Wyrok NSA, sygn. akt III FSK 3237/21
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2024-03-14 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6115 Podatki od nieruchomości, w tym podatek rolny, podatek leśny oraz łączne zobowiązanie pieniężne
Hasła tematyczne: Podatkowe postępowanie
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy: article: art. 151 w zw. z art. 145 par 1 pkt 1 lit. c, w zw. z art. 121, 122
journal: Dz.U. 2020 poz 1325
law: Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa - t.j.

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Bogusław Dauter, Sędzia NSA Dominik Gajewski (sprawozdawca), Sędzia WSA (del.) Anna Juszczyk – Wiśniewska, po rozpoznaniu w dniu 14 marca 2024 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Finansowej skargi kasacyjnej M. T. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy z dnia 4 sierpnia 2020 r. sygn. akt I SA/Bd 205/20 w sprawie ze skargi M. T. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Toruniu z dnia 13 lutego 2020 r. nr SKO-53-397/19 w przedmiocie podatku od nieruchomości za 2018 r. oddala skargę kasacyjną.


UZASADNIENIE

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy (dalej: WSA) wyrokiem z 4 sierpnia 2020 r. oddalił skargę M. T. (dalej: skarżący) na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Toruniu (dalej: organ) z 13 lutego 2020 r. nr SKO-53-397/19 w przedmiocie podatku od nieruchomości za 2018 r.

WSA w Bydgoszczy uznał, że stan faktyczny przyjęty w zaskarżonej decyzji jest prawidłowy i nie budził wątpliwości. Poza sporem pozostaje wysokość zobowiązania podatkowego w sytuacji gdyby Rada Miasta Torunia nie skorzystała z zapisów art. 7 ust. 3 ustawy z dnia 25 czerwca 2019 r. o podatkach i opłatach lokalnych (Dz. U. z 2019 r. poz. 1170 ze zm.) - dalej jako: "u.p.o.l." i nie wydała uchwał: nr 771 z 15 maja 2014 r. w sprawie zwolnienia od podatku od nieruchomości nowych inwestycji na terenie Gminy Miasta Torunia w ramach pomocy de minimis oraz nr [...] z 15 maja 2014 r. w sprawie zwolnienia od podatku od nieruchomości w ramach pomocy de minimis na tworzenie nowych miejsc pracy.

W ocenie WSA ustalenia w tym zakresie zostały dokonane w całokształcie materiału dowodowego (art. 191 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa, Dz.U. z 2019 r., poz. 900; dalej: O.p.), zgromadzonego i zbadanego w sposób wyczerpujący (art. 187 § 1 O.p.). Bezspornym pozostaje to, że skarżący złożył dokumenty, o jakich mowa w § 7 uchwały 771/14 w dniu 5 stycznia 2016 r., a dokumenty, o jakich mowa w § 7 ust. 1 pkt 1 uchwały 772/14 po 31 grudnia 2017 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy wyrokiem z 7 marca 2018 r., I SA/Bd 1003/17 uznał prawidłowość pozbawienia skarżącego prawa do zwolnienia z obu uchwał na rok 2017.

Sąd I instancji wskazał, iż spornym pozostaje prawo skarżącego do zwolnień, o jakich mowa w uchwałach, a do rozstrzygnięcia pozostała kwestia zachowania przez skarżącego terminu, o jakim mowa w § 7 ust. 1 pkt 1 uchwały 771/14.

WSA przyjął, iż z wypisu z kartoteki budynków sporządzonego na dzień 23 maja 2017 r. wynika, że zakończenie budowy budynków położonych przy ul. [...] w T. miało miejsce w 2015 r. W dniu 8 grudnia 2015 r. skarżący wystąpił do organu nadzoru budowlanego o pozwolenie na użytkowanie obiektów. Pozwolenia na użytkowanie tych obiektów Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego Powiatu G. (dalej: PINB PG) udzielił decyzją z 14 grudnia 2015 r. Z drugiej strony skarżący odwoływał się do użytkowania faktycznego, które rozpoczęło się w 2016 r., na okoliczność czego wnioskował o powołanie świadków, przeprowadzenie rozprawy, oględzin, z których wynika, że roboty budowlane jeszcze trwały w 2016 r. Wskazuje też na fakt, że zatrudnienie pracowników nastąpiło dopiero w 2016 r.

W ocenie Sądu stanowisko organu, że termin z § 7 ust. 1 pkt 1 uchwały 771/14 minął, nie narusza prawa. Przepis ten wyraźnie odwołuje się do użytkowania budynku lub jego części przed ostatecznym wykończeniem. Jakkolwiek pojęcie "użytkowania" nie zostało dookreślone w uchwale, to posługując się takimi wyrażeniami jak budowla, inwestycja, budowa, Rada Miasta jasno dała wyraz oczekiwaniom opartym o przepisy prawa budowlanego w takim rozumieniu, że w sprawie przesądzająca jest treść decyzji o pozwoleniu na użytkowanie z 14 grudnia 2015 r. Nie pozostawia ona wątpliwości, że sam skarżący, wnioskując o jej wydanie wyraził chęć użytkowania obiektu już w 2015 r., uzyskał takie pozwolenie, a warunki zagospodarowania terenu, odbioru przez UDT windy czy zakończenie robót budowlanych były czynnościami następczymi po użytkowaniu.

Na podstawie art. 173 § 1 i 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2019 r., poz. 2325, dalej: p.p.s.a.) pełnomocnik skarżącego wniósł skargę kasacyjną od wyroku WSA z 4 sierpnia 2020 r. Zaskarżonemu wyrokowi, na podstawie art. 174 pkt. 2 p.p.s.a., zarzucił:

1. Naruszenie przepisów postępowania, o istotnym wpływie na wynik sprawy w postaci art.151 p.p.s.a. w zw. z art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. w zw. z art. 191 O.p., w zw. z art. 121 O.p., w zw. z art. 122 O.p., poprzez nieuwzględnienie przez Sąd naruszenia przez organ przepisów postępowania o istotnym wpływie na wynik sprawy, poprzez dokonanie dowolnej oceny dowodów, przekraczającej granice oceny swobodnej, cechującej się pomijaniem bądź deprecjonowaniem wszelkich okoliczności z przyznaniem nieadekwatnej mocy dowodowi z dokumentu w postaci wypisu z kartoteki budynków sporządzonego dnia 23 maja 2017 r., w szczególności z uwagi na oparcie się wyłącznie na zawartych w nim informacjach przy ustalaniu terminu zakończenia budowy na rok 2015 r., podczas gdy z obiektywnych okoliczności potwierdzających fakt, że budynek nie był oraz nie mógł być użytkowany w 2015 r. (przykładowo, ze względu na jego stan); za rok zakończenia budowy uznać należy rok 2016.

2. Naruszenie przepisów postępowania, o istotnym wpływie na wynik sprawy w postaci art. 151 p.p.s.a. w zw. z art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. w zw. z art. 188 O.p. w zw. z art. 121 O.p. w zw. z art. 122 O.p., poprzez nieuwzględnienie przez Sąd naruszenia przez organ przepisów postępowania o istotnym wpływie na wynik sprawy, w postaci odmowy przeprowadzenia istotnych dowodów dla udowodnienia tezy o zakończeniu budowy i rozpoczęciu użytkowania w 2016 r., okoliczności te stanowią istotę sporu, a organ tym samym pominął stanowisko strony oraz w sposób niedostateczny wyjaśnił stan faktyczny; oraz w oparciu przez organ tezy o ukończeniu budowy wyłącznie na podstawie decyzji z dnia 14 grudnia 2015 r. o udzieleniu zgody na użytkowanie.

Ponadto, na podstawie art. 174 pkt. 1 p.p.s.a., zarzucono:

Naruszenie przepisów prawa materialnego, o istotnym wpływie na wynik sprawy w postaci art. 151 p.p.s.a. w zw. z art. 145 § 1 pkt 1 lit.b p.p.s.a. w zw. z § 7 ust. 1 pkt 1 uchwały nr 771/14 Rady Miasta Toruń z dnia 15 maja 2014 r. (Dz.U. Woj. Kuj-Pom. z 2014 r. poz. 1638, dalej: uchwała 771/14), poprzez oddalenie skargi, pomimo faktu, iż decyzja organu została wydana na skutek dokonania przez organ błędnej wykładni wskazanego przepisu uchwały 771/14, polegającej na bezpodstawnym uznaniu, jakoby termin złożenia indywidualnego wniosku upływał wraz z dniem 31 grudnia roku kalendarzowego, w którym budowa została zakończona, w sytuacji gdy prawidłowa wykładania przepisu prowadzi do wniosku, iż w niniejszej sprawie termin ten upływał wraz z dniem 31 grudnia roku, w którym nastąpiło faktyczne rozpoczęcie użytkowania obiektu.

Naruszenie przepisów prawa materialnego, o istotnym wpływie na wynik sprawy w postaci art. 151 p.p.s.a. w zw. z art. 145 § 1 pkt 1 lit.b p.p.s.a. w zw. z art. 54 ust. 1 ustawy z dnia 21 maja 2019 r. Prawo budowlane (Dz.U. z 2020 r. poz. 1333), w zw. z § 7 ust. 1 pkt 1 uchwały 771/14, poprzez oddalenie skargi, pomimo faktu, iż decyzja organu została wydana na skutek dokonania przez organ błędnej wykładni wskazanego przepisu uchwały 771/14, polegającej na wadliwym twierdzeniu, iż przepis ten określa faktyczny termin zakończenia budowy, w sytuacji gdy prawidłowa interpretacja przepisu, prowadzi do wniosku, iż pojęcie "ukończenia budowy" należy rozumieć jako stan faktyczny związany z zaprzestaniem prac nad wznoszeniem obiektu budowlanego.

Naruszenie przepisów prawa materialnego, o istotnym wpływie na wynik sprawy w postaci art. 151 p.p.s.a. w zw. z art. 145 § 1 pkt 1 lit.b p.p.s.a. w zw. z art. 7 ust 3 ustawy z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych (Dz.U. z 2019 r., poz. 1170), zwanej dalej "u.p.o.l.", w zw. z art. 7 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej w zw. z art. 8 Konstytucji RP poprzez oddalenie skargi, pomimo faktu, iż decyzja organu została poprzedzona dokonaniem przez organ błędnej wykładni wskazanego przepisu uchwały 772/14, polegającej na uzależnieniu utrzymania uzyskanego zwolnienia wprowadzonego uchwałą Rady Miasta od wymagań, do których ustanowienia Rada nie była uprawniona, a tym samym wykroczenie poza upoważnienie ustawowe (tj. obligowanie Podatnika do przedkładania dokumentów); także na odebraniu zwolnienia na podstawie regulacji, do której wprowadzenia Rada Miasta nie była uprawniona.

Przedstawiając powyższe zarzuty pełnomocnik skarżącego wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi I instancji. Ponadto wniesiono o zasądzenie kosztów postępowania wraz z kosztami zastępstwa procesowego według norm przepisanych.

Organ nie wniósł odpowiedzi na skargę kasacyjną.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje.

Skarga kasacyjna nie miała usprawiedliwionych podstaw, a zatem nie zasługiwała na uwzględnienie.

Zgodnie z art. 183 § 1 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, biorąc pod uwagę z urzędu jedynie nieważność postępowania, która w analizowanej sprawie nie występuje.

Przedmiotem sporu w niniejszej sprawie jest możliwość skorzystania przez skarżącego ze zwolnienia podatkowego ustanowionego w uchwale Rady Miasta Torunia nr 772/14. Uchwała nr 771/14 w § 1 ust. 1 i 2 przewiduje, iż zwalnia się od podatku od nieruchomości powstałe w wyniku realizacji nowych inwestycji przeznaczone na prowadzenie działalności gospodarczej. Zwolnienie, o którym mowa w ust. 1 obejmuje grunty, na których rozpoczęto inwestycję po dniu 1 stycznia 2014 r., nowo wybudowane budynki lub ich części i nowo powstałe budowle lub ich części, których budowa została zakończona po wejściu w życie niniejszej uchwały. W § 7 ust. 1 pkt 1 stwierdzono, że warunkiem nabycia prawa do zwolnienia jest złożenie indywidualnego wniosku w terminie do 31 grudnia roku, w którym budowa została zakończona, albo w którym rozpoczęto użytkowanie budynku lub jego części przed ostatecznym wykończeniem. Stosownie do § 7 ust. 2 uchwały 771/14 podatnik, który nie dotrzyma terminu wskazanego w ust. 1, nie nabywa prawa do zwolnienia od podatku od nieruchomości, o którym mowa w § 1. Ponadto, w myśl uchwały nr 772/14 w sprawie zwolnienia od podatku od nieruchomości w ramach pomocy de minimis na tworzenie nowych miejsc pracy, zwalnia się od podatku od nieruchomości grunty, budynki lub ich części, budowle lub ich części zajęte na prowadzenie działalności gospodarczej przez podatników tworzących nowe miejsca pracy na terenie miasta Torunia, a zwolnienie ma zastosowanie w przypadku utworzenia nowych miejsc pracy od dnia wejścia w życie niniejszej uchwały.

Zdaniem skarżącego bezpodstawnie uznano, jakoby termin złożenia indywidualnego wniosku upływał wraz z dniem 31 grudnia roku kalendarzowego, w którym budowa została zakończona, w sytuacji gdy prawidłowa wykładania przepisu prowadzi do wniosku, iż w niniejszej sprawie termin ten upływał wraz z dniem 31 grudnia roku, w którym nastąpiło faktyczne rozpoczęcie użytkowania obiektu.

Sąd I instancji uznał, iż z wypisu z kartoteki budynków sporządzonego 23 maja 2017 r. wynika, że zakończenie budowy budynków miało miejsce w 2015 r. W dniu 8 grudnia 2015 r. skarżący wystąpił do organu nadzoru budowlanego o pozwolenie na użytkowanie obiektów. Pozwolenia na użytkowanie tych obiektów PINB PG udzielił decyzją z dnia 14 grudnia 2015 r. Natomiast skarżący odwoływał się do użytkowania faktycznego, które rozpoczęło się w 2016 r., na okoliczność czego wnioskował o powołanie świadków, przeprowadzenie rozprawy, oględzin, z których wynika, że roboty budowlane jeszcze trwały w 2016 r. Wskazywał też, że zatrudnienie pracowników nastąpiło dopiero w 2016 r.

W ocenie WSA § 7 ust. 1 pkt 1 uchwały 771/14 wyraźnie odwołuje się do użytkowania budynku lub jego części przed ostatecznym wykończeniem. W uzasadnieniu wyroku wyjaśniono, iż pojęcie "użytkowania" nie zostało dookreślone w uchwale, jednak posługując się takimi wyrażeniami jak budowla, inwestycja, budowa, Rada Miasta jasno dała wyraz oczekiwaniom opartym o prawo budowlane w takim rozumieniu, że w sprawie przesądzająca jest treść decyzji o pozwoleniu na użytkowanie z 14 grudnia 2015 r. Nie pozostawia ona wątpliwości, że sam skarżący wnioskując o jej wydanie wyraził chęć użytkowania obiektu już w 2015 r., uzyskał takie pozwolenie, a warunki zagospodarowania terenu, odbioru przez UDT windy czy zakończenie robót budowlanych były czynnościami następczymi po użytkowaniu. Zatem nie może mieć znaczenia subiektywne odczucie osób, które były zawnioskowane jako świadkowie (w tym na rozprawie) co do tego istotnego faktu, a odmowa przeprowadzenia dowodów była uzasadniona i ostatecznie nie miała wpływu na wynik sprawy.

Naczelny Sąd Administracyjny w pełni podziela w tym zakresie stanowisko Sądu pierwszej instancji, który prawidłowo wyjaśnił, dlaczego kluczowe znaczenie należy przypisać treści decyzji o pozwoleniu na użytkowanie z 14 grudnia 2015 r. Bez wątpienia należy uznać, iż wydanie, zgodnie z wnioskiem skarżącego, decyzji o pozwoleniu na użytkowanie oznacza, że inwestycja została wykonana. Dlatego też za nietrafne należy uznać zarzuty skargi kasacyjnej o naruszeniu przepisów prawa materialnego poprzez błędną wykładnię przepisów uchwały nr 771/14.

Naczelny Sąd Administracyjny za niezasadne uznał także sformułowane w skardze kasacyjnej zarzuty naruszenia prawa procesowego, gdyż okoliczności faktyczne w niniejszej sprawie zostały należycie wyjaśnione. WSA nie kwestionował, iż niektóre czynności w zakresie prowadzonych robót budowlanych były czynnościami następczymi po użytkowaniu. Skoro te okoliczności były bezsporne prawidłowo uznano, iż nie zachodzi uzasadniona potrzeba przeprowadzenie dowodu z zeznań świadków co do faktu ich wykonania. Sąd I instancji prawidłowo ocenił, iż ostatecznie okoliczności te nie miały wpływu na wynik sprawy. Dlatego należy uznać za niezasadne zarzuty naruszenia art. 145 § 2, art. 191, art. 188, art. 122, art. 124 O. p., art. 7 ust. 3 ustawy z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych oraz art. 7 w zw. z art. 8 Konstytucji RP w zw. z art. 121 O. p.

Mając powyższe na uwadze Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 p.p.s.a. oddalił skargę kasacyjną.

SNSA Dominik Gajewski SNSA Bogusław Dauter SWSA(del.) Anna Juszczyk-Wiśniewska