Wyrok WSA w Gdańsku, sygn. akt III SA/Gd 844/22
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku
Data orzeczenia: 2023-08-31 00:00:00+02:00 (orzeczenie nieprawomocne)
Symbol z opisem: 6302 Kontyngenty taryfowe, pozwolenia, cła  antydumpingowe i inne ograniczenia w obrocie towarowym z zagranicą
6110 Podatek od towarów i usług
Hasła tematyczne: Celne prawo
Skarżony organ: Dyrektor Izby Administracji Skarbowej
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 151
journal: Dz.U. 2023 poz 1634
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.
journal: Dz.U.UE.L 2013 nr 269 poz 1 art. 22 ust. 7, art. 60 ust. 1, art. 77 ust. 2, art. 103
law: Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) Nr 952/2013 z dnia 9 października 2013 r. ustanawiające unijny kodeks celny
journal: Dz.U.UE.L 2015 nr 343 poz 1 art. 33, art. 34
law: Rozporządzenie Delegowane Komisji (UE) 2015/2446 z dnia 28 lipca 2015 r. uzupełniające rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady  (UE) nr 952/2013 w odniesieniu do szczegółowych zasad dotyczących niektórych przepisów unijnego kodeksu celnego

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Jacek Hyla (spr.), Sędziowie: Sędzia WSA Bartłomiej Adamczak, Sędzia WSA Alina Dominiak, Protokolant: Starszy asystent sędziego Robert Daduń, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 31 sierpnia 2023 r. sprawy ze skargi W. A. S. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Gdańsku z dnia 20 października 2022 r. nr 2201-IOC.4322.8.2022.MS w przedmiocie cła antydumpingowego oraz podatku od towarów i usług oddala skargę.


UZASADNIENIE

Decyzją z dnia 26 lipca 2022 r. nr 328000-COC-2.4322.41.2022.KRL Naczelnik Pomorskiego Urzędu Celno-Skarbowego w Gdyni:

określił dla towarów ujętych w zgłoszeniu celnym uzupełniającym o numerze [...] kraj pochodzenia: Chińska Republika Ludowa;

określił kod dodatkowy TARIC 8900 oraz stawkę cła antydumpingowego w wysokości 48,5%, dla części rowerowych ujętych w pozycjach 1, 2, 6, 7, 8 ww. zgłoszenia celnego;

określił kod dodatkowy TARIC 8999 oraz stawkę cła antydumpingowego w wysokości 48,5%, dla rowerów ujętych w pozycjach 11 ww. zgłoszenia celnego;

orzekł o zaksięgowaniu wymaganej kwoty ostatecznego cła antydumpingowego (A30) w wysokości 26.377 zł;

określił różnicę, między kwotą podatku w prawidłowej wysokości a kwotą podatku wykazaną w zgłoszeniu celnym [...], w wysokości 6.067 zł.

Jako podstawę prawną rozstrzygnięcia organ powołał art. 22 ust. 7 w związku z art. 29, art. 48, art. 56 ust. 1 i ust. 2, art. 60 ust. 2 oraz art. 103 ust. 2 i ust. 3 lit. b), art. 105 ust. 4, art. 108 ust. 1, art. 114 ust. 2, art. 172 ust. 2 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 952/2013 z dnia 9 października 2013 r. ustanawiającego unijny kodeks celny (Dz. Urz. UE L nr 269 z 2013 r. ze zm.) – dalej jako "UKC", art. 1 rozporządzenia wykonawczego Komisji (UE) 2016/1821 z 6 października 2016 r. zmieniającego załącznik I do rozporządzenia Rady (EWG) nr 2658/87 w sprawie nomenklatury taryfowej i statystycznej oraz w sprawie Wspólnej Taryfy Celnej (Dz. Urz. UE L nr 294/1 z 2016 r. ze zm.), art. 34 rozporządzenia delegowanego Komisji (UE) 2015/2446 z dnia 28 lipca 2015 r. uzupełniającego rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 952/2013 w odniesieniu do szczegółowych zasad dotyczących niektórych przepisów unijnego kodeksu celnego (Dz. Urz. UE L 343 z 2015 r. ze zm.), rozporządzenie Rady (WE) nr 71/97 z dnia 14 stycznia 1997 r. rozszerzające ostateczne cło antydumpingowe nałożone rozporządzeniem (EWG) nr 2474/93 na rowery pochodzące z Chińskiej Republiki Ludowej, na przywóz niektórych części rowerowych z Chińskiej Republiki Ludowej oraz stanowiące o poborze rozszerzonego cła w przypadku takiego przywozu zarejestrowanego na mocy rozporządzenia (WE) nr 703/96 (Dz. Urz. UE L nr 16 z 1997 r. ze zm.), rozporządzenie wykonawcze Rady (UE) nr 990/2011 z dnia 3 października 2011 r. nakładające ostateczne cło antydumpingowe na przywóz rowerów pochodzących z Chińskiej Republiki Ludowej w następstwie przeglądu wygaśnięcia na podstawie art. 11 ust. 2 rozporządzenia (WE) nr 1225/2009 (Dz. Urz. UE L nr 261/2 z 6.10.2011 r. ze zm.), rozporządzenie wykonawcze Rady (UE) nr 502/2013 z dnia 29 maja 2013 r. zmieniające rozporządzenie Rady (UE) nr 990/2011 nakładające ostateczne cło antydumpingowe na przywóz rowerów pochodzących z Chińskiej Republiki Ludowej w następstwie przeglądu wygaśnięcia na podstawie art. 11 ust. 2 rozporządzenia (WE) nr 1225/2009 (Dz. Urz. UE L nr 153/17 z 2013 r. ze zm.), art. 73d ustawy z dnia 19 marca 2004 r. Prawo celne (tekst jednolity: Dz. U. z 2021 r., poz. 1856 ze zm.), art. 5 ust. 1 pkt 3, art. 19a ust. 9, art. 30b ust. 1 i ust. 6, art. 33 ust. 2a, art. 34 ust. 4, art. 37 ust. 1a, art. 41 ust. 1 i art. 146a ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (tekst jednolity: Dz. U. z 2022 r., poz. 931 ze zm.).

W uzasadnieniu decyzji organ wskazał, że w dniu 29 maja 2018 r. C. Spółka Akcyjna, działająca w charakterze przedstawiciela bezpośredniego W. S. (dalej zwanego też "stroną") prowadzącego ówcześnie działalność gospodarczą pod firmą [...] Firma Handlowa [...], dokonała, w procedurze uproszczonej, wpisu do ewidencji, części rowerowych i rowerów zakupionych w Indiach na podstawie faktury nr [...], wystawionej przez indyjski podmiot U., na warunkach dostawy FOB Kolkata. Następnie, w dniu 30 maja 2018 r. w Oddziale Celnym "Basen V" w Gdyni, strona przedstawiła zgłoszenie celne uzupełniające, które zostało zarejestrowane pod numerem [...]. Dla importowanych towarów zadeklarowano kraj pochodzenia - Indie (IN). Dla towarów opisanych w zgłoszeniu celnym w polach 31 (10 pozycji obejmujących różne części rowerowe i jedna pozycja obejmująca rowery) zadeklarowano określone kody Wspólnej Taryfy Celnej oraz wysokości stawek celnych erga omnes (A00) – 0% (jedna pozycja dotycząca części rowerowych), 2,7% (jedna pozycja dotycząca części rowerowych) oraz 4,7% (pozostałe pozycje dotyczące części rowerowych). Rowery objęte pozycją 11 zostały objęte stawkę erga omnes (A00) – 14%.

Organ stwierdził, że w okresie od marca 2020 r. do marca 2021 r., funkcjonariusze Śląskiego Urzędu Celno-Skarbowego w Katowicach przeprowadzili kontrolę strony pod kątem kontroli środków antydumpingowych i wyrównawczych towarów objętych procedurą celną dopuszczenia do obrotu w porównaniu z danymi zawartymi w dokumentacji handlowej, księgowej oraz w innych dokumentach w okresie od 1.01.2017 r. do 31.12.2018 r. dla towarów o deklarowanym kodzie towarowym z działu 7315, 8306, 8712 i 8714. W czasie kontroli stwierdzono m.in. nieprawidłowo zadeklarowany kraj pochodzenia towarów importowanych w wyżej wskazanym zgłoszeniu celnym. Ustalenia dokonane w trakcie kontroli zawarto w protokole.

Z materiału dowodowego zebranego w sprawie wynika, że strona nabywała rowery z Indii, korzystając z usług pośrednika - firmy U. W trakcie trwających czynności kontrolnych Naczelnik Śląskiego Urzędu Celno-Skarbowego w Katowicach wystąpił z wnioskiem o weryfikację transakcji handlowych dokonanych przez stronę z kontrahentem z Indii oraz pochodzenia towarów będących przedmiotem transakcji w okresie od 1.01.2017 r. do 31.12.2018 r. Wniosek ten dotyczył m.in. zgłoszenia celnego numer [...] z dnia 30 maja 2018 r. (faktura importowa nr [...] z dnia 3 kwietnia 2018 r.). W efekcie poczynionych czynności Dział Międzynarodowej Pomocy Administracyjnej w Sprawach Celnych Izby Administracji Skarbowej we Wrocławiu w dniu 18 marca 2021 r. wystosował pismo do Śląskiego Urzędu Celno-Skarbowego w Katowicach, w załączeniu do którego przesłano dodatkowe dowody w sprawie.

Z wierzytelnego tłumaczenia pisma [...], stanowiącego odpowiedź indyjskiej administracji celnej na zapytanie polskiej administracji celnej, wynika, że indyjskie władze celne przeprowadziły dochodzenie w stosunku do eksportera U. z K. Wraz z odpowiedzią został m.in przekazany raport z dochodzenia, oświadczenie Członka Zarządu eksportera A. B., zestawienie przedstawiające powiązanie eksportu z Chińskiej Republiki Ludowej z eksportem z Indii oraz odpowiadające mu dokumenty, których autentyczność została zweryfikowana przez indyjską administrację. Z zapisów zamieszczonych w raporcie dotyczącym dochodzenia w sprawie eksportu rowerów do Polski przez U. wynika, że w swoich oświadczeniach A. B., wspólnik spółki U., wyjaśnił, iż prowadzi zakład produkcji i handlu rowerami w Specjalnej Strefie Ekonomicznej Falta, a towary są importowane do zakładu z ChRL oraz Malezji w stanie kompletnie rozmontowanym, a następnie są montowane w jego zakładzie. Po przepakowaniu i rebrandingu towary są eksportowane za granicę przez Port w Kalkucie. Poza zakładem w Specjalnej Strefie Ekonomicznej spółka posiada dwa zakłady krajowego obszaru taryfowego w K. oraz jeden zakład produkcji kontraktowej w L. W przypadku zakładu w strefie Falta M/s U. posiada pozwolenie na produkcję i handel, surowce są importowane z ChRL i Malezji bez ceł, a część z nich jest kupowana od zakładów krajowego obszaru taryfowego w ramach transakcji uznawanej za wywóz od dostawców w L. i J. W niektórych przypadkach rowery są importowe w stanie kompletnie rozmontowanym z ChRL i po montażu i/lub przepakowaniu w zakładzie w Specjalnej Strefie Ekonomicznej towary są eksportowane do krajów UE. W ramach dochodzenia zadano spółce pytania na temat eksportu rowerów do Polski w ramach 40 wskazanych ładunków, a w swojej odpowiedzi firma U. przedłożyła dokumenty dotyczące eksportu w ramach 40 ładunków, które zgadzały się z wysłanymi do weryfikacji dokumentami. W trakcie dodatkowego dochodzenia wymieniona spółka przedłożyła zestawienie i powiązane dokumenty, których porównanie wykazało, że eksportowane towary były w rzeczywistości importowane z ChRL w stanie kompletnie rozmontowanym. Dodatkowo, jak wynika z przedłożonych dokumentów, wartość dodana uzyskana po przetwarzaniu towarów była raczej nieistotna. W rzeczywistości po analizie tabeli stwierdzono, że waga jednostkowa towarów importowanych i eksportowanych była dość podobna. A zatem także w kategoriach zawartości ładunków okazało się, że wykorzystano niewielką ilość miejscowych towarów przed dokonaniem eksportu. Z tego wynika, że spółka naruszyła obowiązujące zalecenia, przez niezłożenie indyjskim organom celnym wymaganych dokumentów potrzebnych do uzyskania świadectw pochodzenia. Zgodnie z podaną informacją, w ten sposób uzyskano wszystkie niepreferencyjne świadectwa pochodzenia, od różnych akredytowanych agencji, tzn. bez ujawniania natury wywożonych towarów oraz bez wykazywania elementu wartości dodanej do takich towarów, gdyż nie istniały określone standardy wartości dodanej dla uzyskania takich świadectw.

Z przekazanego przez A. B. zestawienia - tabeli zawierającej porównanie importów i eksportów 40 ładunków eksportowanych do Polski, wynika, że jednym z tych ładunków był towar ujęty na fakturze nr [...], który został dopuszczony do obrotu na podstawie zgłoszenia celnego [...]. Wśród przekazanych dokumentów celnych powiązanych z tą fakturą dotyczącą zakupu części rowerowych, wystawioną przez U. dla F.H. [...] S.W. znalazły się: faktura zakupu części rowerowych i rowerów numer [...] wystawiona przez chiński podmiot J. dla indyjskiego podmiotu U., indyjski dokument Bill of Entry For Home Consumption SEZOnline Request [...] dotyczący importu z ChRL dokonanego przez U., indyjski dokument wywozowy Shipping Bill For Export Of Duty Free Goods, dokument transportowy Bill Of Lading nr [...] właściwy dla faktury nr [...].

Analiza materiału dowodowego pozwoliła ustalić, że faktura nr [...] z dnia 19 stycznia 2018 r., o wartości 22.380 USD, wystawiona przez chiński podmiot dla indyjskiego podmiotu U. zawiera dane - zarówno opis towarów jak i ilość danego towaru - identyczne z opisem i ilością towarów podanymi na fakturze nr [...]. Ilość towaru wysłanego z ChRL do Indii to 33 848 sztuk + 2416 zestawów, co daje łączną sumę 33 264, a ilość towaru sprowadzonego do Polski jest identyczna. Masa brutto towaru, podana na indyjskim dokumencie importowym [...], zgodnie z zamieszczoną na nim deklaracją sporządzonym na podstawie Bill of Lading oraz zgodnym z fakturą [...], wynosi 14.400 kg i jest identyczna jak masa brutto towaru sprowadzonego przez stronę, która wg stosownych dokumentów także wynosi 14.400 kg. Identyczna jest też liczba kartonów. Towar po przypłynięciu z Chin do Indii znajdował się w specjalnej bezcłowej strefie ekonomicznej Falta. Dodatkowo powiązanie między indyjskimi dokumentami importowymi i eksportowymi potwierdzają zapisy na dokumencie Shipping Bill For Export Of Duty Free Goods, gdzie wskazano chińskie pochodzenie przeładowywanych towarów.

W przedmiotowym zgłoszeniu celnym pochodzenie indyjskie zostało poparte przez eksportera świadectwem niepreferencyjnego pochodzenia wystawionym przez Indyjską Izbę Handlową w dniu 10 kwietnia 2018 r., jednak organ uznał, że zostało ono uzyskane na skutek wprowadzenia indyjskich organów w błąd przez eksportera. To, że wydane świadectwo jest autentyczne i formalnie prawidłowe nie oznacza jeszcze, iż jest ono prawidłowe także materialnie.

Podsumowując, organ przyjął, że objęty przedmiotowym zgłoszeniem celnym towar ma chińskie pochodzenie, a w Indiach dokonano jedynie prostych czynności, tj. montażu i/lub przepakowania, których wykonanie jest niewystarczające, aby towar został uznany za pochodzący z tego kraju. Analiza dokumentów zgromadzonych w sprawie jest jednoznaczna i przekonująca w tym zakresie.

Dalej organ podkreślił, że w dniu przyjęcia zgłoszenia celnego dla importu towarów, ujętych w poszczególnych pozycjach tego zgłoszenia, pochodzących z ChRL obowiązywały stawki celne erga omnes określone w zgłoszeniu. Dodatkowo import części rowerowych ujętych w pozycjach 1, 2, 6, 7, 8 oraz rowerów ujętych w pozycji 11 przedmiotowego zgłoszenia celnego podlegał cłu antydumpingowemu ze stawką w wysokości 48,5%.

Zgodnie z rozporządzeniem Rady (EWG) nr 2474/93 z dnia 8 września 1993 r. nakładającym ostateczne cło antydumpingowe na przywóz do Wspólnoty rowerów pochodzących z Chińskiej Republiki Ludowej oraz ustanawiającym ostateczny pobór tymczasowego cła antydumpingowego (Dz. Urz. WE L 228 z 1993 r. ze zm.) Rada (EWG) nałożyła ostateczne cło antydumpingowe na przywóz rowerów pochodzących z ChRL, a następnie wspomniane cło zostało rozszerzone na przywóz niektórych części rowerowych pochodzących z ChRL rozporządzeniem Rady (WE) nr 71/97 z dnia 10 stycznia 1977 r. stanowiącym jednocześnie o poborze rozszerzonego cła w przypadku takiego przywozu zarejestrowanego na mocy rozporządzenia (WE) nr 703/96 (Dz. Urz. WE L 16 z 1997 r. ze zm.). Zgodnie z art. 1 ust. 2 rozporządzenia Rady (UE) nr 502/2013 z dnia 29 maja 2013 r. zmieniającego rozporządzenie wykonawcze Rady (UE) nr 990/2011 nakładające ostateczne cło antydumpingowe na przywóz rowerów pochodzących z Chińskiej Republiki Ludowej w następstwie przeglądu wygaśnięcia na podstawie art. 11 ust. 3 rozporządzenia (WE) nr 1225/2009 (Dz. Urz. UE L 153/17 z 2013 r. ze zm.) dla rowerów, opisanych w ust. 1 pochodzących z ChRL i wytworzonych przez przedsiębiorstwo inne niż wymienione z nazwy w tym rozporządzeniu, przyporządkowano kod dodatkowy Taric B999 ze stawką ostatecznego cła antydumpingowego w wysokości 48,5%. Zgodnie z art. 2 rozporządzenia nr 502/2013 Rada (UE) utrzymała rozszerzenie cła antydumpingowego nałożonego na przywóz rowerów pochodzących z ChRL na przywóz niektórych części rowerowych pochodzących z ChRL rozporządzeniem Rady (WE) nr 71/97 oraz określiła, iż ostatecznym cłem antydumpingowym, o którym mowa w art. 2 ust. 1 rozporządzenia (WE) nr 71/97, jest cło antydumpingowe mające zastosowanie do "wszystkich innych przedsiębiorstw" (ang. all other companies) nałożone na mocy art. 1 ust. 2 przedmiotowego rozporządzenia, tj. cło określone z zastosowaniem stawki w wysokości 48,5% (kod dodatkowy Taric 8900).

W związku ze zmianą wysokości należnego cła uległa zmianie podstawa opodatkowania z tytułu importu towarów, która ma bezpośredni wpływ na wysokość należnego podatku z tytułu importu towarów. Dlatego też zaszła konieczność określenia różnicy między kwotą tego podatku w prawidłowej wysokości a kwotą podatku już wykazaną albo określoną.

Strona odwołała się od decyzji organu pierwszej instancji zarzucając organowi naruszenie art. 120, art. 121, art. 122, art. 123 § 1, art. 124, art. 180, art. 187 § 1, art. 188, art. 191, art. 194 § 1 i § 3, art. 210 § 1 pkt 6 oraz § 4 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (tekst jednolity: Dz. U. z 2022 r., poz. 2651 ze zm.) – dalej jako "o.p", w związku z art. 73 ust. 1 ustawy Prawo celne poprzez brak zgromadzenia kompletnego materiału dowodowego i niewyjaśnienie stanu faktycznego sprawy, a także dokonanie ustaleń dowodowych o istotnym dla sprawy znaczeniu bez oparcia o kluczowy materiał dowodowy, a w szczególności błędne uznanie, że przedłożone świadectwa pochodzenia są nieprawdziwe oraz pominięcie niektórych wniosków dowodowych strony.

Po rozpatrzeniu odwołania Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w Gdańsku decyzją z dnia 20 października 2022 r. nr 2201-IOC.4322.8.2022.MS utrzymał w mocy decyzję organu pierwszej instancji.

W uzasadnieniu swojej decyzji organ odwoławczy wskazał, że zgodnie z art. 60 ust. 1 UKC towary pochodzące z danego kraju to towary, które zostały w całości uzyskane lub wyprodukowane w tym kraju. Natomiast zgodnie z art. 60 ust. 2 UKC w przypadku, gdy dwa lub więcej krajów uczestniczy w produkcji, towary uznaje się za pochodzące z kraju, w którym przeszły ostatnie, zasadnicze i ekonomicznie uzasadnione przetwarzanie lub obróbkę w przedsiębiorstwie wyposażonym dla tego celu, którego wynikiem jest wytworzenie nowego produktu lub stanowiące istotny etap produkcji.

Niezależnie od powyższego, zgodnie z art. 33 rozporządzenia delegowanego Komisji (UE) 2015/2446 z dnia 28 lipca 2015 r. uzupełniającego rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 952/2013 w odniesieniu do szczegółowych zasad dotyczących niektórych przepisów unijnego kodeksu celnego – dalej "RD", wszelkie operacje obróbki lub przetwarzania przeprowadzone w innym państwie lub na innym terytorium uznaje się za ekonomicznie nieuzasadnione, jeżeli na podstawie dostępnych faktów ustalono, że celem tych operacji było uniknięcie zastosowania środków, o których mowa w art. 59 Kodeksu. Przepis art. 34 RD stanowi, iż następujących operacji nie uznaje się za istotne ekonomicznie uzasadnione przetworzenie lub obróbkę do celów nadania pochodzenia:

operacje mające na celu zachowanie produktów w dobrym stanie podczas transportu i składowania (wietrzenie, rozkładanie, suszenie, usuwanie uszkodzonych części i podobne czynności) lub operacje ułatwiające przesyłkę lub transport;

proste czynności polegające na usuwaniu kurzu, przesiewaniu lub sortowaniu, segregowaniu, dobieraniu, myciu, rozcinaniu;

zmiany opakowania oraz rozdzielanie i łączenie przesyłek, proste umieszczanie w butelkach, puszkach, butlach, workach, pudełkach, skrzynkach, umieszczanie na kartonach lub deskach oraz wszelkie inne proste operacje związane z pakowaniem;

dobieranie towarów w zestawy lub komplety lub przygotowywanie do sprzedaży;

umieszczanie znaków, etykiet lub innych podobnych wyróżniających oznakowań na towarach lub na ich opakowaniach;

prosty montaż części produktu dla otrzymania kompletnego wyrobu;

demontaż bądź zmiana zastosowania;

jak również połączenie dwóch lub więcej operacji wymienionych w lit. a)-g).

W ocenie organu odwoławczego zebrany w aktach sprawy materiał dowodowy w postaci protokołu kontroli oraz dokumentacji sporządzonej przez indyjskie władze celne, jednoznacznie świadczy o tym, że sprowadzone przez stronę części rowerowe i rowery, objęte wymienionym zgłoszeniem celnym, deklarowane jako pochodzące z Indii, były faktycznie importowane z Chin przez kontrahenta strony, U. Następnie były one przepakowane w specjalnej strefie ekonomicznej Falta, oznakowane przez indyjskiego eksportera, po czym wysłane do strony. Wartość dodana po takim przetworzeniu towarów została uznana za znikomą. Faktycznym krajem pochodzenia towarów jest zatem Chińska Republika Ludowa.

Organ odwoławczy przytoczył ustalenia organu pierwszej instancji, odnośnie importu przez firmę indyjską z Chin części rowerowych i rowerów, a następnie eksportowania ich do strony wskazując poszczególne dokumenty celne zgromadzone w aktach sprawy. Wskazał na fakturę nr [...] z dnia 19 stycznia 2018 r. o wartości 22.380 USD wystawioną przez firmę J. z Chin dla U. oraz fakt, że opis towaru na chińskiej fakturze jest identyczny z opisem towaru na fakturze nr [...] wystawionej przez indyjską firmę U. dla strony. Identyczna jest masa towarów sprowadzonych z Chin do Indii a następnie na teren Unii, jak i ilość kartonów.

Jest to równoznaczne z tym, że załączone do zgłoszenia celnego świadectwo pochodzenia, potwierdzone przez Indyjską Izbę Handlu w Kalkucie, zawierało dane niezgodne z prawdą. Nie może być one zatem uznane jako dowód niepreferencyjnego pochodzenia indyjskiego przywiezionych przez stronę towarów w rozumieniu przepisów prawa celnego. Eksporter U. niezasadnie zwrócił się do władz indyjskich o wydanie świadectwa pochodzenia w sytuacji, gdy towary nie nabyły indyjskiego niepreferencyjnego pochodzenia.

Dyrektor Izby Administracji Skarbowej uznał, że nie doszło do naruszenia zasad postępowania administracyjnego wskazanych w odwołaniu. Nadto strona przed wydaniem decyzji przez organ pierwszej instancji została powiadomiona o możliwości przedstawienia swojego stanowiska jednak nie dostarczyła żadnych dowodów umożliwiających odstąpienie od naliczenia cła antydumpingowego w stosunku do towarów objętych przedmiotowym zgłoszeniem celnym. Nie uczyniła tego również na etapie postępowania odwoławczego. Organ drugiej instancji nie miał potrzeby podejmowania działań w celu wyjaśnienia stanu faktycznego i gromadzenia kolejnych dowodów w sprawie, w sytuacji gdy materiał dowodowy przekazany wraz z protokołem kontroli potwierdzał chińskie pochodzenie spornych towarów oraz omijanie cła antydumpingowego na te towary. Strona niezasadnie zarzuca organowi celnemu, że nie powołał biegłego i nie przeprowadził badania technicznego towarów, bowiem żadne z powyższych działań nie prowadzą do ustalenia pochodzenia towaru a w konsekwencji do ustalenia zasadności naliczenia cła antydumpingowego. Biegły nie jest upoważniony do ustalania pochodzenia towaru.

Za niezasadny należy również uznać zarzut naruszenia art. 210 § 1 pkt 6, § 4 o.p. dotyczący uzasadnienia faktycznego i prawnego decyzji, bowiem przywołany przepis nie ma zastosowania w postępowaniu celnym. Organ pierwszej instancji wydał decyzję na podstawie przepisu art. 22 ust. 7 UKC, który przewiduje, iż w decyzji niekorzystnej dla wnioskodawcy organ celny ma obowiązek określić podstawy, na których ją oparto oraz pouczyć wnioskodawcę o prawie do złożenia odwołania.

W. A. S. zaskarżył decyzję organu odwoławczego do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku wnosząc o jej uchylenie i umorzenie postępowania w sprawie, a także o zasądzenie kosztów postępowania.

Zaskarżonej decyzji skarżący zarzucił:

I. błąd w ustaleniach faktycznych polegający na bezzasadnym i kontrfaktycznym (nie znajdującym oparcia w zgromadzonym w materiale dowodowym) przyjęciu, że importowane przez podatnika towary mają pochodzenie chińskie, w sytuacji gdy działania eksportera nie były podejmowane w celu obejścia przepisów prawa oraz stanowiły istotny etap produkcji polegający na poddaniu obróbce sprowadzanych z Chin i Malezji części, która to obróbka polegała w szczególności na łączeniu prefabrykatów, ich malowaniu, znakowaniu oraz lakierowaniu;

II. naruszenie art. 120, art. 121, art. 122, art. 123 § 1, art. 124, art. 180, art. 187 § 1, art. 188, art. 191, art. 194 § 1 i § 3, art. 210 § 1 pkt 6 oraz § 4 o.p. w zw. z art. 73 ust. 1 ustawy Prawo celne poprzez brak zgromadzenia kompletnego materiału dowodowego i niewyjaśnienie stanu faktycznego, a także nieprawidłowe ustalenie stanu faktycznego sprawy oraz dokonanie ustaleń dowodowych o istotnym dla sprawy znaczeniu bez oparcia o kluczowy dla sprawy materiał dowodowy, a w szczególności błędne uznanie, że przedłożone świadectwa pochodzenia są nieprawdziwe oraz poprzez nieuwzględnienie oraz pominięcie niektórych wniosków dowodowych strony;

III. naruszenie art. 60 ust. 2 UKC poprzez jego niewłaściwe zastosowanie na skutek bezzasadnego przyjęcia, że towary objęte zgłoszeniem celnym mają chińskie pochodzenie w sytuacji, gdy:

dostępne w sprawie fakty nie pozwalały w sposób obiektywny i jednoznaczny na przyjęcie by operacje podejmowane przez U. były ekonomicznie nieuzasadnione, jako, że ich celem było rzekome uniknięcie zastosowania środków, o których mowa w art. 59 UKC,

działania podejmowane przez eksportera stanowiły istotny etap produkcji, podczas którego przeszły one zasadnicze i ekonomicznie uzasadnione przetwarzanie i obróbkę, polegającą w szczególności na łączeniu prefabrykatów, ich malowaniu, znakowaniu oraz lakierowaniu przy wykorzystaniu fabryk i malarni należących do U.;

IV. naruszenie art. 34 RD, poprzez jego niewłaściwe zastosowanie wobec błędnego przyjęcia, że działania podejmowane przez U. należy kwalifikować jako tzw. operacje minimalne, jako że nie stanowiły ekonomicznie uzasadnionego przetworzenia lub obróbki do celów nadania pochodzenia, w sytuacji gdy faktyczny charakter i zakres działań podejmowanych przez eksportera już prima facie wykracza poza katalog operacji zawarty w tym przepisie rozporządzenia.

W uzasadnieniu skargi skarżący zauważył, że zasadniczy błąd w ustaleniach faktycznych poczyniony przez organy obu instancji, polega na przyjęciu, że importowane przez podatnika towary mają pochodzenie chińskie, w sytuacji gdy nie wykazano bezsprzecznie, by działania eksportera były podejmowane w celu obejścia przepisów prawa oraz nie stanowiły istotnego etap produkcji.

Jak podkreślił skarżący, z informacji uzyskanych od A. B. z U. wynika, że podejmowane przez niego działania polegały nie tylko na przepakowywaniu, montażu części oraz jak wskazał organ "rebrandingu", ale przede wszystkim na poddaniu sprowadzanych z Chin i Malezji części obróbce polegającej w szczególności na łączeniu prefabrykatów, ich malowaniu, kolejno wyposażaniu w oznaczenia związane z marką, pod którą były sprzedawane oraz finalnym lakierowaniu, bądź malowaniu transparentną farbą. Gdyby w rzeczywistości było tak, jak sugerują organy celne, tj. że działalność U. sprowadzać ma się de facto do podejmowania nieistotnych czynności związanych z obróbką towaru, co w rozumieniu organów celnych jest równoznaczne z dążeniem do unikania ceł antydumpingowych - wówczas przedstawiciele eksportera nie podejmowaliby aktywnych działań zmierzających do dokładnego wyjaśnienia sprawy oraz opisu podejmowanych przez nich działań.

W tym kontekście aktualne pozostają zarzuty odwołania, bowiem organy celne nie przedstawiły dokumentów, które obiektywnie kwestionowałyby, czy też obaliłyby domniemanie prawdziwości świadectw pochodzenia towarów. Nabywając towar, skarżący miał uzasadnione przypuszczenia o indyjskim pochodzeniu towarów, gdyż właśnie indyjski przedsiębiorca przedstawił takowe dokumenty mające moc dowodową. Importer powinien móc polegać na świadectwach pochodzenia wystawionych przez Indyjską Izbę Handlową i w związku z tym, wykazał należytą staranność w tym zakresie.

W ocenie skarżącego stanowisko i argumentacja organów celnych jest także wewnętrznie sprzeczna, bowiem organ odwoławczy z jednej strony opiera się w głównej mierze na ustaleniach (raporcie) swojego indyjskiego odpowiednika i wywodzi z tego raportu daleko idące twierdzenia, a z drugiej strony całkowicie bagatelizuje uprawnienia, możliwości i narzędzia tych organów do przeprowadzenia rzetelnej weryfikacji w zakresie prawdziwości zdarzeń stanowiących podstawę wydania świadectw niepreferencyjnego pochodzenia towarów.

Indyjski eksporter w sposób legalny wystąpił o wydanie przez właściwy organ świadectw pochodzenia i po weryfikacji, takie świadectwa zostały mu przyznane, co pokazuje należytą staranność oraz dobrą wiarę zarówno eksportera, jak i importera. Co więcej, należy zauważyć, że sam organ dokonując odprawy celnej, nie kwestionował w żaden sposób zgłoszenia dokonanego przez importera i zaakceptował prawdziwość świadectw pochodzenia.

W dalszej kolejności skarżący wskazał, że w toku postępowań celnych organy celno-skarbowe zwyczajowo korzystają z raportów otrzymanych od Europejskiego Urzędu do spraw zwalczania nadużyć (OLAF). Organ ten prowadzi dochodzenia we wszelkich sprawach na szkodę budżetu UE w tym również dotyczących opłat celnych. Raport wydany przez ten organ może być dopuszczony jako dowód w postępowaniu toczącym się w danym kraju członkowskim. W rozpatrywanej sprawie, takowy raport nie został sporządzony, ani przygotowany, co w sposób bezpośredni narusza art. 122 o.p.

Skarżący twierdził, że przedstawił szereg dokumentów na potwierdzenie prawidłowości dokonanego zgłoszenia celnego, w tym w szczególności faktury zakupu importowanego towaru, Packing-lists, świadectwa pochodzenia towarów wystawione przez Izbę Handlową w Indiach, dokumenty przewozowe (spedycyjne), oświadczenia przedstawiciela firmy indyjskiej A. B. Zarzucił, że organy naruszyły zasadę swobodnej oceny dowodów w postępowaniu kontrolnym. Na podstawie bowiem subiektywnych przypuszczeń, tj. powiązania pozycji z chińskich faktur z indyjskimi fakturami pro-forma wystawionych przez indyjską firmę U. uznały, iż skarżący sprowadził produkty pochodzenia chińskiego.

Skarżący sformułował pytania: na jakich dokumentach, zdaniem organu, powinien opierać się importer, jeżeli nie na certyfikatach pochodzenia towarów ?, jaką moc prawną w zakresie wydania certyfikatów pochodzenia posiadają polskie organy podatkowe ?, dalej, jeżeli certyfikaty pochodzenia były wystawione w sposób nieprawidłowy, dlaczego hinduskie organy celne nie przesłały zmodyfikowanych certyfikatów pochodzenia ?, w toku postępowania organ pierwszej instancji sam stwierdził, że certyfikat pochodzenia został wystawiony w sposób prawidłowy przynajmniej od strony formalnej, w jaki więc sposób importer działający zgodnie z zasadą dobrej wiary, mógłby przypuszczać o pochodzeniu chińskim importowanych towarów ?

Skarżący nie naruszył jakiegokolwiek przepisu w zakresie obowiązujących procedur zgłoszeń celnych oraz dokładał wszelkich starań by dokładnie wyjaśnić stan faktyczny sprawy.

Nadto skarżący zwrócił uwagę, że organy nie brały w ogóle pod uwagę surowców z Malezji, które stanowią istotny odsetek obrotu. By móc mówić o rzetelnej ocenie i pewnego rodzaju konsekwencji w rozumowaniu, należałoby wziąć pod uwagę zarówno surowce z Malezji jak i Chin. Co równie istotne, argumentacja organów koncentruje się na rowerach, zaś podatnik jest importerem części rowerowych. W logicznej sprzeczności z przyjętą retoryką pozostają wskazywane okoliczności, tj. że firma U. specjalnie wybudowała trzy fabryki i nawiązała szeroką i trwałą współpracę gospodarczą z dostawcami w L. i J., by jak de facto konstatują organy: wyłącznie "przepakowywać towar z Chin i wysyłać go do Europy". Tego typu model biznesowy, który usiłuje wmawiać organ, z powodzeniem mógłby być realizowany w małym garażu, bez zbędnych kosztów, w tym bez zatrudniania dziesiątek pracowników.

Jako osoba dobrze znająca specyfikę branży rowerowej skarżący wskazał, że za oczywisty uznać należy fakt, iż w tej branży o wiele bardziej opłacalne jest produkowanie części rowerowych własnymi nakładami, niż "przepakowywanie części pochodzących od innego producenta", chociażby z uwagi na wielokrotnie większą stopę zysku z własnej produkcji niż z importu. Zarówno Indie jak i Chiny w zakresie branży rowerowej są jednakowo rozwinięte technologicznie, zatem całkowicie kontrfaktyczne jest pośrednie "wnioskowanie" organu, jakoby o wiele łatwiej było pozyskać części z Chin i przepakowywać je w Indiach, niż po prostu wyprodukować je w kraju z olbrzymią ludnością i konkurencyjną siłą roboczą. Za powyższym przemawia chociażby przykład marki S., gdzie konsumenci są przekonani o japońskim pochodzeniu produktów, gdy w rzeczywistości większość osprzętu S. produkowana jest w Malezji.

Skarżący otrzymuje części rowerowe nowe, nieużywane i nie zmontowane, takie jak: błotnik , kierownica (stalowa rura wyprofilowana), łańcuch, dźwignia hamulca (która przecież nie występuje w formie gotowego produktu do sprzedaży). Wszystkie te części wymienione w zaskarżonej decyzji można bez problemu zakupić w każdej hurtowni części rowerowych jako oddzielny produkt, nie zmontowany i jest to absolutny standard na rynku.

Na zakończenie skarżący podniósł, że od obowiązku retrospektywnego zaksięgowania organy celne odstępują w sytuacji, gdy kwota należności prawnie należnych nie została zaksięgowana w następstwie błędu samych organów celnych, który to błąd nie mógł zostać w racjonalny sposób wykryty przez płatnika działającego w dobrej wierze i przestrzegającego przepisów obowiązujących w zakresie zgłoszenia celnego. Za błąd, którego w racjonalny sposób nie można było wykryć w powyższym rozumieniu, uważa się także wydanie nieprawidłowego świadectwa przez organy kraju trzeciego dla potwierdzenia - w ramach systemu współpracy administracyjnej - preferencyjnego statusu towaru, nie ma to wszakże zastosowania w sytuacji, gdy wystawienie takiego nieprawidłowego świadectwa nastąpiło na podstawie niewłaściwego przedstawienia faktów przez eksportera, chyba że jest oczywistym, w szczególności, iż wydające świadectwo organy kraju trzeciego wiedziały lub powinny wiedzieć, że towary nie spełniają warunków wymaganych do korzystania z preferencji (por. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 10 kwietnia 2014 r. sygn. akt III SA/Gd 736/13).

W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w Gdańsku wniósł o jej oddalenie podtrzymując stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje:

W myśl art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jednolity: Dz. U. z 2022 r., poz. 2492), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej.

Zgodnie z art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity: Dz. U. z 2023 r., poz. 1634 ze zm.), dalej jako "p.p.s.a.", uwzględnienie skargi następuje w przypadku: naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego lub innego naruszenia przepisów postępowania, jeśli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy (pkt 1), a także w przypadku stwierdzenia przyczyn powodujących nieważność kontrolowanego aktu (pkt 2) lub wydania tego aktu z naruszeniem prawa (pkt 3).

Stosownie natomiast do art. 134 § 1 p.p.s.a. sąd wydaje rozstrzygnięcie w granicach danej sprawy, nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.

Badając legalność zaskarżonej decyzji Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Gdańsku Sąd nie stwierdził naruszeń prawa materialnego ani procesowego, które miały lub mogłyby mieć istotny wpływ na wynik sprawy, a w konsekwencji skutkowałyby koniecznością wyeliminowania z obrotu prawnego zaskarżonej decyzji, jak również poprzedzającej ją decyzji organu I instancji.

Za podstawę faktyczną wyroku Sąd przyjął ustalenia stanu faktycznego dokonane przez organy obu instancji, które uznał za prawidłowe. Sąd orzekający w niniejszej sprawie podziela przedstawioną przez organy obu instancji argumentację i słuszność zajętego w sprawie stanowiska.

W niniejszej sprawie kwestią sporną między stronami było pochodzenie towaru. Organy uznały, że towar objęty przedmiotowym zgłoszeniem celnym ma pochodzenie chińskie, wobec czego pobrano ostateczne cło antydumpingowe według stawki 48,5 % ad valorem.

Skarżący natomiast stoi na stanowisku, że towar ten ma pochodzenie indyjskie, co wynika z przedstawionych przez niego dokumentów, w szczególności z niepreferencyjnego świadectwa pochodzenia, wystawionego przez organy indyjskie. Zdaniem skarżącego organy obu instancji naruszyły przepisy postępowania, co spowodowało wydanie błędnych decyzji.

Za nietrafne należy uznać, w ocenie Sądu, zarzuty skargi dotyczące nieprawidłowości postępowania dowodowego przeprowadzonego przez organy celne, a co za tym idzie - wadliwości dokonanych przez te organy ustaleń dotyczących faktycznego, chińskiego pochodzenia towaru, importowanego przez skarżącego z Indii. Wbrew tym zarzutom należy stwierdzić, że organy administracji celno- skarbowej obu instancji prawidłowo zebrały i oceniły cały zebrany w sprawie materiał dowodowy. Organy nie przekroczyły przy tym granic swobodnej oceny dowodów uznając, że dokumenty zgromadzone przy współudziale indyjskiej administracji celnej wskazują jednoznacznie na zbieżność szczegółowych danych ilościowych i rodzajowych pomiędzy towarami sprowadzonymi z Chin do Indii przez U. i towarami wyeksportowanymi przez ten podmiot do Polski.

Organ pierwszej instancji w uzasadnieniu wydanej decyzji szczegółowo przedstawił dane dotyczące towarów przesłanych najpierw z Chin do Indii , a następnie z Indii do odbiorcy (skarżącego), a organ odwoławczy ustalenia te zasadnie zaakceptował.

Pozwoliło to organom celnym na przyjęcie, że towary wyprodukowane w Chinach i sprowadzone przez U. są tożsame z towarami importowanymi do Polski przez skarżącego, a jedynie zostały w Indiach zmontowane lub przepakowane. Skarżący w istocie nie kwestionował, że istnieje zbieżność między towarami sprowadzonymi z Chin do Indii, a następnie do Polski, podnosił natomiast, że czynności, którym poddano w Indiach importowane przez niego towary, doprowadziły do uzyskania przez nie pochodzenia indyjskiego.

Dla określenia zasad niepreferencyjnego pochodzenia towarów istotne są przepisy

rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 952/2013 z dnia 9 października 2013 r. ustanawiającego unijny kodeks celny (Dz.U.UE.L.2013.269.1), dalej jako "UKC".

Zgodnie z art. 60 ust. 1 UKC towary pochodzące z danego kraju to towary, które zostały w całości uzyskane lub wyprodukowane w tym kraju. Natomiast art. 60 ust. 2 UKC stanowi, że w przypadku, gdy dwa lub więcej krajów uczestniczy w produkcji, towary uznaje się za pochodzące z kraju, w którym przeszły ostatnie, zasadnicze i ekonomicznie uzasadnione przetwarzanie lub obróbkę w przedsiębiorstwie wyposażonym dla tego celu, którego wynikiem jest wytworzenie nowego produktu lub stanowiące istotny etap produkcji.

Ponadto, zgodnie z art. 33 rozporządzenia delegowanego Komisji (UE) 2015/2446 z dnia 28 lipca 2015 r. uzupełniającego rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 952/2013 w odniesieniu do szczegółowych zasad dotyczących niektórych przepisów unijnego kodeksu celnego (Dz.U.UE.L.2015.343.1), dalej powoływanego jako "RD", wszelkie operacje obróbki lub przetwarzania przeprowadzone w innym państwie lub na innym terytorium uznaje się za ekonomicznie nieuzasadnione, jeżeli na podstawie dostępnych faktów ustalono, że celem tych operacji było uniknięcie zastosowania środków, o których mowa w art. 59 UKC. Przepis art. 34 RD stanowi, iż następujących operacji nie uznaje się za istotne ekonomicznie uzasadnione przetworzenie lub obróbkę do celów nadania pochodzenia:

a. operacje mające na celu zachowanie produktów w dobrym stanie podczas transportu i składowania (wietrzenie, rozkładanie, suszenie, usuwanie uszkodzonych części i podobne czynności) lub operacje ułatwiające przesyłkę lub transport;

b. proste czynności polegające na usuwaniu kurzu, przesiewaniu lub sortowaniu, segregowaniu, dobieraniu, myciu, rozcinaniu;

c. zmiany opakowania oraz rozdzielanie i łączenie przesyłek, proste umieszczanie w butelkach, puszkach, butlach, workach, pudełkach, skrzynkach, umieszczanie na kartonach lub deskach oraz wszelkie inne proste operacje związane z pakowaniem;

d. dobieranie towarów w zestawy lub komplety lub przygotowywanie do sprzedaży;

e. umieszczanie znaków, etykiet lub innych podobnych wyróżniających oznakowań na towarach lub na ich opakowaniach;

f. prosty montaż części produktu dla otrzymania kompletnego wyrobu;

g. demontaż bądź zmiana zastosowania;

jak również połączenie dwóch lub więcej operacji wymienionych w lit. a)-g).

Skarżący podnosił, że malowanie, znakowanie oraz lakierowanie sprowadzonych z Indii części rowerowych i rowerów doprowadziło do uzyskania przez te towary pochodzenia indyjskiego. W tym miejscu wskazać należy na okoliczności, które nie pozwalają na zakwestionowanie argumentacji organów celnych.

Zarówno polski importer – skarżący, jak i indyjski eksporter są podmiotami wyspecjalizowanymi w handlu międzynarodowym częściami rowerowymi i rowerami. Z całą pewnością, mając na względzie ich doświadczenie biznesowe i skalę prowadzonej działalności, podmioty te wiedzieć muszą o cle antydumpingowym, obciążającym import części rowerowych i rowerów z Chin. Skoro tak, to w sytuacji rynkowej, w której poddanie części rowerowych istotnym zmianom lub przeróbkom miałoby doprowadzić do uniknięcia cła antydumpingowego, rzeczą profesjonalnych, wyspecjalizowanych podmiotów byłoby zachowanie i przedłożenie organom celnym dokumentów potwierdzających malowanie czy też inne czynności, mogące - zgodnie z cytowanymi wyżej przepisami - spowodować uzyskanie pochodzenia indyjskiego przez sprowadzane z Chin towary. Tymczasem jednak strona skarżąca nie przedstawiła żadnych dokumentów, potwierdzających poddanie towarów sprowadzonych z Chin do Indii zmianom uzasadniającym przyjęcie, że towary te mają pochodzenie indyjskie.

Podkreślenia wymaga, że skarżący dopiero w skardze podniósł, że działania podejmowane wobec przedmiotowego towaru nie obejmowały jedynie przepakowywania, montażu czy rebrandingu, ale towar poddany był obróbce, polegającej w szczególności na łączeniu prefabrykatów, ich malowaniu, wyposażaniu w oznaczenia związane z marką, pod którą były sprzedawane oraz finalnym lakierowaniu bądź malowaniu transparentną farbą.

Twierdzenia te są gołosłowne i nie zostały poparte żadnymi dowodami. Co prawda skarżący wskazuje, że dowodem na powyższe okoliczności ma być pisemne oświadczenie przedstawiciela indyjskiego eksportera A. B. z dnia 18 listopada 2022 r., które skarżący przedłożył w toku postępowania sądowego, jednak w oświadczeniu tym A. B. twierdzi, że prefabrykaty i podzespoły rowerów eksportowane do skarżącego były w pełni produkowane przez C., a surowce były w znaczny sposób przetwarzane i modyfikowane do produkcji elementów rowerów eksportowanych do krajów UE. Brak w nim przedstawienia jakichkolwiek szczegółowych czynności, dotyczących obróbki towaru, które skarżący przedstawia w skardze.

Zauważyć ponadto trzeba, że oświadczenie to datowane jest na dzień 18 listopada 2022 r. czyli zostało sporządzone już po wydaniu decyzji przez organ odwoławczy, co miało miejsce w dniu 20 października 2022 r. Trudno wyjaśnić, dlaczego oświadczenie takie nie zostało złożone w trakcie prowadzonego postępowania administracyjnego. Oświadczenie to wydaje się zresztą stać w sprzeczności z wcześniejszymi oświadczeniami A. B., znajdującymi się w aktach administracyjnych, w których przyznawał on, że rowery i części rowerowe importowane z Chin eksportowane są do Polski – choć nabywcy nie są tego świadomi. W ocenie Sądu organy prawidłowo oparły swe ustalenia m.in. na treści oświadczeń A. B. z dnia 28 sierpnia 2020 r. i z dnia 25 stycznia 2021 r., znajdujących się w aktach administracyjnych, które to oświadczenia zostały przez niego złożone po poinformowaniu go o odpowiedzialności karnej za składanie fałszywych zeznań. W toku całego postępowania administracyjnego nie zostały natomiast przedłożone żadne dokumenty potwierdzające przeprowadzenie w Indiach konkretnych operacji technologicznych, które mogłyby doprowadzić do uznania towarów za mające pochodzenie indyjskie zgodnie z art. 60 ust. 1 UKC. Dodać ponadto należy, że - jak wynika z przytoczonego wyżej art. 34 lit. e RD - umieszczania znaków na towarach nie uznaje się za istotne ekonomicznie uzasadnione przetworzenie lub obróbkę do celów nadania pochodzenia, wobec czego wskazywane przez skarżącego znakowanie towarów nie mogło wpłynąć na zmianę pochodzenia towaru z chińskiego na indyjski.

Stwierdzić też należy, że organy celne zasadnie nie uznały przedstawionych przez skarżącego dokumentów - w szczególności świadectw pochodzenia - za dokumenty, na podstawie których należy ustalić pochodzenie przedmiotowych towarów – części rowerowych. Dokumentom tym przeciwstawiono dowody wskazujące na sprowadzenie przedmiotowych części rowerowych i rowerów do Indii z Chin, a następnie ich wyeksportowanie do Polski, bez dokonania ekonomicznie uzasadnionego przetworzenia lub obróbki do celów nadania pochodzenia. Dowody te, opisane w kwestionowanych decyzjach, pozyskano od organów indyjskich, które w przeprowadzonym postępowaniu stwierdziły nieprawidłowości w przedstawianiu indyjskim organom celnym dokumentów niezbędnych do uzyskania świadectwa pochodzenia. Przedłożenie przez indyjskiego eksportera nieprawdziwych danych tamtejszym organom, właściwym do wydawania świadectw pochodzenia, spowodowało wydanie świadectw potwierdzających nieprawdę co do pochodzenia przedmiotowych towarów, importowanych do Polski. Nie można zatem zgodzić się z zarzutem skarżącego, że organy celne nie uznały indyjskiego pochodzenia towarów, przeciwstawiając przedłożonym przez skarżącego dowodom z dokumentów jedynie swoje subiektywne przypuszczenia o ich chińskim pochodzeniu.

Zaznaczyć trzeba, że możliwe jest odmienne ustalenie okoliczności, wynikających ze świadectwa pochodzenia. W niniejszej sprawie nie było wątpliwości co do wymogów formalnych wydanego świadectwa pochodzenia, natomiast jego późniejsza weryfikacja nie pozwoliła na potwierdzenie indyjskiego pochodzenia towaru. Brak jest zatem podstaw do skutecznego zakwestionowania ustaleń organów obu instancji , że przedmiotowe towary nie nabyły indyjskiego pochodzenia. Organy celne, wydając kwestionowane decyzje miały na względzie cały zebrany w sprawie materiał dowodowy, a ustalenie braku nabycia przez części rowerowe i rowery indyjskiego pochodzenia poprzedzone było dokładną i wszechstronną analizą zebranych dowodów.

Z uwagi na ustalenie, na podstawie wcześniej opisanych dokumentów, tożsamości towarów sprowadzonych z Chin do Indii z towarami wyeksportowanymi następnie do Polski, nie było podstaw do brania pod uwagę towarów z Malezji, co zarzucał skarżący.

Odnosząc się do zarzutu, że w toku postępowań celnych organy celno - skarbowe zwyczajowo korzystają z raportów otrzymanych od Europejskiego Urzędu do spraw Zwalczania Nadużyć Finansowych (OLAF), które mogą być dopuszczane jako dowód w toczącym się postępowaniu, a w przedmiotowym przypadku raport taki nie został ani sporządzony, ani przygotowany przez organ celno – skarbowy, co narusza art. 122 o.p., stwierdzić trzeba, że zarzut ten jest chybiony.

Przede wszystkim przywołany przez skarżącego art. 122 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (tj.: Dz. U. z 2022 r., poz. 2651 ze zm. – dalej jako: "o.p."), znajduje się w rozdziale 1 działu IV o.p. Tymczasem – zgodnie z art. 73 ust. 1 ustawy z dnia 19 marca 2004 r. Prawo celne ( tj. Dz.U. z 2023r., poz. 1590), do:

1) postępowania w sprawach celnych stosuje się odpowiednio przepisy art. 12, art. 138a § 4, art. 141-143, art. 168, art. 170, art. 215 § 1 oraz działu IV rozdziałów 2, 5, 6, 9 i 10, rozdziału 11 - z wyłączeniem art. 200, oraz rozdziałów 21-23 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa;

2) odwołań stosuje się odpowiednio także przepisy art. 140 § 1, art. 162 § 1-3, art. 163 § 2, art. 169, art. 208, art. 210 § 1 pkt 1-6 i 8 oraz § 2, art. 220, art. 221, art. 222, art. 223, art. 226-229, art. 232, art. 233 § 1 i 2, art. 234 oraz art. 234a ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa.

Z powyższego wynika, że w postępowaniu , które toczyło się przed organami, art. 122 o.p. nie ma zastosowania.

Wskazać jednak należy, że Europejski Urząd ds. Zwalczania Nadużyć Finansowych ("OLAF") jest organem powołanym do ochrony interesów finansowych Wspólnot. Prowadząc dochodzenie OLAF działa na rzecz i w imieniu Wspólnoty. Po zakończeniu dochodzenia przez Urząd sporządza się raport, który stanowi dopuszczalny dowód w postępowaniu administracyjnym lub sądowym państwa członkowskiego, w którym istnieje potrzeba ich wykorzystania, w taki sam sposób i na takich samych warunkach co raporty urzędowe sporządzane przez krajowych kontrolerów administracyjnych. Urząd może przekazać właściwym organom zainteresowanych państw członkowskich informacje uzyskane w toku dochodzeń zewnętrznych w odpowiednim czasie, aby umożliwić im podjęcie odpowiednich działań zgodnie z ich prawem krajowym.

Brak raportu OLAF, dotyczącego przedmiotowych transakcji, nie wyklucza jednak w żadnej mierze możliwości dokonania przez organy celno- skarbowe samodzielnych ustaleń pozwalających na przyjęcie, że importowany towar pochodził w istocie z Chin.

Stwierdzić ponadto należy, że organy nie mogły też naruszyć przepisów art. 120, art. 121, art. 123 § 1, art. 124 oraz art. 210 § 4 o.p., bowiem nie zostały one wymienione w art. 73 ust. 1 ustawy Prawo celne, jako mające zastosowanie do postępowań w sprawach celnych oraz do odwołań. Natomiast przepisy art. 180 , art. 187, art. 188, art. 191 i 194 o.p. dotyczą postępowania dowodowego - dowodów, ich zebrania i rozpatrzenia, żądania przeprowadzenia dowodu, zasady swobodnej oceny dowodów, dokumentów urzędowych, a art. 210 § 1 pkt 6 o.p. stanowi, że decyzja zawiera uzasadnienie faktyczne i prawne. Jak już wyżej wskazano, organy nie naruszyły przepisów postępowania. Zaskarżona decyzja zawiera uzasadnienie faktyczne i prawne, zgodnie z przywołanym przepisem art. 210 § 1 pkt 6 o.p. Z kolei decyzja organu pierwszej instancji spełnia wymogi art. 22 ust. 7 UKC - decyzja niekorzystna dla wnioskodawcy określa podstawy, na których ją oparto i zawiera pouczenie o prawie do wniesienia odwołania - który to przepis stosuje się w związku z art. 29 UKC.

Dodać trzeba, że skarżący, formułując zarzut pominięcia wniosków dowodowych nie wskazuje, jakie to konkretne dowody , zaoferowane przez niego, nie zostały przez organ przeprowadzone, a posługując się pojęciem "niektóre" stawia tezę, że wnioskowane dowody miały istotny wpływ na wynik sprawy. Do tak ogólnie sformułowanego zarzutu trudno się merytorycznie odnieść. Tym niemniej zauważyć trzeba, że skarżący zarzuca także organom celnym, że nie przeprowadziły szczegółowego postępowania dowodowego, które mogłoby potwierdzić chińskie pochodzenie towaru - dowodu z opinii biegłych oraz badania technicznego towarów.

Skarżący nie wyjaśnił, w jaki sposób przeprowadzenie tego rodzaju dowodów mogłoby przyczynić się do ustalenia kraju pochodzenia przedmiotowych towarów. Wyjaśnić należy, że ustalenia kraju pochodzenia konkretnego towaru dokonują organy celne po zebraniu dowodów i ich ocenie. Biegli nie mogą oceniać dowodów i zastępować w tych czynnościach organów celnych. Opinia biegłych konieczna jest natomiast w sytuacji, gdy niezbędne są wiadomości specjalne. Taka sytuacja w niniejszej sprawie nie miała miejsca. Trudno też wyobrazić sobie przeprowadzenie dowodu z "badania technicznego" części rowerowych w celu ustalenia kraju ich pochodzenia, bowiem badanie techniczne ma na celu sprawdzenie prawidłowości działania elementów konstrukcyjnych pojazdów, które są odpowiedzialne za bezpieczeństwo podczas jazdy. Przeprowadzenie tego rodzaju dowodów było zatem niecelowe i zbędne.

Ustalony przez organy administracji celnej stan faktyczny sprawy należało uznać zatem za prawidłowy i dający w pełni podstawę dla oceny prawidłowości zastosowania przez organy przepisów prawa materialnego.

Organy, wydając zaskarżone decyzje uznały niewadliwie, że przedmiotowe towary mają pochodzenie chińskie, wobec czego w tej sytuacji zasadne było określenie stawki cła antydumpingowego i wymaganej kwoty cła antydumpingowego.

Ostateczne cło antydumpingowe na przywóz rowerów pochodzących z Chińskiej Republiki Ludowej, sklasyfikowanych pod kodem CN 8712 00, zostało nałożone na podstawie art. 1 ust.1 rozporządzenia Rady (EWG) nr 2474/93 z dnia 8 września 1993 r. (Dz.U.UE.L.1993.228.1) nakładającego ostateczne cło antydumpingowe na przywóz do Wspólnoty rowerów pochodzących z Chińskiej Republiki Ludowej oraz ustanawiające ostateczny pobór tymczasowego cła antydumpingowego. Cło to zostało rozszerzone rozporządzeniem Rady ( WE) nr 71/97 (Dz.U.UE.L. nr 16 z dnia 18 stycznia 1997 r.), w następstwie dochodzenia w sprawie obejścia środka przeciwdziałającego obejściu cła.

Rozporządzeniem wykonawczym Rady (UE) nr 990/2011 z dnia 3 października 2011 r. (Dz. U.UE.L 2011.261.2) nakładającym ostateczne cło antydumpingowe na przywóz rowerów pochodzących z Chińskiej Republiki Ludowej w następstwie przeglądu wygaśnięcia na podstawie art. 11 ust. 2 rozporządzenia (WE) nr 1225/2009 , nałożono ostateczne cło antydumpingowe na przywóz rowerów dwukołowych i innych rowerów (włączając trzykołowe wózki-rowery dostawcze, ale wyłączając rowery jednokołowe), bezsilnikowych, objętych obecnie kodami CN ex 8712 00 10 (kod TARIC 8712 00 10 90), 8712 00 30 i ex 8712 00 80 (kod TARIC 8712 00 80 90) pochodzących z Chińskiej Republiki Ludowej oraz określono, że stawka ostatecznego cła antydumpingowego stosowana do cen netto na granicy Unii, przed ocleniem, dla produktów opisanych w ust. 1 wynosi 48,5 %.

Następnie wydane zostało rozporządzenie Rady (UE) nr 502/2013 z dnia 29 maja 2013 r. ( Dz.U.UE.L.2013.153.17) , zmieniające rozporządzenie wykonawcze Rady (UE) nr 990/2011 nakładające ostateczne cło antydumpingowe na przywóz rowerów pochodzących z Chińskiej Republiki Ludowej w następstwie przeglądu wygaśnięcia na podstawie art. 11 ust. 3 rozporządzenia (WE) nr 1225/2009.

Przepis art. 1 rozporządzenia nr 502/2013 ma treść następującą:

1.Niniejszym nakłada się ostateczne cło antydumpingowe na przywóz rowerów dwukołowych i innych rowerów (włączając trzykołowe wózki-rowery dostawcze, ale wyłączając rowery jednokołowe), bezsilnikowych, objętych kodami CN 8712 00 30 oraz ex 8712 00 70 (kodami TARIC 8712 00 70 91 i 8712 00 70 99), pochodzących z Chińskiej Republiki Ludowej.

2. Stawka ostatecznego cła antydumpingowego stosowana do cen netto na granicy Unii, przed ocleniem, dla produktów opisanych w ust. 1 i wytwarzanych przez niżej wymienione przedsiębiorstwa jest następująca:

|Przedsiębiorstwo | | |

| |Cło ostateczne |Dodatkowy kod TARIC |

|Zhejiang Baoguilai Vehicle Co. Ltd. |19,2 % |B772 |

|Oyama Bicycles (Taicang) Co. Ltd. |0 % |B773 |

|Ideal (Dongguan) Bike Co., Ltd. |0 % |B774 |

|Wszystkie pozostałe przedsiębiorstwa |48,5 % |B999 |

3. Stosowanie indywidualnych stawek celnych ustalonych dla przedsiębiorstw wymienionych w ust. 2 uwarunkowane jest przedstawieniem organom celnym państw członkowskich ważnej faktury handlowej, która musi być zgodna z wymogami określonymi w załączniku. W razie braku takiej faktury stosuje się cło mające zastosowanie do "wszystkich pozostałych przedsiębiorstw".

4.O ile nie określono inaczej, zastosowanie mają obowiązujące przepisy dotyczące należności celnych.

Z kolei artykuł 2 rozporządzenia nr 502/2013 stanowi, że rozszerzenie cła antydumpingowego nałożonego na przywóz rowerów pochodzących z Chińskiej Republiki Ludowej na przywóz niektórych części rowerowych pochodzących z Chińskiej Republiki Ludowej rozporządzeniem (WE) nr 71/97 zostaje niniejszym utrzymane. Ostatecznym cłem antydumpingowym, o którym mowa w art. 2 ust. 1 rozporządzenia (WE) nr 71/97, jest cło antydumpingowe mające zastosowanie do "wszystkich innych przedsiębiorstw" nałożone na mocy art. 1 ust. 2.

Zatem towary pochodzenia chińskiego, tego rodzaju jak te, które sprowadził z Indii skarżący, obciążało cło antydumpingowe na podstawie przepisów rozporządzenia Rady (UE) nr 502/2013 z dnia 29 maja 2013 r. zmieniające rozporządzenie wykonawcze Rady (UE) nr 990/2011 nakładające ostateczne cło antydumpingowe na przywóz rowerów pochodzących z Chińskiej Republiki Ludowej w następstwie przeglądu wygaśnięcia na podstawie art. 11 ust. 3 rozporządzenia (WE) nr 1225/2009.

Mając na uwadze powyższe Sąd stanął na stanowisku, że organy obu instancji prawidłowo zastosowały przepisy prawa materialnego, określając dla przedmiotowych towarów – części rowerowych - jako kraj pochodzenia Chińską Republikę Ludową, określiły kod dodatkowy TARIC 8900 oraz stawkę cła antydumpingowego w wysokości 48,5%. Organy orzekły także o zaksięgowaniu wymaganej kwoty ostatecznego cła antydumpingowego oraz określiły różnicę między kwotą podatku w prawidłowej wysokości a kwotą podatku wykazaną w zgłoszeniu celnym, których wysokość nie była kwestionowana i nie budzi też wątpliwości Sądu.

Odnieść się też należało do powiadomienia skarżącego o długu celnym po upływie okresu trzech lat od dnia powstania długu celnego.

Zgodnie z art. 77 ust. 2 UKC, dług celny powstaje w chwili przyjęcia zgłoszenia celnego.

Wskazać w tym miejscu należy, że przepisy zawarte w art. 103 UKC stanowią :

1. O długu celnym nie powiadamia się dłużnika po upływie okresu trzech lat od dnia powstania długu celnego.

2. W przypadku, gdy dług celny powstał w wyniku czynu, który w czasie popełnienia podlegał sądowemu postępowaniu karnemu, okres trzech lat przewidziany w ust. 1 przedłuża się minimalnie do pięciu a maksymalnie do dziesięciu lat zgodnie z prawem krajowym.

3. Okresy, o których mowa w ust. 1 i 2, zostają zawieszone jeżeli:

a. złożone zostaje odwołanie zgodnie z art. 44; takie zawieszenie obowiązuje od daty złożenia odwołania i przez okres trwania postępowania odwoławczego; lub

b. organy celne poinformowały dłużnika zgodnie z art. 22 ust. 6 o przyczynach, dla których zamierzają powiadomić o długu celnym; takie zawieszenie obowiązuje od daty takiego powiadomienia do końca okresu, w którym dłużnik ma możliwość przedstawienia swojego punktu widzenia.

Z obowiązujących przepisów wynika zatem, że okres przedawnienia długu celnego przedłuża się w przypadku, gdy dług celny powstał w wyniku czynu, który w czasie popełnienia podlegał ściganiu w postępowaniu karnym. Termin pięcioletni jest obecnie terminem minimalnym określonym w UKC.

Ukształtowane w orzecznictwie TSUE i sądów krajowych stanowisko co do przedłużenia okresu przedawnienia długu celnego, pozwala na sformułowanie następujących tez:

- to organ celny dokonuje kwalifikacji czynu jako podlegającego w chwili popełnienia postępowaniu karnemu i dokonuje tego całkowicie autonomicznie, nie będąc uzależnionym od uprzedniego wszczęcia dochodzenia (śledztwa) przez właściwe organy ścigania, a tym bardziej od wydania prawomocnego wyroku skazującego przez sąd (por. wyrok TS w sprawie Zefeser: C-62/06);

- nie jest konieczne, aby przestępstwa (w tym przestępstwa skarbowego) dopuścił się dłużnik celny czy jeden z dłużników solidarnych; konsekwencje związku między penalizowanym czynem i długiem celnym ponoszą nawet dłużnicy, mogący być osobiście przez ten czyn poszkodowani; dla zastosowania art. 221 ust. 4 WKC pozostaje bez znaczenia czy przestępstwa dopuścił się dłużnik celny czy też nawet osoba niezwiązana z dłużnikiem celnym (wyrok TS z dnia 16 lipca 2009r. w sprawie Snauwert sygn. akt C -124/08),

- konieczne jest wykazanie, że pomiędzy popełnionym czynem zabronionym (przestępstwem) istnieje (realny i konkretny) związek przyczynowo - skutkowy, czyli skutkiem popełnienia konkretnego czynu stanowiącego przestępstwo ma być powstanie długu celnego.

Jak już wyżej wskazano, części rowerowe i rowery zakupione przez skarżącego zostały w rzeczywistości wyeksportowane z Chin, a w Indiach poddano je jedynie przepakowaniu. Towary te zachowały chińskie pochodzenie. Świadectwo pochodzenia towaru, przedłożone przez importera wraz ze zgłoszeniem celnym, potwierdzało natomiast okoliczności niezgodne ze stanem faktycznym.

Przedłożenie przez indyjskiego eksportera oświadczeń i dokumentów poświadczających nieprawdę w celu uzyskania indyjskiego świadectwa pochodzenia dla towarów mających w istocie pochodzenie chińskie, w celu uniknięcia obciążenia tych towarów cłem antydumpingowym stanowi niewątpliwie czyn określony w art. 87 § 1 ustawy - Kodeks karny skarbowy - spełniający znamiona oszustwa celnego, czyli wprowadzenia w błąd organów celnych i narażenia należności celnych na uszczuplenie przez uniknięcie płacenia należnego cła antydumpingowego. Działanie indyjskiego eksportera było oczywiście umyślne, skoro towary sprowadzone przez siebie z Chin przedstawił właściwym władzom jako indyjskie, po to, by uzyskać świadectwo pochodzenia tego kraju. Oczywistym celem i skutkiem tego działania było uniknięcie zastosowania wobec eksportowanych z Indii do Polski towarów cła antydumpingowego w wysokości 48,5 % wartości celnej towaru, a zatem znacznie przewyższającej cło na zasadach ogólnych ze stawką w wysokości 4,7% wartości celnej towaru.

Z punktu widzenia zastosowania przepisów dotyczących przedłużenia okresu przedawnienia długu celnego nie ma znaczenia, czy doszło do wszczęcia postępowania karnego lub karnoskarbowego, czy tylko mogło do tego dojść. Organ celny ocenia określony czyn jako zdarzenie kwalifikowane w świetle regulacji prawnokarnych jako takie, które może powodować wszczęcie postępowania. Dla prawidłowego zastosowania art. 103 ust. 2 UKC wystarczające jest, że czyn, będący podstawą do powstania długu celnego, w momencie jego powstania był penalizowany. Organy administracji celnej dokonują kwalifikacji czynu jedynie dla celów postępowania administracyjnego, aby umożliwić organom celnym skorygowanie błędu i pobór niewystarczających należności celnych, a nie rozstrzygają o popełnieniu przestępstwa. Organ dokonuje "rozstrzygnięcia" na użytek prawa celnego, co nie uchyla domniemania niewinności dłużników w świetle odpowiedzialności karnej (karnoskarbowej).

Zatem organy celne mogą skutecznie powiadomić dłużnika o kwocie należności celnych, podlegających zgodnie z prawem zapłacie, po upływie trzyletniego terminu od dnia powstania długu celnego w wypadku, gdy organy te nie mogły określić prawidłowej kwoty tych należności wskutek popełnienia czynu podlegającego ściganiu karnemu, choćby sprawcą tego czynu nie był dłużnik celny zgłaszający towar.

Wprowadzenie w błąd organów celnych co do rzeczywistego pochodzenia towarów w celu uniknięcia zapłaty należności celnych samo w sobie, gdyby czyn ten był popełniony na terenie Polski przez obywateli polskich – spełniałoby znamiona przestępstwa z art. 87 § 1 k.k.s., tj. narażenia należności celnych na uszczuplenie poprzez wprowadzenie organów celnych w błąd.

W konsekwencji termin przedawnienia należności celnych objętych zaskarżoną decyzją wynosił 5 lat. Decyzja organu I instancji stanowiąca akt powiadomienia skarżącego o długu celnym doręczona została skarżącemu przed upływem tego terminu.

W tej sytuacji Sąd, nie stwierdzając naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy oraz przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, na podstawie art. 151 p.p.s.a. oddalił skargę.