Wyrok WSA w Krakowie, sygn. akt II SAB/Kr 136/18
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie
Data orzeczenia: 2018-10-12 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6480
658
Hasła tematyczne: Dostęp do informacji publicznej
Skarżony organ: Burmistrz Miasta i Gminy
Treść wyniku: umorzono postępowanie w zakresie zobowiązania do wydania aktu lub dokonania czynności
stwierdzono, że organ dopuścił się bezczynności
stwierdzono, że bezczynność nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa
oddalono skargę w pozostałym zakresie
Powołane przepisy: article: art 1 , art 4 ust 1 pkt 4 , art 6
journal: Dz.U. 2001 nr 112 poz 1198
law: Ustawa z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej.
article: art 3 par 2 pkt 8 ,art 52 par 1 i 2 , art 53 par 2b , art 119 pkt 4 , art 149 par 1 , 1a , 2 art 206
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Paweł Darmoń Sędziowie: Sędzia WSA Krystyna Daniel Sędzia WSA Magda Froncisz (spr.) po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 12 października 2018 r. sprawy ze skargi J. Z. na bezczynność Burmistrza Miasta i Gminy Piwniczna Zdrój w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej na wniosek z dnia [...] czerwca 2018 r. I. umarza postępowanie w zakresie zobowiązania Burmistrza Miasta i Gminy Piwniczna Zdrój do wydania aktu lub dokonania czynności, II. stwierdza, że Burmistrz Miasta i Gminy Piwniczna Zdrój dopuścił się bezczynności, III. stwierdza, że bezczynność nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa, IV. w pozostałym zakresie skargę oddala, V. zasądza od Burmistrza Miasta i Gminy Piwniczna Zdrój na rzecz J. Z. [...] zł (sto siedemnaście złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania


UZASADNIENIE

Wnioskiem z dnia 7 czerwca 2018 r., złożonym za pośrednictwem Elektronicznej Platformy Usług Administracji Publicznej (skrót ePUAP), w ramach dostępu do informacji publicznej, J.Z. zwany dalej również skarżącym, wystąpił do Burmistrza Miasta i Gminy Piwniczna Zdrój o udzielenie odpowiedzi na następujące pytania:

- ile osób zatrudnionych w urzędzie gminy jest funkcjonariuszami publicznymi?

- jakie stanowiska zajmują pracownicy będący funkcjonariuszami publicznymi i jaka jest ich liczba na każdym ze stanowisk ? (w przypadku powielania się nazw stanowisk wskazanie ich liczby np.: inspektor – 3 szt.)?

- jakie nagrody w 2015, 2016 i 2017 roku otrzymał każdy z funkcjonariuszy publicznych? (wskazanie kwoty nagród za każdy rok oddzielnie dla każdego z zajmowanych stanowisk);

- jakie były kryteria przyznawania nagród i jakie konkretne przesłanki zostały wzięte pod uwagę przy przyznaniu każdej z nagród dla każdego z funkcjonariuszy publicznych? (wskazanie tej informacji w odniesieniu do każdego z zajmowanych stanowisk).

Następnie pismem z dnia 23 lipca 2018 r. (data wpływu do organu 30 lipca 2018 r.), skarżący wywiódł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie na bezczynność Burmistrza Miasta i Gminy Piwniczna Zdrój w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej objętej ww. wnioskiem.

Zarzucając organowi naruszenie art. 61 ust. 1 i ust. 2 Konstytucji RP w zw. z art. 10 Konwencji o ochronie praw człowieka i podstawowych wolności oraz art. 1 ust. 1, art. 6 ust. 1, art. 13 ust. 1, art. 14 ust. 1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej, skarżący wniósł o stwierdzenie bezczynności organu w załatwieniu wniosku i zobowiązanie go do jego załatwienia w terminie czternastu dni od daty doręczenia odpisu prawomocnego wyroku, a także uznanie, że bezczynność miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa i wymierzenie organowi grzywny w wysokości 2.000 zł oraz rozpoznanie sprawy w trybie uproszczonym i zasądzenie kosztów postępowania.

Uzasadniając zarzuty skarżący wskazał, że do chwili wniesienia skargi organ na wniosek skarżącego nie udzielił żadnej odpowiedzi, wobec czego nie wykonał obowiązków wynikających z ustawy o dostępie do informacji publicznej. Podkreślając publiczny charakter wnioskowanych informacji, na podstawie art. 1 ust. 1 i art. 6 ustawy wywodził, że osobą pełniącą funkcję publiczną będzie każdy, kto pełni funkcję w organach władzy publicznej lub też w strukturach jakichkolwiek osób prawnych i jednostek organizacyjnych niemających osobowości prawnej, jeżeli funkcja ta ma związek z dysponowaniem majątkiem państwowym lub samorządowym albo zarządzaniem sprawami związanymi z wykonywaniem swych zadań przez władze publiczne, a także inne podmioty, które tę władzę realizują lub gospodarują mieniem komunalnym lub majątkiem Skarbu Państwa. Cechą wyróżniającą osobę pełniącą funkcję publiczną jest posiadanie określonego zakresu uprawnień pozwalających na kształtowanie treści wykonywanych zadań w sferze publicznej. Informacja publiczna dotyczy zatem wszystkich pracowników organu, którzy biorą udział we wszelkiego rodzaju procedurach decyzyjnych. Odnosi się wprost do sfery działalności organu i z tego względu ma charakter publiczny. Zwracając uwagę, że w przedmiotowej sprawie treść wniosku została sformułowana w sposób precyzyjny skarżący podkreślił, że zwrócił się do organu m.in. o sporządzenie listy funkcjonariuszy publicznych poprzez wymienienie jedynie stanowisk jakie zajmują nagradzane osoby oraz wskazanie liczby stanowisk tego samego rodzaju, a udostępnienie takich danych w żaden sposób nie narusza przepisów o ochronie danych osobowych. Wskazał również na brak konieczności poprzedzenia skargi na bezczynność ponagleniem, o którym mowa w art. 37 § 1 K.p.a.

W odpowiedzi na skargę Burmistrz Miasta i Gminy Piwniczna Zdrój wniósł o jej odrzucenie, ewentualnie oddalenie.

Przyznał, że w dniu 7 czerwca 2018 r. J.Z. zwrócił się o udostępnienie danych publicznych do Urzędu Miasta i Gminy Piwniczna Zdrój dotyczących nagród przyznanych i wypłacanych wszystkim funkcjonariuszom publicznym, a także listy tychże funkcjonariuszy publicznych. Pomimo nieuzyskania wnioskowanej informacji J.Z. , bez przesłania ponaglenia, złożył skargę na bezczynności organu.

Ustosunkowując się do skargi na bezczynność w pierwszej kolejności organ zaznaczył, iż stan bezczynności organu administracji publicznej występuje wówczas, gdy w prawnie ustalonym terminie organ nie podjął żadnych czynności w sprawie lub wprawdzie prowadził postępowanie, ale - mimo istnienia ustawowego obowiązku - nie zakończył go wydaniem w terminie decyzji, postanowienia lub też innego aktu lub nie podjął stosownej czynności (por. wyrok WSA w Warszawie z dnia 4 marca 2003 r., IV SAB/Wa 109/07).

Co do zasady warunkiem dopuszczalności skargi do wojewódzkiego sądu administracyjnego jest, jak to wynika z przepisu art. 52 § 1 p.p.s.a., wyczerpanie środków zaskarżenia, jeżeli służyły one skarżącemu w postępowaniu przed właściwym organem administracji publicznej, przy czym dotyczy to także skargi na bezczynność organu, o której mowa w art. 3 § 2 pkt 8 p.p.s.a.

W dniu 1 czerwca 2017 r. weszła w życie nowelizacja ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi oraz nowelizacja Kodeksu postępowania administracyjnego dokonana ustawą z dnia 7 kwietnia 2017 r. o zmianie ustawy - Kodeks postępowania administracyjnego oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2017 r., poz. 935 ze zm.). Organ wskazał, iż nowelizacja Kodeksu postępowania administracyjnego i Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi zmienia tryb wnoszenia skargi na bezczynność organu administracji publicznej. Artykuł 53 § 2 b p.p.s.a. wyraźnie wskazuje, iż skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania można wnieść w każdym czasie po wniesieniu ponaglenia do właściwego organu. W obecnym brzmieniu art. 37 k.p.a., dotyczący ponaglenia stanowi, iż stronie służy prawo do wniesienia ponaglenia, jeżeli: (1) nie załatwiono sprawy w terminie określonym w art. 35 lub przepisach szczególnych ani w terminie wskazanym zgodnie z art. 36 § 1 (bezczynność), (2) postępowanie jest prowadzone dłużej niż jest to niezbędne do załatwienia sprawy (przewlekłość). Ponadto zgodnie z treścią § 2 w/w artykułu ponaglenie powinno zawierać uzasadnienie.

W ocenie organu, wobec powyższego oraz z uwagi na wprowadzenie do ustawy z dnia 30 czerwca 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (P.p.s.a.) szczególnego przepisu art. 53 ust. 2 b, który uzależnia wprost wniesienie skargi do sądu administracyjnego od złożenia uprzedniego ponaglenia, należy uznać, że skarga winna zostać odrzucona, gdyż skarżący nie wypełnił przesłanki z art. 53 ust. 2b.

Niezależnie od powyższego organ wskazał, iż w dniu 30 lipca 2018 r. została skarżącemu udzielona odpowiedź na wniosek z dnia 7 czerwca 2018 r. W załączeniu do odpowiedzi na skargę organ przedłożył odpowiedź udzieloną skarżącemu.

Z uwagi na to, iż aktualnie wniosek skarżącego został załatwiony, organ nie pozostaje w stanie bezczynności, a ty samym nie zachodzą podstawy do zobowiązania organu do podjęcia czynności.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25.07.2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz. U. z 2017 r. poz. 2188 z późn. zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym ta kontrola jest sprawowana pod względem zgodności z prawem. W oparciu o art. 3 § 2 pkt 8 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – tekst jednolity opublikowany w Dz.U. z 2018 r., poz. 1302 - dalej "P.p.s.a.", kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania.

Na wstępie Sąd wyjaśnia, że na podstawie art. 119 pkt 4 P.p.s.a. i art. 120 P.p.s.a. sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym, na posiedzeniu niejawnym, jeżeli przedmiotem skargi jest bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania. W niniejszej sprawie nie zaistniały przesłanki uniemożliwiające rozpoznanie sprawy na posiedzeniu niejawnym, a samo przeprowadzenie rozprawy nie było zdaniem Sądu niezbędne.

Odnosząc się w pierwszej kolejności do formalnych zarzutów organu, a polegających na niewniesieniu przez skarżącego ponaglenia poprzedzającego wniesienie skargi, co miałoby przemawiać za jej odrzuceniem, należy stwierdzić że ten zarzut jest nietrafny.

Zgodnie z art. 52 § 1 i 2 P.p.s.a. skargę na bezczynność można wnieść dopiero po wyczerpaniu środków zaskarżenia, jeżeli służyły one skarżącemu w postępowaniu przed organem właściwym w sprawie; przez wyczerpanie środków zaskarżenia należy rozumieć sytuację, w której stronie nie przysługuje żaden środek zaskarżenia, taki jak zażalenie, odwołanie lub ponaglenie, przewidziany w ustawie, a w oparciu o postanowienia art. 53 § 2b P.p.s.a. skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania można wnieść w każdym czasie po wniesieniu ponaglenia do właściwego organu.

Instytucja ponaglenia została unormowana w art. 37 K.p.a. gdzie wskazano w jakich sytuacjach strona niezadowolona z działania danego organu, a właściwej z jego braku, może wnieść ponaglenie, do kogo, co ma zawierać takie pismo, jakie są obowiązki organów w przypadku wniesienia tego środka zaskarżenia. Niemniej jednak organ pomija w swoim rozważaniach treść i sam charakter ustawy o dostępie do informacji publicznej, regulującej w sposób kompleksowy kwestie związane z prawem dostępu do tego typu informacji. Ustawa o dostępie do informacji publicznej – u.d.i.p., jednoznacznie wskazuje, w jakim zakresie przepisy K.p.a. mają do niej zastosowanie i kiedy należy je stosować, a co za tym idzie, kiedy należy stosować przepisy K.p.a. dotyczące ponaglenia i czy strona domagająca się udostępnienia informacji publicznej jest zobowiązana do jego wniesienia przed samym wniesieniem skargi do sądu administracyjnego.

Według art. 16 ust. 1 i 2 u.d.i.p. odmowa udostępnienia informacji publicznej oraz umorzenie postępowania o udostępnienie informacji w przypadku określonym w tej ustawie przez organ władzy publicznej następują w drodze decyzji, natomiast do tych decyzji stosuje się przepisy K.p.a., z tym że odwołanie od decyzji rozpoznaje się w terminie 14 dni; uzasadnienie decyzji o odmowie udostępnienia informacji zawiera także imiona, nazwiska i funkcje osób, które zajęły stanowisko w toku postępowania o udostępnienie informacji oraz oznaczenie podmiotów, ze względu na których dobra, o których mowa w tejże ustawie, wydano decyzję o odmowie udostępnienia informacji. A zatem przepisy K.p.a. mają zastosowanie na gruncie ustawy o dostępie do informacji publicznej w bardzo ograniczonej liczbie przypadków, tj. nie znajdują one zastosowania wtedy, kiedy przepis tej ustawy w sposób wyraźny nie będzie odsyłał do konkretnych regulacji K.p.a.. Skoro organ nie udostępnił żądanych przez skarżącego informacji we wskazanym przez prawo terminie, to nie wykonał określonego typu czynności materialno-technicznej, ale to nie oznacza, że odmówił wnioskodawcy jej udzielenia wydając decyzję, czy też w ogóle umorzył postępowanie w sprawie. Żadna decyzja administracyjna nie została wydana, a co za tym idzie skarżący nie był zobowiązany do wniesienia ponaglenia, a tym samym wniesienie ponaglenia do niewłaściwego organu nie ma dla w tej sytuacji żadnego znaczenia.

Dalej należy wskazać, że w myśl art. 149 § 1 P.p.s.a. sąd, uwzględniając skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organy w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 1-4 albo na przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 4a P.p.s.a.: zobowiązuje organ do wydania w określonym terminie aktu, interpretacji albo do dokonania czynności (pkt 1.); zobowiązuje organ do stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa (pkt 2.); stwierdza, że organ dopuścił się bezczynności lub przewlekłego prowadzenia postępowania (pkt 3.). Zgodnie z art. 149 § 1a P.p.s.a. sąd jednocześnie stwierdza, czy bezczynność organu lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organ miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa. Z kolei § 1b tego przepisu stanowi, że sąd, w przypadku, o którym mowa w § 1 pkt. 1 i 2, może ponadto orzec o istnieniu lub nieistnieniu uprawnienia lub obowiązku, jeżeli pozwala na to charakter sprawy oraz niebudzące uzasadnionych wątpliwości okoliczności jej stanu faktycznego i prawnego. Na podstawie art. 149 § 2 P.p.s.a. sąd, w przypadku, o którym mowa w § 1, może ponadto orzec z urzędu albo na wniosek strony o wymierzeniu organowi grzywny w wysokości określonej w tej ustawie lub przyznać od organu na rzecz skarżącego sumę pieniężną do wysokości połowy kwoty określonej również w tejże ustawie.

Sąd zwraca uwagę, że dla oceny czy skarga na bezczynność jest zasadna, czy też nie, istotny jest sam moment jej wniesienia. W sytuacji, gdy bezczynność istniała w dacie wniesienia skargi, lecz już ustała po jej wniesieniu, postępowanie sądowe podlega umorzeniu w zakresie zobowiązania do wydania aktu lub dokonania czynności. W sytuacji natomiast, gdy już w dacie wniesienia skargi bezczynność nie istniała, skargę należy oddalić.

Bezczynność podmiotu zobowiązanego do udzielenia informacji publicznej ma miejsce wówczas, gdy w prawnie ustalonym terminie organ nie podejmuje czynności polegającej na udostępnieniu tej informacji ani nie wydaje decyzji o odmowie jej udzielenia. Zgodnie z art. 1 ust. 1 u.d.i.p. za informację publiczną należy uznać każdą informację o sprawach publicznych w rozumieniu tej ustawy i podlegającą udostępnieniu na zasadach i w trybie w niej określonych; przy czym przykładowy katalog udostępnianych informacji został określony w art. 6 u.d.i.p.. Informacją publiczną jest każda informacja o sprawach publicznych, w szczególności ta wymieniona w art. 6 u.d.i.p.. Tym samym informacją publiczną będzie każda wiadomość wytworzona lub odnosząca się do władz publicznych, a także wytworzona lub odnoszona do innych podmiotów wykonujących zadania publiczne oczywiście w zakresie tych zadań. Informacja publiczna dotyczy jedynie sfery faktów. Stanowi ją treść dokumentów wytworzonych przez organy władzy publicznej oraz podmioty nie będące organami administracji.

Przenosząc powyższe na grunt rozpoznawanej sprawy stwierdzić należy, że informacje objęte wnioskiem skarżącego z dnia 7 czerwca 2018 r. stanowią informację publiczną, bowiem dotyczą problematyki zatrudnienia osób sprawujących funkcje publiczne oraz sposobu dysponowania majątkiem publicznym, czego nie kwestionował Burmistrz Miasta i Gminy Piwniczna Zdrój.

Ponadto podmiot, do którego zwrócono się z wnioskiem, tj. Burmistrz Miasta i Gminy Piwniczna Zdrój jest podmiotem obowiązanym do udzielenia informacji publicznej, co także nie było sporne. Obowiązkiem skarżonego organu było załatwienie wniosku w prawem przepisany sposób, czyli udostępnienie informacji, co zresztą organ zrobił 30 lipca 2018 r., po wniesieniu przez skarżącego do sądu administracyjnego – za pośrednictwem organu - skargi na bezczynność.

Tym samym Sąd rozpoznając skargę stwierdził, że była ona zasadna w dniu jej wniesienia, niemniej jednak w chwili orzekania stan bezczynności ustał, skoro żądana informacja została wnioskodawcy udzielona - pismo z dnia 30 lipca 2018 r. Jeżeli bezczynność ustała po wniesieniu skargi, postępowanie sądowe, w zakresie zobowiązania do wydania aktu lub dokonania czynności, należało umorzyć jako bezprzedmiotowe, na podstawie art. 161 § 1 P.p.s.a., o czym orzeczono w pkt I sentencji. Jeżeli zatem skarga była zasadna w dniu jej wniesienia, a organ nie udzielił skarżącemu informacji w wymaganym terminie, to dopuścił się w ten sposób bezczynności, o czym orzeczono w pkt II sentencji.

Sąd był zobowiązany do rozstrzygnięcia, czy zaistniała bezczynność miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa oraz o kwestiach wymienionych w art. 149 § 2 P.p.s.a. Przechodząc w pierwszej kolejności do oceny, czy nieudzielenie wnioskodawcy żądanej przez niego informacji miało miejsce z rażącym naruszeniem prawa, Sąd zwraca uwagę na chronologię prowadzonego postępowania, tj. w dniu 30 lipca 2018 r. wpłynęła do organu skarga wnioskodawcy na bezczynność organu i pismem z tego samego dnia 30 lipca 2018 r. została skarżącemu udzielona odpowiedź na wniosek z dnia 7 czerwca 2018 r.

Zdaniem Sądu rażące naruszenie prawa oznacza wadliwość o szczególnie dużym ciężarze gatunkowym i ma miejsce w razie oczywistego braku podejmowania jakichkolwiek czynności, oczywistego lekceważenia wniosków skarżącego i jawnego natężenia braku woli do załatwienia sprawy, jak i w razie ewidentnego niestosowania przepisów prawa. Istotą rażącego naruszenia prawa jest bowiem pozbawiona jakichkolwiek wątpliwości oczywistość stwierdzonego naruszenia. Jak zasadnie wskazuje się w orzecznictwie, rażącym naruszeniem prawa będzie stan, w którym bez żadnej wątpliwości i wahań, bez potrzeby odwoływania się do szczegółowej oceny okoliczności sprawy można powiedzieć, że naruszono prawo w sposób oczywisty. Naruszenie kwalifikowane jako rażące musi posiadać pewne dodatkowe cechy w stosunku do stanu określanego po prostu jako naruszenie, bądź zwykłe naruszenie. Dla uznania rażącego naruszenia prawa nie jest wystarczające samo przekroczenie przez organ ustawowych obowiązków, czyli także terminów załatwienia sprawy. Przekroczenie musi więc być znaczne i niezaprzeczalne. Rażące opóźnienie w podejmowanych przez organ czynnościach ma być oczywiście pozbawione jakiegokolwiek racjonalnego uzasadnienia (por. wyrok NSA z dnia 21 czerwca 2012 roku, sygn. akt I OSK 675/12, CBOIS). Rażące naruszenie prawa jest kwalifikowaną postacią naruszenia prawa i jako takie powinno być interpretowane ściśle. Dla uznania, iż bezczynność organu miała miejsce z naruszeniem prawa w stopniu rażącym należy wykazać, że odpowiedzialność za nią ponosi organ administracji i że jest ona niemożliwa do zaakceptowania w państwie prawnym. Akcentowany jest ciążący na sądach administracyjnych obowiązek roztropnego kwalifikowania bezczynności czy przewlekłości jako mającej miejsce z rażącym naruszeniem prawa, wynikający z konsekwencji (w tym prawnokarnych) takiej kwalifikacji (zob. wyrok NSA z 17 XI 2015 r., II OSK 652/15; wyrok NSA z 8 III 2017r., I OSK 1925/16 – CBOSA).

Sąd doszedł do przekonania, że w okolicznościach niniejszej sprawy brak właściwej reakcji na zgłoszone żądanie nie spełnia przesłanek umożliwiających uznanie, że bezczynność w udzieleniu informacji publicznej miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa. Mając to na uwadze Sąd orzekł, jak w pkt III sentencji.

Stosownie do art. 149 § 2 P.p.s.a. sąd, w przypadku stwierdzenia bezczynności, może ponadto orzec o wymierzeniu organowi grzywny lub przyznać od organu na rzecz skarżącego sumę pieniężną. Suma pieniężna przyznawana na rzecz strony skarżącej ma charakter prewencyjny i kompensacyjny, przy czym ustawa pozostawia sądowi ocenę, czy okoliczności sprawy wskazują na potrzebę zadośćuczynienia stronie za oczekiwanie na załatwienie sprawy czy też zdyscyplinowania organu, który dopuszcza się bezczynności.

Podjęta przez organ aktywność – udzielenie odpowiedzi na wniosek o udostępnienie informacji publicznej - w dniu wniesienia skargi, oznacza szybką reakcję organu i udzielenie informacji publicznej z niewielkim opóźnieniem, nie wskazuje na celowe utrudnianie przez organ skarżącemu dostępu do zawnioskowanych przez niego informacji. Tym samym Sąd nie znalazł podstaw do przyznania – z urzędu - na rzecz skarżącego sumy pieniężnej, ani do wymierzenia organowi – żądanej w skardze - grzywny, o czym Sąd orzekł w pkt IV sentencji. Grzywna z art. 149 § 2 P.p.s.a. w ocenie Sądu stanowi rodzaj sankcji stosowanej w przypadkach skrajnych, gdzie postępowanie organu zasługuje na szczególną dezaprobatę z pozycji celów określonych w przepisach u.d.i.p.. W niniejszej sprawie taki przypadek nie wystąpił. W ocenie Sądu okoliczności faktyczne stwierdzonej w niniejszej sprawie bezczynności nie przejawiają cech naruszenia prawa o szczególnym stopniu kwalifikacji.

O kosztach postępowania Sąd orzekł w pkt V sentencji wyroku, na podstawie art. 206 P.p.s.a., zasądzając od Burmistrza Miasta i Gminy Piwniczna Zdrój na rzecz J.Z. 117 zł (sto siedemnaście złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania. Sąd odstąpił od zasądzenia na rzecz skarżącego żądanych kosztów zastępstwa prawnego reprezentującego skarżącego adwokata.

Stosownie do art. 205 § 2 P.p.s.a. za jeden z elementów niezbędnych kosztów postępowania uważa się wynagrodzenie profesjonalnego pełnomocnika (adwokata lub radcy prawnego). Zarazem jednak wyjątek od tej zasady został przewidziany w powołanym art. 206 P.p.s.a., zgodnie z którym Sąd może w uzasadnionych przypadkach odstąpić od zasądzenia zwrotu kosztów postępowania w całości lub w części, w szczególności jeżeli skarga została uwzględniona w części niewspółmiernej w stosunku do wartości przedmiotu sporu ustalonej w celu pobrania wpisu.

Analiza tego ostatniego przepisu prowadzi do wniosku, że sąd administracyjny orzekając w zakresie kosztów postępowania działa w sposób uznaniowy, dokonując na tle konkretnej sprawy oceny, czy występują w niej szczególnie uzasadnione względy uzasadniające odstąpienie od zasądzenia zwrotu kosztów w całości lub w części. Należy przy tym podkreślić, że przepis art. 206 P.p.s.a. nie konkretyzuje pojęcia "uzasadnionych przypadków", w których można odstąpić od zasądzenia zwrotu kosztów postępowania, jedynie wymienia jeden z nich (świadczy o tym zawarte w przepisie sformułowanie "w szczególności"), dotyczący sytuacji, w której skarga została uwzględniona w części niewspółmiernej w stosunku do wartości przedmiotu sporu ustalonej w celu pobrania wpisu, toteż ich kwalifikacja należy ostatecznie w każdej sprawie do sądu. Można zatem zastosować go w przypadku częściowego uwzględnienia skargi (w niniejszej sprawie skarga nie została uwzględniona w całości, lecz częściowo oddalona), ale nie tylko. Stosując powołany przepis sąd musi zatem dokonać oceny opartej na swobodnym uznaniu, kształtowanym własnym przekonaniem, poczuciem sprawiedliwości oraz analizą okoliczności rozpoznawanej sprawy.

Z brzmienia tego przepisu wynika, że stosowanie art. 206 P.p.s.a. ustawodawca pozostawił uznaniu sądu i uzależnił od wykazania zaistnienia uzasadnionego przypadku.

W ocenie Sądu w rozpoznawanej sprawie właśnie taki uzasadniony przypadek zaistniał. W pierwszej kolejności należy wskazać, że w niniejszej sprawie skarga została uwzględniona nie w całości, lecz została częściowo oddalona. Ponadto Sądowi z urzędu wiadomym jest, na podstawie informacji pochodzących z Centralnej Bazy Orzeczeń i Informacji o Sprawach - CBOiS, że przed wojewódzkimi sądami administracyjnymi – oprócz sprawy niniejszej - zostało dotychczas rozstrzygniętych 6 jednorodzajowych spraw (II SAB/Ol 70/18, II SAB/Op 65/18, IV SAB/Wr 145/18, II SAB/Ke 58/18, II SAB/Łd 125/18, II SAB/Bk 101/18) ze skarg J.Z. , reprezentowanego przez profesjonalnego pełnomocnika adwokat M.P. We wszystkich tych sprawach pełnomocnik skarżącego żądał przyznania na rzecz skarżącego wynagrodzenia z tytułu zastępstwa prawnego wg norm przepisanych (taryfowa minimalna stawka wynosi 480 zł). W wyżej wymienionych sprawach koszty zastępstwa procesowego zostały skarżącemu zasądzone.

Ponadto Sąd zauważa, że do niniejszej sprawy nie dołączono dokumentu potwierdzającego, że koszty zastępstwa prawnego na rzecz adwokata rzeczywiście zostały przez skarżącego poniesione.

Ponadto, zdaniem Sądu, jednorodzajowość tych spraw i nieskomplikowany charakter rozpoznawanej sprawy (wnioski o udostępnienie przez różne organy tożsamej informacji publicznej), świadczą o znikomym wręcz nakładzie pracy adwokata. Jak wynika z pisemnych uzasadnień zapadłych wyroków, zamieszczonych w CBOiS, skargi w poszczególnych sprawach różnią się, choć nawet nie zawsze, w zakresie daty złożenia wniosków o udostępnienie informacji publicznej i wskazaniu adresata wniosku tj. organu, do którego wnioski zostały złożone. Nie sposób zatem uznać, że niezbędnym do celowego dochodzenia praw skarżącego w dostępie do informacji publicznej było ustanowienie fachowego pełnomocnika także i w niniejszej sprawie. Tym samym nie można uznać, aby koszty zastępstwa procesowego w niniejszej sprawie były to wydatki niezbędne do celowego dochodzenia praw skarżącego w rozumieniu art. 200 P.p.s.a..

Mając to na uwadze Sąd zasądził od Burmistrza Miasta i Gminy Piwniczna Zdrój na rzecz J.Z. część kosztów postępowania w kwocie 117 zł, których poniesienie zostało udokumentowane: wpis od skargi 100 zł oraz opłata skarbowa od pełnomocnictwa 17 zł. Sąd odstąpił od zasądzenia kosztów postępowania w pozostałej części uznając, że okoliczności rozpoznawanej sprawy, jednej z kilku podobnych rozstrzygniętych przez wojewódzkie sądy administracyjne, sprzeciwiają się przyznaniu skarżącemu zwrotu kosztów wynagrodzenia adwokackiego, co mieści się w pojęciu szczególnie uzasadnionego przypadku w rozumieniu art. 206 P.p.s.a..