Wyrok WSA w Poznaniu, sygn. akt II SA/Po 596/19
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu
Data orzeczenia: 2020-01-30 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6014 Rozbiórka budowli lub innego obiektu budowlanego, dokonanie oceny stanu technicznego obiektu, doprowadzenie obiektu do s
Skarżony organ: Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku: Oddalono skargę

SENTENCJA

Dnia 30 stycznia 2020 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Wiesława Batorowicz (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Barbara Drzazga Asesor WSA Jan Szuma Protokolant St. sekr. sąd. Ewa Wąsik po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 30 stycznia 2020 roku sprawy ze skargi A. Ł. na decyzję [...] Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] kwietnia 2019 r., nr [...] w przedmiocie nakazu rozbiórki. oddala skargę


UZASADNIENIE

Pismem z dnia [...] grudnia 2016 roku, nr [...] Straż Miejska Miasta P. powiadomiła Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego dla Miasta P. o wykonywaniu w budynku przy ul. [...] prac budowlanych mających na celu zamknięcie ostatniej platformy klatki schodowej.

W dniach [...] lutego oraz [...] lutego 2017 roku A. T., dokonał zawiadomienia w sprawie sprawdzenia prawidłowości wykonania robót budowlanych związanych z inwestycją polegającą na przebudowie wraz ze zmianą sposobu użytkowania części poddasza na lokal mieszkalny (przyłączenie poddasza do istniejącego mieszkania nr [...]) oraz legalności robót budowlanych związanych z zamknięciem na ostatnim piętrze klatki schodowej, przy mieszkaniu nr [...], w budynku znajdującym się przy ul. [...] w P..

W dniu [...] stycznia 2017 roku Inspektorzy Powiatowego Inspektoratu Nadzoru Budowlanego dla Miasta P. w obecności pracowników M. S.A. [...] przeprowadzili kontrolę w budynku mieszkalnym wielorodzinnym na nieruchomości przy ul. [...] w P., w trakcie której ustalono, że na ostatniej kondygnacji na klatce schodowej wykonano zabudowę ścianką z płyt gipsowo-kartonowych z pozostawionym otworem wejściowym na podest bez drzwi. Inwestor nie był obecny pomimo powiadomienia pismem z dnia [...] stycznia 2017 roku o planowanej kontroli.

W dniu [...] lutego 2017 roku przeprowadzono ponowne czynności kontrolne, w takcie trakcie których uczestniczył A. Ł. i kierownik budowy E. G.. Inwestor okazał pozwolenie na budowę z dnia [...] stycznia 2017 roku wraz ze zmianą sposobu użytkowania części poddasza na lokal mieszkalny (przyłączenie do istniejącego mieszkania nr [...]) oraz zatwierdzony projekt budowlany. W trakcie kontroli ustalono, że na ostatniej kondygnacji na klatce schodowej wykonano ściankę z płyt gipsowo-kartonowych z pozostawionym otworem wejściowym przygotowanym do osadzenia ościeżnicy, nowe ścianki działowe, zamontowano okna połaciowe i podłogi, wymieniono instalację wodno-kanalizacyjną i instalację energii elektrycznej. Przedmiotowe roboty prowadzone były pod nadzorem kierownika budowy.

W dniu [...] marca 2017 roku A. Ł. oraz kierownik budowy złożyli wyjaśnienia, z których wynika, że w trakcie budowy w ścianie wykonanej na podeście klatki schodowej zamontowano również ościeżnicę.

A. Ł. w dniu [...] marca 2017 roku zawiadomił o zakończeniu inwestycji polegającej na przebudowie wraz ze zmianą sposobu użytkowania części poddasza na lokal mieszkalny (przyłączenie-poddasza do istniejącego mieszkania nr [...]) w budynku mieszkalnym wielorodzinnym, znajdującym się przy ul. [...] w P. (działka nr [...], ark. [...], obręb J.). Kierownik budowy oświadczył natomiast, że inwestycja została wykonana zgodnie z projektem budowlanym i pozwoleniem na budowę.

Zaświadczeniem z dnia [...] marca 2017 roku Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego dla Miasta P. potwierdził brak podstaw do wniesienia sprzeciwu wobec zawiadomienia o zakończeniu przedmiotowej inwestycji.

Dnia [...] maja 2017 roku A. T. ponownie zakwestionował przeprowadzane proce budowalne.

Pismem z dnia [...] czerwca 2017 roku Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego dla Miasta P. powiadomił A. Ł. o wyznaczeniu na dzień [...] czerwca 2017 roku kontroli w budynku przy ul. [...] w P..

W dniu [...] czerwca 2017 roku przeprowadzono ponowne czynności kontrolne w trakcie którego ustalono, że inwestor:

- zamontował skrzydło drzwiowe o wym. szerokość - [...], wysokość - [...], w wcześniej osadzonej ościeżnicy, w wyniku czego włączono powierzchnię podestu do przebudowanego lokalu mieszkalnego nr [...];

- wypełnił szkłem istniejący w górnej części ścianki działowej, wykonanej na podeście klatki schodowej, otwór o wym: szerokość - [...], wysokość - 0,30m;

- usunął drzwi do istniejącego przedtem mieszkania nr [...] i pozostawił otwór stanowiący przejście na podest, który po osadzeniu skrzydła drzwiowego stał się korytarzem lokalu nr [...];

- nie wykonał drzwi w otworze przejściowym do części przebudowanej mieszkania nr [...].

W trakcie kontroli ponadto, że inwestor nie występował o wydanie pozwolenia na wykonanie ww. robót budowlanych.

Decyzją z dnia [...] lutego 2019 roku, nr [...] Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego dla Miasta P. nałożył na A. Ł. obowiązek rozbiórki ościeżnicy i skrzydła drzwi wewnętrznych wykonanych na podeście ostatniej kondygnacji klatki schodowej przy stopniu biegu schodów wewnętrznych klatki schodowej nr [...] w budynku mieszkalnym wielorodzinnym przy ul. [...] [...], A. [...] w P. oraz obowiązek wykonania drzwi wewnętrznych do przebudowanej części pomieszczeń strychowych, a ponadto określił termin wykonania ww. obowiązków na 60 dni od dnia, w którym niniejsza decyzja stanie się ostateczna.

Organ nadzoru budowlanego, na podstawie zgromadzonego materiału dowodowego, w szczególności ustaleń dokonanych w trakcie kontroli w dniach [...] stycznia 2017 roku i dnia [...] lutego 2017 roku ustalili, iż projekt budowlany przewidywał na podeście do klatki schodowej ściankę, która miała kończyć się na wysokości poręczy biegu schodów, natomiast inwestor wykonał ją przez całą szerokość podestu dodatkowo osadzając w otworze ościeżnicę, w której następnie osadził skrzydło drzwiowe. Zatwierdzony projekt budowlany przewidywał na podeście wykonanie w ścianie klatki schodowej otworu drzwiowego, w którym miały być osadzone drzwi o szerokości [...] cm, prowadzące do przebudowanej części poddasza, natomiast inwestor wykonał otwór o szerokości [...] cm i wysokości 2 m, w którym nie osadzono stolarki drzwiowej.

W ocenie organ ustalone odstępstwa tj. przedłużenie ścianki działowej na całą szerokość podestu i wykonanie w niej drzwi jak również wykonanie w górnej części ww. ścianki otworu o wym. [...] m x [...] m oraz nie wykonanie drzwi o szerokości [...] cm w ścianie klatki schodowej prowadzących do przebudowanej części poddasza mają charakter nieistotny, jednak jedno z wyżej opisanych odstępstw tj. wykonanie drzwi wejściowych do lokalu na skraju podestu klatki schodowej przy stopniu biegu schodów wewnętrznych klatki schodowej narusza przepisy techniczno-budowlane. Wychodząc z lokalu nr [...], otwierając drzwi stoi się na krawędzi podestu klatki schodowej, który w chwili obecnej jest korytarzem w mieszkaniu nr [...] i nie ma się przed sobą podestu lub poziomej płaszczyzny, lecz otwartą przestrzeń z uskokiem około [...] cm do najbliższej stopnicy schodów, a następnie dalsze stopnie w dół biegu schodów. Wyjście z lokalu na schody w przypadku, gdy bieg schodów nie będzie oświetlony oraz w przypadku konieczności nagłego opuszczenia lokalu doprowadzić może do nieszczęśliwego wypadku, zagrażającego życiu bądź zdrowiu, a tym samym występuje niemożliwe do zaakceptowania ryzyko wypadku w trakcie użytkowania. Przed zatwierdzeniem projektu przez organ administracji architektoniczno-budowlanej, projektant dokonał zmian, które są widoczne w archiwalnym egzemplarzu projektu budowlanego tj. "usunął drzwi, które były przewidziane na początku podestu przy stopniu biegu schodów wewnętrznych klatki schodowej oraz wkreślił w otworze pomiędzy podestem a projektowanym korytarzem o pow. 6 m2 drzwi wewnętrznych o szerokości 90 cm - dopisując odręcznie ,,poprawka zmiana usytuowania drzwi". Złożony projekt z poprawkami projektanta potwierdził, że zamiar wykonania drzwi wejściowych do lokalu w miejscu gdzie są wykonane obecnie oraz nie wykonanie drzwi prowadzących do przebudowanej części.

W rezultacie organ uznał, że wykonanie drzwi na krawędzi podestu schodów wewnętrznych (bieg pomiędzy poziomem [...] m z poziomem [...] m) narusza przepisy zawarte w rozporządzeniu Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002r. w sprawie warunków technicznych jakimi powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U. z 2002r. Nr 75, poz. 690 z późniejszymi zmianami). W tej sytuacji konieczne było przeprowadzenie postępowania naprawczego zakończonego wydaniem nakazu przywrócenia obiektu do stanu zgodnego z prawem. Stan zgodny z prawem w rozumieniu przepisu art. ust. 1 pkt 2. Prawa budowlanego oznacza w pierwszej kolejności zgodność z zatwierdzonym projektem budowlanym lub innymi warunkami pozwolenia na budowę. Pomimo, że wskazane odstępstwo uznano za nieistotne, to obowiązkiem organu jest egzekwowanie wykonania przedmiotowych robót, zgodnie z zatwierdzonym projektem, z uwagi na chronione dobro.

A. Ł. w odwołaniu podkreślił, iż inwestycja polegająca na przebudowie wraz ze zmianą sposobu użytkowania części poddasza na lokal mieszkalny i przyłączenia poddasza do istniejącego mieszkania nr [...], miało od początku tej inwestycji stworzyć jedno mieszkanie, gdzie mieszka jedna rodzina. Swobodne użytkowanie mieszkania w tym przypadku zostanie uniemożliwione poprzez konieczność przechodzenia przez otwartą i nieogrzewaną klatkę schodową.

Decyzją z dnia 26 kwietnia2019 roku, nr [...] Inspektor Nadzoru Budowlanego utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję.

Organ odwoławczy stwierdził w niniejszej sprawie, oceniano, które z elementów zrealizowanego warunkowały zastosowanie ma art. 51 ust. 1 pkt 1 czy art. 51 ust. 1 pkt 2 Prawa budowlanego. Po analizie zebranego materiału dowodowego w sprawie, organ odwoławczy stwierdził, iż projekt budowlany zatwierdzony decyzją z dnia [...] stycznia 2017 roku, znak: [...] nie przewidywał oddzielania podestu ścianką z wstawionymi w nią drzwiami wejściowymi, na krawędzi biegu schodowego. Stare mieszkanie nr [...] i nowo powstałe na przebudowanej części strychu nie miało wspólnego korytarza. Lokalizacja przedmiotowej ścianki działowej narusza przepisy określone w warunkach technicznych. Jak wynikało ze szkicu z projektu sam podest wraz z barierkami miał szerokość [...] x ok. [...] m, zatem po odliczeniu ścianki szer. korytarza wynosił [...] m i dł. ok. [...] m, co oznaczało, że korytarz nie spełniał wymogu określonego § 95 ust. 2 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia [...] kwietnia 2002 roku. Ponadto zgodnie z § 68 w.t. graniczne wymiary schodów stałych w m.in. budynkach mieszkalnych wielorodzinnych to: minimalna szer. biegu [...] m, spocznika [...] m (dopuszcza się w budynkach powstałych przed wejściem w życie tych przepisów pozostawienie dotychczasowej klatki schodowej o niezmienionych parametrach). Niemniej jednak przepis ten nie przewiduje możliwości bezpośredniego wyjścia z lokalu mieszkalnego na bieg schodowy (z pominięciem spocznika).

W rezultacie organ odwoławczy zgodził się z oceną PINB, iż projektant wiedział o tym fakcie przed zatwierdzeniem projektu budowlanego i składając projekt do zatwierdzenia dokonał w nim zmian i usunął drzwi, które były przewidziane na początku podestu przy stopniu biegu schodów wewnętrznych klatki schodowej oraz wykreślił w otworze pomiędzy podestem a projektowanym korytarzem o pow. [...] m˛ drzwi wewnętrzne o szer. [...] cm. Na projekcie przebudowy (rys. nr [...]) znajduje się odręcznie sporządzona adnotacja mgr inż. A. K. - dopisując "poprawka zmiana usytuowania drzwi". Zatem, zamiarem inwestora mogło być połączenie obu lokali mieszkalnych (starego i nowego) niemniej jednak zatwierdzony projekt takiego rozwiązania nie przewidywał. Zatem prawidłowo nakazano A. Ł., doprowadzenie wykonanych robót do stanu zgodnego z przepisami, poprzez rozbiórkę ościeżnicy i skrzydła drzwi wewnętrznych na podeście ostatniej kondygnacji klatki schodowej przy stopniu biegu schodów wewnętrznych klatki schodowej nr [...] w przedmiotowym budynku mieszkalnym wielorodzinnym oraz obowiązek wykonania drzwi wewnętrznych do przebudowanej części pomieszczeń strychowych.

Pismem z dnia [...] czerwca 2019 roku A. Ł. wniósł do Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w P. skargę na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w P. z dnia [...] kwietnia 2019 roku, znak [...] zaskarżając ją w całości i zarzucając jej:

1. naruszenie prawa materialnego:

a. naruszenie art. 51 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 roku – Prawo budowlane (Dz.U. z 2018 r. poz. 1202 ze zm. dalej "Prawo budowlane") w zw. z § 291 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz.U. z 2015 r. poz. 1422 ze zm.) w zw. z art. 7b ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2018 r. poz. 2096 ze zm., dalej "k.p.a.") poprzez ich niewłaściwe zastosowanie i przyjęcie, że obecne rozwiązanie stwarza niemożliwe do zaakceptowania ryzyko,

b. ewentualnie naruszenie art. 51 ust. 1 pkt 2 Prawa budowlanego w związku z § 291 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie poprzez ich niewłaściwe zastosowanie i nałożenie na stronę zbyt rygorystycznych obowiązków, podczas gdy możliwe było nakazanie innych, mniej obciążających stronę rozwiązań, jak chociażby odpowiednie oznaczenie progu, wykonanie dodatkowego oświetlenia, czy przesunięcie stopnia, ściany lub drzwi,

c. naruszenie art. 28 w zw. z art. 3 pkt. 7a Prawa budowlanego poprzez jego niewłaściwe zastosowanie i przyjęcie, że dokonywane zmiany wymagają pozwolenia na budowę z uwagi na fakt, iż nie dochodzi do zmiany parametrów użytkowych lub technicznych,

d. naruszenie § 330 w zw. z § 68 i § 95 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie poprzez ich błędną wykładnię i przyjęcie, że w sprawie wymogi określone w § 68 i § 95 mają zastosowanie, podczas gdy klatka schodowa oraz spocznik następnie przerobiony na korytarz powstały przed wejściem w życie przepisów;

2. naruszenie prawa procesowego:

a. naruszenie art. 138 § 1 pkt 1 i 2 k.p.a. w zw. z art. 107 § 1 pkt 4 i 6 oraz § 2 k.p.a. poprzez utrzymanie w mocy i nieuchylenie decyzji nr [...] z dnia [...] lutego 2019 r. Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego dla Miasta P. pomimo tego, że w podstawie prawnej nie wskazano przepisów, na które powołuje się organ pierwszej instancji, tj. § 291 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia [...] kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz.U. z 2015 r. poz. 1422 ze zm.), który to przepis był podstawą do rozstrzygnięcia w sprawie,

b. naruszenie art. 138 § 1 pkt 1 i 2 k.p.a. w zw. art. 107 § 1 pkt 4 i 6 oraz § 2 k.p.a. poprzez nie wskazanie przepisów, na które powołuje się organ pierwszej instancji, tj. § 291 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia [...] kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz.U. z 2015 r. poz. 1422 ze zm.), który to przepis był podstawą do rozstrzygnięcia w sprawie,

c. naruszenie art. 6, art. 7, art. 8 § 1, art. 107 § 1 pkt 4 i 6 k.p.a. poprzez ich niezastosowanie i nie powołanie się w podstawie na przepisy przywoływane w uzasadnieniu, w sytuacji, w której nie były one podstawą do rozstrzygnięcia przez organ pierwszej instancji, tj. art. 28 ust. 1, art. 29 i art. 30 Prawa budowlanego, powołanie się w uzasadnieniu na nieistniejący art. 29 ust. 1 pkt 1aa Prawa budowlanego, przy czym z treści uzasadnienia nie można wywnioskować na jakie przepisy powołuje się organ,

d. naruszenie art. 7, art. 77 i 80 k.p.c. poprzez dokonanie dowolnej, a nie swobodnej oceny dowodów w szczególności poprzez:

- uznanie, że zastosowane rozwiązanie stwarza niemożliwe do zaakceptowania ryzyko wypadków w trakcie użytkowania,

- uznanie, że korytarz nie ma szerokości 1,2 m bez przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego w tej sprawie,

e. naruszenie art. 7b k.p.a. poprzez jego niewłaściwe zastosowanie i przyjęcie zbyt rygorystycznych oraz nieuzasadnionych w danym stanie faktycznym rozwiązań nakazujących rozbiórkę drzwi, w sytuacji, w której możliwe było nakazanie sporządzenia innych działań, które nie niweczyłyby sensu inwestycji,

f. naruszenie art. 7b k.p.a. poprzez jego niewłaściwe zastosowanie i przyjęcie zbyt rygorystycznych oraz nieuzasadnionych w danym stanie faktycznym rozwiązań nakazujących rozbiórkę drzwi, w sytuacji, w której możliwe było nakazanie sporządzenia innych działań, które nie niweczyłyby sensu inwestycji,

g. naruszenie przepisu postępowania art. 15 k.p.a., poprzez naruszenie zasady dwuinstancyjności i rozstrzygnięcie sprawy co do meritum na innej podstawie prawnej i faktycznej niż organ pierwszej instancji i to bez przeprowadzenia postępowania dowodowego w tej materii, co stanowi naruszenie zasady dwuinstancyjności i pozbawia stronę możliwości ustosunkowanie się do podnoszonych argumentów.

W rezultacie skarżący wniósł o uchylenie w całości zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej jej decyzji oraz umorzenie postępowania bądź przekazanie sprawy do ponownego wykonania, albo stwierdzenie nieważności zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej jej decyzji i umorzenie postępowania lub przekazanie do ponownego rozpoznania. W jego ocenie organy zastosowały środki nieadekwatne do rzekomych naruszeń, a wykonanie decyzji doprowadzi do sytuacji, w której nie tylko dwie części mieszkania nie będą posiadały bezpośredniego połączenia, ale także jedna z części mieszkań w całości zostanie pozbawiana drzwi wejściowych. Zebrany materiał dowodowy pozwala na przyjęcie, że brak jest podstaw do nakazania usunięcia drzwi. Postawienie ścianki działowej, a także w jej obrysie drzwi nie może być uznane za przebudowę, a z tego względu nie wymaga pozwolenia na budowę. W wyniku wprowadzonych zmian nie doszło do zmiany kubatury, powierzchni zabudowy, wymiarów budynku, czy liczby kondygnacji. Z tego względu posadowienie spornych drzwi nie może stanowić przebudowy i nie wymaga pozwolenia na budowę.

W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie i podtrzymał dotychczasowe rozstrzygnięcie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje:

Skarga nie zasługiwała na uwzględnienie.

Sąd administracyjny sprawuje w zakresie swej właściwości kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej, co wynika z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2018 r. poz. 2107 ze zmianami). Zakres tej kontroli wyznacza art. 134 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r. poz. 2325 zwana dalej "p.p.s.a."). Stosownie do tego przepisu sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Wzruszenie zaskarżonego rozstrzygnięcia następuje w razie, gdy przedmiotowa kontrola wykaże naruszenie przepisów prawa materialnego lub przepisów postępowania w stopniu mającym istotny wpływ na wynik sprawy.

Podstawą prowadzonego postępowania w sprawie były przepisy ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz. U. z 2019 roku, poz. 1186 ze zm.), dalej Prawo budowlane. Zgodnie z art. 28 ust. 1 Prawo budowlane, roboty budowlane można rozpocząć jedynie na podstawie decyzji o pozwoleniu na budowę z zastrzeżeniem art. 29 i art. 30 ustawy, które określają jakich obiektów budowa nie wymaga pozwolenia na budowę, oraz które spośród wymienionych można wybudować dokonując zgłoszenia właściwemu organowi zamiaru ich wykonania, a organ administracji architektoniczno-budowlanej, w terminie 21 dni od dnia doręczenia zgłoszenia, nie wniósł sprzeciwu. Zgodnie z art. 29 ust. 2 pkt 1aa Prawa budowlanego - pozwolenia na budowę nie wymaga wykonanie robót budowlanych polegających na przebudowie budynków, innych niż budynki, o których mowa w ust. 1, z wyłączeniem ich przegród zewnętrznych oraz elementów konstrukcyjnych, a także z wyłączeniem przebudowy, której projekt budowlany wymaga uzgodnienia pod względem ochrony przeciwpożarowej. Zgodnie z art. 3 pkt 7a) ilekroć w ustawie jest mowa o przebudowie - należy przez to rozumieć wykonywanie robót budowlanych, w wyniku których następuje zmiana parametrów użytkowych lub technicznych istniejącego obiektu budowlanego, z wyjątkiem charakterystycznych parametrów, jak: kubatura, powierzchnia zabudowy, wysokość, długość, szerokość bądź liczba kondygnacji; w przypadku dróg są dopuszczalne zmiany charakterystycznych parametrów w zakresie niewymagającym zmiany granic pasa drogowego.

W ocenie Sądu przebudowa oznacza w istocie zmianę układu funkcjonalnego istniejącego obiektu budowlanego, jak i zmianę sposobu użytkowania danego obiektu. Inwestor wykonując ściankę na podeście klatki schodowej dokonał zatem przebudowy budynku wielorodzinnego przy ul. J. [...], A. [...] w P. - na podeście ostatniej kondygnacji klatki schodowej nr [...] (polegających na przebudowie klatki schodowej i wydzieleniu z podestu zamkniętego korytarza lokalu mieszkalnego nr [...]. W tym względzie należy zwrócić uwagę, że roboty budowlane, polegające na wykonaniu ścianki działowej na pełnej wysokości korytarza, a więc w połączeniu z podłogą i sufitem pomieszczenia, są uznawane za przebudowę bowiem powodują zmianę parametrów użytkowych i technicznych istniejącego obiektu budowlanego (wyrok NSA z dnia 27.05.2008 roku, sygn. II OSK 563/07). Wykonane roboty wprawdzie nie stanowią istotnego odstępstwa od zatwierdzonego projektu budowlanego ale na ich wykonanie konieczne było uzyskanie pozwolenia na budowę. W tym względzie nie można przyjąć za zasadny zarzutu, że w sprawie nie było jakichkolwiek podstaw do przyjęcia, że podjęte przez inwestora działania stanowiły przebudowę i wymagały pozwolenia na budowę. Podjęte w sprawie działania przez skarżącego bez względu na ich postrzeganie przez inwestora wpisują się bowiem w przyjęty w orzecznictwie zakres przebudowy, a zatem wymagały uzyskania pozwolenia na budowę. Decyzją z dnia [...] stycznia 2017 roku, znak: [...] zatwierdzony został projekt budowlany i udzielono pozwolenia na przebudowę wraz ze zmianą sposobu użytkowania części poddasza na lokal mieszkalny (przyłączenie poddasza do istniejącego mieszkania nr [...]) w budynku mieszkalnym wielorodzinnym przy ul. [...] w P.. W istocie decyzja ta nie obejmowała oddzielania podestu ścianką z wstawionymi w nią drzwiami wejściowymi, na krawędzi biegu schodowego. Stare mieszkanie nr [...] i nowo powstałe na przebudowanej części strychy nie miało wspólnego korytarza.

Postępowanie naprawcze, o jakim mowa w art. 51 Prawa budowlanego polega na wydaniu jednej z trzech decyzji określonych w ust. 1 przywołanego przepisu. W sytuacji, gdy zachodzi brak możliwości naprawy samowolnie wykonanych robót budowlanych (pkt 1), tj. powstała niedająca się usunąć niezgodność z przepisami prawa, organ obowiązany jest nakazać zaniechanie dalszych robót bądź rozbiórkę obiektu budowlanego lub jego części, albo też doprowadzenie obiektu do stanu poprzedniego. Decyzja taka kończy postępowanie naprawcze. Jeśli natomiast możliwe jest doprowadzenie wykonywanych robót do stanu zgodnego z przepisami i nie jest to przypadek odstąpienia od projektu budowlanego albo warunków pozwolenia na budowę (najczęściej naruszenie innych przepisów lub warunków bezpieczeństwa), organ orzeka o nałożeniu obowiązku wykonania określonych czynności lub robót budowlanych w celu doprowadzenia wykonanych robót budowlanych do stanu zgodnego z prawem, określając termin ich wykonania (pkt 2). Dla prawidłowego zastosowania unormowania zawartego w art. 51 ust. 1 pkt 2 Prawa budowlanego wystarczające jest ustalenie jedynie zakresu niezbędnych czynności lub robót budowlanych do doprowadzenia wykonywanych robót do stanu zgodnego z prawem, a więc prac koniecznych, aby stan ten osiągnąć. Stan zgodny z prawem, w rozumieniu tego przepisu, oznacza w pierwszej kolejności zgodność z zatwierdzonym projektem budowlanym lub innymi warunkami pozwolenia na budowę albo zgodność z dokonanym zgłoszeniem. Mówiąc w tym przypadku o zgodności z prawem, jako że pozwolenie na budowę, zatwierdzenie projektu budowlanego oraz zgłoszenie wykonywania robót budowlanych są instytucjami Prawa budowlanego, należy mieć na uwadze doprowadzenie do stanu zgodnego z prawem w znaczeniu przepisów prawa administracyjnego materialnego, obowiązujących w dacie podejmowania działań naprawczych. Działania te bowiem mają doprowadzić do zgodności z prawem obowiązującym w dacie orzekania w trybie naprawczym. Przyczyny wydania orzeczenia nakazującego zaniechanie dalszych robót budowlanych, czy rozbiórkę obiektu budowlanego lub jego części bądź doprowadzenie obiektu do stanu poprzedniego, są różne w zależności od okoliczności sprawy. W orzecznictwie sądów administracyjnych przyjmuje się, że nakazy wynikające z przepisu art. 51 ust. 1 pkt 2 Prawo budowlane najczęściej mają miejsce, kiedy obiekt budowlany został usytuowany z naruszeniem przepisów warunków technicznych, zagraża bezpieczeństwu przeciwpożarowemu lub niezgodnie z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego albo ostatecznej decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu (wyrok WSA w Lublinie z 18 grudnia 2018 r., II SA/Lu 584/18, dostępny w CBOSA).

W ocenie sądu organy w oparciu o materiał dowodowy prawidłowo nałożyły na A. Ł. obowiązek wykonania określonych czynności. Ustalenia takie wynikały z protokołów dwóch kontroli, a także dokumentacji technicznej oraz fotograficznej. Organ odwoławczy trafnie ocenił, że wykonane roboty budowlane naruszają przepisy techniczno-budowlane, na co zwrócił już uwagę organ pierwszej instancji. Ustalenia dokonane przez organy administracji trafnie zawierają wskazanie, że lokalizacja przedmiotowej ścianki działowej narusza § 95 ust. 2 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 roku w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U. z 2002 r., Nr 75, poz. 960 ze zm.; dalej warunki techniczne) zgodnie z którym korytarze stanowiące komunikację wewnętrzną w mieszkaniu powinny mieć szerokość w świetle co najmniej 1,2 m, z dopuszczeniem miejscowego zwężenia do 0,9 m na długości korytarza nie większej niż 1,5 m. W rozpoznawanej sprawie podest wraz z barierkami ma szerokość 1,3 x ok. 2,4 m, zatem po odliczeniu ścianki szerokość korytarza wynosi 1,12 m i długość ok. 2,4 m, co oznacza że korytarz ten nie spełnia wymogu określonego ww. przepisie. Ponadto zgodnie z § 68 warunków technicznych graniczne wymiary schodów stałych w m.in. budynkach mieszkalnych wielorodzinnych to: minimalna szerokość biegu 1,2 m, spocznika 1,5 m. Takie rozwiązanie jak trafnie zaznaczył organ odwoławczy nie przewiduje możliwości bezpośredniego wyjścia z lokalu mieszkalnego na bieg schodowy (z pominięciem spocznika), co zostało dostrzeżone już na etapie sporządzenia projektu przebudowy o czym świadczą stosowne notatki jakimi został opatrzony projekt budowalny zatwierdzony decyzją z dnia [...] stycznia 2017 roku. Takie rozwiązanie nie przewidywało połączenia obu lokali, co zostało trafnie wychwycone przez organ odwoławczy. W tym względzie o samym zamiarze skarżącego połączenia obu lokali nie może również stanowić sama nazwa okładki projektu budowalnego zatytułowana "Projekt architektoniczno-budowlany przebudowy i zmiany sposobu użytkowania części poddasza w budynku mieszkalnym wielorodzinnym na lokal mieszkalny (przyłączenie do istniejącego mieszkania)". Jednocześnie propozycje skarżącego dostosowania miejsca przebudowy (np. zamontowanie dodatkowego oświetlenia) mogą jedynie łagodzić skutki dokonanych prac budowlanych ale nie spełniają obowiązujących w tym zakresie standardów. W tym sensie proponowane przez inwestora rozwiązania pozostają zgodne z treścią § 291 warunków technicznych, który przewiduje, że "budynek i urządzenia z nim związane powinny być projektowane i wykonane w sposób niestwarzający niemożliwego do zaakceptowania ryzyka wypadków w trakcie użytkowania, w szczególności przez uwzględnienie przepisów niniejszego działu", ale nie uwzględniają innych warunków technicznych jakim powinien odpowiadać budynek mieszkaniowy.

Jakkolwiek należy zgodzić się ze skarżącym, że kwestionowane rozwiązania prawne dotyczące warunków technicznych weszły w życie po powstaniu przedmiotowej klatki schodowej, to nie można uznać, że w rozpoznawanej sprawie zastosowanie znajduje w § 330 rozporządzenia dotyczącego warunków technicznych względem usytuowania stopni i szerokości powstałego korytarza, gdyż są to elementy powstałe przed wejściem wżycie rozporządzenia, a podczas inwestycji nie były one zmieniane, a w konsekwencji nie powinny mieć zastosowania w przedmiotowej sprawie wymogi zawarte w tymże akcie prawnym. W tym przypadku należy dostrzec, że przedmiotowe prace budowlane były prowadzone po wejście w życie przedmiotowego rozporządzenia, a zatem ma do nich zastosowanie wskazane wyżej rozporządzenie wykonawcze. W rezultacie prawidłowo zastosowano w sprawie przepisy art. 51 ust. 1 pkt 2 Prawa budowlanego i nakazano skarżącemu, doprowadzenie wykonanych robót do stanu zgodnego z przepisami.

W ocenie Sądu wbrew twierdzeniom skarżącego organy obu instancji wskazały istotne dla sprawy przepisy prawne będące podstawą rozstrzygnięcia, co umożliwiło stronie zapoznanie się z nimi oraz merytorycznie doniesienie się do ich zastosowania w rozpoznawanej sprawie.

Reasumując sformułowane zarzuty skargi koncentrujące się wokół aspektów technicznych, nie znajdują oparcia w dokumentacji i wiedzy budowalnej, tylko stanowią rodzaj polemiki ze stanowiskiem wyspecjalizowanych organów. Również cytowane przez skarżącego orzecznictwo, dotyczące innych odmiennych stanów prawnych i faktycznych, nie znajduje bezpośredniego zastosowania do niniejszej sprawy.

W postępowaniu przed sądem administracyjnym nie dokonuje się ustaleń dotyczących stanu faktycznego sprawy administracyjnej, lecz ocenia, czy organy administracji publicznej ustaliły ten stan zgodnie z regułami obowiązującymi w postępowaniu administracyjnym i następnie, czy prawidłowo zastosowały przepisy prawa materialnego odpowiadające poczynionym ustaleniom. Dokonana w tym zakresie kontrola sądowa wykazała, że organy prowadziły postępowanie prawidłowo, realizując obowiązki wynikające z art. 6, art. 7, art. 7b, art. 8, art. 77 § 1 i art. 80 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 roku – Kodeks postępowania administracyjnego (t. j. Dz. U. z 2018 roku, poz. 2096 ze zm.; dalej k.p.a.). Również dokumenty (protokoły) sporządzone w sprawie odpowiadają wymogom art. 67, art. 68 i art. 85 k.p.a. Decyzje zawierają wszystkie wymagane prawem elementy, a ich uzasadnienie jest prawidłowe i klarowanie wyjaśnia motywy faktyczne i prawne rozstrzygnięć (art. 107 § 1 i 3 k.p.a.). Prawidłowa jest również zastosowana w decyzjach podstawa prawnomaterialna, w tym warunki techniczne budynku.

Wobec powyższego Sąd nie dopatrzył się naruszeń prawa materialnego lub prawa procesowego mających lub mogących mieć wpływ na wynik sprawy, przez co skargę należało oddalić (art. 151 P.p.s.a.).