Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt I SA/Wa 1439/14
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2014-12-04 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6076 Sprawy objęte dekretem o gruntach warszawskich
Hasła tematyczne: Grunty warszawskie
Skarżony organ: Minister Infrastruktury
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 156 par. 1 pkt 2
journal: Dz.U. 2000 nr 98 poz 1071
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity
article: art. 151
journal: Dz.U. 2012 poz 270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity.
article: art. 7 ust. 2
journal: Dz.U. 1945 nr 50 poz 279
law: Dekret z dnia 26 października 1945 r. o własności i użytkowaniu gruntów na obszarze m. st. Warszawy.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Elżbieta Sobielarska (spr.) Sędziowie: WSA Izabela Ostrowska WSA Tomasz Wykowski Protokolant starszy sekretarz sądowy Artur Dobrowolski po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 27 listopada 2014 r. sprawy ze skarg P. [...] S.A. w W. oraz P. [...] S.A. w W. na decyzję Ministra Infrastruktury i Rozwoju z dnia [...] marca 2014 r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia nieważności orzeczenia w części oddala skargi.


UZASADNIENIE

Minister Infrastruktury i Rozwoju decyzją z dnia [...] marca 2014 r nr [...] po rozpoznaniu wniosków B. G. oraz [...] Przedsiębiorstwa [...] "P. [...]" o ponowne rozpatrzenie sprawy rozstrzygniętej decyzją Ministra Infrastruktury nr [...] z dnia

[...].07.2009 r.

– stwierdzającą, że orzeczenie administracyjne Prezydium Rady Narodowej w W. nr [...] z dnia [...].06.1951 r. w części dotyczącej nieruchomości [...] położonej przy ul. [...] ozn. nr hip [...], obecnie stanowiącej część działki ewidencyjnej nr [...] z obrębu [...] (ok. [...] m2) wydane zostało z naruszeniem prawa,

– stwierdzającą nieważność orzeczenia administracyjnego Prezydium Rady Narodowej w W. nr [...] z dnia [...].06.1951 r. w części dotyczącej nieruchomości [...] położonej przy ul. [...] ozn. na hip [..] wchodzącej obecnie w skład części działek ewidencyjnych nr [...] z obrębu [...] i nr [...] z obrębu [...] (łącznie ok. [...] m2),

– odmawiającą stwierdzenia nieważności orzeczenia administracyjnego Prezydium Rady Narodowej w W. nr [...] z dnia [...].06.1951 r. w części dotyczącej nieruchomości [...] położonej przy ul. [...] ozn. hip [...] w części wchodzącej w skład części działek ewidencyjnych nr [...] i [...] z obrębu [...] oraz w skład części działek nr [...] i [...] z obrębu [...] (łącznie ok. [...] m2),

– utrzymał w mocy powyższą decyzję, że orzeczenie administracyjne Prezydium Rady Narodowej w W. nr [...] z dnia [...].06.1951 r. w części dotyczącej nieruchomości [...] położonej przy ul. [...] ozn. nr hip [...], obecnie stanowiącej część działki ewidencyjnej nr [...] z obrębu [...] (ok. [...] m2) wydane zostało z naruszeniem prawa,

– uchylił ww. decyzję w części stwierdzającej nieważność (cz. dz. nr [...] i [...]) oraz odmawiającej stwierdzenia nieważności (cz. dz. nr [...],[...],[...] i [...]),

– stwierdził nieważność orzeczenia Prezydium Rady Narodowej w W. z dnia [...].06.1951 r. w części dotyczącej nieruchomości [...] położonej przy ul. [...] oznaczonej nr hip [...] wchodzącej obecnie w skład części dz. ewid. Nr [...],[...],[...] (przed podziałem dz. nr [...]) i [...] z obrębu [...] (łącznie ok. [...] m2),

– odmówił stwierdzenia nieważności ww. orzeczenia Prezydium Rady Narodowej w W. w części dotyczącej nieruchomości [...] położonej przy ul. [...] oznaczonej nr hip [...] wchodzącej w skład części działki ewidencyjnej nr [...] z obrębu [...] (łącznie ok. [...] m2) i umorzył postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności powyższego orzeczenia w części dotyczącej wyżej opisanej nieruchomości wchodzącej obecnie w skład części działek ewidencyjnych nr [...] (przed podziałem dz. nr [...]) i nr [...] z obrębu [...] (łącznie około [...] m2).

W uzasadnieniu organ przedstawił następująco stan sprawy.

Organ uwzględniając ocenę prawną zawartej w wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 25.05.2006 r. sygn. akt I SA/Wa 374/05, decyzją z dnia [...].07.2009 r. nr [...] po rozpatrzeniu wniosku A. D. i U. G., stwierdził, że orzeczenie administracyjne Prezydium Rady Narodowej w W. nr [...] z dnia [...].06.1951 r. w części dotyczącej nieruchomości [...] położonej przy ul. [...] ozn. nr hip [...], obecnie stanowiące część działki ewidencyjnej nr [...] z obrębu [...] (ok. [...] m2) wydane zostało z naruszeniem prawa, w części dotyczącej ww. nieruchomości wchodzącej obecnie w skład części działek ewidencyjnych nr [...] z obrębu [...] i nr [...] z obrębu [...] (łącznie ok. [...] m2) stwierdził nieważność ww. orzeczenia administracyjnego, natomiast w części dotyczącej ww. nieruchomości [...] wchodzącej obecnie w skład części działek ewidencyjnych nr [...] i [...] z obrębu [...] oraz w skład działek nr [...] i [...] z obrębu [...] (łącznie ok. [...] m2) odmówił stwierdzenia nieważności ww. orzeczenia administracyjnego Prezydium Rady Narodowej W. z dnia [...].06.1951 r.

W dniu 11.08.2009 r. do Ministerstwa Infrastruktury wpłynął wniosek z dnia 05.08.2009 r. [...] Przedsiębiorstwa [...] "P. [...]" o ponowne rozpatrzenie sprawy rozstrzygniętej ww. decyzją z dnia [...].07.2009 r. nr [...], w zakresie w jakim powyższa decyzja stwierdza nieważność orzeczenia Prezydium Rady Narodowej z dnia [...].06.1951 r. co do części dz. ew. nr [...] z obrębu [...], stanowiącej obecnie własność Skarbu Państwa i będącej w użytkowaniu wieczystym [...] Przedsiębiorstwa [...] "P. [...]".

Natomiast w dniu 26.08.2009 r. do Ministerstwa Infrastruktury wpłynął wniosek z dnia 24.08.2009 r. B. G. o ponowne rozpatrzenie sprawy objętej decyzją Ministra Infrastruktury nr [...] z dnia [...].07.2009 r. Przedmiotowym wnioskiem B. G. wniósł o zmianę decyzji w części odmawiającej stwierdzenia nieważności orzeczenia administracyjnego Prezydium Rady Narodowej W. z dnia [...].06.1951 r., gdyż, zdaniem skarżącego "przeznaczenie pod zabudowę przemysłową wg. zasad planu z 1931 r. nie stało w sprzeczności z prywatnym przeznaczeniem o którym mowa w dekrecie."

Postanowieniem z dnia [...].09.2009 r. nr [...] Minister Infrastruktury stwierdził uchybienie terminu do wniesienia przez P. [...] S.A. wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy rozstrzygniętej ww. decyzją Ministra Infrastruktury z dnia [...].07.2009 r. nr [...].

W dniu 26.10.2009 r. do Ministerstwa Infrastruktury wpłynęła skarga P. [...] S.A. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na postanowienie Ministra Infrastruktury z dnia [...].09.2009 r. nr [...] stwierdzające uchybienie terminu do wniesienia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy.

Postanowieniem z dnia 20.01.2010 r. sygn. akt I SA/Wa 1904/09 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie odrzucił skargę P. [...] S.A. na ww. postanowienie Ministra Infrastruktury z dnia [...].10.2009 r., z uwagi na uchybienie 30 dniowego terminu do jej wniesienia.

Na powyższe postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 20.01.2010 r. P. [...] S.A. wniosła skargę kasacyjną do Naczelnego Sądu Administracyjnego.

Postanowieniem z dnia 28.09.2010 r. sygn. akt I OSK 1459/10 Naczelny Sąd Administracyjny uchylił zaskarżone postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 20.01.2010 r. i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania Wojewódzkiego Sądowi Administracyjnemu w Warszawie.

Wyrokiem z dnia 07.12.2010 r. sygn. akt I SA/Wa 1996/10 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uchylił zaskarżone postanowienie ministra Infrastruktury z dnia [...].09.2009 r. nr [...]. W uzasadnieniu wyroku Sąd wskazał, że wobec faktu, iż [...] P. [...] nie brała udziału w postępowaniu administracyjnym zakończonym decyzją z dnia [...].07.2009 r. nr [...] (taki skutek wynika z nieprawidłowego doręczania pism tej osobie przez organ nadzoru) Minister winien policzyć termin do wniesienia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy, kierując się datą skutecznego doręczenia odpisu tej decyzji stronie postępowania, która jako ostatnia pokwitowała jej odbiór oraz mieć na uwadze to, czy w dacie wniesienia środka zaskarżenia kwestionowana decyzja nie była już ostateczna.

Mając na uwadze ocenę prawną zawartą w ww. wyroku z dnia 07.12.2010 r. Minister Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej przesądził o wniesieniu przez P. [...] S.A. w terminie wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy zakończonej decyzją Ministra Infrastruktury z dnia [...].07.2009 r. nr [...].

Po rozpatrzeniu wniosku i zapoznaniu się z aktami sprawy organ ustalił, że obecnie dawna nieruchomość oznaczona jako [...] nr dominalny [...] gminny [...], rej. hip [...] wchodzi w skład działek ewidencyjnych nr:

– [...] z obrębu [...] (przed podziałem [...]), droga, ul. [...], stanowiąca własność m. W., w trwałym zarządzie Zarząd Dróg Miejskich w W.,

– [...] z obrębu [...], droga, ul. [...], stanowiąca własność m. W., w trwałym zarządzie Zarządu Dróg Miejskich w W.,

– [...] z obrębu [...] stanowiąca własność Skarbu Państwa, w użytkowaniu wieczystym F. [...] Sp. z o.o.,

– [...] z obrębu [...] stanowiąca własność Skarbu Państwa, w użytkowaniu wieczystym P. [...] S.A. ,

– [...],[...] i [...] z obrębu [...] (przed podziałem dz. nr [...]) stanowiące własność Skarbu Państwa, w użytkowaniu wieczystym P. [...] S.A., przy czym dz. ew. nr [...] znajduje się również w użytkowaniu wieczystym osób fizycznych.

Z powyższego wynika, zdaniem organu, że część dawnej nieruchomości położonej przy ul. [...] odpowiada m.in. obecnym dz. ew. nr [...] (około [...] m2) i [...] (około [...] m2) z obrębu [...] stanowiących mienie komunalne, tak więc Minister Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej nie jest właściwy do rozpatrzenia wniosku o stwierdzenie nieważności orzeczenia administracyjnego Prezydium Rady Narodowej w W. z dnia [...].06.1951 r. Jak stwierdził Naczelny Sąd Administracyjny w Warszawie w uchwale z dnia 05.06.2000 r. sygn. OPS 7/2000, publ. ONSA 2000/4 poz. 139, jeżeli ocenie legalności podlega decyzja wydana przez Prezydium Rady Narodowej w W., a nieruchomość objęta tą decyzją stanowi mienie komunalne to właściwym organem do rozpatrzenia wniosku o stwierdzenie nieważności jest Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W.

Dlatego też postępowanie administracyjne w sprawie stwierdzenia nieważności orzeczenia administracyjnego Prezydium Rady Narodowej w W. nr [...] z dnia [...].06.1951 r. odmawiającego przyznania prawa własności czasowej do gruntu nieruchomości [...] położonej przy ul. [...] ozn. nr hip [...] w części nieruchomości stanowiącej własność m. W., tj. w części dz. ew. nr [...] i [...] jako prowadzone przez organ niewłaściwy umorzył, a decyzję organu I instancji w tej części uchylił.

Kwestionowane w postępowaniu nadzorczym ww. orzeczenie administracyjne z dnia [...].06.1951 r. wydane zostało w oparciu o przepisy dekretu z dnia 26 października 1945 r. o własności i użytkowaniu gruntów na obszarze m.st. Warszawy (Dz. U. Nr 50, poz. 279). Zgodnie z art. 7 ust. 2 nałożono na organ rozpatrujący wniosek dekretowy obowiązek przyznania prawa własności czasowej, gdy korzystanie z gruntu przez dotychczasowego właściciela da się pogodzić z przeznaczeniem gruntu wg planu zabudowania.

Organ nadzoru dokonując oceny legalności kwestionowanego orzeczenia zobligowany był do ustalenia, czy organ dekretowy w sposób prawidłowy zastosował przepisy dekretu.

Prezydium Rady Narodowej w W. w przedmiotowym rozstrzygnięciu z dnia [...].06.1951 r. uzasadniło odmowę przyznania prawa własności czasowej do gruntu ww. nieruchomości [...] brakiem możliwości pogodzenia korzystania z niej przez dotychczasowego właściciela z jej przeznaczeniem, zgodnie z opracowanym planem zagospodarowania przestrzennego na cele publiczne pod zabudowę przemysłową.

W toku postępowania organ nadzoru ustalił, że przedmiotowa nieruchomość znajdowała się częściowo w zasięgu Miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego W. nr [...] uchwalonego przez Naczelną Radę Odbudowy W. w dniu [...].03.1949 r. oraz częściowo w zasięgu Ogólnego planu zabudowania W. zatwierdzonego przez byłe Ministerstwo Robót Publicznych w dniu [...].08.1931 r. (nr [...]), a wydanego na podstawie art. 23-28 rozporządzenia Prezydenta Rzeczypospolitej z dnia 16.02.1928 r. o prawie budowlanym i zabudowaniu osiedli (Dz. U. nr 34 z 1939 r., poz. 216). Jak wynika zarówno z treści rysunku mapy z 1939 r. jak i rysunku planu przedmiotowa nieruchomość położona jest pomiędzy ul. [...] a [...].

Przy piśmie z dnia 17.12.2003 r. nr [...] Archiwum Państwowe W. nadesłało barwne wydruki wykonane na bazie Miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego W. nr [...], na których uprawniony geodeta oznaczył granice przedmiotowej nieruchomości (opracowanie geodezyjne uprawnionego geodety z 07.01.2004 r.). Jak wynika z dokonanych oznaczeń oraz notatki służbowej uprawnionego geodety z dnia 12.02.2008 r. i z dnia 10.01.2013 r. ww. nieruchomość została objęta powyższym planem jedynie w części stanowiącej ok. [...] m2 położonej od granicy nieruchomości na północy z ul. [...] w głąb działki. Z czego około [...] m2 – od granicy z ul. [...] (dz. ew. nr [...]) stanowi teren przeznaczony w ww. planie na drogi wraz z urządzeniami pomocniczymi, a około [...] m2 (część dz. ew. nr [...]), stanowi teren przeznaczony pod zakłady przemysłowe, składy sektora publicznego z pozostawieniem niezabudowanej części terenu urządzonej jako dziedzińce, dojazdy, bocznice, zieleńce.

Pozostała część przedmiotowej nieruchomości – od granicy z planem nr [...] (tj. ok. [...] m2) objęta została Ogólnym planem zabudowania W. z 1931 r.

Korzystając z przekazanej na nośniku elektronicznym przez Archiwum Państwowe W. kopii ww. Ogólnego planu zabudowania W. uprawniony geodeta sporządził wydruk, na którym oznaczył granice nieruchomości położonej przy ul. [...] (opracowanie geodezyjne uprawnionego geodety z dnia 07.01.2004 r.). Z dokonanych ustaleń oraz notatki służbowej uprawnionego geodety z dnia 12.02.2008 r. z dnia 10.01.2013 r. wynika, że część dawnej nieruchomości [...] położonej przy ul. [...], nieobjęta Miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego W. nr [...] obejmująca około [...] m2 (część dz. ew. nr [...], [...] i [...]) –w Ogólnym planie zabudowania W. położona jest w części na terenie przeznaczonym pod zabudowę luźną 2 – kondygnacyjną z dopuszczeniem 30% powierzchni zabudowy. W pozostałej przeważającej części, w kierunku ul. [...] stanowiącej ok. [...] m2 (część dz. ew. nr [...],[...],[...] i [...]) teren przedmiotowej nieruchomości przewidziany został pod zabudowę przemysłową.

Organ zwraca uwagę, że w aktach własnościowych przedmiotowej nieruchomości brak jest dokumentów pozwalających wskazać sposób jej zabudowy na dzień wydania decyzji dekretowej, jak również wskazujących zamiar właścicieli co do sposobu zagospodarowania.

Z powyższych ustaleń wynika, że Prezydium Rady Narodowej w W. odmawiając dotychczasowym właścicielom przyznania prawa własności czasowej, w zakresie w jakim ww. nieruchomość przeznaczona została w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego nr [...] pod zakłady przemysłowe, składy sektora publicznego z pozostawieniem niezabudowanej części terenu urządzonej jako dziedzińce, dojazdy, bocznice i zieleńce (część dz. ew. nr [...] – ok. [...] m2), nie naruszyło przepisów dekretu z dnia 26 października 1945 r. , w sposób uzasadniający stwierdzenie nieważności badanej decyzji dekretowej.

Kluczowe w niniejszej sprawie jest wskazanie w planie typu własności podmiotu realizującego określoną funkcję tj. zakłady przemysłowe, składy sektora publicznego. Klasyfikacja taka, w istocie rzeczy, automatycznie wskazuje określony typ własności tj. własność sektora publicznego. Wobec powyższych ustaleń oczywiste jest, że korzystanie z gruntu przez osobę fizyczną nie dało się pogodzić z jego przeznaczeniem określonym w planie. Wykazana sprzeczność korzystania przez dotychczasowego właściciela z gruntu z jego przeznaczeniem według planu zagospodarowania winna stanowić podstawę nieuwzględnienia w tej części wniosku zgłoszonego zgodnie z art. 7 ust. 1 dekretu.

Odnosząc się natomiast do pozostałej części nieruchomości, która w Ogólnym planie zabudowania W. przeznaczona została pod zabudowę luźną 2 – kondygnacyjną z dopuszczeniem 30% powierzchni zabudowy (ok. [...] m2 – część dz. ew. nr [...] i [...]) oraz pod zabudowę przemysłową (ok. [...] m2 część działek ewidencyjnych nr [...], [...], [...] i [...]) organ stwierdził, że także dla tego obszaru organ orzekający o odmowie przyznania prawa własności czasowej zobowiązany był ustalić, czy dalsze korzystanie z nieruchomości przez jej dotychczasowych właścicieli pozwala na jednoczesną realizację założeń planistycznych. Z akt sprawy nie wynika jednak aby organ dekretowy poczynił takie ustalenia.

Oznacza to, że przeznaczenie przedmiotowej części nieruchomości (o pow. ok. [...] m2) ujętej w orzeczeniu Prezydium Rady Narodowej w W. z dnia [...].06.1951 r. – na cele publiczne pod zabudowę przemysłową – pozostawało w sprzeczności z jej przeznaczeniem zapisanym w obowiązującym w dacie orzekania przez organ dekretowy planie zabudowy określającym jej przeznaczenie pod zabudowę luźną 2 kondygnacyjną (plan z 1931 r.).

Organ podkreślił, i ż w dacie orzekania przez organ dekretowy nie obowiązywały żadne przepisy prawa materialnego, które ograniczałyby swobodę osób fizycznych do wykonywania inwestycji w zakresie budownictwa mieszkaniowego. Wręcz przeciwnie, jak stanowi art. 1 ustawy z dnia 3 lipca 1947 r. o popieraniu budownictwa (Dz. U. Nr 52, poz. 270) "dla skierowania kapitałów prywatnych do inwestycji celowych z gospodarczego i społecznego punktu widzenia udziela się poparcia budownictwu mieszkaniowemu (...)".

Dlatego też zdaniem organu Prezydium Rady Narodowej w chwili wydania ww. orzeczenia nie ustaliło w sposób nie budzący wątpliwości przeznaczenia dla tej części nieruchomości, co było w myśl art. 7 ust. 2 dekretu niezbędnym warunkiem merytorycznego rozpatrzenia wniosku w sprawie przyznania prawa własności czasowej, co prowadzi do rażącego naruszenia art. 7 ust. 2 dekretu.

W decyzji Ministra Infrastruktury nr [...] z dnia [...].07.2009 r. ustalono, że Prezydium Rady Narodowej w W. odmawiając dotychczasowym właścicielom przyznania prawa własności czasowej, w zakresie w jakim ww. nieruchomość przeznaczona została w planie z 1931 r. pod przemysł (ok. [...] m2) nie naruszyło przepisów dekretu z dnia 26 października 1945 r., w sposób uzasadniający stwierdzenie nieważności badanej decyzji dekretowej.

Powyższe zakwestionował B.G., który we wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy wskazał, że przeznaczenie nieruchomości pod zabudowę przemysłową wg. zasad planu z 1931 r. nie stało w sprzeczności z prywatnym przeznaczeniem, o którym mowa w dekrecie.

Twierdzenie to podzielił organ II instancji. Jak wynika bowiem z treści przepisu art. 2 w związku z art. 1 ustawy z dnia 3 stycznia 1946 r. o zakładaniu nowych przedsiębiorstw i popieraniu prywatnej inicjatywy w przemyśle i handlu (Dz. U. nr 3, poz. 18), każdy miał prawo założenia nowego przedsiębiorstwa przemysłowego lub handlowego pod warunkiem dopełnienia wymogów ustawowych, a zatem przedsiębiorstwa, które nie należało do kategorii przedsiębiorstw przejętych na własność Państwa na podstawie ustawy z dnia 3 stycznia 1946 r. o przejęciu na własność Państwa podstawowych gałęzi gospodarki narodowej (Dz. U. nr 3, poz. 17). Również zgodnie z art. 3 rozporządzenia Prezydenta Rzeczypospolitej z dnia 7 czerwca 1927 r. o prawie przemysłowym (Dz.U. nr 53, poz. 468 ze zm.) prowadzenie przemysłu było wolne i dozwolone każdemu o ile rozporządzenie niniejsze nie przewidywało w tym względzie wyjątków lub ograniczeń. Z akt sprawy nie wynika, czy na przedmiotowej części nieruchomości w ramach funkcji przemysłu, nastąpiła jej konkretyzacja, tzn. czy organ planował taki rodzaj przemysłu, którego nie mogła realizować osoba fizyczna.

W takim przypadku zdaniem organu korzystanie z gruntu przez dotychczasowego właściciela, ewentualnie jego następcę prawnego, dawało się pogodzić z planowaną funkcją dla tej nieruchomości w planie zagospodarowania przestrzennego, a w konsekwencji, w ocenie organu nadzoru, rozstrzygnięcie z dnia [...].06.1951 r. odmawiające przyznania prawa własności czasowej, w części nieruchomości przeznaczonej w planie ogólnym z 1931 r. pod przemysł w sposób rażący narusza art. 7 ust. 2 dekretu.

Powyższe ustalenia dowodzą także, że nie badając dokładnie przeznaczenia nieruchomości w obowiązującym wówczas planie zagospodarowania przestrzennego, organ naruszył przepisy o postępowaniu administracyjnym nakazujące dokładne wyjaśnienie stanu faktycznego sprawy (art. 44 rozporządzenia Prezydenta Rzeczpospolitej z dnia 22.03.1928 r. o postępowaniu administracyjnym Dz. U. RP. Nr 36, poz. 341).

Tym samym zachodzą zdaniem organu przesłanki wynikające z art. 156 par. 1 pkt 2 kpa do stwierdzenia nieważności decyzji Prezydium Rady Narodowej z dnia [...].06.1951 r. nr [...] w części dotyczącej nieruchomości o powierzchni ok. [...] m2 stanowiącej obecnie część dz. ew. nr [...], [...], [...], [...] i [...].

Kwestią wymagającą wyjaśnienia, wobec stwierdzenia wystąpienia rażącego naruszenia prawa jest ustalenie, czy badane w trybie nadzoru orzeczenie administracyjne Prezydium Rady Narodowej w W. z dnia [...].06.1951 r. wywołało nieodwracalny skutek prawny w rozumieniu art. 156 par. 2 kpa.

Zaznaczyć należy, że dla wykazania, czy wystąpiły w sprawie nieodwracalne skutki prawne organ bierze pod uwagę pierwszą czynność prawną rozporządzającą danym prawem, w niniejszej sprawie prawem do współużytkowania wieczystego części gruntu przedmiotowej nieruchomości położonej przy ul. [...].

Organ podkreślił, że prawo użytkowania wieczystego gruntu działki ewidencyjnej nr [...] z obrębu [...] wchodzącej obecnie w skład dawnej nieruchomości przy ul. [...] rej hip. [...] ustanowione zostało na rzecz [...] Przedsiębiorstwa [...] "P. [...]" – Zakład [...] nr [...] z mocy prawa z dniem 05.12.1990 r. na podstawie ustawy z dnia 29 września 1990 r. o zmianie ustawy o gospodarce gruntami i wywłaszczeniu nieruchomości (Dz. U. Nr 79, poz. 464), co potwierdzone zostało decyzją ostateczną Wojewody [...] z dnia [...].07.1992 r. nr [...] a zgodnie z orzecznictwem Sądu Najwyższego za nieodwracalny skutek prawny nie może być uznane nabycie prawa użytkowania wieczystego gruntu z mocy samego prawa potwierdzone decyzją administracyjną (wyrok SN z dnia 06.04.1995 r. sygn. akt III ARN 8/95 publ. OSNP 1995/18/223).

Podobnie nieodwracalnych skutków prawnych organ nie stwierdził w odniesieniu do dz. ew. nr [...],[...] i [...] z obrębu [...] (przed podziałem dz. nr [...]) wchodzących obecnie w skład przedmiotowej nieruchomości, bowiem prawo użytkowania wieczystego dz. ew. nr [...] ustanowione zostało na rzecz P. [...] z mocy prawa z dniem 05.12.1990 r. na podstawie ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (Dz. U. nr 115 z 1997 r. poz. 741), co potwierdzone zostało decyzją ostateczną Wojewody [...] z dnia [...].11.1999 r. nr [...].

Ponadto organ podkreślił, że kolejne zbycia nieruchomości na podstawie umów cywilnoprawnych nie tworzyły nowego prawa użytkowania wieczystego na rzecz nabywców a przenosiły jedynie prawo poprzednio powstałe.

Natomiast odnośnie nieodwracalnych skutków prawnych dotyczących dz. nr [...] jednoznaczne stanowisko zajął Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w wyroku z dnia 25.05.2006 r. sygn. akt I SA/Wa 374/05 wydanym w niniejszej sprawie, którym organ jest związany stwierdzając, że "w odniesieniu do dz. ew. nr [...] – wystąpiły nieodwracalne skutki prawne w rozumieniu art. 156 par. 2 kpa. Organ zatem odstąpił od stwierdzenia w tej części i wydał decyzję stwierdzającą, że przedmiotowe orzeczenie zostało wydane z naruszeniem prawa". Tym samym w tej części nie było potrzeby zmiany zaskarżonej decyzji.

Odnosząc się natomiast do argumentów P. [...] podniesionych we wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy organ podkreślił, że w istocie stanowią one kilkakrotnie powtarzany zarzut braku wyjaśnienia w jakim zakresie działka ewidencyjna nr [...], będąca w użytkowaniu wieczystym P. [...] przeznaczona jest pod przemysł, a w jakim pod zabudowę.

Z notatki służbowej uprawnionego geodety z dnia 12.02.2008 r. wynika, że część dz. ew. nr [...] o pow. [...] m2 w planie z 1931 r. przeznaczona jest pod zabudowę, a część tej działki o pow. ok. [...] m2 przeznaczona jest pod przemysł.

Brak zamieszczenia tej informacji w decyzji nadzorczej, która to informacja zawarta jest w aktach sprawy, nie jest wystarczające do uchylenia decyzji (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 18.04.2011 r., sygn. akt I OSK 25/11, publ. www.orzeczenia.nsa.gov.pl).

Ponadto zdaniem organu powyższa okoliczność nie ma znaczenia w postępowaniu nadzorczym, wobec wskazanego powyżej rażącego naruszenia prawa w stosunku do nieruchomości [...] położonej przy ul. [...] ozn. nr hip. [...] obecnie wchodzącej w skład dz. ew. nr [...], polegającego na wydaniu decyzji przez organ dekretowy kwestionowanego rozstrzygnięcia na błędnej podstawie faktycznej i prawnej poprzez brak ustalenia, w sposób nie budzący wątpliwości, że korzystanie z nieruchomości przez jej dotychczasowego właściciela nie dało się pogodzić z przeznaczeniem według planu ogólnego z 1931 r.

Na decyzję Ministra Infrastruktury i Rozwoju z dnia [...] marca 2014 r. skargi do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie złożyli P. [...] S.A. i P. [...] S.A. w W.

P. [...] zarzuciła powyższej decyzji naruszenie przepisów postępowania tj. art. 7, art. 77 par. 1 i art. 80 oraz art. 107 par. 3 kpa poprzez niewyjaśnienie czy decyzja Wojewody [...] z dnia [...] lipca 1992 r. (nr [...]) potwierdzająca nabycie z mocy ustawy prawa użytkowania wieczystego działki gruntu o nr ewid. [...] z obrębu [...], pozostaje w obrocie prawnym oraz czy działka nr ewid. [...] z obrębu [...] jest działką zabudowaną budynkiem stanowiącym własność P. [...] S.A. oraz naruszenie przepisu art. 156 par. 2 kpa polegające na niezasadnym zdaniem skarżącej przyjęciu, iż w stosunku do działki o nr ewidencyjnym [...] obrębu [...] nie zachodzą nieodwracalne skutki prawne i wniosła o uchylenie decyzji Ministra Infrastruktury i Rozwoju z dnia [...] marca 2014 r. w zaskarżonej części.

W uzasadnieniu podniesiono, że skarżąca nie zgadza się z argumentacją organu, iż do nieruchomości wchodzącej obecnie w skład działki nr [...] z obrębu [...] nie zachodzą nieodwracalne skutki prawne, gdyż za skutek taki nie może być uznane nabycie prawa użytkowania wieczystego z mocy samego prawa potwierdzone decyzją administracyjną jak miało to miejsce w odniesieniu do P. [...] S.A.

Skarżąca powołuje się na wyrok WSA w Warszawie z dnia 27 października 2011 r. (sygn. akt I SA/Wa 408/11) przytaczając obszerne fragmenty jego uzasadnienia oraz treść wyroku WSA w Warszawie z dnia 26 stycznia 2011 r. (sygn. akt I OSK 696/10). Skarżąca podnosi, że działka nr [...] jest działką zabudowaną a P. [...] S.A. w wyniku uwłaszczenia jest jej użytkownikiem wieczystym, a decyzja Wojewody [...] z dnia [...] lipca 1992 r. nr [...] pozostaje w mocy. W ocenie skarżącej istniejące na działce nr [...] prawo użytkowania wieczystego oraz odrębna własność budynków stanowią przeszkodę do uznania roszczeń spadkobierców byłych właścicieli a organ administracji nie jest władny odmówić skutku cywilnoprawnego jaki powstał zdaniem skarżącej w wyniku przejęcia tego gruntu przez SP i przekształceń własnościowych po 1990 r.

Druga skarżąca P. [...] S.A. w W. zarzuciła zaskarżonej decyzji:

– naruszenie prawa materialnego, a konkretnie art. 7 ust. 2 dekretu z dnia 26 października 1945 r. o własności i użytkowaniu gruntów na obszarze m.st. Warszawy (Dz. U. nr 50 poz. 279), poprzez błędną jego wykładnię, w wyniku której wadliwie przyjęto, że przeznaczenie w planie zagospodarowania przestrzennego danej nieruchomości pod zabudowę przemysłową można było pogodzić bez przeszkód z dotychczasowym korzystaniem z nieruchomości przez jej dotychczasowych właścicieli i pozwala na realizację założeń planistycznych m.in. zabudowę przemysłową która na tym obszarze sprowadzała się do rozbudowy linii kolejowych i prowadzenia transportu kolejowego, które to przedsięwzięcia należały do sfery publicznej oraz

– naruszenie przepisów postępowania a konkretnie art. 7 i 8 kpa

i wniosła o jej uchylenie w części uchylającej odmowę stwierdzenia nieważności (cz. dz. nr [...], nr [...], nr [...] i nr [...]) i stwierdzającej nieważność orzeczenia Prezydium Rady Narodowej w W. z dnia [...] czerwca 1951 r. w części dotyczącej nieruchomości [...] położonej przy ul. [...] ozn. nr hip [...] wchodzącej obecnie w skład części dz. nr [...], nr [...], nr [...] (przed podziałem nr [...]) i nr [...] z obrębu [...] (łącznie ok. [...] m2).

W uzasadnieniu skarżąca podniosła między innymi, że brak jest w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji przywołania dokumentu ustalającego przeznaczenie powyższego terenu a jedynie wskazanie na sposób jego zabudowy. Zdaniem skarżącej organ nie ustalił czy teren ten może być wykorzystywany na działalność handlową, usługową, oświatową czy inną.

Zdaniem skarżącej organ nie ustalił czy faktycznie osoby fizyczne mogą realizować na przedmiotowej nieruchomości zabudowę przemysłową w kontekście ówczesnej techniki legislacyjnej i faktycznego znaczenia tego opisu dla wnioskodawców, i na czym polega nieprawdziwość stwierdzenia organu dekretowego, iż nieruchomość jest przeznaczona pod użyteczność publiczną. Powyższego nie można zdaniem skarżącej wywieść z faktu oznaczenia przez geodetę granic przedmiotowej nieruchomości i opisu dotyczącego zabudowy. Brak jest podstaw do przyjęcia, iż nieruchomość przeznaczona pod użyteczność publiczną nie może być realizowana poprzez zabudowę przemysłową. Zdaniem skarżącej nie można rozpatrywać wniosku dawnych właścicieli tylko i wyłącznie przywołując "Ogólny plan zabudowania W." zatwierdzony w dniu [...].08.1931 r. Po zakończeniu II wojny światowej większość W. była zniszczona – plan z tej daty w żaden sposób nie miał odniesienia do konieczności odbudowania [...] z gruzów i ustalenia zabudowy wg nowych rozwiązań – które znalazły się w opracowywanym planie. Tym bardziej, iż zamierzenia funkcji zabudowy przemysłowej zostały zrealizowane. Do wskazanego w art. 7 ust. 2 dekretu plan zabudowania, zdaniem skarżącej- z uwagi na cel dekretu i fakt, iż Ogólny plan zabudowania z roku 1931 nijak się miał do zburzonej i zniszczonej działaniami wojennymi W. – należy również brać pod uwagę założenia, które znalazły się w opracowywanym planie, uwzględniające cel, jakim była odbudowa [...] zniszczonej działaniami wojennymi.

W ocenie skarżącej zaskarżona decyzja nie może zostać utrzymana, gdyż organ nie wyjaśnił stanu faktycznego, nie zebrał i nie rozpatrzył całokształtu materiału dowodowego czym naruszył art. 7 i 77 kpa.

W odpowiedzi na skargę organ podtrzymał swoje stanowisko wyrażone w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji i wniósł o jej oddalenie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył co następuje;

Zgodnie z treścią przepisu art. 1 par. 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola ta jest sprawowana pod względem zgodności z przepisami prawa procesowego oraz przepisami prawa materialnego. Natomiast zgodnie z art. 134 par. 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc związany zarzutami i wnioskami oraz powołaną podstawą prawną. Rozpatrując niniejszą sprawę w ramach powyższych kryteriów Sad uznał, iż skargi nie zasługują na uwzględnienie gdyż zaskarżona decyzja Ministra Infrastruktury i Rozwoju z dnia [...] marca 2014 r. nie narusza prawa.

Postępowanie administracyjne w przedmiotowej sprawie prowadzone było w trybie art. 156 par. 1 pkt 2 kpa a jego przedmiotem było zbadanie prawidłowości orzeczenia administracyjnego Prezydium Rady Narodowej w W. z dnia [...] czerwca 1951 r. nr [...] odmawiające dotychczasowym właścicielom przyznania prawa własności czasowej do nieruchomości położonej w W. przy ul. [...] oznaczonej nr hip [...]. Odmowę uzasadniono przeznaczeniem terenu przedmiotowej nieruchomości w opracowanym planie zagospodarowania przestrzennego na cele publiczne pod zabudowę przemysłową.

Minister Infrastruktury decyzją z dnia [...] lipca 2009 r. stwierdził, że powyższe orzeczenie w części dotyczącej opisanej wyżej nieruchomości stanowiącej obecnie część działki ewidencyjnej nr [...] z obrębu [...] (około [...] m2) wydane zostało z naruszeniem prawa, stwierdził nieważność tego orzeczenia w części wchodzącej obecnie w skład części działek ewidencyjnych nr [...] z obrębu [...] i nr [..] z obrębu [...] (łącznie około [...] m2)i odmówił stwierdzenia nieważności tego orzeczenia w części tej nieruchomości wchodzącej obecnie w skład części działek ewidencyjnych nr [...] i nr [...] z obrębu [...] oraz w skład części działek nr [...] i nr [...] z obrębu [...] (łącznie około [...] m2).

Ponownie rozpoznając sprawę na wniosek B. G. i [...] Przedsiębiorstwa [...] "P. [...]" Minister Infrastruktury i Rozwoju zaskarżoną decyzją utrzymał w mocy decyzję Ministra Infrastruktury z dnia [...] lipca 2009 r. w części, w której organ ten uznał, że orzeczenie Prezydium Rady Narodowej w W. z dnia [...] czerwca 1951 r . w części dotyczącej tej nieruchomości, która obecnie stanowi część działki ewidencyjnej nr [...] z obrębu [...] (około [...] m2) wydane zostało z naruszeniem prawa (w tej części organ ponownie rozpatrujący sprawę związany był wyrokiem I SA/Wa 374/05), oraz uchylił tą decyzję tj. w części stwierdzającej nieważność (cz. dz. nr [...] i nr [...]) oraz odmawiającej stwierdzenia nieważności (cz. dz. nr [...], nr [...], nr [...] i nr [...]) umorzył postępowanie w części dotyczącej ........ nieruchomości wchodzącej obecnie w skład części działek nr [...] (przed podziałem [...] i nr [...]) z obrębu [...] (około [...] m2).

Zgodnie z art. 156 par. 1 pkt 2 kpa organ administracji publicznej stwierdza nieważność decyzji, która została wydana z rażącym naruszeniem prawa. Oznacza to, że rażące naruszenie prawa musiało zaistnieć w dniu wydania kwestionowanej decyzji a zatem decydujące znaczenie ma tutaj stan prawa istniejący w dniu wydania tej decyzji. Na ocenę ważności decyzji nie może mieć wpływu ani późniejsza zmiana prawa, ani tym bardziej zmiana interpretacji tego prawa.

O "rażącym naruszeniu prawa", zgodnie z utrwalonym orzecznictwem sądowym decydują łącznie trzy przesłanki: oczywistość naruszenia prawa, charakter przepisu, który został naruszony oraz skutki ekonomiczne lub gospodarcze, które wywołuje decyzja, a stwierdzenie nieważności decyzji stanowi wyjątek od generalnej zasady trwałości decyzji administracyjnych.

Materialnoprawną podstawę badanego w trybie nadzorczym orzeczenia administracyjnego Prezydium Rady Narodowej w W. z dnia [...] czerwca 1951 stanowił art. 7 ust. 2 dekretu z dnia 26 października 1945 r. o własności i użytkowaniu gruntów na obszarze m.st. Warszawy.

Zgodnie z tym przepisem, gmina obowiązana była uwzględnić wniosek dotychczasowego właściciela gruntu, jego następców prawnych lub osób prawa jego reprezentujących albo prawnych następców właściciela o przyznanie prawa własności czasowej (obecnie użytkowania wieczystego) do gruntu określonego w art. 7 ust. 1 dekretu, jeżeli korzystanie z gruntu dawało się pogodzić z jego przeznaczeniem według planu zabudowania (później planu zagospodarowania przestrzennego).

Zatem prawidłowo w postępowaniu nadzorczym organ stwierdził, że zasadniczą kwestią dla prawidłowego rozstrzygnięcia sprawy było ustalenie przeznaczenia nieruchomości w planie zagospodarowania przestrzennego, obowiązującego w dacie wydania orzeczenia.

Należy podkreślić, że z art. 7 powołanego dekretu wynika obowiązek organu administracji rozpatrującego wniosek byłego właściciela albo jego następcy prawnego nie tylko uzyskania informacji o przeznaczeniu określonej nieruchomości w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego, ale również obowiązek wnikliwego rozważenia, czy istnieje możliwość realizowania nadal przez dotychczasowych właścicieli funkcji określonej w tym planie dla danej nieruchomości.

W przedmiotowej sprawie w orzeczeniu z dnia [...] czerwca 1951 r. organ odmówił dotychczasowym właścicielom przyznania własności czasowej do gruntu nieruchomości (...), stwierdzając w uzasadnieniu, że w opracowanym planie zagospodarowania przestrzennego sporna nieruchomość przeznaczona jest na cele publiczne pod zabudowę przemysłową. Jednocześnie organ nie wykazał (nie badał tego) czy korzystanie z tego gruntu przez dotychczasowych właścicieli nie dało się pogodzić zgodnie z jego przeznaczeniem w aktualnym wówczas planie zagospodarowania przestrzennego. Zatem odmowa prawa własności czasowej do przedmiotowej nieruchomości miała charakter "automatyczny" i choćby już z tego powodu orzeczenie z 1951 r. rażąco naruszało art. 7 dekretu z 26 października 1945 r.

Stosownie do treści art. 7 ust. 2 dekretu z dnia 26 października 1945 r. o własności i użytkowaniu gruntów na terenie m.st. Warszawy, odmowa przyznania byłemu właścicielowi własności czasowej była dopuszczalna tylko wówczas jeżeli organ orzekający w sprawie przyznania tego prawa wyraźnie i jednoznacznie ustalił przeznaczenie gruntu na podstawie obowiązującego planu zabudowy i i jednocześnie stwierdził, że korzystanie z gruntu przez byłego właściciela nie da się pogodzić z przeznaczeniem gruntu wynikającym z tego planu.

Tymczasem z akt przedmiotowej sprawy wynika, że w dacie wydania orzeczenia z dnia [...] czerwca 1951 r. objętego postępowaniem nadzorczym obowiązywał dla części tego terenu plan z [...] marca 1949 r. nr [...] uchwalony przez Naczelną Radę Odbudowy W. w części około [...] m2 położonej od granicy nieruchomości na północy z ul. [...] w głąb działki, z czego około [...] m2 (dz. ewid. Nr [...]) przeznaczone w tym planie było na drogi z urządzeniami pomocniczymi, a około [...] m2 (część dz. nr [...]) przeznaczone pod zakłady przemysłowe wraz z dojazdami, zielenią itp.

Pozostała część tej nieruchomości od granicy z planem nr [...] (tj. około [...] m2) objęta została Ogólnym planem zabudowania W. z 1931 r. ([...] m2 – cz. dz. nr [...], [...], [...]) – zabudowa luźna dwukondygnacyjna (30% zabudowy) a w pozostałej części przeznaczone było (około [...] m2 – cz.dz. nr [...], [...], [...] i [...]) pod zabudowę przemysłową.

W tym miejscu Sąd zwraca uwagę na treść uchwały NSA z dnia 26 listopada 2008 r. (sygn. akt I OPS 5/08) z której wynika wprost, że "przeznaczenie nieruchomości w planie zagospodarowania przestrzennego na cele użyteczności publicznej nie wyłączało możliwości przyznania byłemu właścicielowi prawa własności czasowej (wieczystej dzierżawy) na podstawie art. 7 ust. 2 dekretu z dnia 26 października 1945 r. o własności i użytkowaniu gruntów na obszarze m.st. Warszawy (Dz. U. Nr 50, poz. 279 z późn. zm.)". Z uchwały wynika, że samo przeznaczenie nieruchomości pod użyteczność publiczną nie stanowiło przeszkody do pozytywnego rozpoznania wniosku dekretowego lecz organ rozpoznając ten wniosek zobowiązany był zbadać, czy grunt może być, bądź mógł być wykorzystany na cele określone w planie. NSA wskazał również, że z przepisu art. 7 ust. 2 powołanego dekretu wynika, że gmina uwzględni wniosek, jeżeli korzystanie z gruntu przez dotychczasowego właściciela da się pogodzić z przeznaczeniem gruntu według planu zagospodarowania. Analiza tego przepisu prowadzi do wniosku, że przesłanką jest nie samo przeznaczenie gruntu w planie, ale możliwość korzystania z niego zgodnie z planem. Zatem w postępowaniu wszczętym z wniosku dekretowego obowiązkiem organu było poczynienie ustaleń, z których wynikałoby, czy w sprawie zaistniały pozytywne przesłanki wymienione w tym przepisie, i jeżeli z tych ustaleń wynikałoby, że dotychczasowy właściciel celów tych spełniać nie może, dopiero wówczas decyzja odmawiająca uwzględnienie wniosku byłaby uzasadniona. Oznacza to, że nieprzeprowadzenie w ogóle postępowania wyjaśniającego i "automatyczna" odmowa przyznania prawa do gruntu nieruchomości (...) z uwagi na przeznaczenie terenu w planie zagospodarowania pod użyteczność publiczną, bez wykazania, że nie wystąpiły przesłanki przewidziane w art. 7 ust. 2 dekretu, rażąco narusza ten przepis. Orzeczenie odmawiające przyznania prawa własności czasowej, bez wykazania niezaistnienia przesłanek z art. 7 ust. 2 dekretu upoważnia do stwierdzenia, że rażąco narusza ono prawo. W postępowaniu nadzorczym dotyczącym odmowy przyznania prawa z art. 7 ust. 2 dekretu, organ nadzoru ma obowiązek zbadania, czy w postępowaniu zwykłym organ wykazał, że dotychczasowy właściciel nie spełnił przesłanek, o których mowa w tym przepisie.

Sąd rozpoznający przedmiotową sprawę w pełni podziela stanowisko Ministra Infrastruktury i Rozwoju, że Prezydium Rady Narodowej w chwili wydawania orzeczenia w 1951 r. nie ustaliło w sposób nie budzący wątpliwości przeznaczenia dla części spornej nieruchomości (o pow. [...] m2) co było niezbędnym warunkiem merytorycznego rozpoznania wniosku w sprawie przyznania prawa własności czasowej co rażąco naruszało art. 7 ust. 2 dekretu. Prezydium uznało, że ta część nieruchomości przeznaczona była w opracowywanym planie pod zabudowę przemysłową - ceł publiczny co było sprzeczne z zapisem obowiązującego dla tego terenu planu z 1931 r. (zabudowa luźna dwukondygnacyjna).

Sąd podziela też stanowisko organu, że przeznaczenie części nieruchomości (ok. [...] m2) pod zabudowę przemysłową wg planu z 1931 r. nie stało w sprzeczności z prywatnym przeznaczeniem o którym mowa w dekrecie, bowiem zgodnie z obowiązującymi wówczas przepisami każdy miał prawo założenia nowego przedsiębiorstwa przemysłowego lub handlowego lub budowy osiedla [...] pod warunkiem ich zgodności z obowiązującym prawem, a zatem takiego, które nie należało do kategorii przedsiębiorstw przejętych na własność Państwa na podstawie ustawy z dnia 3 stycznia 1946 r. o przejęciu na własność państwa podstawowych gałęzi gospodarki narodowej (Dz. U. Nr 3, poz. 17). Z akt przedmiotowej sprawy nie wynika, czy na tej nieruchomości planowano taki rodzaj przemysłu, którego nie mogłaby w tamtym czasie realizować osoba fizyczna, a zatem odmowa przyznania prawa własności czasowej do tej części nieruchomości bez dokładnego wyjaśnienia tej kwestii w sposób rażący naruszyła art. 7 ust. 2 dekretu. W związku z powyższym Sąd uznał zarzuty skargi podniesione przez P. [...] S.A. z siedzibą w W. za nieuzasadnione. Należy podkreślić, że Prezydium Rady Narodowej w W. wydając orzeczenie w 1951 r. powinno oprzeć się na obowiązującym planie zagospodarowania przestrzennego a nie na opracowywanym planie jeszcze wówczas (na czym oparł się organ w 1951 r.) nieobowiązującym.

W sprawie bezsporne jest, że Prezydium Rady Narodowej (...) w treści swojego rozstrzygnięcia oparło się wyłącznie na projektowanym dopiero planie zagospodarowania spornego terenu. Nie poczyniło natomiast żadnych ustaleń w kwestii zgodności sposobu użytkowania nieruchomości z obowiązującym ówcześnie planem zagospodarowania W. z 1931 r. Takie działania prawidłowo zostały zakwalifikowane przez organ nadzoru, jako rażąco naruszające art. 7 ust. 2 dekretu, co z kolei uprawniało do uznania, że kwestionowane orzeczenie z dnia [...] grudnia 1956 r. dotknięte jest wadą nieważności, o jakiej mowa w art. 156 par. 1 pkt 2 kpa.

Także zarzut, iż organ nadzorczy nie ustalił, czy sporna nieruchomość (w określonej części) może być wykorzystana na działalność handlową, usługową, przemysłową czy oświatową nie zasługuje na uwzględnienie bowiem postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji jest samodzielnym postępowaniem administracyjnym, którego istotą jest jedynie ustalenie czy dana decyzja jest dotknięta jedną z wad wymienionych w art. 156 par.1 kpa.

Oznacza to, że w tym postępowaniu nie można rozpatrywać sprawy co do jej istoty, jak w postępowaniu odwoławczym (zob. wyrok NSA z 6 września 1999 r. IV SA 787/98, LEX 47874). W sprawach "dekretowych" organ nadzoru ma obowiązek zbadania, czy w postępowaniu zwykłym organ wykazał, że dotychczasowy właściciel nie spełnił przesłanek, o których mowa w przepisie art. 7 dekretu (...).

Ocenie bowiem podlega sama decyzja i jej skutki prawne a nie poprzedzające ją postępowanie, a organ ma tylko obowiązek wskazać normę prawną, które została naruszona przy wydaniu decyzji.

Aby naruszenie prawa mogło stanowić podstawę stwierdzenia nieważności decyzji na podstawie art. 156 par. 1 pkt 2 kpa, musi mieć charakter rażący. Zgodnie z dotychczasowym orzecznictwem sądowym i doktrynie przyjmuje się, że rażące naruszenie prawa następuje wtedy, gdy treść decyzji pozostaje w wyraźnej i oczywistej sprzeczności z treścią przepisu prawa i gdy charakter tego naruszenia powoduje, że decyzja taka nie może być akceptowana jako akt wydany przez organ praworządnego państwa, ale rażącym naruszeniem prawa nie jest rozstrzygnięcie wynikające z odmiennej interpretacji danej normy. Nie jest więc to spór o wykładnię prawa lecz o działanie wbrew nakazowi lub zakazowi ustanowionemu w prawie. Jeżeli zestawienie treści decyzji z treścią przepisu prowadzi do wniosku, że pozostają one ze sobą w sprzeczności, oznacza to, że zaistniało rażące naruszenie prawa.

Taka sytuacja zaistniała w rozpoznawanej sprawie.

Niezasadne też są zdaniem Sądu zarzuty drugiego skarżącego P. [...] S.A. dotyczące niewyjaśnienia przez organ nadzoru czy pozostaje w obrocie prawnym decyzja Wojewody [...] z dnia [...] lipca 1992 r. potwierdzająca nabycie z mocy prawa przez skarżącą z mocy ustawy prawa użytkowania wieczystego działki ewid. nr [...] z obrębu [...] oraz ustalenia czy działka ta jest zabudowana budynkami stanowiącymi własność P. [...] S.A., co zdaniem skarżącej powoduje powstanie nieodwracalnych skutków prawnych i uniemożliwia stwierdzenie nieważności orzeczenia z 1951 r. w tej części.

Sąd zwraca uwagę, że stwierdzenie nieważności orzeczenia (w części dotyczącej obecnej dz. nr [...], którą zainteresowana jest skarżąca) wydanego w oparciu o dekret z dnia 26 października 1945 r. o własności i sposobie użytkowania gruntów na obszarze m.st. Warszawy wywołuje skutek ex tunc co w zasadniczy sposób wpływa na wynik postępowania w przedmiocie uwłaszczenia. Uwłaszczenie na podstawie art. 2 ust. 1 ustawy z dnia 29 września 1990 r. o zmianie ustawy o gospodarce gruntami i wywłaszczaniu nieruchomości (Dz. U. Nr 79, poz. 464 ze zm.) nie może naruszać praw osób trzecich. Konsekwencją stwierdzenie nieważności orzeczenia o odmowie przyznania prawa użytkowania wieczystego do nieruchomości [...] jest to, że pozostaje do rozpoznania wniosek złożony w trybie art. 7 dekretu z dnia 26 października 1945 r. o własności i użytkowaniu gruntów na obszarze m.st. Warszawy (Dz. U. Nr 50, poz. 279).

Zatem sprawa wróci do rozpatrzenia w trybie zwykłym, a organ rozpatrując sprawę musi mieć na uwadze, że od czasu wejścia w życie dekretu minęło już ponad 60 lat i obok regulacji dekretowych na przestrzeni lat uchwalane były inne uregulowania prawne tj. ustawowa regulacja instytucji użytkowania wieczystego zawarta w przepisach Kodeksu cywilnego (art. 232 i n kc), a także przepisy ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (Dz. U. z 2010 r. Nr 102, poz. 651 z późn. zm.). Taki stan prawny powoduje w wielu przypadkach dotyczących gruntów objętych dekretem, kolizję uprawnień różnych podmiotów do ustanowienia prawa użytkowania wieczystego do tego samego gruntu.

Taka sytuacja zaistniała w niniejszej sprawie, bowiem sporna nieruchomość, jeszcze przed rozpatrzeniem wniosku dekretowego, oddana została w użytkowanie wieczyste skarżącej na mocy decyzji Wojewody [...] z dnia [...] lipca 1992 r. stwierdzającej nabycie z mocy prawa z dniem 5 grudnia 1990 r. przez skarżącą prawa użytkowania wieczystego spornego gruntu oraz nieodpłatne nabycie własności budynków, położonych na tym gruncie.

Należy przy tym mieć na uwadze, że oddanie gruntów przejętych w trybie powołanego dekretu w użytkowanie wieczyste w drodze decyzji administracyjnej lub umowy cywilnoprawnej innym podmiotom, dopóki decyzje te lub umowy pozostają w obrocie prawnym, uniemożliwia oddanie tych gruntów w użytkowanie wieczyste właścicielowi lub jego następcom prawnym na podstawie art. 7 ust. 2 dekretu. Przedmiotem postępowania w trybie uregulowanym w powołanym przepisie mogą być bowiem jedynie grunty stanowiące własność gminy, będące w jej posiadaniu, do których innym osobom nie przysługuje żadne prawo.

Natomiast następcom prawnym dawnych właścicieli przysługuje prawo do wystąpienia o stwierdzenie nieważności decyzji uwłaszczeniowej, która nie powinna naruszać praw osób trzecich. Dopiero w tym postępowaniu organ posiada uprawnienia do badania czy nie zaistniały nieodwracalne skutki prawne, skoro na części przedmiotowej nieruchomości zostało ustanowione prawo użytkowania wieczystego na rzecz osoby trzeciej, a rozwiązanie umowy użytkowania wieczystego zgodnie z art. 240 kc jest sprawą cywilną i nie podlega rozstrzygnięciu przez organ administracji publicznej. Jednak powyższe kwestie nie podlegały ocenie Sądu w rozpoznawanej sprawie dotyczącej stwierdzenia nieważności orzeczenia Prezydium Rady Narodowej w W. z dnia [...].06.1951 r.

Reasumując Sąd uznał, że Minister Infrastruktury i Rozwoju wnikliwie i wszechstronnie rozpatrzył złożony stan faktyczny przedmiotowej sprawy, szczegółowo wyjaśnił motywy jakimi kierował się przy jej rozstrzyganiu oraz w sposób obszerny i przekonujący uzasadnił swoją decyzję. Zatem także zarzuty skarg dotyczące naruszenia przez organ art. 7, art. 77 kpa nie zasługują zdaniem Sądu na uwzględnienie.

Mając na uwadze powyższe Sąd na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.) orzekł jak w sentencji.