Wyrok WSA w Krakowie, sygn. akt III SA/Kr 1086/05
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie
Data orzeczenia: 2005-11-30 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6144 Szkoły i placówki oświatowo-wychowawcze
Skarżony organ: Kurator Oświaty
Treść wyniku: uchylono zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym Przewodniczący Sędzia WSA Halina Jakubiec Sędziowie WSA Elżbieta Kremer NSA Piotr Lechowski (spr.) Protokolant Monika Musiał po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 30 listopada 2005 r. sprawy ze skargi " [...] " spółki z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w [...] na decyzję [...] Kuratora Oświaty z dnia 2 sierpnia 2005r. Nr [...] w przedmiocie wykreślenia z ewidencji szkół I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji, II. zasądza od [...] Kuratora Oświaty na rzecz skarżącego "[...] " spółki z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w [...] kwotę 200,- ( dwieście złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania.


UZASADNIENIE

Decyzją z dnia 2 sierpnia 2005 znak [...] , po rozpatrzeniu odwołania [....] Sp. z o.o. w [....] , z powołaniem na przepis art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. [...] Kurator Oświaty w [...] utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję Nr [...] Prezydenta Miasta [...] z dnia [...] maja 2005, którą orzeczono o wykreśleniu z dniem [...] maja 2005r. z ewidencji Policealnego Studium Zawodowego z siedzibą w [...] przy ul. [...] wpisanego do ewidencji w dniu [...] grudnia 1997r. pod Nr [...] .

Uzasadniając swoją decyzję [...] Kurator Oświaty, przyjął za własne ustalenia Prezydenta Miasta [...] , odwołujące się do wyniku przeprowadzonej w dniu [...] kwietnia 2005r. kontroli, która potwierdzić miała zaprzestanie działalności przez Policealne Studium Zawodowe w [...] przy ul. [...] przez okres dłuższy niż trzy miesiące. Zdaniem organu odwoławczego podjęta przez Prezydenta Miasta [...] decyzja z dnia [...] maja 2005r. znajduje swe oparcie w przepisie art. 83 ust. 1 pkt 5 ustawy z dnia 7 września 1991r. o systemie oświaty ( t.j. Dz.U. z 2004r. Nr 256, poz. 2572 z późn.zm.).

Odnosząc się do zarzutów odwołania Spółki z o.o. [...] , reprezentowanej przez Prezesa Zarządu J. S. podkreślono, iż przyznaje ono, że proces dydaktyczny nie był prowadzony, a powoływanie się na przeprowadzanie archiwizacji do czego niezbędne miałoby być funkcjonowanie organów szkoły, uznał [...] Kurator Oświaty za okoliczność nie mającą doniosłości prawnej, przyjmując, że "brak słuchaczy ... jest równoznaczny z zaprzestaniem działalności przez szkołę".

Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego na powyższą decyzję wniosła Spółka z o.o. [...] reprezentowana przez Prezesa Zarządu J. S., z wnioskiem o uchylenie zaskarżonej decyzji wraz z poprzedzającą ją decyzją organu I instancji. Skargę oparto na zarzucie naruszenia przepisów postępowania i prawa materialnego, mającego wpływ na wynik sprawy. Naruszenia przepisów postępowania (art. art. 7,9,10,61,79,81) upatruje skarżący w niepowiadomieniu o wszczęciu postępowania w przedmiocie wykreślenia z ewidencji, uniemożliwieniu aktywnego udziału w postępowaniu i wypowiedzenia się co do zebranych dowodów. Podkreślono, że przyjęcie na podstawie protokołu kontroli z dnia [...] kwietnia 2005r. ustalenia, że [...] Spółka z o.o. nie prowadzi działalności, oparte było na informacji uzyskanej od osoby niekompetentnej- sekretarza spółki, a nie od organu prowadzącego szkołę, a nadto z naruszeniem art. 81 k.p.a., Spółka nie mogła przed wydaniem decyzji wypowiedzieć się co do okoliczności, której przyznano decydujące znaczenie.

Zdaniem skarżącego wydanie decyzji nastąpiło przed wyjaśnieniem wszystkich okoliczności sprawy, a w szczególności bez uwzględnienia faktu archiwizowania dokumentacji szkoły, co miało wpływ na naruszenie prawa materialnego. Skarżący prezentuje stanowisko, że zaprzestanie działalności w rozumieniu art. 83 ust.1 pkt 5 powołanej ustawy, oznacza zaprzestanie wszelkiej działalności, a stan archiwizacji wymagał nadal działalności organów szkoły.

W skardze i ustnych wywodach podnoszono, że wydanie decyzji przez organ I instancji nastąpiło po tym jak spółka pismem z [...] .04.2005r. zawiadomiła Urząd Miasta o przygotowaniu do roku szkolnego 2005/2006 i osobie nowego dyrektora szkół.

W odpowiedzi na skargę [...] Kurator Oświaty wniósł o jej oddalenie. Podniesiono, że zaprzestanie prowadzenia działalności dydaktycznej przez szkołę zostało potwierdzone przez Prezesa Zarządu Spółki w odwołaniu od decyzji organu I instancji jak i w skardze. Odnosząc się do zawartej w odwołaniu i skardze argumentacji, że proces archiwizacji dokumentacji szkolnej, wymagał działania organów szkoły, [...] Kurator Oświaty wskazując na przepis art. 84 ust. 4 ustawy, zajmował stanowisko, iż przesłankę wykreślenia szkoły i jej likwidacji stanowi zaprzestanie przez okres dłuższy niż 3 miesiące działalności dydaktycznej, a w przedmiotowej sprawie od dwóch lat, zaś dokumentację przebiegu nauczania w zlikwidowanej szkole przekazuje się organowi sprawującemu nadzór pedagogiczny. Z tych względów podany w skardze argument, że absolwentka wystąpiła o wydanie świadectwa, którego nie wydano, gdyż szkoła została zlikwidowana, uznano za nieistotny wskazując, że świadectwo winno być sporządzone niezwłocznie w momencie ukończenia szkoły.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył:

Kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej (art.1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych Dz.U.Nr 153, poz.1269).

Oceniana na tej płaszczyźnie skarga jest uzasadniona.

Zgodnie bowiem z przepisem art. 145 § 1 pkt 1, Sąd uchyla decyzję w całości lub w części, jeżeli stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy (lit.a) oraz inne (niż dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego) naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy (lit.c).

W sprawie zachodzą obie przesłanki uchylenia zaskarżonej decyzji i poprzedzającej ją decyzji organu I instancji.

Zgodnie z przepisem art. 82 ust. 1 ustawy z dnia 7 września 1991r. o systemie oświaty (t.j. Dz.U. z 2004r. Nr 2572 z późn.zm.), osoby prawne i fizyczne mogą zakładać szkoły i placówki niepubliczne, po uzyskaniu wpisu do ewidencji prowadzonej przez jednostkę samorządu terytorialnego obowiązaną do prowadzenia odpowiedniego typu publicznych szkół i placówek.

Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością [...] , wpisana została do ewidencji pod numerem [...] w dniu [...] grudnia 1997r. jako podmiot prowadzący szkołę- Policealne Studium Zawodowe.

Przepis art. 83 ust.1 pkt5 ustawy stanowi, że wpis do ewidencji podlega wykreśleniu w przypadku zaprzestania działalności przez szkołę lub placówkę przez okres dłuższy niż 3 miesiące.

Należy zgodzić się ze stanowiskiem [...] Kuratora Oświaty, że przez pojęcie "zaprzestania działalności przez szkołę" należy rozumieć zaprzestanie działalności dydaktycznej. Bez względu bowiem na wychowawcze i opiekuńcze aspekty systemu oświaty i konkretnych typów szkół czy placówek, kształcenie jest podstawowym i koniecznym celem każdego typu szkoły, różny może być tylko jego stopień i zakres w zależności od typu i rodzaju szkoły. Działalność dydaktyczna szkoły jako istota bytu podmiotu stanowiącego szkołę wynika z całokształtu przepisów ustawy o systemie oświaty. W szczególności wskazać można na regulację zawarte w przepisach art. 1 pkt 1, art. 2 pkt 2 lit c, art. 9 ust. 1 pkt 3 lit a, czy wreszcie wskazany przez stronę przeciwną art. 84 ustawy.

Nie można zatem podzielić stanowiska skarżącego, że zaprzestanie procesu dydaktycznego, nie jest równoznaczne z pojęciem zaprzestania działalności przez szkołę w rozumieniu art. 83 ust. 1 pkt 5 ustawy, gdyż do działalności tej wliczyć należy czynności związane z archiwizacją dokumentacji przebiegu nauczania.

Zarazem przepis art. 83 ust. 2 ustawy stanowi, że wykreślenie z ewidencji następuje w drodze decyzji, w terminie określonym w decyzji i jest równoznaczne z likwidacją szkoły lub placówki. Taka regulacja oznacza, że do organu prowadzącego ewidencję, należy określenie w decyzji terminu, w którym następuje wykreślenie szkoły z ewidencji, a termin ten jest równoznaczny z datą z likwidacji szkoły.

Wynika z powyższego, że do faktycznych przesłanek wykreślenia szkoły z ewidencji na podstawie art. 83 ust. 1 pkt 5 ustawy, należy ustalenie nie tylko zaprzestania działalności dydaktycznej szkoły trwającego przez okres dłuższy niż trzy miesiące (w dacie podjęcia decyzji), lecz także ustalenie jakie przesłanki decydują o wyznaczeniu konkretnego terminu wykreślenia z ewidencji, a więc w istocie określenie daty likwidacji szkoły. Sama ustawa nie zawiera wskazówek co do okoliczności jakie mają być brane pod uwagę w oznaczaniu terminu wykreślenia szkoły z ewidencji na podstawie art. 83 ust.1 pkt 5.

Wskazywany przez stronę przeciwną przepis art. 84 ustawy reguluje sytuację, w której osoba (podmiot) prowadzący szkołę zamierza ją zlikwidować. Wówczas likwidacja może nastąpić z końcem roku szkolnego, lecz pod warunkiem zawiadomienia o tym zamiarze rodziców i innych podmiotów wskazanych art.84 ust. 3, na co najmniej 6 m-cy przed terminem likwidacji. Jest oczywiste, iż te terminy nie mogą mieć zastosowania dla likwidacji w trybie jej wykreślenia z ewidencji, z powodu zaprzestania działalności, gdyż ta przesłanka zakłada właśnie faktyczne zaprzestanie procesu dydaktycznego istniejące już co najmniej trzy miesiące. Nie oznacza to jednak zupełnej dowolności organu prowadzącego ewidencję w określaniu daty wykreślenia szkoły z ewidencji i zwolnienia z obowiązku wskazania w decyzji okoliczności, które przemawiają za konkretną datą równoznaczną z likwidacją szkoły. Niewątpliwie termin wykreślenia szkoły z ewidencji winien mieć na względzie słuszny interes uczniów, co wymaga rozeznania czy i jakie sprawy związane z dokumentacją zaprzestanej działalności dydaktycznej wymagają jeszcze załatwienia przez organy szkoły.

Zaskarżona decyzja utrzymała w mocy decyzję Prezydenta Miasta [...] z dnia [...] maja 2005r., która termin wykreślenia z ewidencji oznaczyła na ten sam dzień [...] maja 2005r., bez wskazania przyczyn określenia takiej właśnie daty likwidacji szkoły. Oznaczenie terminu wykreślenia z ewidencji szkoły jest materialnoprawnym składnikiem decyzji . Przyjęte rozstrzygnięcie co do terminu wykreślenia Policealnego Studium Zawodowego narusza prawo materialne, gdyż organ nie wskazał okoliczności uzasadniających ten właśnie termin.

Przesłanki materialnoprawne decyzji opartej na przepisie art. 83 ust. 1 pkt 5 ustawy o systemie oświaty, wyznacza zatem krąg okoliczności faktycznych, których ustalenie jest niezbędne do załatwienia sprawy (art.7 k.p.a.). Należy tu ustalenie czy szkoła zaprzestała działalności przez okres nie krótszy niż trzy miesiące oraz ustalenie okoliczności jakie organ przyjął za podstawę określenia terminu w którym nastąpi wykreślenie szkoły z ewidencji równoznaczne z likwidacją szkoły.

Ustalenie tych przesłanek nie może jednak odbyć bez gwarantowanej stronie przepisem art. 10 § 1 kpa możliwości wzięcia (poza sytuacją z art. 10 § 2 kpa) czynnego udziału w postępowaniu.

Przedstawione akta postępowania administracyjnego nie odzwierciedlają czynności organów realizujących obowiązek możliwości wypowiedzenia się przez skarżącego co do zebranych dowodów i materiałów. Podstawowe znaczenie dla decyzji przydaje się protokołowi z kontroli z dnia [...] .04.2005r. znajdującemu się zresztą poza aktami postępowania i przedłożonemu przy odpowiedzi na skargę. Z protokołu tego nie wynika jaką funkcję i stanowisko w szkole, czy w podmiocie ją prowadzącym pełniła osoba udzielająca wyjaśnienia, że "szkoła zaprzestała działalności na okres dłuższy niż 3 m-ce". Rację ma zatem skarżący, że przyjęcie powyższej okoliczności za udowodnioną nastąpiło z naruszeniem art. 81 kpa, zwłaszcza że osoba udzielająca wyjaśnień nie definiowała "działalności", nie czynił też tego organ I instancji.

Wprawdzie fakt zaprzestania działalności dydaktycznej skarżący przed Sądem potwierdził, lecz podniósł zarazem nową okoliczność, iż nie wyklucza, że w okresie przyjętym jako zaprzestanie działalności były prowadzone praktyki zawodowe.

Powyższe uchybienia przepisom postępowania mogły mieć istotny wpływ na jego wynik. W następstwie utrzymania w mocy decyzji organu I instancji, zaskarżoną decyzją z dnia [...] sierpnia 2005r., Policealne Studium Zawodowe uległo likwidacji.

W tej sytuacji przy ponownym rozpoznaniu sprawy, decydujący dla ustaleń organów będzie stan faktyczny istniejący w dniu [...]sierpnia 2005r. t.j. w dniu podjęcia zaskarżonej ostatecznej decyzji, z punktu widzenia przesłanek wykreślenia szkoły z ewidencji oraz okoliczności rzutujących na określenie terminu tego wykreślenia.

Mając powyższe na uwadze orzeczono na podstawie art. 145§ 1 pkt 1 lit a i c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.).

Wobec przewidzianego art. 83 ust. 2 ustawy o systemie oświaty skutku wykreślenia szkoły z ewidencji, brak było przesłanek do zastosowania przepisu art. 152 powołanej ustawy Prawo o p.s.a.

Orzeczenie w przedmiocie zwrotu na rzecz skarżącego kosztów postępowania oparto na przepisach art. 200 i 209 ustawy Prawo o p.s.a.