Wyrok WSA w Łodzi, sygn. akt II SA/Łd 357/19
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi
Data orzeczenia: 2019-08-09 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6099 Inne o symbolu podstawowym 609
Hasła tematyczne: Wodne prawo
Skarżony organ: Inne
Treść wyniku: Uchylono zaskarżoną decyzję
Powołane przepisy: article: art. 35 ust. 3 pkt 1, art. 14 ust. 2, art. 16 pkt 65a, art. 270 ust. 1 i ust. 11, art. 272 ust. 5, ust. 10 i ust. 17, art. 273 ust. 1, art. 553 ust. 2 lit. a
journal: Dz.U. 2018 poz 2268
law: Ustawa z dnia 20 lipca 2017 r Prawo wodne - tekst jednolity
article: art. 7, art. 10, art. 77 par. 1, art. 79a, art. 80, art. 81
journal: Dz.U. 2018 poz 2096
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jedn.
article: art. 145 par. 1 pkt 1 lit. a i c, art. 200, art. 205 par. 1
journal: Dz.U. 2018 poz 1302
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r.  Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity

SENTENCJA

Dnia 9 sierpnia 2019 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział II w składzie następującym: Przewodnicząca Sędzia WSA Barbara Rymaszewska, Sędziowie Sędzia WSA Agnieszka Grosińska, Sędzia WSA Joanna Sekunda-Lenczewska (spr.), , Protokolant Asystent sędziego Agata Zarychta, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 9 sierpnia 2019 roku sprawy ze skargi A Spółki Akcyjnej z siedzibą w Ł. na decyzję Dyrektora Zarządu Zlewni Państwowego Gospodarstwa Wodnego Wody Polskie w Ł. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie opłaty zmiennej za odprowadzanie wód opadowo-roztopowych 1. uchyla zaskarżoną decyzję; 2. zasądza od Dyrektora Zarządu Zlewni Państwowego Gospodarstwa Wodnego Wody Polskie w Ł. na rzecz skarżącej [...] Spółki Akcyjnej z siedzibą w Ł. kwotę 100 (sto) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. a.bł.


UZASADNIENIE

Pismem z dnia 1 kwietnia 2019 r. A Spółka Akcyjna z siedzibą w Ł. wniosła do sądu administracyjnego skargę na decyzję Dyrektora Zarządu Zlewni Państwowego Gospodarstwa Wodnego Wody Polskie w Ł. z dnia [...] r. w sprawie opłaty zmiennej za odprowadzanie wód opadowo-roztopowych poprzez kanalizację deszczową do zalewu miejskiego uchodzącego do cieku C.

Z akt sprawy wynika, że decyzją z dnia [...] r. Państwowe Gospodarstwo Wodne Wody Polskie Dyrektor Zarządu Zlewni w Ł., na podstawie art. 273 ust. 6 w związku z art. 272 ust. 5, art. 14 ust. 2 i 6 pkt 2 ustawy z dnia 20 lipca 2017 r. Prawo wodne (Dz.U. z 2017 r., poz. 1566 i 2180) oraz art. 104 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2017 r. poz. 1257 ze zm., dalej jako "k.p.a.") określił A S.A., za okres II kwartału 2018 r. opłatę zmienną w wysokości 798 zł, za odprowadzanie wód opadowo-roztopowych poprzez kanalizację deszczową do zalewu miejskiego uchodzącego do cieku C.

Organ wyjaśnił, że w dniu 11 stycznia 2019 r. Państwowe Gospodarstwo Wodne Wody Polskie Zarząd Zlewni w Ł. (dalej jako: "PGWWP Zarząd Zlewni w Ł.") na podstawie przepisu art. 272 ust. 17 ustawy Prawo wodne ustaliło, w formie informacji kwartalnej A S.A. za okres II kwartału 2018 r. opłatę zmienną w wysokości 798 zł za odprowadzanie wód opadowo-roztopowych poprzez kanalizację deszczową do zalewu miejskiego uchodzącego do cieku C.

Jednocześnie PGWWP Zarząd Zlewni w Ł. w informacji tej wskazało, że opłatę należy uiścić na rachunek Państwowego Gospodarstwa Wodnego Wody Polskie (dalej jako: "Wody Polskie") w terminie 14 dni od dnia doręczenia informacji.

Powołana informacja została doręczona A S.A. w dniu 25 stycznia 2019 r.

W dniu 5 lutego 2019 r., z zachowaniem 14 - dniowego terminu określonego w art. 273 ust. 2 ustawy Prawo wodne, A S.A. złożyła reklamację, w której nie zgodziła się z wysokością opłaty za odprowadzanie wód opadowo-roztopowych do wód, ustaloną w powołanej informacji. A S.A. podniosła, iż opłaty za odprowadzanie wód opadowo-roztopowych uiszcza się wyłącznie za odprowadzanie ich do wód, a wody opadowo-roztopowe odprowadzane przez A S.A. absorbowane są przez grunt i tylko śladowa ilość odprowadzana jest do rowu melioracyjnego, w którym nie ma wody płynącej. Na długości 140 metrów rowu do cieku C., do którego rów uchodzi, wody opadowe wsiąkają całkowicie i nie docierają do wód cieku. Z uwagi na powyższe podmiot uważał, że wody opadowo-roztopowe odprowadzane z terenu zakładu A S.A. odprowadzane są do ziemi i nie powinno się naliczać opłat za ich odprowadzanie. Ponadto podmiot podniósł, iż w informacji określającej wysokość opłaty błędnie określono odbiornik wód opadowo-roztopowych jako "zalew miejski" uchodzący do cieku C. oraz błędnie podano, jako ilości kwartalne odprowadzonych wód opadowo-roztopowych, wartości roczne. Do reklamacji podmiot załączył kserokopie dwóch stron (31,32) wraz ze stroną tytułową operatu wodnoprawnego na odprowadzanie wód opadowych do rowu melioracyjnego z listopada 2008 r., który był podstawą do wydania pozwolenia wodnoprawnego, na podstawie którego naliczono opłatę.

PGWWP Zarząd Zlewni w Ł. nie uznało reklamacji A S.A., gdyż z treści ust. I pozwolenia wodnoprawnego uzyskanego przez A S.A. wynika, iż wody opadowo-roztopowe odprowadzane są z terenu zakładu do zalewu miejskiego mającego ujście do cieku C. A tym samym odprowadzane są do wód, za co zgodnie z art. 268 ust. 1 pkt 3 należy uiszczać opłaty za usługi wodne. Odnosząc się do zarzutu dotyczącego błędnego określenia odbiornika wód opadowo-roztopowych w informacji określającej opłatę organ zauważył, że nazwa odbiornika wód wskazana w informacji pokrywa się z nazwą widniejącą w ust. I pozwolenia wodnoprawnego. Składając reklamację podmiot oparł się na zapisach operatu wodnoprawnego, z których wynika, że odbiornikiem odprowadzanych z terenu zakładu A S.A. wód opadowo-roztopowych jest rów melioracyjny. Jednak ostatecznym odbiornikiem wód opadowo-roztopowych jest ciek C., a tym samym organ uznał, że wody opadowo-roztopowe odprowadzane są do wód. Podniesiony przez podmiot zarzut podania w informacji ustalającej opłatę błędnej ilości odprowadzonych wód jest niezasadny, ponieważ ilość odprowadzonych wód na podstawie której obliczono opłatę, jest zgodna z ilością podaną przez podmiot w Wykazie zawierającym informacje o wodach opadowych lub roztopowych odprowadzanych do wód w II kwartale 2018 r.

Przytaczając treść art. 273 ust. 6 ustawy Prawo wodne organ podniósł, iż A S.A. korzysta z usługi wodnej na podstawie pozwolenia wodnoprawnego z dnia [...] r., znak: [...], wydanego przez Starostę [...] na odprowadzanie wód opadowo-roztopowych do zalewu miejskiego mającego ujście do cieku C., co oznacza, że zgodnie z art. 298 pkt 1 ustawy Prawo wodne obowiązany jest ponosić opłaty za usługi wodne.

W rozpoznawanej sprawie zaistniała przesłanka obligująca Dyrektora Zarządu Zlewni Wód Polskich w Ł. do wydania decyzji określającej wysokość opłaty zmiennej za okres III kwartału 2018 r. w wysokości 798 zł za odprowadzanie wód opadowo-roztopowych do wód, albowiem reklamacja A S.A. nie została uznana przez PGWWP Zarząd Zlewni w Ł.

Określenia wysokości opłaty zmiennej Dyrektor Zarządu Zlewni Wód Polskich dokonał w oparciu o normę prawną wynikającą z art. 272 ust. 5 Prawa wodnego oraz § 8 pkt 2 lit. c rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 22 grudnia 2017 r. w sprawie jednostkowych stawek opłat za usługi wodne (Dz.U. z 2017 r., poz. 2502).

Przywołując treść ww. regulacji organ wskazał, iż opłata za odprowadzanie wód opadowo-roztopowych została określona jako iloczyn jednostkowej stawki opłaty (0,375 zł za m3), ilości odprowadzonych wód (8516 m3) i czasu kwartał.

Dalej organ wyjaśnił, iż ustawa Prawo wodne w art. 300 ust. 1 zawiera odesłanie do odpowiedniego stosowania przepisów działu III ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (Dz.U. z 2017 r. poz. 201 ze zm., dalej jako: "Ordynacja podatkowa") do ponoszenia opłat za usługi wodne, a także w przepisie tym stanowi, że uprawnienia organów podatkowych przysługują Wodom Polskim, właściwym organom Inspekcji Ochrony Środowiska oraz gminom.

W myśl art. 51 § 1 Ordynacji podatkowej, zaległością podatkową jest podatek niezapłacony w terminie płatności.

Zgodnie z art. 272 ust. 18 ustawy Prawo wodne, podmiot obowiązany do ponoszenia opłat za usługi wodne wnosi opłatę na rachunek bankowy Wód Polskich w terminie 14 dni od dnia, w którym doręczono mu informację, o której mowa w ust. 17.

Jak wynika ze zwrotnego potwierdzenia odbioru informacji kwartalnej ustalającej opłatę zmienną za odprowadzanie wód opadowo-roztopowych poprzez kanalizację deszczową do zalewu miejskiego uchodzącego do cieku C. została ona doręczona A S.A. w dniu 31 stycznia 2019 r., co oznacza, że 14 - dniowy termin do jej wniesienia upłynął w dniu 14 lutego 2019 r.

Niewniesiona w terminie do 14 lutego 2019 r. opłata zmienna za odprowadzanie wód opadowo-roztopowych poprzez kanalizację deszczową do zalewu miejskiego uchodzącego do cieku C. stanowi w ocenie organu zaległość podatkową w rozumieniu art. 51 § 1 Ordynacji podatkowej, od której, stosownie do art. 53 § 1 Ordynacji podatkowej, naliczane są odsetki za zwłokę i która podlega obowiązkowi niezwłocznego jej uiszczenia na rachunek bankowy Wód Polskich, nie później jednak niż w terminie 14 dni od dnia doręczenia niniejszej decyzji.

Odsetki za zwłokę nalicza podmiot obowiązany do ponoszenia opłat za usługi wodne (art. 53 § 3 Ordynacji podatkowej), od dnia następującego po dniu upływu terminu płatności opłaty zmiennej (art. 53 § 4 Ordynacji podatkowej), które wpłacane są bez wezwania Wód Polskich (art. 55 § 1 Ordynacji podatkowej).

Bez wpływu na datę powstania wskazanej zaległości oraz datę, od której naliczane są odsetki za zwłokę pozostaje podany wyżej termin zapłaty powołanej opłaty.

Zgodnie z pkt 1 obwieszczenia Ministra Finansów z dnia 4 stycznia 2016 r. w sprawie stawki odsetek za zwłokę od zaległości podatkowych, obniżonej stawki odsetek za zwłokę od zaległości podatkowych oraz podwyższonej stawki odsetek za zwłokę od zaległości podatkowych, stawka odsetek za zwłokę od zaległości podatkowych wynosi 8% kwoty zaległości w stosunku rocznym (M.P. z 2016 r. poz. 20).

W skardze do sądu administracyjnego na decyzję z dnia [...] r. A Spółka Akcyjna z siedzibą w Ł. wniosła o uchylenie kwestionowanej decyzji podnosząc zarzuty:

1. naruszenia prawa materialnego poprzez błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie w sprawie, tj.:

• art. 268 ust. 1 pkt 3, art. 270 ust. 11a, art. 271 ust. 4 ustawy Prawo wodne i zastosowanie tych przepisów w stosunku do skarżącej w sytuacji, w której brak było ku temu przesłanek.

2. naruszenie przepisów postępowania mających istotny wpływ na wynik sprawy, tj.:

• art. 7 i art. 77 k.p.a. poprzez nie wyczerpujące zebranie i rozpatrzenie materiału dowodowego i niepodjęcie działań niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego w sprawie , w tym w szczególności:

- niewyjaśnienie wbrew ciążącemu na organie obowiązkowi w tym zakresie, pomimo zgłaszanej reklamacji przez skarżącą, czy wody opadowo-roztopowe są odprowadzane do ziemi czy do wód;

- niewyjaśnieniu czy rów, do którego jest odprowadzana woda opadowa lub roztopowa stanowi urządzenie kanalizacji deszczowej bądź kanalizacji zbiorczej;

• art. 80 k.p.a., poprzez dokonanie dowolnej oceny dowodu i odmówieniu mocy dowodowej i wiarygodności operatu wodno-prawnego na odprowadzanie wód opadowych do rowu melioracyjnego z listopada 2008 r. pomimo jego rzetelności spełniana przez ten dokument wszystkich wymagań wskazanych w przepisach.;

• art. 7a, art. 81a k.p.a., poprzez niezastosowanie zasady rozstrzygania wątpliwości prawnych i faktycznych na korzyść strony - co w konsekwencji doprowadziło do błędnego uznania, iż wody opadowo-roztopowe są odprowadzane do wód, a nie do ziemi i ustalenie błędnej opłaty.

• art. 107 k.p.a. poprzez wydanie decyzji nie zawierającej daty jej wydania.

W odpowiedzi na skargę Dyrektor Zarządu Zlewni PGWWP w Ł. podtrzymał stanowisko zaprezentowane w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji i w związku z tym wniósł o oddalenie skargi.

Wskazano również, że postanowieniem wydanym w trybie art. 113 § 1 k.p.a. sprostowano omyłkę pisarską polegającą na niewpisaniu daty kwestionowanej decyzji Dyrektora Zarządu Zlewni w Ł.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga zasługuje na uwzględnienie.

Zaznaczenia wymaga, że sąd administracyjny sprawuje w zakresie swej właściwości kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej, co wynika z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2018 r. poz. 1207 ze zm.). Zakres tej kontroli wyznacza art. 134 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2018 r., poz. 1302 ze zm., dalej "P.p.s.a."). Stosownie do tego przepisu sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. W myśl art. 145 P.p.s.a., sąd zobligowany jest do uchylenia decyzji bądź postanowienia lub stwierdzenia ich nieważności, ewentualnie niezgodności z prawem, gdy dotknięte są one naruszeniem prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszeniem prawa dającym podstawę do wznowienia postępowania, innym naruszeniem przepisów postępowania, jeśli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy, lub zachodzą przyczyny stwierdzenia nieważności decyzji wymienione w art. 156 Kodeksu postępowania administracyjnego lub innych przepisach.

Kontrolując kwestionowaną decyzję Sąd stwierdził, iż narusza ona przepisy prawa materialnego i przepisy postępowania w stopniu mającym istotny wpływ na wynik sprawy, co skutkować musi jej uchyleniem.

Przedmiotem skargi w niniejszej sprawie jest decyzja Dyrektora Zarządu Zlewni Państwowego Gospodarstwa Wodnego Wody Polskie w Ł., którą określono A Spółce Akcyjnej z siedzibą w Ł., za okres II kwartału 2018 r. opłatę zmienną w wysokości 798 zł, za odprowadzanie wód opadowo-roztopowych poprzez kanalizację deszczową do zalewu miejskiego uchodzącego do cieku C.

Odprowadzanie wód opadowych lub roztopowych stanowi usługę wodną, która podlega opłacie stałej oraz opłacie zmiennej (art. 35 ust. 3 pkt 7 oraz art. 270 ust. 1 ustawy Prawo wodne). W myśl art. 270 ust. 11 tej ustawy opłata za usługi wodne za odprowadzanie do wód - wód opadowych lub roztopowych ujętych w otwarte lub zamknięte systemy kanalizacji deszczowej służące do odprowadzania opadów atmosferycznych albo systemy kanalizacji zbiorczej w granicach administracyjnych miast składa się z opłaty stałej oraz opłaty zmiennej, zależnej od istnienia urządzeń do retencjonowania wody z terenów uszczelnionych. Sposób wyliczenia opłaty stałej reguluje art. 271 ust. 4, natomiast opłaty zmiennej - art. 272 ust. 5 ustawy Prawo wodne. Stosownie do treści ostatniego z wymienionych przepisów ustawy wysokość opłaty zmiennej za odprowadzanie do wód - wód opadowych lub roztopowych ujętych w otwarte lub zamknięte systemy kanalizacji deszczowej służące do odprowadzania opadów atmosferycznych w granicach administracyjnych miast, ustala się jako iloczyn jednostkowej stawki opłaty, ilości odprowadzonych wód, wyrażonej w m3 i czasu, wyrażonego w latach, z uwzględnieniem istnienia urządzeń do retencjonowania wody z terenów uszczelnionych oraz ich pojemności.

Przepis art. 272 ust. 10 wskazanej ustawy stanowi, że ustalając wysokość opłat, o których mowa w ust. 1-9, uwzględnia się okres rozliczeniowy wynoszący kwartał. Zgodnie z art. 272 ust. 17 tej ustawy wysokość opłat, o których mowa w ust. 1-7 i 9, ustalają Wody Polskie oraz przekazują podmiotom obowiązanym do ponoszenia opłat za usługi wodne, w formie informacji, zawierającej także sposób obliczenia tej opłaty.

Zauważyć należy, że na wysokość opłaty zmiennej będą mieć wpływ wielkości specyficzne, związane z konkretnym podmiotem oraz konkretną ilością wód, nadto istniejącymi urządzeniami do retencjonowania wody. Jednostkowe stawki opłat za usługi wodne w formie opłaty zmiennej za odprowadzanie do wód - wód opadowych lub roztopowych, o których mowa w art. 272 ust. 5 ustawy Prawo wodne, określone zostały w § 8 rozporządzenia, a ich konkretna wysokość jest uzależniona od istnienia urządzeń do retencjonowania wody oraz od ich pojemności. Kolejnym czynnikiem koniecznym dla ustalenia wysokości opłaty zmiennej za usługę wodą, zgodnie z treścią przepisu ustawy, jest rzeczywista ilość odprowadzanych wód opadowych lub roztopowych do wód, co odróżnia omawianą opłatę od opłaty stałej za usługę wodną.

Przepis art. 552 ust. 2 ustawy stanowi zaś, że ustalenie wysokości opłaty za usługi wodne w okresie od dnia wejścia w życie ustawy do dnia 31 grudnia 2020 r. następuje na podstawie:

1) określonego w pozwoleniu wodnoprawnym albo w pozwoleniu zintegrowanym celu i zakresu korzystania z wód;

2) pomiarów dokonywanych przez organy administracji w ramach kontroli gospodarowania wodami lub ustaleń z przeglądów pozwoleń wodnoprawnych;

3) pomiarów dokonywanych przez organy administracji w ramach kontroli pozwoleń zintegrowanych.

Z dniem 20 września 2018 r. weszła w życie nowelizacja ustawy Prawo wodne, która uzupełniła katalog podstaw ustalenia wysokości opłaty za usługi wodne w okresie do dnia 31 grudnia 2020 r. o zawarte w art. 552 ust. 2 lit. a ustawy:

1) odczyty z przyrządów pomiarowych dokonywanych w ramach kontroli gospodarowania wodami albo,

2) oświadczenia podmiotów obowiązanych do ponoszenia opłat za usługi wodne, za poszczególne kwartały.

W niniejszej sprawie organ, jako ilość rzeczywiście odprowadzonych wód roztopowych lub opadowych, przyjął wartość 8516 m³/rok, wskazaną przez skarżącą spółkę w złożonym, w formie tabeli, "wykazie zawierającym informacje o wodach opadowych lub roztopowych odprowadzanych do wód" (k. 4-6 akta administracyjne), opatrzonym datą 21 września 2018 r.

Jednakże w wykazie tym nie określono, dla jakich celów został on sporządzony – czy w celu obliczenia opłaty stałej za odprowadzanie wód czy też opłaty zmiennej. Zatem zauważyć należy, że przed obliczeniem opłaty zmiennej przez organ, skarżąca nie wypowiedziała się jednoznacznie w kwestii ilości wód opadowych lub roztopowych faktycznie odprowadzanych do wód w II kwartale 2018 r. (por. wyrok WSA w Gorzowie Wielkopolskim z dnia 30 stycznia 2019 r., sygn. akt II SA/Go 867/18, LEX nr 2617609).

Wskazać również trzeba, że z wykazu przedstawionego przez skarżącą spółkę wynika wprawdzie ilość przyjęta przez organ do wyliczeń, jednakże w reklamacji skarżąca zakwestionowała wysokość i sposób wyliczenia opłaty, wyraźnie wskazując, iż ilość kwartalną wód opadowo-roztopowych podano jako wartość roczną, co nakazywało przypuszczać, że nie jest to wielkość wód rzeczywiście odprowadzonych w danym okresie. Mimo to organ na tych danych oparł się przy ustalaniu opłaty określonej w zaskarżonej decyzji, bez przeprowadzenia należytego postępowania wyjaśniającego w zakresie rzeczywistych ilości odprowadzonych wód. Powyższej oceny nie zmienia fakt, że organ jeszcze przed sporządzeniem informacji przeprowadził postępowanie kontrolne (protokół kontroli z dnia 28 września 2018 r. – k.19-20 akt administracyjnych) przede wszystkim dlatego, że owo postępowanie kontrolne nie było właściwym postępowaniem wyjaśniającym, o jakim mowa w Kodeksie postępowania administracyjnego. Sąd rozpoznający niniejszą sprawę podziela bowiem pogląd, że ani wszczęcie i przeprowadzenie przez Wody Polskie tego rodzaju kontroli, mającej służyć pozyskaniu danych niezbędnych do ustalenia opłat za usługi wodne, ani nawet ustalenie i przekazanie podmiotom obowiązanym do ponoszenia opłat, informacji, o której mowa w art. 272 ust. 17 ustawy Prawo wodne nie wszczyna jeszcze postępowania administracyjnego. Do jego wszczęcia dochodzi bowiem dopiero z momentem złożenia przez powyższy podmiot reklamacji, zgodnie z art. 273 ust. 1 ustawy Prawo wodne, która stanowi "żądanie strony", o jakim mowa w art. 61 § 1 k.p.a. i art. 79a § 1 k.p.a. W konsekwencji wydanie przez organ decyzji, o której mowa w art. 273 ust. 6 ustawy Prawo wodne, powinno być poprzedzone przeprowadzeniem wyczerpującego postępowania wyjaśniającego, spełniającego rygory przewidziane w szczególności w art. 7, art. 10 § 1, art. 77 § 1, art. 79a, art. 80 i art. 81 k.p.a. - a to zgodnie z art. 14 ust. 2 ustawy Prawo wodne, w myśl którego do postępowania przed organami Wód Polskich stosuje się przepisy k.p.a. W tym miejscu wskazać trzeba, że Sądowi znanym jest nadto z urzędu, iż w protokole z kontroli gospodarowania wodami przez A Spółkę Akcyjną z siedzibą w Ł. za okres I kwartał 2018 r., przeprowadzonej w dniu 23 stycznia 2019 r. pojawiło się stwierdzenie "niewłaściwe ustalenie ilości odprowadzanych wód".

Prawidłowe ustalenie wielkości odprowadzonych wód ma kluczowe znaczenie w przedmiotowym postępowaniu, a zwłaszcza w okolicznościach przedmiotowej sprawy, gdy strona w złożonej reklamacji kwestionuje wcześniej podaną wielkość. Wskazana okoliczność winna być wyjaśniona tym bardziej, że niewątpliwie ma ona wpływ na wynik postępowania, a tym samym na treść rozstrzygnięcia. Tylko w ramach prowadzonego przez siebie postępowania administracyjnego, organ może zobowiązać stronę do wyjaśnienia wskazanej kwestii, czy też poszukać dowodów we własnym zakresie, np. poprzez wystąpienie do Instytutu Meteorologii i Gospodarki Wodnej o podanie informacji dotyczących ilości opadów w danym kwartale, które to dane pozwoliłyby organowi zweryfikować, czy też obliczyć, choćby przybliżoną ilość faktycznie odprowadzonych przez A Spółkę Akcyjną wód opadowych lub roztopowych.

Konsekwentnie zatem należy uznać, że informacje przekazane przez skarżącą i bezkrytycznie przyjęte przez organ administracji publicznej były niewystarczające do wyliczenia opłaty zmiennej. Na podstawie wykazu załączonego do pisma z dnia 21 września 2018 r. oraz protokołu z dnia 28 września 2018 r. nie można bowiem jednoznacznie stwierdzić ilości wód opadowych i roztopowych odprowadzanych do otwartego lub zamkniętego systemu kanalizacji deszczowej. Wartość tego parametru jest natomiast kluczowa dla ustalenia wysokości opłaty zmiennej.

W ocenie Sądu organ w tym zakresie nie rozpoznał zatem istoty sprawy naruszając przepisy art. 7, art. 77 § 1 oraz art. 80 k.p.a. Pomimo tego, że nie ustalił okoliczności mających istotny wpływ na wynik sprawy, to jednak określił opłatę zmienną za odprowadzanie wód opadowo-roztopowych poprzez kanalizację deszczową do zalewu miejskiego uchodzącego do cieku C. Naruszył tym samym przepisy art. 272 ust. 5 ustawy Prawo wodne przedwcześnie stosując tę normę do stanu faktycznego, który nie odpowiadał okolicznościom kształtującym hipotezę tego przepisu.

Nie jest natomiast zasadny zarzut strony skarżącej, dotyczący niewyjaśnienia przez organ czy wody opadowo-roztopowe są odprowadzane do ziemi czy do wód oraz czy rów, do którego jest odprowadzana woda opadowa lub roztopowa stanowi urządzenie kanalizacji deszczowej bądź kanalizacji zbiorczej.

Ustawa Prawo wodne definiuje jedynie system kanalizacji zbiorczej, odsyłając w tym zakresie do art. 2 pkt 7 ustawy z dnia 7 czerwca 2001 r. o zbiorowym zaopatrzeniu w wodę i zbiorowym odprowadzaniu ścieków; nie definiuje natomiast pojęcia "otwartego lub zamkniętego systemu kanalizacji deszczowej, służącego do odprowadzania opadów atmosferycznych", którym posługuje się art. 272 ust. 5, stanowiący materialnoprawną podstawę zaskarżonej decyzji. W tej sytuacji należy tu posłużyć się rozumieniem tego terminu wynikającym ze słownikowego znaczenia użytych w nim pojęć czy terminów. Pod pojęciem tym należy zatem rozumieć każdy system urządzeń wodnych umożliwiających odprowadzanie wód opadowych, choć w przypadku rowu melioracyjnego, nie musi to być wyłączna jego funkcja. Istotne jest natomiast, iż rów ten nie jest elementem kanalizacji ogólnospławnej, tzn. nie służy do odprowadzania innych ścieków - oprócz opadowych, których dotyczyło wskazane wyżej pozwolenie wodnoprawne.

Zgodnie z art. 16 pkt 65a ustawy Prawo wodne, rowy oraz kanały uznawane są za urządzenia wodne służące m.in. do kształtowania zasobów wodnych. Wprawdzie rowy melioracyjne wykonywane są w celach melioracyjnych, tj. regulacji stosunków wodnych w celu polepszenia zdolności produkcyjnych gleby i ułatwienia jej uprawy (art. 195), to w pojęciu tym mieści się również odprowadzanie wód opadowych, które powodują nadwyżki wód w stosunku do możliwości absorpcyjnych danego gruntu (terenu).

Rów melioracyjny spełnia zresztą swą funkcję w ścisłym związku z opadami atmosferycznymi. Przemawia to za uznaniem go za element otwartego systemu kanalizacji deszczowej (vide: wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie z dnia 6 grudnia 2018 r., sygn. akt II SA/Sz 1049/18, LEX nr 2605021).

W świetle powyższego organ prawidłowo uznał, że rów melioracyjny uznać należy za otwarty system kanalizacji deszczowej, o której mowa w art. 272 ust. 5 ustawy Prawo wodne, skoro umożliwia on odprowadzanie wód opadowych do zalewu, a zatem w świetle pozwolenia wodnoprawnego, jest elementem tego systemu.

W tym stanie rzeczy Sąd, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i lit. c P.p.s.a. uchylił zaskarżoną decyzję (pkt 1 sentencji wyroku).

O kosztach postępowania (pkt 2 sentencji wyroku) Sąd orzekł na podstawie art. 200 i art. 205 § 1 p.p.s.a., uwzględniając poniesiony przez skarżącą koszt wpisu w wysokości 100 zł.

Rozpatrując ponownie sprawę, organ administracji publicznej powinien, majac na uwadze wskazane wyżej motywy, ustalić ilość wód opadowych i roztopowych odprowadzonych przez stronę do otwartych lub zamkniętych systemów kanalizacji deszczowej i dopiero na tej podstawie określić wysokość opłaty zmiennej.

A.B.