Wyrok WSA w Poznaniu, sygn. akt IV SA/Po 560/15
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu
Data orzeczenia: 2015-10-08 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6019 Inne, o symbolu podstawowym 601
Hasła tematyczne: Budowlane prawo
Skarżony organ: Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 3 pkt 9
journal: Dz.U. 2013 poz 1409
law: Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane - tekst jednolity
article: art. 105 par. 1
journal: Dz.U. 2013 poz 267
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity
article: art. 153, art. 151
journal: Dz.U. 2012 poz 270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Tomasz Grossmann (spr.) Sędziowie WSA Ewa Kręcichwost-Durchowska WSA Donata Starosta Protokolant st. sekr. sąd. Laura Szukała po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 08 października 2015 r. sprawy ze skargi Spółdzielni Mieszkaniowej Lokatorsko-Własnościowej os. K. w J. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w P. z dnia (...) r. nr (...) w przedmiocie umorzenia postępowania w sprawie legalności robót budowlanych oddala skargę


UZASADNIENIE

Prawomocnym wyrokiem z 12 listopada 2014 r., sygn. akt IV SA/Po 398/14, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu uchylił zaskarżone postanowienie (...) Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z (...) r., nr (...), w przedmiocie obowiązku opracowania i przedłożenia ekspertyzy technicznej, oraz poprzedzające je postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w J. z (...) r., nr (...).

Wyrok ten zapadł w następujących okolicznościach faktycznych i prawnych, przedstawionych w jego uzasadnieniu.

Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w J. (dalej też jako: "PINB" lub "organ I instancji"), przywołanym wyżej postanowieniem z (...) r. – wydanym na podstawie art. 81c ust. 2 w zw. z art. 51 oraz art. 83 ust. 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane (Dz. U. z 2013 r. poz. 1409 z późn. zm.; dalej w skrócie: "pr.bud.") – nałożył na inwestora, S. P. (dalej też jako: "Inwestor"), obowiązek opracowania i przedłożenia w terminie do (...) r. ekspertyzy technicznej robót budowlanych wykonanych bez wymaganej przepisami Prawa budowlanego decyzji o pozwoleniu na budowę, dotyczącej robót zrealizowanych w wielorodzinnym budynku mieszkalnym posadowionym na działce nr (...) w J. przy ul. K.(...), polegających na zamontowaniu zadaszenia nad loggią mieszkania nr 1 przez współwłaściciela lokalu, S.P.

Zażalenie na to postanowienie złożyli, zamieszkali w tym samym budynku, M. N. i R. N., którzy zarzucili, że skoro roboty zostały wykonane samowolnie, to organ winien wydać decyzję o rozbiórce, a nie postanowienie dające szansę inwestorowi na zalegalizowanie samowoli.

(...) Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego (dalej też jako: "WWINB" lub "organ II instancji") przywołanym na wstępie postanowieniem z (...) r. uchylił zaskarżone postanowienie PINB w całości i sprawę przekazał temu organowi do ponownego rozpatrzenia, wskazując w uzasadnieniu, że podczas ponownego rozpoznania sprawy, organ I instancji winien rozważyć, z jakimi robotami budowlanymi ma do czynienia i jaką procedurę winien zastosować w sprawie, a swe rozstrzygnięcie szczegółowo uzasadnić. WWINB podkreślił przy tym, że w przypadku samowolnie wykonanych robót budowlanych, nadzór budowlany winien dążyć w pierwszej kolejności do doprowadzenia wykonanych robót do stanu zgodnego z prawem, w związku z czym organ winien umożliwić inwestorowi legalizację w oparciu o przepisy Prawa budowlanego, a rozbiórkę obiektu traktować jako ostateczność.

Na skutek skargi na to postanowienie WWINB, wniesionej przez M. N. i R. N. – którzy zakwestionowali w niej wskazania WWINB co do możliwości zalegalizowania samowolnie zamontowanego zadaszenia loggii i zażądali jego rozbiórki, podkreślając przy tym, że Spółdzielnia Mieszkaniowa Lokatorsko-Własnościowa w J. nie wyraziła zgody, aby zamontowane zadaszenie funkcjonowało – Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu (dalej w skrócie: "WSA"), przywołanym na wstępie wyrokiem o sygn. akt IV SA/Po 398/14, uchylił zaskarżone postanowienie WWINB i poprzedzające je postanowienie PINB.

W uzasadnieniu tego wyroku wskazano, że w kontrolowanej sprawie organy obu instancji uchybiły ciążącemu na nich obowiązkowi sprawdzenia, czy istnieje przedmiot postępowania oraz jakie osoby (podmioty) winny być stronami tego postępowania.

W odniesieniu do pierwszej z wymienionych kwestii (istnienia przedmiotu postępowania), WSA zauważył, że przeprowadzone postępowanie dowodowe wykazało, iż zamontowany daszek przymocowany jest do sufitu loggii i wykonany z przeźroczystego tworzywa sztucznego. Zgodnie z art. 30 ust. 1 pkt 3 lit. b pr.bud. zgłoszeniu właściwemu organowi podlegają urządzenia instalowane na obiektach budowlanych o wysokości powyżej 3 m. A contrario, jeżeli urządzenie jest niższe niż 3 m – a taka sytuacja, jak stwierdził WSA, ma miejsce w kontrolowanej sprawie – to instalacja tegoż nie wymaga zgłoszenia, a tym bardziej pozwolenia na budowę. Urządzenie takie mieści się w definicji zawartej w art. 3 pkt 9 pr.bud. WSA zauważył (w ślad za wyrokiem NSA z 04.04.2013 r., II OSK 2336/11), że zadaszenie balkonów, loggii w budynku mieszkalnym sprzyja niewątpliwie funkcji mieszkaniowej budynku, a odgłosy kropli deszczu uderzające o daszek z tworzywa sztucznego bez wątpienia powodują mniejszy hałas niż krople deszczu uderzające w metalowe obicia parapetów, czy anteny satelitarne.

Z kolei odnosząc się do kwestii prawidłowego określenia kręgu stron postępowania, WSA zauważył, że organy nadzoru budowlanego wszczynając postępowanie uczyniły stronami postępowania wszystkich właścicieli lokali własnościowych. Tymczasem WSA podzielił stanowisko utrwalone w orzecznictwie sądowoadministracyjnym, zgodnie z którym członków spółdzielni w sprawach związanych z nieruchomościami pozostającymi w ich zasobach, na zewnątrz reprezentuje, co do zasady, spółdzielnia, chyba, że członek spółdzielni wykaże swój zindywidualizowany interes prawny. WSA ponadto zaznaczył, że interes prawny, będący konieczną przesłanką do uznania danego podmiotu za stronę postępowania musi istnieć obiektywnie, a nie odnosić się do subiektywnych odczuć. Nabycie statusu strony nie następuje wskutek faktycznego dopuszczenia przez organ tej osoby do udziału w postępowaniu, lecz oparte musi być na przepisie prawa materialnego, a obowiązek takiej kontroli spoczywa również na organie odwoławczym, gdyż statusu strony nie można nabyć per facta concludentia.

W konkluzji WSA stwierdził, że organy nadzoru budowlanego nie są organami powołanymi do rozwiązywania konfliktów sąsiedzkich i w każdej sytuacji, kiedy zawiadomienie kierowane do organu inspiruje wszczęcie postępowania, obowiązkiem tego organu jest uprzednia kontrola zarówno przedmiotowa, jak i podmiotowa istoty sprawy. W rezultacie wskazał, że organy nadzoru budowlanego winny rozważyć przy ponownym rozpoznaniu sprawy, czy istnieje przedmiot postępowania, a następnie, przy ewentualnym pozytywnym wnioskowaniu, że przedmiot postępowania w sensie obiektywnym istnieje, właściwie ustalić strony postępowania.

Ponownie rozpoznawszy sprawę Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w J., decyzją z (...) r., nr (...) – wskazując jako podstawę prawną art. 105 § 1 i art. 104 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2013 r. poz. 267 z późn. zm.; dalej w skrócie: "k.p.a.") – umorzył postępowanie w sprawie legalności robót budowlanych polegających na zamontowaniu zadaszenia nad loggią mieszkania nr 1 przez współwłaściciela, S. P., wykonanych w wielorodzinnym budynku mieszkalnym zabudowanym na działce nr (...) w J. przy ul. T. K.(...).

W uzasadnieniu organ I instancji, obszernie zreferowawszy dotychczasowy przebieg postępowania, stwierdził, że po analizie uzyskanych w toku tego postępowania wyjaśnień i zebranego w sprawie w materiału dowodowego, a także w świetle ww. wyroku WSA o sygn. akt IV SA/Po 398/14 oraz zapadłego w tym samym dniu (12.11.2014 r.) i w bliźniaczej sprawie [dot. K. K. z mieszkania nr (...) ww. budynku wielorodzinnego – uw. Sądu] wyroku WSA o sygn. akt IV SA/Po 397/14, nie uznał za stronę postępowania M. i R. N., ani właścicieli pozostałych lokali mieszkalnych położonych w tym budynku wielorodzinnym. Natomiast uznał za stronę, oprócz Inwestora, Spółdzielnię Mieszkaniową Lokatorsko-Własnościową w J. (dalej jako: "Spółdzielnia" lub "Skarżąca"), która sprawuje zarząd nieruchomością wspólną, tj. działką nr (...) położoną w Jarocinie przy ul. K. (...). Zajmując takie stanowisko organ I instancji miał na względzie:

– że, sprawowany przez Spółdzielnię zarząd jest sprawowany na podstawie art. 18 ust. 1 ustawy z dnia 24 czerwca 1994 r. o własności lokali (Dz. U. z 2000 r. Nr 80, poz. 903 z późn. zm.; w skrócie: "u.w.l."), na zasadach określonych w [art.] 27 ustawy z dnia 15 grudnia 2000 r. o spółdzielniach mieszkaniowych (Dz. U. z 2013 r. poz. 1222 z późn. zm.; w skrócie: "u.s.m.");

– przywołane wyżej wyroki WSA o sygn. akt IV SA/Po 398/14 i IV SA/Po 397/14, zgodnie z którymi to właśnie Spółdzielnia, w osobie jej zarządu, reprezentuje członków spółdzielni (wspólnoty) na zewnątrz i to właśnie jej przysługuje zazwyczaj przymiot strony w postępowaniach administracyjnych;

– stanowisko z uchwały Sądu Najwyższego z 27 marca 2014 r., sygn. akt III CZP 122/13, w myśl którego: "Spółdzielnia mieszkaniowa może samodzielnie dokonywać czynności przekraczających zakres zwykłego zarządu nieruchomością wspólną (art. 27 ust. 2 ustawy z dnia 15 grudnia 2000 r. o spółdzielniach mieszkaniowych)";

– stanowisko zawarte w uchwale składu siedmiu sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego z 13 listopada 2012 r., sygn. akt II OPS 2/12 (ONSAiWSA 2013, nr 2, poz. 23), zgodnie z którym zarząd sprawowany na podstawie art. 27 ust. 2 u.s.m. uprawnia spółdzielnię do samodzielnego dysponowania nieruchomością na cele budowlane bez potrzeby uzyskania zgody właścicieli lokali wyłącznie w zakresie eksploatacji i utrzymania zarządzanej nieruchomości wspólnej;

– przedmiotowe roboty budowlane (montaż zadaszenia nad loggią mieszkania nr 2 [powinno być: "nr 1" – uw. Sądu]) zostały wykonane na części wspólnej wielorodzinnego budynku mieszkalnego.

m

Ponadto organ I instancji wskazał, że przedmiotem prowadzonego postępowania są roboty budowlane polegające na zamontowaniu zadaszenia nad loggią mieszkania nr 1, które wykonane jest z płyty poliwęglanowej, posiada wymiar 2,90 m x 0,6 m, a jej konstrukcję, wykonaną z profili aluminiowych, zamontowano przy pomocy kotew do "sufitowej" płyty loggii mieszkania nr 2. Zdaniem PINB, interpretacja przepisów art. 3, art. 28 i art.30 ust. 1 pkt 3 lit. b pr.bud. wiedzie do stwierdzenia, że instalowanie urządzeń o wysokości poniżej 3 m na obiektach budowlanych nie wymaga uzyskania pozwolenia na budowę ani dokonania zgłoszenia właściwemu organowi. Zatem w świetle przywołanych uregulowań roboty budowlane będące przedmiotem niniejszego postępowania, polegające na zamontowaniu zadaszenia wymiarach 2,90 m x 0,6 m, nie wymagały dokonania zgłoszenia, ani uzyskania decyzji o pozwoleniu na budowę. Stanowisko takie znajduje potwierdzenie w wyżej przywołanym wyroku WSA o sygn. akt IV SA/Po 398/14. W związku z tym, zdaniem organu I instancji, w świetle ustawy Prawo budowlane brak jest podstaw do prowadzenia dalszych działań w sprawie legalności wykonania tych robót, co wobec treści art. 105 § 1 k.p.a. przesądza o konieczności umorzenia postępowania w sprawie. Zarazem PINB podkreślił, że przedmiotowe roboty wykonano zgodnie z przepisami, co potwierdza przedłożona w toku postępowania "Ekspertyza techniczna" tych robót sporządzona przez inż. Z.S., a zastosowany wyrób budowlany posiada świadectwo zgodności.

Odwołanie od opisanej decyzji PINB złożyła Spółdzielnia, która wniosła o uchylenie tej decyzji i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji. Zdaniem Skarżącej stanowisko PINB, który umorzył postępowanie w sprawie nielegalnego zamontowania zadaszenia nad loggią mieszkania nr 1 uzasadniając to brakiem konieczności uzyskania pozwolenia na budowę czy dokonania zgłoszenia dla tego typu robót, jest głęboko nieuzasadnione i nie do zaakceptowania. Samowolna dobudowa tego typu urządzeń do elewacji budynku, która jest częścią wspólną nieruchomości, w kontekście całości zasobów, którymi zarządza Spółdzielnia, może prowadzić do chaosu i bałaganu. Montaż daszków o różnej konstrukcji i wyglądzie, przez osoby nieuprawnione do tego, może doprowadzić w konsekwencji do powstania nieestetycznego wyglądu elewacji budynku, czy zagrożenia dla bezpieczeństwa mieszkańców z powodu oderwania się daszku od ściany budynku itp. Pomimo że montaż daszków nad balkonami, zgodnie z obowiązującym Prawem budowlanym, nie wymaga uzyskania pozwolenia na budowę czy zgłoszenia robót, to, zdaniem Skarżącej, powinno być to ostatecznie rozstrzygnięte przez nadzór budowlany.

Decyzją z (...) r., znak: (...),(...) Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję PINB.

W uzasadnieniu decyzji organ II instancji stwierdził, że w świetle stanowiska wyrażonego w zapadłym w niniejszej sprawie wyroku WSA o sygn. akt IV SA/Po 398/14, słusznym jest twierdzenie PINB o braku podstaw do prowadzenia dalszych działań w sprawie legalności wykonania przedmiotowych robót. Nadto słusznie podkreślił organ powiatowy, że zostały one wykonane zgodnie z przepisami, co potwierdza przedłożona w toku postępowania ekspertyza techniczna, a zastosowany wyrób posiada świadectwo zgodności. Zdaniem WWINB, w świetle uzasadnienia ww. wyroku WSA słusznym jest również zakreślenie przez organ powiatowy kręgu stron postępowania w ten sposób, iż za stronę uznano Inwestora oraz Spółdzielnię. Natomiast inicjujący niniejsze postępowanie R. i M. N. nie wykazali, że posiadają w sprawie interes prawny, oparty na konkretnym przepisie prawa materialnego. W ocenie WWINB: "[f]akt, iż przedmiotowe «zadaszenie jest umiejscowione ok. 1 m w pionie od płaszczyzny zadaszenia p. P. do poziomu parapetów w pozostałych dwóch pokojach od strony zachodniej» może stanowić jedynie interes faktyczny, a nie prawny. Słusznym jest w takiej sytuacji nie uznanie wskazanych osób za strony w nin. postępowaniu administracyjnym."

W konkluzji organ II instancji stwierdził, że w rozpoznawanej sprawie brak jest przedmiotu postępowania, bowiem bezzasadnym jest prowadzenie postępowania w zakresie legalności zadaszenia nad loggią, którego wykonanie nie wymagało ani pozwolenia na budowę, ani zgłoszenia. Brak jest zatem podstaw do prowadzenia postępowania w oparciu o rozdział 5 Prawa budowlanego: "Budowa i oddawanie do użytku obiektów budowlanych".

Skargę na opisaną decyzję WWINB wniosła Spółdzielnia Mieszkaniowa Lokatorsko-Własnościowa w J., która z powołaniem się na zarzut naruszenia art. 29 pr.bud. wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji i skierowanie sprawy do ponownego rozpatrzenia. Zdaniem Skarżącej przyjęcie, że wykonane prace budowlane w postaci zainstalowania zadaszenia loggii nie wymagają zgłoszenia, jako dotyczące obiektu montowanego na ścianie budynku i nie przekraczającego 3 m, jest błędne, gdyż w przedmiotowej sprawie mamy do czynienia z rozbudową obiektu budowlanego, co skutkuje koniecznością dokonania zgłoszenia. Zasadą jest, że na wszelkie roboty budowlane potrzebne jest pozwolenie na budowę, a wyjątki przewidziane są w art. 29 pr.bud. Budowa zadaszenia wśród tych wyjątków nie została przewidziana. Z powołaniem się na pogląd wyrażony w wyroku WSA w Poznaniu z 18 sierpnia 2006 r., sygn. akt II SA/Po 1166/05, Spółdzielnia stwierdziła, że w niniejszej sprawie mamy do czynienia z rozbudową rozumianą jako dobudowanie nowych elementów. Przyzwolenie na budowanie dowolnych zadaszeń bez jakiejkolwiek kontroli ze strony organów nadzoru budowlanego jest społecznie nieuzasadnione.

W odpowiedzi na skargę organ II instancji wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko wyrażone w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, a ponadto podkreślając, że w świetle zapadłego w niniejszej sprawie wyroku WSA o sygn. akt IV SA/Po 398/14 bezzasadnym jest twierdzenie Skarżącej, iż w sprawie tej mamy do czynienia z rozbudową budynku, na którą było wymagane zgłoszenie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 z późn. zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem (legalności), jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Sądy administracyjne, kierując się wspomnianym kryterium legalności, dokonują oceny zgodności treści zaskarżonego aktu oraz procesu jego wydania z normami prawnymi – ustrojowymi, proceduralnymi i materialnymi – przy czym ocena ta jest dokonywana według stanu prawnego i zasadniczo na podstawie akt sprawy istniejących w dniu wydania zaskarżonego aktu. W świetle art. 3 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270, z późn. zm.; dalej w skrócie: "p.p.s.a.") kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje m.in. orzekanie w sprawach skarg na decyzje administracyjne. Stosownie do art. 134 § 1 p.p.s.a. sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną w niej podstawą prawną. Oznacza to, że bierze pod uwagę wszelkie naruszenia prawa, a także wszystkie przepisy, które powinny znaleźć zastosowanie w rozpoznawanej sprawie, niezależnie od żądań i wniosków podniesionych w skardze – w granicach sprawy, wyznaczonych przede wszystkim rodzajem i treścią zaskarżonego aktu.

Dokonując tak rozumianej kontroli zaskarżonej decyzji, Sąd w obecnym składzie miał przede wszystkim na uwadze, że w rozpoznawanej sprawie zapadł już uprzednio prawomocny wyrok sądu administracyjnego – wyrok WSA w Poznaniu z 12 listopada 2014 r., sygn. akt IV SA/Po 398/14. W związku z tym zarówno organy obu instancji rozpoznające ponownie tę sprawę, jak i Sąd w obecnym składzie, pozostawali związani oceną prawną oraz wskazaniami co do dalszego postępowania, wyrażonymi w tym wyroku WSA – zgodnie z dyspozycją art. 153 p.p.s.a. W rozumieniu tego przepisu przez "ocenę prawną" należy rozumieć sąd o prawnej wartości sprawy. Ocena prawna może dotyczyć stanu faktycznego, wykładni przepisów prawa materialnego i procesowego, prawidłowości korzystania z uznania administracyjnego oraz kwestii zastosowania określonego przepisu prawa jako podstawy do wydania decyzji. Z kolei "wskazania co do dalszego postępowania" stanowią z reguły konsekwencję tak rozumianej oceny prawnej. Dotyczą one sposobu działania w toku ponownego rozpoznania sprawy i mają na celu uniknięcie błędów już popełnionych oraz wskazanie kierunku, w którym winno zmierzać przyszłe postępowanie (por.: J.P. Tarno, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Warszawa 2011, uw. 1 i 2 do art. 153; M. Jagielska, J. Jagielski, R. Stankiewicz, M. Grzywacz [w:] Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, pod red. R. Hausera i M. Wierzbowskiego, Warszawa 2015, art. 153, Nb 1–3).

Niezależnie od powyższego, zgodnie z art. 170 p.p.s.a. orzeczenie prawomocne wiąże nie tylko strony i sąd, który je wydał, lecz również inne sądy i inne organy państwowe, a w przypadkach w ustawie przewidzianych także inne osoby.

Godzi się podkreślić, że nawet w wypadku sporu co do stanu faktycznego będącego podstawą subsumcji prawa, a więc i oceny prawnej, lub odmiennej interpretacji prawa, albo nawet w przypadku potencjalnie możliwej niezgodności oceny sądu z prawem obowiązującym, zapatrywania prawne wynikające z oceny prawnej sądu wyrażonej w warunkach określonych w art. 153 p.p.s.a. zachowują moc wiążącą do czasu, aż wyrok zostanie wzruszony w przewidzianym do tego trybie. W tych warunkach wyrażona ewentualna odmienna ocena materiału dowodowego stanowiłaby prawnie niedopuszczalną polemikę z prawomocnym wyrokiem sądu administracyjnego.

Podkreślić należy i to, że ustawodawca na gruncie art. 153 p.p.s.a. wyraźnie nie przewidział sytuacji zwolnienia z obowiązku uwzględniania w toku dalszego rozpoznawania sprawy oceny prawnej i wskazań co do dalszego postępowania wyrażonych we wcześniejszym, prawomocnym orzeczeniu sądu. W praktyce przyjmuje się, że utrata mocy wiążącej ocen i wytycznych sądu może nastąpić, ale jedynie wyjątkowo: w razie zmiany stanu prawnego powodującego, że pogląd sądu stanie się nieaktualny, bądź w razie zmiany, po wydaniu orzeczenia sądowego, istotnych okoliczności faktycznych, bądź też na skutek wzruszenia orzeczenia zawierającego ocenę prawną w przewidzianym do tego trybie (por. A. Kabat [w:] B. Dauter i inni, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, LEX 2013, uw. 8 do art. 153).

Należy stwierdzić, że żadna z przywołanych wyżej okoliczności nie wystąpiła w rozpoznawanej sprawie, wobec czego zarówno organy administracji ponownie orzekające w sprawie, jak i Sąd w obecnym składzie, pozostają związani oceną prawną oraz wytycznymi zawartymi w wyroku WSA o sygn. akt IV SA/Po 398/14. W konsekwencji podstawową powinnością Sądu rozpoznającego niniejszą skargę było zbadanie, czy organy obu instancji należycie i w całej rozciągłości wyrok ten uwzględniły oraz wykonały zawarte w nim wskazania co do dalszego postępowania.

W ocenie Sądu w rozpoznawanej sprawie zarówno PINB, jak i WWINB, z powinności tych należycie się wywiązały.

WSA w przywołanym wyroku – formułując wskazania co do dalszego postępowania – nakazał organom nadzoru budowlanego zbadać, czy obiektywnie istnieje przedmiot postępowania, a także prawidłowo ustalić strony postępowania.

W tej ostatniej kwestii WSA wyraził ponadto pogląd prawny, zgodnie z którym, członków spółdzielni w sprawach związanych z nieruchomościami pozostającymi w ich zasobach, na zewnątrz reprezentuje co do zasady, spółdzielnia, chyba że członek spółdzielni wykaże swój zindywidualizowany interes prawny, który musi istnieć obiektywnie, a nie odnosić się do subiektywnych odczuć.

Zdaniem Sądu, w świetle cytowanego poglądu WSA organy obu instancji ponownie rozpoznając sprawę prawidłowo wyznaczyły krąg stron postępowania, obejmując nim Inwestora oraz Spółdzielnię, a wykluczając zeń M. i R. N. oraz właścicieli pozostałych lokali mieszkalnych położonych w przedmiotowym budynku wielorodzinnym przy ul. K. (...) w J. W szczególności należy w pełni podzielić stanowisko organów, że M. N. i R. N., prawidłowo uprzednio wezwani przez PINB do wykazania swego indywidualnego interesu prawnego w sprawie (odrębnego od interesu prawnego reprezentowanego przez Spółdzielnię), takiego interesu wykazać nie zdołali, gdyż podniesione przez nich okoliczności, związane z bliskim położeniem inkryminowanego zadaszenia względem ich mieszkania, mogły uzasadniać posiadanie przez te osoby co najwyżej interesu faktycznego, ale nie prawnego w sprawie. Z analogicznych względów, zasadnie przymiotu strony postępowania organy nie przyznały właścicielom pozostałych lokali mieszkalnych w tym budynku.

Z kolei dla prawidłowego ustalenia istnienia (bądź nie) przedmiotu postępowania w sprawie legalności robót budowlanych polegających na zamontowaniu przedmiotowego zadaszenia nad loggią, kluczowe znaczenie miała ta ocena wyrażona w uzasadnieniu wyroku WSA o sygn. akt IV SA/Po 398/14, w myśl której owo zadaszenie mieści się w definicji "urządzenia budowlanego" zawartej w art. 3 pkt 9 pr.bud., a przy tym jest ono urządzeniem niższym niż 3 m, a więc jego instalacja na obiekcie budowlanym (tu: budynku) nie wymagała zgłoszenia, zgodnie z art. 30 ust. 1 pkt 3 lit. b pr.bud. interpretowanym a contrario, a tym bardziej pozwolenia na budowę.

W świetle tak jasnego stanowiska WSA nie może być wątpliwości, że organy obu instancji trafnie uznały, iż brak jest podstaw do kontynuowania postępowania w sprawie legalności przedmiotowych robót, w jakimkolwiek z trybów legalizacyjnych lub naprawczych przewidzianych w rozdziale 5 Prawa budowlanego ("Budowa i oddawanie do użytku obiektów budowlanych"), a więc że zachodzi przypadek bezprzedmiotowości postępowania, o jakim mowa w art. 105 § 1 k.p.a. W myśl tego przepisu, gdy postępowanie z jakiejkolwiek przyczyny stało się bezprzedmiotowe w całości albo w części, organ administracji publicznej wydaje decyzję o umorzeniu postępowania odpowiednio w całości albo w części.

W konsekwencji organ I instancji prawidłowo na tej normie prawnej oparł swe rozstrzygnięcie i umorzył postępowanie w rozpoznawanej sprawie, a organ II instancji zasadnie rozstrzygnięcie to utrzymał w mocy na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. Wprawdzie organ I instancji nie sprecyzował w rozstrzygnięciu swej decyzji, czy postępowania podlega umorzeniu "w całości" czy "w części" – jak tego wymaga art. 105 § 1 w brzmieniu obowiązującym od nowelizacji, która weszła w życie z dniem 11 kwietnia 2011 r. – ale z całokształtu tej decyzji, a zwłaszcza z jej uzasadnienia, dostatecznie jasno wynika, że chodzi w tym przypadku o umorzenie przedmiotowego postępowania w całości. Zatem wskazane uchybienie przyjdzie ocenić wyłącznie jako naruszenie przepisów postępowania pozbawione istotnego wpływu na wynik sprawy.

Odnosząc się zaś do zarzutów i twierdzeń skargi należy zauważyć, że na obecnym etapie postępowania – tj. po zapadnięciu i uprawomocnieniu się wyroku WSA o sygn. akt IV SA/Po 398/14 – stanowisko Skarżącej (notabene odmienne od stanowiska prezentowanego prze Nią wcześniej w odwołaniu), że przedmiotowe roboty budowlane polegające na montażu zadaszenia nad loggią stanowiły "rozbudowę" budynku, wymagającą zgłoszenia, musi być odczytywane jako niedopuszczalna polemika z prawomocnym wyrokiem WSA objętym dyspozycją art. 153 p.p.s.a., i jako takie nie może zostać uwzględnione.

Mając wszystko to na uwadze Sąd, na podstawie art. 151 p.p.s.a., skargę oddalił.