Wyrok WSA w Białymstoku, sygn. akt II SA/Bk 55/24
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku
Data orzeczenia: 2024-04-23 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6031 Uprawnienia do kierowania pojazdami
Hasła tematyczne: Inne
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 5 ust. 3b i ust. 5
journal: Dz.U. 2023 poz 1993
law: Ustawa z dnia 7 września 2007 r. o pomocy osobom uprawnionym do alimentów (t.j.)
article: art. 151
journal: Dz.U. 2023 poz 259
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Barbara Romanczuk, Sędziowie asesor sądowy WSA Anna Bartłomiejczuk (spr.), sędzia WSA Małgorzata Roleder, Protokolant sekretarz sądowy Natalia Paulina Janowicz, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 23 kwietnia 2024 r. sprawy ze skargi Z. O. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Suwałkach z dnia 12 grudnia 2023 r. nr KO.803/20/23 w przedmiocie zatrzymania prawa jazdy oddala skargę.


UZASADNIENIE

Zaskarżoną do tut. Sądu decyzją z dnia 12 grudnia 2023 r. nr KO. 803/20/23 Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Białymstoku utrzymało w mocy decyzję Starosty Augustowskiego z dnia 24 października 2023 r. nr [...] o zatrzymaniu Z. O. (dalej powoływanemu jako: "Skarżący") prawa jazdy w zakresie kategorii A, B i C nr [...], nr druku [...] wydanego przez Starostę Augustowskiego w dniu [...] czerwca 2008 r.

U podstaw wydanych rozstrzygnięć legły następujące ustalenia faktyczne i prawne:

Burmistrz Miasta decyzją z dnia 26 lutego 2018r. nr MOPS -FA-81277/10/18/*05 uznał Skarżącego za dłużnika alimentacyjnego uchylającego się od zobowiązań alimentacyjnych.

W dniu 10 kwietnia 2018 r. do Starosty Augustowskiego wpłynął wniosek Burmistrza Miasta Augustowa o zatrzymanie Skarżącemu prawa jazdy.

Starosta Augustowski decyzją z dnia 5 września 2018 r. nr KT.5430.265.2018 zatrzymał Skarżącemu prawo jazdy w zakresie kategorii A, B i C. Samorządowe Kolegium Odwoławcze Suwałkach w Suwałkach decyzją z dnia 15 października 2018r. utrzymało w mocy powyższą decyzję. Wojewódzki Sad Administracyjny w Białymstoku wyrokiem z dnia 28 lutego 2019r. sygn. akt II SA/Bk 757/18 oddalił skargę Skarżącego na decyzję SKO z dnia 15 października 2018r. w przedmiocie zatrzymania prawa jazdy. Wyrok uprawomocnił się 28 maja 2019r. i w ten sposób decyzja Starosty Augustowskiego z dnia 5 września 2018r. stała się ostateczna i prawomocna.

Wskutek wniosku Skarżącego Burmistrz Miasta Augustów decyzja z dnia 7 lutego 2019r. odmówił zmiany swojej decyzji z dnia 26 lutego 2018r. uznającej go za dłużnika alimentacyjnego. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Suwałkach decyzją z dnia 14 marca 2019r. nr KO.803/3/19 uchyliło ww. decyzję Burmistrza Miasta Augustów z dnia 7 lutego 2019r. i sprawę przekazało do ponownego rozparzenia organowi I instancji.

Następnie SKO w Suwałkach decyzją z dnia 10 maja 2019r. nr KO.803/6/19 stwierdziło nieważność decyzji Burmistrza Augustowa z dnia 26 lutego 2018r. uznającej Skarżącego za dłużnika alimentacyjnego.

Wnioskiem z dnia 14 maja 2019r. Burmistrz Miasta Augustowa zwrócił się do Starosty Augustowskiego o zwrot zatrzymanego prawa jazdy z uwagi na wycofanie z obrotu prawnego decyzji z dnia 26 lutego 2018r. uznającej Skarżącego za dłużnika alimentacyjnego.

Starosta Augustowski decyzją z dnia 14 maja 2019r. uchylił swoją decyzję z dnia 5 września 2018r. w przedmiocie zatrzymania Skarżącemu prawa jazdy.

SKO w Suwałkach, po wznowieniu z urzędu postępowania, decyzją z dnia 22 lipca 2019r. nr KO.803/11/19 i KO 803/10/19 uchyliło swoją decyzję z dnia 15 października 2018r. utrzymującą w mocy decyzję Starosty Augustowskiego z 5 września 2018r. o zatrzymaniu Skarżącemu - prawa jazdy i umorzyło postępowanie odwoławcze.

Na skutek skargi Prokuratora Prokuratury Rejonowej w Augustowie na decyzję SKO z dnia 10 maja 2019r. stwierdzającą nieważność decyzji Burmistrza Augustowa z dnia 26 lutego 2018r. o uznaniu Skarżącego dłużnikiem alimentacyjnym, WSA w Białymstoku wyrokiem z dnia 3 grudnia 2019r. sygn. akt II SA/Bk 684/19 uchylił zaskarżoną decyzję. Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 9 grudnia 2022r. sygn. akt I OSK 555/20 oddalił skargę kasacyjną od powyższego wyroku z dnia 3 grudnia 2019r.

W zaistniałym stanie prawnym SKO w Suwałkach decyzją 21 marca 2023r. nr KO.803/3/23 nie stwierdziło nieważności decyzji Burmistrza Miasta Augustowa z dnia 26 lutego 2018r. nr MOPS-FA-81277/10/18/*05 o uznaniu Skarżącego za dłużnika alimentacyjnego uchylającego się od zobowiązań alimentacyjnych. Po ponownym zaś rozpatrzeniu sprawy, decyzją z dnia 28 kwietnia 2023r. nr KO.803/6/23 utrzymało w mocy swoją decyzję z dnia 21 marca 2023r. Powyższa decyzja stała się prawomocna, albowiem Skarżący nie skorzystał z prawa do jej zaskarżenia do sądu administracyjnego.

W ten sposób ostatecznie zakończyło się postępowanie w przedmiocie niestwierdzenia nieważności decyzji Burmistrza Miasta Augustowa z dnia 26 lutego 2018 r. o uznaniu Skarżącego za dłużnika alimentacyjnego uchylającego się od zobowiązań alimentacyjnych, a w konsekwencji ww. decyzja stała się ostateczna i prawomocna.

Na skutek zaistniałego stanu prawnego Burmistrz Augustowa wnioskiem z 4 sierpnia 2023r. zwrócił się ponownie do Starosty Powiatu Augustowskiego o zatrzymanie Skarżącemu prawa jazdy, wskazując, że decyzją z 26 lutego 2018r. został on uznany za dłużnika alimentacyjnego uchylającego się od zobowiązań alimentacyjnych.

Starosta Augustowski, po zawiadomieniu Skarżącego o wszczęciu postępowania, decyzją z dnia 24 października 2023r. nr [...] orzekł o zatrzymaniu Skarżącemu prawa jazdy w zakresie kategorii A, B i C nr [...] wydane dnia [...] czerwca 2008r. przez Starostę Augustowskiego.

W uzasadnieniu wydanego rozstrzygnięcia organ wskazał, że decyzja o zatrzymaniu prawa jazdy, podjęta na podstawie art. 5 ust. 5 ustawy z dnia 7 września 2007 r. o pomocy osobom uprawnionym do alimentów (tj. Dz.U. z 2023r., poz. 1300 ze zm., dalej: "u.p.u.a.") nie jest decyzją uznaniową, w związku z czym Starosta nie jest uprawniony do dokonywania oceny spełnienia przesłanek określonych w art. 5 ust. 3 u.p.u.a., ani też nie może brać pod uwagę sytuacji osobistej i ekonomicznej dłużnika alimentacyjnego. W konsekwencji okoliczności podnoszone przez dłużnika alimentacyjnego nie mają znaczenia w postępowaniu w przedmiocie zatrzymania prawa jazdy, a jedynie na etapie rozstrzygania o uznaniu dłużnika za uchylającego się od zobowiązań alimentacyjnych - które to postępowanie prowadzone wobec Skarzącego, zostało już prawomocnie zakończone. Końcowo organ wyjaśnił, że zatrzymanie prawa jazdy nie jest sytuacją nieodwracalną, ponieważ zgodnie z art. 5 ust. 6 u.p.u.a., uchylenie decyzji o zatrzymaniu prawa jazdy następuje na wniosek organu właściwego dłużnika skierowanego do starosty, gdy ustanie przyczyna zatrzymania prawa jazdy, o której mowa w art. 5 ust. 3 u.p.u.a. oraz dłużnik alimentacyjny przez okres ostatnich 6 miesięcy wywiązywał się w każdym miesiącu z zobowiązań alimentacyjnych w kwocie nie niższej niż 50% kwoty bieżąco ustalonych alimentów, lub nastąpi utrata statusu dłużnika alimentacyjnego.

Odwołanie od powyższej decyzji wniósł Skarżący wnosząc o uchylenie decyzji organu pierwszej instancji w całości i wskazując, że została wydana bezprawnie. Podkreślił, że Prokurator Prokuratury Rejonowej w Suwałkach postanowieniem z dnia 29 września 2022r., sygn. akt 4033-0 Ds. 1558.2022 umorzył wobec braku znamion czynu zabronionego, dochodzenie prowadzonemu przeciwko niemu jako podejrzanemu o czyn z art. 209 § 1 w zw. z art. 209 § 1a ustawy z dnia 6 czerwca 1997 r. Kodeks kamy, tj. o przestępstwo niealimentacji. Jak stwierdził, skoro Prokurator umorzył postępowanie w ww. sprawie, to nie ma podstaw do wydawania przez jakikolwiek organ administracji publicznej decyzji na podstawie uznania go za dłużnika alimentacyjnego uchylającego się od zobowiązań alimentacyjnych.

Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Suwałkach nie podzieliło argumentacji odwołania i decyzją z dnia 12 grudnia 2023 r. nr KO.803/20/23 utrzymało w mocy ww. decyzję.

W uzasadnieniu organ odwoławczy przywołał regulację art. 5 ust. 3b i ust. 5 u.p.u.a., stwierdzając, że organem właściwym do zatrzymania prawa jazdy jest starosta, zaś wydanie decyzji w tym przedmiocie następuje w przypadku zaistnienia dwu przesłanek: istnienia w obrocie prawnym ostatecznej decyzji o uznaniu dłużnika alimentacyjnego za uchylającego się od zobowiązań alimentacyjnych oraz wystąpienia ze stosownym wnioskiem do starosty przez organ właściwy dłużnika alimentacyjnego. Wydana w tym trybie decyzja ma zaś charakter związany, co oznacza, że organ nie dysponuje żadną swobodą w zakresie wyboru rozstrzygnięcia, którego treść determinuje bezwzględnie obowiązujący przepis prawa – tj. art. 5 ust. 5 u.p.u.a. Organ nie jest też więc władny do oceny zgodności z prawem dołączonej do wniosku decyzji o uznaniu odwołującego za dłużnika alimentacyjnego uchylającego się od zobowiązań alimentacyjnych. Takie działanie wykraczałoby bowiem poza przedmiot sprawy. Także Kolegium nie jest uprawnione do badania prawidłowości ostatecznej decyzji Burmistrza Miasta Augustowa z 26 lutego 2018r., która została skutecznie doręczona adresatowi i od której nie wniesiono odwołania.

Kolegium podkreśliło, że wprawdzie decyzją z dnia 10 maja 2019 r. stwierdziło nieważność powyższej decyzji Burmistrza Miasta Augustowa z dnia 26 lutego 2018 r., ale Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku po rozpoznaniu skargi Prokuratora Rejonowego w Augustowie wyrokiem z 3 grudnia 2019 r. o sygn. akt II SA/Bk 684/19, uchylił zaskarżoną decyzję, a Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z 9 grudnia 2022 r. (sygn. akt I OSK 555/20) oddalił skargę kasacyjną od tego wyroku. Wskutek powyższego Kolegium, rozpatrując wniosek strony o stwierdzenie nieważności decyzji o uznaniu Z. O. za dłużnika alimentacyjnego uchylającego się od zobowiązań alimentacyjnych - tym razem będąc związany oceną Sądów w wymienionych wyrokach, decyzją z dnia 21 marca 2023r. nr KO.803/3/23 nie stwierdził nieważności decyzji Burmistrza Miasta Augustowa. W wyniku ponownego rozpatrzenia sprawy, decyzją z dnia 28 kwietnia 2023 r. Kolegium utrzymało w mocy wymienioną wyżej decyzję Kolegium z dnia 21 marca 2023 r. nr KO.803/3/23. Skarżący nie wniósł od tej decyzji skargi, co oznacza, że decyzja ta uprawomocniła się w dniu 2 czerwca 2023 r. Zaistniały stan oznacza, że definitywnie zakończone zostało postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji Burmistrza Miasta Augustowa z dnia 26 lutego 2018 r. o uznaniu Skarżącego za dłużnika alimentacyjnego uchylającego się od zobowiązań alimentacyjnych, która jest ostateczna i prawomocna.

Na tej podstawie Kolegium przyjęło, że spełniona została pierwsza przesłanka do wydania decyzji w przedmiocie wydania prawa jazdy. Po drugie, jak wynika z akt sprawy, organ właściwy dłużnika alimentacyjnego, tj. Burmistrz Miasta Augustowa, złożył w dniu 4 sierpnia 2023 r. wniosek do Starosty o zatrzymania prawa jazdy. W tych okolicznościach organ I instancji prawidłowo zastosował art. 5 ust. 5 ustawy, zatrzymując Skarżącemu prawo jazdy.

Odnosząc się do zarzutów odwołania Kolegium wyjaśniło, że fakt umorzenia przez Prokuratora Prokuratury Rejonowej w Suwałkach mocą postanowienia z dnia 29 września 2022 r. dochodzenia przeciwko Skarżącemu, podejrzanemu o przestępstwo nie alimentacji jest irrelewantny dla sprawy. Wszczęcie ww. dochodzenia przeciwko Skarżącemu jest wypadkową złożenia wniosku o ściganie przestępstwa organu właściwego dłużnika, który był do tego zobowiązany z mocy prawa, gdy ostateczna stała się decyzja o uznaniu go za dłużnika alimentacyjnego uchylającego się od zobowiązań alimentacyjnych na podstawie cytowanego art. 5 ust. 3b pkt 1 ustawy. Błędnie zatem przyjmuje Skarżący, że skoro Prokurator umorzył dochodzenie, to swój byt traci decyzja administracyjna w przedmiocie uznania za dłużnika alimentacyjnego uchylającego się od zobowiązań alimentacyjnych. Decyzja administracyjna w przedmiocie uznania za dłużnika alimentacyjnego uchylającego się od zobowiązań alimentacyjnych wydana została w postępowaniu administracyjnym, na podstawie art. 5 ust. 3 ustawy i jest rozstrzygnięciem mającym na celu zmuszenie dłużnika alimentacyjnego do wypłaty comiesięcznych alimentów na rzecz swoich dzieci. Z kolei umorzone dochodzenie Prokuratora o przestępstwo niealimentacji, rozstrzyga wyłącznie o tym, że organ ścigania stwierdza, że czyn niealimentacji nie zawiera znamion czynu zabronionego. Nie ma to zatem żadnego wpływu na losy decyzji administracyjnej w przedmiocie uznania za dłużnika alimentacyjnego uchylającego się od zobowiązań alimentacyjnych.

Skargę na ww. decyzję do tut. Sądu wniósł Skarżący podkreślając, że SKO nie dostrzegło, że okoliczności sprawy, które zaistniały około 5-6 lat temu, zmieniły się i zostało udowodnione, że Burmistrz Miasta Augustowa poprzez pracownika MOPS-u prowadził "prywatną wojnę", w którą zaangażował Prokuratora, który na początku prowadzenia sprawy zatrudniony był w Urzędzie Miasta Augustów. Jak dalej wyjaśnił Skarżący "prawo o pomocy osobom zobowiązanym do alimentów" stanowi jasno, że istnieją różne przesłanki zwrotu prawa jazdy, ale Burmistrz Miasta Augustowa nie dostrzega nawet faktu, że Prokuratura wydała postanowienie, w którym stwierdziła, że Skarżący nie jest dłużnikiem uporczywie uchylającym się od łożenia na alimenty. W ocenie Skarżącego ostateczność decyzji i mimo wadliwości pozostawanie jej w mocy, nie oznacza, że jest wykonalna, zwłaszcza, że od jej wydania upłynęło dużo czasu i jej wykonanie jest niecelowe. Jak podkreślił organy obu instancji kreują się na organy prawotwórcze, nie rozumiejąc i nie stosując istniejącego już prawa. Nieważne jest, że decyzja Burmistrza Miasta Augustowa zobowiązuje Starostę do określonych zachowań, gdyż "bezprawie Burmistrza dalej pozostaje bezprawiem", o czym świadczy postanowienie Prokuratora.

W odpowiedzi na skargę Kolegium wniosło o jej oddalenie podtrzymując argumentację wyrażoną w zaskarżonym rozstrzygnięciu.

Na rozprawie w dniu 23 kwietnia 2024r. Sąd postanowił, na podstawie art. 106 § 3 p.p.s.a., dopuścić dowód z dokumentów zawnioskowanych przez Skarżącego w piśmie procesowym z dnia 29 marca 2024 r.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje:

Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.

Kontrolowana w niniejszej sprawie decyzja nie jest bowiem dotknięta wadami podniesionymi w skardze, jak również innymi, które sąd administracyjny jest zobowiązany uwzględniać z urzędu jako niezwiązany wnioskami i zarzutami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – t.j. Dz. U. z 2023r., poz. 1635 ze zm., "p.p.s.a.), a które to wady przemawiałyby za wyeliminowaniem jej z obrotu prawnego. Przy czym dodatkowego podkreślenia wymaga, uwzględniając zakres i charakter podniesionych w skardze zarzutów, że sąd administracyjny kontrolując zaskarżoną decyzję bada ją wyłącznie pod względem zgodności (legalności) z obowiązującymi przepisami prawa, a nie celowości, a tym bardziej słuszności jej wydania.

Punktem wyjścia dla uzasadnienia wydanego orzeczenia konieczne jest przypomnienie, że kontrolowana w niniejszej sprawie decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Suwałkach utrzymująca w mocy decyzję Starosty Augustowskiego orzekającą o zatrzymaniu Skarżącemu prawa jazdy została wydana na podstawie art. 5 ust. 5 ustawy o pomocy osobom uprawnionym do alimentów (dalej w skrócie: "u.p.u.a.") w sytuacji prawomocnego zakończenia postępowania, dotyczącego uznania Skarżącego za dłużnika alimentacyjnego uchylającego się od zobowiązań alimentacyjnych.

Jak stanowi art. 5 ust. 3b ww. ustawy jeżeli decyzja o uznaniu dłużnika alimentacyjnego za uchylającego się od zobowiązań alimentacyjnych stanie się ostateczna, organ właściwy dłużnika: (1) składa wniosek o ściganie za przestępstwo określone w art. 209 ustawy z dnia 6 czerwca 1997 r. Kodeks karny oraz (2) po uzyskaniu z centralnej ewidencji kierowców informacji, że dłużnik alimentacyjny posiada uprawnienie do kierowania pojazdami, kieruje wniosek do starosty o zatrzymanie prawa jazdy dłużnika alimentacyjnego wraz z odpisem tej decyzji. W myśl zaś art. 5 ust. 5 tej ustawy, na podstawie wniosku, o którym mowa w ust. 3b, starosta wydaje decyzję o zatrzymaniu prawa jazdy.

Z przywołanych powyżej przepisów wynika jednoznacznie, że starosta wydaje decyzję o zatrzymaniu prawa jazdy w sytuacji, gdy zostaną spełnione dwie przesłanki. Po pierwsze - zostanie podjęta ostateczna decyzja o uznaniu dłużnika alimentacyjnego za uchylającego się od zobowiązań alimentacyjnych, po drugie - organ właściwy dłużnika wystąpi z wnioskiem do starosty o zatrzymanie prawa jazdy dłużnikowi alimentacyjnemu.

Decyzja wydana na podstawie art. 5 ust. 5 ww. ustawy jest, jak trafnie podkreśliło Kolegium, typową decyzją o charakterze związanym (tak m.in. Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 24 maja 2018 r., sygn. akt I OSK 2773/17, dostępnym w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych). Oznacza to, że w tego rodzaju sprawach organ nie ma tzw. "luzu decyzyjnego" i w sytuacji wystąpienia wskazanych w niej przesłanek obowiązany jest wydać decyzję odpowiadającą treści zawartej w tej regulacji. Kwestia bilansowania interesu społecznego z interesem skarżącego została więc rozstrzygnięta w przepisach prawa, nie pozostawiając orzekającym w sprawie organom żadnej przestrzeni na własne oceny w tym zakresie. Organ orzekający o zatrzymaniu prawa jazdy nie miał więc możliwości zbadania zasadności uznania Skarżącego za dłużnika uchylającego się od zobowiązań alimentacyjnych, ani też ponownej weryfikacji jego sytuacji rodzinnej, majątkowej czy zdrowotnej, czego – jak wynika z akt sprawy - oczekiwałby Skarżący. Te ostatnie okoliczności pozostają zatem bez wpływu na podejmowane w tym postępowaniu rozstrzygnięcie, mogą natomiast mieć znaczenie na etapie wcześniejszym, tj. przy rozstrzyganiu o uznaniu dłużnika za uchylającego się od zobowiązań alimentacyjnych (por. wyrok WSA w Gdańsku z dnia 18 października 2018 r., sygn. akt III SA/Gd 540/18, Lex 2576131). Z tych też przyczyn wszystkie podnoszone w skardze zarzuty akcentujące trudną sytuację majątkową i osobistą Skarżącego są w okolicznościach sprawy - bezprzedmiotowe.

Mając na względzie powyższe, stwierdzić należy, że organy obu instancji

w sposób nie budzący wątpliwości ustaliły, że wobec Skarżącego została wydana ostateczna decyzja o uznaniu go za dłużnika alimentacyjnego uchylającego się od zobowiązań alimentacyjnych. Decyzja Burmistrza Miasta Augustowa z dnia 26 lutego 2018r. nr MOPS-FA-81277/10/188*05 o uznaniu Skarżącego za dłużnika alimentacyjnego uchylającego się od zobowiązań alimentacyjnych jest aktualnie ostateczna i prawomocna. Co prawda pismem z dnia 1 kwietnia 2019 r. Skarżący zwrócił się o stwierdzenie nieważności ww. decyzji, a w dniu 10 maja 2019 r. SKO w Suwałkach decyzją nr KO.803/6/19 stwierdziło nieważność decyzji Burmistrza Miasta Augustowa z dnia 26 lutego 2018 r. Tym niemniej, jak wynika akt sprawy, na skutek skargi Prokuratora Rejonowego w Augustowie, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku prawomocnym wyrokiem z dnia 3 grudnia 2019 r. (sygn. akt II SA/Bk 684/19) uchylił ww. decyzję SKO z 10 maja 2019r. Skargę kasacyjna od powyższego wyroku została oddalona przez Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z 9 grudnia 2022r. (sygn. akt I OSK 555/20). W zaistniałych okolicznościach SKO, będąc związane ww. wyrokami, po rozpatrzeniu wniosku Skarżącego o stwierdzenie nieważności decyzji o uznaniu go za dłużnika alimentacyjnego uchylającego się od zobowiązań alimentacyjnych, decyzją z dnia 21 marca 2023 r. nr KO.803/3/23 nie stwierdziło nieważności decyzji Burmistrza Miasta Augustowa. W wyniku ponownego rozpatrzenia sprawy, Kolegium decyzją z dnia 28 kwietnia 2023 r. utrzymało w mocy ww. decyzję Kolegium z dnia 21 marca 2023 r., a w związku z tym, że Skarżący nie zaskarżył powyższej decyzji do sądu administracyjnego decyzja ta uprawomocniła się w dniu 2 czerwca 2023 r.

W konsekwencji powyższych rozstrzygnięć, definitywnie zakończone zostało postępowanie z wniosku o stwierdzenie nieważności decyzji Burmistrza Miasta Augustowa z dnia 26 lutego 2018 r. o uznaniu Skarżącego za dłużnika alimentacyjnego uchylającego się od zobowiązań alimentacyjnych, w ten sposób, że Kolegium nie stwierdziło nieważności ww. decyzji. Powyższe skutkuje natomiast tym, że decyzja Burmistrza Miasta Augustowa o uznaniu Skarżącego za dłużnika alimentacyjnego uchylającego się od zobowiązań alimentacyjnych jest ostateczna i prawomocna.

Nie ulega zatem wątpliwości, że spełniona została pierwsza przesłanka do wydania decyzji w przedmiocie wydania prawa jazdy. Po drugie, jak wynika z akt sprawy, organ właściwy dłużnika alimentacyjnego, tj. Burmistrz Miasta Augustowa, złożył w dniu 4 sierpnia 2023 r. wniosek do Starosty o zatrzymanie prawa jazdy. Z uwagi zatem na spełnienie obu przesłanek, o jakich mowa w art. 5 ust. 5 w zw. z art. 5 ust. 3b ustawy, organ pierwszej instancji zobligowany był wydać decyzję o zatrzymaniu Skarżącemu prawa jazdy, a organ odwoławczy prawidłowo tę decyzję zaakceptował. Jak wskazano wcześniej, treść art. 5 ust. 5 ustawy nie pozostawia miejsca na wątpliwości, co do jego interpretacji. W razie zaistnienia przesłanek z art. 5 ust. 3b u.p.u.a. (ostateczna decyzja o uznaniu dłużnika alimentacyjnego za uchylającego się od zobowiązań alimentacyjnych oraz skierowanie wniosku o zatrzymanie prawa jazdy do starosty) organ ma obowiązek wydać decyzję o zatrzymaniu prawa jazdy. W tym stanie rzeczy zaskarżonym decyzjom nie można czynić zarzutu naruszenia prawa materialnego, albowiem ww. przepisy zostały zastosowane w sposób prawidłowy.

Z powyższych względów chybione są również zarzuty dotyczące naruszenia przepisów prawa procesowego. Jak już tez wyżej zaakcentowano, organy w niniejszym postępowaniu nie były uprawnione do weryfikacji merytorycznej prawidłowości decyzji o uznaniu Skarżącego za dłużnika uchylającego się od zobowiązań alimentacyjnych, ani też do oceny prawidłowości przeprowadzonego w tej sprawie postępowania. Podnoszone zatem w tym względzie zarzuty wykraczały poza zakres rozstrzyganej sprawy i z tego powodu nie zasługiwały na uwzględnienie.

Powoływany zaś przez Skarżącego fakt umorzenia przez Prokuratora Prokuratury Rejonowej w Suwałkach na mocy postanowienia z dnia 29 września 2022r. dochodzenia prowadzonego przeciwko niemu jako podejrzanemu o przestępstwo niealimentacji pozostaje bez wpływu na dla prawidłowości wydanego w niniejszej sprawie – rozstrzygnięcia. Jak trafnie podkreśliło Kolegium wszczęcie ww. dochodzenia przeciwko Skarżącemu jest wypadkową złożenia wniosku o ściganie przestępstwa organu właściwego dłużnika, który był do tego zobowiązany z mocy prawa, gdy stała się ostateczna decyzja o uznaniu Skarżącego za dłużnika alimentacyjnego uchylającego się od zobowiązań alimentacyjnych na podstawie cytowanego art. 5 ust. 3b pkt 1 ustawy. Błędnie zatem wywodzi Skarżący, że skoro Prokurator umorzył dochodzenie, to swój byt traci decyzja administracyjna w przedmiocie uznania go za dłużnika alimentacyjnego uchylającego się od zobowiązań alimentacyjnych. Decyzja administracyjna w przedmiocie uznania za dłużnika alimentacyjnego uchylającego się od zobowiązań alimentacyjnych wydana została w postępowaniu administracyjnym, na podstawie art. 5 ust. 3 ustawy i jest rozstrzygnięciem mającym na celu zmuszenie dłużnika alimentacyjnego do wypłaty comiesięcznych alimentów na rzecz swoich dzieci. Z kolei umorzone dochodzenie Prokuratora o przestępstwo niealimentacji, rozstrzyga wyłącznie o tym, że organ ścigania stwierdza, że czyn niealimentacji nie zawiera znamion czynu zabronionego. Oznacza to, że nie można stwierdzić, iż Skarżący popełnił przestępstwo niealimentacji. Nie ma to jednak żadnego wpływu na decyzję administracyjną wydaną w przedmiocie uznania Skarżącego za dłużnika alimentacyjnego uchylającego się od zobowiązań alimentacyjnych. Z podanych wyżej względów bez wpływu na prawidłowość podjętego rozstrzygnięcia pozostaje też przedłożony przez Skarżącego w toku postępowania sądowego – wyrok Sądu Rejonowego w Augustowie I Wydział Cywilny z [...] lutego 2024r. oddalający powództwo Skarżącego przeciwko Gminie Miasto Augustów.

Końcowo zaakcentować też należy, że Sąd rozumie stanowisko Skarżącego, że pozbawienie go prawa jazdy stanowi znaczące utrudnienie dla jego życia osobistego i zawodowego, jednakże należy pamiętać, że środek w takiej postaci nie dotknąłby go, gdyby wypełniał nałożony prawem obowiązek, tj. obowiązek alimentacji. Zatrzymanie prawa jazdy jest środkiem, który ma zmusić zobowiązanego do wypełniania ciążących na nim zobowiązań i jako taki znajduje swoje umocowanie w przepisach rangi ustawowej.

W tym stanie rzeczy Sąd uznając skargę za nieuzasadnioną, na podstawie

art. 151 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w sentencji wyroku.