Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt VI SA/Wa 1493/23
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2023-05-18 00:00:00+02:00 (orzeczenie nieprawomocne)
Symbol z opisem: 6037 Transport drogowy i przewozy
Skarżony organ: Inspektor Transportu Drogowego
Treść wyniku: Oddalono skargę

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Grzegorz Nowecki Sędziowie Sędzia WSA Sławomir Kozik (spr.) Sędzia WSA Grażyna Śliwińska Protokolant spec. Katarzyna Zielińska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 18 maja 2023 r. sprawy ze skargi [...] Sp. z o.o. z siedzibą w W. na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] grudnia 2022 r. nr [...] w przedmiocie kary pieniężnej oddala skargę


UZASADNIENIE

Główny Inspektor Transportu Drogowego (dalej: "GITD", "organ") decyzją z 22 grudnia 2022 r. nr [..], na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2022 r. poz. 2000, dalej: "K.p.a."), art. 4 pkt 11 i pkt 22, art. 5b ust. 1, art. 18 ust. 4a i ust. 4b, art. 87 ust. 1 pkt 1, art. 92a ust. 1, ust. 3 oraz ust. 7 pkt 1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym (Dz.U. z 2022 r., poz. 2201, dalej: "u.t.d.") oraz lp. 1.1 i lp. 2.11 załącznika nr 3 do u.t.d., po rozpatrzeniu odwołania [...]Sp. z o.o. z siedzibą w W. (dalej: "Strona", "Spółka", "Skarżący"), utrzymał w mocy decyzję Mazowieckiego Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego (dalej: "MWITD") z 28 października 2021 r. nr [...], o nałożeniu kary pieniężnej w wysokości 12.000 zł.

W uzasadnieniu zaskarżonej decyzji GITD wyjaśnił, że podstawę faktyczną rozstrzygnięcia stanowiły naruszenia: 1) wykonywanie transportu drogowego bez wymaganego zezwolenia na wykonywanie zawodu przewoźnika drogowego lub bez wymaganej licencji oraz 2) wykonywaniu przewozu okazjonalnego pojazdem niespełniającym kryterium konstrukcyjnego określonego w art. 18 ust. 4a u.t.d., z zastrzeżeniem przewozów, o których mowa w art. 18 ust. 4b tej ustawy.

GITD wskazał, że 5 stycznia 2021 r. około godziny 09:05 w W., na al. J.poddano kontroli drogowej pojazd marki T. o nr rej. [...], którym kierował J. B.. Kierowca przewoził jednego pasażera, który oświadczył, iż zamówił kurs za pomocą aplikacji BOLT z ul. B.na al. J.i opłacił go gotówką w kwocie 5.20 zł. nie otrzymując paragonu. W toku kontroli stwierdzono, iż ww. pojazd nie był oznakowany jak taksówka, nie posiadał urządzenia spełniającego funkcję taksometru, jednakże został wyposażony w kasę rejestrująca. Kierowca do kontroli nie okazał licencji na przewóz osób ani orzeczeń lekarskiego i psychologicznego o braku przeciwwskazań zdrowotnych i psychologicznych do wykonywania pracy na stanowisku kierowcy. Przebieg i wyniki kontroli zostały udokumentowane protokołem nr [...] z 5 stycznia 2021 r.

GITD wskazał, że pismem z 18 marca 2021 r. MWITD zawiadomił Stronę o wszczęciu postępowania administracyjnego z urzędu w zakresie naruszeń ujętych pod lp. 1.1 oraz Ip. 2.11 załącznika nr 3 do u.t.d.

Postępowanie zakończyło się wydaniem przez MWITD, jako organu I instancji, decyzji administracyjnej z 28 października 2021 r. nr [...] nakładającej na stronę karę pieniężną w wysokości 12.000 zł.

GITD rozpatrując odwołanie od powyższej decyzji, po przytoczeniu mających zastosowanie w niniejszej sprawie przepisów prawa stwierdził, że zgromadzony materiał dowodowy w sprawie bezsprzecznie wskazuje, że celem i intencją pasażera było skorzystanie z usługi przewozu. Pasażer miał świadomość, iż za wykonany przejazd będzie musiał uiścić opłatę.

Organ dodał, że MWITD uzupełnił materiał dowodowy w sprawie m.in. o informacje z Urzędu m.st. Warszawy, z których wynika, że na dzień 5 stycznia 2021 r. Strona posiadała licencję nr 90/2019 na wykonywanie krajowego transportu drogowego w zakresie przewozu osób samochodem osobowym oraz 5 aktywnych licencji na wykonywanie krajowego transportu drogowego w zakresie przewozu osób taksówką a pojazd marki T. o nr rej. [...] nie został zgłoszony do licencji nr [...]. Dodatkowo organ licencyjny przekazał informację, iż 14 stycznia 2020 r. wydano decyzję nr [...] cofającą licencję nr [...] na wykonywanie krajowego transportu drogowego w zakresie przewozu osób samochodem osobowym, która stała się ostateczna 6 lutego 2020 r.

Organ wyjaśnił, że poddany 5 stycznia 2021 r. kontroli przewóz nie był przewozem realizowanym w ramach usługi transportu drogowego osób taksówką, ponieważ ww. pojazd nie spełniał warunków przewidzianych dla tego rodzaju przewozu. Z protokołu kontroli wynika, że pojazd nie był ani oznakowany, ani wyposażany jak taksówka.

Organ stwierdził zatem, że z zebranego materiału dowodowego wynika, że w dniu kontroli Strona wykonywała przewóz drogowy osób bez stosownych uprawnień tj. nie posiadała licencji na przewóz okazjonalny. W związku, z czym, organ I instancji prawidłowo nałożył na Stronę karę pieniężną w wysokości 12.000 zł stosownie do treści art. 92a ust. 1 i ust. 7 u.t.d. oraz Ip. 1.1. załącznika nr 3 u.t.d.

Organ dodał, że pojazd którym Strona wykonywała w dniu kontroli przewóz osób, jest przeznaczony do przewozu 5 osób łącznie z kierowcą. Natomiast zgodnie z art. 18 ust. 4a u.t.d. - przewóz okazjonalny wykonuje się pojazdem samochodowym przeznaczonym konstrukcyjnie do przewozu powyżej 7 osób łącznie z kierowcą. Ponadto, przedmiotowy przewóz, samochodem osobowym, nie spełniał łącznie wszystkich przesłanek wskazanych w art. 18 ust. 4b pkt 2 u.t.d. Nie spełniono, bowiem warunku polegającego na zawarciu umowy z pasażerem w formie pisemnej lub elektronicznej w lokalu przedsiębiorstwa, tym samym nie mógł korzystać z odstępstwa przewidzianego w ww. art. u.t.d.

Dlatego zdaniem GITD, organ I instancji prawidłowo nałożył na Stronę karę pieniężną w wysokości 8.000 zł stosownie do treści art. 92a ust. 1 i ust. 7 u.t.d. oraz Ip. 2.11 załącznika nr 3 do tej ustawy.

Organ uznał za niezasadne zarzuty podniesione w odwołaniu.

Pismem z 20 stycznia 2023 r. Skarżący, reprezentowany przez adwokata, wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na decyzję GITD z 22 grudnia 2022 r., zaskarżając ją w całości i wnosząc o jej uchylenie w całości oraz decyzji I instancji, a także o zwrot kosztów postępowania według norm przepisanych. Zaskarżonej decyzji Skarżący zarzucił naruszenie:

1) art. 4 pkt 11, art. 5b ust 1 pkt 3 u.t.d., w zw. z Ip. 1.1 oraz 2.11 załącznika nr 3 do u.t.d., polegające na wymierzeniu Skarżącemu kary w wysokości łącznie 12.000 zł za wykonywanie transportu drogowego bez wymaganego zezwolenia, w sytuacji w której czynności podejmowane przez Skarżącego nie wypełniały definicji przewozu okazjonalnego, a stanowiły przewóz osób taksówką - na którą Skarżący posiada odpowiednią licencję,

2) art. 4 pkt 11 u.t.d., w związku z art. 2 pkt 4 rozporządzenia (WE) nr 1073/2009 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 21 października 2019 roku w sprawie wspólnych zasad dostępu do międzynarodowego rynku usług autokarowych i autobusowych i zmieniające rozporządzenie (WE) nr 561/2006, polegające na uznaniu, że przewóz jedynie jednej osoby, nie zaś grupy pasażerów, wypełnia znamiona "przewozu okazjonalnego", podczas gdy definicja "przewozu okazjonalnego" określona w ustawie o transporcie drogowym, jak i definicja "usług okazjonalnych" określona w cytowanym wyżej rozporządzeniu wymaga, aby przewoźnik wykonywał przewóz co najmniej dwóch osób (grupy osób),

3) art. 138 § 1 pkt 1 K.p.a., poprzez utrzymanie w mocy wadliwej decyzji organu I instancji,

4) art. 107 § 3 K.p.a., poprzez brak jakiegokolwiek odniesienia się do zarzutów sformułowanych przez Skarżącego w odwołaniu od decyzji organu I stopnia w zakresie konieczności zweryfikowania zasad działalności aplikacji Bolt,

5) art. 8 K.p.a., poprzez procedowanie w sposób przeczący zasadzie pogłębiania zaufania obywateli do organów Państwa.

W uzasadnieniu skargi Skarżący wskazał, że organ w sposób całkowicie błędny zakwalifikował przejazd, będący przedmiotem kontroli, jako tzw. przejazd okazjonalny samochodem niespełniającym kryteriów ustawowych. Jak ustalono w toku postępowania, Skarżący uzyskał stosowną licencję na wykonywanie krajowego transportu drogowego w zakresie przewozu osób taksówką - w związku z czym, kontrolowany przejazd był przejazdem taksówką, a nie przejazdem okazjonalnym.

Zdaniem Skarżącego, o tym, czy pojazd traktować jako taksówkę decyduje odpowiedni wpis w dowodzie rejestracyjnym (potwierdzający spełnienie wymogów dot. taksówki). Przyjęcie innego toku rozumowania prowadziłoby do absurdalnych wniosków, np. takich, że brak apteczki doraźnej pomocy czy koła zapasowego dyskwalifikowałoby pojazd jako taxi. Inną kwestią jest natomiast, jak podniósł Skarżący, niespełnianie przez pojazd wymagań dla taksówki - takie naruszenie prawa może bowiem być podstawą do nałożenia na spółkę sankcji czy to o charakterze karnym (za popełnione wykroczenie), czy ewentualnie administracyjnym - jednakże jest to zupełnie inna podstawa prawna.

Skarżący dodał, że skoro wadliwie GITD uznał, że kontrolowany przejazd nie należy zakwalifikować jako przejazd taksówką, na co Skarżący posiadał stosowną licencję, a jako przejazd okazjonalny, nieprawidłowo została także przez organ nałożona kara za wykonywanie przewozu pojazdem niespełniającym kryterium konstrukcyjnego określonego w art. 18 ust 4a u.t.d., gdyż te parametry techniczne w ogóle nie dotyczą taksówek.

Skarżący dodał, że zgodnie z § 2 pkt 4 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) Nr 1073/2009 z dnia 21 października 2009 r. w sprawie wspólnych zasad dostępu do międzynarodowego rynku usług autokarowych i autobusowych i zmieniającego rozporządzenie (WE) Nr 561 2006 (Dz.U. UE L z dnia 14 listopada 2009 r., 300. 88, dalej: "rozporządzenie nr 1073/2009"), za usługi okazjonalne uznaje się "usługi, które nie są objęte definicją usług regularnych, w tym szczególnych usług regularnych, oraz których główną cechą jest to, że obejmują przewóz grup pasażerów utworzonych z inicjatywy zleceniodawcy lub samego przewoźnika". Według Skarżącego, w odróżnieniu od przewozów regularnych, przewóz okazjonalny osób wiąże się ze świadczeniem usług przewozowych osób w nadarzających się okazjach zainicjowanych przez zleceniodawcę lub przewoźnika. W tym też sensie nie może być utożsamiany z przewozem osób taksówką (zob. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 11 czerwca 2010 r., II GSK 655/09; wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 24 września 2010 r., VI SA/WA 932/10).

W odpowiedzi na skargę GITD wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko zawarte w zaskrzonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Sąd uznał, że zaskarżona decyzja i utrzymana nią w mocy decyzja I instancji nie naruszają przepisy prawa w sposób uzasadniający ich uchylenie.

W niniejszej sprawie została na Skarżącego nałożona kara pieniężna za wykonywanie transportu drogowego bez wymaganej licencji oraz za dokonanie przewozu okazjonalnego samochodem niespełniającym kryterium konstrukcyjnego umożliwiającego dokonywanie takiego rodzaju przewozu i bez spełnienia przesłanek z art. 18 ust. 4b pkt 2 u.t.d.

W ocenie Sądu, organy prawidłowo stwierdziły popełnione przez Skarżącego naruszenie polegające na wykonywaniu transportu drogowego bez wymaganej licencji.

Zgodnie z art. 5 ust. 1 u.t.d., podjęcie i wykonywanie transportu drogowego, z zastrzeżeniem art. 5b ust. 1 i 2, wymaga uzyskania zezwolenia na wykonywanie zawodu przewoźnika drogowego, na zasadach określonych w rozporządzeniu Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 1071/2009 z dnia 21 października 2009 r. ustanawiającym wspólne zasady dotyczące warunków wykonywania zawodu przewoźnika drogowego i uchylającym dyrektywę Rady 96/26/WE, zwanym dalej "rozporządzeniem (WE) nr 1071/2009". Jak wynika natomiast z art. 5b ust. 1 u.t.d., uzyskania odpowiedniej licencji wymaga podjęcie i wykonywanie krajowego transportu drogowego w zakresie przewozu osób: 1) samochodem osobowym, 2) pojazdem samochodowym przeznaczonym konstrukcyjnie do przewozu powyżej 7 i nie więcej niż 9 osób łącznie z kierowcą, 3) taksówką.

W niniejszej sprawie organy obu instancji ustaliły, że Skarżący w dniu kontroli 5 stycznia 2021 r., posiadał licencję nr [...] na wykonywanie krajowego transportu drogowego w zakresie przewozu osób samochodem osobowym, która jednak decyzją nr [...] z 14 stycznia 2020 r. została cofnięta oraz 5 aktywnych licencji na wykonywanie krajowego transportu drogowego w zakresie przewozu osób taksówką. Kontrolowany jednak pojazd w trakcie dokonywanej 5 stycznia 2021 r., odpłatnej usługi przewozu pasażera na trasie z ul. B.na al. J.w W., zamówionej za pośrednictwem aplikacji "Bolt", nie został oznakowany jako taksówka. Ustalenia te potwierdza zgromadzony w aktach administracyjnych materiał dowodowy, w tym z fotografii znajdujących się w aktach sprawy jednoznacznie wynika, że sporny pojazd nie posiadał lampy z napisem "TAXI", której mowa w § 24 rozporządzenia technicznego.

Sąd stwierdza, że nie można uznać przewozu samochodem osobowym nieoznaczonym jako taksówka za przewóz taksówką. Zgodnie bowiem z art. 2 pkt 43 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym (Dz. U. z 2022 r. poz. 988), taksówka jest to pojazd samochodowy, odpowiednio wyposażony i oznaczony, przeznaczony do przewozu osób w liczbie nie większej niż 9 łącznie z kierowcą oraz ich bagażu podręcznego za opłatą ustaloną na podstawie: a) taksometru albo b) aplikacji mobilnej, o której mowa w art. 13b ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym (Dz. U. z 2022 r. poz. 180 i 209). Jednym zatem z wymogów uznania danego pojazdu za taksówkę jest jego odpowiednie oznaczenia. Jak wynika z § 24 ust. 1 pkt 1 i pkt 8 rozporządzenia technicznego, taksówkę wyposaża się w: 1) taksometr elektroniczny z ważnym dowodem legalizacji, o ile występuje; 8) dodatkowe światło z napisem "TAXI", odpowiadające następującym warunkom: a) rozmieszczenie: na dachu, b) barwa: biała lub żółta samochodowa z czarnymi napisami widocznymi z przodu i z tyłu pojazdu, d) powinno być widoczne po zapadnięciu zmroku z odległości co najmniej 50 m przy dobrej przejrzystości powietrza. W świetle powyższej regulacji prawnej, poza dodatkowymi, dopuszczalnymi sposobami oznaczenia taksówki, oznaczenie wskazane w § 24 ust. 1 pkt 8 rozporządzenia technicznego, jest obligatoryjne dla uznania, jak wynika z definicji taksówki z art. 2 pkt 43 ustawy Prawo o ruchu drogowym, danego pojazdu za taksówkę. Podkreślenia wymaga, że cyt. definicja taksówki nie wiąże pojęcia taksówki z licencją oraz ze zgłoszeniem danego pojazdu do danej licencji, lecz z odpowiednim wyposażeniem oraz oznaczeniem pojazdu samochodowego. Oczywiście samo właściwe oznaczenie pojazdu samochodowego nie upoważnia do dokonywania usług przewozu taksówką. Jak bowiem wynika z przepisów u.t.d., konieczne jest jeszcze posiadanie właściwej licencji oraz zgłoszenie danego pojazdu do tej licencji. Właściwe oznaczenie jednak pojazdu samochodowego, jest warunkiem koniecznym aby dany pojazd mógł być uznany za taksówkę, a dokonywany nim przewóz przy posiadaniu wymaganej licencji za przewóz taksówką.

W niniejszej sprawie sporny pojazd nie został oznaczony zgodnie z wymogami § 24 ust. 1 pkt 8 rozporządzenia technicznego, w związku z czym wykonywany sporny przewóz nie mógł być uznany za przewóz taksówką, lecz ze względu na okoliczności niniejszej sprawy – za przewóz okazjonalny. W związku z czym organy obu instancji prawidłowo uznały, że sporny przewóz, który nie mógł być z powyższych powodów uznany za przewóz taksówką, był dokonywany bez wymaganej licencji, pomimo, że Skarżący posiadał 5 aktywnych licencji na wykonywanie krajowego transportu drogowego w zakresie przewozu osób taksówką.

Skarżący bowiem, w istocie rzeczy, dokonał przewozu, o którym mowa w art. 5b ust. 1 pkt 1 u.t.d. (krajowego transportu drogowego w zakresie przewozu osób samochodem osobowym), bez wymaganej licencji unormowanej w tym przepisie.

Organy obu instancji słusznie zatem wskazały, iż Skarżący popełnił naruszenie przepisów ustawy o transporcie drogowym wymienione w lp. 1.1 załącznika nr 3 do u.t.d., zgodnie z którym wykonywanie transportu drogowego bez wymaganego zezwolenia na wykonywanie zawodu przewoźnika drogowego lub bez wymaganej licencji innej niż licencja wspólnotowa jest zagrożone karą pieniężną w wysokości 12 000 zł.

W ocenie Sądu organy prawidłowo ustaliły, że Skarżący podczas przeprowadzonej kontroli wykonywał transport drogowy w postaci przewozu okazjonalnego w rozumieniu art. 4 pkt 11 u.t.d. Zgodnie z tym przepisem, przewóz okazjonalny to przewóz osób, który nie stanowi przewozu regularnego, przewozu regularnego specjalnego albo przewozu wahadłowego. Skarżący wykonywał zarobkowo przewóz osób, w sposób niepozwalający zakwalifikować go jako przewóz regularny bądź wahadłowy, zdefiniowane w art. 4 pkt 7 i 10 u.t.d. Po myśli art. 18 ust. 4a u.t.d. przewóz okazjonalny można wykonywać, z pewnymi niewchodzącymi w tej sprawie w grę, a wymienionymi w art. 18 ust. 4b u.t.d. wyjątkami, jedynie pojazdem samochodowym przeznaczonym konstrukcyjnie do przewozu powyżej 7 osób łącznie z kierowcą. W świetle art. 18 ust. 4b pkt 2 u.t.d., dopuszcza się przewóz okazjonalny samochodami osobowymi niespełniającymi kryterium konstrukcyjnego określonego w ust. 4a i będącymi wyłączną własnością przedsiębiorcy lub stanowiącymi przedmiot leasingu tego przedsiębiorcy: a) prowadzonymi przez przedsiębiorcę świadczącego usługi przewozowe albo zatrudnionego przez niego kierowcę, b) na podstawie umowy zawartej bezpośrednio z klientem, każdorazowo przed rozpoczęciem usługi danego przewozu w formie pisemnej lub w formie elektronicznej, o której mowa w art. 781 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny (Dz. U. z 2020 r. poz. 1740 i 2320), w lokalu przedsiębiorstwa będącym nieruchomością albo częścią nieruchomości, c) po ustaleniu opłaty ryczałtowej za przewóz przed rozpoczęciem tego przewozu; zapłata za przewóz regulowana jest na rzecz przedsiębiorcy w formie bezgotówkowej; dopuszcza się wniesienie opłat gotówką w lokalu przedsiębiorstwa.

W ocenie Sądu organy obu instancji prawidłowo uznały, że sporny w niniejszej sprawie przewóz stanowił przewóz okazjonalny, co oznacza, że w sprawie zastosowanie mają powyżej przytoczone przepisy. Z okoliczności stanu faktycznego ustalonego przez organy w sposób wyczerpujący wynika, że zatrzymany do kontroli kierowca przewoził odpłatnie pasażera. Usługa przewozu została zamówiona za pośrednictwem aplikacji internetowej Bolt. Skarżący był organizatorem przewozu i wykonywał zobowiązanie polegające na przewiezieniu pasażera pomiędzy określonymi odcinkami w przestrzeni topograficznej miasta (ul. B.– Aleje J.), samochodem, który jak to zostało wyżej wyjaśnione nie był taksówką i który nie spełniał kryterium konstrukcyjnego umożliwiającego dokonywanie takiego rodzaju przewozu, gdyż był przeznaczony do przewozu 5 osób łącznie z kierowcą. Kierowca nie świadczył samoistnie czynności w ramach zawartej z pasażerem umowy przewozu, lecz działał na zlecenie i w imieniu Skarżącego współpracując z nim z wykorzystaniem narzędzia – aplikacji Bolt i za pośrednictwem obsługującego tę aplikację podmiotu. Należność została uiszczona kierowcy gotówką w wysokości 5,20 zł, nie w lokalu przedsiębiorcy. Zamówienie przejazdu za pośrednictwem aplikacji Bolt nie miało miejsca z użyciem elektronicznego podpisu kwalifikowanego.

Istotną okolicznością w niniejszej sprawie, jest fakt, że do świadczenia spornej usługi przewozu miało dojść na skutek skorzystania zarówno przez pasażera, jak i przez Skarżącego z internetowej aplikacji Bolt, służącej właśnie do organizowania usług przewozu. Można w tym miejscu wskazać na dokonaną przez Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej w wyroku z 20 grudnia 2017 r. (C- 34/15) analizę charakteru usługi pośrednictwa poprzez platformę informatyczną UBER, analogiczną do aplikacji Bolt. Trybunał wskazał, że usługę pośrednictwa, która polega na odpłatnym umożliwianiu nawiązywania kontaktów, poprzez aplikację na inteligentny telefon, między właścicielami pojazdów niebędącymi zawodowymi kierowcami a osobami chcącymi przebyć trasę miejską, należy uznać za usługę nierozerwalnie związaną z usługą przewozową, a tym samym za usługę wchodzącą w zakres "usług w dziedzinie transportu" w rozumieniu art. 58 ust. 1 Traktatu o Funkcjonowaniu Unii Europejskiej. Usługa pośrednictwa w przekazywaniu zleceń przewozowych złożonych za pomocą aplikacji mobilnych, pomiędzy pasażerami a kierowcami, nie ogranicza się do usługi pośrednictwa polegającej na umożliwianiu nawiązywania kontaktów poprzez aplikację na inteligentny telefon, między właścicielami pojazdów niebędącymi zawodowymi kierowcami a osobami chcącymi przebyć trasę miejską. Usługa pośrednictwa polega na selekcjonowaniu właścicieli pojazdów niebędących zawodowymi kierowcami, którym przedsiębiorstwo to dostarcza aplikację, bez której, po pierwsze, kierowcy nie świadczyliby usług przewozowych, a po drugie, osoby chcące przebyć trasę miejską nie miałyby dostępu do usług tych kierowców.

Omawianą usługę pośrednictwa pomiędzy klientem (pasażerem) a kierowcą, Trybunał uznał za integralną część złożonej usługi, której głównym elementem jest usługa przewozowa, wobec czego należy zakwalifikować ją jako usługę w dziedzinie transportu, a nie usługę społeczeństwa informacyjnego i podlega ona nie postanowieniom art. 56 TFUE dotyczącego swobodnego przepływu usług w ogólności, lecz postanowieniom art. 58 ust. 1 TFUE, będącego przepisem szczególnym, w myśl którego swobodę przepływu usług w dziedzinie transportu regulują postanowienia tytułu dotyczące transportu.

Powyższy wyrok potwierdził prawidłowość oceny charakteru wykonywanej usługi przez Skarżącego (usługa transportowa). Skoro bowiem TSUE potraktował firmę UBER (platformę konkurencyjną do TAXIFY/Bolt), jako wykonującego w części usługę transportową (w zakresie pośrednictwa), to oczywistym jest, że Skarżący jako realizator drugiej części usługi (przewóz pasażera), za którą pobiera opłatę w gotówce, również wykonywał usługę transportową (zob. wyrok WSA w Krakowie z dnia 29 stycznia 2018 r., sygn. akt III SA/Kr 1141/17; wyrok WSA w Gliwicach z dnia z 1 kwietnia 2019 r., sygn. akt II SA/Gl 1048/18; wyrok WSA w Warszawie z dnia 27 lutego 2018 r., sygn. akt VI SA/Wa 2358/17 i z dnia 11 lipca 2019 r., sygn. akt VI SA/Wa 390/19).

W tej sytuacji, organy obu instancji słusznie również wskazały, iż Skarżący popełnił naruszenie przepisów ustawy o transporcie drogowym wymienione w lp. 2.11 załącznika nr 3 do u.t.d., zgodnie z którym wykonywanie przewozu okazjonalnego pojazdem niespełniającym kryterium konstrukcyjnego określonego w art. 18 ust. 4a. z zastrzeżeniem przewozów, o których mowa w art. 18 ust. 4b, jest zagrożone karą pieniężną w wysokości 8000 zł.

Jak wynika z art. 92a ust. 1 i ust. 7 u.t.d., podmiot wykonujący przewóz drogowy lub inne czynności związane z tym przewozem z naruszeniem obowiązków lub warunków przewozu drogowego, podlega karze pieniężnej w wysokości od 50 złotych do 12.000 złotych za każde naruszenie. Wykaz naruszeń obowiązków lub warunków, o których mowa ust. 1, wysokość kar pieniężnych za poszczególne naruszenia określa załącznik nr 3 do u.t.d. Organ I instancji słusznie nałożył na Skarżącego karę pieniężną za oba stwierdzone naruszenia w wysokości 12.000 zł, co słusznie zaakceptował GITD.

W świetle powyższych wyjaśnień, zarzuty zatem naruszenia prawa materialnego – art. 4 pkt 11, art. 5b ust 1 pkt 3 u.t.d., w zw. z Ip. 1.1 oraz 2.11 załącznika nr 3 do u.t.d., polegające na wymierzeniu Skarżącemu kary w wysokości łącznie 12.000 zł za wykonywanie transportu drogowego bez wymaganego zezwolenia, w sytuacji w której czynności podejmowane przez Skarżącego nie wypełniały definicji przewozu okazjonalnego, a stanowiły przewóz osób taksówką oraz art. 4 pkt 11 u.t.d., w związku z art. 2 pkt 4 rozporządzenia nr 1073/2009, polegające na uznaniu, że przewóz jedynie jednej osoby, nie zaś grupy pasażerów, wypełnia znamiona "przewozu okazjonalnego", podczas gdy definicja "przewozu okazjonalnego" określona w ustawie o transporcie drogowym, jak i definicja "usług okazjonalnych" określona w ww. rozporządzeniu wymaga, aby przewoźnik wykonywał przewóz co najmniej dwóch osób (grupy osób) – okazały się nieuzasadnione.

Sąd nie zgadza się ze stanowiskiem Skarżącego, że definicja przewozu okazjonalnego określona w ustawie o transporcie drogowym, jak i definicja usług okazjonalnych określona w rozporządzeniu nr 1073/2009 wymaga, aby przewoźnik wykonywał przewóz co najmniej dwóch osób (grupy osób). W tym zakresie Sąd w składzie orzekającym w niniejszej sprawie podziela stanowisko wyrażone m.in. w wyrokach Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z 3 lutego 2023 r. sygn. akt VI SA/Wa 2889/22, z 7 marca 2022 r. sygn. akt VI SA/Wa 2997/21 i z 10 sierpnia 2021 r. sygn. akt VI SA/Wa 706/21 oraz wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z 20 maja 2021 r. sygn. akt III SA/Łd 1097/20 (treść tych, jak i dalej powołanych wyroków jest dostępna w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych na stronie internetowej http://orzeczenia.nsa.gov.pl). Jakkolwiek Sąd nie neguje samej możliwości posiłkowego odwoływania się do regulacji zawartej w rozporządzeniu nr 1073/2009, to jednak z uwagi na cel i zakres przedmiotowy tego aktu, czyli zapewnienie spójnych ram prawnych dla międzynarodowego autobusowego i autokarowego przewozu osób na terytorium Wspólnoty, jego postanowienia w kontekście przewozu wykonywanego samochodami osobowymi należy wykładać odpowiednio, a nie literalnie, gdyż nie są to materie tożsame, a jedynie pokrewne. Także pojęcia "usług okazjonalnych" i "przewozu okazjonalnego" nie są pojęciami tożsamymi. Odnosząc się w tym kontekście bezpośrednio do treści art. 2 pkt 4 rozporządzenia nr 1073/2009, wypada zauważyć, że definiując pojęcie "usług okazjonalnych", prawodawca wspólnotowy wskazał, że obejmują one przewóz grup pasażerów i jest to ich cechą główną, jednak nie można z tego sformułowania wywodzić wniosku, że dla kwalifikacji usługi przewozowej jako okazjonalnej warunek wielości pasażerów musi być za każdym razem bezwzględnie spełniony, ponieważ wprost z tego przepisu to nie wynika. Należy przyjąć, że jakkolwiek przewóz grup pasażerów powinien stanowić zasadę organizowania usług okazjonalnych, to powyższe nie wyklucza, aby takie usługi mogły być świadczone także na rzecz pojedynczego pasażera. Podkreślenia zresztą wymaga, że ewentualny przewóz jednej osoby - w ocenie Sądu - nie pozbawia organu możliwości uznania tego przewozu za okazjonalny. Skoro bowiem zgodnie z art. 2 pkt 4 rozporządzenia nr 1073/2009 m.in. zleceniodawca uprawniony jest określić liczebność grupy przewożonych osób, to może on zawęzić także skład osobowy pasażerów pojazdu do jednej osoby, zwłaszcza gdy przewóz dokonywany jest samochodem osobowym, a nie autobusem. Użyty w rozporządzeniu zwrot "przewóz grup pasażerów utworzony z inicjatywy zleceniodawcy", w warunkach przewozu samochodem należy więc rozumieć w ten sposób, że daje zleceniodawcy swobodę w zakresie wyboru, czy przewóz dotyczy jednego pasażera czy też ich większej liczby. Skutkiem dokonania powyższego wyboru przez zleceniodawcę nie będzie zatem zmiana charakteru świadczonej przez Skarżącą usługi na przewóz inny niż okazjonalny. Dlatego uznać należy, że zakres przewozu okazjonalnego w rozumieniu art. 4 pkt 11 u.t.d., jakkolwiek zbliżony do użytego w rozporządzeniu nr 1073/2009 sformułowania "usług okazjonalnych", jest w istocie inny i musi być rozumiany w taki sposób, aby obejmował formy przewozów, które nie mieszczą się w ramach "przewozu regularnego" oraz "przewozu regularnego specjalnego" albo "przewozu wahadłowego". W innym bowiem przypadku przepisy powiązane z przewozem okazjonalnym byłyby martwe z uwagi na niemożność wskazania zakresu przedmiotowego tego pojęcia. Z tych względów zawarty w art. 2 pkt 4 rozporządzenia nr 1073/2009 zwrot "przewóz grup pasażerów utworzony z inicjatywy zleceniodawcy" w odniesieniu do przewozu osób samochodem osobowym należy rozumieć w ten sposób, że daje zleceniodawcy swobodę w zakresie wyboru, czy przewóz dotyczy jednego pasażera, czy też ich większej liczby.

Sąd nie stwierdził również w niniejszej sprawie naruszenia przez organy obu instancji przepisów postępowania w sposób, który mógł mieć istotny wpływ na wynik sprawy. W ocenie Sądu, materiał dowodowy na którym organy obu instancji oparły swoje rozstrzygnięcie, stanowi wyczerpujący materiał dowodowy pozwalający na dokładne wyjaśnienie stanu faktycznego i załatwienie sprawy. Ustalenia te pozwalały na przyjęcie przez organy, że samochód osobowy, którym był dokonany sporny przewóz nie spełniał wymogów taksówki, jak również nie spełniał wymogów konstrukcyjnych przewidzianych w art. 18 ust. 4a u.t.d., a także, że do skojarzenia kierującego z pasażerem doszło poprzez internetową platformę Bolt z inicjatywy pasażera, który należność uiścili gotówką kierowcy w wysokości 5,20 zł.

W oparciu o te ustalenia organy dokonały prawidłowej subsumpcji prawnej stanu faktycznego do omówionych powyżej przepisów prawa materialnego, co skutkowało prawidłowym stwierdzeniem przez organy opisanych powyżej naruszeń prawa po stronie Skarżącego, za które została na Skarżącego nałożona kara pieniężna w prawidłowej wysokości 12.000 zł. Organy obu instancji w prawidłowy i wyczerpujący sposób wyjaśniły podstawy prawne i faktyczne nałożonej kary w uzasadnieniach decyzji obu instancji spełniających wymogi art. 107 § 3 K.p.a.

W konsekwencji należy stwierdzić, że GITD prawidłowo, zgodnie z art. 138 § 1 pkt 1 K.p.a., utrzymał w mocy decyzję organu I instancji i nie uchybił zasadzie pogłębiania zaufania obywateli do organów władzy publicznej, unormowanej w art. 8 K.p.a.

Z tych względów, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2022 r., poz. 329,), orzekł jak w sentencji.