Wyrok WSA w Szczecinie, sygn. akt I SA/Sz 396/23
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie
Data orzeczenia: 2023-10-26 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6537 Egzekucja należności pieniężnych, do których  nie stosuje się przepisów Ordynacji podatkowej (art. 34 ust. 3  ustawy o f
Hasła tematyczne: Egzekucyjne postępowanie
Skarżony organ: Dyrektor Izby Administracji Skarbowej
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 33 par.2 pkt.5 i 6 lit.c
journal: Dz.U. 2022 poz 479
law: Ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji - t.j.
article: art.151
journal: Dz.U. 2023 poz 1634
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodnicząca Sędzia WSA Marzena Kowalewska Sędziowie Sędzia WSA Nadzieja Karczmarczyk-Gawęcka Sędzia WSA Bolesław Stachura (spr.) po rozpoznaniu w Wydziale I w trybie uproszczonym w dniu 26 października 2023 r. sprawy ze skargi D. P. na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej z dnia 30 maja 2023 r. nr 3201-IEE2.7113.46.2023.2 w przedmiocie umorzenia postępowania egzekucyjnego oddala skargę.


UZASADNIENIE

Zaskarżonym do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie postanowieniem z dnia [...] maja 2023 r. nr [...] Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w S. (dalej "organ odwoławczy") utrzymał w mocy postanowienie Naczelnika [...] Urzędu Skarbowego w K. z [...] kwietnia 2023 roku nr: [...] [...] w przedmiocie odmowy umorzenia postępowania egzekucyjnego prowadzonego na podstawie tytułu wykonawczego nr [...] wystawionego przez Komendanta Wojewódzkiego Policji w S..

Z uzasadnienia zaskarżonego postanowienia wynika, że Naczelnik Pierwszego Urzędu Skarbowego w K. (dalej też "organ egzekucyjny" lub "organ I instancji") prowadzi wobec D. P. (dalej też "Zobowiązany", "Strona" lub "Skarżący") egzekucję administracyjną na podstawie tytułu wykonawczego nr [...] z [...] lipca 2022 r. wystawionego przez Komendanta Wojewódzkiego Policji w S.. Powyższym tytułem wykonawczym objęte zostały zaległości z tytułu opłaty za pobyt w jednostce Policji.

W toku prowadzonego postępowania egzekucyjnego organ egzekucyjny zawiadomieniem z [...] sierpnia 2022 r. nr: [...] zajął wierzytelności Zobowiązanego z rachunku bankowego i wkładu oszczędnościowego w S. S.A. Tego samego dnia, tj. [...] sierpnia 2022 r. zawiadomienie o zajęciu zostało doręczone dłużnikowi zajętej wierzytelności. W odpowiedzi Bank poinformował o przeszkodzie w realizacji zajęcia, wynikającej z braku środków na zajętym rachunku.

Zawiadomienie o zajęciu wraz z odpisem tytułu wykonawczego zostały doręczone Zobowiązanemu [...] sierpnia 2022 r.

[...] sierpnia 2022 r. do organu egzekucyjnego wpłynęło pismo Komendanta Wojewódzkiego Policji w S., w którym poinformował o dokonaniu przez Zobowiązanego wpłaty zaległości głównej bezpośrednio Wierzycielowi w dniu [...] sierpnia 2022 r. oraz wniósł o wycofanie tytułu wykonawczego.

[...] sierpnia 2022 r. organ egzekucyjny skierował do Banku aktualizację zawiadomienia o zajęciu z [...] sierpnia 2022 r., ograniczając zajęcie wierzytelności do wysokości kosztów egzekucyjnych w kwocie [...]zł. Tego samego dnia, do organu egzekucyjnego wpłynęło pismo Zobowiązanego z dnia [...] sierpnia 2022 r. zawierające zarzuty w sprawie prowadzonego postępowania egzekucyjnego. Podstawą zgłoszonych zarzutów było wygaśnięcie obowiązku w całości oraz brak wymagalności dochodzonego obowiązku (art. 33 § 2 pkt 5 i 6 lit. c ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji Dz.U. z 2022 r., poz. 479 ze zm., zw. dalej: "u.p.e.a.").

Pismem z [...] sierpnia 2022 r. organ egzekucyjny przekazał wniesione zarzuty Wierzycielowi. Następnie postanowieniem nr: [...] zawiesił prowadzone postępowanie egzekucyjne.

[...] września 2022 r. do organu egzekucyjnego wpłynęło postanowienie Wierzyciela, to jest Komendanta Wojewódzkiego Policji w S. z [...] września 2022 r. nr [...] stwierdzające niedopuszczalność zarzutu określonego w art. 33 § 2 pkt 6 lit c u.p.e.a. z uwagi na to, że zarzut ten jest przedmiotem w odrębnym postępowaniu sądowym oraz uznające za uzasadniony zarzut wygaśnięcia obowiązku głównego.

Na powyższe postanowienie Zobowiązany wniósł zażalenie.

Postanowieniem z [...] lutego 2023 r. nr [...] Komendant Główny Policji uchylił zaskarżone postanowienie w całości i umorzył postępowanie pierwszej instancji.

Postanowieniem z [...] marca 2023 r. nr: [...] organ egzekucyjny podjął zawieszone postępowanie egzekucyjne.

Pismem z [...] marca 2023 r. Zobowiązany złożył wniosek o umorzenie postępowania egzekucyjnego powołując się na przepis art. 34 § 4 pkt 3 u.p.e.a. Zobowiązany podniósł, że Wierzyciel uznał w całości zarzut określony w art. 33 § 2 pkt 5 u.p.e.a., w związku z czym organ egzekucyjny powinien umorzyć postępowanie egzekucyjne w całości, w tym w zakresie kosztów egzekucyjnych. Powołując się na postanowienie Wierzyciela Zobowiązany wskazał, że koszty egzekucyjne nie mogą zostać naliczone przed wszczęciem postępowania egzekucyjnego.

Postanowieniem z [...] kwietnia 2023 r. nr: [...] organ egzekucyjny odmówił umorzenia postępowania egzekucyjnego.

Na powyższe postanowienie, Zobowiązany pismem z [...] kwietnia 2023 r. wniósł zażalenie, wnosząc o jego uchylenie w całości i umorzenie postępowania egzekucyjnego wraz z kosztami egzekucyjnymi.

W uzasadnieniu wniosku Zobowiązany wskazał, że organ egzekucyjny prowadzi umorzone postępowanie egzekucyjne bez jakiejkolwiek podstawy prawnej, zmienia postanowienie Wierzyciela i uzurpuje sobie uprawnienia sądownicze w odniesieniu do jego prawomocnego postanowienia. Nadto dodał, że Wierzyciel uznał, iż przedmiot postępowania egzekucyjnego wygasł w całości przed datą doręczenia Stronie odpisu tytułu wykonawczego, zatem przed datą wszczęcia postępowania egzekucyjnego, a to jednoznaczne jest z brakiem istnienia przedmiotu postępowania. A co za tym idzie - koszty egzekucyjne nie mogą zostać naliczone przed wszczęciem postępowania egzekucyjnego. Zdaniem Zobowiązanego, skutkiem rozstrzygnięcia Wierzyciela jest umorzenie postępowania egzekucyjnego, jak i umorzenie kosztów egzekucyjnych, o których mowa w art. 34b u.p.e.a. Zobowiązany stwierdził, że brak jest podstaw do uznania, że Wierzyciel nie umorzył postępowania egzekucyjnego wraz z kosztami egzekucyjnymi, a umorzył wyłącznie zarzuty. W ocenie Zobowiązanego, niestosowanie się przez organ egzekucyjny do postanowienia Wierzyciela stanowi naruszenie podstawowych zasad demokratycznego państwa prawnego jak i może wypełniać znamiona przestępstwa określonego w art. 231 § 1 Kodeksu karnego. Końcowo Zobowiązany podniósł, że organ egzekucyjny nie wskazał podstawy prawnej na podstawie której rzekomo uprawniony jest do zmiany i niestosowania się do prawomocnego postanowienia Wierzyciela.

Organ odwoławczy utrzymał w mocy postanowienie organu I instancji.

Na początku organ odwoławczy wyjaśnił, że w przedmiotowej sprawie mamy do czynienia z sytuacją, w której organ egzekucyjny dochodzi kosztów egzekucyjnych, powstałych w toku postępowania egzekucyjnego prowadzonego w oparciu o tytuł wykonawczy nr [...] wystawiony przez Komendanta Wojewódzkiego Policji w S..

Zdaniem organu odwoławczego, istotną okolicznością, na którą należy zwrócić uwagę badając niniejszą sprawę, jest wszczęcie postępowania egzekucyjnego oraz wszczęcie egzekucji, z którymi to wiąże się fakt powstania kosztów egzekucyjnych.

Organ odwoławczy wskazał, że wspomniany tytuł wykonawczy wpłynął do organu egzekucyjnego w dniu [...] sierpnia 2022 r., zatem w myśl przepisu art. 26 § 3a pkt 1 u.p.e.a. w tym dniu nastąpiło wszczęcie postępowania egzekucyjnego. Prowadząc postępowanie egzekucyjne organ egzekucyjny zawiadomieniem z [...] sierpnia 2022 r. zajął wierzytelności Zobowiązanego z rachunku bankowego i wkładu oszczędnościowego w S. S.A. Powyższe zawiadomienie zostało doręczone dłużnikowi zajętej wierzytelności tego samego dnia, tj. [...] sierpnia 2022 r, natomiast Zobowiązanemu zostało doręczone wraz z odpisem tytułu wykonawczego [...] sierpnia 2022 r. A zatem w niniejszej sprawie wszczęcie egzekucji nastąpiło [...] sierpnia 2022 r., z chwilą doręczenia zawiadomienia o zajęciu dłużnikowi zajętej wierzytelności (art. 26 § 5 pkt.2 u.p.e.a.).

W związku z faktem, że po wszczęciu egzekucji, [...] sierpnia 2022 r. Zobowiązany wpłacił bezpośrednio do Wierzyciela należność główną, organ egzekucyjny niezwłocznie, po otrzymaniu tej informacji od Wierzyciela, ograniczył dochodzone należności wyłącznie do wysokości kosztów egzekucyjnych.

W związku z wszczęciem postępowania egzekucyjnego oraz dokonaniem w toku prowadzonego postępowania egzekucyjnego czynności egzekucyjnych w sprawie powstały koszty egzekucyjne w wysokości [...] zł, na które składają się:

• opłata manipulacyjna (art. 64 § 1 i 2 u.p.e.a.) w wysokości [...] zł,

• opłata egzekucyjna w wysokości 5% powstała od zapłaconych Wierzycielowi środków pieniężnych (art. 64 § 5 u.p.e.a.) w wysokości [...] zł,

• wydatek egzekucyjny (art. 64b § 1 pkt 16 u.p.e.a.) w wysokości [...] zł.

Organ odwoławczy przytoczył treść art. 64ca § 1 u.p.e.a.

Organ wyjaśnił, że Wierzyciel orzekał w przedmiocie zgłoszonych zarzutów. Dopiero po otrzymaniu ostatecznego postanowienia Wierzyciela w sprawie prowadzonego postępowania egzekucyjnego orzeka organ egzekucyjny.

W niniejszej sprawie Wierzyciel, rozstrzygając sprawę w zakresie zgłoszonych zarzutów, ostatecznym postanowieniem z [...] lutego 2023 r. uchylił rozstrzygnięcie I instancji w całości i umorzył postępowanie w całości jako bezprzedmiotowe. W uzasadnieniu Wierzyciel stwierdził, że przedmiot postępowania egzekucyjnego wygasł w całości przez datą doręczenia Zobowiązanemu odpisu tytułu wykonawczego, którą Wierzyciel uznał za datę wszczęcia postępowania egzekucyjnego, co jego zdaniem równoznaczne jest z brakiem istnienia przedmiotu prowadzonego postępowania. Stwierdził zatem, że brak istnienia stosunku administracyjnego oznacza, że postępowanie administracyjne stało się bezprzedmiotowe w rozumieniu art. 105 § 1 Kodeksu postępowania administracyjnego (zw. dalej K.p.a.).

Organ odwoławczy wskazał, że w niniejszej sprawie postępowanie egzekucyjne zostało wszczęte [...] sierpnia 2022 r. wraz z wpływem tytułu wykonawczego nr [...] do organu egzekucyjnego (art. 26 § 3a pkt 1 u.p.e.a.), natomiast egzekucja została wszczęta w dniu [...] sierpnia 2022 r., z uwagi na doręczenie dłużnikowi zajętej wierzytelności zawiadomienia o zajęciu nr: [...] (art. 26 § 5 pkt 2 u.p.e.a.). Zgromadzony w sprawie materiał dowodowy, faktycznie potwierdza, że z uwagi na spłatę przez Zobowiązanego należności głównej w dniu [...] sierpnia obowiązek wygasł w całości, jednak pozostały do wyegzekwowania koszty egzekucyjne.

Zgodnie natomiast z przepisem art. 34b u.p.e.a., nie umarza się postępowania egzekucyjnego z przyczyny, o której mowa w art. 33 § 2 pkt 5, zaistniałej po wszczęciu tego postępowania, jeżeli koszty egzekucyjne powstałe przed dniem zaistnienia tej przyczyny oraz koszty upomnienia nie zostały wyegzekwowane, zapłacone lub umorzone. Z uwagi na powyższe organ odwoławczy stwierdził, że w niniejszej sprawie nie zaistniały przesłanki do umorzenia postępowania egzekucyjnego prowadzonego w celu wyegzekwowania kosztów egzekucyjnych w oparciu o tytuł wykonawczy nr [...]

W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie, skarżący wskazał, że organ egzekucyjny prowadzi postępowanie egzekucyjne prawomocnie umorzone przez Wierzyciela czyli bez podstawy prawnej.

Skarżący na wstępie podkreślił, iż w obrocie prawnym funkcjonuje prawomocne postanowienie Wierzyciela o umorzeniu postępowaniu egzekucyjnego i kosztów postępowania egzekucyjnego, tj. postanowienie z [...] lutego 2023 r. nr [...] Komendanta Głównego Policji. Jego treść jest oczywista, postępowanie egzekucyjne jak i koszty postępowania egzekucyjnego zostały przez Wierzyciela umorzone. Wierzyciel, z uwagi na przyjęcie bezpodstawności wszczęcia egzekucji nie rozpatrywał pozostałych zarzutów, ponieważ w tym stanie, przyjęcia braku istnienia przedmiotu prowadzonego postępowania egzekucyjnego, stały się bezprzedmiotowe. Wobec takiego postanowienia, Skarżący nie wniósł skargi do sądu administracyjnego, z uwagi na rozstrzygnięcie zgodne z jego wnioskiem. Postanowienie uprawomocniło się.

W ocenie Skarżącego, organ egzekucyjny prowadzi działania sprzeczne z treścią prawomocnego postanowienia. Organ egzekucyjny w swych stanowiskach powołuje się na postanowienie Komendanta Wojewódzkiego Policji w S. z dnia [...] września 2022 r. nr [...] zupełnie ignorując fakt, iż postanowienie to zostało wyeliminowane z obrotu prawnego poprzez jego całkowite uchylenie postanowieniem Komendanta Głównego Policji znak [...]

Zdaniem Skarżącego, organ egzekucyjny polemizuje z prawomocnym stanowiskiem Wierzyciela i odmawia jego wykonania uznając je za niezgodne z prawem. Stanowisko organu egzekucyjnego jest również wewnętrznie sprzeczne. Organ uzasadnia, że Wierzyciel nie był uprawniony do umorzenia postępowania egzekucyjnego w sposób przedstawiony w uzasadnieniu, czyli organ tym samym potwierdza, że Wierzyciel umorzył postępowanie egzekucyjne a organ egzekucyjny w tym zakresie zarzuca mu wyłącznie nieprawidłowość. Jednocześnie organ twierdzi, że Wierzyciel nie umorzył postępowania egzekucyjnego (z którym to przecież organ polemizuje) tylko zgłoszone zarzuty "W tym miejscu pragniemy wyjaśnić, iż Wierzyciel orzekał w przedmiocie zgłoszonych zarzutów". Organ egzekucyjny widać sam nie wie co i jak interpretuje, bo w uzasadnieniu zaprzecza sam sobie.

Organ egzekucyjny dokonał jeszcze jednej absurdalnej wykładni postanowienia. Uznał, że skoro Wierzyciel stwierdził brak istnienia przedmiotu postępowania to umorzył postępowanie dotyczące zgłoszonych zarzutów. W ocenie organu skutkiem tego jest dalsza prawomocność postępowania egzekucyjnego.

Reasumując zdaniem Skarżącego, organ egzekucyjny oznajmił po prostu obywatelowi, że uznaje, iż Wierzyciel nie miał racji, że to co napisał nie znaczy to co napisał i organ egzekucyjny będzie robił co sam uzna za właściwe. Organ egzekucyjny, przyznała w rozmowie telefonicznej, iż długo się zastanawiał jak rozumieć postanowienie Wierzyciela bo miał w tym zakresie istotne wątpliwości. W związku z czym, Skarżący zwrócił się z wnioskiem aby organ na gruncie art. 113 § 2 w zw. z art. 126 K.p.a. wystąpił o wyjaśnienia wątpliwości co do treści postanowienia. Organ nie uczynił tego a wyłącznie skupił się na tworzeniu wykładni na niekorzyść obywatela. Skarżący zwrócił się do Wierzyciela o wydanie tego postanowienia ale Wierzyciel nie uczynił tego, Komendant Główny nakazał wydanie takiego postanowienia Komendantowi Wojewódzkiemu a Komendant Wojewódzki uznał się za niewłaściwy do wydania takiego postanowienia.

Skarżący wskazał, że powyższe działania organów dalekie są od wymagań jakie przed organami państwowymi stawia Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej jak i podstawowe zasady kodeksu postępowania administracyjnego. W przedmiotowej sprawie nie mamy do czynienia wyłącznie z naruszeniem przepisów prawa ale z naruszeniem podstawowych zasad demokratycznego państwa prawnego.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie z w a ż y ł, co następuje:

Stosownie do art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo

o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2023 poz. 259, dalej: "P.p.s.a.") sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. W ramach swej kognicji sąd bada, czy przy wydaniu zaskarżonego aktu nie doszło do naruszenia prawa materialnego i przepisów postępowania. Kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje m.in. orzekanie w sprawach skarg na postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które przysługuje zażalenie; (art. 3 § 2 pkt 3 P.p.s.a.). Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 P.p.s.a.).

Uwzględnienie skargi następuje w przypadkach naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a P.p.s.a.), naruszenia prawa, dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego (art. 145 § 1 pkt 1 lit. b P.p.s.a.), oraz innego naruszenia przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt 1 lit. c P.p.s.a.). W przypadkach, gdy zachodzą przyczyny określone w art. 156 Kodeksu postępowania administracyjnego lub w innych przepisach, sąd stwierdza nieważność decyzji lub postanowienia (art. 145 § 1 pkt. 2 P.p.s.a.). Natomiast w razie nieuwzględnienia skargi w całości albo w części sąd oddala skargę odpowiednio w całości albo w części (art. 151 P.p.s.a.).

Należy również wskazać, że w myśl art. 119 pkt 3 P.p.s.a. sprawa może

być rozpoznana w trybie uproszczonym, jeżeli przedmiotem skargi jest postanowienie wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także postanowienie rozstrzygające sprawę, co do istoty oraz postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie. W trybie tym sąd rozpoznaje sprawy na posiedzeniu niejawnym w składzie trzech sędziów (art. 120 P.p.s.a.).

Sąd zauważa zatem że kluczową kwestią sporną w sprawie jest to, czy organ egzekucyjny powinien był umorzyć postępowanie egzekucyjne zgodnie z wnioskiem Strony, czy też nie było do tego podstaw.

W powyższym sporze Sąd uznał za zasadne uznać za słuszne stanowisko organów, skarga zaś bowiem bezzasadna.

Trafnie wskazał organ odwoławczy, że istotną okolicznością, na którą należało zwrócić uwagę w pierwszym rzędzie badając niniejszą sprawę, jest wszczęcie postępowania egzekucyjnego oraz wszczęcie egzekucji, z którymi to zdarzeniami wiąże się fakt powstania kosztów egzekucyjnych.

Nie ma sporu, że wspomniany tytuł wykonawczy wpłynął do organu egzekucyjnego w dniu [...] sierpnia 2022 r., zatem w myśl przepisu art. 26 § 3a pkt 1 u.p.e.a. w tym dniu nastąpiło wszczęcie postępowania egzekucyjnego. Prowadząc postępowanie egzekucyjne organ egzekucyjny zawiadomieniem z [...] sierpnia 2022 r. zajął wierzytelności Zobowiązanego z rachunku bankowego i wkładu oszczędnościowego w S. S.A. Powyższe zawiadomienie zostało doręczone dłużnikowi zajętej wierzytelności tego samego dnia, tj. [...] sierpnia 2022 r, natomiast Zobowiązanemu zostało doręczone wraz z odpisem tytułu wykonawczego [...] sierpnia 2022 r. A zatem w niniejszej sprawie wszczęcie egzekucji nastąpiło [...] sierpnia 2022 r., z chwilą doręczenia zawiadomienia o zajęciu dłużnikowi zajętej wierzytelności (art. 26 § 5 pkt.2 u.p.e.a.).

W związku z faktem, że po wszczęciu egzekucji, dnia [...] sierpnia 2022 r. Zobowiązany wpłacił bezpośrednio do Wierzyciela należność główną, organ egzekucyjny niezwłocznie, po otrzymaniu tej informacji od Wierzyciela, ograniczył dochodzone należności wyłącznie do wysokości kosztów egzekucyjnych. W związku z wszczęciem postępowania egzekucyjnego oraz dokonaniem w toku prowadzonego postępowania egzekucyjnego czynności egzekucyjnych w sprawie powstały bowiem koszty egzekucyjne w wysokości [...] zł.

Organ egzekucyjny po wniesieniu zarzutów przez Stronę przekazał je Wierzycielowi - Komendantowi Wojewódzkiemu Policji w S. i zawiesił postępowanie egzekucyjne .

Komendant Główny Policji jako Wierzyciel i organ rozpoznający zażalenie na postanowienie Komendanta Wojewódzkiego Policji w S., działającego jako Wierzyciel w I instancji, rozstrzygając sprawę w zakresie zgłoszonych zarzutów, ostatecznym postanowieniem z [...] lutego 2023 r. uchylił postanowienie Komendanta Wojewódzkiego Policji w S. działającego jako Wierzyciel w całości i "umorzył postępowanie w pierwszej instancji całości". W uzasadnieniu stwierdził, że przedmiot postępowania egzekucyjnego wygasł w całości przez datą doręczenia Zobowiązanemu odpisu tytułu wykonawczego, którą uznał za datę wszczęcia postępowania egzekucyjnego, co jego zdaniem równoznaczne jest z brakiem istnienia przedmiotu prowadzonego postępowania. Stwierdził też, że brak istnienia stosunku administracyjnego oznacza, że postępowanie administracyjne stało się bezprzedmiotowe w rozumieniu art. 105 § 1 Kodeksu postępowania administracyjnego (zw. dalej K.p.a.).

Sąd wskazuje, iż wierzyciel nie jest władny umarzać postępowania egzekucyjnego. Może jedynie wydać jedno z rozstrzygnięć opisanych w art. 34 § 2 pkt 1,2, 3 u.p.e.a. w tym m.in. uznać zarzut w całości lub w części. Postanowienie Komendanta Głównego Policji mogło zatem tylko władczo rozstrzygnąć o istnieniu bądź nieistnieniu zarzutu, ewentualnie o jego dopuszczalności. Zawarte w rozstrzygnięciu tego organu sformułowanie iż "umorzył postępowanie w pierwszej instancji całości" nie może być interpretowane tak jak chce tego Skarżący, iż postanowienie Wierzyciela umorzyło postępowanie egzekucyjne. Wierzyciel w ramach przyznanych kompetencji w u.p.e.a. nie może rozstrzygać za organ egzekucyjny w przedmiocie umorzenia postępowania egzekucyjnego. To należy bowiem do kompetencji organu egzekucyjnego. Postanowienie wierzyciela może odnosić się wyłącznie do postępowania przed wierzycielem, wywołanego wniesieniem zarzutu. Tymczasem jak trafnie wskazał organ odwoławczy, Skarżący nie zaskarżył postanowienia Komendanta Głównego Policji, ten zaś w rozstrzygnięciu swojego postanowienia umorzył jedynie postępowanie wywołane wniesieniem zarzutu, tylko bowiem w zakresie tego postępowania był władny postępować i rozstrzygać. Świadczy o tym sformułowanie rozstrzygnięcia postanowienia Komendanta Głównego Policji który wskazał, iż "umorzył postępowanie w pierwszej instancji całości" – czyli wyłącznie postępowanie przed Komendantem Wojewódzkim Policji w S., wywołane wniesieniem zarzutu. Podkreślić należy wyraźnie, że organy władzy publicznej mogą działać jedynie na podstawie przyznanych im prawem kompetencji. Komendant Główny Policji w badanej sprawie mógł wyłącznie skontrolować prawidłowość postanowienia Komendanta Wojewódzkiego Policji w S. jako wierzyciela w związku z wniesionym zarzutem, nie zaś umarzać postepowanie egzekucyjne.

Tymczasem Sąd nie ma wątpliwości że trafne jest stwierdzenie organu odwoławczego, że w niniejszej sprawie postępowanie egzekucyjne zostało wszczęte [...] sierpnia 2022 r. wraz z wpływem tytułu wykonawczego nr [...] do organu egzekucyjnego (art. 26 § 3a pkt 1 u.p.e.a.), natomiast egzekucja została wszczęta w dniu [...] sierpnia 2022 r., z uwagi na doręczenie dłużnikowi zajętej wierzytelności zawiadomienia o zajęciu nr [...] (art. 26 § 5 pkt 2 u.p.e.a.). Zgromadzony w sprawie materiał dowodowy, faktycznie potwierdza, że z uwagi na spłatę przez Zobowiązanego należności głównej w dniu [...] sierpnia obowiązek wygasł w całości, jednak pozostały do wyegzekwowania koszty egzekucyjne.

Zauważyć zatem należy, że zgodnie z przepisem art. 34b u.p.e.a., nie umarza się postępowania egzekucyjnego z przyczyny, o której mowa w art. 33 § 2 pkt 5, zaistniałej po wszczęciu tego postępowania, jeżeli koszty egzekucyjne powstałe przed dniem zaistnienia tej przyczyny oraz koszty upomnienia nie zostały wyegzekwowane, zapłacone lub umorzone.

Z uwagi na powyższe zasadnie stwierdził organ odwoławczy, że w niniejszej sprawie nie zaistniały przesłanki do umorzenia postępowania egzekucyjnego prowadzonego w celu wyegzekwowania kosztów egzekucyjnych w oparciu o tytuł wykonawczy nr [...]

Sąd wskazuje, że w u.p.e.a. postanowienie wierzyciela wiąże organ egzekucyjny jedynie co do oceny zasadności zgłoszonego zarzutu. Zobowiązany zgłosił zarzut iż egzekwowany obowiązek wygasł, gdyż spłacił dochodzone zobowiązanie w kwocie [...]zł.

Jednakże Sąd wskazuje, że także Wierzyciel w postanowieniu z [...] lutego 2023 r. wyjaśnił, iż "kwestia kosztów egzekucyjnych nie podlega rozpatrzeniu w ramach zarzutu nieistnienia egzekwowanego obowiązku zgłoszonego w postępowaniu egzekucyjnym. Koszty egzekucyjne powstają w toku postępowania egzekucyjnego stanowiąc należność uboczną. Na początkowym etapie egzekucji kiedy to rozpoznawane są zarzuty, ich końcowa wysokość nie jest jeszcze znana. Dlatego ustawodawca nie przewidział możliwości ich kwestionowania w trybie zarzutów na prowadzone postępowanie egzekucyjne. Powołał się przy tym na wyrok WSA w Bydgoszczy z 14 maja 2014 r. sygn. akt I SA/Bd 364/14, którego stanowisko Sąd rozpoznający sprawę w pełni podziela.

Natomiast rozważania Wierzyciela co do chwili w której nastąpiło wszczęcie postępowania egzekucyjnego nie wiążą ani organów egzekucyjnych, ani Sądu rozpoznającego obecnie sprawę – w sprawie zasadności umorzenia egzekucji. Jak już też wskazano postanowienie Wierzyciela – Komendanta Głównego Policji nie obejmuje swoim zakresem umorzenia postępowania egzekucyjnego, albowiem leży poza kompetencjami wierzyciela w postępowaniu egzekucyjnym w administracji.

W tym zakresie, jak wskazano wyżej, obowiązuje odrębna regulacja art. 34b u.p.e.a., w której nie umarza się postępowania egzekucyjnego z przyczyny, o której mowa w art. 33 § 2 pkt 5 (przyczyna ta to wygaśnięcie obowiązku w całości albo w części) zaistniałej po wszczęciu tego postępowania, jeżeli koszty egzekucyjne powstałe przed dniem zaistnienia tej przyczyny oraz koszty upomnienia nie zostały wyegzekwowane, zapłacone lub umorzone.

W badanej sprawie ponad wszelką wątpliwość postępowanie egzekucyjne zostało wszczęte [...] sierpnia 2022 r. wraz z wpływem tytułu wykonawczego nr [...] do organu egzekucyjnego (art. 26 § 3a pkt 1 u.p.e.a.), natomiast egzekucja została wszczęta w dniu [...] sierpnia 2022 r. z uwagi na doręczenie dłużnikowi zajętej wierzytelności zawiadomienia o zajęciu nr: [...] (art. 26 § 5 pkt 2 u.p.e.a.).

Z uwagi na spłatę przez Zobowiązanego należności głównej w dniu [...] sierpnia obowiązek wygasł w całości.

Jednak stosownie do treści art. 34b u.p.e.a. organy egzekucyjne nie mogły umorzyć postępowania mimo wniosku Zobowiązanego, albowiem pomimo że po wszczęciu postępowania egzekucyjnego egzekwowany obowiązek wygasł wskutek zapłaty w całości, to koszty egzekucyjne powstałe przed dniem wygaśnięcia nie zostały wyegzekwowane, zapłacone lub umorzone. W takim stanie rzeczy zaskarżone postanowienie miało uzasadnione podstawy, a jego rozstrzygniecie było prawidłowe.

Nietrafny jest zatem zarzut jakoby organ egzekucyjny prowadził działania sprzeczne z treścią prawomocnego postanowienia wierzyciela Komendanta Głównego Policji z dnia [...] lutego 2023 r. czy też odmawiał jego wykonania, uznając je za niezgodne z prawem. Postępowanie organów egzekucyjnych nie koliduje z zakresem postanowienia wierzyciela w zakresie wiążącym organy, a stanowi wykonanie obowiązujących przepisów prawa, w tym w szczególności art. 34b u.p.e.a.

W ocenie Sądu, organ egzekucyjny nie naruszył przepisów postępowania ani prawa materialnego. Mając powyższe na uwadze Sąd stwierdził, że zaskarżone postanowienie wydane zostało zgodnie z obowiązującymi w tym zakresie przepisami prawa, w tym przepisami u.p.e.a.

W tym stanie rzeczy Sąd, działając na podstawie art. 151 p.p.s.a., orzekł o oddaleniu skargi jako pozbawionej uzasadnionych podstaw.

Powołane orzeczenia sądów administracyjnych dostępne są w internetowej bazie orzeczeń NSA - http://orzeczenia.nsa.gov.pl.