Wyrok WSA w Szczecinie, sygn. akt I SAB/Sz 49/24
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie
Data orzeczenia: 2024-07-03 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6480
658
Hasła tematyczne: Dostęp do informacji publicznej
Skarżony organ: Burmistrz Miasta i Gminy
Treść wyniku: 1. stwierdzono, że organ dopuścił się bezczynności, która nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa 2. oddalono skargę w pozostałym zakresie
Powołane przepisy: article: art. 1 ust. 1 , art. 4, art. 16 ust. 1 , art. 10, art. 14 ust. 2, art. 13 ust. 1, art. 13 ust. 2 i art. 15 ust. 2 ,
journal: Dz.U. 2022 poz 902
law: Ustawa z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej - t.j.
article: art. 149 § 2, art. 3 § 1, art. 119 pkt 4, art. 154 § 6,
journal: Dz.U. 2024 poz 935
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j.)

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodnicząca Sędzia WSA Jolanta Kwiecińska (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Wiesława Achrymowicz,, Sędzia WSA Nadzieja Karczmarczyk-Gawęcka, , po rozpoznaniu w Wydziale I w trybie uproszczonym w dniu 3 lipca 2024 r. sprawy ze skargi D. W. na bezczynność Burmistrza B. w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej I. stwierdza, że Burmistrza B. dopuścił się bezczynności w prowadzonym postępowaniu; II. stwierdza, że bezczynność Burmistrza B. nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa; III. umarza postępowanie w zakresie zobowiązania Burmistrza B. do załatwienia sprawy; IV. w pozostałym zakresie oddala skargę; V. zasądza od Burmistrza B. na rzecz skarżącego D. W. kwotę 100 (sto) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.


UZASADNIENIE

D. W. (dalej: "Strona" lub "Skarżący"), pismem z 27 lutego 2024 r. na podstawie art. 2 ust. 1 i 10 ust. 1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie

do informacji publicznej (t.j. Dz.U.2022.902; dalej: "u.d.i.p."), zwrócił się do Burmistrza Bornego Sulinowa (dalej: "Burmistrz" lub "Organ") o udostępnienie informacji publicznej, poprzez udzielenie odpowiedzi – czy w roku 2023 w Środowiskowym Domu Samopomocy w B. przeprowadzone były mediacje?

W przypadku odpowiedzi twierdzącej, Strona oczekiwała przesłania informacji bądź dokumentów informujących, o tym:

1) na podstawie jakich przepisów prawa mediacje te zostały przeprowadzone?

2) co było celem tych mediacji?

3) na czyj wniosek zostały wszczęte te mediacje?

4) jaka firma lub jaka osoba została wybrana do przeprowadzenia mediacji?

(kopię umowy/zlecenia lub innego dokumentu potwierdzającego zlecenie przeprowadzenia mediacji);

5) w jakiej wysokości został wypłacone wynagrodzenia firmie lub osobie prowadzącej mediację? (kopie faktur);

6) kto z ramienia Urzędu bezpośrednio uczestniczył w sporządzaniu umowy mediacyjnej i jej ewentualnej kontroli pod względem zgodności z przepisami prawa?

7) czy mediacje zakończyły się podpisaniem ugody mediacyjnej?

8) czy wszystkim stronom uczestniczącym w postępowaniu mediacyjnym został przekazany odpis protokołu z przebiegu mediacji?

9) czy w sprawach, w których toczyła się mediacja, organ administracji publicznej załatwił sprawę z ustaleniami dotyczącymi załatwienia sprawy w granicach obowiązującego prawa, zawartymi w protokole z przebiegu mediacji?

W przypadku odpowiedzi negatywnej, Strona oczekiwała przesłania informacji bądź dokumentów informujących, o tym:

1) w ramach jakich obowiązków zatrudniony został Pan M. P. – mediator sądowy wpisany na listę mediatorów stałych Sądu Okręgowego w S.?

2) w ramach jakiej umowy zatrudniony został Pan M. P. (kopia umowy)?;

3) jakie wynagrodzenie zostało wypłacone Panu M. P. (kopia faktury)?

Strona we wniosku zwróciła się do Burmistrza o przesłanie odpowiedzi za pośrednictwem skrzynki ePUAP (wskazano adres).

W odpowiedzi na wniosek Burmistrz pismem z 11 marca 2024 r., poinformował Stronę, że na podstawie art. 13 ust. 2 u.d.i.p. ze względów technicznych, wnioskowane informacje zostaną przekazane w terminie do 26 kwietnia 2024 r.

Strona w piśmie z 12 marca 2024 r. wystąpiła do Organu o sprecyzowanie i wyjaśnienie pojęcia "ze względów technicznych". W uzasadnieniu przedstawiła argumentację w tym zakresie i stanowisko, co do rozumienia art. 13 ust. 2 u.d.i.p.

W dniu 19 marca 2024 r. Strona złożyła za pośrednictwem Organu

skargę do sądu administracyjnego w przedmiocie bezczynności tego Organu w związku

z nieudostępnieniem wnioskowanej informacji publicznej.

Skarżący wniósł o stwierdzenie bezczynności w wykonaniu wniosku

przez Organ, zasądzenia na jego rzecz kosztów postępowania według norm

przepisanych oraz wymierzenie Organowi grzywny na podstawie art. 149 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postepowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U.2024.06.26 t.j; dalej: "P.p.s.a.") w wysokości określonej w art. 154 § 6 P.p.s.a., zarzucając Organowi naruszenie:

1) art. 13 ust. 1 w zw. z 4 ust. 3 i art. 10 ust. 2 u.d.i.p. w zakresie, w jakim przepisy te ustanawiają zasadę szybkości postępowania w sprawach o informację publiczną, poprzez bezzasadne przedłużenie terminu rozpatrywania sprawy;

2) art. 13 ust. 2 u.d.i.p. w zakresie, w jakim przepis ten stanowi o tym, że przedłużenie terminu odpowiedzi na wniosek o informację publiczną jest dopuszczalny wtedy,

gdy organ planuje udostępnić przedmiotową informację, a także w zakresie,

w jakim przepis ten nakłada na organ obowiązek uzasadnienia niemożności udostępnienia informacji w terminie, którego to obowiązku Organ nie dopełnił.

W uzasadnieniu zarzutów skargi Strona wskazała, że złożyła do Organu

za pośrednictwem skrzynki ePUAP wniosek o udostępnienie informacji publicznej

i wyjaśniła dodatkowo, iż we wniosku z 27 lutego 2024 r. znalazła się oczywista omyłka pisarska we wskazanym roku, którego informacje o mediacji miały dotyczyć, tj. zamiast 2022 r., podany został 2023 r. Ponadto Skarżący przedstawił przebieg czynności

w sprawie oraz uzasadnienie prawne w zakresie stosowania art. 13 ust. 2 u.d.i.p.

Organ pismem z 28 marca 2024 r. (wysyłka na ePUAP 29 marca 2024 r.) udzielił Stronie odpowiedzi na wniosek, informując że w Środowiskowym Domu Samopomocy

w B. nie były przeprowadzone mediacje w 2023 r. W odpowiedzi

z 28 marca 2024 r. Organ udostępnił również wnioskowane informacje dotyczące M. P., w tym zawartą z nim umowę z 20 czerwca 2022 r. Dodatkowo – w związku

ze "sprostowaniem" 19 marca 2024 r. ww. wniosku (tj. w skardze na bezczynność – uwaga Sądu) Organ udzielił odpowiedzi na ww. pytania również w odniesieniu do 2022 r.

Organ, pismem z 11 kwietnia 2024 r., udzielił odpowiedzi na skargę, wskazując że jest ona bezzasadna i wniósł o jej oddalenie w całości, obciążenie Skarżącego

w całości kosztami postępowania, przeprowadzenie dowodów z dokumentów w postaci akt postępowania i odpowiedzi na wniosek o udostępnienie informacji publicznej

z 28 marca 2024 r. Natomiast z uwagi na niespełnienie wymogów formalnych Organ wniósł o pozostawienie skargi bez rozpoznania.

Organ wyjaśnił, że powodem zastosowania art. 13 ust. 2 u.d.i.p. w sprawie

była konieczność wyszukania żądanych informacji (wg wiedzy organu żadna mediacja

nie była przeprowadzona w 2023 r. w ŚDS) i wystąpienie do jednostki, której dotyczył wniosek o wszelką dokumentację z nim związaną. W związku z tym poinformowano

Stronę o wyznaczeniu terminu dla załatwienia sprawy do 26 kwietnia 2024 r.

Organ zobowiązany rozwinął argumentację dotycząca zastosowania

art. 13 ust. 2 u.d.i.p. i w tym względzie przytoczył orzeczenia sądów administracyjnych. Zdaniem Organu nie pozostaje on w bezczynności.

W zakresie zamieszczonego przez Stronę w skardze sprostowania, Organ stwierdził, że nie było jego rolą domyślanie się, czy podany we wniosku rok

jest właściwy. W dalszej kolejności wyjaśnił zasady na jakich udostępnił informacje publiczne dotyczące 2022 r., tj. że z dniem złożenia sprostowania (w treści skargi) ww. wniosku z 27 lutego 2024 r. organ potraktował je jako nowo sformułowany wniosek.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie z w a ż y ł, co następuje:

Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tj. Dz.U.2022 r., poz. 2492 ze zm.) w zw. z art. 3 § 1 ustawy

z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

(tj. Dz.U.2024.935 ze zm., dalej: "P.p.s.a."), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej.

W myśl art. 3 § 2 pkt 8 P.p.s.a. kontrola ta obejmuje orzekanie w sprawach skarg na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych

w pkt 1 - 4 lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a. W tym zakresie przedmiotem sądowej kontroli nie jest określony akt lub czynność organu administracji, lecz ich brak w sytuacji, gdy organ miał obowiązek podjąć działanie

w danej formie i w określonym przez prawo terminie. Instytucja skargi na bezczynność organu lub przewlekłe prowadzenie postępowania ma na celu ochronę praw strony

przez doprowadzenie do wydania w sprawie rozstrzygnięcia lub podjęcia innej

czynności dotyczącej uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa. Powyższe determinuje zakres kontroli sądu, sprowadzającej się w tym wypadku

do oceny, czy sprawa podlega załatwieniu przez organ w drodze określonego przez ustawodawcę aktu administracyjnego lub czynności i czy organ pozostaje

w zwłoce w rozpatrzeniu wniosku.

Uwzględniając skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania Sąd orzeka na podstawie art. 149 § 1 P.p.s.a., który określa, że w tym przypadku sąd:

1) zobowiązuje organ do wydania w określonym terminie aktu, interpretacji albo do dokonania czynności; 2) zobowiązuje organ do stwierdzenia albo uznania uprawnienia

lub obowiązku wynikających z przepisów prawa; 3) stwierdza, że organ dopuścił

się bezczynności lub przewlekłego prowadzenia postępowania. W myśl art. 149 § 1a P.p.s.a., jednocześnie sąd stwierdza, czy bezczynność organu lub przewlekłe prowadzenie postępowania miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa. Ponadto,

na podstawie art. 149 § 2 P.p.s.a., sąd może orzec z urzędu albo na wniosek strony

o wymierzeniu organowi grzywny w wysokości określonej w art. 154 § 6 P.p.s.a.

lub przyznać od organu na rzec skarżącego sumę pieniężną do wysokości połowy kwoty określonej w art. 154 § 6 P.p.s.a.

Wyjaśnić należy, że przedmiotowa skarga została rozpoznana przez Sąd

na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym, stosownie do art. 119 pkt 4 P.p.s.a., zgodnie z którym sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym, jeżeli przedmiotem skargi jest bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania. Oznacza to, że w przypadku takiej skargi w obecnym stanie prawnym skierowanie

jej do rozpoznania w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym nie jest

uzależnione od wniosku strony. W trybie uproszczonym sąd rozpoznaje sprawę

na posiedzeniu niejawnym w składzie trzech sędziów.

Przechodząc do meritum sprawy wskazać należy, że z bezczynnością organu administracji publicznej mamy do czynienia wówczas, gdy w prawnie określonym terminie organ nie podejmuje żadnych czynności w sprawie lub, gdy wprawdzie prowadził postępowanie w sprawie, jednakże mimo istnienia ustawowego obowiązku, nie kończy

go wydaniem stosownego aktu lub nie podejmuje czynności (zob. T. Woś, H. Krysiak-Molczyk i M. Romańska, Komentarz do ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Warszawa 2005, s. 86; wyrok WSA we Wrocławiu

z 14 stycznia 2010 r., sygn. akt IV SAB/Wr 66/09, dostępny w Internecie). Wniesienie skargi na "milczenie władzy" jest przy tym uzasadnione nie tylko w przypadku niedotrzymania terminu załatwienia sprawy, ale także w przypadku odmowy wydania aktu mimo istnienia w tym względzie ustawowego obowiązku, choćby organ mylnie sądził, że załatwienie sprawy nie wymaga wydania aktu (zob. J. P. Tarno, Prawo o postępowaniu

przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Warszawa 2006, s. 37). Dla uznania bezczynności konieczne jest zatem ustalenie, że organ administracyjny zobowiązany

był na podstawie przepisów prawa do wydania decyzji lub innego aktu albo

do podjęcia określonych czynności. Podkreślić należy, że przy ocenie zasadności

skargi na bezczynność decydujący jest stan faktyczny z momentu orzekania przez sąd administracyjny i fakt dokonania czynności przez organ (por. uchwała 7 sędziów NSA

z dnia 26 listopada 2008 r., I OPS 6/08).

Sąd wyjaśnia, że w rozpoznawanej sprawie Skarżący domagał się udostępnienia informacji w trybie ustawy o dostępie do informacji publicznej. Ustawa natomiast

stanowi generalną zasadę udostępniania informacji publicznej, reguluje zarówno

zakres podmiotowy i przedmiotowy jej stosowania oraz procedurę i tryb udostępniania

informacji publicznej.

Stosownie do art. 1 ust. 1 u.d.i.p. każda informacja o sprawach publicznych stanowi informację publiczną w rozumieniu ustawy i podlega udostępnieniu na zasadach i w trybie określonych w niniejszej ustawie.

Natomiast zgodnie z art. 4 u.d.i.p. obowiązane do udostępniania informacji publicznej są władze publiczne oraz inne podmioty wykonujące zadania publiczne,

w szczególności: 1) organy władzy publicznej; 2) organy samorządów gospodarczych i zawodowych; 3) podmioty reprezentujące zgodnie z odrębnymi przepisami Skarb Państwa; 4) podmioty reprezentujące państwowe osoby prawne albo osoby prawne samorządu terytorialnego oraz podmioty reprezentujące inne państwowe jednostki organizacyjne albo jednostki organizacyjne samorządu terytorialnego; 5) podmioty reprezentujące inne osoby lub jednostki organizacyjne, które wykonują zadania

publiczne lub dysponują majątkiem publicznym, oraz osoby prawne, w których

Skarb Państwa, jednostki samorządu terytorialnego lub samorządu gospodarczego

albo zawodowego mają pozycję dominującą w rozumieniu przepisów o ochronie konkurencji i konsumentów (ust. 1). Obowiązane do udostępnienia informacji publicznej

są organizacje związkowe i pracodawców, reprezentatywne w rozumieniu ustawy

z dnia 24 lipca 2015 r. o Radzie Dialogu Społecznego i innych instytucjach

dialogu społecznego (Dz. U. z 2018 r. poz. 2232, z 2020 r. poz. 568 i 2157

oraz z 2021 r. poz. 2445), oraz partie polityczne (ust. 2). Obowiązane do udostępniania informacji publicznej są podmioty, o których mowa w ust. 1 i 2, będące w posiadaniu

takich informacji (ust.3).

W niniejszej sprawie niesporne jest, że adresatem wniosku Skarżący

uczynił podmiot zobowiązany do udzielenia informacji publicznej.

Jak wynika z akt rozpoznawanej sprawy, wniosek Skarżącego dotyczył udostępnienia informacji publicznej, poprzez udzielenie odpowiedzi – czy w 2023 r. w Środowiskowym Domu Samopomocy w B. przeprowadzone

były mediacje? Wniosek został rozszerzony o udzielenie dodatkowych informacji

oraz ewentualnie dokumentów, w zależności od kierunku odpowiedzi (pozytywnej,

albo negatywnej). Sąd podkreśla, że szczegółowa treść wniosku znalazła się w części historycznej uzasadnienia.

Sąd wyjaśnia, że niniejsze rozpoznanie nie obejmuje analizy postępowania Organu dotyczącej 2022 r. Nie budzi bowiem wątpliwości Sądu, że wniosek Skarżącego

z 27 lutego 2024 r. dotyczył 2023 r., co jednoznacznie wynika z jego treści, a sprostowanie w treści skargi nie może odnieść oczekiwanego przez Skarżącego skutku. Nie sposób przyjąć, że we wniosku doszło do oczywistej pisarskiej omyłki, co w opinii Skarżącego powinien Organ wychwycić i na tej podstawie zmodyfikować pytanie i udzielić właściwej odpowiedzi adekwatnej do zamiarów Skarżącego.

Organ w zakresie wyznaczonym brzmieniem wniosku, czyli w zakresie udostępnienia informacji publicznej, poprzez udzielenie odpowiedzi – czy w 2023 r. w Środowiskowym Domu Samopomocy w B. przeprowadzone były mediacje? – z uwzględnieniem rozwinięcia o szczegółowe pytania, udostępnił żądaną informację. Pismo obejmujące odpowiedź odpowiadającą zakresowo treści wniosku zostało wysłane Skarżącemu 29 marca 2024 r. Organ wskazał, że w 2023 r.

nie prowadzono mediacji, a w zakresie odpowiedzi na ramy obowiązków zatrudnionego

w jednostce mediatora sądowego i rodzaj umowy na podstawie, której go zatrudniono, załączono kopię umowy o mediację z 20 czerwca 2022 r.

W tym miejscu należy podkreślić, że pod pojęciem bezczynności należy rozumieć brak reakcji i działania organu, do którego jest on zobowiązany na podstawie przepisów prawa i w terminie tymi przepisami przewidzianym. Ustawodawca określił precyzyjnie obowiązki podmiotu zobowiązanego, do którego został złożony wniosek o udostępnienie informacji publicznej, w tym formy załatwienia (zakończenia) sprawy.

Podmiot, do którego złożono wniosek o udostępnienie informacji publicznej,

winien alternatywnie: udostępnić tę informację w formie czynności materialno-technicznej (art. 10 ustawy): odmówić jej udostępnienia (art. 16 ust. 1 u.d.i.p.) – w formie decyzji; umorzyć postępowanie (art. 14 ust. 2 w zw. z art. 16 ust. 1 u.d.i.p.) – w formie decyzji.

W myśl art. 13 ust. 1 u.d.i.p. udostępnianie informacji publicznej na wniosek następuje bez zbędnej zwłoki i nie później niż w terminie 14 dni, za wyjątkiem sytuacji przewidzianych w art. 13 ust. 2 i art. 15 ust. 2 u.d.i.p. Zgodnie zaś z art. 13 ust. 2 u.d.i.p. jeżeli informacja publiczna nie może być udostępniona w terminie określonym w ust. 1, podmiot obowiązany do jej udostępnienia powiadamia w tym terminie o powodach opóźnienia oraz o terminie, w jakim udostępni informację, nie dłuższym jednak niż 2 miesiące od dnia złożenia wniosku.

Pisemne poinformowanie może dotyczyć jedynie przypadków, gdy organ nie posiada żądanej informacji lub żądana informacja nie stanowi informacji

publicznej. Natomiast uwzględnienie wniosku o udostępnienie informacji publicznej następuje w sposób i w formie zgodnej z wnioskiem, chyba że środki techniczne,

którymi dysponuje podmiot zobowiązany do udostępnienia, nie umożliwiają

udostępnienia informacji w sposób i w formie określonych we wniosku (art. 14 ust. 1 u.d.i.p.). Jeżeli natomiast informacja publiczna nie może być udostępniona w sposób

lub w formie określonych we wniosku, podmiot obowiązany do udostępnienia

powiadamia pisemnie wnioskodawcę o przyczynach braku możliwości udostępnienia informacji zgodnie z wnioskiem i wskazuje, w jaki sposób lub w jakiej formie

informacja może być udostępniona niezwłocznie. W takim przypadku, jeżeli w terminie

14 dni od powiadomienia wnioskodawca nie złoży wniosku o udostępnienie informacji

w sposób lub w formie wskazanych w powiadomieniu, postępowanie o udostępnienie informacji umarza się (art. 14 ust. 2 u.d.i.p.).

Analiza akt sprawy, skargi i odpowiedzi na skargę prowadzi do stwierdzenia,

że sporną kwestią wymagającą rozstrzygnięcia przez Sąd jest ocena wystąpienia

w sprawie podstawy do zastosowania przez Organ art. 13 ust. 2 u.d.i.p., ale także ocena, czy Organ prawidłowo poinformował Stronę o wystąpieniu takiej podstawy. Innymi słowy, czy można uznać, że pismo Organu z 11 marca 2024 r. doręczone Stronie

12 marca 2024 r. spełnia warunki powiadomienia, o którym mowa w art. 13 ust. 2 u.d.i.p.

Zauważyć należy, że art. 13 ust. 2 u.d.i.p. posługuje się otwartą formułą

"jeżeli informacja publiczna nie może być udostępniona w terminie", co pozwala

na zindywidualizowanie zastosowania tej regulacji do okoliczności konkretnej sprawy

(por. wyrok WSA w Poznaniu z 19 lutego 2020 r., II SAB/Po 4/20). Dopuszczalne

jest zatem wydłużenie 14-dniowego terminu w przypadku braku możliwości udzielenia informacji publicznej, przy czym organ jest zobligowany do powiadomienia wnioskodawcy, przed upływem tych 14 dni, o powodach opóźnienia oraz do wyznaczenia dodatkowego terminu udostępnienia informacji. Jednocześnie przepisy u.d.i.p. nie wskazują, jakie powody opóźnienia są dopuszczalne, należy jednak uznać, że muszą to być powody bezpośrednio związane z opóźnieniem w udostępnieniu konkretnej informacji publicznej. Jak podnosi się w orzecznictwie, o ile zgodnie z art. 13 ust. 2 u.d.i.p., organ może przedłużyć termin do rozpoznania wniosku do maksymalnie dwóch miesięcy,

to z uprawnienia tego może skorzystać wówczas, gdy zachodzą uzasadnione wątpliwości co do jego zakresu (np. wniosek jest nieprecyzyjny, wielowątkowy, lub zachodzi wątpliwość, czy dotyczy informacji publicznej). Niedopuszczalne jest stosowanie

art. 13 ust. 2 u.d.i.p. jedynie w celu "odroczenia" na okres do dwóch miesięcy

obowiązku udostępnienia żądanej informacji publicznej (por. wyrok WSA w Łodzi

z 10 października 2018 r., II SAB/Łd 105/18; wyrok WSA w Olsztynie z 12 marca 2024 r., II SAB/Ol 19/24).

Wskazać należy na istotne dla rozstrzygnięcia sprawy daty. Wniosek o udostępnienie informacji publicznej został złożony 27 lutego 2024 r., a 12 marca 2024 r. Skarżący został poinformowany (pismo Organu z 11 marca 2024 r.) o opóźnieniu

w załatwieniu wniosku i nowym terminie rozpoznania sprawy

Sąd zwraca uwagę, że w piśmie z 11 marca 2024 r. Organ powołał się

na art. 13 ust. 2 u.d.i.p., a poza tym lakonicznie wskazał, że o zastosowaniu tego przepisu w sprawie decydują "względy techniczne". Podał, także konkretną datę przekazania informacji, tj. 26 kwietnia 2024 r. Pismo zostało, skierowane do Strony w terminie

14 dni przewidzianych pierwotnie na rozpoznanie wniosku.

W ocenie Sądu, w niniejszej sprawie Organ zastosował regulację art. 13 ust. 2 u.d.i.p. w sposób instrumentalny, starając się skorzystać z przewidzianego prawem terminu wydłużenia postępowania, tj. wyłącznie w celu "odroczenia" obowiązku udostępnienia żądanej informacji publicznej.

Sąd zwraca uwagę na dwie zasadnicze aspekty. Pierwszy związany jest

z wyczerpującym brzmieniem informacji, jaką można odczytać z pisma z 11 marca 2024 r. Sąd wskazywał wyżej, że uzasadnienie podstawy "odroczenia" ograniczało

się do stwierdzenia wystąpienia "względów technicznych". Organ nie podał, jakie

to "względy techniczne" stoją za koniecznością odsunięcia w czasie rozpoznania wniosku Skarżącego. Rozwinięcie, co do podstawy odroczenia nastąpiło dopiero w odpowiedzi

na skargę, a to nie pozwala na uznanie, iż pismo Organu z 11 marca 2024 r. przekazywało wyczerpującą informację w tym zakresie umożliwiającą Skarżącemu weryfikację prawidłowości zastosowania przez Organ normy art. 13 ust. 2 u.d.i.p.

Przechodząc do drugiego z aspektów, ocenie podlega rzeczywiste wystąpienie podstawy dla zastosowania przepisu art. 13 ust. 2 u.d.i.p.

W orzecznictwie sądów administracyjnych panuje utrwalony pogląd, zgodnie z którym przepisy u.d.i.p. nie wskazują, jakie powody opóźnienia są dopuszczalne

dla skutecznego zastosowania art. 13 ust. 2 u.d.i.p. jednak uznać należy, że muszą to być powody bezpośrednio związane z opóźnieniem w udostępnieniu konkretnej informacji publicznej. Organ jest zobligowany do powiadomienia wnioskodawcy o powodach opóźnienia oraz do wyznaczenia dodatkowego terminu udostępnienia informacji. Jednocześnie przepisy u.d.i.p. nie wskazują, jakie powody opóźnienia są dopuszczalne, aczkolwiek uznać trzeba, że muszą to być powody bezpośrednio związane

z opóźnieniem w udostępnieniu konkretnej informacji publicznej (por. wyrok WSA

w Olsztynie z 18 czerwca 2024 r., II SAB/Ol 46/24).

Dostrzec należy, że Organ posiadał wiedzę o tym, że w 2023 r. w jednostce, której dotyczył wniosek nie były przeprowadzane mediacje. Okoliczność tę potwierdził sam Organ w odpowiedzi na skargę. Sąd zestawił udostępnioną w piśmie z 28 marca 2024 r. informację (zgodnie, z którą w 2023 r. nie były w jednostce przeprowadzane mediacje) i załączoną kopią umowy o mediację, z koniecznością zwrócenia się do jednostki o wszelką dokumentację, o której wspomina Organ w odpowiedzi na skargę.

Z analizy wynika, że jedynym dokumentem, który został do odpowiedzi na wniosek załączony jest rzeczona umowa, która została zawarta przez Burmistrza, a więc zapewne pozostawała w zasobach dokumentacyjnych Organu i Organ posiadał wiedzę o warunkach wykonywania obowiązków przez M. P.. Z § 6 ww. umowy jednoznacznie wynika, że M. P. zrezygnował z kosztów i wynagrodzenia z mediacji. W tych okolicznościach nie było konieczności dokonywania przez Organ takich czynności, które uzasadniały by zastosowanie normy art. 13 ust. 2 u.d.i.p. i "odroczenie" udostępnienia Skarżącemu wnioskowanej informacji. Trudno zatem uznać, że działania Organu w celu udzielenia żądanej informacji wymagały skomplikowanych i czasochłonnych czynności technicznych, analitycznych, czy też interpretacyjnych. Można przypuszczać,

że dodatkowe informacje (zamieszczone w piśmie Organu z 28 marca 2024 r.) dotyczyły 2022 r., ale ta kwestia pozostaje bez wpływu na rozstrzygnięcie.

Uwzględniając powyższe, nie zostało wyjaśnione przez Organ, dlaczego ewentualna realizacja wniosku wymagała "odroczenia", aż o dwa miesiące.

Stwierdzenie o "względach technicznych" nie może zostać uznane za uzasadniające przekroczenie podstawowego 14- o dniowego terminu na załatwienie wniosku. Zdaniem Sądu, wniosek Skarżącego z 27 lutego 2024 r., biorąc pod uwagę stan faktyczny

z momentu orzekania przez Sąd, nie został rozpoznany zgodnie z procedurą określoną przepisami u.d.i.p. Termin zatem, o którym mowa w art. 13 ust. 1 u.d.i.p. został przekroczony przez Organ przy jednoczesnym braku przesłanek zastosowania

art. 13 ust. 2 u.d.i.p., tj. jego instrumentalnym zastosowaniu przez Organ jedynie w celu "odroczenia" na okres do dwóch miesięcy obowiązku udostępnienia żądanej informacji publicznej.

Mając na uwadze powyższe, Sąd stwierdził, że zarzuty Skarżącego

odnoszące się do bezczynności w zakresie odpowiedzi Organu na wniosek z 27 lutego 2024 r., które zostały powiązane z naruszeniem art. 13 ust. 2 u.d.i.p. okazały się zasadne

(punkt I sentencji wyroku).

Jednocześnie Sąd stwierdził, że brak odpowiedzi w ustawowym terminie nie miał charakteru rażącego naruszenia prawa (punkt II sentencji wyroku). Sąd miał w tym zakresie na uwadze, że w orzecznictwie wskazuje się na stopniowanie naruszeń prawa: od "zwykłego", przez "naruszenie mające istotny wpływ na wynik sprawy", aż po "rażące naruszenie prawa", konstatując, że to ostatnie stanowi kwalifikowaną formę naruszenia prawa, a utożsamianie tego pojęcia z każdym naruszeniem prawa nie jest słuszne.

O rażącym naruszeniu prawa w przedmiotowej sprawie nie można mówić, gdyż organowi nie można przypisać celowego unikania odpowiedzi na pismo strony, lekceważenia obowiązków i pozostawienia sprawy bez biegu. Odpowiedź została bowiem Stronie udzielona (jakkolwiek po terminie, uchybienie o 19 dni na dzień wysyłki pisma Organu).

W tych okolicznościach sprawy Sąd nie uznał za zasadne wymierzania organowi grzywny na podstawie art. 149 § 2 P.p.s.a. Wpływ na ten fakt ma w szczególności brak uznania rażącego charakteru bezczynności. Wyjaśnić przy tym trzeba, że w myśl przywołanego przepisu sąd, w przypadku, o którym mowa w § 1, może ponadto

orzec z urzędu albo na wniosek strony o wymierzeniu organowi grzywny w wysokości określonej w art. 154 § 6 lub przyznać od organu na rzecz skarżącego sumę pieniężną

do wysokości połowy kwoty określonej w art. 154 § 6. Zważyć należy, że instytucja przewidziana w cyt. przepisie jest dodatkowym środkiem dyscyplinująco-represyjnym, który powinien być stosowany w szczególnie drastycznych przypadkach zwłoki organu w załatwieniu sprawy, tj. gdy oceniając całokształt działań organu - w konkretnej sprawie - dojść można do przekonania, że noszą one znamiona niczym nieuzasadnionego

unikania podjęcia rozstrzygnięcia. W rozpoznawanej sprawie z taką sytuacją nie mamy

do czynienia, zatem Sąd oddalił w tym zakresie skargę (punkt III sentencji wyroku).

Sąd umorzył postępowanie w zakresie zobowiązania organu do załatwienia sprawy (punkt IV sentencji wyroku), gdyż w toku postępowania sądowego Skarżący otrzymał wnioskowaną informację. Bezprzedmiotowe byłoby zatem nakładanie na organ obowiązków, które zostały już wykonane. Sąd stwierdził, że udzielona Skarżącemu odpowiedź na wniosek, choć udzielona po terminie jest kompletna i nie może zmienić tej oceny próba zgłoszenia sprostowania co do roku, którego informacje miały dotyczyć.

O kosztach postępowania Sąd orzekł na podstawie art. 200 w zw. z art. 205 § 1 i P.p.s.a., uwzględniając wysokość uiszczonego wpisu od skargi w kwocie [...]zł

(punkt V sentencji wyroku).

Orzeczenia sądów administracyjnych dostępne są w internetowej bazie orzeczeń NSA - http://orzeczenia.nsa.gov.pl.