Wyrok WSA we Wrocławiu, sygn. akt III SA/Wr 869/09
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu
Data orzeczenia: 2010-06-29 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6550
Hasła tematyczne: Środki unijne
Skarżony organ: Dyrektor Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa
Treść wyniku: *Uchylono zaskarżoną decyzję
Powołane przepisy: article: art. 1 ust. 1-2 , art. 3 ust. 1-3, art. 7 ust. 1 i 2
journal: Dz.U. 2008 nr 170 poz 1051
law: Ustawa z dnia 26 stycznia 2007 r. o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego - tekst jednolity
journal: Dz.U.UE.L 2003 nr 270 poz 1  art. 143b ust. 4 i 5
law: Rozporządzenie Rady (WE) nr 1782/2003 z dnia 29 września 2003 r. ustanawiające wspólne zasady dla systemów wsparcia bezpośredniego w  ramach wspólnej polityki rolnej i ustanawiające określone systemy wsparcia dla rolników oraz zmieniające rozporządzenia (EWG) nr 2019/93, (WE) nr  1452/2001, (WE) nr 1453/2001, (WE) nr 1454/2001, (WE) nr 1868/94, (WE) nr 1251/1999, (WE) nr 1254/1999, (WE) nr 1673/2000, (EWG) nr  2358/71 i (WE) nr 2529/2001
journal: Dz.U.UE.L 2004 nr 345 poz 1  art. 138 ust. 1
law: Rozporządzenie Komisji (WE) Nr 1973/2004 z dnia 29 października 2004 r.ustanawiające szczegółowe zasady stosowania rozporządzenia Rady  (WE) nr 1782/2003 w odniesieniu do systemów wsparcia przewidzianych w tytułach IV i IVa tego rozporządzenia oraz wykorzystania odłogowanych  gruntów do produkcji surowców
article: art. 83 ust. 6 pkt 4
journal: Dz.U. 2004 nr 92 poz 880
law: Ustawa z dnia 16 kwietnia 2004 r. o ochronie przyrody
article: par. 4 ust. 3
journal: Dz.U. 2007 nr 46 poz 306
law: ROZPORZĄDZENIE MINISTRA ROLNICTWA I ROZWOJU WSI z dnia 12 marca 2007 r. w sprawie minimalnych norm

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Bogumiła Kalinowska Sędziowie Sędzia WSA Marcin Miemiec Sędzia WSA Małgorzata Malinowska-Grakowicz (sprawozdawca) Protokolant Paulina Białkowska po rozpoznaniu w Wydziale III na rozprawie w dniu 29 czerwca 2010 r. sprawy ze skargi H. B. na decyzję Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa we W. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania jednolitej płatności obszarowej na [...] rok I. uchyla zaskarżoną decyzję; II. zasądza od Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa we W. na rzecz skarżącej H. B. kwotę [...] zł (słownie: [...] złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania; III. określa, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do dnia prawomocności wyroku.


UZASADNIENIE

Zaskarżoną decyzją nr [...] z dnia [...] r. Dyrektor Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa we W. na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (t. j. Dz. U z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 z późn. zm.), art. 10 ust. 2 ustawy z dnia 9 maja 2008 r. o Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa (Dz. U. nr 98, poz. 634 z późn. zm. oraz Nr 227, poz. 1505), art. 7 ust. 1, art. 19 ust. 3 ustawy z dnia 26 stycznia 2007 r. o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego (t. j. Dz. U. z 2008 r. Nr 170, poz. 1051 z późn. zm.) utrzymał w mocy decyzję Kierownika Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w Z. S. nr [...] z dnia [...] r. odmawiającą H. B. przyznania jednolitej płatności obszarowej na rok [...].

W uzasadnieniu ww. decyzji organ drugiej instancji wskazał, iż w dniu [...] r. Pani H. B. – dalej skarżąca, zwróciła się do Kierownika Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w Z. S. z wnioskiem o przyznanie płatności do gruntów rolnych oraz pomocy finansowej z tytułu wspierania gospodarowania na obszarach górskich i innych obszarach o niekorzystnych warunkach gospodarowania na rok [...]. W sekcji VI wniosku - "Oświadczenie o powierzchni działek ewidencyjnych", skarżąca wykazała 3 działki o numerach [...] (A), [...] (B), [...] (C) położone w województwie d., powiat z., gmina Z. S. W sekcji VII wniosku "Oświadczenia o sposobie wykorzystania działek rolnych" zadeklarowała 3 działki o numerach [...] (A), [...] (B), [...] (C) zgłoszone do jednolitej płatności obszarowej (JPO) – trwałe użytki zielone (TUZ) o łącznej powierzchni [...] ha.

W dniu [...] r. w związku z wykryciem nieprawidłowości podczas kontroli administracyjnej wniosku wezwano skarżącą – w trybie art. 50 § 1 k.p.a. – do złożenia wyjaśnień w sprawie. Wykonana kontrola wykazała bowiem, iż suma powierzchni działek rolnych położonych na działce ewidencyjnej nr [...] i działce nr [...] jest większa od sumarycznej powierzchni dopuszczalnych typów użytków uprawnionych do uzyskania jednolitej płatności obszarowej. Ponadto na podstawie wizualizacji działek wykonanych na bazie zdjęć lotniczych stwierdzono, iż przedmiotowe działki nie były utrzymane w dobrej kulturze rolnej na dzień [...] r.

W odpowiedzi na powyższe wezwanie w dniu [...] r. skarżąca złożyła "korektę wniosku", w której podtrzymała deklarację złożoną we wniosku obszarowym z dnia [...] r., dołączając przy tym pismo Starostwa Powiatowego z dnia [...] r. oraz decyzję Starosty Z. z dnia [...] r. w sprawie wyrażenia zgody na usunięcie drzew i krzewów z gruntu, stanowiącego działki ewidencyjne nr [...] oraz [...] będące w posiadaniu skarżącej.

W toku postępowania wyjaśniającego, w wyniku analizy dostępnych ortofotomap i dokonania pomiaru organ I instancji wykluczył z przyznania płatności działkę "C" o pow. [...] ha oraz pomniejszył powierzchnię działki rolnej "B" uprawnionej do przyznania płatności z [...] ha do [...] ha, z uwagi na brak utrzymania w dobrej kulturze rolnej ww. obszarów w dniu [...] r. Zgodnie z powołanymi ustaleniami, powierzchnia uprawniona do uzyskania płatności wynosiła [...] ha.

Decyzją nr [...] z dnia [...] r. Kierownik Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w Z. S. odmówił przyznania skarżącej jednolitej płatności obszarowej i nałożył sankcję w wysokości [...] zł, potrącanej z płatności do której rolnik jest uprawniony z tytułu wniosków składanych w ciągu 3 lat kalendarzowych następujących po roku kalendarzowym, w którym stwierdzono niezgodności. Odmowa przyznania płatności nastąpiła z powodu różnicy pomiędzy powierzchnią deklarowaną przez skarżącą we wniosku a powierzchnią stwierdzoną przez organ, która wynosiła [...] %. Organ pierwszej instancji wskazał na brzmienie art. 138 ust. 1 rozporządzenia Komisji (WE) nr 1973/2004 z dnia 29.10.2004 r. ustanawiającego szczegółowe zasady stosowania rozporządzenia Rady (WE) nr 1782/2003 w sprawie systemów wsparcia przewidzianych w tytułach IV i IVa tego rozporządzenia oraz wykorzystania gruntów zarezerwowanych do produkcji surowców (Dz. Urz. WE Nr L 345 z 20.11.2004 r. str. 1 ze zm.), który stanowi, iż jeżeli różnica między powierzchnią zadeklarowaną we wniosku , a powierzchnią stwierdzoną przekracza 50% powierzchni stwierdzonej, płatność zostaje odmówiona, a na rolnika nakłada się sankcje w wysokości przypadającej na różnicę między powierzchnią zadeklarowaną we wniosku a powierzchnia stwierdzoną, która będzie potrącana w kolejnych trzech latach kalendarzowych, następujących po roku wykrycia nieprawidłowości. Ponadto organ wskazał na treść art. 143 b ust. 5 rozporządzenia Rady (WE) nr 1782/2003 z dnia 29.09.2003 r. ustanawiającego wspólne zasady dla systemów wsparcia bezpośredniego w ramach wspólnej polityki rolnej i ustanawiającego określone systemy wsparcia dla rolników oraz zmieniającego rozporządzenia (EWG) nr 2019/93, (WE) nr 1452/2001, (WE) nr 1453/2001, (WE) nr 1454/2001, (WE) nr 1868/94, (WE) nr 1251/1999, (WE) nr 1254/1999, (WE) nr 1673/2000, (EWG) nr 2358/71, (WE) nr 2529/2001 (Dz. U. L.270 z dnia 21.10.2003 ze zm.), który stanowi, że do płatności JPO kwalifikują się grunty rolne, które były utrzymywane w dobrej kulturze rolnej w dniu 30 czerwca 2003 r. W oparciu o dostępne ortofotomapy organ stwierdził natomiast, iż na działkach rolnych B i C znajdował się obszar, który na ww. dzień nie spełniał tego wymogu.

Od powyższej decyzji skarżąca wniosła w dniu [...] r. odwołanie podnosząc, iż rozstrzygnięcie nie odzwierciedla stanu faktycznego, jaki miał miejsce w chwili rozpoczęcia przez nią w [...] r. użytkowania działek nr [...], [...] i [...] do momentu ich zadeklarowania we wniosku o przyznanie płatności na rok [...]. Wyjaśniła, iż przedmiotowe grunty dzierżawi od [...] r. i na dzień [...] r. były one utrzymane w dobrej kulturze rolnej, gdyż usunęła porastające je krzewy i tzw. samosiejki. Stąd też stan dzierżawionych gruntów przedstawiał się zdaniem skarżącej inaczej, niż ten wskazany na ortofotomapach z [...] r. czy też [...] r. Od [...] r. do [...] r. stan ten uległ bowiem zdaniem skarżącej zmianie – "znów powschodziły samosiejki, a krzewy ponownie porosły na znacznej części gruntów". H. B. podniosła, iż pierwszy wniosek o przyznanie płatności złożyła w [...] r., kiedy to ponownie rozpoczęła porządkowanie gruntów, w tym dokonano wycięcia drzew i krzewów porastających granice działek, na podstawie zezwolenia udzielonego przez Starostę Z. decyzją z dnia [...] r. Skarżąca kwestionując prawidłowość kontroli przeprowadzonej przez organ I instancji wniosła o zmianę bądź uchylenie zaskarżonej decyzji.

Dyrektor Oddziału Regionalnego ARiMR we W. decyzją nr [...] z dnia [...] r. uchylił w całości decyzję organu I instancji nr [...] z dnia [...] r. i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia, stwierdzając nieprawidłowości w określeniu powierzchni działek zakwalifikowanych do jednolitej płatności obszarowej. W ocenie organu odwoławczego na części działki [...](C) występowały bowiem drzewa – co potwierdza zarówno wizualizacja działki, jak i decyzja oraz pismo Starosty Z. z [...] r. – natomiast na pozostałym jej obszarze nie można jednoznacznie stwierdzić braku dobrej kultury rolnej na dzień [...] r. Przekazując sprawę do ponownego rozpoznania organ II instancji zalecił również zweryfikowanie możliwości zastosowania zapisu art.68 ust.1 rozporządzenia Komisji WE Nr796/2004 z dnia 21 kwietnia 2004r.

Ponownie rozpatrując sprawę Kierownik Biura Powiatowego ARiMR w Z. S. w dniu [...] r. wystosował do skarżącej wezwanie do złożenia wyjaśnień odnośnie działek B i C, wskazując na następujące nieprawidłowości: 1. suma powierzchni działek rolnych, powierzchni niezgłaszanej oraz zalesionej deklarowanych na działce ewidencyjnej [...](C) oraz działce ewidencyjnej [...](B) jest większa od sumarycznej powierzchni dopuszczalnych typów użytków uprawnionych do uzyskania JPO. 2. Powierzchnia działki rolnej B jest większa od powierzchni największego spójnego obszaru uprawnionego do uzyskania JPO.

W korekcie wniosku skarżąca zamieściła wielkości zadeklarowane we wniosku z dnia [...] r., wskazując, że grunty były utrzymywane w dobrej kulturze rolnej, natomiast analiza i pomiar działek dokonany przez pracowników ARiMR opiera się na dokumentach z [...] r. i późniejszych, stąd też nie wskazuje w sposób prawidłowy stanu gruntów na dzień 30 czerwca 2003 r. Według twierdzeń skarżącej samosiejki i zadrzewienia na ww. działkach, zaciemniające ortofotomapy powstały po [...] r., natomiast zezwolenie na wycinkę dotyczyło drzew rosnących na tzw. miedzy. Ponadto, w razie wątpliwości, H. B. wniosła o przesłuchanie na tę okoliczność P. C., który dokonywał oględzin gruntów przed przygotowaniem decyzji zezwalającej na wycinkę drzew.

Decyzją nr [...] z dnia [...] r. Kierownik Biura Powiatowego ARiMR w Z. S. odmówił przyznania H. B. jednolitej płatności obszarowej (JPO) na rok [...]. Odmowa płatności nastąpiła z powodu różnicy pomiędzy powierzchnią deklarowaną przez rolnika we wniosku ([...] ha), a ustaloną podczas kontroli administracyjnej powierzchnią kwalifikującą się do objęcia płatnością ([...] ha), która wyniosła [...]%. Organ I instancji wskazał przepis art. 138 ust. 1 powoływanego rozporządzenia Komisji (WE) nr 1973/2004 z dnia 29.10.2004 r., zgodnie z którym jeżeli różnica między powierzchnią zadeklarowaną do jednolitej płatności obszarowej a powierzchnią stwierdzoną przekracza 30% lecz nie więcej niż 50% powierzchni stwierdzonej, nie przyznaje się pomocy w danym roku.

W uzasadnieniu powyższej decyzji organ I instancji wyjaśnił, iż w wyniku ponownego pomiaru działek ewidencyjnych [...] oraz [...] zostały wykluczone powierzchnie odpowiednio [...] ha i [...] ha – łącznie [...] ha - oznaczone kodem DR10 (działki rolne nie utrzymywane w dobrej kulturze rolnej na dzień [...] r.). Ustalenia te potwierdza wizualizacja na podstawie ortofotomapy, zaimplementowanej do Zintegrowanego Systemu Zarządzania i Kontroli (ZSZiK), z której wynika, iż na ww. działkach ewidencyjnych występuje zadrzewienie. Organ stwierdził, iż analiza zdjęć satelitarnych znajdujących się w systemie ZSZiK wskazuje, że w [...] r. tj. okresie wykonania fotografii działek ewidencyjnych, na części przedmiotowego terenu występowało zadrzewienie. Wobec powyższego nie jest możliwe, aby na dzień [...] r. wspomniane grunty rolne były utrzymywane w dobrej kulturze rolnej, co z kolei jest warunkiem koniecznym objęcia systemem JPO, wynikającym z art. 143 b powołanego powyżej rozporządzenia Rady (WE) nr 1782/2003 z dnia 29.09.2003 r.. Organ wskazuje ponadto, iż decyzja Starosty Powiatowego w Z. S. z dnia [...] r. oraz pismo z dnia [...] r. potwierdzają fakt, że na dzień [...] r. na spornych działkach znajdowały się drzewa o rozmiarach jednoznaczni potwierdzających ich występowanie także w dniu [...] r. Zgodnie bowiem z art. 83 ust. 6 pkt 4 ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 r. o ochronie przyrody, w brzmieniu obowiązującym w dacie wydania decyzji zezwalającej na wycięcie drzew i krzewów (Dz. U Nr 92, poz. 880) usunięcie drzew, których wiek nie przekracza 5 lat nie wymaga uzyskania zezwolenia. Powołany przepis oraz data wydania decyzji zezwalającej na wycięcie drzew pozwala na stwierdzenie, że drzewa na rzeczonych działkach na dzień [...] r. miały przynajmniej 3 lata. Organ wskazuje na zapisy art. 1 b ust. 4 Traktatu Akcesyjnego z dnia 16 kwietnia 2003 r.w myśl którego obszar użytków rolnych nowych Państw Członkowskich Unii Europejskiej objęty systemem jednolitej płatności obszarowej jest częścią wykorzystywanych gruntów rolnych utrzymywanych w dobrej kulturze rolnej na dzień [...] r., niezależnie od tego czy w tym dniu była na nich prowadzona produkcja czy też nie. Warunki utrzymywania gruntów zgodnie z normami określone zostały natomiast w rozporządzeniu Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 12 marca 2007 r. w sprawie minimalnych norm (Dz. U. z 2007 r. Nr 46, poz. 306 ze zm.). Organ przytoczył § 4 powołanego rozporządzenia, który stanowił, iż: grunty rolne, o których mowa w § 1, nie powinny być porośnięte drzewami i krzewami, z wyjątkiem:1)drzew i krzewów a) niepodlegających wycięciu zgodnie z przepisami o ochronie przyrody, b)mających znaczenie dla ochrony wód i gleb, c) niewpływających na prowadzoną na tych gruntach produkcję roślinną; 2)gruntów, na których są prowadzone plantacje wierzby (Salixsp.) wykorzystywanej do wyplatania; 3)gruntów, o których mowa w § 1 ust. 1 pkt 2 i 3 oraz ust. 2, które mogą być porośnięte pojedynczymi drzewami i krzewami, o ile nie wpływają one na prowadzoną na tych gruntach produkcję roślinną, a ich liczba nie przekracza 50 sztuk na hektar; 4)plantacji zagajników o krótkiej rotacji (CN ex 0602 90 41) wykorzystywanych na cele energetyczne.

Mając na uwadze powyższe oraz postanowienia decyzji zezwalającej na wycięcie drzew z dnia [...] r. organ I instancji stwierdził, iż ilość drzew na spornych działkach dalece odbiega od dopuszczalnej normy, bowiem na działce ewidencyjnej nr [...] na powierzchni [...] ha zezwolono na usunięcie [...] sztuk brzozy brodawkowatej oraz [...] sztuk wierzby, natomiast na działce ewidencyjnej nr [...] na powierzchni [...] ha zezwolono na usuniecie [...] sztuk brzozy brodawkowatej oraz [...] sztuk wierzby.

Ustosunkowując się do wniosku H. B. z dnia [...] r. o przesłuchanie P. C. w razie wątpliwości organu podczas rozpatrywania sprawy, organ ten uznał, iż "nie zachodzi taka konieczność ze względu na to, iż zebrany materiał dowodowy jest wystarczający i nie budzi wątpliwości". Dane będące w posiadaniu ARiMR są zawarte w Zintegrowanym Systemie Zarządzania i Kontroli, będącym jednym z podstawowych narzędzi służących wykonywaniu przedmiotowych kontroli. Stwierdzone na ich podstawie nieprawidłowości dotyczące powierzchni nieuprawnionych do płatności znalazły zdaniem organu potwierdzenie w dokumentacji fotograficznej - załącznikach graficznych, które zostały wykonane w [...] r., złożonych wraz z wnioskiem o przyznanie płatności do gruntów rolnych.

Od wskazanej decyzji nr [...] z dnia [...] r. skarżąca wniosła w dniu odwołanie, podnosząc iż jest ona nieuzasadniona i krzywdząca, przywołując argumentację użytą w odwołaniu od wydanej uprzednio decyzji nr [...] z dnia [...] r. wyeliminowanej z obrotu prawnego przez organ II instancji. Ponadto skarżąca zarzuciła organowi I instancji przeprowadzenie postępowania wyjaśniającego w sposób rażąco naruszający przepisy prawne, w szczególności:1/naruszenie zasady art. 36 § 1 k.p.a. z uwagi na brak zawiadomienia strony o niemożności załatwienia sprawy w ustawowym terminie,2/pominięcie wniosku z dnia [...] r. o przeprowadzenie dowodu w postaci przesłuchania świadka, w sytuacji poddawania w wątpliwość oświadczeń skarżącej, co do miejsca porostu drzew, na które uzyskano zezwolenie na wycięcie. Przedmiotem dowodu miała być zatem okoliczność mająca znaczenie dla sprawy, która nie została w sposób jednoznaczny udokumentowana innymi dowodami. 3/uchybienie zasadzie czynnego udziału strony w postępowaniu, poprzez brak możliwości skarżącej ustosunkowania się w pełni do materiału dowodowego zebranego w spawie, z uwagi iż o terminie sporządzenia fotomap dowiedziała się z zaskarżonej decyzji, co świadczy o dowolności w zbieraniu i udostępnianiu dowodów przez organ I instancji, 4/oparcie postępowania dowodowego tylko na fotomapach oraz oświadczeniach i wyjaśnieniach strony.

Decyzją z dnia [...] r. nr [...] Dyrektor Oddziału Regionalnego ARiMR we W. utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. Organ odwoławczy w wyniku analizy dokumentacji zgromadzonej w sprawie uznał, że odwołanie nie zasługuje na uwzględnienie, oceniając zarzuty skarżącej jako nieuzasadnione.

W toku postępowania odwoławczego Dyrektor Oddziału Regionalnego ARiMR we W. ustalił, że obsługa wniosku Pani H. B. o przyznanie jednolitej płatności obszarowej na rok [...] w Biurze Powiatowym ARiMR w Z. S. przebiegała prawidłowo. Skarżąca w dniu [...] r. wystąpiła z wnioskiem o przyznanie płatności do gruntów rolnych do łącznego obszaru [...] ha – składającego się z trzech działek ewidencyjnych (nr [...] o pow. [...] ha – dz. rolna A, nr [...] o pow. [...] ha – dz. rolna B, nr [...] o pow. [...] ha – dz. rolna C). W wyniku ponownego pomiaru działek w oparciu o dostępne w Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa ortofotomapy (kartometryczny obraz powierzchni ziemi przedstawiony za pomocą zdjęć lotniczych lub satelitarnych) oraz załączniki graficzne z płatności zostały wykluczone powierzchnie, które nie były utrzymane w dobrej kulturze rolnej na dzień [...] r., z uwagi na ich zadrzewienie i zakrzaczenie (błąd DR 10). Powierzchnia stwierdzona podczas kontroli administracyjnej wyniosła [...] ha, na którą składały się następujące powierzchnie działek rolnych: działka rolna A (dz. ewidencyjna nr [...]) o pow. [...] ha, działka rolna B (dz. ewidencyjna nr [...]) o pow. [...] ha oraz działka rolna C (dz. ewidencyjna nr [...]) o pow. [...] ha. Stwierdzona różnica pomiędzy powierzchnią działek zadeklarowanych we wniosku a powierzchnią stwierdzoną w czasie kontroli administracyjnej wynosiła [...] ha. Procentowa różnica pomiędzy powierzchnią zadeklarowaną a stwierdzoną wynosiła [...]% [([...] ha – [...] ha) : [...] ha x 100%], co skutkowało odmową przyznania płatności.

Odnosząc się do zarzutu skarżącej w przedmiocie nieprawidłowego przeprowadzenia kontroli administracyjnej wniosku i nieuwzględnienia faktów przedstawionych przez skarżącą Dyrektor Oddziału Regionalnego ARiMR we W. wskazał, iż organ I instancji ponownie rozpoznając sprawę podczas kontroli administracyjnej posługiwał się zdjęciami satelitarnymi, dokonał wizualizacji działek rolnych oraz porównał je z rzeczywistymi ich granicami. Ponadto wzięto pod uwagę wyjaśnienia skarżącej dotyczące występowania drzew na obszarach granicy działek. Na powierzchni działek wykluczonych z płatności o łącznej powierzchni [...] ha występowały zadrzewienia i zakrzewienia, działki rolne nie były utrzymane w dobrej kulturze rolnej na dzień [...] r., czego potwierdzeniem jest przeprowadzona wizualizacja działek na podstawie ortofotomapy oraz decyzja Starosty Z. nr [...] z dnia [...] r. Analiza zdjęć satelitarnych znajdujących się w Zintegrowanym Systemie Zarządzania i Kontroli wskazuje na to, że w [...] r. czyli w okresie kiedy fotografie działek ewidencyjnych nr [...] i nr [...] zostały wykonane – na powierzchni części spornych działek występowały zadrzewienia i zakrzewienia. Stąd też nie jest możliwe aby na dzień [...] r. ww. grunty rolne były utrzymane w dobrej kulturze rolnej, co z kolei jest warunkiem koniecznym do objęcia systemem jednolitej płatności obszarowej, wynikającym z treści art. 143 b rozporządzenia nr 1782/2003 z dnia 29.09.2003 r. Decyzja zezwalająca na wycinkę drzew i krzewów na działce ewidencyjnej nr [...] na pow. [...] ha w ilości [...] sztuk brzozy brodawkowatej i [...] sztuk wierzby oraz na działce ewidencyjnej nr [...] na pow. [...] ha w ilości [...] sztuk brzozy brodawkowatej, [...] sztuk wierzby oraz zakrzaczeń bzu czarnego potwierdza fakt, iż na dzień jej wydania – tj. [...] r. na spornych działkach znajdowały się drzewa o rozmiarach jednoznacznie potwierdzających ich występowanie także w dniu [...] r. Organ odwoławczy wskazał na treść art. 83 ust. 6 pkt 4 ustawy z dnia 16.04.2004 r. o ochronie przyrody (Dz. U. nr 92, poz. 880), który stanowi, iż nie jest wymagane zezwolenie dla drzew, których wiek nie przekracza 5 lat. W ocenie organu powyższy zapis w połączeniu z datą wydania decyzji zezwalającej na wycięcie drzew prowadzi do wniosku, iż drzewa na tych działkach na dzień [...] r. miały co najmniej 3 lata. Jednocześnie liczba drzew wskazana w powołanej decyzji daleko odbiega od dopuszczalnej normy 50 sztuk na hektar, określonej w § 4 ust. 3 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 12 marca 2007 r. w sprawie minimalnych norm (Dz. U. Nr 46, poz. 306 ze zm.).

Organ odwoławczy ocenił jako nietrafny zarzut naruszenia przez organ I instancji zasady zapewnienia stronie czynnego udziału w postępowaniu, wyrażonej w art. 10 k.p.a. stwierdzając, iż zasada ta została przez organ zrealizowana, bowiem przed wydaniem decyzji w sprawie umożliwiono stronie wypowiedzenie się co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań. Jako chybiony organ odwoławczy uznał także zarzut skarżącej odnośnie nieudzielenia stronie informacji dotyczącej daty sporządzenia ortofotomapy. Podkreślił, iż zdjęcia satelitarne na których znajdują się działki ewidencyjne nr [...] i [...] powstały w [...] r. i jednoznacznie wskazały na zadrzewienie i zakrzewienie spornych działek (brak dobrej kultury rolnej na dzień [...] r.). Daje to dostateczną podstawę do przyjęcia, iż na dzień [...] r. - tj. dzień wydania decyzji zezwalającej na wycięcie drzew i krzewów - na spornych dziełkach znajdowały się drzewa o rozmiarach potwierdzających ich występowanie także w dniu [...] r. Jako niezasadny organ II instancji uznał zarzut dotyczący pominięcia dowodu z zeznań świadka - Pana P. C. Zgodnie bowiem z treścią art. 78 § 2 k.p.a. organ administracji publicznej może nie uwzględnić żądania strony dotyczącego przeprowadzenia dowodu, jeżeli żądanie to dotyczy okoliczności stwierdzonych innymi dowodami, w tej konkretnej sprawie decyzją Starosty Z. nr [...] z dnia [...] r. Organ odwoławczy wskazał ponadto, na regulacje zawarte w rozporządzeniu Komisji (WE) nr 796/2004 z dnia 21.04.2004 r. ustanawiającym szczegółowe zasady wdrażania wzajemnej współzależności, modulacji oraz zintegrowanego systemu administracji i kontroli przewidzianych w rozporządzenia Rady (WE) nr 1782/2003 i (WE) nr 73/2009 oraz wdrażania zasady współzależności w rozporządzeniu Rady (WE) nr 479/2008 nakazujące wykorzystywanie wszystkich środków dostępnych dla administracji rządowej w celu wyjaśnienia rozbieżności wykrytych w trakcie prowadzonej kontroli administracyjnej. Jednym ze środków służących weryfikacji błędów tej kontroli są zgromadzone w systemie ZSZiK dane graficzne GIS, które uznane są jako dane referencyjne w oparciu o które prowadzone są kontrole administracyjne oraz postępowanie wyjaśniające.

Organ wyjaśnił, iż wniosek skarżącej o uchylenie bądź zmianę zaskarżonej decyzji nie mogło zostać uwzględnione z uwagi na imperatywny charakter mających zastosowanie w niniejszej sprawie norm prawnych, które nie dają możliwości jakiegokolwiek złagodzenia sankcji czy też odstąpienia od ich wymierzenia. Podstawą do ich wymierzenia jest natomiast tylko i wyłącznie niezgodność danych zawartych we wniosku ze stanem ustalonym w toku postępowania. Podkreślono nadto, iż zasady ubiegania się o płatności do gruntów rolnych są jasno sprecyzowane w ustawie z dnia 26.01.2007 r. o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego. Ponieważ płatności bezpośrednie stanową jeden z instrumentów Wspólnej Polityki Rolnej Unii Europejskiej, mogą być przyznawane producentom rolnym spełniającym warunki określone przez prawo unijne i prawo krajowe, tylko w takiej wysokości w jakiej zostały one konkretnie określone przez UE. Wszelkie odstępstwa zarówno na korzyść jak i na niekorzyść producenta rolnego, stanowią rażące naruszenie prawa. Przepisy prawa krajowego i unijnego nie dopuszczają żadnej uznaniowości w ustalaniu wysokości płatności bezpośrednich do gruntów rolnych.

W dniu [...] r. skarżąca wywiodła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu na decyzję Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa we W. z dnia [...] r., wnosząc o jej uchylenie w całości, zarzucając jej: naruszenie prawa materialnego, poprzez błędną wykładnię przepisów, w szczególności art. 24 rozporządzenia Komisji (WE) nr 796/2004 z dnia 21.04.2004 r. oraz naruszenie prawa procesowego, dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, w szczególności art. 10, art. 75 § 1, art. 76 § 1 i 2, art. 77 § 1-3 ustawy z dnia 14.06.1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego.

W uzasadnieniu skargi Pani H. B. wskazała na szereg zastrzeżeń wobec ustaleń organu wydającego decyzję. Poddała pod wątpliwość na jakiej podstawie (matematycznych obliczeń czy też ponownego zestawienia ortofotomapy z mapą ewidencyjną) organ odwoławczy stwierdził, że organ I instancji prawidłowo dokonał pomiaru i prawidłowo wykluczył z płatności część gruntu, będącego w posiadaniu skarżącej. Zdaniem skarżącej niezależnie od metody zmierzenia gruntu podlegającego wyłączeniu przyjętej przez organy – jest to wykonane z dużym błędem. Nadto usunięte drzewa rosły na gruncie, jednakże nie w tych miejscach, na które wskazuje organ I i II instancji, leżały one bowiem na tzw. miedzy, na granicy działki i tym wyjaśnieniom nie zaprzecza wizualizacja działki. Wskazuje przy tym, iż ortofotomapa - którą potraktowano jako jedyny wiarygodny dowód w sprawie - nie jest dokumentem urzędowym i ma równą moc dowodową z wyjaśnieniami i oświadczeniami skarżącej, których organ nie zweryfikował. Wykonane zdjęcia jednoznacznie nie wykluczają natomiast oświadczeń skarżącej.

W ocenie skarżącej w świetle okoliczności, iż w dokumentacji sprawy brak było informacji o dacie wykonania ortofotomap w dniu, w którym skarżąca zapoznawała się z aktami sprawy, korzystając z uprawnienia wypowiedzenia się co do zebranych dowodów przed wydaniem decyzji - naruszona została zasada wyrażona w art. 10 k.p.a. Ponadto w decyzjach obu organów brak jest konkretnej daty sporządzenia ortofotomap, wskazuje się jedynie na [...] r. Zdaniem skarżącej na podstawie ortofotomapy można jedynie przypuszczać, nie stwierdzać – tym bardziej, że nie wskazuje stanu gruntu na dzień [...] r. Nadto godzi w prawa skarżącej niedopuszczenie dowodu w postaci przesłuchania świadka, który dokonywał oględzin na spornym gruncie przed wydaniem decyzji zezwalającej na wycięcie drzew i krzewów. Dowody w sprawie są pośrednie i wskazują na domniemanie, a sankcja jest zależna od uznaniowości pomiaru części działek podlegających wyłączeniu. W decyzji organu odwoławczego zabrakło weryfikacji i sprawdzenia dokładności pomiarów działki, co wraz z niedopuszczeniem innych dowodów stanowi rażące naruszenie prawa. Skarżąca uważa, iż kontrola administracyjna ma na celu wykrycie nieprawidłowości, ale to kontrola w miejscu stanowi dowód w sprawie. Takiej kontroli nie przeprowadzono. Brak także ustosunkowania się organu rozpatrującego odwołanie do zarzutu opieszałości organu I instancji przy ponownym rozpoznawaniu sprawy.

W odpowiedzi na skargę organ II instancji wniósł o skierowanie sprawy do rozpoznania w trybie uproszczonym i oddalenie skargi w całości. Dyrektor Oddziału Regionalnego ARiMR we W. przywołał wynikające z zaskarżonej decyzji motywy odmowy przyznania płatności oraz ustosunkowanie się do podnoszonych zarzutów, które w ocenie tego organu są niezasadne.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Zgodnie z treścią art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych ( Dz. U. Nr 153. poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości, między innymi przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej ( art.1 § 2 tej ustawy).

Do zakresu kontroli administracyjnej należy także orzekanie w sprawach skarg na decyzje administracyjne co wynika z treści art. 3 § 1 w związku z § 2 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm., zwanej dalej "p.p.s.a"),w tym także na decyzje wydawane przez organy Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa.

Kryterium legalności przewidziane w art.1 § 2 ustawy ustrojowej umożliwia sądowi administracyjnemu wyeliminowanie z obrotu prawnego zarówno decyzji administracyjnej uchybiającej prawu materialnemu, jeżeli naruszenie to miało wpływ na wynik sprawy ( art. 145 §1 pkt 1 lit. a) p.p.s.a.), jak też rozstrzygnięcia dotkniętego wadą warunkującą wznowienie postępowania administracyjnego (lit. b), a także wydanego bez zachowania reguł postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy ( lit. c).

Należy wyraźnie zaakcentować, że rolą wojewódzkich sądów administracyjnych nie jest zastępowanie organów administracji publicznej. W rezultacie sądy nie prowadzą postępowania dowodowego we własnym zakresie. W związku z powyższym Sąd wskazuje, że jako sąd administracyjny kompetentny jest więc jedynie do oceny legalności zaskarżonej decyzji. Sąd nie ocenia również zaskarżonej decyzji z punku widzenia jej celowości czy słuszności.

Podnieść nadto należy, iż stosownie do treści art.134 par.1 p.p.s.a. Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Sąd może więc uwzględnić skargę z powodu innych uchybień niż te, które przytoczono w skardze.

W wyniku kontroli legalności zaskarżonej decyzji, Sąd dopatrzył się naruszeń przepisów postępowania, które dały podstawę do wyeliminowania tego rozstrzygnięcia z obrotu prawnego. Dlatego też skarga zasługuje na uwzględnienie. W sprawie niniejszej poza faktem, iż organ właściwie zacytował przepisy prawa materialnego, doszło do naruszenia przepisów postępowania w takim zakresie, który nie pozwala na akceptację wniosku organu administracyjnego, zawartego w odpowiedzi na skargę, o oddalenie skargi wniesionej przez skarżącą. Jednakże powyższe nie oznacza, że wszystkie twierdzenia skarżącej są podzielane przez Sąd.

Mimo naruszenia przez organy rolne zasady szybkości postępowania, to zdaniem Sądu, nie doszło w tym względzie do takiego naruszenia przepisów postępowania, które w tym zakresie dawałyby podstawę do uchylenia zaskarżonej decyzji. Z akt sprawy nie wynika by skarżąca składała skargi na bezczynność organów administracji państwowej.

Istotą sporu w niniejszej sprawie było ustalenie, czy działki rolne zgłoszone we wniosku o przyznanie płatności na rok [...] przez skarżącą spełniają warunki do uzyskania jednolitej płatności obszarowej.

Aktem prawnym zawierającym podstawy prawne do decyzji wydanych w rozpoznawanej sprawie określającym warunki przyznawania płatności do gruntów rolnych jest w szczególności ustawa z dnia 26 lutego 2007 roku o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego (t. j. Dz. U. z 2008 r. Nr 170, poz. 1051 ze zm.), nazywana dalej ustawą. Według art. 7 ust. 1 ustawy rolnikowi przysługuje jednolita płatność obszarowa na będące w jego posiadaniu w dniu 31 maja roku, w którym został złożony wniosek o przyznanie tej płatności, grunty rolne wchodzące w skład gospodarstwa rolnego, kwalifikujące się do objęcia tą płatnością zgodnie z art. 143b ust. 5 akapit pierwszy rozporządzenia nr 1782/2003, jeżeli: 1) na ten dzień posiada działki rolne o łącznej powierzchni nie mniejszej niż określona dla Rzeczypospolitej Polskiej w załączniku nr XX do rozporządzenia nr 1973/2004; 2) wszystkie grunty rolne są utrzymywane zgodnie z normami przez cały rok kalendarzowy, w którym został złożony wniosek o przyznanie tej płatności; 3) został mu nadany numer identyfikacyjny w trybie przepisów o krajowym systemie ewidencji producentów, ewidencji gospodarstw rolnych oraz ewidencji wniosków o przyznanie płatności. Istotnym jest, że tylko łączne spełnienie przez producenta rolnego wszystkich wymienionych w art. 7 przesłanek ustawowych, stanowi podstawę do ubiegania się o przyznanie płatności do gruntów rolnych. Ustęp 2 przepisu stanowi, iż rolnikowi, który w danym roku spełnia warunki do przyznania jednolitej płatności obszarowej, przysługują płatności uzupełniające do powierzchni upraw: 1) chmielu, 2) roślin przeznaczonych na paszę, uprawianych na trwałych użytkach zielonych, 3) innych roślin - położonych na działkach rolnych objętych wnioskiem o przyznanie jednolitej płatności obszarowej.

Art. 143 b ust. 4 rozporządzenia nr 1782/2003 wprowadził natomiast zasadę, w myśl której obszar użytków rolnych Państwa Członkowskiego objęty systemem jednolitej płatności obszarowej stanowi część wykorzystywanych użytków rolnych utrzymywanych w dobrej kulturze rolnej na dzień 30 czerwca 2003 roku, niezależnie od tego czy w tym dniu była na nich prowadzona produkcja, czy też nie, oraz jeśli jest to właściwe, jest dostosowany zgodnie z obiektywnymi kryteriami określonymi przez to nowe Państwo Członkowskie po zatwierdzeniu przez Komisję. Wykorzystywane użytki zielone oznaczają całkowity obszar obejmujący grunty orne, trwałe użytki zielone, zielone plantacje, ogródki przydomowe tak jak zostały ustalone przez Komisję dla jej celów statystycznych. Ust. 5 wskazanego artykułu stanowi natomiast, że do przyznania pomocy w ramach systemu jednolitych płatności obszarowych kwalifikują się wszystkie działki rolne spełniające kryteria określone w ust. 4 oraz działki rolne obsadzone zagajnikami o krótkiej rotacji, które były utrzymywane w dobrej kulturze rolnej w dniu 30 czerwca 2003 roku i do których zastosowanie ma pomoc przyznawana z tytułu upraw roślin energetycznych przewidziana w art. 88.

Natomiast przepis art. 138 ust. 1 rozporządzenia Komisji (WE) nr 1973/2004 z dnia 29.10.2004 r. stanowi, że jeżeli różnica między powierzchnią zadeklarowaną do jednolitej płatności obszarowej a powierzchnią stwierdzoną przekracza 30% lecz nie więcej niż 50% powierzchni stwierdzonej, nie przyznaje się pomocy w danym roku.

Stosownie do treści art. 3 ust. 1-3 ustawy o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego z zastrzeżeniem zasad i warunków określonych w przepisach Unii Europejskiej, o których mowa w art. 1 pkt 1, do postępowań w sprawach indywidualnych rozstrzyganych w drodze decyzji stosuje się przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego, chyba, że przepisy ustawy stanowią inaczej. W postępowaniu w sprawach dotyczących płatności bezpośredniej, płatności uzupełniającej oraz płatności cukrowej organ administracji publicznej: 1) stoi na straży praworządności; 2) jest obowiązany w sposób wyczerpujący rozpatrzyć cały materiał dowodowy; 3) udziela stronom, na ich żądanie, niezbędnych pouczeń, co do okoliczności faktycznych i prawnych, które mogą mieć wpływ na ustalenie ich praw i obowiązków będących przedmiotem postępowania; 4) zapewnia stronom, na ich żądanie, czynny udział w każdym stadium postępowania; przepisu art. 81 Kodeksu postępowania administracyjnego nie stosuje się. Strony oraz inne osoby uczestniczące w postępowaniu, o którym mowa w ust. 2, są obowiązane przedstawiać dowody oraz dawać wyjaśnienia co do okoliczności sprawy zgodnie z prawdą i bez zatajania czegokolwiek; ciężar udowodnienia faktu spoczywa na osobie, która z tego faktu wywodzi skutki prawne.. Powyższe oznacza, że organy Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa zostały zobowiązane do wyczerpującego rozpatrzenia całego materiału dowodowego, w tym znaczeniu, że jeżeli strona przedstawi stosowne dowody to organ będzie zobowiązany do ich rozpatrzenia.

W toku postępowania odwoławczego Dyrektor Oddziału Regionalnego ARiMR we W. ustalił, że obsługa wniosku Pani H. B. o przyznanie jednolitej płatności obszarowej na rok [...] w Biurze Powiatowym ARiMR w Z. S. przebiegała prawidłowo. Skarżąca wystąpiła z wnioskiem o przyznanie płatności do gruntów rolnych do łącznego obszaru [...] ha – składającego się z trzech działek ewidencyjnych (nr [...] o pow. [...] ha – dz. rolna A, nr [...] o pow. [...] ha – dz. rolna B, nr [...] o pow. [...] ha – dz. rolna C). W wyniku ponownego pomiaru działek w oparciu o dostępne w Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa ortofotomapy oraz załączniki graficzne, z płatności zostały wykluczone powierzchnie, które nie były utrzymane w dobrej kulturze rolnej na dzień [...] r., z uwagi na ich zadrzewienie i zakrzaczenie (błąd DR 10). Powierzchnia stwierdzona podczas kontroli administracyjnej wyniosła [...] ha, na którą składały się następujące powierzchnie działek rolnych: działka rolna A (dz. ewidencyjna nr [...]) o pow. [...] ha, działka rolna B (dz. ewidencyjna nr [...]) o pow. [...] ha oraz działka rolna C (dz. ewidencyjna nr [...]) o pow. [...] ha. Stwierdzona różnica pomiędzy powierzchnią działek zadeklarowanych we wniosku a powierzchnią stwierdzoną w czasie kontroli administracyjnej wynosiła [...] ha. Procentowa różnica pomiędzy powierzchnią zadeklarowaną a stwierdzoną wynosiła [...]% [([...] ha – [...] ha) : [...] ha x 100%], co skutkowało odmową przyznania płatności.

Dyrektor Oddziału Regionalnego ARiMR we W. wskazał, iż organ I instancji ponownie rozpoznając sprawę podczas kontroli administracyjnej posługiwał się zdjęciami satelitarnymi, dokonał wizualizacji działek rolnych oraz porównał je z rzeczywistymi ich granicami. Wzięto pod uwagę wyjaśnienia skarżącej dotyczące występowania drzew na obszarach granicy działek. Na powierzchni działek wykluczonych z płatności o łącznej powierzchni [...] ha występowały zadrzewienia i zakrzewienia, działki rolne nie były utrzymane w dobrej kulturze rolnej na dzień [...] r., czego potwierdzeniem jest przeprowadzona wizualizacja działek na podstawie ortofotomapy oraz decyzja Starosty Z. nr [...] z dnia [...] r. Analiza zdjęć satelitarnych znajdujących się w Zintegrowanym Systemie Zarządzania i Kontroli wskazuje na to, że w [...] r. czyli w okresie kiedy fotografie działek ewidencyjnych nr [...] i nr [...] zostały wykonane – na powierzchni części spornych działek występowały zadrzewienia i zakrzewienia. Stąd też nie jest możliwe aby na dzień [...] r. ww. grunty rolne były utrzymane w dobrej kulturze rolnej, co z kolei jest warunkiem koniecznym do objęcia systemem jednolitej płatności obszarowej, wynikającym z treści art. 143 b rozporządzenia nr 1782/2003 z dnia 29.09.2003 r. Decyzja zezwalająca na wycinkę drzew i krzewów na działce ewidencyjnej nr [...] na pow. [...] ha w ilości [...] sztuk brzozy brodawkowatej i [...] sztuk wierzby oraz na działce ewidencyjnej nr [...] na pow. [...] ha w ilości [...] sztuk brzozy brodawkowatej, [...] sztuk wierzby oraz zakrzaczeń bzu czarnego potwierdza fakt, iż na dzień jej wydania – tj. [...] r. na spornych działkach znajdowały się drzewa o rozmiarach jednoznacznie potwierdzających ich występowanie także w dniu [...] r. Organ odwoławczy wskazał na treść art. 83 ust. 6 pkt 4 ustawy z dnia 16.04.2004 r. o ochronie przyrody (Dz. U. nr 92, poz. 880), który stanowi, iż nie jest wymagane zezwolenie dla drzew, których wiek nie przekracza 5 lat. W ocenie organu powyższy zapis w połączeniu z datą wydania decyzji zezwalającej na wycięcie drzew prowadzi do wniosku, iż drzewa na tych działkach na dzień [...] r. miały co najmniej 3 lata. Jednocześnie liczba drzew wskazana w powołanej decyzji daleko odbiega od dopuszczalnej normy 50 sztuk na hektar, określonej w § 4 ust. 3 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 12 marca 2007 r. w sprawie minimalnych norm (Dz. U. Nr 46, poz. 306 ze zm.).

Organ odwoławczy wskazał ponadto, na regulacje zawarte w rozporządzeniu Komisji (WE) nr 796/2004 z dnia 21.04.2004 r. ustanawiającym szczegółowe zasady wdrażania wzajemnej współzależności, modulacji oraz zintegrowanego systemu administracji i kontroli przewidzianych w rozporządzenia Rady (WE) nr 1782/2003 i (WE) nr 73/2009 oraz wdrażania zasady współzależności w rozporządzeniu Rady (WE) nr 479/2008 nakazujące wykorzystywanie wszystkich środków dostępnych dla administracji rządowej w celu wyjaśnienia rozbieżności wykrytych w trakcie prowadzonej kontroli administracyjnej. Jednym ze środków służących weryfikacji błędów tej kontroli są zgromadzone w systemie ZSZiK dane graficzne GIS, które uznane są jako dane referencyjne w oparciu o które prowadzone są kontrole administracyjne oraz postępowanie wyjaśniające.

Takie stanowisko organu wyrażone w decyzji i jej uzasadnieniu, w ocenie Sądu orzekającego w niniejszej sprawie, nie jest poparte żadnymi dowodami i dokumentami. W aktach sprawy administracyjnej brak jest jakichkolwiek dokumentów uzasadniających decyzję organu. Brak jest wydruków z bazy danych Zintegrowanego Systemu Zarządzania i Kontroli ARiMR zarówno w formie elektronicznej, jak i papierowej. Nie ma jakiegokolwiek dokumentu, raportu kontroli administracyjnej wniosku, wizualizacji działek, obrazu działek, zdjęć, płyt CD, ortofotomap, którymi dysponował organ rolny. Dlatego Sąd orzekający podziela zarzut skarżącej, że obsługa i kontrola administracyjne wniosku o przyznanie płatności budzi wątpliwości i nie przebiegała prawidłowo. Zdaniem Sądu z powodu braku dokumentów w aktach administracyjnych pozbawiono stronę skarżącą, jak również Sąd orzekający możliwości kontroli prawidłowości prowadzonego postępowania administracyjnego, a tym samym merytorycznego rozstrzygnięcia. Z materiału dowodowego zgromadzonego w aktach nie wynika, na jakiej podstawie organ dokonał, w jego ocenie, prawidłowego pomiaru działek i wykluczył z płatności z powodu nie utrzymania ich w dobrej kulturze rolnej (zadrzewienia, zakrzaczenia) część gruntów, jaką metodę przyjął do wyliczeń. W aktach administracyjnych organu brak jest raportu dokonanej wizualizacji gruntów i porównania ich z rzeczywistymi granicami. Tym samym nie można stwierdzić w sposób jednoznaczny na jakim obszarze działek zgłoszonych do płatności stwierdzono brak utrzymania ich w dobrej kulturze rolnej. Nie do zaakceptowania przez Sąd jest stanowisko kontroli administracyjnej wniosku bez dokumentacji z bazy danych ZSZiK prowadzonej przez ARiMR .Uniemożliwia to weryfikację wyjaśnień skarżącej i powołanej przez organ decyzji Starosty zezwalającej na wycinkę drzew. Brak udokumentowania pomiarów pozbawia możliwość oceny przez sąd czy prawidłowo wykluczono z płatności powierzchnie [...] ha z działki B i powierzchni [...]ha z działki C, czy prawidłowo ustalono różnicę powierzchni między powierzchnią deklarowaną a stwierdzoną, a tym samym kontroli zasadności odmowy przyznania płatności. W tej sytuacji słusznym staje się zarzut skarżącej pominięcia przez organ wnioskowanego dowodu w postaci zeznań świadka, który dokonywał oględzin na miejscu skoro okoliczność obszaru porostu drzew nie została w sposób nie budzący wątpliwości udokumentowana innymi dowodami. Skarżąca bowiem nie kwestionowała ilości drzew, które rosły na jej działkach lecz miejsce ich porostu. . W ocenie sądu weryfikacja danych dotyczących powierzchni działek rolnych zadeklarowanych przez producenta rolnego o przyznanie płatności winna następować na podstawie danych zawartych w ewidencjach i rejestrach, a także na podstawie kontroli na miejscu, obejmującej w szczególności ustalenie rzeczywistego obszaru zgłoszonych upraw. Takiej kontroli organy nie przeprowadziły. Brak jest również ustosunkowania się organu do wniosku skarżącej o potrzebie przeprowadzenia kontroli na miejscu.

Tymczasem postępowanie dowodowe prowadzone na potrzeby ustawy o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego (także przez organ odwoławczy), choć w jakimś sensie uproszczone z uwagi na inne niż w ogólnym postępowaniu administracyjnym rozłożenie "ciężaru dowodu" powinno bezspornie prowadzić do wyczerpującego zbadania wszystkich okoliczności faktycznych związanych z określoną sprawą oraz wyczerpującego rozpatrzenia całego materiału zarówno pozostającego w dyspozycji organów, w tym wskazanych przez stronę skarżącą. Postępowanie to winno również uwzględniać stanowisko strony, tj. jej argumenty i wyjaśnienia zgłoszone przez nią w trakcie tego postępowania wraz z przedłożonymi i wnioskowanymi dowodami - tym bardziej, że ciężar dowodzenia w tych sprawach ustawodawca przerzucił właśnie na stronę tego postępowania (por. wyrok WSA z dnia 9 stycznia 2009r., sygn. akt V SA/Wa 2514/08).

Jak wynika z powyższych ustaleń organ II instancji podjął rozstrzygnięcie z pominięciem wnioskowanych przez skarżącą dowodów, jak i dokumentacji z bazy danych ZSZiK kontroli administracyjnej wniosku, co stanowi naruszenie art. 77 Kodeksu postępowania administracyjnego w związku z art. 3 ust. 2 pkt 2 ustawy o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego i daje podstawę do sformułowaniu zarzutu, że zaskarżone rozstrzygnięcie zostało podjęte w oparciu o nieprawidłowo ustalony stan faktyczny sprawy. Zgodnie bowiem z unormowaną w art. 7 k.p.a. zasadą prawdy obiektywnej organy administracji publicznej "podejmują wszelkie kroki niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz załatwienia sprawy". Według tej zasady organ prowadzący postępowanie ma obowiązek zebrania i rozpatrzenia materiału dowodowego, aby ustalić stan faktyczny sprawy zgodny z rzeczywistością. W szczególności jest obowiązany dokonać wszechstronnej oceny okoliczności konkretnego przypadku na podstawie analizy całego materiału dowodowego, a stanowisko wyrażone w decyzji uzasadnić w sposób wymagany przez przepisy kodeksu postępowania administracyjnego (np. wyrok NSA z dnia 26 maja 1981 r., SA 810/81, ONSA 1981, nr 1, poz. 45). Tymczasem – co wynika wprost z akt administracyjnych sprawy – nie można uznać, aby organ administracji publicznej rozpoznał sprawę na podstawie całego materiału dowodowego sprawy, skoro akta sprawy nie zawierają dowodów wskazanych przez organ. W dalszej kolejności podnieść należy, iż brak odniesienia się w decyzji do złożonych w toku postępowania odwoławczego wyjaśnień strony postępowania, w tym wnioskowanych przez nią dowodów, stanowi naruszenie art. 107 § 3 Kodeksu postępowania administracyjnego. Powoduje także, że nie została zrealizowana zasada przekonywania wyrażona w art. 11 k.p.a. Zasada ta zostaje naruszona w sytuacji, gdy organ pominie milczeniem niektóre dowody zgromadzone w sprawie, czy też twierdzenia lub wyjaśnienia strony, albo nie odniesie się do faktów istotnych dla sprawy – okoliczności podnoszonych przez stronę (por. wyrok NSA z dnia 11 lipca 2001r., sygn. akt IV SA 703/99).

Powyższe konkluzje prowadzą do konieczności przeprowadzenia ponownego postępowania dowodowego celem ustalenia stanu faktycznego sprawy w sposób nie godzący w żadną z zasad prowadzenia postępowania administracyjnego.

Podnieść również należy, że po ponownym rozpoznaniu sprawy organ I instancji nie rozważył możliwości zastosowania zapisu art.68ust.1 Rozporządzenia Komisji WE Nr 796/2004 z dnia 21 kwietnia 2004r zgodnie z wytycznymi organu odwoławczego. W przedmiotowej sprawie strona skarżąca wystąpiła z wnioskiem o przyznanie płatności na podstawie przyznanych płatności w latach wcześniejszych, a organ I instancji posiadał stosowną wiedzę odnośnie występujących na działkach gruntów niekwalifikowanych, a to zdjęcia lotnicze. Cytowany przepis stanowi, że obniżki i wyłączenia nie mają zastosowania w przypadku gdy rolnik złożył wniosek poprawny pod względem faktycznym lub gdy może wykazać, że nie jest winny nieprawidłowości. Zarówno organ I instancji jak i II instancji nie podniosły w uzasadnieniach decyzji tej kwestii.

Stosownie natomiast do art. 133 § 1 p.p.s.a. Sąd wydaje wyrok po zamknięciu rozprawy na podstawie akt sprawy. W sytuacji, gdy w aktach sprawy brak jest wszystkich dokumentów (dowodów),a które w tych aktach powinny się znajdować – co w niniejszej sprawie w ocenie Sądu bezspornie miało miejsce - niemożliwa staje się kontrola Sądu, co do legalności przeprowadzonego postępowania i tym bardziej kontrola zasadności merytorycznej podjętego rozstrzygnięcia, co w konsekwencji musi prowadzić do uchylenia podjętej w sprawie decyzji. Z tych też powodów – mając na uwadze również treść art. 134 p.p.s.a. - kontrolowana decyzja podlegają uchyleniu na mocy art.145 § 1 pkt 1) lit. a) i c) ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Orzeczenie w pkt III wyroku znajduje wsparcie w art. 152 tej ustawy. O kosztach orzeczono na podstawie art.200 p.p.s.a.