Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt II SAB/Wa 442/23
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2024-01-29 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6480
658
Hasła tematyczne: Dostęp do informacji publicznej
Skarżony organ: Prezes Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. art. 1 ust. 1, 4 ust. 1 pkt 1, 10 ust. 1, 13, 14, 15, 16 ust. 1
journal: Dz.U. 2022 poz 902
law: Ustawa z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej - t.j.
article: art. art. 234, 236
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Łukasz Krzycki, Sędzia WSA Izabela Głowacka-Klimas (spr.), Asesor WSA Mateusz Rogala, po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 29 stycznia 2024 r. sprawy ze skargi J. M. na bezczynność Prezesa Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w W. w przedmiocie rozpoznania wniosku z dnia [...] maja 2023 r. o udostępnienie informacji publicznej oddala skargę


UZASADNIENIE

J. M. (dalej: wnioskodawca, skarżący) wnioskiem z [...] maja 2023 r. zwrócił się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie

o udzielenie informacji publicznej poprzez udostępnienie wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wydanego w sprawie o sygn. akt VI SA/Wa 2482/22 wraz z uzasadnieniem.

Pismem z [...] maja 2023 r., nr [...], przesłanym wnioskodawcy

za pośrednictwem poczty elektronicznej, Zastępca Przewodniczącej Wydziału Informacji Sądowej poinformowała wnioskodawcę, że orzeczenie powyższe zarządzeniem z [...] marca 2023 r. zostało wyłączone z publikacji w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych oraz, że może on otrzymać kopie żądanych dokumentów po usunięciu z ich treści danych osobowych lub innych danych objętych tajemnicą prawnie chronioną i uiszczeniu opłaty w wysokości 84 złotych.

W odpowiedzi na powyższe pismo wnioskodawca w e-mailu z [...] maja 2023 r. wskazał, że oczekuje na przekazanie kopii dokumentów w wersji elektronicznej a nie papierowej.

W wiadomości zwrotnej pracownik Wydziału Informacji Sądowej WSA

w Warszawie, poinformował wnioskodawcę, że opłata pobierana jest niezależnie od sposobu udostępnienia dokumentu.

Pismem z [...] maja 2023 r. (przesłanym e-mailem) wnioskodawca poinformował, że nie zgadza się z przedstawioną przez sąd interpretacją przepisów, na podstawie których naliczono opłatę za wydanie wnioskowanego dokumentu

i wniósł o wydanie go nieodpłatnie. Stwierdził w szczególności, że dokonana przez sąd interpretacja stoi w oczywistej sprzeczności z intencją ustawodawcy wyrażoną

w uzasadnieniu do projektu rozporządzenia w sprawie opłat.

W odpowiedzi na stanowisko wnioskodawcy Zastępca Przewodniczącej Wydziału Informacji Sądowej poinformowała pismem z [...] maja 2023 r.,

[...], że podtrzymuje dotychczasowe stanowisko w sprawie, podkreślając, że wydanie wnioskowanego dokumentu może nastąpić jedynie po uiszczeniu określonej opłaty.

Wskazano, że zgodnie z art. 1 ust. 2 ustawy 6 września 2001 r. o dostępie

do informacji publicznej (Dz.U. z 2022 r. poz. 902) przepisy tej ustawy nie naruszają przepisów innych ustaw, określających odmienne zasady i tryb dostępu do informacji będących informacjami publicznymi. Tak więc w przypadku udostępniania kopii wyroku z uzasadnieniem z akt sprawy znajdują zastosowanie przepisy rozporządzenia Rady Ministrów z 3 czerwca 2019 r. w sprawie wysokości opłat kancelaryjnych pobieranych w sprawach sądowoadministracyjnych (por. dostępne

w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych orzeczenie NSA w sprawie

o sygn. akt I OSK 2860/16). Podkreślono, że przesłanie wnioskodawcy żądanego orzeczenia pocztą elektroniczną w formie skanu nie zwalnia go od obowiązku uiszczenia należnej opłaty za uzyskaną postać dokumentu. W dalszym ciągu udostępnieniu podlega bowiem kopia, którą należy najpierw pozyskać z akt sprawy, dokonać anonimizacji danych podlegających ochronie, a dopiero później przygotować do udostępnienia w sposób wskazany we wniosku (wersja elektroniczna - skan).

Jednocześnie zwrócono uwagę, że § 1 ust. 6 rozporządzenia Rady Ministrów z 3 czerwca 2019 r. w sprawie wysokości opłat kancelaryjnych pobieranych

w sprawach sądowoadministracyjnych dotyczy udostępnienia dokumentów, ich kopii lub wydruków. Zgodnie natomiast z pkt 2 ust. 6 tego przepisu za wydanie dokumentów i ich kopii lub wydruków, o których mowa w ust. 2, czyli za kopie

i wydruki dokumentów z akt sprawy sądowoadministracyjnej wydawanych na wniosek, jeżeli dokument, jego kopia lub wydruk mogą być wydane po usunięciu

z ich treści danych osobowych lub innych danych objętych tajemnicą prawnie chronioną, opłatę kancelaryjną pobiera się w kwocie 3 złotych za stronę kopii lub wydruku. Wyjaśniono, że powołany przez wnioskodawcę przepis § 1 ust. 3 oraz

ust. 6 pkt 3 powyższego rozporządzenia dotyczy natomiast opłaty za wydanie wydruków dokumentów wniesionych do akt sprawy przez strony postępowania

w formie dokumentów elektronicznych. Wobec powyższego udostępnienie wersji elektronicznej żądanego wyroku z uzasadnieniem może nastąpić po uiszczeniu stosownej opłaty.

W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie

na bezczynność w przedmiocie rozpatrzenia wniosku o udostępnienie informacji publicznej z [...] maja 2023 r. skarżący zarzucił Prezesowi WSA w Warszawie naruszenie art. 13 ust. 1 oraz art. 14 ust. 1 ustawy z dnia 6 września 2001 r.

o dostępie do informacji publicznej i wniósł o:

1) zobowiązanie organu do udzielenia informacji publicznej zgodnie z wnioskiem z [...] maja 2023 r., najpóźniej w terminie 7 dni od daty wydania prawomocnego wyroku,

2) zasądzenie na rzecz skarżącego kwoty pieniężnej w wysokości 1.000 złotych;

3) zasądzenie kosztów postępowania procesowego według norm przepisanych.

Jak stwierdził skarżący, w prowadzonej korespondencji przedstawił stanowisko, zgodnie z którym brak jest podstaw do żądania opłaty kancelaryjnej albowiem rozporządzenie Rady Ministrów w sprawie wysokości opłat kancelaryjnych pobieranych w sprawach sądowoadministracyjnych nie ma zastosowania w niniejszej sprawie, bowiem zostało wydane na podstawie ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (p.p.s.a.), a nie do ustawy o dostępie do informacji publicznej.

Skarżący przywołał wyrok NSA z dnia 14 października 2022 r., sygn. akt

III OSK 5212/21, zgodnie z którym "udostępnienie żądanej informacji publicznej nie jest uzależnione od uprzedniego uiszczenia naliczonej przez organ opłaty kancelaryjnej. Z treści art. 15 ust. 1 u.d.i.p. wynika, że podmiot obowiązany do udostępnienia informacji może pobrać od wnioskodawcy opłatę w wysokości odpowiadającej kosztom jej udostępnienia".

Podkreślił, że wyrok ten zapadł w sprawie przeciwko Prezesowi WSA, zatem żądanie opłaty kancelaryjnej jest nie tylko nieuzasadnione, lecz również rażąco narusza zasadę demokratycznego państwa prawnego, bowiem WSA w dalszym ciągu nie przestrzega, jak uznał skarżący, obowiązującego prawa. Do dnia złożenia niniejszej skargi nie udzielił wnioskowanej informacji publicznej i co za tym idzie, pozostaje w bezczynności w przedmiocie rozpoznania wniosku z [...] maja 2023 r.

Zdaniem skarżącego spełnione zostały przesłanki, o których mowa w art. 149 § 2 p.p.s.a., ponieważ WSA nie udzielił informacji publicznej we wskazanym

w ustawie o dostępie do informacji publicznej terminie oraz formie. Zatem skarga oraz wniosek o zasądzenie na rzecz skarżącego kwoty pieniężnej w wysokości 1.000 złotych są usprawiedliwione i zasadne, "albowiem gdyby organ prawidłowo wypełniał swoje ustawowe obowiązki, wówczas przedmiotowa sprawa nie trafiłaby

do rozpatrzenia przed tutejszy Sąd."

W opinii skarżącego sąd powinien uwzględniać czynnik zniechęcający organy do uczestniczenia w sporach sądowych, a to może zostać zrealizowane również poprzez zasądzanie obywatelom kwot pieniężnych tytułem zadośćuczynienia

za bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania.

W związku z powyższym skarżący uznał, że skarga jest zasadna.

W odpowiedzi na skargę Prezes WSA w Warszawie wniósł o jej oddalenie

w całości.

Prezes WSA wyjaśnił, że powszechność prawa dostępu do informacji publicznej znajduje potwierdzenie w regulacji ustawy z dnia 6 września 2001 r.

o dostępie do informacji publicznej. Wskazano w niej, że każdemu przysługuje,

z zastrzeżeniem art. 5, prawo dostępu do informacji publicznej, a od osoby wykonującej prawo do informacji publicznej nie wolno żądać wykazania interesu prawnego lub faktycznego (art. 2 u.d.i.p.). Z powszechnym charakterem dostępu

do informacji publicznej bezpośrednio koresponduje unormowanie, według którego dostęp do informacji publicznej jest bezpłatny (art. 7 ust. 2 u.d.i.p.). Ustawodawca jednak nie przyjął bezwyjątkowej zasady bezpłatnego dostępu do informacji publicznej. Przepis art. 7 ust. 2 u.d.i.p. stanowi bowiem, że dostęp do informacji publicznej jest bezpłatny, z zastrzeżeniem art. 15, a według art. 1 ust. 2 u.d.i.p. przepisy ustawy nie naruszają przepisów innych ustaw określających odmienne zasady i tryb dostępu do informacji będących informacjami publicznymi. Odpowiedź na pytanie, czy w konkretnym stanie faktycznym dostęp do informacji publicznej jest bezpłatny, wymaga zatem ustalenia, czy nie występują sytuacje określone

w przepisach art. 1 ust. 2 oraz art. 15 u.d.i.p..

Z treści art. 1 ust. 2 u.d.i.p. wynika, że ustawa (u.d.i.p.) nie jest jedynym aktem normatywnym regulującym zasady realizacji konstytucyjnego prawa do informacji, gdyż przepis ten stanowi, że przepisy tej ustawy nie naruszają innych ustaw, określających odmienne zasady i tryb dostępu do informacji będących informacjami publicznymi. Do odmiennych zasad dostępu do informacji publicznej zaliczyć należy zasady dotyczące opłat związanych z udostępnieniem informacji. Konieczne jest zatem każdorazowe, dokładne badanie treści złożonego wniosku pod kątem m.in. zasad dostępu wnioskodawcy do żądanej informacji w oparciu o inne ustawy, które wobec brzmienia art. 1 ust. 2 u.d.i.p. mają pierwszeństwo w zastosowaniu

w przypadku kolizji z ogólnymi zasadami dostępu do informacji określonymi w u.d.i.p. Odrębna regulacja dotyczy tego, co wyraźnie wskazuje ustawa szczególna, tam zaś gdzie sprawa uregulowana jest jedynie częściowo lub w ogóle nie jest uregulowana w ustawie szczególnej, zastosowanie znajdą przepisy u.d.i.p. (por. uchwała NSA

z dnia 9 grudnia 2013 r. I OPS 8/13).

Dalej organ wskazał, że zasady dostępu do dokumentów znajdujących się

w zbiorach sądowych w zakresie odpłatności za uzyskanie kopii tych dokumentów reguluje ustawa p.p.s.a., a zatem to ta właśnie ustawa, a nie u.d.i.p., miała zastosowanie w realiach niniejszej sprawy, tj. w zakresie ustalenia podstaw żądania opłat i ich wysokości.

Organ przypomniał, że w uzasadnieniu skargi skarżący powołał się

na rozporządzenie Rady Ministrów w sprawie wysokości opłat pobieranych

w sprawach sądowoadministracyjnych, które w jego ocenie nie ma zastosowania

w sprawie, bowiem rozporządzenie wydano na podstawie p.p.s.a. a nie u.d.i.p..

Prezes WSA wskazał, że opłata kancelaryjna wyliczona przez Sąd

na podstawie art. 234 p.p.s.a. nie jest opłatą za informację, czy jej udzielenie, lecz za udostępnienie określonego dokumentu stanowiącego nośnik informacji. Wnioskowanie w trybie u.d.i.p. o udostępnienie informacji publicznej przez udostępnienie dokumentu ze zbioru sądowego zawierającego taką informację nie może wykluczać zastosowania przepisów regulujących w sposób odmienny

od u.d.i.p. zasady dostępu do dokumentów gromadzonych przez sąd administracyjny. Skoro ustawodawca uregulował w sposób szczególny - w zakresie opłat - zasady dostępu do dokumentów znajdujących się w zbiorach gromadzonych

i prowadzonych w sądzie administracyjnym, przewidując opłatę kancelaryjną od tych dokumentów, to okoliczność, że objęte wnioskiem dokumenty są nośnikami informacji publicznej nie uzasadnia - w świetle art. 1 ust. 2 u.d.i.p. - twierdzenia, że zasady odpłatności wynikające z p.p.s.a. nie mają zastosowania w przypadku wnioskowania o udostępnienie takich właśnie dokumentów. Mając na uwadze założenie o spójności systemowej przepisów prawa, nie można w procesach wykładni zakładać, że przepisy u.d.i.p. oraz przepisy ustaw ustanawiających szczególne zasady dostępu do informacji publicznej (w tym przypadku w zakresie opłat za udostępnienie dokumentu) mogą wzajemnie wykluczać się. Zdaniem Prezesa WSA, jeżeli zatem określony podmiot zgłasza żądanie wydania kopii dokumentu sądowego, także wtedy, gdy powołuje się na przepisy u.d.i.p., zastosowanie znajdą przepisy dotyczące obowiązku poniesienia, w przypadku dokumentu znajdującego się w zbiorach sądu administracyjnego, opłaty kancelaryjnej.

Zgodnie z art. 15 ust. 1 u.d.i.p., jeżeli w wyniku udostępnienia informacji publicznej na wniosek, o którym mowa w art. 10 ust. 1, podmiot obowiązany do udostępnienia ma ponieść dodatkowe koszty związane ze wskazanym we wniosku sposobem udostępnienia lub koniecznością przekształcenia informacji w formę wskazaną we wniosku, podmiot ten może pobrać od wnioskodawcy opłatę

w wysokości odpowiadającej tym kosztom. Jak podał Prezes WSA, skarżący wnioskował o udostępnienie skanów a nie kserokopii dokumentów, jednak udostępnienie tych dokumentów w formie skanu wymagało uprzednio wykonania ich kserokopii oraz dokonania anonimizacji danych prawnie chronionych. W związku

z powyższym skarżący został poinformowany o konieczności uiszczenia stosownej opłaty.

W konkluzji Prezes WSA stwierdził, że obowiązek uiszczenia opłaty kancelaryjnej za wydanie dokumentu (jego skanu) ze zbiorów gromadzonych

w sądzie wynika z art. 234 p.p.s.a. oraz przepisów wykonawczych do tej ustawy, czyli w tym wypadku § 3 w zw. z § 1 ust. 6 pkt 2 i § 1 ust. 7 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 3 czerwca 2019 r. w sprawie wysokości opłat kancelaryjnych pobieranych w sprawach sądowoadministracyjnych.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. z 2022 r. poz. 2492 ze zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym – w świetle art. 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo

o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2023 r. poz. 1634 ze zm. - dalej: "p.p.s.a.") – kontrola ta odbywa się na zasadach określonych w przepisach tej ustawy. Na podstawie art. 119 pkt 4) i art. 120 p.p.s.a., sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym, jeżeli przedmiotem skargi jest bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania. W trybie uproszczonym sąd rozpoznaje sprawę na posiedzeniu niejawnym w składzie trzech sędziów. Zgodnie z art. 3 § 2 pkt 8) p.p.s.a., kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje m.in. orzekanie w sprawach skarg na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4 lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a.

W rozpoznawanej sprawie, z uwagi na przedmiot zaskarżenia, należy mieć na względzie przede wszystkim przepisy ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie

do informacji publicznej (która kształtuje prawo do informacji publicznej, a także określa zasady i tryb jej udostępniania - art. 1-2 u.d.i.p.).

Ustawa o dostępie do informacji publicznej, będąca rozwinięciem konstytucyjnego prawa do informacji publicznej, reguluje zasady i tryb dostępu do informacji, mających walor informacji publicznych, wskazuje, w jakich przypadkach dostęp do informacji publicznej podlega ograniczeniu i kiedy żądane przez wnioskodawcę informacje nie mogą zostać udostępnione. Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej w art. 61 ust. 1 stanowi, że obywatel ma prawo do uzyskiwania informacji o działalności organów władzy publicznej oraz osób pełniących funkcje publiczne. Prawo to obejmuje również uzyskiwanie informacji

o działalności organów samorządu gospodarczego i zawodowego, a także innych osób oraz jednostek organizacyjnych w zakresie, w jakim wykonują one zadania władzy publicznej i gospodarują mieniem komunalnym lub majątkiem Skarbu Państwa. Prawo do uzyskiwania informacji obejmuje dostęp do dokumentów oraz wstęp na posiedzenia kolegialnych organów władzy publicznej pochodzących

z powszechnych wyborów, z możliwością rejestracji dźwięku lub obrazu (art. 61 ust. 2 Konstytucji RP). Ograniczenie prawa, o którym mowa w art. 61 ust. 1 i 2 Konstytucji RP, może nastąpić wyłącznie ze względu na określone w ustawach ochronę wolności i praw innych osób i podmiotów gospodarczych oraz ochronę porządku publicznego, bezpieczeństwa lub ważnego interesu gospodarczego państwa (art. 61 ust. 3).

Kognicja wojewódzkich sądów administracyjnych do rozpoznania skarg

na bezczynność w takich sprawach wynika z art. 3 § 2 pkt 8) p.p.s.a., zaś potwierdza ją dodatkowo brzmienie art. 21 u.d.i.p..

Przepis art. 149 § 1 p.p.s.a. stanowi, iż sąd, uwzględniając skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organy w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 1 - 4: (1) zobowiązuje organ do wydania w określonym terminie aktu, interpretacji albo do dokonania czynności, (2) zobowiązuje organ do stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa, (3) stwierdza, że organ dopuścił się bezczynności lub przewlekłego prowadzenia postępowania. Jednocześnie, sąd stwierdza, czy bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organ miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa (vide: art. 149 § 1a p.p.s.a.). Ponadto, w przypadku, o którym mowa w § 1 pkt 1 i 2, sąd może orzec o istnieniu lub nieistnieniu uprawnienia lub obowiązku, jeżeli pozwala na to charakter sprawy oraz niebudzące uzasadnionych wątpliwości okoliczności jej stanu faktycznego i prawnego (art. 149 § 1b p.p.s.a.).

Z kolei, jak stanowi przepis art. 149 § 2 p.p.s.a., w przypadku, o którym mowa w § 1, sąd może ponadto orzec z urzędu albo na wniosek strony o wymierzeniu organowi grzywny w wysokości określonej w art. 154 § 6 lub przyznać od organu na rzecz skarżącego sumę pieniężną do wysokości połowy kwoty określonej w art. 154 § 6.

Należy zauważyć, że przepisy p.p.s.a. nie definiują pojęcia bezczynności.

W piśmiennictwie przyjmuje się jednak, że bezczynność organu administracji publicznej zachodzi wówczas, gdy w prawnie ustalonym terminie organ ten nie podjął żadnych czynności w sprawie lub wprawdzie prowadził postępowanie, ale - mimo istnienia ustawowego obowiązku - nie zakończył go wydaniem w terminie decyzji, postanowienia lub też innego aktu lub nie podjął stosownej czynności. Jednocześnie, podnosi się w doktrynie, że stan "bezczynności organu" od "przewlekłego prowadzenia postępowania przez organ" różni się tym, że o ile w pierwszym przypadku dochodzi do przekroczenia terminu załatwienia sprawy poprzez to, iż organ zasadniczo nie podejmuje żadnych istotnych czynności zmierzających do rozstrzygnięcia sprawy, o tyle w drugim przypadku organ nie podejmuje skutecznych działań na podstawie przepisów k.p.a., przez co nie dochodzi do wydania rozstrzygnięcia.

Takie rozumienie pojęcia bezczynności potwierdza również orzecznictwo,

w którym stwierdza się, że jeżeli w toku postępowania administracyjnego organ podejmuje czynności mające na celu dokładne rozpoznanie sprawy w niezbędnym zakresie, to, choć nie wydał w przewidzianym terminie decyzji administracyjnej, nie można mu zarzucić bezczynności.

Na gruncie ustawy o dostępie do informacji publicznej bezczynność podmiotu obowiązanego do rozpoznania wniosku informacyjnego ma miejsce wówczas, gdy organ - będąc w posiadaniu żądanej informacji publicznej - nie podejmuje stosownej czynności materialno-technicznej w postaci udzielenia tej informacji (art. 10 ust. 1 u.d.i.p.), nie wydaje decyzji o odmowie jej udostępnienia (art. 16 ust. 1 u.d.i.p.), ewentualnie nie informuje wnioskodawcy, że w danej sprawie przysługuje inny tryb dostępu do wnioskowanej informacji publicznej (art. 1 ust. 2 u.d.i.p.).

Przyjmuje się, że bezczynność w zakresie udostępnienia informacji publicznej może przybrać jedną z czterech postaci:

1) podmiot zobowiązany do udzielenia informacji publicznej w ogóle nie odpowiada na wniosek strony skarżącej, a więc podmiot zobowiązany do podjęcia czynności materialno-technicznej w przedmiocie informacji publicznej, takiej czynności nie podejmuje i milczy wobec wniosku strony o udzielenie takiej informacji (por.m.in. wyrok WSA w Warszawie z dnia 27 maja 2008 r., sygn. akt II SAB/Wa 28/08);

2) podmiot zobowiązany do udzielenia informacji publicznej przekracza termin określony w art. 13 u.d.i.p., a więc nie podejmuje w terminie wskazanym w art. 13 cyt. ustawy stosownych czynności (tak również: m.in. wyrok WSA w Warszawie

z dnia 4 lutego 2013 r., sygn. akt II SAB/Wa 485/12);

3) podmiot zobowiązany udziela informacji, lecz dokonuje przedstawienia informacji innej, niż ta, na którą oczekuje wnioskodawca lub też informacji wymijającej, a więc zachodzi sytuacja, gdy wnioskodawcy zostaje formalnie udzielona informacja publiczna, ale nie dotyczy ona pytań zawartych we wniosku, a zatem odpowiedź

w ogóle nie dotyczy wniosku lub zawiera informacje niezwiązane z treścią wniosku;

4) podmiot zobowiązany udziela wprawdzie wnioskodawcy lakonicznej informacji, że nie dysponuje informacją publiczną, ale nie udowadnia swoich twierdzeń, a nawet nie uwiarygadnia, iż nie posiada żądanej informacji publicznej (tak również: m.in. wyrok NSA z dnia 27 marca 2012 r., sygn. akt I OSK 156/12).

Podkreślić należy, że w przypadku złożenia skargi na bezczynność w zakresie udostępnienia informacji publicznej, obowiązkiem Sądu jest w pierwszej kolejności zbadanie, czy sprawa mieści się w zakresie podmiotowym i przedmiotowym ustawy

o dostępie do informacji publicznej. Dopiero, bowiem stwierdzenie, że podmiot, do którego zwrócił się skarżący, był obowiązany do udzielenia informacji publicznej oraz że żądana przez skarżącego informacja miała charakter informacji publicznej,

w rozumieniu przepisów u.d.i.p., pozwala na dokonanie oceny, czy w konkretnej sprawie można skutecznie zarzucić wskazanemu podmiotowi bezczynność.

W świetle art. 4 ust. 1 u.d.i.p. do udostępniania informacji publicznej obowiązane są w szczególności organy władzy publicznej (art. 4 ust. 1 pkt 1 u.d.i.p.). Z dotychczasowego orzecznictwa wojewódzkich sądów administracyjnych wynika jednoznacznie, że w pojęciu organu władzy publicznej, określonym w art. 4 ust. 1

pkt 1 u.d.i.p., mieści się m. in. Prezes Sądu (por. np. wyrok WSA w Warszawie z dnia 25 maja 2004 r., sygn. akt II SAB/Wa 58/04), zaś wniosek o udostępnienie informacji publicznej kierowany do sędziego lub przewodniczącego wydziału znajdującego się w danej strukturze sądu należy traktować zawsze, jako wniosek do prezesa sądu przy przyjęciu domniemania przekazania pisma według właściwości (zob. np. postanowienie NSA z dnia 13 lutego 2003 r., sygn. akt II SAB/Wr 131/02, wyrok WSA z 25 stycznia 2021 r., sygn. akt II SAB/Wa 577/20). W tej sytuacji, uznać należy,

iż nie ulega wątpliwości, że Prezes Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego

w Warszawie jest podmiotem obowiązanym do udostępnienia informacji publicznej na podstawie art. 4 ust. 1 pkt 1 u.d.i.p..

Zgodnie z art. 1 ust. 1 u.d.i.p., każda informacja o sprawach publicznych stanowi informację publiczną, w rozumieniu cyt. ustawy i podlega udostępnieniu. Przepis art. 6 u.d.i.p. wymienia zaś kategorie informacji publicznej, które na mocy prawa podlegają udostępnieniu. Wyliczenie to ma jedynie charakter przykładowy, co prowadzi do wniosku, że - co do zasady - wszystko, co wiąże się bezpośrednio

z funkcjonowaniem i trybem działania podmiotów, o których mowa w art. 4 ust. 1 u.d.i.p., stanowi informację publiczną. Informacja publiczna dotyczy sfery faktów. Jest nią treść dokumentów wytworzonych przez organy władzy publicznej i podmioty niebędące organami administracji publicznej, treść wystąpień, opinii i ocen przez niedokonywanych, niezależnie, do jakiego podmiotu są one kierowane i jakiej sprawy dotyczą. Informację publiczną stanowi, więc treść wszelkiego rodzaju dokumentów odnoszących się do organu władzy publicznej, związanych z nim bądź w jakikolwiek sposób dotyczących go. Są nią zarówno treści dokumentów bezpośrednio przez organ wytworzonych, jak i te, których używa się przy realizacji przewidzianych prawem zadań (także te, które tylko w części go dotyczą), nawet, gdy nie pochodzą wprost od niego. W dotychczasowym orzecznictwie sądów administracyjnych przyjmuje się szerokie rozumienie pojęcia informacji publicznej. Definiuje się ją, jako każdą wiadomość wytworzoną przez władze publiczne oraz osoby pełniące funkcje publiczne, a także inne podmioty, które realizują zadania publiczne bądź gospodarują mieniem komunalnym lub majątkiem Skarbu Państwa w zakresie swoich kompetencji. Podkreśla się jednocześnie, że taki charakter ma również wiadomość niewytworzona przez podmioty publiczne, lecz odnosząca się do tych podmiotów, o ile dotyczy faktów i danych. Reasumując wyrok Sądu wraz

z uzasadnieniem stanowi informację publiczną.

Zgodnie z art. 13 u.d.i.p., udostępnianie informacji publicznej na wniosek następuje bez zbędnej zwłoki, nie później jednak niż w terminie 14 dni od dnia złożenia wniosku, z zastrzeżeniem ust. 2 i art. 15 ust. 2. Jeżeli informacja publiczna nie może być udostępniona w terminie określonym w ust. 1, podmiot obowiązany

do jej udostępnienia powiadamia w tym terminie o powodach opóźnienia oraz

o terminie, w jakim udostępni informację, nie dłuższym jednak niż 2 miesiące od dnia złożenia wniosku.

Natomiast art. 14 u.d.i.p. stanowi, że udostępnianie informacji publicznej na wniosek następuje w sposób i w formie zgodnych z wnioskiem, chyba że środki techniczne, którymi dysponuje podmiot obowiązany do udostępnienia, nie umożliwiają udostępnienia informacji w sposób i w formie określonych we wniosku. Jeżeli informacja publiczna nie może być udostępniona w sposób lub w formie określonych we wniosku, podmiot obowiązany do udostępnienia powiadamia pisemnie wnioskodawcę o przyczynach braku możliwości udostępnienia informacji zgodnie z wnioskiem i wskazuje, w jaki sposób lub w jakiej formie informacja może być udostępniona niezwłocznie. W takim przypadku, jeżeli w terminie 14 dni od powiadomienia wnioskodawca nie złoży wniosku o udostępnienie informacji

w sposób lub w formie wskazanych w powiadomieniu, postępowanie o udostępnienie informacji umarza się.

Zgodnie z art. 15 u.d.i.p., jeżeli w wyniku udostępnienia informacji publicznej na wniosek, o którym mowa w art. 10 ust.1, podmiot obowiązany do udostępnienia ma ponieść dodatkowe koszty związane ze wskazanym we wniosku sposobem udostępnienia lub koniecznością przekształcenia informacji w formę wskazaną we wniosku, podmiot ten może pobrać od wnioskodawcy opłatę w wysokości odpowiadającej tym kosztom. Podmiot, o którym mowa w ust. 1, w terminie 14 dni

od dnia złożenia wniosku, powiadomi wnioskodawcę o wysokości opłaty. Udostępnienie informacji zgodnie z wnioskiem następuje po upływie 14 dni od dnia powiadomienia wnioskodawcy, chyba że wnioskodawca dokona w tym terminie zmiany wniosku w zakresie sposobu lub formy udostępnienia informacji albo wycofa wniosek.

Jak wynika z treści art. 13 ust. 1 u.d.i.p. ustawodawca przyjął zasadę bezzwłocznego załatwiania spraw dotyczących udostępnienia informacji publicznej. "Bezzwłocznie" nie oznacza, że każda sprawa dotycząca udostępnienia informacji publicznej ma być załatwiona "natychmiast", a jedynie w taki sposób, by w jej rozpatrzeniu nie wystąpiła nieuzasadniona zwłoka. U.d.i.p. nie precyzuje formy,

w jakiej następuje udostępnienie informacji publicznej na wniosek, odpowiedź pisemna wystosowana do wnioskodawcy musi być uznana na jej gruncie za dopuszczalną i wystarczającą z punktu oceny, czy organ pozostaje w bezczynności. Stwierdzić należy, że udzielenie informacji w trybie u.d.i.p. to zespół określonych czynności materialno – technicznych, czyli forma tzw. faktycznego działania.

Niezależnie od treści i formy udzielonej odpowiedzi podkreślić należy, że jakikolwiek przejaw działania ze strony organu w sprawie udostępnienia informacji publicznej wyklucza zarzut bezczynności.

Odpowiedź, której organ udzieli skarżącemu w przedmiotowej sprawie, wyklucza ustalenie, że pozostaje on w bezczynności w zakresie udostępnienia informacji publicznej. Skarżący złożył wniosek o udzielenie informacji [...] maja

2023 r., [...] maja 2023 r. został poinformowany o konieczności uiszczenia opłaty

w wysokości 84 złotych, opłata ta była związana z koniecznością usunięcia danych osobowych oraz innych danych objętych tajemnicą prawnie chronioną. [...] maja

2023 r. skarżący wskazał, że oczekuje na przekazanie danych w wersji elektronicznej. W odpowiedzi na powyższe organ wskazał, że opłata pobierana jest niezależnie od sposobu udostępnienia dokumentu. Pismem z [...] maja 2023 r. (przesłanym e-mailem) wnioskodawca poinformował, że nie zgadza się

z przedstawioną przez sąd interpretacją przepisów, na podstawie których naliczono opłatę za wydanie wnioskowanego dokumentu i wniósł o wydanie go nieodpłatnie. Stwierdził w szczególności, że dokonana przez sąd interpretacja stoi w oczywistej sprzeczności z intencją ustawodawcy wyrażoną w uzasadnieniu do projektu rozporządzenia w sprawie opłat.

W odpowiedzi na stanowisko wnioskodawcy Zastępca Przewodniczącej Wydziału Informacji Sądowej poinformowała pismem z [...] maja 2023 r.,

[...], że podtrzymuje dotychczasowe stanowisko w sprawie, podkreślając, że wydanie wnioskowanego dokumentu może nastąpić jedynie

po uiszczeniu określonej opłaty.

W ocenie Sądu należy odróżnić "milczenie" organu – Prezesa WSA

w Warszawie od sytuacji, w której Prezesa WSA w Warszawie odpowiada na wniosek o udostępnienie informacji publicznej, wskazując formę i sposób udostępnienia żądanych informacji. W takim przypadku odpowiedź organu na wniosek zainteresowanego podmiotu trzeba potraktować jako działanie mające na celu udzielenie informacji, wyłączające jego bezczynność, choć oczywiście takie stanowisko organu może nie satysfakcjonować zainteresowanego, który pomimo wezwania do uiszczenia opłaty, z czym wiązała się możliwość pozyskania informacji, takiej opłaty nie uiścił.

Użyte w art. 15 ust. 1 u.d.i.p. określenie "dodatkowe koszty" wskazuje, że nie chodzi o wszelkie koszty związane z żądaniem udostępnienia informacji publicznej.

Z treści tego przepisu wynika, że dopuszczalne jest obciążenie podmiotu zwracającego się o udostępnienie informacji publicznej jedynie "dodatkowymi kosztami" związanym ze sposobem jej udostępnienia lub koniecznością jej przekształcenia. Podmiot obowiązany do udostępnienia informacji publicznej, ustalając wnioskodawcy opłatę, obowiązany jest starannie rozważyć, czy

w konkretnym przypadku, w związku ze wskazanym we wniosku sposobem udostępnienia informacji lub koniecznością jej przekształcenia, należy obciążyć wnioskodawcę opłatą za udostępnienie informacji publicznej, a także wykazać, że

w wyniku udostępnienia informacji publicznej objętej wnioskiem poniósł dodatkowe koszty. Ponadto obowiązkiem organu jest skrupulatne wykazanie, w jaki sposób żądana opłata została wyliczona oraz jej wysokość odpowiada rzeczywistym poniesionym kosztom.

W ocenie Sądu, Prezes WSA w Warszawie dopełnił powyższych obowiązków

i działał w granicach, a w szczególności na podstawie przepisów, o których skarżący był informowany podczas prowadzonego postępowania administracyjnego.

Zgodnie z treścią art. 234 p.p.s.a., za kopie i wydruki dokumentów z akt sprawy sadowoadministracyjnej, wydawane na wniosek, pobiera się opłatę kancelaryjną.

Natomiast w myśl art. 236 p.p.s.a. Rada Ministrów określi, w drodze rozporządzenia, wysokość opłat kancelaryjnych. W rozporządzeniu należy uwzględnić, że opłatę pobiera się za każdą stronę wydanego dokumentu, wysokość opłaty za odpis orzeczenia z uzasadnieniem sporządzonego na wniosek nie może być wyższa niż dwieście złotych, a wysokość opłaty za wydruki dokumentów elektronicznych nie może przekraczać rzeczywistych kosztów ich tworzenia, oraz określić podwyższenie opłaty za wydanie dokumentu sporządzonego w języku obcym lub zawierającego tabelę. Delegacja zawarta w tym przepisie została wykonana rozporządzeniem Rady Ministrów z dnia 3 czerwca 2019 r. w sprawie wysokości opłat kancelaryjnych pobieranych w sprawach sądowoadministracyjnych (Dz.U. z 2019 r. poz. 1090). Żądana od skarżącego opłata została ustalona

na podstawie tego rozporządzenia - § 1 ust. 6 pkt 2 (28 stron, każda strona 3 zł co daje 84 zł). W związku z powyższym, skarga nie mogła zostać uwzględniona, gdyż Prezes WSA w Warszawie nie pozostawał w bezczynności, a podniesione w niej zarzuty naruszenia przepisów u.d.i.p. są niezasadne.

Skarga na podstawie art. 151 p.p.s.a podlegała przez Sąd oddaleniu.

-----------------------

10