Wyrok WSA w Rzeszowie, sygn. akt II SA/Rz 1430/22
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie
Data orzeczenia: 2023-05-10 00:00:00+02:00 (orzeczenie nieprawomocne)
Symbol z opisem: 6019 Inne, o symbolu podstawowym 601
Hasła tematyczne: Budowlane prawo
Skarżony organ: Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku: oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 134, art. 151
journal: Dz.U. 2023 poz 259
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.
article: art. 50 ust. 1 pkt 4, art. 51 ust. 1 pkt 1 i pkt 2
journal: Dz.U. 2021 poz 2351
law: Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane - t.j.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący SWSA Paweł Zaborniak Sędziowie WSA Piotr Godlewski /spr./ WSA Ewa Partyka Protokolant starszy specjalista Anna Mazurek–Ferenc po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 10 maja 2023 r. sprawy ze skargi E. M. na decyzję Podkarpackiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Rzeszowie z dnia 14 września 2022 r. nr OA.7721.18.15.2022 w przedmiocie nakazu doprowadzenia obiektu do stanu zgodnego z przepisami - skargę oddala –


UZASADNIENIE

II SA/Rz 1430/22

U z a s a d n i e n i e

Przedmiotem skargi E.M. jest decyzja Podkarpackiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Rzeszowie z 14 września 2022 r. nr OA.7721.18.15.2022 wydana w sprawie nakazu doprowadzenia obiektu do stanu zgodnego z przepisami.

Jak wynika z akt administracyjnych sprawy i uzasadnienia zaskarżonej decyzji, podczas kontroli przeprowadzonej 27 października 2021 r. stwierdzono, że działka nr [...] w [...] zabudowa jest m.in. wolnostojącym budynkiem mieszkalnym jednorodzinnym o wymiarach zewnętrznych 13,57m x 9,95m wykonanym w technologii tradycyjnej, murowanej, parterowym ze strychem, częściowo podpiwniczonym, z dachem wielospadowym o konstrukcji drewnianej, krytym blachą falistą. Wejście do obiektu znajduje się od strony wschodniej.

Ściana zachodnia budynku znajduje się bezpośrednio przy ogrodzeniu z siatki stalowej oddzielającym działki nr [...] i [...], przy czym na wysokości tej ściany ogrodzenie nie zachowuje swojej ciągłości.

Obiekt budowlany zlokalizowany jest w odległości 2,77m ± 2,86m od ogrodzenia z siatki stalowej znajdującego się po stronie wschodniej działki nr [...] oraz w odległości 3,15 m od istniejącego na tej nieruchomości budynku gospodarczego.

W ścianie wschodniej budynku mieszkalnego znajdują się dwa otwory okienne w poziomie podpiwniczenia o wymiarach zewnętrznych 0,80 x 0,56 m, zaś w ścianie zachodniej usytuowane są dwa otwory okienne o wymiarach zewnętrznych 1,25 x 0,67 m w łazience i spiżarni.

Ustalono, że budynek mieszkalny zrealizowany został na podstawie wydanego dla M.M. przez Naczelnika Gminy w [...] pozwolenia na budowę z 25 kwietnia 1983 r. nr [...] obejmującego budynek mieszkalny BM-7 bez garażu. Projekt budowlany budynku nie zachował się.

PINB stwierdził, że obecna lokalizacja przedmiotowego budynku mieszkalnego ścianą z otworami okiennymi przy granicy zachodniej narusza przepisy techniczno-budowlane obowiązujące zarówno w dacie jego budowy, jak i obecnie. Doszło do wykonania obiektu budowlanego w sposób istotnie odbiegający od zatwierdzonego projektu budowlanego, warunków pozwolenia na budowę i od przepisów, tj. w sposób odpowiadający dyspozycji art. 50 ust. 4 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (t.j. Dz.U. z 2021 r. poz. 2351 ze zm., dalej "Pb").

W związku powyższym decyzją z 31 maja 2022 r. nr PINB.5160.13.19.2021 PINB, działając na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 2 i art. 51 ust. 7 Pb nakazał E.M. - właścicielowi nieruchomości, doprowadzenie istniejącego budynku mieszkalnego jednorodzinnego o wymiarach zewnętrznych 13,57m x 9,95m zlokalizowanego na działce nr [...] (działka powstała w wyniku podziału działki nr [...]) położonej w miejscowości [...] do stanu zgodnego z przepisami poprzez zamurowanie materiałem ściennym niepalnym dwóch otworów okiennych o wymiarach zewnętrznych 1,25m x 0,67m usytuowanych w ścianie zachodniej ww. budynku mieszkalnego - w terminie do 31 sierpnia 2022 r.

Natomiast w kwestii otworów okiennych w ściany wschodniej organ I instancji uznał, że zbliżenie przedmiotowego budynku ścianą z dwoma otworami okiennymi do granicy wschodniej, na odległość mniejszą niż 4,00m nie narusza przepisów techniczno-budowlanych obowiązujących w dacie budowy obiektu.

W odwołaniu od decyzji PINB z 31 maja 2022 r. E.M. zarzucił naruszenie przepisów: art. 7, 7a, 77 i 107 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz.U. z 2021 r. poz.735 ze zm., dalej "Kpa") poprzez niezebranie całości materiału dowodowego oraz jego niewłaściwe rozpatrzenie, w tym również naruszenie zasady rozstrzygania wątpliwości interpretacyjnych oraz § 12 ust. 1 i 2 rozporządzenia Ministra Administracji, Gospodarki Terenowej i Ochrony Środowiska z dnia 3 lipca 1980 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki (Dz. U. z 1980 r. nr 17 poz. 62 z późn. zm., dalej "Rozporządzenie z 3 lipca 1980 r.") poprzez błędne jego zastosowanie.

Materiał dowodowy potwierdza, że dom został wybudowany w latach 80-tych, dwa otwory okienne od strony zachodniej powstały podczas budowy domu, budynek na działce sąsiedniej nr [...] istniał w chwili budowy domu mieszkalnego E.M., natomiast budynki na działce [...] w sąsiedztwie budynków odwołującego powstały już po wybudowaniu budynku nr [...]. Budynki mieszkalne znajdujące się przy drodze głównej powstały ok. [...] r.

Odległość od zabudowań istniejących na działkach J.K. podczas budowy domu przez odwołującego wynosiła ponad 8 m. Dom został wybudowany zgodnie z obowiązującym wówczas prawem, na podstawie ważnej decyzji zezwalającej na budowę domu i nie uległ przebudowie.

Zastany podczas rozprawy stan istnieje już prawie 40 lat. Przywołany w uzasadnieniu decyzji § 12 ust. 1 i 2 Rozporządzenia z 3 lipca 1980 r., nie zawierał bezwzględnego zakazu zabudowy (w tym umiejscowienia otworów okiennych) w określonej odległości, ponieważ ustawodawca użył słowa "powinien", a nie "zabrania się" lub "nakazuje się". Dlatego ówczesny właściciel M.M. wybudował dom z oknami w ścianach zachodnich i wschodnich pomimo braku zachowania odległości, ponieważ w chwili budowy domu nie było zabudowań na działce J.K. w miejscu w którym obecnie są zabudowania (garaż).

Po rozpatrzeniu odwołania, PWINB zaskarżoną decyzją, działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 Kpa w związku z art. 51 ust. 1 pkt 2 i art. 51 ust.7 Pb uchylił zaskarżoną decyzję z 31 maja 2022 r. w części dotyczącej terminu wyznaczonego na wykonanie obowiązku i w tym zakresie wyznaczył nowy termin do dnia 30 listopada 2022 r., a w pozostałej części utrzymał zaskarżoną decyzję w mocy.

Organ odwoławczy podtrzymując stanowisko organu I instancji wyjaśnił, że w treści decyzji o pozwoleniu na budowę, na podstawie której zrealizowano sporny budynek, wskazano, że budynek mieszkalny należy usytuować przy granicy z parcelą J.K. (obecnie działka nr [...]) oraz w odległości 19 m od własnego drewnianego budynku mieszkalnego, zaś ścianę przy granicy wykonać jako ścianę oddzielenia ppoż. W trakcie budowy na działce nr [...] istniały zabudowania, a na działce nr [...] istniał jedynie budynek mieszkalny, a pozostałe zabudowania zrealizowane zostały w czasie późniejszym.

O ile przepisy warunków technicznych obowiązujące w dacie budowy nie określały szczegółowo, jak ma wyglądać ściana oddzielenia przeciwpożarowego, to bezsprzeczne jest, że w ścianach takich nie powinno być otworów okiennych. Zgodnie bowiem z § 203 ust. 1 rozporządzenia z 3 lipca 1980 r. obowiązującego w dacie budowy budynku otwory w ścianach oddzieleń przeciwpożarowych powinny mieć zamknięcia zapewniające spełnienie wymagań określonych w § 202. Dopuszcza się również wypełnienie płaszczyzn ściany luksferami lub cegłą szklaną, jednak na powierzchni nie większej niż 10% ściany, przy czym ogólna powierzchnia otworów zamykanych i wypełnianych luksferami nie może przekraczać 25% powierzchni ściany. Tymczasem w ścianie zachodniej zlokalizowanej przy granicy z działką nr [...] w [...] znajdują się dwa otwory okienne. Wykonanie okien w ścianie przeciwpożarowej budynku mieszkalnego nie stanowi żadnego z przypadków wymienionych w art. 36a ust. 5 Pb, wobec czego nie stanowi istotnego odstąpienia od warunków pozwolenia na budowę (zdefiniowanego w Pb dopiero od 31 maja 2004 r.), jak uznał organ I instancji, jednak nastąpiło niezgodnie z warunkami pozwolenia na budowę i w sposób istotnie odbiegających od przepisów obowiązujących w dacie budowy - § 12 ust. 1 i 2 Rozporządzenia z 3 lipca 1980 r. Zgodnie z przepisem § 12 ust. 1 Rozporządzenia z 3 lipca 1980 r. budynki mieszkalne i gospodarcze na działkach zagrodowych w indywidualnych gospodarstwach rolnych oraz wolno stojące jednorodzinne domy mieszkalne o ścianach z materiałów niepalnych i o pokryciu z materiałów niepalnych lub trudno zapalnych powinny być sytuowane w odległości co najmniej 4m od granicy działki. Zgodnie z § 12 ust. 2 Rozporządzenia z 3 lipca 1980 r. odległość ta może być zmniejszona do 3m, jeżeli ściana budynku od strony sąsiedniej działki nie ma otworów okiennych lub drzwiowych. Przy istniejącej zabudowie na sąsiedniej działce w odległości większej niż 4m od granicy działki, odległości określone w ust. 1 mogą ulec zmniejszeniu, z tym, że odległość między budynkiem istniejącym a projektowanym powinna wynosić co najmniej 8m. O ile zatem zbliżenie przedmiotowego budynku ścianą wschodnią do granicy z działką nr [...] na odległość mniejszą niż 4 m od istniejącego ogrodzenia z siatki stalowej, które zgodnie z informacjami zawartymi na stronie www.Geoportal2 na wysokości południowo-wschodniego rogu budynku przebiega granicy pomiędzy działkami, nie narusza przepisów techniczno-budowlanych obowiązujących w dacie budowy, to nie sposób uznać zgodności z przepisami istnienia otworów okiennych w ścianie zachodniej.

Działka nr [...] posiada szerokość 12,63 m (pomiar szerokości dokonany przez organ powiatowy przy pomocy wbudowanego modułu mierniczego na stronie www.Geoportal2), z kolei szerokość przedmiotowego budynku mieszkalnego wynosi 9,95m.

W analizowanej sprawie nie można wykluczyć, że projekt przewidywał okna w ścianie od strony wschodniej, z uwagi na przepis § 12 ust. 2 Rozporządzenia obowiązującego dacie budowy i szerokość działki. Ustalenia organu powiatowego wskazują, że w momencie budowy przedmiotowego budynku mieszkalnego na działce sąsiedniej tj. [...] w odległości około 31 m (pomiar dokonany przy pomocy wbudowanego modułu mierniczego na stronie www.Geoportal2) od przedmiotowego budynku istniał budynek mieszkalny jednorodzinny.

Mając na względzie, że działka nr [...] w dacie budowy przedmiotowego budynku była działką zabudowaną, istnienie ściany wschodniej przedmiotowego budynku mieszkalnego z dwoma otworami okiennymi na odległość mniejszą niż 4 m od granicy działki (odległości 2,77 - 2,86m od istniejącego ogrodzenia z siatki stalowej zlokalizowanej między działkami), nie narusza przepisów techniczno-budowlanych obowiązujących w dacie budowy obiektu.

W tej sytuacji było możliwe zastosowanie § 12 ust. 2 Rozporządzenia z 1980 r., który to dopuszcza odstępstwo od odległości wymaganych w przepisie § 12 ust. 1. Uzasadniając swoje stanowisko organ powiatowy zasadnie powołał się na orzecznictwo sądowoadministracyjnje, zawierające wykładnię art. 12 ust. 2 rozporządzenia. Możliwe jest zastosowanie § 12 ust. 2 rozporządzenia także w przypadku, gdy na działce sąsiedniej nie występuje zabudowa bezpośrednio na wysokości ocenianego obiektu budowlanego.

Do kwestii dopuszczenia lokalizacji budynków bezpośrednio przy granicy działki odnosi się § 123 ust. 1 i 2 Rozporządzenia z 1980 r., wskazując, że ściany budynku gospodarczego graniczące z działką sąsiednią nie powinny mieć okien i drzwi. Z uwagi na zapewnienie ochrony przeciwpożarowej oraz ochrony interesów osób trzecich (możliwość zabudowy działki sąsiedniej zgodnie z przepisami), poprzez analogię należy uznać, że zakaz istnienia okien i drzwi w ścianach budynków zlokalizowanych bezpośrednio przy granicy, co do zasady dotyczy wszystkich budynków, mimo iż żaden przepis nie stanowił o tym wprost a wynika to pośrednio z przepisów odnoszących się do ochrony przeciwpożarowej.

Wykonanie okien w ścianie budynku usytuowanej przy granicy działki jest niezgodne z warunkami technicznymi obowiązującymi w każdym z obowiązujących do tej pory reżimów prawnych, w tym z aktualnie obowiązującym § 12 Rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (tekst jednolity Dz.U. z 2022 poz. 1225, dalej "Rozporządzenie z 12 kwietnia 2002 r.).

Ustawodawca nie przewidział w przepisach prawa budowlanego żadnego okresu przedawnienia, dla stwierdzenia przez właściwy organ nadzoru, wybudowania obiektu budowlanego w sposób istotnie odbiegający od warunków określonych w przepisach.

W przedmiotowej sprawie zachodzi przypadek określony w art. 50 ust. 1 pkt 4 Pb tj. wykonanie robót budowlanych w sposób istotnie odbiegający od warunków określonych w przepisach, co obligowało organ I instancji do przeprowadzenia stosownego postępowania w trybie art. 50 – 51 Pb W omawianym przypadku nie zachodziła potrzeba wydania postanowienia o wstrzymaniu robót budowlanych w myśl art. 50 Pb, gdyż roboty budowlane polegające na budowie przedmiotowego budynku zostały zakończone, a budynek jest użytkowany od wielu lat. W związku z tym pozwolenie na budowę zostało skonsumowane co oznacza, że decyzja zezwalająca na wykonywanie robót nie istnieje w obiegu prawnym.

Na podstawie przepisów art. 51 ust. 1 pkt 1 lub pkt 2 Pb właściwy organ, w zależności od dokonanych ustaleń, w drodze decyzji: 1) nakazuje zaniechanie dalszych robót budowlanych bądź rozbiórkę obiektu budowlanego lub jego części, bądź doprowadzenie obiektu do stanu poprzedniego, albo 2) nakłada obowiązek wykonania określonych czynności lub robót budowlanych w celu doprowadzenia wykonywanych robót budowlanych do stanu zgodnego z prawem, określając termin ich wykonania.

Warunkami determinującymi doprowadzenie przedmiotowego budynku do stanu zgodnego z prawem są przepisy zawarte w obecnie obowiązującym Rozporządzeniu w sprawie warunków technicznych, ponieważ nakazywanie zmian i przeróbek w kontekście spełnienia wymagań określonych przepisami wcześniejszymi, już nieobowiązującymi, nie znajduje żadnego funkcjonalnego uzasadnienia, gdyż oznaczałoby to kreowanie stanu niezgodnego z aktualnym stanem prawnym, niekiedy całkowicie z nim sprzecznym.

Zgodnie § 12 ust. 4 pkt 1 Rozporządzenia z 12 kwietnia 2002r. w zabudowie jednorodzinnej i zagrodowej, uwzględniając przepisy odrębne oraz przepisy § 13, 19, 23, 36, 40, 60 i 271-273, dopuszcza się budowę budynku ścianą bez okien i drzwi bezpośrednio przy granicy działki budowlanej lub w odległości mniejszej niż określona w ust. 1 pkt 2, lecz nie mniejszej niż 1,5m, na działce budowlanej o szerokości 16m lub mniejszej. Działka nr [...], na której usytuowany jest przedmiotowy budynek mieszkalny ma szerokość mniejszą niż 16m, zatem przepis § 12 ust. 4 pkt 1 ma zastosowanie w sprawie. Zgodnie z § 272 ust. 3 Rozporządzenia z 12 kwietnia 2002 r. budynek usytuowany bezpośrednio przy granicy działki powinien mieć od strony sąsiedniej działki ścianę oddzielenia przeciwpożarowego o klasie odporności ogniowej określonej w § 232 ust. 4 i 5. Z kolei zgodnie z § 232 ust. 6 ww. rozporządzenia w ścianie oddzielenia przeciwpożarowego dopuszcza się wypełnienie otworów materiałem przepuszczającym światło, takim jak luksfery, cegła szklana lub inne przeszklenie, jeżeli powierzchnia wypełnionych otworów nie przekracza 10% powierzchni ściany, przy czym klasa odporności wypełnień nie powinna być niższa niż określona w przepisach § 232 ust. 6.

Aby przedmiotowy budynek, który jest usytuowany ścianą zachodnią z oknami bezpośrednio przy granicy z działką sąsiednią spełniał przepisy w tym przepisy przeciwpożarowe, konieczne jest doprowadzenie do stanu zgodnego z przepisami ściany zachodniej zwróconej w stronę granicy z działką nr [...] poprzez zamurowanie 2 otworów okiennych (w pomieszczeniu łazienki i spiżami) niepalnym materiałem ściennym niepalnym.

Organ I instancji zastosował właściwy tryb wydając decyzję nakazującą doprowadzenie obiektu do stanu zgodnego z prawem na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 2 Pb W sprawie zaistniała jedynie potrzeba zreformowania decyzji w części dotyczącej terminu wykonania obowiązku z uwagi na jego upływ.

Z uwagi, że organ powiatowy w prowadzonym postępowaniu pominął drugiego współwłaściciela działki nr [...] sąsiadującej z działką nr [...] na której zlokalizowany jest przedmiotowy obiekt tj. M.W., uchybienie w tym zakresie zostało wyeliminowane w postępowaniu odwoławczym.

W skardze do Wojewódzkiego Sądu administracyjnego w Rzeszowie na decyzję PWINB z 14 września 2022 r. E.M. zaskarżając ją w całości zaskarżonej decyzji zarzucił naruszeniem przepisów:

1) art. 7, 7a, 77 i 107 Kpa poprzez brak zebrania całości materiału dowodowego oraz jego właściwe rozpatrzenie, w tym również naruszenie zasady rozstrzygania wątpliwości interpretacyjnych;

2) § 12 ust 1 i 2 Rozporządzenia z 3 lipca 1980 r., poprzez błędne jego zastosowanie;

Podnosząc powyższe zarzuty, wniósł o uwzględnienie skargi oraz uchylenie zaskarżonej decyzji w całości i umorzenie postępowania.

Skarżący powtórzył argumentację zawartą w odwołaniu i podtrzymał stanowisko w nim wyrażone wskazując, że niedopuszczalne jest powoływanie się na przepisy prawa obecnie obowiązujące oraz przywoływanie obecnego orzecznictwa, ponieważ prawo nie może działać wstecz. W trakcie budowy domu, przepisy obowiązujące nie wskazywały w tak rygorystyczny zakaz umieszczania otworów okiennych w określonej odległości. Nie ma również podstawy do twierdzenia, że poprzedni właściciel działał w celu naruszenia prawa. W postępowaniu zarówno przed organem I, jak i II instancji, brak jest precyzyjnie określonej podstawy prawnej (przepisu), obowiązującej w chwili budowy domu, z której jednoznacznie wynikałby zakaz budowy otworów okiennych w budynkach mieszkalnych w określnej odległości. Brak podstawy prawnej czyni zaskarżoną decyzję niezgodną z prawem.

W odpowiedzi na skargę PWINB wniósł o jej oddalenie z przyczyn wywiedzionych w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2022 r., poz. 2492), sąd administracyjny sprawuje kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Jej zakres wyznacza art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2023 r., poz. 259, dalej: P.p.s.a.), wg którego sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.

Stosownie do art. 145 § 1 P.p.s.a., Sąd zobligowany jest do uchylenia decyzji bądź postanowienia (jeżeli dotknięte są naruszeniem prawa materialnego które miało wpływ na wynik sprawy, naruszeniem prawa dającym podstawę do wznowienia postępowania bądź innym naruszeniem przepisów postępowania jeśli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy), do stwierdzenia ich nieważności lub ich wydania z naruszeniem prawa (jeżeli zachodzą przyczyny określone w K.p.a. lub innych przepisach).

Kontrolą Sądu objęta jest decyzja PWINB z 14 września 2022 r.: 1) utrzymująca w mocy decyzję PINB z 31 maja 2022 r. nakazującą E.M. jako właścicielowi nieruchomości, doprowadzenie istniejącego budynku mieszkalnego jednorodzinnego o wymiarach zewnętrznych 13,57m x 9,95m zlokalizowanego na działce nr [...] położonej w [...] do stanu zgodnego z przepisami poprzez zamurowanie materiałem ściennym niepalnym dwóch otworów okiennych o wymiarach zewnętrznych 1,25 x 0,67 m usytuowanych w ścianie zachodniej budynku mieszkalnego, 2) reformująca w/w decyzję PINB z 31 maja 2022 r. w zakresie terminu wykonania obowiązku, tj. z 31 sierpnia 2022 r. na 30 listopada 2022 r.

Dokonana przez Sąd pod względem opisanych wyżej kryteriów kontrola zaskarżonej decyzji nie potwierdziła zasadności skargi.

Sąd podziela stanowisko organów co do tego, że przedmiotowy budynek mieszkalny zrealizowany został na podstawie pozwolenia na budowę z 25 kwietnia 1983 r., niemniej do jego wykonania doszło w sposób istotnie odbiegający od zatwierdzonego projektu budowlanego i warunków pozwolenia na budowę, tj. w sposób odpowiadający dyspozycji art. 50 ust. 4 u.P.b., poprzez zlokalizowanie w jego ścianie zachodniej usytuowanej przy granicy z działką sąsiednią otworów okiennych, co narusza przepisy techniczno - budowlane obowiązujące zarówno w dacie jego budowy jak i obecnie.

Nie budzi też wątpliwości, że przepisy warunków technicznych obowiązujące w dacie budowy nie określały szczegółowo, jak ma wyglądać ściana oddzielenia przeciwpożarowego, jednak bezsprzeczne jest, że w ścianach takich nie powinno być otworów okiennych. Zgodnie bowiem z § 203 ust. 1 rozporządzenia z 3 lipca 1980 r. obowiązującego w dacie budowy budynku otwory w ścianach oddzieleń przeciwpożarowych powinny mieć zamknięcia zapewniające spełnienie wymagań określonych w § 202. Dopuszczalne było również wypełnienie płaszczyzn ściany luksferami lub cegłą szklaną, jednak na powierzchni nie większej niż 10% ściany, przy czym ogólna powierzchnia otworów zamykanych i wypełnianych luksferami nie może przekraczać 25% powierzchni ściany. Tymczasem w ścianie zachodniej zlokalizowanej przy granicy z działką nr [...] w [...] znajdują się dwa otwory okienne, co nie spełnia powyższych wymagań.

Do kwestii dopuszczenia lokalizacji budynków bezpośrednio przy granicy działki odnosi się § 123 ust. 1 i 2 Rozporządzenia z 1980 r., wskazując, że ściany budynku gospodarczego graniczące z działką sąsiednią nie powinny mieć okien i drzwi.

Z uwagi na zapewnienie ochrony przeciwpożarowej oraz ochrony interesów osób trzecich (możliwość zabudowy działki sąsiedniej zgodnie z przepisami), poprzez analogię należy uznać, że zakaz istnienia okien i drzwi w ścianach budynków zlokalizowanych bezpośrednio przy granicy, co do zasady dotyczy wszystkich budynków, mimo iż żaden przepis nie stanowił o tym wprost a wynika to pośrednio z przepisów odnoszących się do ochrony przeciwpożarowej.

Wykonanie okien w ścianie budynku usytuowanej przy granicy działki jest niezgodne z warunkami technicznymi obowiązującymi w każdym z obowiązujących do tej pory reżimów prawnych, w tym z aktualnie obowiązującym § 12 Rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (tekst jednolity Dz.U. z 2022 poz. 1225, dalej "Rozporządzenie z 12 kwietnia 2002 r.).

Ustawodawca nie przewidział w przepisach prawa budowlanego żadnego okresu przedawnienia, dla stwierdzenia przez właściwy organ nadzoru, wybudowania obiektu budowlanego w sposób istotnie odbiegający od warunków określonych w przepisach.

W przedmiotowej sprawie zachodzi przypadek określony w art. 50 ust. 1 pkt 4 Pb, tj. wykonanie robót budowlanych w sposób istotnie odbiegający od warunków określonych w przepisach, co obligowało organ I instancji do przeprowadzenia stosownego postępowania w trybie art. 50 – 51 Pb.

Na podstawie przepisów art. 51 ust. 1 pkt 1 lub pkt 2 Pb właściwy organ, w zależności od dokonanych ustaleń, w drodze decyzji: 1) nakazuje zaniechanie dalszych robót budowlanych bądź rozbiórkę obiektu budowlanego lub jego części, bądź doprowadzenie obiektu do stanu poprzedniego, albo 2) nakłada obowiązek wykonania określonych czynności lub robót budowlanych w celu doprowadzenia wykonywanych robót budowlanych do stanu zgodnego z prawem, określając termin ich wykonania.

Warunkami determinującymi doprowadzenie przedmiotowego budynku do stanu zgodnego z prawem są przepisy zawarte w obecnie obowiązującym Rozporządzeniu w sprawie warunków technicznych, ponieważ nakazywanie zmian i przeróbek w kontekście spełnienia wymagań określonych przepisami wcześniejszymi, już nieobowiązującymi, nie znajduje żadnego funkcjonalnego uzasadnienia, gdyż oznaczałoby to kreowanie stanu niezgodnego z aktualnym stanem prawnym.

Aby przedmiotowy budynek, który jest usytuowany ścianą zachodnią z oknami bezpośrednio przy granicy z działką sąsiednią spełniał przepisy w tym przepisy przeciwpożarowe, konieczne jest doprowadzenie do stanu zgodnego z przepisami ściany zachodniej zwróconej w stronę granicy z działką nr [...] poprzez zamurowanie 2 otworów okiennych (w pomieszczeniu łazienki i spiżami) niepalnym materiałem ściennym niepalnym. W sprawie zaistniała jedynie potrzeba zreformowania decyzji PINB w części dotyczącej terminu wykonania obowiązku z uwagi na jego upływ, co słusznie zauważył PWINB.

Reasumując, Sąd działając na podstawie art. 134 P.p.s.a., nie dostrzegł w działaniach procesowych organów obu instancji naruszeń, które mogłyby prowadzić do uchylenia wydanych w sprawie rozstrzygnięć.

Decyzje organów nadzoru budowlanego są również zgodne z przepisami prawa materialnego, które zostały w sposób prawidłowy zastosowane i zinterpretowane. Wobec powyższego, zaskarżona do WSA decyzja PWINB jako w pełni legalna powinna pozostać w obrocie prawnym i wywołać określone w niej skutki prawne.

Z przedstawionych względów Sąd orzekł o oddaleniu skargi w całości na podstawie art. 151 P.p.s.a.