Postanowienie NSA, sygn. akt III OW 56/24
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2024-12-04 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6136 Ochrona przyrody
643  Spory o właściwość między organami jednostek samorządu terytorialnego (art. 22 § 1 pkt 1 Kpa) oraz między tymi organami
Hasła tematyczne: Spór kompetencyjny/Spór o właściwość
Skarżony organ: Minister Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej
Treść wyniku: Wskazano organ właściwy do rozpoznania sprawy
Powołane przepisy: article: art. 2 ust. 1 pkt 4, art. 7, art. 19 ust. 2 pkt 4, art. 20 pkt 16
journal: Dz.U. 2017 poz 2222
law: Ustawa z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych - tekst jedn.

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Olga Zurawska-Matusiak Sędzia NSA Rafał Stasikowski (spr.) Sędzia del. WSA Hanna Knysiak-Sudyka po rozpoznaniu w dniu 4 grudnia 2024 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej wniosku Burmistrza Miasta Marki o rozstrzygnięcie sporu kompetencyjnego pomiędzy Burmistrzem Miasta Marki a Generalnym Dyrektorem Dróg Krajowych i Autostrad w przedmiocie wskazania organu właściwego w sprawie rozpatrzenia wniosku dotyczącego wycięcia drzew postanawia: wskazać Burmistrza Miasta Marki jako organ właściwy w sprawie.


UZASADNIENIE

Burmistrz Miasta Marki wystąpił z wnioskiem do Naczelnego Sądu Administracyjnego o rozstrzygnięcie sporu kompetencyjnego pomiędzy tym organem a Generalnym Dyrektorem Dróg Krajowych i Autostrad w przedmiocie wskazania organu właściwego w sprawie rozpatrzenia wniosku dotyczącego wycięcia drzew.

W uzasadnieniu wskazał, że wiadomością e-mail z 25 czerwca 2024 r. M. C. wystąpił do GDDKiA o wycięcie drzew rosnących w bramie wjazdowej na osiedle przy ul. [...] w M., która jest w trwałym zarządzenie GDDKiA. Działając na podstawie art. 65 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2024 r., poz. 572 ze zm.; dalej "k.p.a."). Generalny Dyrektor przesłał wydrukowanego maila do Burmistrza, jako organu właściwego do załatwienia sprawy, podając, że ww. ulica jest drogą o charakterze lokalnym w zarządzie Burmistrza. Zdaniem Burmistrza ww. działka jest własnością Skarbu Państwa w trwałym zarządzie GDDKiA i stosownie do art. 83 ust. 1 pkt 1 i ust. 2 pkt 3 ustawy z 16 kwietnia 2001 r. o ochronie przyrody (Dz.U. z 2018 r., poz. 142 ze zm.) to właściciel nieruchomości, a więc GDDKiA, jest zobowiązany do dokonania kontroli drzew na terenie swojej nieruchomości i ewentualnie do złożenia wniosku o wydanie zezwolenia na usunięcie drzew do właściwego organu.

W odpowiedzi na wniosek Generalny Dyrektor podał, że zarządcą ww. drogi jest Burmistrz i w związku z tym to on jest organem właściwym w sprawie. Organ ten powołał się na przepisy ustawy z 21 marca 1985 r. o drogach publicznych (Dz.U. z 2017 r., poz. 2222 ze zm.).

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 4 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz.U. z 2024 r., poz. 935 ze zm.; dalej: "p.p.s.a."), sądy administracyjne rozstrzygają spory o właściwość między organami jednostek samorządu terytorialnego i między samorządowymi kolegiami odwoławczymi, o ile odrębna ustawa nie stanowi inaczej, oraz spory kompetencyjne między organami tych jednostek, a organami administracji rządowej. Rozstrzyganie sporów polega na wskazaniu organu właściwego do rozpoznania sprawy (art. 15 § 2 p.p.s.a.).

W niniejszej sprawie bezspornym jest, że ul. [...] w M., przy której znajdują się drzewa, o wycięcie których zwrócił się mieszkaniec, ma charakter drogi gminnej. Ma ona charakter drogi o znaczeniu lokalnym, nadto uchwałą nr XX/154/2004 Rady Miasta Marki z dnia 27 października 2004 r. w sprawie zaliczenia dróg do kategorii dróg gminnych oraz ustalenia ich przebiegu na terenie miasta Marki została zaliczona właśnie do dróg gminnych (art. 2 ust. 1 pkt 4 i art. 7 ustawy o drogach publicznych). Zgodnie z art. 19 ust. 2 pkt 4 ustawy o drogach publicznych zarządcami dróg, z zastrzeżeniem ust. 3, 5, 5a i 8 (które nie znajdują w sprawie zastosowania), jest dla dróg gminnych - wójt (burmistrz, prezydent miasta). Oznacza to, że zarządzanie drogami publicznymi nie jest wynikiem przysługiwania tytułu własności do danej drogi publicznej, lecz wynikiem zaliczenia drogi do jednej z ustawowo określonych w art. 2 ust. 1 ww. ustawy kategorii dróg publicznych.

Generalny Dyrektor Dróg Krajowych i Autostrad zasadnie więc wskazał, że sam fakt posiadania tytułu prawnego do gruntu w postaci trwałego zarządu nie oznacza, że zarządcą drogi znajdującej się na tej nieruchomości jest ten organ. Stosownie do art. 20 pkt 16 do zarządcy drogi należy w szczególności utrzymywanie zieleni przydrożnej, w tym sadzenie i usuwanie drzew oraz krzewów.

Z powyższych przepisów wynika więc, że to zarządca drogi, jako posiadacz nieruchomości, na której są zlokalizowane drzewa, jest zobowiązany uzyskać stosowną zgodę na usunięcie drzew lub krzewów usytuowanych w pasie drogowym (art. 83 ustawy o ochronie przyrody). Z akt niniejszej sprawy wynika, że zarządcą drogi (ul. [...] w M.), przy której znajdują się drzewa, o których wycięcie zwrócił się mieszkaniec, jest Burmistrz.

Z tych względów i na podstawie art. 4 i art. 15 § 1 pkt 4 p.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny wskazał Burmistrza Miasta Marki jako organ właściwy w sprawie.