Postanowienie NSA, sygn. akt I OZ 1291/17
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2017-09-20 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6144 Szkoły i placówki oświatowo-wychowawcze
Hasła tematyczne: Wstrzymanie wykonania aktu
Skarżony organ: Kurator Oświaty
Treść wyniku: Oddalono zażalenie
Powołane przepisy: article: art. 61 § 3
journal: Dz.U. 2016 poz 718
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Olga Żurawska - Matusiak po rozpoznaniu w dniu 20 września 2017 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia [...] na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie z dnia 16 czerwca 2017 r., sygn. akt II SA/Lu 553/17 odmawiające wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji w sprawie ze skargi [...] na decyzję [...] Kuratora Oświaty i Wychowania w [...] z dnia [...] kwietnia 2017 r., znak: [...] w przedmiocie wykreślenia szkoły z ewidencji szkół i placówek niepublicznych w zakresie wniosku [...] o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji postanawia oddalić zażalenie


UZASADNIENIE

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie postanowieniem z 16 czerwca 2017 r., sygn. akt II SA/Lu 553/17 odmówił [...] (dalej skarżąca) wstrzymania wykonania decyzji [...] Kuratora Oświaty i Wychowania w [...] z [...] kwietnia 2017 r., znak: [...] w przedmiocie wykreślenia szkoły z ewidencji szkół i placówek niepublicznych.

W uzasadnieniu Sąd I instancji powołał art. 61 § 3 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2016 r., poz. 718 ze zm., dalej jako: "P.p.s.a.") i podał, że [...], prowadząca Niepubliczny Młodzieżowy Ośrodek Wychowawczy w [...] w skardze na decyzję [...] Kuratora Oświaty i Wychowania w [...] z [...] kwietnia 2017 r., znak: [...] wniosła o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji.

Wskazaną decyzją organ II instancji utrzymał w mocy decyzję Starosty [...] z [...] stycznia 2017 r., znak: [...] w części dotyczącej wykreślenia Niepublicznego Młodzieżowego Ośrodka Wychowawczego w [...] [...] z prowadzonej przez Powiat [...] ewidencji niepublicznych szkół i placówek oświatowych, natomiast uchylił tę decyzję w części obejmującej datę wykreślenia, ustalając nową datę na [...] maja 2017 r.

Uzasadniając wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji skarżąca podniosła, że Niepubliczny Młodzieżowy Ośrodek Wychowawczy, który prowadzi od 1 września 2015 r., został bezpodstawnie wykreślony z ewidencji niepublicznych szkół i placówek oświatowych z powodów przez nią niezawinionych, na skutek nieuzasadnionego i nieformalnego polecenia Ministerstwa [...] o niezwłocznym przekierowywaniu wychowanków tego Ośrodka do innych ośrodków. Powyższe doprowadziło do tego, że obecnie w spornym Ośrodku nie ma wychowanków.

Strona wskazała, że poczyniła ogromne nakłady finansowe w celu dostosowania zabudowanej nieruchomości do wymagań działalności opiekuńczo – wychowawczej. Likwidacja Ośrodka spowoduje ogromne straty finansowe i utratę otrzymywanego wynagrodzenia dla strony, również utratę zainwestowanych w Ośrodek nakładów finansowych, które – jak wyjaśniła strona – w krótkim czasie jego funkcjonowania nie zwróciły się w postaci uzyskiwanych dochodów. Likwidacja Ośrodka prowadzić będzie również do powstania trudnych do odwrócenia skutków, gdyż niekwestionowane jest, że powołanie do życia młodzieżowego ośrodka wychowawczego oraz działających przy nim placówek oświatowych jest długotrwałą i czasochłonną procedurą, wymagającą wielu opinii i zgód różnych organów administracji publicznej, a wyniku nie można przewidzieć biorąc pod uwagę negatywny obecnie stosunek [...] Kuratorium Oświaty do działalności Ośrodka.

W ocenie Sądu strona nie wykazała, że istnieje realne i bezpośrednie niebezpieczeństwo spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, wiążących się z wykonaniem zaskarżonej decyzji. Za takie skutki – zdaniem Sądu – nie można było uznać uzyskania na nowo wymaganych pozwoleń i opinii, bowiem czynności te nie mogą być traktowane w kategoriach trudnych do odwrócenia skutków. Sąd wskazał, że strona nie wykazała również, by wykonanie zaskarżonej decyzji powodowało niebezpieczeństwo wyrządzenia jej znacznej szkody. Sąd zauważył, że ogólnie sformułowana okoliczność, że strona poczyniła "ogromne nakłady finansowe" związane z rozpoczęciem i prowadzeniem działalności opiekuńczo – wychowawczej, oraz że wykreślenie Ośrodka spowoduje utratę dotychczas otrzymywanego wynagrodzenia, nie uzasadniało wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji.

Zażalenie na postanowienie z 16 czerwca 2017 r. złożyła skarżąca, wnosząc o jego uchylenie i wstrzymanie wykonalności zaskarżonej decyzji, ewentualnie uchylenie zaskarżonego postanowienia i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania oraz zasądzenie kosztów procesu.

Zaskarżonemu orzeczeniu zarzuciła naruszenie art. 61 § 3 P.p.s.a, art. 141 § 4 P.p.s.a. w zw. z art. 166 P.p.s.a.

W uzasadnieniu skarżąca podtrzymała swoje dotychczasowe stanowisko w sprawie.

W odpowiedzi na zażalenie [...] Kurator Oświaty wniósł o jego oddalenie, podtrzymując swoją dotychczasową argumentację.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie.

Zgodnie z art. 61 § 3 P.p.s.a., sąd może na wniosek strony wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części aktu lub czynności, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Art. 61 § 3 P.p.s.a. zobowiązuje stronę do wskazania przesłanek wstrzymania wykonania zaskarżonego aktu lub czynności, nie nakładając obowiązku ich udowodnienia lecz uprawdopodobnienia, przy czym uprawdopodobnienie nie może opierać się na samych twierdzeniach strony. Sąd musi opierać się na jakimś materiale pozwalającym zająć stanowisko (por. postanowienie NSA z 31 maja 2010 r., II OZ 443/10). Z konstrukcji tej normy prawnej wynika, że to na stronie wnioskującej o wstrzymanie wykonania decyzji spoczywa ciężar wykazania przesłanek zawartych w cytowanym przepisie, zaś sąd może wstrzymać wykonanie aktu lub czynności, jeżeli jest spełniona ustawowa przesłanka określona jako potencjalna możliwość wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, gdy akt lub czynność zostanie wykonana. Wniosek powinien zawierać spójną argumentację, popartą faktami oraz ewentualnie odnoszącymi się do nich dowodami, które uzasadniają wstrzymanie wykonania aktu lub czynności. Zadaniem sądu jest natomiast zbadanie, czy argumenty przedstawione przez stronę przemawiają lub nie za wydaniem postanowienia o wstrzymaniu wykonania zaskarżonego aktu.

Do wykazania, że zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, nie jest wystarczający zatem sam wywód strony. Uzasadnienie takiego wniosku powinno odnosić się do konkretnych okoliczności pozwalających wywieść, że wstrzymanie zaskarżonego aktu lub czynności jest zasadne w stosunku do wnioskodawcy. Ogólnikowe twierdzenia strony, pozbawione szerszej motywacji, nie mogą stanowić podstawy do orzeczenia przez sąd o wstrzymaniu wykonania zaskarżonego aktu. Zaś wobec braku należytego uzasadnienia wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu lub czynności rolą sądu nie jest działanie za stronę i poszukiwanie dowodów na poparcie twierdzeń strony. To na niej spoczywa obowiązek szczególnie wnikliwego uzasadnienia wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonego. Rozpoznanie wniosku powinno uwzględniać wszystkie okoliczności sprawy mające wpływ na ocenę wystąpienia przesłanek wstrzymania wykonania decyzji/postanowienia, nie zwalnia to jednak strony z wykazania, że zastosowanie instytucji ochrony tymczasowej jest w stosunku do niej zasadne (por. postanowienie NSA z 20 października 2015 r., I OZ 1290/15).

Jeżeli we wniosku o wstrzymanie wykonania takiego aktu lub czynności strona nie wskaże okoliczności uzasadniających twierdzenie, że zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, to nie można tego uznać za brak formalny wniosku (art. 49 § 1 P.p.s.a.), lecz za brak przesłanek udzielenia ochrony tymczasowej przez sąd, uzasadniający oddalenie wniosku.

Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego należy podzielić stanowisko Sądu I instancji, że w przedmiotowej sprawie skarżąca nie wykazała i nie udokumentowała okoliczności, które mogłyby spowodować możliwość wyrządzenia znacznej szkody lub trudnych do odwrócenia skutków. Tym samym strona nie wykazała, aby zostały spełnione przesłanki określone w art. 61 § 3 P.p.s.a. Również w zażaleniu strona nie wskazała żadnych nowych okoliczności, które mogłyby spowodować przyznanie jej ochrony tymczasowej. Doprecyzowanie argumentów wcześniej podanych nie można uznać za nowe okoliczności tym bardziej, że strona w zakresie rozwinięcia argumentów nie przedstawiła żadnych faktów uzasadniających jej twierdzenie. Strona nie poparła swojego wniosku żadnymi wyliczenia, rachunkami, dokumentami dającymi podstawę do wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji. Nie wykazała tym samym, że wykonanie decyzji spowoduje powstanie znacznej szkoda, która nie będzie mogła być wynagrodzona przez późniejszy zwrot spełnionego świadczenia lub jego wyegzekwowanie ani też nie będzie możliwe przywrócenie rzeczy do stanu pierwotnego, a także, że powstaną trudne do odwrócenia skutki prawne lub faktyczne, które spowodują istotną lub trwałą zmianę rzeczywistości, przy czym powrót do stanu poprzedniego może nastąpić tylko po dłuższym czasie lub przy stosunkowo dużym nakładzie sił i środków. Za okoliczności takie – w ocenie Sądu - nie można uznać uzyskiwania na nowo wymaganych pozwoleń i opinii, na które powołuje się skarżąca, gdyż są to zwykłe czynności administracyjne podejmowane przez każdą osobę rozpoczynającą działalność gospodarczą czy innego rodzaju. Za takie okoliczności nie mogą być także uznane poczynione nakłady finansowe związane z rozpoczęciem i prowadzeniem działalności opiekuńczo – wychowawczej, jak też utarta dotychczas otrzymywanego wynagrodzenia, które mogą zostać odzyskane, gdy zaistnieją ku temu przesłanki przewidziane w przepisach prawa.

Tym samym, w ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego, uwzględniając okoliczności faktyczne i prawne niniejszej sprawy uznać należy, że brak jest podstaw do wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji.

Mając powyższe na uwadze, Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. art. 184 w związku z art. 197 § 2 P.p.s.a., orzekł jak w sentencji.