Wyrok WSA w Gliwicach, sygn. akt II SA/Gl 1823/22
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach
Data orzeczenia: 2023-04-21 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6014 Rozbiórka budowli lub innego obiektu budowlanego, dokonanie oceny stanu technicznego obiektu, doprowadzenie obiektu do s
Hasła tematyczne: Budowlane prawo
Skarżony organ: Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku: Uchylono decyzję I i II instancji
Powołane przepisy: article: art. 61
journal: Dz.U. 2022 poz 2000
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - t.j.
article: art. 48 ust. 1 i 2
journal: Dz.U. 2021 poz 2351
law: Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane - t.j.
article: art. 145 par. 1 pkt 1 lit. c
journal: Dz.U. 2023 poz 259
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Stanisław Nitecki, Sędziowie Sędzia WSA Krzysztof Nowak (spr.), Sędzia WSA Artur Żurawik, , po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym w dniu 21 kwietnia 2023 r. sprawy ze skargi O. H. (H.) na decyzję Śląskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Katowicach z dnia 19 października 2022 r. nr WINB-WOA.7721.226.2022.PG w przedmiocie rozbiórki obiektu budowlanego 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w R. z dnia 27 kwietnia 2022 r. nr [...], 2. zasądza od Śląskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Katowicach na rzecz skarżącego 997 (dziewięćset dziewięćdziesiąt siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.


UZASADNIENIE

Decyzją nr WINB-WOA.7721.226.2022.PG z dnia 19 października 2022 r. Śląski Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego (dalej: "ŚWINB" lub "organ odwoławczy") na podstawie art. 138 §1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz. U. z 2022 r., poz. 2000) – dalej: "k.p.a." oraz art. 83 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane (t.j. Dz. U. z 2021 r., poz. 2351 ze zm.) – dalej: "p.b.", po rozpoznaniu odwołania z dnia 17 maja 2022 r. wniesionego przez O. H. (dalej: "strona" lub "skarżący") od decyzji nr [...] Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w R. (dalej: "PINB" lub "organ I instancji") z dnia 27 kwietnia 2022 r. znak: [...], którą organ I instancji nakazał stronie - wieczystemu użytkownikowi działki oznaczonej geodezyjnie numerem [...], położonej w R. przy ul. [...] , na której zlokalizowana jest wiata stalowa, dokonać rozbiórki wiaty stalowej o powierzchni zabudowy 150 m², utrzymał w mocy zaskrżoną decyzję.

Powyższe rozstrzygnięcie zapadło w następującym stanie faktycznym i prawnym.

W dniu 4 lutego 2020 roku do PINB wpłynęło pismo P. Sp. z o.o. [...] w Z. (dalej: "PSG") informujące, że na etapie opiniowania budowy zespołu 36 garaży murowanych przy ul. [...] w R. , w strefie kontrolowanej czynnego gazociągu podwyższonego średniego ciśnienia DN500 relacji S. , zlokalizowane są zabudowania w postaci garaży murowanych i blaszanych. PSG wniosło o podjęcie czynności mających na celu wyjaśnienie kolizji dołączając do pisma poglądową mapę oraz kopie dokumentów archiwalnych dla eksploatowanego gazociągu, wybudowanego w 1974 roku.

W dniu 29 lipca 2021 r. PINB przeprowadził czynności kontrolne na działce nr [...] przy ul. [...] w R. . W toku czynności ustalono, że na nieruchomości należącej do strony znajduje się wiata kryta blachą falistą o wymiarach ok. 5 m x 30 m. Wiata w części znajduje się w strefie ochronnej gazociągu podwyższonego średniego ciśnienia DN500 relacji S. . Do protokołu dołączono dokumentację fotograficzną.

Pismem z dnia 11 sierpnia 2021 r. PINB zawiadomił stronę, iż z urzędu zostało wszczęte postępowanie administracyjne w sprawie samowolnie zrealizowanej wiaty stalowej o powierzchni zabudowy powyżej 150 m², zlokalizowanej przy ul. [...] w R. na działce nr [...]. Następnie pismem z dnia 18 sierpnia 2021 r. PINB zwrócił się do Urzędu Miasta w R. (dalej: "UM") z prośbą o udzielenie informacji czy w rejestrach UM widnieje zapis o wydanym na rzecz strony, w okresie od 2013 r. do chwili obecnej, pozwoleniu na budowę wiaty stalowej o powierzchni zabudowy powyżej 150 m² na działce nr [...] a także czy archiwa organu administracji architektoniczno-budowlanej są kompletne w tym zakresie. Równocześnie pismem z dnia 18 sierpnia 2021 r. zwrócił się do PSG z prośbą o naniesienie na załączonej mapie sytuacyjnej strefy kontrolowanej gazociągu podwyższonego średniego ciśnienia DN500 relacji [...] , ze wskazaniem, które obiekty położone są w jej obrębie, i tym samym naruszają przepis § 10 rozporządzenia Ministra Gospodarki z dnia 26 kwietnia 2013 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać sieci gazowe i ich usytuowanie (Dz.U. z 2013 r., poz. 640) - dalej: "rozporządzenie w sprawie sieci gazowych".

Także pismem z dnia 18 sierpnia 2021 r. organ I instancji zwrócił się do UM z prośbą o udzielenie informacji dotyczącej przeznaczenia działki nr [...] w obowiązującym miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego miasta R. (dalej: "m.p.z.p.") oraz wydanie opinii czy budowa garażu i wiaty nie narusza ustaleń tego planu.

W piśmie z dnia 24 sierpnia 2021 r. UM wskazał, że w rejestrach organu, za okres od 2013 r. do chwili obecnej, brak jest zapisu o wydanym na rzecz strony pozwoleniu na budowę wiaty stalowej na działce nr [...] . Jednocześnie wskazano, iż archiwa organu są w tym zakresie kompletne.

Odpowiadając na pismo PINB PSG do pisma z dnia 25 sierpnia 2021 r. dołączyła załącznik graficzny z orientacyjnym, wyrysowanym przebiegiem gazociągu podwyższonego średniego ciśnienia DN500 wraz z zaznaczoną strefą kontrolowaną wynoszącą 30 m, po 15 m na stronę od osi gazociągu.

W piśmie z dnia 20 września 2021 r. UM wskazał, iż zgodnie z ustaleniami obecnie obowiązującego m.p.z.p., zatwierdzonego uchwałą nr [...] Rady Miasta R. z dnia [...] r. wiata stalowa oraz garaż trzystanowiskowy położone są na terenie oznaczonym symbolem 17PU. Ustalenia m.p.z.p. dla terenu oznaczonego symbolem 17PU przewidują, iż jest to teren zabudowy produkcyjno-usługowej z podstawowym przeznaczeniem gruntów pod obiekty produkcyjne, bazy, składy, magazyny oraz obiekty usługowe z zakresu usług, handlu, logistyki, rzemiosła, obiekty związane z obsługą pojazdów, obiekty biurowe, obiekty administracji. Zgodnie z § 6 ust. 2 uchwały w sprawie m.p.z.p. na terenach produkcyjno-usługowych dopuszcza się lokalizację m.in. wiat i garaży. W ocenie UM budowa wiaty i garażu trzystanowiskowego nie narusza ustaleń obecnie obowiązującego m.p.z.p.

W dniu 2 listopada 2021 r. PINB przeprowadził oględziny na terenie działki nr [...] w R. podczas, których ustalono, że "na nieruchomości jw. znajduje się wiata o wymiarach 30 x 5 m. Wiata wykonana jest na słupkach stalowych, kryta blachą trapezową. Wiata używana jest jako zadaszenie miejsc parkingowych. Część południowa wiaty zlokalizowana jest w strefie ochronnej gazociągu DN500 relacji [...] . Strona nie stawiła się na oględziny przedmiotowego obiektu". PINB sporządził dokumentację zdjęciową z dokonanych oględzin.

PINB uznał, że postępowanie w sprawie zostało wszczęte w dniu 4 lutego 2020r. tj. z chwilą wpływu do PINB wniosku PSG i dlatego przyjął, że w sprawie znajdą zastosowanie przepisy prawa budowlanego obowiązujące do dnia 18 września 2020 r. tj. przed wejściem w życie ustawy z dnia 13 lutego 2020 r. o zmianie ustawy - Prawo budowlane oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. z 2020 r. poz. 471) – dalej: "u.o.z.p.b.". W konsekwencji dokonanych ustaleń i zakończenia postępowania wyjaśniającego w dniu 25 listopada 2021 r. organ I instancji wydał decyzję nr [...], znak: [...], nakazującą stronie, wieczystemu użytkownikowi działki oznaczonej geodezyjnie numerem [...], rozbiórkę wiaty stalowej pow. zabudowy 150 m² zlokalizowanej przy ul. [...] w R. , zrealizowanej bez wymaganego prawem pozwolenia na budowę.

Odwołanie od ww. decyzji PINB złożyła strona wnosząc o przeprowadzenie przez PINB procedury legalizacyjnej przewidzianej w art. 48 p.b. W ocenie skarżącego w przedmiotowej sprawie nie znajdą zastosowania przepisy § 10 rozporządzenie w sprawie sieci gazowych w zakresie stref kontrolowanych, z uwagi na czas budowy gazociągu. W sprawie winien znaleźć zastosowanie § 110 tego rozporządzenia i treść załącznika nr 2 do niego, która nie wyklucza sytuowania w strefie kontrolowanej wiaty niebędącej budynkiem niemieszkalnym. Strona wskazała ponadto, iż w jej przekonaniu, z pojęcia strefy kontrolowanej nie można wyprowadzać bezwzględnego zakazu zabudowy.

Decyzją z 3 lutego 2022 r. znak: WINB-WOA.7721.523.2021.KC ŚWINB uchylił zaskarżoną decyzję organu I instancji w całości i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ pierwszej instancji. Zdaniem ŚWINB w sprawie powinien znaleźć zastosowanie przepis art. 29 ust. 1 pkt 2 p.b., w związku z czym budowa przedmiotowej wiaty wymagała uprzedniego uzyskania pozwolenia na budowę. ŚWINB stwierdził, że organ pierwszej instancji nie ustalił daty powstania spornej wiaty oraz nie uwzględnił przepisów techniczno-budowalnych wobec wiaty stanowiącej zadaszenie miejsc parkingowych. Ponadto ŚWINB zalecił zbadanie czy przedmiotowy obiekt nie narusza przepisów rozporządzenia w sprawie sieci gazowych. W tym celu ŚWINB zalecił wykonanie odpowiedniej ekspertyzy oraz uzupełnienie materiału dowodowego poprzez ponowne oględziny, przesłuchanie świadków i wystąpienie do właściwych organów administracji publicznej o udzielenie niezbędnych informacji w sprawie.

Pismem z 2 marca 2022 r. znak: [...] PSG zajęła stanowisko w sprawie, informując, że przedmiotowa wiata, znajdująca się w strefie kontrolowanej, w przypadku konieczności prowadzenia czynności eksploatacyjnych, bądź prac awaryjnych utrudnia dostęp do czynnego gazociągu.

Do akt sprawy PINB dołączył zdjęcia ortofotomapy z 2015 r. i 2018 r. lokalizacji przedmiotowej wiaty. Z przedłożonych zdjęć wynika, że w 2015 roku wiata nie została postawiona, natomiast w 2018 roku wiata już istniała.

W dniu 7 kwietnia 2022 roku PINB przeprowadził ponownie oględziny przedmiotu postępowania i ustalił, że wiata posiada wymiary 30x5 m i jest oddalona od ogrodzenia wschodniej granicy działki na odległość 1,80 m. W ocenie PINB, ponieważ wiata pełni funkcję wiaty garażowej, stanowiącej zadaszenie dla 10 stanowisk postojowych i zlokalizowana jest w odległości 1,80 m od wschodniej granicy działki o nr geod. [...], narusza tym samym przepisy rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (obecnie: t.j. Dz.U. z 2022 r., poz.1225 ze zm.) – dalej: "rozporządzenie WT", w którym wskazano minimalną odległość 3 m od granicy działki w przypadku stanowisk postojowych, w tym zadaszonych dla samochodów osobowych do 10 stanowisk włącznie. Ponadto fragment około 1/3 powierzchni wiaty położony jest w strefie kontrolowanej gazociągu podwyższonego średniego ciśnienia DN 500 relacji [...]. Część południowa wiaty (ok.1/3), która pełni funkcję wiaty garażowej, znajduje się w strefie kontrolowanej gazociągu. Strona uczestnicząca w oględzinach oświadczyła, że wiata istniała przed zakupem przez niego działki.

Decyzją nr [...] z dnia 27 kwietnia 2022 roku znak: [...] ponownie nakazał stronie - wieczystemu użytkownikowi działki oznaczonej geodezyjnie numerem [...], położonej w R. przy ul. [...] , na której zlokalizowana jest wiata stalowa, dokonać jej rozbiórki.

Odwołanie od ww. decyzji złożyła strona, wnosząc o możliwość legalizacji przedmiotowej wiaty.

Po dokonaniu analizy zgromadzonych akt sprawy oraz zapoznaniu się z zarzutami i twierdzeniami podnoszonymi przez stronę w odwołaniu, organ odwoławczy przywołał w uzasadnieniu swojej decyzji treść art. 25 u.o.z.p.b. Zdaniem ŚWINB art. 32 jako lex specialis do art. 25 ww. ustawy wskazuje, iż uproszczone postępowanie legalizacyjne nie może być wszczęte, gdy w stosunku do kontrolowanego budynku lub jego części wydano decyzję o nakazie rozbiórki przed dniem wejścia w życie u.o.z.p.b. Organ I instancji wydał zaskarżoną decyzję na podstawie art. 48 ust. 1 pkt 1 p.b. w brzmieniu ustawy obowiązującej przed dniem 19 września 2020 r. i zdaniem organu odwoławczego słusznie nie zastosował treści przepisu w brzmieniu znowelizowanej ustawy. W dalszym ciągu uzasadnienia organ odwoławczy przywołał przepisy prawa budowalnego tj. art. 29 ust.1 pkt 2 ustawy, § 19 rozporządzenia WT oraz przedstawił ustalenia organu I instancji. W konsekwencji analizy materiału dowodowego sprawy ŚWINB przychylił się do stanowiska organu I instancji o rozbiórce spornej wiaty, z uwagi na naruszenie przepisów rozporządzenia WT jak i rozporządzenie w sprawie sieci gazowych.

Skargę na decyzję ŚWINB wywiódł skarżący, reprezentowany przez profesjonalnego pełnomocnika i zarzucił jej naruszenie:

I. przepisów postępowania, które miały istotny wpływ na wynik sprawy, tj.:

1. art. 61 § 3 k.p.a. poprzez jego błędne zastosowanie i przyjęcie, że w niniejszej sprawie datą wszczęcia postępowania jest dzień doręczenia przez stronę żądania organowi administracji publicznej, podczas gdy niniejsze postępowanie zostało wszczęte z urzędu, a co za tym idzie, przywołany przepis nie znajduje zastosowania w niniejszej sprawie, a datą wszczęcia postępowania powinna być data pierwszej czynności podjętej przez organ I instancji, co miało istotny wpływ na wynik sprawy, bowiem organ zastosował przepisy ustawy prawo budowlane w brzmieniu przed nowelizacją, tj. przepisy obowiązujące przed 19 września 2020 r.,

2. naruszenie art. 25 u.o.z.p.b. poprzez jego zastosowanie w sytuacji, gdy niniejsze postępowanie zostało wszczęte z urzędu z dniem 11 sierpnia 2021 r., a więc po wejściu wżycie ww. ustawy, co miało istotny wpływ na wynik sprawy, bowiem organ zastosował przepisy ustawy prawo budowlane w brzmieniu przed nowelizacją, tj. przepisy obowiązujące przed 19 września 2020 r.

3. art. 6 k.p.a., art. 7 k.p.a., 8 k.p.a., 9 k.p.a., 80 k.p.a. oraz art. 77 k.p.a., w zakresie wszechstronnego zebrania i oceny materiału dowodowego, a w szczególności poprzez zaakceptowanie stanowiska organu I instancji, że w okolicznościach niniejszej sprawy nie mamy do czynienia z tymczasowym obiektem budowlanym oraz sytuacji, kiedy organ nie ustalił istotnych okoliczności, takich jak to czy wiata jest związana trwale z gruntem, posiada fundamenty, dokładnej daty wybudowania obiektu budowlanego;

II. przepisów prawa materialnego, tj.:

1. art. 48 ust. 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. prawo budowlane w brzmieniu obowiązującym po 19 września 2020 r. (Dz.U. 1994 Nr 89, poz. 414 t.j. Dz.U. z 2021 r. poz. 2351, dalej: prawo budowlane) poprzez jego niezastosowanie i niewydanie przez organ nadzoru budowlanego postanowienia o wstrzymaniu budowy wiaty bez wymaganej decyzji o pozwoleniu na budowę albo bez wymaganego zgłoszenia albo pomimo wniesienia sprzeciwu do tego zgłoszenia, podczas gdy niniejsze postępowanie zostało wszczęte z urzędu z dniem 11 sierpnia 2021 r., czyli z dniem podjęcia przez uprawniony organ pierwszej czynności w sprawie, której postępowanie dotyczy, pod warunkiem, że o czynności tej powiadomiono stronę, a co za tym idzie, w niniejszej sprawie zastosowanie znaleźć powinien przepis prawa budowlanego w brzmieniu znowelizowanym, obowiązującym po 19 września 2020 r.,

2. art. 48 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. prawo budowlane w brzmieniu obowiązującym przed 19 września 2020 r., poprzez jego niewłaściwe zastosowanie i wydanie przez organ nadzoru budowlanego decyzji nakazującej rozbiórkę wiaty wybudowanej bez wymaganego pozwolenia na budowę, podczas gdy przepis ten nie ma zastosowania w niniejszej sprawie, bowiem właściwe są przepisy prawa budowlanego obowiązujące po 19 września 2020 r.,

3. art. 48 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. prawo budowlane w brzmieniu obowiązującym przed 19 września 2020 r., poprzez jego niewłaściwe zastosowanie i wydanie przez organ nadzoru budowlanego decyzji nakazującej rozbiórkę wiaty wybudowanej bez wymaganego pozwolenia na budowę, podczas gdy przepis ten nie ma zastosowania w niniejszej sprawie, bowiem właściwe są przepisy prawa budowlanego obowiązujące po 19 września 2020 r., jak również z uwagi na to, że budowa wiaty jest zgodna z obowiązującym miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego oraz nie narusza przepisów, w tym techniczno-budowlanych, a wywodzenie, iż sam fakt umiejscowienia wiaty w strefie kontrolowanej gazociągu stanowi naruszenie przepisów techniczno-budowlanych i stanowi utrudnienie w przeprowadzaniu prac konserwacyjnych nie jest wystarczające do zaakceptowania tezy organów I i II instancji,

4. art. 29 ust. 1 pkt 12 i 14 w zw. z art. 3 pkt 5 oraz art. 3 pkt 2 p.b. poprzez jego niewłaściwą wykładnie i przyjęcie, że obiekt budowlany będący przedmiotem niniejszego postępowania, nie związany z gruntem, nie posiadający fundamentów ani przegród budowlanych, nie stanowi tymczasowego obiektu budowlanego oraz w sytuacji, kiedy organ nie ustalił daty, od której należy liczyć wskazany w art. 29 ust 1 pkt 7 p.b., podczas gdy przez wiatę należy rozumieć obiekt budowlany, który posiada fundamenty i dach, ale nie posiada ścian i nie jest wygrodzony z przestrzeni przy pomocy przegród budowlanych,

5. § 10 ust. 3 rozporządzenia WT poprzez jego zastosowanie w sytuacji, kiedy w niniejszej sprawie nie mamy do czynienia z obiektem budowlanym, urządzeniem stałych składów i magazynów lub podjęciem działań mogących spowodować uszkodzenia gazociągów podczas jego użytkowania, bowiem przedmiotem niniejszego postępowania jest wolnostojąca wiata, niezwiązana z gruntem, nie posiadająca przegród budowlanych ani fundamentów, której posadowienie w żaden sposób nie utrudnia wykonywania prac konserwacyjnych przez P. sp. z o.o., ani nie powoduje uszkodzenia gazociągu podczas jego użytkowania,

6. § 19 rozporządzenia WT poprzez jego zastosowanie w sytuacji, kiedy w niniejszej sprawie nie mamy do czynienia z wiatą spełniającą funkcję miejsc parkingowych lub postojowych dla samochodów osobowych, czy garażem wielopoziomowych, a wyłącznie tymczasowym obiektem budowlanym służącym do składowania różnego rodzaju narzędzi i rzeczy należących do skarżącego.

W oparciu o tak sformułowane zarzuty skarżący wniósł o uwzględnienie skargi i uchylenie w całości zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji PINB.

Ponadto wniósł o:

1. wstrzymanie przez organ odwoławczy wykonania zaskarżonej decyzji, gdyż jej wykonanie grozi niebezpieczeństwem wyrządzenia znacznej szkody u skarżącego i spowodowania trudnych do odwrócenia skutków a w razie nie uwzględnienia tego wniosku przez organ i przekazanie skargi Sądowi:

2. wstrzymanie przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach wykonania zaskarżonej decyzji, gdyż jej wykonanie grozi niebezpieczeństwem wyrządzenia znacznej szkody u skarżącego i spowodowania trudnych do odwrócenia skutków,

3. zasądzenie od organu na rzecz skarżącego zwrotu kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego, według norm przepisanych,

4. rozpoznanie niniejszej sprawy w trybie uproszczonym.

W uzasadnieniu skargi skarżący przedstawił argumenty uzasadniające złożoną skargę.

Postanowieniem z dnia 21.12.2022 r. nr WINB.WOA.7721.226.2022.PG/AS ŚWINB wstrzymał wykonanie zaskarżonej decyzji.

W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o oddalenie skargi i podtrzymał swoje stanowisko zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz. U. z 2022 r., poz. 2492) w zw. z art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2023 r., poz. 259) – dalej: "p.p.s.a.", sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W ramach owej kontroli sąd administracyjny nie przejmuje sprawy administracyjnej do jej końcowego załatwienia, lecz ocenia, nie będąc przy tym związany granicami skargi, czy przy wydawaniu zaskarżonego aktu nie naruszono reguł postępowania administracyjnego i czy prawidłowo zastosowano prawo materialne.

Sąd uwzględniając skargę na decyzję lub postanowienie uchyla decyzję lub postanowienie w całości albo w części, jeżeli stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, bądź inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy (art.145 § 1 pkt 1 p.p.s.a.). Przy czym stosownie do art. 134 § 1 p.p.s.a. rozstrzygając daną sprawę sąd, co zasady, nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi, może zastosować przewidziane ustawą środki w celu usunięcia naruszenia prawa w stosunku do aktów lub czynności wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach sprawy, której dotyczy skarga, jeżeli jest to niezbędne dla końcowego jej załatwienia (art. 135 p.p.s.a.). Natomiast w razie nieuwzględnienia skargi, sąd skargę oddala odpowiednio w całości albo w części (art. 151 p.p.s.a.).

Skarga jest uzasadniona.

Przedmiotem skargi w niniejszej sprawie jest decyzja nakazująca skarżącemu, na podstawie art. 48 ust. 1 pkt 1, art. 80 ust. 2 pkt 1 i art. 83 ust. 1 p.b. 1. dokonanie rozbiórki wiaty stalowej o pow. zabudowy 150 m², położonej na działce oznaczonej geodezyjnie numerem [...], położonej w R. przy ul. [...] . Decyzja organu I instancji została utrzymana w mocy przez organ odwoławczy.

Zgodnie z art. 48 p.b.

"1. Organ nadzoru budowlanego nakazuje, z zastrzeżeniem ust. 2, w drodze decyzji, rozbiórkę obiektu budowlanego lub jego części, będącego w budowie albo wybudowanego:

1) bez wymaganego pozwolenia na budowę albo

2) bez wymaganego zgłoszenia dotyczącego budowy, o której mowa w art. 29 ust. 1 pkt 1a, 2b i 19a, albo pomimo wniesienia sprzeciwu do tego zgłoszenia.

2. Jeżeli budowa, o której mowa w ust. 1, jest zgodna z przepisami o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, a w szczególności ustaleniami obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego i innymi aktami prawa miejscowego oraz nie narusza przepisów, w tym techniczno-budowlanych, w zakresie uniemożliwiającym doprowadzenie obiektu budowlanego lub jego części do stanu zgodnego z prawem, organ nadzoru budowlanego wstrzymuje postanowieniem prowadzenie robót budowlanych. Na postanowienie przysługuje zażalenie.

3. W postanowieniu, o którym mowa w ust. 2, ustala się wymagania dotyczące niezbędnych zabezpieczeń budowy oraz nakłada obowiązek przedstawienia, w wyznaczonym terminie:

1) zaświadczenia wójta, burmistrza albo prezydenta miasta o zgodności budowy z ustaleniami obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego albo decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, w przypadku braku obowiązującego planu zagospodarowania przestrzennego;

2) dokumentów, o których mowa w art. 33 ust. 2 pkt 1, 2 i 4 oraz ust. 3; do projektu architektoniczno-budowlanego nie stosuje się przepisu art. 20 ust. 3 pkt 2.

4. W przypadku niespełnienia w wyznaczonym terminie obowiązków, o których mowa w ust. 3, stosuje się przepis ust. 1.

5. Przedłożenie w wyznaczonym terminie dokumentów, o których mowa w ust. 3, traktuje się jak wniosek o zatwierdzenie projektu budowlanego i pozwolenie na wznowienie robót budowlanych, jeżeli budowa nie została zakończona."

W sprawie jest bezsporne, że na działce należącej do skarżącego została wybudowana wiata o pow. 150 m² bez wymaganego prawem pozwolenia na budowę. Organ I instancji poczynił w sprawie szereg ustaleń dotyczących jej usytuowania na działce, w tym odległości od granicy z działką sąsiednią i strefą kontrolowaną czynnego gazociągu podwyższonego średniego ciśnienia DN500 relacji [...] oraz zgodności jej lokalizacji z m.p.z.p. Wydając zaskarżoną decyzję PINB uznał jednak, że w sprawie mają zastosowanie przepisy ustawy prawo budowalne w brzmieniu sprzed jej nowelizacji ustawą z dnia 13 lutego 2020 r. o zmianie ustawy - Prawo budowlane oraz niektórych innych ustaw, która weszła w życie 19 września 2020 r. Słusznie w ocenie Sądu skarżący zarzucił organom orzekającym w sprawie naruszenie prawa materialnego poprzez zastosowanie niewłaściwych przepisów prawa budowlanego. Organ I instancji przyjął, że do wszczęcia postępowania doszło w dniu 4 lutego 2020 r. tj. w dniu złożenia przez PSG wniosku do PINB o podjęcie czynności mających na celu wyjaśnienie kolizji budowy garaży i wiaty na działce skarżącego ze strefą kontrolowaną gazociągu. Tymczasem z akt sprawy wynika bezspornie, że organ I instancji zawiadomieniem z dnia 11 sierpnia 2021 r. wszczął z urzędu postępowanie w sprawie budowy spornej wiaty na działce należącej do skarżącego. Należy zgodzić się ze skarżącym, że skutkiem wniosku PSG było przeprowadzenie przez PINB postępowania kontrolnego na podstawie art. 81a p.b. a nie wszczęcie postępowania administracyjnego. W tym miejscu Sąd odwołuje się do orzecznictwa sądów administracyjnych z którego wynika, że "postępowanie kontrolne, prowadzone przez organ nadzoru budowalnego, nie jest równoznaczne z wszczęciem postępowania administracyjnego. Oznacza to, że jedynie w przypadku stwierdzenia naruszeń prawa organ nadzoru budowlanego, który prowadził czynności kontrolne, zobowiązany jest wszcząć postępowanie administracyjne, prowadzące do wydania odpowiedniego aktu administracyjnego. Dopiero wówczas dokumentacja z postępowania kontrolnego winna współtworzyć materiał dowodowy w postępowaniu administracyjnym i być podstawą rozstrzygnięcia" (vide postanowienia NSA: z dnia 5 listopada 2010 r., II OSK 2132/10, LEX nr 743383, z dnia 27 sierpnia 2010 r., II OSK 1500/09, LEX nr 743275). Sąd orzekający w sprawie aprobuje to stanowisko. W świetle tego stanowiska oraz analizy akt sprawy, zdaniem Sądu, wszczęcie postępowania w sprawie nastąpiło z dniem 11 sierpnia 2021 r. Konsekwencją takiego ustalenia jest przyjęcie, że w sprawie powinny mieć zastosowanie przepisy prawa budowlanego z daty wszczęcia postępowania a nie przepisy prawa budowlanego sprzed jego nowelizacji tj. sprzed 19 września 2020 r. tak jak przyjęły orzekające w sprawie organy.

Z uwagi na oczywiste naruszenie przepisów postępowania tj. art. 61 k.p.a. oraz przepisów prawa materialnego tj. art. 25 u.o.z.p.b., art. 48 ust.1 i 2 p.b. w kontrolowanej sprawie zarówno zaskarżona decyzja ŚWINB jak i poprzedzająca ją decyzja PINB nie mogą pozostać w obrocie prawnym. Sąd uznał w związku z tym faktem za niecelowe odnoszenie się do pozostałych zarzutów skarżącego, ponieważ postępowanie w sprawie powinno być prowadzone przez organy nadzoru budowlanego zgodnie z innymi regulacjami dotyczącymi samowoli budowlanej i sposobu jej ewentualnej legalizacji.

Z uwagi na powyższe sąd na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit c) p.p.s.a. orzekł jak w sentencji. O kosztach postępowania Sąd orzekł na podstawie art. 200 p.p.s.a.

Prowadząc ponownie postępowanie organ I instancji uwzględni stanowisko sądu zawarte w uzasadnieniu wyroku i wyda zgodne z przepisami prawa rozstrzygnięcie.