Wyrok WSA w Krakowie, sygn. akt III SA/Kr 950/23
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie
Data orzeczenia: 2023-10-18 00:00:00+02:00 (orzeczenie nieprawomocne)
Symbol z opisem: 6330 Status  bezrobotnego
Hasła tematyczne: Bezrobocie
Skarżony organ: Wojewoda
Treść wyniku: oddalono skargę
Powołane przepisy: article: Art. 1  par. 1  i 2
journal: Dz.U. 2022 poz 2492
law: Ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych - t.j.
article: Art. 3  par. 1, art. 134 par. 1, art. 151
journal: Dz.U. 2023 poz 1634
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.
article: Art. 2  ust. 1  pkt 2
journal: Dz.U. 2022 poz 690
law: Ustawa z dnia 20 kwietnia 2004 r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy (t. j.)

SENTENCJA

|Sygn. akt III SA/Kr 950/23 | [pic] W Y R O K W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 18 października 2023 r., Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie, w składzie następującym:, Przewodniczący Sędzia: WSA Janusz Kasprzycki, Sędziowie: WSA Elżbieta Czarny-Drożdżejko, WSA Katarzyna Marasek-Zybura (spr.), Protokolant: Specjalista Agata Zaręba-Piotrowska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 18 października 2023 r., sprawy ze skargi B. S. na decyzję Wojewody Małopolskiego z dnia 17 kwietnia 2023 r. nr WP-VII.8640.179.2023 w przedmiocie odmowy uznania za osobę bezrobotną skargę oddala.


UZASADNIENIE

Decyzją z dnia 17 kwietnia 2023 r. znak: WP-VII.8640.179.2023 Wojewoda Małopolski, działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 Kodeksu postępowania administracyjnego (t.j.: Dz.U. z 2022 r. poz. 2000, z późn. zm., dalej: k.p.a.) art. 2 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 20 kwietnia 2004 r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy (t.j.: Dz. U. z 2022 r. poz. 690, z późn. zm., dalej: u.p.z.), utrzymał w mocy decyzję Starosty Powiatu T. z dnia 17 lutego 2023 r. znak: [...] orzekającą o odmowie uznania B. S. (dalej: skarżący) za osobę bezrobotną od dnia 22 grudnia 2022 roku.

Powyższe decyzje zostały wydane w następującym stanie faktycznym i prawnym.

W dniu 22 grudnia 2022 r. skarżący zgłosił się do Powiatowego Urzędu Pracy w Z. celem rejestracji jako osoba bezrobotna. W trakcie rejestracji, na podstawie weryfikacji w rejestrze przedsiębiorców Krajowego Rejestru Sądowego, ustalono m.in.: że skarżący pełni funkcję Prezesa Zarządu w spółce R. Sp. z o.o. W złożonym oświadczeniu skarżący potwierdził, że jest prezesem, jednocześnie spółka nie rozpoczęła działalności i nie została zlikwidowana, a skarżący nie uzyskuje z tego tytułu dochodów.

Organ wskazał, że w przypadku, gdy osoba posiada wpis spółki do KRS, konieczne jest jego uwzględnienie przy badaniu zdolności i gotowości tej osoby do podjęcia zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej, gdyż nie można przewidzieć, kiedy osoba będzie zobowiązana do wykonywania czynności związanych z prowadzeniem spółki.

Powiatowy Urząd Pracy w Z., na podstawie danych uzyskanych z raportu KRS, w celu ustalenia faktycznej gotowości skarżącego do podjęcia pracy, pismem z dnia 27 grudnia 2022 r., wezwał skarżącego do dostarczenia dokumentów wskazujących rodzaj działalności spółki, zakres obowiązków i zadań Prezesa Zarządu, a w przypadku braku prowadzenia działalności, dokumentów potwierdzających ten fakt.

W odpowiedzi skarżący oświadczył, że spółka nie prowadzi działalności, nie osiąga przychodów, jest pozbawiona reprezentacji więc nie może udzielić odpowiedzi. Skarżący podkreślił, że zgodnie z dołączoną umową spółki z ograniczoną odpowiedzialnością zawartą 9 maja 2011 r., kadencja skarżącego jako Prezesa Zarządu upłynęła w 2014 roku. Skarżący podkreślił swoją zdolność i gotowość do podjęcia zatrudnienia.

Powiatowy Urząd Pracy w Z. w oparciu o wyjaśnienia Ministerstwa Rodziny i Polityki Społecznej Departamentu Rynku Pracy przyjął, że skarżący nie uprawdopodobnił, iż posiada zdolność i gotowość do podjęcia pracy, pomimo pełnienia funkcji Prezesa Zarządu.

W konsekwencji organ l instancji decyzją z dnia 17 lutego 2023 r. orzekł o odmowie uznania skarżącego za osobę bezrobotną od dnia 22 grudnia 2022 r.

W odwołaniu wniesionym od ww. decyzji, skarżący zarzucił błędną interpretację przepisów, błędne ustalenia faktyczne oraz niezapewnienie czynnego udziału w postępowaniu. Zakwestionował twierdzenie organu, że nie przedstawił dokumentów wymaganych do ustalenia statusu bezrobotnego. Ponadto zarzucił, że interpretacja organu nie znajduje uzasadnienia w przepisach.

Wojewoda Małopolski uznał wniesione odwołanie za nieuzasadnione i opisaną na wstępie decyzją z dnia 17 kwietnia 2023 r. orzekł o utrzymaniu w mocy decyzji organu I instancji.

W pierwszej kolejności organ wyjaśnił, powołując się na stanowisko Naczelnego Sądu Administracyjnego zawarte m.in. w wyroku z dnia 4 lipca 2017 r. sygn. II OSK 546/16, że zarzut naruszenia zasady czynnego udziału strony na każdym etapie postępowania wymaga wykazania przez stronę istnienia związku przyczynowego między naruszeniem przepisów postępowania, a wynikiem sprawy.

W odwołaniu skarżący nie wykazał, aby uniemożliwiono mu dokonanie konkretnych czynności procesowych, a w konsekwencji, że miało to istotny wpływ na wynik sprawy. W korespondencji przesyłanej przez organ l instancji, informowano skarżącego o możliwości czynnego udziału w postępowaniu. Zaznaczono, że skarżący nie skorzystał ze swoich uprawnień również w postępowaniu przed organem odwoławczym.

Następnie organ wskazał, że materialnoprawne przesłanki warunkujące nabycie statusu osoby bezrobotnej oraz związane z nim prawa określone zostały w art. 2 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 20 kwietnia 2004 r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy (Dz. U. z 2022 r. poz. 690, z późn. zm.).

Sformułowana w art. 2 ust. 1 pkt 2 ustawy definicja osoby bezrobotnej jest skonstruowana z dwóch części. W pierwszej z nich, wskazuje się na przesłanki pozytywne (warunki, które muszą być spełnione, by można było uzyskać (zachować) status bezrobotnego). Druga część, zawiera zespół przesłanek negatywnych (okoliczności, które uniemożliwiają nabycie (zachowanie) tego statusu). Wszystkie niezbędne wymogi muszą być spełnione łącznie, co oznacza, że brak którejkolwiek z przesłanek pozytywnych lub wystąpienie przesłanki negatywnej, wyklucza nabycie czy zachowanie statusu osoby bezrobotnej. Organy stosujące prawo muszą dokonać analizy pod kątem określenia, czy dana osoba spełnia powyższe warunki.

Jedną z przesłanek, która musi zaistnieć, jest zdolność i gotowość do podjęcia zatrudnienia w pełnym wymiarze czasu pracy obowiązującym w danym zawodzie lub w danej służbie albo innej pracy zarobkowej albo jeżeli jest osobą niepełnosprawną - co najmniej w połowie tego wymiaru czasu pracy. Posiadanie zdolności i gotowości do podjęcia zatrudnienia w pełnym wymiarze czasu pracy, jest warunkiem koniecznym do uzyskania statusu bezrobotnego. Z brakiem gotowości do podjęcia pracy związana jest między innymi przesłanka pełnienia funkcji w zarządach spółek prawa handlowego.

Organ zwrócił uwagę, że w orzecznictwie sądowym ugruntowany został pogląd, iż "kwestie statusu bezrobotnego nie zależą od uznania organów orzekających. Brzmienie art. 2 ust. 1 pkt 2 ustawy jest kategoryczne. Żadne inne okoliczności poza wymienionymi w ustawie nie mogą mieć w przedmiotowych sprawach istotnego znaczenia. Stąd też, bezrobotnym może być jedynie osoba niepozostającą w stosunku pracy czy stosunku służbowym oraz niewykonująca innej pracy zarobkowej i to niezależnie od wysokości uzyskiwanego z tego tytułu dochodu. Pełnienie funkcji w zarządzie spółki prawa handlowego, nawet w przypadku niepobierania wynagrodzenia z tego tytułu, powoduje brak pełnej gotowości do podjęcia zatrudnienia, a zatem osoba ta nie spełnia podstawowych przesłanek do uzyskania statusu bezrobotnego" (wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 1 marca 2017 r. sygn. l OSK 3283/15).

Przyczyną odmowy przez organ l instancji uznania skarżącego za osobę bezrobotną, było właśnie stwierdzenie braku gotowości do podjęcia zatrudnienia w pełnym wymiarze czasu pracy z uwagi na pełnienie funkcji Prezesa Zarządu w spółce R. Sp. z o.o.

W ocenie organu skarżący nie uprawdopodobnił, że spółka nie funkcjonuje. Odnosząc się do kwestii wygaśnięcia kadencji prezesa zarządu, organ odwoławczy wyjaśnił, że kwestia związana z rozpoczęciem mandatu nie budzi wątpliwości, kompetencja do pełnienia funkcji członka zarządu rozpoczyna się z chwilą powołania do składu organu. Natomiast kwestia związana z zakończeniem mandatu, zależy od sposobu jego wygaśnięcia. Kodeks Prawa Handlowego wymienia zdarzenia powodujące zakończenie kadencji członka zarządu. Są wśród nich śmierć, rezygnacja, odwołanie ze składu zarządu albo otwarcie likwidacji spółki (nie jest to katalog zamknięty). W takim przypadku wraz z zakończeniem kadencji, mandat członka zarządu wygasa. Jeżeli nie wystąpiła żadna z przyczyn "przedterminowego" zakończenia kadencji, a co za tym idzie wygaśnięcia mandatu, mandat członka zarządu wygasa najpóźniej z dniem odbycia zgromadzenia wspólników lub walnego zgromadzenia zatwierdzającego sprawozdanie finansowe za ostatni pełny rok obrotowy pełnienia funkcji członka zarządu. Mając powyższe na uwadze, organ stwierdził, że mandat może trwać dłużej niż kadencja. W przypadku, gdy członek zarządu (w tym także Prezes zarządu) chce przestać pełnić taką funkcję w spółce z o.o., może złożyć rezygnację. Rezygnacja powinna zostać złożona na ręce wspólników (listownie na adresy wskazane w KRS lub osobiście np. na walnym zgromadzeniu wspólników). W niniejszej sprawie skarżący nie uwiarygodnił, że taką rezygnację składał. Zarazem - zgodnie z oświadczeniem z dnia 22 grudnia 2022 r. - spółka nie została zlikwidowana.

W przypadku osób pełniących funkcję w zarządach spółek prawa handlowego, istotne znaczenie ma nie to, czy czynności związane z pełnieniem funkcji są wykonywane odpłatnie, lecz to, że na każdej z osób pełniących omawiane funkcje ciążą określone, ustawowo przypisane zadania, które muszą one wykonywać, co do zasady osobiście. Istotę zarządu można więc sprowadzić do tezy, że jest to organ zajmujący się bieżącą działalnością spółki we wszelkich jej aspektach. W rozpoznawanej sprawie te uprawnienia i obowiązki dotyczą skarżącego jako pełniącego funkcję prezesa R. sp. z o.o. Jednocześnie organ zauważył, że skarżący nie zrzekł się tych funkcji, nie został zawieszony w swych czynnościach, nie wykazał, że ujawniony w rejestrze skład zarządu jest nieaktualny.

Organ wskazał również, że gotowości do podjęcia zatrudnienia nie można utożsamiać wyłącznie z samą potencjalną chęcią podjęcia przez zainteresowanego pracy. Gotowość do podjęcia pracy musi być oceniana również w kategoriach obiektywnych, co oznacza rzeczywistą, faktyczną i aktualną możliwość podjęcia pracy. Z zapisów o sposobie reprezentacji spółki R. sp. z o.o. wynika, że do reprezentacji spółki uprawniony jest zarząd, a skarżący jest jego członkiem. Tym samym nie można przewidzieć, kiedy będzie zobowiązany do wykonywania czynności związanych z prowadzeniem spółki.

Organ stwierdził także, że zgodnie z orzecznictwem, w przypadku, gdy osoba posiada wpis do KRS, należy uwzględnić tę okoliczność przy orzekaniu, bez konieczności badania zdolności gotowości tej osoby do podjęcia zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej. Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 6 lipca 2021 r. sygn. l OSK 1982/19 wskazał, że "nie można oczekiwać od organów orzekających w sprawach objętych zakresem ustawy o promocji zatrudnienia i instytucji rynku pracy, że będą one badać zakres dyspozycyjności osoby ubiegającej się o przyznanie statusu osoby bezrobotnej (...), pełnienie przez skarżącą funkcji prezesa spółki prawa handlowego, powoduje brak pełnej gotowości do podjęcia zatrudnienia, a zatem skarżąca nie spełniała przesłanek do uzyskania statusu bezrobotnego".

Mając na uwadze powyższe rozważania organ stwierdził, że skarżący nie spełnia przesłanki gotowości do pracy, a co za tym idzie, nie spełnia przesłanek do uznania za osobę bezrobotną od 22 grudnia 2022 r.

W skardze wniesionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie skarżący zarzucił:

1. naruszenie przepisów prawa materialnego, tj.:

- § 5 ust. 1 w związku z § 9 Rozporządzenia Ministra Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej z dnia 14 kwietnia 2020 r. w sprawie rejestracji bezrobotnych i poszukujących pracy, poprzez uznanie, iż skarżący nie przedłożył wymaganych przepisami dokumentów (pkt.1-3 oraz ust.2),

- art. 2 ust. 1 pkt.2 ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy, poprzez błędne uznanie, że skarżący jest zatrudniony, wykonuje pracę zarobkową i nie jest zdolny i gotowy do podjęcia zatrudnienia w sytuacji, gdy pismem z dnia 2 stycznia 2023 r. na wezwanie PUP w Z., jasno oświadczył zdolność i gotowość do podjęcia zatrudnienia, jak również wyjaśnił kwestię pełnionej funkcji w Spółce R. Sp. z o.o.;

- art. 2 w zw. z art. 67 ust. 2 Konstytucji RP, z uwagi na fakt, iż Rzeczpospolita Polska jest demokratycznym państwem prawnym, urzeczywistniającym zasady sprawiedliwości społecznej, co stanowi, że obywatel pozostający bez pracy nie z własnej woli i niemający innych środków utrzymania, ma prawo do zabezpieczenia społecznego, którego zakres i formy określa ustawa. Przepis ten nie rodzi wprawdzie jakichkolwiek roszczeń po stronie potencjalnych uprawnionych, lecz niewątpliwie stanowi wyraz wysokiej rangi, jaką prawodawca konstytucyjny nadał ochronie prawa do zabezpieczenia społecznego osób bezrobotnych.

2. naruszenie przepisów postępowania mające istotny wpływ na wynik sprawy, tj.

- art. 7, art. 77 § 1, art. 80 i art. 107 § 3 k.p.a., poprzez nienależyte wyjaśnienie stanu faktycznego sprawy oraz pobieżne rozpoznanie sprawy i niewyczerpujące rozpoznanie materiału dowodowego oraz jego dowolną ocenę,

- art. 7, art. 77 § 1, art. 80 k.p.a., polegające na zaniechaniu przez organ II instancji dokonania wszechstronnej i dokładnej oceny okoliczności niniejszej sprawy, co miało istotny wpływ na wynik przedmiotowego postępowania i doprowadziło do wydania decyzji naruszającej przepis art. 138 § 2 k.p.a.,

- art. 6 i 8 k.p.a., poprzez niedokładne zbadanie wszystkich okoliczności sprawy, a tym samym naruszenie zasady budowania zaufania do organów władzy państwowej,

- art. 6 k.p.a., poprzez przekroczenie kompetencji organu i wydanie orzeczenia w oparciu o własną nadinterpretację przepisów, do której organ nie jest uprawniony gdyż ma on działać w oparciu o przepisy prawa powszechnie obowiązującego;

- art. 9 k.p.a., poprzez nieuwzględnienie i brak odniesienia przez Wojewodę Małopolskiego w Krakowie w skarżonym rozstrzygnięciu (skutkujący brakiem rozpoznania przez organ odwoławczy), zarzutu skarżącego wobec rażącego naruszenia słusznego interesu strony przez organ I instancji, poprzez nieinformowanie o okolicznościach faktycznych i prawnych w spawie, tym samym naruszenie podstawowej zasady, do której przestrzegania organ jest zobowiązany, tj. czuwania nad tym, aby strony i inne osoby uczestniczące w postępowaniu nie poniosły szkody z powodu nieznajomości prawa (realizującej się chociażby poprzez należyte i wyczerpujące informowanie),

- art. 61 § 4 k.p.a., poprzez nieuwzględnienie i brak odniesienia przez Wojewodę Małopolskiego w Krakowie w skarżonym rozstrzygnięciu (skutkujące brakiem rozpoznania przez organ odwoławczy) zarzutu skarżącego dotyczącego braku zawiadomienia o wszczęciu postępowania przez organ I instancji, co należy do jego proceduralnego obowiązku, gdyż dopiero realizacja przez właściwy organ obowiązku zawiadomienia strony o wszczęciu postępowania, daje jej możliwość aktywnego udziału w postępowaniu przed organem administracji i podejmowania stosownych czynności procesowych;

- art. 10 k.p.a., poprzez niezapewnienie stronom postępowania czynnego udziału w sprawie, m.in. poprzez fakt, iż organ administracji mając obowiązek zapewnienia stronom możliwości wypowiedzenia się w zakresie finalnie zebranych dowodów w sprawie, co stanowi istotne uchybienie proceduralne;

- art. 7a k.p.a. w związku z art. 81a k.p.a., poprzez nierozstrzygnięcie na korzyść strony niedających się usunąć wątpliwości co do stanu faktycznego (jeśli takie istniały);

- art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a., poprzez jego zastosowanie i wydanie decyzji utrzymującej w mocy skarżoną decyzję, w sytuacji gdy zaistniały wszelkie podstawy do wydania decyzji kasacyjnej - uchylającej skarżoną decyzję organu I instancji i orzekającej co do istoty sprawy, gdyż okoliczności podnoszone w odwołaniu od decyzji organu I instancji zostały należycie wyjaśnione, a materiał dowodowy w sprawie pozwalał na wydanie takiego orzeczenia,

- art. 138 § 1 pkt 2 k.p.a., poprzez jego niezastosowanie, polegające na nie uchyleniu zaskarżonej decyzji będącej przedmiotem odwołania i nieorzeczenie co do istoty sprawy, w sytuacji gdy, dla podjęcia decyzji w zgodzie z ww. przepisem, okoliczności podejmowane przez skarżącego w odwołaniu od decyzji organu I instancji, zostały należycie wyjaśnione, a materiał dowodowy w sprawie pozwalał na wydanie takiego orzeczenia.

W oparciu o powyższe zarzuty skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu I instancji i zasadzenie kosztów postępowania.

W odpowiedzi na skargę Wojewoda Małopolski wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko zaprezentowane w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie, zważył, co następuje:

Stosownie do art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz. U. z 2022 r. poz. 2492) w zw. z art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2023 r. poz. 259, dalej p.p.s.a.), sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, co oznacza, że sąd zobowiązany jest zbadać, czy organy administracji w toku postępowania nie naruszyły przepisów prawa materialnego w sposób, który miał wpływ na wynik sprawy, bądź przepisów postępowania w stopniu, który mógł mieć istotny wpływ na wynik sprawy, a także stosują środki określone w ustawie. Sąd administracyjny, zgodnie z art. 134 § 1 p.p.s.a., rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, z zastrzeżeniem art. 57a p.p.s.a.

Skarga nie zasługiwała na uwzględnienie.

Kluczowym zagadnieniem, które wystąpiło w rozpoznawanej sprawie było rozstrzygnięcie, czy skarżący, który na dzień 22 grudnia 2022 r., był wspólnikiem spółki R. sp. z o.o. i pełnił w niej funkcję Prezesa Zarządu, mógł być jednocześnie uznany za osobę bezrobotną - w rozumieniu przepisów ustawy z dnia 20 kwietnia 2004 r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy.

Ustawa ta zawiera definicję bezrobotnego. Definicja ta została określona poprzez wskazanie przesłanek pozytywnych oraz negatywnych. Pierwsza grupa przesłanek określa warunki, jakie muszą zostać spełnione przez osobę ubiegającą się o uzyskanie statusu bezrobotnego. Druga grupa wskazuje, w jakich przypadkach nie jest możliwe ustalenie, że dana osoba jest bezrobotnym, bądź też sytuacje, gdy możliwa jest utrata tego statusu.

Status bezrobotnego nie zależy od uznania organów orzekających, bowiem brzmienie art. 2 ust. 1 pkt 2 u.p.z. jest kategoryczne i żadne inne okoliczności, poza wymienionymi w ustawie, nie mogą mieć znaczenia przy określaniu tego statusu.

Zgodnie z art. 2 ust. 1 pkt 2 u.p.z. bezrobotnym może być osoba, która bezpośrednio przed rejestracją jako bezrobotna była zatrudniona nieprzerwanie na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej przez okres co najmniej 6 miesięcy, jak również osoba niezatrudniona i niewykonująca innej pracy zarobkowej ale zdolna i gotowa do podjęcia zatrudnienia w pełnym wymiarze czasu pracy obowiązującym w danym zawodzie lub w danej służbie albo innej pracy zarobkowej. W doktrynie podkreśla się więc, że definicja ta składa się z dwóch części. "W pierwszej z nich wskazuje się na swego rodzaju przesłanki pozytywne, a więc na warunki, które muszą być spełnione, by można było uzyskać (lub zachować) ten status. Druga część zawiera zespół przesłanek negatywnych, a więc okoliczności, które uniemożliwiają nabycie (zachowanie) tego statusu, pomimo wystąpienia przesłanek pozytywnych. Warto przy tym podkreślić, że w zastosowanym zabiegu ustawodawca nie jest w pełni konsekwentny. Częściowo zatem przesłanki nazwane "negatywnymi" zawierają się w treści przesłanek "pozytywnych" lub stanowią ich dookreślenie (np. wymóg zdolności do podjęcia zatrudnienia przesądza o tym, że bezrobotnym nie może być osoba pobierająca zasiłek chorobowy). Niezależnie od tego, zwraca uwagę to, że definicja jest niezmiernie rozbudowana i kazuistyczna" (Z. Góral, w: E. Bielak-Jomaa, A. Drabek, M. Paluszkiewicz, E. Staszewska, M. Włodarczyk, T. Wrocławska, Z. Góral, Ustawa o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy. Komentarz, wyd. II, Warszawa 2016, komentarz do art. 2). Doktryna wyróżnia elementy składowe pojęcia bezrobotnego. Po pierwsze, ma to być obywatel polski, z tym że o status bezrobotnego może się w pewnych przypadkach ubiegać również cudzoziemiec. Po drugie, ma to być osoba, która nie jest zatrudniona, ani nie wykonuje jakiejkolwiek pracy zarobkowej. Po trzecie, ma to być osoba, która jest zdolna i wykazuje gotowość do podjęcia zatrudnienia albo innej pracy zarobkowej. Do przesłanek negatywnych należy ta, że bezrobotnym może być wyłącznie osoba nieucząca się w szkole. Osoba bezrobotna musi również być zarejestrowana w tym charakterze we właściwym powiatowym urzędzie pracy. Należy przy tym zauważyć, że dana osoba zostaje zarejestrowana jako bezrobotna, dopiero po zweryfikowaniu spełniania przez nią wyżej wymienionych przesłanek, których brak realizacji może prowadzić do wydania decyzji odmownej.

Z przepisu art. 2 ust. 1 pkt 2 u.p.z. wynika również, że bezrobotnym może być tylko osoba "gotową do podjęcia zatrudnienia w pełnym wymiarze czasu pracy". Warunek ten musi spełniony zarówno w dniu rejestracji w charakterze bezrobotnego, jak i przez cały czas korzystania z omawianego statusu. W orzecznictwie sądowoadministracyjnym wskazuje się, gotowość do podjęcia pracy musi oznaczać rzeczywistą, faktyczną i aktualną możliwość podjęcia pracy ponieważ z tą kwestią wiąże się nabycie określonych praw podmiotowych do świadczeń publicznoprawnych (por. wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 1 marca 2017 r., sygn. I OSK 3204/15, opubl. w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych). Gotowość do podjęcia zatrudnienia oznacza, że dana osoba ma zamiar, chęć i możliwość wykonywania pracy i jednocześnie nie występują żadne przeszkody po stronie tej osoby, aby świadczyć pracę (zob. wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 18 listopada 2010 r., sygn. I OSK1008/10, z dnia 29 czerwca 2011 r., sygn. I OSK 338/11, opubl. w CBOSA). Gotowości do pracy nie można sprowadzać wyłącznie do czynników subiektywnych, istniejących po stronie zainteresowanego. Nie można bowiem oczekiwać od organów orzekających w sprawach objętych zakresem ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy, że będą one badać zakres dyspozycyjności osoby ubiegającej się o przyznanie statusu osoby bezrobotnej (zob. wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 28 czerwca 2011 r., sygn. I OSK 338/11, z dnia 9 listopada 2015 r., sygn. I OSK 619/15, z dnia 16 stycznia 2018 r., sygn. I OSK 2666/17, z dnia 14 maja 2019 r., sygn. I OSK 4159/18, z dnia 6 lipca 2021 r., sygn. 1982/19, opubl. w CBOSA). "Weryfikatorem tak pojmowanej gotowości jest przede wszystkim pozostawanie do dyspozycji urzędu pracy, przez co należy rozumieć zgłaszanie się w urzędzie bez zbędnej zwłoki i korzystanie z usług świadczonych przez ten urząd. Znajduje to swoje potwierdzenie w art. 33 ust. 3 u.p.z., zgodnie z którym bezrobotny ma obowiązek zgłaszania się do właściwego powiatowego urzędu pracy w wyznaczonym terminie w celu przyjęcia propozycji odpowiedniej pracy lub innej formy pomocy proponowanej przez urząd lub w innym celu wynikającym z ustawy i określonym przez urząd, w tym potwierdzenia gotowości do podjęcia pracy" (Z. Góral w: E. Bielak-Jomaa, A. Drabek, M. Paluszkiewicz, E. Staszewska, M. Włodarczyk, T. Wrocławska, Z. Góral, Ustawa o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy. Komentarz, wyd. II, Warszawa 2016, komentarz do art. 2).

W orzecznictwie podkreśla się, że nie ma znaczenia kwestia odpłatności w sytuacji gdy dana osoba pełni jakąś funkcję. Tak więc w przypadku pełnienia funkcji członka zarządu spółki, istotne znaczenie ma nie to, czy takie czynności są wykonywane odpłatnie, lecz to, że na każdej z osób pełniących omawianą funkcję ciążą określone zadania, które muszą one wykonywać, co do zasady osobiście (zob. wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 9 stycznia 2016 r., sygn. I OSK 619/15, z dnia 25 maja 2016 r., sygn. I OSK 1982/14 i I OSK 1983/14, z dnia 1 marca 2017 r., sygn. I OSK 3283/15, opubl. w CBOSA).

Art. 201 § 1 ustawy z dnia 15 września 2000 r. Kodeks spółek handlowych (t.j. Dz. U. z 2022 r. poz. 1467 z późn. zm., dalej: k.s.h.), przewiduje, że zarząd prowadzi sprawy spółki i reprezentuje spółkę, gdyż przez prowadzenie spraw w doktrynie rozumie się proces polegający na wydawaniu decyzji, podejmowaniu uchwał, opinii, organizowaniu działalności przedsiębiorcy oraz - w pewnych sytuacjach - osobistej realizacji czynności wykonawczych w ten sposób, aby były one zgodne z przedmiotem działania danego podmiotu, w celu realizacji jego zadań i osiągnięcia jak najlepszych wyników gospodarczych. Reprezentacja natomiast spółki, to sfera jej funkcjonowania na zewnątrz, relacji z osobami trzecimi. Do sfery tej należy więc zaliczyć czynności cywilnoprawne oraz występowanie spółki - jako osoby prawnej przed organami administracyjnymi i sądami. Ponadto, ustawodawca nakłada na członka zarządu, przy wykonywaniu swych obowiązków, powinność dołożenia staranności wynikającej z zawodowego charakteru swej działalności (art. 293 § 2 k.s.h.; A. Kidyba, Kodeks spółek handlowych. Komentarz, Wolters Kluwer 2010, s. 1234-1235, 1239-1240, uw. 1, 6; A. Szajkowski, M. Tarska w: Kodeks spółek handlowych. Komentarz C.H. Beck 2014 t. II, s. 929-930, nb 3-8).

Jak z powyższego zatem wynika, obowiązki, które - z racji pełnionej funkcji Prezesa Zarządu Spółki z o.o. - spoczywały na skarżącym były znaczące. Nie było natomiast w tym przypadku istotne, czy skarżący obowiązki te faktycznie osobiście wykonywał i czy z tytułu tych obowiązków pobierał wynagrodzenie. Istotne bowiem było to, że w ocenianym okresie czasu mógł (a nawet powinien) wykonywać obowiązki Prezesa Zarządu Spółki z o.o., skoro mandat członka zarządu sprawował.

Wbrew twierdzeniom skarżącego, z odpisu z Rejestru Przedsiębiorców Krajowego Rejestru Sądowego z dnia 22 grudnia 2022 r., wynika iż w tej dacie nadal sprawował on mandat członka zarządu spółki z ograniczoną odpowiedzialnością bowiem zgodnie z art. 202 § 2 k.s.h. w przypadku powołania członka zarządu na okres dłuższy niż rok, mandat członka zarządu wygasa z dniem odbycia zgromadzenia wspólników, zatwierdzającego sprawozdanie finansowe za ostatni pełny rok obrotowy pełnienia funkcji członka zarządu, chyba że umowa spółki stanowi inaczej; kadencję oblicza się w pełnych latach obrotowych, chyba że umowa spółki stanowi inaczej. Natomiast z odpisu tego nie wynika aby jakiekolwiek sprawozdanie finansowe zostało zatwierdzone przez zgromadzenie wspólników, tym samym mandat skarżącego nie wygasł w sposób określony w art. 202 § 2 k.s.h.

Stosowanie do art. 202 § 4 k.s.h., mandat członka zarządu wygasa również wskutek rezygnacji. Rezygnacja z mandatu członka zarządu stanowi jednostronną czynnością prawną, a jej ocena prawna wymaga odpowiedniego zastosowania przepisów o wypowiedzeniu zlecenia przez przyjmującego zlecenie (art. 202 § 5 k.s.h.). Zgodnie z treścią art. 746 § 2 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny (t.j. Dz. U. z 2023 r., poz. 1610, dalej: k.c.), przyjmujący zlecenie ma prawo do wypowiedzenia umowy zlecenia. Jest to prawo kształtujące, pozwalające jednej stronie rozwiązać stosunek zobowiązaniowy. Wypowiedzenie umowy jest czynnością prawną, obejmującą oświadczenie woli, składane drugiej stronie umowy. W odróżnieniu od odstąpienia od umowy, wypowiedzenie wywołuje skutki prawne, znosząc stosunek prawny na przyszłość (ex nunc). W przypadku umowy zlecenia, prawo jej wypowiedzenia przysługuje w każdym przypadku, niezależnie od tego, na jaki czas została ona zawarta. Oświadczenie woli o wypowiedzeniu umowy nie wymaga żadnej szczególnej formy. Może zostać złożone w każdy sposób, który ujawnia wolę rozwiązania umowy w sposób dostateczny (art. 60 k.c.). Jeżeli umowa zlecenia została zawarta na piśmie albo w innej formie szczególnej, wypowiedzenie powinno zostać stwierdzone pismem (art. 77 § 2 i 3 k.c.). Adresatem tego oświadczenia jest druga strona umowy. Zostaje ono złożone, gdy dotarło do drugiej strony albo zostało wprowadzone do środka komunikacji elektronicznej w taki sposób, że druga strona mogła się zapoznać z jego treścią (art. 61 k.c.). Ponieważ przepisy art. 746 k.c. nie wskazują terminów wypowiedzenia, wypowiedzenie zlecenia następuje ze skutkiem natychmiastowym. Jak wynika z przytoczonych regulacji, które mają odpowiednie zastosowanie w przypadku rezygnacji z funkcji członka zarządu, rezygnacja ta staje się skuteczna z chwilą gdy doszła do podmiotu, któremu winna być złożona, w taki sposób, że mógł zapoznać z jego treścią (art. 61 k.c.). W niniejszej sprawie, na dzień 22 grudnia 2022 r. spółkę reprezentowało dwóch członków zarządu, a zatem poza skarżącym, jeszcze jeden członek zarządu, natomiast skarżący nie wykazał aby taką rezygnację z mandatu członka zarządu złożył. Jeżeli natomiast w wyniku rezygnacji członka zarządu żaden mandat w zarządzie nie byłby obsadzony, to zgodnie z art. 202 § 6 k.s.h. członek zarządu składa rezygnację wspólnikom, zwołując jednocześnie zgromadzenie wspólników, o którym mowa w art. 233(1), chyba że umowa spółki stanowi inaczej. Zaproszenie na zgromadzenie wspólników zawiera także oświadczenie o rezygnacji członka zarządu. Rezygnacja jest skuteczna z dniem następującym po dniu, na który zwołano zgromadzenie wspólników. Także wystąpienia takiej sytuacji skarżący nie wykazał.

Odnosząc się do zarzutów naruszenia przepisów k.p.a. Sąd wskazuje, że organy zgromadziły w tej sprawie materiał dowodowy, który następnie został poddany ocenie w celu dokonania ustaleń w zakresie stanu faktycznego, co znalazło odzwierciedlenie w prawidłowo sporządzonych uzasadnieniach decyzji. Podkreślenia wymaga, że skarżący, zarówno na etapie postępowania przed organem I instancji, jak i postępowania odwoławczego, dysponował możliwością przedstawienia swego stanowiska w sprawie, a także inicjatywą dowodową. Skarżący był także uprawniony do zapoznania się z aktami sprawy, co umożliwiało uzyskanie informacji przez stronę postępowania, jakie czynności zostały przeprowadzone przez organy, oraz jakiej treści materiał dowodowy został zgromadzony przez organy w toku postępowania. Skarżący nie przedstawił w tej sprawie żadnych twierdzeń, które skłaniałyby do wniosku, że organy winny prowadzić postępowanie dowodowe w szerszym zakresie niż to miało miejsce, przykładowo z tej przyczyny, że strona nie jest w stanie uzyskać pewnych informacji, czy też przedstawić organowi materiału dowodowego, a już poczynione ustalenia przemawiają za zasadnością kontynuowania postępowania dowodowego. Powyższe uzasadnia wniosek, że organy nie naruszyły art. 77 k.p.a., a w szczególności jego § 1, albowiem organy zebrały i rozpatrzyły w sposób wyczerpujący cały materiał dowodowy. Brak jest również podstaw do przyjęcia, że naruszono w tej sprawie art. 80 k.p.a. i art. 7 k.p.a. Zgodnie z art. 80 k.p.a. organ administracji publicznej ocenia na podstawie całokształtu materiału dowodowego, czy dana okoliczność została udowodniona. W ocenie Sądu organy nie naruszyły w tej sprawie zasady swobodnej oceny dowodów w postępowaniu administracyjnym. Organy uwzględniły wszystkie zgromadzone w sprawie dowody i dokonały ich wnikliwej oceny, uzasadniając swoje stanowisko. Brak jest podstaw do przyjęcia, że jakaś część materiału dowodowego nie została uwzględniona przez organ. Zgodnie z art. 7 k.p.a., w toku postępowania organy administracji publicznej stoją na straży praworządności, z urzędu lub na wniosek stron podejmują wszelkie czynności niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy, mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli. Organy wypełniły wymogi wynikające z treści tego przepisu. W szczególności podjęły działania zmierzające do ustalenia prawdy obiektywnej tj. ustalenia stanu faktycznego zgodnie z prawdą. Tym samym organy, poprzez przeprowadzenie dowodów, wypełniły ciążące na nich obowiązki wynikające z zasady oficjalności. Wskazany przepis przewiduje, że organy podejmują wszelkie czynności niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego, także na wniosek stron. Jak już powyżej wskazano, skarżący nie podjął żadnych działań, które umożliwiłyby organom poczynienie odmiennych ustaleń faktycznych. Sąd nie dopatrzył się również naruszenia zasady praworządności określonej w art. 6 kp.p.a., zgodnie z którą organy administracji publicznej działają na podstawie przepisów prawa, ani zasady zaufania do władzy publicznej określonej w art. 8 k.p.a., zgodnie z którą organy administracji publicznej prowadzą postępowanie w sposób budzący zaufanie jego uczestników do władzy publicznej, kierując się zasadami proporcjonalności, bezstronności i równego traktowania (§ 1) oraz organy administracji publicznej bez uzasadnionej przyczyny nie odstępują od utrwalonej praktyki rozstrzygania spraw w takim samym stanie faktycznym i prawnym (§ 2). W ocenie Sądu organy wypełniły także obowiązek wynikający z zasada informowania stron, określonej w art. 9 k.p.a., zgodnie z którym organy administracji publicznej są obowiązane do należytego i wyczerpującego informowania stron o okolicznościach faktycznych i prawnych, które mogą mieć wpływ na ustalenie ich praw i obowiązków będących przedmiotem postępowania administracyjnego; organy czuwają nad tym, aby strony i inne osoby uczestniczące w postępowaniu nie poniosły szkody z powodu nieznajomości prawa, i w tym celu udzielają im niezbędnych wyjaśnień i wskazówek. W niniejszej sprawie organ I instancji prawidłowo pouczył skarżącego o jego prawach m.in. w piśmie z dnia 27 grudnia 2022 r. Sąd podzielił także stanowisko organu II instancji, że zarzut naruszenia określonej w art. 10 k.p.a. zasady czynnego udziału strony na każdym etapie postępowania wymaga wykazania przez stronę istnienia związku przyczynowego między naruszeniem przepisów postępowania, a wynikiem sprawy, natomiast w odwołaniu ani w skardze, skarżący nie wykazał, aby uniemożliwiono mu dokonanie konkretnych czynności procesowych, a w konsekwencji, że miało to istotny wpływ na wynik sprawy.

Zarzut naruszenia art. 61 § 4 k.p.a. również nie znajduje uzasadnienia, bowiem postępowanie zostało wszczęte na żądanie skarżącego, a nie zostało przez skarżącego podniesione aby jakiekolwiek inne osoby miały w tej sprawie interes prawny lub obowiązek, które należałyby o wszczęciu postępowania zawiadomić.

Skarżący zarzucił, że uzasadnienie zaskarżonej decyzji nie odpowiada wymogom z art. 107 § 3 k.p.a. Zgodnie z tym przepisem uzasadnienie faktyczne decyzji powinno w szczególności zawierać wskazanie faktów, które organ uznał za udowodnione, dowodów, na których się oparł, oraz przyczyn, z powodu których innym dowodom odmówił wiarygodności i mocy dowodowej, zaś uzasadnienie prawne - wyjaśnienie podstawy prawnej decyzji, z przytoczeniem przepisów prawa. W niniejszej sprawie organ I instancji dokonując ustaleń faktycznych, każdorazowo wskazał na podstawie jakich dowodów czynił ustalenia będące podstawą dla wydania decyzji. Organ I instancji w sposób staranny i precyzyjny dokonał omówienia poszczególnych dowodów. Następnie organ I instancji szczegółowo wskazał przepisy prawa, które stanowiły podstawę decyzji. Równocześnie brak było podstaw do zakwestionowania wymienionych dowodów przez organ I instancji, skoro nie ujawniły się okoliczności przemawiające za zasadnością takiego działania. Decyzja ta została poddana kontroli przez organ II instancji, który szczegółowo odniósł się do zarzutów podniesionych przez skarżącego. Powyższe wskazuje, że zarówno organ I instancji, jak i organ II instancji wypełniły wymogi określone w art. 107 § 3 k.p.a.

Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 151 p.p.s.a., Sąd oddalił skargę jako bezzasadną.