Wyrok WSA w Gliwicach, sygn. akt III SA/Gl 391/24
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach
Data orzeczenia: 2025-02-11 00:00:00+01:00 (orzeczenie nieprawomocne)
Symbol z opisem: 6192 Funkcjonariusze Policji
Skarżony organ: Komendant Policji
Treść wyniku: Uchylono decyzję I i II instancji

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Małgorzata Herman, Sędziowie Sędzia WSA Beata Machcińska (spr.), Sędzia WSA Marzanna Sałuda, Protokolant Starszy Referent Weronika Leśniak, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 11 lutego 2025 r. sprawy ze skargi R. P. na decyzję Komendanta [...] Policji w K. z dnia 28 marca 2024 r. nr [...] w przedmiocie obniżenia nagrody rocznej za pełnioną służbę uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzający ją rozkaz personalny Komendanta Miejskiego Policji w G. nr [...] z dnia 20 lutego 2024 r.


UZASADNIENIE

Przedmiotem skargi R. P. (dalej: "Funkcjonariusz", "Skarżący") jest decyzja Komendanta Wojewódzkiego Policji w Katowicach wydana w przedmiocie obniżenia narody rocznej za pełnioną służbę.

Stan sprawy przedstawia się następująco:

1. Komendant Miejski Policji w G. (dalej "KMP" lub "organ pierwszej instancji") rozkazem personalnym NR [...] z dnia 20 lutego 2024 r., wydanym na podstawie art. 110 ust. 1, 3, 5, 6, 8, 8a 8b i 13 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 roku o Policji (t.j. Dz. U. z 2024 r., poz. 145, dalej "ustawa o Policji"), uwzględnił wniosek personalny Zastępcy Naczelnika Wydziału Ruchu Drogowego Komendy Miejskiej Policji w G. z dnia 8 stycznia 2024 roku i obniżył Funkcjonariuszowi nagrodę roczną za 2023 r. o 20%.

W uzasadnianiu KMP podał, że 1 sierpnia 2023 r. wydał postanowienie nr [...] o zleceniu przeprowadzenia czynności wyjaśniających w trybie art. 134i ust. 4 ustawy o Policji co do nałożenia przez Funkcjonariusza mandatu karnego na niewłaściwą osobę.

27 września 2023 r. Funkcjonariusz złożył wniosek o dobrowolne poddanie się karze dyscyplinarnej nagany bez przeprowadzania postępowania dyscyplinarnego.

Orzeczeniem nr [...] KMP z 3 października 2023 r. [...] Funkcjonariusz został uznany za winnego popełnienia zarzucanego mu przewinienia dyscyplinarnego i wymierzona została mu kara dyscyplinarna nagany. Rozstrzygnięcie doręczono Funkcjonariuszowi 4 października 2023 r. i stało się prawomocne z upływem terminu do wniesienia odwołania.

KMP wskazał, że dobrowolne poddanie się karze dyscyplinarnej unormowane w art. 135fa ustawy o Policji z założenia wprowadzone zostało do ustawy o Policji w dążeniu do usprawnienia i uproszczenia postępowania dyscyplinarnego. Regulacja ta jest w pewnym sensie odpowiednikiem "dobrowolnego poddania się karze" unormowanego w art. 335 kpk.

W ocenie organu pierwszej instancji rzeczywistym celem art. 110 ust. 5 pkt 2 ustawy o Policji, który stanowi podstawę do obniżenia nagrody rocznej jest samo popełnienie przewinienia dyscyplinarnego, zwłaszcza, że zastosowane art. 135fa ustawy o Policji poprzez wydanie orzeczenia bez wszczynania postępowania dyscyplinarnego w oparciu o wniosek o dobrowolne poddanie się karze dyscyplinarnej ma zastosowanie w sytuacji, gdy wina policjanta nie budzi jakichkolwiek wątpliwości. Dodatkowo, jak wynika z art. 110 ust. 8 i 8a ustawy o Policji, ustawodawca wiąże przesłanki obniżenia nagrody rocznej z faktem ukarania - wydania orzeczenia, ponieważ okoliczności uzasadniające ograniczenie prawa do nagrody rocznej ustala się m.in. na podstawie orzeczeń i decyzji organów właściwych w sprawach dyscyplinarnych.

Zdaniem KMP literalne odczytywanie brzmienia art. 110 ust. 5 pkt 2 ustawy o Policji, warunkującego obniżenie nagrody rocznej od stwierdzenia przewinienia dyscyplinarnego w prawomocnie zakończonym postępowaniu dyscyplinarnym wywołałoby skutki w postaci rozróżnienia sankcji płynących z takiej samej kary orzeczonej w toku postępowania dyscyplinarnego od kary orzeczonej bez wszczynania postępowania dyscyplinarnego.

2. W odwołaniu od rozkazu personalnego Funkcjonariusz wniósł o jego uchylenie. Argumentował, iż wprawdzie został uznany winnym popełnienia w dniu 25 czerwca 2023 r. przewinienia dyscyplinarnego i wymierzono mu karę dyscyplinarną nagany, jednak art. 110 ust. 5 pkt 2 ustawy o Policji stanowi o możliwości obniżenia nagrody rocznej wyłącznie w przypadku, kiedy przeciwko policjantowi prowadzone było postępowanie dyscyplinarne, a nie w przypadku, gdy kara została wymierzona bez przeprowadzenia takiego postępowania. Na poparcie przedmiotowego twierdzenia Funkcjonariusz powołał dwa wyroki sądów administracyjnych.

3. Komendant Wojewódzki Policji w Katowicach (dalej "KWP" lub "organ odwoławczy") decyzją z dnia 28 marca 2024 r., wydaną na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz. U. z 2023 r., poz. 775 ze zm., dalej "k.p.a.") oraz art. 110 ust. 1 i 3, ust. 5 pkt 2, ust. 6 i ust. 8 - 8b ustawy o Policji, utrzymał w mocy zaskarżony rozkaz personalny.

KWP powołał się na adekwatne w sprawie przepisy o Policji, tj. art. 110, art. 110 ust. 5 pkt 2 w zw. z art. 110 ust. 6, art. 110 ust.8a, argumentując, że przepisy te nie tylko umożliwiają, ale nakazują obniżenie wymiaru przyznawanej policjantowi nagrody rocznej w sytuacji popełnienia czynu będącego przewinieniem dyscyplinarnym, stwierdzonego prawomocnym orzeczeniem dyscyplinarnym. Oznacza to, że organ Policji w tego typu przypadkach nie ma wyboru, lecz zobligowany jest podjąć ściśle określone rozstrzygnięcie. Inaczej mówiąc, organ działa, będąc związany treścią przepisu, który nakłada na niego konkretny obowiązek - obniżenia nagrody, w sytuacji zaistnienia opisanego w nim stanu faktycznego - stwierdzenia w prawomocnie zakończonym postępowaniu dyscyplinarnym popełnienia przez policjanta przewinienia dyscyplinarnego - zaś uznaniowość organu administracji przejawia się tylko i wyłącznie w określeniu wysokości obniżenia tej nagrody i to w granicach stawek oznaczonych w powyższym przepisie, tj. od 20 do 50%.

W ocenie KWP, KMP prawidłowo uznał, że orzeczenie dyscyplinarne nr [...] z 3 października 2023 jest orzeczeniem stwierdzającym fakt naruszenia przez Funkcjonariusza dyscypliny służbowej i wyczerpuje hipotezę normy prawnej zawartej w art. 110 ust. 5 pkt 2 ustawy o Policji. W konsekwencji KMP prawidłowo przyjął, że zachodzą podstawy, aby Funkcjonariuszowi obniżyć w oparciu o art. 110 ust. 5 pkt 2 nagrodę roczną za 2023 r. (w którym został popełniony czyn, za który wymierzono policjantowi karę). Bez znaczenia dla sprawy pozostaje przy tym fakt, że wymierzenie kary dyscyplinarnej nastąpiło na podstawie art. 135fa ust. 1 ustawy o Policji.

W ocenie organu odwoławczego literalne odczytywanie art. 110 ust. 5 pkt 2 ustawy o Policji może prowadzić w obecnym stanie prawnym, tj. po wprowadzeniu do ustawy art. 135fa, do konkluzji, że nagrodę roczną należy obniżyć tylko policjantowi, wobec którego wydano orzeczenie o ukaraniu po przeprowadzeniu "pełnego" postępowania dyscyplinarnego. W konsekwencji pojawiają się wątpliwości co do legalności obniżenia nagrody rocznej policjantowi, któremu wymierzono karę bez prowadzenia postępowania dyscyplinarnego. Podkreślić należy, że orzecznictwo w tej kwestii jest niezwykle ubogie i z pewnością, wbrew sugestiom Funkcjonariusza, nie można mówić o żadnej linii orzeczniczej ani ugruntowanym poglądzie judykatury, zwłaszcza że dwa powołane przez Funkcjonariusza wyroki: WSA w Gdańsku z dnia 20 lipca 2023 r. sygn. akt III SA/Gd 244/23 i WSA w Warszawie z dnia 23 listopada 2021 r. sygn. akt II SA/Wa 1837/21 są nieprawomocne. Prawomocne orzeczenie dyscyplinarne stwierdzające popełnienie przewinienia dyscyplinarnego jest wystarczającą przesłanką do obniżenia nagrody rocznej policjanta. Nie sam fakt prowadzenia formalnego postępowania, ale podjęte rozstrzygnięcie dyscyplinarne ma tu zasadnicze znaczenie. Za takim rozumieniem art. 110 ust. 5 pkt 2 przemawia fakt, iż prawomocne zakończenie postępowania dyscyplinarnego oznacza nic innego, jak wydanie orzeczenia, które się następnie uprawomocniło. Stwierdzenie bowiem faktu popełnienia przewinienia dyscyplinarnego następuje w orzeczeniu dyscyplinarnym, które kończy postępowanie dyscyplinarne. Nie można również tracić z pola widzenia pozostałych zapisów art. 110 ust. 5, konkretnie pkt 1, zgodnie z którym nagrodę roczną obniża się policjantowi w przypadku popełnienia przestępstwa lub przestępstwa skarbowego stwierdzonego prawomocnym orzeczeniem sądu. Zaznaczyć należy, że w postępowaniu karnym także istnieje instytucja dobrowolnego poddania się karze. Ustawodawca, obligując przełożonego do obniżenia nagrody rocznej posługuje się - zarówno jeśli chodzi o postępowanie karne, jak i dyscyplinarne - pojęciem "popełnienia czynu" (przestępstwa, przestępstwa skarbowego, przewinienia dyscyplinarnego), które ma zostać stwierdzone prawomocnie i to właśnie jest przesłanka do obniżenia nagrody rocznej. Przepis zatem art. 119 ust. 5 pkt 2 należy rozumieć tak, jak art. 110 ust. 5 pkt 1 - chodzi o prawomocne stwierdzenie faktu popełnienia czynu, a nie tryb, w jakim to nastąpiło.

Ponadto, kierując się wykładnią celowościową, zasadnym wydaje się ponoszenie negatywnych konsekwencji w postaci obniżenia nagrody rocznej przez każdego funkcjonariusza, który dopuścił się popełnienia przewinienia dyscyplinarnego, zwłaszcza że policjant może nie mieć możliwości złożenia wyjaśnień na piśmie i wyrażenia zgody na poddanie się karze i przed wszczęciem postępowania dyscyplinarnego. Przepisy art. 135fa ust. 1 i 3 ustawy o Policji mają charakter fakultatywny, a zastosowanie tych regulacji pozostawiono w istocie uznaniu przełożonego. W konsekwencji może się zdarzyć, że za tożsame czyny popełnione w tych samych okolicznościach policjantom wymierzona zostanie taka sama kara, jednak jednemu w trybie zwykłym, a innemu w trybie uproszczonym. Zaproponowane przez Skarżącego literalne rozumienie art. 110 ust. 5 pkt 2 ustawy o Policji doprowadziłoby do niczym nieuzasadnionego zróżnicowania sytuacji funkcjonariuszy w kwestii finansowych konsekwencji ukarania, co zgodnie z zasadami sprawiedliwości społecznej nie powinno mieć miejsca. Zasadnicze znaczenie w sprawie ma bowiem fakt popełniania czynu (przewinienia dyscyplinarnego) stwierdzony w prawomocnym orzeczeniu. Tryb wydania orzeczenia nie może mieć przesądzającego znaczenia w sprawie. Tylko w ten sposób we wszystkich trzech przypadkach przewidzianych przez ustawę o Policji, tj. przeprowadzenia pełnego postępowania dyscyplinarnego, postępowania skróconego w wyniku uwzględnienia przez przełożonego złożonego przez obwinionego już po wszczęciu postępowania dyscyplinarnego wniosku o dobrowolne poddanie się karze oraz wymierzenia kary bez wszczynania postępowania dyscyplinarnego (po ustaleniu okoliczności sprawy, stwierdzeniu winy funkcjonariusza i wyrażeniu przez niego zgody) można uzyskać te same konsekwencje, co jest zgodne z zasadami sprawiedliwości społecznej. We wszystkich tych przypadkach następuje wydanie orzeczenia stwierdzającego fakt popełnienia przez policjanta przewinienia dyscyplinarnego i zawsze wydanie takiego orzeczenia jest poprzedzone ustaleniami co do okoliczności popełnienia czynu i winy policjanta. Różnica dotyczy więc zatem jedynie tego, że w przypadkach tzw. oczywistych, gdzie dodatkowo nie ma potrzeby wymierzania kary surowszej niż nagana wydanie orzeczenia następuje w trybie uproszczonym, przyspieszonym. Jest to kwestia zupełnie drugorzędna, wręcz techniczna.

4. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach Skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji KWP o nr 107/K/24 z dnia 28 marca 2024 r oraz decyzji ją poprzedzającej - rozkazu personalnego KMP nr [...] z dnia 20 lutego 2024 r.

Zarzucił:

I. naruszenie przepisów prawa materialnego, tj.:

a) art. 110 ust. 5 pkt 2 ustawy o Policji poprzez jego zastosowanie, w sytuacji gdy nie toczyło się wobec niego postępowanie dyscyplinarne, a kara nagany za popełnione przewinienie dyscyplinarne została wymierzona mu w trybie art. 132 ust. 3 pkt 3 ustawy o Policji;

b) art. 135fa ust. 1 ustawy o Policji poprzez jego błędną wykładnię i uznanie, że nałożona w tym trybie kara za przewinienie dyscyplinarne jest karą nałożoną w postępowaniu dyscyplinarnym;

II. naruszenie przepisów postępowania mających istotny wpływ na wynik sprawy, tj. art. 107 § 3 k.p.a. i art. 11 k.p.a. polegającego na ich niewłaściwym zastosowaniu poprzez brak dokładnego wyjaśnienia w uzasadnieniu decyzji z jakich powodów organ uznał, iż kara wymierzona w trybie art. 132 ust. 3 pkt 3 ustawy została wymierzona po przeprowadzeniu postępowania wyjaśniającego, w sytuacji gdy wymierzenie kary dyscyplinarnej w trybie art. 135fa ust. 1 ustawy o Policji następuje bez wszczęcia postępowania dyscyplinarnego.

Skarżący nie zgodził się ze stanowiskiem organu odwoławczego, że wymierzenie kary dyscyplinarnej w trybie art. 135fa ust. 1 ustawy o Policji jest , co do

Zasady, tożsame z prawomocnie zakończonym postępowaniem dyscyplinarnym wskazanym w art. 110 ust. 5 pkt 2 ustawy o Policji.

Zdaniem Skarżącego ustawodawca świadomie w art. 110 ust. 5 pkt 2 ustawy o Policji wskazał, że nagrodę roczną obniża się policjantowi, z zastrzeżeniem ust. 7, m.in. w przypadku popełnienia przewinienia dyscyplinarnego, stwierdzonego w prawomocnie zakończonym postępowaniu dyscyplinarnym. Zatem jedną z przesłanek uprawniających organ do obniżenia nagrody rocznej jest przesłanka wszczęcia i zakończenia postępowania dyscyplinarnego. Natomiast, zgodnie z art. 135fa ust. 1 ustawy o Policji przełożony może wydać orzeczenie bez wszczynania postępowania dyscyplinarnego, jeżeli okoliczności popełnionego czynu i wina policjanta nie budzą wątpliwości oraz nie zachodzi potrzeba wymierzenia kary dyscyplinarnej surowszej niż nagana. Taki też tryb zastosowano wobec Skarżącego. Skoro zatem na podstawie art. 135fa ust. 1 ustawy o Policji nie wszczyna się postępowania dyscyplinarnego, to nie można mówić o tym, że zostały spełnione przesłanki do obniżenia Skarżącemu nagrody rocznej w myśl art. 110 ust. 5 pkt 2 ustawy o Policji.

5. W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie i podtrzymał dotychczasowe stanowisko w sprawie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył, co następuje:

Skarga zasługuje na uwzględnienie.

Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz. U. z 2022 r. poz. 2492), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Natomiast według art. 3 § 1 i 2 pkt 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2024 r. poz. 935, dalej: p.p.s.a.), sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Kontrola działalności administracji publicznej obejmuje między innymi orzekanie w sprawach skarg na decyzje administracyjne. Tylko zatem stwierdzenie, iż zaskarżona decyzja została wydana z naruszeniem prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, z naruszeniem prawa dającym podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego lub z innym naruszeniem przepisów postępowania, jeżeli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy, może skutkować uchyleniem przez Sąd zaskarżonej decyzji (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a, b, c).

Na wstępnie należy wskazać, że tut. Sąd rozstrzygał już analogiczne sprawy, stąd w dalszej części uzasadnienia posłuży się oceną prawną i argumentacją zawartą w wyrokach z dnia: 9 października 2024 r., sygn. akt III SA/Gl 443/24 i 28 stycznia 2025 r., sygn. akt III SA/Gl 444/24.

W sprawie stan faktyczny nie jest sporny.

Istotą sporu jest, czy w sytuacji kiedy orzeczenie nr [...] KMP z 3 października 2023 r. o uznaniu Skarżącego za winnego popełnienia zarzucanego mu przewinienia dyscyplinarnego i wymierzeniu mu kary dyscyplinarnej nagany zostało wydane w trybie art. 135fa ust. 1 ustawy o Policji, czyli bez przeprowadzenia postępowania dyscyplinarnego, rozkaz personalny stanowiący o obniżeniu Skarżącemu nagrody rocznej na podstawie art. 110 ust. 5 pkt 2 ustawy o Policji jest legalny.

Zgodnie z art. 110 ust. 1 ustawy o Policji policjantowi za służbę pełnioną w danym roku kalendarzowym przysługuje nagroda roczna w wysokości 1/12 uposażenia otrzymanego w roku kalendarzowym, za który nagroda przysługuje. Nagroda roczna przysługuje, jeżeli policjant w danym roku kalendarzowym pełnił służbę przez okres co najmniej 6 miesięcy kalendarzowych. Okresy służby krótsze od miesiąca kalendarzowego sumuje się, przyjmując, że każde 30 dni służby stanowi pełny miesiąc kalendarzowy (art. 110 ust. 3 ustawy o Policji).

Zgodnie z art. 110 ust. 5 ustawy o Policji nagrodę roczną obniża się policjantowi, z zastrzeżeniem ust. 7, w przypadku m.in. – pkt 2 popełnienia przewinienia dyscyplinarnego, stwierdzonego w prawomocnie zakończonym postępowaniu dyscyplinarnym. Obniżenie, o którym mowa w ust. 5, może nastąpić w granicach od 20% do 50% (art. 110 ust. 6 ustawy o Policji).

W orzecznictwie sądów administracyjnych podnosi się przy tym, że prawo do nagrody rocznej uwarunkowane jest należytym wykonywaniem przez policjanta nałożonych na niego obowiązków, w tym dyscypliny służbowej. Uprawnienie to jest jednym z przejawów szczególnego statusu funkcjonariuszy Policji, stanowiąc rekompensatę za trudy i niebezpieczeństwo związane z ich codzienną służb (por. wyrok WSA w Warszawie z 18 września 2023 r., II SA/Wa 238/23, opublikowano w: centralna baza orzeczeń sądów administracyjnych; wyrok WSA w Szczecinie z 14 lutego 2019 r., II SA/Sz 1020/18, LEX nr 2629598; wyrok WSA w Poznaniu z 6 października 2022 r., III SA/Po 310/22, LEX nr 3429740; wyrok NSA z 22 kwietnia 2016 r., I OSK 1568/14, LEX nr 2111015). Natomiast instytucja obniżenia bądź pozbawienia nagrody rocznej cechuje się obligatoryjnością, co oznacza, że organ administracji w momencie stwierdzenia ustawowych przesłanek, zobowiązany jest do podjęcia odpowiedniej decyzji o obniżeniu bądź pozbawieniu nagrody rocznej (por. wyrok WSA w Warszawie z 23 listopada 2021 r., II SA/Wa 1837/21, Legalis nr 2696587).

Wobec powyższych uwarunkowań prawnych co do charakteru prawa do nagrody rocznej oraz okoliczności, w których dopuszczalne jest jej obniżenie lub pozbawienie, zwrócić należy szczególną uwagę na treść art. 135fa ust. 1 ustawy o Policji, która stanowiła podstawę normatywną orzeczenia dyscyplinarnego, wydanego przez KMP. Mianowicie, jak wyraźnie zaznaczono w nagłówku orzeczenia z 24 kwietnia 2023r., zostało ono wydane "bez wszczynania postępowania dyscyplinarnego". Tymczasem zgodnie z art. 135fa ust. 1 ustawy o Policji - w brzmieniu obowiązującym w dacie wydania zaskarżonej decyzji - przełożony dyscyplinarny może wydać orzeczenie bez wszczynania postępowania dyscypli-narnego, jeżeli okoliczności popełnionego czynu i wina policjanta nie budzą wątpliwości oraz nie zachodzi potrzeba wymierzenia kary dyscyplinarnej surowszej niż nagana. Ust. 2 - w przypadkach, o których mowa w ust. 1, orzeczenie wydaje się po wysłuchaniu policjanta i złożeniu przez niego wyjaśnienia na piśmie oraz wyrażeniu pisemnej zgody na poddanie się karze dyscyplinarnej bez prowadzenia postępowania dyscyplinarnego. Ust. 3 - po wszczęciu postępowania dyscyplinarnego do czasu zakończenia pierwszego przesłuchania w charakterze obwinionego obwiniony może złożyć wniosek o dobrowolne poddanie się karze dyscyplinarnej. Przełożony dyscyplinarny może uwzględnić wniosek o dobrowolne poddanie się karze dyscyplinarnej, jeżeli okoliczności popełnienia przewinienia dyscyplinarnego i wina obwinionego nie budzą wątpliwości, a charakter popełnionego przewinienia uzasadnia wymierzenie kary dyscyplinarnej, o której mowa w art. 134 pkt 1 lub 2. Czynności, o których mowa w art. 135i ust. 1-6, nie przeprowadza się (ust. 4). Natomiast w myśl ust. 5 - w przypadku uwzględnienia wniosku o dobrowolne poddanie się karze dyscyplinarnej przełożony dyscyplinarny wydaje orzeczenie o ukaraniu. Od orzeczenia o ukaraniu obwinionemu przysługuje odwołanie w terminie 7 dni od dnia doręczenia orzeczenia. Odwołanie składa się do przełożonego dyscyplinarnego, który wydał orzeczenie (ust.6). Natomiast na podstawie ust. 7 - przełożony dyscyplinarny odmawia przyjęcia odwołania, w drodze postanowienia, jeżeli zostało wniesione po terminie lub przez osobę nieuprawnioną albo jest niedopuszczalne. Postanowienie w tej sprawie jest ostateczne. W konsekwencji z mocy ust. 8 w przypadku złożenia odwołania przez obwinionego przełożony dyscyplinarny uchyla orzeczenie o ukaraniu, kontynuuje postępowanie dyscyplinarne i wydaje orzeczenie, o którym mowa w art. 135j ust. 1, od którego przysługuje odwołanie w trybie art. 135k. Cofnięcie odwołania, o którym mowa w ust. 6, jest niedopuszczalne (ust.9).

Tym samym stwierdzić należy, że odrębne uregulowanie przez ustawodawcę procesu karania funkcjonariuszy poprzez dodanie w ustawie resortowej art. 135fa przez art. 1 pkt 36 ustawy z dnia 14 sierpnia 2020 r. (Dz.U.2020.1610) zmieniającej nin. ustawę z dniem 1 października 2020 r. ustanowiło nowy tryb - możliwość wydania orzeczenia bez wszczynania postępowania dyscyplinarnego oraz wnioskowania przez funkcjonariusza o dobrowolne poddanie się karze dyscyplinarnej. Legislacja ta była celowa, mająca na względzie konieczność odformalizowania procedowania dyscyplinarnego w sprawach mniejszej wagi.

W kontekście więc cytowanych regulacji, w ocenie Sądu, wbrew twierdzeniu organu odwoławczego, istotny jest w niniejszej sprawie fakt niewszczęcia postępowania dyscyplinarnego, a nie tylko okoliczność wydania w stosunku do Funkcjonariusza prawomocnego orzeczenia stwierdzającego popełnienie przewinienia dyscyplinarnego. W niniejszej sprawie orzeczenie dyscyplinarne zostało wydane bowiem właśnie na podstawie art. 135fa ust. 1 i ust. 2 ustawy o Policji (co wyraźnie wynika z jego treści) i w tym trybie wymierzono karę dyscyplinarną nagany.

Zatem konkludując powyższe zaakcentować należy, że z woli ustawodawcy celem postępowania, o którym mowa w art. 135fa ustawy o Policji, jest wydanie przez przełożonego dyscyplinarnego orzeczenia bez wszczynania postępowania dyscyplinarnego (podkreślenie własne Sądu), jeżeli okoliczności popełnionego czynu i wina policjanta nie budzą wątpliwości oraz nie zachodzi potrzeba wymierzenia kary dyscyplinarnej surowszej niż nagana. Ponadto należy mieć na uwadze, że ten tryb nie ma charakteru obligatoryjnego (por. wyrok WSA w Gdańsku z 20 lipca 2023 r., III SA/Gd 244/23, Legalis nr 2965687).

Zatem, mając na względzie normę z art. 110 ust. 5 pkt 2 ustawy o Policji, która z uwagi na wynikające z tego przepisu skutki dla funkcjonariusza winna być w ocenie Sądu interpretowany ściśle, w rozpatrywanej sprawie nie zaszły podstawy do obniżenia Skarżącemu nagrody rocznej za rok 2023. Powyższe bowiem regulacje są jednoznaczne, konkretne i niepozostawiające jakiejkolwiek wątpliwości.

Podkreślenia dodatkowo w tym miejscu wymaga także, że ustawodawca, wprowadzając z dniem 1 października 2020 r. art. 135 fa do ustawy o Policji, nie zmodyfikował art. 110 ust. 5 pkt 2 tej ustawy poprzez wskazanie, że obniżenie nagrody rocznej ma miejsce m.in. w przypadku wydania orzeczenia, o którym mowa w art. 135fa ust. 1 tej ustawy. Modyfikacja przesłanki obniżenia nagrody rocznej określonej w art. 110 ust. 5 pkt 2 polegała jedynie na tym, że sformułowanie "naruszenia dyscypliny służbowej, stwierdzonego w prawomocnie zakończonym postępowaniu dyscyplinarnym" zastąpiono sformułowaniem "popełnienia przewinienia dyscyplinarnego, stwierdzonego w prawomocnie zakończonym postępowaniu dyscyplinarnym" (por. wyrok WSA w Gdańsku z 20 lipca 2023 r., III SA/Gd 244/23, Legalis nr 2965687).

Wobec takiego zabiegu legislacyjnego całkowicie niedopuszczalnym jest stosowanie – jak próbuje to wywieść KWP – wykładni celowościowej i systemowej. Podkreślić należy, że wykładnia prawa polega na wyłożeniu przepisów prawa, czyli inaczej rzecz ujmując – na wyjaśnieniu ich istoty, nadaniu im właściwego znaczenia, bądź wyznaczeniu ich zakresu. Przez wykładnię rozumie się określone czynności podjęte w celu ustalenia znaczenia i zakresu wyrażeń języka prawnego. Podstawową zasadą interpretacji przepisów prawnych jest zasada clara non sunt interpretanda, zgodnie z którą to, co jest zrozumiałe i jasne – nie wymaga interpretacji. Natomiast norma z art. 110 ust. 5 pkt 2 ustawy o Policji nie budzi żadnych wątpliwości, jest jasna i czytelna. W uchwale z 1 marca 2007 r., o sygn. akt III CZP 94/06, Sąd Najwyższy zaakcentował, że wykładnia celowościowa i systemowa nie powinny negować jednoznacznego wyniku poprawnie dokonanej wykładni językowej i poprowadzić do niedopuszczalnego wykreowania mocą orzeczenia sądowego pożądanej, ale nie wyrażonej w przepisie normy prawnej.

Poza tym wskazać także należy, że wszystkie gwarancje ustanowione w rozdziale drugim Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 2 kwietnia 1997 r. znajdują zastosowanie także wówczas, gdy mamy do czynienia z postępowaniem dyscyplinarnym. Odnoszą się one do wszelkich postępowań, mających cechy represji, a taki charakter ma niewątpliwie postępowanie dyscyplinarne w Policji. Zatem pozbawienie funkcjonariusza prawa do pełnej nagrody rocznej w konsekwencji orzeczenia dyscyplinarnego musi także mieć ścisłe zakotwiczenie w konkretnej normie prawnej, a nie oparte wyłącznie na interpretacji przepisów. Rozszerzająca bowiem wykładnia zmierzająca do ograniczania praw jednostki jest niedopuszczalna w państwie prawa. Zgodnie z konstytucyjną zasadą praworządności z art. 7 Konstytucji RP, powtórzoną w art. 6 k.p.a. - organy władzy publicznej działają na podstawie i w granicach prawa. Nadto z mocy art. 7 k.p.a. w toku postępowania organy administracji publicznej stoją na straży praworządności, z urzędu lub na wniosek stron podejmują wszelkie czynności niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy, mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli. Tym samym, kierując się zasadami zawartymi w przepisach art. 7, art. 8 i art. 9 k.p.a., organ Policji jest obowiązany w pierwszej kolejności sprawdzić z urzędu, czy strona spełnia przesłanki do uzyskania świadczenia rocznego z uwagi na wymierzenie kary upomnienia; w jakim trybie orzeczona była kara i czy funkcjonowała w obrocie w dacie orzekania o prawie do nagrody. Odmienna od powyższej interpretacja w/w przepisów skutkowałaby fikcyjnością zarówno wprowadzonego w art. 135 fa ustawy o Policji trybu karania bez wszczęcia postępowania dyscyplinarnego, jak i niedopuszczalnym rozszerzeniem przesłanek z art. 110 ustawy o Policji.

Mając powyższe na względzie zarzuty naruszenia art. 110 ust. 5 pkt 2 i art. 135 fa ustawy o Policji okazały się zasadne.

Wbrew zarzutom skargi nie doszło w sprawie do naruszenia przepisów postępowania. Błędna wykładnia przepisów prawa materialnego nie oznacza naruszenia przepisów postępowania. Organy wyjaśniły motywy podjęcia orzeczeń, lecz, jak już Sąd wskazał, dokonały błędnej wykładni ww. przepisów prawa materialnego.

Wskazania co do dalszego postępowania wynikają z powyższych rozważań Sądu i wiążą organy Policji stosownie do art. 153 p.p.s.a.

W związku z powyższym Sąd, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) i art. 135 p.p.s.a., orzekł, jak w sentencji.