Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt III SA/Wa 3829/17
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2018-09-14 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6110 Podatek od towarów i usług
Skarżony organ: Dyrektor Izby Administracji Skarbowej
Treść wyniku: Oddalono skargę

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodnicząca sędzia WSA Dorota Dziedzic - Chojnacka (sprawozdawca), Sędziowie asesor WSA Piotr Dębkowski, sędzia WSA Anna Zaorska, , po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 14 września 2018 r. sprawy ze skargi [...] P. s.r.o. z siedzibą w Czechach na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w W. z dnia [...] września 2017 r. nr [...] w przedmiocie przedłużenia terminu dokonania zwrotu nadwyżki podatku od towarów i usług za listopad 2016 r. oddala skargę


UZASADNIENIE

Przedmiotem skargi złożonej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie przez P. s.r.o. z siedzibą w Czechach (dalej jako "Skarżąca", "Spółka" lub "Strona") jest postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w W. ("DIAS") z dnia [...] września 2017 r. utrzymujące w mocy postanowienie Naczelnika [...] Urzędu Skarbowego W. ("NUS") z dnia [...] czerwca 2017 r. w przedmiocie przedłużenia terminu dokonania zwrotu nadwyżki podatku od towarów i usług za listopad 2016 r.

Zaskarżone postanowienie zostało wydane w następującym stanie sprawy:

W dniu 22 grudnia 2016 r. Spółka złożyła do NUS deklarację VAT-7 za listopad 2016 r. z wykazaną kwotą nadwyżki podatku naliczonego nad należnym do zwrotu w terminie 60 dni na rachunek bankowy kwotą w wysokości 472.130,00 zł.

Postanowieniem z dnia [...] lutego 2017 r. NUS przedłużył termin dokonania zwrotu do dnia 19 czerwca 2017 r. z uwagi na konieczność przeprowadzenia weryfikacji rozliczenia Spółki wykazanego w ww. deklaracji. Organ w uzasadnieniu postanowienia stwierdził, że w ramach czynności sprawdzających wezwał Spółkę do przedstawienia dokumentów dotyczących transakcji ujętych w deklaracji. Analiza przedłożonych przez Spółkę dokumentów wykazała konieczność dalszej weryfikacji rozliczenia.

Następnie NUS postanowieniem z dnia [...] czerwca 2017 r. (będącym przedmiotem zaskarżenia w niniejszej sprawie) przedłużył termin zwrotu nadwyżki podatku naliczonego nad należnym wykazanego w deklaracji VAT-7 za listopad 2016 r., do czasu zakończenia weryfikacji, tj. do dnia 31 października 2017 r.

Na ww. postanowienie organu pierwszej instancji Strona reprezentowana przez pełnomocnika złożyła zażalenie z dnia [...] czerwca 2017 r., w którym zarzuciła naruszenie następujących przepisów:

1. art. 216 § 1 i 2, art. 292 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2017, poz. 201. z późn. zm.), dalej: "O.p.", w związku z art. 87 ust. 2 zdanie drugie ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (Dz. U. z 2016 r. poz. 710. z późn. zm.), dalej: "ustawa o VAT", poprzez ich błędne zastosowanie, skutkujące przedłużeniem terminu zwrotu nadwyżki podatku naliczonego nad należnym w sytuacji braku przesłanek do takiego przedłużenia, w świetle czynności dotychczas przeprowadzonych przez organ.

2. art. 125 § 1 O.p. poprzez prowadzenie postępowania w sposób przewlekły i opieszały oraz brak wnikliwego rozpoznania przedstawionych przez Stronę oświadczeń i dowodów, co prowadzi do nieuzasadnionego przedłużenia terminu zwrotu podatku, a w konsekwencji może zachwiać płynnością finansową Spółki.

Postanowieniem z dnia [...] września 2017 r. DIAS utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie NUS. W uzasadnieniu organ odwoławczy wskazał, że w niniejszej sprawie weryfikacja zasadności zwrotu nadwyżki podatku naliczonego nad należnym za listopad 2016 r. dokonywana była w ramach czynności sprawdzających.

DIAS podzielił stanowisko NUS, iż w rozpatrywanym przypadku zaistniały uzasadnione wątpliwości do przedłużenia Spółce terminu zwrotu nadwyżki podatku naliczonego nad należnym za listopad 2016 r. w ramach czynności sprawdzających.

Wskazał, iż NUS skierował do Strony wezwanie z dnia 2 lutego 2017 r. do złożenia kserokopii niżej wymienionych dokumentów: rejestru wewnątrzwspólnotowych dostaw towarów wraz ze wszystkimi fakturami wskazanymi w rejestrze oraz dokumentami CMR, rejestru zakupów wraz ze wszystkimi fakturami wykazanymi w rejestrze. Organ podatkowy w ww. wezwaniu zakreślił trzydniowy termin do dokonania powyższej czynności liczony od dnia doręczenia wezwania.

W dniu 13 lutego 2017 r. do organu pierwszej instancji wpłynęła drogą elektroniczną odpowiedź Spółki na ww. wezwanie z dnia 2 lutego 2017 r., wraz z rejestrami, fakturami oraz dokumentami CMR.

Następnie w dniu 15 lutego 2017 r. organ przeprowadził czynności sprawdzające na podstawie dokumentów przekazanych przez Podatnika. W sporządzonej na tę okoliczność adnotacji z dnia 15 lutego 2017 r. m.in. wskazano cyt.: "Kwota z rejestru zgodna z deklaracją. Załączono dokumenty CMR. Jednakże towar odbierany z K. dowożony jest w ciągu jednego dnia od dnia załadunku, w przypadku dostawy wskazanej z faktur nr 1-4/11/2016 towar został załadowany [...].11.2016 r. dostarczony na miejsce docelowe 15.11.2016 r. Ponadto tego samego dnia, tj. 15.11.2016 r. został doładowany towarem z faktury nr 5-7/2016.".

W dniu 17 lutego 2017 r. organ podatkowy pierwszej instancji zwrócił się o udostępnienie danych z systemu viaToll celem sprawdzenia przebiegu transportu dokonanego w okresie od 10.11.2016 r. do 18.11.2016 r. W odpowiedzi na to zapytanie GDDKiA Departament Zarządzania Ruchem poinformował, że nie jest możliwym udostępnienie danych we wnioskowanym zakresie

Jednocześnie pismem z dnia 17 marca 2017 r. NUS wezwał kontrahenta Spółki – A. Sp. z o. o. celem weryfikacji przeprowadzonej transakcji. Z powodu braku reakcji na ww. pismo Naczelnik Urzędu Skarbowego ponowił swoją prośbę pismem z dnia 24 kwietnia 2017 r.

W dniu 20 kwietnia 2017 r. organ podatkowy pierwszej instancji wystąpił do Republiki Czech celem ustalenia kolejnych nabywców towarów zakupionych i transportowanych przez Spółkę.

Natomiast w dniu 12 czerwca 2017 r. przeprowadzono czynności sprawdzające w zakresie weryfikacji rozliczeń A. Sp. z o. o. w ramach rozmowy telefonicznej z pracownikiem urzędu skarbowego właściwego dla kontrahenta.

Ponadto DIAS podniósł, iż w Spółce trwają kontrole zasadności zwrotu VAT za okresy od października 2015 r. do października 2016 r. DIAS zaznaczył, iż za okres od listopada 2016 r. do kwietnia 2017 r. prowadzone są czynności sprawdzające, które nie zostały zakończone. Na konieczność podjęcia tak kompleksowych działań wskazuje fakt, że Strona dokonuje transakcji wewnątrzwspólnotowej dostawy towarów, której przedmiotem są leki, wymienione w załączniku do Obwieszczenia Ministra Zdrowia w sprawie wykazu produktów leczniczych, środków spożywczych specjalnego przeznaczenia żywieniowego oraz wyrobów medycznych zagrożonych brakiem dostępności na terytorium Rzeczpospolitej Polskiej. DIAS stwierdził, iż okoliczności opisane w powyższym zakresie i potwierdzone stosownymi dowodami, znajdującymi się w aktach sprawy potwierdzają wątpliwości co do prawidłowości rozliczenia Spółki za listopad 2016 r.

DIAS stwierdził, iż NUS w sposób właściwy uprawdopodobnił zatem zasadność dalszego sprawdzenia rozliczenia Spółki za listopad 2016 r. w ramach czynności sprawdzających. W ocenie DIAS powołane w powyższym zakresie okoliczności stanowiły wystarczającą podstawę przedłużenia terminu zwrotu. DIAS podkreślił, że postanowienie w przedmiocie przedłużenia terminu do dokonania zwrotu jest wydawane na etapie prowadzenia nieukończonej, sformalizowanej weryfikacji okoliczności wzbudzających podejrzenie co do zasadności zwrotu. Wówczas organ nie jest jeszcze w posiadaniu kompletnego materiału dowodowego w zakresie weryfikowanego rozliczenia, a jedynie dąży do jego uzyskania. Taka też sytuacja zaistniała w przedmiotowej sprawie. Organ zaskarżonym postanowieniem dokonał przedłużenia terminu zwrotu podatku wynikającego z rozliczenia Spółki, ponieważ w terminie przepisanym dla tego zwrotu nie dysponował jeszcze dowodami, które mogłyby potwierdzić lub nie prawidłowość dokonanego przez Spółkę rozliczenia.

Odnosząc się do stawianych w złożonym zażaleniu zarzutów DIAS stwierdził, że są one niezasadne. DIAS podniósł, iż działania organu pierwszej instancji w powyższym zakresie były prawidłowe, a opisane okoliczności faktyczne sprawy oraz przedstawione uzasadnienie wykazało, że prawidłowo zastosowano dyspozycję art. 87 ust. 2 ustawy o VAT.

W przywołanej na wstępie skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie Skarżąca sformułowała żądanie uchylenia postanowienia DIAS z dnia [...] września 2017 r. oraz poprzedzającego go postanowienia NUS z dnia [...] czerwca 2017 r. Strona wniosła również o zasądzenie na jej rzecz kosztów postępowania sądowego według norm przepisanych.

W skardze Spółka zarzuciła naruszenie:

- art. 216 § 1 i 2, art. 280 O.p. w związku z art. 87 ust. 2 zdanie drugie ustawy o VAT poprzez ich błędne zastosowanie, skutkujące niezasadnym, ponownym przedłużeniem terminu zwrotu nadwyżki podatku naliczonego nad należnym za listopad 2016 r.;

- art. 125 § 1 O.p. poprzez prowadzenie postępowania w sposób przewlekły i opieszały, polegający na podejmowaniu czynności, które nie zmierzały do wyjaśnienia istotnych w sprawie okoliczności, a jedynie prowadziły do nieuzasadnionego przedłużenia terminu zwrotu podatku, co w konsekwencji może zachwiać płynnością finansową Spółki.

W skardze Strona zauważyła, że w uzasadnieniu przedmiotowego postanowienia organ podatkowy wskazał na podejrzenie uczestniczenia przez Spółkę w transakcji karuzelowej. Po wykazaniu, że podejrzenia powyższe są całkowicie bezpodstawne, organy podatkowe zmieniły argumentację i uznały kwestionowane transakcje zostały dokonane wbrew przepisom ustawy prawo farmaceutyczne. Pogląd ten Spółka zakwestionowała w zastrzeżeniach do protokołu kontroli przeprowadzonej za okres od października 2015 r. do października 2016 r. Aktualnie po wniesieniu powyższych zastrzeżeń do protokołu kontroli Strona oczekuje wszczęcia postępowania podatkowego za kontrolowany okres. Okres powyższego wyczekiwania organ podatkowy wypełnił czynnościami, które nie mają dla sprawy żadnego znaczenia. Chodzi tu przede wszystkim o pozyskanie danych z systemu viaToll celem sprawdzenia przebiegu transportu, które byty całkowicie zbędne, gdyż Spółka odbywała transport farmaceutyków przy pomocy samochodów, które nie podlegały systemowi opłat viaToll z uwagi na ich niewielkie rozmiary, wystąpienia do kontrahenta Strony - firmy A. Sp. z o.o. oraz wystąpienia do administracji czeskiej u celu ustalenia kolejnych nabywców zakupionych towarów, w sytuacji gdy przeprowadzone kontrole potwierdzały prawidłowość dokonanych transakcji.

W ocenie Strony postępowanie wyjaśniające, jakie prowadzone było w przedmiotowej sprawie, naruszało art. 125 § 1 O.p. Organ podatkowy w przekonaniu Strony, wykonując pozorne czynności, markował jedynie rzetelne postępowanie, a taki sposób postępowania naraził Spółkę na utratę płynności finansowej, ponieważ za listopad 2016 r. bezpodstawnie przetrzymywany jest zwrot podatku w wysokości 472.130 zł wraz z należnymi odsetkami. W ocenie Skarżącej daleko idąca opieszałość organu podatkowego stanowi również naruszenie art. 87 ust. 2 ustawy o VAT.

W odpowiedzi na skargę DIAS wniósł o jej oddalenie i podtrzymał stanowisko w sprawie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje.

Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.

Kontrola sądowa zaskarżonych decyzji, postanowień bądź innych aktów wymienionych w art. 3 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2017 r. poz. 1369; dalej: P.p.s.a.), stosownie do art. 184 Konstytucji w związku z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2017 r., poz. 2188, ze zm.), sprawowana jest w oparciu o kryterium zgodności z prawem. W związku z tym, aby wyeliminować z obrotu prawnego akt wydany przez organ administracyjny konieczne jest stwierdzenie, że doszło w nim do naruszenia przepisu prawa materialnego, bądź przepisu postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy, albo przepisu prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a – c P.p.s.a.). Takiego naruszenia przepisów w analizowanej sprawie Sąd nie dostrzegł.

Wyjaśnić również należy, że złożona w niniejszej sprawie skarga została rozpoznana przez Sąd na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym stosownie do brzmienia art. 119 pkt 3 P.p.s.a. Zgodnie z tym przepisem, sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym, jeżeli przedmiotem skargi jest postanowienie wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy stronie zażalenie albo kończące postępowanie, a także postanowienie rozstrzygające sprawę co do istoty oraz postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie.

Istota sprawy sprowadza się do oceny zasadności (zgodności z prawem) postanowienia organu podatkowego w kwestii przedłużenia terminu zwrotu nadwyżki podatku naliczonego nad należnym w podatku od towarów i usług wykazanego przez Stronę w deklaracji VAT-7 za listopad 2016 r.

Zgodnie z art. 86 ust. 1 ustawy o VAT, w zakresie, w jakim towary i usługi są wykorzystywane do wykonywania czynności opodatkowanych, podatnikowi, o którym mowa w art. 15, przysługuje prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego, z zastrzeżeniem art. 114, art. 119 ust. 4, art. 120 ust. 17 i 19 oraz art. 124 ustawy o VAT. Kwotę podatku naliczonego stanowi m. in. suma kwot podatku określonych w fakturach otrzymanych przez podatnika z tytułu nabycia towarów i usług (art. 86 ust. 2 pkt 1 lit. a ustawy o VAT). W przypadku, gdy kwota podatku naliczonego, o której mowa w art. 86 ust. 2, jest w okresie rozliczeniowym wyższa od kwoty podatku należnego, podatnik ma prawo do obniżenia o tę różnicę kwoty podatku należnego za następne okresy lub do zwrotu różnicy na rachunek bankowy (art. 87 ust. 1 ustawy o VAT). Zgodnie z art. 87 ust. 2 zdanie pierwsze ustawy o VAT, zwrot różnicy podatku, z zastrzeżeniem ust. 6, następuje w terminie 60 dni od dnia złożenia rozliczenia przez podatnika na rachunek bankowy podatnika w banku mającym siedzibę na terytorium kraju lub na rachunek podatnika w spółdzielczej kasie oszczędnościowo-kredytowej, której jest członkiem, wskazane w zgłoszeniu identyfikacyjnym, o którym mowa w odrębnych przepisach. Na wniosek podatnika, złożony wraz z deklaracją podatkową, urząd skarbowy jest obowiązany zwrócić różnicę podatku, o której mowa w ust. 2, w terminie 25 dni, licząc od dnia złożenia rozliczenia, m. in. w przypadku gdy kwoty podatku naliczonego, wykazane w deklaracji podatkowej, wynikają z faktur dokumentujących kwoty należności, które zostały w całości zapłacone (art. 87 ust. 6 pkt 1 ustawy o VAT).

W orzecznictwie Trybunału Sprawiedliwości wskazuje się na wymóg zapewnienia zasady neutralności podatku od towarów i usług. Wyrazem tej neutralności jest między innymi obowiązek zwrotu nadwyżki podatku naliczonego nad należnym w rozsądnym terminie (por. wyrok z 25 października 2001 r. w sprawie C – 78/00).

Jeżeli zasadność zwrotu wymaga dodatkowego zweryfikowania, naczelnik urzędu skarbowego może przedłużyć ten termin (zarówno 60-dniowy, jak i 25-dniowy) do czasu zakończenia weryfikacji rozliczenia podatnika dokonywanego w ramach czynności sprawdzających, kontroli podatkowej lub postępowania podatkowego na podstawie przepisów O.p. lub postępowania kontrolnego na podstawie przepisów o kontroli skarbowej (art. 87 ust. 2 zdanie drugie ustawy o VAT w zw. z art. 87 ust. 6 ustawy o VAT). Z powołanych przepisów wynika, że po złożeniu przez podatnika deklaracji wykazującej kwotę zwrotu, organ podatkowy powinien ocenić, czy zwrot nie budzi wątpliwości. Weryfikacja zasadności zwrotu odbywa się zatem każdorazowo, gdy podatnik wykazuje ów zwrot. Wszakże w przypadku przesłanki uzasadniającej przedłużenie terminu zwrotu mowa jest o "dodatkowej weryfikacji". Po złożeniu deklaracji przez podatnika organ podatkowy wykonuje zatem przewidziane w Dziale V O.p. czynności sprawdzające, które należy zakończyć przed upływem terminu zwrotu podatku. Przy czym, w przypadku terminu 25 dniowego, organ powinien w tym czasie dodatkowo rozpatrzyć, czy zostały spełnione przesłanki uruchomienia zwrotu w terminie przyspieszonym.

Gdyby okazało się, że przeprowadzenie czynności sprawdzających nie zostanie dokonane w terminie, wówczas organ na podstawie art. 274b § 1 i 2 O.p. wydaje postanowienie o jego przedłużeniu. Jeśli natomiast weryfikacja zasadności zwrotu wymagała podjęcia działań wykraczających poza zakres czynności sprawdzających, wówczas obowiązkiem organu jest wszczęcie innego, stosownego trybu procedowania (spośród przewidzianych w art. 87 ust. 2 ustawy o VAT). Wówczas, gdy kontrola podatkowa, postępowanie podatkowe lub postępowanie kontrolne miałyby zakończyć się po upływie terminu zwrotu, organ podatkowy wydaje postanowienie o przedłużeniu terminu zwrotu, stosownie do art. 274b w zw. z art. 277 O.p. (por. uchwałę siedmiu sędziów NSA z 24 października 2016 r., sygn. akt I FPS 2/16).

W postanowieniu o przedłużeniu terminu zwrotu podatku, wydawanym czy to w przypadku prowadzenia czynności sprawdzających, czy też w przypadku przekształcenia czynności sprawdzających w inny, przewidziany prawnie tryb procedowania, organ ma obowiązek wskazać powody, dla których zasadność zwrotu wymagała dodatkowej weryfikacji. Powodem takim mogą być, tak jak w rozpoznawanej sprawie, wątpliwości dotyczące faktycznego przebiegu transakcji, z której podatnik wywodzi prawo do odliczenia.

Postanowienie, od którego służy zażalenie, zgodnie z art. 217 § 2 O.p., zawiera uzasadnienie faktyczne i prawne. W treści postanowienia organ powinien zatem wyjaśnić, jakie okoliczności powodowały wystąpienie wątpliwości co do rzeczywistego przebiegu transakcji.

Zdaniem Sądu, zaskarżone postanowienie jest zgodne z prawem. Nie narusza wskazanych w skardze przepisów prawa materialnego i procesowego.

Celem przedłużenia terminu zwrotu różnicy podatku jest umożliwienie organom podatkowym zweryfikowania prawidłowości złożonego przez podatnika rozliczenia. Jednak podatnik musi być o tym przedłużeniu odpowiednio powiadomiony i może kwestionować przedłużenie jako wpływające na jego prawa i obowiązki. Wydanie postanowienia o przedłużeniu zwrotu podatku służy więc zarówno organom podatkowym, jak i podatnikowi, realizując funkcje gwarancyjne. Na funkcje gwarancyjne tego rozstrzygnięcia zwrócił także uwagę NSA w uchwale 7 sędziów z 22 kwietnia 2002 r. (sygn. akt FPS 5/02) oraz Trybunał Konstytucyjny w wyroku z 13 października 2008 r. (sygn. akt K 16/07).

W niniejszej sprawie, w związku z tym, że weryfikacja Spółki w ramach czynności sprawdzających nie została zakończona, zasadnym było przedłużenie terminu zwrotu zadeklarowanej nadwyżki podatku naliczonego nad należnym wykazanego w deklaracji za listopada 2016 r.

W ocenie Sądu, można mieć zastrzeżenia co do rzetelności wyjaśnienia przez organ pierwszej instancji w sprawie powodów, dla których uznano, że wystąpiły okoliczności wskazujące na wątpliwości co do zasadności zwrotu, powodujące konieczność przedłużenia terminu zwrotu, lecz pewna ogólnikowość wydanego przez organ postanowienia w tym względzie nie stanowi naruszenia art. 87 ust. 2 ustawy o VAT, czy art. 210 § 4 bądź art. 121 lub art. 124 O.p. w stopniu uzasadniającym uwzględnienie skargi na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a czy c P.p.s.a. Mimo bowiem lakonicznego zwrócenia w uzasadnieniu postanowienia uwagi na konieczność przedłużenia terminu zwrotu z uwagi na wniosek Spółki o przyśpieszony zwrot i konieczność weryfikacji zasadności zwrotu, akta sprawy wskazują na to, że wątpliwości co do zasadności zadeklarowanego zwrotu podatku istotnie wystąpiły, a okoliczności sprawy przemawiały za potrzebą dodatkowej weryfikacji zasadności tego zwrotu. Okoliczności te prawidłowo zostały także szczegółowo opisane w uzasadnieniu postanowienia organu drugiej instancji.

Wystarczy wskazać w tym zakresie, że w sprawie zaistniały uzasadnione wątpliwości co do zwrotu VAT. Już sama kwota zwrotu (472.130,00 zł) jest stosunkowo wysoka. Jak wynika z akt sprawy, organy w toku czynności sprawdzających poczyniły wiele prób ustalenia stanu faktycznego istotnego dla sprawy oraz jego weryfikacji.

Jak wynika z akt sprawy, NUS skierował do Strony wezwanie z dnia 2 lutego 2017 r. do złożenia kserokopii niżej wymienionych dokumentów: rejestru wewnątrzwspólnotowych dostaw towarów wraz ze wszystkimi fakturami wskazanymi w rejestrze oraz dokumentami CMR, rejestru zakupów wraz ze wszystkimi fakturami wykazanymi w rejestrze. Organ podatkowy w ww. wezwaniu zakreślił trzydniowy termin do dokonania powyższej czynności liczony od dnia doręczenia wezwania.

W dniu 13 lutego 2017 r. do organu pierwszej instancji wpłynęła drogą elektroniczną odpowiedź Spółki na ww. wezwanie z dnia 2 lutego 2017 r., wraz z rejestrami, fakturami oraz dokumentami CMR.

Następnie w dniu 15 lutego 2017 r. organ przeprowadził czynności sprawdzające na podstawie dokumentów przekazanych przez Podatnika. W sporządzonej na tę okoliczność adnotacji z dnia 15 lutego 2017 r. m.in. wskazano cyt.: "Kwota z rejestru zgodna z deklaracją. Załączono dokumenty CMR. Jednakże towar odbierany z K. dowożony jest w ciągu jednego dnia od dnia załadunku, w przypadku dostawy wskazanej z faktur nr 1-4/11/2016 towar został załadowany 3.11.2016 r. dostarczony na miejsce docelowe 15.11.2016 r. Ponadto tego samego dnia, tj. 15.11.2016 r. został doładowany towarem z faktury nr 5-7/2016.".

W dniu 17 lutego 2017 r. organ podatkowy pierwszej instancji zwrócił się o udostępnienie danych z systemu viaToll celem sprawdzenia przebiegu transportu dokonanego w okresie od 10.11.2016 r. do 18.11.2016 r. W odpowiedzi na to zapytanie GDDKiA Departament Zarządzania Ruchem poinformował, że nie jest możliwym udostępnienie danych we wnioskowanym zakresie

Jednocześnie pismem z dnia 17 marca 2017 r. NUS wezwał kontrahenta Spółki – A. Sp. z o. o. celem weryfikacji przeprowadzonej transakcji. Z powodu braku reakcji na ww. pismo Naczelnik Urzędu Skarbowego ponowił swoją prośbę pismem z dnia 24 kwietnia 2017 r.

W dniu 20 kwietnia 2017 r. organ podatkowy pierwszej instancji wystąpił do Republiki Czech celem ustalenia kolejnych nabywców towarów zakupionych i transportowanych przez Spółkę.

Natomiast w dniu 12 czerwca 2017 r. przeprowadzono czynności sprawdzające w zakresie weryfikacji rozliczeń A. Sp. z o. o. w ramach rozmowy telefonicznej z pracownikiem urzędu skarbowego właściwego dla kontrahenta.

Jednocześnie, jak wynika z wyjaśnień przedstawionych w arkuszu odwoławczym, istniały uzasadnione wątpliwości co do prawidłowości rozliczenia Spółki za listopad 2016 r. W Spółce trwają bowiem kontrole zasadności zwrotu podatku od towarów i usług w ramach kontroli podatkowej za poprzednie okresy, tj. od października 2015 r. do października 2016 r. Jednocześnie wobec Spółki trwa weryfikacja zwrotu podatku VAT także za inne okresy, tj. listopad 2016 r. – kwiecień 2017 r.

Niewątpliwie zatem opisane w powyższym zakresie i potwierdzone stosownymi dowodami, znajdującymi się w aktach sprawy wątpliwości co do prawidłowości rozliczenia Spółki za listopada 2016 r. dawały podstawy do dalszej jego weryfikacji. Zarówno NUS, jak i DIAS w sposób właściwy uprawdopodobniły zatem zasadność dalszego sprawdzenia rozliczenia Spółki za listopad 2016 r. Powołane w powyższym zakresie okoliczności stanowiły bowiem wystarczającą podstawę przedłużenia terminu zwrotu.

Zdaniem Sądu, zaszła zatem konieczność weryfikacji rzeczywistego przebiegu transakcji, a tym samym potwierdzenia zasadności wykazanego zwrotu podatku VAT. W wyroku z dnia 12 maja 2011 r. (C - 107/10), Trybunał Sprawiedliwości podkreślił, że każde państwo jest zobowiązane do podjęcia wszelkich środków legislacyjnych i administracyjnych odpowiednich by zapewnić pełny pobór podlegającego zapłacie podatku VAT na swym terytorium. Termin na dokonanie zwrotu VAT zasadniczo może być przedłużony w celu przeprowadzenia kontroli podatkowej i nie staje się przez to nierozsądny, o ile przedłużenie nie wykracza poza to, co jest konieczne by zakończyć procedurę kontroli.

Mając powyższe na uwadze nie zasługują na uwzględnienie zarzuty Strony w powyższym zakresie.

Zdaniem Sądu, postanowienie o przedłużeniu terminu zwrotu podatku powinno wskazywać ścisłą datę przesunięcia tegoż terminu (por. wyrok NSA z dnia 26 października 2017 r., sygn. akt I FSK 1347/17). W zaskarżonym postanowieniu wskazany został wyraźnie termin zwrotu zadeklarowanej nadwyżki podatku naliczonego nad należnym wykazanego w deklaracji za listopad 2016 r. – tj. "do dnia 31.10.2017 r.". Zdaniem Sądu, każdorazowo postanowienie, na mocy którego organ podatkowy dokonuje przedłużenia terminu zwrotu podatku od towarów i usług powinno wskazywać przewidywany, najbardziej prawdopodobny termin zakończenia czynności związanych z tym zwrotem. Należy bowiem zwrócić uwagę, że zamieszczenie w postanowieniu o przedłużeniu terminu zwrotu podatku od towarów i usług terminu, do jakiego to przedłużenie następuje, ma znaczenie gwarancyjne dla podatnika. Pozwala także na zbadanie zachowania reguły proporcjonalności tego instrumentu w konkretnej sytuacji. Tylko przedłużenie terminu zwrotu "według dat" daje możliwość zachowania i respektowania unijnego wymogu dokonywania zwrotu w tzw. rozsądnym terminie oraz reguły, że przedłużyć można tylko taki termin, który jeszcze nie upłynął. Pewność stosowania prawa wymaga zatem formułowania rozstrzygnięcia o przedłużeniu w sposób konkretny, niewymagający doszukiwania się tego, jaką datę przesunięcia zwrotu organ miał na uwadze w przyjętych przez siebie okolicznościach. Biorąc pod uwagę, że zwrot powinien nastąpić w konkretnym terminie ustawowo przewidzianym (określonym dniami), jego odsuwanie w czasie (przedłużenie) też musi być konkretne, czyli wprost wskazywać na jaki dzień organ wydłuża termin zwrotu w stosunku do terminu ustawowego lub tego, który już był postanowieniem wcześniej wydłużony (por. wyrok WSA w Szczecinie z dnia 7 lutego 2018 r., sygn. akt I SA/Sz 994/17).

Istotą postanowienia o przedłużeniu terminu zwrotu jest poinformowanie podatnika o wydłużeniu terminu do dokonania zwrotu (zob. wyrok NSA z dnia 19 listopada 2014 r., sygn. I FSK 536/14). Postanowienie takie daje więc podatnikowi wiedzę nie tylko co do samego przedłużenia terminu zwrotu, ale także co do tego, kiedy weryfikacja rozliczenia powinna się zakończyć, a w związku z tym kiedy powinien nastąpić zwrot podatku. Natomiast przedłużenie terminu zwrotu podatku jest kwestią odrębną w stosunku do prawa zwrotu i jego wysokości oraz statusu podmiotu jako podatnika podatku od towarów i usług. O ile bowiem o przedłużeniu tego terminu postanawia organ podatkowy ze względu na przeprowadzenie czynności kontrolnych, o tyle o prawie do zwrotu i jego wysokości decyduje wystąpienie pozytywnych przesłanek z art. 86 i art. 87 ustawy o VAT. Sformułowanie użyte w treści art. 87 ust. 2 zdanie drugie ustawy o VAT, że "zasadność zwrotu wymaga dodatkowego zweryfikowania" powinno być dokonywane w oparciu o co najmniej uprawdopodobnione przesłanki. Wspomniany warunek zakłada, że przed upływem ustawowego terminu zwrotu (zdanie pierwsze) podjęte zostały czynności zmierzające do zweryfikowania jego zasadności, lecz nie dały one jeszcze rezultatu lub jest on niejednoznaczny. Zaś uzasadnienie ma szczególnie istotne znaczenie dla ustalenia, czy organ podatkowy nie przekroczył granic wskazanych we wskazanym przepisie. Tym samym, w postanowieniu przedłużającym termin zwrotu VAT organ podatkowy powinien wskazać na powody odmowy dokonania zwrotu w ustawowym terminie i przedstawić istniejące w tym przedmiocie wątpliwości oraz wskazać, dlaczego uznał, że takie wątpliwości wystąpiły. Podatnik w tym zakresie powinien otrzymać jasną informację, z czego wynika powód przedłużenia terminu zwrotu VAT (por. wyrok WSA w Gliwicach z dnia 31 stycznia 2018 r., sygn. akt III SA/Gl 917/17). W przedmiotowej sprawie organy podatkowe wskazały, że wymaga zweryfikowania fakt WDT dokonanej przez Spółkę.

Zdaniem Sądu, zaskarżone postanowienie i jego uzasadnienie spełnia niezbędne wymagania stawiane tego rodzaju rozstrzygnięciu. Opisano powody, jakie legły u podstaw stwierdzenia, że zasadność zwrotu Stronie różnicy nadwyżki podatku naliczonego nad należnym za miesiąc listopad 2016 r. wymaga dodatkowego zweryfikowania. Zatem istniały powody do przedłużenia terminu zwrotu. W sprawie wystąpiła konieczność zebrania dodatkowego materiału dowodowego i potwierdzenia transakcji przez organy właściwe w krajach członkowskich UE.

Odnosząc się do zarzutu naruszenia przepisów prawa procesowego (art. 125 § 1, art. 216 § 1 i § 2 w zw. z art. 87 ust. 2 zdanie drugie ustawy o VAT), stwierdzić należy, że pomimo istnienia co do zasady uprawnienia do otrzymania zwrotu VAT, możliwa jest zgodnie z prawem sytuacja przedłużenia terminu zwrotu poza wskazane w ustawie okresy. Celem tej regulacji jest właśnie możliwość kontroli przez organy podatkowe, że wykazywana przez podatnika nadwyżka podatku naliczonego nad należnym jest zgodna ze stanem faktycznym (rzeczywistością). Regulacja ta ma służyć bowiem zwalczaniu oszustw podatkowych i nadużyć. Weryfikacja zasadności zadeklarowanego zwrotu jest uprawnieniem organu, z którego może on korzystać w celu wykonywania obowiązków ustawowych. Organ podatkowy w ramach art. 87 ust. 2 ustawy o VAT ma prawo nie tylko do weryfikacji złożonej przez Stronę deklaracji i kontroli dokumentów źródłowych podatnika oraz jego kontrahentów, ale również ma prawo zweryfikować rzeczywisty charakter każdej transakcji udokumentowanej posiadanymi przez Stronę dokumentami źródłowymi. Zasadność zwrotu podatku uzależniona jest więc nie tylko od poprawności dokumentacji podatnika, ale wymaga też pozytywnego zweryfikowania transakcji u kontrahentów. Zatem, zdaniem Sądu, zarzuty Skarżącej należy uznać za bezpodstawne.

W odniesieniu do zarzutu Strony braku wnikliwości w rozpoznaniu przedstawionych dowodów, wskazać należy, że na tym etapie postępowania organ podatkowy decyduje wyłącznie o konieczności dalszego badania zasadności zwrotu, nie chodzi więc o wykazanie, że zwrot jest niezasadny, ani o wykazanie, że istnieją dowody przemawiające za niezasadnością zwrotu – konkretne dowody świadczące o nieprawidłowościach w rozliczeniu podatnika. Chodzi natomiast o wykazanie, że istnieją okoliczności przemawiające za potrzebą dodatkowej weryfikacji zasadności zwrotu.

Zważyć także należy, iż w niniejszej sprawie skarżone jest postanowienie NUS w przedmiocie przedłużenia terminu zwrotu, a nie bezczynność organu. A zatem zarzut naruszenia art. 125 O.p. nie mógł odnieść skutku w niniejszej sprawie.

W ocenie Sądu, zaskarżone postanowienie zawiera również uzasadnienie ze wskazaniem okoliczności, które przesądziły o konieczności przedłużenia terminu zwrotu VAT (konieczność weryfikacji transakcji dokonanych przez Skarżącą). W tym zakresie realizuje wymagania przed nim stawiane i odpowiada regułom postępowania, o których mowa w O.p.

Sąd stwierdza, że przeprowadzona w niniejszej sprawie kontrola zaskarżonego postanowienia w zakresie podniesionych w skardze zarzutów oraz przesłanek wziętych przez Sąd pod uwagę z urzędu wykazała, iż orzeczenie to nie narusza przepisów materialnoprawnych, ani też przepisów postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

Mając na uwadze powyższe okoliczności Sąd, na podstawie art. 151 P.p.s.a., skargę oddalił.