Postanowienie WSA w Warszawie, sygn. akt I SA/Wa 377/16
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2016-05-05 00:00:00+02:00 ()
Symbol z opisem: 6079 Inne o symbolu podstawowym 607
Hasła tematyczne: Prawo pomocy
Skarżony organ: Minister Skarbu Państwa
Treść wyniku: Odmówiono przyznania prawa pomocy w zakresie ustanowienia pełnomocnika
Powołane przepisy: article: art. 246  par. 1,  art. 258  par. 2  pkt 7
journal: Dz.U. 2012 poz 270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity.

SENTENCJA

Starszy Referendarz Sądowy Aneta Wirkowska Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie po rozpoznaniu w dniu 5 maja 2016 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy z wniosku W.M. o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym ustanowienie radcy prawnego w sprawie ze skargi W.M. na decyzję Ministra Skarbu Państwa z dnia [...] lutego 2016 r., nr [...] w przedmiocie odmowy uchylenia lub zmiany ostatecznej decyzji postanawia odmówić przyznania prawa pomocy w zakresie obejmującym ustanowienie radcy prawnego.


UZASADNIENIE

W.M., wnioskiem z dnia [...] kwietnia 2016 r., uzupełnionym w dniu [...] kwietnia 2016 r., wystąpiła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym ustanowienie radcy prawnego w sprawie ze skargi W.M. na decyzję Ministra Skarbu Państwa z dnia [...] lutego 2016 r., nr [...] w przedmiocie odmowy uchylenia lub zmiany ostatecznej decyzji.

Z oświadczenia o stanie rodzinnym, majątkowym i uzyskiwanych dochodach zawartego we wniosku o przyznanie prawa pomocy wynika, że wnioskodawczyni prowadzi samodzielne gospodarstwo domowe. Źródłem jej utrzymania jest renta w wysokości [...] miesięcznie. Skarżąca wskazała, że jest osobą w podeszłym wieku, bardzo schorowaną oraz że poza mieszkaniem o pow. [...] nie posiada żadnego majątku, ani przedmiotów wartościowych. Zaznaczyła również, że nie posiada papierów wartościowych i innych praw majątkowych. Skarżąca wskazała, że uzyskiwany dochód przeznacza na utrzymanie (około – [...] miesięcznie), pomoc studiującemu wnukowi ([...] miesięcznie) oraz na opłacenie opiekunki. Wnioskodawczyni zaznaczyła ponadto, że posiada oszczędności w wysokości [...] oraz oświadczyła, że nie zatrudnia i nie pozostaje w innym stosunku prawnym z adwokatem lub radcą prawnym.

W tym stanie sprawy stwierdzono, co następuje:

W myśl art. 243 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.) prawo pomocy może być przyznane stronie na jej wniosek złożony przed wszczęciem postępowania lub w jego toku.

Zgodnie zaś z art. 245 § 1 - 3 powołanej ustawy prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego.

Przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje w zakresie całkowitym – gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania, w zakresie częściowym - gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (art. 246 § 1 pkt 1 i 2).

Podkreślić należy, że instytucja przyznania prawa pomocy jest rozwiązaniem szczególnym. Udzielenie prawa pomocy powinno sprowadzać się do przypadków, gdy sytuacja majątkowa strony jest wyjątkowo ciężka. Instytucja powyższa ma na celu umożliwienie dochodzenia swoich praw przed sądem osobom najuboższym, osobom które ze względu na okoliczności życiowe pozbawione są środków do niezbędnej egzystencji, bądź środki te są bardzo ograniczone i zaspakajają tylko podstawowe potrzeby. Każdy wnoszący sprawę do Sądu powinien zaś liczyć się z koniecznością ponoszenia kosztów postępowania zgodnie z przepisami obowiązującego prawa. Występując natomiast z wnioskiem o zwolnienie z obowiązku ponoszenia tych kosztów musi uprawdopodobnić okoliczności przemawiające za uwzględnieniem złożonego w tym przedmiocie wniosku.

Mając na uwadze okoliczności niniejszej sprawy uznać należy, że wnioskodawczyni nie wykazała, iż znajduje się w sytuacji materialnej kwalifikującej ją do przyznania prawa pomocy we wnioskowanym zakresie. Z danych zawartych we wniosku o przyznanie prawa pomocy wynika co prawda, że skarżąca jest osobą schorowaną, w podeszłym wieku i poza mieszkaniem nie posiada żadnego majątku. Zauważyć jednakże trzeba, że – jak wynika ze złożonego oświadczenia – skarżąca utrzymuje się ze stosunkowo wysokiego świadczenia rentowego ([...]) oraz posiada oszczędności w wysokości [...]. Sytuacji majątkowej skarżącej nie można zatem utożsamiać z sytuacją osób nieosiągających dochodu, czy też nieposiadających jakichkolwiek oszczędności. Wysokość otrzymywanego świadczenia rentowego oraz fakt zgromadzenia środków finansowych we wskazanej wyżej wysokości (niezależnie od przeznaczenia na jaki zostały zgromadzone) przemawia za stwierdzeniem, że wnioskodawczyni jest w stanie, bez uszczerbku utrzymania koniecznego, wygospodarować środki na poniesienie kosztów ustanowienia profesjonalnego pełnomocnika. Jeszcze raz podkreślić trzeba, że instytucja prawa pomocy stanowi wyjątek od zasady ponoszenia kosztów postępowania przez strony postępowania. Udzielenie stronie prawa pomocy jest formą dofinansowania jej z budżetu państwa i powinno mieć zastosowanie wobec osób znajdujących się w szczególnie ciężkim położeniu finansowym, w sytuacjach, gdy zdobycie przez wnioskodawcę środków na poniesienie kosztów postępowania sądowego jest rzeczywiście (obiektywnie) niemożliwe. Skarżąca do takich osób nie należy.

W świetle powyższego stwierdzić należy, że w sprawie nie zaistniały przesłanki uzasadniające uwzględnienie złożonego wniosku o przyznanie prawa pomocy.

W tej sytuacji w oparciu o powołane wyżej przepisy oraz art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi postanowiono jak w sentencji.