Wyrok WSA w Lublinie, sygn. akt II SA/Lu 125/24
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie
Data orzeczenia: 2024-06-13 00:00:00+02:00 (orzeczenie nieprawomocne)
Symbol z opisem: 6014 Rozbiórka budowli lub innego obiektu budowlanego, dokonanie oceny stanu technicznego obiektu, doprowadzenie obiektu do s
Hasła tematyczne: Budowlane prawo
Skarżony organ: Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 7, art. 77, art. 8, art. 80, art. 6, art. 107
journal: Dz.U. 2023 poz 775
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (t. j.)
article: art. 48, art. 29, art. 30
journal: Dz.U. 2020 poz 1333
law: Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane - t.j.
article: par. 12
journal: Dz.U. 2022 poz 1225
law: Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich  usytuowanie (t. j.)
article: art. 151
journal: Dz.U. 2023 poz 1634
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lubli w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Jerzy Parchomiuk Sędziowie Sędzia WSA Grzegorz Grymuza (sprawozdawca) Asesor sądowy Anna Ostrowska Protokolant Starszy sekretarz sądowy Agata Jakimiuk po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 13 czerwca 2024 r. sprawy ze skargi M. G. na decyzję Lubelskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Lublinie z dnia 27 grudnia 2023 r., znak: ZOA-XIV.7721.11.2023 w przedmiocie nakazu rozbiórki obiektu budowlanego oddala skargę.


UZASADNIENIE

Decyzją z dnia 27 grudnia 2023 r., znak: [...] Inspektor Nadzoru Budowlanego, po rozpatrzeniu odwołania M. G., utrzymał w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w P. z dnia 17 października 2023 r., znak: [...], nakazującej M. G. rozbiórkę budynku gospodarczego usytuowanego na działkach nr [...] i [...] położonych w P. przy ul. [...] o wymiarach w rzucie poziomym 5,30 m x 3,00 m poprzez rozbiórkę następujących elementów ww. budynku:

- konstrukcji dachu wraz z jego przekryciem,

- konstrukcji ścian,

- utwardzenia z kostki betonowej stanowiącego posadzkę budynku i opaskę odwodnienia poza obiektem.

Decyzja została wydana w następującym stanie faktycznym i prawnym:

Pismem z dnia 3 września 2020 r. K. S., K. S. oraz Z. S. wystąpili do PINB w P. z wnioskiem o przeprowadzenie kontroli obiektów budowlanych zlokalizowanych w P. przy ul. [...] na działce nr ewid. [...] stanowiącej własność M. G..

PINB w P. w dniu 21 października 2020 r. przeprowadził oględziny dotyczące obiektu gospodarczo-garażowego położonego na działce nr ewid. [...] w P. przy ul. [...] z ustaleń, których został sporządzony protokół oględzin, szkic sytuacyjny oraz dokumentacja fotograficzna.

Z treści protokołu oględzin wynika, że przedmiotowy obiekt posiada konstrukcję stalową ramową ściany i dach obite są blachą trapezową z dachem jednospadowym ze spadkiem w kierunku południowym na działkę nr ewid. [...]. Obiekt posiada wymiary w rzucie poziomym 5,30 m x 3,00 m i wysokość 2,20 m - 2,45 m. W ścianie zachodniej obiektu usytuowane są wrota garażowe a w pozostałej części ściany obiektu są pełne bez otworów. Obiekt jest usytuowany na posadzce wykonanej z kostki betonowej i nie jest wyposażony w żadne instalacje. Przedmiotowy obiekt jest położony w odległości 8,55 m od ściany północnej istniejącego budynku mieszkalnego na działce nr ewid. [...], zaś w kierunku północnym (w kierunku istniejącego budynku mieszkalnego na działce nr ewid.[...]) usytuowany jest w odległości 8,20 m. Według złożonych przez M. G. wyjaśnień działkę nr ewid. [...] nabył w październiku 2017 r. zaś ww. obiekt zrealizował jego brat - Z. L. (który zmarł) wraz z matką - K. G. około 12-13 lat temu. Jak oświadczyli K. S. i K. S. ww. obiekt powstał około kwietnia 2012 r.

W przedmiotowej sprawie organ I instancji wszczął postępowanie administracyjne.

W odpowiedzi na wezwanie organu pismem z dnia 7 listopada 2020 r. M. L. udzieliła wyjaśnień, że postanowieniem Sądu Rejonowego w R. P. z dnia 12 października 2017 r., który dokonał podziału spadku po zmarłej matce jej męża - K. G., działka nr [...] została przyznana jako współwłasność jej oraz jej synom T. i G.. Nie posiada wiedzy ani dokumentów odnośnie budowy przedmiotowego obiektu.

W oparciu o posiadaną ewidencję ostatecznych decyzji o pozwoleniu na budowę prowadzoną od lipca 2003 r. przez PINB w P. oraz ewidencję zgłoszeń robót budowlanych stwierdzono, że na budowę ww. budynku usytuowanego na działkach nr ewid. [...] i [...] w P. nie wydawano decyzji o pozwoleniu na budowę i nie dokonano zgłoszenia jego budowy.

Na podstawie dokonanej w dniu 8 lutego 2023 r. analizy prowadzonej przez PINB w P. od lipca 2003 r. ewidencji ostatecznych decyzji o pozwoleniu na budowę oraz ewidencji zgłoszeń robót budowlanych stwierdzono, że nie wydawano decyzji o pozwoleniu na budowę obiektu (budynku) garażowego usytuowanego na działce nr ewid.[...] w P. natomiast M. G. dokonał w dniu 25 października 2011 r. zgłoszenia robót budowlanych (znak: [...] 1) na działce nr ewid.[...] w P. przy ul. [...] dotyczących rozbiórki budynku gospodarczego będącego w złym stanie technicznym o konstrukcji drewnianej i budowy budynku gospodarczego o konstrukcji metalowej pokrytej blachą posadowionego na kostce betonowej o wymiarach 4,00 m x 6,00 m.

PINB w P. w dniu 21 lutego 2023 r. przeprowadził następne w tej sprawie oględziny, z ustaleń których sporządził protokół oględzin oraz dokumentację fotograficzną. Z treści sporządzonego protokołu oględzin wynika, że stan nie uległ zmianie w stosunku do potwierdzonego podczas oględzin w dniu 21 października 2020 r. Uczestniczące w oględzinach strony podtrzymują dotychczasowe stanowiska dotyczące okresu budowy ww. obiektu. Według M. G. był to rok 2010 do 2012. Dokonano pomiaru usytuowania przedmiotowego budynku i ustalono, że jest położony w odległości 8,80 m od ściany podłużnej budynku mieszkalnego M. G.. Według oświadczenia M. G. od ostatnich oględzin nie były prowadzone żadne roboty budowlane związane z ww. obiektem, zaś obiekt ten został zrealizowany i usytuowany według użytkowania nieruchomości wyznaczonej poprzez stare ogrodzenie a postępowanie sądowe w sprawie granic odbyło się później. Dodatkowo stwierdził, że jest to budynek konstrukcji stalowej i obity blachą.

PINB w P. do akt przedmiotowej sprawy załączył z akt odrębnej sprawy znak: [...] kserokopię protokołu kontroli dokonanej przez PINB w P. w dniu 20 lipca 2000 r. dotyczącej budynku mieszkalnego usytuowanego na działce nr ewid.[...] wraz z dwoma szkicami sytuacyjnymi oraz fragment mapy ewidencyjnej, a także decyzji PINB w P. z dnia 30 sierpnia 2000 r. znak: [...] oraz wyroku WSA w Lublinie z dnia 16 kwietnia 2022 r. sygn. akt II SA/Lu [...]. Do akt załączono też kserokopię pisma K. S. z dnia 28 marca 2023 r., w którym m.in. wniósł o dopuszczenie dowodów w postaci zdjęć fotograficznych z dnia 26 lutego 2012 r., z dnia 4 kwietnia 2012 r. i z dnia 5 maja 2018 r., a także wskazał, że wraz z K. S. oświadczał w trakcie postępowania, że przedmiotowy obiekt powstał około kwietnia 2012 r. Nie jest możliwe aby, tak jak twierdzi M. G., obiekt ten został zrealizowany przez Z. L. i K. G. około 12-13 lat temu gdyż oboje zmarli w 2007 r.

W opisanym stanie faktycznym organ I instancji wydał decyzję z dnia 21 kwietnia 2023 r. znak: [...], której podstawą materialnoprawną stał się przepis art. 48 ust. 1 Prawa budowlanego w brzmieniu obowiązującym przed zmianą wprowadzoną ustawą z dnia 13 lutego 2020 r. o zmianie ustawy - Prawo budowlane oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2020 r. poz. 471) stosownie do art. 25 tej ustawy zmieniającej. Powyższą decyzją PINB w P. nakazał M. G. rozbiórkę budynku gospodarczego usytuowanego na działkach nr [...] i [...] położonych w P. przy ul. [...] o wymiarach w rzucie poziomym 5,30 m x 3,00 m poprzez rozbiórkę: konstrukcji dachu wraz z jego przekryciem, konstrukcji ścian, utwardzenia z kostki betonowej stanowiącego posadzkę budynku i opaski odwodnienia poza obiektem.

Po rozpoznaniu sprawy w trybie odwoławczym organ II instancji decyzją z dnia 26 czerwca 2023 r. znak: [...] uchylił w całości ww. decyzję PINB w P. i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ II instancji. Organ odwoławczy wskazał na konieczność wyjaśnienia kwestii czy nie zostały naruszone przepisy techniczno-budowlane, a także ustalenia zgodności inwestycji z zapisami obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, wyjaśnienia usytuowania obiektu względem granicy działki oraz czy budowa ww. obiektu budowlanego wymagała pozwolenia na budowę czy też stosownego zgłoszenia co wiąże się z zastosowaniem odpowiednich przepisów prawa.

Po przekazaniu sprawy do ponownego rozpoznania PINB w P. zwrócił się do Burmistrza P. o przekazanie wypisu i wyrysu z obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego dla terenu, na którym jest zlokalizowana działka nr ewid. [...] w P.. W związku z powyższym przy piśmie z dnia 19 lipca 2023 r. znak: [...] sporządzonym z upoważnienia Burmistrza P. został przekazany wypis i wyrys z miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego wraz z informacją iż zgodnie z ustaleniami Uchwały nr [...] Rady Miasta i Gminy P. z dnia 27 lipca 1999 r. w sprawie zmian w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego m. P., ogł. w Dz. Urz. Woj. Lub. Nr 52, poz. 1013 oraz w piśmie tym poinformowano, że działka nr ewid. [...] w P. jest położona na terenie oznaczonym w planie symbolem 27MNj - tereny zabudowy mieszkaniowej jednorodzinnej.

W przedmiotowej sprawie w dniu 9 sierpnia 2023 r. zostały przeprowadzone przez PINB w P. oględziny, z ustaleń których sporządzono protokół oględzin, szkice sytuacyjne oraz dokumentację fotograficzną.

W dniu oględzin na działce nr ewid. [...] i [...] położonych w P., stanowiących przed 2017 r. jedną działkę nr ewid.[...] stwierdzono niżej opisane obiekty budynki gospodarcze, garażowe i altanę:

1) budynek garażu o wymiarach w rzucie poziomym 3,00 m x 4,00 m o konstrukcji stalowej obity blachą typu "blaszak", który jest zlokalizowany w odległości (odpowiednio względem naroży ww. budynku) 56 cm i 10 cm od istniejącego na działce nr ewid. [...] budynku mieszkalnego jednorodzinnego. Posiada wrota garażowe od strony działki nr ewid. [...], zaś pozostałe przegrody bez otworów. Według ustaleń budynek ten został wykonany przez M. G. na podstawie dokonanego zgłoszenia robót budowlanych w Starostwie Powiatowym w P..

2) budynek gospodarczy o wymiarach 3,00 m x 5,30 m posiada konstrukcję stalową obitą blachą ze spadkiem połaci jednospadowej w kierunku wschodnim. Budynek posadowiony jest na utwardzeniu wykonanym z kostki betonowej. Obiekt posiada jedną przegrodę z otworami i wbudowanymi wrotami garażowymi (ściana zachodnia budynku). Jest zlokalizowany w odległości 8,75 m od ściany północnej budynku mieszkalnego usytuowanego na działce nr ewid. [...].

3) budynek konstrukcji stalowej obity blachą o wymiarach w rzucie poziomym 3,95 m x 7,82 m z dachem jednospadowym ze spadkiem na działkę nr ewid. [...] (stanowi przedmiot niniejszego postępowania administracyjnego wraz z obiektem opisanym w punkcie 4). Obiekt jest zlokalizowany w odległości 10 cm od budynku gospodarczego opisanego wyżej. Budynek pełni funkcję budynku gospodarczo-garażowego. W przegrodzie zachodniej i południowej posiada otwory okienne i drzwiowe, wrota garażowe. Jest posadowiony na utwardzeniu z kostki betonowej.

4) budynek gospodarczy o konstrukcji drewnianej z wypełnieniem przegród różnymi materiałami, w tym starą stolarką drzwiową. Dach jednospadowy ze spadkiem w kierunku zachodnim. Maksymalne wymiary w rzucie poziomym to 3,40 m x 2,90 m, obiekt o wymiarach 1,40 m x 2,95 m i 2,00 m x 2,00 m. Obiekt stanowi dobudowę do wyżej opisanego pod nr 3 obiektu gospodarczo-garażowego. Posiada jedno pomieszczenie. Przegroda północna wyżej opisanego budynku nr 3 jest przegrodą wspólną dla niniejszego dobudowanego budynku gospodarczego. Budynek posadowiony na elementach - bloczkach betonowych.

5) budynek gospodarczy konstrukcji drewnianej. Konstrukcja słupowa z obiciem ścian deskami. Dach jest dwuspadowy w kierunku północnym i południowym. Obiekt jest posadowiony na elementach punktowych betonowych za pośrednictwem czterech słupków. Budynek posiada wymiary w rzucie poziomym 4,68 m x 3,30 m i jest usytuowany w odległości 18,20 m od ściany północnej ganku budynku mieszkalnego położonego na działce nr ewid. [...] i w odległości 2,60 m od ściany północnej obiektu opisanego w punkcie 3 oraz w odległości 90 cm od ściany zachodniej obiektu opisanego w punkcie 4.

6) budynek gospodarczy o konstrukcji nośnej drewnianej obitej blachą z dachem dwuspadowym. Obiekt posadowiony na punktowych elementach betonowych. Budynek posiada wymiary 2,05 m x 3,25 m i jest usytuowany w odległości 1,75 m od istniejącego betonowego ogrodzenia od strony działki nr ewid. [...]. Obiekt przesunięty jest w kierunku północnym od południowej ściany budynku opisanego w punkcie 5 na odległość 20 cm. Budynek użytkowany jest jako gospodarczy.

7) budynek użytkowany jako gospodarczy o słabym stanie technicznym o konstrukcji drewnianej ścian i dachu. Dach dwuspadowy. Budynek dwukondygnacyjny z drewnianymi wrotami. W ścianie południowej w poziomie II kondygnacji wykonane otwory, w części zamykane drewnianymi wrotami. Obiekt posadowiony na elementach betonowych. Budynek posiada wymiary 4,04 m x 6,10 m. Budynek jest usytuowany od budynku mieszkalnego na działce nr ewid. [...] w odległości 36,20 m.

8) budynek gospodarczy o konstrukcji drewnianej, w słabym stanie technicznym, który obecnie nie jest użytkowany o wymiarach 3,50 m x 3,40 m. Obiekt przylega bezpośrednio do ściany murowanego budynku gospodarczego położonego na działce sąsiedniej nr ewid.[...]

9) altana konstrukcji drewnianej słupowej, posadowiona na utwardzeniu z kostki betonowej i posiadająca dwuspadowy dach i w części ażurowe wypełnienie przegród. Wymiary altany wynoszą 2,62 m x 3,52 m. Altana jest zlokalizowana w odległości 67 cm od ogrodzenia z działką sąsiednią nr ewid. [...] i w odległości 4,95 m od ściany północnej zasadniczej bryły budynku mieszkalnego położonego na działce nr ewid. [...].

Według wyjaśnień złożonych w trakcie oględzin przez M. G. najstarszy budynek to obiekt oznaczony numerem 7, zrealizowany w latach 1993-1995, budynek numer 5 został zrealizowany w roku 2007. Budynek oznaczony numerem 2 oraz numerem 3 - powstały w 2011 r. Garaż oznaczony numerem 1 - powstał w 2017 r. zaś budynek oznaczony numerem 6 zrealizowano w 2020 r. Dobudowa - budynek numer 4 zrealizowany został około 2017 r. zaś altanę oznaczoną numerem 9 wykonano w 2010 r. Budynek numer 8 został wybudowany w latach 2004-2005. Budynki jakie realizował M. G. to: budynek nr 1, nr 2, nr 3, nr 4, nr 5 (jako z przeniesienia) nr 6, nr 7, nr 8, nr 9 pomimo, że w czasie ich realizacji nie był właścicielem nieruchomości. M. G. wyjaśnił, że budynki nr 7 i nr 8 nie są jego własnością i nie są przez niego użytkowane. Budynki te przynależą do działek. Jednocześnie też stwierdził, że budynek oznaczony numerem 2, który usytuowany jest w części - około 80 cm na działce sąsiedniej nr ewid.[...] jest w stanie przesunąć na swoją działkę. Uczestniczący w oględzinach K. S. zgodził się z ustaleniami faktycznymi. Dodatkowo nadmienił, że daty wybudowania budynków, które zna zostały podane w materiale dowodowym przedstawionym przez niego na początku prowadzonego postępowania wyjaśniającego. Oświadczył także, że nie wyraża zgody na usytuowanie budynków na działce nr ewid.[...] i korzystanie z tej działki na cele budowlane przez M. G.. G. L. wniósł o rozbiórkę budynków nr 5 i nr 6. Na budowę budynków - oprócz nr 1 - M. G. nie uzyskiwał pozwoleń ani zgłoszeń.

Akta sprawy zawierają sporządzony w dniu 17 sierpnia 2023 r. przez PINB w P.: protokół ustaleń dotyczących zgodności z planem zagospodarowania budynku gospodarczego o wymiarach 5,30 m x 3,00 m, a także protokół ustaleń dotyczących ilości budynków gospodarczych, wiat, altan usytuowanych na działkach nr ewid. [...] i [...] w P. oraz okresu ich budowy i kwestii legalności ich budowy oraz sporządzony w dniu 5 września 2023 r. protokół ustaleń dotyczący ustalenia na jakiej długości przedmiotowy budynek gospodarczy o wymiarach 5,30 m x 3,00 m został usytuowany na działce sąsiedniej nr ewid.[...]

Z notatki służbowej PINB w P. sporządzonej w dniu 20 września 2023 r., znak: [...] wynika, iż w tym dniu, po zapoznaniu się z aktami sprawy, M. G. oświadczył, iż dokona rozbiórki przedmiotowego budynku ze stwierdzonej w trakcie postępowania lokalizacji i zmieni usytuowanie po uprzednim dokonaniu zgłoszenia w Starostwie Powiatowym w P..

Mając powyższe na uwadze decyzją z dnia 17 października 2023 r. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w P. działając w oparciu o art. 48 ust. 1 Prawa budowlanego nakazał M. G. rozbiórkę budynku gospodarczego usytuowanego na działkach nr [...] i [...] położonych w P. przy ul. [...] o wymiarach w rzucie poziomym 5,30 m x 3,00 m poprzez rozbiórkę następujących elementów ww. budynku:

- konstrukcji dachu wraz z jego przekryciem,

- konstrukcji ścian,

- utwardzenia z kostki betonowej stanowiącego posadzkę budynku i opaskę odwodnienia poza obiektem.

W wyniku odwołania wniesionego przez M. G. w sprawie orzekał Inspektor Nadzoru Budowlanego, który decyzją z dnia 27 grudnia 2023 r. utrzymał w mocy rozstrzygnięcie organu I instancji nakazujące rozbiórkę budynku gospodarczego.

Na wstępie organ wyjaśnił, że fakt wpływu do PINB w P. w dniu 4 września 2020 r. pisma K. S. i K. S. z dnia 3 września 2020 r. i następnie jego uzupełnień z dnia 9 września 2020 r. oraz z dnia 15 września 2020 r., a więc przed wejściem w życie ustawy z dnia 13 lutego 2020 r. o zmianie ustawy - Prawo budowlane oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2020 r. poz. 471), tj. przed 19 września 2020 r. powoduje, że w przedmiotowej sprawie zastosowanie mają przepisy dotychczasowe Prawa budowlanego (tj. w Dz. U. z 2019 r. poz. 1186 ze zm.).

Jak wskazał organ odwoławczy przedmiotem postępowania stał się usytuowany na działkach nr ewid. [...] i [...] w P. budynek gospodarczy o wymiarach w rzucie poziomym 5,30 m x 3,00 m (o powierzchni zabudowy wynoszącej 15,90 m2) o konstrukcji stalowej ścian i dachu z obiciem z blachy trapezowej, posiadającego posadzkę z utwardzenia z kostki betonowej ułożonej pod całym budynkiem wraz z wykonaną opaską odwadniającą przy ścianie południowej ww. obiektu.

Mając na uwadze wyjaśnienia złożone przez M. G. w piśmie z dnia 31 marca 2023 r., w którym stwierdził, iż ww. budynek o przeznaczeniu gospodarczym (służył do przechowywania zboża, narzędzi rolniczych, materiałów opałowych) został zrealizowany po 2010 r. oraz biorąc pod uwagę kolejne oświadczenie złożone przez stronę do protokołu oględzin z dnia 9 sierpnia 2023 r., dotyczące okresu realizacji, iż budowa była dokonana w roku 2011, a także wobec dostarczonej przez K. S. dokumentacji fotograficznej stanowiącej załącznik do pisma z dnia 12 września 2020 r. wykazującej istnienie przedmiotowego obiektu budowlanego w dniu 4 kwietnia 2012 r. należało uznać, iż powyższy budynek gospodarczy został zrealizowany w okresie od 2011 r. do kwietnia 2012 r.

W trakcie postępowania administracyjnego ustalono, iż inwestorem wykonanych robót budowlanych był M. G. co wynika z ww. pisma p. M. G. z dnia 31 marca 2023 r., jak też z ustaleń dokonanych podczas oględzin w dniu 9 sierpnia 2023 r. Z faktem tym również zgodził się K. S. uczestniczący podczas oględzin w dniu 9 sierpnia 2023 r.

PINB w P. przeprowadził postępowanie dowodowe w celu ustalenia czy ww. budynek powstał w sposób legalny, czy też należy uznać, iż jego realizacja nastąpiła w warunkach samowoli budowlanej. Z oświadczenia M. G. z dnia 31 marca 2023 r. (pismo z dnia 31 marca 2023 r.), wynika że przedmiotowy obiekt o wymiarach 5,30 m x 3,00 m został wykonany bez wymaganych pozwoleń. Wskazana okoliczność została potwierdzona przez inwestora podczas oględzin dokonanych przez PINB w P. w dniu 9 sierpnia 2023 r. Jednocześnie nadmienić należy, iż organ I instancji w oparciu o posiadaną ewidencję ostatecznych decyzji o pozwoleniu na budowę prowadzoną od lipca 2003 r. oraz ewidencję zgłoszeń robót budowlanych stwierdził, że na budowę ww. budynku usytuowanego na działkach nr ewid. [...] i [...] w P. nie wydawano decyzji o pozwoleniu na budowę i nie dokonano zgłoszenia jego budowy (protokół PINB w P. z dnia 16 listopada 2020 r.).

Organ podkreślił przy tym, że ocena, czy zaistniała samowola budowlana dokonywana jest zawsze według przepisów prawa budowlanego obowiązujących w dacie wykonania robót budowlanych.

W tym kontekście organ stwierdził, że zgodnie z art. 28 ust. 1 Prawa budowlanego (w brzmieniu przed wejściem ww. nowelizacji Prawa budowlanego) do robót budowlanych można przystąpić jedynie na podstawie decyzji o pozwoleniu na budowę z zastrzeżeniem art. 29-31 Prawa budowlanego (w brzmieniu przed wejściem w życie ww. nowelizacji Prawa budowlanego). W świetle art. 29 ust. 1 pkt 2 Prawa budowlanego (w brzmieniu przed wejściem ww. nowelizacji Prawa budowlanego) - pozwolenia na budowę nie wymaga budowa wolno stojących parterowych budynków gospodarczych, garaży, wiat lub przydomowych ganków i oranżerii (ogrodów zimowych) o powierzchni zabudowy do 35 m2, przy czym łączna liczba tych obiektów na działce nie może przekraczać dwóch na każde 500 m2 powierzchni działki. Zgodnie z art. 30 ust. 1 pkt 1 Prawa budowlanego (w brzmieniu przed wejściem ww. nowelizacji Prawa budowlanego) budowa ww. obiektów wymaga zgłoszenia właściwemu organowi administracji architektoniczno - budowlanej.

W przyjętym przez organ I instancji okresie realizacji przedmiotowego obiektu (od 2011 r. do kwietnia 2012 r.) zgodnie z brzmieniem ówcześnie obowiązującego przepisu art. 29 ust. 1 pkt 2 Prawa budowlanego (tekst jednolity w Dz. U. z dnia 12 listopada 2010 r. Nr 243 poz. 1623 ze zm.) pozwolenia na budowę nie wymagała budowa wolno stojących parterowych budynków gospodarczych, wiat i altan oraz przydomowych oranżerii (ogrodów zimowych) o powierzchni zabudowy do 25 m2, przy czym łączna liczba tych obiektów na działce nie mogła przekraczać dwóch na każde 500 m2 powierzchni działki. Budowa jednak taka wymagała na podstawie art. 30 ust. 1 pkt 1 Prawa budowlanego z 2010 r. dokonania zgłoszenia właściwemu organowi.

Z uwagi na zapis ww. przepisu art. 29 ust. 1 pkt 2 stwierdzić należy, iż przedmiotowy budynek gospodarczy spełnił jeden z wymogów wynikających z tego przepisu, a dotyczący zachowania określonej powierzchni zabudowy do 25 m2, bowiem powierzchnia zabudowy ww. budynku wynosi 15,90 m2 wobec ustalonych w trakcie postępowania administracyjnego (oględziny w dniu 21 października 2020 r., oględziny w dniu 9 sierpnia 2023 r.) wymiarów budynku wynoszących 5,30 m x 3,00 m. W przedmiotowej sprawie należało więc wyjaśnić jaka była powierzchnia działki, na której w okresie od 2011 r. do kwietnia 2012 r. został wybudowany ww. budynek gospodarczy o wymiarach 5,30 m x 3,00 m, a także ile już obiektów o kategorii wyszczególnionej w tym przepisie istniało na tej działce. Powyższe bowiem kwestie decydowały czy przedmiotowy budynek gospodarczy mógł być zrealizowany na podstawie zgłoszenia - w oparciu o ww. przepis art. 29 ust. 1 pkt 2 Prawa budowlanego, czy też z uwagi na niespełnienie warunków wymienionych w tym przepisie podlegał obowiązkowi uzyskania decyzji o pozwoleniu na budowę.

W okresie budowy, tj. od 2011 r. do kwietnia 2012 r. istniała działka oznaczona nr ewid.[...], której podział na działki nr ewid. [...] i [...] nastąpił dopiero w 2017 r., a więc po dacie realizacji przedmiotowego budynku gospodarczego. W oparciu o wypisy z rejestru gruntów z dnia 7 września 2020 r., a także postanowienie Sądu Rejonowego [...] Wydział Cywilny z dnia 12 października 2017 r. o sygn. akt [...] ustalono, że powierzchnia dawnej działki oznaczonej nr ewid.[...] wynosiła 1200 m2.

Ilość oraz okresy realizacji, a także charakter (kategorie) obiektów o których mowa w ww. art. 29 ust. 1 pkt 2 Prawa budowlanego został ustalony przez PINB w P. podczas oględzin dokonanych w dniu 9 sierpnia 2023 r., co odzwierciedla sporządzony protokół oględzin. Mając zatem na uwadze dokonane ustalenia podczas ww. oględzin należy stwierdzić, iż w 2011 r. na działce, która poprzednio oznaczona była nr ewid.[...] istniały trzy budynki gospodarcze (budynek oznaczony nr 7, budynek oznaczony nr 8, budynek oznaczony numerem 5) i altana (oznaczona numerem 9) posiadające powierzchnię do 25 m2. Tak więc przedmiotowy budynek gospodarczy o wymiarach 3,00 m x 5,30 m i powierzchni zabudowy 15,90 m2 był już piątym budynkiem (przy założeniu, że powstał przed realizacją na tej działce budynku oznaczonego w trakcie oględzin w dniu 9 sierpnia 2023 r. przez PINB w P. numerem 3, który także został zrealizowany w 2011 r., w innym przypadku przedmiotowy budynek gospodarczy byłby już szóstym obiektem na działce).

Jednocześnie wskazano, że organ I instancji na postawie mapy stanowiącej załącznik do Miejscowego Planu Zagospodarowania Przestrzennego z dnia 19 lipca 2023 r. znak: [...] zatwierdzonego uchwała nr VIII/68/99 Rady Miasta i Gminy P. z dnia 27 lipca 1999 r. w sprawie zmian w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego miasta P., ogł. W Dz. Urz. Woj. Lub. Nr 52 poz. 1013 wykazał, że na terenie działki o nr [...] obręb P. M., jednostka ewidencyjna P., w obrębie obecnie wydzielonej działki o nr [...] uwidocznione są dwa budynki. Budynek oznaczony symbolem "i" posiada wymiary około 4 m x 6 m, a budynek oznaczony symbolem "g" posiada wymiary około 3,2 m x 3,5 m. Z porównania lokalizacji tych budynków w terenie wynika, że obiekty te są tymi samymi budynkami jakie stwierdzono podczas oględzin w dniu 9 sierpnia 2023 r. opisanymi pod numerem 7 i 8. W obu budynkach stwierdzono porównywalne zużycie techniczne. Powyższe więc potwierdza wskazany przez stronę podczas oględzin w dniu 9 sierpnia 2023 r. okres budowy budynku nr 7 i oznaczonego na wyrysie z planu zagospodarowania symbolem "i" - na lata 1993 - 1995. Jednocześnie ww. mapa stanowiąca wyrys z planu przeczy wskazanej przez stronę podczas oględzin w dniu 9 sierpnia 2023 r. dacie budowy budynku oznaczonego nr 8 - lata 2004-2005. Budynek ten jest bowiem uwidoczniony na mapie stanowiącej załącznik do planu zagospodarowania zatwierdzonego w 1999 r. (budynek został oznaczony symbolem "g"), co oznacza, że został on zrealizowany przed lub w 1999 r. Powyższe jednak okoliczności nie mają wpływu dla przedmiotowej sprawy. Miałyby bowiem znaczenie wówczas, gdyby wykazywałyby późniejszy okres realizacji ww. obiektów oznaczonych nr 7 i nr 8 niż data budowy przedmiotowego budynku gospodarczego.

Z uwagi na powierzchnię działki wynoszącą 1200 m2 inwestor mógł zrealizować na zgłoszenie, o czym mowa w ww. art. 29 ust. 1 pkt 2 Prawa budowlanego (w brzmieniu przed wejściem w życie ww. nowelizacji Prawa budowlanego) cztery obiekty budowlane o kategorii wymienionej w tym przepisie. Każda kolejna budowa wymagała już uzyskania przez inwestora decyzji o pozwoleniu na budowę. W przedmiotowej sprawie jak wykazano M. G. nie posiada decyzji o pozwoleniu na budowę ww. obiektu. Należy więc zgodzić się ze stanowiskiem organu I instancji, iż przedmiotowy obiekt o wymiarach 5,30 m x 3,00 m powstał w warunkach samowoli budowlanej. W tej sytuacji nie można przyjąć, że ww. obiekt powstał na podstawie dokonanego w dniu 25 października 2011 r. zgłoszenia znak: [...] do organu administracji architektoniczno-budowlanej, dotyczącego budowy budynku gospodarczego o konstrukcji metalowej o wymiarach 4,00 m x 6,00 m.

W związku z powyższym, w ocenie organu odwoławczego, słuszne było zastosowanie przez PINB w P. trybu określonego w art. 48 Prawa budowlanego (w brzmieniu przed wejściem w życie ww. nowelizacji Prawa budowlanego).

Jak wyjaśnił organ treść art. 48 ust. 3 Prawa budowlanego (dla postępowania prowadzonego w trybie określonym w art. 48 Prawa budowlanego), określa kolejność postępowania organu nadzoru budowlanego. W pierwszym etapie organ nadzoru budowlanego powinien, obok wyjaśnienia czy nie zostały naruszone przepisy, w tym techniczno-budowlane w zakresie uniemożliwiającym doprowadzenia inwestycji do stanu zgodnego z prawem, wyjaśnić zgodność inwestycji z zapisami obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Legalizacja nie jest możliwa wtedy, gdy zakres niezgodności z przepisami jest taki, że uniemożliwia doprowadzenie obiektu budowlanego lub jego części do stanu zgodnego z prawem.

W trakcie postępowania dowodowego wyjaśniającego w oparciu o przekazaną przy piśmie Starostwa Powiatowego w P. Wydział Geodezji, Kartografii, Katastru i Gospodarki Nieruchomościami z dnia 21 sierpnia 2023 r. znak: [...]: kopię aktualnej mapy zasadniczej terenu obejmującego działki nr ewid. [...] i [...] w P., sporządzonej w skali 1:200, przyjętej do zasobu Starostwa Powiatowego w Lubartowie pod numerem identyfikacyjnym [...] szkic polowy z operatu technicznego (identyfikator ewidencyjny materiału zasobu [...]), sporządzony przez uprawnionego geodetę U. W., na którym uwidoczniono punkty graniczne ww. działek, załączony do niego wykaz współrzędnych punktów granicznych działek nr ewid. [...] i nr ewid. [...], a także mapę projektu podziału działki nr ewid.[...] w skali 1:500 zgodnie z postanowieniem z dnia 13 grudnia 2013 r. sygn. akt I Ns [...] Sądu Rejonowego w [...] organ I instancji dokonał ustaleń na jakiej długości budynek gospodarczy o wymiarach w rzucie 5,30 m x 3,00 m został usytuowany na działce sąsiedniej o nr ewid.[...] Z dokonanych w protokole ustaleń z dnia 5 września 2023 r. obliczeń wynika, iż przedmiotowy budynek gospodarczy usytuowany jest na działce nr ewid. [...] i wysunięty jest na działkę sąsiednią nr ewid.[...] na około 1,00 m.

Należy dodać, iż w trakcie oględzin w dniu 9 sierpnia 2023 r. M. G. miał świadomość faktu, iż zrealizowany przez niego ww. budynek gospodarczy jest usytuowany na dwóch działkach ([...]), gdyż do protokołu oględzin stwierdził, że przedmiotowy budynek gospodarczy został usytuowany na sąsiedniej działce na odległość około 80 cm i w związku z tym zadeklarował przesunięcie na teren swojej działki. Po zapoznaniu się końcowym z całym zebranym w sprawie materiałem dowodowym M. G. w dniu 20 września 2023 r. oświadczył, że dokona rozbiórki przedmiotowego budynku ze stwierdzonej w postępowaniu lokalizacji, następnie dokona zgłoszenia do Starostwa Powiatowego w P. dotyczącego nowej lokalizacji obiektu.

Istotne w sprawie jest także to, iż współwłaściciele działki nr ewid.[...] nie udzielali zgody na usytuowanie przedmiotowego budynku w części na ich działce nr ewid.[...] Podczas oględzin w dniu 9 sierpnia 2023 r. K. S. stwierdził, że nie wyraża zgody na usytuowanie budynków na jego działce i nie wyraża zgody na korzystanie z jego działki nr ewid.[...] na cele budowlane. Okoliczność powyższa zatem stanowi o braku posiadania przez M. G. prawa do dysponowania nieruchomością- tj. działką nr ewid.[...] na cele budowlane.

W sprawie przeanalizowano zgodność usytuowania obiektu z obowiązującymi przepisami techniczno-budowlanymi, a więc spełnienie warunków usytuowania określonych w rozporządzeniu Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U. z 2022 r. poz. 1225 - dalej rozporządzenie). Przepis § 12 ust. 2 ww. rozporządzenia określa że, w przypadku, o którym mowa w ust. 1 pkt 2 przewidziana jest możliwość usytuowania budynku w odległości 1,5 m od granicy lub bezpośrednio przy tej granicy jeżeli plan miejscowy przewiduje taką możliwość. Zgodnie z § 12 ust. 3 ww. rozporządzenia, uwzględniając przepisy odrębne oraz przepisy § 13, 19, 23, 36, 40, 60 i 271-273 sytuowanie budynku bezpośrednio przy granicy działki budowlanej jest możliwe gdy będzie on przylegał swoją ścianą do ściany budynku istniejącego na sąsiedniej działce oraz jego wysokość będzie zgodna z obowiązującym na danym terenie planem miejscowym lub decyzją o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu. Według § 12 ust. 4 pkt 3 w zabudowie jednorodzinnej i zagrodowej, uwzględniając przepisy odrębne oraz przepisy § 13, 19, 23, 36, 40, 60 i 271-273 dopuszcza się budowę budynku gospodarczego lub garażu o długości nie większej niż 6,5 m i wysokości nie większej niż 3 m bezpośrednio przy granicy działki budowlanej lub w odległości nie mniejszej niż 1,5 m ścianą bez okien i drzwi. Jednakże stosowanie § 12 ust. 2 jest łącznie ze spełnieniem wymogu § 12 ust. 3 lub § 12 ust. 4 w przypadku zabudowy jednorodzinnej. W myśl przepisu § 272 ust. 3 ww. rozporządzenia budynek usytuowany bezpośrednio przy granicy działki powinien mieć od strony sąsiedniej działki ścianę oddzielenia przeciwpożarowego o klasie odporności ogniowej określonej w § 232 ust. 4 i 5.

Nadto organ zauważył, że obowiązujący miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego jest taki sam jak w okresie budowy ww. budynku gospodarczego. Zgodnie z ustaleniami uchwały nr VIII/68/99 Rady Miasta i Gminy P. z dnia 27 lipca 1999 r. w sprawie zmian w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego m. P., ogł. w Dz. Urz. Woj. Lub. Nr 52, poz. 1013 działka nr ewid. [...] w P. znajduje się w granicy ustalenia oznaczonego symbolem [...] - tereny zabudowy mieszkaniowej jednorodzinnej (pismo z upoważnienia Burmistrza P. z dnia 19 lipca 2023 r. znak: [...], wyrys z miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego). Jak wynika z wypisu ww. planu dla terenu o symbolu [...] obowiązują warunki zagospodarowania jak dla obszaru oznaczonego w planie [...] dla, którego m.in. przewidziano możliwość budowy zbliźnionych z sąsiadami budynków gospodarczych bez poddaszy użytkowych z dachami przestrzennie kształtowanymi. W oparciu o ustalenia dokonane podczas oględzin w dniu 9 sierpnia 2023 r. oraz dokonanego na kopii wyrysu miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego w skali 1:500 naniesienia w zadanej skali lokalizacji przedmiotowego budynku gospodarczego o wymiarach w rzucie poziomym 5,30 m x 3,00 m stwierdzono, że ww. budynek narusza ustalenia obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego poprzez usytuowanie tego budynku w części na działce nr ewid.[...], podczas gdy plan ten przewiduje możliwość budowy zbliźniaczonych z sąsiadami budynków gospodarczych, co oznacza, że plan ten dopuszczał budowę budynku gospodarczego w granicy działki i jednocześnie zbliźniaczonego z budynkiem na działce sąsiedniej. Przeprowadzone postępowanie dowodowe wykazało, że taka sytuacja nie występuje w przedmiotowej sprawie. Dodatkowo przedmiotowy budynek narusza obowiązujący plan zagospodarowania przestrzennego z uwagi na zrealizowanie dachu jednospadowego.

Z uwagi na powyższe należy stwierdzić, iż stwierdzone podczas prowadzonego przez PINB w P. postępowania wyjaśniającego usytuowanie ww. budynku gospodarczego o wymiarach w rzucie poziomym 5,30 m x 3,00 m jest niezgodne z obowiązującym miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego i jednocześnie narusza ww. przepisy techniczno-budowlane. Okoliczność doprowadzenia obiektu do zgodności z nimi wiązałaby się z koniecznością usytuowania jego w innej, nowej lokalizacji co powodowałoby konieczność jego rozbiórki, a następnie na nowo jego budowy.

Z uwagi na powyższe organ uznał, że stwierdzone podczas prowadzonego przez PINB w P. postępowania wyjaśniającego usytuowanie ww. budynku gospodarczego o wymiarach w rzucie poziomym 5,30 m x 3,00 m jest niezgodne z obowiązującym miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego i jednocześnie narusza ww. przepisy techniczno-budowlane. Okoliczność doprowadzenia obiektu do zgodności z nimi wiązałaby się z koniecznością usytuowania jego w innej, nowej lokalizacji co powodowałoby konieczność jego rozbiórki, a następnie na nowo jego budowy.

W sytuacji naruszenia przepisów obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego i przepisów techniczno-budowlanych nie mogła zostać wdrożona procedura legalizacyjna.

Dodać także wypada, że M. G. nie posiada prawa do dysponowania nieruchomością na cele budowlane w stosunku do działki nr ewid.[...]

W takiej sytuacji zatem organ I instancji był uprawniony do zastosowania przepisu art. 48 ust. 1 Prawa budowlanego (w brzmieniu przed wejściem w życie ww. nowelizacji Prawa budowlanego).

Odnosząc się do poruszonych w odwołaniu kwestii organ II instancji stwierdził, że w ocenie organu odwoławczego materiał dowodowy został zebrany przez PINB w P. w sposób właściwy i wystarczający aby wydać niniejsze rozstrzygnięcie. Zostały zachowane zasady, o których mowa w art. 7, art. 77 i art. 80 k.p.a. Należy też stwierdzić, iż zgodnie z art. 75 § 1 k.p.a. - jako dowód należy dopuścić wszystko, co może przyczynić się do wyjaśnienia sprawy, a nie jest sprzeczne z prawem. W szczególności dowodem mogą być dokumenty, zeznania świadków, opinie biegłych oraz oględziny. W przedmiotowej sprawie stosownie do ww. przepisu w szczególności dowodem stały się ustalenia dokonane podczas dokonywanych przez PINB w P. oględzin, jak też dowody uzyskane z właściwych organów administracji.

Decyzja Inspektor Nadzoru Budowlanego została zaskarżona przez M. G. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie.

W skardze decyzji zarzucono:

I. naruszenie prawa materialnego, mające wpływ na wynik sprawy, tj.:

art. 28 ust. 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane [tj. Dz. U. 2023r, poz. 682 ze zm.- zw. dalej Prawem budowlanym] poprzez przyjęcie, że dla budynku gospodarczego do 35 m kw na podstawie obowiązujących w dacie budowy przepisów prawa wymagane jest pozwolenie na budowę, podczas gdy przedmiotowy budynek gospodarczy nie przekraczał 35 m kw, a liczba obiektów znajdujących się na działce nie przekracza dwóch na każde 500 m2 powierzchni działki, a plan zagospodarowania nie zakazuje budowy takich budynków,

art. 48 ust. 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane [tj. Dz. U. 2023r., poz. 682 ze zm.- zw. dalej Prawem budowlanym], poprzez jego niewłaściwe zastosowanie polegające na przyjęciu, iż istnieją przesłanki do nakazania Odwołującemu się rozbiórki budynku garażowego, podczas gdy przedmiotowy budynek ten w dacie wydania decyzji przez organ I instancji był już został rozebrany przez właściciela,

art. 29 ust. 1 pkt. 14 lit a ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane polegające na jego niezastosowaniu w sytuacji, gdy w stanie faktycznym niniejszej sprawy miał on zastosowanie, gdyż budynek gospodarczy tzw. blaszak zlokalizowany został wyłącznie na działce gruntu nr ew. [...], położonej przy ulicy [...] w P. nie wymagała uzyskania pozwolenia na budowę, a który został zgłoszony, gdyż jest to budynek gospodarczy jest wymiarach do 35 m kw, a liczba obiektów znajdujących się na działce nie przekracza dwóch na każde 500 m2 powierzchni działki:

lI. naruszenie przepisów postępowania, mające istotny wpływ na wynik sprawy, a mianowicie:

- art. 7 KPA, art. 77 KPA w zw. z art. 80 KPA - poprzez dokonanie błędnej i nieobiektywnej oceny przez organ II instancji materiału dowodowego zgromadzonego przez organ I instancji skutkującej uznaniem, iż w niniejszej sprawie zaistniały okoliczności dające podstawę do rozbiórki budynku gospodarczego, który został wzniesiony po zgłoszeniu i wyłącznie na działce nr [...], kwalifikowanej błędnie przez organ I instancji, jak i II instancji jako wymagający pozwolenia na budowę.

Wskazując na takie zarzuty w skardze wniesiono uchylenie zaskarżonej decyzji w całości, jak i poprzedzającej ją decyzji organu I instancji oraz o zasądzenie kosztów postępowania, w tym kosztów ewentualnego zastępstwa procesowego według norm przepisanych.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie zważył, co następuje:

Skarga nie jest zasadna.

Zgodnie z art. 1 § 2 ustawy - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jednolity Dz.U. z 2022 r., poz. 2492 ze zm.) sąd kontroluje zaskarżone akty pod względem ich zgodności z prawem, przy czym nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, lecz granicami danej sprawy - art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity Dz.U. z 2023 r., poz. 1634 - dalej jako: "p.p.s.a."). Sąd ma obowiązek dokonać oceny zgodności z prawem zaskarżonego aktu, biorąc pod uwagę wszelkie naruszenia prawa, które mogły mieć wpływ na wynik sprawy, nawet jeżeli nie zostały podniesione w skardze. Sąd bada legalność zaskarżonego postanowienia, jego zgodność z prawem materialnym, określającym prawa i obowiązki stron oraz z prawem procesowym, regulującym postępowanie przed organami administracji publicznej. Uchylenie postanowienia następuje w szczególności w przypadku, gdy zaskarżony akt narusza przepisy prawa materialnego lub przepisy postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy (art. 3 § 1 w zw. z art. 145 § 1 pkt 1 p.p.s.a.).

Skarga w sprawie nie zasługuje na uwzględnienie, ponieważ zaskarżona decyzja została wydana bez naruszenia przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Rozstrzygające w sprawie organ nie naruszył także przepisów prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy.

Już w tym miejscu należy podkreślić, że ustalenia faktyczne poczynione przez organ administracji znajdują potwierdzenie w niewadliwie zgromadzonym w sprawie materiale dowodowym, wobec czego materiał ten należało uznać za wystarczający do podjęcia prawidłowej i zgodnej z prawem decyzji w przedmiocie nakazania rozbiórki obiektu budowlanego.

Organ administracji dokonał także właściwej wykładni przepisów prawa materialnego, jak też prawidłowo zastosował normy prawne do ustalonego w sprawie stanu faktycznego.

W myśl przepisu art. 7 k.p.a., organ administracji podejmuje wszelkie czynności niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy, zaś zgodnie z art. 77 § 1 k.p.a., obowiązany jest w sposób wyczerpujący zebrać i rozpatrzyć cały materiał dowodowy.

Przez rozpatrzenie całego materiału dowodowego należy rozumieć uwzględnienie wszystkich dowodów przeprowadzonych w postępowaniu, jak i uwzględnienie wszystkich okoliczności towarzyszących przeprowadzeniu poszczególnych dowodów, a mających znaczenie dla oceny ich mocy i wiarygodności. Ocena dowodów powinna być dokonana na podstawie całego zebranego materiału dowodowego (art. 80 k.p.a.).

Organ administracyjny jest więc zobowiązany na podstawie przytoczonych przepisów do podjęcia wszelkich niezbędnych czynności proceduralnych w celu zebrania pełnego materiału dowodowego, dopiero bowiem wówczas może ocenić, czy dana okoliczność została wyjaśniona i udowodniona.

W rozpoznawanej sprawie organ administracji nie naruszył wskazanych reguł postępowania. Organ zebrał wyczerpująco cały materiał dowodowy, rozważył go i poddał ocenie, zgodnie z regułami wynikającymi z przepisów art. 7, art. 8, art. 77 § 1, art. 80 Kodeksu postępowania administracyjnego. Ustalił dokładnie stan faktyczny i wyjaśnił wszystkie istotne okoliczności niezbędne do rozstrzygnięcia sprawy, mając na względzie treść mających zastosowanie w sprawie przepisów prawa.

Z treści uzasadnienia zaskarżonej decyzji wynika, że organ wziął pod uwagę wszystkie okoliczności faktyczne i dowody zgromadzone w aktach sprawy, w tym także te dotyczące czasu powstania (wykonania) spornego budynku gospodarczego.

Ustalenia organu w tym zakresie nie budzą zastrzeżeń. Ustalenia te wynikają bowiem z przeprowadzonych w sprawie i wskazanych w uzasadnieniu decyzji dowodów, w tym w szczególności ze złożonego projektu budowlanego i załączonych do niego dokumentów. Większość dowodów, które stanowiły podstawę ustaleń dokonanych w sprawie, to dowody w postaci dokumentów urzędowych, których prawdziwość w żaden sposób nie została podważona.

Podkreślić należy również, że także sam skarżący nie wskazuje takich środków dowodowych, które będąc pominięte przez organ, miałyby znaczenie dla ustalenia okoliczności faktycznych istotnych dla rozstrzygnięcia sprawy.

Organ nie naruszył także dyspozycji art. 6 k.p.a.

Zasada legalizmu (praworządności) oznacza, że organ musi działać na podstawie i w granicach prawa.

W sprawie organ działał na podstawie przepisów obowiązującego prawa.

Nie ma podstaw do stwierdzenia naruszenia art. 107 § 3 k.p.a. Uzasadnienie zaskarżonej decyzji zawiera wszystkie elementy wymagane powyższym przepisem, co umożliwia przeprowadzenie kontroli sądowej wydanego przez organ rozstrzygnięcia. W motywach zaskarżonej decyzji organ odwoławczy rzeczowo i z poszanowaniem reguł określonych w art. 107 § 3 k.p.a. wyjaśnił przesłanki natury faktycznej i prawnej podjętego rozstrzygnięcia.

Brak jest również podstaw do uznania, że zaskarżona decyzja narusza przepisy prawa materialnego.

Zaskarżoną decyzją Inspektor Nadzoru Budowlanego utrzymał w mocy rozstrzygnięcie nakazujące rozbiórkę budynku gospodarczego usytuowanego na działkach nr [...] i [...] położonych w P. przy ul. [...] o wymiarach w rzucie poziomym 5,30 m x 3,00 m poprzez rozbiórkę następujących elementów ww. budynku:

- konstrukcji dachu wraz z jego przekryciem,

- konstrukcji ścian,

- utwardzenia z kostki betonowej stanowiącego posadzkę budynku i opaskę odwodnienia poza obiektem.

Przedmiotem postępowania był więc obiekt budowlany w postaci budynku gospodarczego usytuowanego na działkach nr [...] i [...] położonych w P. przy ul. [...].

Przedmiotowy budynek gospodarczy jest usytuowany na działkach nr [...] i [...] w P.. Jest to budynek gospodarczy o wymiarach w rzucie poziomym 5,30 m x 3,00 m (o powierzchni zabudowy wynoszącej 15,90 m2) o konstrukcji stalowej ścian i dachu z obiciem z blachy trapezowej, posiadający posadzkę z utwardzenia z kostki betonowej ułożonej pod całym budynkiem wraz z wykonaną opaską odwadniającą przy ścianie południowej ww. obiektu.

Na szkicach z oględzin i mapach budynek ten oznaczany był nr 2.

Prawnomaterialną podstawę rozstrzygnięcia wydanego w sprawie stanowiły przepisy ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz.U. z 2020 r., poz. 1333 ze zm. - dalej jako: "prawo budowlane" lub "p.b."), które - stosownie do treści art. 25 ustawy z dnia 13 lutego 2020 r. o zmianie ustawy Prawo budowlane oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. z 2020 r., poz. 471) - stosowano w brzmieniu dotychczas obowiązującym, tj. w brzmieniu obowiązującym przed dniem 19 września 2020 r.

Decyzja nakazująca rozbiórkę wydana została po przeprowadzeniu tzw. postępowania legalizacyjnego, a prawnomaterialną podstawę rozstrzygnięcia stanowił art. 48 ust. 1 prawa budowlanego.

Zgodnie z art. 48 ust. 1 p.b. organ nadzoru budowlanego nakazuje, z zastrzeżeniem ust. 2, w drodze decyzji, rozbiórkę obiektu budowlanego lub jego części, będącego w budowie albo wybudowanego:

1) bez wymaganego pozwolenia na budowę albo

2) bez wymaganego zgłoszenia dotyczącego budowy, o której mowa w art. 29 ust. 1 pkt 1a, 2b i 19a, albo pomimo wniesienia sprzeciwu do tego zgłoszenia.

Wybudowanie obiektu budowlanego bez wymaganego pozwolenia na budowę albo zgłoszenia skutkuje co do zasady wydaniem nakazu rozbiórki obiektu, o ile nie jest możliwa legalizacja obiektu.

Wdrożenie legalizacji zależy od stwierdzenia zgodności obiektu z przepisami o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym i innymi aktami prawa miejscowego oraz brakiem naruszenia przepisów, w tym techniczno-budowlanych, w zakresie uniemożliwiającym doprowadzenie obiektu budowlanego lub jego części do stanu zgodnego z prawem (art. 48 ust. 2 p.b.).

Legalizacja nie jest możliwa, gdy zakres niezgodności z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego i innymi aktami prawa miejscowego oraz przepisami, w tym przepisami techniczno-budowlanymi, jest taki, że uniemożliwia doprowadzenie obiektu budowlanego do stanu zgodnego z prawem.

W takiej sytuacji organ nadzoru budowlanego nakazuje rozbiórkę obiektu budowlanego.

Tytułem wstępu należy stwierdzić, że nie są zasadne podnoszone przez skarżącego w bliźniaczej sprawie sygn. akt II SA/Lu 124/24 twierdzenia jakoby sporny budynek powstał już w latach 60. XX wieku, zaś skarżący jedynie wyremontował i wzmocnił stare budynki gospodarcze.

Zarzuty te należy uznać za nie uzasadnione z tej podstawowej przyczyny, że twierdzenia jakoby przedmiotowy budynek gospodarczy wykonany został w latach 60-tych ubiegłego wieku są niezgodne ze stanem faktycznym ustalonym przez organy w oparciu o zgromadzony w sprawie materiał dowodowy, w tym w szczególności o oparciu o informacje i oświadczenia, które w toku trwającego postępowania podawał sam skarżący.

Z ustaleń organów wynika, że powyższy obiekt w latach 2011-2012.

Ustaleń tych organy dokonały na podstawie zgromadzonych w aktach i wskazanych w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji dowodów, w tym w szczególności na podstawie informacji, które podawał sam skarżący.

W szczególności m.in. w oświadczeniu z dnia 31 marca 2023 r. M. G. wskazał, że na działce nr [...] znajdował się drewniany budynek gospodarczy o wymiarach 5,00 m x 10,00 m i drewniany garaż o wymiarach 4,00 m x 6,00 m, w 2010 r. w wyniku obfitych opadów śniegu budynki te uległy zawaleniu, a skarżący na miejscu zawalonych obiektów postawił budynki "blaszaki" o wymiarach nie większych od poprzednich budynków, które się zawaliły (k.148 akt administracyjnych akt I instancji).

Na taką datę wykonania budynków skarżący wskazywał także w odwołaniu z dnia 16 maja 2023 r., w protokole oględzin z 9 sierpnia 2023 r. i protokole oględzin z dnia 21 października 2020 r.

Organ uwzględniając powyższe informacje przekazane przez skarżącego w konfrontacji z pozostałym zgromadzonym w sprawie materiałem dowodowym, w tym materiałem pochodzącym także od uczestników postępowania, trafnie zatem ustalił, że sporny budynek gospodarczy powstał w latach 2011-2012.

Obecne twierdzenia skarżącego jakoby budynek ten został wykonany w latach 60. XX wieku, są więc nie tylko gołosłowne, tj. nie poparte żadnymi dowodami, ale przede wszystkim sprzeczne ze zgromadzonym w sprawie materiałem dowodowym, w tym także tym podanym przez samego skarżącego.

Odmiennych wniosków nie uzasadniają przywoływane przez skarżącego zdjęcia lotnicze albowiem co najwyżej wskazują one na istniejące uprzednio stare budynki drewniane, a nie na obecnie wykonany budynek konstrukcji stalowej, obity blachą.

Skoro jak twierdził sam skarżący istniejące uprzednio stare budynku drewniane uległy zawalaniu, zaś skarżący w ich miejsce postawił nowe budynki wykonane z blachy, to tym samym nie mamy w takim przypadku do czynienia z odbudową, czy też remontem budynku, lecz z wykonaniem nowego obiektu budowlanego. Na marginesie już więc tylko należy zauważyć, że odbudowa też jest budową w rozumieniu prawa budowlanego (art. 3 pkt 6 p.b.).

W realiach sprawy organy trafnie także ustaliły, że wykonanie przedmiotowego budynku gospodarczego wymagało uzyskania pozwolenia na budowę.

Po pierwsze w oparciu o wskazane w uzasadnieniu decyzji dokumenty organy ustaliły, że na budowę wymienionego budynku gospodarczo-garażowego usytuowanego na działkach nr [...] i [...] w P. nie wydawano decyzji o pozwoleniu na budowę i nie dokonano zgłoszenia jego budowy.

Jeżeli chodzi o zgłoszenie ustalono dodatkowo, że M. G. dokonał w 2011 r. zgłoszenia robót budowlanych na działce nr [...] w [...] przy ul. [...] mających w swoim zakresie: rozbiórkę budynku gospodarczego będącego w złym stanie technicznym o konstrukcji drewnianej i budowę budynku gospodarczego o konstrukcji metalowej pokrytej blachą posadowionego na kostce betonowej (budynek ze stali o wymiarach 4,00 m x 6,00 m) oraz w 2012 r. zgłoszenia dotyczącego wymiany pokrycia dachowego budynku mieszkalnego z blachy na blachę.

Zgłoszenie z 2011 r. dotyczyło obiektu o wymiarach 4,00 m x 6,00 m, co oznacza, że nie mogło to być zgłoszenie dotyczące wykonania spornego budynku gospodarczego, którego wymiary wynoszą 3,00 m x 5,30 m.

Jak prawidłowo przyjął to organ ocena czy zaistniała samowola budowlana dokonywana jest zawsze według przepisów prawa budowlanego obowiązujących w dacie wykonania robót budowlanych.

W ustalonym przez organy okresie, w którym wykonano przedmiotowy budynek gospodarczy o wymiarach 3,00 m x 5,30 m (lata 2011 r. - 2012 r.), zgodnie z brzmieniem ówcześnie obowiązującego przepisu art. 29 ust. 1 pkt 2 prawa budowlanego pozwolenia na budowę nie wymagała budowa wolno stojących parterowych budynków gospodarczych, wiat i altan oraz przydomowych oranżerii (ogrodów zimowych) o powierzchni zabudowy do 25 m2, przy czym łączna liczba tych obiektów na działce nie może przekraczać dwóch na każde 500 m2 powierzchni działki, przy czym – stosownie do art. 30 ust. 1 pkt 1 p.b. - budowa taka wymagała jednak dokonania zgłoszenia właściwemu organowi.

Przedmiotowy budynek jeden z wymogów wynikających z tego przepisu, a dotyczący zachowania określonej powierzchni zabudowy do 25 m2, bowiem powierzchnia zabudowy ww. budynku wynosi 15,90 m2.

Jednakże przepis ten nie mógł zostać zastosowany w sprawie z uwagi na to, że nie spełnione zostały wynikające z niego wymogi co do liczby obiektów, które mogły zostać na jego podstawie wybudowane (dwa na każde 500 m2 powierzchni działki).

W okresie budowy przedmiotowego obiektu, tj. w latach 2011 r. - 2012 r. istniała działka nr [...], której podział na działki nr [...] i [...] nastąpił dopiero w 2017 r., a więc po dacie realizacji przedmiotowego budynku gospodarczego. Powierzchnia dawnej działki nr [...] wynosiła 1200 m2.

Ilość oraz okresy realizacji, a także charakter (kategorie) obiektów o których mowa w ww. art. 29 ust. 1 pkt 2 prawa budowlanego realizowanych na działce nr [...] został ustalony przez organy w oparciu o wyniki przeprowadzonych w sprawie oględzin i informacje podawane przez strony, w tym w szczególności w oparciu o dane przekazane przez skarżącego.

Mając zatem na uwadze dokonane w sprawie ustalenia należy stwierdzić, że w 2011 r. na działce, która poprzednio oznaczona była nr [...] istniały już trzy budynki gospodarcze (budynek oznaczony nr 7, budynek oznaczony nr 8, budynek oznaczony numerem 5) oraz altana (oznaczona numerem 9) posiadające powierzchnię do 25 m2.

Tak więc przedmiotowy budynek gospodarczy o wymiarach 3,00 m x 5,30 m i powierzchni zabudowy 15,90 m2 był już piątym budynkiem (przy założeniu, że powstał przed realizacją na tej działce budynku oznaczonego w trakcie oględzin w dniu 9 sierpnia 2023 r. przez PINB w P. numerem 3, który także został zrealizowany w 2011 r., w innym przypadku przedmiotowy budynek gospodarczy byłby już szóstym obiektem na działce).

Trafnie więc przyjął organ, że w powyższej sytuacji ww. obiekt mógł być zrealizowany wyłącznie na podstawie pozwolenia na budowę. Z uwagi na powierzchnię działki wynoszącą 1200 m2 inwestor mógł zrealizować na zgłoszenie, o czym mowa w art. 29 ust. 1 pkt 2 prawa budowlanego jedynie cztery obiekty budowlane o kategorii wymienionej w tym przepisie. Każda kolejna budowa wymagała już uzyskania przez inwestora decyzji o pozwoleniu na budowę.

Możliwość wykonania bez pozwolenia na budowę budynku gospodarczego przewidywał także art. 29 ust. 1 pkt 1 lit. a) prawa budowlanego, który w brzemieniu obowiązującym w latach 2011-2012 stanowił, że pozwolenia na budowę nie wymaga budowa obiektów gospodarczych związanych z produkcją rolną i uzupełniających zabudowę zagrodową w ramach istniejącej działki siedliskowej, w tym parterowych budynków gospodarczych o powierzchni zabudowy do 35 m2, przy rozpiętości konstrukcji nie większej niż 4,80 m.

Co do zasady sporny budynek gospodarczy spełniał wymagania tego przepisu w części odnoszącej się do maksymalnej powierzchni zabudowy i rozpiętości konstrukcji.

W sprawie przepis ten nie miał zastosowania ze względu na to, że nie można było zakwalifikować ww. obiektu jako gospodarczego związanego z produkcją rolną i uzupełniającego zabudowę zagrodową bowiem teren, na którym usytuowana jest działka nr ewid. [...] oznaczony jest w obowiązującym miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego symbolem [...], który przeznaczony jest pod zabudowę mieszkaniową jednorodzinną rozproszoną.

Mając na uwadze, że zabudowa zagrodowa i zabudowa jednorodzinna to dwa różne rodzaje zabudowy, przy czym zabudowa jednorodzinna nie stanowi kontynuacji zabudowy zagrodowej, stanowisko takie jest właściwe.

Na marginesie już więc tylko należy zauważyć, że nawet gdyby przyjąć, iż skarżący mógł wybudować sporny budynek gospodarczy bez pozwolenia na budowę na podstawie art. 29 ust. 1 pkt 1 lit. a) p.b. to i tak powyższe w żaden sposób nie dyskwalifikowałoby prawidłowości wydanej sprawie decyzji nakazującej rozbiórkę budynku na podstawie art. 48 ust. 1 prawa budowlanego.

Przepis art. 29 ust. 1 pkt 1 lit. a) prawa budowlanego zwalniał od wymogu uzyskania pozwolenia na budowę obiektów gospodarczych związanych z produkcją rolną i uzupełniających zabudowę zagrodową w ramach istniejącej działki siedliskowej.

Wynikające z tego przepisu zwolnienie dotyczyło jedynie pozwolenia na budowę. Budowa takich obiektów nadal jednak wymagała zgłoszenia właściwemu organowi administracji architektoniczno-budowlanej.

Art. 30 ust. 1 pkt 1 p.b., w brzemieniu obowiązującym w latach 2011-2012, stanowił bowiem, że zgłoszenia właściwemu organowi wymaga, z zastrzeżeniem art. 29 ust. 3, budowa, o której mowa w art. 29 ust. 1 pkt 1-3.

W takiej sytuacji skarżący, który nie dokonał także zgłoszenie budowy powyższego obiektu, zrealizowałaby ten obiekt również w warunkach samowoli budowlanej albowiem w myśl art. 48 ust. 1 prawa budowlanego samowolą budowlaną jest tak wybudowanie obiektu budowlanego bez wymaganego pozwolenia na budowę, jak też realizacja takiego obiektu bez wymaganego zgłoszenia dotyczącego budowy, o której mowa w art. 29 ust. 1 pkt 1a, 2b i 19a.

Jak wskazano już wyżej wybudowanie obiektu budowlanego bez wymaganego pozwolenia na budowę albo zgłoszenia skutkuje co do zasady wydaniem nakazu rozbiórki obiektu, o ile nie jest możliwa legalizacja obiektu.

Legalizacja nie jest możliwa, gdy zakres niezgodności z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego lub innymi aktami prawa miejscowego oraz przepisami, w tym przepisami techniczno-budowlanymi, jest taki, że uniemożliwia doprowadzenie obiektu budowlanego do stanu zgodnego z prawem.

W ocenie organu możliwość doprowadzenie przedmiotowego obiektu budowlanego do stanu zgodnego z prawem wykluczały tak przepisy planu miejscowego, jak i przepisy techniczno-budowlane w postaci rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U. z 2022 r. poz. 1225 - dalej jako: "rozporządzenie w sprawie warunków technicznych budynków" lub "r.w.t.b.u.").

Organ w tym kontekście wskazał, że w sprawie przeanalizowano zgodność usytuowania obiektu z obowiązującymi przepisami techniczno-budowlanymi, a więc spełnienie warunków usytuowania określonych w rozporządzeniu Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie. Przepis § 12 ust. 2 ww. rozporządzenia określa że, w przypadku, o którym mowa w ust. 1 pkt 2 przewidziana jest możliwość usytuowania budynku w odległości 1,5 m od granicy lub bezpośrednio przy tej granicy jeżeli plan miejscowy przewiduje taką możliwość. Zgodnie z § 12 ust. 3 ww. rozporządzenia, uwzględniając przepisy odrębne oraz przepisy § 13, 19, 23, 36, 40, 60 i 271-273 sytuowanie budynku bezpośrednio przy granicy działki budowlanej jest możliwe gdy będzie on przylegał swoją ścianą do ściany budynku istniejącego na sąsiedniej działce oraz jego wysokość będzie zgodna z obowiązującym na danym terenie planem miejscowym lub decyzją o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu. Według § 12 ust. 4 pkt 3 w zabudowie jednorodzinnej i zagrodowej, uwzględniając przepisy odrębne oraz przepisy § 13, 19, 23, 36, 40, 60 i 271-273 dopuszcza się budowę budynku gospodarczego lub garażu o długości nie większej niż 6,5 m i wysokości nie większej niż 3 m bezpośrednio przy granicy działki budowlanej lub w odległości nie mniejszej niż 1,5 m ścianą bez okien i drzwi. Jednakże stosowanie § 12 ust. 2 jest łącznie ze spełnieniem wymogu § 12 ust. 3 lub § 12 ust. 4 w przypadku zabudowy jednorodzinnej. W myśl przepisu § 272 ust. 3 ww. rozporządzenia budynek usytuowany bezpośrednio przy granicy działki powinien mieć od strony sąsiedniej działki ścianę oddzielenia przeciwpożarowego o klasie odporności ogniowej określonej w § 232 ust. 4 i 5.

W odniesieniu do ustaleń planu miejscowego organ wskazał, że obowiązujący miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego jest taki sam jak w okresie budowy ww. budynku gospodarczego. Zgodnie z ustaleniami uchwały nr VIII/68/99 Rady Miasta i Gminy P. z dnia 27 lipca 1999 r. w sprawie zmian w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego m. P., działka nr ewid. [...] w P. znajduje się w granicy ustalenia oznaczonego symbolem 27MNj - tereny zabudowy mieszkaniowej jednorodzinnej (pismo z upoważnienia Burmistrza P. z dnia 19 lipca 2023 r. znak: [...], wyrys z miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego). Jak wynika z wypisu ww. planu dla terenu o symbolu 27MNj obowiązują warunki zagospodarowania jak dla obszaru oznaczonego w planie 26 MNj dla, którego m.in. przewidziano możliwość budowy zbliźnionych z sąsiadami budynków gospodarczych bez poddaszy użytkowych z dachami przestrzennie kształtowanymi. W oparciu o ustalenia dokonane podczas oględzin w dniu 9 sierpnia 2023 r. oraz dokonanego na kopii wyrysu miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego w skali 1:500 naniesienia w zadanej skali lokalizacji przedmiotowego budynku gospodarczego o wymiarach w rzucie poziomym 5,30 m x 3,00 m stwierdzono, że ww. budynek narusza ustalenia obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego poprzez usytuowanie tego budynku w części na działce nr ewid.[...], podczas gdy plan ten przewiduje możliwość budowy zbliźniaczonych z sąsiadami budynków gospodarczych, co oznacza, że plan ten dopuszczał budowę budynku gospodarczego w granicy działki i jednocześnie zbliźniaczonego z budynkiem na działce sąsiedniej. Przeprowadzone postępowanie dowodowe wykazało, że taka sytuacja nie występuje w przedmiotowej sprawie. Dodatkowo przedmiotowy budynek narusza obowiązujący plan zagospodarowania przestrzennego z uwagi na zrealizowanie dachu jednospadowego.

Kwestie sytuowania budynków w odniesieniu do granicy działek reguluje przede wszystkim § 12 rozporządzenia w sprawie warunków technicznych budynków.

Generalną zasadą, wyrażoną w § 12 ust. 1 r.w.t.b.u., pozostaje sytuowanie budynku w odległości nie mniejszej od granicy działki niż: 4 m - w przypadku budynku zwróconego ścianą z oknami lub drzwiami w stronę tej granicy oraz 3 m - w przypadku budynku zwróconego ścianą bez okien i drzwi w stronę tej granicy.

W drodze wyjątku od tej reguły § 12 ust. 2 r.w.t.b.u. stanowi, że sytuowanie budynku w przypadku, o którym mowa w ust. 1 pkt 2, dopuszcza się w odległości 1,5 m od granicy lub bezpośrednio przy tej granicy, jeżeli plan miejscowy przewiduje taką możliwość.

Możność sytuowania budynku w sposób określony w § 12 ust. 2 r.w.t.b.u. istnieje tylko wówczas, gdy możliwość taką przewiduje plan miejscowy.

Z obowiązującego na tym terenie planu miejscowego wynika, że w planie tym przewidziano jedynie możliwość budowy zbliźnionych z sąsiadami budynków gospodarczych bez poddaszy użytkowych z dachami przestrzennie kształtowanymi.

Sporny obiekt tych warunków nie spełnia, albowiem nie jest budynkiem gospodarczym zbliźnionym z sąsiadami, jak też nie ma dachu przestrzennie kształtowanego.

Tym samym też wykluczyć należy możność zgodnego z prawem usytuowania spornego budynku na podstawie § 12 ust. 2 r.w.t.b.u. w związku postanowieniami planu miejscowego.

Możliwość taką wykluczyć należy i z tego podstawowego względu, że § 12 ust. 2 r.w.t.b.u. pozwala na sytuowanie budynku w odległości 1,5 m od granicy lub bezpośrednio przy tej granicy. Warunku tego nie spełnia sporny budynek albowiem został on posadowiony około 1 m za granicą, w głąb działki nr [...].

Nie jest dopuszczalne takie rozumienie § 12 ust. 2 rozporządzenia w sprawie warunków technicznych budynków, aby ściana budynku mogła być usytuowana w dowolnej odległości od granicy, byleby mieściła się w przedziale od 0-1,5 m. Musi być ona usytuowana albo w odległości 1,5 m, albo bezpośrednio przy granicy.

Wykluczyć należy także bezwzględnie możliwość przekroczenia na tej podstawie granicy z nieruchomością sąsiednią.

W tym kontekście wyjaśnić należy, że sam fakt przekroczenia granicy działki sąsiedniej przy wykonywaniu obiektu budowlanego nie sprawia, że w stosunku do takiego obiektu nie mogą być stosowane przepisy techniczno-budowlane w postaci rozporządzenia z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych budynków.

Przekroczenie granicy nieruchomości przy wykonywaniu budynku nie powoduje, że budynek ten nie jest już zlokalizowany na działce, na której realizowana jest inwestycja (działce zainwestowanej). Przeciwnie w sytuacji typowej, takiej jak w niniejszej sprawie, zasadnicza część obiektu budowlanego usytuowana jest na działce zainwestowanej, zaś na działce sąsiedniej pozostaje jedynie niewielka część obiektu.

Nie ma więc żadnych podstaw do tego, by co najmniej w stosunku do zasadniczej części budynku zlokalizowanej na działce zainwestowanej, nie stosować wyżej wymienianych przepisów techniczno-budowlanych.

Oczywiście w skrajnych przypadkach możliwa jest inna ocena tych kwestii w zależności od okoliczności konkretnego przypadku. Gdyby więc przykładowo doszło do tego, że inwestor w całości wybudowałby budynek na nieruchomości sąsiedniej, to wówczas można by przyjąć, że istota zaistniałego sporu wiąże się nie tyle z naruszeniem norm techniczno-budowlanych, lecz naruszeniem prawa własności, w związku z czym rozwiązania takiego konfliktu poszukiwać należałoby na drodze stosownego postępowania cywilnoprawnego przed sądem powszechnym, a nie w postępowaniach prowadzonych na podstawie prawa budowlanego.

W przedmiotowej sprawie sytuacja taka nie zachodzi.

Sądowi znane jest wyrażane w orzecznictwie stanowisko co do tego, że jeżeli wykonane roboty budowlane spowodowały naruszenie dóbr chronionych przepisami prawa cywilnego, w tym także tych chronionych przy przekroczeniu granicy sąsiedniej działki, to to doprowadzenie do stanu zgodnego z prawem w tym zakresie powinno nastąpić w drodze postępowania przed sądem powszechnym na podstawie odpowiednich przepisów, np. art. 144, 145, 147, 151, 222 Kodeksu cywilnego.

Również jednak i z powyższego poglądu wywieść należy wniosek, że droga postępowania cywilnoprawnego będzie odpowiednia wyłącznie w zakresie, w jakim doszło do naruszenia dóbr chronionych przepisami prawa cywilnego.

W sprawie prawo własności właściciela nieruchomości sąsiedniej zostało naruszone w części, w jakiej na działce tej usytuowana została część spornego budynku gospodarczego.

Co do pozostałej, zasadniczej części, przedmiotowego budynku gospodarczego nie doszło do tak rozumianego naruszenia własności właściciela nieruchomości sąsiedniej albowiem część ta zlokalizowana została na działce inwestora.

Nie ma więc przeszkód do tego, by w takim zakresie stosować przywoływane wyżej przepisy techniczne.

Stwierdzić należy także, że zaakceptowanie w tym zakresie odmiennego stanowiska prowadziłoby do wniosków nielogicznych z punktu widzenia zasady praworządności.

Jeżeli przykładowo inwestor przy wykonywaniu obiektu nie zachowałby odległości określonej w § 12 ust. 1 pkt 2 r.w.t.b.u., tj. odległości 3 metrów od granicy i posadowił budynek w odległości 60 cm od granicy, to w takiej sytuacji miałyby zastosowanie przepisy rozporządzenia z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych budynków.

Natomiast gdyby inwestor zachował się w sposób bardziej bezprawny i dalej naruszający prawo przez to, że budynek taki zlokalizowałby poza granicą działki, to według odmiennej interpretacji w takim przypadku przepisy techniczno-budowlane nie powinny być stosowane.

Stanowisko takie uznać należy za nieracjonalne.

Wskazać należy także, że przykładowo przepis § 12 ust. 1 pkt 2 r.w.t.b.u. nakazuje sytuowania budynków w odległości 3 m od granicy działki. Od strony negatywnej zakazuje on więc lokalizowania budynków w odległości mniejszej niż 3 m.

Hipotezą tego przepisu objęta jest zatem każda sytuacja, w której odległość budynku od granicy jest mniejsza niż 3. Dlatego też w hipotezie tego przepisu mieścić się będzie zarówno sytuacja, gdy budynek zostanie zlokalizowany w odległości 1 m od granicy lub w granicy, jak też sytuacja, w której obiekt wykonany zostanie z przekroczeniem tej granicy. Także bowiem i w tym ostatnim przypadku będziemy mieć do czynienia z sytuacją, w której nie została zachowana odległość określona w § 12 ust. 1 pkt 2 r.w.t.b.u.

Zgodzić należy się natomiast ze skarżącym co do tego, że przewidzianej w planie miejscowym możliwości budowy zbliźnionych budynków gospodarczych, nie powinno się automatycznie utożsamiać z zakazem sytuowania budynków w sposób odbiegający od reguły wynikającej z § 12 ust. 1 r.w.t.b.u.

Brak takiego zakazu w planie miejscowym nie oznacza dowolności w tym względzie albowiem w takiej sytuacji zastosowanie mają przywoływane wyżej regulacje z rozporządzenia w sprawie warunków technicznych budynków.

Jak wskazano już wyżej w sprawie nie mogło mieć zastosowania odstępstwo od reguł ogólnych statuowane w § 12 ust. 2 r.w.t.b.u.

Wyjątki od ogólnej zasady sytuowania budynków określonej w § 12 ust. 1 r.w.t.b.u. wynikają także z przepisów § 12 ust. 3 i 4 r.w.t.b.u.

Określenie relacji jakie istnieją między tymi przepisami budzi istotne rozbieżności w orzecznictwie sądów administracyjnych.

W szczególności m.in. wyrażane są poglądy, że regulacja zawarta w § 12 ust. 4 pkt 3 rozporządzenia w sprawie warunków technicznych dotyczy dopuszczalności sytuowania budynku gospodarczego lub garażu, lecz jedynie wówczas, gdy dla danego terenu (działki) nie obowiązuje plan miejscowy (zob. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 17 kwietnia 2019 r., sygn. akt II SA/Po 12/19).

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie, w składzie rozpoznającym sprawę, nie podziela takiego stanowiska i przyjmuje, że regulacje z § 12 ust. 3 i 4 r.w.t.b.u. mogą być stosowane także wówczas, gdy na danym terenie istnieje plan miejscowy.

Spośród wyjątków przewidzianych § 12 ust. 3 i 4 r.w.t.b.u. zastosowanie w sprawie mógłby mieć potencjalnie jedynie § 12 ust. 4 pkt 3 r.w.t.b.u., który stanowi, że w zabudowie jednorodzinnej i zagrodowej, dopuszcza budowę budynku gospodarczego lub garażu o długości nie większej niż 6,5 m i wysokości nie większej niż 3 m bezpośrednio przy granicy działki budowlanej lub w odległości nie mniejszej niż 1,5 m ścianą bez okien i drzwi.

W realiach niniejszej sprawy przepis ten nie może uzasadniać twierdzenia o zgodnym z prawem usytuowaniu spornego obiektu budowlanego z tego podstawowego względu, że 12 ust. 4 pkt 3 r.w.t.b.u. pozwala na sytuowanie budynku gospodarczego lub garażu bezpośrednio przy granicy działki budowlanej lub w odległości nie mniejszej niż 1,5 m.

Warunku tego nie spełnia sporny budynek albowiem został on posadowiony około 1 m za granicą, w głąb działki nr [...].

Nie jest dopuszczalne takie rozumienie § 12 ust. 4 pkt 3 rozporządzenia w sprawie warunków technicznych budynków, aby ściana budynku gospodarczego lub garażu mogła być usytuowana w dowolnej odległości od granicy, byleby mieściła się w przedziale od 0 - 1,5 m. Musi być ona usytuowana albo w odległości 1,5 m, albo bezpośrednio przy granicy.

Wykluczyć należy także bezwzględnie możliwość przekroczenia na tej podstawie granicy z nieruchomością sąsiednią.

Reasumując stwierdzić należy, że prawidłowo przyjęły organy, że usytuowanie spornego budynku gospodarczego narusza tak przepisy techniczno-budowlane (art. 12 rozporządzenie w sprawie warunków technicznych budynków), jak i postanowienia obowiązującego na tym terenie planu miejscowego (niespełnienie warunków przewidzianej w planie możliwości budowy zbliźnionych budynków gospodarczych).

W sprawie nie była więc możliwa legalizacja spornego budynku gospodarczego albowiem jego usytuowanie pozostaje w niezgodności tak z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego, jak i przepisami techniczno-budowlanymi, co uniemożliwia doprowadzenie obiektu budowlanego do stanu zgodnego z prawem. Okoliczność doprowadzenia obiektu do zgodności z nimi wiązałaby się z koniecznością usytuowania obiektu w innej, nowej lokalizacji co powodowałoby konieczność jego rozbiórki, a następnie na nowo jego budowy.

W takiej sytuacji organ nadzoru budowlanego prawidłowo nakazał rozbiórkę obiektu budowlanego.

Za nietrafne uznać należy także zarzuty skargi oparte na twierdzeniu skarżącego, że dokonał on już rozbiórki spornego obiektu budowlanego.

Sąd administracyjny dokonuje kontroli legalności rozstrzygnięć administracyjnych według stanu prawnego i faktycznego z dnia wydania ostatecznej decyzji.

Z akt administracyjnych, którymi dysponowały organy w dacie wydania zaskarżonej decyzji Inspektor Nadzoru Budowlanego nie wynika w żaden sposób, że skarżący dokonał rozbiórki spornego obiektu.

Wszystkie przeprowadzone w sprawie oględziny wskazywały na istnienie tego obiektu, skarżący nie przedstawił zaś żadnych dowodów, z których wynikałyby fakty odmienne, ani też nawet nie informował organów o fakcie dokonania rozbiórki.

Oczywiście skarżący w trakcie trwającego postępowania administracyjnego deklarował, że dokona rozbiórki spornego obiektu, co w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji odnotował organ, jednakże sama deklaracja rozbiórki obiektu nie może być utożsamiona z dokonaniem rozbiórki obiektu.

Co więcej fakt taki nie wynika również z dokumentów załączonych do skargi. Samo bowiem to, że skarżący dokonał zgłoszenia zamiaru rozbiórki obiektu, nie oznacza jeszcze, że faktycznie rozbiórka taka została już wykonana.

Skarżący nie wykazał tej okoliczności.

Z tych też względów i w związku z przywołanymi wyżej przepisami, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie oddalił skargę na podstawie art. 151 p.p.s.a.