Wyrok NSA, sygn. akt II GSK 1094/13
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2014-07-22 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6539 Inne o symbolu podstawowym 653
Skarżony organ: Minister Gospodarki Pracy i Polityki Społecznej
Treść wyniku: Oddalono skargę kasacyjną

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Joanna Sieńczyło-Chlabicz Sędzia NSA Stanisław Gronowski (spr.) Sędzia NSA Małgorzata Korycińska Protokolant Kacper Tybuszewski po rozpoznaniu w dniu 22 lipca 2014 r. na rozprawie w Izbie Gospodarczej skargi kasacyjnej S. [...] w Ł. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w W. z dnia 20 lutego 2013 r. sygn. akt V SA/Wa 2052/12 w sprawie ze skargi S. [...] w Ł. na decyzję Ministra Pracy i Polityki Społecznej z dnia [...] lipca 2012 r. nr [...] w przedmiocie dofinansowania do wynagrodzeń pracowników niepełnosprawnych 1. oddala skargę kasacyjną; 2. zasądza od S. [...] w Ł. na rzecz Ministra Pracy i Polityki Społecznej 180 (słownie: sto osiemdziesiąt) złotych tytułem kosztów postępowania kasacyjnego.


UZASADNIENIE

Wojewódzki Sąd Administracyjny w W. wyrokiem z dnia 20 lutego 2013 r. sygn. akt V SA/Wa 2052/12 po rozpoznaniu sprawy ze skargi M. P.W. "Ś." w Ł. na decyzję Ministra Pracy i Polityki Społecznej z dnia 12 lipca 2012 r. w przedmiocie odmowy wypłaty miesięcznego dofinansowania do wynagrodzeń pracowników niepełnosprawnych, oddalił skargę.

Sąd pierwszej instancji za podstawę rozstrzygnięcia przyjął następujące ustalenia faktyczne:

Miejska Przychodna Wieloprofilowa "Ś." w Ł.(dalej: "skarżąca) wystąpiła do P. F. R. O. N.. o wypłatę miesięcznego dofinansowania do wynagrodzeń pracowników niepełnosprawnych za sierpień i wrzesień 2011 r. Decyzją z dnia 2 grudnia 2012 r. Prezes Zarządu P. F. R. O. N. odmówił skarżącej wypłaty miesięcznego dofinansowania do wynagrodzeń pracowników niepełnosprawnych. Decyzja ta została utrzymana w mocy decyzją Ministra Pracy i Polityki Społecznej z dnia 12 lipca 2012 r. W uzasadnieniu rozstrzygnięcia organ odwoławczy podniósł, że zgodnie z art. 26b ust. 7 ustawy z dnia 27 sierpnia 1997 r. o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych (tekst jedn.: Dz. U. z 2011 r., Nr 127 poz. 721 ze zm.; dalej: ustawa o rehabilitacji) miesięczne dofinansowanie nie przysługuje do wynagrodzenia pracowników w części finansowanej ze środków publicznych. Ustawodawca posługując się pojęciem "środki publiczne", nie zdefiniował go w ustawie o rehabilitacji. W ocenie organu w takiej sytuacji pojęcie to należy definiować zgodnie z art. 5 ustawy z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych (Dz. U. z 2009 r. Nr 157, poz. 1240 ze zm.; dalej: ustawa o finansach publicznych). Skarżąca, zgodnie z art. 9 pkt 10 ustawy o finansach publicznych, jest jednostką sektora finansów publicznych, a z postanowień ustawy z dnia 27 sierpnia 2004 r. o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych (Dz. U. z 2008 r., Nr 164, poz. 1027 ze zm.; dalej: ustawa o świadczeniach) wynika, że środki finansowe z NFZ przekazywane samodzielnym publicznym zakładom opieki zdrowotnej (SP ZOZ) w ramach odpłatności za świadczone przez SP ZOZ usługi są środkami publicznymi (art. 114 ust. 1) i nie tracą one swojego publicznego charakteru z momentem ich przekazania. Z tego charakteru wynika szereg regulacji i obowiązków wiążących się z ich wydatkowaniem i wykorzystaniem, w tym wynikające z ustawy o świadczeniach opieki zdrowotnej (...) ciążące na świadczeniodawcach obowiązki sprawozdawcze. Organ podkreślił również, że działalność SP ZOZ jako jednostek sektora finansów publicznych, finansowana jest z uzyskiwanych przez nie dochodów i przychodów stanowiących środki publiczne. W kosztach tej działalności mieszczą się również wydatki na wynagrodzenia pracowników, co oznacza, że finansowane są one ze środków publicznych.

W skardze skarżąca podniosła, że dla ustalenia dopuszczalności przyznania dofinansowania do wynagrodzeń osób niepełnosprawnych zgodnie z art. 26a - 26c ustawy o rehabilitacji konieczne jest ustalenie przede wszystkim źródła finansowania wynagrodzeń osób niepełnosprawnych. Nie ulega wątpliwości, że należy przypisać art. 26b ust. 7 ustawy o rehabilitacji takie znaczenie, by wyeliminować przekazywanie pracodawcy środków publicznych na wynagrodzenia. Wskazany przepis nie określa jednak, czy dotyczy on prefinansowania, czy refinansowania, a także nie przesądza, na jakiej podstawie nastąpiło przekazanie środków publicznych na wynagrodzenia. Oznacza to, że wyłączeniu od dofinansowania na podstawie art. 26b ust. 7 w/w ustawy podlegają przekazywane pracodawcy środki finansowe przez NFZ z wyraźnym przeznaczeniem na wynagrodzenia w ramach prefinansowania lub refinansowania.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w W. oddalając skargę przyjął, że na gruncie art. 5 ustawy o finansach publicznych, nie może budzić wątpliwości pojęcie "środków publicznych" i fakt, iż wszystkie środki finansowe, którymi dysponuje skarżąca, stają się środkami publicznymi z mocy i w rozumieniu ustawy o finansach publicznych. Według Sądu pierwszej instancji z przepisu art. 26b ust. 7 ustawy o rehabilitacji nie można wywodzić, że wyłączeniu od dofinansowania podlegają tylko te środki publiczne, które zostały przekazane stronie z wyraźnym przeznaczeniem na wynagrodzenie pracowników. Termin "finansowanie" użyty w art. 26b ust. 7 ustawy o rehabilitacji - to termin z zakresu ekonomii. Może on być tłumaczony wyłącznie z odniesieniem do Słownika Ekonomicznego. Ten definiuje finansowanie jako wszystkie przedsięwzięcia w przedsiębiorstwie, które zapewniają przedsiębiorstwu kapitał i które służą kształtowaniu optymalnej struktury kapitałowej. W art. 26b ust. 7 ustawy o rehabilitacji brak zatem związku pomiędzy brakiem podstawy do dofinansowania wynagrodzeń pracowników, a ukierunkowanym przekazaniem na ten cel pieniędzy ze środków publicznych. Ponieważ samodzielne publiczne zakłady opieki zdrowotnej są jednostkami sektora finansów publicznych finansującymi swoją działalność, w tym wynagrodzenia pracowników, w całości ze środków publicznych, bez znaczenia pozostaje fakt, iż w art. 26b ust. 7 ustawy o rehabilitacji ustawodawca nie rozróżnia, czy przepis ten dotyczy prefinansowania, czy refinansowania.

Sąd pierwszej instancji wskazał ponadto, że art. 114 ust. 1 ustawy o świadczeniach wyraźnie określa, że środki finansowe Narodowego Funduszu Zdrowia są środkami publicznymi, co wbrew twierdzeniom skarżącej oznacza, że nie tracą one swego publicznego charakteru z momentem ich przekazania. Działalność SP ZOZ – jako jednostek sektora publicznego – finansowana jest z uzyskiwanych przez nie dochodów i przychodów stanowiących środki publiczne. W kosztach tej działalności mieszczą się również wydatki na wynagrodzenia pracowników, co zdaniem Sądu oznacza, że finansowane są one ze środków publicznych,

Reasumując, w ocenie Sądu nie jest uzasadnione stanowisko skarżącej dotyczące naruszeń wskazanych w skardze przepisów prawa poprzez błędne uznanie środków przeznaczonych na finansowanie wynagrodzeń osób niepełnosprawnych za środki publiczne. Kluczowe jest tutaj brzmienie i ugruntowana w orzecznictwie sądowym wykładnia art. 5 ustawy o finansach publicznych. Zdaniem WSA art. 26b ust. 7 ustawy

o rehabilitacji został przez organ prawidłowo zinterpretowany i zastosowany.

W podstawie prawnej wyroku Sąd pierwszej instancji powołał art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2012 r., poz. 270, dalej: p.p.s.a.).

Skargą kasacyjną M. P. W. "Ś." w Ł. zaskarżyła wyrok w całości wnosząc o jego uchylenie oraz o przekazanie sprawy Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w W. do ponownego rozpoznania oraz o zasądzenie kosztów postępowania kasacyjnego.

Na podstawie art. 174 pkt 1 p.p.s.a. skarga kasacyjna zaskarżonemu wyrokowi zarzuciła naruszenie art. 26b ust. 7 ustawy o rehabilitacji poprzez jego błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie, i w konsekwencji, wydanie zaskarżonego wyroku, a polegające na uznaniu, iż wszelkie środki finansowe uzyskane przez skarżącego stanowią środki publiczne, przez co - zdaniem Sądu - nie jest możliwe, że przedmiotowa jednostka finansuje wynagrodzenia zatrudnionych przez nią pracowników ze środków innych niż publiczne. WSA przyjął, że środki przekazywane przez NFZ w ramach kontraktu są środkami publicznymi, skierowanymi na finansowanie wynagrodzeń, gdy w rzeczywistości stanowią jedynie odpłatność za wykonaną usługę. W zaskarżonym wyroku pominięto również formę organizacyjną publicznego zakładu opieki zdrowotnej, dającą tego rodzaju podmiotowi największą samodzielność prawną i finansową, jak również możliwość pozyskiwania środków finansowych z różnych źródeł.

W ramach podstawy kasacyjnej z art. 174 pkt 2 p.p.s.a. zarzucono naruszenie przepisów postępowania mających istotny wpływ na wynik sprawy:

- art. 3 § 1 p.p.s.a. poprzez niewłaściwe zastosowanie tego przepisu i przyjęcie, że zaskarżona decyzja Ministra Pracy i Polityki Społecznej z dnia 25 września 2012 r., zgodna jest z prawem materialnym określającym prawa i obowiązki stron oraz prawem procesowym regulującym postępowanie przed organami administracji publicznej;

- art. 151 p.p.s.a. poprzez oddalenie skargi w sytuacji, gdy istniały podstawy do jej uwzględnienia przez WSA w oparciu o zebrany w sprawie materiał dowodowy.

Argumentację na poparcie zarzutów skarżąca przedstawiła w uzasadnieniu skargi kasacyjnej.

W odpowiedzi na skargę kasacyjną Minister Pracy i Polityki Społecznej wniósł

o jej oddalenie w całości oraz zasądzenie kosztów postępowania kasacyjnego, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga kasacyjna nie zasługiwała na uwzględnienie, gdyż zawarte w niej zarzuty okazały się nieusprawiedliwione.

Naczelny Sąd Administracyjny jest związany podstawami skargi kasacyjnej, bowiem stosownie do treści art. 183 § 1 p.p.s.a, rozpoznając sprawę w granicach skargi kasacyjnej, bierze pod rozwagę z urzędu jedynie nieważność postępowania, która zachodzi w przypadkach przewidzianych w § 2 tego artykułu. W niniejszej sprawie nie występują jednak żadne z wad wymienionych we wspomnianym przepisie, które powodowałyby nieważność postępowania prowadzonego przez Sąd I instancji.

Podstawową i zarazem sporną w tej sprawie kwestią jest prawidłowa wykładnia, a w konsekwencji, właściwe zastosowanie, art. 26b ust. 7 ustawy o rehabilitacji. Skoro nie może być wątpliwości, że zaskarżony wyrok został wydany zgodnie z mającą

w sprawie zastosowanie regulacją prawa materialnego, zbędne jest odnoszenie się do zarzutów naruszenia prawa procesowego. Ponadto, nawet gdyby wskazane w petitum skargi kasacyjnej uchybienia miały miejsce, to nie jest możliwe merytoryczne ustosunkowanie się do nich z uwagi na całkowity brak wykazania, na czym polegało naruszenie przez Sąd pierwszej instancji wskazanych przepisów postępowania, jak również brak wykazania, iż uchybienia te mogły mieć istotny wpływ na wynik sprawy, jak tego wymaga przepis art. 174 pkt 2 p.p.s.a. Bowiem w świetle utrwalonego orzecznictwa sądowoadministracyjnego, nie każde naruszenie przepisów postępowania może stanowić podstawę kasacyjną, ale tylko takie, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Obowiązkiem wnoszącego skargę kasacyjną jest wykazanie, że gdyby do zarzucanego naruszenia przepisów nie doszło, wyrok sądu I instancji byłby inny (por. m. in. wyrok NSA z dnia 4 października 2012 r., sygn. akt II FSK 437/11; LEX nr 1233849).

Zarzut naruszenia prawa materialnego, tj. naruszenia art. 26b ust. 7 ustawy

o rehabilitacji poprzez jego błędną wykładnię, a w konsekwencji niewłaściwe zastosowanie, okazał się niezasadny.

Na wstępie zaznaczyć należy, iż przepis art. 26b ust. 7 ustawy o rehabilitacji

w brzmieniu obowiązującym w chwili wydania decyzji w tej sprawie wyraźnie stanowił, że miesięczne dofinansowanie na osoby niepełnosprawne z tytułu zatrudnienia,

o którym mowa w art. 26b ust. 1, nie przysługuje do wynagrodzenia pracownika

w części finansowanej ze środków publicznych, nie przewidując żadnych od tego wyjątków.

W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego orzekającego w rozpoznawanej sprawie stanowiący podstawę prawną zaskarżonego rozstrzygnięcia art. 26b ust. 7 ustawy o rehabilitacji został zarówno przez Sąd pierwszej instancji, jak i organy prawidłowo zinterpretowany i zastosowany. Natomiast fakt, że przepis art. 26b ust. 7 ustawy o rehabilitacji był poprzednio odmiennie rozumiany i stosowany, nie może mieć zasadniczego znaczenia dla oceny jego zastosowania w rozpatrywanej sprawie.

Nie jest sporne, że samodzielne publiczne zakłady opieki zdrowotnej, do których zaliczana jest skarżąca, również działające na podstawie ustawy z 15 kwietnia 2011 r.

o działalności leczniczej (Dz. U. z 2013 r., poz. 217) są pod rządami obecnie obowiązującej ustawy z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych - jednostkami sektora finansów publicznych. Dlatego też Sąd pierwszej instancji prawidłowo podzielił

w rozpoznawanej sprawie stanowisko organów i uznał, że stosownie do treści art. 9 pkt 10 ustawy o finansach publicznych skarżąca jako samodzielny publiczny zakład opieki zdrowotnej jest jednostką sektora finansów publicznych. Natomiast art. 5 ust. 1 pkt 5 ustawy o finansach publicznych stanowi, że środkami publicznymi są przychody jednostek sektora finansów publicznych pochodzące z prowadzonej przez nie działalności oraz pochodzące z innych źródeł.

Podkreślenia wymaga, że ten status prawny samodzielnych publicznych zakładów opieki zdrowotnej pozostaje niezmieniony od wielu lat. W ustawie z dnia 26 listopada 1998 r. o finansach publicznych (Dz. U. z 2003 r., Nr 15, poz. 148) samodzielne publiczne zoz-y zaliczano do jednostek sektora finansów publicznych (art. 5 pkt 6), a wszystkie przychody tych jednostek do środków publicznych (art. 3 ust. 1 pkt 4). Identycznie traktowała zakłady opieki zdrowotnej i ich przychody ustawa z dnia 30 czerwca 2005 r. o finansach publicznych (art. 4 ust. 1 pkt 7 i art. 5 ust. 1 pkt 5 - Dz. U. Nr 249, poz. 2104), która również zaliczała je do jednostek sektora finansów publicznych (art. 4 ust. 1 pkt 7), zaś wszelkie ich przychody do środków publicznych (art. 5 ust. 1 pkt 5).

Samodzielne publiczne zakłady opieki zdrowotnej są jednostkami sektora finansów publicznych finansującymi swoją działalność, w tym wynagrodzenia pracowników, w całości ze środków publicznych. Środkami tymi są również środki pozyskiwane z tytułu umów o świadczenia zdrowotne zawierane z podmiotami nieubezpieczonymi, jak również środki uzyskiwane z umów najmu czy dzierżawy (por. wyrok NSA z 8 maja 2013 r., o sygn. akt II GSK 328/12).

Z uwagi na powyższe, nie można zgodzić się z twierdzeniem zawartym

w uzasadnieniu skargi kasacyjnej, że skarżąca nie finansuje wynagrodzeń pracowników ze środków publicznych, lecz ze środków finansowych, otrzymywanych co prawda

z NFZ, ale stanowiących zapłatę za wykonanie przez skarżącą, na podstawie umów cywilnoprawnych, usługi zdrowotnej, gdyż ono całkowicie ignoruje treść wspomnianego art. 5 ust. 1 pkt 5 obecnie obowiązującej ustawy o finansach publicznych oraz treść przytoczonych wyżej regulacji, zawartych w poprzednio obowiązujących ustawach

o finansach publicznych. Z tych przepisów bowiem wynika, że wszystkie przychody samodzielnego publicznego zakładu opieki zdrowotnej stanowią środki publiczne, a zatem wynagrodzenia pracowników tych zakładów są w całości finansowane ze środków publicznych, niezależnie od tego, z jakiego konkretnie źródła pochodzą.

Należy zaznaczyć, że celem wprowadzenia art. 26b ust. 7 ustawy o rehabilitacji było wyłączenie podwójnego wspierania tych samych celów ze środków publicznych. Wprowadzenie tego przepisu wynikało przede wszystkim z tego, że uprzednio pracodawcom zatrudniającym osoby niepełnosprawne, korzystającym z różnych form wsparcia, można było przekazywać na dany cel środki z różnych źródeł i na różnych podstawach prawnych, także we wspólnym zakresie. Dochodziło zatem do dublowania środków przekazywanych na dany cel, a więc do podwójnego finansowania tego celu. Mając na uwadze to, że sytuacja ta była dysfunkcjonalna, wprowadzono stosowne regulacje zawierające omawianą normę.

Ponadto przyjęcie stanowiska, że wyłączenie z zakresu dofinansowania na osoby niepełnosprawne z tytułu zatrudnienia, obowiązujące do dnia 30 września 2012 r. na podstawie art. 26 b ust. 7 - nie obejmuje samodzielnych publicznych zakładów opieki zdrowotnej jest w istocie wykładnią contra legem, prowadzącą do odrzucenia przez organ stosujący prawo obowiązującego przepisu prawa i próbą zastąpienia go inną normą, dającą podstawę do przyznania samodzielnemu publicznemu zoz-owi takiego dofinansowania. Można byłoby ewentualnie rozważać dopuszczalność takiego "poprawiania" ustawodawcy przez organy stosujące prawo, jedynie wówczas, gdyby przyjąć, że w rozpatrywanym przypadku mamy do czynienia z luką techniczną

w prawie, a więc, że ustawodawca niejako nie dopatrzył, albo "zapomniał" uregulować tę kwestię i ten błąd naprawił dopiero od 1 października 2012 r. dodając ust. 8 w art. 26b. Okoliczności towarzyszące wprowadzaniu zmian do ustawy o rehabilitacji wskazują jednak, że takie założenie byłoby nieuprawnione. Ze sprawozdania Komisji Nadzwyczajnej do rozpatrzenia projektów ustaw związanych z rządowym "Programem uporządkowania i ograniczenia wydatków publicznych" (druk sejmowy nr 2707-A) wynika, że zmiana ustawy z 27 sierpnia 1997r. o rehabilitacji, polegająca na wprowadzeniu do art. 26b ust. 4 (obecnie ust. 7) była objęta tym programem. Nie była więc przypadkowa, miała służyć unikaniu dublowania źródeł finansowania wynagrodzeń pracowników niepełnosprawnych i tym samym ograniczeniu wydatków publicznych.

Z uwagi na powyższe, wypłacane przez PFRON miesięczne dofinansowanie do wynagrodzeń pracowników niepełnosprawnych nie przysługuje samodzielnym publicznym zakładom opieki zdrowotnej, które są jednostkami sektora finansów publicznych finansującymi swoją działalność, w tym wynagrodzenia pracowników, ze środków publicznych. Zatem wszelkie środki, jakie znajdują się w dyspozycji samodzielnych publicznych zoz-ów są środkami publicznymi, to zaś z mocy art. 26b ust. 7 ustawy o rehabilitacji, wyklucza możliwość przyznania miesięcznego dofinansowania do wynagrodzeń pracowników niepełnosprawnych zatrudnionych przez skarżącą. Tym samym Naczelny Sąd Administracyjny orzekający w rozpoznawanej sprawie podziela stanowisko wyrażone przez ten Sąd w wyrokach: z 8 stycznia 2014 r., sygn. akt II GSK 1541/12; z 22 stycznia 2014 r., sygn. akt II GSK 1624/12; z 16 kwietnia 2014 r. o sygn. akt: II GSK 331/13, II GSK 28/13, II GSK 332/13, II GSK 448/13.

Dodać należy, że przepis art. 26b ust. 7 ustawy o rehabilitacji został znowelizowany przez ustawodawcę poprzez dodanie ustępu 8 do art. 26b. Ustawa

z dnia 28 czerwca 2012 r. o zmianie ustawy o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. poz. 986)

w art. 1 pkt 10 wprowadza od dnia 1 października 2012 r. możliwość dofinansowania ze środków Funduszu wynagrodzeń pracowników zatrudnionych w sektorze finansów publicznych, których wynagrodzenia finansowane są ze środków publicznych pochodzących ze sprzedaży wyrobów i usług świadczonych przez jednostki sektora finansów publicznych.

Zgodnie bowiem z obowiązującym od dnia 1 października 2012 r. brzmieniem art. 26b ust. 8 ustawy o rehabilitacji - nie stosuje się art. 26b ust. 7 (wprowadzającego ograniczenie dofinansowania wynagrodzenia pracownika w części finansowanej ze środków publicznych) w przypadku, gdy pracodawca sfinansował wynagrodzenie pracownika:

1) ze środków publicznych z prowadzonej działalności, o których mowa w art. 5 ust. 1 pkt 5 ustawy o finansach publicznych (przychody jednostek sektora finansów publicznych pochodzące z prowadzonej przez nie działalności oraz pochodzące

z innych źródeł),

2) z dochodów publicznych, o których mowa w art. 5 ust. 2 pkt 3 ustawy

o finansach publicznych (wpływy ze sprzedaży wyrobów i usług świadczonych przez jednostki sektora finansów publicznych).

Powyższa zmiana umożliwia podmiotom o szczególnym charakterze, m. in. publicznym zakładom opieki zdrowotnej stabilne korzystanie z dofinansowania, jeżeli wynagrodzenia pracowników niepełnosprawnych zostało sfinansowane ze środków określonych w tym przepisie.

Z przedstawionych powodów Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 p.p.s.a. i art. 204 pkt 1 p.p.s.a. oraz art. 205 § 2 p.p.s.a. w związku z § 14 ust. 2 pkt 2 lit. c) rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu (tekst jedn. Dz. U. z 2013 r., poz. 490) orzekł jak w sentencji.