Postanowienie NSA, sygn. akt I OZ 571/15
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2015-06-11 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6210 Dodatek mieszkaniowy
Hasła tematyczne: Wyłączenie sędziego
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Oddalono zażalenie
Powołane przepisy: article: art. 18 par. 1, art. 19, 184 w xzw. z art. 197 par. 2
journal: Dz.U. 2012 poz 270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity.

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Małgorzata Miron po rozpoznaniu w dniu 11 czerwca 2015 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia R.S. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie z dnia 10 kwietnia 2015 r., sygn. akt II SA/Sz 1091/14 oddalające wniosek o wyłączenie sędziego WSA Barbary Gebel w sprawie ze skargi R.S. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Szczecinie z dnia [...] sierpnia 2014 r., nr [...] w przedmiocie dodatku mieszkaniowego postanawia: oddalić zażalenie.


UZASADNIENIE

Zaskarżonym postanowieniem z dnia 10 kwietnia 2015 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie oddalił wniosek R.S. o wyłączenie sędziego WSA Barbary Gebel od orzekania w sprawie ze skargi R.S. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Szczecinie z dnia [...] sierpnia 2014 r., nr [...] w przedmiocie dodatku mieszkaniowego.

Sąd pierwszej instancji podał, że we wniosku skarżący jako powód wyłączenia wskazał, iż podstawą wyłączenia ww. Sędziego jest "jej zachowanie procesowe jako Przewodniczącego i funkcjonariusza publicznego w sprawie o sygn. akt II SA/Sz 1073/11, podczas jawnego posiedzenia Sądu w dniu 14 stycznia 2015 r. w stosunku do osoby skarżącego. W szczególności podstawę wyłączenia ww. sędziego stanowi prowadzenie sprawy II SA/Sz 1073/11 za pomocą metod imponderabiliów i peerelowskiego pozytywizmu prawnego z okresu reżimu komunistyczno –peerelowskiego".

Sędzia WSA Barbara Gebel w dniu 27 marca 2015r. złożyła do akt sprawy oświadczenie, w którym wskazała, że nie istnieją ani przesłanki wymienione w art. 18 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012 r., poz. 270, dalej jako "p.p.s.a."), ani też okoliczności tego rodzaju, które mogłyby wywołać uzasadnioną wątpliwość co do jej bezstronności w rozpoznawanej sprawie.

Sąd I instancji oddalając wniosek ww. postanowieniem stwierdził, iż z wyjaśnienia złożonego przez sędziego WSA Barbarę Gebel w dniu 27 marca 2015r. wynika, że nie istnieją ani przesłanki z art. 18 p.p.s.a. ani też okoliczności, które mogłyby wywołać uzasadnioną wątpliwość co do bezstronności sędziego w rozpoznawanej sprawie. Powyższe oświadczenie sędziego i jego prawdziwość nie budzi żadnych wątpliwości, że nie zachodzą okoliczności określone w art. 18 i art. 19 p.p.s.a. Sąd I instancji podkreślił, iż okoliczności przedstawione we wniosku R.S. nie stanowią o konieczności wyłączenia od rozpoznania sprawy sędziego WSA Barbary Gebel. Sformułowania użyte przez skarżącego są przykładem subiektywnych przeświadczeń o braku obiektywizmu ww. sędziego, z powodu niezadowalających stronę czynności podejmowanych przez sędziego, a wynikających z oczekiwań co do sposobu prowadzenia postępowania sądowego w jego sprawach. Wniosek ten, w żadnym fragmencie nie zawiera argumentacji, która wskazywałaby na uzasadnioną wątpliwość, co do bezstronności sędziego w niniejszej sprawie, co czyni przedmiotowe żądanie niezasadnym. Nadto Sąd wskazał, mając na uwadze poglądy judykatury i doktryny prawa, że przeświadczenie strony co do tego, iż sędzia prowadzi proces wadliwie, zwłaszcza nieobiektywnie, nie jest przesłanką do żądania wyłączenia sędziego. Ocena pracy sędziego pod kątem ewentualnych, popełnionych przez niego uchybień przepisom prawa formalnego, albo błędów w stosowaniu prawa materialnego, należy do sądu wyższej instancji w ramach kontroli instancyjnej. Strona może zatem zwalczać wadliwe orzeczenia wydawane przez sąd za pomocą środków odwoławczych. Nie może natomiast, poprzez składanie nieuzasadnionego wniosku o wyłączenie sędziego, wpływać na skład sądu rozpoznającego sprawę (vide: Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz. T. Woś, H. Knysiak-Molczyk, M. Romańska, Warszawa 2008, s. 173). Mając na uwadze powyższe Sąd pierwszej instancji stwierdził, że zgłoszony wniosek o wyłączenie sędziego WSA Barbary Gebel jest oczywiście nieuzasadniony.

Zażalenie na powyższe postanowienie wniósł R.S. domagając się jego uchylenia w całości. W zażaleniu podniesiono, że Sąd I instancji nie przedstawił wszystkich okoliczności i faktów w całym kontekście sytuacyjno-procesowym zaistniałej na Sali sądowej w czasie jawnego posiedzenia Sądu w dniu 14 stycznia 2015 r. w sprawie o sygn. II SA/Sz 1073/11, będące podstawą wyłączenia Sędzi Barbary Gebel ze sprawy II SA/Sz 1091/14. Wskazano, iż integralną częścią zażalenia jest treść wniosku z dnia 13 lutego 2015 r., o sprostowanie i uzupełnienie protokołu z dnia 14 stycznia 2015 r. w sprawie II SA/Sz 1073/11.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie.

Na wstępie wskazać należy, iż instytucja wyłączenia sędziego zarówno z mocy prawa, jak i na wniosek strony, jest istotną gwarancją procesową, która ma zapewnić rozpoznanie sprawy przez sąd w takim składzie orzekającym, którego sędziowie nie pozostają w relacjach osobistych ze stronami oraz nie mieli określonych wcześniej związków z rozpoznawaną sprawą. Ratio legis przepisów o wyłączeniu sędziego, we wszystkich procedurach sądowych sprowadza się do eliminowania pozaprawnych przyczyn, które mogą skutkować wątpliwościami, co do bezstronności i obiektywizmu sędziego w rozpoznaniu określonej sprawy. Poza wypadkami wyłączenia z mocy samego prawa zawartymi w art. 18 § 1 p.p.s.a., wyłączenie sędziego następuje na wniosek strony, jeżeli zachodzą takie okoliczności, które mogłyby wywołać wątpliwości co do bezstronności sędziego (art. 19 p.p.s.a.). Wskazać należy, że wydanie postanowienia w przedmiocie wyłączenia sędziego musi być poprzedzone złożeniem wyjaśnień przez sędziego, którego wniosek dotyczy. Jak wynika z wyjaśnień zawartych w oświadczeniu złożonym przez Sędziego WSA Barbarę Gebel (k. 19) między nią a stroną postępowania nie występują ani przesłanki wymienione w art. 18 p.p.s.a., ani też okoliczności tego rodzaju, że mógłby wywołać uzasadnioną wątpliwość co do jej bezstronności w sprawie. Okoliczności tej nie podważa także wnioskodawca. Analiza akt sprawy prowadzi ponadto do wniosku, że w sprawie nie zaistniała żadna z przyczyn wyłączenia sędziego z mocy ustawy na podstawie art. 18 § 1 p.p.s.a. Nie ma zatem żadnej podstawy do wyłączenia sędziego od udziału w toczącym się postępowaniu sygn. akt II SA/Sz 1091/14.

Sąd I instancji zasadnie ocenił, iż w rozpoznawanej sprawie nie zachodzą okoliczności, które uzasadniałyby uwzględnienie wniosku o wyłączenie sędziego Barbary Gebel od orzekania. Za taką okoliczność nie mogą być uznane wskazywane przez skarżącego zastrzeżenia co do sposobu prowadzenia sprawy II SA/Sz 1073/11 przez ww. sędziego w sprawie ze skargi R.S. Należy zwrócić uwagę, iż przeświadczenie strony co do tego, że sędzia prowadzi proces wadliwie, z naruszeniem przepisów prawa, nie stanowi przesłanki uzasadniającej w myśl art. 19 p.p.s.a., wyłączenie sędziego, albowiem merytoryczne kwestionowanie rozstrzygnięć sądu może odbywać się za pomocą przysługujących stronie środków zaskarżenia.

Ponadto wskazać należy, że wątpliwość co do bezstronności sędziego musi być uzasadniona, co wiąże się z przedstawieniem odpowiedniej argumentacji przez stronę w jej wniosku i należy ją odnieść do ewentualnego braku bezstronności w konkretnej sprawie. Skarżący nie wskazał obiektywnych i realnych podstaw wyłączenia sędziego, uzasadniających wątpliwość co do zachowania bezstronności tego sędziego podczas orzekania w niniejszej sprawie. Wskazane we wniosku okoliczności mają subiektywny charakter i wynikają z niezadowolenia skarżącego z prowadzenia przez ww. sędziego prowadzenia czynności w innych sprawach, w których skarżący był stroną. I nie mogą one stanowić podstawy do zastosowania instytucji wyłączenia sędziego w sprawie niniejszej.

W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego w niniejszej sprawie zatem nie zachodzi żadna z przesłanek wyłączenia w odniesieniu do sędziego WSA Barbary Gebel i prezentowane w tym zakresie stanowisko Sądu I instancji jest prawidłowe i zgodne z obowiązującymi przepisami.

Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 184 w związku z art. 197 § 2 p.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji.