Wyrok WSA w Poznaniu, sygn. akt IV SA/Po 1027/15
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu
Data orzeczenia: 2016-03-24 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6329 Inne o symbolu podstawowym 632
Hasła tematyczne: Pomoc społeczna
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 30 ust. 2
journal: Dz.U. 2015 poz 859
law: Ustawa z dnia 7 września 2007 r. o pomocy osobom uprawnionym do alimentów - tekst jednolity.
article: art. 151
journal: Dz.U. 2012 poz 270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Anna Jarosz (spr.) Sędziowie WSA Donata Starosta WSA Tomasz Grossmann Protokolant st. sekr. sąd. Joanna Kujawa po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 24 marca 2016 r. sprawy ze skargi P. U. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Kaliszu z dnia [...] października 2015 r. nr [...] w przedmiocie odmowy umorzenia należności z tytułu wypłaconych świadczeń z funduszu alimentacyjnego oddala skargę


UZASADNIENIE

Wyrokiem z 11 grudnia 2014 r., sygn. akt IV SA/Po 506/14, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu (dalej: "WSA") w sprawie ze skargi P. U. (dalej: "Wnioskodawca", "Dłużnik" lub "Skarżący"), uchylił decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Kaliszu z [...] lutego 2014 r. nr [...], oraz poprzedzającą ją decyzję Prezydenta Miasta Jarocina z [...] grudnia 2013 r. nr [...], w przedmiocie umorzenia należności z tytułu świadczeń z funduszu alimentacyjnego.

Przedstawiając stan faktyczny sprawy, WSA wskazał, że opisaną wyżej decyzją z [...] grudnia 2013 r. Prezydent Miasta Jarocina (dalej: "Prezydent Miasta" lub "organ I instancji") odmówił Dłużnikowi umorzenia należności z tytułu świadczeń z funduszu alimentacyjnego, w kwocie [...] zł wraz z ustawowymi odsetkami wypłaconych osobie uprawnionej w okresie od dnia [...] października 2011 r. do [...] września 2012 r., a Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Kaliszu (dalej: "SKO" lub "organ II instancji") rozstrzygnięcie to utrzymało w mocy.

Uwzględniając skargę WSA wskazał, że prowadzone w niniejszej sprawie postępowanie jak i uzasadnienia decyzji, a w szczególności uzasadnienie decyzji II instancyjnej, nie odpowiada wymogom zawartym w art. 107 § 3 k.p.a. Decyzje w tej sprawie zapadły w wyniku uchylenia przez SKO pierwotnie wydanej decyzji organu I instancji decyzją z 12 listopada 2013 r. W decyzji tej organ odwoławczy, uchylając decyzję pierwszoinstancyjną, dał wytyczne, które w żaden sposób nie zostały wykonane przy ponownym rozpatrzeniu sprawy. Mianowicie SKO wskazało w swym uzasadnieniu, że należy sporządzić zestawienie dochodów Dłużnika z jego miesięcznymi wydatkami (nie tylko na leczenie); podniesiono też, że prowadzi on wspólne gospodarstwo domowe z matką, co do której brak jest jakichkolwiek ustaleń. Brak było też ustaleń co do stanu zdrowia Dłużnika.

Ponadto Sąd podkreślił, że organ odwoławczy rozpoznając sprawę w żadnym stopniu nie odniósł się do okoliczności wskazanych przez skarżącego. W ocenie Sądu, rozpoznania sytuacji Skarżącego nie stanowią ogólne wywody na temat obowiązków alimentacyjnych oraz faktu, że na skutek nie płacenie w pełnej wysokości zasądzonych alimentów osoba uprawniona do alimentów zmuszona została do ubiegania się o przyznanie pomocy z publicznoprawnego świadczenia pieniężnego zastępującego alimenty jakim jest fundusz alimentacyjny.

Sporządzone przez SKO uzasadnienie wskazuje, że organ II instancji z obrazą art. 15 Kpa nie rozpoznał sprawy merytorycznie. W żadnej części uzasadnienia organ nie odnosi się do okoliczności podnoszonych przez skarżącego dotyczących jego sytuacji finansowej i zdrowotnej. Wobec powyższego organ odwoławczy utrzymując w mocy decyzję organu I instancji orzekającego m.in. na podstawie art. 30 ust. 2 o pomocy osobom uprawnionym do alimentów w żaden sposób nie odniósł się do przesłanek wskazanych w tym przepisie tj. sytuacji dochodowej i rodzinnej dłużnika, pozwalających na umorzenie należności alimentacyjnych. Tym samym powstaje wątpliwość czy organ odwoławczy czynił jakiekolwiek ustalenia w tym zakresie.

Na zakończenie Sąd wskazał, że rozpoznając sprawę ponownie organy winny mieć na uwadze, że rozpoznają sprawę merytorycznie i z tego względu winny stosownie do treści art. 7 i 77 k.p.a., zebrać i zbadać materiał dowodowy niezbędny do ustalenia istnienia lub nie istnienia przesłanek wskazanych w art. 30 ust. 2 ustawy o pomocy osobom uprawnionym do alimentów. W szczególności ustalić czy Skarżący rzeczywiście prowadzi wspólne gospodarstwo domowe z matką, jakie są w takim razie jej dochody i wydatki, w jakim stopniu Skarżący uczestniczy w utrzymaniu mieszkania, jaki jest stan jego zdrowia (biorąc pod uwagę orzeczenie lekarza orzecznika z dnia [...] sierpnia 2013 r. o niezdolności do pracy i samodzielnej egzystencji wraz poprzednim orzeczeniem w tym zakresie i zaświadczenia lekarskie złożone do akt), ponoszone przez niego wydatki na leczenie, leki i dojazdy do lekarza. Należy również wziąć pod uwagę fakt, że Skarżący jest także beneficjentem pomocy społecznej (przyznane środki na żywność - co wynika z akt administracyjnych).

Po ponownym rozpatrzeniu sprawy Prezydent Miasta, decyzją z [...] sierpnia 2015 r. nr [...] na podstawie art. 12, art. 25, art. 27 ust. 1, art. 30 ust. 2 ustawy z dnia 7 września 2007 r. o pomocy osobom uprawnionym do alimentów (Dz. U. z 2015 r. poz. 859) oraz art. 104 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2013 r. poz. 267; dalej w skrócie: "k.p.a.") odmówił umorzenia należności w kwocie [...] zł z tytułu świadczeń z funduszu alimentacyjnego wraz z ustawowymi odsetkami, wypłaconych osobie uprawnionej na podstawie decyzji nr [...] z dnia [...] września 2011 r. (decyzja I instancji w niniejszej sprawie).

W uzasadnieniu wskazano, że decyzją nr [...] z [...] września 2011 r. przyznano na dziecko P. U. świadczenie z funduszu alimentacyjnego w wysokości [...] zł miesięcznie na okres od dnia [...] października 2011 r. do [...] września 2012 r. Na dzień wydania niniejszej decyzji pozostało do zapłaty [...] zł. plus ustawowe odsetki w kwocie [...] zł. naliczone na dzień wydania niniejszej decyzji tj. łącznie [...] zł.

Decyzją z [...] kwietnia 2015 r. nr [...] Prezydent Miasta odmówił po raz kolejny umorzenia należności z tytułu świadczeń z funduszu alimentacyjnego wraz z ustawowymi odsetkami wypłaconych osobie uprawnionej na podstawie decyzji z [...] września 2011 r. nr [...]. Od powyższej decyzji odwołał się P. U. (dalej: "Skarżący") do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Kaliszu.

Decyzją z [...] czerwca 2015 r. nr [...] SKO uchylono zaskarżoną decyzję i przekazano sprawę do ponownego rozpoznania organowi I Instancji.

Stosując się do wskazań SKO, Prezydent Miasta wezwał Skarżącego do uzupełnienia materiałów dowodowych w zakresie wydatków jego matki, pomimo, że Skarżący nie prowadzi z nią wspólnego gospodarstwa domowego. Skarżący przesłał żądane dokumenty.

Organ I instancji po przeanalizowaniu sytuacji dochodowej i rodzinnej Dłużnika, uznał ją za trudną, zwłaszcza z uwagi na problemy zdrowotne Skarżącego, jednakże nie znalazł podstaw do umorzenia należności z tytułu wypłaconych osobie uprawnionej świadczeń z funduszu alimentacyjnego. Skarżący posiada prawo do renty chorobowej przyznanej na stałe w wysokości [...] zł miesięcznie i jest to kwota dochodu przypadająca na jedną osobę w rodzinie. Renta jest zajęta przez komornika prowadzącego postępowanie egzekucyjne i w związku z powyższym dokonywane jest potrącenie w kwocie [...] zł. miesięcznie tytułem zaległych alimentów. Kwota dochodu to kwota przekraczająca kryterium pomocy społecznej. Ponadto Skarżący mieszka u matki i jedynym kosztem jaki w związku z tym ponosi to kwota [...] zł miesięcznie tytułem dopłaty do kosztów eksploatacji mieszkania. Koszty jakie ponosi matka Dłużnika są dużo wyższe i opiewają na kwotę ok [...] zł miesięcznie. Należą do nich : czynsz mieszkaniowy w wysokości [...] zł., opłata za telefon stacjonarny - [...] zł plus opłata [...]zł (opłata pocztowa), podatek od nieruchomości [...] zł, opłata za gaz butlowy - [...]zł, energia - [...] + [...] (opłata pocztowa ) - są to koszty stałe dotyczące utrzymania mieszkania. Do powyższych kosztów dochodzą koszty leczenia matki Skarżącego, na które przeznacza miesięcznie ok. [...] zł (tj. [...] zł - leki + [...] zł - koszty podróży do lekarza). Ponadto matka Dłużnika ponosi także inne koszty tj. na ubezpieczenie tzw. "pogrzebowe"- [...] zł, tusz do drukarki [...] zł, usługa fryzjerska- [...] zł, prasa- [...] zł, usługi szewskie- [...]zł, zakup środków czystości -[...]zł, zakup żywności - [...]zł i inne wydatki bieżące ok. [...]zł do [...]zł. Jak wynika z wyliczeń matki Skarżącego stałe miesięczne koszty wynoszą [...] zł , nie wliczając innych nieprzewidzianych wydatków. Dochód jaki osiąga matka Dłużnika z tytułu emerytury to kwota [...] zł.

W ocenie organu I instancji koszty mieszkaniowe są bardzo duże, a Skarżący przeznacza na ich pokrycie tylko [...] zł. miesięcznie Jest to nieznaczna kwota w partycypacji kosztów utrzymania gospodarstwa domowego.

Koszty leczenia i życia jakie przedstawił Skarżący rzeczywiście przewyższają środki otrzymywane z tytułu prawa do renty jednak należy zauważyć, że dzieje się tak gdyż komornik dokonuje potrącenia niepłaconych wcześniej zobowiązań alimentacyjnych. Środki przeznaczane na leczenie schorzeń Skarżącego to kwota [...] zł. miesięcznie, reszta to koszty życia które ponosi każdy dorosły człowiek. Koszty życia i koszty eksploatacji mieszkania opiewają na kwotę [...] zł. miesięcznie. Skarżący nie posiada na rodziny na utrzymaniu. Renta, która została przyznana Dłużnikowi na stałe zaspokaja wszystkie jego bieżące potrzeby.

Prezydent Miasta wskazał też, że ZUS w orzeczeniu o zaliczeniu do osób niepełnosprawnych uznał Skarżącego za całkowicie niezdolnego do pracy. Powiatowy Zespól ds. Orzekania o Niepełnosprawności w Koninie orzekł w dniu [...] listopada 2013 r. znaczny stopień niepełnosprawności czasowo do [...] listopada 2018 r., a ponadto w pkt 1 wskazań orzekł, że Skarżący może podjąć pracę na stanowisku przystosowanym lub w zakładzie pracy chronionej. Ww. dokumencie orzeczono również wskazania do korzystania z systemu środowiskowego wsparcia w samodzielnej egzystencji tj. z usług socjalnych, opiekuńczych, rehabilitacyjnych świadczonych przez różnego rodzaju instytucje, jak również orzeczono o konieczności stałej lub długotrwałej opieki lub pomocy innej osoby w związku ze znacznie ograniczoną możliwością samodzielnej egzystencji.

Dalej organ I instancji wskazał, że zasądzone świadczenie alimentacyjne nie było nigdy regulowane choćby w części, co świadczyło o braku woli ze strony Skarżącego do zapewnienia dzieciom bieżącej egzystencji. Dłużnik nie podejmował prób rozwiązania swojej trudnej sytuacji materialnej w okresie kiedy był zdolny do podjęcia zatrudnienia Nie złożył też wniosku do sądu o uchylenie obowiązku alimentacyjnego w związku z pogarszającym się stanem zdrowia ani choćby o obniżenie kwoty zasądzonej renty alimentacyjnej. Ponadto z renty, która jest przyznana na stałe, dokonywane jest zajęcie na pokrycie wypłaconych osobie uprawnionej świadczeń funduszu alimentacyjnego. Zadłużenie jest regularnie spłacane.

W ocenie organ I instancji nie ma podstaw by przychylić się do wniosku Skarżącego. Ponadto należy zaznaczyć, że pomimo iż świadczenie z funduszu alimentacyjnego nie jest już wypłacane przez organ, egzekucja z renty nadal będzie prowadzona aż do zaspokojenia należności wierzyciela, który złożył o wszczęcie egzekucji oraz na wierzyciela Biuro Świadczeń Rodzinnych Urzędu Miejskiego w Kaliszu z tytułu wypłaconej zaliczki alimentacyjnej. Zaliczka alimentacyjna była wypłacana za okres od [...] listopada 2005 r. do [...] września 2008 r. i zadłużenie z tego tytułu wynosi [...] zł powiększone o 5%. Kwota zadłużenia z tytułu wypłaconej zaliczki alimentacyjnej jest stała.

Analizując posiadane dokumenty, organ I instancji stwierdził, że Skarżący jest na utrzymaniu matki, ponieważ to ona ponosi prawie wszystkie koszty utrzymania i życia, mimo, iż oświadczył, że prowadzi oddzielne gospodarstwo domowe. Córki Skarżącego usamodzielniły się i obecnie może Skarżący dokonać wszelkich starań by poprawić swoją sytuację finansową i spłacić powstałe przez lata zadłużenia

Niezrozumiałe jest w ocenie organu wypłacającego świadczenie z funduszu alimentacyjnego z jakiego powodu nie wnioskuje Skarżący do organu jemu właściwego tj. Wójta Gminy Turek o choćby częściowe umorzenie zadłużenia z tytułu spłaty zadłużenia, który zgodnie z art. 30 ust. 1 ustawy o pomocy osobom uprawnionym do alimentów może umorzyć należności wypłacone osobom uprawnionym po spełnieniu ustawowych przesłanek.

W odwołaniu od opisanej decyzji Prezydenta Dłużnik podniósł, że jest ona dla niego krzywdząca i bezzasadna. W jego ocenie, organ I instancji po raz kolejny przytacza te same powody podjętego rozstrzygnięcia.

Decyzją z [...] października 2015 r. nr [...] – wskazując jako podstawę prawną art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a.– utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję.

W uzasadnieniu organ II instancji wskazał, że w omawianej sprawie miały zastosowanie postanowienia zawarte w art. 30 ust. 2 ustawy o pomocy osobom uprawnionym do alimentów, które mają charakter uznaniowy.

Dokonując oceny przeprowadzonego w przedmiotowej sprawie postępowania organu I instancji, zdaniem SKO należało stwierdzić brak uchybień, które to prowadziłyby do zmiany zaskarżonej decyzji. Organ I instancji dysponował pełnym obrazem sytuacji w jakiej znajduje się dłużnik alimentacyjny i dokonał on właściwej oceny zgromadzonego materiału.

W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu P. U. wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości jako naruszającej prawo.

W uzasadnieniu podkreślił, że organ orzekając w sprawie umorzenia należności z tytułu wypłaconych zaliczek, ma obowiązek uwzględnić sytuację dochodową i rodzinna tego podmiotu. W załączeniu do skargi Skarżący przedłożył informacje wraz z aktualnymi wynikami badań – zaświadczenie lekarskie oraz fakturę za leki.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie podtrzymując stanowisko wyrażone w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje:

Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.

Na wstępie należy podkreślić, że zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 z późn. zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem (legalności), jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Sądy administracyjne, kierując się wspomnianym kryterium legalności, dokonują oceny zgodności treści zaskarżonego aktu oraz procesu jego wydania z normami prawnymi – ustrojowymi, proceduralnymi i materialnymi – przy czym ocena ta jest dokonywana według stanu prawnego i zasadniczo na podstawie akt sprawy istniejących w dniu wydania zaskarżonego aktu. W świetle art. 3 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270, z późn. zm.; dalej w skrócie: "p.p.s.a.") kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje m.in. orzekanie w sprawach skarg na decyzje administracyjne. Stosownie do art. 134 § 1 p.p.s.a. sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną w niej podstawą prawną. Oznacza to, że bierze pod uwagę wszelkie naruszenia prawa, a także wszystkie przepisy, które powinny znaleźć zastosowanie w rozpoznawanej sprawie, niezależnie od żądań i wniosków podniesionych w skardze – w granicach sprawy, wyznaczonych przede wszystkim rodzajem i treścią zaskarżonego aktu.

Przystępując do tak rozumianej kontroli zaskarżonej decyzji, Sąd w obecnym składzie miał na uwadze, że w rozpoznawanej sprawie zapadło już uprzednio orzeczenie sądu administracyjnego – wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z 11 grudnia 2014 r., sygn. akt IV SA/Po 506/14, uchylający wcześniejsze decyzje organów obu instancji – które stało się prawomocne, gdyż nie zostało zaskarżone. W konsekwencji – zgodnie z dyspozycją art. 153 p.p.s.a. – zarówno organy administracji rozpoznające ponownie tę sprawę, jak i Sąd w niniejszym składzie, pozostawali związani oceną prawną oraz wskazaniami co do dalszego postępowania wyrażonymi w tym wyroku. Przez "ocenę prawną" należy rozumieć – jak wskazuje się w doktrynie – "sąd o prawnej wartości sprawy". Tak rozumiana ocena prawna może dotyczyć stanu faktycznego, wykładni przepisów prawa materialnego i procesowego, prawidłowości korzystania z uznania administracyjnego oraz kwestii zastosowania określonego przepisu prawa jako podstawy do wydania decyzji. Z kolei "wskazania co do dalszego postępowania" stanowią z reguły konsekwencję tak rozumianej oceny prawnej. Dotyczą one sposobu działania organów w toku ponownego rozpoznania sprawy i mają na celu uniknięcie błędów już popełnionych oraz wskazanie kierunku, w którym winno zmierzać przyszłe postępowanie (por.: J.P. Tarno, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Warszawa 2011, uw. 1 i 2 do art. 153; M. Jagielska, J. Jagielski, R. Stankiewicz, M. Grzywacz [w:] Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, pod red. R. Hausera i M. Wierzbowskiego, Warszawa 2015, art. 153, Nb 1–3).

Dokonując kontroli zaskarżonej decyzji w tak zakreślonych granicach kognicji, Sąd doszedł do przekonania, że decyzja ta nie narusza prawa, gdyż organy obu instancji zastosowały się do oceny prawnej wyrażonej w wyroku WSA o sygn. akt IV SA/Po 506/14 oraz zrealizowały sformułowane w tym wyroku wytyczne co do dalszego postępowania. W konsekwencji organ II instancji zasadnie, na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a., utrzymał w mocy decyzję organu I instancji odmawiającą Skarżącemu umorzenia należności z tytułu wypłaconych osobie uprawnionej świadczeń z funduszu alimentacyjnego.

Podstawę materialnoprawną zaskarżonej decyzji w niniejszej sprawie stanowiły przepisy ustawy o pomocy osobom uprawnionym do alimentów, na czele z jej art. 30 ust. 2, który stanowi, że organ właściwy wierzyciela może na wniosek dłużnika alimentacyjnego umorzyć jego należności z tytułu wypłaconych świadczeń z funduszu alimentacyjnego łącznie z odsetkami w całości lub w części, odroczyć termin płatności albo rozłożyć na raty, uwzględniając jego sytuację dochodową i rodzinną.

W tym miejscu należy podkreślić, że na sytuację dochodową wnioskującego bez wątpienia składa się stan zdrowotny danej osoby, bo tylko po jego uwzględnieniu można mówić o możliwościach zarobkowych wnioskodawcy. Przy ustalaniu możliwości zarobkowych i majątkowych bierze się pod uwagę nie tylko zarobki i dochody rzeczywiście uzyskiwane, lecz i te, które osoba zobowiązana do alimentacji mogłaby uzyskać przy dołożeniu należytej staranności oraz stosownie do swoich sił umysłowych i fizycznych. Powyższe oznacza, że umorzenie w całości lub w części należności z tytułu świadczeń wypłaconych z funduszu łącznie z odsetkami może być dokonane jedynie wówczas, gdy ocena całokształtu okoliczności dotyczących sytuacji finansowej i rodzinnej dłużnika pozwoli uznać, że wystąpiła szczególna sytuacja uprawniająca do wnioskowania o takiej potrzebie.

Ponadto trzeba zaznaczyć, że poddana kontroli Sądu decyzja organu administracji ma charakter uznaniowy – jak każda decyzja podejmowana na gruncie art. 30 ust. 2 w zw. z ust. 3 u.p.o.u.a. (zob. m.in. wyrok NSA z 21.06.2011 r., I OSK 1794/10, CBOSA). Taki charakter decyzji oznacza, że organ administracji ma swobodę decyzyjną co do ustalenia treści rozstrzygnięcia, związaną m.in. z realizowaniem określonej, w danym zakresie polityki państwa. Oczywiście organ jest przy tym związany przesłankami wskazanymi w przepisie stanowiącym podstawę prawną rozstrzygnięcia, w tym przypadku – w art. 30 ust. 2 u.p.o.u.a., którymi są: sytuacja dochodowa i rodzinna dłużnika.

Natomiast kontrola sądu administracyjnego – prowadzona, jak to już wyżej wskazano, wyłącznie z punktu widzenia legalności aktów administracyjnych – jest w stosunku do decyzji uznaniowych ograniczona. Sprowadza się bowiem do zbadania, czy w toku postępowania w sposób wyczerpujący zebrano materiał dowodowy, czy dokładnie zostały wyjaśnione istotne w sprawie okoliczności – a zatem, czy prowadząc postępowanie w sprawie organ nie uchybił przepisom art. 7 i art. 77 § 1 k.p.a. – oraz czy w sposób wszechstronny i wnikliwy rozważył cały zebrany w sprawie materiał dowodowy, i czy po takim rozważeniu dokonał prawidłowej oceny istnienia przesłanek warunkujących zastosowanie przepisu przewidującego możliwość przyznania określonego uprawnienia i zakresu owego uprawnienia (tu: umorzenia należności). Istotne znaczenie ma przy tym uzasadnienie wydanej przez organ decyzji rozstrzygającej sprawę – na co zwrócił już uwagę WSA w wyroku o sygn. akt IV SA/Po 506/14.

Przenosząc powyższe uwagi na grunt rozpoznawanej sprawy należy stwierdzić, że zarówno organ I, jak i II instancji wydając orzeczenia na podstawie art. 30 ust. 2 u.p.o.u.a., a więc w warunkach uznania administracyjnego, wyczerpująco zebrały i wszechstronnie rozpatrzyły cały materiał dowodowy niezbędny do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy, i na tej podstawie dokonał prawidłowych ustaleń co do okoliczności faktycznych istotnych dla jej rozstrzygnięcia. Ustalenia te Sąd w pełni podziela i czyni integralną częścią swoich ustaleń oraz podstawą dalszych rozważań.

Organy obu instancji przeprowadziły wszechstronną i wnikliwą analizę sytuacji życiowej, rodzinnej i materialnej Skarżącego, zgodnie z wytycznymi WSA zawartymi w wyroku o sygn. akt IV SA/Po 506/14. W szczególności organy uzupełniły materiał dowodowy w postaci oświadczenia matki Skarżącego w zakresie jej dochodów i wydatków (pismo z [...] lipca 2015 r. k. [...] akt adm. ), do którego załączono decyzję ZUS, rachunki za media oraz wyciąg z rachunku bankowego o stanie konta. Ponadto organy wzięły pod uwagę przy rozpoznawaniu sprawy stan zdrowia Skarżącego, wskazując, że jego sytuacja dochodowa i rodzinna jest trudna, zwłaszcza z uwagi na problemy zdrowotne. Jednak nie bez znaczenia jest w rozpoznawanej sprawie, że Powiatowy Zespół ds. Orzekania o Niepełnosprawności w Koninie orzekając w dniu [...] listopada 2013 r. znaczny stopień niepełnosprawności czasowo do [...] listopada 2018 r., orzekł że Skarżący może podjąć pracę na stanowisku przystosowanym lub w zakładzie pracy chronionej. Zebrany w sprawie materiał dowodowy jednoznacznie potwierdza, że Skarżący jest na utrzymaniu matki pomimo jego odmiennego zdania w tym zakresie, ponieważ z zestawienia dochodów i wydatków Skarżącego oraz jego matki wynika niezbicie, że to ona ponosi prawie wszystkie koszty utrzymania i życia. Skarżący nie wykazał również aby zasadzone świadczenie alimentacyjne było regulowane choćby w części, co świadczy o braku woli z jego strony, co do zapewnienia dzieciom bieżącej egzystencji. Skarżący nie podejmował prób rozwiązania swojej trudnej sytuacji materialnej nawet wtedy kiedy był zdolny do podjęcia zatrudnienia.

Analiza niewadliwych ustaleń faktycznych poczynionych w sprawie przez organy obu instancji pokazuje, że trudna sytuacja finansowa Skarżącego nie stanowi sytuacji szczególnej na tle innych osób zobowiązanych do alimentacji oraz do ponoszenia kosztów świadczeń wypłaconych z funduszu alimentacyjnego. Skarżący winien przy tym uwzględnić, że zobowiązania alimentacyjne rodziców wobec dzieci, w myśl art. 133 § 1 ustawy z dnia 25 lutego 1964 r. - Kodeks rodzinny i opiekuńczy (Dz. U. z 2012 r. poz. 788 z późn. zm.), mają charakter obligatoryjny. Natomiast wszelkie zwolnienia z tego obowiązku, w tym ewentualne umorzenia zaległych należności związanych z wypłatą świadczeń z funduszu alimentacyjnego, mają charakter wyjątkowy i jako takie powinny być interpretowane w sposób ścisły. W rozpatrywanej sprawie jej okoliczności, stan faktyczny i prawny nie pozwoliły organom na uznanie, że takie wyjątkowe okoliczności zachodzą, a Sąd kontrolujący zaskarżone rozstrzygnięcia nie dopatrzył się w działaniu organów niedopuszczalnej arbitralności.

W tym stanie rzeczy Sąd, na podstawie art. 151 p.p.s.a., skargę oddalił.