Wyrok WSA w Krakowie, sygn. akt II SA/Kr 1183/16
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie
Data orzeczenia: 2016-12-09 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6152 Lokalizacja innej inwestycji celu publicznego
Hasła tematyczne: Zagospodarowanie przestrzenne
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 2 pkt 5 , art. 50
journal: Dz.U. 2016 poz 778
law: Ustawa z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym
article: art. 6
journal: Dz.U. 1997 nr 115 poz 741
law: Ustawa z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami.
article: art. 151
journal: Dz.U. 2016 poz 718
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Mariusz Kotulski Sędziowie : WSA Magda Froncisz (spr.) WSA Małgorzata Łoboz Protokolant : starszy sekretarz sądowy Małgorzata Piwowar po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 9 grudnia 2016 r. sprawy ze skargi Spółdzielni Mieszkaniowej "[...] z siedzibą w K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 27 lipca 2016 r. nr [...] w przedmiocie ustalenia lokalizacji inwestycji celu publicznego skargę oddala


UZASADNIENIE

Prezydent Miasta K. decyzją z 19 maja 2016 r. znak [...] po rozpatrzeniu wniosku Miejskiego Przedsiębiorstwa Wodociągów i Kanalizacji S.A. w K. , dalej "inwestor", ustalił lokalizację inwestycji celu publicznego dla zamierzenia inwestycyjnego pn.: "Budowa sieci kanalizacji sanitarnej o średnicy 30-25 cm w rejonie ulicy [...] w K., na działkach nr [...] ,[...] ,[...] ,[...] obr.[...]".

Jako podstawę prawną decyzji organ wskazał art. 50 ust. 1, art. 51 ust. 1 pkt 2, art. 54 i art. 2 pkt 5 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz.U. z 2015 r., poz. 199 ze zm.; obecnie Dz.U. z 2016 r., poz. 778 ze zm.), dalej "u.p.z.p.", w związku z art. 6 pkt 3 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (Dz.U. z 2015 r., poz. 1774 ze zm.; obecnie Dz.U. z 2016 r., poz. 2147), dalej "u.g.n." oraz art. 104 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2016 r. poz. 23 ze zm.), dalej "K.p.a.".

Do decyzji załączono załączniki: nr 1 - warunki zabudowy i zagospodarowania terenu, nr 2 - część graficzna warunków zabudowy i zagospodarowania terenu, sporządzona na mapie, o której mowa w art. 52 ust. 2 pkt 1 u.p.z.p., w oparciu o oryginalną kopię mapy przyjętej do państwowego zasobu geodezyjnego kartograficznego (oryginalna kopia mapy w aktach sprawy).

W uzasadnieniu decyzji organ wskazał, że 30 stycznia 2015 r. do organu wpłynął wniosek o ustalenie lokalizacji inwestycji celu publicznego dla ww. zamierzenia inwestycyjnego.

Po rozpatrzeniu przedmiotowego wniosku 1 kwietnia 2015 r. wydana została decyzja nr [...] o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego.

Wskutek złożonego odwołania przedmiotowa sprawa została przekazana do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. , które decyzją z 6 lipca 2015r. znak: [...] utrzymało w zaskarżoną decyzję w mocy. Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie na powyższą decyzję złożyła Spółdzielnia Mieszkaniowa "[...] " w K .

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie wyrokiem z dnia 26 listopada 2015r., sygn. akt II SA/Kr 1141/15, uchylił zaskarżoną decyzję Kolegium oraz poprzedzającą ją decyzję organu I instancji. W uzasadnieniu wyroku WSA w Krakowie wskazał m.in., że przy ponownym rozpatrzeniu sprawy organ prowadzący postępowanie jest zobligowany do ustalenia, czy wnioskowane zamierzenie inwestycyjne, które niewątpliwie jest zaliczane do inwestycji celu publicznego zgodnie z art. 6 pkt 3 u.g.n., stanowi działanie o znaczeniu lokalnym, ponadlokalnym lub krajowym, tj. czy będzie służyć zaspokojeniu potrzeb konkretnej zbiorowości lokalnej lub ponadlokalnej. Spełnienie bowiem dopiero obu warunków, o których mowa w art. 2 pkt 5 u.p.z.p., warunkuje wydanie decyzji o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego. Ponadto podkreślił, że to, iż zwrot "działania o znaczeniu lokalnym (gminnym) i ponadlokalnym (powiatowym, wojewódzkim i krajowym), a także krajowym" jest niedookreślony, nie oznacza, że rozważania w tym zakresie mogą być ogólnikowe. W przedmiotowej sprawie organ I instancji powinien ustalić, czy otoczenie terenu inwestycji zawiera infrastrukturę w zakresie sieci kanalizacji sanitarnej i jaki jest rzeczywisty krąg potencjalnych beneficjentów, co stanowi podstawę do dokonania oceny, czy przedmiotowa inwestycja ma znaczenie lokalne (gminne) lub ponadlokalne (powiatowe, wojewódzkie lub krajowe).

Rozpatrując ponownie sprawę organ I instancji przywołał art. 2 pkt 5 u.p.z.p. oraz art. 6 pkt 3 u.g.n. Wskazał, że postępowanie w sprawie ustalenia lokalizacji inwestycji celu publicznego odbywa się na wniosek inwestora, który w tymże wniosku określa zarówno przedmiot, charakterystykę, jak i zakres planowanego zamierzenia.

Organ administracji procedując wniosek o ustalenie lokalizacji inwestycji celu publicznego jest związany jego zakresem, nie ocenia celowości i zasadności zamierzenia inwestycyjnego, jak również nie jest upoważniony do oceny racjonalności lub słuszności przyjętych rozwiązań, jest wnioskiem związany i może rozstrzygać tylko w takim zakresie, jaki został przez inwestora we wniosku określony, badając kompletność wniosku i jego zgodność z przepisami prawa.

To inwestor dokonuje, przed złożeniem wniosku (którego jest wyłącznym dysponentem) o wydanie decyzji o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego, wszechstronnej analizy uwarunkowań przestrzenno-technicznych planowanej inwestycji, kierując się zasadami racjonalności i słuszności rozwiązań przyjętych w projekcie planowanej do realizacji inwestycji. W przedmiotowej sprawie we wniosku o ustalenie lokalizacji inwestycji celu publicznego, wnioskodawca przedstawił proponowany przebieg sieci kanalizacji sanitarnej i taki zakres był przedmiotem analizy organu administracji.

W toku ponownego postępowania w przedmiotowej sprawie wnioskodawca uzupełnił złożony wniosek wyjaśniając, że planowana inwestycja tj. budowa sieci kanalizacji sanitarnej objęta wnioskiem o ustalenie lokalizacji inwestycji celu publicznego, jest działaniem o znaczeniu lokalnym stanowiącym realizację celów, o których mowa w art. 6 u.g.n..

Organ wskazał, że cechą właściwą określającą urządzenia infrastruktury technicznej jest konieczność ich lokalizacji w terenie, co zapewnia dostawę poszczególnych mediów dla terenów przyległych. Dla wnioskowanej inwestycji celem publicznym jest możliwość odprowadzenia ścieków sanitarnych z obszarów położonych powyżej planowanej inwestycji - nie posiadających systemu odprowadzenia ścieków sanitarnych.

Zgodnie z przedstawionym we wniosku zamierzeniem inwestycyjnym planowana budowa kanalizacji sanitarnej jest działaniem lokalnym, technicznie koniecznym do realizacji celu publicznego. Na podstawie analizy wysokościowej i analiz możliwości zastosowania rozwiązań poprawnie technicznych można określić potencjalny krąg podmiotów, którym może służyć ta inwestycja. Jest to obszar położony po wschodniej stronie wzdłuż działki nr [...] obr. [...] ewidencyjna Ś. Realizacja zamierzenia inwestycyjnego pozwoli w przyszłości na rozbudowę miejskiej sieci kanalizacji sanitarnej w układzie grawitacyjnym, bez konieczności zastosowania układów ciśnieniowych daleko bardziej ingerujących w środowisko. Dlatego zamierzenie inwestycyjne należy traktować jako technicznie konieczne, a nie tylko i wyłącznie sprzyjające realizacji celu publicznego. Obszar, jaki dzięki realizacji inwestycji można docelowo skanalizować dowodzi, że ww. zamierzenie nie ma na celu zaspokojenia interesu prywatnego (indywidualnego bądź grupowego) i stanowi konieczność techniczną dla potrzeb rozwoju przyszłej infrastruktury, wspomagając efekt ekologiczny dla przyległych obszarów. Inwestor [...] S.A. wykonuje zadania własne gminy w postaci zaopatrzenia w wodę i odprowadzania ścieków na terenie Miasta K . Infrastruktura techniczna budowana przez MPWiK S.A. stanowi sieć miejską, z której korzysta społeczność lokalna, a zgodnie z linią orzeczniczą sądów administracyjnych bezzasadne jest twierdzenie, że rozbudowa nitki miejskiej sieci wodno-kanalizacyjnej mająca na celu doprowadzenia wody choćby do jednego budynku nie jest inwestycją celu publicznego.

Organ dodał, że inwestor w przedmiotowej sprawie jest przedsiębiorstwem wodociągowo-kanalizacyjnym w rozumieniu art. 2 pkt 4 ustawy z dnia 7 czerwca 2001r. o zbiorowym zaopatrzeniu w wodę i zbiorowym odprowadzeniu ścieków (Dz.U. z 2015 r., poz. 139), zgodnie z którym pod pojęciem przedsiębiorstwo wodociągowo-kanalizacyjne - należy rozumieć przedsiębiorcę w rozumieniu przepisów o swobodzie działalności gospodarczej, jeżeli prowadzi działalność gospodarczą w zakresie zbiorowego zaopatrzenia w wodę lub zbiorowego odprowadzania ścieków, oraz gminne jednostki organizacyjne nieposiadające osobowości prawnej, prowadzące tego rodzaju działalność. Oznacza to, że po wykonaniu wnioskowanego fragmentu sieci kanalizacji sanitarnej, będzie on służyć nie tylko do zasilania zabudowy planowanej na działkach nr [...] i [...] obr. [...] ale także do zasilania wszystkich potencjalnych odbiorców odprowadzenia ścieków w tym obszarze, o ile przedsiębiorstwo wodociągowo-kanalizacyjne (MPWiK S.A.) uzna, iż istnieją ku temu techniczne i ekonomiczne warunki. Zatem niniejsze zamierzenie należy zakwalifikować do kategorii inwestycji celu publicznego, nawet jeżeli służyć będzie stosunkowo wąskiej grupie członków wspólnoty lokalnej (gminnej). Zresztą zazwyczaj inwestycja tego rodzaju zaspokaja potrzeby jedynie części mieszkańców gminy.

Tym samym organ uznał, że ww. zamierzenie inwestycyjne stanowi działanie o znaczeniu lokalnym (gminnym), służące ludności lokalnej dla odprowadzenia ścieków sanitarnych, będące równocześnie zadaniem własnym gminy zgodnie z art. 7 ust. 1 pkt 3 ustawy o samorządzie gminnym (Dz.U. z 2016 r., poz. 446).

Niezależnie od powyższego organ dodał, że zgodnie z art. 50 ust. 2a u.p.z.p. (dodany przez art. 2 pkt 1 ustawy z dnia 20 lutego 2015 r. o zmianie ustawy - Prawo budowlane oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. z 2015 r., poz. 443), który wszedł w życie z dniem 28 czerwca 2015 r.), w przypadku braku miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, budowa sieci, o których mowa w art. 29 ust. 1 pkt 19a (w tym kanalizacyjnych) ustawy Prawo budowlane, wymaga uzyskania decyzji o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego.

Teren określony we wniosku nie jest objęty miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego, wobec czego przeprowadzono postępowanie na zasadach i w trybie przewidzianym w art. 50 i nast. u.p.z.p..

Organ wskazał, że w toku postępowania dokonano analizy warunków i zasad zagospodarowania terenu oraz jego zabudowy, wynikających z przepisów odrębnych, jak również stanu faktycznego i prawnego terenu, na którym przewiduje się realizację inwestycji.

Na podstawie art. 53 ust. 4 u.p.z.p. organ wystąpił o uzgodnienie projektu decyzji do Marszałka Województwa [...] oraz Ministra Środowiska w odniesieniu do udokumentowanych złóż kopalin i wód podziemnych.

W oparciu o art. 53 ust. 5 u.p.z.p. uznał niezajęcie stanowiska przez organy za uzgodnienie milczące.

Organ uzyskał także opinię Wydziału Kształtowania Środowiska Urzędu Miasta K. Opinia z 17 lutego 2015 r. znak: [...] . Projekt decyzji przygotowała osoba uprawniona zgodnie z art. 50 ust. 4 u.p.z.p..

W toku postępowania strony wniosły uwagi i zastrzeżenia: Spółdzielnia Mieszkaniowa "[...] w K. , dalej "skarżąca", podniosła, że pismo Miejskiego Przedsiębiorstwa Wodociągów i Kanalizacji S.A. w K. z 6 kwietnia 2016 r. [...] w żaden sposób nie odpowiada zobowiązaniu nałożonemu na wnioskodawcę postanowieniem Prezydenta Miasta K. z 16 marca 2016 r. i nie spełnia warunków, o których mowa w wyroku WSA w Krakowie uchylającym poprzednio wydane decyzje. Nie określa rzeczywistego kręgu potencjalnych podmiotów, którym może służyć planowana sieć kanalizacji sanitarnej, ponieważ w rzeczywistości wszyscy właściciele sąsiednich nieruchomości mają tę kwestię już rozwiązaną, a planowana inwestycja ma służyć jednemu właścicielowi, który aktualnie buduje budynki mieszkalne na działkach nr [...] ,[...] obr. [...] i uzyskał pozwolenie na przyłączenie kanalizacji sanitarnej do sieci biegnącej w ulicy [...] i tak ją realizuje oznacza, że wniosek MPWiK jest bezzasadny.

Zdaniem skarżącej złożony przez inwestora wniosek o ustalenie lokalizacji inwestycji celu publicznego, w którym zakres inwestycji ograniczony jest do przyłączenia planowanej kanalizacji sanitarnej z terenu inwestycji dewelopera realizującego budowę budynków mieszkalnych na działkach nr [...] ,[...] obr.[....] do istniejącej sieci kanalizacji na działkach nr [...] ,[...], które znajdują się w użytkowaniu wieczystym Spółdzielni i osób posiadających wyodrębnione lokale mieszkalne na osiedlu [...] , a ponadto wymaga modernizacji z uwagi na częste awarie, nie spełnia warunków do zakwalifikowania takiej inwestycji do inwestycji celu publicznego.

Strona skarżąca podniosła, że w pierwszej kolejności inwestor powinien w swoich zamierzeniach inwestycyjnych zmodernizować istniejącą na terenie zarządzanym przez Spółdzielnię tj. osiedlu [...] (działki nr [...] ,[....]) sieć kanalizacji sanitarnej. Zwróciła również uwagę, że w przedmiotowej sprawie właścicielom lokali zlokalizowanych na działce nr [...] obr. [...], obejmującej budynki mieszkalne: [...] nr [...] ,[...] ,[...] itd.. winno przysługiwać prawo strony i wszelka korespondencja winna być także do nich kierowana.

W przedmiocie zgłoszonych uwag rozstrzygnięto, że modernizacja istniejącej sieci kanalizacji sanitarnej na terenie zarządzanym przez Spółdzielnię Mieszkaniową [...] nie stanowi przedmiotu rozstrzygnięć niniejszej decyzji. Taką modernizację może przeprowadzić zarządca sieci, tj. MPWiK S.A. w K. , jako przedsiębiorstwo wodociągowo-kanalizacyjne odpowiedzialne za system oprowadzenia ścieków na terenie miasta K. , do którego należy zwrócić się w tej kwestii.

W zakresie ustalania kręgu stron postępowania organ wskazał, że w przypadku ustalania lokalizacji inwestycji celu publicznego dla inwestycji o charakterze liniowym, jakimi są sieci infrastruktury technicznej, stronami postępowania są właściciele i użytkownicy wieczyści nieruchomości, na których lokalizowana jest taka inwestycja.

Odnosząc powyższe do stanu faktycznego i prawnego przedmiotowej sprawy organ wyjaśnił, że w odniesieniu do działka nr [...] obr. [...] stanowiącej teren planowanej inwestycji, w związku z faktem braku wyodrębnienia wszystkich lokali w budynkach zlokalizowanych na tej działce, za stronę postępowania została uznana Spółdzielnia Mieszkaniowa [...] , będąca jej współużytkownikiem wieczystym w udziale większościowym wynoszącym 50800/100000.

Zgodnie z art. 27 ust. 2 ustawy o spółdzielniach mieszkaniowych zarząd nieruchomościami wspólnymi stanowiącymi współwłasność spółdzielni (tj. do czasu, kiedy w określonym budynku lub budynkach położonych w obrębie danej nieruchomości nie została wyodrębniona własność wszystkich lokali, niezależnie od pozostawania przez właścicieli członkami spółdzielni - art. 26 ust. 1 ustawy o spółdzielniach mieszkaniowych) jest wykonywany przez spółdzielnię jako zarząd powierzony, o którym mowa w art. 18 ust. 1 ustawy o własności lokali, choćby właściciele lokali nie byli członkami spółdzielni. Wynika z powyższego, iż w wypadku, kiedy spółdzielnia mieszkaniowa jest współwłaścicielem lub współużytkownikiem wieczystym nieruchomości (a więc także części wspólnych), wyłączone jest stosowanie przepisów ustawy o własności lokali o zarządzie nieruchomością wspólną, z wyjątkiem art. 18 ust. 1 oraz art. 29 ust. 1 i ust. 1a, które stosuje się odpowiednio.

Wyłączenie stosowania przepisów o spółdzielniach mieszkaniowych (w tym o zarządzie sprawowanym przez spółdzielnię) i zastosowanie wszystkich przepisów o własności lokali następuje jedynie w dwóch przypadkach.

Po pierwsze, jeżeli wyodrębniono własność wszystkich lokali w danym budynku - następuje to z mocy prawa na podstawie art. 26 ust. 1 ustawy o spółdzielniach mieszkaniowych.

Po drugie, jeżeli większość właścicieli lokali obliczana wg wielkości udziałów w nieruchomości wspólnej podejmie uchwałę o stosowaniu przepisów ustawy o własności lokali (art. 241 ustawy o spółdzielniach mieszkaniowych). Przejście od przymusowego zarządzania przez spółdzielnię rodzącą się w spółdzielni wspólnotą, wymaga podjęcia uchwały uregulowanej w art. 18 ust. 2a ustawy o własności lokali w związku z art. 33 ustawy o własności lokali, by można było bez problemów stosować przepisy ustawy o własności lokali dotyczące zarządu nieruchomością wspólną (rozdział 4 tej ustawy), uchwała taka musi być zaprotokołowana przez notariusza i stanowi ona podstawę wpisu do księgi wieczystej.

Z uwagi na fakt, iż w budynkach położonych na działce nr [...] obr. [...] nie została wyodrębniona własność wszystkich lokali, jak również nie została podjęta uchwała o stosowaniu przepisów o zarządzie nieruchomością z ustawy o własności lokali, zarząd przedmiotową nieruchomością jest sprawowany przez Spółdzielnię Mieszkaniową "[...] " (posiadająca większość udziałów w nieruchomości wspólnej), która o przedmiotowym postępowaniu była powiadamiana jako strona postępowania.

Powyższe nie oznacza, iż w konkretnym postępowaniu administracyjnym obok Spółdzielni Mieszkaniowej nie może brać udziału właściciel wyodrębnionego lokalu mieszkalnego. W sytuacji, gdy właściciel lokalu wykaże swój indywidualny, własny interes prawny, to istnieje podstawa, aby mógł wystąpić jako strona zainteresowana w postępowaniu administracyjnym w sprawie, w której może wystąpić także spółdzielnia.

W sprawach o charakterze publicznoprawnym, a takimi właśnie są sprawy z dziedziny zagospodarowania przestrzennego czy też prawa budowlanego, co do zasady to zarząd spółdzielni mieszkaniowej lub odpowiednio zarząd wspólnoty mieszkaniowej występuje wykonując ustawowo powierzone zadania reprezentacji nie tylko spółdzielni czy wspólnoty mieszkaniowej, ale także w stosunku do wszystkich podmiotów posiadających wyodrębnione lokale.

Wobec przedstawionych faktów, mając również na względzie przepis art. 56 u.p.z.p., organ orzekł jak w sentencji.

Spółdzielnia Mieszkaniowa [...] w K. wniosła od powyższej decyzji odwołanie, powtarzając argumentację prezentowaną jako uwagi i zastrzeżenia w postępowaniu przed organem I instancji. Dodatkowo stwierdziła, że nie zgadza się na rozbudowę kanalizacji na działkach nr [...] ,[...], których jest użytkownikiem wieczystym.

Podniosła, ze działka nr [...], na której zlokalizowane jest osiedle przy ul. [...], położona jest znacznie poniżej działek sąsiadujących z nią od strony północnej i inwestycja polegająca na budowie sieci kanalizacji na położonych powyżej działkach prywatnego dewelopera nr [...] i [...] oraz przyłączeniu tej sieci do kolektora znajdującego się na działce nr [...] może całkowicie zaburzyć funkcjonowanie kanalizacji sanitarnej na osiedlu [...] , co już wielokrotnie miało miejsce.

Podniosła, że nieruchomości położone na północ od działek nr [...] i [....] w większości mają wykonane przyłącza kanalizacji sanitarnej od ul. [...] lub ul. [...] .

Zarzuciła, że inwestor nie wykonał żadnych badań ani ekspertyz potwierdzających możliwość wykonania dodatkowego podłączenia kanalizacji do istniejącego na działce [...] kolektora. Wskazała, że inwestor nie posiada służebności przesyłu do sieci kanalizacji na osiedlu [...] , nie interesuje się tą siecią. Sieć ta, z uwagi na zbyt duże obciążenie, powoduje zalewanie fekaliami piwnic.

W piśmie uzupełniającym z dnia 4 lipca 2016 r. strona odwołująca uzasadniła, że planowana inwestycja nie może być kwalifikowana jako inwestycja celu publicznego, gdyż nie ma ona znaczenia przynajmniej lokalnego. Powyższe strona odwołująca wywodzi z okoliczności, że na obszarze działki [...] realizowana jest przez dewelopera inwestycja mieszkaniowa i planowana sieć będzie służyć wyłącznie do obsługi tej inwestycji. W dalszej części pisma podniesiono, że "pozostałe obiekty przylegające do działki nr [...] są bowiem wyposażone w sieć kanalizacji sanitarnej, która nie wymaga budowy ani przebudowy".

Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K. decyzją z 27 lipca 2016 r. znak [...], na podstawie art. 50 i n. u.p.z.p. oraz art. 138 § 1 pkt 1 K.p.a., utrzymało w mocy decyzję organu I instancji.

W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy wskazał, że decyzja I instancji została wydana po uchyleniu - wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 26 listopada 2015 r., sygn. akt II SA/Kr 1141/15, poprzedniego rozstrzygnięcia w sprawie. W uzasadnieniu tego wyroku wskazano, że "o ile nie budzi wątpliwości, iż inwestycja o której mowa, stanowi realizację celów określonych w art. 6 pkt 3 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami oraz że uzbrojenie terenu w sieć kanalizacji sanitarnej niewątpliwie może służyć lokalnej zbiorowości, to w ustaleniach organu brak konkretnych ustaleń i rozważań, jakiej to zbiorowości ma służyć w/w inwestycja. (...) Aby zatem dokonać oceny, czy w przedmiotowym wypadku, planowane przedsięwzięcie jest działaniem o znaczeniu lokalnym (gminnym), organ zobligowany jest ustalić, czy otoczenie terenu inwestycji zawiera infrastrukturę w zakresie sieci kanalizacji sanitarnej i jaki jest rzeczywisty krąg potencjalnych beneficjentów".

Dalej organ odwoławczy przywołał art. 4, art. 2 pkt 5 u.p.z.p. oraz art. 6 u.g.n. Organ zauważył, że przedmiotowe zamierzenie budowlane spełnia obie wymagane przesłanki, przy czym inwestycja ma znaczenie lokalne. Powtórzono za I instancją, że rozbudowa zamierzenia inwestycyjnego pozwoli w przyszłości na rozbudowę miejskiej sieci kanalizacji sanitarnej w układzie grawitacyjnym.

Zdaniem organu obszar, jaki dzięki realizacji inwestycji można docelowo skanalizować, a to teren znajdujący się po wschodniej części działki drogowej [...] (nie jest to bowiem, jak wynika z pisma strony odwołującej, wyłącznie obszar działek przyległych do działki drogowej [...]) dowodzi, że przedmiotowe zamierzenie ma na celu zaspokojenie interesu społeczności lokalnej i stanowi konieczność techniczną dla potrzeb rozwoju przyszłej infrastruktury, wspomagając efekt ekologiczny dla przyległych obszarów.

Nadto organ przywołał art. 50 ust. 2a u.p.z.p. Podkreślił, że inwestor wykonuje zadania własne gminy w postaci zaopatrzenia w wodę i odprowadzania ścieków na terenie Miasta K. , a infrastruktura techniczna budowana przez MPWiK S.A. stanowi sieć miejską, z której korzysta społeczność lokalna.

Organ zauważył, że materiał dowodowy zebrany w sprawie odpowiada przepisom prawa. W szczególności w toku postępowania osoba uprawniona sporządziła analizę warunków i zasad zagospodarowania terenu oraz jego zabudowy, która stała się podstawą dla podjęcia rozstrzygnięcia w sprawie.

Odnosząc się zaś do zarzutu odwołania wskazującego, że realizacja planowanej inwestycji zaburzy funkcjonowanie kanalizacji sanitarnej na osiedlu [...] wskazał, że warunki techniczne funkcjonowania sieci kanalizacyjnej weryfikowane są na etapie uzyskiwania pozwolenia na budowę i nie stanowią przedmiotu postępowania w przedmiocie określenia warunków zabudowy i zagospodarowania terenu.

Spółdzielnia Mieszkaniowa "[...]" w K. wniosła na powyższą decyzję skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie. Zarzucając naruszenie art. 6 pkt 3 u.g.n. i art. 2 pkt 5 u.p.z.p. oraz interesu prawnego skarżącej wniosła o uchylenie zaskarżonych decyzji i zasądzenie na jej rzecz zwrotu kosztów postępowania.

W uzasadnieniu zarzutów skargi powtórzyła podnoszoną wcześniej argumentację. Dodatkowo wskazała, że zbiorowość, której miałaby służyć inwestycja, została określona bardzo nieprecyzyjnie, jako obszar położony po wschodniej stronie wzdłuż działki nr [...] obr [...], bez wskazania konkretnych podmiotów będących właścicielami (użytkownikami) tych gruntów, na których nie funkcjonowałby system kanalizacji sanitarnej, bo takich gruntów we wskazanym miejscu nie ma.

Podkreśliła, że objęte zaskarżoną decyzją zamierzenie inwestycyjne nie spełnia przesłanek inwestycji celu publicznego, albowiem ma ono służyć wyłącznie jednemu deweloperowi - właścicielowi działek oznaczonych nr [...] ,[...] - realizującemu na z nich na budowę budynków mieszkalnych i ma na celu ograniczenie kosztów tej budowy. Właścicielem wymienionych działek nr [...] ,[...] i inwestorem budowy jest [...] Sp. z o.o. Sp. komandytowa w W. , która decyzją Prezydenta Miasta K. z 3 czerwca 2015 r. nr [...] uzyskała zatwierdzenie projektu budowlanego i pozwolenie na budowę budynku mieszkalnego wielorodzinnego dwusegmentowego z instalacjami wewnętrznymi, m.in. przyłączem kanalizacji sanitarnej i opadowej.

W uzasadnieniu tej decyzji przywołana została decyzja Prezydenta Miasta K. z 4 lutego 2015 r. znak [...] zezwalająca na lokalizację odcinka rozbudowanej sieci kanalizacji deszczowej wraz z przyłączem, przyłącza kanalizacji sanitarnej oraz przyłączy: wodociągowego i energetycznego w pasie drogowym drogi powiatowej ul. [...] w K. Wobec tego inwestycja budowlana realizowana przez spółkę [...] nie wymaga budowy przez Miejskie Przedsiębiorstwo Wodociągów Kanalizacji przyłącza kanalizacji sanitarnej na działkach nr [...] ,[...]. Natomiast po wschodniej stronie wzdłuż granicy działki nr [...] nie znajdują się żadne obszary, dla których konieczna byłaby realizacja wskazanej inwestycji.

Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K. w odpowiedzi na skargę wniosło o jej oddalenie, powtarzając argumentację przedstawioną w zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje.

Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. z 2016 r., poz. 1066) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę zgodności z prawem działalności administracji publicznej, która w myśl art. 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2016 r., poz. 718 ze zm.), dalej "P.p.s.a.", odbywa się na zasadach określonych w przepisach tej ustawy. W ramach kontroli działalności administracji publicznej przewidzianej w art. 3 P.p.s.a. sąd jest uprawniony do badania, czy przy wydaniu zaskarżonego aktu nie doszło do naruszenia przepisów prawa materialnego i przepisów postępowania, nie będąc przy tym związanym zarzutami i wnioskami skargi oraz powołana podstawą prawną (art. 134 § 1 P.p.s.a.), zaś jednym ograniczeniem w tym zakresie jest zakaz przewidziany w art. 134 § 2 P.p.s.a. Orzekanie w granicach sprawy (art. 135 P.p.s.a.) oznacza sprawę będącą przedmiotem kontrolowanego postępowania administracyjnego, w której został wydany zaskarżony akt lub czynność, jako pochodną określonego stosunku administracyjnoprawnego i odbywa się z uwzględnieniem ówcześnie obowiązujących przepisów prawa.

Stosownie natomiast do treści art. 145 § 1 P.p.s.a. w przypadku, gdy Sąd stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy lub naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego albo inne naruszenie przepisów postępowania, jeśli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy, wówczas - w zależności od rodzaju naruszenia - uchyla decyzję lub postanowienie w całości lub w części albo stwierdza ich nieważność bądź niezgodność z prawem.

Mając na uwadze treść powołanych wyżej przepisów, a także okoliczności niniejszej sprawy wynikające z akt administracyjnych należy stwierdzić, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie, a zaskarżona decyzja odpowiada prawu.

Przedmiotem kontroli Sądu w obecnie rozpoznawanej sprawie jest decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego z 27 lipca 2016 r. w przedmiocie ustalenia lokalizacji inwestycji celu publicznego dla zamierzenia inwestycyjnego budowy sieci kanalizacji sanitarnej.

W pierwszej kolejności należy stwierdzić, że bezsporne w sprawie było, iż teren określony we wniosku nie jest objęty miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego, wobec czego zasadnie przeprowadzono postępowanie na zasadach i w trybie przewidzianym w art. 50 i nast. u.p.z.p..

Dalej trzeba podkreślić, że Sąd w niniejszej sprawie był obowiązany do uwzględnienia faktu, że sprawa której dotyczy postępowanie była już przedmiotem oceny Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie – wyrok z 26 listopada 2015 r., sygn. II SA/Kr 1141/15.

Zgodnie bowiem z przepisem art. 153 P.p.s.a. ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu wiążą w sprawie ten sąd oraz organ, którego działanie lub bezczynność były przedmiotem zaskarżenia. Związanie sądu oceną prawną zawartą w wyroku oznacza, że wywiera on skutki wykraczające poza zakres postępowania sądowoadministracyjnego, a jego oddziaływaniem objęte jest także przyszłe postępowanie administracyjne w sprawie.

Przepis art. 153 P.p.s.a. ma charakter bezwzględnie obowiązujący, wobec czego ani organ administracji publicznej, ani sąd administracyjny orzekając ponownie w tej samej sprawie, nie może pominąć oceny prawnej wyrażonej we wcześniejszym orzeczeniu. Związanie wynikające z tego przepisu przestaje obowiązywać jedynie w przypadku zmiany stanu prawnego lub zmiany stanu faktycznego (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 23 października 1998 r., sygn. I SA 1663/96, wszystkie orzeczenia sądów administracyjnych dostępne na stronie www.orzeczenia.nsa.gov.pl), co w niniejszym przypadku nie zachodzi. W pojęciu "ocena prawna" mieści się wykładnia przepisów prawa materialnego i prawa procesowego, a także sposobu ich zastosowania w rozpoznawanej sprawie.

Determinuje ona zatem, podobnie jak zawarte w orzeczeniu wskazania co do dalszego postępowania, działania każdego organu w postępowaniu administracyjnym podejmowane w sprawie, której dotyczyło postępowanie sądowoadministracyjne, aż do czasu jej rozstrzygnięcia. Naruszenie przez organ administracji publicznej art. 153 P.p.s.a. w razie złożenia skargi powoduje konieczność uchylenia zaskarżonego aktu. Związanie oceną prawną i wskazaniami co do dalszego postępowania samego sądu oznacza natomiast, że sąd zobowiązany jest do podporządkowania się w pełnym zakresie poglądowi wyrażonemu we wcześniejszym orzeczeniu.

Należy tu podkreślić, że głównym uchybieniem stwierdzonym przez Sąd w wyroku z 26 listopada 2015 r., sygn. II SA/Kr 1141/15, było naruszenie przez organy art. 77 § 1 K.p.a. w zw. z art. 6 u.g.n. i art. 2 pkt 5 u.p.z.p. poprzez niedokładne wyjaśnienie stanu faktycznego oraz zebranie materiału dowodowego w sposób niewyczerpujący, a zatem wadliwie, co w konsekwencji doprowadziło do budzącego wątpliwości uzasadnienia okoliczności istotnych w sprawie i mogło mieć wpływ na jej wynik.

Sąd w uzasadnieniu ww. wyroku wskazał, z czym w pełni zgadza się Sąd w składzie orzekającym, że pojęcie inwestycji celu publicznego definiuje art. 2 pkt 5 u.p.z.p.. Przepis ten stanowi, że ilekroć w ustawie jest mowa o "inwestycji celu publicznego" - należy przez to rozumieć działania o znaczeniu lokalnym (gminnym) i ponadlokalnym (powiatowym, wojewódzkim i krajowym), a także krajowym (obejmującym również inwestycje międzynarodowe i ponadregionalne) oraz metropolitalnym (obejmującym obszar metropolitalny) bez względu na status podmiotu podejmującego te działania oraz źródła ich finansowania, stanowiące realizację celów, o których mowa w art. 6 u.g.n..

Przytoczona wyżej definicja "inwestycji celu publicznego" wskazuje na dwie cechy tego pojęcia. Pierwszą cechą charakteryzującą inwestycję celu publicznego jest jej zakres, tj. określenie, czy dane przedsięwzięcie można zaliczyć do działań o znaczeniu lokalnym, ponadlokalnym, krajowym czy metropolitalnym.

Drugą cechą charakterystyczną tego pojęcia jest cel danego zamierzenia, tj. czy stanowi on realizację celów, o których mowa w art. 6 u.g.n.. Według tego ostatniego przepisu celami publicznymi w rozumieniu ustawy jest m.in. budowa i utrzymywanie ciągów drenażowych, przewodów i urządzeń służących do przesyłania płynów, pary, gazów i energii elektrycznej, a także innych obiektów i urządzeń niezbędnych do korzystania z tych przewodów i urządzeń oraz budowa i utrzymywanie publicznych urządzeń służących do zaopatrzenia ludności w wodę, gromadzenia, przesyłania, oczyszczania i odprowadzania ścieków oraz odzysku i unieszkodliwiania odpadów, w tym ich składowania (art. 6 pkt 2 i 3 u.g.n.).

Spełnienie w sprawie drugiej przesłanki nie budzi wątpliwości Sądu, nie było też kwestionowane przez strony.

Tylko łączne spełnienie tych dwóch przesłanek może przesądzać, iż dane przedsięwzięcie spełnia wymogi, by można je zaliczyć do inwestycji celu publicznego, w stosunku do którego mają zastosowanie przepisy art. 50 – 58 u.p.z.p..

Dla objęcia inwestycji zakresem stosowania przepisów dotyczących tej decyzji (lokalizacyjnej), należy udowodnić, że inwestycja ta spełnia wskazane wyżej przesłanki, tj. że jest przedsięwzięciem, które można zaliczyć do działań o znaczeniu lokalnym, ponadlokalnym, krajowym czy metropolitalnym (ma na celu urzeczywistnienie interesu publicznego, istotnego dla zbiorowości).

Nie budzi wątpliwości Sądu, że co do zasady, uzbrojenie terenu w sieć kanalizacji sanitarnej niewątpliwie może służyć lokalnej zbiorowości. Organ musi jednak poczynić konkretne ustalenia i rozważania, jakiej to zbiorowości ma służyć ww. inwestycja.

Publiczny charakter celu związany jest z powszechnym korzystaniem z jakiegoś dobra, przedmiotu, urządzenia itp. albo z korzystaniem z nich dla dobra powszechnego, przy czym powszechność oznacza dużą liczbę osób przebywających lub zamieszkujących na danym terytorium (wszystkich lub większość). Publiczny może też oznaczać dostępny dla dużej liczby (wszystkich lub większości) wspomnianych osób. Tak więc jeśli ma to być interes danej społeczności, to organ winien to ustalić na podstawie zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego, do czego zobowiązuje go art. 77 § 1 K.p.a..

Aby zatem dokonać prawidłowej oceny, czy w przedmiotowym wypadku, planowane przedsięwzięcie jest działaniem o znaczeniu lokalnym (gminnym), organ zobligowany był do ustalenia, czy otoczenie terenu inwestycji zawiera infrastrukturę w zakresie sieci kanalizacji sanitarnej i jaki jest rzeczywisty krąg potencjalnych beneficjentów. Było to dodatkowo istotne, ponieważ z zarzutów skargi oraz powołanych w niej dokumentów wynika, że otoczenie terenu inwestycji zawiera infrastrukturę sieci kanalizacji sanitarnej.

Należy tu stwierdzić, że organ I instancji prawidłowo ustalił, w oparciu o stanowisko inwestora, że dla wnioskowanej inwestycji celem publicznym jest możliwość odprowadzenia ścieków sanitarnych z obszarów położonych powyżej planowanej inwestycji - nie posiadających systemu odprowadzenia ścieków sanitarnych.

Planowana długość dobudowanej sieci kanalizacji wynosi ok. 200 - 220 m, o średnicy 30-25 cm. Te parametry techniczne świadczą o potencjalnej możliwości dokonywania większej ilości przyłączy w przyszłości.

Trafnie organ stwierdził, że zgodnie z przedstawionym we wniosku zamierzeniem inwestycyjnym, planowana budowa kanalizacji sanitarnej jest działaniem lokalnym, technicznie koniecznym do realizacji celu publicznego. Na podstawie analizy wysokościowej i analiz możliwości zastosowania rozwiązań poprawnie technicznych można bowiem określić potencjalny krąg podmiotów, którym może służyć ta inwestycja. Jest to obszar położony po wschodniej stronie działki nr [...] obr. [...] ewidencyjna Ś. (nie tylko bezpośrednio przyległych do działki drogowej [....]).

Realizacja zamierzenia inwestycyjnego pozwoli w przyszłości na rozbudowę miejskiej sieci kanalizacji sanitarnej w układzie grawitacyjnym, bez konieczności zastosowania układów ciśnieniowych daleko bardziej ingerujących w środowisko.

W wyżej wskazanych analizach wzięto pod uwagę m.in. warunki terenowe, wielkość zlewni i przepustowość kolektorów.

Słusznie organ wskazał, że po wykonaniu wnioskowanego fragmentu sieci kanalizacji sanitarnej, będzie on służyć nie tylko do zasilania zabudowy planowanej na działkach nr [...] ,[...] obr.[...], ale także do zasilania wszystkich potencjalnych odbiorców odprowadzenia ścieków w tym obszarze, o ile przedsiębiorstwo wodociągowo-kanalizacyjne uzna, że istnieją ku temu techniczne i ekonomiczne warunki.

Rację ma strona skarżąca, że zbiorowość, której miałaby służyć inwestycja, została określona nieprecyzyjnie jako obszar położony po wschodniej stronę działki nr [...] , bez wskazania konkretnych podmiotów będących właścicielami (użytkownikami) tych gruntów. Taki opis nieruchomości, których właściciele i użytkownicy mogą być beneficjentami inwestycji, który uzasadniałby lokalne jej znaczenie, jest bez wątpienia uchybieniem. Uchybienie to jednak w specyficznych i konkretnych okolicznościach niniejszej sprawy nie ma istotnego wpływu na jej wynik. Nieprecyzyjność opisu jest w pewnym stopniu związana z potencjalnym, przyszłym i nieokreślnym charakterem dodatkowych przyłączy, czy dalszej rozbudowy sieci.

Odnosząc się do zarzutów strony skarżącej należy wskazać, że kwestia należytego utrzymania sieci kanalizacji na osiedlu przy ul. [...] leży poza granicami niniejszej sprawy. Trafnie wskazał organ, że modernizacja istniejącej sieci kanalizacji sanitarnej na terenie zarządzanym przez Spółdzielnię Mieszkaniową [...] może być przeprowadzona przez zarządcę sieci, tj. [...] S.A. w K. , jako przedsiębiorstwo wodociągowo-kanalizacyjne odpowiedzialne za system oprowadzenia ścieków na terenie miasta K.

Stwierdzenie, że w pierwszej kolejności inwestor powinien w swoich zamierzeniach inwestycyjnych zmodernizować sieć kanalizacji istniejącą na terenie zarządzanym przez Spółdzielnię, tj. osiedlu ul. [...] (działki nr [...] ,[...] ), do której zamierza dołączyć kolejny fragment sieci, może być potencjalnie prawdziwe, ale brak jest podstawy prawnej do uwzględnienia tej kwestii w sprawie o ustalenie lokalizacji inwestycji celu publicznego.

Podnoszona przez stronę skarżącą okoliczność, że wszyscy właściciele sąsiednich nieruchomości mają już rozwiązaną kwestię kanalizacji, nie została przez nią wykazana.

Z kolei fakt, że deweloper budujący budynki mieszkalne na działkach nr [...] ,[...] obr. [...] uzyskał w pozwoleniu na budowę z 4 lutego 2015 r. znak [...] zgodę na przyłączenie kanalizacji sanitarnej do sieci biegnącej w ulicy [...], nie ma w niniejszej sprawie żadnego znaczenia, zatem zarzut w tej materii nie mógł odnieść zamierzonego skutku.

Słusznie wskazał organ odwoławczy, że potencjalne zaburzenie funkcjonowania kanalizacji sanitarnej na osiedlu ul. [...] weryfikowane będzie na etapie uzyskiwania pozwolenia na budowę i nie stanowi przedmiotu postępowania w przedmiocie określenia warunków zabudowy i zagospodarowania terenu w ramach decyzji ustalającej lokalizację inwestycji celu publicznego.

Należy także wskazać, że zgoda lub jej brak użytkownika wieczystego nieruchomości, na której ma być realizowana inwestycja celu publicznego, nie ma doniosłości prawnej i nie wpływa na możliwość wydania decyzji w tym przedmiocie.

Sąd podziela również wywody organu dotyczące ustalenia kręgu stron postępowania wynikające z ustawy z dnia 15 grudnia 2000 r. o spółdzielniach mieszkaniowych (Dz.U. z 2013 r., poz. 1222).

Mając powyższe na uwadze należy stwierdzić, że skarga nie zasługiwała na uwzględnienie, a Sąd, dokonując kontroli legalności zaskarżonej decyzji, nie dostrzegł uchybień uzasadniających wyeliminowanie jej z obrotu prawnego. Organy prowadzące postępowanie wystarczająco prawidłowo ustaliły stan faktyczny i prawny sprawy oraz dokonały właściwej wykładni przepisów prawa.

Organy ustaliły, że w sąsiedztwie planowanej inwestycji istnieje sieć kanalizacji sanitarnej, określiły również potencjalny krąg podmiotów, którym może służyć planowane zamierzenie inwestycyjne, wypełniając wytyczne Sądu zawarte w wyroku uchylającym poprzednie decyzje, czyniąc zadość art. 153 P.p.s.a..

Sąd uchyla zaskarżoną decyzję na podstawie art. 145 P.p.s.a. tylko w razie zaistnienia istotnych wad w przeprowadzonym postępowaniu, jeżeli mogły one mieć wpływ na wynik sprawy lub w razie naruszenia przepisów prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy. W rozpatrywanej sprawie Sąd nie stwierdził takich wad i uchybień, dlatego orzekł jak w sentencji, na podstawie art. 151 P.p.s.a..