona podkreśliła, że organ nie wszczął drugiego niezależnego postępowania w zakresie naruszenia określonego pod Ip. 1.5 zał. nr 3 do u.t.d. Organ w sposób nieuprawniony rozszerzył granice tego samego postępowania.

W odpowiedzi na skargę Główny Inspektor Transportu Drogowego wniósł o jej oddalenie podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje:

Skarga podlega oddaleniu.

Uprawnienia wojewódzkich sądów administracyjnych określone m.in.w art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j.: Dz. U. z 2024 r., poz. 1267) oraz art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j.: Dz. U. z 2024 r., poz. 935 dalej w skrócie jako "p.p.s.a.") sprowadzają się do kontroli działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, tj. kontroli zgodności zaskarżonego aktu z przepisami postępowania administracyjnego, a także prawidłowości zastosowania i wykładni norm prawa materialnego. Jednocześnie zgodnie z art. 134 § 1 p.p.s.a. sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Sąd obowiązany jest zatem dokonać oceny zgodności z prawem zaskarżonej decyzji także wtedy, gdy dany zarzut nie został podniesiony w skardze.

Dokonując kontroli zaskarżonej decyzji zgodnie ze wskazanymi wyżej kryteriami, Sąd stwierdził, że nie narusza ona prawa w stopniu uzasadniającym jej eliminację z porządku prawnego.

Materialnoprawną podstawę kontrolowanych w niniejszej sprawie decyzji Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia 11 czerwca 2024 r. oraz Mazowieckiego Inspektora Transportu Drogowego z dnia 12 stycznia 2024 r., stanowiły przepisy ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym (t.j.: Dz. U. z 2024 r., poz. 728 ze zm. – dalej w skrócie jako: "u.t.d.").

Decyzje zapadłe w przedmiotowym postępowaniu dotyczą obowiązku zapłaty przez skarżącą spółkę kary pieniężnej w łącznej wysokości 2.800 zł nałożonej z powodu naruszenia obowiązków i warunków przewozu drogowego, o których mowa w art. 92a ust. 1 i 7 u.t.d., określonych w załączniku nr 3 do u.t.d. pod pozycją l.p. 9.1. - "Wykonywanie przewozu drogowego pojazdem nieposiadającym aktualnego okresowego badania technicznego potwierdzającego jego zdatność do ruchu drogowego - za każdy pojazd" oraz pod pozycją l.p.1. 5. – "Niezgłoszenie w formie pisemnej, w postaci papierowej lub elektronicznej, organowi, który udzielił zezwolenia na wykonywanie zawodu przewoźnika drogowego lub licencji, zmiany danych, o których mowa odpowiednio w art. 7a i art. 8 ustawy o transporcie drogowym, w wymaganym terminie - za każdą zmianę".

W rozpoznawanej sprawie skarżąca w istocie nie kwestionowała istnienia ustalonych przez organ faktów, tj. stwierdzonych powyżej naruszeń przepisów ustawy o transporcie drogowym. Kwestią sporną miedzy stronami pozostawało dokonanie przez organy oceny ww. naruszeń w kontekście zasadności obciążenia skarżącej w okolicznościach sprawy przez organy karą administracyjną za wskazane naruszenia.

W ocenie bowiem skarżącej organy błędnie przyjęły, iż w przypadku stwierdzonych w niniejszej sprawie naruszeń organy pozostawały bezwzględnie zobowiązane do wydania decyzji nakładającej na skarżącą karę pieniężną w wysokości określonej w załączniku do u.t.d., gdyż po pierwsze w sprawie winna znaleźć zastosowanie określona w art. 189f § 1 pkt 1 k.p.a. instytucja prawna odstąpienia od nakładania kary administracyjnej. W zakresie wystąpienia przesłanek znikomości naruszenia prawa oraz zaprzestawania naruszenia, o których mowa w art. 189f § 1 pkt 1 k.p.a. strona wskazywała w toku postepowania administracyjnego – odnosząc się do naruszenia nieposiadania ważnego badania technicznego pojazdu w toku kontroli - że w jej ocenie obie te przesłanki były w tym przypadku spełnione. Uzasadniając swoje stanowisko, co do podstaw zastosowania art. 189f § 1 pkt 1 k.p.a. strona argumentowała w toku postępowania administracyjnego, że niezwłocznie potem – czyli po kontroli - wykonała brakujące badanie techniczne pojazdu, które wykazało, że stan kontrolowanego pojazdu nie budzi żadnych zastrzeżeń, a zatem pojazd nie stanowił zagrożenia dla bezpieczeństwa w ruchu drogowym. Zdaniem strony stanowi to jednocześnie, tak o znikomości naruszenia - skoro pojazd przeszedł to badanie pozytywnie, jak i o zaprzestaniu naruszenia - skoro strona poddała ostatecznie pojazd brakującemu badaniu technicznemu.

W zakresie dotyczącym naruszenia niezgłoszenia pojazdu którym wykonywany był przewóz do posiadanego pozwolenia – skarżąca podnosi zaś zarzuty koncentrujące się na wskazaniu, że organ nie był uprawniony do rozszerzenia postępowania, które powinno dotyczyć tylko naruszeń stwierdzonych w protokole kontroli drogowej.

Odnosząc się po powyższych zarzutów Sąd uznał je za nieuzasadnione. Wskazać należy, że zarzuty te były podnoszone przez stronę również wcześniej na etapie odwołania. W ocenie Sądu w zaskarżonej decyzji organ odwoławczy w wyczerpujący sposób wyjaśnił stronie, z jakich względów w okolicznościach tej sprawy wobec strony skarżącej nałożono karę za oba ww. naruszenia tj. naruszenie określone zarówno pod l.p. 9.1. oraz pod l.p. 1. 5 załącznika nr 3 do ustawy oraz z jakich względów w tej sprawie w ogóle nie może mieć zastosowania art. 189f § 1 pkt 1 k.p.a. Sąd ocenił wskazane stanowisko organu jako prawidłowe i znajdujące pełne oparcie w obowiązujących przepisach prawa.

W pierwszej kolejności wskazać należy, że stosownie do art. 92a ust. 1 u.t.d., podmiot wykonujący przewóz drogowy lub inne czynności związane z tym przewozem z naruszeniem obowiązków lub warunków przewozu drogowego podlega karze pieniężnej w wysokości od 50 złotych do 12.000 złotych za każde naruszenie, z tym że przedsiębiorca prowadzący pośrednictwo przy przewozie osób z naruszeniem obowiązków lub warunków przewozu drogowego podlega karze pieniężnej w wysokości od 5.000 złotych do 40.000 złotych za każde naruszenie.

Według art. 92a ust. 7 u.t.d., wykaz naruszeń obowiązków lub warunków przewozu drogowego, o których mowa w ust. 1, wysokości kar pieniężnych za poszczególne naruszenia, a w przypadku niektórych naruszeń numer grupy naruszeń oraz wagę naruszeń wskazanych w załączniku I do rozporządzenia Komisji (UE) 2016/403: 1) popełnionych przez podmiot wykonujący przewóz drogowy określa lp. 1-9, 2) popełnionych przez przewoźnika drogowego w związku z wykonywaniem transportu drogowego określa lp. 10 - załącznika nr 3 do ustawy.

W doktrynie i orzecznictwie zaznacza się, że odpowiedzialność wynikająca z art. 92a u.t.d. ma charakter wyłącznie administracyjny, nie karnoadministracyjny. Kary pieniężne wymierzane w postępowaniu administracyjnym na podstawie ustawy o transporcie drogowym nie uzależniają nałożenia kary od winy, wystarczające jest stwierdzenie samego faktu nieprzestrzegania nałożonych obowiązków czy warunków przewozu. Za działalność przedsiębiorstwa wykonującego transport drogowy lub przewóz na potrzeby własne odpowiedzialność administracyjną ponosi przedsiębiorca. Odpowiedzialność tę ponosi także za skutki działań osób, którymi przy wykonywaniu działalności gospodarczej się posługuje (por. wyrok NSA z dnia 26 lipca 2007 r., sygn. akt I OSK 1257/06). Przyjęcie stanowiska o administracyjnym charakterze odpowiedzialności określonej w art. 92a ust. 1 u.t.d. prowadzi zatem do konieczności sformułowania konstatacji, że do stwierdzenia zaistnienia tejże odpowiedzialności wystarczające jest, co do zasady, stwierdzenie naruszenia, nawet jeżeli powstało ono w sposób niezawiniony. Odpowiedzialność z art. 92a u.t.d. ma zatem charakter odpowiedzialności obiektywnej, co oznacza, że wystąpienie naruszenia wiąże się z koniecznością nałożenia przewidzianej w przepisach kary, chyba ze strona wykaże wystąpienie przesłanek egzoneracyjnych z art. 92b lub 92c u.t.d. Gdy takie przesłanki nie zostaną wykazane przez stronę, organ stwierdzając naruszenie w sferze dotyczącej obowiązków i warunków wykonywania przewozów, nie ma więc żadnego wyboru w zakresie środków, jakie może zastosować i jest zobligowany do nałożenia kary.

W przedmiotowej sprawie w protokole kontroli drogowej przeprowadzonej w dniu 9 października 2023 r. uprawniony funkcjonariusz Policji wskazał, że pojazdem zatrzymanym do kontroli marki Scania o nr rej. [...] wraz z naczepą wykonywany był przewóz drogowy pojazdem, który nie został poddany okresowemu badaniu technicznemu. Wskazano w tym zakresie na brak badania technicznego okresowego od dnia 30 września 2023 r. Protokół został podpisany przez kierowcę bez zastrzeżeń. Wskazany dowód w postaci dokumentu urzędowego jednoznacznie potwierdza, że pojazd nie posiadał ważnego badania technicznego w dniu kontroli. Strona nie przedłożyła żadnych dowodów, które mogły by podważyć ustalenia protokołu kontroli. W aktach sprawy znajduje się ponadto notatka urzędowa sporządzona przez funkcjonariusza Policji, który przewodził kontrolę drogową, w której bezpośrednio wskazano, że podczas kontroli w dniu 9 października 2023 r. pojazd był sprawdzony w systemie CEP, na której to podstawie funkcjonariusz Policji ustalił, że pojazd nie posiada aktualnych badań technicznych od 30 września 2023 r., wobec czego zatrzymano dowód rejestracyjny za pokwitowaniem.

W istocie wskazać też należy, że strona skarżąca nie kwestionuje, że w chwili kontroli pojazd nie miał ważnego okresowego badania technicznego i wskazuje, że niezwłocznie wykonano następnie brakujące badanie. Wskazana okoliczność, to jest że kontrola niejako "zmobilizowała" do wykonania obowiązkowego badania, nie zmienia faktu, że badanie to zostało wykonane później i po terminie. Bez jego wykonania strona nie mogłaby też odzyskać dowodu rejestracyjnego pojazdu, który zatrzymano w związku ze stwierdzonym brakiem badań technicznych. Bez znaczenia jest też wskazywanie przez skarżącą, że badanie techniczne, które później przeprowadziła miało być - według oświadczenia strony - pozytywne, to jest że pojazd był technicznie sprawny. Sąd wyjaśnia w tym zakresie, że kara administracyjna jaka została nałożona na stronę nie była nałożona za zły stan techniczny pojazdu, ale za wykonywanie przewozu pojazdem, który nie posiada aktualnego badania technicznego, co stanowi odrębne sankcjonowane naruszenie. Do stwierdzenia stanu technicznego pojazdu powołani są uprawnieni diagności. Na dzień kontroli strona nie dysponowała dowodem pochodzącym od uprawnionego diagnosty, że pojazd jest sprawny technicznie i zdatny do ruchu drogowego. Za wykonywanie przewozu drogowego pojazdem nieposiadającym aktualnego okresowego badania technicznego przewidziano zaś określoną w załączniku nr 3 u.t.d. karę (l.p. 9.1.). Gdyby podczas kontroli stwierdzono usterki pojazdu wiązałyby się one z koniecznością nałożenia odrębnych, dodatkowych sankcji. Jedynie na marginesie tej sprawy Sąd wskazuje dodatkowo, że twierdzenie strony, że z całą pewnością według jej przekonania pojazd musiał być w chwili dokonywania kontroli całkowicie sprawny technicznie, oparte jest jedynie na jej subiektywnym przekonaniu strony. Nawet bowiem jeśli po terminie istotnie uzupełniono brakujące badanie, badań technicznych niewątpliwie nie przeprowadza się wstecz i nie dokumentowały one stanu pojazdu z dnia kontroli drogowej.

Odnośnie drugiego z naruszeń, to jest określonego pod l.p.1.5. załącznika nr 3 do u.t.d., zebrane w sprawie dowody, co prawidłowo oceniły organy, także jednoznacznie potwierdzają wystąpienie wskazanego naruszenia, a tym samym zaistnienia podstawy do nałożenia kary.

W dniu kontroli drogowej prowadzonej przez funkcjonariusza Policji, kierowca okazał wypis z zezwolenia nr [...] wydanego wobec spółki T. Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w G. na wykonywanie zawodu przewoźnika drogowego, gdzie wypis opatrzony był datą wystawienia z dnia 22 czerwca 2015 r. Następnie zatem, na podstawie informacji z Urzędu Miasta w Gdyni, organ prowadzący postępowanie przed wydaniem decyzji potwierdził, że ww. przedsiębiorca istotnie na dzień kontroli, to jest 9 października 2023 r. wciąż posiadał zezwolenie nr [...] na wykonywanie zawodu przewoźnika drogowego. Na podstawie wskazanych informacji z Urzędu Miasta w Gdyni organ ustalił jednocześnie, że przedsiębiorca nigdy nie zgłosił do posiadanego pozwolenia nr [...] pojazdu marki Scania o nr rej. [...]. W aktach sprawy znajduje się opisana informacja z Urzędu Miasta Gdyni nr [...] z dnia 31 października 2023 r., która stanowi dowód na to, że pojazd, którym strona w dniu kontroli realizowała przewóz, nie został ujęty w wykazie pojazdów zgłoszonych do zgłoszenia nr [...] na wykonywanie zawodu przewoźnika drogowego. Wskazane pismo stanowiło odpowiedź na zapytanie organu z dnia 25 października 2023 r. Organy prawidłowo przyjęły zatem, że przewoźnik nie zgłosił zmiany danych w zakresie określenia rodzaju i liczby pojazdów samochodowych, które będzie wykorzystywał do wykonywania transportu drogowego. Również w tym zakresie strona skarżąca w istocie nie kwestionuje, że nie dokonała w terminie wskazanego zgłoszenia. Zarzuty strony koncentrują się bowiem wyłącznie na wskazaniu, że naruszenie opisane w l.p. załącznika nr 3 do u.t.d. nie zostało ujęte w protokole kontroli, co w ocenie strony miałoby wyłączać możliwość nałożenia kary.

Odnosząc się do wskazanego zarzutu, to jest, że powyższe naruszenie nie zostało opisane i wskazane w protokole kontroli, stwierdzić należy, że kwestia nałożenia kary za niezgłoszenie w wymaganym terminie zmiany danych, mogła być objęte tą samą decyzją co kwestia nałożenia kary za wykonywanie przewozu pojazdem bez aktualnych badań technicznych.

Wskazać należy, że prowadzący kontrolę drogową funkcjonariusz Policji przekazał sporządzony przez siebie protokół kontroli drogowej organom inspekcji drogowej, wskazując, że podczas kontroli stwierdził jedno naruszenie warunków przewozu, to jest brak aktualnych badań technicznych pojazdu, którym dokonywany był przewóz. Wobec przekazanych danych obejmujących w związku z sporządzanym przez funkcjonariusza Policji protokołem i jego załącznikami również dane co do pojazdu którym wykonywany był przewóz i okazanego przez kierowcę wypisu z pozwolenia, Mazowiecki Wojewódzki Inspektor Transportu Drogowego był uprawniony do podjęcia czynności wyjaśniających w sprawie, to jest potwierdzenia również danych związanych z okazanym w 2023 r. wpisem z licencji wystawionym w 2015 r. Skoro w toku tych czynności wyjaśniających organ I instancji uzyskał dowody potwierdzające, że skarżąca we właściwym terminie nie wykonała obowiązku nałożonego na nią przepisami prawa, dowody te zasadnie uwzględnił jako istotne w sprawie, o czym powiadomił też stronę. Po uzyskaniu informacji z Urzędu Miasta w Gdyni organ pismem z dnia 21 listopada 2023 r. wystosował zatem do strony pismo będące uzupełnieniem zawiadomienia, gdzie na podstawie art. 9 ust. 1 k.p.a. poinformował, że po analizie zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego w sprawie stwierdzono naruszenia obejmujące:

1/ "Niezgłoszenie w formie pisemnej, w postaci papierowej lub elektronicznej organowi który udzielił zezwolenia na wykonywanie zwodu przewoźnika drogowego lub licencji zmiany danych, o których mowa odpowiednio w art. 7a i art. 8 u.t.d. w wymaganym terminie – za każdą zmianę (art. 14 u.t.d. oraz l.p.1.5 załącznika nr 3 do u.t.d. Przewoźnik nie zgłosił do posiadanego zezwolenia nr [...] na wykonywanie zawodu przewoźnika drogowego pojazdu marki Scania o nr rej. [...]"

2/ "Wykonywanie przywozu drogowego pojazdem nieposiadającym aktualnego okresowego badania technicznego potwierdzającego jego zdatność do ruchu drogowego - za każdy pojazd (lp. 9.1. załącznika nr 3 do u.t.d.). Termin badania technicznego pojazdu marki Scania o nr rej. [...] upłynął w dniu 30 września 2023 r."

Wskazane pismo stron odebrała w dniu 12 grudnia 2023 r. W piśmie tym zawarto też pouczenie o prawie strony do czynnego udziału w postępowaniu. Wskazać należy, że strona w kierowanych do organu także później pismach nigdy nie wskazywała, aby dokonała w wymaganym terminie do posiadanego zgłoszenia nr [...] zgłoszenia pojazdu, którym na podstawie tego pozwolenia w dniu 9 października 2023 r. wykonywała przewóz drogowy.

W odniesieniu do formułowanych przez stronę zarzutów, że postępowanie nie powinno dotyczyć tego naruszenia, skoro naruszenie z l.p.1.5. nie zostało ujawnione podczas kontroli drogowej, która w tej sprawie została przeprowadzona w dniu 9 października 2023 r. przez funkcjonariusza Policji i nie zostało ujęte w protokole kontroli drogowej, Sąd w pełni podziela stanowisko Głównego Inspektora Transportu Drogowego, co do wystąpienia podstaw do nałożenia na stronę skarżącą kary również za to naruszenie.

Jak wyjaśniono w zaskarżonej decyzji, oczywistym jest, że organ wszczynając postepowanie administracyjne ma obowiązek weryfikacji całości zebranego podczas kontroli materiału dowodowego. W przypadku gdy stwierdzi zatem, że doszło także do innych niż te stwierdzone podczas kontroli, ma prawo do rozszerzenia zakresu postepowania o te naruszenia. Sytuacja taka niewątpliwie zaistniała w przedmiotowej sprawie, gdzie też jeszcze przed wydaniem decyzji strona została wyczerpująco poinformowana o rozszerzeniu postępowania. Stwierdzenie naruszenia z l.p. 1.5 załącznika nr 3 do u.t.d. nastąpiło zaś niewątpliwie na skutek weryfikacji materiału dowodowego pozyskanego podczas kontroli – jakim był okazany wypis z pozwolenia nr [...], w który przewoźnik wyposażył kierowcę wykonującego w jego imieniu i na jego rzecz określony przewóz drogowy w dniu 9 października 2023 r. Po ustaleniu jaki wypis z zezwolenia na wykonywanie zawodu przewoźnika drogowego został okazany funkcjonariuszowi Policji przez kierowcę podczas kontroli drogowej, organ inspekcji transportu drogowego, któremu przekazano te dane, niewątpliwie był zatem uprawniony do ich dalszej weryfikacji przy pomocy podmiotu, który wydał zezwolenie. Wyjaśnienia te z dnia 31 października 2023 r., pozwoliły zaś na ustalenie, że skoro pojazd wcześniej w ogóle nie był zgłoszony do pozwolenia, to nie był zgłoszony do pozwolenia także w chwili kontroli drogowej w dniu 9 października 2023 r. Dostrzec przy tym należy, że okazany przez kierowcę wypis z licencji był wystawiony w 2015 r.

W tym stanie rzeczy wydanie decyzji rozstrzygającej o obu naruszeniach należy uznać za w pełni uzasadnione i prawidłowe.

Sąd wskazuje dalej, że niniejszej sprawie prawidłowo przyjęto, że nie mógł mieć w niej zastosowania art. 189f § 1 pkt 1 k.p.a. odnoszący się do instytucji odstąpienia od nałożenia administracyjnej kary pieniężnej. Podkreślania wymaga, ze stanowisko takie w zakresie dotyczącym kar za naruszenie warunków transportu drogowego prezentowane jest konsekwentnie w orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego, w tym m.in. w powołanym przez stronę wyroku z dnia 9 stycznia 2024 r., sygn. akt II GSK 732/23, które orzekający w przedmiotowej sprawie Sąd w pełni podziela i przyjmuje za własne.

W powołanym wyroku NSA obszernie odniósł się do kwestii stosowania działu IVa k.p.a. w sprawach kar pieniężnych nakładanych w transporcie drogowym, które to przepisy - jak wskazuje strona skarżąca, powinno stosować się niezależnie od art. 92c ust. 1 u.t.d. Postawione w tym wyroku tezy nie potwierdzają stanowiska prezentowanego przez stronę skarżącą. Potwierdzają natomiast prawidłowość przyjętego przez organy w niniejszej sprawie stanowiska o braku podstaw do zastosowania art. 189f § 1 pkt 1 k.p.a., skoro dotyczy ona kary pienieżnej za naruszenia przepisów ustawy o transporcie drogowym. Organy nie były więc w ogóle zobowiązane do rozważania, czy w tej sprawie zaistniały przesłanki znikomości naruszeń i zaprzestania naruszeń przez stronę.

Niewątpliwie zakres zastosowania przepisów Działu IVa k.p.a. wyznacza przede wszystkim art. 189a § 1 tej ustawy, zgodnie z którym w sprawach nakładania lub wymierzania administracyjnej kary pieniężnej lub udzielania ulg w jej wykonaniu stosuje się przepisy niniejszego działu. Z § 2 wskazanego przepisu wynika natomiast, że w przypadku uregulowania w przepisach odrębnych:

1) przesłanek wymiaru administracyjnej kary pieniężnej,

2) odstąpienia od nałożenia administracyjnej kary pieniężnej lub udzielenia pouczenia,

3) terminów przedawnienia nakładania administracyjnej kary pieniężnej,

4) terminów przedawnienia egzekucji administracyjnej kary pieniężnej,

5) odsetek od zaległej administracyjnej kary pieniężnej,

6) udzielania ulg w wykonaniu administracyjnej kary pieniężnej,

- przepisów wymienionego działu w tym zakresie nie stosuje się.

Uregulowanie w przepisach odrębnych ww. zagadnień stanowi wystarczającą podstawę do wyłączenia przepisów Działu IVa k.p.a., stanowiących ogólną regulację odnoszącą się do administracyjnych kar pieniężnych. Kluczowe znaczenie ma przy tym to, że nie jest wymagane, aby owe przepisy odrębne, mające szczegółowe zastosowanie w sprawach danego rodzaju, regulowały te zagadnienia w zakresie, w jakim są one uregulowane w dziale IVa k.p.a. Zakres normowania w przepisach odrębnych nie musi więc pokrywać się z zakresem normowania w przepisach wskazanego działu k.p.a. w tym zakresie NSA wskazał, że jeżeli zakres normowania zagadnienia prawnego określonego w § 2 w przepisach odrębnych jest węższy lub szerszy od zakresu normowania tego samego zagadnienia w przepisach działu IVa lub przepisy odrębne regulują je w sposób identyczny, podobny lub zbliżony albo odmienny, to dany przepis działu IVa nie ma zastosowania (zob. A. Wróbel, art. 189a kpa, teza 7, Komentarz aktualizowany do k.p.a., LEX/el. 2023).

Twierdzenie strony skarżącej, że w sprawie winien znaleźć zastosowanie art. 189f § 1 pkt 1 k.p.a. nie jest więc trafne. W sprawie mamy do czynienia z przepisem szczególnym, regulującym kwestie wynikające m.in. z art. 189 § 2 pkt 2 k.p.a. Jak bowiem wynika z art. 92c u.t.d. nie wszczyna się postępowania w sprawie nałożenia kary pieniężnej, o której mowa w art. 92a ust. 1, na podmiot wykonujący przewóz drogowy lub inne czynności związane z tym przewozem, a postępowanie wszczęte w tej sprawie umarza się, jeżeli: 1) okoliczności sprawy i dowody wskazują, że podmiot wykonujący przewozy lub inne czynności związane z przewozem nie miał wpływu na powstanie naruszenia, a naruszenie nastąpiło wskutek zdarzeń i okoliczności, których podmiot nie mógł przewidzieć, 2) za stwierdzone naruszenie na podmiot wykonujący przewozy została nałożona kara przez inny uprawniony organ, 3) od dnia ujawnienia naruszenia upłynął okres ponad 2 lat.

Skoro więc z przepisu tego wynika, że w warunkach w nim określonych nie wszczyna się postępowania w sprawie nałożenia kary pieniężnej, o której mowa w art. 92a ust. 1, a postępowanie wszczęte w tej sprawie umarza się, to przepis ten pozostaje odrębny w relacji do ogólnej regulacji działu IVa k.p.a. i inaczej normuje zagadnienie wskazane m.in. w art. 189a § 2 pkt 2 k.p.a.

Brak użycia w art. 92c ust. 1 u.t.d. zwrotu "odstąpienie od wymierzenia kary", użytego w art. 189f § 1 k.p.a. niczego w sprawie nie zmienia. Konsekwencją zastosowania art. 92c ust. 1 u.t.d. jest to, że w sytuacji zaistnienia naruszenia penalizowanego administracyjną karą pieniężną oraz zaktualizowania się jednej z określonych nim przesłanek wyłączenia odpowiedzialności przewoźnika drogowego, na przewoźnika tego nie zostanie nałożona kara pieniężna, albowiem nie wszczyna się postępowania w sprawie nałożenia tej kary, a wszczęte umarza się. Nie jest więc prawdziwe założenie, że czym innym jest odstąpienie od wymierzenia kary administracyjnej i udzielenie pouczenia, a czym innym umorzenie postępowania bądź jego niewszczynanie. W jednym i w drugim przypadku warunkiem ich zastosowania jest uprzednie ustalenie, że do czynu penalizowanego administracyjną karą pieniężną doszło.

Podzielić zatem należy prezentowane w orzecznictwie stanowisko, że stosowanie art. 92c u.t.d. w praktycznym wymiarze ma w istocie rzeczy ten sam skutek, co zastosowanie instytucji odstąpienia od nałożenia administracyjnej kary pieniężnej, o której mowa w art. 189a § 2 pkt 2 w zw. z art. 189f § 1 pkt 1 k.p.a., albowiem za zaistniałe i ujawnione naruszenie prawa, kara ta nie jest nakładana. Jak wcześniej wskazano, dla przyjęcia, że przepisy działu IVa k.p.a. nie mają zastosowania istotne znaczenie ma to, aby zagadnienie, o którym mowa w art. 189a § 2 k.p.a. zostało uregulowane w przepisach odrębnych i nie jest przy tym istotne, że zakres normowania zagadnienia określonego w § 2 w przepisach odrębnych jest węższy lub szerszy od zakresu normowania tego samego zagadnienia w przepisach działu IVa lub, czy przepisy odrębne regulują je w sposób identyczny, podobny lub zbliżony albo odmienny (zob. wyrok NSA z 28 września 2021 r. sygn. II GSK 717/21).

Nawiązując zaś do powołanej w skardze uchwały Naczelnego Sądu Administracyjnego z 9 czerwca 2022 r. sygn. III OPS 1/21 zwrócić trzeba uwagę, że została ona podjęta na gruncie relacji pomiędzy przepisami ustawy o utrzymaniu czystości i porządku w gminie regulującymi wymierzenie kary pieniężnej za naruszenie przepisów tej ustawy a przepisem art. 189f k.p.a., a więc w istocie jej tezy nie mogą stanowić wzorca normatywnego w niniejszej sprawie, w której przepisy ustawy o transporcie drogowym zawierają odrębną regulację wyłączającą stosowanie działu IVa k.p.a. w stosownym zakresie. Sąd w składzie orzekającym w przedmiotowej sprawie podziela również w tym zakresie stanowisko wyrażone w wyroku NSA sygn. akt II GSK 732/23, z którego wynika, że w ww. uchwała NSA nie powinna być stosowane w drodze analogii do przepisów prawa materialnego zawartego w ustawie o transporcie drogowym.

W niniejszej sprawie, wobec stwierdzenia wystąpienia naruszeń zagrożonych karą, prawidłowo zatem rozważono w decyzjach możliwość zastosowania w sprawie art. 92c u.t.d., a nie art. 189f § 1 pkt 1 k.p.a.

Przepis art. 92c ust. 1 u.t.d. stanowi, że nie wszczyna się postępowania w sprawie nałożenia kary pieniężnej, o której mowa w art. 92a ust. 1, na podmiot wykonujący przewóz drogowy lub inne czynności związane z tym przewozem, a postępowanie wszczęte w tej sprawie umarza się, jeżeli:

1) okoliczności sprawy i dowody wskazują, że podmiot wykonujący przewozy lub inne czynności związane z przewozem nie miał wpływu na powstanie naruszenia, a naruszenie nastąpiło wskutek zdarzeń i okoliczności, których podmiot nie mógł przewidzieć, lub

2) za stwierdzone naruszenie na podmiot wykonujący przewozy została nałożona kara przez inny uprawniony organ, lub

3) od dnia ujawnienia naruszenia upłynął okres ponad 2 lat.

Wobec tego, że od ujawnienia naruszeń (2023 r.) do dnia wydania decyzji (2024r.) nie upłynął dwuletni okres, o którym mowa w cytowanym art. 92c ust. 1 pkt 3 u.t.d. nie zdążył upłynąć, a w realiach sprawy brak jest informacji odnośnie nałożenia tożsamej kary przez inny uprawniony organ (art. 92c ust. 1 pkt 2), organy skoncentrowały się na rozważeniu możliwości zastosowania w sprawie art. 92c ust. 1 pkt 1 u.t.d.

Zdaniem Sądu, prawidłowe jest stanowisko organów wskazujące, że w sprawie brak było podstaw do zastosowania przepisu art. 92c ust. 1 pkt 1 u.t.d. Dla zastosowania art. 92c ust. 1 pkt 1 u.t.d. konieczne jest bowiem łączne spełnienie dwóch przesłanek: brak wpływu przewoźnika na powstanie naruszenia oraz wystąpienie naruszenia wskutek zdarzeń i okoliczności, których podmiot nie mógł przewidzieć. Okolicznościami, o których mowa w tym przepisie mogą być wyłącznie sytuacje ponadprzeciętne, odbiegające od standardowych stanów faktycznych, których doświadczony i profesjonalny podmiot wykonujący przewóz drogowy przy zachowaniu najwyższej staranności i przezorności nie był w stanie przewidzieć. Okolicznością taką nie jest m.in. brak wiedzy, że odpowiedzialna za to w przedsiębiorstw osoba nie wykonała na czas aktualnego badania technicznego danego pojazdu, czy też nie zgłosiła zmiany danych do pozwolenia. Obowiązki terminowego zgłaszania danych, jak i posługiwania się w działalności gospodarczej pojazdami posiadającymi aktualne badania techniczne są obowiązkami spoczywającymi na przewoźniku. Starannie prowadząc działalność oraz nadzorując zatrudnione osoby przewoźnik niewątpliwie mógł zapewnić dochowanie tych obowiązków.

Co szczególnie istotne, to przewoźnik jest zobowiązany do wykazania, że spełnione zostały przesłanki wyłączające jego odpowiedzialność za naruszenie przepisów o transporcie drogowym. Ciężar udowodnienia okoliczności wymienionych w art. 92c ust. 1 u.t.d. spoczywa zatem każdorazowo na podmiocie wykonującym przewóz drogowy, bowiem to on musi wykazać, że nie miał wpływu na powstałe naruszenie, przy czym brak takiego wpływu musi istnieć realnie. Nie jest więc wystarczające jedynie zakwestionowanie swojej odpowiedzialności. Chcąc wykazać, że przedsiębiorca nie miał wpływu na powstanie naruszenia, podmiot ten musi podać konkretne okoliczności, które będą w tym zakresie rozważone przez organ. Okoliczności te muszą być wsparte dowodami. Dowody te powinny być zaś dostarczone lub przynajmniej wskazane przez przedsiębiorcę.

Organy prawidłowo oceniły, że spółka nie przedstawiła żadnych dowodów wskazujących na spełnienie przesłanek wyłączenia jej odpowiedzialności. W istocie w sprawie nie przedstawiono nawet adekwatnej argumentacji w tym zakresie. Spółka skupiła się przy bowiem wyłącznie na twierdzeniach, że niezwłocznie (ale już po kontroli) wykonała brakujące badanie techniczne i że było ono według jej twierdzeń pozytywne. Podkreślała w związku z tym, że skoro pojazd przeszedł badanie to musiał być sprawny technicznie również wcześniej, w tym podczas kontroli drogowej. Powyższe twierdzenia pozostają bez związku z przesłankami wynikającymi z art. 92 c u.t.d. Były też podnoszone przez stronę tylko dla wykazania podstaw z art. 189f § 1 k.p.a., który w tej sprawie, jak wykazano wyżej i co słusznie przyjęto w zaskarżonej decyzji, w ogóle nie miał zastosowania. Niezależnie od tego odnosząc się do wszelkich argumentów strony, Sąd wskazuje, że wykonanie brakującego badania technicznego po terminie i uzyskanie w tym badaniu pozytywnego wyniku, w żaden sposób nie stanowi wykazania, aby przewoźnik nie miał żadnego wpływu na powstanie naruszeń opisanych pod l.p. 9.1., jak i l.p.1.5. Jeżeli w przedsiębiorstwie polecono wykonanie przewozu drogowego wyposażając kierowcę w wypis z pozwolenia do którego pojazd, którym ma być wykonany przejazd nie został zgłoszony, jak też pojazdem który nie miał w tym czasie aktualnego badania technicznego, co można było w zakresie obu tych kwestii przecież łatwo ustalić przed rozpoczęciem przewozu, w sprawie nie można mówić o zaistnieniu podstaw do zastosowania art. 92c ust. 1 pkt 1 u.t.d.

W sprawie prawidłowo także wskazano stronie, że nie mógł w niej mieć zastosowania art. 92b u.t.d.

W tym zakresie Sąd wskazuje, że ustawodawca daje możliwość zastosowania tego zapisu tylko w przypadku, gdy podczas kontroli zostały stwierdzone naruszenia przepisów o czasie prowadzenia pojazdów, wymaganych przerwach i okresach odpoczynku. W tej sprawie takie naruszenia nie miały miejsca.

Reasumując Sąd stwierdza, że organ nie naruszył zasady prawdy obiektywnej zawartej w art. 7 k.p.a. Podjął wszelkie czynności niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy. W sposób wyczerpujący zebrał i rozpatrzył cały materiał dowodowy – art. 77 § 1 k.p.a., oceniając go z zachowaniem zasady wyrażonej w art. 80 k.p.a. Uzasadnienie decyzji spełnia zaś wymagania określonej w art. 107 § 1 pkt 6 i § 3 k.p.a. albowiem organy obu instancji w sposób wystarczający wyjaśniły podstawy faktyczne i prawne swoich rozstrzygnięć, a organ odwoławczy odniósł się do zarzutów skarżącej przedstawionych w odwołaniu. Organy prowadziły postepowanie w sposób przejrzysty i wskazywały stronie na istotne okoliczności tej sprawy tak na etapie poszczególnych czynności postpowania, jak w treści decyzji. Strona miała przy tym ze strony organów zapewniony czynny udział w postępowaniu, z którego korzystała składając wyjaśnienia w sprawie. W sprawie nie doszło także do naruszenia art. 75 § 1 .k.p.a. Dopuszczone przez organy dowody zostały zebrane w zgodzie z prawem, są spójne i przyczyniły się do wyjaśnienia okoliczności przedmiotowej sprawy. W sprawie nie naruszono też art. 81a k.p.a. ponieważ w sprawie nie występowały bowiem żadne nie dające się usunąć wątpliwości w zakresie stanu faktycznego tej sprawy. Zarzuty naruszenia art. 74 k.p.a. oraz 76 k.p.a. przez organy jest zaś niezrozumiałe. W tej sprawie akta nie był tajne ani ściśle tajne, do jakiej to sytuacji odnosi się art. 74 § 1 k.p.a. Stronie nie odmówiono także możliwości dostępu do akt sprawy i uprawnień, o których mowa w art. 74 § 1 k.p.a. Przepis art. 76 k.p.a. odnosi się zaś do mocy dowodowej dokumentów urzędowych. Organy wzięły pod uwagę w tej sprawie we wzajemnym powiazaniu i całokształcie treść wszystkich dokumentów urzędowych jakie pozyskały w sprawie. Jednocześnie wskazać należy, że protokół z kontroli drogowej z dnia 9 października 2023 r. nie był sporządzany przez organ inspekcji transportu drogowego ale przez funkcjonariusza Policji. Niezależnie od tego Sąd wskazuje końcowo, że z protokołu tego jasno i w sposób niebudzący wątpliwości wynika kto, kiedy, gdzie i w jakich okolicznościach dokonał kontroli drogowej oraz że obecny był przy tym kierowca, który podpisał protokół bez zastrzeżeń.

Mając na uwadze powyższe Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku oddalił skargę na podstawie art. 151 p.p.s.a.