Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt VI SA/Wa 362/23
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2023-05-11 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6037 Transport drogowy i przewozy
Skarżony organ: Inspektor Transportu Drogowego
Treść wyniku: Oddalono skargę

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Magdalena Maliszewska Sędziowie: Sędzia WSA Sławomir Kozik (spr.) Asesor WSA Paweł Gorajewski Protokolant ref. Robert Mirończyk po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 28 kwietnia 2023 r. sprawy ze skargi B. Sp. z o.o. z siedzibą w W. na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] listopada 2022 r. nr [...] w przedmiocie kary pieniężnej oddala skargę


UZASADNIENIE

Główny Inspektor Transportu Drogowego (dalej: "GITD", "organ") decyzją z 28 listopada 2022 r. nr [...], na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2022 r. poz. 2000, dalej: "K.p.a."), art. 4 pkt 22 oraz 24, art. 5b ust. 1 i 2, art. 5d, art. 5e, art. 92a ust. 1, 3, 7 pkt 1) ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym (Dz. U. z 2022 r. poz. 2201, dalej: u.t.d.") oraz Ip. 2.20 załącznika nr 3 do u.t.d., po rozpatrzeniu odwołania [...] Sp. z o.o. z siedzibą w W. (dalej: "Strona", "Spółka" "Skarżący"), utrzymał w mocy decyzję Mazowieckiego Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego z 1 kwietnia 2022 r. nr [...] o nałożeniu kary pieniężnej w wysokości 12.000 zł.

W uzasadnieniu zaskarżonej decyzji GITD wskazał, że 21 stycznia 2021 r. w Warszawie przy ul. S., funkcjonariusze Policji poddali kontroli drogowej samochód osobowy marki R. o nr rej. [...], którym kierował A. R.. Podczas kontroli ustalono, że kierowca przewoził zarobkowo pasażera, który zamówił usługę przewozową przy pomocy aplikacji BOLT. Kurs rozpoczął z [...] na ul. S.w W.. Za wykonany kurs pasażer uiścił opłatę 15,29 zł gotówką. Przewóz realizowany był w imieniu i na rzecz przedsiębiorstwa: M. Sp. z o.o. z siedzibą w W. (dalej: "Przewoźnik"). Przebieg i wyniki kontroli zostały udokumentowane w protokole kontroli nr [...] z 21 stycznia 2021 r., który wraz z całą dokumentacją zgromadzoną w toku kontroli został przekazany do Mazowieckiego Wojewódzkiego Inspektoratu Transportu Drogowego.

Organ wskazał, że pismem z 25 stycznia 2022 r. Mazowiecki Wojewódzki Inspektor Transportu Drogowego zawiadomił Spółkę o wszczęciu postępowania administracyjnego z urzędu w przedmiocie naruszenia Ip. 2.20 załącznika nr 3 do u.t.d. W odpowiedzi, pismem z 7 lutego 2022 r. Strona złożyła wyjaśnienia w sprawie i przesłała dowody w załączeniu.

Postępowanie zakończyło się wydaniem przez Mazowieckiego Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego, jako organu I instancji, decyzji administracyjnej z 1 kwietnia 2022 r. nr [...] nakładającej na Stronę karę pieniężną w kwocie 12.000 zł z tytułu stwierdzonego naruszenia Ip. 2.20 załącznika nr 3 do u.t.d., stosownie do art. 92a ust. 1 w zw. z art. 92a ust. 3 u.t.d. Decyzja została doręczona 11 kwietnia 2022 r.

Pismem z 25 kwietnia 2022 r. Strony złożyła odwołanie od powyższej decyzji.

Rozpatrując odwołanie, GITD po przytoczeniu mających zastosowanie w niniejszej sprawie przepisów postępowania, powtórzył ustalenia dokonane w trakcie kontroli podkreślając, że kierujący nie okazał licencji na wykonywanie krajowego transportu drogowego w zakresie przewozu osób wydanych kierowcy ani innemu podmiotowi. Z dokumentacji fotograficznej wynika, że poddany kontroli pojazd nie był oznakowany ani wyposażony jako taksówka. Ponadto, kontrolujący stwierdzili w notatce urzędowej, że w poddanym kontroli pojeździe nie było urządzenia spełniającego roli taksometru ani kasy rejestrującej.

GITD w toku prowadzonego postępowania administracyjnego uzupełnił materiał dowodowy o informacje z organu licencyjnego z 1 sierpnia 2022 r., z których wynika, że Przewoźnik, na dzień kontroli tj. 21 stycznia 2021 r. posiadała licencję nr 20587 na wykonywanie krajowego transportu drogowego w zakresie przewozu osób taksówką, udzieloną 20 lipca 2020 r. przez Prezydenta m.st Warszawy, do której kontrolowany pojazd został zgłoszony 20 lipca 2020 r. Przewoźnik nie posiadał innego uprawnienia transportowego wydanego przez Prezydenta m.st Warszawy.

Poza tym, w toku uzupełniającego postępowania dowodowego GITD, na podstawie art. 27b ust. 1, 2, 3 i 4 u.t.d., zwrócił się do Spółki o udzielenie informacji dotyczących zlecenia przewozu realizowanego 21 stycznia 2021 r. w W. na trasie z [...] na ul. S.za pośrednictwem aplikacji BOLT. W odpowiedzi pismem z 3 sierpnia 2022 r. poinformowano, że przejazd 21 stycznia 2021 r. pojazdem marki R. o nr rej. [...] zlecono Przewoźnikowi. Ponadto, wskazano, że ww. podmiotowi udzielono następujących uprawnień: 20587 na wykonywanie krajowego transportu drogowego w zakresie przewozu osób taksówką (organ wydający Prezydent m.st. Warszawy). Ponadto, wskazano, że Spółka zweryfikowała przed rozpoczęciem współpracy, czy Przewoźnik, któremu przekazała zlecenie ww. przewozu osób posiada odpowiednią licencję, o której mowa w art. 5b ust. 1. Z powyższego wynika, że Spółka jako pośrednik zleciła wykonanie przedmiotowego przewozu Przewoźnikowi. Jednocześnie, z dokumentacji fotograficznej pojazdu wynika, że pojazd marki R. o nr rej. [...] nie był oznakowany jako taksówka ani nie posiadał lampy z napisem TAXI.

GITD stwierdził następni, że z zebranego materiału dowodowego jednoznacznie wynika, że poddany kontroli pojazd marki R. o nr rej. [...] nie był oznakowany i wyposażony jako taksówka, a tym samym bez znaczenia pozostaje, że przewoźnik posiadał licencję nr [...] na wykonywanie krajowego transportu drogowego w zakresie przewozu osób taksówką, do której był zgłoszony pojazd, gdyż w tej sytuacji wykonywany przewóz osób nie mógł być wykonywany na podstawie ww. licencji na wykonywanie krajowego transportu drogowego w zakresie przewozu osób taksówką, nie będąc faktycznie taksówką. Jak wskazał organ, Strona zweryfikowała jedynie, czy przewoźnik posiada licencję, natomiast nie zweryfikowała, czy pojazd marki R. o nr rej. [...], wpisany do zgłoszonej licencji jest taksówką. Natomiast pośrednik powinien upewnić się, czy udzielone zlecenie dotyczy przewozu taksówką. W innym przypadku aktualizuje się zakaz określony w art. 5e u.t.d.

GITD wyjaśnił, że w celu doprecyzowania obowiązków znajdujących się po stronie przedsiębiorców prowadzących działalność gospodarczą w zakresie pośrednictwa przy przewozie osób ustawodawca w art. 5e wskazał, że zabrania się prowadzenia pośrednictwa przy przewozie osób w zakresie przewozów okazjonalnych pojazdem samochodowym przeznaczonym konstrukcyjnie do przewozu nie więcej niż 7 osób łącznie z kierowcą. Przepis powyższy doprecyzowuje więc zasady świadczenia usług przy przewozie osób, wynikające z art. 18 ust. 4b pkt 2 lit. b u.t.d., zgodnie z którym przewóz okazjonalny samochodem osobowym (przeznaczonym konstrukcyjnie do przewozu nie więcej niż 7 osób łącznie z kierowcą) może być realizowany jedynie po zawarciu przez strony umowy w formie pisemnej, w lokalu przedsiębiorcy. Natomiast w niniejszej sprawie pośrednik zlecił przy użyciu aplikacji Bolt przewóz przewoźnikowi, który faktycznie wykonywał przewóz okazjonalny pojazdem przystosowanym konstrukcyjnie do przewozu 5 osób łącznie z kierowcą, czyli z naruszeniem art. 18 ust. 4b pkt 2.

Zdaniem GITD, obowiązki pośrednika nie mogą ograniczyć się jedynie do tych określonych wprost w art. 27b u.t.d. Pośrednik jest także zobowiązany do przestrzegania pozostałych przepisów ustawy o transporcie drogowym wynikających przede wszystkim z art. 5e oraz m.in. art. 18 ust. 4b u.t.d. Organ wyjaśnił, że nie przypisuje stronie odpowiedzialności za brak wyposażenia aplikacji w odpowiednia funkcjonalność. Strona została obciążona kara pieniężną za przekazywanie zleceń przewoźnikowi, który nie posiadał odpowiedniej licencji. Natomiast podkreślił, że skoro Strona posługuje się aplikacja BOLT jako narzędziem niezbędnym jej do realizacji pośrednictwa to w ocenie organu powinna ona być dla niej na tyle skuteczna i pomocna w realizacji obowiązków jakie spoczywają na Stronie jako pośredniku by nie dochodziło do tego typu naruszeń jak to z dnia kontroli.

Od powyższej decyzji Skarżący wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, zaskarżając ją w całości i wnosząc o jej uchylenie w całości oraz poprzedzającej ją decyzji I instancji, umorzenie postępowania administracyjnego i zasądzenie zwrotu kosztów postępowania według norm przepisanych.

Zaskarżonej decyzji Skarżący zarzucił naruszenie:

1) art. 7 i art. 77 § 1 K.p.a., poprzez niewyczerpujące zebranie i rozpatrzenie materiału dowodowego przez organ i pominięcie, czy zostało już ostatecznie zakończone postępowanie dotyczące odpowiedzialności Przewoźnika, które dotyczy naruszenia opisanego w protokole kontroli nr [...] z 21 stycznia 2021 r., podczas gdy rozstrzygnięcie postępowania dotyczącego Przewoźnika mogło mieć wpływ na wynik postępowania toczącego się przeciwko Skarżącemu, gdyż ewentualna odpowiedzialność Bolt jest pochodną odpowiedzialności Przewoźnika, a więc umorzenie postępowania dotyczącego Przewoźnika mogło (i powinno) skutkować umorzeniem postępowania wobec Spółki, które inspektor zakończył, wydając decyzję,

2) art. 107 § 1 pkt 5 w zw. z art. 6 i art. 8 K.p.a., poprzez niesformułowanie rozstrzygnięcia decyzji w sposób jasny i precyzyjny, a jedynie poprzez odesłanie do l.p. 2.20 załącznika nr 3 do u.t.d., podczas gdy l.p. 2.20 Załącznika nr 3 sankcjonuje dwa różne rodzaje naruszeń, tj. przekazywanie zleceń przez pośrednika (1) podmiotowi nieposiadającemu odpowiedniej licencji lub (2) z naruszeniem art. 5e u.t.d., co uniemożliwia Skarżącemu ustalenie, za jakiego rodzaju naruszenie organ nałożył karę pieniężną, i utrudniło zaskarżenie decyzji,

3) art. 7a § 1 K.p.a., poprzez nierozstrzygnięcie wątpliwości co do treści norm prawnych z art. 5d, art. 5e i art. 92a ust. 1, w zw. z l.p. 2.20 Załącznika nr 3 u.t.d., na korzyść Skarżącego, i w efekcie nałożenie przez inspektora kary pieniężnej decyzją, podczas gdy w sprawie pozostawały wątpliwości prawne co do treści norm prawnych z art. 5d, 5e i 92a ust. 1 w zw. z l.p. 2.20 Załącznika nr 3 u.t.d. Organ powinien był więc rozstrzygnąć je na korzyść Skarżącego. A gdyby Organ rozstrzygnął wątpliwości na korzyść Skarżącego, nie nałożyłby kary pieniężnej na Skarżącego,

4) art. 92a ust. 1 i l.p. 2.20 Załącznika nr 3 w zw. z art. 5d i art. 5e u.t.d., poprzez wymierzenie Skarżącemu kary pieniężnej za przekazywanie zleceń przez przedsiębiorcę prowadzącego pośrednictwo przy przewozie osób podmiotowi, który nie posiada licencji, o której mowa w art. 5b ust. 1 u.t.d. lub z naruszeniem art. 5e u.t.d., podczas gdy:

a) zgodnie z art. 27b ust. 1 punkt 1 litera a u.t.d. jedynym ustawowym obowiązkiem Pośrednika w zakresie weryfikacji licencji Przewoźnika jest weryfikacja przed rozpoczęciem współpracy, czy przedsiębiorca, któremu Pośrednik przekazuje zlecenia przewozu, posiada licencję przewoźnika - a Skarżący wypełnił ten obowiązek,

b) Skarżący podjął współpracę z Przewoźnikiem, który był podmiotem zweryfikowanym, w pełni profesjonalnym i wykwalifikowanym, posiadającym Licencje przewoźnika taksówką,

c) Skarżący będący pośrednikiem nie został wyposażony w odpowiednie narzędzia prawne ani faktyczne do sprawowania bieżącej, skutecznej kontroli nad zgodnością z wymogami prawnymi realizowanych przewozów przez kierowców działających na rzecz Przewoźników, którym pośredniczy, zwłaszcza w zakresie wyposażenia technicznego pojazdów czy też posiadania przez Przewoźnika ważnej licencji w toku przejazdu,

d) obowiązek wykonania przewozu zgodnie z obowiązującymi przepisami, w tym również spełnienie przez każdy pojazd, służący do wykonania przewozu, wymogów określonych w § 24 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z 31 grudnia 2002 roku w sprawie warunków technicznych pojazdów oraz zakresu ich niezbędnego wyposażenia (Dz. U. z 2-16 r. poz. 2022 z późn. zm., dalej: "rozporządzenie techniczne"), spoczywa na przewoźniku, który jako podmiot posiadający tytuł prawny do dysponowania pojazdami oraz uprawnienia do wydawania wiążących poleceń kierowcom, ma realny wpływ na ewentualne naruszenia przepisów, ewentualnie

5) art. 2 oraz art. 31 ust. 3 Konstytucji, poprzez ich niezastosowanie oraz art. 92a ust. 1 w zw. z art. 5d oraz art. 5e e i l.p. 2.20 Załącznika nr 3 do u.t.d., poprzez ich zastosowanie, podczas gdy organ nie powinien był zastosować art. 92a ust. 1 w zw. z art. 5d i art. 5e i l.p. 2.20 Załącznika nr 3 u.t.d., ponieważ są sprzeczne z art. 2 i art. 31 ust. 3 Konstytucji, gdyż:

a) wprowadzają arbitralne, nieproporcjonalne i nieznajdujące podstaw w ustawie dodatkowe wymogi takie jak obowiązek Pośrednika wdrożenia takiego systemu, który w sposób skuteczny uniemożliwiałby wykonanie zlecenia przewozu pojazdem odpowiednio oznakowanym oraz który zapewniałby bieżącą, skuteczną weryfikację, czy podmiot, z którym Pośrednik współpracuje i któremu pośredniczy przy przewozie osób, nie narusza przepisów dotyczących transportu drogowego, a przy tym ani ustawodawca, ani organy państwowe nie zapewniają odpowiednich narzędzi prawnych w celu realizacji takich zadań,

b) uznają odpowiedzialności pośrednika de facto za działania przewoźnika, bez wyposażenia pośrednika w jakiekolwiek narzędzia prawne, dające możliwość kontrolowania sposobu przestrzegania przepisów prawa przez przewoźników, w tym między innymi umożlwiające weryfikację przez pośrednika, czy dany pojazd został zgłoszony do licencji przewoźnika,

c) wprowadzają sankcję administracyjną nieproporcjonalną ze względu na cel jej wprowadzenia,

6) art. 92c ust. 1 punkt 1 u.t.d., poprzez jego niezastosowanie i wydanie decyzji nakładającej karę pieniężną na Skarżącego, podczas gdy:

a) Skarżący nie miał wpływu na naruszenie, a samo naruszenie powstało wskutek zdarzeń i okoliczności, których Skarżący nie mógł przewidzieć - co zostało wykazane w przedstawionym w toku postępowania pisemnym stanowisku, zawierającym stosowne wnioski dowodowe,

b) Skarżący podjął wszelkie możliwe działania, których można było od niego racjonalnie oczekiwać, aby nie doszło do naruszenia, w tym między innymi:

- przed rozpoczęciem współpracy z Przewoźnikiem zweryfikował, czy Przewoźnik posiada licencję przewoźnika w zakresie przewozu osób taksówką,

- poinformował wszystkich przewoźników, którym pośredniczy, o konieczności odpowiedniego oznakowania i wyposażenia taksówki,

- poinformował wszystkich przewoźników, którym pośredniczy, o konieczności posiadania przez kierowcę podczas kontroli wypisu z licencji taxi, konsekwencjach niespełnienia wymagań narzuconych przez ustawodawcę,

- wprowadził odpowiednie zapisy w stosowanych przez Skarżącego Ogólnych Warunkach Świadczenia Usług, wymuszające stosowanie się przez przewoźników do przepisów ustawy o transporcie drogowym,

7) art. 92a ust. 1 w zw. z l.p. 2.20 Załącznika nr 3 u.t.d., poprzez wymierzenie Skarżącemu kary pieniężnej, pomimo stwierdzenia w decyzji tylko jednego przypadku przekazania zlecenia na rzecz podmiotu nieposiadającego licencji przewoźnika lub z naruszeniem art. 5e u.t.d., podczas gdy l.p. 2.20 Załącznika nr 3 wymaga stwierdzenia co najmniej dwóch przypadków przekazania przez przewoźnika zlecenia na rzecz podmiotu nieposiadającego licencji przewoźnika lub z naruszeniem art. 5e u.t.d.

Skarżący wniósł na podstawie art. 106 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2022 r., poz. 329, dalej: "P.p.s.a.") o dopuszczenie i przeprowadzenie dowodów z [...](Dowód nr 1); Artykuł Polskiej Agencji Prasowej [...] (dostępny na: [...]) (Dowód nr 2) wykazujące, że Spółka działa nie tylko z należytą starannością, ale nawet z największa starannością, aby zapewnić bezpieczeństwo pasażerów przy przewozach pasażerów, realizując w ten sposób cele ustawodawcy przy nowelizacji ustawy o transporcie drogowym. Przy tym, przeprowadzenie tych dowodów jest niezbędne do wyjaśnienia istotnych wątpliwości w sprawie, a jednocześnie, jako że są to dowody z dokumentów, nie spowoduje nadmiernego przedłużenia postępowania.

W uzasadnieniu skargi Skarżący przedstawił argumentację popierającą zarzuty skargi.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie i podtrzymał swoje stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Sąd uznał, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie ponieważ wbrew zarzutom skargi, zarówno GITD, jak i organ I instancji nie naruszyli przepisów prawa w sposób dający podstawę do wyeliminowania wydanych decyzji z obrotu prawnego.

Pośrednictwo przy przewozie osób, jako nowa kategoria usługi transportowej, zostało wprowadzone do porządku prawnego na mocy ustawy o zmianie ustawy o transporcie drogowym oraz niektórych innych ustawy z dnia 16 maja 2019 r. (Dz. U. z 2019 r. poz. 1180) 1 stycznia 2020 r. Jak wskazano w uzasadnieniu do projektu ustawy nowelizującej, celem zmian było zapewnienie warunków uczciwej i równej konkurencji na rynku przewozowym oraz wprowadzenie jasno określonych zasad prowadzenia działalności gospodarczej związanej z pośrednictwem przy przewozie osób. Nowelizacja podyktowana została koniecznością dostosowania obowiązujących przepisów do nowych form działalności gospodarczej na rynku przewozów osobowych, zwłaszcza szybkiej ekspansji przedsiębiorstw oferujących usługi za pośrednictwem aplikacji internetowych.

Zgodnie z art. 4 pkt 24 u.t.d., pośrednictwo przy przewozie osób oznacza działalność gospodarczą polegającą na przekazywaniu zleceń przewozu osób samochodem osobowym, pojazdem samochodowym przeznaczonym konstrukcyjnie do przewozu powyżej 7 i nie więcej niż 9 osób łącznie z kierowcą lub taksówką oraz: a) zawieraniu umowy przewozu w imieniu klienta lub przedsiębiorcy wykonującego przewóz osób lub b) pobieraniu opłaty za przewóz osób, lub c) umożliwianiu zawarcia umowy przewozu lub umożliwianiu uregulowania opłaty za przewóz osób - samochodem osobowym, pojazdem samochodowym przeznaczonym konstrukcyjnie do przewozu powyżej 7 i nie więcej niż 9 osób łącznie z kierowcą lub taksówką za pośrednictwem dostarczonych lub udostępnionych do tych celów środków komunikacji elektronicznej, domen internetowych, aplikacji mobilnych, programów komputerowych, systemów teleinformatycznych lub innych środków przekazu informacji. Podjęcie i wykonywanie transportu drogowego w zakresie pośrednictwa przy przewozie: 1) rzeczy, 2) osób, jak wynika z art. 5b ust. 2 u.t.d., wymaga uzyskania odpowiedniej licencji.

Ponadto zgodnie z art. 5d u.t.d., przedsiębiorca wykonujący transport drogowy w zakresie pośrednictwa przy przewozie osób jest obowiązany prowadzić takie pośrednictwo wyłącznie na rzecz przedsiębiorców posiadających odpowiednią licencję, o której mowa w art. 5b ust. 1.

Istotna w niniejszej sprawie jest regulacja wynikająca z art. 5e u.t.d., z której wynika zakaz prowadzenia pośrednictwa przy przewozie osób w przewozach okazjonalnych wykonywanych pojazdem samochodowym przeznaczonym konstrukcyjnie do przewozu nie więcej niż 7 osób łącznie z kierowcą.

W niniejszej sprawie nie budzą wątpliwości ustalenia faktyczne organów obu instancji, zgodnie z którymi 21 stycznia 2021 r. w Warszawie samochodem osobowy marki R.o nr rej. [...], dokonywany był w imieniu i na rzecz Przewoźnika przewóz zarobkowy pasażera, który zamówił usługę przewozową przy pomocy aplikacji BOLT z [...] na ul. S.w W.e. Za wykonany kurs pasażer uiścił opłatę 15,29 zł gotówką. Poddany kontroli pojazd nie był oznakowany ani wyposażony jako taksówka, co jednoznacznie potwierdza sporządzona podczas kontroli dokumentacja fotograficzna. Ponadto, w poddanym kontroli pojeździe nie było urządzenia spełniającego rolę taksometru ani kasy rejestrującej. Przewoźnik, na dzień kontroli tj. 21 stycznia 2021 r. posiadał licencję nr [...] na wykonywanie krajowego transportu drogowego w zakresie przewozu osób taksówką, udzieloną 20 lipca 2020 r. przez Prezydenta m.st Warszawy, do której kontrolowany pojazd został zgłoszony 20 lipca 2020 r. Przewoźnik nie posiadał innego uprawnienia transportowego wydanego przez Prezydenta m.st Warszawy.

Powyższe ustalenia znajdują potwierdzenie w materiale dowodowym, w szczególności w zapisach sporządzonego w trakcie kontroli protokołu kontroli oraz fotografii, w piśmie z urzędu m.st. Warszawy z 1 sierpnia 2022 r. oraz wyjaśnieniach Spółki z 3 sierpnia 2022 r., a Skarżący nie kwestionuje tych ustaleń.

Sąd stwierdza, że w świetle powyższych okoliczności faktycznych, organy obu instancji prawidłowo uznały, że spornego w niniejszej sprawie zarobkowego przewozu osoby nie można uznać za przewóz taksówką. Skarżący co prawda posiadał w dniu dokonywania spornego przewozu osoby licencję nr [...] na wykonywanie krajowego transportu drogowego w zakresie przewozu osób taksówką, udzieloną 20 lipca 2020 r. przez Prezydenta m.st Warszawy, do której kontrolowany pojazd został zgłoszony 20 lipca 2020 r., samego pojazdu jednak nie można uznać za taksówkę w rozumieniu przepisów regulujących powyższą kwestię. Zgodnie bowiem z art. 2 pkt 43 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym (Dz. U. z 2022 r. poz. 988, dalej: "P.r.d."), taksówka jest to pojazd samochodowy, odpowiednio wyposażony i oznaczony, przeznaczony do przewozu osób w liczbie nie większej niż 9 łącznie z kierowcą oraz ich bagażu podręcznego za opłatą ustaloną na podstawie: a) taksometru albo b) aplikacji mobilnej, o której mowa w art. 13b ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym (Dz. U. z 2022 r. poz. 180 i 209). Jednym zatem z wymogów uznania danego pojazdu za taksówkę jest jego odpowiednie oznaczenie. Jak wynika natomiast z § 24 ust. 1 pkt 1 i pkt 8 rozporządzenia technicznego, taksówkę wyposaża się w: 1) taksometr elektroniczny z ważnym dowodem legalizacji, o ile występuje; 8) dodatkowe światło z napisem "TAXI", odpowiadające następującym warunkom: a) rozmieszczenie: na dachu, b) barwa: biała lub żółta samochodowa z czarnymi napisami widocznymi z przodu i z tyłu pojazdu, d) powinno być widoczne po zapadnięciu zmroku z odległości co najmniej 50 m przy dobrej przejrzystości powietrza. W świetle powyższej regulacji prawnej, poza dodatkowymi, dopuszczalnymi sposobami oznaczenia taksówki, oznaczenie wskazane w § 24 ust. 1 pkt 8 rozporządzenia technicznego, jest obligatoryjne dla uznania, jak wynika z definicji taksówki z art. 2 pkt 43 ustawy Prawo o ruchu drogowym, danego pojazdu za taksówkę. Podkreślenia wymaga, że cyt. definicja taksówki nie wiąże pojęcia taksówki z licencją oraz ze zgłoszeniem danego pojazdu do danej licencji, lecz z odpowiednim wyposażeniem oraz oznaczeniem pojazdu samochodowego. Oczywiście samo właściwe oznaczenie pojazdu samochodowego nie upoważnia do dokonywania usług przewozu osób taksówką. Jak bowiem wynika z przepisów u.t.d., konieczne jest jeszcze posiadanie właściwej licencji oraz zgłoszenie danego pojazdu do tej licencji. Właściwe oznaczenie jednak pojazdu samochodowego, jest warunkiem koniecznym aby dany pojazd mógł być uznany za taksówkę, a dokonywany nim przewóz przy posiadaniu wymaganej licencji za przewóz osób taksówką. Nie można natomiast uznać przewozu osób samochodem osobowym nieoznaczonym jako taksówka za przewóz osób taksówką.

W niniejszej sprawie sporny pojazd nie został oznaczony zgodnie z wymogami § 24 ust. 1 pkt 8 rozporządzenia technicznego, w związku z czym wykonywany sporny przewóz osoby nie mógł być uznany za przewóz osoby taksówką, lecz ze względu na okoliczności niniejszej sprawy – za przewóz okazjonalny pojazdem przystosowanym konstrukcyjnie do przewozu 5 osób łącznie z kierowcą. Oznacza to z kolei, że Spółka zleciła Przewoźnikowi przewóz okazjonalny osoby pojazdem samochodowym przeznaczonym konstrukcyjnie do przewozu nie więcej niż 7 osób łącznie z kierowcą, a więc przewóz sprzeczny z zakazem wynikającym z art. 5e u.t.d.

Konsekwencją stwierdzonego naruszenia jest prawidłowo nałożona na Skarżącego kara administracyjna w wysokości 12 000 zł. Stosownie bowiem do treści art. 92a ust. 1 u.t.d., podmiot wykonujący przewóz drogowy lub inne czynności związane z tym przewozem z naruszeniem obowiązków lub warunków przewozu drogowego podlega karze pieniężnej w wysokości od 50 złotych do 12 000 złotych za każde naruszenie, z tym że przedsiębiorca prowadzący pośrednictwo przy przewozie osób z naruszeniem obowiązków lub warunków przewozu drogowego podlega karze pieniężnej w wysokości od 5000 złotych do 40 000 złotych za każde naruszenie. Jak wynika natomiast z art. 92a ust. 3 ustawy o transporcie drogowym, suma kar pieniężnych, o których mowa w ust. 1, nałożonych za naruszenia stwierdzone podczas jednej kontroli drogowej, nie może przekroczyć kwoty 12 000 złotych. Ponadto, zgodnie z Ip. 2.20 załącznika nr 3 do u.t.d., przekazywanie zleceń przez przedsiębiorcę prowadzącego pośrednictwo przy przewozie osób przewozu osób podmiotowi, który nie posiada odpowiedniej licencji, o której mowa w art. 5b ust. 1 ustawy o transporcie drogowym, lub z naruszeniem art. 5e tej ustawy sankcjonowane jest karą pieniężną w wysokości 40.000,00 zł.

Mając na względzie omówioną powyżej regulację prawną oraz omówione powyżej, niebudzące wątpliwości ustalenia faktyczne, Sąd stwierdza, że nie są uzasadnione zarzuty skargi dotyczące naruszenia przez GITD art. 92a ust. 1 i l.p. 2.20 Załącznika nr 3 w zw. z art. 5d i art. 5e u.t.d., pomimo, że jak podnosi Skarżący zgodnie z art. 27b ust. 1 punkt 1 litera a u.t.d. jedynym ustawowym obowiązkiem pośrednika w zakresie weryfikacji licencji przewoźnika jest weryfikacja przed rozpoczęciem współpracy, czy przedsiębiorca, któremu pośrednik przekazuje zlecenia przewozu, posiada licencję przewoźnika - a Skarżący wypełnił ten obowiązek oraz że Skarżący podjął współpracę z Przewoźnikiem, który był podmiotem zweryfikowanym, w pełni profesjonalnym i wykwalifikowanym, posiadającym licencje przewoźnika taksówką, Skarżący natomiast będący pośrednikiem nie został wyposażony w odpowiednie narzędzia prawne ani faktyczne do sprawowania bieżącej, skutecznej kontroli nad zgodnością z wymogami prawnymi realizowanych przewozów przez kierowców działających na rzecz przewoźników i obowiązek wykonania przewozu zgodnie z obowiązującymi przepisami, w tym również spełnienie przez każdy pojazd, służący do wykonania przewozu, wymogów określonych w § 24 rozporządzenia technicznego, spoczywa na przewoźniku, nie na pośredniku.

Podkreślenia wymaga, że istotnie ustawodawca na podstawie art. 27b ust. 1 u.t.d., zobowiązał przedsiębiorcę prowadzącego pośrednictwo przy przewozie osób do weryfikacji, czy przedsiębiorca, któremu przekazuje zlecenia przewozu osób, posiada odpowiednią licencję, o której mowa w art. 5b ust. 1 u.t.d. Przez pojęcie odpowiedniej licencji, należy oczywiście rozumieć licencję, która będzie właściwa dla konkretnego, zleconego przewozu. Obowiązki uregulowane w art. 27b u.t.d., obciążające przedsiębiorcę prowadzącego pośrednictwo przy przewozie osób niewątpliwie korespondują z uregulowanym w art. 5d u.t.d., obowiązkiem zlecania przez pośredników przewozów osób wyłącznie przedsiębiorcom posiadającym odpowiednie licencje. Jak zostało to już jednak wskazane, ustawodawca w art. 5e u.t.d., unormował zakaz prowadzenia pośrednictwa przy przewozie osób w przewozach okazjonalnych wykonywanych pojazdem samochodowym przeznaczonym konstrukcyjnie do przewozu nie więcej niż 7 osób łącznie z kierowcą. Powyższy zakaz jest jednoznaczny, a jak wskazują okoliczności niniejszej sprawy, nie daje się on powiązać z obowiązkami uregulowanymi w art. 27b u.t.d. Sama zatem weryfikacja przez przedsiębiorcę prowadzącego pośrednictwo przy przewozie osób, czy przedsiębiorca, któremu przekazuje zlecenia przewozu osób, posiada odpowiednią licencję, nie daje gwarancji dostosowania się przez przedsiębiorcę prowadzącego pośrednictwo przy przewozie osób do omawianego zakazu. Posiadanie bowiem licencji na wykonywanie krajowego transportu drogowego w zakresie przewozu osób taksówką przez przedsiębiorcę, któremu przekazywane jest zlecenie przewozu osób, nie gwarantuje, że zlecony przewóz zostanie wykonany taksówką, a więc pojazdem samochodowym, który jest taksówką zgodnie z art. 2 pkt 43 P.r.d. i § 24 rozporządzenia technicznego. Z powyższego jednoznacznie wynika, że przyjęcie stanowiska Skarżącego, że wypełnienie przez przedsiębiorcę prowadzącego pośrednictwo przy przewozie osób, obowiązku uregulowanego w art. 27b ust. 1 u.t.d., jest wystarczające dla uznania, iż przedsiębiorca ten zastosował się do zakazu z art. 5e u.t.d., skutkowałoby tym, że w istocie art. 5e u.t.d., w ogóle nie realizowałby celu dla jakiego został unormowany, a więc nie zapobiegałby prowadzeniu pośrednictwa przy przewozie osób w przewozach okazjonalnych wykonywanych pojazdem samochodowym przeznaczonym konstrukcyjnie do przewozu nie więcej niż 7 osób łącznie z kierowcą.

Podkreślenia w tym miejscu wymaga, że celem omawianej zmiany ustawy o transporcie drogowym było stworzenie jednakowych warunków prawnych dla podmiotów prowadzących działalność w zakresie pośrednictwa przewozu osób, zapewnienie bezpieczeństwa pasażerów oraz wprowadzenie mechanizmów umożliwiających skuteczniejszą kontrolę prawidłowości wykonywania działalności gospodarczej przez pośredników i podmioty z nimi współpracujące. Wobec powyższego, brak jest uzasadnienia, dlaczego pośrednicy mieliby podlegać tylko niektórym obowiązkom dotyczącym przewozu osób zwłaszcza, że przewozy może wykonywać przedsiębiorca, który posiada licencję odpowiednią do charakteru realizowanych (zlecanych) przewozów, oraz z zachowaniem obowiązków wynikających z posiadanej licencji. Z tego też względu zdaniem Sądu, ustawodawca wprowadzając zakaz określony w art. 5e u.t.d., celowo obciążył przedsiębiorcę prowadzącego pośrednictwo przy przewozie osób odpowiedzialnością również za działania przedsiębiorcy, któremu przekazywane jest zlecenie przewozu osób, dokonane wbrew regulacji z art. 5e u.t.d., a więc za dokonanie przewozu okazjonalnego wykonanego pojazdem samochodowym przeznaczonym konstrukcyjnie do przewozu nie więcej niż 7 osób łącznie z kierowcą. Celem tej regulacji jest wymuszenie na obu przedsiębiorcach – przedsiębiorcy prowadzącym pośrednictwo przy przewozie osób i przedsiębiorcy, któremu przekazywane jest zlecenie przewozu osób – uregulowania takich warunków wzajemnej współpracy gospodarczej, które będą skutkowały realizację zleconych przewozów osób zgodnie z zakazem art. 5e u.t.d. Ustawodawca nie unormował w tym zakresie żadnych szczegółowych obowiązków ciążących na przedsiębiorcy prowadzącym pośrednictwo przy przewozie osób, pozostawiając w tym zakresie swobodę uregulowania tych warunków przez kontrahentów. Przestrzeganie zatem przez przedsiębiorcę prowadzącego pośrednictwo przy przewozie osób omawianego zakazu, nie musi wyłącznie oznaczać, że przedsiębiorca ten powinien dysponować takim systemem technicznym, który umożliwiałby bieżącą weryfikację czy przewoźnik z którym współpracuje, nie podejmuje się przewozu osób wbrew omawianemu zakazowi. Skutecznym rozwiązaniem mogą się bowiem okazać w danych warunkach obrotu gospodarczego odpowiednie klauzule umowne skutkujące eliminacją w praktyce naruszeń zakazu z art. 5e u.t.d. Kwestię tę jednak, jak zostało to już wyjaśnione, ustawodawca pozostawił w gestii współpracujących ze sobą przedsiębiorców.

Z tych też względów, nie doszło również w niniejszej sprawie do naruszenia art. 7a § 1 K.p.a., poprzez nierozstrzygnięcie wątpliwości co do treści norm prawnych z art. 5d, art. 5e i art. 92a ust. 1 u.t.d. w zw. z l.p. 2.20 Załącznika nr 3 do u.t.d., na korzyść Skarżącego. Z omówionych powyżej powodów powołane przez Skarżącego przepisy prawa materialnego zastosowane w sprawie w szczególności art. 5d, 5e i 92a ust. 1 u.t.d., nie rodzą obiektywnych wątpliwości co do ich interpretacji wskazywanych przez Skarżącego. Jest to tylko subiektywne przekonanie Skarżącego, bowiem przepisy prawa materialnego stanowiące podstawę materialnoprawną zaskarżonej decyzji, zostały przez organ prawidłowo zinterpretowane i zastosowane w sprawie, co zostało wcześniej wyjaśnione.

Sąd stwierdza, że organ nie naruszył w sprawie przepisów postępowania w sposób mogący mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Organ działając na podstawie przepisów prawa zgromadził i rozpatrzył w sposób wyczerpujący cały materiał dowodowy, w konsekwencji wyjaśnił dokładnie stan faktyczny zgodnie z regułami wynikającymi z art. 7 i art. 77 § 1 K.p.a., a podjęte w tym zakresie rozstrzygniecie zostało uzasadnione w sposób wymagany przez normę prawa określoną w art. 107 § 3 K.p.a. W konsekwencji nie doszło do naruszenia zasady zaufania. Należy podkreślić, że sąd administracyjny nie ustala stanu faktycznego a jedynie wskazuje, które ustalenia organu zostały przez niego przyjęte, a które nie. W przedmiotowej sprawie Sąd przyjął za podstawę rozstrzygnięcia, opisane powyżej ustalenia faktyczne poczynione przez organy, albowiem stan faktyczny został ustalony z zachowaniem reguł procedury administracyjnej.

Wskazać jednocześnie należy, że odpowiedzialność Spółki jest niezależna od odpowiedzialności Przewoźnika i żaden przepis ustawy nie uzależnia możliwości wszczęcia i prowadzenia postępowania administracyjnego wobec pośrednika, od wcześniejszego zakończenia postępowania administracyjnego w stosunku do przewoźnika. Postępowania te są niezależne od siebie, w związku czym stanowisko Skarżącego w tej kwestii nie może stanowić skutecznego zarzutu skargi.

Za nieskuteczny zarzut skargi należy również uznać, że rozstrzygnięcie organu uniemożliwiło ustalenie, jakiego naruszenia dopuścił się Skarżąca. Przypomnieć należy, że nałożona na Spółkę kara pieniężna 12 000 zł związana jest z naruszeniem Ip. 2.20 zał. nr 3 do u.t.d., zgodnie z którym przekazywanie zleceń przez przedsiębiorcę prowadzącego pośrednictwo przy przewozie osób przewozu osób podmiotowi, który nie posiada odpowiedniej licencji, o której mowa w art. 5b ust. 1 u.t.d., lub z naruszeniem art. 5e tej ustawy, podlega karze pieniężnej. Omawiana regulacja (Ip. 2.20 zał. nr 3 do u.t.d.) nie jest "rozbita" na jednostki redakcyjne, z których jedna dotyczyłaby przekazywania zleceń podmiotowi, który nie posiada odpowiedniej licencji, a druga przekazywania zleceń z naruszeniem art. 5e u.t.d. Ustawodawca dokonał jednolitego zapisu przedmiotowego naruszenia, a wobec tego ta właśnie regulacja (Ip. 2.20 zał. nr 3 do u.t.d.) zawiera przepis sankcyjny, a więc stanowi materialnoprawną podstawę nałożenia kary pieniężnej. Jednocześnie z uzasadnienia decyzji jednoznacznie wynika, że podstawą faktyczną nałożenia kary pieniężnej był fakt przekazywania zleceń przez przedsiębiorcę prowadzącego pośrednictwo przy przewozie osób przewozu osób z naruszeniem art. 5e u.t.p.

W ocenie Sądu, nie doszło w niniejszej sprawie do naruszenia przez organy art. 92c ust. 1 pkt 1 u.t.d., zgodnie z którym postępowanie w sprawie nałożenia kary nie wszczyna się, a wszczęte umarza się, jeżeli okoliczności sprawy i dowody wskazują, że podmiot wykonujący przewozy lub inne czynności związane z przewozem nie miał wpływu na powstanie naruszenia, a naruszenie nastąpiło wskutek zdarzeń i okoliczności, których podmiot nie mógł przewidzieć. Powołana regulacja ma charakter wyjątkowy i dotyczy sytuacji, w których doświadczony i profesjonalny podmiot wykonujący przewóz drogowy (w tym przypadku pośrednictwo) przy zachowaniu najwyższej staranności i przezorności, nie był w stanie przewidzieć określonych zdarzeń stanowiących naruszenie prawa. Wykazanie okoliczności, o których mowa w art. 92c ust. 1 pkt 1 ww. ustawy należy do przedsiębiorcy. Powinien on wykazać, że uczynił wszystko, czego można od niego rozsądnie wymagać przy prawidłowej organizacji przewozu, a jedynie wskutek nadzwyczajnych, nieprzewidywalnych i niezależnych od niego okoliczności lub zdarzeń doszło do naruszenia prawa. Przedstawione w niniejszej sprawie dowody, nie potwierdzają, że podmiot wykonujący czynności związane z tym przewozem nie miał wpływu na powstanie naruszenia, a naruszenie nastąpiło wskutek zdarzeń i okoliczności, których podmiot ten nie mógł przewidzieć. Z ustalonego w sprawie stanu faktycznego wynika natomiast, że Spółka nie podjęła właściwych działań aby zapobiec realizacji przez Przewoźnika zleconego przewozu osoby z naruszeniem zakazu z art. 5e u.t.d. Tym samym brak było podstaw do umorzenia postępowania na podstawie art. 92c u.t.d.

W konsekwencji za bezzasadne należało również uznać zarzuty skargi naruszenia art. 2 oraz 31 ust. 3 Konstytucji RP. Unormowania dotyczące sankcji administracyjnych (kar pieniężnych i niepieniężnych) stanowią formę regulacji prawnej kwestii odpowiedzialności za czyny, które nazywane są w doktrynie deliktami administracyjnymi. Kary nakładane za popełnienie deliktu administracyjnego, a więc za naruszenie określonych prawem administracyjnym zakazów, bądź za niewykonywanie obowiązków administracyjno-prawnych "mają charakter represyjny, a ich celem jest dyscyplinowanie adresatów norm prawnych zagrożonych sankcją do przestrzegania obowiązującego prawa. Warto na marginesie zauważyć, że istotą kary administracyjnej jest przymuszenie do respektowania nakazów i zakazów przewidzianych w prawie administracyjnym. W orzecznictwie oraz doktrynie nie budzi większych wątpliwości kwestia samej dopuszczalności stosowania omawianych sankcji. Zaznacza się jednak, że muszą być one współmierne w stosunku do rodzaju naruszenia. Choć oczywiście, aby mogły być skuteczne, muszą również być nieuchronne i powodować określoną dolegliwość. Jednocześnie zasada określoności i pewności prawa wymaga, aby norma naruszona, za którą grozi sankcja, była sformułowana w sposób czytelny i jednoznaczny w powszechnie obowiązującym akcie prawnym. W ocenie Sądu zaskarżona w sprawie decyzja została wydana w oparciu o prawidłowo zinterpretowane i zastosowane przepisy art. 5e i l.p. 2.20 załącznika nr 3 u.t.d., o zasadniczym znaczeniu dla rozstrzygnięcia, rozpoznawanej sprawy.

W ocenie Sądu nie zasługuje także na uwzględnienie zarzuty naruszenia art. 92a ust. 1 w zw. z l.p. 2.20 załącznika nr 3 u.t.d., z uwagi na to, że sankcjonuje on, jak twierdzi Skarżący, przekazanie nie jednego, a co najmniej dwóch zleceń podmiotowi, który nie posiada licencji przewoźnika lub podmiotowi wykonującemu przewóz okazjonalny. W przepisie tym prawodawca użył rzeczywiście liczby mnogiej oraz czasownika w formie niedokonanej, w odniesieniu do czynności pośrednika w zakresie tego naruszenia, jednakże nie takie jest ratio legis powołanego przepisu. Zastosowanie jedynie wykładni literalnej, prowadzi do wypaczenia celów ustawy o transporcie drogowym, i bezpodstawnym różnicowaniu, sytuacji podmiotów, podlegających nałożeniu administracyjnej kary pieniężnej, tylko ze względu na ilość a nie rodzaj popełnionego czynu. W ocenie Sądu, aby nałożyć karę administracyjną na pośrednika na podstawie l.p. 2.20 zał. nr 3 do u.t.d., nie jest konieczne przekazanie więcej niż jednego zlecenia z naruszeniem art. 5e u.t.d. Potwierdzeniem prawidłowości powyższej wykładni lp. 2.20 zał. nr 3 u.t.d. są wyniki wykładni systemowej wewnętrznej bowiem to, że w pozostałych regulacjach prawnych sformułowanych w zał. nr 3 u.t.d , używa się określeń w liczbie pojedynczej wynika z charakteru popełnianych czynów i wbrew wywodom skargi, nie wskazuje na wynikającą z nich bezwzględną regułę, że użycie liczby mnogiej w opisie czynu, pozwala na ukaranie tylko w sytuacji gdy przedsiębiorca dopuścił się co najmniej dwóch czynów, a nie każdego z nich, skoro każdy z nich wyczerpuje dyspozycję przepisu lp.2.20 zał.nr 3 u.t.d. W ocenie Sądu ilość przekazywanych zleceń, przez przedsiębiorcę prowadzącego działalność gospodarczą zależy od niego i może być to pojedyncze zlecenie jak i w większej liczbie, jednakże, nawet w przypadku jednego zlecenia jest to przekazywanie zleceń przez przedsiębiorcę prowadzącego pośrednictwo przy przewozie osób, w tym przypadku z naruszeniem art. 5e u.t.d.

Sąd zatem nie znalazł podstaw do uwzględnienia skargi. Zaskarżona decyzja nie narusza przepisów prawa materialnego, jak również przepisów postępowania w sposób mogący mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

W tym stanie rzeczy Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 151 P.p.s.a., orzekł jak w sentencji wyroku