Wyrok NSA, sygn. akt II OSK 1732/23
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2024-04-24 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6010 Pozwolenie na budowę, użytkowanie obiektu lub jego części,  wykonywanie robót budowlanych innych niż budowa obiektu, prz
Hasła tematyczne: Budowlane prawo
Skarżony organ: Wojewoda
Treść wyniku: Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy: article: art. 35 ust. 1 pkt 1 i 2
journal: Dz.U. 2021 poz 2351
law: Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane - t.j.

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący sędzia NSA Robert Sawuła (spr.) Sędziowie: sędzia NSA Leszek Kiermaszek sędzia del. WSA Mirosław Gdesz po rozpoznaniu w dniu 24 kwietnia 2024 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej R.P. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku z dnia 20 kwietnia 2023 r. sygn. akt II SA/Bk 25/23 w sprawie ze skargi R.P. na decyzję Wojewody Podlaskiego z dnia 28 września 2022 r. nr AB-II.7840.5.9.2022.MM w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę oddala skargę kasacyjną.


UZASADNIENIE

1. Wyrokiem z 20 kwietnia 2023 r., II SA/Bk 25/23, Wojewódzki Sąd Administracyjny (powoływany dalej jako: WSA) w Białymstoku oddalił skargę R.P. (skarżąca) na decyzję Wojewody Podlaskiego z 28 września 2022 r., nr AB-II. 7840.5.9.2022.MM, w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę. Wyrok ten zapadł w następujących okolicznościach faktycznych i prawnych sprawy:

2.1. Jak wynika z ustaleń sądu wojewódzkiego, K.O. i A.O., prowadzący działalność gospodarczą pod nazwą Q. s.c. w B. (inwestorzy) wystąpili do Starosty [...]ego o pozwolenie na budowę zespołu sześciu budynków mieszkalnych jednorodzinnych z doziemnymi instalacjami kanalizacji sanitarnej, energetyczną i zagospodarowaniem terenu na działce o numerze ewidencyjnym [...] w miejscowości [...], gmina [...], powiat [...]. Do wniosku o pozwolenie na budowę dołączyli oświadczenie o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane, wynikającym z tytułu własności, trzy egzemplarze projektu zagospodarowania działki oraz projektu architektoniczno-budowlanego, a także oświadczenie projektanta dotyczące możliwości podłączenia projektowanych obiektów budowlanych do istniejącej sieci ciepłowniczej.

2.2. W wyroku zrekapitulowano argumentację organu I instancji, który stwierdził, że przed wydaniem decyzji sprawdził zgodność projektu zagospodarowania działki oraz projektu architektoniczno-budowlanego z: (-) wymogami ochrony środowiska - lokalizacja projektowanej inwestycji ma miejsce poza specjalnym obszarem ochronnym Natura 2000 oraz nie wymaga decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach (zgodnie z rozporządzeniem Rady Ministrów z dnia 10 września 2019 r. w sprawie przedsięwzięć mogących oddziaływać na środowisko (Dz. U. 2019, poz. 1839); (-) ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego części wsi [...] - obszar na południe od Szosy Baranowickiej - zatwierdzonego Uchwałą Rady Miejskiej w [...] Nr [...] z [...] października 2013 r. (Dz. Urz. Woj. Podlaskiego z [...] grudnia 2013 r., poz. [...], MPZP), działka leży na terenie oznaczonym w planie symbolem [...] o przeznaczeniu: tereny zabudowy mieszkaniowej jednorodzinnej z dopuszczeniem usług wbudowanych, zabudowy usługowej, produkcji ogrodniczej, wraz z zielenią urządzoną, obiektami i urządzeniami towarzyszącymi; inwestycję zaprojektowano zgodnie z zapisami warunków kształtowania zabudowy i zagospodarowania terenu w zakresie: (-) linii zabudowy wynoszącej 8 m od krawędzi jezdni ulicy [...] oznaczonej w planie jako KD-01L, (-) powierzchnia zabudowy projektowanych obiektów: w projekcie - 36,44%, w planie - do 40%, (-) powierzchni biologicznie czynnej: w projekcie 35,18 %, w planie nie mniej niż 35%, (-) wysokości zabudowy w projekcie - 7,32 m, w planie do 10 m, (-) geometrii dachu: w projekcie dachy o kącie nachylenia 8°, w planie kąt nachylenia połaci dachowych do 45°, (-) miejsc postojowych: w projekcie w budynkach zaprojektowano jednostanowiskowe garaże, w planie zabudowa mieszkaniowa jednorodzinna - 1 miejsce postojowe lub 1 garaż na mieszkanie, (-) obsługi działek w zakresie dojazdów: działka posiada bezpośredni dojazd z ul. [...]; (-) teren projektowanej inwestycji nie jest objęty żadną formą ochrony konserwatorskiej; (-) przepisami, w tym techniczno-budowlanymi, tj. rozporządzeniem Ministra Infrastruktury z 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U. 2022, poz. 1225, rozp. MI 2002), (-) usytuowanie budynków po granicy z działką nr [...] wynika z faktu, że działka inwestycyjna nr [...] ma szerokość 15,60 m; na takie usytuowanie pozwala § 12 ust. 4 pkt 1 rozp. MI 2002; (-) ze względu na istniejący budynek mieszkalny z otworami okiennymi i drzwiowymi zlokalizowany na działce nr [...] w odległości 2,60 m od granicy działki wykazana została możliwość naturalnego oświetlenia pomieszczeń przeznaczonych na pobyt ludzi w oparciu o § 13 ust. 1 rozp. MI 2002, co zostało pokazane na rysunku (s. 33 projektu ), (-) zapewnione zostało również nasłonecznienie pokoi mieszkalnych w budynku mieszkalnym jednorodzinnym, zgodnie z § 60 rozp. MI 2002, kwestia ta w niniejszej sprawie została wykazana i przedstawiona w projekcie na rysunku (s. 35 projektu), (-) kompletność projektu budowlanego - zgodnie z rozporządzeniem Ministra Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej z 25 kwietnia 2012 r. w sprawie szczegółowego zakresu i formy projektu budowlanego, (-) posiadanie wymaganych opinii, uzgodnień, pozwoleń i sprawdzeń - do dokumentacji dołączono: decyzję Starosty Powiatu [...] z 23 grudnia 2021 r., o wyłączeniu gruntów z produkcji rolnej; (-) posiadanie przez osoby wykonujące projekt budowlany wymaganych uprawnień budowlanych i przynależności do właściwych izb samorządu zawodowego - do dokumentacji projektowej załączono kopię uprawnień projektantów oraz ich aktualnych zaświadczeń o przynależności do właściwej izby samorządu zawodowego.

2.3. Organ I instancji ocenił, że zamierzenie inwestycyjne nie narusza MPZP oraz jest zgodne z przepisami techniczno-budowlanymi, co skutkowało wydaniem 19 maja 2022 r. decyzji nr 824 zatwierdzającej projekt zagospodarowania ww. działki i projekt architektoniczno-budowlany oraz udzielającej inwestorom pozwolenia na budowę na opisaną na wstępie inwestycję.

2.4. W wyroku II SA/Bk 25/23 przywołano dalej, że na skutek odwołania R.P. Wojewoda Podlaski decyzją z 28 września 2022 r., utrzymał w mocy decyzję organu I instancji. Sąd pierwszej instancji wskazał, że wpierw w ocenie organu odwoławczego organ I instancji nie zebrał pełnego materiału dowodowego. W trakcie postępowania odwoławczego Wojewoda zauważył bowiem, że na rysunku zagospodarowania terenu brak jest wskazania kierunku spływu wód z powierzchni utwardzonych, tj. dojść i dojazdów do projektowanych budynków mieszkalnych jednorodzinnych. Ponadto stwierdził Wojewoda, że projekt budowlany nie zawiera informacji dotyczących projektowanej skarpy na terenie inwestycji od strony działki o nr [...] oraz opracowanie jest niejednoznaczne pod kątem ogrodzenia działki inwestycyjnej o nr [...]. Dostrzegł również niejasności w projekcie budowlanym w kwestii ochrony przeciwpożarowej inwestycji i sąsiadujących z nią nieruchomości.

Wobec tego Wojewoda Podlaski, w trybie art. 136 ustawy z 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. 2021, poz. 735 ze zm., K.p.a.), przeprowadził dodatkowe postępowanie dowodowe i zobligował inwestorów do uzupełnienia materiału dowodowego (w ramach art. 35 ust. 3 uPb) - postanowieniem z 19 sierpnia 2022 r., m. in. o wykazanie zgodności projektowanej inwestycji z § 29 rozp. MI 2002, oraz do wyjaśnienia kwestii ogrodzenia przedmiotowej inwestycji. Dodatkowo inwestorzy zostali zobligowani do wykazania, że projektowane zamierzenie budowlane nie narusza warunków ochrony przeciwpożarowej.

2.5. Przywołując dalsze ustalenia organu II instancji w wyroku podano, że w wyznaczonym terminie inwestorzy uzupełnili braki. Wskazali na rysunku projektu zagospodarowania terenu kierunki spływu wód opadowych z powierzchni utwardzonych, wyjaśnili kwestię ogrodzenia przedmiotowej inwestycji - oznaczyli na rysunku projektu zagospodarowania terenu, w którym miejscu pozostaje istniejące ogrodzenie, oraz w którym miejscu zostanie ono zaprojektowane. Zaznaczyli również, że zarówno istniejące ogrodzenie jak i projektowane posiada podmurówkę o wysokości powyżej terenu nieruchomości inwestycyjnej oraz działek sąsiednich o nr [...], [...], [...], [...]. Podkreślili, że planowane zagospodarowanie działki inwestycyjnej nie narusza § 29 rozp. MI 2002, wody opadowe nie będą kierowane na tereny sąsiednich nieruchomości, natomiast na teren biologicznie czynny działki nr [...]. Inwestorzy odnieśli się również do kwestii dotyczących ochrony przeciwpożarowej przedmiotowej inwestycji - na rysunku projektu zagospodarowania terenu jednoznacznie wskazali, które ściany projektowanych budynków mieszkalnych jednorodzinnych stanowią ściany oddzielenia przeciwpożarowego. Dodatkowo zawarli informacje dotyczące istniejącego budynku gospodarczego na działce o nr [...]. Wyjaśnili, że jest to budynek murowany i posiada przekrycie dachu z blachy, w związku z czym nie rozprzestrzenia ognia. Inwestorzy doprecyzowali również, że otwory okienne, zlokalizowane w projektowanych ścianach oddzielenia przeciwpożarowego, posiadają wymaganą klasę odporności ogniowej.

2.6. W następstwie powyższych uzupełnień organ II instancji podzielił ocenę I instancji, że przedmiotowe zamierzenie budowlane jest zgodne z ustaleniami MPZP, tym samym warunek wskazany w art. 35 ust. 1 pkt 1 uPb został spełniony. Oceniając zaś przedmiotowe zamierzenie pod kątem art. 35 ust. 1 pkt 2 uPb, tj. zgodność projektu zagospodarowania działki lub terenu z przepisami, w tym techniczno-budowlanymi, Wojewoda stwierdził, że inwestycja została zlokalizowana zgodnie z § 12 rozp. MI 2002. Na podstawie rysunku przedstawiającego projekt zagospodarowania działki inwestycyjnej budynki mieszkalne jednorodzinne zaprojektowano bezpośrednio przy granicy z działką o nr [...]. Zgodnie z projektem zagospodarowania terenu, działka inwestycyjna o nr [...] posiada szerokość równą 15,55 m. Natomiast w myśl § 12 ust. 4 pkt 1) rozp. MI 2002 w zabudowie jednorodzinnej i zagrodowej, uwzględniając przepisy odrębne oraz przepisy § 13, 19, 23, 36, 40, 60 i 271-273 rozp. MI 2002, dopuszcza się budowę budynku ścianą bez okien i drzwi bezpośrednio przy granicy działki budowlanej, na działce budowlanej o szerokości 16 m lub mniejszej. Zgodnie natomiast z § 13 rozp. MI 2002 niezbędnym warunkiem prawidłowego ustalenia odległości budynku z pomieszczeniami przeznaczonymi na pobyt ludzi od innych obiektów, umożliwiającej naturalne oświetlenie tych pomieszczeń, jest precyzyjne, jednoznaczne wyznaczenie w płaszczyźnie poziomej kąta 60°, z usytuowaniem jego wierzchołka w wewnętrznym licu ściany na osi okna pomieszczenia przesłanianego, a następnie zbadanie, czy między ramionami tak wyznaczonego kąta, w odległości mniejszej niż wysokość przesłaniania, nie znajduje się obiekt przesłaniający. Przeprowadzona przez organ II instancji ocena materiału dowodowego wykazała, że projekt zagospodarowania terenu zawiera szczegółowe analizy przesłaniania istniejących budynków mieszkalnych znajdujących się na sąsiednich działkach, a w szczególności budynku na działce o nr [...], który znajduje się w odległości 2,5 m od granicy z działką inwestycyjną. Ponadto projekt zagospodarowania terenu zawiera analizy przesłaniania projektowanych budynków względem siebie, według których przedmiotowa inwestycja nie przesłania istniejących na działkach o nr [...], [...] budynków mieszkalnych, a projektowane budynki posiadają dostęp do naturalnego oświetlenia na zasadach wskazanych w § 13 rozp. MI 2002.

2.7. Wyrokując w sprawie II SA/Bk 25/23 podano dalej, że organ II instancji, oceniając przedmiotowe zamierzenie budowlane pod kątem § 60 rozp. MI 2002, odnoszącego się do spełnienia wymogu nasłonecznienia pomieszczeń przeznaczonych na pobyt ludzi w budynkach istniejących na działkach sąsiednich tj.: [...], [...], [...], [...] oraz projektowanych budynkach na działce inwestycyjnej o nr [...] stwierdził, na podstawie analiz nasłonecznienia załączonych do projektu zagospodarowania działki, że wskazany wyżej przepis nie zostanie naruszony. Zgodnie bowiem ze sporządzoną przez uprawnionego projektanta linijką słońca dla budynku istniejącego na działce o nr [...] w dniach równonocy będą zapewnione co najmniej 3 godziny naturalnego oświetlenia pomieszczeń mieszkalnych w godzinach od 7:00 do 17:00.

Organ II instancji zaznaczył, że inwestycja nie narusza także § 29 rozp. MI 2002, w myśl którego dokonywanie zmiany naturalnego spływu wód opadowych w celu kierowania ich na teren sąsiedniej nieruchomości jest zabronione. W opisie technicznym projektu zagospodarowania działki, teren przedmiotowej inwestycji został dostosowany do otaczającego zagospodarowania terenów sąsiednich. Ponadto inwestorzy jednoznacznie wskazali na rysunku projektu zagospodarowania terenu kierunki spływu wód opadowych z projektowanych powierzchni utwardzonych na tereny biologicznie czynne, umożliwiające ich retencje. Projekt zagospodarowania działki zawiera szczegółowe przekroje terenu działki inwestycyjnej o nr [...], z których wynika, że § 29 rozp. MI 2002 nie zostanie naruszony. Zgodnie z projektem zagospodarowania działki, przedmiotowa inwestycja od strony działki o nr [...] posiada ogrodzenie z podmurówką, zaś od strony działek o nr [...], [...], [...] ogrodzenie z podmurówką jest projektowane. Następnie Wojewoda dokonał weryfikacji zamierzenia budowlanego z przepisami techniczno-budowlanymi pod kątem zachowania bezpieczeństwa pożarowego wskazując, że przedmiotowe budynki mieszkalne jednorodzinne zostały usytuowanie bezpośrednio po granicy z działką sąsiednią o nr [...]. Zgodnie z § 272 ust. 3 rozp. MI 2002, ściany umiejscowione bezpośrednio po granicy z działką sąsiednią o nr [...] zaprojektowane zostały jako ściany oddzielenia przeciwpożarowego. Odległość między planowanymi budynkami mieszkalnymi jednorodzinnymi będzie wynosiła 4,44 m. W związku z tym, między przedmiotowymi budynkami zaprojektowano od strony garażu ścianę oddzielenia przeciwpożarowego. Wojewoda, analizując materiał dowodowy stwierdził, że ww. projektowane ściany spełniają wszystkie parametry wymagane dla ściany oddzielenia przeciwpożarowego, wskazane w § 235 rozp. MI 2002. Wskazane ściany oddzielenia pożarowego posiadają klasę odporności ogniowej równą RE160, ponadto otwór występujący w ścianie prostopadłej do ścian, zlokalizowanej po granicy z nieruchomością nr [...], zaprojektowany został w klasie odporności równiej E160. Dodatkowo, ściany oddzielenia przeciwpożarowego będą wysunięte na 0,3 m poza lico ściany zewnętrznej budynku.

2.8. W wyroku przywołano, że Wojewoda stwierdził nadto, iż przedłożony projekt budowlany jest kompletny - znajduje się w nim informacja dotycząca bezpieczeństwa i ochrony zdrowia, o której mowa w art. 20 ust. 1 pkt 1b uPb. Dokumentacja projektowa zawiera oświadczenie projektantów, że projekt budowlany został sporządzony zgodnie z obowiązującymi przepisami oraz zasadami wiedzy technicznej oraz przez osoby posiadające odpowiednie uprawnienia budowlane i legitymujące się aktualnymi na dzień opracowania projektu budowlanego zaświadczeniami o przynależności do właściwej izby samorządu zawodowego, o których mowa w art. 12 ust. 7 uPb. Skonkludował zatem organ II instancji, że zamierzenie budowlane spełnia warunki wskazane w art. 35 ust. 1 pkt 1, 2, 3, 4 i 4a uPb, co skutkowało utrzymaniem w mocy decyzji I instancji.

3.1. Skargę na w/w decyzję Wojewody Podlaskiego wniosła R.P., domagając się jej uchylenia oraz decyzji organu I instancji, zarzucając:

I. rażące naruszenie przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy, tj.:

1. art. 136 w zw. z art. 15 K.p.a. wobec przeprowadzenia przez organ odwoławczy "dodatkowego" postępowania dowodowego w znacznej części, które doprowadziło do nowych ustaleń, a których nie poczynił organ I instancji, co w efekcie narusza zasadę dwuinstancyjności postępowania administracyjnego i prawo strony do dwukrotnego rozpoznania sprawy,

2. art. 138 § 2 K.p.a. wobec jego niezastosowania i odstąpienia od wydania przez Wojewodę Podlaskiego decyzji kasacyjnej z uwagi na szeroki zakres uchybień proceduralnych, popełnionych przez organ I instancji, a polegający na braku wyczerpującego zebrania materiału dowodowego i jego oceny, w sytuacji gdy zakres materiału dowodowego "uzupełnionego" na etapie odwołania miał istotny wpływ na rozstrzygnięcie sprawy;

II. naruszenie przepisów prawa materialnego, tj.:

1. art. 35 uPb wobec nieuprawnionego uznania, że planowane przez inwestorów zamierzenie budowlane jest zgodne z "zapisami" zawartymi w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego, obowiązującym na terenie działki inwestycyjnej nr [...] położonej w [...], a nadto z przepisami techniczno-budowlanymi, złożony projekt budowlany jest kompletny oraz inwestycja nie narusza interesów osób trzecich, w sytuacji gdy:

- nowoprojektowana zabudowa w żaden sposób nie nawiązuje do cech lokalnej tradycji budowlanej, wyrosłej z tradycyjnej zabudowy wiejskiej,

- zamierzenie inwestycyjne rażąco narusza uzasadniony interes osób trzecich, w tym zwłaszcza skarżącej, wykluczając definitywnie możliwość realizacji jakiegokolwiek prawa do zabudowy jej działki w sytuacji zrealizowania inwestycji przez inwestorów,

- nowoprojektowana zabudowa narusza zapisy § 271 rozp. MI 2002 w zakresie nieprzestrzegania przepisów przeciwpożarowych z uwagi na bliskość sąsiedztwa zabudowy, tj. odległość projektowanych budynków od domu skarżącej,

- zastosowane w projekcie rozwiązania komunikacyjne, w tym droga wewnętrzna ogólnodostępna jest niezgodna z § 19 ust. 1 pkt a rozp. MI 2002,

- zaprojektowana powierzchnia biologicznie czynna nie spełnia wymagań opisanych w § 4 ust. 3 pkt c) MPZP, bowiem jest mniejsza niż 35% powierzchni działki,

- projekt budowlany nie przewiduje żadnego rozwiązania w zakresie odprowadzania wód opadowych zarówno w odniesieniu do głównego układu komunikacyjnego, jak również do pozostałego terenu, tj. terenu biologicznie czynnego, co narusza "zapisy" § 41 MPZP,

- projekt budowlany w zakresie rozwiązania miejsca grodzenia odpadów stałych jest niezgodny z § 23 ust. 1 pkt 1 rozp. MI 2002.

3.2. Na podstawie art. 106 § 3 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. 2022, poz. 329 ze zm., Ppsa) skarżąca wniosła nadto o przeprowadzenie dowodu z ekspertyzy sporządzonej przez architekta inż. A.S. na okoliczność wykazania w projekcie uchybień oraz tego, że nie spełnia przesłanek, opisanych w art. 35 uPb.

3.3. W odpowiedzi na skargę Wojewoda Podlaski wniósł o jej oddalenie.

3.4. Opisanym na wstępie wyrokiem WSA w Białymstoku skargę oddalił.

3.5. W motywach tego wyroku sąd pierwszej instancji podkreślił, że w zaskarżonej decyzji organ przeprowadził analizę zgodności projektowanej inwestycji z przepisami MPZP, natomiast dokonana przez ten sąd ocena akt postępowania administracyjnego potwierdza prawidłowość tej analizy.

3.6. Sąd wojewódzki przechodząc do zarzutu skargi wskazującego na uchybienie warunku z § 4 pkt 3) lit. b) planu miejscowego wskazał, że z przedłożonego projektu zagospodarowania terenu inwestycji wynika powierzchnia biologicznie czynna na poziomie 35,18%, co wypełnia ww. przepis, zgodnie z którym powierzchnia ta nie może być mniejsza niż 35%. Na terenie inwestycji zostało zaprojektowanych 6 miejsc postojowych dla osób przebywających okresowo, które położone będą na terenie zielonym, wzmocnionym "kratką eko".

3.7. Zdaniem tegoż sądu, sporządzony projekt zagospodarowania terenu zakłada odprowadzenie wód opadowych bezpośrednio do gruntu na terenie działki inwestora. Co więcej, teren został zaprojektowany w sposób uniemożliwiający odprowadzenie wód opadowych na sąsiednie nieruchomości. Od strony zachodniej na terenie działki [...] zaprojektowano pas terenu zielonego o zmiennej szerokości od 45 do 57 cm, który stanowić będzie pas retencyjny dla odprowadzania wody opadowej z terenów utwardzonych. W celu zabezpieczenia przed przelaniem się wody na teren sąsiedni pas ten ma ponadto delikatny kontrspadek i do tego położony jest poniżej podmurówki istniejącego, a także planowanego, ogrodzenia. Jak wskazano w piśmie z 29 sierpnia 2022 r., różnica pomiędzy wierzchem istniejącej i planowanej podmurówki ogrodzeń wynosić będzie około 5 - 10 cm. Zgodził się sąd a quo z organem, że z uwagi na fakt, że inwestycja dotyczy zabudowy mieszkaniowej jednorodzinnej, wody opadowe nie będą wymagały podczyszczenia, a zgodnie z opisem projektu architektoniczno-budowlanego warunki gruntowo-wodne zostały określone jako proste. Uznał zatem, że planowana inwestycja została zaprojektowana zgodnie z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego.

3.8. Sąd pierwszej instancji argumentował, że liczba i lokalizacja miejsc postojowych została precyzyjnie określona i zwymiarowana w projekcie oraz na rysunku projektu zagospodarowania terenu, co jest zgodne z "zapisami" planu miejscowego w zakresie ilości i lokalizacji na działce stanowiącej teren inwestycji oraz pozostaje w zgodzie z § 19 rozp. MI 2002. Przyjął także, że przedmiotowa inwestycja jest zgodna z przepisami techniczno-budowlanymi dotyczącymi bezpieczeństwa przeciwpożarowego, w tym z § 271 ust. 1 rozp. MI 2002. Jak bezspornie ustaliły organy, zaproponowane przez projektanta ściany, umiejscowione bezpośrednio po granicy z działką sąsiednią [...], zaprojektowane zostały jako ściany oddzielenia przeciwpożarowego. Odległość między planowanymi budynkami mieszkalnymi jednorodzinnymi będzie wynosiła 4,44 m, dlatego też między przedmiotowymi budynkami zaprojektowano od strony garażu ścianę oddzielenia przeciwpożarowego. Ściany te spełniają wszystkie parametry wymagane dla ściany oddzielenia przeciwpożarowego, wskazane w § 235 rozp. MI 2002, tj.: posiadają klasę odporności ogniowej równą RE160, ponadto otwór występujący w każdym z budynków w ścianie prostopadłej do ściany, zlokalizowanej po granicy z nieruchomością skarżącej, zaprojektowany został w klasie odporności równiej E160. Ściany oddzielenia przeciwpożarowego będą wysunięte na 0,3 m poza lico ściany zewnętrznej budynku. Stąd też, w ocenie sądu wojewódzkiego, brak jest podstaw, aby kwestionować rozwiązania techniczne zaproponowane w spornym projekcie.

3.9. Zdaniem sądu pierwszej instancji nie można uzależniać zatwierdzenia projektu budowlanego i wydania pozwolenia na budowę od hipotetycznej oceny, czy projekt ten może uniemożliwiać bądź ograniczać możliwość zabudowy sąsiedniej działki w sytuacji, gdy plany te nie są sprecyzowane. W niniejszej sprawie skarżąca będąca właścicielką sąsiedniej działki nr [...] nie podnosiła argumentu, że posiada zatwierdzony projekt budowlany, którego realizację uniemożliwia lub ogranicza planowana na działce [...] inwestycja. Nie było więc podstaw do tego, by organy administracji szczegółowo analizowały tę kwestię. Dodano, że ochrona interesów osób trzecich w procesie inwestycyjnym nie może prowadzić do sytuacji, w której to osoby trzecie, a nie inwestorzy - właściciele nieruchomości, na której mają powstać planowane inwestycje, będą decydowali o dopuszczalności wybudowania obiektów budowlanych, miejscu posadowienia takich obiektów, czy rodzaju obiektu budowlanego. Ochrona interesów, o których mowa w art. 5 pkt 9 uPb nie może sięgać tak daleko, aby uniemożliwiać inwestorowi realizację zamierzenia budowlanego, gdy jest ono zgodne z przepisami prawa.

4.1. Skargę kasacyjną od powyższego wyroku wywiodła skarżąca, zastępowana przez profesjonalnego pełnomocnika, zaskarżając to orzeczenie w całości, gdzie zaskarżonemu orzeczeniu zarzucono:

I. naruszenie przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy, tj.:

1). art. 145 § 1 pkt 1 lit. c Ppsa w zw. z art. 35 uPb wobec uznania, że planowana inwestycja budowlana jest zgodna z "zapisami" zawartymi w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego obowiązującym na terenie działki inwestycyjnej oraz z przepisami techniczno-budowlanymi, a nadto złożony projekt budowlany jest kompletny, a inwestycja nie narusza uzasadnionych interesów osób trzecich, podczas gdy:

- sytuowanie budynku bezpośrednio przy granicy, a w przedmiotowym przypadku de facto po granicy, narusza przepis § 12 ust. 2 rozp. MI 2002, zgodnie z którym taka sytuacja może mieć miejsce wyłącznie, jeżeli plan miejscowy przewiduje taką możliwość, zaś MPZP takiej możliwości nie przewidywał;

- brak jest podstawowych informacji dot. doziemnych instalacji zgodnie z § 15 ust. 2 pkt 11 rozporządzenia Ministra Rozwoju w sprawie szczegółowego zakresu i formy projektu budowlanego, tj. nie zostały podane niezbędne spadki, przekroje przewodów oraz charakterystyczne rzędne, wymiary i odległości;

- brak jest informacji w projekcie zagospodarowania terenu na temat dwóch oznaczeń, tj. prostokątnych elementów o różnych wymiarach, zlokalizowanych przy każdej południowej ścianie - jeden centralnie, zaś drugi w narożniku;

- występują błędy w podstawowych parametrach liczbowych inwestycji zawartych w części 01 pkt 4. ppkt 4.4 bilans całościowy, którego wyszczególnione wartości wzajemnie się wykluczają: pow. zabudowy: 632,16 m² + pow. utwardzonej: 541,01 m² + pow. biologicznie czynnej: 610,37 m² = 1 783,54 m² to o 48,54 m² za dużo, natomiast zestawiając te same wartości w ujęciu % to pow. zabudowy: 36,44 % + pow. utwardzona: 31,18 % + pow. biologicznie czynna: 35,18 % = 102,8 %, czyli o 2,8 % za dużo, w wyniku czego na podstawie ww. zestawienia nie da się jednoznacznie stwierdzić, które z podanych wartości są prawdziwe i zgodnie z wymogami prawa budowlanego;

- analiza oddziaływania ze względu na warunki techniczne, w której stwierdzono, że planowana inwestycja nie oddziałuje ponadnormatywnie na teren sąsiedni (na zabudowę istniejącą) jest błędna, albowiem odległości od budynków sąsiadujących zostały podane nieprawidłowo, gdyż na działce nr [...] posadowiony jest budynek jednorodzinny, odległość budynku jednorodzinnego położonego na działce nr [...] względem jej granicy wynosi 2,4 m, a nie 2,5 m, ściany budynków projektowanych powinny posiadać odporność co najmniej RE 160 z uwagi na ich lokalizację w granicy działki nr [...], nie zaś z uwagi na jakąkolwiek odległość między budynkami projektowanymi a budynkami istniejącymi;

2). art. 145 § 1 pkt 1 lit. c Ppsa w zw. z art. 7, 77 i 80 K.p.a. poprzez niewłaściwą ocenę przez sąd I instancji uchybień przepisom postępowania, jakich dopuściły się organy administracyjne poprzez błędną ocenę materiału dowodowego polegającą na przyjęciu m. in. że:

a. zespół zabudowy mieszkaniowej jednorodzinnej nie spełnia cech zabudowy mieszkaniowej wielorodzinnej, podczas gdy dla sześciu budynków posadowionych na jednej działce, zlokalizowanych wzdłuż drogi wewnętrznej o charakterze typowo publicznym i ogólnodostępnym, z parkingiem wielostanowiskowym oraz wspólnym wydzielonym dla wszystkich miejscem gromadzenia odpadów stałych, należało zastosować regulacje dot. zabudowy wielorodzinnej, gdyż:

- zespół zabudowy mieszkaniowej jednorodzinnej posiada wszystkie cechy zabudowy mieszkaniowej wielorodzinnej z tą różnicą, że poszczególne mieszkania nie znajdują się w ramach jednego budynku tylko w ramach jednej działki, a ich mieszkańcy będą funkcjonować dokładnie tak samo jak funkcjonują mieszkańcy w przestrzeni zamieszkania wielorodzinnego;

- budynek mieszkalny jednorodzinny projektowany i realizowany jest zazwyczaj dla jednej rodziny jako wolnostojący i wyłącznie na pojedynczej działce, wydzielonej ogrodzeniem jako odrębny układ funkcjonalno-przestrzenny i tylko czasami z pewnym przesunięciem realizowany jest również drugi budynek mieszkalny jednorodzinny, lecz wyłącznie jako układ zabudowy wielopokoleniowej;

- zgodnie z warunkami technicznymi, nowopowstający budynek jednorodzinny powinien w ramach działki posiadać wydzielone własne miejsce gromadzenia odpadów stałych, czego plan inwestycji nie przewiduje, albowiem zgodnie z projektem zespół gromadzenia odpadów stałych powstanie łącznie dla 6 budynków jednorodzinnych, co przesuwa zespół zabudowy mieszkaniowej jednorodzinnej w kierunku przepisów regulujących zasady związane z miejscami gromadzenia odpadów stałych w zabudowie wielorodzinnej;

b) zamierzenie inwestycyjne nie narusza uzasadnionego interesu osób trzecich, a ochrona interesów, o których mowa w "art. 5 pkt 9" uPb nie może sięgać tak daleko, aby uniemożliwiać inwestorom realizację zamierzenia budowlanego, podczas gdy rażąco narusza ono występujący w obszarze oddziaływania obiektu uzasadniony interes zwłaszcza skarżącej, wykluczając definitywnie możliwość realizacji jakiegokolwiek prawa do zabudowy jej działki w przyszłości w sytuacji zrealizowania przedmiotowej inwestycji budowlanej;

c) zamierzenie budowlane pozostaje w zgodzie z przepisami technicznobudowlanymi, a złożony projekt budowlany jest kompletny, podczas gdy:

- sytuowanie budynku bezpośrednio przy granicy, a w zasadzie po granicy, narusza przepis § 12 ust. 2 rozp. MI 2002 w sprawie warunków technicznych, zgodnie z którym taka sytuacja może mieć miejsce wyłącznie jeżeli plan miejscowy przewiduje taką możliwość, zaś MPZP takiej możliwości nie przewidział;

- nowoprojektowana zabudowa narusza § 271 rozp. MI 2002 w zakresie nieprzestrzegania przepisów przeciwpożarowych z uwagi na bliskość sąsiedztwa zabudowy, tj. odległość projektowanych budynków od domu skarżącej;

- zastosowane w projekcie rozwiązanie komunikacyjne, w tym droga wewnętrzna ogólnodostępna jest niezgodna z § 19 ust. 1 pkt 1 lit. a rozp. MI 2002;

- zaprojektowana powierzchnia biologicznie czynna nie spełnia wymagań opisanych w § 4 pkt 3 lit. c) MPZP, bowiem jest mniejsza niż 35% powierzchni działki;

- projekt budowlany nie przewiduje żadnego rozwiązania w zakresie odprowadzania wód opadowych zarówno w odniesieniu do głównego układu komunikacyjnego, jak również do pozostałego terenu tj. terenu biologicznie czynnego, co narusza § 41 MPZP;

- projekt budowlany w zakresie rozwiązania miejsca gromadzenia odpadów stałych jest niezgodny z § 23 ust. 1 pkt 1 rozp. MI 2002;

3). art. 141 § 4 Ppsa poprzez brak należytego uzasadnienia wyroku, w którym brak jest rzeczowego odniesienia się do zarzutów podniesionych w skardze i w ekspertyzie sporządzonej przez architekta mgr inż. A.S., zwłaszcza co do błędów w podstawowych parametrach liczbowych inwestycji zawartych w części 01 pkt 4 ppkt 4 bilans całościowy, błędnej analizy oddziaływania, danych dotyczących zabudowy istniejącej oraz kwestii zieleni niewykazanej, przy czym sąd I instancji dokonał jedynie lakonicznego odniesienia się do kwestii braku opinii geotechnicznej w projekcie architektoniczno-budowlanym, braku projektu drogowego dotyczącego inwestycji oraz powierzchni zielonej na inwestycji w kontekście zieleni wykazanej - jednego drzewa, powielając jedynie stanowisko wyrażone w tym zakresie przez organ II instancji, nie czyniąc zaś co do tych zarzutów własnej analizy i oceny, co ogranicza możliwość ustalenia przesłanek, którymi kierował się sąd wydając zaskarżony wyrok w odniesieniu do przeprowadzonego dowodu z opinii eksperta, co z kolei czyni kontrolę instancyjną zaskarżonego wyroku w tym zakresie niemożliwą do przeprowadzenia.

4.2. Wobec powyższych zarzutów skarżąca kasacyjnie wniosła o: uchylenie w całości zaskarżonego wyroku oraz zaskarżonej decyzji i poprzedzającej ją decyzji Starosty [...]ego z 19 maja 2022 r., zasądzenie na jej rzecz kosztów postępowania kasacyjnego; przyznanie na rzecz adw. E.S. kosztów pomocy prawnej udzielonej z urzędu, które nie zostały opłacone ani w całości, ani w części, w wysokości określonej przepisami rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie (Dz. U. 2015, poz. 1800 ze zm.), a mianowicie sześciokrotności stawki minimalnej, albowiem ich wysokość jest determinowana wysokim stopniem zawiłości sprawy, a także nakładem sił i czasu pełnomocnika niezbędnego do przygotowania sprawy oraz sporządzenia skargi kasacyjnej.

Nadto w skardze kasacyjnej zawarto oświadczenie, iż skarżąca zrzeka się rozprawy.

4.3. W odpowiedzi na skargę kasacyjną inwestorzy odnieśli się szczegółowo do podniesionych w niej zarzutów konstatując, że zaskarżone decyzje oraz wyrok sądu I instancji odnoszą się do projektu, który został opracowany bez naruszenia przepisów budowlanych. Oświadczyli nadto, że zrzekają się rozprawy.

4.4. W następstwie informacji o skierowaniu sprawy na posiedzenie niejawne w piśmie procesowym skarżącej z 29 lutego 2024 r. przedstawiono dodatkowe stanowisko w sprawie, eksponując iż projekt budowlany nie spełnia wymogów określonych w art. 35 ust. 1 uPb. Inwestorzy w piśmie procesowym z 19 marca 2024 r. zwalczali stanowisko skarżącej.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

5.1. Zgodnie z art. 183 § 1 Ppsa (Dz. U. 2023, poz. 1634 ze zm.) Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, bierze jednak z urzędu pod rozwagę nieważność postępowania. W myśl art. 174 Ppsa, skargę kasacyjną można oprzeć na następujących podstawach: 1) naruszenie prawa materialnego przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie, 2) naruszenie przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

5.2. Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego skarga kasacyjna nie została oparta na usprawiedliwionych podstawach. Uzasadnienie wyroku oddalającego skargę kasacyjną zawiera ocenę zarzutów kasacyjnych (art. 193 zd. 2 Ppsa).

5.3. W skardze kasacyjnej formalnie powołano się na to, że jest wnoszona na podstawie "art. 174 § 1 i 2" Ppsa. Zauważyć jednak należy, że art. 174 Ppsa nie dzieli się na paragrafy, ale na punkty, określające odrębne podstawy kasacyjne – naruszenia prawa materialnego oraz naruszenia przepisów postępowania. Sporządzający skargę kasacyjną fachowy pełnomocnik nie sformułował formalnie poprawnie w niej podstawy kasacyjnej odnośnie naruszenia prawa materialnego, skoro nie wskazał na którą z dwóch postaci tej podstawy kasacyjnej (zarzut błędnej wykładni lub niewłaściwego zastosowania) się powołuje.

5.4. Nie jest usprawiedliwiony zarzut naruszenia art. 141 § 4 Ppsa, stosownie do cyt. przepisu uzasadnienie wyroku powinno zawierać zwięzłe przedstawienie stanu sprawy, zarzutów podniesionych w skardze, stanowisk pozostałych stron, podstawę prawną rozstrzygnięcia oraz jej wyjaśnienie, a jeżeli w wyniku uwzględnienia skargi sprawa ma być ponownie rozpatrzona przez organ administracji, uzasadnienie powinno ponadto zawierać wskazania co do dalszego postępowania. Z naruszeniem art. 141 § 4 Ppsa mamy do czynienia w przypadku, gdy uzasadnienie nie odpowiada wymogom tego przepisu, przy czym nie każde naruszenie art. 141 § 4 Ppsa może stanowić skuteczną podstawę skargi kasacyjnej, a jedynie takie, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy (art. 174 pkt 2 Ppsa). Zarzut naruszenia tego przepisu mógłby być skuteczny wówczas, gdyby sąd pierwszej instancji nie wyjaśnił w sposób adekwatny do celu, jaki wynika z tego przepisu, dlaczego stwierdził/nie stwierdził w rozpatrywanej sprawie naruszenia przez organy administracji przepisów prawa materialnego lub przepisów procedury w stopniu, który mógłby mieć wpływ na treść rozstrzygnięcia. Uzasadnienie wyroku powinno być tak sporządzone, aby wynikało z niego dlaczego sąd uznał zaskarżone orzeczenie za zgodne lub niezgodne z prawem.

Powołany przepis można naruszyć w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy, jeżeli uzasadnienie orzeczenia nie pozwala jednoznacznie ustalić przesłanek, jakimi kierował się wojewódzki sąd administracyjny podejmując zaskarżone orzeczenie, a wada ta nie pozwala na kontrolę kasacyjną orzeczenia, lub brak jest uzasadnienia któregokolwiek z rozstrzygnięć sądu, albo gdy uzasadnienie obejmuje rozstrzygnięcie, którego nie ma w sentencji orzeczenia. Uzasadnienie sporządzone z uchybieniem zasad określonych w tym przepisie może stanowić naruszenie przepisów postępowania, które mogłoby mieć istotny wpływ na wynik sprawy tylko w przypadku, jeżeli zawarta w nim ocena prawna (art. 153 Ppsa) miałaby pierwszoplanowe znaczenie dla wadliwego, końcowego załatwienia sprawy. Zatem błędne uzasadnienie orzeczenia stanowi podstawę kasacyjną wymienioną w art. 174 pkt 2 Ppsa, jeżeli prowadzi do niezgodnego z prawem załatwienia sprawy. W orzecznictwie zauważa się, że jakkolwiek czynność procesowa sporządzenia pisemnego uzasadnienia dokonywana już po rozstrzygnięciu sprawy i ma sprawozdawczy charakter, a więc sama przez się nie może wpływać na to rozstrzygnięcie jako na wynik sprawy, to niemniej tylko uzasadnienie spełniające określone ustawą warunki stwarza podstawę do przyjęcia, że będąca powinnością sądu administracyjnego kontrola działalności administracji publicznej pod względem jej zgodności z prawem rzeczywiście miała miejsce i że prowadzone przez ten sąd postępowanie odpowiadało przepisom prawa (por. np. wyrok NSA z 2 lutego 2006 r., II FSK 325/05, CBOSA.nsa.gov.pl). Uogólniając, należy stwierdzić, że do sytuacji, w której wadliwość uzasadnienia wyroku może stanowić usprawiedliwioną podstawę skargi kasacyjnej, należy zaliczyć tę, gdy to uzasadnienie nie pozwala na kontrolę kasacyjną orzeczenia. Taka sytuacja nie zachodzi w przedmiotowej sprawie.

Zaskarżony wyrok został zaopatrzony w uzasadnienie spełniające wymogi z art. 141 § 4 Ppsa. Jasno z motywów tegoż wyroku wynika stanowisko sądu a quo oraz przyczyny, z powodu których uznał on, że skarga nie jest usprawiedliwiona. Wyrok poddaje się kontroli, przeto zarzut naruszenia art. 141 § 4 Ppsa nie jest trafny. Nie mogło odnieść skutku zarzucanie naruszenia powyższego przepisu, gdy w istocie skarżąca kasacyjnie podnosi, że w wyroku brak ma być "rzeczowego odniesienia się do zarzutów podniesionych w skardze i w ekspertyzie sporządzonej przez architekta mgr inż. A.S.". Uwzględniając zatem, że skarżąca kasacyjnie w istocie podnosi wobec uzasadnienia zaskarżonego wyroku zarzuty dotyczące pominięcia treści dokumentu, z którego dowodu sąd pierwszej instancji odmówił przeprowadzenia, jak również zarzuca sądowi pierwszej instancji jedynie lakoniczne odniesienie się do oznaczonych kwestii (np. co do braku opinii geotechnicznej w projekcie architektoniczno-budowlanym, braku projektu drogowego dotyczącego inwestycji oraz "powierzchni zielonej na inwestycji"), nie jest skuteczny zarzut naruszenia art. 141 § 4 Ppsa. Subiektywna ocena poprawności merytorycznej wyroku, a przy tym w znacznej mierze odnosząca się do treści prywatnego dokumentu, który nie stanowił elementu akt sprawy, na podstawie których sąd wydaje wyrok – czyni zarzut naruszenia art. 141 § 4 Ppsa chybionym.

5.5. Nie jest skuteczny zarzut naruszenia art. 145 § 1 pkt 1 lit. c Ppsa w zw. z art. 77 K.p.a. poprzez niewłaściwą ocenę przez sąd pierwszej instancji uchybień przepisom postępowania, jakich dopuściły się organy administracyjne poprzez błędną ocenę materiału dowodowego. Rzecz w tym, że w odniesieniu do wskazanego przez autora środka zaskarżenia art. 77 K.p.a. tak sformułowana podstawa kasacyjna nie pozwala Sądowi na dokonanie kontroli zaskarżonego wyroku. W judykaturze zgodnie podkreśla się, że w odniesieniu do przepisu, który nie stanowi jednej zamkniętej całości, a składa się z paragrafów lub ustępów, punktów i innych jednostek redakcyjnych, wymóg skutecznie wniesionej skargi kasacyjnej jest spełniony wówczas, gdy wskazuje ona konkretny przepis naruszony przez sąd pierwszej instancji, z podaniem numeru artykułu, ustępu, punktu i ewentualnie innej jednostki redakcyjnej przepisu (por. np. wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 27 marca 2012 r., II GSK 218/11, LEX nr 1244607, z dnia 30 listopada 2012 r., I OSK 2001/12, LEX nr 1291371, z dnia 22 stycznia 2013 r., II GSK 1573/12, LEX nr 1354882, z dnia 14 marca 2013 r., I OSK 1799/12, LEX nr 1295809, z dnia 17 maja 2019 r., II OSK 1665/17, CBOSA.nsa.gov.pl). Art. 77 K.p.a. składa się z czterech paragrafów, obowiązkiem autora skargi kasacyjnej jest jednoznaczne wskazanie przepisów, których naruszenie podnosi, to wskazanie ma być na tyle precyzyjne, że nie powinno prowadzić do wątpliwości, o który przepis (przepisy) chodzi stronie korzystającej ze środka odwoławczego. Tymczasem w przedmiotowej sprawie takiej precyzji brak, Naczelny Sąd Administracyjny nie może we własnym zakresie precyzować za stronę podstawy kasacyjnej, zaprezentowane zaś w przedmiotowej sprawie uzasadnienie skargi kasacyjnej nie pozwala na usunięcie pojawiających się wątpliwości. W szczególności nie sposób rozstrzygnąć, czy stronie skarżącej kasacyjnie chodzi np. o zarzut naruszenia art. 77 § 1 czy art. 77 § 4 K.p.a.

5.6. Z tożsamych względów, co uprzednio podniesiono, nie mógł odnieść skutku zarzut naruszenia art. 145 § 1 pkt 1 lit. c Ppsa w zw. z art. 35 uPb. O ile w przepisie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c Ppsa, którego sąd pierwszej instancji nie stosował, mowa jest o naruszeniu przepisów postępowania, jako podstawy uwzględnienia skargi, to art. 35 uPb odnosi się do regulacji materialnoprawnej, nadto jest przykładem konstrukcji normatywnej rozbudowanej, dzieląc się na szereg ustępów. W samej skardze kasacyjnej nie wskazano dostatecznie precyzyjnie, którego z przepisów art. 35 uPb dotyczyć mają podnoszone zarzuty w ramach podstawy kasacyjnej oznaczone jak "I.1.", a to uniemożliwia jej rozpoznanie.

Argumentacja odnosząca się do tej podstawy kasacyjnej skoncentrowana została wokół wywodzonej wadliwości projektu budowlanego, w tym odnoszących się do zawartości tegoż projektu. Nie jest to działanie skuteczne. Projekt budowlany składa się z projektu zagospodarowania działki lub terenu, który obejmuje określenie granic działki lub terenu, usytuowanie, obrys i układy istniejących i projektowanych obiektów budowlanych, sieci uzbrojenia terenu, sposób odprowadzania lub oczyszczania ścieków, układ komunikacyjny i układ zieleni, ze wskazaniem charakterystycznych elementów, wymiarów, rzędnych i wzajemnych odległości obiektów, w nawiązaniu do istniejącej i projektowanej zabudowy terenów sąsiednich oraz z projektu architektoniczno-budowlanego, który określa m. in. funkcję, formę i konstrukcję obiektu budowlanego oraz proponowane niezbędne rozwiązania techniczne i materiałowe, ukazujące zasady nawiązania do otoczenia. Z art. 35 ust. 1 pkt 1 i 2 uPb wynika, że organ administracji architektoniczno-budowlanej nie jest uprawniony do badania przed wydaniem decyzji o pozwoleniu na budowę zgodności projektu architektoniczno-budowlanego z przepisami techniczno-budowlanymi. Zgodność z przepisami techniczno-budowlanymi bada tylko w zakresie projektu zagospodarowania działki lub terenu (por. motywy wyroku NSA z 18 listopada 2015 r., II OSK 585/14, CBOSA.nsa.gov.pl). Z tej przyczyny zarzuty dotyczące § 15 ust. 2 pkt 11 rozporządzenia Ministra Rozwoju w sprawie szczegółowego zakresu i formy projektu budowlanego nie mogły zostać uznane za skuteczne.

5.7. Nie jest trafny zarzut naruszenia art. 145 § 1 pkt 1 lit. c Ppsa w zw. z art. 7 i 80 K.p.a. poprzez niewłaściwą ocenę przez sąd pierwszej instancji uchybień przepisom postępowania, jakich dopuściły się organy administracyjne poprzez błędną ocenę materiału dowodowego. W istocie bowiem strona skarżąca kasacyjnie podnosząc zarzuty naruszenia przez organy przepisów dotyczących naruszenia ich obowiązków, gdy idzie o prawidłowe ustalenie stanu faktycznego sprawy, w rzeczywistości podnosi wątki o charakterze materialnoprawnym. Przypomnieć wypadnie, że rozpoznanie skargi kasacyjnej przez Naczelny Sąd Administracyjny następuje wyłącznie w jej granicach, zgodnie z art. 183 § 1 Ppsa, Sąd ten nie jest uprawniony do zastępowania skarżącego kasacyjnie w formułowaniu podstaw kasacyjnych w sposób spełniający wymagania określone w art. 174 Ppsa, ponieważ to skarżący jest zobowiązany określić te podstawy, co wynika z art. 176 § 1 pkt 2 Ppsa. Obowiązek ten jest bowiem jedną z normatywnych przyczyn ustanowienia przez ustawodawcę w art. 175 Ppsa wymogu sporządzenia skargi kasacyjnej przez profesjonalnego pełnomocnika, tj. adwokata lub radcę prawnego, bądź przez inne osoby wymienione w tym przepisie, aby właśnie w ten sposób zapewnić przede wszystkim prawidłowe określenie podstaw kasacyjnych wraz z uzasadnieniem spełniającym wymagania określone przepisami Ppsa (por. motywy wyroku NSA z 16 lutego 2024 r., I OSK 1135/22, LEX nr 3689034). Skarżąca kasacyjnie nie wskazuje na tego rodzaju uchybienia organów, które dowodziłyby naruszenia obowiązków wynikających z przywołanych w skardze kasacyjnej przepisów art. 7 i 80 K.p.a., natomiast nie stawiając formalnie zarzutu naruszenia oznaczonych przepisów prawa materialnego jako podstawy kasacyjnej i nie określając ich formy naruszenia, zakwestionowała naruszenie przepisu art. 145 § 1 pkt 1 lit. c Ppsa, przepisu, którego sąd pierwszej instancji nie stosował, skoro skargę – na podstawie art. 151 Ppsa oddalił. 5.8. Z powyższych względów nie mogła odnieść skutku podnoszona przez skarżącą kasacyjnie m. in. argumentacja dotycząca błędnego określenia charakteru zabudowy jako zabudowy jednorodzinnej, skoro nie powiązano jej z zarzutem naruszenia oznaczonego przepisu prawa materialnego, na marginesie należy zauważyć, że pod pojęciem takiej zabudowy rozumie się nie tylko jeden budynek mieszkalny jednorodzinny, ale i zespół takich budynków (por. § 3 pkt 2 rozp. MI 2002). Skoro nie podważono w skardze kasacyjnej skutecznie charakteru przedsięwzięcia objętego zaskarżoną decyzją, jako zabudowy jednorodzinnej, to nie jest skuteczny zarzut naruszenia § 23 ust. 1 rozp. MI 2002, odnośnie odległości miejsc do gromadzenia odpadów stałych, albowiem zgodnie z § 23 ust. 4 rozp. MI 2002, w zabudowie jednorodzinnej, zagrodowej i rekreacji indywidualnej odległości, o których mowa w ust. 1 pkt 1 i 2, nie określa się.

5.9. Nie jest także skuteczny zarzut naruszenia "art. 5 pkt 9" uPb. Wypadnie zauważyć, że takiej jednostki redakcyjnej w przepisach uPb brak, nie jest rolą zastępowanie fachowego pełnomocnika w prawidłowym wskazaniu przepisu prawa, którego dotyczyć ma zarzut kasacyjny.

5.10. Nie jest skuteczny zarzut naruszenia § 12 ust. 2 rozp. MI 2002, gdy zaprojektowano sytuowanie budynku bezpośrednio przy granicy działki i wywodzenie, że MPZP takiej możliwości nie przewidział. Trafnie w odpowiedzi na skargę kasacyjną wskazano, że z § 12 ust. 4 pkt 1 rozp. MI 2002 wynika, że m. in. w zabudowie jednorodzinnej, uwzględniając przepisy odrębne oraz przepisy § 13, 19, 23, 36, 40, 60 i 271-273, dopuszcza się: "budowę budynku ścianą bez okien i drzwi bezpośrednio przy granicy działki budowlanej lub w odległości mniejszej niż określona w ust. 1 pkt 2, lecz nie mniejszej niż 1,5 m, na działce budowlanej o szerokości 16 m lub mniejszej". Działka inwestycyjna ma mniejszą szerokość niż 16 m, nadto sama skarżąca kasacyjnie ma zlokalizowany własny budynek mieszkalny w granicy działek.

5.11. Nie mógł odnieść skutku zarzut, iż nowoprojektowana zabudowa narusza § 271 rozp. MI 2002 w zakresie nieprzestrzegania przepisów przeciwpożarowych z uwagi na bliskość sąsiedztwa zabudowy, tj. odległość projektowanych budynków od domu skarżącej. § 271 rozp. MI 2002 jest regulacją rozbudowaną, składa się z kilkunastu ustępów, w skardze kasacyjnej dodatkowo podważa się ustalenie faktyczne dotyczące faktycznej odległości budynku skarżącej kasacyjnie od granicy działki inwestycyjnej, nadto nie zauważono, że w projekcie ujęto ściany oddzielenia pożarowego, zatem nie mają tu zastosowania przepisy § 271 rozp. MI 2002, jak to wytknięto w odpowiedzi na skargę kasacyjną. W zaskarżonym wyroku kwestię tę ujęto na s. 21, NSA podziela tam zawarte ustalenia.

5.12. Nie jest skuteczny zarzut, wedle którego zastosowane w projekcie rozwiązanie komunikacyjne, w tym droga wewnętrzna ogólnodostępna, jest niezgodna z § 19 ust. 1 pkt 1 lit. a rozp. MI 2002. Wskazany w skardze kasacyjnej przepis odnosi się do nakazu zachowania odległości od oznaczonych obiektów w przypadku lokalizowania oznaczonej ilości miejsc parkingowych. Trafnie w zaskarżonym wyroku wskazano, że przepis § 19 ust. 1 pkt 5 rozp. MI 2002 wprowadza odstępstwo od tam ujętej reguły, gdyż stanowi, że zachowanie odległości, o których mowa w ust. 1 pkt 1 lit. a), nie jest wymagane w przypadku parkingów niezadaszonych składających się z jednego albo dwóch stanowisk postojowych dla samochodów osobowych przypadających na jeden lokal mieszkalny w budynku mieszkalnym jednorodzinnym, zlokalizowanych przy tym budynku.

5.13. Nie jest skuteczny zarzut, wedle którego zaprojektowana powierzchnia biologicznie czynna nie spełnia wymagań opisanych w § 4 pkt 3 lit. c) MPZP, bowiem jest mniejsza niż 35% powierzchni działki, przeto nie spełnia warunku z § 4 pkt 3) lit. b) MPZP. W zaskarżonym wyroku wskazano, że z projektu zagospodarowania terenu inwestycji wynika powierzchnia biologicznie czynna na poziomie 35,18%, co wypełnia ww. przepis planistyczny, zgodnie z którym powierzchnia ta nie może być mniejsza niż 35%. Na terenie inwestycji zostało zaprojektowanych 6 miejsc postojowych dla osób przebywających okresowo, które położone będą na terenie zielonym, wzmocnionym "kratką eko". Zdaniem skarżącej, powierzchnię biologicznie czynną z tych miejsc postojowych powinno się liczyć zgodnie z § 3 pkt 22) rozp. MI 2002, w myśl którego przez pojęcie teren biologicznie czynny należy rozumieć teren o nawierzchni urządzonej w sposób zapewniający naturalną wegetację roślin i retencję wód opadowych, a także 50% powierzchni tarasów i stropodachów z taką nawierzchnią oraz innych powierzchni zapewniających naturalną wegetację roślin, o powierzchni nie mniejszej niż 10 m², oraz wodę powierzchniową na tym terenie. Sąd Naczelny podziela jednak przywołany w zaskarżonym wyroku pogląd prezentowany w orzecznictwie sądowoadministracyjnym, zgodnie z którym do wielkości terenu biologicznie czynnego zalicza się w 100% teren z nawierzchnią ziemną urządzoną w sposób zapewniający naturalną wegetację. Możliwe jest zaliczenie do niego również powierzchni podlegającej ingerencji technicznej, jeżeli mimo tego możliwy jest tam naturalny wzrost i rozwój roślin. Jako przykład takiego terenu można powołać system paneli trawnikowych, czy teren wyłożony kratką eko (vide: wyrok NSA z 4 czerwca 2019 r., II OSK 1436/18, LEX nr 2753964). Trafnie sąd a quo wywodził (s. 17 i n. uzasadnienia wyroku), że na etapie realizacji przedmiotowej inwestycji inwestor zmuszony będzie zastosować takie rozwiązania techniczne (to jest taki rodzaj utwardzenia tzw. geokratą), by wykonane miejsce postojowe odpowiadało wymogom projektu, to jest by miało nawierzchnię ziemną urządzoną w sposób zapewniający naturalną wegetację.

5.14. Nie mógł odnieść skutku także zarzut, wedle którego projekt budowlany nie przewiduje żadnego rozwiązania w zakresie odprowadzania wód opadowych zarówno w odniesieniu do głównego układu komunikacyjnego, jak również do pozostałego terenu tj. terenu biologicznie czynnego, co naruszać ma § 41 MPZP. Zgodnie z przywołanym przepisem planistycznym ustalono, że podstawowym odbiornikiem wód opadowych jest grunt. Trafnie sąd pierwszej instancji wskazał, że wbrew twierdzeniom skarżącej, sporządzony projekt zagospodarowania terenu zakłada odprowadzenie wód opadowych bezpośrednio do gruntu na terenie działki inwestora, a teren ten został zaprojektowany w sposób uniemożliwiający odprowadzenie wód opadowych na sąsiednie nieruchomości. Zaprojektowanie to polega na urządzeniu pasa terenu zielonego o zmiennej szerokości, który stanowić będzie pas retencyjny dla odprowadzania wody opadowej z terenów utwardzonych. W celu zabezpieczenia przed przelaniem się wody na teren sąsiedni pas ten ma ponadto delikatny kontrspadek i do tego położony jest poniżej podmurówki istniejącego, a także planowanego, ogrodzenia.

6.1. Skoro skarga kasacyjna nie została oparta na usprawiedliwionych podstawach, podlegała oddaleniu w myśl art. 184 Ppsa.

6.2. Naczelny Sąd Administracyjny nie orzekał w przedmiocie wynagrodzenia pełnomocnika ustanowionego w ramach prawa pomocy, albowiem w tym zakresie właściwy jest wojewódzki sąd administracyjny .