Wyrok WSA w Łodzi, sygn. akt I SA/Łd 601/23
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi
Data orzeczenia: 2024-02-07 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6116 Podatek od czynności cywilnoprawnych, opłata skarbowa oraz inne podatki i opłaty
Hasła tematyczne: Podatek rolny
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 1, art. 2 ust. 1, art. 3 ust. 1, art. 4 ust. 1 pkt 1, art. 6 ust. 1 pkt 1, art. 6 ust. 2
journal: Dz.U. 2020 poz 333
law: Ustawa z dnia 15 listopada 1984 r. o podatku rolnym - t.j.
article: art. 120
journal: Dz.U. 2022 poz 2651
law: Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r.  Ordynacja podatkowa (t. j.)
article: art. 7
journal: Dz.U. 1997 nr 78 poz 483
law: Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 2 kwietnia 1997 r. uchwalona przez Zgromadzenie  Narodowe w dniu 2 kwietnia 1997 r., przyjęta przez Naród w referendum konstytucyjnym w dniu  25 maja 1997 r., podpisana przez Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej w dniu 16 lipca 1997 r.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział I w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Paweł Janicki, Sędziowie Sędzia WSA Bożena Kasprzak, Sędzia WSA Ewa Cisowska - Sakrajda (spr.), Protokolant Starszy specjalista Małgorzata Kowalczyk, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 07 lutego 2024 r. sprawy ze skargi P. O. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Skierniewicach z dnia 25 maja 2023 r. nr KO.4117.144,145.2023 w przedmiocie podatku rolnego na 2023 rok oddala skargę.


UZASADNIENIE

Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Skierniewicach decyzją z 25 maja 2023 r. utrzymało w mocy decyzje Wójta Gminy S. z 19 stycznia 2023 r., ustalające J. O. i P. O. wymiar podatku rolnego za 2023 r. w kwocie 3.952 zł.

Z treści decyzji organu pierwszej instancji wynikało, jak wskazało Kolegium, że do P.O. należał udział (½) w użytkowaniu wieczystym gruntów o powierzchni 25,9546 ha, położonych w miejscowości S.. Wójt Gminy S. w wydanej przez siebie decyzji, na podstawie art. 207, art. 21 § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (tekst jednolity: Dz.U. z 2022 r., poz. 2651; dalej: o.p.), art. 1, art. 3 ust. 1, art. 4 ust. 1, art. 6a ust. 1 i ust. 6 ustawy z dnia 15 listopada 1984 r. o podatku rolnym (tekst jednolity: Dz.U. z 2020 r., poz. 333; dalej: u.p.r.), a także uchwały XLIV/341/2022 Rady Gminy S. z dnia 24 listopada 2022 r. w sprawie obniżenia średniej ceny skupu żyta stanowiącej podstawę do obliczenia podatku rolnego za rok podatkowy 2023 na obszarze Gminy S. (Dz.Urz.Woj. Łódzkiego z 2022 r., poz. 7335), ustalił stronie wymiar podatku rolnego na 2023 r. w wysokości 3.952 zł, przyjmując do opodatkowania grunty rolne o łącznej pow. przeliczeniowej 22,7153 ha oraz stawkę podatkową w wysokości 174 zł.

W odwołaniu podatnik wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji i zastosowanie stawek podatkowych obowiązujących przed 2020 r. Zdaniem strony organ pierwszej instancji dokonał zbyt wysokiej podwyżki stawki podatku rolnego, naruszył interes podatnika, błędnie ocenił sytuację panującą w rolnictwie, a szczególnie u sadowników oraz błędnie ustalił stan rzeczywisty w rolnictwie. Strona podkreśliła, że prowadzenie gospodarstwa na terenie gminy S., przy ciągle wzrastających stawkach podatku rolnego, nie zachęca do jego rozwoju i podnoszenia wydajności.

Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Skierniewicach, po rozpoznaniu odwołania, utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję organu pierwszej instancji. Zdaniem Kolegium, organ pierwszej instancji prawidłowo ustalił stan faktyczny, powierzchnię i rodzaj gruntów oraz zastosował obowiązujące stawki podatku, dokonując właściwego wyliczenia wysokości zobowiązania podatkowego. Odnosząc się do kwestii wysokości stawek podatku rolnego organ odwoławczy wyjaśnił, że uchwały rad gmin są aktami prawa miejscowego, powszechnie obowiązującymi na danym terenie, a zatem organy podatkowe nie mogą pomijać zawartych w nich ustaleń i mają obowiązek je stosować.

W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi P. O. zarzucił decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Skierniewicach:

1) zastosowanie zbyt wysokich podwyżek przy ustalaniu wymiaru łącznego zobowiązania pieniężnego, tj. podatku rolnego, co jest naruszeniem ustawy z dnia 15 listopada 1984 r. o podatku rolnym, a w szczególności art. 6 pkt 3;

2) naruszenie interesu publicznego interpretowanego jako dyrektywę postępowania nakazującą mieć na uwadze respektowanie wartości wspólnych dla całego społeczeństwa takich jak: sprawiedliwość, bezpieczeństwo, zaufanie obywateli do organów władzy, a nie poprzez władztwo podatkowe, jakie niewątpliwie w tym przypadku występuje, do zaspakajania ambicji jednostek władczych;

3) naruszenie ważnego interesu podatnika poprzez jego nadmierne obciążanie zobowiązaniami finansowymi celem poprawy sytuacji i wizerunku zarządzającego jednostką samorządową.

Wskazując na te uchybienia skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji, przywrócenie poprzednich wartości stawek podatku, to jest na poziomie z 2019 r., ewentualnie o przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia organowi uprawnionemu oraz zwrot kosztów postępowania według norm przepisanych.

W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Skierniewicach wniosło o jej oddalenie, podtrzymując argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi zważył, co następuje:

Stosownie do art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn.: Dz. U. z 2022r. poz. 329), zwanej p.p.s.a., sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W ramach tej kontroli sąd administracyjny nie przejmuje sprawy administracyjnej do jej końcowego załatwienia, lecz ocenia, nie będąc przy tym związany granicami skargi, czy przy wydawaniu zaskarżonego aktu nie naruszono reguł postępowania administracyjnego i czy prawidłowo zastosowano prawo materialne.

Sąd uwzględniając skargę na decyzję lub postanowienie uchyla decyzję lub postanowienie w całości albo w części, jeżeli stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, bądź inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy (art.145 § 1 pkt 1 p.p.s.a.). Przy czym stosownie do art. 134 § 1 p.p.s.a. rozstrzygając daną sprawę sąd, co zasady, nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi, może zastosować przewidziane ustawą środki w celu usunięcia naruszenia prawa w stosunku do aktów lub czynności wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach sprawy, której dotyczy skarga, jeżeli jest to niezbędne dla końcowego jej załatwienia (art. 135 p.p.s.a.). Natomiast w razie nieuwzględnienia skargi, sąd skargę oddala odpowiednio w całości albo w części (art. 151 p.p.s.a.).

Rozpoznając w tak zakreślonej kognicji skargę - Sąd stwierdził, że organy nie naruszyły przepisów prawa materialnego ani przepisów prawa procesowego w stopniu mającym lub mogącym mieć wpływ na wynik sprawy, w szczególności nie są uzasadnione zarzuty podniesione w skardze.

Sąd zauważa, że opodatkowaniu podatkiem rolnym podlegają grunty sklasyfikowane w ewidencji gruntów i budynków jako użytki rolne, z wyjątkiem gruntów zajętych naprowadzenie działalności gospodarczej innej niż działalność rolnicza (art. 1 u.p.r.). Za gospodarstwo rolne uważa się obszar gruntów, o których mowa w art. 1, o łącznej powierzchni przekraczającej 1 ha lub 1 ha przeliczeniowy, stanowiących własność lub znajdujących się w posiadaniu osoby fizycznej, osoby prawnej albo jednostki organizacyjnej, w tym spółki, nieposiadającej osobowości prawnej (art. 2 ust. 1 u.p.r.). Zwalnia się przy tym od podatku rolnego użytki rolne klasy V, VI i VIz oraz grunty zadrzewione i zakrzewione ustanowione na użytkach rolnych (art. 12 ust. 1 pkt 1 u.p.r.). Stosownie do art. 4 ust. 1 pkt 1 u.p.r. podstawę opodatkowania podatkiem rolnym stanowi dla gruntów gospodarstw rolnych - liczba hektarów przeliczeniowych ustalana na podstawie powierzchni, rodzajów i klas użytków rolnych wynikających z ewidencji gruntów i budynków oraz zaliczenia do okręgu podatkowego. Podatnikami podatku rolnego są między innymi osoby fizyczne będące użytkownikami wieczystymi gruntów (art. 3 ust. 1 u.p.r.).

W rozpatrywanej sprawie przedmiotem skargi jest decyzja ustalająca wymiar podatku rolnego na 2023 r. Stan faktyczny sprawy nie jest przedmiotem sporu. Wynika z niego, że skarżący jest współużytkownikiem wieczystym gruntów położonych w miejscowości S. o łącznej powierzchni 25,9546 ha oraz o powierzchni przeliczeniowej 22,7153 ha. Ustalenia te mają oparcie w złożonych informacjach, a także w danych pochodzących z ewidencji gruntów, które zgodnie z art. 21 ust. 1 ustawy z dnia 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne, stanowią wiążącą podstawę m.in. wymiaru podatków i świadczeń. W ocenie Sądu, organy podatkowe zebrały w ten sposób i rozpatrzyły materiał dowodowy, który pozwalał na ustalenie stanu faktycznego w zakresie koniecznym dla prawidłowego przeprowadzenia postępowania podatkowego i wymiaru przedmiotowego podatku, zaś dokonana przez organy ocena zgromadzonego materiału nie naruszała granic swobodnej oceny dowodów. Oznacza to, że Sąd nie stwierdził uchybienia przepisom postępowania, które mogły mieć istotny wpływ na rozstrzygnięcie.

Podatek rolny za rok podatkowy, zgodnie z art. 6 ust. 1 pkt 1 u.p.r., oblicza się od 1 ha przeliczeniowego gruntów, o których mowa w art. 4 ust. 1 pkt 1 i stanowi równowartość pieniężną 2,5 q żyta, obliczoną według średniej ceny skupu żyta za 11 kwartałów poprzedzających kwartał poprzedzający rok podatkowy. Średnią cenę skupu żyta, o której mowa, ustala się na podstawie komunikatu Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego, ogłaszanego w Dzienniku Urzędowym Rzeczypospolitej Polskiej "Monitor Polski", w terminie do dnia 20 października roku poprzedzającego rok podatkowy (art. 6 ust. 2 u.p.r.). Zgodnie z Komunikatem Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego z dnia 19 października 2022 r. w sprawie średniej ceny skupu żyta za okres 11 kwartałów, będącej podstawą do ustalenia podatku rolnego na rok podatkowy 2023, cena skupu żyta za ten okres wyniosła 74,05 zł za 1 dt (M.P. z 2022 r. poz. 995). Dokonując obliczeń wysokości podatku organ uwzględnił jednak zapis § 1 uchwały Nr XLIV/341/2022 Rady Gminy S. z dnia 29 listopada 2022 r. w sprawie obniżenia średniej ceny skupu żyta stanowiącej podstawę do obliczenia podatku rolnego za rok podatkowy 2023 na obszarze Gminy S. (Dz. Urz. Woj. Łódzkiego z 2022 r. poz. 7335), w myśl którego średnią cenę skupu żyta stanowiącą podstawę do obliczenia podatku rolnego na obszarze gminy na rok 2023 obniżono do 69,60 zł/dt.

Obliczając stawkę podatku rolnego od 1 ha gruntów, o których mowa w art. 4 ust. 1 pkt 1 u.p.r. na 2023 r., zgodnie z art. 6 ust. 1 pkt 1 u.p.r., organ prawidłowo ustalił ją jako równowartość pieniężną 2,5 q żyta tj. 174 zł (69,60 zł x 2,5 q) i taką też stawkę zastosował w niniejszej sprawie. Podatek rolny wyliczony został prawidłowo jako iloczyn równowartości pieniężnej 2,5 q żyta tj. 174 zł x 22,7153 ha przeliczeniowych, co po zaokrągleniu do pełnych złotych stanowiło kwotę 3.952 zł.

W świetle powyższych ustaleń, zdaniem Sądu, organ pierwszej instancji prawidłowo ustalił przedmiot i podmiot podatku rolnego w sprawie, a organ odwoławczy zasadnie zaaprobował te ustalenia.

Odnosząc się do argumentacji skargi, która w istocie odwołuje się do zasad słuszności oraz do wyselekcjonowanych uwarunkowań natury ekonomicznej, które w przekonaniu strony sprzeciwiały się podnoszeniu przez Radę Gminy stawek podatkowych, wskazać należy, że organy podatkowe nie mogą dowolnie ustalać wysokości zobowiązań podatkowych, ale są zobowiązane - stosownie do uregulowań zawartych w art. 7 Konstytucji RP oraz art. 120 o.p. - do działania na podstawie i w granicach wyznaczonych przez przepisy prawa, to jest w niniejszej sprawie - do stosowania właściwych przepisów, które jednoznacznie regulują kwestie przedmiotu, podmiotu, podstawy opodatkowania oraz stawek podatku rolnego. Przepisy te nie pozostawiają organom żadnego luzu decyzyjnego. Oznacza to w szczególności, że organy podatkowe nie mogą - pod groźbą pogwałcenia przytoczonych wyżej zasad - stosować wobec podatników dowolnie dobranych stawek podatkowych. Organy nie mogły zatem postąpić zgodnie z życzeniem strony skarżącej, to jest poniechać stosowania stawek podatkowych aktualnych w 2023 r. i powrócić do tych, które obowiązywały w 2019 r. Wbrew argumentacji strony, organ nie opierał się na najwyższych stawkach dla ustalenia wymiaru podatku rolnego, ponieważ uwzględnił uregulowanie zawarte w § 1 uchwały Rady Gminy S. z dnia 29 listopada 2022 r., którym Rada obniżyła średnią cenę skupu żyta, stanowiącą podstawę do obliczenia podatku rolnego na obszarze gminy na rok 2023, z kwoty 74,05 zł/dt do 69,60 zł/dt. W tej sytuacji nie można się również zgodzić ze stroną skarżącą co do tego, że organ podatkowy naruszył zapis art. 6 pkt 3 u.p.r. oraz ważny interes podatnika przez jego nadmierne obciążanie zobowiązaniami finansowymi.

Z powyższych względów Sąd, na podstawie art. 151 p.p.s.a., oddalił skargę.

ak