Wyrok WSA w Lublinie, sygn. akt III SA/Lu 231/24
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie
Data orzeczenia: 2024-05-28 00:00:00+02:00 (orzeczenie nieprawomocne)
Symbol z opisem: 6037 Transport drogowy i przewozy
Hasła tematyczne: Transport
Skarżony organ: Inspektor Transportu Drogowego
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 39d ust. 1, ust.2, art. 39f ust. 1, art. 39j ust. 1, art. 39k ust. 1, art. 92a ust. 2
journal: Dz.U. 2022 poz 2201
law: Ustawa z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym - t.j.
article: art. 151
journal: Dz.U. 2023 poz 1634
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.
journal: Dz.U.UE.L 2009 nr 300 poz 51 art. 2 pkt 5, art. 4
law: Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) NR 1071/2009 z dnia 21 pażdziernika 2009 r. ustanawiające wspólne zasady dotyczące  warunków wykonywania zawodu przewoźnika drogowego i uchylające dyrektywę Rady 96/26/WE (Tekst mający znaczenie dla EOG)

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Jerzy Drwal, Sędziowie Sędzia WSA Ewa Ibrom (sprawozdawca), Sędzia WSA Anna Strzelec, , po rozpoznaniu w dniu 28 maja 2024 r. na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym sprawy ze skargi A. Ś. na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] stycznia 2024 r. nr [...] w przedmiocie kary pieniężnej za naruszenie przepisów ustawy o transporcie drogowym oddala skargę.


UZASADNIENIE

Zaskarżoną decyzją z [...] stycznia 2024 r., nr [...] Główny Inspektor Transportu Drogowego uchylił w całości decyzję Lubelskiego Wojewódzkiego Inspektora transportu Drogowego z [...] kwietnia 2022 r., nr [...] i nałożył na A. Ś. karę pieniężną za naruszenie przepisów ustawy o transporcie drogowym.

Powyższe rozstrzygnięcie zapadło w sprawie, której stan faktyczny przedstawia się następująco:

W dniach 12 – 27 stycznia 2022 r. upoważnienie inspektorzy przeprowadzili kontrolę w przedsiębiorstwie M. Ś., prowadzącego działalność gospodarczą pod firmą[...] w T. Przedmiotem kontroli była zgodność wykonywania działalności gospodarczej w zakresie przestrzegania warunków i obowiązków przewozu drogowego określonych w art. 4 pkt 22 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym (Dz. U. z 2024 r., poz. 728 z późn. zm.), dalej jako "u.t.d.", w tym także warunków dostępu do zawodu przewoźnika drogowego w zakresie dysponowania bazą eksploatacyjną.

Kontrolą objęto okres od 1 kwietnia 2021 r. do 31 grudnia 2021 r. Zgodnie z protokołem kontroli w przedsiębiorstwie w okresie 6 miesięcy przed dniem rozpoczęcia kontroli przedsiębiorca zatrudniał średnio do 10 kierowców.

Ustalenia kontroli zostały ujawnione w protokole kontroli nr [...] z 27 stycznia 2022 r.

Lubelski Wojewódzki Inspektor Transportu Drogowego (dalej jako "organ I instancji") ustalił, że osobą zarządzającą transportem w przedsiębiorstwie [...] w T. był w dniu kontroli A. Ś. (dalej jako "skarżący"), posiadający certyfikat kompetencji zawodowych nr [...]

W piśmie z 1 lutego 2022 r. organ I instancji zawiadomił skarżącego o wszczęciu w stosunku do niego jako osoby zarządzającej transportem z urzędu postępowania, wobec stwierdzenia naruszeń określonych w załączniku nr 4 do ustawy o transporcie drogowym.

Decyzją z [...] kwietnia 2022 r. organ I instancji nałożył na skarżącego karę pieniężną za następujące naruszenia:

- wykonywanie przewozu drogowego przez kierowcę, który nie uzyskał kwalifikacji wstępnej lub nie ukończył szkolenia okresowego – lp. 4.1. załącznika nr [...] do u.t.d. – 13 500 zł;

- wykonywanie przewozu drogowego przez kierowcę, który nie posiada orzeczenia lekarskiego o braku przeciwwskazań zdrowotnych do wykonywania pracy na stanowisku kierowcy – lp. 4. 2. załącznika nr 4 do u.t.d. – 9000 zł;

- wykonywanie przewozu drogowego przez kierowcę, który nie posiada orzeczenia psychologicznego o braku przeciwwskazań psychologicznych do wykonywania pracy na stanowisku kierowcy - lp. 4. 3. załącznika nr 4 do u.t.d. – 9000 zł.

Na podstawie art. 92a ust. 4 u.t.d. kara pieniężna została określona w wysokości 3000 zł.

W wyniku rozpatrzenia odwołania skarżącego, Główny Inspektor Transportu Drogowego (dalej jako "organ odwoławczy" lub "organ II instancji") decyzją z [...] stycznia 2024 r. uchylił decyzję organu I instancji i nałożył na skarżącego karę pieniężną w kwocie 3000 zł.

W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy, w odniesieniu do naruszenia polegającego na wykonywaniu przewozu drogowego przez kierowcę, który nie uzyskał kwalifikacji wstępnej lub nie ukończył szkolenia okresowego (Ip. 4.1 załącznika nr 4 do u.t.d.) przywołał na wstępie przepisy ustawy o transporcie drogowym, z których wynika obowiązek ukończenia prze kierowcę co 5 lat szkolenia okresowego. Zgodnie z lp. 4.1 załącznika nr 4 do ustawy o transporcie drogowym, wykonywanie przewozu drogowego przez kierowcę, który nie uzyskał kwalifikacji wstępnej lub nie ukończył szkolenia okresowego, podlega karze pieniężnej w wysokości 1500 zł.

Organ odwoławczy wskazał, że z ustaleń organu I instancji wynika, że zarządzający transportem nie okazał dokumentu potwierdzającego uzyskanie kwalifikacji wstępnej lub ukończenia szkolenia okresowego w okresie pomiędzy 1 kwietnia 2021 r. a 31 grudnia 2021 r. przez następujących kierowców: P. Ł., A. Ś., M. Ś., P. K., K. S., G. Z., M. G., M. Ś. i A. S..

Organ II instancji ustalił, pismem z 3 listopada 2023 r. Starosta Świdnicki poinformował, że M. Ś. nie posiadał wpisu potwierdzającego ukończenie szkolenia okresowego w kolumnie 12 prawa jazdy nr [...], wydanym dnia [...] lutego 2004 r. przez Starostę Świdnickiego oraz że pismem z 15 grudnia 2023 r. Starosta Świdnicki poinformował, że kierowcy: P. K., K. S., M. Ś., A. Ś., G. Z. i A. S. posiadali wpisy potwierdzający ukończenie szkolenia okresowego w kolumnie 12 prawa jazdy za cały okres kontroli, natomiast P. Ł. posiadał wpis potwierdzający ukończenie szkolenia okresowego w kolumnie 12 prawa jazdy nr [...], wydanym dnia [...] czerwca 2021 r.

Organ odwoławczy ustalił, że do kontroli nie okazano dokumentu potwierdzającego uzyskanie kwalifikacji wstępnej lub ukończenia szkolenia okresowego w okresie 1 kwietnia 2021 r. a 31 grudnia 2021 r. kierowcy M. Ś., kierowcy M. G. oraz kierowcy P. Ł. w okresie od 1 kwietnia 2021 r. do 25 czerwca 2021 r.

W tych okolicznościach organ II instancji za zasadne uznał uchylenie kary pieniężnej w wysokości 13 500 zł oraz nałożenie kary pieniężnej w wysokości 4 500 zł (3 x 1500 zł) za stwierdzone naruszenia określone w lp. 4.1 załącznika nr 4 do ustawy o transporcie drogowym dotyczące trzech kierowców.

Odnośnie do stwierdzonego naruszenia polegającego na wykonywaniu przewozu drogowego przez kierowcę, który nie posiada orzeczenia lekarskiego o braku przeciwwskazań zdrowotnych do wykonywania pracy na stanowisku kierowcy organ wyjaśnił, że stosownie do art. 39a ust. 1 pkt 3 u.t.d. przedsiębiorca lub inny podmiot wykonujący przewóz drogowy może zatrudnić kierowcę, jeżeli osoba ta nie ma przeciwwskazań zdrowotnych do wykonywania pracy na stanowisku kierowcy. Zgodnie z art. 39 j u.t.d. kierowca wykonujący przewóz drogowy podlega badaniom lekarskim przeprowadzanym w celu stwierdzenia istnienia lub braku przeciwwskazań zdrowotnych do wykonywania pracy na stanowisku kierowcy. Badania lekarskie, o których mowa w ust. 1, są przeprowadzane: 1) do czasu ukończenia przez kierowcę 60 lat - co 5 lat; 2) po ukończeniu przez kierowcę 60. roku życia - co 30 miesięcy. Zgodnie z lp. 4.2 załącznika nr 4 do ustawy o transporcie drogowym, wykonywanie przewozu drogowego przez kierowcę, który nie posiada orzeczenia lekarskiego o braku przeciwwskazań zdrowotnych do wykonywania pracy na stanowisku kierowcy podlega karze pieniężnej w wysokości 1000 zł. (lp. 4.2 załącznika nr 4 do ustawy).

Organ odwoławczy stwierdził, że z dokonanych ustaleń co do wpisów w kolumnie 12 prawa jazdy wynika, że kierowcy: P. K., K. S., M. Ś., A. Ś., G. Z. oraz A. S. posiadali w okresie poddanym kontroli wpis o szkoleniu okresowym w kolumnie nr [...] prawa jazdy, potwierdzający ważność orzeczeń lekarskich. Organ odwoławczy uznał, że należało uchylić karę pieniężną za przypadki nieokazania orzeczeń lekarskich o braku przeciwskazań zdrowotnych do wykonywania pracy na stanowisku kierowcy P. K., K. S., M. Ś., A. Ś., G. Z. oraz A. S.. Organ stwierdził, że do kontroli nie okazano orzeczeń lekarskich o braku przeciwskazań zdrowotnych do wykonywania pracy na stanowisku kierowcy w okresie 1 kwietnia 2021 r. – 31 grudnia 2021 r. M. Ś. , M. G. oraz P. Ł. w okresie 1 kwietnia 2021 r. – 25 czerwca 2021 r. Mając na uwadze zgromadzony w sprawie materiał dowodowy organ II instancji uchylił karę pieniężną w wysokości 9000 zł oraz nałożył karę pieniężną w wysokości 3000 zł (3x1000 zł) za stwierdzone naruszenia określone w lp. 4.2 załącznika nr 4 do ustawy o transporcie drogowym.

Odnośnie do stwierdzonego naruszenia polegającego na wykonywaniu przewozu drogowego przez kierowcę, który nie posiada orzeczenia psychologicznego o braku przeciwwskazań psychologicznych do wykonywania pracy na stanowisku kierowcy organ wyjaśnił, że stosownie do art. 39a ust. 1 pkt 4 u.t.d. przedsiębiorca lub inny podmiot wykonujący przewóz drogowy może zatrudnić kierowcę, jeżeli osoba ta nie ma przeciwwskazań psychologicznych do wykonywania pracy na stanowisku kierowcy. Zgodnie natomiast z art. 39k u.t.d. kierowca wykonujący przewóz drogowy podlega badaniom psychologicznym przeprowadzanym w celu stwierdzenia istnienia lub braku przeciwwskazań psychologicznych do wykonywania pracy na stanowisku kierowcy. Badania psychologiczne, o których mowa w ust. 1, są przeprowadzane: 1) do czasu ukończenia przez kierowcę 60 lat - co 5 lat; 2) po ukończeniu przez kierowcę 60. roku życia - co 30 miesięcy (ust. 3).

Zgodnie z lp. 4.3 załącznika nr 4 do ustawy o transporcie drogowym, wykonywanie przewozu drogowego przez kierowcę, który nie posiada orzeczenia psychologicznego o braku przeciwwskazań zdrowotnych do wykonywania pracy na stanowisku kierowcy podlega karze pieniężnej w wysokości 1000 zł.

Organ odwoławczy ustalił, że kierowcy: P. K., K. S., M. Ś., A. Ś., G. Z. oraz A. S. posiadali w okresie poddanym kontroli wpis o szkoleniu okresowym w kolumnie nr 12 prawa jazdy, potwierdzający także ważność orzeczenia psychologicznego. Na podstawie przesłanych informacji ustalono również, że kierowca - przedsiębiorca M. Ś. nie posiada wpisu potwierdzającego ukończenie szkolenia okresowego w kolumnie 12 prawa jazdy nr [...], wydanym dnia [...] lutego 2004 r. przez Starostę Świdnickiego w Świdniku, natomiast kierowca P. Ł. posiada wpis potwierdzający ukończenie szkolenia okresowego w kolumnie 12 prawa jazdy nr [...], wydanym dnia [...] czerwca 2021 r. przez Starostę Świdnickiego w Świdniku.

Uwzględniając powyższe okoliczności organ II instancji uchylił karę pieniężną za przypadki nieokazania orzeczeń psychologicznych o braku przeciwskazań psychologicznych do wykonywania pracy na stanowisku kierowcy P. K., K. S., M. Ś., A. Ś., G. Z. oraz A. S..

Wobec nieokazania do kontroli orzeczeń psychologicznych o braku przeciwskazań psychologicznych do wykonywania pracy na stanowisku kierowcy w okresie 1 kwietnia 2021 r. – 31 grudnia 2021 r. przez M. Ś. , M. G. oraz P. Ł. w okresie 1 kwietnia 2021 r. – 25 czerwca 2021 r. zasadne było w ocenie organu odwoławczego uchylenie kary pieniężnej w wysokości 9000 zł oraz nałożenie kary pieniężnej w wysokości 3000 zł (3x1000 zł) za stwierdzone naruszenia określone w lp. 4.3 załącznika nr 4 do ustawy o transporcie drogowym.

Łączna kara pieniężna za wszystkie stwierdzone w sprawie naruszenia załącznika nr 4 do ustawy wyniosła 10 500 zł i na podstawie art. 92a ust 4 u.t.d. została ustalona w wysokości 3000,00 zł.

Odnosząc się do zarzutów strony podniesionych w odwołaniu, organ II instancji nie uwzględnił wyjaśnień skarżącego, że wskazani kierowcy prowadzili sporadycznie pojazdy na rzecz przedsiębiorstwa, nie są pracownikami kontrolowanego przedsiębiorstwa i w związku z tym skarżący był przekonany, że nie musi okazywać ich dokumentów.

Organ odwoławczy uznał, że wskazane okoliczności nie wpływają na powstanie naruszenia. Fakt prowadzenia pojazdów przez kierowców niebędących pracownikami przedsiębiorstwa nie zwalnia z obowiązku okazania do kontroli kopii praw jazdy wraz z wpisanym kodem 95 w kolumnie 12. Odnosząc się do wyjaśnień skarżącego dotyczących M. G. organ wskazał, że skarżący nie okazał żadnych dowodów potwierdzających, że pojazd o nr rej. [...] był naprawiany i została wykonana jazda serwisowa. Skarżący wskazał, że załącza fakturę za naprawę, jednak wraz z odwołaniem nie została załączona faktura lub żaden inny dowód potwierdzający twierdzenia skarżącego.

Organ nie znalazł także podstaw do zastosowania art. 92c ustawy o transporcie drogowym, gdyż skarżący nie wykazał przesłanek zwolnienia go z odpowiedzialności.

W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie A. Ś. zaskarżył decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego w całości, zarzucając

1. naruszenie przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy:

a) art. 7 oraz art. 8 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2024 r., poz. 728 z późn. zm.), dalej jako "k.p.a.", poprzez niepodjęcie przez organ I instancji działań niezbędnych do dokładnego i wnikliwego wyjaśnienia stanu faktycznego w związku z art. 92c. ust. 1 ustawy o transporcie drogowym;

b) art. 8 k.p.a. – zasady pogłębiania zaufania uczestników postępowania do władzy publicznej, prowadzenie postępowania w sposób zakładający dokonanie przez stronę zarzucanych jej naruszeń, poprzez wydanie decyzji z naruszeniem prawa;

c) art. 75 § 1 k.p.a., art. 77 § 1 k.p.a. i art. 80 k.p.a., poprzez ustalanie i dokonanie oceny stanu faktycznego dotyczącego stwierdzonych w skarżonej decyzji naruszeń na podstawie wybiórczo potraktowanego materiału dowodowego, w szczególności niewzięcie pod uwagę wydruków z tachografu oraz sytuacji spowodowanej pandemią COVID-19, poprzez ich bezpodstawne zastosowanie i niezastosowanie się do rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2020/698 z dnia 25 maja 2020 r. ustanawiające szczególne środki tymczasowe w związku z epidemią COVID-19 dotyczące odnawiania lub przedłużania ważności niektórych certyfikatów i świadectw, licencji i zezwoleń oraz przesunięcia niektórych okresowych kontroli i okresowych szkoleń w niektórych obszarach prawodawstwa dotyczącego transportu;

d) art. 77 § 1 k.p.a. - zasady demokratycznego państwa prawnego określonej w art. 7 Konstytucji Rzeczpospolitej Polskiej, poprzez złamanie generalnych zasad kodeksu postępowania administracyjnego;

2. naruszenia prawa materialnego, które miały wpływ na wynik sprawy:

a) art. 92a ust. 1 i ust. 6 i przepisu l.p 4.1, 4.2, 4.3 załącznika nr 4 do ustawy o transporcie drogowym, poprzez ich bezpodstawne zastosowanie.

Skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości i decyzji organu I instancji i umorzenie postępowania w sprawie oraz o zasądzenie kosztów postępowania.

W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o oddalenie skargi, podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie zważył, co następuje:

Skarga jest nieuzasadniona.

Organy administracji prawidłowo ustaliły stan faktyczny sprawy i prawidłowo zastosowały przepisy prawa materialnego.

Przedmiotem skargi jest decyzja nakładająca na skarżącego – jako zarządzającego transportem – karę pieniężną podstawie przepisów ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym (Dz. U. z 2024 r., poz. 728 z późn. zm.), w skrócie "u.t.d.". Ustawa ta określa zasady podejmowania i wykonywania krajowego transportu drogowego, międzynarodowego transportu drogowego, niezarobkowego krajowego przewozu drogowego oraz niezarobkowego międzynarodowego przewozu drogowego.

Zgodnie z art. 1 ust. 2 pkt 2 lit. c ustawa określa również odpowiedzialność za naruszenie obowiązków lub warunków przewozu drogowego osób zarządzających transportem.

W świetle art. 4 pkt 22 u.t.d. obowiązki lub warunki przewozu drogowego to obowiązki lub warunki wynikające z przepisów ustawy o transporcie drogowym oraz wymienionych w tym przepisie aktów prawa krajowego i unijnego.

W rozpoznawanej sprawie organ stwierdził naruszenie przepisów ustawy o transporcie drogowym.

Zgodnie z art. 92a ust. 2 u.t.d., zarządzający transportem, osoba, o której mowa w art. 7c, a także każda inna osoba wykonująca czynności związane z przewozem drogowym, która naruszyła obowiązki lub warunki przewozu drogowego, podlega karze pieniężnej w wysokości od 200 złotych do 2000 złotych za każde naruszenie.

Suma kar pieniężnych, o których mowa w ust. 2, nałożonych za naruszenia stwierdzone podczas jednej kontroli, nie może przekroczyć kwoty 3000 złotych (art. 92a ust. 4 u.t.d.).

Wykaz naruszeń obowiązków lub warunków przewozu drogowego, o których mowa w ust. 2, wysokości kar pieniężnych za poszczególne naruszenia, a w przypadku niektórych naruszeń numer grupy naruszeń oraz wagę naruszeń wskazane w załączniku I do rozporządzenia Komisji (UE) 2016/403, określa załącznik nr 4 do ustawy (art. 92a ust. 8 u.t.d.).

Jak wynika z zebranego w sprawie materiału dowodowego, w dniach 12 – 27 stycznia 2022 r. w przedsiębiorstwie M. Ś., prowadzącego działalność gospodarczą w zakresie transportu drogowego, przeprowadzona została kontrola, której przedmiotem było przestrzeganie warunków i obowiązków przewozu drogowego określonych w art. 4 pkt 22 u.t.d. Kontrola obejmowała okres od 1 kwietnia 2021 r. do 31 grudnia 2021 r. Wyniki kontroli zawarte zostały w protokole kontroli z 27 stycznia 2022 r.

W trakcie kontroli stwierdzono naruszenia polegające na wykonywaniu przewozu drogowego przez kierowców, którzy nie uzyskali kwalifikacji wstępnej lub nie ukończyli szkolenia okresowego (lp. 4.1. załącznika nr 4 do u.t.d.), wykonywanie przewozu drogowego przez kierowców, którzy nie posiadają orzeczenia lekarskiego o braku przeciwwskazań zdrowotnych do wykonywania pracy na stanowisku kierowcy (lp. 4. 2. załącznika nr 4 do u.t.d.) oraz wykonywanie przewozu drogowego przez kierowców, którzy nie posiadają orzeczenia psychologicznego o braku przeciwwskazań psychologicznych do wykonywania pracy na stanowisku kierowcy (lp. 4. 3. załącznika nr 4 do u.t.d.).

Uzyskanie kwalifikacji wstępnej lub ukończenie szkolenia okresowego jest warunkiem zatrudnienia kierowcy. Zgodnie z art. 39a ust. 1 u.t.d., przedsiębiorca lub inny podmiot wykonujący przewóz drogowy może zatrudnić kierowcę, jeżeli osoba ta spełnia wymagania określone w tym przepisie, w tym: nie ma przeciwwskazań zdrowotnych do wykonywania pracy na stanowisku kierowcy (pkt 3), nie ma przeciwwskazań psychologicznych do wykonywania pracy na stanowisku kierowcy (pkt 4), uzyskała kwalifikację wstępną lub kwalifikację wstępną przyśpieszoną (pkt 5) oraz ukończyła szkolenie okresowe (pkt 6).

Zgodnie z art. 39d ust. 2 u.t.d., kierowca obowiązany jest co pięć lat, począwszy od dnia uzyskania świadectwa kwalifikacji zawodowej poświadczającego uzyskanie kwalifikacji, ukończyć szkolenie okresowe odpowiednio do pojazdu, którym wykonuje przewóz drogowy.

Wymóg badań lekarskich i psychologicznych określają natomiast przepisy art. 39j i 39k.

W myśl art. 39j ust. 1 u.t.d., kierowca wykonujący przewóz drogowy podlega badaniom lekarskim przeprowadzanym w celu stwierdzenia istnienia lub braku przeciwwskazań zdrowotnych do wykonywania pracy na stanowisku kierowcy. Badania te wykonywane są, z zastrzeżeniem ust. 3 – 6, w zakresie i na zasadach określonych w przepisach ustawy z dnia 26 czerwca 1974 r. - Kodeks pracy (ust. 2).

Badania lekarskie, o których mowa w ust. 1, są przeprowadzane:

1) do czasu ukończenia przez kierowcę 60 lat - co 5 lat;

2) po ukończeniu przez kierowcę 60. roku życia - co 30 miesięcy.

Zgodnie z kolei z art. 39k ust. 1 u.t.d., kierowca wykonujący przewóz drogowy podlega badaniom psychologicznym przeprowadzanym w celu stwierdzenia istnienia lub braku przeciwwskazań psychologicznych do wykonywania pracy na stanowisku kierowcy. Badania psychologiczne wykonywane są, z zastrzeżeniem ust. 3 i 4, w zakresie i na zasadach określonych dla kierowców w rozdziale 13 ustawy z dnia 5 stycznia 2011 r. o kierujących pojazdami.

Badania psychologiczne, o których mowa w ust. 1, są przeprowadzane:

1) do czasu ukończenia przez kierowcę 60 lat - co 5 lat;

2) po ukończeniu przez kierowcę 60. roku życia - co 30 miesięcy.

W myśl art. 39f ust. 1 u.t.d., kierowca wykonujący przewóz drogowy obowiązany jest uzyskać wpis do polskiego krajowego prawa jazdy, potwierdzający spełnienie wymagań, o których mowa w art. 39a ust. 1 pkt 3 i 4 oraz odpowiednio pkt 5 lub 6. Zasady dokonywania wpisu, o którym mowa w ust. 1, określa art. 15 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 5 stycznia 2011 r. o kierujących pojazdami (Dz. U. z 2023 r. poz. 622 z późn. zm.). Zgodnie z tym przepisem starosta, na wniosek kierowcy, dokonuje w prawie jazdy wpisu potwierdzającego odbycie kwalifikacji wstępnej, kwalifikacji wstępnej przyspieszonej, kwalifikacji wstępnej uzupełniającej, kwalifikacji wstępnej uzupełniającej przyspieszonej albo szkolenia okresowego, o których mowa w rozdziale 7a ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym. Zgodnie z załącznikiem Nr 1 do rozporządzenia Ministra Infrastruktury i Budownictwa z dnia 20 maja 2016 r. w sprawie wzorów dokumentów stwierdzających uprawnienia do kierowania pojazdami (Dz. U. z 2016 r. poz. 702 z późn. zm.), w kolumnie 11 dokumentu prawa jazdy wpisuje się datę ważności badań lekarskich i psychologicznych, natomiast w kolumnie 12 datę ważności kodu 95, potwierdzającego posiadane kwalifikacje kierowcy zawodowego. Warunkiem uzyskania kwalifikacji jest brak przeciwwskazań zdrowotnych i psychologicznych do wykonywania pracy na stanowisku kierowcy (art. 39b ust. 1 pkt 3 u.t.d.). Ważność wpisu kodu 95 wynosi 5 lat. Jak wskazano wyżej, kierowca obowiązany jest co pięć lat, począwszy od dnia uzyskania świadectwa kwalifikacji zawodowej poświadczającego uzyskanie kwalifikacji, ukończyć szkolenie okresowe odpowiednio do pojazdu, którym wykonuje przewóz drogowy. Ukończenie szkolenia okresowego poprzedzone być musi badaniami lekarskimi i psychologicznymi o braku przeciwwskazań do pracy na stanowisku kierowcy.

Stwierdzone w toku kontroli przez organ I instancji naruszenia dotyczyły 9 kierowców: P. Ł., A. Ś., M. Ś. , P. K., K. S., G. Z., M. G., M. Ś. i A. S..

Organ odwoławczy przeprowadził uzupełniające postępowanie dowodowe i zweryfikował ustalenia organu I instancji. Wobec tego, że skarżący dołączył do odwołania kserokopie dokumentów praw jazdy 8 kierowców (wymienionych wyżej, z wyjątkiem M. G.) organ odwoławczy zwrócił się do Starostwa Powiatowego w Świdniku i w Krasnymstawie o udzielenie informacji dotyczących wpisów o szkoleniu okresowym w kolumnie 12 w przedłożonych przez skarżącego dokumentach prawa jazdy. Na podstawie informacji Starosty Świdnickiego z 3 listopada 2023 r. i z 15 grudnia 2023 r. oraz informacji Starosty Krasnostawskiego organ odwoławczy ustalił, że kierowcy: A. Ś., P. K., K. S., G. Z., M. Ś. i A. S. posiadali w okresie objętym kontrolą ważne wpisy w kolumnie 12, potwierdzające ukończenie szkolenia okresowego, natomiast kierowca P. Ł. posiada wpis w prawie jazdy wydanym [...] czerwca 2021 r., a więc obejmującym tylko część okresu poddanego kontroli. W przypadku kierowcy M. Ś. Starosta Świdnicki poinformował, że kierowca ten nie posiada w prawie jazdy wydanym w 2004 r. wpisu w kolumnie 12 potwierdzającego ukończenie szkolenia okresowego. Wynika to także z kserokopii dokumentu prawa jazdy M. Ś. , przedłożonej przez skarżącego (k. 113), w którym to dokumencie w kolumnie 12 prawa jazdy nr [...], wydanego [...] lutego 2004 r. brak jest kodu 95, potwierdzającego kwalifikacje zawodowe – uzyskanie kwalifikacji wstępnej lub odbycie szkolenia okresowego. Brak także wpisów w kolumnie 11 dotyczącej ważności badań lekarskich i psychologicznych. Z materiału dowodowego zebranego w sprawie wynika ponadto, że ani w toku kontroli, ani na późniejszym etapie postępowania skarżący nie przedłożył dokumentów dotyczących kierowcy M. G..

Prawidłowe jest zatem ustalenie organu odwoławczego, że co do kierowców M. Ś., P. K., K. S., A. S., G. Z. oraz A. Ś. brak było podstaw do stwierdzenia naruszeń polegających na wykonywaniu przewozu drogowego przez kierowców, którzy nie uzyskali kwalifikacji wstępnej lub nie ukończyli szkolenia okresowego (lp. 4.1. załącznika nr 4 do u.t.d.), wykonywaniu przewozu drogowego przez kierowców, którzy nie posiadają orzeczenia lekarskiego o braku przeciwwskazań zdrowotnych do wykonywania pracy na stanowisku kierowcy (lp. 4. 2. załącznika nr 4 do u.t.d.) oraz wykonywaniu przewozu drogowego przez kierowców, którzy nie posiadają orzeczenia psychologicznego o braku przeciwwskazań psychologicznych do wykonywania pracy na stanowisku kierowcy (lp. 4. 3. załącznika nr 4 do u.t.d.), co uzasadniało uchylenie nałożonych w tych przypadkach przez organ I instancji kar.

Jednocześnie jednak prawidłowo stwierdził organ, że w toku kontroli nie przedłożono dokumentów potwierdzających uzyskanie kwalifikacji wstępnej lub ukończenie szkolenia okresowego przez M. Ś. i M. G. w okresie objętym kontrolą, a także nie przedłożono dokumentów potwierdzających posiadanie przez wyżej wymienionych kierowców orzeczeń lekarskich i psychologicznych.

Skarżący nie kwestionuje, że M. Ś. nie posiada kwalifikacji zawodowych i nie spełnia wymogu posiadania ważnych badań lekarskich i psychologicznych, wymaganych od kierowcy wykonującego przewóz drogowy. Bezpodstawny jest zarzut skarżącego, że M. Ś. nigdy nie wyjeżdżał na drogi publiczne i nie musiał posiadać uprawnień dla kierowców wykonujących przewozy drogowe. Ustalenia co do wykonywania przez M. Ś. przewozu drogowego organ dokonał na podstawie zbadanej dokumentacji: kart kierowców i tachografów cyfrowych.

Ustalenia tego skarżący skutecznie nie podważył.

Bezpodstawne są także zarzuty skarżącego dotyczące kierowcy M. G.. Twierdzenie, że kierowca ten nie jest w ogóle znany skarżącemu oraz że nie był zatrudniony przez przedsiębiorcę pozostaje w sprzeczności z materiałem dowodowym zebranym w sprawie. Okoliczność, że M. G. nie był pracownikiem przedsiębiorcy nie zwalniała przedsiębiorcy, jak słusznie zauważył organ, z obowiązku przedstawienia do kontroli prawa jazdy z wpisanym w kolumnie 12 kodem 95, potwierdzającym kwalifikacje zawodowe. Z akt sprawy wynika, że organ przesłał kontrolowanemu wykaz brakujących danych dotyczących kierowców i pojazdów (k. 70 akt adm.), jednak skarżący jako zarządzający transportem oraz upoważniony przez przedsiębiorcę do reprezentowania go w czasie kontroli nie nadesłał dokumentów dotyczących M. G.. Całkowicie gołosłowne jest także twierdzenie skarżącego, że kierowca ten wykonywał próbną jazdę serwisową, podczas gdy pojazd był w naprawie. Skarżący nie przedstawił na tę okoliczność jakiegokolwiek dowodu, w szczególności nie dołączył faktury za naprawę, na którą powoływał się w odwołaniu. Nie przedłożył także kopii faktury, mimo że jak twierdzi posiada kopię i organ powinien się do niego zwrócić o dołączenie jej do akt. Wyjaśnienia wymaga zatem, że organ nie miał takiego obowiązku. Ciężar dowodu obciążał w tym przypadku skarżącego, skoro skarżący zmierzał do podważenia ustaleń organu.

Odnosząc się do zarzutów skarżącego, że kierowca P. Ł. posiadał ważne uprawnienia w dacie kontroli, zauważyć należy, że w toku kontroli nie przedstawiono dokumentu prawa jazdy P. Ł. z wymaganymi za okres od 1 kwietnia do 25 czerwca 2021 r. wpisami. Słusznie zwraca uwagę skarżący, że do odwołania dołączona została kserokopia prawa jazdy P. Ł., wydanego [...] kwietnia 2017 r., w którym w kolumnie 12 wpisane jest potwierdzenie kwalifikacji zawodowych, ważne do 22 sierpnia 2021 r. (k. 118 akt adm.), organ nie zwrócił się jednak do Starosty Świdnickiego o informację dotyczącą wpisów w tym dokumencie prawa jazdy. Okoliczność ta nie ma jednak wpływu na wysokość nałożonej na skarżącego kary, która ograniczona jest do kwoty 3000 zł, niezależnie od liczby naruszeń i wysokości poszczególnych kar.

W świetle powyższego nie budzi wątpliwości, że w przedsiębiorstwie M. Ś. doszło w okresie od 1 kwietnia 2021 r do 31 grudnia 2021 r. do naruszenia przepisów ustawy o transporcie drogowym. Stwierdzone naruszenia to wykonywanie przewozu drogowego przez kierowcę, który nie uzyskał kwalifikacji wstępnej lub nie ukończył szkolenia okresowego – lp. 4.1. załącznika nr 4 do u.t.d., wykonywanie przewozu drogowego przez kierowcę, który nie posiada orzeczenia lekarskiego o braku przeciwwskazań zdrowotnych do wykonywania pracy na stanowisku kierowcy – lp. 4. 2. załącznika nr 4 do u.t.d. oraz wykonywanie przewozu drogowego przez kierowcę, który nie posiada orzeczenia psychologicznego o braku przeciwwskazań psychologicznych do wykonywania pracy na stanowisku kierowcy - lp. 4. 3. załącznika nr 4 do u.t.d.

Za naruszenia te odpowiada skarżący jako zarządzający transportem w przedsiębiorstwie.

Zgodnie z definicją zawartą w art. 2 pkt 5 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 1071/2009 z dnia 21 października 2009 r. ustanawiającego wspólne zasady dotyczące warunków wykonywania zawodu przewoźnika drogowego i uchylającego dyrektywę Rady 96/26/WE (Dz. Urz. UE L 300 z 14 listopada 2009 r., str. 51, z późn. zm.), zarządzający transportem oznacza osobę fizyczną zatrudnioną przez przedsiębiorcę lub, jeżeli przedsiębiorca jest osobą fizyczną, tę osobę fizyczną lub, w razie potrzeby, inną osobę fizyczną wyznaczoną przez tego przedsiębiorcę na podstawie umowy, zarządzającą w sposób rzeczywisty i ciągły operacjami transportowymi przedsiębiorcy. Wyznaczenie zarządzającego transportem w przedsiębiorstwie transportu drogowego ma na celu zapewnienie odpowiedniej jakości usług przewozowych oraz ich zgodności z przepisami unijnymi i krajowymi z zakresu transportu drogowego.

Zgodnie z art. 4 ust. 1 rozporządzenia nr 1071/2009, przedsiębiorca wykonujący zawód przewoźnika drogowego wyznacza przynajmniej jedną osobę fizyczną - zarządzającego transportem - która spełnia warunki przewidziane w art. 3 ust. 1 lit. b), tj. cieszy się dobrą reputacją i lit. d), tj. posiada wymagane kompetencje zawodowe i która:

a) w sposób rzeczywisty i ciągły zarządza operacjami transportowymi tego przedsiębiorstwa;

b) ma rzeczywisty związek z przedsiębiorstwem, polegający na przykład na tym, że jest jego pracownikiem, dyrektorem, właścicielem lub udziałowcem lub nim zarządza lub, jeżeli przedsiębiorca jest osobą fizyczną, jest tą właśnie osobą; oraz

c) posiada miejsce zamieszkania na terenie Wspólnoty.

Przedsiębiorca powiadamia właściwy organ o wyznaczeniu zarządzającego lub zarządzających transportem (art. 4 ust. 4).

Z przytoczonych przepisów wynika, że wyznaczenie zarządzającego lub zarządzających transportem i ujawnienie tej osoby lub osób organom wydającym zezwolenie i organom kontrolnym jest obowiązkowe.

Podkreślić należy, że funkcja zarządzającego transportem wiąże się z dużą odpowiedzialnością. Zgodnie bowiem z art. 92a ust. 2 u.t.d., zarządzający transportem ponosi odpowiedzialność za naruszenie obowiązków lub warunków przewozu drogowego i podlega karze pieniężnej w wysokości od 200 złotych do 2000 złotych za każde naruszenie. Wykaz naruszeń określa załącznik nr 4 do ustawy (art. 92a ust. 8 u.t.d.).

Zarządzający transportem w przedsiębiorstwie jest obowiązany właściwie nadzorować i egzekwować przestrzeganie przepisów obowiązujących w transporcie drogowym, w tym wskazanych wyżej przepisów dotyczących kwalifikacji zawodowych kierowców i wymogu wykonywania badań lekarskich i psychologicznych. Przed zleceniem zadania przewozowego skarżący jako osoba zarządzająca transportem powinien zatem upewnić się, czy kierowcy posiadają ważne uprawnienia i czy przy wykonywaniu przewozu nie zostaną naruszone obowiązujące przepisy prawa.

W niniejszej sprawie skarżący nie wykonał należycie swoich obowiązków, dopuścił bowiem do wykonywania przewozów przez M. Ś. , który nie posiada w ogóle kwalifikacji zawodowych, pozwalających na pracę na stanowisku kierowcy. Dodać należy, że z kserokopii prawa jazdy M. Ś. wynika, że nie posiada on uprawnień kategorii C1, C1+E, D1, D1+E, D i D+E., wymaganych do uzyskania kwalifikacji zawodowych (art. 39b ust. 2 u.t.d.) i objętych szkoleniem okresowym (art. 39d ust. 4u.t.d.).

Skarżący nie dopełnił także obowiązku zachowania i przedstawienia do kontroli dokumentacji dotyczącej kierowcy M. G., pozwalającej na stwierdzenie, czy kierowca ten posiada wszystkie wymagane uprawnienia oraz badania lekarskie i psychologiczne ważne w okresie kontroli. Obowiązek przedstawienia tej dokumentacji obciążał skarżącego także wówczas, gdy kierowca M. G. tylko sporadycznie, na podstawie umowy zlecenia wykonywał przewozy na rzecz przedsiębiorcy M. Ś.

Stwierdzone naruszenia to wykonywanie przewozu drogowego przez kierowcę, który nie uzyskał kwalifikacji wstępnej lub nie ukończył szkolenia okresowego – lp. 4.1. załącznika nr 4 do u.t.d., wykonywanie przewozu drogowego przez kierowcę, który nie posiada orzeczenia lekarskiego o braku przeciwwskazań zdrowotnych do wykonywania pracy na stanowisku kierowcy – lp. 4. 2. załącznika nr 4 do u.t.d. oraz wykonywanie przewozu drogowego przez kierowcę, który nie posiada orzeczenia psychologicznego o braku przeciwwskazań psychologicznych do wykonywania pracy na stanowisku kierowcy - lp. 4. 3. załącznika nr 4 do u.t.d.

Wykonywanie przewozu drogowego przez kierowcę, który nie uzyskał kwalifikacji wstępnej lub nie ukończył szkolenia okresowego podlega karze w wysokości 1500 zł, zgodnie z l.p. 4.1 załącznika nr 4 do u.t.d. Kara za te naruszenia wynosić powinna 3000 zł, dotyczy bowiem dwóch kierowców.

Wykonywanie przewozu drogowego przez kierowcę, który nie posiada orzeczenia lekarskiego o braku przeciwwskazań zdrowotnych do wykonywania pracy na stanowisku kierowcy podlega karze w wysokości 1000 zł, zgodnie z l.p.4.2 załącznika nr [...] do u.t.d. Kara za stwierdzone naruszenia wynosić powinna 2000 zł, dotyczy bowiem dwóch kierowców.

Wykonywanie przewozu drogowego przez kierowcę, który nie posiada orzeczenia psychologicznego o braku przeciwwskazań psychologicznych do wykonywania pracy na stanowisku kierowcy również podlega karze w wysokości 1000 zł, zgodnie z l.p. 4.3 załącznika nr 4 do u.t.d. Kara za stwierdzone naruszenia wynosić powinna 2000 zł, dotyczy bowiem dwóch kierowców.

Suma kar, które mogłyby być nałożone za stwierdzone naruszenia dotyczące M. Ś. i M. G. wynosi zatem 7000 zł. Zgodnie z art. 92a ust. 4 u.t.d., suma kar pieniężnych, o których mowa w ust. 2, nałożonych za naruszenia stwierdzone podczas jednej kontroli, nie może przekroczyć kwoty 3000 złotych.

Zaskarżona decyzja, nakładająca na skarżącego karę w wysokości 3000 zł jest zatem prawidłowa.

Trafna jest ocena organu odwoławczego, że w sprawie nie wystąpiły wyjątkowe okoliczności, które w świetle art. 92c u.t.d. uzasadniałyby wyłączenie odpowiedzialności skarżącej za stwierdzone naruszenie. Zgodnie z treścią tego przepisu nie wszczyna się postępowania w sprawie nałożenia kary pieniężnej, o której mowa w art. 92a ust. 1, na podmiot wykonujący przewóz drogowy lub inne czynności związane z tym przewozem, a postępowanie wszczęte w tej sprawie umarza się, jeżeli:

1) okoliczności sprawy i dowody wskazują, że podmiot wykonujący przewozy lub inne czynności związane z przewozem nie miał wpływu na powstanie naruszenia, a naruszenie nastąpiło wskutek zdarzeń i okoliczności, których podmiot nie mógł przewidzieć, lub

2) za stwierdzone naruszenie na podmiot wykonujący przewozy została nałożona kara przez inny uprawniony organ, lub

3) od dnia ujawnienia naruszenia upłynął okres ponad 2 lat.

Zgodnie z art. 92c ust. 1a, przepisy ust. 1 stosuje się odpowiednio w sprawach o nałożenie kary pieniężnej wobec osób, o których mowa w art. 92a ust. 2, a zatem w szczególności do zarządzającego transportem.

Z przepisu art. 92c ust. 1 pkt 1 u.t.d. wynika, że podmiot wykonujący przewóz drogowy jest zwolniony od odpowiedzialności za naruszenie prawa, jeżeli nie miał on wpływu na powstanie naruszenia lub nie mógł tego przewidzieć. Sytuacja taka ma miejsce, gdy wyłączną winę za powstanie naruszenia ponosi osoba trzecia lub gdy naruszenie prawa jest wynikiem okoliczności całkowicie niezależnych od przewoźnika. Jako zdarzenia i okoliczności nie do przewidzenia i niezależne od przewoźnika należy rozumieć takie zjawiska, które występują rzadko, gwałtownie, niespodziewanie, a ich wystąpienie czy zaistnienie nie jest możliwe do zaplanowania i uniknięcia nawet przy dołożeniu należytej staranności. Przepis ten ma zatem charakter wyjątkowy.

W orzecznictwie utrwalone jest stanowisko, że wykonujący przewóz musi wykazać, że dołożył należytej staranności, to jest uczynił wszystko, czego można od niego rozsądnie wymagać, a jedynie wskutek niezależnych całkowicie od niego okoliczności lub nadzwyczajnych zdarzeń doszło do naruszenia prawa. Zatem to na przewoźniku spoczywa ciężar przedstawienia dowodów na okoliczność braku wpływu na naruszenie prawa, przy czym brak takiego wpływu musi istnieć realnie.

W rozpoznawanej sprawie nie zostały przez skarżącego wykazane okoliczności, które w świetle powołanych przepisów wyłączałyby odpowiedzialność za stwierdzone naruszenie. Wobec powyższego stwierdzić należy, że organ dokonał prawidłowej wykładni przepisu art. 92c ust. 1 u.t.d. i prawidłowo stwierdził brak podstaw do jego zastosowania.

Nie jest uzasadniony zarzut skarżącego, że w sprawie zastosowanie miał przepis art. 12a ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz. U. z 2024 r. poz. 340 z późn. zm.).

Przepis ten stanowi w ust. 1, że w przypadku ogłoszenia stanu zagrożenia epidemicznego albo stanu epidemii, od dnia ogłoszenia danego stanu, zawiesza się wykonywanie obowiązków wynikających z przepisów:

1) art. 229 § 2 zdanie pierwsze, § 4a w zakresie badań okresowych i § 5 ustawy z dnia 26 czerwca 1974 r. – Kodeks pracy;

2) art. 39a ust. 1 pkt 6, art. 39d ust. 2, art. 39f, art. 39j, art. 39k i art. 39l ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym.

Zawieszenie obowiązków wynikających z przepisów art. 39a ust. 1 pkt 6, art. 39d ust. 2, art. 39j i art. 39k u.t.d. nie oznacza jednak, że w okresie zagrożenia epidemicznego i stanu epidemii nie obowiązywał wymóg posiadania przez kierowców kwalifikacji zawodowych, uprawniających do wykonywania przewozów drogowych, jak twierdzi skarżący.

Wskazać należy, że rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2021/267 z dnia 16 lutego 2021 r. ustanawiające szczególne środki tymczasowe w związku z utrzymywaniem się kryzysu związanego z COVID-19 dotyczące odnawiania lub przedłużania ważności niektórych certyfikatów, świadectw, licencji i zezwoleń, przesunięcia niektórych okresowych kontroli i okresowych szkoleń w niektórych obszarach ustawodawstwa dotyczącego transportu oraz przedłużenia niektórych okresów, o których mowa w rozporządzeniu (UE) 2020/698 (Dz. Urz. UE z 2021 r. L 60, s.1), które weszło w życie 6 marca 2021 r., ustanowiło szczególne środki tymczasowe, które mają zastosowanie do odnawiania i przedłużania okresu ważności niektórych certyfikatów, świadectw, licencji i zezwoleń oraz przesunięcia niektórych okresowych kontroli i okresowych szkoleń, w reakcji na nadzwyczajne okoliczności spowodowane utrzymywaniem się kryzysu związanego z COVID-19 w obszarach transportu drogowego, kolejowego i żeglugi śródlądowej oraz ochrony na morzu, oraz przedłużyło niektóre okresy, o których mowa w rozporządzeniu (UE) 2020/698, ustanawiającym szczególne środki tymczasowe w związku z epidemią COVID-19 dotyczące odnawiania lub przedłużania ważności niektórych certyfikatów i świadectw, licencji i zezwoleń oraz przesunięcia niektórych okresowych kontroli i okresowych szkoleń w niektórych obszarach prawodawstwa dotyczącego transportu.

Rozporządzenie to dotyczy terminów, które upłynęłyby w okresie między dniem 1 września 2020 r. a dniem 30 czerwca 2021 r.

Powołane przez skarżącego rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2020/698 z dnia 25 maja 2020 r. ustanawiające szczególne środki tymczasowe w związku z epidemią COVID-19 dotyczące odnawiania lub przedłużania ważności niektórych certyfikatów i świadectw, licencji i zezwoleń oraz przesunięcia niektórych okresowych kontroli i okresowych szkoleń w niektórych obszarach prawodawstwa dotyczącego transportu (Dz. Urz. UE z 2020 r. L 165, s. 10) dotyczy terminów, które upłynęłyby w okresie między 1 lutego 2020 r. lub 1 marca 2020 r. a 31 sierpnia 2020 r.

Z przepisów obu rozporządzeń wynika, że terminy ukończenia szkoleń okresowych przez posiadacza świadectwa kwalifikacji zawodowej oraz ważność oznakowania zharmonizowanym kodem unijnym 95 zostają przedłużone o okresy wskazane w przepisach rozporządzeń. Również terminy przejścia badań medycznych, które w przeciwnym razie zgodnie z tym przepisem upłynęłyby w okresie między dniem 1 marca 2020 r. a 31 sierpnia 2020 r. oraz w okresie między 1 września 2020 r. a dniem 30 czerwca 2021 r., uznaje się za przedłużone o okres 10 miesięcy.

Krajowego przepisu art. 12a ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19 nie można interpretować w oderwaniu od przepisów rozporządzenia 2020/698 i rozporządzenia 2021/267, obowiązujących wprost i bezpośrednio we wszystkich państwach członkowskich. Dokonując interpretacji tego przepisu mieć trzeba także na uwadze cel wprowadzenia wymogów dotyczących szkoleń okresowych i badań lekarskich oraz psychologicznych.

Zawieszenie obowiązków wynikających z art. 39a ust. 1 pkt 6 i art. 39d ust. 2 u.t.d., rozumieć należy jako zawieszenie obowiązku potwierdzenia uzyskanych kwalifikacji zawodowych przez odbycie szkolenia okresowego, jeżeli termin 5 lat od uzyskania świadectwa kwalifikacji zawodowej upłynął w okresie epidemii i zagrożenia epidemicznego. Chodzi w tym przypadku w istocie o przedłużenie ważności świadectwa kwalifikacji zawodowej, a nie o zwolnienie z obowiązku jego posiadania.

Zawieszenie obowiązków wynikających z art. 39j u.t.d. i art. 39k u.t.d. również rozumieć należy jako przedłużenie ważności badań, które wykonywane być powinny co 5 lat, a nie zwolnienie z obowiązku wykonania badań przed przystąpieniem do uzyskania świadectwa kwalifikacji zawodowej, umożliwiającego zatrudnienie w charakterze kierowcy, wykonującego przewozy drogowe.

Podkreślić należy, że przepis art. 12a ustawy z 20 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19 nie wprowadził żadnych zmian, jeżeli chodzi o wymóg braku przeciwwskazań zdrowotnych i psychologicznych do wykonywania pracy na stanowisku kierowcy oraz wymóg uzyskania kwalifikacji wstępnej lub kwalifikacji wstępnej przyspieszonej przy zatrudnianiu kierowców przez przedsiębiorców lub podmioty wykonujące przewozy drogowe.

Należy zauważyć, że w rozpoznawanej sprawie kara nałożona została w tych przypadkach, w których brak było w ogóle dokumentów potwierdzających uzyskanie przez dwóch kierowców kwalifikacji wstępnej lub ukończenia szkolenia okresowego w okresie kontroli. Brak było także w takim samym zakresie dokumentów potwierdzających posiadanie przez kierowców orzeczeń lekarskich i psychologicznych. Przepis art. 12a ustawy o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19 nie mógł mieć zatem w sprawie zastosowania. Nie było bowiem żadnych podstaw do uznania, skoro nie przedłożono dokumentów prawa jazdy kierowcy M. G., że na kierowcę tego nałożone zostały obowiązki odbycia szkoleń okresowych poprzedzonych badaniami lekarskimi i psychologicznymi, które mogłyby być zawieszone. Natomiast kierowca M. Ś., który jak już wyjaśniono wyżej, nie posiada w ogóle świadectwa kwalifikacji zawodowej i nie odbył kwalifikacji wstępnej, nie może powoływać się na art. 12a, ponieważ przepis ten nie dotyczy zawieszenia obowiązku uzyskania kwalifikacji wstępnej. W konsekwencji kierowca ten nie miał obowiązku odbycia szkolenia okresowego po 5 latach od uzyskania świadectwa kwalifikacji zawodowej i obowiązek ten nie mógł być w stosunki do niego zawieszony.

Nie jest uzasadnione powoływanie się przez skarżącego na wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie w sprawie sygn. akt II SA/Rz 871/22, który dotyczy innego stanu faktycznego. Również wyrok tego sądu w sprawie sygn. akt II SA/Rz 200/23 i wyrażone w nim stanowisko co do interpretacji art. 12a nie mogą być odnoszone do stanu faktycznego sprawy niniejszej.

Bezpodstawny jest zarzut skarżącego, że postępowanie administracyjne powinno być umorzone, ponieważ w dniu 27 stycznia 2024 r. upłynął okres dwóch lat od ujawnienia naruszeń. Zaskarżona decyzja wydana została 25 styczna 2024 r., a więc przed upływem dwuletniego terminu, o którym mowa w art. 92c ust. 1 pkt 3 u.t.d., mającym na podstawie art. 92c ust. 1a u.t.d. zastosowanie do zarządzającego transportem. Decydujące znaczenie ma data wydania decyzji przez organ, a nie data jej doręczenia stronie. Termin dwuletni od ujawnienia naruszenia określony jest dla organu, który po jego upływie nie może już wydać decyzji nakładającej karę.

W ocenie sądu, zaskarżona decyzja nie narusza także przepisów postępowania. Organy wyczerpująco zbadały istotne okoliczności faktyczne sprawy, przeprowadziły dowody służące ustaleniu stanu faktycznego zgodnie z zasadami prawdy obiektywnej (art. 7, art. 75 i art. 77 § 1 k.p.a.) i oceniły te dowody zgodnie z art. 80 k.p.a. Postępowanie nie było też prowadzone z naruszeniem art. 8 k.p.a., zobowiązującego organy administracji publicznej do prowadzenia postępowania w sposób budzący zaufanie jego uczestników do władzy publicznej i kierowania się zasadami proporcjonalności, bezstronności i równego traktowania.

Zaskarżona decyzja wydana została zgodnie z zasadą dwuinstancyjności postępowania administracyjnego wyrażoną w art. 15 k.p.a. i art. 138 § 1 pkt 2 k.p.a., który stanowi, że organ odwoławczy wydaje decyzję, w której uchyla zaskarżoną decyzję w całości albo w części i w tym zakresie orzeka co do istoty sprawy albo uchylając tę decyzję - umarza postępowanie pierwszej instancji w całości albo w części. Organ odwoławczy był zatem uprawniony do uchylenia zaskarżonej decyzji, w której kara pieniężna nałożona została za większą liczbę naruszeń i miał podstawy do nałożenia kary pieniężnej. Wysokość kary pozostała taka sama z uwagi na ograniczenie wysokości kary nałożonej podczas jednej kontroli do 3000 zł (art. 92a ust. 4 u.t.d.).

Uzasadnienie zaskarżonej decyzji zawiera wszystkie elementy wskazane w art. 107 § 3 k.p.a. i przekonująco wyjaśnia podstawy rozstrzygnięcia.

Z tych względów Wojewódzki Sąd Administracyjny Lublinie oddalił skargę na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2023 r., poz. 1634 z późn. zm.).

Sprawa została rozpoznana w trybie uproszczonym. Zgodnie z art. 119 pkt 2 p.p.s.a., sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym, jeżeli strona zgłosi wniosek o skierowanie sprawy do rozpoznania w trybie uproszczonym, a żadna z pozostałych stron w terminie czternastu dni od zawiadomienia o złożeniu wniosku nie zażąda przeprowadzenia rozprawy. W niniejszej sprawie wniosek o jej rozpoznanie w trybie uproszczonym został zgłoszony przez organ w doręczonej skarżącemu odpowiedzi na skargę, a skarżący nie zażądał przeprowadzenia rozprawy.