Wyrok WSA w Łodzi, sygn. akt III SA/Łd 737/12
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi
Data orzeczenia: 2012-10-30 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6191 Żołnierze zawodowi
Hasła tematyczne: Inne
Skarżony organ: Dowódca Jednostki Wojskowej
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 151
journal: Dz.U. 2012 poz 270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity.
article: par. 9a
journal: Dz.U. 2004 nr 141 poz 1497
law: Rozporządzenie Ministra Obrony Narodowej z dnia 8 czerwca 2004 r. w sprawie dodatków do uposażenia zasadniczego żołnierzy zawodowych.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi Wydział III w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Monika Krzyżaniak (spr.) Sędziowie Sędzia NSA Janusz Furmanek Sędzia WSA Krzysztof Szczygielski Protokolant asystent sędziego Agata Brolik po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 30 października 2012 r. sprawy ze skargi A. N. na decyzję Dowódcy A w T. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania jednorazowego dodatku specjalnego oddala skargę


UZASADNIENIE

Wnioskiem z dnia [...] na podstawie art. 80 ust. 1 ustawy o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych w związku z § 9a ust. 1 rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 8 czerwca 2004 r. w sprawie dodatków do uposażenia zasadniczego żołnierzy zawodowych A. N. zwrócił się do Dowódcy Jednostki Wojskowej [...] o przyznanie jednorazowego dodatku specjalnego za rok 2011 w wysokości 600% kwoty pobieranego dodatku specjalnego o charakterze stałym, tj. kwoty: 13 081,00 zł. W uzasadnieniu wskazał, że w 2011 r. był żołnierzem zawodowym zajmującym stanowisko młodszego pilota 2 eskadry w kluczu ratowniczym i spełnił wymagane prawem przesłanki do przyznania wnioskowanego dodatku. Podniósł, że w 2011 r. wykonał bezawaryjnie zadania określone w indywidualnym rocznym planie szkolenia lotniczego, a wymagany wymiar lotów zrealizował do dnia [...] czyli dnia rozwiązania stosunku służbowego.

Decyzją z dnia [...] Dowódca Jednostki Wojskowej nr [...] odmówił skarżącemu przyznania jednorazowego dodatku specjalnego za 2011 rok. W uzasadnieniu organ powołując się na treść § 9a rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 8 czerwca 2004 r. w sprawie dodatków do uposażenia zasadniczego żołnierzy zawodowych, wskazał, że A. N. nie spełnia podstawowej przesłanki wynikającej z tego przepisu, bowiem w roku 2012 nie jest już żołnierzem zawodowym, gdyż w dniu [...] wygasł z nim stosunek służbowy zawodowej służby wojskowej. Dodatek ten może być tymczasem przyznany jedynie żołnierzowi zawodowemu.

Zdaniem organu skarżący nie spełnił także przesłanki wykonania rocznego planu szkolenia, gdyż pełnił służbę tylko do [...]. Wykonanie części lotów przewidzianych w rocznym planie, nawet w wymaganej ilości 40 godzin, nie uprawnia do przyznania wnioskowanego jednorazowego dodatku specjalnego za dany rok.

W odwołaniu A. N. wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji i zarzucił naruszenie:

- art. 7 k.p.a. poprzez niepodjęcie przez organ wszelkich kroków niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego;

- art. 77 § 1 k.p.a. poprzez niezebranie i nierozpatrzenie w sposób wyczerpujący całego materiału dowodowego;

- art. 80 k.p.a. poprzez dokonanie oceny okoliczności i uznania ich za udowodnione na podstawie niepełnego i niekompletnego materiału dowodowego.

Skarżący podkreślił, iż organ prowadzący postępowanie winien ustalić takie przesłanki jak: posiadanie przez stronę co najmniej dziesięcioletniego stażu zawodowej służby wojskowej pełnionej bezpośrednio w składzie personelu latającego, bezawaryjne wykonanie zadań określonych w rocznym planie szkolenia lotniczego, wykonanie minimalnego wymiaru lotów nie niższego niż 40 godzin. Brak tych ustaleń nie pozwala, zdaniem skarżącego, na prawidłowe wyjaśnienie, czy spełnione zostały przesłanki wymienione w § 9a rozporządzenia z 8 czerwca 2004 r.

Decyzją z dnia [...] nr [...] Dowódca [...] Brygady [...] utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. W uzasadnieniu organ wskazał, że sformułowane przez skarżącego zarzuty naruszenia przepisów nie pozostają w związku z uzasadnieniem odwołania, które skupia się na analizie przepisów rozporządzenia z dnia 8 czerwca 2004 r.

Organ odwoławczy podzielił argumentację Dowódcy Jednostki Wojskowej [...], co do wykładni przepisu § 9a ust. 1 rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 8 czerwca 2004r. i wskazał, że dla przyznania jednorazowego dodatku specjalnego konieczne jest spełnienie warunków w postaci: 1/ posiadania co najmniej 10 letniego stażu zawodowej służby wojskowej pełnionej bezpośrednio w składzie personelu latającego, 2/ pobierania do końca poprzedniego roku kalendarzowego miesięcznego dodatku specjalnego z tytułu wykonywania lotów, 3/ bezawaryjne wykonanie zadań określonych w indywidualnym rocznym palnie szkolenia lotniczego oraz 4/ zrealizowanie lotów szkoleniowych w wymiarze co najmniej 40 godzin w okresie roku – w przypadku członka personelu latającego wojskowego statku powietrznego innego niż samolot naddźwiękowy.

W ocenie organu odwoławczego skarżący spełnił dwa z powyżej wskazanych warunków, bowiem wykonał szkolenie lotnicze w roku 2011 w wymiarze ponad 40 godzin oraz posiada co najmniej 10 letni staż zawodowej służby wojskowej. Natomiast A. N. nie zrealizował w całości indywidualnego rocznego planu szkolenia lotniczego, bowiem szkolenie planowo trwa do grudnia danego roku, a skarżący pełnił służbę do 30 kwietnia 2011 r. Organ wskazał, że z tych samych przyczyn skarżący nie otrzymał w grudniu 2011 r. miesięcznego dodatku specjalnego, o którym mowa w § 9 ust 1 rozporządzenia w sprawie dodatków do uposażenia zasadniczego żołnierzy zawodowych, a tym samym nie spełnił także warunku opisanego w punkcie 2.

W skardze z dnia [...] A. N. wniósł o uchylenie decyzji organów I i II instancji oraz zasądzenie zwrotu kosztów postępowania, zarzucając:

1/ naruszenie przepisów postępowania (mającego istotny wpływ na wynik sprawy), tj.:

- art. 7 i 77 § 1 k.p.a. polegające na niepodjęciu wszelkich kroków niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego i załatwienia sprawy oraz niewyczerpującym zebraniu i rozpatrzeniu całego materiału dowodowego poprzez przyjęcie przez organ, że stan faktyczny ustalony w niniejszej sprawie jest bezsporny i w konsekwencji dokonanie jedynie wykładni prawa materialnego z całkowitym pominięciem postępowania dowodowego, w wyniku czego stan faktyczny nie został w ogóle ustalony;

- art. 8 i 107 § 3 k.p.a. poprzez nienależyte uzasadnienie zaskarżonej decyzji z uwagi na posługiwanie się w nim zbyt ogólnikowymi stwierdzeniami i niezawarcie w nim wskazania faktów, które organ uznał za udowodnione ani dowodów, na których się oparł, co uniemożliwia realizację zasady pogłębiania zaufania obywateli do organów państwa oraz uniemożliwia dokonanie kontroli zaskarżonej decyzji, w szczególności niewyjaśnienie, dlaczego organ uznał za udowodnione nieotrzymywanie przeze stronę w grudniu 2011 roku miesięcznego dodatku specjalnego.

2/ naruszenie prawa materialnego, tj. § 9a ust. 1 rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 8 czerwca 2004 r. w sprawie dodatków do uposażenia zasadniczego żołnierzy zawodowych (Dz. U. z 2004 r. Nr 141, poz. 1497 ze zm.), poprzez jego niewłaściwą wykładnię i w konsekwencji uznanie, że przesłanka określona jako: "wykonał bezawaryjnie zadania określone w indywidualnym rocznym planie szkolenia lotniczego" oznacza konieczność wykonywanie szkolenia w ramach pełnego roku kalendarzowego, tj. od stycznia do grudnia, podczas gdy taka interpretacja nie wynika w ogóle z tego przepisu.

W odpowiedzi na skargę Dowódca [...] Brygady [...] w T. M. wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasową argumentację wyrażoną w zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga A. N. jest niezasadna.

Na wstępie należy zaznaczyć, że zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. nr 153, poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę administracji publicznej. W myśl zaś § 2 art. 1 powoływanej ustawy kontrola, o której mowa w § 1 sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej.

W myśl zaś art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 t.j.) sąd uwzględniając skargę na decyzję lub postanowienie:

1/ uchyla decyzję lub postanowienie w całości albo w części, jeżeli stwierdzi:

a/ naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy,

b/ naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego,

c/ inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy,

2/ stwierdza nieważność decyzji lub postanowienia w całości lub w części, jeżeli zachodzą przyczyny określone w art. 156 kodeksu postępowania administracyjnego lub w innych przepisach,

3/ stwierdza wydanie decyzji lub postanowienia z naruszeniem prawa, jeżeli zachodzą przyczyny określone w kodeksie postępowania administracyjnego lub w innych przepisach.

Z wymienionych przepisów wynika, iż sąd bada legalność zaskarżonej decyzji lub postanowienia pod kątem ich zgodności z prawem materialnym, określającym prawa i obowiązki stron oraz z prawem procesowym, regulującym postępowanie przed organami administracji publicznej. Jednocześnie, uwzględnia tylko takie naruszenie przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

W rozpoznawanej sprawie okoliczności faktyczne - wbrew twierdzeniom skarżącego - nie są sporne. Organy obu instancji nie kwestionują bowiem, że na dzień 30 kwietnia 2011 r., tj. wygaśnięcia stosunku służbowego zawodowej służby wojskowej, A. N. posiadał co najmniej 10 letni staż zawodowej służby wojskowej pełnionej bezpośrednio w składzie personelu latającego oraz że w okresie od stycznia do kwietnia 2011 r. wykonał bezawaryjnie wojskowym statkiem powietrznym zadania określone w indywidualnym planie szkolenia lotniczego w wymiarze lotów nie niższym niż 40 godzin. Bezsporne jest również, iż skarżący pobierał w okresie od 27 listopada 1980 r. do 2 stycznia 1990 r. oraz od 1 czerwca 1993 r. do 30 kwietnia 2011 r. (k. 9 akt administracyjnych) miesięczny dodatek specjalny, o którym mowa w § 9 ust. 1 rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 8 czerwca 2004 r. w sprawie dodatków do uposażenia zasadniczego żołnierzy zawodowych (Dz. U. nr 141, poz. 1497 ze zm.). Zbędne było zatem prowadzenie postępowania wyjaśniającego w powyższym zakresie, jak tego domaga się skarżący. Działanie organu, zmierzające do wykazania okoliczności niespornych, wynikających wprost z posiadanych przez ten organ oraz stronę dokumentów, należałoby bowiem uznać za sprzeczne z zasadami szybkości postępowania i ekonomiki procesowej

Sporne w niniejszej sprawie jest natomiast, czy w zaistniałych okolicznościach faktycznych skarżącemu winien przysługiwać za rok 2011 jednorazowy dodatek specjalny przewidziany w § 9a ust. 1 rozporządzenia w sprawie dodatków do uposażenia zasadniczego żołnierzy zawodowych.

Zgodnie z tym przepisem, żołnierzowi zawodowemu, o którym mowa w § 9 ust. 1, posiadającemu co najmniej dziesięcioletni staż zawodowej służby wojskowej pełnionej bezpośrednio w składzie personelu latającego, który wykonał bezawaryjnie zadania określone w indywidualnym rocznym planie szkolenia lotniczego, w wymiarze lotów nie niższym niż:

1/ 30 godzin – samolotem naddźwiękowym albo

2/ 40 godzin – innym wojskowym statkiem powietrznym

- po zakończeniu roku kalendarzowego przyznaje się jednorazowy dodatek specjalny w wysokości 300% kwoty pobieranego dodatku specjalnego o charakterze stałym. Wysokość dodatku ulega zwiększeniu o 20% kwoty pobieranego przez żołnierza zawodowego dodatku specjalnego o charakterze stałym, za każdy rok zawodowej służby wojskowej pełnionej bezpośrednio w składzie personelu latającego ponad 10 lat, nie więcej jednak niż do wysokości 600%.

Z punktu widzenia okoliczności niniejszej sprawy istotny jest również ust. 4 powyższego przepisu, stosownie do którego, dla celów ustalenia jednorazowego dodatku, o którym mowa w ust. 1, przyjmuje się staż zawodowej służby wojskowej pełnionej bezpośrednio w składzie personelu latającego oraz kwotę dodatku o charakterze stałym, o którym mowa w § 9 ust. 1, ustalone na ostatni dzień roku kalendarzowego, za który żołnierzowi zawodowemu przyznawany jest ten dodatek.

Łączna analiza powyższych przepisów pozwala na wyprowadzenie wniosku, że stanowisko organu odmawiające skarżącemu przyznania jednorazowego dodatku specjalnego za rok 2011, o którym mowa w § 9a rozporządzenia w sprawie dodatków do uposażenia zasadniczego żołnierzy zawodowych, jest zasadne.

Powyższy dodatek specjalny przyznawany jest bowiem po zakończeniu roku kalendarzowego, żołnierzowi zawodowemu, o którym mowa w § 9 ust. 1, czyli zajmującemu stanowisko instruktora-pilota w dowództwach związków organizacyjnych i Wyższej Szkole Oficerskiej Sił Powietrznych oraz pełniącemu służbę w jednostkach wojskowych do szczebla pułku, który w ramach obowiązków wynikających z opisu zajmowanego stanowiska służbowego wykonuje loty w składzie załóg wojskowych statków powietrznych. Dodatkowym warunkiem wynikającym z § 9a ust. 1 rozporządzenia, jest posiadanie co najmniej 10 letniego stażu zawodowej służby wojskowej pełnionej bezpośrednio w składzie personelu latającego oraz bezawaryjne wykonanie przez żołnierza zadań określonych w indywidualnym rocznym planie szkolenia lotniczego w wymiarze lotów nie niższym niż 40 godzin.

Wysokość jednorazowego dodatku specjalnego zależna jest od kwoty pobieranego dodatku specjalnego o charakterze stałym, a ponadto, co w sprawie najistotniejsze, zarówno staż zawodowej służby wojskowej jak i kwota dodatku o charakterze stałym ustalane są na ostatni dzień roku kalendarzowego, za który przyznawany jest jednorazowy dodatek specjalny (§ 9a ust. 4 rozporządzenia).

Powyższe warunki mają charakter równorzędny i zostały podane w sposób jednoznaczny, a zatem brak jest przesłanek do innego ich określenia, niż wynikające z literalnego brzmienia omawianego przepisu. Wystarczy, zatem niespełnienie jednego z wymienionych w tym przepisie warunków, a uprawnienie nie może zostać przyznane. Skarżący tymczasem wszystkich kryteriów warunkujących przyznanie i ustalenie wysokości kwoty jednorazowego dodatku specjalnego nie spełnia, co oznacza, że analizowanie i rozstrzyganie o pozostałych, które wypełnia pozostaje bez wpływu na treść rozstrzygnięcia.

Dodatek ten przyznawany jest bowiem żołnierzowi zawodowemu zajmującemu określone stanowisko, spełniającemu warunki do otrzymania stałego dodatku specjalnego za wykonywanie lotów w składzie załóg wojskowych statków powietrznych. Nie ulega wątpliwości, iż skarżący takiego stanowiska na dzień [...] nie zajmował. Służbę w [...] Dywizjonie [...] na stanowisku młodszego pilota Klucza śmigłowców, na którym wykonywał loty w składzie załóg wojskowych statków powietrznych, pełnił bowiem do [...]. Z tym dniem wygasł ze skarżącym stosunek służbowy zawodowej służby wojskowej z powodu przejścia na emeryturę. Oznacza to, że od [...] A. N. nie pobierał dodatku specjalnego o charakterze stałym, o którym mowa w § 9 ust. 1 rozporządzenia w sprawie dodatków do uposażenia zasadniczego żołnierzy zawodowych. Powyższe wynika bezspornie ze znajdującej się w aktach sprawy decyzji Dowódcy Jednostki Wojskowej [...] nr [...] z dnia [...] w przedmiocie przyznania stronie dodatku specjalnego za kwiecień 2011 r. (k. 9 akt admin.). W przepisie § 9a ust. 1 mowa jest tymczasem o "dodatku pobieranym". Konsekwencją powyższego jest brak możliwości ustalenia wysokości jednorazowego dodatku specjalnego za rok 2011, o przyznanie którego ubiega się skarżący. Jego wysokość jest bowiem w sposób nierozerwalny związana z wysokością dodatku specjalnego o charakterze stałym. Wysokość dodatku specjalnego o charakterze stałym w określonej dacie, stanowi kwotę wyjściową dla obliczenia jednorazowego dodatku specjalnego, co oznacza, że brak takich danych uniemożliwia jego ustalenie. Przepisy omawianego rozporządzenia nie przewidują możliwości wyliczenia dochodzonego przez skarżącego dodatku w oparciu o inne parametry, niż wskazane w powyższym przepisie. Prawodawca nie ustalił bowiem, że dla określenia wysokości jednorazowego dodatku przyjąć należy ostatnio otrzymywaną kwotę dodatku, o którym mowa w § 9 ust. 1 rozporządzenia.

W ocenie Sądu analiza przepisu § 9a rozporządzenia prowadzi zatem do wniosku, że sporny dodatek przyznawany jest żołnierzom zawodowym, którzy na zakończenie danego roku kalendarzowego pełnią w dalszym ciągu służbę na stanowisku służbowym związanym z wykonywaniem lotów w składzie załóg wojskowych statków powietrznych, co wiąże się z otrzymywaniem stałego miesięcznego dodatku specjalnego. Ponadto, warunkiem jest wykonanie, w okresie roku kalendarzowego, bezawaryjnie lotów wojskowymi statkami powietrznymi w wymiarze nie niższym niż określony w rozporządzeniu. Wskazać należy, że skarżący nie zrealizował w całości indywidualnego rocznego planu szkolenia lotniczego, pomimo wykonania lotów w wymiarze 40 godzin. Jak wynika bowiem z charakteru indywidualnego rocznego planu szkolenia trwa ono od stycznia do grudnia danego roku kalendarzowego, tymczasem skarżący realizował indywidualny plan szkolenia lotniczego od stycznia do kwietnia 2011 r. Nie można przy tym zgodzić się ze skarżącym, iż wymóg wykonywania szkolenia w ramach pełnego roku kalendarzowego nie wynika wprost z treści § 9a rozporządzenia w sprawie dodatków do uposażenia zasadniczego żołnierzy zawodowych. W ocenie Sądu, przesłanka taka wynika jednoznacznie z literalnego brzmienia omawianego przepisu, bowiem plan roczny, to plan obejmujący cały rok kalendarzowy, a nie jego kwartał.

Wskazać również należy, że w orzecznictwie administracyjnym prezentowany jest pogląd, który Sąd w niniejszym składzie podziela, że wypłata jednorazowego dodatku specjalnego żołnierzowi zawodowemu ma niewątpliwie charakter motywacyjny. Dodatek ten ma zachęcać do długoletniego pełnienia służby na stanowiskach służbowych związanych z wykonywaniem lotów i powstrzymać odpływ wyszkolonych żołnierzy ze służby w wojsku. Zatem wypłata jednorazowego dodatku specjalnego żołnierzowi zawodowemu, który nie pełni już służby na stanowisku związanym z wykonywaniem lotów, nie stanowiłaby bodźca do pełnienia służby na tego rodzaju stanowiskach. Bez znaczenia jest przy tym z jakiego powodu doszło do zaprzestania lotów, ponieważ istotne jest tylko to, że dany żołnierz zawodowy lotów już nie wykonuje (por. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie sygn. akt II SA/Wa 1427/11, II SA/Wa 981/12, publ. Baza orzeczeń CBOIS).

Ważne jest również, iż brak jest podstaw do uznania, że jednorazowy dodatek specjalny jest formą zapłaty za wykonanie przez żołnierza zawodowego odpowiedniej liczby godzin lotów. Gdyby celem omawianej regulacji prawnej była zapłata za wykonane loty, to dodatek ten byłby wypłacany po wykonaniu odpowiedniej ilości godzin lotów, bez konieczności oczekiwania na zakończenie roku kalendarzowego. Za pełnienie służby o szczególnych właściwościach lub warunkach, czyli wykonywanie lotów w składzie wojskowych statków powietrznych, żołnierz zawodowy – stosownie do § 4 pkt 1 rozporządzenia – otrzymuje miesięczny dodatek specjalny, obliczany w wysokości i na zasadach wynikających z § 9 rozporządzenia w sprawie dodatków do uposażenia zasadniczego żołnierzy zawodowych.

Reasumując, w ocenie Sądu, organ prawidłowo ustalił, że skarżący nie spełnia przesłanek, określonych w rozporządzeniu Ministra Obrony Narodowej z dnia 8 czerwca 2004 r. w sprawie dodatków do uposażenia zasadniczego żołnierzy zawodowych, do przyznania mu za rok 2011 jednorazowego dodatku specjalnego, przewidzianego w § 9a tego aktu prawnego. Sąd nie stwierdził przy tym, naruszenia przez organy administracji przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r. nr 98, poz. 1071 t.j.), które uzasadniałoby wyeliminowanie zaskarżonej decyzji z obrotu prawnego. Jak zaznaczono wyżej, stan faktyczny sprawy - wbrew twierdzeniom skarżącego - nie jest sporny, ponieważ istotę sporu stanowiła interpretacja przepisu § 9a ust. 1 rozporządzenia z dnia 8 czerwca 2004 r. Uzasadnienia wydanych w sprawie decyzji nie naruszają treści art. 8 i art. 107 § 3 k.p.a., bowiem organy prawidłowo wyjaśniły, jakie okoliczności faktyczne wzięły pod uwagę i na tej podstawie wyciągnęły logiczne wnioski. Dokonana przez organ interpretacja przepisów, stanowiących materialnoprawną podstawę wydanego w sprawie rozstrzygnięcia, zgodna jest ze stanowiskiem Sądu.

Dlatego też, mając wszystkie powyższe względy na uwadze, Wojewódzki Sąd Administracyjny, na podstawie art. 151 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, skargę oddalił.

P.M.