Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt VII SA/Wa 1154/15
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2016-03-24 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6014 Rozbiórka budowli lub innego obiektu budowlanego, dokonanie oceny stanu technicznego obiektu, doprowadzenie obiektu do s
Hasła tematyczne: Nadzór budowlany
Skarżony organ: Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 48 ust. 1, art 52
journal: Dz.U. 1994 nr 89 poz 414
law: Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Joanna Gierak-Podsiadły (spr.), Sędziowie sędzia WSA Jolanta Augustyniak-Pęczkowska, sędzia WSA Maria Tarnowska, Protokolant ref. staż. Katarzyna Dawejnis, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 24 marca 2016 r. sprawy ze skargi P. F. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] marca 2015 r. nr [...] w przedmiocie nakazu rozbiórki oddala skargę


UZASADNIENIE

Przedmiotem skargi P. F. jest decyzja [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] marca 2015 r. nr [...], wydana w przedmiocie rozbiórki dwóch hal namiotowych o konstrukcji stalowej z pokryciem syntetycznym, stanowiących przykrycie kortów tenisowych.

Wskazana decyzja zapadła po rozpatrzeniu odwołania P. F. od decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego dla [...] z dnia [...] sierpnia 2014 r. nr [...], którą to organ I instancji na podstawie art. 48 ust. 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz. U. z 2013 r., poz. 1409 ze zm.), nakazał inwestorowi – P.F. rozbiórkę dwóch hal namiotowych o wymiarach w rzucie: 16,20 m x 72,00 m oraz 17,00 m x 32,20 m, usytuowanych na terenie nieruchomości przy ul. [...] w [...], wybudowanych bez pozwolenia na budowę. W uzasadnieniu tej decyzji, organ powiatowy wskazał, że inwestor nie wypełnił obowiązków nałożonych na niego postanowieniem PINB dla [...] z dnia [...] listopada 2008 r. nr [...]. Nie złożył bowiem wymaganych dla przystąpienia do legalizacji dokumentów, w tym ostatecznej decyzji o warunkach zabudowy.

[...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego ww. decyzją z dnia [...] marca 2015 r. utrzymał w mocy decyzję organu powiatowego z dnia [...] sierpnia 2014 r. nr [...].

W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy wskazał, że sprawa dotycząca inwestycji polegającej na samowolnej budowie na terenie nieruchomości położonej przy ul. [...] w [...] dwóch hal namiotowych o konstrukcji stalowej z pokryciem syntetycznym, stanowiących przykrycie kortów tenisowych, była przedmiotem rozpoznania zarówno w postępowaniu administracyjnym w ramach nadzoru budowlanego, jak i w postępowaniu sądowoadministracyjnym.

W przedmiotowej sprawie dwukrotnie stanowisko zajął WSA w Warszawie, co nastąpiło w wyroku z dnia 13 lutego 2007 r., sygn. akt: VII SA/Wa 1598/06 oraz w wyroku z dnia 23 lutego 2010 r., sygn. akt: VII SA/Wa 1794/09. Wyrokiem z dnia 23 lutego 2010 r. Sąd administracyjny I instancji uchylił zaskarżoną przez P. F. decyzję [...] WINB nr [...] z dnia [...] czerwca 2009 r. oraz poprzedzającą ją decyzję rozbiórkową PINB [...] nr [...] z dnia [...] lutego 2009 r. W uzasadnieniu tego orzeczenia Sąd wskazał na konieczność przeprowadzenia przez organy nadzoru budowlanego postępowania dowodowego w celu ustalenia, czy zostało wszczęte postępowanie z wniosku P. F. o wydanie decyzji o warunkach zabudowy dla przedmiotowych hal namiotowych, stanowiących przykrycie kortów tenisowych oraz na jakim etapie się ono znajduje. Okoliczność ta ma bowiem istotne znaczenie w niniejszym postępowaniu legalizacyjnym.

Mając na względzie wytyczne zawarte w ww. wyroku, organ powiatowy pismem z dnia 22 maja 2014 r. wystąpił do Wydziału Architektury i Budownictwa dla [...] o udzielenie informacji, czy inwestor przedmiotowych hal namiotowych zwrócił sie do organu administracji architektoniczno-budowlanej ze stosownym wnioskiem o wydanie decyzji o warunkach zabudowy dla tej inwestycji budowlanej, czy wszczęto w tej sprawie postępowanie administracyjne oraz jakie ewentualnie zapadło rozstrzygnięcie w tym zakresie. W dniu 16 czerwca 2014 r. do PINB dla [...] wpłynęło pismo Wydziału Architektury i Budownictwa dla [...] z dnia [...] czerwca 2014 r., stanowiące odpowiedź na powyższe wystąpienie. Następnie organ powiatowy - po uprzednim wystosowaniu w dniu 23 czerwca 2014 r. do stron zawiadomienia, zgodnie z wymogami wynikającymi z art. 10 § 1 k.p.a. - wydał w dniu [...] sierpnia 2014 r. na podstawie art. 48 ust. 1 w związku z ust. 4 ustawy Prawo budowlane decyzję rozbiórkową nr [...], o której jest mowa na wstępie.

Od ww. decyzji pierwszoinstancyjnej odwołał się w ustawowym terminie P. F., wnosząc o jej uchylenie i przekazanie sprawy organowi I instancji do ponownego rozpatrzenia. Według skarżącego nigdy nie składał on w dacie [...] sierpnia 2003 r. wniosku o wydanie decyzji o warunkach zabudowy, zaś organ powiatowy nie ustalił, na jakim etapie jest postępowanie dotyczące jego wniosku z dnia [...] stycznia 2000 r. o wydanie takiej decyzji dla inwestycji budowlanej polegającej na zadaszeniu - przykryciu dwóch kortów tenisowych powłoką syntetyczną na konstrukcji metalowej w ośrodku [...] przy ul. [...] w [...].

W celu wyjaśnienia kwestii podniesionych przez stronę skarżącą w odwołaniu, organ wojewódzki w ramach postępowania odwoławczego wystąpił do Wydziału Architektury i Budownictwa dla [...] o udzielenie dodatkowych informacji oraz o przesłanie stosownych akt administracyjnych.

Przedstawiając własną ocenę w sprawie, organ odwoławczy podtrzymał ocenę organu I instancji. Wskazał, że sprawa dotyczy obiektów, których realizacja wymagała uzyskania ostatecznej decyzji o pozwoleniu na budowę. Dlatego też ich samowolna realizacja skutkowała koniecznością przeprowadzenia postępowania legalizacyjnego w trybie przepisów art. 48 i nast. ustawy Prawo budowlane.

W niniejszym przypadku organ powiatowy wdrożył procedurę legalizacyjną w stosunku do przedmiotach hal namiotowych, o czym świadczy wydane przez niego w dniu [...] listopada 2008 r. postanowienie nr [...]. Postanowieniem tym m. in. zobowiązano inwestora do przedłożenia w wyznaczonym terminie dokumentów, o których jest mowa w art. 48 ust. 2 ustawy Prawo budowlane, niezbędnych do zalegalizowania obiektów budowlanych wybudowanych w warunkach samowoli budowlanej.

Jak wynika z akt administracyjnych I instancji, inwestor nie przedłożył żądanych ww. postanowieniem dokumentów, wobec czego organ powiatowy - stosownie do zapisów art. 48 ust. 1 w związku z ust. 4 ustawy Prawo budowlane - wydał w dniu [...] sierpnia 2014 r. decyzję rozbiórkową nr [...]. Organ powiatowy przed orzeczeniem nakazu rozbiórki przedmiotowych hal namiotowych, stanowiących przykrycie kortów tenisowych wystąpił do organu administracji architektoniczno-budowlanej o udzielenie informacji odnośnie prowadzonych przez ten organ postępowań w zakresie decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu dla inwestycji budowlanych na nieruchomości położonej przy ul. [...] w [...].

Z pisma Wydziału Architektury i Budownictwa dla [...] z dnia [...] czerwca 2014 r. wynika, że decyzją nr [...] z dnia [...] grudnia 2003 r. (znak: [...]) - po rozpatrzeniu wniosku złożonego w dniu [...] sierpnia 2003 r. przez P. F. (zamiast: F.) - odmówiono ustalenia warunków zabudowy i zagospodarowania terenu dla inwestycji budowlanej polegającej na budowie pokrycia kortów tenisowych na nieruchomości położonej przy ul. [...] w [...], natomiast decyzją nr [...] z dnia [...] października 2009 r. (znak [...]) - po rozpatrzeniu wniosku złożonego przez P. F. (zamiast: F.) w dniu [...] października 2007 r. - odmówiono ustalenia warunków zabudowy i zagospodarowania terenu dla inwestycji budowlanej polegającej na budowie zespołu sportowego: hali tenisowej i obiektów towarzyszących - budynku klubu tenisowego [...] na ww. nieruchomości. Ponadto w piśmie tym wskazano, że w związku z decyzją kasacyjną SKO w [...] z dnia [...] maja 2014 r. (znak: [...]), kontynuowane jest postępowanie w sprawie ustalenia warunków zabudowy i zagospodarowania terenu dla inwestycji budowlanej polegającej na budowie zespołu sportowego: budynku klubu sportowego [...], hali tenisowej wraz z kotłownią gazową oraz parkingu naziemnego na ww. nieruchomości. Nadmieniono też, że we wniosku o wydanie decyzji o warunkach zabudowy dla planowanego zamierzenia inwestycyjnego inwestor ujął, iż istniejące na nieruchomości obiekty, tj. parterowy budynek usługowo-rekreacyjny oraz trzy kryte namiotami korty tenisowe, przeznaczone są do rozbiórki.

I dalej, organ wojewódzki wskazał, że analiza przekazanych akt administracyjnych organu administracji architektoniczno-budowlanej znak: [...] wykazała, że decyzja nr [...] z dnia [...] grudnia 2003 r. o odmowie ustalenia warunków zabudowy i zagospodarowania terenu dla inwestycji budowlanej polegającej na budowie pokrycia kortów tenisowych na nieruchomości położonej przy ul. [...] w [...] została wydana w wyniku rozpatrzenia wniosku P. F. złożonego w dniu [...] sierpnia 2000 r. Na wniosku tym przy prezentacie urzędowej w miejscu l.dz. widnieje odręczny dopisek o treści: [...], identyczne oznakowanie posiada ww. decyzja nr [...]. Ponadto z wyjaśnień zawartych w piśmie Wydziału Architektury Budownictwa dla [...] z dnia [...] listopada 2014 r. wynika, że na stronie pierwszej ww. decyzji nr [...] omyłkowo jako datę złożenia wniosku przez P. F. wskazano [...].08.2003 r., zamiast [...].08.2000 r.

W świetle powyższego należy przyjąć, że wniosek P. F. z dnia[...]1 lipca 2000 r. (data wpływu: [...].08.2000 r.) został rozpatrzony w drodze decyzji Prezydenta [...] nr [...] z dnia [...] grudnia 2003 r. Decyzją tą odmówiono ustalenia warunków zabudowy i zagospodarowania terenu dla zamierzenia inwestycyjnego polegającego na budowie zadaszenia-przykrycia dwóch kortów tenisowych. Prowadzi to do uznania, iż P.F. nie składał do organu administracji architektoniczno-budowlanej w dniu [...] sierpnia 2003 r. wniosku o wydanie decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu dotyczącego ww. hal namiotowych. Natomiast inne wnioski, z jakimi wystąpiono do właściwego organu administracji architektoniczno-budowlanej odnośnie warunków zabudowy i zagospodarowania terenu działki położonej przy ul. [...] w [...] dotyczą zupełnie innych inwestycji budowlanych niż przedmiotowe dwie hale namiotowe. Postępowanie kontynuowane przez organ administracji architektoniczno-budowlanej I instancji po uchyleniu przez SKO w [...] decyzji nr [...] z dnia [...] października 2013 r. dotyczy ustalenia warunków zabudowy dla inwestycji polegającej na budowie zespołu sportowego. W ramach tej inwestycji nie przewiduje się przedmiotowych dwóch hal namiotowych. W związku z tym uznać należy, że przed organami administracji architektoniczno-budowlanej nie jest prowadzone żadne postępowanie w sprawie warunków zabudowy dla przedmiotowych dwóch hal namiotowych.

Z informacji uzyskanych z Wydziału Architektury i Budownictwa dla [...] nie wynika też, aby inwestor wystąpił do organu administracji architektoniczno-budowlanej z wnioskiem o wydanie decyzji o warunkach zabudowy w celu legalizacji samowoli budowlanej w postaci przedmiotowych dwóch hal namiotowych stanowiących przykrycie kortów tenisowych. Ponadto podkreślenia wymaga, że kolejne zamierzenia inwestycyjne obejmujące działkę położoną przy ul. [...] w [...] przewidywały nie tylko budowę całkiem nowych obiektów, ale także rozbiórkę dotychczas istniejących na tej nieruchomości krytych namiotami kortów tenisowych.

W ocenie [...]WINB - po analizie całokształtu zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego - nakaz rozbiórki przedmiotowych dwóch hal namiotowych stanowiących przykrycie kortów tenisowych orzeczony przez PINB dla [...] nr [...] odpowiada regulacji prawnej zawartej w przepisach art. 48 ust. 1 w związku z ust. 4 ustawy Prawo budowlanego. Zgodnie bowiem z treścią art. 48 ust. 1 Prawa budowlanego w przypadku niespełnienia w wyznaczonym terminie obowiązków, o których mowa w ust. 3, stosuje się przepis ust. 1. Oznacza to, że jeżeli inwestor nie przedłoży w określonym terminie kompletu dokumentów niezbędnych do legalizacji obiektu budowlanego zrealizowanego w warunkach samowoli budowlanej, organ orzekający w sprawie jest zobowiązany do orzeczenia nakazu rozbiórki tego obiektu. Trzeba przy tym wskazać, iż legalizacja samowoli budowlanej nie jest obowiązkiem, lecz uprawnieniem inwestora. Dlatego też inwestor winien wykazać się szczególną starannością oraz dbałością w tym zakresie, przejawiającą się w możliwie jak najszybszym kompletowaniu i składaniu żądanej dokumentacji. Odwołując się do najnowszego orzecznictwa sądowo-administracyjnego nie można oczekiwać od organu, aby z urzędu dążył do wyegzekwowania od strony i przedłożenia wymaganych do legalizacji samowoli budowlanej dokumentów. Organ nie może bowiem wyręczać inwestora, który dopuścił się samowoli budowlanej, gdyż takie działania organu z urzędu byłyby zawsze pokrzywdzeniem pozostałych stron postępowania, które muszą znosić stan naruszenia ich praw (wyrok NSA z dnia 9 maja 2013 r., sygn. akt II OSK 2714/11).

Ponieważ żądana dokumentacja umożliwiająca legalizację przedmiotowych hal namiotowych nie została przedłożona przez inwestora ani w terminie wyznaczonym przez organ powiatowy w postanowieniu nr [...], ani do dnia wydania przez organ powiatowy decyzji nr [...], ani na etapie postępowania odwoławczego organ stwierdził, iż orzeczony nakaz rozbiórki jest zasadny i zgodny z obowiązującymi przepisami Prawa budowlanego, tj. z art. 48 ust. 1 w związku z ust. 4. Jednocześnie podał, że rozpatrując przedmiotową sprawę w pełni zastosował się do wytycznych WSA w Warszawie zawartych w prawomocnym wyroku z dnia 23 lutego 2010 r., bowiem podjął dodatkowe czynności wyjaśniające w celu ustalenia, w jaki sposób został rozpatrzony wniosek P. F. z dnia [...] sierpnia 2000 r.

W skardze do Sądu na ww. decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego, skarżący – P. F. wniósł o stwierdzenie nieważności tej decyzji oraz decyzji ją poprzedzającej, ewentualnie – o uchylenie obu tych decyzji.

Zaskarżonej decyzji skarżący zarzucił naruszenie przepisów postępowania tj.:

-art. 29 k.p.a. w zw. z art. 109 § 1 k.p.a. poprzez skierowanie decyzji [...] Wojewódzkiego Inspektora Budowlanego do podmiotu nie będącego stroną postępowania tj. do P. F. zamiast [...] Sp. z o.o. z siedzibą w [...] KRS [...], która to jest dzierżawcą nieruchomości położonej w [...] przy ul. [...] i właściwą stroną postępowania, co w konsekwencji stanowi naruszenie art. 156 § 1 pkt 4 k.p.a.;

-art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. poprzez utrzymanie w mocy decyzji organu I instancji w sytuacji, gdy decyzja ta z uwagi na skierowanie jej do osoby nie będącej stroną postępowania nie powinna zostać utrzymana w mocy;

-art. 10 § 1 k.p.a. w związku z art. 81 k.p.a. poprzez niezapewnienie stronie czynnego udziału w postępowaniu i uniemożliwienie wypowiedzenia się co do całości zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego,

-art. 7, 77 w zw. z art. 80 k.p.a. poprzez niepełne zebranie materiału dowodowego, co skutkowało dowolną a nie swobodną oceną materiału dowodowego w sprawie, a także skierowaniem decyzji do podmiotu nie będącego stroną,

-art. 81 k.p.a. poprzez uznanie za udowodnione okoliczności na podstawie dowodów, co do których stronie nie umożliwiono wypowiedzenia się w ich sprawie.

W uzasadnieniu skargi skarżący podniósł, że kwestia strony postępowania powinna być niewątpliwie precyzyjnie określana przez organ w toku postępowania. W razie jakichkolwiek wątpliwości, organ powinien zebrać na tę okoliczność odpowiednie dowody. Niewątpliwie w niniejszej sprawie organy zaniedbały tych obowiązków. Niejako z założenia organ I instancji przyjął, że nieruchomością, na której posadowione są przedmiotowe hale, włada ta sama osoba, która władała nią w roku 2004. Tymczasem P. F. - poprzedni dzierżawca nieruchomości położonej przy ul. [...] w [...] - mocą umowy z dnia 14 grudnia 2007 roku przeniósł ogół praw i obowiązków wynikających z umowy dzierżawy z dnia [...] lipca 2006 roku na [...] Sp. z o.o. z siedzibą w [...] KRS [...] (dowód: odpis umowy dzierżawy, odpis umowy przeniesienia praw, odpis aktu notarialnego rep. A [...]). Tym samym P. F., do którego została skierowana i doręczona skarżona decyzja nie mógł zostać uznany za stronę postępowania. Decyzja jako akt stosowania prawa ma, co do zasady, wskazywać jej adresatowi, jakie konsekwencje prawne wiążą się z zastosowaniem przepisu prawa materialnego. W tym znaczeniu, skierowanie decyzji do osoby niebędącej stroną polega na nieprawidłowym określeniu adresata rozstrzygnięcia, a więc wadliwym ustaleniu praw lub obowiązków zawartych w decyzji administracyjnej względem podmiotu, który nie dysponuje interesem prawnym w rozumieniu art. 28 k.p.a. Trzeba więc przyjąć, że w przypadku, w którym decyzji nie doręczono stronie - [...] Sp. z o.o., ale doręczono ją wyłącznie innemu podmiotowi, a więc rozstrzygnięcie decyzji zostało zakomunikowane podmiotowi będącemu niejako na zewnątrz danego organu administracji - weszło więc do obrotu prawnego, mamy do czynienia z wadą decyzji z art. 156 § 1 pkt 4 k.p.a. Dodano też, że skoro adresat rozstrzygnięcia – P.f. - nie włada już przedmiotową nieruchomością, to nie ma jak wykonać przedmiotowej decyzji. Sprawia to, że decyzja jest w istocie niewykonalna.

I dalej, wskazano, że przeprowadzona przez organ analiza akt doprowadziła go do wniosku, że decyzja nr [...] z dnia [...] grudnia 2003 r. o odmowie ustalenia warunków zabudowy i zagospodarowania terenu dla inwestycji budowlanej polegającej na budowie pokrycia kortów tenisowych na nieruchomości położonej przy ul. [...] w [...] została wydana w wyniku rozpatrzenia wniosku P. F. z dnia [...] lipca 2000 roku. Organ stwierdził, że na wniosku tym znajduje się odręczny dopisek o treści: "[...]". Identyczne oznakowanie znajduje się również na decyzji nr [...]. W ocenie skarżącego nie ma żadnych podstaw do twierdzenia, w oparciu o powstałe w niewiadomym czasie "dopiski", że decyzja nr [...] dotyczy wniosku z dnia [...] lipca 2000 r. Organ w szczególności nie ustalił, kto i kiedy naniósł owe dopiski na oba dokumenty. Co więcej w momencie, w którym skarżący zapoznawał się z aktami sprawy w postępowaniu przed organem I instancji tego typu dopisków jeszcze nie było. Dopiski ręczne powodują, że nie wiadomo w istocie jak się przedstawiał stan rzeczy - czy rzeczywiście decyzja ta miała wskazaną wyżej sygnaturę, czy też ktoś ja naniósł w czasie, po to aby w ten sposób zamknąć kwestię wniosku z roku 2000.

Nadto, podniesiono, że organ nie zawiadomił strony o możliwości zapoznania się z zebranymi w sprawie dowodami. Strona nie mogła zatem skorzystać z przysługującego jej prawa. Tymczasem organ kontynuował postępowanie dowodowe zbierając kolejne dowody w sprawie, na podstawie których to dowodów ustalił stan faktyczny i wydał rozstrzygnięcie w postaci decyzji. Świadczy o tym pismo organu wojewódzkiego z dnia [...] października 2014 r. skierowane do Wydziału Architektury i Budownictwa dla [...]. Gdyby zaś skarżący wiedział o zebraniu dodatkowego materiału dowodowego, mógłby kolejnymi wnioskami dowodowymi wyjaśnić okoliczności kto i kiedy dokonał dopisków ręcznych i czy rzeczywiście decyzja z 2003 r. dotyczyła jego wniosku o wydanie warunków zabudowy z roku 2000. Stanowi to niewątpliwie naruszenie art. 10 § 1 i art. 81 k.p.a.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji. Dodatkowo wobec zarzutów skargi organ podniósł, że inwestorem w sprawie jest skarżący, jest to okoliczność bezsporna i nie kwestionowana na żadnym etapie. Dysponował przedmiotową nieruchomością na podstawie umowy dzierżawy z dnia [...] lipca 2006 r. zawartej z [...] Towarzystwa Krzewienia Kultury Fizycznej [...] w [...], a umowa ta została zawarta na czas określony do dnia [...] lipca 2036 r. Podał też, że z treści dokumentów dotyczących Spółki "[...]" wynika, że założycielem i jedynym wspólnikiem tej Spółki jest P. F. W konsekwencji twierdzenie skarżącego zawarte w skardze a wskazujące na to, że nie ma on możliwości wykonania decyzji, bo nie dysponuje nieruchomością, jest nieuzasadnione. Nałożenie zaś obowiązku rozbiórki na inwestora jest zgodne z art. 52 Prawa budowlanego.

Pismem z dnia 30 listopada 2015 r. wniosek o dopuszczenie do udziału sprawie w charakterze uczestników zgłosili I. Z. i P. Z., wskazując i wykazując (załączonymi dokumentami), że są właścicielami działki o nr ewid. [...], znajdującej się w obszarze oddziaływania przedmiotowych hal namiotowych (jedna z nich usytuowana jest bowiem w odległości ok. 3,3 m od granicy ich nieruchomości). Wniosek ten Sąd uwzględnił na rozprawie w dniu 24 marca 2016 r.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Sąd nie podzielił zarzutów w niej podniesionych i nie stwierdził, aby kontrolowana decyzja dotknięta była wadą nieważności, czy inną uzasadniającą co najmniej jej uchylenie.

Przedmiotem kontroli Sądu jest decyzja [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] marca 2015 r. nr [...] utrzymująca w mocy decyzję organu powiatowego z dnia [...] sierpnia 2014 r. nakazującą inwestorowi – P. F. dokonanie rozbiórki dwóch hal namiotowych usytuowanych na terenie nieruchomości przy ul. [...] w [...].

Podstawę materialnoprawną tych decyzji stanowi przepis art. 48 ust. 1 w zw. z ust. 4 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane. Stosując te przepisy w obu ww. decyzjach przyjęto, że doszło do samowoli budowlanej poprzez realizację ww. hal namiotowych bez wymaganego pozwolenia na budowę. Przyjęto jednocześnie, że inwestorem robót polegających na wykonaniu ww. hal, jest P. F.. Stosując tryb uregulowany w ww. art. 48, odstąpiono zaś od legalizacji wskazanych obiektów, albowiem inwestor nie wykonał obowiązku nałożonego postanowieniem z dnia [...] listopada 2008 r. Dlatego też, jak uznano, należało orzec o rozbiórce.

W ocenie Sądu, przywołane orzeczenia są zgodne z prawem. Wskazany w nich stan faktyczny ustalono bowiem prawidłowo, a ten - uzasadniał zastosowanie art. 48 ust. 1 w zw. z ust. 4 Prawa budowlanego.

Rozwijając powyższą ocenę należy przede wszystkim dostrzec, że dwukrotnie w niniejszej sprawie wypowiedział się już tut. Sąd, w prawomocnych wyrokach. To zaś oznacza, iż wskazania i zalecenia wynikające z tych orzeczeń (o ile stan faktyczny nie uległ zmianie, na skutek jego późniejszego uzupełniania) były wiążące dla organów orzekających i są wiążące dla Sądu orzekającego obecnie. Stąd też należy przypomnieć, że w wyroku z dnia 13 lutego 2007 r. sygn. akt VII SA/Wa 1598/06 WSA w Warszawie (uchylając kontrolowaną wówczas decyzję organu odwoławczego i poprzedzającą ją decyzję organu powiatowego w przedmiocie nakazu rozbiórki), wskazał, że sprawa dotyczy samowoli budowlanej oraz, że winna być prowadzona w trybie uregulowanym w art. 48 Prawa budowlanego. Sąd wskazał nadto na konieczność wszczęcia procedury legalizacyjnej i wydania stosownego postanowienia nakładającego na skarżącego – P. F. obowiązek przedstawienia stosownych dokumentów. Sąd wskazał przy tym, że fakt oczywistej samowoli budowlanej oraz fakt uprzedniego wydania decyzji Prezydenta [...] z dnia [...] grudnia 2003 r. o odmowie ustalenia warunków zabudowy dla przedmiotowej inwestycji, nie zwalnia organów od obowiązku zbadania, czy wzniesione hale w dacie wydania nakazu rozbiórki naruszały obowiązujące przepisy. Kolejnym wyrokiem z dnia 23 lutego 2010 r. sygn. akt VII SA/Wa 1794/09 WSA w Warszawie (uchylając decyzje obu instancji), podtrzymał wskazania zawarte w ww. wyroku, zwracając uwagę na konieczność wyjaśnienia, czy inwestycja jest zgodna z przepisami o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym. To zaś wymaga zbadania, jaki był wynik postępowania w przedmiocie wydania warunków zabudowy wszczętego z wniosku inwestora z dnia [...] lipca 2000 r. Sąd w efekcie zalecił ustalenie, czy zostało wszczęte i na jakim jest etapie postępowanie dotyczące warunków zabudowy dla przedmiotowych hal namiotowych.

Z akt sprawy nie wynika, aby ujawnione zostały takie okoliczności, które czyniłby wskazania Sądu zawarte w ww. orzeczeniach nieaktualnymi. Stąd też w sprawie ostatecznie i prawomocnie przesądzono o prawidłowości wszczęcia i prowadzenia postępowania w trybie uregulowanym w art. 48 Prawa budowlanego. Przesądzono także o konieczność przeprowadzenia postępowania legalizacyjnego, a więc wydania w tym celu postanowienia na podstawie art. 48 ust. 2 i 3 ww. ustawy, obligującego inwestora a zarazem sprawcę samowoli budowlanej do przedłożenia dokumentów, o których mowa w ust. 3 art. 48, w tym zaświadczenia stwierdzającego zgodność inwestycji z ustaleniami obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego lub ostatecznej decyzji o warunkach zabudowy, w przypadku braku planu. Wskazano jednocześnie na konieczność wyjaśnienia, czy było wszczęte i na jakim jest etapie postępowanie z wniosku inwestora o wydanie warunków zabudowy dla działki, na której dopuszczono się ww. samowoli budowlanej.

W ocenie Sądu, z uwzględnieniem ocen, wskazań i zaleceń wynikających z ww. wyroków przeprowadzono po raz kolejny postępowanie w niniejszej sprawie. Postanowieniem z dnia [...] listopada 2008 r. nr [...] na podstawie art. 48 ust. 2 i 3 Prawa budowlanego nałożono na skarżącego a zarazem inwestora, tj. P. F. obowiązek przedłożenia -wyszczególnionych w pięciu punktach- dokumentów, w tym - ostatecznej decyzji o warunkach zabudowy, w przypadku braku planu miejscowego obejmującego obszar, na którym zrealizowano inwestycję. Obowiązek ten nie został przez skarżącego wykonany. Wskazana decyzja nie została bowiem dołączona do akt, na żadnym jej etapie. Bezsporne przy tym pozostaje, iż działka nr ewid. [...] przy ul. [...] w [...] nie jest objęta obowiązującym miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego. Wprawdzie uchwałą nr [...] Rady Miasta [...] z dnia [...] października 2014 r. uchwalono miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego obszaru Miasto – [...] część I, ale nie obejmuje on wskazanej nieruchomości – v. § 1 ust. 1 tego planu. Stąd też tak w dacie orzekania przez organy w niniejszej sprawie, jak i w dacie orzekania przez Sąd, dla powyżej działki nr ew. [...] brak jest miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Dodać należy, iż dla wskazanej działki w 2014 r. podjęto uchwały w sprawie przystąpienia do sporządzenia planu miejscowego (v. uchwała z dnia [...] stycznia 2014 r. nr [...] oraz uchwała z dnia [...] września 2014 r. nr [...]), ale na dzień orzekania przez Sąd taki plan nie został przyjęty. To zaś w konsekwencji oznacza, iż dla legalizacji przedmiotowych hal namiotowych, konieczne było uzyskanie przez inwestora ostatecznej decyzji o warunkach zabudowy. Takie orzeczenie przez skarżącego nie zostało w toku postępowania złożone. Natomiast postępowanie uzupełniające, do którego przeprowadzenia organy zostały zobligowane ostatnim z ww. wyroków, nie wykazało, aby takie postępowanie było w toku, czy też – aby została wydana decyzja tej treści z wniosku inwestora. Wyjaśniono przy tym, że skarżący ubiegał się o wydanie decyzji o warunkach zabudowy dla inwestycji dotyczącej zadaszenia – przykrycia dwóch kortów tenisowych powłoką syntetyczną na konstrukcji metalowej w celu prowadzenia całorocznej eksploatacji obiektu, ale jego wniosek z dnia [...] lipca 2000 r. został załatwiony odmownie decyzją z dnia [...] grudnia 2003 r. nr [...]. W tej ostatniej, jak ustalono w toku postępowaniu, błędnie wskazano rok wpływu wniosku, tj. zamiast 2000 r. podano 2003 r., ale bezspornie wskazana decyzja odnosi się do ww. żądania z dnia [...] lipca 2000 r. W ocenie Sądu, o powyższej pomyłce, obok argumentów przedstawionych w zaskarżonej decyzji świadczy przebieg postępowania przedstawiony w uzasadnieniu tego orzeczenia. Jak z niego wynika, zostało ono wydane w oparciu o postanowienie organu konserwatorskiego zapadłe w trybie art. 106 k.p.a., co miało miejsce w dniu [...] kwietnia 2003 r. Zatem również na podstawie porównania ww. dat i analizy przebiegu postępowania należy przyjąć, że wskazana decyzja z dnia [...] grudnia 2003 r. dotyczy wniosku inwestora z dnia [...] lipca 2000 r., a tylko omyłkowo wskazano w jej sentencji błędną datę tego wniosku. Skoro bowiem postanowienie organu konserwatorskiego w przedmiocie uzgodnienia zapadło [...] kwietnia 2003 r., to oczywistym jest, iż postępowanie główne nie mogło być wszczęte na wniosek z dnia [...] sierpnia 2003 r. Co istotne, oprócz wskazanego żądania z 2000 r., skarżący (jak ustalono) nie skierował żadnego innego wniosku o wydanie decyzji o warunkach zabudowy, który dotyczyłby przedmiotowych w sprawie hal namiotowych. Postępowania późniejsze obejmujące ww. działkę o nr ewd. [...] nie obejmowały bowiem wskazanych i przedmiotowych w sprawie obiektów, a zupełnie innych inwestycji, co więcej – postępowanie będące nadal w toku (tj. w dacie wydawania decyzji w niniejsze sprawie) a zainicjowane wnioskiem Spółki z o.o. [...] (której prezesem zarządu jest P. F.), obejmuje inwestycję, w ramach której istniejące na nieruchomości trzy kryte plandekami – namiotami – korty tenisowe przeznaczono do rozbiórki (v. pismo Wydziału Architektury i Budownictwa [...] z dnia [...] czerwca 2014 r. znak: [...]). Podsumowując, brak ostatecznej decyzji o warunkach zabudowy dla obiektów objętych niniejszym postępowaniem uniemożliwiał kontynuowanie ich legalizacji i musiał skutkować zastosowaniem art. 48 ust. 1 Prawa budowlanego.

Z tych też przyczyn Sąd uznał, iż w sprawie poczyniono prawidłowe ustalenia, a te uzasadniały zastosowanie ww. art. 48 ust. 1 poprzez orzeczenie o nakazie rozbiórki.

Sąd nie stwierdził przy tym, aby w okolicznościach sprawy wadliwym było skierowanie nakazu do skarżącego – P. F., i aby z tego powodu decyzje wydane w sprawie dotknięte były wadą nieważności (wobec ich skierowania do podmiotu nie będącego stroną w sprawie). W skardze skarżący podniósł wywodząc powyższy zarzut, iż w chwili obecnej nie ma tytułu prawnego do nieruchomości. Mocą umowy z dnia [...] grudnia 2007 r. przeniósł ogół praw i obowiązków wynikających z umowy dzierżawy z dnia [...] lipca 2006 r. na [...] Sp. z o.o. z siedzibą w [...]. W tym kontekście podnieść należy, iż zgodnie z art. 52 Prawa budowlanego to inwestor, właściciel lub zarządca obiektu budowlanego jest obowiązany na swój koszt dokonać czynności nakazanych m. in. w decyzji, o której mowa w art. 48. W orzecznictwie na tle tego przepisu przyjmuje się, że nakaz rozbiórki powinien być zawsze (i w pierwszej kolejności) skierowany do inwestora, ale nie w sytuacji, gdy utracił on tytuł prawny do obiektu, gdyż uniemożliwia to wykonanie takiego obowiązku. W pewnych jednak okolicznościach, na co także w orzecznictwie sądowo-administracyjnym zwraca się uwagę, nakaz rozbiórki może zostać skierowany również do inwestora, który nie posiada tytułu prawnego do nieruchomości. W ocenie Sądu, taka szczególna sytuacja ma miejsce w niniejszej sprawie, w której to bezspornym pozostaje, że inwestorem przedmiotowych hal namiotowych jest P. F., będący przez pewien czas dzierżawcą działki, na której hale te powstały. W toku postępowania administracyjnego na żadnym etapie skarżący nie kwestionował prowadzenia postępowania z jego udziałem i kierowania do niego rozstrzygnięć w sprawie. Nie kwestionował także i tego, że jest inwestorem ww. obiektów. Dopiero w rozpoznawanej skardze wskazał, że nie jest już dzierżawcą nieruchomości, a nadto – że ogół praw i obowiązków wynikających z umowy dzierżawy przeniósł na [...] Sp. z o. o. w [...], na mocy umowy z dnia [...] grudnia 2007 r. W ocenie Sądu, analizując powyższe nie sposób pominąć, że wskazana Spółka [...] została założona przez skarżącego oraz, że jest on jedynym jej wspólnikiem. Nie sposób też pominąć, że skarżący składając do akt sprawy ww. umowę dzierżawy z dnia [...] lipca 2006 r., a to przy piśmie z dnia [...] października 2007 r. w związku z postanowieniem organu powiatowego z dnia [...] lipca 2007 r., wywodził z niej swoje prawo do dysponowania nieruchomością na cele budowlane. Z umowy tej wynika, że została ona zawarta na czas określony do dnia [...] lipca 2036 r. Konsekwentnie dalej skarżący brał udział w postępowaniu dążąc do legalizacji obiektów i nie wskazując na zmianę w ww. zakresie. Wobec treści przywołanej umowy dzierżawy oraz zachowania w sprawie inwestora, organy nadzoru budowlanego mogły przyjąć, że stan sprawy w tej materii nie uległ zmianie. Dlatego też Sąd nie znalazł podstaw do postawienia organom orzekającym zarzutu naruszenia przepisów procesowych w zw. z art. 52 Prawa budowlanego. Jednocześnie Sąd uznał, że choć dokumenty załączone do skargi wskazują, iż w grudniu 2007 r. doszło do zmiany po stronie podmiotu aktualnie dzierżawiącego grunt, na którym wykonano sporne hale namiotowe, to jednak nie w stopniu, który uniemożliwiałby skarżącemu i rzeczywistemu inwestorowi przedmiotowych hal, wykonanie obowiązku ich rozbiórki. Sąd miał przy tym na względzie, iż w toku postępowania, od początku jego prowadzenia i na każdym jego etapie, zapewniono czynny udział w sprawie użytkownikowi wieczystemu nieruchomości zabudowanej przedmiotowymi halami. W tej sytuacji, zdaniem Sądu, brak jest podstaw by przyjąć, że nakaz rozbiórki winien być skierowany do innego niż inwestor podmiotu oraz, że decyzja jest niewykonalna.

Sąd nie podzielił również zarzutów procesowych podniesionych w skardze, w tym zarzutu dotyczącego naruszenia art. 10 § 1 k.p.a. poprzez uniemożliwienie skarżącemu zapoznania się z aktami dotyczącym wniosku z 2000 r. o wydanie warunków zabudowy. Sąd w składzie orzekającym w niniejszej sprawie podziela bowiem pogląd reprezentowany w orzecznictwie sądowo-administracyjnym (por. wyrok NSA z dnia 18 maja 2006 r. sygn. II OSK 831/05, OSP 2007, z. 3, poz. 26, odpowiednio uchwała siedmiu sędziów NSA z dnia 25 kwietnia 2005 r., FPS 6/04, ONSAiWSA 2005, Nr 4, poz. 66), że nie każde naruszenie art. 10 § 1 k.p.a. skutkuje uchyleniem decyzji poddanej kontroli sądu. Zarzut naruszenia ww. przepisu poprzez niezawiadomienie strony o zebraniu materiału dowodowego i możliwości składania wniosków może odnieść skutek tylko wówczas, gdy stawiająca go strona wykaże, że zarzucane uchybienie uniemożliwiło jej dokonanie konkretnych czynności procesowych. Do strony stawiającej zarzut należy więc wykazanie istnienia związku przyczynowego pomiędzy naruszeniem przepisów postępowania a wynikiem sprawy. W rozpoznawanej sprawie zarzut naruszenia prawa wynikającego z tej regulacji nie znajduje uzasadnienia, skarżący nie wykazał bowiem istnienia wskazanego związku.

Z tych wszystkich przyczyn, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 151 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł, jak w sentencji.