Wyrok WSA w Olsztynie, sygn. akt II SA/Ol 17/24
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie
Data orzeczenia: 2024-04-23 00:00:00+02:00 (orzeczenie nieprawomocne)
Symbol z opisem: 6135 Odpady
Hasła tematyczne: Ochrona środowiska
Skarżony organ: Inspektor Ochrony Środowiska
Treść wyniku: Uchylono zaskarżone zarządzenie pokontrolne
Powołane przepisy: article: art. 3  par. 2 pkt 4
journal: Dz.U. 2023 poz 1634
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.
article: art. 2 ust. 1 pkt 1 lit. a, art. 12 ust. 1 pkt 1 i ust. 2
journal: Dz.U. 2023 poz 824
law: Ustawa z dnia 20 lipca 1991 r. o Inspekcji Ochrony Środowiska - t.j.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie w składzie następującym: Przewodnicząca sędzia WSA Katarzyna Matczak (spr.) Sędziowie sędzia WSA Tadeusz Lipiński asesor WSA Grzegorz Klimek Protokolant specjalista Marta Przewłucka po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 23 kwietnia 2024 r. sprawy ze skargi Z. Sp. z o.o. na zarządzenie pokontrolne Warmińsko-Mazurskiego Wojewódzkiego Inspektora Ochrony Środowiska z dnia [...], nr [...] w przedmiocie nieprawidłowości w zakresie przestrzegania wymagań ochrony środowiska 1) uchyla zaskarżone zarządzenie pokontrolne; 2) zasądza od Warmińsko-Mazurskiego Wojewódzkiego Inspektora Ochrony Środowiska w Olsztynie na rzecz skarżącej Z. Sp. z o.o. kwotę 697 zł (sześćset dziewięćdziesiąt siedem złotych), tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.


UZASADNIENIE

Z akt administracyjnych przekazanych wraz ze skargą wynika, że inspektorzy Warmińsko-Mazurskiego Wojewódzkiego Inspektoratu Ochrony Środowiska przeprowadzili od 7 września 2023 r. do 2 października 2023 r. planową kontrolę instalacji zlokalizowanej na działce nr ew. [...] obręb [...], gm. [...], prowadzonej przez [...] sp. z o.o. z siedzibą w [...] (dalej jako: "skarżąca", "spółka"), w zakresie kontroli przestrzegania przepisów ustawy o odpadach, oraz realizacji zarządzeń pokontrolnych. W wyniku przeprowadzonej kontroli, udokumentowanej protokołem kontroli nr [...], której podpisania odmówił przedstawiciel kontrolowanej spółki, stwierdzono naruszenie:

1. nie utrzymania kształtu pryzmy odpadów o kodzie [...] w trakcie procesu przetwarzania w kwaterach nr 2 i 3 w instalacji;

2. brak wykazania stanu magazynowego na dzień 1 stycznia 2023 r. w KEO o nr [...] sporządzonej dla odpadu o kodzie [...];

3. wykazanie niezgodnie ze stanem faktycznym zawyżonej ilości wyprodukowanego środka poprawiającego właściwości gleby w rocznym sprawozdaniu o wytwarzanych odpadach i gospodarowaniu odpadami za 2022 r. o ilość odpadu o kodzie [...] równą 2 836,6600 Mg.

W piśmie z dn. 9 października 2023 r. spółka poinformowała, że w związku z przedstawionym protokołem kontroli miała miejsce rozbieżność ze stanem faktycznym, która wystąpiła w sprawozdaniu za 2022 r. i była następstwem błędu pracownika, który niecelowo odznaczył w systemie utratę statusu dla odpadów będących w toku przetwarzania. W protokole kontroli błędnie jednak wskazano konieczność korekty masy powstałego w 2022 r. środka poprawiającego właściwości gleby o 2836,66 Mg. Po weryfikacji danych ewidencyjnych stwierdzono, że istnieje konieczność korekty masy wytworzonego z odpadów produktu w ilości 5138,90 Mg. Spółka 9.10.2023 r. dokonała korekty rocznego sprawozdania o wytworzonych odpadach i gospodarowaniu za 2022 r. poprzez zmianę ilości wyprodukowanego środka poprawiającego właściwości gleby.

W związku ze stwierdzeniem wskazanych w protokole kontroli nieprawidłowości, Warmińsko-Mazurski Wojewódzki Inspektor Ochrony Środowiska (dalej jako: "organ"), działając na podstawie art. art. 12 ust. 1 pkt 1 i ust. 2 ustawy z dnia 20 lipca 1991r.

o Inspekcji Ochrony Środowiska (Dz. U. z 2023 r., poz. 824 z późno zm.) dalej jako: "IOŚ") oraz ustaleń przeprowadzonej kontroli, zarządzeniem pokontrolnym z 6 listopada 2023 r. nr [...] zarządził:

1. Prowadzić proces przetwarzania odpadów w instalacji zgodnie z dopuszczoną metodą przetwarzania wg procesu technologicznego określonego w posiadanej decyzji

administracyjnej.

Termin realizacji: w trybie natychmiastowym i na bieżąco.

2. Prowadzić ewidencję odpadów zgodnie ze stanem faktycznym.

Termin realizacji: w trybie natychmiastowym i na bieżąco.

Sporządzić w systemie BDO roczne sprawozdanie o wytwarzanych odpadach

i o gospodarowaniu nimi zgodnie ze stanem faktycznym.

Termin realizacji: w terminie określonym przepisami prawa.

Jednocześnie wyznaczono termin przesłania pisemnej informacji o zakresie podjętych

zrealizowanych działań służących wyeliminowaniu wskazanych w zarządzeniu naruszeń do dnia 30 listopada 2023 r.

W uzasadnieniu podano, że z ustaleń kontroli przeprowadzonej w instalacji spółki na działce nr ew. [...] obręb [...], gm. [...], stwierdzono nieprawidłowości w zakresie przestrzegania wymagań ochrony środowiska. Co do zaleceń w pkt. 1 wyjaśniono, że spółka prowadzi proces odzysku R3 odpadu o kodzie [...] (ustabilizowane komunalne osady ściekowe) w instalacji bez utrzymania właściwego kształtu pryzm. W dniu oględzin, tj. 07 września 2023r. stwierdzono, że odpady w kwaterach nr 2 i 3 nie były w kształcie uformowanej typowej pryzmy o wysokości około 2-3 m w swoim centralnym punkcie. Przetwarzane odpady w kwaterach tych miały kształt płaskiej formy na całej swojej powierzchni, co stanowi naruszenie pkt. 4 decyzji Starosty [...] z 04.03.2014r., nr: [...] z późn. zm. Wprawdzie w piśmie z 09.10.2023r. spółka przekazała stanowisko kwestionując ustalenia dotyczące stosowania procesu odzysku R3 bez utrzymania właściwego kształtu pryzmy, określonego w decyzji, zgodnie z którym odpady przyjmowane do przetworzenia są kształtowane w pryzmy zgodnie z definicją zawartą w ww. decyzji, jednak ze stwierdzeniem tym organ nie może się zgodzić, gdyż zapis we wskazanej decyzji wprost wskazuje w jaki sposób winny być formowane pryzmy, zaś brak zachowania takiej formy uniemożliwia spełnienie wymogu dodatkowego wymieszania wsadu przy wykorzystaniu sprzętu mechanicznego. Wskazano, że dołączony do pisma spółki dokument pn. "Opinia Technologiczna dot. Przetwarzania Odpadów Metodą Fermentacji Niskotemperaturowej" nie może zmieniać lub zastępować warunków określonych w ww. decyzji Starosty [...].

Co do stwierdzenia zawartego w pkt 2 zarządzenia pokontrolnego wskazano, że w prowadzonej elektronicznie ewidencji odpadów w systemie BDO nie wykazano w karcie ewidencji odpadu o nr [...] sporządzonej dla odpadu o kodzie [...] stanu magazynowego posiadanego odpadu w instalacji na dzień 1 stycznia 2023 r., co stanowi naruszenie art. 66 i 67 ustawy z dnia 14 grudnia 2012 r. o odpadach. Wprawdzie spółka zakwestionowała wykazane naruszenie, podnosząc, że w jej ocenie "stan magazynowy" dotyczy ilości odpadów magazynowanych w instalacji, natomiast w instalacji zgodnie z posiadanym zezwoleniem na przetwarzanie odpadów nie zachodzi proces magazynowania odpadów. Organ wyjaśnił, że z tym stanowiskiem nie może się zgodzić, bowiem w art. 3 pkt 5 ustawy o odpadach podano, że przez magazynowanie odpadów - rozumie się czasowe przechowywanie odpadów obejmujące:

wstępne magazynowanie odpadów przez ich wytwórcę,

tymczasowe magazynowanie odpadów przez prowadzącego zbieranie odpadów,

magazynowanie odpadów przez prowadzącego przetwarzanie odpadów.

Organ wyjaśnił, że przez stan magazynowy dotyczący stwierdzonej ilości odpadu o kodzie 19 08 05 należało wskazać posiadaną ilość odpadu równą 2 836,6600 Mg, co wynika z faktu, że na dzień 31 grudnia 2022 r. w kwaterach nr 2 i 5 trwał nadal proces przetwarzania, a w kwaterze nr 3 trwało napełnianie odpadem. Oznacza to, że na dzień 1 stycznia 2023 r. spółka posiadała nadal odpad o kodzie [...] w ilości której był przyjęty w 2022 r.

Co do zarzutu ad. 3. stwierdzono, że spółka wykazała w rocznym sprawozdaniu o wytwarzanych odpadach i gospodarowaniu odpadami za 2022 r. zawyżoną i niezgodną ze stanem rzeczywistym ilość wyprodukowanego środka wspomagającego właściwości gleby. Biorąc pod uwagę brak przetworzenia do końca grudnia 2022 r. odpadu o kodzie [...] w ilości 2 836,6600 Mg przyjętego w 2022 r., brak było podstaw do uwzględnienia tej ilości jako ilość odpadu przetworzonego w 2022 r. i wykazania go w łącznej ilości odpadu przetworzonego w sprawozdaniu jako produkt. W sprawozdaniu wykazano, że całkowita ilość odpadu o kodzie [...] przyjętego w 2022 r. do instalacji w celu przetworzenia, tj. 10608,7000 Mg, utraciła status odpadu poprzez wyprodukowanie środka poprawiającego właściwości gleby, co jest niezgodne ze stanem faktycznym. Stanowi to naruszenie art. 75 ust. 2 pkt 2 lit. e ustawy o odpadach. Pismem z 09.10.2023 r. spółka odniosła się do wskazanego naruszenia, jednak organ podtrzymał swoje stanowisko uznając, że wskazana ilość produktu -

środka poprawiającego właściwości gleby - tj. 10608,70 Mg jest zawyżona i niezgodna

ze stanem faktycznym.

Pismem z 13 grudnia 2023 r. spółka wywiodła skargę na zarządzenie pokontrolne organu wnosząc o jego uchylenie w całości oraz zasądzenie kosztów postępowania sądowego. Zaskarżonemu aktowi zarzucono naruszenie:

- w odniesieniu do pkt 1 zarządzenia:

art. 12 ust. 1 pkt 1 ustawy z dn. 20 lipca 1991 r. o Inspekcji Ochrony Środowiska

(dalej: "UIOŚ") poprzez wydanie zarządzenia pokontrolnego w oparciu o niepełny stan faktyczny, z pominięciem okoliczności faktycznych wynikających ze złożonego przez spółkę stanowiska do protokołu kontroli, podczas gdy podstawę do formułowania zarządzeń pokontrolnych stanowi protokół wraz ze stanowiskiem kontrolowanego, a uwzględnienie stanu faktycznego przedstawionego przez spółkę sprawia, że brak było podstaw do wydania w tym zakresie zarządzenia.

- w odniesieniu do pkt 2 zarządzenia:

2. art. 12 ust. 1 pkt 1 UIOŚ w zw. z art. 66 i 67 ustawy o odpadach (dalej: "UO") w zw. z art. 11 ust. 1 ustawy z dn. 6 marca 2018 r. Prawo przedsiębiorców poprzez wydanie zarządzenia pokontrolnego w sytuacji braku przepisu, z którego wynikałaby

wykładnia pojęcia "stan magazynowy", które to pojęcie stanowi element Bazy danych o produktach i opakowaniach oraz gospodarce odpadami ("BDO"), przy jednoczesnym istnieniu źródeł potwierdzających wykładnię pojęcia "stan magazynowy" w rozumieniu spółki, w związku z czym twierdzenia o naruszeniu art. 66 i 67 UO należy uznać za

bezpodstawne, brak było podstaw do wydania w tym zakresie zarządzenia.

- w odniesieniu do pkt 3 zarządzenia:

art. 12 ust. 1 pkt 1 UIOŚ w zw. z art. 75 ust. 2 pkt 2 lit. e) UO poprzez wydanie

zarządzenia pokontrolnego w sytuacji, gdzie w dacie jego wydania zostały usunięte już

wskazane naruszenia, bowiem spółka dokonała korekty rocznego sprawozdania o wytwarzanych odpadach i gospodarowaniu za 2022 r. poprzez zmianę ilości wyprodukowanego środka poprawiającego właściwości gleby na 5138,90 Mg, o czym poinformowała organ, dlatego też w dacie wydania zarządzenia pokontrolnego spółka nie naruszała art. 75 ust. 2 pkt 2 lit. e) UO, brak było podstaw do wydania w tym zakresie zarządzenia.

- w odniesieniu do wszystkich punktów zarządzenia:

art. 12 ust. 1 pkt 1 UIOŚ w zw. z art. 12 ust. 2 UIOŚ poprzez nałożenie obowiązków na tyle nieprecyzyjnych i ogólnie sformułowanych, że nie wiadomo jakie konkretnie działania należy podjąć, aby prawidłowo wykonać nakaz z zarządzenia pokontrolnego, co stoi w sprzeczności z istotą zarządzenia pokontrolnego, którego treść powinna zawierać konkretne wskazania dla kierownika kontrolowanej jednostki organizacyjnej.

W uzasadnieniu podano, że pełnomocnik spółki odmówił podpisania protokołu kontroli ze względu na błędne ustalenia kontroli przedstawione w jego treści, które, zdaniem organu, doprowadziły do wystąpienia naruszeń wymienionych w protokole. Spółka odniosła się do protokołu, przedstawiając swoje stanowisko w sprawie, a następnie 6 listopada 2023 r. organ wydał skarżony akt, nie uwzględniając w ich treści złożonych wyjaśnień.

Zarzucono, że punkt 1 zarządzenia nie odnosi się do żadnego konkretnego uchybienia, na podstawie jego treści nie można ocenić oczekiwań organu. Odnosząc się do treści uzasadnienia, można założyć, że intencją organu jest wskazanie na sposób formowania przetwarzanych odpadów w pryzmy. W tym zakresie jednak udzielono wyjaśnień, że odpady dostarczone do instalacji po wyładowaniu oraz oczyszczeniu zostają zaszczepione mikroorganizmami probiotycznymi. Następnie odpady zostają wymieszane, a w kolejnym kroku pracownik przystępuje do formowania pryzmy, z zastrzeżeniem, że w przypadku wysoce uwodnionych odpadów o kodzie [...] pryzma o wymiarach określonych w zezwoleniu fizycznie nie jest w stanie się utrzymać. Podkreślono, że spółka każdorazowo podejmuje próby nadania odpadom kształtu pryzmy, jednak - bez względu na sposób uformowania - kształt ten nie może się utrzymać w przypadku odpadów o wysoce uwodnionej postaci. W odniesieniu do takich odpadów utrzymanie kształtu pryzmy jest fizycznie niewykonalne.

Co do punkt 2 zarządzenia pokontrolnego wskazano, że nie odnosi się on do żadnego konkretnego uchybienia, zatem na jego podstawie spółka nie może ocenić oczekiwań organu. Natomiast odnosząc się do treści uzasadnienia, można założyć, że intencją organu jest wskazanie na sposób rozumienia pojęcia "stanu magazynowego"

posiadanych odpadów, co wpływa na treść wpisów do ewidencji odpadów.

Zarzucono, że z treści art. 66 i 67 UO ani z żadnego przepisu prawa nie wynika

wykładnia pojęcia "stan magazynowy" przedstawiona w zarządzeniu pokontrolnym. Brak jest podstaw do stwierdzenia naruszenia przepisów ustawy o odpadach w tym zakresie, co czyni wydany akt bezpodstawnym.

Spółka wyjaśniła, że prawidłowo powiązała pojęcie "stan magazynowy" z ilością odpadu magazynowanego na instalacji w rozumieniu przepisów UO. Potwierdza to "Instrukcja użytkownika systemu bazy danych o produktach i opakowaniach oraz gospodarce odpadami - BDO" opublikowana przez Instytut Ochrony

Środowiska - Państwowy Instytut Badawczy, gdzie na str. 9 wskazano: "Na stronie ze szczegółami w sekcji "stany magazynowe" [RYSUNEK BP znajduje się informacja o masie odpadów znajdujących się w magazynie w danym miejscu prowadzenia działalności na początku roku." Skoro spółka nie prowadzi magazynowania odpadów o kodzie 19 08 05, to na instalacji nie znajduje się magazyn odpadów 19 08 05, a w konsekwencji stan magazynowy posiadanego odpadu jest zerowy.

W ocenie spółki interpretacja przyjęta przez organ co do pkt 2 zarządzenia jest nielogiczna i niespójna z zasadami prowadzenia KEO (karcie ewidencji odpadów). W momencie rozpoczęcia przetwarzania odpadów dokonywany jest wpis w KEO dotyczący przetwarzania odpadów przyjętych danego dnia. Spółka nie może wpisać odpadów będących w trakcie przetwarzania na kolejny rok jako stan magazynowy, gdyż te same odpady zostały już wykazane w KEO jako przetwarzane. Jeżeli spółka postąpiłaby zgodnie z wytycznymi organu, doszłoby do zdublowania odpadów w ewidencji, a w konsekwencji niezgodności ze stanem faktycznym. Istnieje więc ryzyko, że działanie zgodnie z interpretacją organu prowadziłoby do realnego naruszenia poprzez nieprawidłowe prowadzenie ewidencji odpadów.

Organ w pkt 3 zarządzenia pokontrolnego wskazał nieprawidłowość polegającą na wykazaniu niezgodnie ze stanem faktycznym zawyżonej ilości wyprodukowanego środka poprawiającego właściwości gleby w rocznym sprawozdaniu o wytwarzanych odpadach gospodarowaniu odpadami za 2022 r. o ilość odpadu o kodzie [...] równą 2836,66 Mg. Już na etapie składania stanowiska do protokołu kontroli, spółka przekazała informację o dokonaniu korekty rocznego sprawozdania o wytwarzanych odpadach i gospodarowaniu za 2022 r. poprzez zmianę ilości wyprodukowanego środka poprawiającego właściwości gleby na 5138,90 Mg. Z uwagi na rozbieżności w liczbach wskazanych w protokole kontroli, wyjaśniono, że organ nie uwzględnił w swoich obliczeniach danych z dwóch kwater, w których odpady na koniec 2022 r. były nadal w trakcie przetwarzania, a produkt z nich powstał w 2023 r. Spółka dokonując korekty rocznego sprawozdania, uwzględniła dane z ww. dwóch kwater i dokonała korekty zgodnie z rzeczywistym stanem faktycznym.

Nadto podniesiono, że wydane zarządzenie pokontrolne jest wadliwe nie tylko ze względu na bezpodstawny charakter każdego z punktów, ale również z uwagi na ich ogólny i nieprecyzyjny charakter. Każdy z punktów został sformułowany w sposób uniemożliwiający odczytanie działania korygującego, jakie powinien podjąć kierownik jednostki w celu realizacji zarządzenia. Tak sformułowanie zarządzenie jest wadliwe w swej istocie.

W odpowiedzi na skargę Warmińsko-Mazurski Wojewódzki Inspektor Ochrony Środowiska w Olsztynie (dalej jako: "organ") wniósł o jej oddalenie podtrzymując stanowisko zaprezentowane w skarżonym rozstrzygnięciu nie zgadzając się z zarzutami skargi. Dodatkowo wyjaśniono, że wymóg zawarty w pkt 1 zarządzenia był wynikiem konkretnego zapisu decyzji Starosty z 4.03.2014 r., dlatego rozważania spółki na temat kształtu pryzmy, czy też okoliczności, że inny kształt niż pryzma nie zaburza procesu przetwarzania pozostaje bez znaczenia, bowiem skarżąca ma możliwość wystąpienia o zmianę wskazanej decyzji w tym zakresie. Co do pkt 2 zarządzenia wyjaśniono, że pojęcie stanu magazynowego jest wystarczające, jako że brak jest definicji legalnej tego pojęcia. Podkreślono, że na dzień 31 grudnia 2022 r. w kwaterze 2 i 5 trwał nadal proces przetwarzania, zaś kwatera 3 była napełniana, dlatego też spółka nadal posiadała odpad o kodzie [...] w ilości 2836,6600 Mg, który był przyjęty w 2022 r. i wartość ta stanowiła stan magazynowy posiadanych odpadów do wykazania w karcie ewidencji odpadów. Co do zarzutu pkt 3 wskazano, że jest on nieuprawniony, bowiem korekty spółka dokonała po zakończeni kontroli.

Na rozprawie w dniu 23 kwietnia 2024 r. pełnomocnik skarżącej podtrzymał wniesioną skargę oraz zarzuty w niej zawarte, przedstawił kartę ewidencji odpadów - Instrukcję użytkowania systemu bazy danych o produktach i opakowaniach oraz o gospodarce odpadami – BDO, na okoliczność potwierdzenia w jaki sposób w ewidencji rozumie się "stany magazynowe" - str. 9, jak też zrzut z ekranu przedstawiający dokonanie korekty sprawozdania rocznego w systemie BDO wielkości odpadów za 2022 r., na okoliczność, że w dacie wydania skarżonego zarządzenia korekta w rocznym sprawozdaniu za 2022 r. została już dokonana. Dodatkowo podniósł, że wydane zarządzenie pokontrolne w swojej części dyspozycyjnej nie zawiera żadnych wartości normatywnych. Jedynie z uzasadnienia wynika, w jaki sposób organ rozumie swoje zastrzeżenia, jednak one winny znajdować się w części dyspozycyjnej zarządzenia pokontrolnego. Podkreślono, że jeszcze nigdy skarżący nie zetknął się z sytuacją, gdzie określony odpad miał być kwalifikowany jednocześnie jako stan magazynowy oraz jako w odpad w trakcie procesu przetwarzania, jak też w trakcie przygotowania do rozpoczęcia procesu technologicznego poprzez jej napełnianie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie zważył, co następuje:

Stosownie do treści art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo

o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U z 2023 r., poz. 1634 - zwanej dalej jako: "p.p.s.a."), sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Oznacza to, że sąd rozpoznając skargę ocenia, czy zaskarżony akt nie narusza przepisów prawa materialnego bądź przepisów postępowania. Kontrolując zgodność zaskarżonego rozstrzygnięcia z prawem, nie rozstrzyga merytorycznie o zgłoszonych przez stronę żądaniach, a jedynie w przypadku stwierdzenia, że zaskarżony akt został wydany z naruszeniem prawa uchyla go lub stwierdza jego nieważność. Nadto wskazania wymaga, że sąd orzeka na podstawie akt sprawy co wynika z treści art. 133 § 1 p.p.s.a., a rozstrzygając sprawę nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 p.p.s.a.).

Przed przystąpieniem do oceny zasadności skargi sąd zobligowany jest do oceny terminowości jej wniesienia, czy zachowany został tryb jej wniesienia oraz zbadania czy sprawa będąca przedmiotem skargi należy do właściwości sądu administracyjnego.

Odnośnie do zachowania terminu i trybu złożenia skargi wyjaśnić pozostaje, że zgodnie z art. 53 § 2 zd. 1 p.p.s.a., jeżeli ustawa nie przewiduje środków zaskarżenia w sprawie będącej przedmiotem skargi, skargę na akty lub czynności, o których mowa w art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a., wnosi się w terminie trzydziestu dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się o wydaniu aktu lub podjęciu innej czynności.

Co do kwestii terminowości skargi, to z załączonych akt sprawy wynika, że kwestionowane zarządzenie pokontrolne doręczono 13 listopada 2023 r., zwrotne potwierdzenie odbioru przesyłki, natomiast skarga do sądu została wniesiona 13 grudnia 2023 r. (karta 22 akt sądowych). Zachowano zatem termin do złożenia skargi do sądu.

Odnosząc się do kwestii właściwości sądu administracyjnego w zakresie oceny zgodności z prawem zarządzenia pokontrolnego przypomnieć wypada, że zakres tej właściwości reguluje art. 3 § 1, 2, 2a i 3 p.p.s.a.

Zgodnie z art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a. kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje m.in. orzekanie w sprawach skarg na inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, z wyłączeniem aktów lub czynności podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2021 r. poz. 735, 1491 i 2052), postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2021 r. poz. 1540, 1598, 2076 i 2105), postępowań, o których mowa w dziale V w rozdziale 1 ustawy z dnia 16 listopada 2016 r. o Krajowej Administracji Skarbowej (Dz. U. z 2021 r. poz. 422, z późn. zm.), oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw. decyzje administracyjne.

Zaskarżone zarządzenie pokontrolne zostało wydane na podstawie art. 12 ust. 1 pkt 1 i ust. 2 ustawy o Inspekcji Ochrony Środowiska (dalej: "UIOŚ"). Przepis art. 12 ust. 1 pkt 1 ustawy stanowi, że na podstawie ustaleń kontroli wojewódzki inspektor ochrony środowiska może wydać zarządzenie pokontrolne do kierownika kontrolowanej jednostki organizacyjnej lub osoby fizycznej. Zgodnie natomiast z art. 12 ust. 2 ustawy kierownik kontrolowanej jednostki organizacyjnej lub kontrolowana osoba fizyczna, w terminie wyznaczonym w zarządzeniu pokontrolnym, mają obowiązek poinformowania wojewódzkiego inspektora ochrony środowiska o zakresie podjętych i zrealizowanych działań służących wyeliminowaniu wskazanych naruszeń.

Na marginesie pozostaje wyjaśnić, że w świetle art. 31a ust. 1 pkt 1 i pkt 2 UIOŚ, niepoinformowanie w wyznaczonym terminie organu Inspekcji Ochrony Środowiska o zakresie wykonania zarządzeń pokontrolnych lub poinformowanie niezgodnie z prawdą organu Inspekcji Ochrony Środowiska o wykonaniu zarządzeń pokontrolnych, stanowi wykroczenie zagrożone karze aresztu, ograniczenia wolności lub grzywny.

Powszechne pozostaje w orzecznictwie sądów administracyjnych stanowisko, że

zarządzenie pokontrolne jest władczym aktem administracyjnym adresowanym do kontrolowanej osoby fizycznej lub kierownika kontrolowanej jednostki organizacyjnej, niestanowiącym jednak decyzji administracyjnej. Władczy charakter zarządzenia przejawia się w obowiązku informacyjnym jego adresata wynikającym z art. 12 ust. 2 UIOŚ, którego zaniechanie lub nieprawidłowe wykonanie stanowi wykroczenie z art. 31a UIOŚ. Zarządzenia pokontrolne nie nakładają na ich adresata obowiązków administracyjnoprawnych, które mogłyby być przedmiotem egzekucji administracyjnej. Obowiązek taki może na nich ciążyć na podstawie odrębnych przepisów i decyzji, ale jego samoistnym źródłem nie jest zarządzenie pokontrolne. Stąd też w orzecznictwie przyjmuje się, że zarządzenie pokontrolne jest aktem, który można określić jako akt o charakterze sygnalizacyjnym, określający ramowe kierunki postępowania względem osoby zarządzającej podmiotem korzystającym ze środowiska albo innej osoby fizycznej (por. wyrok NSA z 2 czerwca 2009 r. sygn. akt II GSK 10009/08, ONSAiWSA 2010, Nr 5, poz. 86; zob. też T. Czech, Zarządzenie pokontrolne organów Inspekcji Ochrony Środowiska, "Zeszyty Naukowe Sądownictwa Administracyjnego" 2011 r., nr 3, s. 93).

Istotą kontroli prowadzonej przez właściwy organ inspekcji ochrony środowiska jest po pierwsze - zbadanie zgodności stanu istniejącego (stanu faktycznego) ze stanem postulowanym, czyli stanem spełniającym wymogi zgodności działania z tymi przepisami i regułami, które w prawie uznane są za warunki jego poprawności, po drugie - ustalenie zakresu i przyczyn rozbieżności między tymi stanami, a wreszcie po trzecie - przekazanie wyników tego ustalenia, podmiotowi kontrolowanemu. Wydanie zarządzenia pokontrolnego ma zatem na celu przeciwdziałanie i wyeliminowanie naruszeń stwierdzonych w wyniku przeprowadzonej kontroli poprzez zobowiązanie kierownika kontrolowanego podmiotu lub osoby fizycznej do zaprzestania naruszania prawa i poinformowania o działaniach, jakie kontrolowana jednostka podjęła, aby dalsza jej działalność nie naruszała prawa.

Przechodząc do meritum pozostaje wskazać, że przeprowadzona przez sąd kontrola zarządzenia pokontrolnego organu wykazała, że wniesiona skarga zasługuje na uwzględnienie.

Jak wskazano powyżej, postępowanie w przedmiocie wydania zarządzenia pokontrolnego toczy się w oparciu o przepisy ustawy o Inspekcji Ochrony Środowiska, a zatem stan faktyczny sprawy zostaje ustalony na podstawie wyników kontroli oraz protokołu kontroli, który ma odzwierciedlać przebieg kontroli na miejscu. Jednak prawnie skuteczne jest zarządzenie pokontrolne, a nie protokół kontroli. Tak więc, zarządzenie pokontrolne powinno zawierać ustalony stan faktyczny sprawy, tj. wskazanie ustalonych naruszeń i sposób ich usunięcia. Sąd rozpoznając skargę na zarządzenie pokontrolne bada przede wszystkim, czy:

1) kontrola została przeprowadzona przez powołany do tego organ;

2) treść zarządzeń koresponduje z ustaleniami poczynionym w protokole kontroli;

3) treść zarządzenia pokontrolnego znajduje oparcie w powszechnie obowiązujących przepisach prawa.

W realiach rzeczonej sprawy kontrola u skarżącej została przeprowadzona przez organ do tego uprawniony, co wynika z treści art. 2 ust. 1 pkt 1 lit.a UIOŚ, co nie stanowi przedmiotu sporu. Natomiast kwestią sporną pozostaje treść zaskarżonego zarządzenia pokontrolnego, która nie koresponduje z ustaleniami poczynionym w protokole kontroli, a także treść tego zarządzenia pokontrolnego, która w ocenie spółki nie znajduje oparcia w powszechnie obowiązujących przepisach prawa.

Wobec przedstawionych zarzutów skargi pozostaje przypomnieć, że zarządzenie pokontrolne organu powinno m.in. nakładać następujące obowiązki na jego adresata w zależności od występującego w danej sprawie stanu faktycznego. Po pierwsze, usunięcie ustalonych naruszeń w jego działalności, które są związane z nieprzestrzeganiem odpowiednich przepisów materialnego prawa ochrony środowiska, po drugie, jeżeli zachodzi taka okoliczność, wystąpienie do właściwego miejscowo i rzeczowo organu ochrony środowiska w celu "uporządkowania" stanu formalnoprawnego kontrolowanego podmiotu w zakresie prowadzonej działalności gospodarczej oddziaływującej na środowisko. Po trzecie, określenie planowanych działań, które powinny zapobiegać wystąpieniu tego rodzaju nieprawidłowej działalności gospodarczej uciążliwej dla środowiska. Zarządzenie pokontrolne nie stanowi sankcji administracyjnej, ponieważ nie nakłada dodatkowych obowiązków, lecz stanowi tylko "przypomnienie" o obowiązkach, które wynikają z przepisów prawa ochrony środowiska regulujących działalność danego przedsiębiorcy (por. wyrok NSA z dn. 19 września 2019 r. sygn. III OSK 2706/21, orzeczenie dostępne w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych).

Poddane kontroli sądu zarządzenie pokontrolne nie dopowiada wskazanym powyżej kryteriom. Słuszny jest zarzut skargi, że w części dyspozycyjnej nie zawiera ono wskazania konkretnych naruszeń w działalności spółki, które związane są z nieprzestrzeganiem odpowiednich przepisów materialnego prawa ochrony środowiska.

W pkt 1 skarżonego zarządzenia zarządzono: "Prowadzić proces przetwarzania odpadów w instalacji zgodnie z dopuszczoną metodą przetwarzania wg procesu technologicznego określonego w posiadanej decyzji administracyjnej." Z tak określonego obowiązku nie wynika jakie konkretnie naruszenia przepisu prawa materialnego miało miejsce w zakresie prowadzonego procesu technologicznego. Dopiero z uzasadnienia zarządzenia wynika, że zakwestionowano kształt przetwarzanych odpadów w kwaterze nr 2 i 3 w trakcie prowadzonego procesu technologicznego, gdyż miały one, w trakcie oględzin, kształt płaskiej formy na całej swojej powierzchni, podczas gdy w pkt 4 decyzji Starosty [...] z dn. 04.03.2014 r. dotyczącym przetwarzania odpadów zapisano, że odpady przyjmowane do przetworzenia są kształtowane w pryzmy, które w części centralnej mają wysokość ok. 2-3 m, a w części bocznej obniżają się do wysokości ścian kwatery. Etap ten pozwala na dodatkowe wymieszanie wsadu przy wykorzystaniu sprzętu mechanicznego. Organ zarzucił złe uformowanie odpadu w kwaterze, co stwierdzono podczas kontroli, gdy z wyjaśnień spółki złożonych do protokołu kontroli w dn. 9.10.2023 r. wynika, że odpady w kwaterach właśnie w taki sposób są formowane, a jedynie z uwagi na duże uwodnienie odpadu o kodzie [...] (ustabilizowane komunalne osady ściekowe) utrzymanie właściwego kształtu pryzmy w czasie całego procesu technologicznego nie jest możliwe. W tym miejscu pozostaje podzielić stanowisko spółki, że w decyzji, której naruszenie postanowień wskazuje organ w zarządzeniu pokontrolnym, brak jest zapisu mówiącego, że odpady w procesie ich przetwarzania w kwaterach muszą posiadać formę pryzmy przez cały okres procesu technologicznego. Do akt sprawy organ nie załączył ww. decyzji Starosty [...] z dn. 04 marca 2014 r. na naruszenie zapisów której wskazano w zarządzeniu pokontrolnym, tj. decyzji o zezwoleniu na przetwarzanie odpadów innych niż niebezpieczne, jednak z treści tej decyzji zacytowanej w uzasadnieniu zarządzenia pokontrolnego pkt 4 - Miejsca i dopuszczonej metody przetwarzania odpadów ze wskazaniem procesu przetwarzania oraz opisu procesu technologicznego, brak jest informacji o tym, że należy utrzymywać kształt odpadu w kwaterze w formie pryzmy o wysokości ok. 2-3 m w swoim centralnym punkcie przez cały okres trwania procesu przetwarzania. Widnieje jedynie wskazanie, że w momencie rozpoczęcia przetwarzania należy uformować odpady w pryzmę, które w części centralnej mają wysokość ok. 2-3 m, a w części bocznej obniżają się do wysokości ścian kwatery. Słusznie podnosi spółka, że taki kształt jest formowany w trakcie rozpoczęcia przetwarzania odpadu w kwaterze, a dopiero później na skutek uwodnienia odpadu o kodzie [...] następuje jego spłaszczenie w kwaterze. Zatem naruszenie takie mogło być stwierdzone jedynie w momencie potwierdzenia niewłaściwego formowania pryzmy w kwaterze w momencie jej napełniania i rozpoczęcia procesu przetwarzania, co nie miało miejsca jednak w trakcie kontroli. Dlatego uzasadniony pozostaje zarzut wydania zarządzenia w pkt 1 bez podstawy prawnej w ustalonym stanie faktycznym sprawy.

Co do kolejnego zarządzenia (pkt 2) zarządzenia pokontrolnego dotyczącego prowadzenia ewidencji odpadów zgodnie ze stanem faktycznym, pozostaje wyjaśnić, że tak sformułowane zarządzenie nie informuje na czym polega dotychczasowe nieprawidłowe działanie. Dopiero w uzasadnieniu wskazano, że w prowadzonej elektronicznie ewidencji odpadów w systemie BDO nie wykazano w karcie ewidencji odpadu o kodzie [...] stanu magazynowego posiadanego odpadu na dzień 1 stycznia 2023 r., co stanowi naruszenia art. 66 i 67 ustawy z 14 grudnia 2012 r. o odpadach (Dz.U. z 2023, poz. 1587 z późn. zm., dalej jako: "UO") . W tym miejscu pozostaje wyjaśnić, że przepis art. 66, jak i art. 67 UO posiada liczne jednostki redakcyjne, ustępy, punkty oraz litery, przy czym organ nie wskazał konkretnej normy prawa, która została naruszona dotychczasowym działaniem skarżącej.

Tymczasem art. 66 ust. 1 UO stanowi, ze posiadacz odpadów jest obowiązany do prowadzenia na bieżąco ich ilościowej i jakościowej ewidencji zgodnie z katalogiem odpadów określonym w przepisach wydanych na podstawie art. 4 ust. 3, zwanej dalej "ewidencją odpadów". Przepis art. 67 UO reguluje natomiast kwestie dotyczące dokumentów ewidencji odpadów. I tak z ust. 1 pkt 1 ww. przepisu wynika, że ewidencję odpadów prowadzi się z zastosowaniem następujących dokumentów:

1) w przypadku posiadaczy odpadów:

a) karty przekazania odpadów, z wyłączeniem podmiotów, o których mowa w pkt 3,

b) karty ewidencji odpadów,

c) karty ewidencji komunalnych osadów ściekowych,

d) karty ewidencji zużytego sprzętu elektrycznego i elektronicznego,

e) karty ewidencji pojazdów wycofanych z eksploatacji. Z ust. 3 ww. przepisu wynika zaś, że dokumenty ewidencji odpadów, o których mowa w ust. 1, zawierają następujące informacje:

1) imię i nazwisko lub nazwę posiadacza odpadów, w tym wykonującego usługę transportu odpadów, adres zamieszkania lub siedziby oraz adres miejsca prowadzenia działalności;

2) numer rejestrowy, o którym mowa w art. 54 ust. 1;

3) numer identyfikacji podatkowej (NIP), o ile został nadany;

4) imię i nazwisko lub nazwę sprzedawcy odpadów lub pośrednika w obrocie odpadami oraz adres zamieszkania lub siedziby, o ile przekazanie odpadów odbywa się z udziałem tych podmiotów;

5) imię i nazwisko osoby sporządzającej - w przypadku karty ewidencji odpadów;

6) imię i nazwisko lub nazwę oraz adres zamieszkania lub siedziby władającego powierzchnią ziemi, na której są stosowane komunalne osady ściekowe w celach, o których mowa w art. 96 ust. 1 pkt 1-3;

7) rodzaj prowadzonej działalności w zakresie gospodarki odpadami, w szczególności wytwarzania, zbierania, odzysku lub unieszkodliwiania odpadów;

8) adres miejsca pochodzenia odpadów, w tym spoza terytorium kraju - z wyłączeniem wytwórców odpadów;

9) masę odpadów lub suchą masę odpadów oraz kod i rodzaj odpadów;

10) sposób gospodarowania odpadami - w przypadku posiadacza odpadów prowadzącego przetwarzanie odpadów;

11) adres miejsca przeznaczenia odpadów, a w przypadku przeznaczenia odpadów poza terytorium kraju również datę rozpoczęcia transportu, rodzaj środka transportu oraz przewidywaną metodę przetwarzania odpadów;

12) masę oraz rodzaj produktów i materiałów powstałych w wyniku przygotowania do ponownego użycia, recyklingu lub innego odzysku - w przypadku posiadacza odpadów prowadzącego odzysk. Z ust. 6 ww. przepisu wynika, że dokumenty ewidencji odpadów, o których mowa w ust. 1 pkt 1 i 2, sporządzane są za pośrednictwem indywidualnego konta w Bazie danych o produktach i opakowaniach oraz o gospodarce odpadami (dalej jako: "BDO").

W wydanym zarządzeniu pokontrolnym brak jest wskazania, która norma prawna zawarta w zacytowanych powyżej art. 66 i art. 67 UO została naruszona działaniem kontrolowanej spółki. W uzasadnieniu wskazano jedynie, że stwierdzone zostały nieprawidłowości w prowadzonej elektronicznie ewidencji odpadów w systemie BDO poprzez nie wykazanie w karcie ewidencji odpadku nr [...] sporządzonej dla odpadu o kodzie [...] - ustabilizowane komunalne osady ściekowe – stanu magazynowego posiadanego odpadu na dzień 1 stycznia 2023 r., bowiem w kwaterach nr 2 i 5 trwał nadal proces przetwarzania odpadu, zaś w kwaterze 3 trwało jej napełnianie odpadem. Spółka konsekwentnie podnosiła w toku kontroli oraz w późniejszym stanowisku, że nie magazynuje odpadów w instalacji gdyż na takie działanie nie posiada zezwolenia, jedynie po otrzymaniu odpadów są one natychmiast lokalizowane w kwaterach celem rozpoczęcia ich przetwarzania. Zakwestionowane zaś odpady były na koniec 2022 r. w trakcie procesu przetwarzania w kwaterze 2 i 5, natomiast w kwaterze 3 trwało napełnianie odpadem.

W tym miejscu pozostaje wskazać, że zgodnie z art. 3 ust. 1 pkt 5 UO ilekroć w ustawie jest mowa o magazynowaniu odpadów - rozumie się przez to czasowe przechowywanie odpadów obejmujące:

a) wstępne magazynowanie odpadów przez ich wytwórcę,

b) tymczasowe magazynowanie odpadów przez prowadzącego zbieranie odpadów,

c) magazynowanie odpadów przez prowadzącego przetwarzanie odpadów.

Z kolei zgodnie z art. 3 ust. 1 pkt 21 przetwarzanie - to procesy odzysku lub unieszkodliwiania, w tym przygotowanie poprzedzające odzysk lub unieszkodliwianie.

Słusznie podnosi strona skarżąca, że brak jest jakiejkolwiek podstawy prawnej do wykazywania odpadów w trakcie ich przetwarzania jako jednocześnie stanu ich magazynowania. Przeczyłoby to idei samego procesu przetwarzania. Żaden odpad w instalacji skarżącej nie może być bowiem ujęty w kategorii rozpoczętego procesu przetwarzania i jednocześnie jako odpowiadającemu stanowi jego magazynowania. Nielogiczne pozostawałoby założenie, co zdaje się wynikać z pkt 2 zarządzenia pokontrolnego, że do momentu końcowego efektu przetworzenia odpadu przez prowadzącego przetwarzanie odpadów taki odpad kwalifikowałby się do kategorii jego magazynowania. Nielogicznym byłoby także wydanie przez właściwy organ zezwolenia dla prowadzącego przetwarzanie odpadów na jego przetwarzanie bez jednoczesnego zezwolenia na jego magazynowanie, skoro należałoby uznawać zawsze, jak to wskazuje w zarządzeniu pokontrolnym organ, że do momentu zakończenia procesu przetwarzania takiego odpadu odpad ten pozostaje w stanie magazynowania.

Słusznie zatem podnosi skarżąca, że stwierdzony przez organ w toku kontroli stan prowadzenia procesu przetwarzania odpadów w kwaterach 2 i 5 oraz napełnianie kwatery nr 3 na przełomie 2022 i 2023 roku nie stanowiło stanu "magazynowania odpadu", co należało odnotować w BDO w karcie ewidencji odpadów lecz był to proces przetwarzania odpadu. W okolicznościach stanu faktycznego ustalonego podczas kontroli nie można podzielić stanowiska organu wyrażonego w protokole kontroli oraz zarządzeniu pokontrolnym, że w takim przypadku miało miejsce magazynowanie odpadów na terenie instalacji spółki. Nadto, jak podniosła spółka w skardze, w momencie rozpoczęcia przetwarzania odpadów dokonywany jest wpis dotyczący przetwarzania odpadów przyjętych danego dnia. Nie można jednocześnie tego samego odpadu zaewidencjonować jako przyjętego do przetwarzania i jako pozostającego w stanie magazynowym, nawet jeśli proces przetwarzania tego odpadu przechodzi na kolejny rok. Gdyby taki zapis był umieszczany KEO zarówno jako podlegający przetwarzaniu i jako magazynowany, to wówczas doszłoby do zdublowania takiej ilości odpadów, co prowadziłoby do faktycznego naruszenia w zakresie prowadzenia ewidencji odpadów. Fakt, że proces przetwarzana odpadów jest procesem ciągłym, prowadzonym przez dłuższy okres czasu i wymaga z przyczyn technologicznych napełnienia kwatery, uformowania pryzmy oraz innych czynności związanych z zaszczepieniem probiotykami oraz czasu na przetworzenie odpadów nie oznacza, że stan taki stanowi równocześnie magazynowanie odpadów.

Co do kolejnego (pkt 3) zarządzenia pokontrolnego dotyczącego sporządzenia w systemie BDO rocznego sprawozdania o wytworzonych odpadach i o gospodarowaniu nimi zgodnie ze stanem faktycznym, bez wskazania że dotyczy to sprawozdania za 2022 r., co wynika dopiero z uzasadnienia zarządzenia, to rozstrzygnięcie to pozostaje bez podstawy prawnej. Wskazano, że spółka wykazała zawyżoną i niezgodną ze stanem faktycznym ilość wyprodukowanego środka poprawiającego właściwości gleby w rocznym sprawozdaniu o wytwarzanych odpadach i gospodarowaniu odpadami za 2022 r. w ilości odpadu o kodzie [...], co stanowi naruszenie art. 75 ust. 2 pkt 2 lit.e UO. Organ podał, że skoro do końca grudnia 2022 r. spółka nie ukończyła przetwarzania odpadu o kodzie [...] w ilości 2 836,6600 Mg, to uwzględnienie tej wielkości odpadu w ogólnej liczbie wykazanej w sprawozdaniu za 2022 r. jako produkt z przetworzenia odpadów w ilości 10608,700 Mg jest nieuprawnione i zawyżone. Z treści art. 75 ust. 2 pkt 2 lit. e UO wynika, że roczne sprawozdanie, o którym mowa w ust. 1, zawiera co najmniej w przypadku podmiotu, o którym mowa w ust. 1 - informacje o masie i rodzaju produktów i materiałów powstałych w wyniku przygotowania do ponownego użycia, recyklingu lub innego odzysku – w przypadku posiadacza odpadów prowadzącego odzysk. Natomiast z art. 76 ust. 1 UD wynika, że podmioty obowiązane do sporządzenia sprawozdań, o których mowa w art. 73, art. 74a i art. 75, składają w terminie do dnia 15 marca za poprzedni rok kalendarzowi marszałkowi województwa właściwemu ze względu na okoliczności wskazane w pkt 1-3 tego przepisu. Z kolei zgodnie z art. 77 ust. 1 UO, marszałek województwa weryfikuje informacje zawarte w sprawozdaniach, o których mowa w art. 73, art. 74a, art. 75, za poprzedni rok kalendarzowy, w terminie do 30 września następnego roku. Jeżeli z weryfikacji, o której mowa w ust. 1 wynika, że informacje zawarte w sprawozdaniu są niezgodne ze stanem faktycznym, marszałek województwa wzywa za pośrednictwem Bazy danych o produktach i opakowaniach oraz o gospodarce odpadami do korekty sprawozdania, określając termin przekazania korekty nie dłuższy niż 14 dni od dnia otrzymania wezwania. Przepis art. 76 ust. 2 stosuje się odpowiednio. Zaś w myśl art. 77 ust. 3 UO w przypadku niedokonania korekty sprawozdania w wyznaczonym terminie, o którym mowa w ust. 2, uznaje się, że posiadacz odpadów nie wykonał obowiązku przekazania sprawozdania. Z powyższego wynika, że to inny organ, ma mianowicie marszałek województwa jest organem właściwym zarówno do dokonania weryfikacji informacji zawartych w sprawozdaniach, ale i do wezwania do ich korekty. Jeśli zatem organ w toku czynności kontrolnych stwierdził nieprawidłowości w sprawozdaniu spółki za 2022 r., to stosownie do wskazanych powyżej obowiązków, winien skierować do marszałka województwa stosowane wystąpienie. Brak jest natomiast podstaw do zalecenia sporządzenia korekty rocznego sprawozdania w zarządzeniu pokontrolnym na podstawie art. 12 UIOŚ. Powyższy pogląd był już wcześniej prezentowany w orzecznictwie sądów administracyjnych (por. wyrok WSA w Olsztynie z 25 czerwca 2029 r. sygn. akt II SA/Ol 381/19, WSA w Olsztynie z 6 października 2022 r. sygn. akt II SA/Ol 487/22, WSA w Białymstoku z 19 października 2021 r. sygn. II SA/Bk 621/21 i z 6 lipca 2022 r. sygn. II SA/Bk 249/22, dostępne w CBOSA).

Nadto wskazać pozostaje, że w dacie wydania zarządzenia pokontrolnego wskazane uchybienie zostało usunięte poprzez złożenie w BDO korekty danych dotyczących faktycznej ilości powstałego produktu za 2022 r., o czym stanowi przedstawione stanowisko spółki w piśmie z 9 października 2023 r., we wniesionej skardze oraz przedstawionej na rozprawie.

Poza tym należy wskazać, że w orzecznictwie sądów administracyjnych został także zaaprobowany pogląd, który skład orzekający podziela, że brak jest podstaw do wydania zarządzenia pokontrolnego wówczas, gdy wprawdzie kontrola ujawniła wystąpienie określonych naruszeń, ale zostały one usunięte zanim jeszcze doszło do wydania zarządzenia (por. T. Czech, Zarządzenie pokontrolne organów Inspekcji Ochrony Środowiska, op. cit., s. 91; por. też G. Klimek, M. Pieńczykowski, Problematyka zaskarżania zarządzenia pokontrolnego organów Inspekcji Ochrony Środowiska, "Przegląd prawa ochrony środowiska" 2014 r. nr 2, s. 34-35 oraz wyroki WSA w Poznaniu z 7 grudnia 29012 r. sygn. akt IV SA/Po 633/21, WSA w Gorzowie Wielkopolskim z 26 lipca 2023 r. sygn. akt II SA/Go 237/23, dostępne w CBOSA.)

Reasumując, skoro obowiązek sporządzania rocznego sprawozdania o wytwarzanych odpadach i gospodarowaniu odpadami wynika z przepisów prawa a zarządzenie pokontrolne nie jest tylko prostym "przypomnieniem" obowiązków wynikających z innych źródeł (obowiązujących przepisów, decyzji), lecz jest "przypomnieniem" o obowiązkach przez stronę naruszonych i skoro skarżąca spółka wytknięte naruszenie już wyeliminowała, to wydanie zarządzenia pokontrolnego oraz nałożenie na stronę obowiązku poinformowania o zakresie podjętych i zrealizowanych działań służących usunięciu stwierdzonego uchybienia jest bezpodstawne.

W ocenie sądu, stwierdzone wyżej wady skarżonego zarządzenia pokontrolnego wskazują, że zostało ono wydane z naruszeniem art. 12 ust. 1 pkt 1 u.i.o.ś. i winno być wyeliminowane z obrotu prawnego.

Mając powyższe na uwadze, Sąd działając na podstawie art. 146 § 1 p.p.s.a., uchylił zaskarżone zarządzenie pokontrolne. O kosztach postępowania, obejmujących zwrot uiszczonego wpisu od skargi w kwocie 200 zł, koszty zastępstwa prawnego w kwocie 480 zł i uiszczoną opłatę od pełnomocnictwa w kwocie 17 zł, orzeczono zgodnie z art. 200 w zw. art. 205 § 2 p.p.sa i w zw. z § 14 ust. 1 pkt 1 lit. c) rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (Dz. U. z 2018 r., poz. 265, ze zm.).