Wyrok WSA w Lublinie, sygn. akt I SA/Lu 26/09
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie
Data orzeczenia: 2009-05-20 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6119 Inne o symbolu podstawowym 611
Hasła tematyczne: Podatkowe postępowanie
Skarżony organ: Minister Finansów
Treść wyniku: Uchylono postanowienie I i II instancji
Powołane przepisy: article: art. 145 par. 1 pkt 1 lit. c/, art. 135
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
article: art. 169 par. 1 w zw. z art. 14 h, art. 137 par. 3
journal: Dz.U. 2005 nr 8 poz 60
law: Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa - tekst jedn.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Wiesława Achrymowicz (sprawozdawca), Sędziowie Sędzia WSA Krystyna Czajecka - Szpringer,, Sędzia WSA Małgorzata Fita, Protokolant Referent stażysta Julita Urbaś, po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 6 maja 2009 r. sprawy ze skargi A. SA na postanowienie Ministra Finansów - Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...] nr [...] w przedmiocie pozostawienia bez rozpoznania wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej I. uchyla zaskarżone postanowienie oraz poprzedzające je postanowienie Ministra Finansów - Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...] nr [...]; II. zasądza od Ministra Finansów – Dyrektora Izby Skarbowej na rzecz A. SA kwotę [...] tytułem zwrotu kosztów postępowania.


UZASADNIENIE

I SA/Lu 26/09

UZASADNIENIE

1. Zaskarżonym postanowieniem Dyrektor Izby Skarbowej, działając w imieniu Ministra Finansów, po rozpatrzeniu zażalenia "A" SA / spółka "A" /, na podstawie § 7 rozporządzenia Ministra Finansów z 20 czerwca 2007 r. w sprawie upoważnienia do wydawania interpretacji przepisów prawa podatkowego / Dz. U. Nr 112, poz. 770 / oraz na podstawie art. 233 § 1 pkt 2 lit. a/, art. 239, art. 216 § 1 w związku z art. 14g § 2 i § 3 ustawy z 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa / Dz. U. z 2005 r. Nr 8, poz. 60 ze zm. - Ordynacja podatkowa /, utrzymał w mocy postanowienie własne z 1 września 2008 r. o pozostawieniu bez rozpatrzenia wniosku spółki "A" o wydanie interpretacji indywidualnej.

Dyrektor Izby Skarbowej uzasadniał, że wniosek spółki "A" o wydanie interpretacji indywidualnej został podpisany przez A. R. ze wskazaniem, że działa z upoważnienia Zarządu. Do tego wniosku nie został dołączony dokument upoważnienia dla A. R. Stosownie do art. 169 § 1 w związku z art. 14h Ordynacji podatkowej do wnioskującej spółki "A" zostało skierowane pisemne wezwanie do złożenia w terminie 7 dni dokumentu upoważnienia, udzielonego A. R. do reprezentowania wnioskującej spółki "A" w tym postępowaniu. Wezwanie zawierało pouczenie o rygorze pozostawienia bez rozpatrzenia wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej. Spółka "A" w odpowiedzi na to wezwanie złożyła kopię pełnomocnictwa udzielonego A. R. przez Zarząd "B" SA. Kopia tego pełnomocnictwa została potwierdzona za zgodność z oryginałem przez radcę prawnego A. Z.

Dyrektor Izby Skarbowej w tych okolicznościach ocenił, że wniosek o wydanie interpretacji indywidualnej podlega pozostawieniu bez rozpatrzenia. Stosownie do art. 137 § 3 zdanie drugie Ordynacji podatkowej radca prawny nie jest uprawniony do potwierdzenia zgodności z oryginałem pełnomocnictwa udzielonego A. R. W tych okolicznościach formalny brak wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej nie został uzupełniony zgodnie z wezwaniem.

2. Spółka "A" złożyła skargę na ostateczne postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej, działającego z upoważnienia Ministra Finansów. Wniosła o uchylenie zaskarżonego postanowienia, postanowienia poprzedzającego zaskarżone oraz o zasądzenie kosztów postępowania sądowego. Spółka "A" zarzuciła naruszenie art. 121 § 1 Ordynacji podatkowej, błędne zastosowanie art. 169 § 1 Ordynacji podatkowej, pominięcie art. 155 Ordynacji podatkowej, naruszenie art. 9 oraz art. 11 ust. 1 i 2 ustawy o swobodzie działalności gospodarczej, art. 130 § 1 pkt 6 i art. 120 Ordynacji podatkowej, złamanie zasady legalizmu z art. 7 Konstytucji RP.

Spółka "A" argumentowała, że wielokrotnie wnosiła o wydanie interpretacji przepisów prawa podatkowego. Organ podatkowy do połowy 2008 r. nie kwestionował tożsamego sposobu reprezentacji jak w rozpatrywanym postępowaniu. Do połowy 2008 r. organ podatkowy nie żądał wyjaśnień czy dodatkowych dokumentów dotyczących sposobu reprezentacji wnioskującej spółki. Do połowy 2008 r. organ aprobował postępowanie, reprezentację wnioskującej spółki jako zgodną z prawem.

Spółka "A" argumentowała, że art. 169 § 1 Ordynacji podatkowej ma zastosowanie w sytuacji, gdy chodzi o usunięcie braków formalnych podania. Nie ma zastosowania do wyjaśnienia kwestii wątpliwych w zakresie stanu faktycznego. W okolicznościach rozpatrywanej sprawy powinien mieć zastosowanie art. 155 § 1 w związku z art. 159 § 1 pkt 4, art. 14h Ordynacji podatkowej.

Spółka "A" argumentowała, że organ naruszył art. 9, art. 11 ust. 1 i 2 ustawy o swobodzie działalności gospodarczej, bo nie działał w myśl przepisów prawa, działał bez poszanowania interesów wnioskodawcy, żądał od spółki dokumentów w sposób nieuprawniony.

Spółka argumentowała, że postanowienia Dyrektora Izby Skarbowej wydane w rozpatrywanym postępowaniu przygotował ten sam pracownik Izby Skarbowej, co narusza art. 130 § 1 pkt 6 Ordynacji podatkowej.

3. W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Skarbowej, działający z upoważnienia Ministra Finansów, wniósł o jej oddalenie. Podtrzymał stanowisko i argumentację, zawarte w zaskarżonym postanowieniu.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

4. Zaskarżone postanowienie nie odpowiada prawu. Naruszenie prawa podlegało stwierdzeniu poza granicami zarzutów skargi, stosownie do art. 134 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi / Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm. – ustawa p.p.s.a./.

5. W okolicznościach faktycznych rozpatrywanej sprawy wniosek o wydanie interpretacji indywidualnej podpisał A. R. z powołaniem na pełnomocnictwo od Zarządu wnioskującej spółki. Nie złożył z tym wnioskiem dokumentu pełnomocnictwa do działania w imieniu wnioskującej spółki.

Kiedy A. R. podpisał wniosek o wydanie interpretacji indywidualnej w imieniu wnioskującej spółki, to miał ustawowy obowiązek złożyć z tym wnioskiem dokument pełnomocnictwa do działania w imieniu wnioskującej spółki, stosownie do art. 137 § 2 i § 3 w związku z art. 14h Ordynacji podatkowej.

Kiedy A. R. z wnioskiem o wydanie interpretacji indywidualnej nie przedstawił organowi podatkowemu dokumentu pełnomocnictwa do działania w imieniu wnioskującej spółki, to taki brak stanowił brak formalny wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej i podlegał uzupełnieniu stosownie do art. 169 § 1 w związku z art. 14h Ordynacji podatkowej. Wniosek o wydanie interpretacji indywidualnej podpisany przez pełnomocnika, który nie przedstawia z tym wnioskiem dokumentu pełnomocnictwa jest dotknięty brakiem formalnym dotyczącym podpisu złożonego na tym wniosku / zob. rozporządzenie Ministra Finansów z 20 czerwca 2007 r. w sprawie wzoru wniosku o wydanie interpretacji przepisów prawa podatkowego oraz sposobu uiszczenia opłaty od wniosku, Dz. U. Nr 112, poz. 771 ze zm. /.

Odmienne stanowisko, argumentacja skarżącej spółki nie są zasadne. Wbrew wywodom skarżącej spółki niezłożenie dokumentu pełnomocnictwa z wnioskiem o wydanie interpretacji indywidualnej podpisanym przez pełnomocnika, narusza art. 137 § 3 w związku z art. 14h Ordynacji podatkowej i jest podstawą stwierdzenia, że wniosek o wydanie interpretacji indywidualnej nie spełnia wymogów określonych przepisami prawa w rozumieniu art. 169 § 1 w związku z art. 14h Ordynacji podatkowej. Brak dokumentu pełnomocnictwa przy wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej podpisanym przez pełnomocnika, to brak formalny wniosku w zakresie złożonego na nim podpisu. Bez dokumentu pełnomocnictwa przy wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej podpisanym przez pełnomocnika nie ma podstaw do stwierdzenia, że wniosek został podpisany prawidłowo, przez osobę do tego umocowaną, w sposób odpowiadający wymogom przewidzianym prawem.

6. W okolicznościach rozpatrywanej sprawy wezwanie do złożenia dokumentu pełnomocnictwa, udzielonego A. R., zostało skierowane do samej strony wnioskującej, nie do pełnomocnika, który podpisał wniosek.

Takie postępowanie organu podatkowego nie spełnia kryterium legalności.

Poza granicami skargi należy wskazać, że do złożenia dokumentu pełnomocnictwa jest obowiązany pełnomocnik stosownie do art. 137 § 3 Ordynacji podatkowej. Dlatego wezwanie do złożenia dokumentu pełnomocnictwa / które nie zostało złożone z wnioskiem o wydanie interpretacji indywidualnej podpisanym przez pełnomocnika / powinno być skierowane do pełnomocnika, który podpisał wniosek, nie do strony, mocodawcy.

7. W okolicznościach rozpatrywanej sprawy organ skierował wezwanie do złożenia dokumentu pełnomocnictwa do strony, które zawierało pouczenie o treści art. 137 § 3 Ordynacji podatkowej w brzmieniu "...Adwokat, radca prawny lub doradca podatkowy może sam uwierzytelnić odpis udzielonego pełnomocnictwa.".

Takie postępowanie organu podatkowego nie spełnia kryterium legalności.

Poza granicami skargi należy wskazać, że art. 137 § 3 Ordynacji podatkowej stanowi w zdaniu drugim " Adwokat, radca prawny lub doradca podatkowy może sam uwierzytelnić odpis udzielonego mu pełnomocnictwa.".

W tym stanie rozpatrywanej sprawy, błędne pouczenie strony o treści art. 137 § 3 Ordynacji podatkowej / które nie przytaczało pełnego brzmienia zdania drugiego art. 137 § 3 Ordynacji podatkowej / błędnie wskazywało na uprawnienie radcy prawnego do uwierzytelnienia pełnomocnictwa udzielonego innemu pełnomocnikowi, wbrew art. 137 § 3 Ordynacji podatkowej.

Sytuacja, w której strona zastosowała się do błędnego pouczenia zawartego w wezwaniu skierowanym do strony w trybie art. 169 § 1 w związku z art. 14h Ordynacji podatkowej, to sytuacja w której wykluczona jest legalność zastosowania rygoru z art. 169 § 1 Ordynacji podatkowej. W sytuacji kiedy strona zastosowała się do błędnego pouczenia zawartego w wezwaniu skierowanym do strony w trybie art. 169 § 1 w związku z art. 14h Ordynacji podatkowej, zastosowanie rygoru z art. 169 § 1 Ordynacji podatkowej narusza art. 120, art. 121 § 1 w związku z art. 14h Ordynacji podatkowej.

8. Wbrew argumentacji skarżącej spółki działanie organu w toku innych postępowań w sprawach o wydanie interpretacji indywidualnej nie może samo podważać legalności zaskarżonego postanowienia. Kontrola legalności postępowania organu w tych innych sprawach wykracza poza granice sądowej kontroli legalności w tej sprawie, stosownie do art. 134 § 1 ustawy p.p.s.a.

Wbrew argumentacji skarżącej spółki zasada postępowania z art. 121 § 1 Ordynacji podatkowej w żadnym razie nie oznacza powinności organu powielania wcześniej popełnianych błędów, także w stosunku do tej samej strony.

Zasada z art. 121 § 1 Ordynacji podatkowej podlega wykładni i stosowaniu w ścisłym związku z zasadą z art. 120 Ordynacji podatkowej. To oznacza, że organ podatkowy prowadzi postępowanie w sposób budzący zaufanie do organów podatkowych / art. 121 § 1 Ordynacji podatkowej / tylko kiedy działa na podstawie przepisów prawa / art. 120 Ordynacji podatkowej /. Działanie organu podatkowego z naruszeniem zasady z art. 120 Ordynacji podatkowej nie jest prowadzeniem postępowania w sposób budzący zaufanie do organów podatkowych.

Wbrew argumentacji skarżącej spółki okoliczność, kto przygotowywał projekty postanowień Dyrektora Izby Skarbowej nie jest objęta zakresem przesłanki z art. 130 § 1 pkt 6 w związku z art. 14h Ordynacji podatkowej. Dlatego sama nie podważa legalności zaskarżonego postanowienia, nie daje podstaw do rozważania zasadności stosowania art. 130 § 1 pkt 6 Ordynacji podatkowej do postanowień o pozostawieniu bez rozpatrzenia wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej.

Wbrew argumentacji skarżącej spółki ustawa z 2 lipca 2004 r. o swobodzie działalności gospodarczej / Dz. U. z 2007 r. Nr 155, poz. 1095 ze zm. / nie stanowi wzorca kontroli legalności zaskarżonego postanowienia o pozostawieniu bez rozpatrzenia wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej.

9. Stwierdzone naruszenia art. 120, art. 121 § 1, art. 137 § 3, art. 169 § 1 w związku z art. 14h Ordynacji podatkowej są tymi, które mogły istotnie wpłynąć na wynik sprawy w rozumieniu art. 145 § 1 pkt 1 lit. c/ ustawy p.p.s.a.

10. Z tych względów zaskarżone postanowienie oraz poprzedzające je postanowienie podlegały uchyleniu na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c/, przy zastosowaniu art. 135 ustawy p.p.s.a.

Orzeczenie o kosztach postępowania sądowego uzasadnia art. 200 w związku z art. 205 § 2 ustawy p.p.s.a.