Wyrok WSA w Poznaniu, sygn. akt II SA/Po 645/23
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu
Data orzeczenia: 2024-01-04 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6139 Inne o symbolu podstawowym 613
Hasła tematyczne: Administracyjne postępowanie
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Uchylono zaskarżone postanowienie
Powołane przepisy: article: art. 138 par. 2, art. 144
journal: Dz.U. 2023 poz 775
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (t. j.)
article: art. 145 par. 1 pkt 1 lit. c, art. 145 par. 3, art. 200
journal: Dz.U. 2023 poz 1634
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Edyta Podrazik Sędziowie: Sędzia WSA Wiesława Batorowicz Asesor WSA Paweł Daniel (spr.) po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym w dniu 4 stycznia 2024 r. w sprawie ze skargi C. sp. z o. o. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 4 lipca 2023 r. nr [...] w przedmiocie nadania rygoru natychmiastowej wykonalności decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach 1. uchyla zaskarżone postanowienie; 2. umarza postępowanie prowadzone przed Samorządowym Kolegium Odwoławczym w sprawie zażalenia na postanowienie Prezydenta Miasta P. z dnia 08 grudnia 2021 r., nr [...]; 3. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego kwotę 580;- (pięćset osiemdziesiąt) zł tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.


UZASADNIENIE

Postanowieniem z dnia 08 grudnia 2021 r., nr [...], Prezydent Miasta P. na podstawie art. 108 § 2 w związku z art. 108 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn.. Dz. U. z 2021 r., poz. 735 ze zm., obecny tekst jedn. Dz. U. z 2023 r., poz. 775, dalej jako: "K.p.a."), po rozpatrzeniu wniosku podmiotu planującego podjęcie realizacji przedsięwzięcia: C. sp. z o.o., ul. [...] nadał decyzji Prezydenta Miasta P. z dnia 3 grudnia 2021 r., znak [...] o środowiskowych uwarunkowaniach dla przedsięwzięcia pn. "budowa zespołu budynków mieszkalnych wielorodzinnych z garażami podziemnymi, przebudowa i rozbudowa Fortu [...] oraz udostępnienie terenów zieleni wraz z towarzyszącą infrastrukturą techniczną w P. przy ul. [...]/[...] /[...]" przewidzianego do realizacji na działkach o nr ewidencyjnych: [...], [...] oraz [...], ark. [...], obręb: Ł. .

Z treścią postanowienia nie zgodziły się Stowarzyszenie "P. " oraz Stowarzyszenie "K. ", które w przepisanym terminie wniosły zażalenia.

W zażaleniu skarżący zakwestionowali nadanie rygoru natychmiastowej wykonalności wskazanej decyzji organu pierwszej instancji.

Samorządowe Kolegium Odwoławcze postanowieniem z dnia 04 lipca 2023 r., nr [...], działając na podstawie art. 138 § K.p.a. uchyliło zaskarżone postanowienie.

W ocenie Kolegium w sprawie dotyczącej obiektu budzącego duże zainteresowanie społeczne i sprzeciw społeczny, będącego jednocześnie ważnym obszarem zieleni i stanowiącym dziedzictwo narodowe, nadanie rygoru natychmiastowej wykonalności nie znajduje uzasadnienia.

Skargę na powyższe postanowienie wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu C. sp. z o.o., reprezentowana przez zawodowego pełnomocnika podnosząc zarzuty naruszenia:

1. art. 144 w zw. z art. 138 § 2 w zw. z art. 6 K.p.a. poprzez wydanie nieprawidłowego, niedopuszczalnego w tym stanie faktycznym a także nieznanego ustawie rozstrzygnięcia, uchylającego w całości zaskarżone postanowienie, podczas gdy przepisy K.p.a. przewidują wyłącznie możliwość uchylenia zaskarżonego rozstrzygnięcia i jednoczesne wydanie rozstrzygnięcia co do istoty sprawy (art. 138 § 1 pkt 2 K.p.a.), ewentualnie uchylenie zaskarżonego rozstrzygnięcia i umorzenie postępowania (art. 138 § 1 pkt 2 K.p.a.) względnie uchylenie rozstrzygnięcia i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania (art. 138 § 2 K.p.a.);

2. art. 8 § 1 K.p.a., poprzez naruszenie zasady prowadzenia postępowania w sposób wzbudzający zaufanie uczestników, wyrażające się w odmiennej interpretacji przez ten sam organ (w tym samym składzie) tych samych dowodów i faktów w postępowaniu w przedmiocie odwołania od decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach oraz w postępowaniu zażaleniowym dotyczącym Postanowienia w przedmiocie nadania rygoru natychmiastowej wykonalności decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach;

3. art. 126 w zw. z art. 107 § 1 pkt 6 w zw. z art. 11 K.p.a., poprzez niewystarczające uzasadnienie postanowienia;

4. art. 108 § 1 K.p.a., poprzez błędne przyjęcie, że w niniejszej sprawie nie zachodzą podstawy do opatrzenia decyzji środowiskowej rygorem natychmiastowej wykonalności, a nadto przyjęcie jako podstawę rozstrzygnięcia okoliczności, które w sprawie o nadanie rygoru natychmiastowej wykonalności nie mają jakiegokolwiek znaczenia dla rozstrzygnięcia merytorycznego.

Wskazując na powyższe zarzuty wniesiono o stwierdzenie nieważności zaskarżonego postanowienia w całości względnie o jego uchylenie zaskarżonego w całości oraz o zasądzenie od Samorządowego Kolegium Odwoławczego na rzecz skarżącej kosztów postępowania według norm przepisanych.

Uzasadniając skargę pełnomocnik wskazał, że zgodnie z art. 144 K.p.a. w sprawach nieuregulowanych do zażaleń mają odpowiednie zastosowanie przepisy dotyczące odwołań. W niniejszej sprawie odpowiednie zastosowanie winien mieć w szczególności art. 138 K.p.a., który został jednak błędnie zastosowany przez Kolegium. W sentencji zaskarżonego postanowienia, jako podstawę rozstrzygnięcia podano art. 138 § 2 K.p.a. Zgodnie z tym przepisem organ odwoławczy może uchylić zaskarżoną decyzję w całości i przekazać sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi pierwszej instancji, gdy decyzja ta została wydana z naruszeniem przepisów postępowania, a konieczny do wyjaśnienia zakres sprawy ma istotny wpływ na jej rozstrzygnięcie. Przekazując sprawę, organ ten powinien wskazać, jakie okoliczności należy wziąć pod uwagę przy ponownym rozpatrzeniu sprawy. Zastosowanie takiej podstawy prawnej przez Kolegium implikuje jednoczesne przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia - co winno znaleźć odpowiedni wyraz w sentencji rozstrzygnięcia. W niniejszej sprawie natomiast organ II instancji wyłącznie uchylił zaskarżone postanowienie. Nawet mając na względzie treść art. 144 K.p.a. gdzie mowa o "odpowiednim stosowaniu" przepisów dotyczących odwołań, takie rozstrzygnięcie należy uznać za błędne - nieznane ustawie.

W dalszej części uzasadniania podniesiono zarzuty wskazująca na wadliwość stanowisko Samorządowego Kolegium Odwoławczego oraz wskazano, że Samorządowe Kolegium Odwoławcze decyzją z dnia 05 lipca 2023 r., nr [...], utrzymało w mocy decyzję Prezydenta Miasta [...] z dnia 3 grudnia 2021 r., znak [...] o środowiskowych uwarunkowaniach.

Odpowiadając na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze podtrzymało swoje stanowisko i wniosło o jej oddalenie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje.

Skarga okazała się bezzasadna.

Uprawnienia wojewódzkich sądów administracyjnych, określone między innymi art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jedn. Dz. U. z 2021 r., poz. 137) oraz art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2023 r., poz. 1624 ze zm., dalej jako: "p.p.s.a."), sprowadzają się do kontroli działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, tj. kontroli zgodności zaskarżonego aktu z przepisami postępowania administracyjnego, a także prawidłowości zastosowania i wykładni norm prawa materialnego. Jednocześnie zgodnie z art. 134 § 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Sąd obowiązany jest zatem dokonać oceny zgodności z prawem zaskarżonej decyzji także wtedy, gdy dany zarzut nie został podniesiony w skardze.

Na wstępnie należy zwrócić uwagę, że niniejsza sprawa została rozpoznana w trybie uproszczonym na podstawie art. 119 pkt 3 P.p.s.a.

Przechodząc do merytorycznej oceny wniesionej skargi zauważyć należy, że w postępowaniu zażaleniowym w myśl art. 144 k.p.a. w sprawach nieuregulowanych do zażaleń mają odpowiednie zastosowanie przepisy dotyczące odwołań. Zagadnieniem nieuregulowanym w rozdziale 11 "Zażalenia" Działu II k.p.a. jest kwestia rozstrzygnięć podejmowanych przez organ wyższego stopnia właściwy do rozpoznania wniesionego zażalenia. Innymi słowy, rozstrzygnięcie organu II instancji w sprawie z zażalenia na postanowienie, opiera się na odpowiednim stosowaniu przepisów art. 138 k.p.a. zawierającego zamknięty katalog rozstrzygnięć organu odwoławczego (wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 14 lipca 2020 r., sygn. akt II OSK 670/20, Baza NSA).

Jak zasadnie wywiedziono w skardze, w sentencji zaskarżonego postanowienia, jako podstawę rozstrzygnięcia podano art. 138 § 2 K.p.a. Zgodnie z tym przepisem organ odwoławczy może uchylić zaskarżoną decyzję w całości i przekazać sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi pierwszej instancji, gdy decyzja ta została wydana z naruszeniem przepisów postępowania, a konieczny do wyjaśnienia zakres sprawy ma istotny wpływ na jej rozstrzygnięcie. Przekazując sprawę, organ ten powinien wskazać, jakie okoliczności należy wziąć pod uwagę przy ponownym rozpatrzeniu sprawy.

Wydanie postanowienia na podstawie art. 138 § 2 K.p.a. powoduje, że organ uchylając zaskarżone postanowienie jest równocześnie zobowiązany do przekazania sprawy do ponownego rozpatrzenia - co powinno znaleźć odzwierciedlenie w sentencji rozstrzygnięcia. W niniejszej sprawie natomiast organ II instancji wyłącznie uchylił zaskarżone postanowieniem, wydając tym samym rozstrzygniecie nie przewidziane przez art. 138 K.p.a., a tym bardziej nie przewidziane w art. 138 § 2 K.p.a. Tym samym zaskarżone postanowienie było obarczone wadą procesową uzasadniającą jego uchylenie na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi uzasadniającą jego uchylenie, o czym orzeczono w pkt 1 sentencji.

Równocześnie, mając na względzie fakt, że Samorządowe Kolegium Odwoławcze decyzją z dnia 05 lipca 2023 r., nr [...], utrzymało w mocy decyzję Prezydenta Miasta [...] z dnia 03 grudnia 2021 r., znak [...] o środowiskowych uwarunkowaniach, dalsze prowadzenie postępowania w przedmiocie nadania rygoru natychmiastowej wykonalności stało się bezprzedmiotowe, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu działając na podstawie art. 145 § 3 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi umorzył postępowanie zażaleniowe, o czym orzeczono w pkt 2 sentencji.

O kosztach postępowania orzeczono na podstawie art. 200 i art. 205 § 2 P.p.s.a. w związku z § 2 ust. 1 pkt 6 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2021 r. poz. 535) oraz § 14 ust. 1 pkt 1 lit. c rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (tekst jedn. Dz. U. z 2023 r. poz. 1935). Sąd zasądził zwrot kosztów postępowania sądowego w kwocie 580;- zł, na co złożyło się: 100 zł – wpis od skargi na bezczynność, 480 zł – opłata dla radcy prawnego reprezentującego skarżącą w postępowaniu przed sądem administracyjnym I instancji (pkt 3 sentencji wyroku).