Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt I SA/Wa 73/06
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2007-06-29 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6070 Uwłaszczenie    państwowych   osób     prawnych   oraz   komunalnych    osób prawnych
Skarżony organ: Minister Budownictwa
Treść wyniku: Oddalono skargę

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Emilia Lewandowska (spr.) sędzia WSA Elżbieta Sobielarska asesor WSA Tomasz Wykowski Protokolant Maciej Kozłowski po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 29 czerwca 2007 r. sprawy ze skargi Zakładu [...] S. A. w W. na postanowienie Ministra Transportu i Budownictwa z dnia [...] listopada 2005 r. nr [...] w przedmiocie wstrzymania wykonania decyzji stwierdzającej uwłaszczenie przedsiębiorstwa państwowego oddala skargę.


UZASADNIENIE

Minister Transportu i Budownictwa postanowieniem z dnia [...] listopada 2005 r., nr [...], po rozpatrzeniu wniosku Zakładu [...] W. S.A. o ponowne rozpatrzenie sprawy, utrzymał w mocy postanowienie Ministra Infrastruktury z dnia [...] sierpnia 2005 r., nr [...] wstrzymujące wykonanie decyzji Wojewody [...] z dnia [...] czerwca 1996 r., nr [...] stwierdzającej uwłaszczenie PP Zakład [...] W. działkami nr [...], [...], [...], [...] i [...] położonymi w P..

Z ustaleń organu wynika, że Wojewoda [...] decyzją z dnia [...] czerwca 1996 r. stwierdził nabycie z mocy prawa z dniem 5 grudnia 1990 r. przez PP Zakład [...] W. prawa użytkowania wieczystego gruntu położonego w P. i oznaczonego jako działki nr [...] i [...] przy ul. [...] i działki nr [...], [...] i [...] przy ul. [...] o łącznej powierzchni [...] ha oraz nabycie własności budynków, budowli i urządzeń położonych na tym gruncie.

Pismem z dnia [...] listopada 1999 r., uzupełnionym pismem z dnia [...] grudnia 1999 r., [...] W. S.A. wniosły o stwierdzenie nieważności decyzji uwłaszczeniowej, a Prezes Urzędu Mieszkalnictwa i Rozwoju Miast decyzją z dnia [...] listopada 2001 r. odmówił wszczęcia postępowania w tej sprawie. Następnie rozpatrując wniosek o ponowne rozpatrzenie powyższej sprawy, postanowieniem z dnia [...] marca 2002 r., utrzymanym w mocy postanowieniem z dnia [...] sierpnia 2002 r., zawiesił postępowanie do czasu rozpatrzenia sprawy prawidłowości decyzji Naczelnika Miasta P. z dnia [...] listopada 1976 r., z której wyprowadzono prawo zarządu dla jednostki uwłaszczonej.

Prezydent Miasta P. pismem z dnia [...] czerwca 2003 r. wniósł o stwierdzenie nieważności decyzji uwłaszczeniowej, wskazując na art. 156 § 1 pkt 1 i 2 kpa oraz podnosząc, że powyższe działki uległy komunalizacji z mocy prawa.

Prezes Urzędu Mieszkalnictwa i Rozwoju Miast postanowieniem z dnia [...] października 2003 r., wskazując na art. 97 § 1 pkt 4 kpa, zawiesił postępowanie, do czasu rozstrzygnięcia sprawy o komunalizację przedmiotowych działek.

W tej sytuacji Prezydent Miasta P. pismem z dnia [...] sierpnia 2005 r. wniósł o wstrzymanie wykonania decyzji uwłaszczeniowej z dnia [...] czerwca 1996 r., a Minister Infrastruktury postanowieniem z dnia [...] sierpnia 2005 r. wstrzymał jej wykonanie.

Wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy objętej powyższym postanowieniem wniósł Zakład [...] W. S.A.

Minister Transportu i Budownictwa rozpatrując sprawę wskazał, że zgodnie z art. 159 § 1 kpa organ administracji właściwy w sprawie o stwierdzenie nieważności decyzji wstrzyma z urzędu lub na żądanie strony wykonanie decyzji, jeżeli zachodzi prawdopodobieństwo, że jest ona obarczona wadą z art. 156 § 1 kpa.

Organ zaznaczył, że w stosunku do przedmiotowych działek, z decyzji Wojewody [...] z dnia [...] grudnia 2003 r., utrzymanej w mocy przez decyzję Krajowej Komisji Uwłaszczeniowej z dnia [...] kwietnia 2004 r. oraz z decyzji Wojewody [...] z dnia [...] grudnia 2003 r., utrzymanej w mocy przez decyzję Krajowej Komisji Uwłaszczeniowej z dnia [...] marca 2004 r., wynika fakt komunalizacji z mocy prawa, a więc z dniem 27 maja 1990 r. Powyższe decyzje Krajowej Komisji Uwłaszczeniowej zostały zaskarżone do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, który wyrokami z dnia 13 czerwca 2005 r., sygn. akt I SA/Wa 685/04 i z dnia 10 czerwca 2005 r., sygn. akt I SA/Wa 1099/04 oddalił skargi, jednakże wyroki te nie są jeszcze prawomocne.

Powyższe - zdaniem organu - wskazuje, że zachodzi prawdopodobieństwo, iż organ wojewódzki, w świetle art. 2 ust. 3 ustawy z dnia 29 września 1990 r. o zmianie ustawy o gospodarce gruntami i wywłaszczaniu nieruchomości (Dz. U. Nr 79, poz. 464 ze zm.), byłby niewłaściwy do wydania decyzji uwłaszczeniowej, która to kwestia jest objęta art. 156 § 1 pkt 1 kpa. W konsekwencji ma więc zastosowanie art. 159 § 1 kpa, posiadający charakter obligatoryjny.

Skargę na powyższe postanowienie do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wniósł Zakład [...] S.A. w W. zarzucając zaskarżonemu postanowieniu naruszenie art. 159 § 1 kpa poprzez wstrzymanie wykonalności decyzji, mimo że jako akt niepodlegający egzekucji w administracji ze swej istoty nie mogła być ona wstrzymana oraz art. 97 § 1 pkt 4 kpa poprzez wydanie postanowienia na wniosek Prezydenta Miasta P., mimo istniejącego nierozstrzygniętego zagadnienia wstępnego stojącego na przeszkodzie merytorycznego rozpoznania wniosku. W uzasadnieniu skargi przedstawiono szereg argumentów na poparcie podniesionych zarzutów.

W odpowiedzi na skargę Minister Transportu i Budownictwa wniósł o jej oddalenie podtrzymując stanowisko wyrażone w zaskarżonym postanowieniu.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości, przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Sąd w zakresie swojej właściwości ocenia zaskarżoną decyzję (postanowienie) z punktu widzenia jej zgodności z prawem materialnym i przepisami postępowania administracyjnego według stanu faktycznego i prawnego obowiązującego w dacie wydania tej decyzji (postanowienia). Ponadto sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.).

W ocenie Sądu skarga jest niezasadna, bowiem zaskarżone postanowienie z dnia [...] listopada 2005 r. nie narusza prawa.

Przedmiotowym postanowieniem Minister Transportu i Budownictwa utrzymał w mocy postanowienie Ministra Infrastruktury z dnia [...] sierpnia 2005 r., wstrzymujące wykonanie decyzji Wojewody [...] z dnia [...] czerwca 1996 r., mocą której stwierdzono nabycie z mocy prawa z dniem 5 grudnia 1990 r. przez PP Zakład [...] W. prawa użytkowania wieczystego gruntu położonego w P. i oznaczonego jako działki nr [...] i [...] przy ul. [...] i działki nr [...], [...] i [...] przy ul. [...] o łącznej powierzchni [...] ha oraz nabycie własności budynków, budowli i urządzeń położonych na tym gruncie. Organ uznał, że w sprawie istnieje prawdopodobieństwo, iż przedmiotowa decyzja uwłaszczeniowa wydana została przez organ niewłaściwy, co objęte jest dyspozycją art. 156 § 1 pkt 1 kpa, a w konsekwencji zastosowanie ma art. 159 § 1 kpa.

Wskazać trzeba, że zgodnie z art. 159 § 1 kpa, stanowiącym podstawą prawną zaskarżonego postanowienia, organ administracji publicznej, właściwy w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji, wstrzyma z urzędu lub na żądanie strony wykonanie decyzji, jeżeli zachodzi prawdopodobieństwo, że jest ona dotknięta jedną z wad wymienionych w art. 156 § 1 kpa.

W doktrynie podkreśla się, że wstrzymanie wykonania decyzji administracyjnej jest obligatoryjne, o ile organ stwierdzi prawdopodobieństwo wystąpienia wady określonej w art. 156 § 1 kpa. Skoro bowiem celem instytucji stwierdzenia nieważności decyzji administracyjnej jest wyeliminowanie z obrotu decyzji dotkniętej ciężka wadą, to organ właściwy w sprawie ma obowiązek wstrzymać wykonanie decyzji nieważnej, by pomniejszyć jej negatywne skutki, które mogłyby wystąpić do czasu wydania decyzji stwierdzającej nieważność. Postanowienie o wstrzymaniu wykonania decyzji powinno zostać podjęte niezależnie od stopnia prawdopodobieństwa.

Zaznaczyć należy, że do wstrzymania wykonania decyzji na podstawie powołanego art. 159 § 1 kpa nie jest konieczne wykazanie przez organ, iż decyzja jest wadliwa. Wyjaśnienie tej kwestii następuje bowiem dopiero w trakcie dalszego postępowania prowadzonego w trybie art. 156 § 1 kpa. Innymi słowy, wydając postanowienie wstrzymujące wykonanie decyzji organ nie musi mieć pewności, że decyzja dotknięta jest kwalifikowaną wadą, określoną w art. 156 § 1 kpa. Wystarczy tu jedynie uzasadnione przypuszczenie (prawdopodobieństwo) wystąpienia takiej wady.

W rozpoznawanej sprawie Minister Transportu i Budownictwa, wydając postanowienie wstrzymujące wykonanie decyzji uwłaszczeniowej Wojewody [...] z dnia [...] czerwca 1996 r. uznał, że w sprawie zachodzi prawdopodobieństwo stwierdzenia nieważności tej decyzji z przyczyny określonej w art. 156 § 1 pkt 1 kpa. Zgodnie z tym przepisem organ administracji publicznej stwierdza nieważność decyzji, która wydana została z naruszeniem przepisów o właściwości. Jednocześnie Minister Transportu i Budownictwa wskazał okoliczności, które zdecydowały, że w jego ocenie zaistniało uzasadnione przypuszczenie, iż decyzja Wojewody [...] z dnia [...] czerwca 1996 r. dotknięta jest kwalifikowaną wadą, tj. wydana została przez organ niewłaściwy. Organ zaznaczył, że objęte decyzją uwłaszczeniową działki uległy komunalizacji z mocy prawa, a więc z dniem 27 maja 1990 r. Wskazywały na to stosowne decyzje komunalizacyjne Krajowej Komisji Uwłaszczeniowej z dnia [...] marca 2004 r. i z dnia [...] kwietnia 2004 r., utrzymujące w mocy decyzje Wojewody [...] z dnia [...] grudnia 2003 r. i z dnia [...] grudnia 2003 r. Minister Transportu i Budownictwa wskazał, że skargi na przedmiotowe decyzje oddalone zostały przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie kolejnymi wyrokami z dnia 13 czerwca 2005 r., sygn. akt I SA/Wa 685/04 i z dnia 10 czerwca 2005 r., sygn. akt I SA/Wa 1099/04, które to wyroki nie stały się jeszcze prawomocne.

W świetle powyższego stwierdzić należy, że zaskarżone postanowienie Ministra Transportu i Budownictwa z dnia [...] listopada 2005 r. jest zgodne z prawem. Skoro bowiem w sprawie zaistniało prawdopodobieństwo wystąpienia jednej z przesłanek określonych w art. 156 § 1 kpa, to obowiązkiem organu było wydanie postanowienia wstrzymującego wykonanie decyzji. Dodatkowo podnieść trzeba, że rozpoznając przedmiotową sprawę, Sąd nie dopatrzył się naruszenia przez organ administracji powołanych w skardze przepisów kpa.

W tej sytuacji Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 151 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł jak w sentencji.