Wyrok NSA, sygn. akt III FSK 987/22
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2023-07-06 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6115 Podatki od nieruchomości, w tym podatek rolny, podatek leśny oraz łączne zobowiązanie pieniężne
Hasła tematyczne: Podatek od nieruchomości
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy: article: art. 4 ust. 1 pkt 3, art. 4 ust. 5
journal: Dz.U. 2019 poz 1170
law: Ustawa z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych - t.j.

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Stanisław Bogucki (sprawozdawca), Sędzia NSA Bogusław Dauter, Sędzia WSA (del) Mirella Łent, po rozpoznaniu w dniu 6 lipca 2023 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Finansowej skargi kasacyjnej R. L. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu z dnia 3 lutego 2022 r., sygn. akt I SA/Wr 671/20 w sprawie ze skargi R. L. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Jeleniej Górze z dnia 28 września 2020 r., nr SKO/41/P-54/2020 w przedmiocie podatku od nieruchomości za 2019 r. 1) oddala skargę kasacyjną, 2) zasądza od R. L. na rzecz Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Jeleniej Górze kwotę 240 (słownie: dwieście czterdzieści) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego.


UZASADNIENIE

1. Wyrokiem z 3.02.2022 r. o sygn. I SA/Wr 671/20 Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu oddalił skargę R. L. (dalej: skarżący) na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Jeleniej Górze z 28.09.2020 r., nr SKO/41/P-54/2020, wydaną w przedmiocie podatku od nieruchomości za 2019 r. Jako podstawę prawną powołano art. 151 ustawy z 30.08.2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2022 r. poz. 329 ze zm., dalej: p.p.s.a.). Wyrok (podobnie, jak pozostałe powołane w uzasadnieniu orzeczenia) jest dostępny na stronie internetowej http://orzeczenia.nsa.gov.pl/.

2. Stanowiska stron w postępowaniu przed Naczelnym Sądem Administracyjnym.

2.1. Skargę kasacyjną od ww. wyroku WSA we Wrocławiu do Naczelnego Sądu Administracyjnego wniósł skarżący (reprezentowany przez pełnomocnika – radcę prawnego), który zaskarżył ten wyrok w całości. Sformułował również wniosek o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania przez Sąd pierwszej instancji, a także o zwrot kosztów postępowania kasacyjnego.

Zaskarżonemu wyrokowi na podstawie art. 174 pkt 2 p.p.s.a. zarzucono naruszenie przepisów postępowania, tj.:

- art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. w związku art. 122, art. 187 § 1, art. 191 § 1 ustawy z 29.08.1997 r. - Ordynacja podatkowa (Dz.U. z 2015 r. poz. 613 ze zm., dalej: o.p.) przez nieprzeprowadzenie stosownego postępowania dowodowego z uwagi na ograniczenie czynności ze strony organów do materiału przedłożonego przez skarżącego, przeprowadzenia oględzin bez udziału biegłego rzeczoznawcy, podczas gdy obowiązek przeprowadzenia postępowania dowodowego ciąży na organie;

- art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. w związku art. 122, art. 187 § 1, art. 191 § 1 o.p. przez dowolną i swobodną ocenę zebranego materiału dowodowego i pominięcie przez organy stanowiska wyrażonego przez spółkę F. sp. z o.o. z siedzibą w J. co do opodatkowania podatkiem od nieruchomości położonej przy ul. W w J.;

- art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. w związku art. 122, art. 187 § 1, art. 191 § 1 o.p. przez dowolną i swobodną ocenę zebranego materiału dowodowego i pominięcie przez organy stanowiska wyrażonego przez skarżącego dotyczącego wartości placu parkingowego, bramy wjazdowej oraz zapory drogowej.

Na podstawie art. 174 pkt 1 p.p.s.a. zarzucono Sądowi pierwszej instancji naruszenie prawa materialnego:

- art. 145 § 1 pkt 1 lit. a p.p.s.a. w związku z art. 2 ust. 1 pkt ustawy z 12.01.1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych (Dz.U. z 2019 r. poz. 1170 ze zm., dalej: u.p.o.l.) przez błędną wykładnię polegającą na przyjęciu wadliwej wartości placu parkingowego, a także uwzględnienie w podstawie opodatkowania bramy wjazdowej, zapory drogowej, podczas gdy stanowią element ogrodzenia stanowiącego własność prywatną podatnika;

- art. 145 § 1 pkt 1 lit. a p.p.s.a., art. 2-6 u.p.o.l. przez ustalenie skarżącemu wymiaru podatku od nieruchomości za rok 2019 r. za sporną nieruchomość w kwocie 42.631 zł, podczas gdy do podstawy opodatkowania nie powinny być zaliczone wartości bramy wjazdowej, zapory drogowej oraz błędnie ustalona została wartość placu parkingowego.

2.2. W odpowiedzi na skargę kasacyjną Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Jeleniej Górze wniosło o oddalenie skargi kasacyjnej i zasądzenie kosztów postępowania kasacyjnego.

3. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje.

3.1. Skarga kasacyjna nie zawiera usprawiedliwionych podstaw, ponieważ wyrok WSA we Wrocławiu odpowiada prawu (art. 184 p.p.s.a.) i dlatego skarga kasacyjna podlega oddaleniu.

3.2. Trafnie ocenił Sąd pierwszej instancji, że strony były zgodne co do tego, iż w 2019 r. przedmiotowa nieruchomość wykorzystywana była wynajęta przez skarżącego na cele działalności gospodarczej spółki z ograniczoną odpowiedzialnością (z wyłączeniem budynku mieszkalnego o powierzchni zabudowy 224 m² o powierzchni użytkowej 204,19 m²). Kwestią sporną było natomiast opodatkowanie budowli stanowiących środki trwałe ujęte w ewidencji u najemcy (ww. spółki z o.o.), tj. placu parkingowego, bramy wjazdowej i zapory drogowej. Skarżący nie kwestionuje ich opodatkowania jako budowli związanej z prowadzeniem działalności gospodarczej lecz kwestionuje wartość przyjętą jako podstawę opodatkowania.

Słusznie jednak organ podatkowy wskazuje, co prawidłowo zaaprobował Sąd pierwszej instancji, że przyjęta przez niego wartość wynika wprost z przepisów prawa. W myśl art. 4 ust. 1 pkt 3 u.p.o.l. podstawę opodatkowania stanowi dla budowli lub ich części związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej, z zastrzeżeniem ust. 4-6 - wartość, o której mowa w przepisach o podatkach dochodowych, ustalona na dzień 1 stycznia roku podatkowego, stanowiąca podstawę obliczania amortyzacji w tym roku, niepomniejszona o odpisy amortyzacyjne, a w przypadku budowli całkowicie zamortyzowanych - ich wartość z dnia 1 stycznia roku, w którym dokonano ostatniego odpisu amortyzacyjnego. Jeżeli od budowli lub ich części, o których mowa w ust. 1 pkt 3, nie dokonuje się odpisów amortyzacyjnych - podstawę opodatkowania stanowi ich wartość rynkowa, określona przez podatnika na dzień powstania obowiązku podatkowego - art. 4 ust. 5 u.p.o.l. Jeżeli budowle lub ich części, o których mowa w ust. 5, zostały ulepszone lub zgodnie z przepisami o podatkach dochodowych nastąpiła aktualizacja wyceny środków trwałych - podstawę opodatkowania stanowi ich wartość rynkowa ustalona na dzień 1 stycznia roku podatkowego następującego po roku, w którym dokonano ulepszenia lub aktualizacji wyceny środków trwałych - art. 4 ust. 6 u.p.o.l. Na podstawie powołanych wyżej przepisów prawidłowo WSA we Wrocławiu przyjął, że skoro ww. budowla była amortyzowana to jedyną możliwością jest przyjęcie wartości amortyzowanej wynikającej z ewidencji środków trwałych, co miało miejsce w sprawie, organ podatkowy przyjął bowiem wartość wynikającą z ewidencji środków trwałych najemcy.

W odniesieniu do kwestii bramy wjazdowej i zapory drogowej należy także zaaprobować stanowisko WSA we Wrocławiu, że stanowią one elementy ogrodzenia, związanego z gruntem skarżącego, które stanowi urządzenie budowlane zapewniające użytkowanie danego obiektu budowlanego, które bez tego obiektu nie spełniałoby swojej funkcji technicznej. W konsekwencji podlegają one opodatkowaniu u skarżącego, ale jako budowle związane z prowadzeniem działalności gospodarczej, na co wskazuje zarówno umowa najmu, jak i objęcie ich ewidencją środków trwałych najemcy.

Bezzasadne w związku z tym były sformułowane w skardze kasacyjnej zarzuty naruszenia przepisów postępowania, tj. art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. w związku art. 122, art. 187 § 1, art. 191 § 1 o.p., przez nieprzeprowadzenie stosownego postępowania dowodowego z uwagi na ograniczenie czynności ze strony organów do materiału przedłożonego przez skarżącego, przeprowadzenia oględzin bez udziału biegłego rzeczoznawcy, dowolną i swobodną ocenę zebranego materiału dowodowego i pominięcie przez organy stanowiska wyrażonego przez ww. firmę motoryzacyjną, a także dowolną i swobodną ocenę zebranego materiału dowodowego i pominięcie przez organy stanowiska wyrażonego przez skarżącego dotyczącego wartości placu parkingowego, bramy wjazdowej oraz zapory drogowej.

Wbrew twierdzeniom skarżącego organ podatkowy w toku postępowania nie jest zobowiązany do przeprowadzenia wszechstronnego postępowania, lecz do podjęcia "wszelkich niezbędnych działań" w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego. W zakresie gromadzenia dowodów wiodące znaczenie ma zasada zupełności materiału dowodowego z art. 187 § 1 o.p., która nie oznacza, że należy prowadzić postępowanie dowodowe nawet wówczas, gdy całokształt okoliczności ujawnionych w sprawie wystarcza do podjęcia rozstrzygnięcia, a także wówczas, gdy należyta ocena zebranego materiału dowodowego prowadziłaby do nieodmiennej konstatacji, że z innych dowodów, poza ujawnionymi, nie należy oczekiwać zmiany ustalonego stanu faktycznego. Zgodnie z art. 191 o.p. organ podatkowy ocenia na podstawie całego zebranego materiału dowodowego, czy dana okoliczność została udowodniona. Należy zwrócić uwagę, że konstrukcja prawna zasady swobodnej oceny dowodów (art. 191 o.p.) pozwala jedynie na twierdzenie, że organ podatkowy przy ustalaniu prawdy materialnej nie jest związany jakimikolwiek przepisami prawa, które określałyby wartość poszczególnych rodzajów dowodów. Analizując materiał dowodowy, organ podatkowy może wyciągać swobodne wnioski i swobodnie decydować o tym, jakie przepisy materialnego prawa podatkowego zastosuje, uwzględniając przyjęte przez siebie w sprawie podatkowej ustalenia faktyczne. Podkreślić należy, że postępowanie dowodowe w sprawach podatkowych nie jest celem samym w sobie, lecz stanowi poszukiwanie odpowiedzi, czy w określonym stanie faktycznym sytuacja podatnika podpada, czy też nie podpada pod hipotezę (a w konsekwencji i dyspozycję) określonej normy prawa materialnego podatkowego. Dlatego też za nieskuteczne Naczelny Sąd Administracyjny uznał zarzuty skargi kasacyjnej, dotyczące niewłaściwego wyboru i oceny dowodów.

3.5. W tym stanie rzeczy Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną jako pozbawioną usprawiedliwionych podstaw na podstawie art. 184 p.p.s.a. O kosztach postępowania kasacyjnego orzeczono na podstawie art. 204 pkt 1 w związku z art. 205 § 2 i art. 209 p.p.s.a.

sędzia WSA M. Łent sędzia NSA S. Bogucki sędzia NSA B.Dauter