Wyrok NSA, sygn. akt II GSK 786/23
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2024-01-18 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 652  Sprawy ubezpieczeń zdrowotnych
Hasła tematyczne: Ubezpieczenia
Skarżony organ: Prezes Narodowego Funduszu Zdrowia
Treść wyniku: Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy: article: art. 58 par. 2
journal: Dz.U. 2021 poz 735
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jedn.

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Wojciech Kręcisz Sędzia NSA Andrzej Skoczylas Sędzia NSA Cezary Pryca (spr.) po rozpoznaniu w dniu 18 stycznia 2024 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Gospodarczej skargi kasacyjnej B. K. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 25 listopada 2022 r. sygn. akt VI SA/Wa 2552/22 w sprawie ze skargi B. K. na postanowienie Prezesa Narodowego Funduszu Zdrowia z dnia 28 czerwca 2022 r. nr 85/2022/Ub w przedmiocie przywrócenia terminu do wniesienia odwołania od decyzji w sprawie ustalenia podlegania obowiązkowi ubezpieczenia zdrowotnego 1. oddala skargę kasacyjną, 2. zasądza od B. K. na rzecz Prezesa Narodowego Funduszu Zdrowia 240 (dwieście czterdzieści) złotych tytułem kosztów postępowania kasacyjnego.


UZASADNIENIE

I

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 25 listopada 2022 r., sygn. akt VI SA/Wa 2552/22, działając na podstawie ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (obecnie: tekst jedn. Dz. U. z 2023 r. poz. 1634; dalej jako: "p.p.s.a.") oddalił skargę B. K. (dalej jako: "skarżąca") na postanowienie Prezesa Narodowego Funduszu Zdrowia z dnia [...] czerwca 2022 r. w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu do wniesienia odwołania.

Prezes Narodowego Funduszu Zdrowia wydał w dniu [...] czerwca 2022 r. postanowienie, którym na podstawie art. 59 § 2 w związku z art. 58 § 1 i § 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2021 r. poz. 735 ze zm.; dalej jako: "k.p.a.") oraz na podstawie art. 109 ust. 5 ustawy z dnia 27 sierpnia 2004 r. o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych (Dz. U. z 2021 r. poz. 1285 ze zm.; dalej jako: "ustawa o świadczeniach") oraz art. 40 ust. 1 ustawy z dnia 14 sierpnia 2020 r. o zmianie niektórych ustaw w celu zapewnienia funkcjonowania ochrony zdrowia w związku z epidemią COVlD-19 oraz po jej ustaniu (Dz. U. z 2020 r., poz. 1493), odmówił skarżącej przywrócenia terminu do wniesienia odwołania od decyzji wydanej przez Dyrektora Łódzkiego Oddziału Wojewódzkiego Narodowego Funduszu Zdrowia w dniu [...] grudnia 2018 r. dotyczącej ustalenia istnienie obowiązku ubezpieczenia zdrowotnego z tytułu prowadzenia pozarolniczej działalności gospodarczej od 1 stycznia 1999 r. do 30 stycznia 2017 r.

Organ wyjaśnił, że decyzja Dyrektora Łódzkiego Oddziału Wojewódzkiego Narodowego Funduszu Zdrowia w dniu [...] grudnia 2018 r. została skutecznie doręczona skarżącej w dniu 7 grudnia 2018 r. Zgodnie z art. 109 ust. 5 ustawy o świadczeniach, w brzmieniu obowiązującym do 31 sierpnia 2020 r., odwołanie od decyzji w sprawach z zakresu ubezpieczenia zdrowotnego, wnosiło się do Prezesa Narodowego Funduszu Zdrowia w terminie 7 dni od dnia jej otrzymania, a więc termin na dokonanie czynności upłynął w dniu 14 grudnia 2018 r.

Odnosząc się do wskazanej przez skarżącą przyczyny uchybienia terminu, tj. braku zrozumienia treści decyzji oraz nieświadomości, iż decyzja ta może wywołać niekorzystne skutki prawne, organ wskazał, że skarżąca nie uwiarygodniła tej okoliczności uchybienie terminu do wniesienia odwołania. W ocenie organu nieznajomość prawa nie może być uznana za okoliczność usprawiedliwiającą uchybienie terminu do wniesienia odwołania, tym bardziej, gdy decyzja zawiera wyraźne i prawidłowe pouczenie o prawie i terminie wniesienia odwołania.

Ponadto, organ zauważył, iż skarżąca we wniosku o przywróceniu terminu nie wskazała w jakiej dacie ustała przyczyna uchybienia terminu do wniesienia odwołania od decyzji oraz nie dokonała wraz z wnioskiem czynności, dla której określony był termin.

Skarżąca złożyła do Sądu pierwszej instancji skargę na powyższe postanowienie organu. Sąd pierwszej instancji skargę oddalił. W uzasadnieniu Sąd wskazał, że organ prawidłowo odmówił przywrócenia terminu do wniesienia odwołania, bowiem strona nie uprawdopodobniła braku winy w uchybieniu terminowi. Zaistnienie tej jedynej przesłanki wyklucza możliwość skorzystania z dobrodziejstwa zawartego w normie art. 58 § 1 k.p.a. To, iż Skarżąca nie podała we wniosku daty, od której należałoby liczyć termin 7 dni od ustania przyczyny uchybienia terminu, zatem nie można ustalić czy wniosek o przywrócenie terminu został wniesiony w terminie, nie miało wpływu na wynik sprawy. Na rozstrzygnięcie nie miało też wpływu błędne stwierdzenie organu, iż odwołanie nie zostało wniesione wraz z wnioskiem o przywrócenie terminu. Decyzja została doręczona stronie wraz z prawidłowym pouczeniem o tym w jakim terminie i do jakiego organu można wnieść odwołanie. Pouczono też, co stanie się w przypadku gdy takie pismo nie zostanie złożone. Dyrektor Łódzkiego Oddziału Wojewódzkiego Narodowego Funduszu Zdrowia wypełnił zatem ciążące na mim obowiązki informacyjne. Sąd podkreślił natomiast, że nie jest jednak rolą organu ani udzielanie porad prawnych, ani tłumaczenie konsekwencji prawomocności decyzji i skutków jakie może wywołać dla strony. Tego typu informacje strona mogła uzyskać od osoby zajmującej się zawodowo poradnictwem prawnym.

II

Od przedmiotowego wyroku skarżąca złożyła skargę kasacyjną, zaskarżając orzeczenie w całości. Na podstawie art. 174 pkt 2 p.p.s.a. zaskarżonemu wyrokowi zarzuciła naruszenie prawa procesowego mające istotny wpływ na wynik sprawy, a mianowcie:

1. art. 151 p.p.s.a. w zw. z art. 58 § 1 k.p.a. poprzez niedokonanie prawidłowej kontroli zaskarżonego postanowienia i oddalenie skargi wynikające z:

a. uznania przez Sąd, że skarżąca nie wykazała przesłanki braku winy w uchybieniu terminu do wniesienia odwołania od decyzji Narodowego Funduszu Zdrowia Łódzki Oddział Wojewódzki w Łodzi z dnia [...] grudnia 2018 roku,

b. przyjęcia przez Sąd, że niezrozumienie decyzji nie może stanowić podstawy przywrócenia terminu do wniesienia odwołania,

c. uznania przez Sąd, że skarżąca mogła zapobiec negatywnym skutkom niezrozumienia decyzji poprzez zwrócenie się o pomoc do osoby, która profesjonalnie zajmuje się doradztwem prawnym, w sytuacji gdy z wniosku o przywrócenie terminu i okoliczności sprawy wynika, że skarżąca nie ponosi winy za uchybienie opisanemu powyżej terminowi z powodu nieświadomości niekorzystnych skutków prawnych decyzji, która została potwierdzona przez pracowników organu, który wydał decyzję, co stanowi usprawiedliwioną przyczynę uchybienia terminowi, a od obywatela nie można wymagać by w celu wyjaśnienia treści decyzji zasięgał każdorazowo pomocy prawnej;

2. art. 151 p.p.s.a. w zw. z art. 7 w zw. z art. 8 § 1 k.p.a. poprzez niedokonanie prawidłowej kontroli zaskarżonego postanowienia i oddalenie skargi, w sytuacji gdy organy administracyjne dopuściły się uchybień w zakresie ustalenia stanu faktycznego sprawy oraz uzasadnienia przyjętych rozstrzygnięć i nie podjęły wszystkich niezbędnych kroków do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy, podczas gdy wobec wątpliwości co do okoliczności uzasadniających uchybienie terminu do wniesienia odwołania organy powinny dążyć do wyjaśnienia sprawy i przeprowadzić dowód z wyjaśnień skarżącej lub wezwać ją do uzupełnienia wniosku;

3. art. 151 p.p.s.a. w zw. z art. 9 k.p.a. poprzez niedokonanie prawidłowej kontroli zaskarżonego postanowienia i oddalenie skargi, w sytuacji gdy organy administracyjne dopuściły się uchybień w zakresie ustalenia stanu faktycznego sprawy oraz uzasadnienia przejętych rozstrzygnięć przez niepoinformowanie skarżącej w sposób należyty o okolicznościach faktycznych i prawnych, które miały wpływ na ustalenie jej praw i obowiązków oraz nieudzielenie skarżącej wyjaśnień i wskazówek w celu uniknięcia sytuacji poniesienia szkody z tytułu nieznajomości prawa;

4. art. 151 p.p.s.a. w zw. z art. 77 § 1 k.p.a. poprzez niedokonanie prawidłowej kontroli, zaskarżonego postanowienia i oddalenie skargi, w sytuacji gdy organy administracyjne dopuściły się uchybień w zakresie ustalenia stanu faktycznego sprawy oraz uzasadnienia przyjętych rozstrzygnięć przez niewyczerpujące zebranie materiału dowodowego i ustalenie, że skarżąca nie uprawdopodobniła braku winy w uchybieniu terminowi do wniesienia odwołania w sytuacji, gdy wyczerpująco zebrany i rozpatrzonym materiał dowodowy w sprawie uprawdopodobniłby brak winy skarżącej w uchybieniu terminowi do wniesienia odwołania

5. art. 151 p.p.s.a. w zw. z art. 80 k.p.a. poprzez niedokonanie prawidłowej kontroli zaskarżonego postanowienia i oddalenie skargi, w sytuacji gdy organy administracyjne dopuściły się uchybień w zakresie ustalenia stanu faktycznego sprawy oraz uzasadnienia przyjętych rozstrzygnięć przez dowolną ocenę materiału dowodowego i przyjęcie, że okoliczności sprawy nie uprawdopodabniają w sposób wystarczający, że uchybienie terminowi było niezawinione przez skarżącą.

Wobec powyższego na podstawie art. 185 § 1 p.p.s.a, wniesiono o uchylenie zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie do ponownego rozpoznania oraz zasądzenie rzecz skarżącej zwrotu kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa adwokackiego według norm prawem przepisanych. Złożono oświadczenie, że skarżąca zrzeka się rozprawy przed Naczelnym Sądem Administracyjnym.

III

Odpowiedź na skargę kasacyjną złożył organ, wnosząc o jej oddalenie w całości oraz zasądzenie od skarżącej na rzecz organu zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych.

IV

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga kasacyjna nie zasługuje na uwzględnienie.

Stosownie do art. 183 § 1 zd. pierwsze p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, bierze jednak z urzędu pod rozwagę nieważność postępowania. W rozpoznawanej sprawie nie wystąpiły przesłanki nieważności postępowania określone w § 2 powołanego przepisu. Naczelny Sąd Administracyjny nie stwierdził również podstaw do odrzucenia skargi oraz umorzenia postępowania przed Sądem pierwszej instancji, co obligowałoby do wydanie postanowienia w trybie art. 189 p.p.s.a.

Skarga kasacyjna jest sformalizowanym środkiem zaskarżenia wyroków sądu pierwszej instancji, a więc zarzuty w niej formułowane powinny być kierowane do tego sądu. Związanie Naczelnego Sądu Administracyjnego granicami skargi kasacyjnej sprawia, że zakres kontroli instancyjnej jest wyznaczany przez samego autora skargi kasacyjnej przez zgłoszone zarzuty, które zgodnie z treścią art. 174 p.p.s.a. mogą być oparte na naruszeniu prawa materialnego przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie (pkt 1) lub naruszeniu przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy (pkt 2). Zatem Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę jedynie w granicach podniesionych zarzutów kasacyjnych.

Istota sporu prawnego w rozpatrywanej sprawie dotyczy kwestii prawidłowości stanowiska Sądu pierwszej instancji, który kontrolując zgodność z prawem decyzji Prezesa Narodowego Funduszu Zdrowia w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu do wniesienia odwołania stwierdził, że decyzja ta jest zgodna z prawem.

Na wstępie jednak przypomnieć należy, że w świetle art. 176 p.p.s.a skarga kasacyjna jest sformalizowanym środkiem prawnym i powinna czynić zadość nie tylko wymaganiom przewidzianym dla pisma w postępowaniu sądowym, lecz także właściwym dla niej wymogom konstrukcyjnym. W szczególności formalizm ów wiąże się z powinnością prawidłowego skonstruowania podstaw kasacyjnych, co obejmuje zarówno obowiązek ich przytoczenia, jak i uzasadnienia. Aby skarga kasacyjna mogła być przedmiotem merytorycznego rozpoznania, ma wskazywać konkretny przepis prawa materialnego naruszonego przez sąd ze wskazaniem, na czym, zdaniem strony skarżącej, polegała niewłaściwa wykładnia lub niewłaściwe zastosowanie tego przepisu przez sąd, jaka powinna być wykładnia właściwa lub jaki inny przepis powinien być zastosowany, a także na czym polegało naruszenie przepisów postępowania sądowego i jaki istotny wpływ na wynik sprawy (treść orzeczenia) mogło ono mieć (art. 174 pkt 1 i 2 P.p.s.a.).

Rozpoznanie sprawy w granicach skargi kasacyjnej oznacza, że Naczelny Sąd Administracyjny nie analizuje danej sprawy po raz kolejny w jej całokształcie, związany jest natomiast wskazanymi w skardze kasacyjnej podstawami, gdyż to one nadają kierunek kontroli i badania zgodności z prawem kwestionowanego orzeczenia wojewódzkiego sądu administracyjnego.

Powyższe wymaga zatem prawidłowego i precyzyjnego określenia podstaw kasacyjnych, wyraźnego wskazania na przepisy, których naruszenia strona upatruje w kwestionowanym orzeczeniu sądu pierwszej instancji, z uwzględnieniem konkretnych jednostek redakcyjnych (artykułu, paragrafu, ustępu itd.) przepisów prawa (por. wyroki NSA z dnia: 29 marca 2018 r., o sygn. akt I FSK 13/18; 19 września 2017 r., o sygn. akt I FSK 126/16; 29 września 2017 r., o sygn. akt I FSK 868/16; 19 października 2017 r., o sygn. akt II GSK 1701/17).

Uzasadnienie podstaw kasacyjnych powinno natomiast szczegółowo wskazywać do jakiego, zdaniem strony skarżącej, naruszenia przepisów prawa materialnego lub procesowego doszło i na czym to naruszenie polegało, a w przypadku zarzucania uchybień przepisom procesowym należy dodatkowo wykazać, iż owo naruszenie mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Uzasadnienie podstaw kasacyjnych powinno wskazywać na trafność sformułowanych w skardze kasacyjnej zarzutów, a zatem nawiązywać do przepisów prawa, których naruszenie strona skarżąca zarzuca Sądowi pierwszej instancji. Powinno także zawierać argumentację na poparcie odmiennej wykładni przepisu niż zastosowana w zaskarżonym orzeczeniu lub uzasadnienie zarzutu niewłaściwego zastosowania lub niezastosowania przepisu (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 12 października 2005 r., o sygn. akt I FSK 155/05, także por. J. Drachal, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, pod red. R. Hausera, Warszawa 2011).

Powyższe przypomnienie warunków materialnych skargi kasacyjnej jest w niniejszej sprawie o tyle istotne, że uchybienia skargi kasacyjnej znacząco ograniczają jej rozpoznanie. Uwzględniając powyższe Naczelny Sąd Administracyjny stwierdza, że w rozpatrywanej skardze kasacyjnej zarzuty naruszenia przepisów prawa procesowego, odnoszące się do materii ustalenia stanu faktycznego w sprawie przez organy administracyjne i zaakceptowane przez Sąd pierwszej instancji okazały się nieuzasadnione, o czym mowa w dalszej części uzasadnienia. W konsekwencji Naczelny Sąd Administracyjny związany był stanem faktycznym przyjętym przez Sąd pierwszej instancji.

Odnosząc się do zarzutu zawartego w punkcie 1 petitum skargi kasacyjnej, Naczelny Sąd Administracyjny uznał go za chybiony.

Na wstępie należy zaznaczyć, że z treści art. 58 § 1 i 2 k.p.a. wynika, że w razie uchybienia terminu należy przywrócić termin na prośbę zainteresowanego, jeżeli uprawdopodobni, że uchybienie terminu nastąpiło bez jego winy, a prośbę o przywrócenie terminu wniesie w ciągu siedmiu dni od dnia ustania przyczyny uchybienia terminu i jednocześnie dopełni czynności, dla której określony był termin. Z przywołanej regulacji wynika jednoznacznie, że zasadniczą przesłanką przywrócenia terminu jest uprawdopodobnienie przez osobę zainteresowaną, że uchybienie terminu nastąpiło bez jej winy.

Zarówno w orzecznictwie sądów administracyjnych, jak i w doktrynie przyjmuje się, że przy dokonywaniu oceny zawinienia strony w dopuszczeniu do uchybienia terminowi należy wziąć pod uwagę wszystkie okoliczności faktyczne i oceniać brak winy zainteresowanego według obiektywnych, nie zaś subiektywnych mierników staranności, jakiej można oczekiwać od osoby należycie dbającej o własne interesy, aby nie wprowadzać do stosunków procesowych elementu niepewności (por. A. Wróbel, Komentarz do art. 58 Kodeksu postępowania administracyjnego, System Informacji Prawnej LEX; B. Dauter, B. Gruszczyński, A. Kabat, M. Niezgódka-Medek, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Warszawa 2009, s. 257 - 258; postanowienia NSA z dnia: 8 października 2013 r., II GZ 549/13; 3 października 2013 r., I FZ 410/13; 1 października 2013 r., II OZ 833/13; 25 września 2013 r., I OZ 828/13, CBOSA).

Ponadto z art. 58 § 1 k.p.a. wynika, że to na zainteresowanym spoczywa obowiązek uprawdopodobnienia istnienia okoliczności, które spowodowały niemożność dokonania czynności w przewidzianym terminie. Warunkiem przywrócenia terminu jest wykazanie przez stronę, że mimo całej swej staranności nie mogła czynności dokonać w terminie, a więc że zachodziła obiektywna, niezależna od niej przeszkoda. Przeszkoda taka zachodzi wówczas, gdy dopełnieniu przez stronę obowiązku stanęła na przeszkodzie okoliczność nie do przezwyciężenia, mimo dołożenia największego choćby wysiłku.

Przenosząc powyższe rozważania na grunt rozpoznawanej sprawy, Naczelny Sąd Administracyjny podziela stanowisko Sądu pierwszej instancji, że okoliczności powoływane przez skarżącą w celu uprawdopodobnienia braku winy w uchybieniu terminu do złożenia odwołania od decyzji - nie stanowią wystarczającej podstawy do jego przywrócenia. Jak trafnie podkreślił Sąd pierwszej instancji twierdzenia skarżącej w tym zakresie sprowadzają się do m.in. niezrozumienia treści decyzji z dnia [...] grudnia 2018 r. oraz braku świadomości, że może ona wywołać dla niej niekorzystne skutki.

W razie braku takiej wiedzy skarżąca powinna była rozważyć potrzebę zasięgnięcia pomocy od np. profesjonalnego pełnomocnika, a w sytuacji, gdy się na to nie zdecydowała godziła się jednocześnie z negatywnymi skutkami swojego działania. Podkreślenia bowiem wymaga, że przywrócenie uchybionego terminu ma charakter wyjątkowy i może nastąpić jedynie wtedy, gdy strona w sposób przekonujący zaprezentowaną argumentacją uprawdopodobni brak swojej winy. Nie uzasadniają przywrócenia uchybionego terminu takie okoliczności, jak: dopuszczenie się choćby lekkiego niedbalstwa przez stronę, czy też niedostateczna staranność w prowadzeniu własnych spraw bądź nieznajomość prawa. Z taką zaś sytuacją mamy do czynienia w rozpoznawanej sprawie. Naczelny Sąd Administracyjny podziela twierdzenia Sądu pierwszej instancji, że w takiej sytuacji skarżąca mogła zwrócić się o pomoc do osoby, która profesjonalnie zajmuje się doradztwem prawym np. adwokata lub radcy prawnego, tak jak to poczynione zostało przy wniesieniu skargi do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie.

Odnosząc się natomiast do pozostałych zarzutów zawartych w skardze kasacyjnej (punkty od 2 do 5) uznać należało je za niezasadne.

Wbrew podniesionym zarzutom kasacyjnym, przyjęty w zaskarżonym wyroku stan faktyczny sprawy ustalony został na podstawie materiału dowodowego zgromadzonego w postępowaniu przeprowadzonym - zgodnie z wymogami ustanowionymi w art. 7 k.p.a. Organ administracji publicznej w sposób wyczerpujący zebrał i rozpatrzył cały materiał dowodowy czyniąc zadość z art. 77 § 1 k.p.a. i art. 80 § 1 k.p.a. Sąd pierwszej instancji prawidłowo ocenił ustalenia okoliczności uchybienia terminowi poczynione przez organ (zestawienia dat na zwrotnym potwierdzeniu odbioru decyzji i pieczęci naniesionej na wniosek o przywrócenie terminu, prawidłowość pouczenia) Prawidłowo ocenił także odmowę przywrócenia terminu do wniesienia odwołania. Aby zastosować instytucję przywrócenia terminu niezbędne jest łączne spełnienie czterech przesłanek określonych w art. 58 k.p.a., Sąd pierwszej instancji w ślad za organem dokonał ich prawidłowej oceny. Odnośnie do kwestii dotyczącej braku ustalenia czy skarżąca zachowała termin 7 dni do wniesienia odwołania, podnieść należy za Sądem pierwszej instancji, iż nie miało to wpływu na wynik sprawy. Skarżąca sama nie podała tej okoliczności, zaś organ nie miał obowiązku ustalania jej z urzędu.

Odnosząc się natomiast do obowiązku udzielania przez organy administracji publicznej informacji, o którym mowa w art. 9 k.p.a. wyjaśnić należy, że nie może on być utożsamiony z udzielaniem stronom pomocy prawnej czy zastępowaniem ich aktywności poprzez instruowanie o wyborze optymalnego sposobu postępowania. Bowiem o tym, czy określone czynności procesowe zostaną przez stronę podjęte, decyduje sama strona. Użyty w przepisie art. 9 k.p.a. zwrot "należytego i wyczerpującego informowania stron o okolicznościach faktycznych i prawnych" nie może być utożsamiony z udzielaniem stronom pomocy prawnej czy zastępowaniem ich aktywności poprzez instruowanie o wyborze optymalnego sposobu postępowania (por. wyrok NSA z dnia 1 sierpnia 2013 r., sygn. akt II OSK 758/12; wyrok NSA z dnia 28 października 2015 r., sygn. akt I OSK 405/14).

W tym stanie rzeczy Naczelny Sąd Administracyjny uznał za nietrafne zarzuty powołane w skardze kasacyjnej.

Mając powyższe na uwadze, Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 p.p.s.a. oddalił skargę kasacyjną. O kosztach postępowania orzekł na podstawie art. 204 pkt 1 p.p.s.a.