Wyrok NSA, sygn. akt III OSK 6314/21
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2023-05-30 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6192 Funkcjonariusze Policji
Hasła tematyczne: Administracyjne postępowanie
Skarżony organ: Komendant Policji
Treść wyniku: Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy: article: 184
journal: Dz.U. 2022 poz 329
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi  - t.j.

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Zbigniew Ślusarczyk Sędziowie: Sędzia NSA Olga Żurawska-Matusiak Sędzia del. WSA Beata Jezielska (spr.) Protokolant: sekretarz sądowy Marcelina Pietras po rozpoznaniu w dniu 30 maja 2023 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej A.A. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 11 marca 2021 r. sygn. akt II SA/Wa 934/20 w sprawie ze skargi A.A. na rozkaz personalny Komendanta Głównego Policji z dnia 6 lutego 2020 r. nr 411 w przedmiocie zwolnienia ze służby 1. oddala skargę kasacyjną; 2. zasądza od A.A. na rzecz Komendanta Głównego Policji kwotę 480 (słownie: czterysta osiemdziesiąt złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego.


UZASADNIENIE

Wyrokiem z 11 marca 2021 r. (sygn. akt II SA/Wa 934/20) Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, po rozpoznaniu sprawy ze skargi A.A. na rozkaz personalny Komendanta Głównego Policji z 6 lutego 2020 r. w przedmiocie zwolnienia ze służby, na podstawie art. 151 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity na dzień orzekania przez WSA Dz.U. z 2019 r. poz. 2325 ze zm., dalej jako: p.p.s.a.), oddalił skargę.

W uzasadnieniu wyroku wskazano, że rozkazem personalnym z 5 listopada 2019 r. Komendant Wojewódzki Policji w [...], na podstawie art. 41 ust. 2 pkt 5 w zw. z art. 45 ust, 1 i art. 43 ust. 3 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990r. o Policji (Dz.U. z 2020r. poz. 360, dalej jako: u.o.P.). orzekł o zwolnieniu skarżącego ze służby w Policji z dniem 15 listopada 2019 r. ze względu na ważny interes służby.

W odwołaniu od decyzji skarżący wniósł o jej uchylenie w całości, zarzucając naruszenie przepisów u.o.P. oraz k.p.a

Rozkazem personalnym z 6 lutego 2020 r. Komendant Główny Policji utrzymał w mocy rozkaz personalny Komendanta Wojewódzkiego Policji. W uzasadnieniu decyzji organ podał, że w stosunku do policjanta zostało wszczęte postepowanie dyscyplinarne. W postanowieniu je wszczynającym zarzucono skarżącemu, że jako funkcjonariusz przekroczył swoje uprawnienia w ten sposób, że umieścił na komunikatorze "[...]" wcześniej wykonaną przez siebie fotografię A. D. i S. O. - osób pozostających pod nadzorem Policji - bez ich zgody oraz nie dopełnił obowiązku poszanowania godności ludzkiej i ochrony praw człowieka w ten sposób, że wykonane fotografie naruszyły godność A. D. i S. O., a także że będąc zobowiązanym do poszanowania godności ludzkiej oraz przestrzegania i ochrony praw człowieka naruszył zasady etyki zawodowej w ten sposób, że pod fotografiami A. D. i S. O., umieszczonymi na komunikatorze "[...]", zamieścił komentarze naruszające ich godność, czym naruszył przepisy u.o.P. oraz przepisy zawarte w załączniku do zarządzenia nr 805 Komendanta Głównego Policji z dnia 31 grudnia 2003 r. w sprawie "Zasad etyki zawodowej policjanta". Wskazano, że w ocenie organu zachowanie to jest zaprzeczeniem etosu zawodu policjanta, który ma stać na straży bezpieczeństwa i porządku publicznego, a ponadto spowodowało podważenie zaufania do instytucji publicznej jaką jest Policja oraz stanowi przykład zachowania nielicującego z godnością i etosem zawodu policjanta. Organ zwrócił również uwagę na późniejsze zachowanie skarżącego, w tym próby bagatelizowania swojego nagannego zachowania. Zdaniem organu wskazuje to, że policjant nie posiada przymiotów niezbędnych do pozostania w szeregach Policji, a jego dalsze pozostawanie w służbie ewidentnie naruszałoby ważny interes służby.

W skardze na powyższą decyzję skarżący wniósł o uchylenie w całości zaskarżonej decyzji oraz decyzji organu I instancji.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie.

Oddalając skargę Wojewódzki Sąd Administracyjny podniósł, że bez znaczenia w zakresie oceny zachowania i postawy moralnej policjanta jest okoliczność, że to nie skarżący udostępnił zdjęcia środkom masowego przekazu, gdyż udostępniając wizerunek osoby na prywatnym komunikatorze co najmniej mógł przewidywać, że zostanie on udostępniony nie tylko innym osobom, ale również do mediów. Podano, że oceny tej nie zmienia także oświadczenie A. D., że wyraziła zgodę na tego typu działanie ze strony skarżącego, gdyż nie jest w sprawie sporne, że w chwili interwencji zachowywała się ona w sposób irracjonalny i wskazujący na brak możliwości świadomego działania. Wskazano, że postawa funkcjonariusza nie licuje z wizerunkiem Policjanta, sprzeniewierza się wartościom określonym w rocie ślubowania i zasługuje na napiętnowanie w formacji powołanej do sprawowania bezpieczeństwa i ochrony porządku publicznego. Powołując się na treść art. 58 u.o.P. wskazano, że policjant powinien zawsze mieć wzgląd na to, aby swoim postępowaniem umacniać powagę i zaufanie do pełnionych funkcji i w konsekwencji unikać wszelkich sytuacji, które godziłyby w dobre imię Policji, zaś negatywny wydźwięk przedmiotowej sprawy podważa interes służby i godzi w dobre imię formacji. W związku z tym Sąd I instancji uznał, że decyzja organu o zwolnieniu skarżącego ze służby w Policji jest uzasadniona. Wskazano, że opisane w uzasadnieniu decyzji zdarzenia odbierają skarżącemu rękojmię niezbędną do wykonywania obowiązków funkcjonariusza Policji, gdyż trudno uznać, aby osoba nierespektująca norm prawnych i etycznych mogła skutecznie pilnować przestrzegania przepisów prawa. W ocenie WSA interes społeczny wyrażający się w dobrym imieniu Policji jako formacji ma przewagę nad interesem prywatnym skarżącego w dalszym pozostawaniu w służbie. W związku z tym WSA uznał, że organy Policji nie przekroczyły granic uznania administracyjnego

Od wyroku tego skargę kasacyjną wywiódł A.A., zaskarżając powyższy wyrok w całości i zarzucając naruszenie:

I. prawa procesowego, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, tj.:

- art. 119 p.p.s.a. w zw. z art. 120 p.p.s.a. w zw. z art. 15zzs4 ust. 2 i 3 ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych polegający na rozpoznaniu sprawy na posiedzeniu niejawnym i nieprzeprowadzeniu rozprawy przed WSA, mimo braku zgody skarżącego i wniosek o przeprowadzenie rozprawy, co powodowało niemożność obrony swoich spraw przez stronę (art. 183 § 2 pkt 5 p.p.s.a.);

- art. 145 § 1 ust. 1 lit. c) p.p.s.a. w zw. z art. 7, art. 77 § 1, art. 78 § 1, art. 80 k.p.a. przez nieprawidłową kontrolę zaskarżonej decyzji organu administracji w zakresie zebrania i oceny materiału dowodowego wyrażającą się w:

- pominięciu wskazywanego przez skarżącego celu wykonywania zdjęć, mimo że żaden dowód mu nie przeczy,

- pominięciu faktu, że to nie skarżący umieścił zdjęcia w ogólnodostępnych mediach jako niemającego znaczenia dla oceny jego naruszeń, podczas gdy ma to znaczenie dla oceny proporcjonalności stosowanego wobec niego środka,

- pominięciu zgody osoby fotografowanej na utrwalanie jej wizerunku,

- przyjęciu, że wynik przesłuchania świadków wnioskowanych przez skarżącego nie mógł wpłynąć na ocenę jego zachowania w sytuacji, gdy trudno taką tezę stawiać przed przesłuchaniem świadka, a nadto prima facie jest to istotne z punktu widzenia oceny proporcjonalności zastosowanego środka;

II. prawa materialnego, tj. art. 41 ust. 2 pkt 5 u.o.P. w zw. z art. 7 i 7b k.p.a. i art. 8 § 1 k.p.a. poprzez jego błędną wykładnię i pominięcie, że zwolnienie ze służby na podstawie odnośnego przepisu jako najdalej idąca sankcja powinna być stosowana ze szczególnym uwzględnieniem ważenia interesu społecznego, interesu służby i słusznego interesu obywatela (funkcjonariusza), podczas gdy tak określona wykładnia prowadzi do tego, że absolutnie każde naruszenie przepisów czy roty ślubowania powinno prowadzić do zwolnienia ze służby, co byłoby sprzeczne z zasadą proporcjonalności.

W oparciu o tak sformułowane zarzuty skarżący wniósł o uchylenie wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego i przekazanie sprawy temu sądowi do ponownego rozpoznania oraz o rozpoznanie sprawy na rozprawie.

W uzasadnieniu skargi kasacyjnej skarżący podniósł, że nie wyrażał zgody na rozpoznanie sprawy w trybie uproszonym. W związku z tym w jego ocenie stosownie do art. 15zzs4 ust. 2 ustawy o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19 rozprawa powinna się odbyć w trybie zdalnym. Natomiast Sąd I instancji skierował sprawę na posiedzenie niejawne w oparciu o przepisy aktów podustawowych, które nie mogły skutecznie modyfikować przepisów p.p.s.a. W ocenie skarżącego kasacyjnie takie postępowanie WSA oznacza nieważność postępowania, gdyż ani skarżący ani jego pełnomocnik nie mogli uczestniczyć w rozprawie i bronić swoich praw. Odnosząc się do istoty sprawy skarżący kasacyjnie podniósł, że wykonanie zdjęć zatrzymanych było uzasadnione celem udokumentowania ich stanu, gdyż osoby te były wielokrotnie zatrzymywane w związku z nadużywaniem alkoholu i przy poprzednich zatrzymaniach dokonywały samookaleczeń umyślnie lub w wyniku odurzenia. Wskazał, że fotografia została umieszczona na zamkniętej grupie, której członkami byli wyłącznie funkcjonariusze Policji, zaś sama pokrzywdzona wyraziła zgodę na fotografowanie i nie zgłaszała w związku z tym żadnych zastrzeżeń. Skarżący podał, że zdaje sobie sprawę z niepoprawności swojego działania, ale w jego ocenie reakcja organów Policji jest zbyt daleko idąca, po rozważeniu wachlarza przysługujących im środków reakcji dyscyplinarnej. Skoro organy powinny się kierować w stosowanych środkach zasadą proporcjonalności, to zaskarżone decyzje powinny wskazywać, dlaczego zastosowanie wobec skarżącego kary dyscyplinarnej byłoby niewystarczającą reakcją, gdyż usunięcie ze służby jest najdalej idącą konsekwencją. Podkreślił, że jego zachowanie, choć proceduralnie nieprawidłowe, zmierzało do celów akceptowanych, a osoba, wobec której to zachowanie było skierowane, wyrażała na nie zgodę. Natomiast upublicznienie zdjęć nastąpiło bez żadnej zgody i wiedzy skarżącego. Zatem jeżeli opinia publiczna wyrażała się z tego powodu negatywnie o służbie, to nie jest to winą skarżącego, lecz osoby, która przekazała materiały mediom. Podniesiono, że decyzja wydana na podstawie art. 41 ust. 2 pkt 5 u.o.P. opiera się na uznaniu administracyjnym, ale nie każde zachowanie funkcjonariusza, niezgodne z przepisami czy zasadami współżycia społecznego powoduje, że jego pozostawanie w służbie jest sprzeczne z jej interesem. Wskazano, że art. 134 u.o.P. zawiera katalog 6 innych kar, niepolegających na wydaleniu ze służby.

W odpowiedzi na skargę kasacyjną Komendant Główny Policji wniósł o oddalenie skargi kasacyjnej oraz o zasądzenie od skarżącego kasacyjnie kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Stosownie do art. 183 § 1 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, biorąc pod uwagę z urzędu jedynie nieważność postępowania. Nieważność postępowania Sąd kasacyjny rozważa także w ramach podniesionych zarzutów.

W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego w rozpoznawanej sprawie nie zachodzi żadna z okoliczności skutkujących nieważnością postępowania, o jakich mowa w art. 183 § 2 p.p.s.a. i nie zachodzi żadna z przesłanek, o których mowa w art. 189 p.p.s.a.

Naczelny Sąd Administracyjny nie podziela także zarzutu nieważności postępowania, podniesionego w skardze kasacyjnej. Nietrafnie bowiem skarżący kasacyjnie podnosi zaistnienie przesłanki pozbawienia go możności obrony swoich praw (art. 183 § 2 pkt 5 p.p.s.a.) z uwagi na rozpoznanie sprawy na posiedzeniu niejawnym, pomimo złożonego wniosku o wyznaczenie rozprawy. Wyznaczenie posiedzenia niejawnego znajdowało uzasadnienie w przepisach rangi ustawowej, czyli art. 15zzs4 ust. 3 ustawy z 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz. U. poz. 1842, dalej jako: uCOVID-19). Pomimo zatem powołania się w skierowaniu sprawy na posiedzenie niejawne z 17 lutego 2021 r. na przepisy wewnętrzne w postaci § 4 zarządzenia nr 21 Prezesa WSA w Warszawie z 16 października 2020 r. w sprawie wdrożenia w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Warszawie działań profilaktycznych służących przeciwdziałaniu potencjalnemu zagrożeniu zakażeniem wirusem SARS-CoV-2 ustalonych w zarządzeniu nr 39 Prezesa NSA z 16 października 2020 r. oraz § 1 pkt 2 i § 3 zarządzenia nr 39 Prezesa NSA z 16 października 2020 r. w sprawie odwołania rozpraw oraz wdrożenia w Naczelnym Sądzie Administracyjnym działań profilaktycznych służących przeciwdziałaniu potencjalnemu zagrożeniu zakażenia wirusem SARS-CoV-2 w związku z objęciem Miasta Stołecznego Warszawy obszarem czerwonym, istniała podstawa ustawowa do takiego trybu rozpoznania skargi. Zgodnie bowiem z art. 15zzs4 ust. 3 uCOVID-19 w brzmieniu obowiązującym w dacie orzekania przez WSA przewodniczący może zarządzić przeprowadzenie posiedzenia niejawnego, jeżeli uzna rozpoznanie sprawy za konieczne, a przeprowadzenie wymaganej przez ustawę rozprawy mogłoby wywołać nadmierne zagrożenie dla zdrowia osób w niej uczestniczących i nie można przeprowadzić jej na odległość z jednoczesnym bezpośrednim przekazem obrazu i dźwięku. Na posiedzeniu niejawnym w tych sprawach sąd orzeka w składzie trzech sędziów. Zatem w stanie prawnym obowiązującym w dacie rozpoznania sprawy przez Sąd I instancji nie budziła wątpliwości dopuszczalność rozpoznania sprawy na posiedzeniu niejawnym, na podstawie art. 15zzs4 ust. 3 uCOVID-19. Przepis ten ma rangę przepisu ustawowego i jako taki stanowi regulację szczególną. Zgodnie zaś art. 10 p.p.s.a. rozpoznanie spraw odbywa się jawnie, chyba że przepis szczególny stanowi inaczej. W orzecznictwie sądowoadministracyjnym wskazuje się, że powyższe normy, dopuszczające rozpoznanie sprawy na posiedzeniu niejawnym, nie naruszają podstawowych uprawnień procesowych strony. Okoliczność, że sprawa ma zostać rozpoznana na posiedzeniu niejawnym nie oznacza zatem, że strona nie może przed wydaniem wyroku bronić swoich praw (wyrok NSA z 8 czerwca 2021 r., III FSK 3585/21). Podobnie uznał Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z 19 sierpnia 2021 r. (sygn. akt I OSK 1165/21), dodając że prawo do publicznej rozprawy nie ma też charakteru absolutnego. Może zatem podlegać ograniczeniu, w tym także ze względu na treść art. 31 ust. 3 Konstytucji RP, w którym jest mowa o ograniczeniach w zakresie korzystania z konstytucyjnych wolności i praw, gdy jest to unormowane w ustawie oraz tylko wtedy, gdy jest to konieczne w demokratycznym państwie m.in. dla ochrony zdrowia. Nie ulega wątpliwości, że celem stosowania regulacji przewidzianych przepisami uCOVID-19, jest m.in. ochrona życia i zdrowia ludzkiego w związku z zapobieganiem i zwalczaniem zakażenia wirusem COVID-19. W ówczesnym stanie faktycznym istniały takie okoliczności, które w zarządzonym stanie epidemii w pełni nakazywały uwzględnianie rozwiązań powyższej ustawy szczególnej. Rozpoznanie sprawy na posiedzeniu niejawnym musi zostać powiązane z umożliwieniem stronie obrony swoich praw przez zajęcie stanowiska na piśmie. Wymóg ten został w tej sprawy spełniony. Pełnomocnik skarżącego odebrał zawiadomienie o terminie posiedzenia niejawnego 1 marca 2021 r. (zwrotne potwierdzenie odbioru – k. 73), co przesądza o zachowaniu uprawnień strony i możności obrony jej praw w rozumieniu art. 183 § 2 pkt 5 p.p.s.a. (por. także stanowisko zajęte w wyroku NSA z 13 stycznia 2022 r. sygn. akt III OSK 4864/21).

Odnosząc się do pozostałych zarzutów skargi kasacyjnej wskazać należy, że dotyczą one obydwu podstaw kasacyjnych. W sytuacji, kiedy skarga kasacyjna zarzuca naruszenie prawa materialnego oraz naruszenie przepisów postępowania, co do zasady w pierwszej kolejności rozpoznaniu podlegają zarzuty naruszenia przepisów postępowania. Jednak w przedmiotowej sprawie zarzuty naruszenia przepisów postępowania wiążą się w sposób bezpośredni z zarzutami naruszenia przez Sąd I instancji prawa materialnego przez błędną wykładnię przepisów u.o.P. Stąd ocena przez Naczelny Sąd Administracyjny podniesionych zarzutów wymaga ich łącznego omówienia.

Podnieść należy, że art. 41 ust. 2 pkt 5 u.o.P. stanowi, że policjanta można zwolnić ze służby w przypadku, gdy wymaga tego ważny interes służby. Określenie podstaw zwolnienia Policjanta w kategorii interesu służby oznacza, że zastosowanie art. 41 ust. 2 pkt 5 u.o.P. nie wymaga stwierdzenia winy funkcjonariusza Policji w drodze orzeczenia karnego lub dyscyplinarnego. W orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego słusznie wskazuje się, że stwierdzenie nieprzydatności policjanta do służby nie musi ograniczać się do przypadków naruszenia obowiązków służbowych ani innych zachowań zawinionych lub niezgodnych z prawem. Może być ono również uzasadnione każdym innym zachowaniem policjanta w służbie lub poza nią, jeżeli takie zachowanie uniemożliwia kontynuowanie służby bez uszczerbku dla jej ważnych interesów (por. wyroki NSA: z 8 czerwca 2017 r. sygn. akt I OSK 1083/16, z 26 stycznia 2023 r. sygn. akt III OSK 6841/21).

Wobec tak zakreślonego przedmiotu sprawy za bezzasadne należy uznać zarzuty naruszenia art. 145 § 1 ust. 1 lit. c) p.p.s.a. w zw. z art. 7, art. 77 § 1, art. 78 § 1, art. 80 k.p.a., które zdaniem autora skargi kasacyjnej polegało na pominięciu wskazywanego przez skarżącego celu wykonywania zdjęć, pominięciu okoliczności, że to nie skarżący umieścił zdjęcia w ogólnodostępnych mediach, pominięciu faktu zgody osoby fotografowanej na utrwalanie jej wizerunku i przyjęciu, że wynik przesłuchania świadków wnioskowanych przez skarżącego nie mógł wpłynąć na ocenę jego zachowania.

W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego bez znaczenia dla sprawy pozostaje cel wykonania przez skarżącego zdjęć osobie zatrzymanej. Istota sprawy nie sprowadza się bowiem tylko do zarzucenia skarżącemu wykonywania zdjęć, które naruszało wizerunek osoby zatrzymanej i miało miejsce poza wszelką procedurą. Organy Policji uznały bowiem, że zwolnienie skarżącego ze służby jest konieczne z uwagi na ważny interes służby związany z publicznym udostępnieniem wykonanych przez skarżącego zdjęć wraz z prześmiewczymi komentarzami zamieszczonymi pod tymi zdjęciami. Nawet gdyby przyjąć, że celem skarżącego było udokumentowanie stanu osób zatrzymanych w celu uniknięcia oskarżenia o przekroczenie uprawnień, gdyż przy wcześniejszych zatrzymaniach osoby te dokonywały umyślnie samookaleczeń, to jako nieodpuszczalne należy uznać udostępnienie takich zdjęć na grupie internetowej, do której dostęp mieli inni funkcjonariusze Policji. Udostępnienie zdjęć osoby zatrzymanej na grupie [...] – nawet jeśli była to zamknięta grupa funkcjonariuszy Policji – w żaden sposób nie mieści się w ramach zasad postępowania z osobą zatrzymaną, określonych zarówno w przepisach k.p.k., jak i wewnętrznych procedurach Policji i żadne uzasadnienie takiego działania nie może zmienić oceny naganności takiego postępowania.

Nie ma także znaczenia okoliczność, że to nie skarżący umieścił zdjęcia w ogólnodostępnych mediach. Skarżący, jako doświadczony funkcjonariusz Policji, powinien był przewidzieć, że podjęte zachowanie może skutkować udostępnieniem zdjęć poza ww. grupę i końcowo zapoznanie się z nimi przez szerszą grupę osób, co potencjalnie mogło – i w tej sprawie miało – wpływ na zainteresowanie mediów. Należy zauważyć, że umieszczenie przez skarżącego na komunikatorze "[...]" wykonanej przez siebie fotografii skutkowało zamieszczeniem przez pozostałych funkcjonariuszy niestosownych komentarzy. Także sam skarżący zamieścił komentarze naruszające godność osób, których zdjęcia zostały udostępnione. Słusznie zatem Sąd I instancji wskazał, że policjant powinien zawsze mieć wzgląd na to, aby swoim postępowaniem umacniać powagę i zaufanie do pełnionych funkcji i w konsekwencji unikać wszelkich sytuacji, które godziłyby w dobre imię Policji.

Naczelny Sąd Administracyjny podziela także stanowisko zajęte w zaskarżonym wyroku, że wnioskowany przez skarżącego dowód w postaci odebrania zeznań od A. D. i S. O. nie mógł zmienić w tym zakresie oceny sprawy. Faktem obciążającym policjanta były bowiem okoliczności niezależne od wyniku tak przeprowadzonego dowodu. Zeznania osób zatrzymanych, niezależnie od ich treści, nie wpłynęłyby na ocenę uszczerbku dla interesu służby, który zaistniał na skutek wycieku do mediów zdjęć ww. osób, naruszających ich godność. Nietrafnie przy tym skarżący zarzuca pominięcie zgody osoby fotografowanej na utrwalanie jej wizerunku. Ważny interes służby może zostać naruszony także pomimo wyrażenia przez osobę zatrzymaną zgody na utrwalanie jej wizerunku, o ile doprowadzi to do naruszenia dobrego imienia formacji i podważenia zaufania społecznego do Policji, co w przedmiotowej sprawie miało miejsce.

Odnośnie do zarzutu naruszenia art. 41 ust. 2 pkt 5 u.o.P. w zw. z art. 7 i art. 7b k.p.a. i art. 8 § 1 k.p.a. wskazać należy, że użycie w art. 41 ust. 2 pkt 5 u.o.P. zwrotu "można zwolnić ze służby" oznacza, że rozwiązanie stosunku służbowego na tej podstawie ma charakter fakultatywny, a decyzje w tym zakresie podejmowane są w ramach uznania administracyjnego przyznanego właściwym organom Policji. W orzecznictwie sądów administracyjnych powszechnie przyjmuje się, że kontrola decyzji opartej na uznaniu administracyjnym ma ograniczony zakres. Sprowadza się ona do zbadania, czy zaskarżona decyzja nie nosi cech dowolności, to jest czy organ administracji wybrał prawnie dopuszczalny sposób rozstrzygnięcia oraz czy wyboru tego dokonał po ustaleniu i rozważeniu okoliczności istotnych dla sprawy. Kontrola sądowoadministracyjna nie obejmuje natomiast oceny, w jaki sposób organy administracji, realizując określoną politykę stosowania prawa, wypełniają treść pozasystemowych kryteriów słusznościowych czy celowościowych (por. m.in. wyrok NSA z 19 maja 2011 r. sygn. akt I OSK 301/11). W konsekwencji w sprawach dotyczących fakultatywnego zwolnienia funkcjonariusza ze służby sądy administracyjne badają, czy decyzja o rozwiązaniu stosunku służbowego nie jest arbitralna lub podjęta przy użyciu niedozwolonych kryteriów. Nie mogą natomiast wkraczać w kompetencje właściwych organów i przesądzać o tym, czy dana osoba powinna nadal pozostać policjantem, czy też słuszne było wykluczenie jej z grona funkcjonariuszy tej formacji.

Rozwiązanie stosunku służbowego na podstawie art. 41 ust. 2 pkt 5 u.o.P. wymaga wykazania, że zastosowanie instytucji przewidzianej w tym przepisie było niezbędne z uwagi na "ważny interes służby". Omawiana ustawa nie definiuje pojęcia "ważny interes służby". Nie może jednak ulegać wątpliwości, że przy odczytywaniu treści powyższego pojęcia należy sięgnąć przede wszystkim do przepisów regulujących cele i zadania Policji oraz szczególny status funkcjonariuszy tej formacji. W rachubę może zatem wchodzić realnie istniejąca przyczyna albo szereg okoliczności czy zdarzeń świadczących o tym, że dalsze pozostawanie policjanta w służbie koliduje z interesem Policji, a zatem że funkcjonariusz ten, dla dobra macierzystej formacji, z przyczyn pozamerytorycznych, nie powinien kontynuować służby w omawianej formacji (wyrok NSA z 27 kwietnia 2022 r., III OSK 6020/21). Zgodnie z art. 1 ust. 1 u.o.P. Policja jest umundurowaną i uzbrojoną formacją służącą społeczeństwu i przeznaczoną do ochrony bezpieczeństwa ludzi oraz do utrzymywania bezpieczeństwa i porządku publicznego. Do podstawowych zadań tej formacji, w myśl ust. 2 art. 1 u.o.P. należy w szczególności ochrona mienia oraz życia i zdrowia ludzi, a także zapobieganie łamaniu prawa, wykrywanie przestępstw i wykroczeń oraz ściganie sprawców czynów zabronionych. Realizacja tak ważnych zadań niewątpliwie wymaga, aby funkcjonariuszami Policji były osoby o odpowiednich kwalifikacjach merytorycznych oraz zdolne fizycznie i psychicznie do służby w formacjach mundurowych. Ponadto służbę w Policji mogą pełnić wyłącznie obywatele polscy o nieposzlakowanej opinii (art. 25 ust. 1 u.o.P.). Jakiekolwiek wątpliwości co do posiadania takiego przymiotu dyskwalifikują funkcjonariusza jako osobę zdolną do prawidłowego wykonywania obowiązków służbowych. Każdy kto decyduje się na dobrowolne podjęcie służby w Policji musi zdawać sobie z tego sprawę. Składa on bowiem ślubowanie, w którym zobowiązuje się między innymi do godnego zachowania w służbie i poza nią oraz należytej dbałości o dobro formacji, do której przystępuje. Musi mieć więc świadomość tego, że sprawowanie funkcji publicznej łączy się nie tylko z przywilejami, ale i z pewnymi ograniczeniami nieznanymi innym grupom zawodowym. Policjantom, podobnie jak funkcjonariuszom innych służb mundurowych, przysługuje zwiększona ochrona trwałości stosunku służbowego. Taka ochrona funkcjonariuszy służb mundurowych nie ma jednak charakteru bezwzględnego. Ustawodawca w interesie funkcjonariuszy reglamentuje dopuszczalne przyczyny zwolnienia ich ze służby. Jednakże dostrzega bezwzględną potrzebę ochrony również interesów każdej ze zmilitaryzowanych formacji, wyposażając organy właściwych służb w instrumenty prawne, niezbędne do prowadzenia racjonalnej polityki kadrowej, a także do podejmowania działań umożliwiających sprawne funkcjonowanie wszystkich komórek organizacyjnych oraz do budowania autorytetu państwa i zaufania obywateli do jego organów. Na powyższe wielokrotnie zwracał uwagę Trybunał Konstytucyjny (por.m.in. wyrok z 19 października 2004 r. K 1/04), który w swoich orzeczeniach wskazywał, że brak wiarygodności osób realizujących służbę publiczną szkodzi zaufaniu publicznemu i podważa autorytet państwa.

Uwzględniając powyższe rozważania stwierdzić należy, że Sąd I instancji nie naruszył art. 41 ust. 2 pkt 5 u.o.P. w zw. z art. 7 i 7b k.p.a. i art. 8 § 1 k.p.a. Sąd ten nie przyjął, jak zarzuca skarżący kasacyjnie, że absolutnie każde naruszenie przepisów, czy roty ślubowania, powinno prowadzić do zwolnienia ze służby, co byłoby sprzeczne z zasadą proporcjonalności. Wprawdzie art. 41 ust. 2 pkt 5 u.o.P. nie może być wykorzystywany instrumentalnie przez organy Policji, niejako w charakterze trybu alternatywnego wobec postępowania dyscyplinarnego. Zatem zwolnienie ze służby z uwagi na ważny interes służby powinno mieć miejsce w sytuacjach o dużym ciężarze gatunkowym, w których pozostawanie policjanta w służbie nie można pogodzić z uznanymi wartościami prawnymi. Jednak istota przedmiotowej sprawy nie sprowadza się do naruszenia pragmatyki służbowej, polegającej na sfotografowaniu przez skarżącego osoby zatrzymanej przy użyciu prywatnego telefonu, a więc z pominięciem trybu dokonywania tej czynności, lecz także na udostępnieniu ww. zdjęć grupie policjantów i zamieszczeniu prześmiewczych komentarzy, co samo w sobie naruszało godność osób zatrzymanych. Natomiast udostępnienie ww. zdjęć na zewnątrz, co skarżący powinien był przewidzieć udostępniając wykonane fotografie, doprowadziło do nadania sprawie "wydźwięku medialnego", co mogło wywołać u bliżej nieokreślonych osób przekonanie o niezgodnym z prawem działaniu funkcjonariuszy Policji i naruszaniu przezeń godności oraz praw osób zatrzymanych, osób [...]. Z perspektywy zewnętrznego obserwatora mogło to osłabić zaufanie do formacji Policji, jak i wzbudzić wątpliwości co do posiadania przez funkcjonariuszy tej formacji nieposzlakowanej opinii. Wobec powyższego Naczelny Sąd Administracyjny podziela ustalenia Sądu I instancji oraz organów Policji, że działanie skarżącego doprowadziło do naruszenia ważnego interesu służby. Argumenty te, w ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego, przesądzają o bezzasadności zarzutu naruszenia prawa materialnego.

Mając na uwadze powyższe wywody, Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną na podstawie mocy art. 184 p.p.s.a.

O kosztach postępowania sądowego od skarżącego na rzecz organu orzeczono na podstawie art. 204 pkt 1 w zw. z art. 205 § 2 p.p.s.a.