Postanowienie NSA, sygn. akt II GZ 258/24
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2024-06-19 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6049 Inne o symbolu podstawowym 604
Hasła tematyczne: Wstrzymanie wykonania aktu
Skarżony organ: Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji
Treść wyniku: Oddalono zażalenie
Powołane przepisy: article: art. 49 § 1, art. 61 § 3
journal: Dz.U. 2023 poz 1634
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.
article: art. 3 ust. 10
journal: Dz.U. 2022 poz 835
law: Ustawa z dnia 13 kwietnia 2022 r. o szczególnych rozwiązaniach w zakresie przeciwdziałania wspieraniu agresji na Ukrainę oraz służących  ochronie bezpieczeństwa narodowego

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Andrzej Skoczylas po rozpoznaniu w dniu 19 czerwca 2024 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Gospodarczej zażalenia M. Sp. z o.o. w L. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 21 lutego 2024 r., sygn. akt I SA/Wa 272/24 w zakresie odmowy wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji w sprawie ze skargi M. Sp. z o.o. w L. na decyzję Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 2 października 2023 r., nr DPP-TPZ.0272.88.2023(4) w przedmiocie wpisu na listę osób i podmiotów wspierających agresję Federacji Rosyjskiej na Ukrainę postanawia: oddalić zażalenie.


UZASADNIENIE

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie postanowieniem z dnia 21 lutego 2024 r., sygn. akt I SA/Wa 272/24 odmówił wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji w sprawie ze skargi M. Sp. z o.o. w L. na decyzję Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 2 października 2023 r., w przedmiocie wpisu na listę osób i podmiotów wspierających agresję Federacji Rosyjskiej na Ukrainę.

W uzasadnieniu Sąd I instancji podniósł, że skarżąca w skardze na opisaną wyżej decyzję zawarła również wniosek o wstrzymanie jej wykonania. Sąd wskazał, że spółka wyjaśniła, iż zdaje sobie sprawę, że udzielanie podmiotom podlegającym wpisowi na listę ochrony tymczasowej może stawiać pod znakiem zapytania nie tylko sens normy wyrażonej w art. 3 ust. 10 ustawy z dnia 13 kwietnia 2022 r. o szczególnych rozwiązaniach w zakresie przeciwdziałania wspieraniu agresji na Ukrainę oraz służących ochronie bezpieczeństwa narodowego (t.j. Dz. U. z 2023 r., poz. 1497 ze zm.; powoływanej dalej jako: ustawa sankcyjna), ale również skuteczność decyzji, a ﬁnalnie cel ustawy.

WSA dodał, że skarżąca wskazała argumenty mające świadczyć o zasadności wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji, które koncentrują się na: 1) ewidentnym i niemającym oparcia w faktach braku podstaw do wydania decyzji zamrażającej zasoby skarżącej, 2) braku możliwości wynagrodzenia szkody i przywrócenia rzeczy do stanu poprzedniego w przypadku ewentualnego uwzględnienia przez Sąd skargi, 3) braku możliwości pozyskania i zbudowania nowej relacji w alternatywnych źródłach pozyskiwania [...], które są ograniczone oraz niekorzystnymi z upływem czasu (z uwagi na rosnącą konkurencję) warunkami rozpoczęcia współpracy z nowym podmiotem – w przypadku braku udzielenia ochrony tymczasowej przez Sąd, 4) braku możliwości zabezpieczenia interesów skarżącej na gruncie regulacji z art. 5 ustawy wobec tego, że właściwy organ rozpoznaje wnioski o wyrażenie zgody na zwolnienie zamrożonych środków lub zasobów oraz udostępnienie zasobów w terminie niepozwalającym na reakcję na bieżące potrzeby skarżącej, co powoduje wzrost kosztów utrzymania aktywów wobec narastających odsetek i utraty dostawców, co przy braku możliwości generowania przychodów spowoduje upadłość skarżącej, 5) braku dostępu do energii elektrycznej wobec wypowiedzenia M. S.A. umów na dostawę energii elektrycznej, co spowoduje niemożność korzystania ze swoich zasobów przez skarżącą spółkę (która wynajmuje od M. S.A. pomieszczenia i powierzchnie biurowo-usługowe i jest zobowiązana do dokonywania opłat eksploatacyjnych, w tym za zużycie energii elektrycznej) oraz braku możliwości składania stosownych wniosków celem ochrony jej praw, a także braku możliwości obsługi i zabezpieczenia magazynów z [...].

Uzasadniając odmowę wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji, Sąd I instancji wyjaśnił, że nie kwestionuje, iż wydanie decyzji o wpisie skarżącej na listę osób i podmiotów wspierających agresję Federacji Rosyjskiej na Ukrainę, w jakimś stopniu pogorszyło sytuację finansową i gospodarczą wnioskodawcy.

WSA podniósł, że kwestionowana decyzja została wydana na podstawie przepisów ustawy sankcyjnej z dnia 13 kwietnia 2022 r. Jest to ustawa szczególna, która reguluje zasady wpisywania na listę osób i podmiotów wspierających agresję Federacji Rosyjskiej na Ukrainę rozpoczętą w dniu 24 lutego 2022 r. Zgodnie z art. 3 ust. 10 ww. ustawy, od decyzji w sprawie wpisu na listę nie służy wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy oraz podlega ona natychmiastowemu wykonaniu. Ratio legis ustawy polega na przeciwdziałaniu powyższej agresji i aby cel ten mógł być realizowany, środki przewidziane w ustawie wobec podmiotów wpisanych na listę wspierających tę agresję muszą być stosowane natychmiast. Zdaniem WSA, interes publiczny, polegający na przeciwdziałaniu militarnej agresji, przeważa w tej konkretnej sytuacji nad interesem indywidualnym podmiotu, który został wpisany na listę sankcyjną.

Sąd stwierdził, że o zasadności wniosku w tego typu sprawach nie mogły decydować ogólne argumenty wnioskodawcy odnoszące się do trudności ekonomicznych wynikających ze skutków wydania decyzji o wpisie spółki na listę sankcyjną, skoro były to typowe, oczywiste następstwa wykonania tego rodzaju decyzji. Udzielenie ochrony tymczasowej w oparciu o tego rodzaju argumenty (ekonomiczne) stawiałoby pod znakiem zapytania nie tylko sens normy art. 3 ust. 10 ustawy sankcyjnej, ale też skuteczność zaskarżonej decyzji, a ostatecznie cel ustawy.

Sąd I instancji wyjaśnił, że zaskarżona decyzja jedynie skutkuje tzw. "zamrożeniem majątku", a więc czasową niemożnością dysponowania nim. Konsekwencją samej decyzji o wpisie podmiotu na listę sankcyjną nie było pozbawienie organów spółki decydowania o jej istotnych sprawach, czy pozbawienie podmiotu prawa własności mienia, które w świetle art. 21 ust. 2 Konstytucji RP jest dopuszczalne jedynie wówczas, gdy jest dokonywane na cel publiczny i za słusznym odszkodowaniem lub na skutek przepadku orzeczonego prawomocnym orzeczeniem sądu (art. 46 Konstytucji RP).

Sąd I instancji uznał argumenty skarżącej podane w pkt 1-3 wniosku za: nieprzekonywujące i nieadekwatne do oceny zasadności wniosku, bowiem dotyczyły one oceny legalności zaskarżonej decyzji, a nie przesłanek udzielenia ochrony tymczasowej (pkt 1), zbyt ogólnikowe, bo nieprecyzujące o jaką szkodę chodzi i w jakich rozmiarach oraz co Spółka rozumie pod ogólnym pojęciem "przywrócenie stanu poprzedniego" (pkt 2), nieodnoszące się do konkretnej sytuacji skarżącej na tle rynku branżowego, w którym działa firma skarżącej (pkt 3).

Z kolei odnosząc się do argumentów z pkt 4 i 5 wniosku, WSA zauważył, że – jak podał MSWiA w odpowiedzi na skargę, a czego skarżąca nie zanegowała na dalszym etapie postępowania – Naczelnik [...] Urzędu Skarbowego we W. decyzją z 3 listopada 2023 r. wyraził na wniosek M. S.A. zgodę dla tego podmiotu na udostępnienie zasobów gospodarczych w postaci energii elektrycznej od PGE Obrót S.A. Wobec tego Sąd uznał, że problemy skarżącej z dostępem do energii elektrycznej powinny zostać rozwiązane. Poza tym skarżąca spółka nie wykazała, aby nie miała możliwości składania stosownych wniosków do Szefa KAS, bądź że na skutek wydania decyzji o wpisie Spółki na listę sankcyjną jej kondycja gospodarcza znacznie osłabła i kwalifikowała ją do ogłoszenia upadłości. W danych znajdujących się Krajowym Rejestrze Sądowym - rejestrze przedsiębiorców (wydruk z 21 lutego 2024 r. z informacji z KRS nr 0001008314) brak wpisów dotyczących upadłości wnioskodawcy.

Zażalenie na powyższe postanowienie wniosła skarżąca, zaskarżając orzeczenie w całości oraz domagając się jego uchylenia i zmiany przez WSA w Warszawie. Na wypadek nieuwzględnienia wniosku wskazanego powyżej skarżąca wniosła o zmianę zaskarżonego postanowienia poprzez uwzględnienie wniosku o wtrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji. Z kolei, na wypadek nieuwzględnienia wniosków wskazanych powyżej wniesiono o uchylenie w całości zaskarżonego postanowienia i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania przez WSA w Warszawie.

Zaskarżonemu postanowieniu zarzucono naruszenie:

1) art. 61 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2023 r. poz. 1634; powoływanej dalej jako: p.p.s.a.) mające istotny wpływ na wynik sprawy, poprzez błędne przyjęcie, że argumenty skarżącej zawarte we wniosku o wstrzymanie wykonania decyzji są nieprzekonywujące i nieadekwatne do oceny zasadności wniosku, w tym stanowiące typowe następstwa wydania decyzji o wpisie na listę, zbyt ogólnikowe, a także niedonoszące się do konkretnej sytuacji skarżącej na tle rynku branżowego;

2) art. 49 § 1 p.p.s.a. mające istotny wpływ na wynik sprawy, poprzez brak wezwania skarżącej do uzupełnienia wniosku o wstrzymanie wykonania decyzji, zawartego w skardze na Decyzję z dnia 31 października 2023 r.;

3) art. 61 § 3 p.p.s.a. w związku z art. 1 ustawy sankcyjnej poprzez błędną wykładnię, polegającą na wadliwym przyjęciu, że przesłanki przemawiające za wstrzymaniem zaskarżonej decyzji nie mogą być brane pod uwagę ze względu na charakter i cele ustawy sankcyjnej;

4) art. 141 § 4 p.p.s.a. stosowanego odpowiednio zgodnie z art. 166 p.p.s.a. w związku z art. 61 § 3 p.p.s.a., poprzez jego niewłaściwe zastosowanie, tj. sformułowanie uzasadnienia postanowienia w sposób niejasny i lakoniczny, z pominięciem twierdzeń oraz dowodów przedstawionych przez skarżącą.

W uzasadnieniu zażalenia przedstawiono argumentację na poparcie zarzutów sformułowanych w jego petitum. W ocenie skarżącej zostały spełnione ustawowe przesłanki i uprawdopodobnione okoliczności do uwzględnienia jej wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu. Środek ustalony w decyzji nie powinien zostać wobec niej w ogóle zastosowany. Brak podstaw dla zamrożenia zasobów skarżącej wynika przy tym z samych podstawowych, prawidłowo zrekonstruowanych faktów, mających znaczenie dla zastosowania ustawy sankcyjnej i nie wymaga dokonywania wykładni szczegółowych przepisów czy dokonywania skomplikowanych analiz materiału dowodowego. Brak udzielenia tymczasowej ochrony prawnej i późniejsze uchylenie decyzji uniemożliwią skarżącej skorzystanie z ustalonego "kontyngentu" przewidzianego przepisem art. 3i ust. 3da lit. (a) Rozporządzenia Rady (UE) nr 833/2014 z dnia 31 lipca 2014 r. dotyczącego środków ograniczających w związku z działaniami Rosji destabilizującymi sytuację na Ukrainie (Dz. U. UE L 229 z 31.7.2014 str. 1-11 ze zm.; powoływanego dalej jako: Rozporządzenie 833/2014).

Skarżąca stwierdziła, że przedłużający się okres braku możliwości generowania przychodów, przy zwiększających się kosztach, nieuchronnie spowoduje jej upadłość. Fakt, że aktualnie brak jest wpisów dotyczących upadłości skarżącej w Krajowym Rejestrze Sądowym, pozostaje bez znaczenia z punktu widzenia wydania postanowienia o wstrzymaniu wykonaniu decyzji.

Na skutek decyzji, tj. zamrożenia jej majątku, nie jest możliwe prowadzenie przez nią działalności gospodarczej w żadnym, nawet ograniczonym zakresie. Wpis na listę osób i podmiotów wspierających agresję Federacji Rosyjskiej na Ukrainę pociąga bowiem za sobą brak możliwości dysponowania jakimikolwiek zasobami objętego sankcjami podmiotu właśnie w celu uniemożliwienia prowadzenia jakiejkolwiek działalności gospodarczej.

Zdaniem wnoszącej zażalenie, art. 61 § 3 p.p.s.a. w żadnej mierze nie stanowi o możliwości udzielenia tymczasowej ochrony jedynie w przypadkach, w których interes społeczny nie przeważa nad interesem podmiotu, którego decyzja dotyczy lub w których nie sprzeciwiałby się zastosowaniu takiego środka cel ustawy, w oparciu o którą wydane zostało dane rozstrzygnięcie administracyjne. Jeśli ustawodawca uznałby, że cel ustawy sankcyjnej sprawia, że w odniesieniu do decyzji o wpisie podmiotu na listę nie powinien mieć zastosowania art. 61 § 3 p.p.s.a., stosowne wyłączenie znalazłoby się wprost w ustawie sankcyjnej (tak jak w ww. ustawie wyłączone zostało zastosowanie art. 10, art. 61 § 4, art. 73 § 1, art. 80 i art. 107 § 3 k.p.a.). W braku takiego wyłączenia, należy uznać, że wskazane przez WSA okoliczności pozostają irrelewantne dla zastosowania 61 § 3 p.p.s.a.

Skarżąca dodała, że decyzja o wpisie jej na listę nie została obwarowana żadnym ograniczeniem czasowym, a więc trudno mówić o jakiejkolwiek przejściowości w ograniczeniu prawa jej własności. Dodatkowo - biorąc pod uwagę obecną sytuację geopolityczną - trudno przewidywać, aby w racjonalnie dającym się określić czasie, przejściowość tego stanu miała się zakończyć.

Zażalenie zostało uzupełnione pismem procesowym skarżącej z dnia 13 czerwca 2024 r. W treści podniesiono m.in., że Naczelny Sąd Administracyjny w postanowieniach z dnia 1 lutego 2024 r. sygn. akt III OZ 33/24, z dnia 17 maja 2024 r. sygn. akt II GZ 198/24 (wydanych w podobnych sprawach) wskazał zasadniczo dwie przyczyny oddalenia zażaleń:

a) interes społeczny polegający na przeciwdziałaniu agresji na Ukrainę przeważał w tych konkretnych sprawach nad interesem podmiotu wpisanego na Listę, a zatem wskazywane w zażaleniach przesłanki przemawiające za wstrzymaniem zaskarżonej decyzji nie mogły być brane pod uwagę ze względu na cel ustawy sankcyjnej;

b) zażalenia zostały oparte na "typowych racjach odnoszących się do trudności ekonomicznych", które to racje stanowią (w ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego) oczywiste następstwa wykonania takiego typu decyzji.

Skarżąca zwróciła uwagę, że obie ww. przyczyny nie mają oparcia w przepisach prawa ani w dotychczasowym orzecznictwie i nie powinny zostać powielone w niniejszej sprawie.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie, bowiem nie podważyło trafności rozstrzygnięcia Sądu I instancji.

Zgodnie z art. 61 § 3 p.p.s.a. Sąd może na wniosek skarżącego wstrzymać wykonanie zaskarżonego aktu, jeżeli w wyniku jego wykonania zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków.

Instytucja wstrzymania wykonania zaskarżonego aktu została powołana do tymczasowej ochrony przed negatywnymi i nieodwracalnymi skutkami, jakie taki akt mógłby dla strony wywołać, zanim zostanie zbadany przez sąd administracyjny pod kątem legalności. Odnosi się ona do sytuacji szczególnego i wyjątkowego zagrożenia, która wymaga zastosowania specjalnego rodzaju tymczasowej ochrony strony postępowania. Przesłanki w postaci niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, o których mowa w art. 61 § 3 p.p.s.a., należy wiązać z sytuacją, która może powstać, gdy zaskarżony do sądu akt administracyjny zostanie wykonany, a następnie, na skutek uwzględnienia skargi – wzruszony.

W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego, Sąd I instancji prawidłowo zwrócił uwagę, że zaskarżona w niniejszej sprawie decyzja została wydana w oparciu o ustawę z dnia 13 kwietnia 2022 r. o szczególnych rozwiązaniach w zakresie przeciwdziałania wspieraniu agresji na Ukrainę oraz służących ochronie bezpieczeństwa narodowego. Jest to ustawa szczególna (specustawa), która w przepisach reguluje zasady wpisywania na listę osób i podmiotów wspierających agresję Federacji Rosyjskiej na Ukrainę rozpoczętą w dniu 24 lutego 2022 r., tj. reguluje zasady i tryb ingerencji administracyjnoprawnej w swobodę działalności gospodarczej.

Z art. 3 ust. 10 tej ustawy wynika, że decyzja podjęta w sprawie wpisu na taką listę podlega natychmiastowemu wykonaniu. Zatem aby zastosowane w tej decyzji środki mogły służyć przeciwdziałaniu wspierania agresji Federacji Rosyjskiej na Ukrainę przez podmiot w niej wskazany, muszą być wykonane natychmiast, a interes społeczny polegający na przeciwdziałaniu agresji przeważa w tej konkretnej sytuacji nad interesem podmiotu wpisanego na taką listę. Nie ulega wątpliwości, że szeroki zakres rozwiązań przewidzianych w ustawie powoduje, iż wydanie zaskarżonej decyzji może powodować w odniesieniu do strony ryzyko wystąpienia znacznej szkody lub trudnych do odwrócenia skutków. Katalog środków wskazanych w art. 1 ustawy sankcyjnej umożliwia bowiem m.in. zamrożenie wszelkich funduszy i zasobów gospodarczych będących własnością, pozostających w posiadaniu, faktycznym władaniu lub pod kontrolą podmiotu, czy też wykluczenie z postępowania o udzielenie zamówienia publicznego lub konkursu prowadzonego na podstawie ustawy z dnia 11 września 2019 r. Prawo zamówień publicznych.

Nie budzi wątpliwości Naczelnego Sądu Administracyjnego, iż w takim stanie rzeczy wpis podmiotu na listę osób i podmiotów wspierających agresję Federacji Rosyjskiej na Ukrainę rozpoczętej w dniu 24 lutego 2022 r. oraz zastosowanie środków określonych w ustawie rodzi doniosłe skutki prawne, uniemożliwiające podejmowanie jakichkolwiek dyspozycji w odniesieniu do majątku danego podmiotu. Jednakże wskazywane przez skarżącą spółkę przesłanki przemawiające za wstrzymaniem zaskarżonej decyzji nie mogą być brane pod uwagę ze względu na cel ustawy, tym bardziej, że w niniejszej sprawie zostały one oparte na typowych racjach odnoszących się do trudności ekonomicznych, które stanowią oczywiste następstwa wykonania zaskarżonej decyzji. Udzielenie ochrony tymczasowej w oparciu o wskazane przez skarżącą spółkę argumenty stawiałoby zatem pod znakiem zapytania nie tylko sens normy wyrażony w art. 3 ust. 10 ustawy, ale i skuteczność zaskarżonej decyzji, a finalnie cel tej ustawy (tak również NSA w postanowieniu z dnia 10 kwietnia 2022 r., sygn. akt III OZ 584/22). Ponadto podkreślenia wymaga, że rozpoznając wniosek sąd administracyjny powinien brać pod uwagę następstwa wykonania decyzji nie tylko w kontekście sytuacji strony skarżącej, lecz również uwzględnić szeroko rozumiany interes publiczny. Częstokroć bowiem interes skarżącego w czasowym odroczeniu skutków wykonania zaskarżonego aktu koliduje z innymi wartościami zasługującymi na ochronę (por. postanowienie NSA z dnia 10 marca 2023 r., sygn. akt III OZ 101/23).

W ocenie NSA, w sprawie należy uwzględnić kontekst normatywny, który nakazuje uznać, iż na gruncie ustawy zostały przewidziane szczególne instrumenty prawne, mające na celu przeciwdziałać ryzyku powstania znacznej szkody lub trudnych do odwrócenia skutków. Wskazać tu należy na art. 5 ustawy, umożliwiający Szefowi Krajowej Administracji Skarbowej wyrażenie zgody na uwolnienie niektórych zamrożonych funduszy lub zasobów gospodarczych, lub udostępnienie niektórych zamrożonych funduszy lub zasobów gospodarczych, na warunkach, jakie uzna za stosowne. W kontekście tego przepisu umożliwienie podmiotowi wpisanemu na listę dysponowania majątkiem należy do kompetencji właściwego organu administracji. Organ ten – rozważając przesłanki do wydania decyzji na podstawie art. 5 ustawy – powinien wziąć pod uwagę także słuszny interes strony. Zatem ostatecznie to Szef Krajowej Administracji Skarbowej uwzględnia okoliczności przemawiające za "odmrożeniem" części majątku, zaś decyzja może zostać wydana także z uwagi na niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków.

Ponadto na mocy ustawy z dnia 5 sierpnia 2022 r. o zmianie ustawy o szczególnych rozwiązaniach w zakresie przeciwdziałania wspieraniu agresji na Ukrainę oraz służących ochronie bezpieczeństwa narodowego oraz ustawy o Krajowej Administracji Skarbowej (t.j. Dz. U. z 2022 r., poz. 1713) z dniem 18 sierpnia 2022 r. dodano do ustawy art. 6a przewidujący instytucję tymczasowego zarządu przymusowego. Zarząd ten ustanawia minister właściwy do spraw gospodarki w drodze decyzji, gdy jest to niezbędne dla zapewnienia funkcjonowania podmiotu gospodarczego prowadzącego przedsiębiorstwo na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, m.in. w celu utrzymania miejsc pracy w tym przedsiębiorstwie. Celem zarządcy jest zapewnienie ciągłości działalności przedsiębiorstwa podmiotu gospodarczego, zarządzanie przedsiębiorstwem, wykonywanie uprawnień przysługujących osobie lub podmiotowi wpisanym na listę, wobec których został ustanowiony zarząd, a także podejmowanie działań niezbędnych do zapobieżenia wykorzystaniu środków finansowych, funduszy lub zasobów gospodarczych objętych zarządem w celu bezpośredniego lub pośredniego wspierania agresji, naruszeń lub innych działań określonych w art. 3 ust. 2 – o czym stanowią kolejne punkty 1-4 art. 6a ust. 11 ustawy sankcyjnej. Strona żaląca może zatem zmierzać do uniknięcia znacznej szkody lub trudnych do odwrócenia skutków także na drodze określonej w art. 6a ustawy.

W świetle przedstawionych wywodów nie zasługuje więc na uwzględnienie argumentacja skarżącej o nieuchronnej upadłości spółki, w sytuacji, gdy strona nawet nie podjęła działań eliminujących ryzyko w tym zakresie w oparciu o dostępne i przewidziane ustawą sankcyjną środki wsparcia podmiotów wpisanych na listę. Również zakładanie przez skarżącą, że wyrażenie zgody przez Szefa Krajowej Administracji Skarbowej na uwolnienie niektórych zamrożonych funduszy lub zasobów gospodarczych lub udostępnienie niektórych zamrożonych funduszy lub zasobów gospodarczych, stanowi w praktyce nieefektywny mechanizm ze względu na przewlekłość procedur i zbyt późne wydawanie zgód (strona wskazuje, że przedmiotowe wnioski rozpoznawane są średnio w terminie 2 miesięcy), świadczy o automatycznym wyeliminowaniu przez stronę dostępnych rozwiązań ustawowych. W sytuacji realnie grożącej spółce upadłości – na co wskazuje wnosząca zażalenie – stanowisko takie pozostaje zatem dla Sądu niezrozumiałe i pozwala dojść do wniosku, że zaniechanie podejmowania przez skarżącą działań w tym zakresie może doprowadzić do szkody podmiotu lub trudnych do odwrócenia skutków – za co jednak odpowiedzialność ponosiłaby sama skarżąca, natomiast zastosowanie przewidzianych ustawą sankcyjną rozwiązań (odpowiednio art. 5 i art. 6a tej ustawy), wskutek podjęcia odpowiednich działań przez stronę, mogłoby wyeliminować ryzyko wystąpienia negatywnych skutków.

Podsumowując, skoro przeciwdziałanie ryzyku powstania znacznej szkody lub trudnych do odwrócenia skutków jest możliwe na drodze administracyjnej, to brak jest podstaw do udzielenia stronie ochrony tymczasowej na podstawie art. 61 § 3 p.p.s.a.

Należy także zauważyć, iż w przypadku, gdy strona we wniosku o wstrzymanie wykonania aktu nie wskaże okoliczności uzasadniających twierdzenie, że zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, to nie można tego uznać – jak błędnie w zażaleniu twierdzi skarżąca – za brak formalny wniosku (art. 49 § 1 p.p.s.a.), lecz należy stwierdzić brak przesłanek udzielenia ochrony tymczasowej przez sąd, skutkujący oddaleniem wniosku.

Uzasadnienie wniosku nie jest bowiem elementem obligatoryjnym, wpływającym na ważność wniosku i warunkującym jego dopuszczalność, zatem nie podlega uzupełnieniu poprzez wezwanie do uzupełnienia braków formalnych. Ma ono za zadanie jedynie wykazanie i uprawdopodobnienie zaistnienia przesłanek wstrzymania wykonania zaskarżonego aktu, a więc jego niezamieszczenie nie powoduje odrzucenia wniosku, a jedynie uniemożliwia ewentualną ocenę okoliczności sprawy w kontekście przesłanek z art. 61 § 3 p.p.s.a. (por. J.P. Tarno, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Warszawa 2010 r., art. 61, teza 11 oraz postanowienia NSA z dnia: 2 października 2013 r., sygn. akt I OZ 848/13 i z dnia 16 września 2014 r., sygn. akt I OZ 744/14).

Prawidłowości wydanego przez Sąd I instancji rozstrzygnięcia nie podważają zatem zarzuty i argumenty zażalenia (uzupełnionego pismem procesowym z dnia 13 czerwca 2024 r.). W szczególności niezasadny jest argument dotyczący niejasności oraz lakoniczności uzasadnienia zaskarżonego orzeczenia. W ocenie NSA, Sąd wyczerpująco wskazał przyczyny, które legły u podstaw odmowy wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji, podał jakimi powodami się kierował, przytoczył podstawę prawną rozstrzygnięcia oraz odniósł się do okoliczności niniejszej sprawy.

Nie znajdując więc podstaw do uwzględnienia zażalenia, Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 w związku z art. 197 § 1 i § 2 p.p.s.a., postanowił jak w sentencji.