Wyrok NSA, sygn. akt III FSK 711/23
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2024-02-29 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6116 Podatek od czynności cywilnoprawnych, opłata skarbowa oraz inne podatki i opłaty
Hasła tematyczne: Podatek od środków transportowych
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy: article: art. 191, art. 121 par. 2, art. 187 par. 1
journal: Dz.U. 2020 poz 1325
law: Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa - t.j.
article: art. 9 ust. 1
journal: Dz.U. 2014 poz 849
law: Ustawa z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych - tekst jednolity

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący - Sędzia NSA Jacek Pruszyński, Sędzia NSA Bogusław Dauter, Sędzia WSA (del.) Agnieszka Olesińska (sprawozdawca), , po rozpoznaniu w dniu 29 lutego 2024 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Finansowej skargi kasacyjnej K. B. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu z dnia 15 grudnia 2022 r. sygn. akt I SA/Wr 1138/21 w sprawie ze skargi K. B. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Wałbrzychu z dnia 30 sierpnia 2021 r. nr SKO 4121/240/2021 w przedmiocie podatku od środków transportowych za 2021 r. oddala skargę kasacyjną.


UZASADNIENIE

|III FSK 711/23 | |

| | |

UZASADNIENIE

Zaskarżonym wyrokiem z dnia 15 grudnia 2022 r., sygn. akt I SA/Wr 1138/21 Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu oddalił skargę K. B. (dalej jako skarżący) na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Wałbrzychu z dnia 30 sierpnia 2021 r. w przedmiocie podatku od środków transportowych za 2021 r.

Sąd pierwszej instancji w uzasadnieniu podkreślił, że z art. 9 ust. 1 ustawy z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych (Dz.U. z 2019 r., poz. 1170 ze zm.) dalej u.p.o.l. wynika, iż obowiązek podatkowy w zakresie podatku od środków transportowych, z zastrzeżeniem ust. 2, ciąży na osobach fizycznych i osobach prawnych będących właścicielami środków transportowych. Obowiązek podatkowy, o którym mowa w ust. 1 i 2, wygasa z końcem miesiąca, w którym środek transportowy został wyrejestrowany lub wydana została decyzja organu rejestrującego o czasowym wycofaniu pojazdu z ruchu, lub z końcem miesiąca, w którym upłynął czas, na który pojazd powierzono (art. 9 ust. 5 u.p.o.l.). WSA we Wrocławiu stwierdził, że brak przedłożenia przez skarżącego w tej sprawie decyzji o wyrejestrowaniu pojazdu, czy też decyzji o czasowym wycofaniu pojazdu z ruchu powoduje, że obowiązek podatkowy w podatku od środków transportowych nie wygasł. Zaznaczył przy tym, że administracyjne postępowania mające na celu wyrejestrowania pojazdu lub też czasowe wycofania go z ruchu mogą zostać wszczęte na wniosek właściciela pojazdu. Wyrok ten w całości dostępny jest na stronie internetowej http://orzeczenia.nsa.gov.pl (CBOSA).

Nie zgadzając się z powyższym wyrokiem skargę kasacyjną na podstawie art. 173 § 1 i art. 174 pkt 1 i 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2022 r., póz. 329; dalej, p.p.s.a.) złożył pełnomocnik skarżącego, który zaskarżył go w całości.

Na podstawie art. 174 pkt 2 p.p.s.a. zaskarżonemu wyrokowi zarzucił naruszenie przepisów postępowania, mający istotny wpływ na wynik postępowania, tj. art. 145 § 1 pkt 2 p.p.s.a. w zw. z art. 151 p.p.s.a. przez jego nieprawidłowe zastosowanie przez błędną ocenę naruszeń:

a) art. 191 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2020 poz. 1325, dalej jako: O.p.) w zw. z art. 121 § 2 O.p. w wyniku pominięcia, że zarówno organy I jak i II instancji nie pouczyły strony w sposób wystarczający, o uznaniu za nieudowodniony faktu konfiskaty auta 2002 r., a obowiązek ów aktualizował się w szczególnie w realiach niniejszej sprawy z uwagi na nieporadność w formułowaniu swoich wniosków i twierdzeń, jak również wiedzy na temat prawa, wobec czego wymóg stosowania odpowiednich pouczeń winien był szczególnie uwzględniony;

b) art. 187 § 1 O.p. w zw. z art. 121 § 2 O.p. przez pominięcie, że organ I instancji zaniechał przeprowadzenia dowodu z urzędu, a tj. zweryfikowania, czy nie było prowadzone postępowanie z wniosku Prezydenta Miasta W. dotyczące przepadku pojazdu o nr rejestracyjnym [...], mimo, że to właśnie w kompetencji organu I instancji jest inicjowanie postępowań sądowych postępowania w sprawie usuwania pojazdów i jego przepadku na rzecz powiatu (czy też miasta na prawach powiatu), a zatem informacje w tym zakresie były dostępne wyłącznie Prezydentowi Miasta W.

Na podstawie art. 174 pkt 1 p.p.s.a. zaskarżonemu wyrokowi zarzucono też naruszenie przepisów prawa materialnego, tj. art. 9 u.p.o.l w wyniku jego błędnej interpretacji w wyniku pominięcia, że orzeczenie przepadku pojazdu na rzecz Skarbu Państwa winno być traktowane na równi z wyrejestrowaniem.

Mając na uwadze powyższe zarzuty, pełnomocnik skarżącego wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku i decyzji organu I i II instancji, a nadto na podstawie art. 200 p.p.s.a. wniósł o zasądzenie nieopłaconych kosztów pomocy adwokata z urzędu, oświadczając, że nie zostały one uiszczone na postępowanie przez Naczelnym Sądem Administracyjnym (za postępowanie przed WSA zostało wydane postanowienie w tym zakresie). Oświadczył również, że zrzeka się rozpoznania sprawy na rozprawie.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga kasacyjna nie jest zasadna.

Naczelny Sąd Administracyjny, zgodnie z art. 183 § 1 p.p.s.a., rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, biorąc z urzędu pod rozwagę nieważność postępowania. W sprawie niniejszej Naczelny Sąd Administracyjny nie dopatrzył się okoliczności uzasadniających nieważność postępowania (art. 183 § 2 p.p.s.a.) i rozpoznał skargę kasacyjną w podstawach w niej wskazanych. Rozpoznanie sprawy w granicach skargi kasacyjnej oznacza, że Naczelny Sąd Administracyjny związany jest wskazanymi w niej podstawami.

Bezzasadnie zarzucono naruszenie art. 191 O.p. w zw. z art. 121 § 2 O.p. w wyniku pominięcia, że zarówno organy I jak i II instancji nie pouczyły strony w sposób wystarczający, o uznaniu za nieudowodniony faktu konfiskaty auta 2002 r., a obowiązek ów aktualizował się w szczególnie w realiach niniejszej sprawy z uwagi na nieporadność w formułowaniu swoich wniosków i twierdzeń, jak również wiedzy na temat prawa, wobec czego wymóg stosowania odpowiednich pouczeń winien był szczególnie uwzględniony. Naczelny Sąd Administracyjny stwierdza, że przedmiot postępowania, jak też treść decyzji organu pierwszej instancji były dostatecznie oczywiste i klarownie wyłożone. Twierdzeniami o konfiskacie pojazdu Skarżący potwierdza, że zdawał sobie sprawę z tego, czego dotyczy postępowanie i jakie są konsekwencje prawne posiadania pojazdu podlegającego opodatkowaniu podatkiem od środków transportowych. Naczelny Sąd Administracyjny nie dopatrzył się naruszenia art. 121 § 2 O.p. w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy.

Chybiony jest również zarzut naruszenia art. 187 § 1 O.p. w zw. z art. 121 § 2 O.p. przez pominięcie, że organ I instancji zaniechał przeprowadzenia dowodu z urzędu, a tj. zweryfikowania, czy nie było prowadzone postępowanie z wniosku Prezydenta Miasta W. dotyczące przepadku pojazdu o nr rejestracyjnym [...], mimo że to właśnie w kompetencji organu I instancji jest inicjowanie postępowań sądowych postępowania w sprawie usuwania pojazdów i jego przepadku na rzecz powiatu (czy też miasta na prawach powiatu), a zatem informacje w tym zakresie były dostępne wyłącznie Prezydentowi Miasta W.

Przedmiotem opodatkowania było wymierzenie podatku od środków transportowych z tytułu własności samochodu ciężarowego marki [...] o numerze rejestracyjnym [...] o dopuszczalnej masie całkowitej pojazdu 5,95 tony (dalej jako pojazd, samochód ciężarowy). W sprawie ustalono zgodnie z informacją z Centralnej Ewidencji Pojazdów i Kierowców oraz informacją z Wydziału Komunikacji Starostwa Powiatowego w W., że Skarżący jest od 1993 roku właścicielem tego samochodu ciężarowego. Organy w toku postępowania ustaliły, że pojazd ten nie został wyrejestrowany, jak również nie został czasowo wycofany z ruchu. Podatnik od początku toczącego się postępowania wskazywał natomiast, iż w dniu 30 kwietnia 2002 roku przedmiotowy samochód ciężarowy został skonfiskowany przez Straż Miejską w W., w związku z czym to nie on, lecz Prezydent Miasta W. jest w posiadaniu owego pojazdu i to właśnie ten organ winien być zobowiązany do zapłaty podatku od środków transportowych. Organ wystąpił do Straży Miejskiej w W. z prośbą o potwierdzenie tej okoliczności, jednak w odpowiedzi wskazano, że Straż Miejska nie dysponuje dokumentami z tego okresu z uwagi na fakt, iż zgodnie z Jednolitym Rzeczowym Wykazem Akt Organów Gminy symbol klasyfikacyjny usuwania pojazdów to 7235, a kategoria archiwalna przechowywania dokumentów to B5 co oznacza, że tego typu dokumenty przechowywane są pięć lat a następnie brakowane (niszczone). Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego twierdzenie o zaborze samochodu przez Straż Miejską pozostaje gołosłowne, słusznie więc sąd pierwszej instancji zaaprobował stanowisko organów podatkowych, że Skarżący pozostaje właścicielem pojazdu. Naczelny Sąd Administracyjny nie dopatrzył się w stanowisku sądu pierwszej instancji aprobaty dla postępowania naruszającego zasady wynikające z art. 187 § 1 O.p. w zw. z art. 121 § 2 O.p.

Czyni to zarazem bezzasadnym zarzut naruszenia art. 9 u.p.o.l., co miało polegać na jego "błędnej interpretacji w wyniku pominięcia, że orzeczenie przepadku pojazdu na rzecz Skarbu Państwa winno być traktowane na równi z wyrejestrowaniem." W sprawie bynajmniej nie ustalono, że orzeczony został przepadek pojazdu na rzecz Skarbu Państwa. Niepodważenie ustaleń odnoszących się do tego, że Skarżący pozostaje właścicielem pojazdu, czyni bezzasadnym zarzut naruszenia prawa materialnego tj. art. 9 u.p.o.l. Wobec braku skutecznego podważenia ustaleń faktycznych, za poprawne musi zostać uznane stanowisko organów podatkowych i sądu pierwszej instancji o istnieniu podstawy prawnej do określenia skarżącemu wysokości zobowiązania podatkowego w podatku od środków transportowych.

Wobec niezasadności wszystkich zarzutów skargi kasacyjnej, Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 p.p.s.a. oddalił skargę kasacyjną jako pozbawioną usprawiedliwionych podstaw. O kosztach postępowania kasacyjnego rozstrzygnięto na podstawie art. 204 pkt 1) P.p.s.a.

s. del. WSA Agnieszka Olesińska (spr.) s. NSA Jacek Pruszyński s. NSA Bogusław Dauter