Wyrok WSA w Gliwicach, sygn. akt II SA/Gl 1381/23
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach
Data orzeczenia: 2024-07-10 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6139 Inne o symbolu podstawowym 613
Hasła tematyczne: Środowiskowe uwarunkowania dla przedsięwzięcia
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Uchylono decyzję I i II instancji
Powołane przepisy: article: art. 77 ust. 1 pkt 1, 2 i 4, art. 80 ust. 2
journal: Dz.U. 2021 poz 2373
law: Ustawa z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz  o ocenach oddziaływania na środowisko - t.j.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Krzysztof Nowak (spr.), Sędziowie Asesor WSA Aneta Majowska, Sędzia WSA Artur Żurawik, Protokolant specjalista Magdalena Dąbek, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 10 lipca 2024 r. sprawy ze skargi I. G. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Katowicach z dnia 24 maja 2023 r. nr SKO.OS/41.9/685/2022/19263/KS w przedmiocie środowiskowych uwarunkowań zgody na realizację przedsięwzięcia 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Prezydenta Miasta Z. z dnia 13 października 2022 r. znak: [...]; 2. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Katowicach na rzecz skarżącej kwotę 697 (sześćset dziewięćdziesiąt siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.


UZASADNIENIE

Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Katowicach (dalej: "kolegium" lub "organ odwoławczy") po rozpatrzeniu odwołania I. G. (dalej: "strona" lub "skarżąca"), reprezentowanej przez profesjonalnego pełnomocnika, od decyzji Prezydenta Miasta Z. (dalej: "organ pierwszej instancji") z dnia 13 października 2022 r., nr [...], którą określono środowiskowe uwarunkowania dla realizacji przedsięwzięcia pn.: "Zwiększenie wydajności produkcji brojlerów kurzych w istniejącym budynku inwentarskim w J. przy ul. [...], na parceli nr 1" - utrzymało ww. decyzję Prezydenta w mocy.

W sprawie ustalono następujący stan faktyczny.

Wnioskiem z dnia 10 listopada 2020 r. S. G. i P. G. (dalej: "wnioskodawcy") wystąpili o wydanie decyzji o ustalenie środowiskowych uwarunkowań dla realizacji przedsięwzięcia pn.: "Zwiększenie wydajności produkcji brojlerów kurzych w istniejącym budynku inwentarskim w J. przy ul. [...], na parceli nr 1" polegającego na zwiększeniu wydajności produkcji brojlerów kurzych z 9750 sztuk (39 DJP) do 30 000 sztuk (120 DJP) w istniejącym budynku inwentarskim - kurniku o powierzchni użytkowej ściółki 1764,18 m². Istniejący budynek kurnika ma powierzchnię umożliwiającą zgodnie z normami prowadzenie produkcji brojlerów w liczbie 120 DJP. Chów każdej partii kurcząt prowadzony będzie w systemie szarżowym do uzyskania przez nie wagi ok. 2,1 kg w okresie ok. 7 tygodni. W ciągu roku wnioskodawcy przewidywali 6 do 7 cykli chowu brojlerów w kurniku. Planowana inwestycja zlokalizowana będzie na terenie działki o numerze ewidencyjnym 1 o powierzchni całkowitej wynoszącej 2,1413 ha położonej w J., przy ul. [...]. Nieruchomość wnioskodawców wykorzystywana jest do prowadzenia działalności [...], znajdują się tam: silosy zbożowe, czyszczalnia i suszarnia zboża, budynki magazynowe maszyn rolniczych, waga najazdowa, sterownia, wiata, budynek mieszkalny jednorodzinny. Do wniosku wnioskodawcy dołączyli raport o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko, który w toku postępowania został uzupełniony w pismem z dnia 19 kwietnia 2022 r.

Prezydent Miasta J. wydał decyzję nr [...] o środowiskowych uwarunkowaniach, w zakresie określenia środowiskowych uwarunkowań dla przedmiotowego przedsięwzięcia, od której odwołała się strona postępowania. W wyniku postępowania odwoławczego Kolegium decyzją z 27 września 2021 r. nr SKO.OS/41.9/535/2021/12339/KS uchyliło w całości zaskarżoną decyzję i przekazano sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ pierwszej instancji.

W toku postępowania, Kolegium postanowieniem z 10 lutego 2022 r. nr SKO/OSW/41.9/24/2022/486/KK wyłączyło Prezydenta Miasta J. od prowadzenia postępowania, a jako organ do załatwienia sprawy wyznaczony został Prezydent Miasta Z..

W związku z otrzymanym wnioskiem Prezydent Miasta Z. podjął postępowanie w sprawie wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach dla wnioskowanego przedsięwzięcia.

Organ pierwszej instancji prowadząc postępowanie w sprawie zwrócił się pismem z 5 maja 2022 r., zgodnie z art. 77 ust. 1 pkt 1 i 2 ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko (t.j. Dz.U. z 2021 r., poz. 2373 ze zm.) – dalej: "u.i.o.ś.", do Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w K. o uzgodnienie warunków realizacji planowanego przedsięwzięcia oraz do Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w W. o wydanie opinii do realizacji planowanego przedsięwzięcia. Z uwagi na treść art. 77 ust. 1 pkt 4 ustawy u.i.o.ś. organ pierwszej instancji nie wystąpił o uzgodnienie warunków realizacji przedsięwzięcia z organem właściwym w sprawach ocen wodnoprawnych, ponieważ zgodnie z opinią Dyrektora Państwowego Gospodarstwa Wodnego Wody Polskie Zarząd Zlewni w K. z dnia 3 lutego 2021 r. o sygn. [...] dla realizowanego przedsięwzięcia nie istniał obowiązek przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko.

Regionalny Dyrektor Ochrony Środowiska w K. postanowieniem z 14 czerwca 2022 r. o sygn. [...] uzgodnił realizację i jednocześnie określił warunki realizacji przedmiotowej inwestycji. Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w W. opinią z 13 czerwca 2022 r. o sygn. [...] zaopiniował pozytywnie pod względem wymagań higienicznych i zdrowotnych środowiskowe uwarunkowania realizacji przedmiotowego przedsięwzięcia z zastrzeżeniem nałożenia warunków eksploatacji przedsięwzięcia.

Z uwagi na powyższe decyzją z dnia z dnia 13 października 2022 r., nr [...] organ pierwszej instancji określił środowiskowe uwarunkowania dla realizacji wnioskowanego przedsięwzięcia.

W uzasadnieniu rozstrzygnięcia organ pierwszej instancji szeroko zacytował obowiązujące w sprawie przepisy prawa oraz przedstawił przebieg postępowania oraz zgromadzony w sprawie materiał dowodowy. Wskazał, że wydając pozytywną dla inwestorów decyzję, oparł się na analizie zebranego w sprawie materiału dowodowego w tym raportu o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko z 16 kwietnia 2021 r., uzupełnionego pismem z 19 kwietnia 2022 r., wypisie i wyrysie z miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego oraz uzyskanymi w toku postępowania uzgodnieniami i opiniami, tj. uzgodnieniem Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w K. z 14 czerwca 2022 r. o sygn. [...], opinią Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w W. z 13 czerwca 2022 r. o sygn. [...] oraz opinią Dyrektora Państwowego Gospodarstwa Wodnego Wody Polskie Zarządu Zlewni w K. z 3 lutego 2021 r. o sygn. [...]. Wydając rozstrzygniecie organ pierwszej instancji wziął pod uwagę wszystkie warunki określone przez ww. organy, zweryfikowane z danymi zawartymi w przedłożonym raporcie. Organ uznał, że przy wypełnieniu warunków zawartych w decyzji, a także prowadzeniu robót budowlanych oraz eksploatacji inwestycji zgodnie z obowiązującymi przepisami prawa oraz założeniami zawartymi w przedłożonym raporcie o odziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko wraz z uzupełnieniami, przedmiotowa inwestycja zapewni spełnienie wymagań ochrony środowiska.

Nie zgadzając się z powyższym rozstrzygnięciem organu pierwszej instancji strona, działając poprzez swojego profesjonalnego pełnomocnika, wniosła do Kolegium odwołanie zarzucając ww. decyzji naruszenie przepisów postępowania, a w szczególności art. 6, art. 7, art. 7a, art. 7b, art. 8, art. 9, art. 10 § 1, art. 77 § 1, art. 80 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz.U. z 2022 r., poz. 2000 ze zm.) – dalej: "k.p.a.". W konsekwencji podniesionych zarzutów wniosła o jej uchylenie w całości.

W ocenie pełnomocnika skarżącej planowane przedsięwzięcie oddziaływać będzie na dwa drzewa pomnikowe oraz dom mieszkalny należący do dawnego zespołu folwarcznego, objęty gminną ewidencją zabytków. Zdaniem pełnomocnika organ pierwszej instancji nie uwzględnił w decyzji jakichkolwiek działań prewencyjnych nakierowanych na te obiekty. Odwołująca się strona zwróciła także uwagę, że na działce sąsiadującej z działką, na której ma być realizowane wnioskowane przedsięwzięcie syn inwestorów prowadzi już kurnik z obsadą 102,3 DJP brojlerów. W konsekwencji dojdzie w ocenie strony do kumulacji oddziaływania obu przedsięwzięć ponad normę określona w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego tj. 210 DJP. Odwołująca zwróciła uwagę na okoliczność, mającą jej zdaniem znaczenie dla sprawy tj. brak wyjaśnienia przez organ pierwszej instancji kwestii decyzji środowiskowej dla hodowli prowadzonej przez syna inwestorów. Ponadto pełnomocnik strony zarzucił, że wnioskodawcy powinni w raporcie zaproponować własny wariant przedsięwzięcia oraz racjonalny wariant alternatywny. Zdaniem strony zaproponowany w uzupełnieniu raportu oddziaływania na środowisko z dnia 19 kwietnia 2022 r. wariant alternatywny jest nie do zaakceptowania z uwagi na zachodzącą kumulację oddziaływania istniejącego już kurnika syna inwestorów oraz planowanego przedsięwzięcia. W ocenie strony racjonalnym wariantem alternatywnym, który byłby zgodny ze wskazówkami zawartymi w uzasadnieniu decyzji Kolegium z 27 września 2021 r. byłby wariant polegający na zmianie lokalizacji planowanego przedsięwzięcia przez inwestorów.

Strona zarzuciła także organowi pierwszej instancji, że w decyzji środowiskowej nie odniósł się do zapisów art. 62 ust. 1 u.i.o.ś., zgodnie z którym powinien podczas oceny oddziaływania na środowisko zwrócić uwagę na bezpośrednie i pośrednie oddziaływanie planowanego przedsięwzięcia m.in. na ludność, zdrowie i życie ludzi, dobra materialne. Dodatkowo strona zarzuciła organowi nieprawidłowe ustalenia co do wyznaczenia obszaru odziaływania planowanego przedsięwzięcia w oparciu o nieprawidłowo sporządzony raport oddziaływania na środowisko.

Rozpatrując odwołanie Kolegium oparło swoje rozstrzygniecie na zebranym przez organ pierwszej instancji materiale dowodowym. W uzasadnieniu decyzji Kolegium przedstawiło dotychczasowy przebieg postepowania i mające zastosowanie w sprawie przepisy prawa materialnego i procesowego. Kolegium wskazało, że raz jeszcze przeprowadziło postępowanie w sprawie i ustaliło, że zaskarżona decyzja organu pierwszej instancji jest prawidłowa i zasługuje na pozostawienie w obrocie prawnym. Kolegium stwierdziło, że postępowanie organu pierwszej instancji nie zostało dotknięte uchybieniami wpływającymi na wynik postępowania, a zebrany materiał dowodowy pozwala na wydanie rozstrzygnięcia w sprawie. Organ odwoławczy w oparciu o akta sprawy przekazane przez organ pierwszej instancji, dokonał takich samych ustaleń jak organ pierwszej instancji.

W ocenie organu odwoławczego planowana inwestycja prawidłowo została zakwalifikowana przez organ pierwszej instancji do przedsięwzięć mogących zawsze znacząco oddziaływać na środowisko w oparciu o zapisy rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 10 września 2019 r. w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko (Dz. U. z 2019 r., poz. 1839) i w związku z tym faktem zgodnie art. 71 ust. 2 pkt 2 u.i.o.ś. koniecznym było wydanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach.

W ocenie Kolegium lokalizacja przedsięwzięcia jest zgodna z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowani przestrzennego Miasta J., przyjętego uchwalą nr [...] Rady Miasta J. (dalej: m.p.z.p.). Organ odwoławczy podzielił stanowisko organu pierwszej instancji w powyższym zakresie, ponieważ teren przeznaczony pod realizację inwestycji jest oznaczony w m.p.z.p. symbolem 1P/U - tereny obiektów produkcyjnych, składów i magazynów z dopuszczeniem zabudowy usługowej.

Kolegium stwierdziło, że organ pierwszej instancji właściwie przeprowadził postępowanie w sprawie oceny oddziaływania na środowisko, o którym mowa w art. 63 ust. 1 u.i.o.ś. W ramach tegoż postępowania organ pierwszej instancji wystąpił do organów współdziałających. Przy orzekaniu organ pierwszej instancji wziął pod uwagę wszystkie wnioski sformułowane w trakcie postępowania przez organ uzgadniający - Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w K. w postanowieniu z dnia 14 czerwca 2022 r. znak: [...]. zgodnie z obowiązującymi w tym zakresie przepisami prawa. Uzgodnienie dokonane przez Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w K. przed wydaniem decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach zgody było wiążące dla organu pierwszej instancji.

Organ pierwszej instancji wziął również pod uwagę wszystkie wskazania zawarte w opinii Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w W. z dnia 13 czerwca 2022 r., znak: [...] oraz opinii Dyrektora Państwowego Gospodarstwa Wody Polskie Zarząd Zlewni w K. z dnia 3 lutego 2021 r., znak: [...].

Kolegium uznało także, że informacje dostępne w raporcie o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko są wystarczające, aby ocenić oddziaływanie planowanego przedsięwzięcia na środowisko. Nadto w ocenie Kolegium raport o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko spełnia wszelkie wymagania ustawowe. Raport w toku postępowania został uzupełniony o wskazania organu pierwszej instancji i wcześniejsze zalecenia Kolegium. Organ odwoławczy uznał także, że organ pierwszej instancji prawidłowo ustalił zasięg oddziaływania przedmiotowego przedsięwzięcia oraz krąg stron postępowania.

W ocenie organu odwoławczego organ pierwszej instancji zapewnił stronom czynny udział w postępowaniu m.in. poinformował strony o możliwości wypowiedzenia się przed wydaniem decyzji co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych uwag - stosownie do treści art. 10 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postepowania administracyjnego (obecnie t.j. Dz.U. z 2024 r., poz. 572) – dalej: "k.p.a.".

Dokonując oceny do treści zaskarżonej decyzji Kolegium zauważyło, że zawiera ona wszystkie elementy wynikające z treści art. 107 k.p.a. oraz art. 84 i 85 ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko. Zawiera ona obszerne uzasadnienie faktyczne obejmujące opis przebiegu postępowania oraz analizę zebranego w sprawie materiału dowodowego, ze wskazaniem przesłanek wydanego rozstrzygnięcia oraz prawidłowe uzasadnienie prawne.

Odnosząc się z kolei do treści odwołania Kolegium stwierdziło, że argumenty zawarte w nim nie są zasadne. Organ odwoławczy po przeprowadzeniu postępowania w sprawie nie stwierdził wadliwości postępowania organu pierwszej instancji, w zakresie wskazanym w wyżej przywołanym odwołaniu i nie potwierdziło występowania wskazanych w tymże odwołaniu uchybień.

Wobec powyższego skarżąca reprezentowania przez profesjonalnego pełnomocnika, wywiodła skargę do tut. Sądu zarzucając zaskarżonym decyzjom naruszenie:

1. art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a., poprzez utrzymanie w mocy przez Kolegium zaskarżonej decyzji organu pierwszej instancji, w sytuacji, w której brak wyjaśnienia wszystkich istotnych dla sprawy okoliczności nie uprawniał do wydania takiej decyzji;

2. art. 7 i 77 § 1 i art. 107 § 3 k.p.a. poprzez zaniechanie dokładnego i wszechstronnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy polegające na:

- prowadzeniu postępowania z pominięciem wszelkich dostępnych w sprawie dowodów wynikających z okoliczności faktycznych, jak również z aktów prawnych i dokumentów znajdujących się w aktach sprawy;

- ustaleniu stanu faktycznego sprawy z pominięciem obowiązujących przepisów prawa, w szczególności miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego;

- zaniechaniu ustalenia skumulowanego obszaru oddziaływania inwestycji z inwestycjami funkcjonującymi na danym obszarze, jak również zakresu oddziaływania inwestycji na pomniki przyrody i obiekty objęte ochroną konserwatorską;

3. art. 6, art. 7, art. 8 § 1, art. 11 oraz art. 80 k.p.a. poprzez dowolną, a nie swobodną ocenę materiału dowodowego zgromadzonego w sprawie, a tym samym prowadzenie postępowania w sposób naruszający zasadę praworządności oraz podważający zaufanie obywateli do organów Państwa.

W związku z podniesionymi zarzutami skarżąca wniosła podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (obecnie t.j. Dz.U. z 2024 r., poz. 935) - dalej: "p.p.s.a.", o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji Prezydenta Miasta Z. z 13 października 2022 r.

Na podstawie art. 61 § 3 p.p.s.a. w zw. z art. 86f ust. 1 u.i.o.ś., wniosła o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji z powodu następstw wynikających z podjęcia realizacji przedsięwzięcia mogącego znacząco oddziaływać na środowisko, dla którego wydano zaskarżoną decyzję.

Na podstawie art. 200 p.p.s.a. skarżąca wniosła również o zasądzenie zwrotu kosztów postępowania niezbędnych do celowego dochodzenia praw.

W uzasadnieniu skargi pełnomocnik powielił częściowo zarzuty zawarte w odwołaniu od decyzji organu pierwszej instancji kładąc nacisk przede wszystkim na kwestie kumulowania się oddziaływania przedsięwzięcia projektowanego z istniejącą już hodowlą brojlerów na działce sąsiedniej i przekroczenia tym samym ograniczenia dla obszaru położonego przy ulicy [...] w J. oznaczonego symbolem [...] w m.p.z.p., który wprowadza ograniczenie ilości zwierząt hodowlanych do 210 DJP zgodnie z rozporządzeniem Rady Ministrów z dnia 10 września 2019 roku w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko (Dz. U. 2019 r., poz. 1839). Zakwestionował także odległość pomiędzy istniejącym i planowanym przedsięwzięciem oraz brak wyjaśnienia tej kwestii w uzupełnieniu raportu oddziaływania na środowisko.

W odpowiedzi na skargę Kolegium podtrzymało dotychczasowe stanowisko i wniosło o oddalenie skargi.

Postanowieniem z dnia 10 października 2023 r. sygn. akt II SA/Gl 1381/23 tut. Sąd odmówił wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji.

Postanowieniem z dnia 26 marca 2024 r. sygn. akt III OZ 66/24 Naczelny Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił zażalenie wniesione przez skarżącą na postanowienie tut. Sądu.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył co następuje.

Sąd badając legalność zaskarżonej decyzji doszedł do przekonania, iż zarówno zaskarżona decyzja, jak i utrzymana nią w mocy decyzja organu pierwszej instancji naruszają w sposób istotny prawo. Skarga zasługuje na uwzględnienie.

Przedmiotem kontrolowanego postępowania administracyjnego, w którym SKO orzekło jako organ odwoławczy, było ustalenie na podstawie art. 71 ust.1 ust.2 pkt 1 i nast. u.i.o.ś., polegającego na zwiększeniu wydajności produkcji brojlerów kurzych z 9750 sztuk (39 DJP) do 30 000 sztuk (120 DJP) w istniejącym budynku inwentarskim - kurniku o powierzchni użytkowej ściółki 1764,18 m². Stosownie do regulacji art. 59 ust. 7 ww. ustawy, przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko wymaga realizacja następujących planowanych przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko: 1) planowanego przedsięwzięcia mogącego zawsze znacząco oddziaływać na środowisko; bądź 2) planowanego przedsięwzięcia mogącego potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko, jeżeli obowiązek przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko został stwierdzony na podstawie art. 63 ust. 1 u.i.o.ś. Obowiązek przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko dla planowanego przedsięwzięcia mogącego potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko stwierdza, w drodze postanowienia, organ właściwy do wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach (art. 63 ust. 1 u.i.o.ś.), Postanowienie, o którym mowa w art. 63 właściwy organ wydaje po zasięgnięciu opinii regionalnego dyrektora ochrony środowiska i właściwego inspektora sanitarnego (art. 64 u.i.o.ś.).

Stosownie natomiast do § 2 ust. 1 pkt 51 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 9 listopada 2010 r. w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko (Dz.U. Nr 213, poz. 1397), które ma zastosowanie w niniejszej sprawie, będąca przedmiotem niniejszego postępowania inwestycja zalicza się do przedsięwzięć mogących potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko dla których istnieje obowiązek przeprowadzenia oceny na środowisko.

Dokonując oceny legalności zaskarżonej decyzji tut. Sąd uwzględnił wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 23 maja 2024 r., sygn. akt II OSK 1494/21. Rozpatrując skargę kasacyjną od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 12 stycznia 2021 r. sygn. akt II SA/Gl 1007/20 na uchwałę Rady Miasta J. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego NSA uchylił zaskarżony wyrok i stwierdził nieważność zaskarżonej uchwały w odniesieniu m.in. do § 6 pkt 6 w części obejmującej zwrot: "w szczególności działalności [...] z zakresu chowu i hodowli zwierząt" oraz § 6 pkt 8. W uzasadnieniu orzeczenia NSA wskazał, że "Zasadny okazał się natomiast zarzut niezgodności Uchwały ze Studium, tj. zarzut naruszenia art. 9 ust. 4 oraz art. 20 ust. 1 u.p.z.p. Według kierunków Studium, teren objęty Uchwałą to PU, PU, ITO (pkt 2.2.4) – tereny zabudowy produkcyjnej i produkcyjno- usługowej, z dopuszczeniem działalności w zakresie rzemiosła, napraw, drobnej produkcji, a także drobnego handlu detalicznego wytwarzanymi i magazynowanymi towarami. Dla tego terenu w Studium nie przewidziano natomiast działalności [...] (taka działalność jest przewidziana na innym obszarze Studium, oznaczonym symbolem R), w tym zwłaszcza działalności [...] polegającej na hodowli zwierząt. Wbrew temu, co przyjęto w zaskarżonym wyroku, chów i hodowla zwierząt, nawet jeśli przybiera znaczne rozmiary, w kontekście regulacji z zakresu planowania i zagospodarowania przestrzennego jest działalnością rolniczą, a nie działalnością przemysłową. Po pierwsze, skoro w ustawie o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym brak jest legalnej definicji "rolnictwa", to należy odwołać się do powszechnego, ogólnego rozumienia tego terminu. W tym kontekście trzeba zauważyć, że przez "rolnictwo" rozumie się dział gospodarki zajmujący się hodowlą zwierząt i uprawą roślin (zob. np. https://sjp.pl/rolnictwo). Po drugie, w obowiązującym na datę uchwalenia zaskarżonej Uchwały rozporządzeniu Ministra Infrastruktury z dnia 26 sierpnia 2003 r. w sprawie wymaganego zakresu projektu miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego (Dz. U. Nr 164, poz. 1587) rozróżniono tereny użytkowane rolniczo (R) oraz tereny zabudowy techniczno-produkcyjnej (P). Nie można zatem twierdzić, że zabudowa produkcyjna obejmuje również zabudowę pod działalność rolniczą. Po trzecie, z planowaniem przestrzennym ściśle związana jest ochrona gruntów rolnych (zob. art. 1 ust. 2 pkt 3 u.p.z.p.). W świetle zaś art. 2 ust. 1 ustawy z 3 lutego 1995 r. o ochronie gruntów rolnych i leśnych (t.j. Dz. U. z 2024 r. poz. 82), gruntami rolnymi są nie tylko użytki rolne, ale grunty pod budynkami i urządzeniami służącymi do produkcji [...], w tym do produkcji [...] uznanej za dział specjalny, stosownie do przepisów o podatku dochodowym od osób fizycznych i podatku dochodowym od osób prawnych. Po czwarte, okoliczność, że przychody z działów specjalnych produkcji rolnej podlegają, co do zasady, opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych lub podatkiem dochodowym od osób prawnych, nie ma istotnego znaczenia z punktu widzenia planowania i zagospodarowania przestrzennego. Przychody z działów specjalnych produkcji rolnej, wyodrębnione z uwagi na mniejsze narażenie ich na skutki negatywnych zjawisk atmosferycznych (np. susza, przymrozki, podtopienia upraw), nie przestają być zresztą przychodami z działalności [...] (zob. np. art. 2 ust. 1 pkt 1 ustawy z 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych - t.j. Dz. U. z 2024 r. poz. 226). Jeżeli już pomocniczo odwoływać się do regulacji podatkowych w celu ustalenia pojęcia działalności [...] dla potrzeb planowania i zagospodarowania przestrzennego, to należy tu wskazać na ogólną definicję działalności [...] zawartą w art. 2 ust. 2 ustawy z dnia 15 listopada 1984 r. o podatku rolnym (t.j. Dz. U. z 2020 r. poz. 333). Zgodnie z tym przepisem, za działalność rolniczą uważa się produkcję roślinną i zwierzęcą, w tym również produkcję materiału siewnego, szkółkarskiego, hodowlanego oraz reprodukcyjnego, produkcję warzywniczą, roślin ozdobnych, grzybów uprawnych, sadownictwa, hodowlę i produkcję materiału zarodowego zwierząt, ptactwa i owadów użytkowych, produkcję zwierzęcą typu przemysłowego fermowego oraz chów i hodowlę ryb. Po piąte, w realiach niniejszej sprawy, również w kontekście art. 170 p.p.s.a., nie można pominąć ocen prawnych wyrażonych w wyroku NSA z 4 października 2017 r., sygn. akt II OSK 2296/16, CBOSA. Otóż wyrok ten został wydany w sprawie dotyczącej odmowy udzielenia pozwolenia na budowę na terenie objętym Uchwałą w okresie obowiązywania poprzedniego planu miejscowego, tj. uchwały Nr [...] Rady Miasta z dnia [...] r., Dz. Urz. Woj. Śląsk. Nr [...], poz. [...]). Plan miejscowy z [...] r. przewidywał na tym terenie zabudowę produkcyjno- usługową (symbol [...]). Inwestor planował przebudowę i zmianę sposobu użytkowania hali magazynowej o powierzchni 1.860 m² na kurnik przeznaczony do hodowli 9.750 sztuk brojlerów. W sprawie tej Naczelny Sąd Administracyjny uznał, że przedmiotowa inwestycja jest niezgodna zarówno z podstawowym, jak i uzupełniającym przeznaczeniem terenu oznaczonego w planie miejscowym symbolem [...]. Zdaniem NSA, hodowla brojlerów jest bowiem działalnością rolniczą a nie produkcyjną, w związku z czym budynek ten związany jest z działalnością rolniczą, a nie zabudową produkcyjną. Podsumowując, w świetle Studium obowiązującego na datę uchwalenia zaskarżonego planu miejscowego, nie było możliwe wprowadzenie na terenie objętym tym planem działalności [...], w tym z zakresu chowu i hodowli zwierząt."

Stanowisko NSA oznacza, że wnioskowane przez inwestorów przedsięwzięcie jest niezgodne zarówno ze studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego Gminy J. jak i z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego co wyklucza możliwość jego realizacji na wnioskowanym terenie. Warunkiem niezbędnym do wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach przedsięwzięcia jest możliwość jego realizacji zgodnie z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego a ta w sprawie nie zaistniała (art. 80 ust. 2 u.i.o.ś.). Wszystkie organy orzekające w sprawie, w tym organy uzgadniające i opiniujące błędnie przyjęły, że wnioskowane przedsięwzięcie jest zgodne z ustaleniami m.p.z.p. Oparcie zaskarżonej decyzji podobnie jak i poprzedzającej jej decyzji organu pierwszej instancji na błędnej wykładni zapisów m.p.z.p. powoduje, że były one obarczone istotną wadą prawną powodująca konieczność ich eliminacji z obrotu prawnego.

Z uwagi na powyższe Sąd uznał, że w zaistniałej sytuacji nie jest celowe badanie zarzutów skargi, których przedmiotem były inne kwestie niż podniesione wyżej.

Mając na uwadze przedstawioną powyżej argumentację Sąd na podstawie art. 145 § 1 pkt 1lit a) i c) p.p.s.a. orzekł jak w sentencji.

O kosztach postępowania Sąd orzekł na podstawie art. 200 i art. 205 p.p.s.a.