Wyrok WSA w Łodzi, sygn. akt I SA/Łd 861/22
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi
Data orzeczenia: 2023-05-29 00:00:00+02:00 (orzeczenie nieprawomocne)
Symbol z opisem: 6110 Podatek od towarów i usług
Hasła tematyczne: Podatek od towarów i usług
Podatkowe postępowanie
Skarżony organ: Dyrektor Izby Administracji Skarbowej
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 86 ust. 1 , art. 88 ust. 3a pkt 4 lit. a
journal: Dz.U. 2011 nr 177 poz 1054
law: Ustawa z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział I w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Cezary Koziński Sędziowie: Sędzia NSA Paweł Janicki (spr.) Asesor WSA Grzegorz Potiopa Protokolant: Starszy specjalista Małgorzata Kowalczyk po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 29 maja 2023 r. sprawy ze skargi M. D. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Łodzi z dnia 19 września 2022 r. nr 1001-IOD-1.4103.4.2022.17/U14/MP w przedmiocie podatku od towarów i usług za poszczególne miesiące 2016 roku oddala skargę.


UZASADNIENIE

Pismem z 31 października 2022 r. M. D. wniosła skargę na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Łodzi z 19 września 2022 r. utrzymującą w mocy decyzję organu I instancji w przedmiocie podatku od towarów i usług za poszczególne miesiące 2016 r.

Z akt sprawy wynika, że Naczelnik Urzędu Skarbowego Łódź - Widzew przeprowadził wobec M. D. z tytułu prowadzonej działalności gospodarczej kontrolę podatkową, a następnie postępowanie podatkowe w zakresie podatku od towarów i usług za miesiące od stycznia do grudnia 2016 r. W wyniku dokonanych ustaleń organ I instancji stwierdził, że faktury zaewidencjonowane w rejestrach nabyć za badany okres w których jako wystawcy widnieją: B Sp. z o.o., K Sp. z o.o., A Sp z o.o., B1 Sp. z o.o., G Sp. z o.o., A1 Sp. z o.o., B2 Sp.z o.o., C Sp.z o.o., G1 Sp. z o.o. nie odzwierciedlają rzeczywistych transakcji gospodarczych. W konsekwencji wystawione przez te podmioty faktury w ocenie organu I instancji nie stanowiły zgodnie z art. 88 ust. 3a pkt 4 lit. a ustawy z 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (t.j. Dz.U. z 2011 r. Nr 177, poz. 1054 ze zm.) podstawy do obniżenia podatku należnego.

Z uwagi na stwierdzone nieprawidłowości organ I instancji decyzją z 16 września 2021 r. określił podatniczce zobowiązanie podatkowe w podatku od towarów i usług za: styczeń 2016 r. w kwocie 77.860,00 zł luty 2016 r. w kwocie 79.423,00 zł marzec 2016 r. w kwocie 99.955,00 zł kwiecień 2016 r. w kwocie 129.503,00 zł maj 2016 r. w kwocie 138.249,00 zł czerwiec 2016 r. w kwocie 187.876,00 zł lipiec 2016 r. w kwocie 153.243,00 zł sierpień 2016 r. w kwocie 162.961,00 zł wrzesień 2016 r. w kwocie 170.353,00 zł październik 2016 r. w kwocie 180.936,00 zł listopad 2016 r. w kwocie 159.883,00 zł grudzień 2016 r. w kwocie 161.124,00 zł.

W wyniku rozpatrzenia wniesionego odwołania decyzją z 19 września 2022 r. Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w Łodzi w oparciu o art. art. 233 § 1 pkt 2 lit. a ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (t.j. Dz.U. z 2021 r., poz. 1540 ze zm., dalej "O.p.") postanowił uchylić ww. decyzję w części dotyczącej zobowiązania podatkowego strony za październik 2016 r. i w tej części określił zobowiązanie podatkowe w podatku od towarów i usług za październik 2016 r. w kwocie 180.668,00 zł, zaś w pozostałej części utrzymał w mocy rozstrzygnięcie organu I instancji.

W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy odniósł się w pierwszej kolejności do kwestii związanych z upływem terminu przedawnienia zobowiązania podatkowego strony. Organ wyjaśnił, że mając na względzie nieprawidłowości ujawnione w toku kontroli podatkowej oraz postępowania podatkowego Naczelnik Urzędu Skarbowego Łódź-Widzew uznał, że zachodzi obawa niewykonania przyszłych zobowiązań podatkowych i 31 lipca 2019 r. wydał decyzję orzekającą o zabezpieczeniu na majątku strony zobowiązań w podatku od towarów i usług za okres od stycznia do grudnia 2016 r. W oparciu o ww. decyzję wystawione zostały zarządzenia zabezpieczenia o wskazanych numerach, które doręczono zobowiązanej 2 sierpnia, 2019 r., co spowodowało zawieszenie biegu terminu przedawnienia zgodnie z art. 70 § 6 pkt 4 O.p. Ponadto organ wskazał, że podatniczka została również skutecznie zawiadomiona o zawieszeniu biegu terminu przedawnienia na podstawie art. 70c O.p. pismem z 28 października 2020 r., doręczonym 13 listopada 2020 r. w trybie art. 150 § 4 O.p. w związku z wszczęciem wobec niej postępowania o przestępstwo skarbowe.

Odnosząc się natomiast do zakwestionowania stronie możliwości odliczenia podatku naliczonego wynikającego z faktur wystawionych przez ww. spółki z ograniczoną odpowiedzialnością organ wskazał w pierwszej kolejności, że z poczynionych ustaleń wynika, iż B Sp. z o.o. posiadała fikcyjny adres prowadzenia działalności gospodarczej (pod tym samym adresem działała też K Sp. z o.o.), według systemu VIES podmiot ten nie dokonywał wewnątrzwspólnotowych nabyć i dostaw towarów, nie figurował też w bazie systemów informatycznych służby celnej, ani ZUS. Zgromadzony materiał dowodowy wskazuje, że B Sp. z o.o. powstała w celu pełnienia roli tzw. "słupa", w 2015 r. nie prowadziła działalności gospodarczej, nie realizowała dostaw towarów i świadczenia usług oraz nie dokonywała nabyć towarów i usług. Natomiast tworząc pozory wykonywania działalności gospodarczej oraz występując jako zarejestrowany podatnik podatku od towarów i usług wprowadziła do obiegu gospodarczego faktury niedokumentujące czynności nimi określonych, w treści których wykazała kwoty podatku od towarów i usług. Ustalono również, że do aktu założycielskiego spółki został zgłoszony fikcyjny adres pobytu zarówno prezesa, jaki wspólnika tego podmiotu. Ponadto wskazano na fikcyjność rozliczeń finansowych z tytułu wystawionych faktur wobec posługiwania się fałszywym numerem rachunku bankowego. W konsekwencji powyższych ustaleń decyzjami z 30 marca 2016 r. Dyrektor UKS w Bydgoszczy orzekł o obowiązku zapłaty o którym mowa w art. 108 ust. 1 ustawy o podatku od towarów i usług, z tytułu wystawionych faktur VAT przez B Sp. z o.o.. Ustalono także, że spółka nie złożyła zeznania podatkowego CIT-8 oraz sprawozdania finansowego za 2016 rok, złożyła natomiast dwie deklaracje zerowe VAT-7 za styczeń i luty 2016 r., zaś w marcu i maju 2016 r. korekty deklaracji odpowiednio za styczeń 2016 r. i luty 2016 r. w których wykazała kilkusettysięczne nabycia i minimalnie mniejsze dostawy. Z dniem 18 maja 2016 r. spółka została wykreślona z rejestru podatników VAT.

W odniesieniu do K Sp. z o.o. ustalono, że podobnie jak w przypadku spółki B adres siedziby spółki w W., jak też adres powierzchni magazynowej był fikcyjny. W 2016 r. spółka ta nie zatrudniała pracowników oraz nie złożyła zeznania rocznego CIT-8 za 2016 r. oraz sprawozdania finansowego za ten okres. Spółka nie podejmowała też korespondencji. Ponadto organy podatkowe ustaliły, że pierwszą, zerową deklarację VAT-7 spółka złożyła za maj 2015 r., natomiast w deklaracji za czerwiec 2015 r. wykazała dostawę towarów i świadczenia usług oraz nabycia w zbliżonej wysokości ponad milion zł. Podobnie przedstawiają się deklaracje VAT-7 złożone za okres od stycznia do grudnia 2016 r. z wyjątkiem kwietnia za który nie złożono deklaracji. Wartości dostaw i nabyć w poszczególnych miesiącach przekraczały kwoty dwóch milionów zł. W ocenie organu odwoławczego mało prawdopodobnym jest, aby spółka z kapitałem 50.000,00 zł, która nie zatrudniała pracowników, osiągnęła na początku swojej działalności obroty rzędu miliona złotych.

W odniesieniu do A Sp. z o.o. ustalono, że spółka ta również nie zatrudniała w 2016 r. pracowników, nie posiadała zaplecza magazynowego, nie złożyła zeznania rocznego CIT-8 za 2016 r. oraz sprawozdania finansowego za ten okres. W złożonych deklaracjach VAT-7 za okres od stycznia do sierpnia 2016 r. spółka wykazała wielomilionowe obroty i nabycia. Spółka nie wskazała adresu prowadzonej działalności oraz jak ustalono wtoku postępowania posługiwała się fakturami wystawionymi przez nierzetelnych dostawców. W rezultacie dokonanych ustaleń Dyrektor UKS w Bydgoszczy wydał wobec spółki A decyzję w trybie art. 108 ustawy o VAT, określającą wysokość zobowiązań podatkowych za 2015 rok.

W odniesieniu do B1 Sp. z o.o. na podstawie zebranego materiału dowodowego ustalono, że spółka ta dokonywała jedynie czynności formalnych, polegających na zgłoszeniu działalności gospodarczej do odpowiednich urzędów i uzyskania stosownych dokumentów mających uprawdopodobnić legalne prowadzenie działalności gospodarczej. W konsekwencji Dyrektor UKS w Bydgoszczy decyzją 29 marca 2016 r. określił Spółce B1 zobowiązanie podatkowe, o którym mowa w art. 108 ust. 1 ustawy o podatku od towarów i usług, za okres od kwietnia do czerwca 2015 r. Ponadto ustalono, że również i ta spółka w 2016 r. nie zatrudniała pracowników, nie złożyła zeznania CIT-8 za 2016 r., ani nie dysponowała dokumentacją mogąca potwierdzić przeprowadzenie transakcji z M. D.. Dodatkowo podkreślono brak operacji na rachunku bankowym spółki, a ponadto organ wskazał na nieuzasadnione dysproporcje między nabyciami i sprzedażą deklarowanymi przez ten podmiot za poszczególne okresy 2016 roku.

Ustalono również, że G Sp z o.o. nie podejmowała korespondencji kierowanej przez organy na adres jej siedziby. Czynności sprawdzające wykazały, ze adres tego podmiotu, to tzw. biuro wirtualne, pod którym zarejestrowano siedzibę i zgłoszono działalność wielu firm. Prezes spółki nie figuruje w Krajowym Zbiorze Rejestrów, Ewidencji Wykazu ds. Cudzoziemców. Ponadto również i ta spółka nie złożyła zeznania rocznego CIT-8 za 2016 r., nie zatrudniała pracowników, ani deklaracji VAT-7 za styczeń-luty 2016 r. Natomiast za okres od marca do grudnia 2016 r. w deklaracjach VAT-7 wykazywała nabycia i dostawy na wielomilionowym poziomie, jednocześnie wykazują do zapłaty minimalny podatek. Podatniczka w toku postępowania, podobnie jak w odniesieniu do pozostałych podmiotów, nie potrafiła wskazać żadnych szczegółów dotyczących transakcji zawieranych z tymi spółkami. Analogiczne ustalenia odnoszą się do A1 Sp. z o.o., B2 Sp. z o.o. oraz C Sp. z o.o. oraz G1 Sp z o.o. i M. Spółki te nie składały deklaracji CIT-8 za 2016 r., nie zatrudniały pracowników, nie można było się z nimi skontaktować, dysponowały jedynie kapitałem nie większym niż 50.000 zł, lecz wykazywały obroty na wielomilionowym poziomie. Podatniczka nie była również w stanie i w tym przypadku, wskazać jakichkolwiek szczegółów dotyczących zawieranych transakcji.

Na podstawie zebranego materiału dowodowego organ odwoławczy uwzględnił natomiast podatek wynikający z faktury wystawionej Y Sp. z o.o. Ustalono, że spółka ta zatrudniała czterech pracowników, dysponowała powierzchnią magazynową oraz w wyniku korespondencji prowadzonej z organem podatkowym potwierdziła transakcję zawartą z podatniczką. Ustalenia te stały się podstawą do uchylenia decyzji organu I instancji w zakresie października 2016 r. i ponownego określenia stronie wysokości zobowiązania za ten miesiąc.

Biorąc pod uwagę powyższe ustalenia organ odwoławczy podzielił stanowisko wyrażone w decyzji organu I instancji, na podstawie art. 88 ust. 3a pkt 4 lit. a ustawy o VAT, że sporne faktury wystawione przez B Sp. z o.o., K Sp. z o. o., A Sp. z o.o., B1 Sp. z o.o., G Sp. z o.o., A1 Sp. z o.o., B2 Sp. z o.o., C Sp. z o.o., G1 Sp. z o.o. nie przedstawiają rzeczywistych transakcji (pomiędzy podmiotami wyszczególnionymi na tych fakturach).

Odnosząc się do dokonanej przez organ I instancji analizy przestrzegania przez stronę zasad należytej staranności kupieckiej Dyrektor podzielił stanowisko wyrażone w decyzji z 16 września 2021 r., że zapoznanie się wybiórczo z dokumentami rejestracyjnymi, czy podmiot figuruje czy też nie w Krajowym Rejestrze Sądowym - nie wypełnia badanej przesłanki należytej staranności do uznania prawa do odliczenia podatku naliczonego, bowiem nie przesądza, że dana firma miała możliwości prowadzenia działalności w branży narażonej na nadużycia podatkowe.

W ocenie Dyrektora zawodowy charakter prowadzonej przez stronę działalności uzasadnia zwiększone oczekiwania co do skrupulatności i rzetelności działań, a także zapobieganiu potencjalnym oszustwom i zdolności przewidywania., zwłaszcza wobec powszechnej już w świadomości społecznej w 2016 r. wiedzy, o mających miejsce w W. działaniach o charakterze przestępczym, obejmujących prowadzenie działalności gospodarczej w tzw. szarej strefie.

Ponadto DIAS w Łodzi wskazał, że w związku z faktem, iż ewidencje zakupów VAT za 2016 r. nie zawierają prawidłowych danych dotyczących podstawy opodatkowania okazały się nierzetelne, co spowodowało, że nie mogły zostać uznane za dowód w postępowaniu podatkowym, zgodnie z art. 193 § 4 i § 6 w związku z art. 3 pkt 4 O.p. Prawidłowe okazały się również ustalenia odnoszące się do ustalenia podstawy opodatkowania w oparciu o art. 23 § 2 pkt 2 O.p., ponieważ pozostałe dane wynikające z rejestrów dostaw i nabyć uzupełnione dowodami uzyskanymi w toku postępowania pozwalały na prawidłowe określenie zobowiązania w podatku od towarów i usług.

Odnosząc się z kolei do odmowy uznania za wewnątrzwspólnotową dostawę towarów transakcji wynikających z faktur [...] i [...] organ stanął na stanowisku, że niezachowanie należytej staranności przez stronę jako dostawcę i niedopełnienie niezbędnych formalności (brak na dokumentach informacji o rodzaju i numerach środków transportu, braku dat potwierdzenia dokonanych dostaw oraz podpisów odbiorców potwierdzających przyjęcia dostawy) nie daje prawa do skorzystania z preferencyjnej stawki 0% dla ww. dostaw. Powinny być one zatem opodatkowane na zasadach ogólnych, zgodnie z przepisem 146a pkt 1 ustawy o podatku od towarów i usług, z zastosowaniem stawki 23%.

Odnośnie braku zaewidencjonowania częściowego obrotu pochodzącego z działalności gospodarczej organ uznał za niewiarygodne twierdzenia strony, że środki wpłacane na rachunki bankowe pochodziły ze świadczenia usług seksualnych. W ocenie Dyrektora uzasadnione było stanowisko organu I instancji o kreowaniu przez stronę stanu faktycznego oraz ukształtowaniu i ukierunkowaniu argumentacji w dążeniu do poprawy sytuacji procesowej. Powołanie tego rodzaju procederu miało wskazywać na uzyskiwanie dochodów nie podlegających opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych, a to w związku z treścią art. 6 pkt 2 ustawy o podatku od towarów i usług, zgodnie z którym przepisów tej ustawy nie stosuje się do czynności, które nie mogą być przedmiotem prawnie skutecznej umowy.

W skardze do sądu administracyjnego M. D. wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu I instancji oraz umorzenie postępowania w sprawie, ewentualnie o przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania organowi pierwszej instancji.

Zaskarżonej decyzji zarzuciła:

I. rażące naruszenie przepisów postępowania mające istoty wpływ na wynik sprawy, a mianowicie: a) art. 210 § 4 w zw. z art. 124, art. 127 i art. 121 § 1 O.p. polegający na braku wyjaśnienia stronie zasadności przesłanek, którymi kierował się organ podatkowy przy załatwieniu sprawy, a także na braku ponownego, merytorycznego rozpatrzenia i rozstrzygnięcia sprawy we wszystkich jej aspektach, w szczególności poprzez nieustosunkowanie się do każdego dowodu zgromadzonego w sprawie i wskazania z jakich powodów organ uznał określone dowody za wiarogodne, a innym takiej wiarygodności odmawia, a nadto poprzez ograniczenie uzasadnienia prawnego jedynie do treści przepisów prawa podatkowego;

b) art. 122 w zw. z art. 187 § 1 w zw. z art. 191 O.p. poprzez niedołożenie przez Organ wszelkich niezbędnych działań w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz załatwienia sprawy, wyrażające się w dowolnej, a nie swobodnej ocenie materiału dowodowego, sprzecznej z zasadami prawidłowego rozumowania i wskazania doświadczenia życiowego, w szczególności poprzez: uznanie za niewiarygodne zeznania złożone przez M. D. w zakresie pochodzenia środków wpłacanych na rachunek bankowy, a nadto w zakresie współpracy z kontrahentami — bez wskazania racjonalnych powodów, które podważałyby wiarygodność depozycji strony, których treść odpowiada okolicznościom faktycznym i jest zgodna ze źródłem pochodzenia środków oraz przebiegiem transakcji pomiędzy dostawcami towarów handlowych, nieustosunkowanie się oraz niewykazanie w uzasadnieniu skarżonej decyzji kwestii związanej z dobrą wiarą w sytuacji, gdy podatnikowi zarzucany jest jej udział w transakcjach mających na celu oszustwo podatkowe w celu nadużycia w zakresie rozliczeń VAT; dokonanie dowolnej oceny materiału dowodowego, naruszenie granic swobodnej oceny dowodów oraz przyjęcie w sposób dowolny, że Skarżąca nie dochowała należytej staranności, a w rezultacie działała ze świadomością, iż transakcje w których uczestniczył stanowiły nadużycie;

c) art. 123 § 1 O.p. poprzez oparcie przez organ swoich twierdzeń na podstawie decyzji stwierdzających istnienie oszustwa w zakresie VAT popełnionego przez kontrahentów podatnika, na które skarżąca nie miała żadnego wpływu, bowiem strona nie miała możliwości zapoznania się z dowodami pochodzącymi z powiązanych postępowań administracyjnych, przez co została pozbawiona prawa do użytecznego zakwestionowania w trakcie toczącego się postępowania przedmiotowych ustaleń.

W konsekwencji naruszenie ww. przepisów skarżąca zarzuciła również:

II. błąd w ustaleniach faktycznych polegający na niezasadnym i niewynikającym z zebranego w sprawie materiału dowodowego przekonania, że: strona nie zachowała należytej staranności w zakresie współpracy i dokonywania transakcji z B Sp. z o.o., K Sp. z o.o., A Sp. z o.o., B1 Sp. z o.o., G Sp. z o.o., A1 Sp. z o.o., B2 Sp. z o.o., C Sp. z o.o., G1 Sp. z o.o.; strona wiedziała lub co najmniej powinna wiedzieć, że uczestniczy w oszustwie poprzez ewidencjonowanie faktur VAT niedokumentujących rzeczywistych transakcji; strona nie przedłożyła rzetelnych dokumentów i dowodów potwierdzających wewnątrzwspólnotowej dostawy towaru; strona posiadała towar niewiadomego pochodzenia; strona nie miała prawa zastosować stawki 0% dla wewnątrzwspólnotowych dostaw, a także bezprawnie obniżyła podatek należny o podatek naliczony wynikających z faktur wystawionych przez B Sp. z o.o., K Sp. z o.o., A Sp. z o.o, B1 Sp. z o.o, G Sp. z o.o, A1 Sp. z o.o, B2 Sp. z o.o, C Sp. z o.o, G1 Sp. z o.o, twierdząc, że wystawione faktury na zakup towarów w postaci m.in. tekstyliów nie odzwierciedlają rzeczywistych dostaw i odbioru towarów;

a także naruszenie przepisów prawa materialnego, tj.:

a) art. 70 § 6 pkt 1 w zw. z art. 70c w zw. z art. 121 O.p. poprzez jego błędną wykładnię podlegającą na uznaniu, że w sprawie doszło do zawieszenia biegu terminu przedawnienia zobowiązania podatkowego wskutek wszczęcia postępowania karnoskarbowego, podczas gdy prawidłowa wykładnia tego przepisu prowadzi do wniosku, że skutek ten wywołuje jedynie wszczęcie postępowania karnego, które jest merytorycznie uzasadnione, nie zaś ukierunkowane wyłącznie na zawieszenie biegu terminu przedawnienia;

b) art. 86 ust. 1 w zw. z art. 88 ust. 3a pkt 4 lit. a ustawy o podatku od towarów i usług poprzez błędną wykładnię tj. przyjęcie, że prawo do odliczenia zależy od zachowania ostrożności przez podatnika, polegającej na każdorazowej weryfikacji kontrahentów z pomocą narzędzi przewidzianych m.in. w art. 96 ust. 13 ww. ustawy, czy podejmującego od samego początku wszelkie możliwe działania, aby upewniać się czy transakcje w których uczestniczy nie wiążą się z przestępstwem;

c) art. 109 ust. 3 ustawy o podatku od towarów i usług poprzez uznanie, iż podatnik prowadził ewidencję w sposób sprzeczny z wymaganiami wspomnianego przepisu i nie zawierała ona danych niezbędnych do określenia przedmiotu i podstawy opodatkowania, wysokości kwoty podatku należnego, kwoty podatku naliczonego obniżającej kwotę podatku należnego, w tym także danych służących do identyfikacji transakcji wskazanych we wspomnianym przepisie.

W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w Łodzi wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje.

Skarga nie jest zasadna.

W pierwszej kolejności należy odnieść się do zarzutu przedawnienia spornych zobowiązań.

Zarzut ten nie jest trafny z dwóch powodów. Po pierwsze przed upływem przedawnienia, bo w dniu 2 sierpnia 2019r. doręczono skarżącej zarządzenia zabezpieczenia, będące pokłosiem decyzji z dnia 31 lipca 2019r. o zabezpieczeniu zobowiązań za miesiące 01-12 2016r.

Zgodnie z art. 70 § 6 punkt 5 O.p. bieg terminu przedawnienia zobowiązania podatkowego nie rozpoczyna się, a rozpoczęty ulega zawieszeniu, z dniem doręczenia zarządzenia zabezpieczenia w trybie przepisów o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. Tak więc w rozpoznawanej sprawie z dniem 2 sierpnia 2019r. nastąpiło zawieszenie biegu przedawnienia spornych zobowiązań.

Po wtóre w dniu 7 października 2020r. zostało wszczęte postepowanie o przestępstwo skarbowe z art. 56 § 1 kks i innych dotyczących zobowiązań w podatku VAT za 01-12 2016r. Skarżąca została zawiadomiona o powyższym w myśl art. 70c O.p. w dniu 13 listopada 2020r., to jest przed upływem przedawnienia.

Myli się przy tym autor skargi stwierdzając, że postępowanie karne skarbowe wszczęto blisko terminu przedawnienia, co wzmacniać ma tezę skargi o instrumentalnym charakterze wszczęcia tego postępowania. Przedawnienie zobowiązań w podatku VAT za okresy od stycznia do listopada 2016r. co do zasady następowało z upływem 31 grudnia 2021r., a grudnia 2016r. z 31 grudnia 2022r. Zatem omawiane wszczęcie postępowania nastąpiło odpowiednio ponad rok i 2 miesiące oraz 2 lata i 2 miesiące przed upływem przedawnienia. Trudno zatem uznać, że wszczęcie to nastąpiło blisko terminu przedawnienia. W konsekwencji brak jest podstaw do uznania, że miało ono charakter instrumentalny, tym bardziej, że organ przedstawił w zaskarżonej decyzji i piśmie z dnia 18 stycznia 2021r. przedsięwzięte w jego ramach czynności. Wprawdzie miały one w większości charakter formalny, lecz w ich świetle nie sposób przyjąć, że jedynym lub dominującym celem organu było zahamowanie biegu przedawnienia. Teza ta staje się oczywista, jeśli wziąć pod uwagę, że już uprzednio, bo z dniem doręczenia zarządzeń zabezpieczenia, o czym była mowa wyżej, bieg przedawnienia został zawieszony.

W tej sytuacji zarzut przedawnienia należy uznać za niezasadny.

W zakresie odmowy odliczenia podatku naliczonego wynikającego z faktur wystawionych 9 spółek z ograniczoną odpowiedzialnością z tytułu zakupu towarów na targowiskach w W. należy wskazać co następuje.

Jak ustaliły organy spółka B zgłosiła fikcyjny adres prowadzonej działalności i numer rachunku bankowego, niemożliwe było nawiązanie kontaktu z przedstawicielami spółki i dokonanie oględzin pomieszczeń podmiotu. Dzięki zakrojonemu na szeroką skalę postępowaniu wyjaśniającemu ustalono, że brak jest dowodów nabywania przez spółkę B towarów handlowych zarówno na terenie Polski oraz UE jak również kosztów prowadzenia działalności gospodarczej.

W tej sytuacji uprawnione jest twierdzenie organu, że faktury wystawione przez wymienioną spółkę nie dokumentują rzeczywistych transakcji, gdyż w istocie nie prowadziła ona realnej działalności gospodarczej. Sama okoliczność, że spółka wynajmowała pomieszczenie o powierzchni 30 m2 nie zmienia powyższej oceny. Z kolei istotnym potwierdzeniem stanowiska organów są ostateczne decyzje wydane w stosunku do spółki w trybie art. 108 ust. 1 ustawy o VAT w zakresie poszczególnych okresów rozliczeniowych roku 2015.

Jeśli chodzi o spółkę K, to również i ten podmiot wskazał fikcyjny adres prowadzenia działalności i powierzchni magazynowej. Spółka nie podejmowała korespondencji od organów, co uniemożliwiło weryfikację transakcji z firmą skarżącej. Również skarżąca nie była w stanie podać jakichkolwiek danych dotyczących wymienionej spółki.

Za trafne uznać należy stwierdzenie organu, iż nieprawdopodobnym jest, by podmiot bez zaplecza kadrowego i materialnego (kapitał 50.000 zł) mógł generować obroty rzędu miliona złotych miesięcznie na początku swej działalności.

W tej sytuacji za zasadne uznać należy stwierdzeni organu, że faktury spółki K nie dokumentują rzeczywistych transakcji i nie stanowią podstawy do obniżenia podatku należnego przez skarżącą.

W toku postępowań kontrolnych ujawniono, że spółka A nie wskazała adresu prowadzenia działalności, co uniemożliwiło weryfikację transakcji ze skarżącą. Organy wykazały, że spółka A posługiwała się fakturami zakupu wystawionymi przez nierzetelnych dostawców, Potwierdzeniem nierzetelnej działalności spółki A okazała się ostateczna decyzja wydana w trybie art. 108 ust. 1 za poszczególne okresy rozliczeniowe roku 2015. Podobnie jak wymienione wyżej podmioty spółka A nie zatrudniała pracowników, nie posiadała ujawnionego zaplecza magazynowego, co poddaje w wątpliwość możliwość generowania znacznych obrotów. Także zatem i w tym przypadku stanowisko organów o pozbawieniu skarżącej prawa do odliczenia VAT z faktur spółki A zasługuje na akceptację.

Spółka B1 podobnie jak podmioty opisane wyżej nie przedstawiła na żądanie organów dokumentacji związanej z transakcjami ze skarżącą, nie złożyła zeznania CIT – 8 za 2016 rok i nie zatrudniała pracowników. Pracownicy organu nie byli w stanie odnaleźć siedziby spółki. Ponadto na jedynym rachunku bankowym spółki nie odnotowano żadnych operacji. Z kolei obroty spółki w poszczególnych miesiącach 2016r. wykazywały rażące i nieuzasadnione dysproporcje. Rację zatem należy przyznać organom, że faktury wystawione przez tę spółkę nie dokumentowały rzeczywistych transakcji.

Transakcje ze spółkami G , A1, B2, C, G1 i M posiadają wspólny mianownik w postaci braku możliwości skontaktowania się z ich przedstawicielami i weryfikacji transakcji podejmowanych ze skarżącą. Z drugiej strony skarżąca w swych wyjaśnieniach nie pamiętała okoliczności, w jakich dochodziło do transakcji z wymienionymi podmiotami, nie potrafiła odnaleźć i opisać boksów, w których miało dochodzić do dostaw towarów, ani osób, od których kupowała towar. Dodatkowo nie posiadała żadnych danych dotyczących wymienionych kontrahentów, które pozwalałyby potwierdzić, że poszczególne transakcje miały rzeczywisty charakter. Nie może więc dziwić stanowisko organów odmawiające prawa do pomniejszenia przez skarżącą podatku należnego o podatek naliczony wynikający ze spornych faktur.

Powyższy pogląd potwierdza doskonale stanowisko organu odwoławczego, który uwzględnił podatek wynikający z faktury wystawionej przez spółkę Y. W tym przypadku podstawą rozstrzygnięcia organu odwoławczego stała się możliwość ustalenia rzeczywistego adresu spółki, możliwość korespondencji ze spółką, która potwierdziła przebieg transakcji wynikający z faktury oraz fakt, że deklarowała ona zatrudnienie 4 pracowników, co bez wątpienia wzmacnia wiarygodność jej jako podmiotu prowadzącego rzeczywistą działalność.

W tej sytuacji nasuwa się uwaga ogólna, że prawu każdego przedsiębiorcy do zawierania transakcji odpowiada uprawnienie organów podatkowych do kontrolowania rzeczywistego przebiegu tychże w sytuacji żądania obniżenia podatku należnego. Obowiązek należytego udokumentowania zakupu towarów, nie tylko poprzez posiadanie faktur, lecz także danych dotyczących nabywanego towaru, jak również dostawcy leży zatem w interesie podatnika. Brak takiego udokumentowania, w okolicznościach takich jak w rozpoznawanej sprawie uprawnia organy podatkowe do kwestionowania prawa do odliczenia podatku VAT.

Brak jest też podstaw by przyjąć za uprawnione twierdzenia strony o tym, że skarżąca zachowała tzw. należytą staranność kupiecką zawierając kwestionowane transakcje.

W pierwszym rzędzie należy zauważyć, że przepisy prawa podatkowego obowiązują na terenie całej Polski niezależnie od tego, czy dostawy towarów lub świadczenie usług odbywają się na terenie targowisk, sklepów, czy w innych prawem dopuszczonych miejscach. W każdym z nich przedsiębiorcy we własnym dobrze pojętym interesie są obowiązani do zachowania należytej staranności kupieckiej. Pojęcie to definiuje się jako wyższy poziom sumienności, dokładności, fachową wiedzę przedsiębiorcy na temat branży, w której działa i obowiązujących przepisów prawa, w tym przepisów prawa podatkowego.

Odniesienie tak rozumianej należytej staranności do przedstawionych przez skarżącą okoliczności spornych transakcji nakazuje uznać za uzasadnione stanowisko organów o braku dobrej wiary skarżącej. Organy wskazały cały szereg okoliczności, które winny wzmóc ostrożność skarżącej i wzbudzić wątpliwości co do rzetelności dostawców.

I tak wybierając towar skarżąca nie wiedziała do jakiej firmy należy tenże, gdyż na boksach brak było oznaczeń nazw firmowych, nie wiedziała także jaką firmę reprezentuje osoba, z którą negocjuje, jakie zajmuje stanowisko i czy ma prawo wystawiać faktury. Skarżąca nie żądała okazywania nr NIP , wpisu do rejestru Regon oraz statusu podatnika VAT, nie pytała o pochodzenie towaru "gdyż sprzedawcy nie lubili jak się o to pytało". Nie budziła wątpliwości skarżącej okoliczność, że znaczna część firm – dostawców posiada ten sam adres, nie znała kondycji firm, tego czy zatrudniają pracowników oraz czy posiadają zaplecze magazynowe i techniczne. Bez sprzeciwu realizowała transakcje płacąc za towar gotówką i to w znacznych kwotach, co bez wątpienia obniża ich wiarygodność Słowem dopuszczała ewentualność nabywania towaru niewiadomego pochodzenia.

Powyższe okoliczności uprawniały zatem organy podatkowe do przyjęcia, że skarżąca nie zachowała należytej staranności przy zawieraniu spornych transakcji, wobec czego nie może powoływać się na swą dobrą wiarę.

Przechodząc do oceny odmowy uznania za wewnątrzwspólnotową dostawę towarów transakcji wynikających z faktur [...] i [...] godzi się przypomnieć, że istotą art. 42 ustawy o VAT jest konieczność wykazania przez podatnika danych świadczących, że towar będący przedmiotem dostawy z całą pewnością został wywieziony z Polski do innego kraju członkowskiego. W przypadku obu wymienionych faktur organy dostrzegły brak potwierdzenia odbioru towaru. Faktury te nie zawierają choćby pieczątki lub podpisu nabywcy. Z kolei skarżąca nie przedstawiła w tej materii innych dowodów, które mogły by ten brak wypełnić. W związku z tym uznać należy, że nie zostały spełnione warunki do zastosowania stawki uprzywilejowanej podatku VAT przypisanej WDT.

Należy także uznać za zasadne stanowisko organów polegające na przypisaniu skarżącej braku zaewidencjonowania częściowego obrotu pochodzącego z działalności gospodarczej.

Po pierwsze należy zauważyć, że środki pieniężne ustalone przez organy podatkowe wpływały na rachunki bankowe skarżącej służące do prowadzenia działalności gospodarczej. Już sama ta okoliczność wskazuje na to, że są wynikiem prowadzonej przez skarżącą działalności gospodarczej.

Ponadto organy zasadnie uznały za niegodne dania wiary supozycje skarżącej dotyczące pochodzenia tychże środków. Sąd podziela stanowisko organów, że wyjaśnienia skarżącej sugerujące uzyskiwanie przedmiotowych środków ze świadczenia usług seksualnych są odrealnione, uogólnione i zdawkowe. Nie wdając się szczegółowe rozważania dotyczące powinności i niebezpieczeństw czyhających na osoby świadczące tego rodzaju usługi, co wykracza poza ramy niniejszych motywów, stwierdzić należy, że nawet gdyby hipotetycznie przyjąć, że skarżąca świadczyła takie usługi, to nie istniał żaden powód, by środki otrzymane z tego tytułu w gotówce lokować na firmowych rachunkach bankowych. Tymczasem przedmiotowe środki tak właśnie były lokowane, co czyni wyjaśnienia skarżącej absurdalnymi i pozbawionymi elementarnych zasad logiki.

Z powyższych względów stanowisko organów podatkowych w tym zakresie jako niewykraczające poza granice zasady swobodnej oceny dowodów uznać należało za uprawnione.

Równie trafnie organy przyjęły, że wpłaty na rachunek bankowy skarżącej w łącznej kwocie 24.514,81 zł stanowią należności za niezaewidencjonowaną sprzedaż i podlegają opodatkowaniu podatkiem VAT.

Wskazane wyżej okoliczności wskazują także na trafność stanowiska organów, co do naruszenia przez skarżącą art. 109 ust. 3 ustawy o VAT poprzez prowadzenie ewidencji w sposób uniemożliwiający określenie podstawy opodatkowania.

Mając na uwadze wszystkie powyższe okoliczności i nie znajdując podstaw do uwzględnienia skargi po myśli art. 151 ppsa należało orzec jak w sentencji.

mko