Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt IV SA/Wa 587/19
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2019-09-05 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6340 Potwierdzenie represji
Hasła tematyczne: Inne
Skarżony organ: Prezes Instytutu Pamięci Narodowej
Treść wyniku: Uchylono zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję
Powołane przepisy: article: art. 80
journal: Dz.U. 1960 nr 30 poz 168
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
article: art. 2 ust. 1, art. 4 ust. 1 pkt 2, art. 5 ust. 1
journal: Dz.U. 2018 poz 690
law: Ustawa z dnia 20 marca 2015 r. o działaczach opozycji antykomunistycznej oraz osobach represjonowanych z powodów politycznych - tekst  jedn.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodnicząca sędzia WSA Anna Sękowska, Sędziowie sędzia WSA Leszek Kobylski (spr.),, sędzia del. SO Aleksandra Westra, Protokolant ref. Paweł Jastrzębski, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 5 września 2019 r. sprawy ze skargi M. N. na decyzję Prezesa Instytutu Pamięci Narodowej - Komisji Ścigania Zbrodni Przeciwko Narodowi Polskiemu z dnia [...] stycznia 2019 r. nr [...] w przedmiocie odmowy potwierdzenia statusu działacza opozycji antykomunistycznej lub osoby represjonowanej z powodów politycznych uchyla zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję Prezesa Instytutu Pamięci Narodowej z dnia [...] grudnia 2018 r. nr [...];


UZASADNIENIE

Zaskarżoną decyzją z dnia [...] stycznia 2019r. Nr [...] Prezes Instytutu Pamięci Narodowej – Komisji Ścigania Zbrodni Przeciwko Narodowi Polskiemu, działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 w zw. z art. 104 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2017r., poz. 1257 ze zm.) w zw. z art. 5 ust. 1 i art. 4 ustawy z dnia 20 marca 2015 r. o działaczach opozycji antykomunistycznej oraz osobach represjonowanych z powodów politycznych (Dz. U. z 2018 r., poz. 690) utrzymał w mocy decyzję własną z dn. [...] grudnia 2018r. Nr [...] o odmowie potwierdzenia, że M. N. s. S. ur. [...] czerwca 1945r. w m. [...] pow. [...] spełnia warunki, o których mowa w art. 4 ustawy z dn. 20 marca 2015r. o działaczach opozycji antykomunistycznej oraz osobach represjonowanych z powodów politycznych.

Zaskarżone rozstrzygnięcie wydane zostało w następującym stanie faktycznym i prawnym:

Wnioskiem z dn. 8 sierpnia 2018r. ks. M. N. zwrócił się do Prezesa Instytutu Pamięci Narodowej o wydanie decyzji administracyjnej w sprawie spełnienia warunków, o których mowa w art. 4 ustawy z dn. 20 marca 2015r. o działaczach opozycji antykomunistycznej oraz osobach represjonowanych z powodów politycznych ( Dz U z 2018r. poz. 690 , dalej jako: ustawa o działaczach opozycji").

Prezes IPN po przeprowadzeniu postępowania decyzją z dn. [...] grudnia 2018r. ( nr wskazany na wstępie), działając na podstawie art. 5 ust. 1 i 2 w zw. z art. 4 ustawy o działaczach opozycji odmówił potwierdzenia, że M. N. spełnia warunki, o których mowa w art. 4 ustawy o działaczach opozycji.

Pismem z dnia 18 grudnia 2018 r. (data wpływu do IPN 21 grudnia 2018 r.) skarżący złożył wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy. Podał, że nie zgadza się z tezami zawartymi w decyzji. Wnioskodawca wyjaśnił, że nigdy nie był tajnym współpracownikiem ani informatorem i nigdy nie współtworzył jakichkolwiek donosów, raportów, informacji lub "danych osobowych innych osób". We wniosku ww. opisał swoją działalność opozycyjną oraz represje jakich doznał w latach 70-tych i 80-tych. Wnioskodawca wniósł o jego przesłuchanie i wskazanych świadków na okoliczność prowadzonej działalności opozycyjnej. Nadto stwierdził, że niedorzeczne jest, że Służba Bezpieczeństwa stosowała represje wobec swoich współpracowników. Wskazał, iż czuje się upokorzony i poniżony.

Prezes IPN we wskazanej na wstępie niniejszego uzasadnienia decyzji z dnia [...] stycznia 2019 r. przytoczył brzmienie art. 4, art. 5 ust. 1 ustawy o działaczach opozycji. Wyjaśnił, iż w wyniku przeprowadzonej kwerendy w zasobie archiwalnym – IPN odnaleziono dokumenty dotyczące ks. M. N., w tym m.in.:

1) wypis ze spisu teczek TW, KO, LK i kandydatów przekazanych do archiwum [...].01.75- [...].12.1984 r. b. [...] w [...], sygn. [...] t. 1 z którego wynika, że w dniu [...] czerwca 1984 r. przekazano do archiwum do numeru [...] teczkę personalną i teczkę pracy dot. M. N. tajnego współpracownika ps. "[...]" rejestrowanego do numeru [...];

2) wypis z dziennika rejestracyjnego b. Wydziału "[...]"[...] w [...], sygn. [...]t. 3 z którego wynika, że w dniu [...] sierpnia 1983 r. została zarejestrowana przez Wydz. [...] sprawa operacyjnego sprawdzenia krypt. "[...]" dot. M. N. Następnie w dniu [...] sierpnia 1983 r. ww. został przerejestrowany na TW ps. "[...]"; w dniu [...] maja 1984 r. sprawa została zdjęta z ewidencji i przekazana do archiwum do numeru [...];

3) kartę [...] z kartoteki odtworzeniowej MSW w [...], sygn. [...] z której wynika, że M. N. s. S. ur. [...] czerwca 1945 r. został zarejestrowany przez Wydz. [...] jako TW do numeru [...]; wyeliminowany w dniu [...] maja 1984 r. z powodu aresztowania. Materiały złożono w archiwum w dniu [...] czerwca 1984 r. do numeru [...];

4) kartę [...] z kartoteki ogólnoinformacyjnej WUSW w [...], sygn. [...] t. 1 z której wynika, że dokumenty dot. M. N. s. S. ur. [...] czerwca 1945 r. złożone do archiwum do numeru [...] zostały zniszczone.

Organ wyjaśnił również, iż wpis do dziennika rejestracyjnego był ostatnim etapem rejestracji, po uprzednim zatwierdzeniu werbunku przez przełożonych. Wpis danej osoby do ewidencji organów bezpieczeństwa państwa w połączeniu z pochodzącą z tej ewidencji informacją o założeniu dla tej osoby teczki personalnej i teczki pracy (których oryginały zostały zniszczone) wskazują, że rejestracja nie była pozorna, a osoba ta podejmowała działania w charakterze tajnego informatora lub pomocnika przy operacyjnym zdobywaniu informacji. Nadto zauważył, iż że wszelkie zapisy ewidencyjne są dokumentami w rozumieniu art. 7 ustawy o Instytucie Pamięci Narodowej. Rejestracja danej osoby w ewidencji w charakterze tajnego współpracownika, założenie teczki personalnej i teczki pracy, było możliwe tylko w związku ze sporządzeniem raportu ze spotkania werbunkowego i innych dokumentów wytworzonych przez tajnego współpracownika lub przy jego udziale tuż po spotkaniu, na którym został on pozyskany. Organ stwierdził zatem, że ww. dokumenty ewidencyjne również zostały wytworzone przy udziale wnioskodawcy (w ścisłym związku ze zdarzeniami, w których uczestniczył) w ramach czynności wykonywanych przez niego w charakterze tajnego informatora lub pomocnika przy operacyjnym zdobywaniu informacji przez organy bezpieczeństwa państwa. Jak zostało wskazane powyżej brak jest podstaw do twierdzenia, że organy bezpieczeństwa państwa prowadziły pozorną ewidencję tajnych współpracowników lub informatorów.

Odnosząc się do wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy z dnia 18 grudnia 2018 r. Prezes IPN wyjaśnił, że organ w postępowaniu prowadzonym na podstawie art. 5 ust. 1 i art. 4 ustawy działaczach opozycji nie ocenia całej działalności wnioskodawcy, a jedynie bada czy w archiwum zachowały się dokumenty o określonych cechach. Prezes IPN w wydawanej decyzji nie rozstrzyga o współpracy skarżącego z organami bezpieczeństwa państwa, a jedynie informuje o treści dokumentów znajdujących się w archiwum Instytutu Pamięci Narodowej. Według kryteriów wymienionych w art. 4 ustawy o działaczach opozycji, organ nie prowadzi też postępowania dowodowego w celu ustalenia faktów opisanych w dotyczących wnioskodawcy dokumentach.

Odnosząc się do kwestii przesłuchania wnioskodawcy oraz świadków wskazanych we wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy na okoliczność jego działalności opozycyjnej, organ wyjaśnił, że istotą prowadzonego postępowania było ustalenie, czy w zasobie archiwalnym Instytutu Pamięci Narodowej znajdują się dokumenty dotyczące wnioskodawcy, spełniające kryteria, o których mowa w art. 4 ustawy o działaczach opozycji. Tym samym organ zobowiązany był jedynie do badania, czy treść odnalezionych dokumentów potwierdza, że zostały one tworzone przez wnioskodawcę lub przy jego udziale w ramach czynności wykonywanych przez niego w charakterze tajnego informatora lub pomocnika przy operacyjnym zdobywaniu informacji przez organy bezpieczeństwa państwa. Organ nie powinien natomiast badać innych kwestii, takich jak okoliczności rozpoczęcia i zakończenia współpracy, działalności opozycyjnej danej osoby, czy też okoliczności i rodzaju represji stosowanych przez ówczesne władze wobec wnioskodawcy. Okoliczności te, jak i inne dowody, np. wyroki sądowe, wyjaśnienia strony czy inne nie zmieniają bowiem faktu posiadania przez Instytut Pamięci Narodowej dokumentów spełniających kryteria, o których mowa w art. 4 pkt 2 ustawy o działaczach opozycji.

Konkludując Prezes IPN stwierdził, ż w opisanym stanie faktycznym i prawnym nie można potwierdzić, że wnioskodawca spełnia warunki, o których mowa w art. 4 ustawy o działaczach opozycji.

Z ostatecznym w administracyjnym toku instancji rozstrzygnięciem Prezesa IPN z dn. [...] stycznia 2019 r. nie zgodził się skarżący. Pismem z dnia 7 lutego 2019 r. (uzupełnionym pismem procesowym z dnia 10 lipca 2019 r.) wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, występując o uchylenie wydanych w sprawie decyzji w całości. Autor skargi zarzucił naruszenie przepisów prawa tj.

1) art. 7 w zw. z art. 77 § 1 w zw. z art. 80 w zw. z art. 107 § 3 k.p.a. polegające na niewyczerpującym zebraniu i rozpatrzeniu materiału dowodowego i niepodjęciu wszelkich kroków niezbędnych do ustalenia stanu faktycznego i załatwienia sprawy, w szczególności poprzez nieuwzględnienie wniosków składanych przez skarżącego i argumentacji podniesionej przez niego w odwołaniu z dnia 18.12.2018 r. i nieskonfrontowaniu tej argumentacji z pozostałym zgromadzonym w sprawie materiałem dowodowym, co skutkowało nieprawidłowym ustaleniem stanu faktycznego w niniejszej sprawie w zakresie uznania, że zgromadzone w aktach sprawy dokumenty uzyskane na skutek kwerendy w zasobie archiwalnym IPN zostały wytworzone przez skarżącego lub przy jego udziale w ramach czynności wykonywanych przez niego w charakterze tajnego informatora lub pomocnika przy operacyjnym zdobywaniu informacji przez organy bezpieczeństwa państwa;

2) art. 7 w zw. z art. 75 § 1 w zw. z art. 77 § 1 w zw. z art. 78 § 1 i 2 k.p.a. poprzez nieuwzględnienie wniosków skarżącego o przeprowadzenie przez organ dowodu z zeznań świadków wskazanych przez skarżącego w odwołaniu z dnia 18.12.2018 r., którego to przedmiotem dowodu miały być okoliczności mające znaczenie dla sprawy tj. fakt braku współpracy skarżącego ze Służbami Bezpieczeństwa PRL w latach 80, fakt jego działalności opozycyjnej i antykomunistycznej w tym czasie oraz braku jakichkolwiek dokumentów wytworzonych przez skarżącego lub przy jego udziale w ramach czynności wykonywanych przez niego w charakterze tajnego informatora lub pomocnika przy operacyjnym zdobywaniu informacji przez organy bezpieczeństwa państwa;

3) art. 9 i art. 11 k.p.a. poprzez niedostateczne wyjaśnienie podstaw i przesłanek utrzymania w mocy zaskarżonej decyzji oraz art. 8 i 107 § 3 k.p.a. poprzez nienależyte uzasadnienie zaskarżonej decyzji, co skutkowało zawarciem w niej twierdzeń ogólnych, nie odnoszących się do osoby skarżącego w konkretnym stanie faktycznym, co uniemożliwia realizację zasady pogłębiania zaufania obywateli do organów państwa oraz uniemożliwia dokonanie kontroli zaskarżonej decyzji. Z uzasadnienia nie wynika bowiem w dostateczny sposób dlaczego organ nie uwzględnił wniosku (odwołania) skarżącego;

4) art. 4 ust. 1 pkt 2 ustawy o działaczach opozycji, poprzez jego nieprawidłowe zastosowanie do nieprawidłowo ustalonego w sprawie stanu faktycznego i stwierdzenie, że znajdujące się w aktach sprawy dokumenty uzyskane na skutek kwerendy w zasobie archiwalnym IPN zostały wytworzone przez lub przy udziale skarżącego w ramach czynności wykonywanych przez niego w charakterze tajnego informatora lub pomocnika przy operacyjnym zdobywaniu informacji przez organy bezpieczeństwa państwa, co skutkowało utrzymaniem w mocy zaskarżonej decyzji o odmowie potwierdzenia, że skarżący spełnia warunki o których mowa w art. 4 ustawy o działaczach opozycji.

W odpowiedzi na skargę Prezes IPN wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wskazał, iż ani argumenty podnoszone w skardze, ani treść załączonych dokumentów nie zmieniają faktu istnienia w Instytucie Pamięci Narodowej określonych dokumentów, będących przedmiotem orzekania w decyzjach wydanych przez organ.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej co oznacza, że Sąd w zakresie dokonywanej kontroli bada, czy organ administracji orzekając w sprawie, nie naruszył prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na jej wynik. Należy dodać, że zgodnie z art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2018 r., poz. 1302 ze zm.; dalej p.p.s.a.) Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Mając to na względzie, Sąd dokonał kontroli legalności zaskarżonego rozstrzygnięcia – w oparciu o powołane przepisy i w granicach sprawy – i doszedł do przekonania, że skarga M. N. zasługiwała na uwzględnienie.

Skarga zasługuje na uwzględnienie, aczkolwiek nie wszystkie jej zarzuty są zasadne.

Przedmiotem kontroli Sądu była decyzja Prezes Instytutu Pamięci Narodowej – Komisji Ścigania Zbrodni Przeciwko Narodowi Polskiemu z dnia [...] stycznia 2019 r., nr [...], utrzymująca w mocy poprzedzającą ją decyzję z dnia [...] grudnia 2018 r., nr [...], o odmowie potwierdzenia, że skarżący spełnia warunki, o których mowa w art. 4 ustawy z dnia 20 marca 2015 r. o działaczach opozycji antykomunistycznej oraz osobach represjonowanych z powodów politycznych (Dz.U. z 2018 r. poz. 690).

Zgodnie z art. 2 ust 1 ustawy o działaczach opozycji, działaczem opozycji antykomunistycznej jest osoba, która w okresie od dnia 1 stycznia 1956 r. do dnia 4 czerwca 1989 r., łącznie przez co najmniej 12 miesięcy prowadziła, w ramach struktur zorganizowanych lub we współpracy z nimi, zagrożoną odpowiedzialnością karną, działalność na rzecz odzyskania przez Polskę niepodległości i suwerenności lub respektowania politycznych praw człowieka w Polsce. Do okresu 12 miesięcy, o którym mowa w ust. 1, nie wlicza się okresów działalności w ramach niezależnego ruchu związkowego lub niezależnego ruchu studenckiego, prowadzonej w okresie od dnia 31 sierpnia 1980 r. do dnia 12 grudnia 1981 r. (art. 2 ust. 2).

Na podstawie art. 5 ust. 1 cyt. ustawy, status działacza opozycji antykomunistycznej lub osoby represjonowanej z powodów politycznych potwierdza, w drodze decyzji administracyjnej, Szef Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych po stwierdzeniu przez Prezesa Instytutu Pamięci Narodowej – Komisji Ścigania Zbrodni przeciwko Narodowi Polskiemu, iż osoba ubiegająca się o potwierdzenie statusu działacza opozycji antykomunistycznej lub osoby represjonowanej z powodów politycznych spełnia warunki, o których mowa w art. 4. Stosownie zaś do tego przepisu, status działacza opozycji antykomunistycznej lub osoby represjonowanej z powodów politycznych przysługuje osobie: 1) która nie była pracownikiem, funkcjonariuszem lub żołnierzem organów bezpieczeństwa państwa, chyba że przedłoży dowody, że przed dniem 4 czerwca 1989 r. bez wiedzy przełożonych, czynnie wspierała osoby lub organizacje działające na rzecz odzyskania przez Polskę niepodległości i suwerenności lub respektowania politycznych praw człowieka w Polsce lub 2) co do której w archiwum Instytutu Pamięci Narodowej – Komisji Ścigania Zbrodni przeciwko Narodowi Polskiemu nie zachowały się dokumenty wytworzone przez nią lub przy jej udziale, w ramach czynności wykonywanych przez nią w charakterze tajnego informatora lub pomocnika przy operacyjnym zdobywaniu informacji przez organy bezpieczeństwa państwa. Zaznaczyć przy tym należy, że decyzja w tym przedmiocie nie rozstrzyga o statusie działacza opozycji antykomunistycznej (osoby represjonowanej), ani też o ewentualnej współpracy skarżącego z organami bezpieczeństwa państwa. Rola Prezesa IPN ogranicza się wyłącznie do informowanie o treści dokumentów znajdujących się w archiwum IPN według kryteriów wymienionych w art. 4 ustawy o działaczach opozycji. Istotą postępowania prowadzonego przez Prezesa IPN, jest zatem wyłącznie ustalenie, czy w zasobach IPN znajdują się dokumenty dotyczące tej osoby spełniające kryteria określone w art. 4 pkt 2 ustawy. Obowiązkiem Prezesa IPN w tego rodzaju postępowaniu jest więc wyłącznie odzwierciedlenie stanu zasobów archiwalnych według skonkretyzowanych w przepisie kryteriów i sformułowanie oceny, czy stan tych zasobów zawiera dokumenty wskazujące na współpracę wnioskodawcy z organami bezpieczeństwa państwa i czy w ramach tej współpracy wytworzył on jakieś dokumenty lub czy jakieś dokumenty powstały przy jego udziale. Prezes IPN nie ustala zatem stanu faktycznego, który miał miejsce w przeszłości. Postępowanie prowadzone przez Prezesa IPN ma wobec powyższego charakter stricte formalny i dotyczy wyłącznie obecności w zasobach określonej kategorii dokumentów, których odnalezienie wyklucza możliwość przyznania statusu działacza opozycji antykomunistycznej lub osoby represjonowanej, o czym świadczy użyte w redakcji przepisu zwrot "zachowały się" w odniesieniu poszukiwanych dokumentów. Pozytywna weryfikacja tego faktu, tj. znalezienia takich dokumentów wyklucza możliwość przyznania osobie ubiegającej się statusu działacza opozycji antykomunistycznej lub osoby represjonowanej z powodów politycznych.

W rozpatrywanej sprawie Prezes IPN przeprowadził kwerendę archiwalną, stwierdzając, że w jej wyniku odnaleziono zapisy ewidencyjne spełniające w ocenie ww. organu kryteria dokumentów wymienionych w art. 4 pkt 2 ustawy o działaczach opozycji, tj. zostały wytworzone przy udziale wnioskodawcy w ramach czynności wykonywanych przez niego w charakterze tajnego informatora organów bezpieczeństwa. Jak podkreślił organ, wpis do dziennika rejestracyjnego był ostatnim etapem rejestracji, po uprzednim zatwierdzeniu werbunku przez przełożonych. Wpis danej osoby do ewidencji organów bezpieczeństwa państwa w połączeniu z pochodzącą z tej ewidencji informacją o założeniu dla tej osoby teczki pracy i teczki personalnej (których oryginały zostały zniszczone) wskazują, że rejestracja nie była pozorna, a osoba ta podejmowała działania w charakterze tajnego informatora lub pomocnika przy operacyjnym zdobywaniu informacji.

Sąd w składzie rozpoznającym niniejszą sprawę nie podziela oceny wyrażonej przez organ w jego rozstrzygnięciach. Brak jest bowiem podstaw ku temu, by uznać, że ujawnione zasobach archiwalnych IPN dokumenty dotyczące skarżącego spełniają kryteria, o których mowa w art. 4 ust. 2 ustawy o działaczach opozycji.

Z powołanych przez Prezesa IPN dokumentów wynika wprawdzie, że skarżący został zarejestrowany jako TW, oraz że w skład dokumentów podlegających zniszczeniu wchodziła jego teczka personalna i teczka pracy, ale wbrew twierdzeniu organu, z zapisów w rejestrach i ewidencjach nie można wyprowadzić wniosku, że spełnione zostały kryteria określone w art. 4 ust. 2 ustawy. W sprawie nie ujawniono wszak w zasobach archiwalnych IPN żadnego dokumentu sporządzonego, bądź podpisanego przez skarżącego, ani też nie zachował się żaden dokument, którego treść pozwalałaby na dokonanie takich ustaleń w zakresie wytworzenia dokumentów przy udziale skarżącego w ramach czynności wykonywanych przez niego w charakterze tajnego informatora lub pomocnika przy operacyjnym zdobywaniu informacji przez organy bezpieczeństwa państwa. Powoływane przez organ dokumenty w postaci zapisów ewidencyjnych (rejestrowych) zostały natomiast sporządzone przez osoby prowadzące takie ewidencje i rejestry, najpewniej w ramach wykonywanych przez nie obowiązków pracowniczych, natomiast brak jest dowodów, które świadczyłyby o tym, że dokumenty te zostały wytworzone przy udziale skarżącego, a nadto, iż stało się to w ramach czynności wykonywanych przez niego w charakterze tajnego informatora lub pomocnika przy operacyjnym zdobywaniu informacji przez organy bezpieczeństwa państwa.

Aby przyjąć twierdzenie, że określone dokumenty zostały wytworzone przy udziale osoby figurującej w tej dokumentacji jako osoba współpracująca z organami bezpieczeństwa Państwa, stanowisko takie powinno wskazywać na konkretne fakty i okoliczności je uzasadniające, a nie tylko na twierdzenie, że w praktyce SB nie tworzyła "pozornych" TW lub informatorów.

Postępowanie IPN w tego rodzaju sprawach, gdy nie zachowały się żadne dokumenty wytworzone osobiście przez osoby ubiegające się o potwierdzenie statusu działacza opozycji, powinno być szczególnie wnikliwe, a oceny powinny wskazywać na merytoryczną, indywidualną ocenę ujawnionej dokumentacji. W rozpoznawanej sprawie tego rodzaju merytorycznej indywidualnej analizy brak.

Podsumowując, dokumenty zgromadzone w niniejszej sprawie potwierdzają fakt rejestracji skarżącego w charakterze TW o pseudonimie "[...]", jednak nie pozwalają domniemywać, iż skarżący brał czynny udział w tej rejestracji i po jej dokonaniu wykonywał jakiekolwiek czynności jako tajny informator lub pomocnik przy zdobywaniu informacji. Organ nie dostrzegł, że ustawodawca jednoznacznie uzależnił uzyskanie statusu działacza opozycji antykomunistycznej lub osoby represjonowanej z powodów politycznych od braku w archiwach IPN dokumentów bezpośrednio świadczących o współpracy zainteresowanego z aparatem bezpieczeństwa, skutkiem czego dokonał nieuprawnionego domniemania, że zapisy znajdujące się w ewidencjach i rejestrach IPN mieszczą się w kategorii dokumentów, o jakich mowa w art. 4 ust. 2 ustawy. Tymczasem wspomniane zapisy świadczą pośrednio i co najwyżej o ewentualnym prawdopodobieństwie takiej współpracy, a to w ocenie Sądu jest niewystarczające do odmowy potwierdzenia statusu działacza opozycji antykomunistycznej lub osoby represjonowanej z powodów politycznych (por. wyrok NSA z dnia 30 października 2018 r., sygn. akt II OSK 2078/18). W konsekwencji organ dopuścił się więc naruszenia art. 80 k.p.a., który stanowi, że organ administracji publicznej ocenia na podstawie całokształtu materiału dowodowego, czy dana okoliczność została udowodniona, ponieważ dokonał niewłaściwej oceny dowodów zgromadzonych w postępowaniu.

Natomiast jako niezasadne zostały potraktowane zarzuty skargi zaniechania postępowania dowodowego z udziałem świadków. Postępowanie prowadzone przez IPN ma charakter formalny, jest to kwerenda archiwalna w zakresie zgromadzonych dokumentów i dowody z zeznań osób w tego rodzaju postępowaniach nie są przeprowadzane.

Ponownie rozpatrując sprawę, organ powinien dokonać powtórnej analizy zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego, a następnie dokonać jego oceny, uwzględniając rozważania Sądu.

Mając powyższe na względzie, działając na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c oraz art. 135 p.p.s.a., orzeczono jak w sentencji.