Wyrok WSA w Krakowie, sygn. akt III SA/Kr 200/23
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie
Data orzeczenia: 2023-07-25 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6039 Inne, o symbolu podstawowym 603
Hasła tematyczne: Lotnicze prawo
Skarżony organ: Komendant Straży Granicznej
Treść wyniku: oddalono skargę
Powołane przepisy: article: Art. 1 par. 1  i 2
journal: Dz.U. 2019 poz 2167
law: Ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych - tekst jedn.
article: Art. 3  par. 1, art. 134  par. 1 , art. 151
journal: Dz.U. 2023 poz 259
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.
article: Art. 68 ust. 5  oraz art. 209 ust. 2
journal: Dz.U. 2002 nr 130 poz 1112
law: Ustawa z dnia 3 lipca 2002 r. Prawo lotnicze

SENTENCJA

﻿Sygn. akt III SA/Kr 200/23 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 25 lipca 2023 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Janusz Kasprzycki Sędziowie WSA Jakub Makuch WSA Katarzyna Marasek-Zybura (spr.) Protokolant Starszy Referent Paulina Glonek po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 25 lipca 2023 r. sprawy ze skargi W. Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością w W. na decyzję Komendanta Karpackiego Oddziału Straży Granicznej w Nowym Sączu z dnia 5 grudnia 2022 r. nr KA-ZG-1.440.1/2022 w przedmiocie kary pieniężnej skargę oddala


UZASADNIENIE

Decyzją z dnia 5 grudnia 2022 r. nr KA-ZG-1.440.1/2022 Komendant Karpackiego Oddziału Straży Granicznej w Nowym Sączu utrzymał w mocy decyzję Komendanta Placówki Straży Granicznej w Krakowie-Balicach z dnia 7 października 2022 r. nr [...] w sprawie nałożenia na W. spółki z ograniczoną odpowiedzialnością (dalej: skarżąca, spółka), kary pieniężnej w wysokości 20 000 zł.

W podstawie prawnej decyzji powołano art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz. U. z 2022 r. poz. 2000, dalej: k.p.a.) w związku z art. 68 ust. 5 oraz art. 209x ust. 2 ustawy z dnia 3 lipca 2002 r. Prawo lotnicze (t.j. Dz. U. z 2022 r., poz. 1235 z późn. zm. - dalej Prawo lotnicze).

Powyższe decyzje zostały wydane w następującym stanie faktycznym i prawnym.

W dniu 20 lipca 2022 r. skarżąca - agent obsługi naziemnej, nie wypełniając obowiązku wynikającego z art. 68 ust. 5 Prawo lotnicze, błędnie skierowała pasażerów do wyznaczonych części portu lotniczego, nie uwzględniając przy tym wymogu oddzielenia pasażerów lotów wewnętrznych, określonych w art. 2 pkt 3 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego (UE) 2016/399 z dnia 9 marca 2016 r. w sprawie unijnego kodeksu zasad regulujących przepływ osób przez granice (kodeks graniczny Schengen), niepodlegających odprawie granicznej, od pasażerów zewnętrznych lotów podlegających odprawie granicznej według zasad określonych w załączniku nr VI pkt 2 tegoż rozporządzenia.

Powyższy błąd spowodował niewłaściwe skierowanie pasażerów przylatujących rejsem [...] z E. (Wielka Brytania - kraj spoza strefy Schengen) do Krakowa, do części Międzynarodowego Portu Lotniczego w Krakowie-Balicach przeznaczonej dla podróżnych przylatujących ze strefy Schengen. W wyniku tego zdarzenia nie zostały poddane kontroli granicznej 104 osoby z łącznej liczby 154 pasażerów podróżujących rejsem z E.

Jak wynika z ustaleń organu l instancji, za zaistniały błąd odpowiedzialna jest spółka, gdyż do naruszenia doszło w wyniku błędu jej pracowników – M. S. oraz R. Z. Wynika to z czynności wyjaśniających poczynionych na miejscu zdarzenia, jak również z zeznań ww. osób złożonych w toku prowadzonego postępowania.

W związku z powyższym Komendant Placówki Straży Granicznej w Krakowie-Balicach wydał decyzję administracyjną nr [...] w sprawie nałożenia na spółkę kary pieniężnej w wysokości 20 000 zł, za podstawę rozstrzygnięcia wskazując art. 209x ust. 2 i ust. 3 ustawy Prawo lotnicze, zgodnie z którym jeżeli podmiot nie zapewni fizycznego oddzielenia pasażerów lotów wewnętrznych od podlegających kontroli granicznej, podlega karze pieniężnej w wysokości 20 000 złotych.

W odwołaniu wniesionym od tej decyzji, spółka zarzuciła naruszenie:

art. 7, art. 77 § 1, art. 107 k.p.a. poprzez brak dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego i wydanie decyzji, w której organ ustalił, iż doszło do naruszenia prawa przez spółkę, poprzez niewłaściwe wyznaczenie miejsca wyjścia pasażerów z samolotu, co doprowadziło do ominięcia kontroli granicznej, w sytuacji gdy spółka przed zdarzeniem podejmowała czynności mające na celu niedopuszczenie do zdarzenia, tj. przeprowadzała szkolenia, w trakcie których zwracana była szczególna uwaga na właściwą segregację pasażerów, co zostało ujęte w wyjaśnieniach pracowników zaangażowanych w zdarzenie. Spółka podkreśliła proaktywną postawę swoich pracowników, którzy zgłosili naruszenie do przedstawicieli Straży Granicznej oraz przyznali się do popełnionego błędu,

art. 189d k.p.a. poprzez błędne zastosowanie i nieuwzględnienie przy wymierzaniu administracyjnej kary pieniężnej wagi i okoliczności naruszenia prawa, stopnia przyczynienia się strony, na którą nakładana jest administracyjna kara pieniężną, do powstania naruszenia prawa, w szczególności nieuwzględnienie przez organ, iż Spółka podjęła niezbędne działania naprawcze celem zapobieżenia negatywnym konsekwencjom w obsłudze lotu [...] z E., a zatem swoim działaniem wykazała, iż nie miała zamiaru podejmować działań skutkujących naruszeniem regulacji prawnych, natomiast w przypadku uznania przez organ, iż doszło do naruszenia przez spółkę procedury polegającej na skierowaniu przylatujących rejsem z E. do strefy Schengen z pominięciem odprawy granicznej, iż powyższe naruszenie miało charakter naruszenia znikomego.

W oparciu o powyższe zarzuty, spółka wniosła o uchylenie decyzji, a w razie uznania, że nie zachodzą przesłanki uchylenia decyzji - o zastosowanie ulgi w postaci umorzenia kary administracyjnej w całości.

Komendant Karpackiego Oddziału Straży Granicznej uznał wniesione odwołanie za nieuzasadnione i opisaną na wstępie decyzją z dnia 5 grudnia 2022 r. orzekł o utrzymaniu w mocy decyzji organu I instancji.

W ocenie Komendanta Karpackiego Oddziału Straży Granicznej, organ I instancji dokonał prawidłowego ustalenia okoliczności faktycznych koniecznych do podjęcia rozstrzygnięcia w zaistniałej sprawie, należycie ocenił zgromadzony materiał dowodowy i dokonał prawidłowej wykładni przepisów stanowiących podstawę do wydania decyzji.

Ze zgromadzonego materiału dowodowego wynika, że w dniu 20 lipca 2022 r. spółka - agent obsługi naziemnej, wbrew obowiązkowi określonemu w art. 68 ust. 5 ustawy Prawo lotnicze skierowała pasażerów lotu z E. przylatujących do Krakowa, do części Międzynarodowego Portu Lotniczego w Krakowie-Balicach przeznaczonej dla podróżnych przylatujących ze strefy Schengen, z pominięciem obowiązku odprawy granicznej, zamiast skierować pasażerów ww. lotu do odpowiednio wyznaczonej części lotniska z uwzględnieniem wymogu oddzielenia pasażerów lotów wewnętrznych określonych w art. 2 pkt 3 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego (UE 2016/399 z dnia 9 marca 20216 r. w sprawie unijnego kodeksu zasad regulujących przepływ osób przez granice) niepodlegających odprawie granicznej, od pasażerów innych lotów podlegających odprawie granicznej według zasad określonych w załączniku nr VI pkt 2 tegoż rozporządzenia.

Lot z E. zgodnie z art. 2 pkt 3 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady 2016/399/UE powinien być traktowany jako lot zewnętrzny strefy Schengen, stąd też pasażerowie takiego rejsu powinni być oddzieleni od pasażerów innych lotów, zgodnie z zasadami określonymi w załączniku VI przedmiotowego rozporządzenia. Organizacja ruchu na lotnisku powinna zapewnić kierowanie wszystkich pasażerów danego lotu na jeden z ciągów ruchu (Schengen albo Non Schengen). Dla zrealizowania tego celu konieczne jest fizyczne oddzielenia pasażerów kierowanych do odprawy granicznej (ruch Non Schengen) od tych, którzy są z niej zwolnieni (ruch Schengen).

Z niekwestionowanych przez spółkę zeznań jej pracowników, wynika że błędne skierowanie pasażerów lotu [...] nastąpiło na skutek ich pomyłki. Ponadto zabezpieczony przez organ I instancji materiał dowodowy w postaci zapisu monitoringu z dnia zdarzenia, wskazuje że pasażerowie rejsu z E. zostali przekierowani przez pracownika obsługi naziemnej do przejścia przeznaczonego dla pasażerów lotów Schengen. Spółka nie wykazała okoliczności wskazujących na to, że naruszenie miałoby nastąpić wskutek siły wyższej, albo z winy osób trzecich, za które nie ponosi odpowiedzialności. W związku z tym, nie ma przesłanek do uwolnienia Spółki od odpowiedzialności za wskazane naruszenie.

W ocenie organu, z zebranego w sprawie materiału dowodowego wynika, że nie zaistniały żadne obiektywne okoliczności utrudniające lub uniemożliwiające prawidłowe skierowanie pasażerów do właściwej części lotniska.

Organ odwoławczy zaznaczył, że nie kwestionował dokonywanych przez spółkę szkoleń dla pracowników w zakresie podziału kierunków Schengen oraz Non Schengen. Jednakże zdarzenie z dnia 20 lipca 2022 r. wskazuje, że szkolenia te nie przyniosły oczekiwanego rezultatu.

Przytoczone przez spółkę rozważania dotyczące stanu faktycznego, organ odwoławczy uznał za nieuzasadnione, gdyż organ I instancji wypełnił obowiązki wynikające z treści art. 7 i art. 77 k.p.a.

Rozważając, czy nie zachodzą przesłanki do zastosowania przepisów art. 189d k.p.a. dotyczących dyrektyw wymiaru kar administracyjnych umożliwiających wymierzenie kary administracyjnej przy uwzględnieniu charakteru naruszenia, wskazano że waga naruszenia nie może być w tym przypadku oceniona jako znikoma, jak utrzymuje spółka, gdyż kontrola graniczna stanowi ważny element systemu bezpieczeństwa Rzeczypospolitej Polskiej, jak i państw członkowskich Unii Europejskiej. Ponadto, przepis art. 189d k.p.a. wprowadzający dyrektywy wymiaru kary pieniężnej ma zastosowanie wyłącznie do kar względnie oznaczonych, tj. przewidzianych w granicach "od...do...".

Komendant Oddziału Straży Granicznej stwierdził również, że organ I instancji prawidłowo rozważył przesłanki uzasadniające możliwość zastosowania art. 189f § 1 k.p.a. oceniając, że nie można zakwalifikować naruszenia jako deliktu o znikomej wadze.

Organ zaznaczył, że nie bez znaczenia jest również fakt, iż w przeszłości w stosunku do spółki, Komendant Placówki Straży Granicznej w Krakowie-Balicach wydał decyzję w sprawie nałożenia administracyjnej kary pieniężnej z uwagi na niewykonanie obowiązku określonego w art. 68 ust. 5 ustawy Prawo lotnicze. W trakcie ówcześnie prowadzonego postępowania administracyjnego również stwierdzono naruszenie ww. artykułu.

W ocenie organu świadczy to o tym, że działania naprawcze podjęte przez spółkę, nie są wystarczające i nie przyniosły zamierzonego efektu, skutkując nienależytym wypełnieniem obowiązku przez jej pracowników wynikającym z art. 68 ust. 5 ustawy Prawo lotnicze.

W skardze wniesionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie spółka zarzuciła naruszenie następujących przepisów prawa:

- art. 7, art. 77 § 1, art. 80 k.p.a. poprzez niewyczerpujące rozpatrzenie materiału dowodowego oraz jego dowolną ocenę, wyrażające się zwłaszcza w ustaleniu, iż doszło do intencjonalnego naruszenia przez skarżącą poprzez błędne skierowanie pasażerów z samolotu, co doprowadziło do ominięcia kontroli granicznej, w sytuacji, gdy spółka przed zdarzeniem podejmowała czynności mające na celu niedopuszczenie do zdarzenia, tj. przeprowadzał szkolenia, w trakcie których zwracana była szczególna uwaga na właściwą segregację pasażerów, co zostało ujęte w wyjaśnieniach pracowników zaangażowanych w zdarzenie. Spółka wskazała na proaktywną postawę swoich pracowników, którzy zgłosili naruszenie do przedstawicieli Straży Granicznej oraz przyznali się do popełnionego błędu;

- art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. poprzez bezzasadne utrzymanie w mocy decyzji organu I instancji w sytuacji, gdy prawidłowe było uchylenie przedmiotowej decyzji.

- art. 209x ust. 2 ustawy Prawo lotnicze poprzez jego niewłaściwą wykładnię, polegającą na przyjęciu, że istniała podstawa do nałożenia kary pieniężnej za nieoddzielenie pasażerów lotów wewnętrznych od pasażerów innych lotów podlegających odprawie granicznej.

W oparciu o powyższe spółka wniosła o stwierdzenie nieważności zaskarżonej decyzji, ewentualnie jej uchylenie, oraz zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych.

Skarżąca podniosła, że jako agent obsługi naziemnej będąc świadomym wszelkich obowiązków nałożonych na nią przepisami prawa, niezwłocznie po zaistnieniu zdarzenia wprowadziła szereg działań korygujących oraz naprawczych, które miały realnie na celu wyeliminowanie wystąpienia podobnego incydentu w przyszłości. Obecnie planowanie oraz przydział sal przylotu odbywa się pod ścisłym nadzorem osób koordynujących. W ramach działań naprawczych spółka wydała pracownikom informacje w zakresie podziału pasażerów podróżujących z/do Schengen oraz non-Schengen, z którą to pracownicy się zapoznali. Nadto, zaistniałe zdarzenie zostało omówione z całym personelem. Jednocześnie spółka wskazała, że cały czas dokłada wszelkich starań w zakresie szkolenia pracowników dotyczących rozdzielania pasażerów na poszczególne strefy.

Zdaniem spółki, organ dokonując oceny materiału dowodowego, nie wziął pod uwagę, że spółka podjęła niezbędne działania celem zapobieżenia negatywnych konsekwencji w przyszłości. Zdaniem spółki stanowi to o wadliwości zaskarżonej decyzji.

W odpowiedzi na skargę Komendant Karpackiego Oddziału Straży Granicznej wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko zaprezentowane w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie, zważył co następuje:

Stosownie do art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz. U. z 2022 r. poz. 2492) w zw. z art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2023 r. poz. 259, dalej p.p.s.a.), sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, co oznacza, że sąd zobowiązany jest zbadać, czy organy administracji w toku postępowania nie naruszyły przepisów prawa materialnego w sposób, który miał wpływ na wynik sprawy, bądź przepisów postępowania w stopniu, który mógł mieć istotny wpływ na wynik sprawy, a także stosują środki określone w ustawie. Sąd administracyjny, zgodnie z art. 134 § 1 p.p.s.a., rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, z zastrzeżeniem art. 57a p.p.s.a.

Zdaniem Sądu skarga nie jest uzasadniona.

Pomiędzy stronami postępowania sądowoadministracyjnego spornym jest, czy istniały podstawy do nałożenia na skarżącą kary pieniężnej, określonej w art. 209x ust. 2 Prawa lotniczego. W tym sporze rację należy przyznać organowi.

Zgodnie z treścią art. 68 ust. 5 Prawa lotniczego, zarządzający lotniskiem, przewoźnik lotniczy lub agent obsługi naziemnej wykonujący czynności obsługi pasażerów i transportu między statkiem powietrznym a obiektami portu lotniczego, jest obowiązany skierować pasażerów do wyznaczonych części portu lotniczego, z uwzględnieniem wymogu oddzielenia pasażerów lotów wewnętrznych określonych w art. 2 pkt 3 rozporządzenia 2016/399/UE, niepodlegających odprawie granicznej, od pasażerów innych lotów podlegających odprawie granicznej według zasad określonych w załączniku nr VI pkt 2 do tego rozporządzenia. Z kolei z art. 209x ust. 2 Prawa lotniczego wynika, że zarządzający lotniskiem, przewoźnik lotniczy oraz agent obsługi naziemnej, który wbrew obowiązkowi określonemu w art. 68 ust. 5 nie skierował pasażerów do odpowiednich części portu lotniczego, podlega karze pieniężnej w wysokości 20 000 zł.

Wskazaną karę pieniężną nakłada w drodze decyzji administracyjnej komendant placówki Straży Granicznej właściwy dla miejsca położenia lotniska międzynarodowego, na którym jest utworzone lotnicze przejście graniczne (art. 209x ust. 3 Prawa lotniczego).

Skarżąca w pierwszej kolejności zarzuciła naruszenie art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a. Zdaniem skarżącej w tej sprawie organ odwoławczy nie wyjaśnił stanu faktycznego w sposób dokładny, niewyczerpująco rozpatrzył materiał dowodowy oraz dokonał dowolnej oceny tego materiału. Zarzucono w skardze, że organ odwoławczy ustalił, iż doszło do intencjonalnego naruszenia zasad wynikających z art. 68 ust. 5 Prawa lotniczego. Zwrócono przy tym uwagę na podejmowane przez skarżącą akty staranności, zarówno przed zdarzeniem jak i po nim, zmierzające do zapobieżenia wystąpienia tego rodzaj naruszenia. Brak jest jednak podstaw do przyjęcia, że organ odwoławczy dokonał ustalenia, że skarżąca intencjonalnie doprowadziła do naruszenia zakazu. Organ nie twierdził, że celem działania skarżącej było doprowadzenie do tego, że część pasażerów nie będzie podlegać kontroli granicznej. Wręcz przeciwnie organy uznały, że w tym konkretnym przypadku wystąpił błąd, będący efektem zaniedbania i tym samym nie uznano, że działanie pracowników skarżącej miało cechy świadomego, celowego działania. Równocześnie dokonano ustalenia, którzy pracownicy skarżącej dopuścili się tego błędu. W ramach dokonanych ustaleń faktycznych stwierdzono, że w dniu 20 lipca 2022 r. pracownicy skarżącej błędnie skierowali 104 osoby do tej części lotniska, w której nie przeprowadza się odprawy granicznej, w wyniku czego 104 osoby z łącznej liczby 154 pasażerów, nie zostały poddane kontroli granicznej. Skarżąca nie kwestionuje tych ustaleń organu, co więcej argumentuje, że pracownicy skarżącej zgłosili naruszenie przedstawicielom Straży Granicznej oraz przyznali się do popełnionego błędu. Organ odwoławczy nie kwestionował tego, że skarżąca przeprowadziła dla swych pracowników szkolenia w zakresie podziału kierunków Schengen oraz Non Schengen. Równocześnie organ wskazał, że zdarzenie z dnia 20 lipca 2022 r. wskazuje, że szkolenia te nie przyniosły oczekiwanego rezultatu. Trudno się z tym ustaleniem nie zgodzić, w sytuacji gdy fakt naruszenia jest oczywisty i gdy nie budzi wątpliwości, że celem szkoleń było zapobieżenie wystąpienia naruszeń w przyszłości. Jednakże w istocie ustalenia dotyczące tego, czy szkolenia miały miejsce, nie miały znaczenia dla rozstrzygnięcia sprawy, skoro fakt ich przeprowadzenia nie mógł uwolnić skarżącej od odpowiedzialności za dokonane naruszenie. W kontekście zarzutów skarżącej odnoszących się do naruszenia przepisów proceduralnych, podkreślenia wymaga, że zakres ustaleń faktycznych, do których poczynienia był obowiązany organ odwoławczy był zdeterminowany w pierwszej kolejności treścią art. 68 ust. 5 i art. 209x ust. 2 Prawa lotniczego, przy uwzględnieniu treści przepisów działu IVa k.p.a. – Administracyjne kary pieniężne. Stwierdzić należy, że zakres ustaleń faktycznych dokonanych przez organ odwoławczy w tej sprawie był właściwy i pozwolił na dokonanie oceny, że dyspozycja z art. 68 ust. 5 Prawa lotniczego nie została przez skarżącą spełniona. Przypomnieć należy, że z treści tego przepisu wynika obowiązek skierowania pasażerów do wyznaczonych części portu lotniczego, z uwzględnieniem wymogu oddzielenia pasażerów lotów wewnętrznych określonych w art. 2 pkt 3 rozporządzenia 2016/399/UE, niepodlegających odprawie granicznej, od pasażerów innych lotów podlegających odprawie granicznej według zasad określonych w załączniku nr VI pkt 2 do tego rozporządzenia. Z naruszeniem tego rodzaju obowiązku powiązano podleganie karze pieniężnej przez sprawcę naruszenia, co wynika z art. 209x Prawa lotniczego. Wskazane przepisy nie obejmują więc swym zakresem zagadnień związanych z prowadzeniem szkoleń czy też innego rodzaju aktami staranności, które mają w założeniu zapobiec wystąpieniu tego rodzaju naruszenia. Także w tej sprawie tego rodzaju ustalenia pozostawały bez znaczenia w kontekście treści przepisów działu IVa k.p.a. Za nieuzasadniony należy uznać także zarzut skarżącej, że organ winien uwzględnić w swej ocenie działania podejmowane przez skarżącą po zdarzeniu, zmierzające do realizacji obowiązku z art. 68 ust. 5 Prawa lotniczego.

Wobec powyższego należy uznać, że organ odwoławczy zasadnie ustalił, że skarżąca w dniu 20 lipca 2022 r. nie dopełniła obowiązku określonego w art. 68 ust. 5 Prawa lotniczego. Stwierdzić należy, że skarżąca w istocie nie kwestionuje samego faktu naruszenia tego przepisu, a jej zarzuty sprowadzają się do twierdzenia, że pomimo naruszenia nałożenie kary nie powinno mieć miejsca.

Rozważenia zatem wymaga, czy w ustalonym stanie faktycznym organ zasadnie zastosował art. 209x ust. 2 Prawa lotniczego. Skarżąca zarzuciła w skardze, że organ dokonał niewłaściwej wykładni tego przepisu, polegającej na przyjęciu, że istniała podstawa do nałożenia kary pieniężnej za nieoddzielenie pasażerów lotów wewnętrznych od pasażerów innych lotów podlegających odprawie granicznej. Z art. 209x ust. 2 Prawa lotniczego wynika, że karze podlega czyn polegający na tym, że zarządzający lotniskiem, przewoźnik lotniczy oraz agent obsługi naziemnej, nie skierował pasażerów do odpowiednich części portu lotniczego, wbrew obowiązkowi określonemu w art. 68 ust. 5 Prawa lotniczego. W ocenie Sądu organ odwoławczy słusznie uznał, że skarżąca dopuściła się tego czynu, będąc agentem obsługi naziemnej. Błędne skierowanie pasażerów nastąpiło w wyniku działania pracowników skarżącej, podjętego w trakcie wykonywania obowiązków pracowniczych. W tym konkretnym przypadku, wszelkie działania lub zaniechania pracowników obciążają skarżącą. Odpowiedzialność za czyn określony w art. 209x ust. 2 w zw. z art. 68 ust. 5 Prawa lotniczego nie została powiązana w jakikolwiek sposób z tym, czy agent obsługi naziemnej, przed czynem lub po jego zaistnieniu, podejmował działania zmierzające do realizacji obowiązku z art. 68 ust. 5. Wobec tego nieskutecznymi musiały okazać się te zarzuty skarżącej, które pozostawały poza hipotezą art. 209x ust. 2 Prawa lotniczego. Okoliczności egzoneracyjne, na które powołuje się skarżąca, w szczególności związane z faktem prowadzenia szkoleń przed zdarzeniem oraz intensyfikacji działań zmierzających do zapobieżenia powtórzenia się naruszenia w przyszłości już po zdarzeniu, nie znajdują uzasadnienia normatywnego w przepisach zarówno ustawy Prawo lotnicze, jak i przepisach działu IVa k.p.a.

W zakresie deliktu administracyjnego, który jest przedmiotem oceny w kontrolowanej sprawie w ustawie Prawo lotnicze, nie uregulowano zasad nakładania tej kary w sposób odrębny względem przepisów ustawy Kodeks postępowania administracyjnego. Wobec tego rolą Sądu było skontrolowanie, czy organ odwoławczy należycie zastosował w sprawie zarówno przepisy ustawy Prawo lotnicze jak i k.p.a. zawarte w dziale IVa – Administracyjne kary pieniężne, w tym w kontekście zarzutów skarżącej.

W pierwszej kolejności należy zwrócić uwagę na art. 189d k.p.a.:

Wymierzając administracyjną karę pieniężną, organ administracji publicznej bierze pod uwagę:

1) wagę i okoliczności naruszenia prawa, w szczególności potrzebę ochrony życia lub zdrowia, ochrony mienia w znacznych rozmiarach lub ochrony ważnego interesu publicznego lub wyjątkowo ważnego interesu strony oraz czas trwania tego naruszenia;

2) częstotliwość niedopełniania w przeszłości obowiązku albo naruszania zakazu tego samego rodzaju co niedopełnienie obowiązku albo naruszenie zakazu, w następstwie którego ma być nałożona kara;

3) uprzednie ukaranie za to samo zachowanie za przestępstwo, przestępstwo skarbowe, wykroczenie lub wykroczenie skarbowe;

4) stopień przyczynienia się strony, na którą jest nakładana administracyjna kara pieniężna, do powstania naruszenia prawa;

5) działania podjęte przez stronę dobrowolnie w celu uniknięcia skutków naruszenia prawa;

6) wysokość korzyści, którą strona osiągnęła, lub straty, której uniknęła;

7) w przypadku osoby fizycznej - warunki osobiste strony, na którą administracyjna kara pieniężna jest nakładana.

Kara pieniężna z art. 209x ust. 2 ustawy Prawo lotnicze jest karą oznaczoną bezwzględnie. Wobec tego w sprawie nie znajduje zastosowania art. 189d k.p.a., zawierający dyrektywy wymiaru administracyjnej kary pieniężnej. Przepis ten miałby zastosowanie w sprawie gdyby kara pieniężna została względnie oznaczona. Określenie w tym przypadku kary w sztywnej wysokości, wyklucza zastosowanie powołanego przepisu kodeksu postępowania administracyjnego.

Z kolei zgodnie z art. 189f k.p.a.:

§ 1. Organ administracji publicznej, w drodze decyzji, odstępuje od nałożenia administracyjnej kary pieniężnej i poprzestaje na pouczeniu, jeżeli:

1) waga naruszenia prawa jest znikoma, a strona zaprzestała naruszania prawa lub

2) za to samo zachowanie prawomocną decyzją na stronę została uprzednio nałożona administracyjna kara pieniężna przez inny uprawniony organ administracji publicznej lub strona została prawomocnie ukarana za wykroczenie lub wykroczenie skarbowe, lub prawomocnie skazana za przestępstwo lub przestępstwo skarbowe i uprzednia kara spełnia cele, dla których miałaby być nałożona administracyjna kara pieniężna.

§ 2. W przypadkach innych niż wymienione w § 1, jeżeli pozwoli to na spełnienie celów, dla których miałaby być nałożona administracyjna kara pieniężna, organ administracji publicznej, w drodze postanowienia, może wyznaczyć stronie termin do przedstawienia dowodów potwierdzających:

1) usunięcie naruszenia prawa lub

2) powiadomienie właściwych podmiotów o stwierdzonym naruszeniu prawa, określając termin i sposób powiadomienia.

§ 3. Organ administracji publicznej w przypadkach, o których mowa w § 2, odstępuje od nałożenia administracyjnej kary pieniężnej i poprzestaje na pouczeniu, jeżeli strona przedstawiła dowody, potwierdzające wykonanie postanowienia.

W ocenie Sądu zasadnie organ odwoławczy nie zastosował przepisów art. 189f k.p.a., wobec niespełnienia się przesłanek odstąpienia od nałożenia kary. W szczególności organ słusznie uznał, że w tym konkretnym przypadku brak jest podstaw do przyjęcia, że waga naruszenia prawa jest znikoma. Wadliwe działanie skarżącej skutkowało tym, że 104 osoby uniknęły kontroli granicznej. Organ odwoławczy słusznie powołał się na względy bezpieczeństwa państwa, zapewnienie porządku publicznego, zapobieganie nielegalnej migracji. Należy mieć na uwadze, że w tej sprawie nie wystąpił przypadek, w którym istniało jedynie potencjalne zagrożenie, iż kontrola nie dojdzie do skutku, lecz przypadek, w którym kontroli nie przeprowadzono i nie było możliwe powtórzenie tej czynności w odniesieniu do tych pasażerów. Dodatkowo należy mieć na względzie okoliczność, że nie był to pierwszy przypadek naruszenia art. 68 ust. 5 Prawa lotniczego, skoro także w dniu 17 czerwca 2019 r. skarżąca nie zagwarantowała skierowania trzech pasażerów do właściwej strefy. Następnie w tym konkretnym przypadku skarżąca nie dysponowała możliwością usunięcia naruszenia prawa (zdarzenie miało charakter nieciągły), co wykluczało zastosowanie art. 189f § 2 pkt 1 k.p.a. i odstąpienie od nałożenia kary i poprzestanie na pouczeniu.

Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 151 p.p.s.a., Sąd oddalił skargę jako bezzasadną.