Wyrok NSA, sygn. akt I GSK 260/23
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2024-06-21 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6537 Egzekucja należności pieniężnych, do których  nie stosuje się przepisów Ordynacji podatkowej (art. 34 ust. 3  ustawy o f
Hasła tematyczne: Egzekucyjne postępowanie
Skarżony organ: Dyrektor Izby Administracji Skarbowej
Treść wyniku: Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy: article: art. 13 b ust. 1 w zw. z art. 13 ust. 1 pkt 1  lit. a
journal: Dz.U. 2018 poz 2068
law: Ustawa z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych - tekst jedn.

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Beata Sobocha-Holc Sędzia NSA Joanna Salachna Sędzia del.WSA Jacek Boratyn (spr.) Protokolant asystent sędziego Andrzej Wojdalski po rozpoznaniu w dniu 21 czerwca 2024 r. na rozprawie w Izbie Gospodarczej skargi kasacyjnej R. K. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie z dnia 12 maja 2020 r. sygn. akt I SA/Lu 760/19 w sprawie ze skargi R. K. na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Lublinie z dnia [...] października 2019 r. nr [...] w przedmiocie zarzutów w postępowaniu egzekucyjnym 1. oddala skargę kasacyjną; 2. zasądza od R. K. na rzecz Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Lublinie 360 (trzysta sześćdziesiąt) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego.


UZASADNIENIE

Wyrokiem z 12 maja 2020 r., sygn. I SA/Lu 760/19, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie (dalej WSA w Lublinie), po rozpoznaniu sprawy ze skargi R. K. (dalej zwanego skarżącym lub zobowiązanym) na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Lublinie z dnia [...] października 2019 r., nr [...], w przedmiocie zarzutów w sprawie prowadzenia egzekucji administracyjnej, oddalił skargę.

Skargę kasacyjną od wyroku WSA w Lublinie wniósł zobowiązany, zaskarżając go w całości.

Zaskarżonemu orzeczeniu, na podstawie art. 174 pkt 1 P.p.s.a. (ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j. Dz. U. z 2024 r. poz. 935), zarzucił:

1. naruszenie prawa materialnego - art. 13b ust. 1 w zw. z art. 13 ust. 1 ustawy z dnia 21 marca 1985 roku o drogach publicznych w zw. z § 1 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 3 lipca 2003 roku w sprawie szczegółowych warunków technicznych dla znaków i sygnałów drogowych oraz urządzeń bezpieczeństwa ruchu drogowego i warunków ich umieszczania na drogach oraz pkt 5.2.50 zd. ostatnie załącznika nr 1 do tego rozporządzenia i w zw. z § 85 ust. 1 i 2 i § 90 ust. 1-4 rozporządzenia Ministrów Infrastruktury i Spraw Wewnętrznych z dnia 31 lipca 2002 roku w sprawie znaków i sygnałów drogowych oraz w zw. z § 2 ust. 1 uchwały Rady Miejskiej Białegostoku Nr XVI/158/03 z dnia 1 grudnia 2003 roku w sprawie ustalenia na terenie Miasta Białegostoku strefy płatnego parkowania - poprzez jego błędną wykładnię i w konsekwencji niewłaściwe zastosowanie, polegające na wadliwym uznaniu, że "miejscem wyznaczonym" w strefie płatnego parkowania jest miejsce nieoznakowane znakami poziomymi - liniami i że istniał obowiązek skarżącego do uiszczenia opiaty za postój na takim miejscu;

2. naruszenie prawa materialnego - art. 13 ust. w zw. z art. 13b ust. 1 ustawy z dnia 21 marca 1985 roku o drogach publicznych poprzez jego błędną wykładnię polegającą na wadliwym przyjęciu, że z faktu pozostawienia pojazdu i umieszczenia przez kierowcę biletu parkingowego wynika, że pojazd został zaparkowany w "miejscu wyznaczonym" oraz w konsekwencji wynika obowiązek ponoszenia opłaty za postój w strefie płatnego parkowania.

Na tej podstawie skarżący kasacyjnie wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku, rozpoznanie skargi i uwzględnienie jej w całości, poprzez uchylenie postanowienia Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Lublinie z 8 października 2019 r. i poprzedzającego go postanowienia Naczelnika Pierwszego Urzędu Skarbowego w Lublinie oraz, na zasadzie art. 135 P.p.s.a. uchylenie postanowienia wierzyciela, w sprawie jego stanowiska, co do podniesionych zarzutów egzekucyjnych. W ramach ewentualnego żądania skarżący kasacyjnie zwrócił się o uchylenie zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania WSA w Lublinie.

Niezależnie od powyższego skarżący kasacyjnie wystąpił o zasądzenie na swoją rzecz kosztów postępowania.

W uzasadnieniu skargi kasacyjnej podkreślono, że miejsce, w którym zaparkowany został samochód skarżącego, nie było oznakowane znakami poziomymi, a zapewne znakiem pionowym D-18. Brak oznakowania poziomego przyznał Sąd I instancji, na podstawie znajdujących się w aktach sprawy fotografii, ustaleń organów administracji i treści skargi.

Zdaniem skarżącego kasacyjnie z obowiązujących przepisów nie wynika by można było pominąć brzmienie przepisów nakazujących łączne oznakowanie znakami pionowymi i poziomymi miejsca postojowego.

Skarżący kasacyjnie dodał, że fakt pozostawienia przez kierowcę w pojeździe biletu parkingowego po pierwsze nie wpływa na treść przepisów ustawy i rozporządzenia, a po drugie nie oznacza, że kierowca wiedział, iż pozostawił pojazd w wyznaczonym miejscu strefy płatnego parkowania. W konsekwencji nie oznacza istnienia obowiązku ponoszenia opłaty za postój.

W terminie otwartym do wniesienia skargi skarżący kasacyjnie uzupełnił jej zarzuty, podnosząc, na podstawie art. 174 pkt 1 P.p.s.a. naruszenie prawa materialnego, tj. zarzucił WSA w Lublinie:

1) naruszenie art. 145 § 1 pkt 1 lit a P.p.s.a. w zw. z art. 13b ust. 1 w zw. z art. 13 ust. 1 pkt 1 lit a ustawy z dnia 21 marca 1985 roku o drogach publicznych w "zw. z 1 pkt 1 i 2 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 3 lipca 2003 roku w sprawie szczegółowych warunków technicznych dla znaków i sygnałów drogowych oraz urządzeń bezpieczeństwa ruchu drogowego i warunków ich umieszczania na drogach oraz pkt. 5.2.50 zd. ostatnie Załącznika nr I do tego rozporządzenia i w zw. z § 85 ust. 1 i 2 i § 90 ust. 1-4 rozporządzenia Ministrów Infrastruktury i Spraw Wewnętrznych z dnia 31 lipca 2002 roku w sprawie znaków i sygnałów drogowych oraz w zw. z § 2 ust. 1 uchwały Rady Miejskiej Białegostoku Nr XVI/158/03 z dnia 1 grudnia 2003 roku w sprawie ustalenia na terenie Miasta Białegostoku strefy płatnego parkowania (w brzmieniu obowiązującym w dniu 25 czerwca 2015 roku) - poprzez jego błędną wykładnię i w konsekwencji niewłaściwe zastosowanie, polegające na wadliwym uznaniu, że "miejscem wyznaczonym" w strefie płatnego parkowania jest miejsce nieoznakowane znakami poziomymi - liniami i że istniał obowiązek skarżącego do uiszczenia opłaty za postój na takim miejscu;

2) naruszenie prawa materialnego - art. 145 § 1 pkt 1 lit a P.p.s.a. w zw. z art. 13b ust. 1 ustawy z dnia 21 marca 1985 roku o drogach publicznych poprzez jego błędną wykładnię polegającą na wadliwym przyjęciu, że z faktu pozostawienia pojazdu i umieszczenia przez kierowcę biletu parkingowego wynika, że pojazd został zaparkowany w "miejscu wyznaczonym" oraz w konsekwencji wynika obowiązek ponoszenia opłaty za postój w strefie płatnego parkowania.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

W myśl art. art. 193 zdanie drugie P.p.s.a, uzasadnienie wyroku oddalającego skargę kasacyjną zawiera ocenę zarzutów skargi kasacyjnej. W ten sposób został określony przez ustawodawcę zakres, w jakim Naczelny Sąd Administracyjny uzasadnia z urzędu wydany wyrok, w przypadku gdy oddala skargę kasacyjną. Regulacja ta, jako mająca charakter szczególny, wyłącza zatem przy tego rodzaju rozstrzygnięciach odpowiednie stosowanie do postępowania przed Naczelnym Sądem Administracyjnym wymogów dotyczących elementów uzasadnienia wyroku, przewidzianych w art. 141 § 4 w zw. z art. 193 zdanie pierwsze P.p.s.a. Omawiany przepis ogranicza więc wymagania, jakie musi spełniać uzasadnienie wyroku oddalającego skargę kasacyjną wyłącznie do - niemającej swojego odpowiednika w art. 141 § 4 P.p.s.a - oceny zarzutów skargi kasacyjnej.

Z uwagi na powyższe, korzystając z możliwości przewidzianej w art. 193 zd. 2 P.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny ograniczył się w rozważaniach uzasadnienia wydanego przez siebie wyroku do oceny podniesionych w skardze kasacyjnej zarzutów.

Zgodnie z art. 183 § 1 P.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, bierze jednak z urzędu pod rozwagę nieważność postępowania. Strony mogą przytaczać nowe uzasadnienie podstaw kasacyjnych.

Jak stanowi zaś art. 174 P.p.s.a. skargę kasacyjną można oprzeć na: naruszeniu prawa materialnego przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie (pkt 1), bądź na naruszeniu przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy (pkt 2).

Artykuł 176 P.p.s.a. określa elementy składowe skargi kasacyjnej, a zgodnie z § 1 pkt 2 tego przepisu jej obligatoryjnym elementem jest przytoczenie podstaw kasacyjnych i ich uzasadnienie. Przez przytoczenie podstawy kasacyjnej należy rozumieć podanie konkretnego przepisu (konkretnej jednostki redakcyjnej określonego aktu prawnego), który zdaniem strony został naruszony przez sąd pierwszej instancji (por. postanowienia NSA z 8 marca 2004 r., sygn. akt FSK 41/04; z 1 września 2004 r., sygn. akt FSK 161/04; z 24 maja 2005 r., sygn. akt FSK 2302/04, wszystkie dost. w CBOiS - www.orzeczenia.nsa.gov.pl). Z kolei uzasadnienie skargi kasacyjnej winno zawierać rozwinięcie zarzutów kasacyjnych.

W odniesieniu do zarzutów dotyczących naruszenia przepisów prawa materialnego, w postaci dopuszczenia się błędu wykładni, w kontekście wyżej przedstawionych wymogów wskazać należy, że na autorze skargi kasacyjnej ciąży obowiązek wskazania konkretnych przepisów prawa materialnego, które jego zdaniem zostały przez sąd naruszone zaskarżanym orzeczeniem, a także podania na czym polegała ich błędna wykładnia oraz jaka powinna być prawidłowa wykładnia konkretnej regulacji (art. 174 pkt 1 P.p.s.a.). Innymi słowy skarżący kasacyjnie, formułując tego rodzaju zarzut, nie może się jedynie ograniczyć do wskazania przepisu, który został według niego błędnie zinterpretowany, ale winien również podać jak dany przepis winien być prawidłowo wykładany.

Tak samo w przypadku zarzucenia naruszenia prawa materialnego, poprzez jego błędne zastosowanie, zarzut skargi kasacyjnej winien zawierać jednoznaczne stwierdzenie na czym miał polegać w konkretnym przypadku błąd subsumpcji.

Brzmienie przytoczonej wyżej regulacji art. 183 § 1 P.p.s.a. oznacza, że Sąd jest związany podstawami określonymi przez ustawodawcę w art. 174 P.p.s.a. i wnioskami skargi zawartymi w art. 176 P.p.s.a. Zatem to skarżący kasacyjnie w terminie 30 dni od dnia otrzymania wyroku Sądu I instancji wraz z uzasadnieniem zakreśla zarzutami kasacyjnymi zakres tego postępowania.

W niniejszym przypadku, w którym brak jest podstaw do stwierdzenia wystąpienia przesłanek nieważności, enumeratywnie wymienionych w art. 183 § 2 P.p.s.a., skarżący kasacyjnie podniósł dwa zarzuty, które określił jako odnoszące się do naruszenia przepisów prawa materialnego. Według jego twierdzeń, uchybienie wskazanym przez niego regulacjom miało nastąpić poprzez nich błędną wykładnię.

I tak w pierwszym z zarzutów wskazał, że błąd Sądu polegał na przyjęciu, że w świetle między innymi art. 13 b ust. 1 w zw. z art. 13 ust. 1 pkt 1 lit. a ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych (t.j. Dz. U. z 2018 r. poz. 2068 z późn. zm., dalej zwana ustawą o drogach publicznych) a także jej przepisów wykonawczych, miejscem wyznaczonym w strefie płatnego parkowania jest miejsce nieoznakowane znakami poziomymi, tj. liniami i w związku z tym istniał po jego stronie obowiązek uiszczenia opłaty za postój.

Z takim stanowiskiem nie można się zgodzić, gdyż z uchwały NSA z dnia 9 października 2017 r., sygn. akt II GPS 2/17, jednoznacznie wynika, że znaki poziome dróg służą zwiększeniu bezpieczeństwa uczestników ruchu i innych osób znajdujących się na drodze, usprawnieniu ruchu pojazdów i ułatwieniu korzystania z dróg. Tym samym nieoznaczenie miejsc postojowych nimi, w strefie płatnego parkowania, nie ma decydującego znaczenia, jeżeli chodzi o zasadność naliczania opłaty za parkowanie. Istotne z tego punktu widzenia jest przede wszystkim oznaczenie miejsc parkingowych znakami pionowymi.

Powyżej przedstawione stanowisko jest już ugruntowane w orzecznictwie sądów administracyjnych, stąd brak jest podstaw do uznania zasadności omawianego zarzutu kasacyjnego.

Drugi z zarzutów kasacyjnych dotyczy naruszenia art. 145 § 1 pkt 1 lit. a P.p.s.a. w zw. z art. 13b ust. 1 ustawy o drogach publicznych, poprzez jego błędną wykładnię polegającą na wadliwym przyjęciu, że z faktu pozostawienia pojazdu i umieszczenia przez kierowcę biletu parkingowego wynika, że pojazd został zaparkowany w "miejscu wyznaczonym" oraz w konsekwencji wynika obowiązek ponoszenia opłaty za postój w strefie płatnego parkowania. Zarzut ten również nie znajduje uzasadnionych podstaw.

W tym wypadku w pierwszej kolejności stwierdzić należy, że WSA w Lublinie, wbrew sugestiom ze strony skarżącego kasacyjnie, nie przyjął, że z treści art. 13b ust. 1 ustawy o drogach publicznych wynika, iż ocena pozostawienia pojazdu w miejscu wyznaczonym do parkowania, w strefie płatnego parkowania, jest determinowana umieszczeniem w pojeździe biletu parkingowego. Innymi słowy Sąd I instancji nie wyprowadził tego rodzaju stwierdzenia z treści art. 13b ust. 1 ustawy o drogach publicznych.

WSA w Lublinie wskazał na okoliczność faktyczną, w postaci pozostawienia w pojeździe biletu parkingowego jako na argument przemawiający za tym, że skarżący kasacyjnie miał świadomość tego, że parkuje w strefie płatnego parkowania, czemu zaprzeczał na etapie prowadzonego postępowania egzekucyjnego. Tak więc ten element sprawy jest ściśle związany z jej ustaleniami faktycznymi i nie sposób go rozpatrywać, z punktu widzenia oceny dokonania prawidłowej wykładni art. 13b ust. 1 ustawy o drogach publicznych.

Na marginesie niniejszych rozważań nadmienić jedynie należy, że w okolicznościach niniejszej sprawy rozstrzygnięcie tego czy skarżący kasacyjnie był zobowiązany do uiszczenia dodatkowej opłaty parkingowej było związane z postacią poczynionych ustaleń faktycznych. Te jednak nie zostały przez skarżącego podważone, co więcej, na etapie postępowania kasacyjnego, nie podjął on nawet takiej próby. Nie sformułował bowiem żadnego zarzutu dotyczącego naruszenia przepisów postępowania, na podstawie których okoliczności faktyczne sprawy były realizowane.

Mając więc na uwadze powyższe Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 P.p.s.a., oddalił skargę kasacyjną.

Na podstawie art. 204 pkt 1 P.p.s.a. oraz art. 207 § 1 w zw. z art. 205 § 2 P.p.s.a. oraz § 14 ust. 1 pkt 2 lit. a w zw. z § 14 ust. 1 pkt 1 lit c rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (t.j. Dz. U. z 2023 r. poz. 1935) Naczelny Sąd Administracyjny zasądził od skarżącego kasacyjnie na rzecz Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Lublinie kwotę 360 zł, tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego. Obejmuje ona zwrot kosztów zastępstwa procesowego przez radcę prawnego, który ustanowiony w postępowaniu kasacyjnym reprezentował organ na rozprawie.