Wyrok WSA w Opolu, sygn. akt II SA/Op 103/23
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu
Data orzeczenia: 2023-05-11 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6329 Inne o symbolu podstawowym 632
Hasła tematyczne: Pomoc społeczna
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Uchylono zaskarżoną decyzję
Powołane przepisy: article: art. 17 ust. 1, ust. 1b, ust. 5 pkt 1 lit. b, art. 24 ust. 2, art. 27 ust. 5
journal: Dz.U. 2022 poz 615
law: Ustawa z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych - tj.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Elżbieta Kmiecik Sędziowie Sędzia WSA Beata Kozicka Sędzia WSA Daria Sachanbińska (spr.) Protokolant Inspektor sądowy Magdalena Figurniak-Cis po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 11 maja 2023 r. sprawy ze skargi A. D. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Opolu z dnia 16 grudnia 2022 r., nr SKO.40.2928.2022.śr w przedmiocie świadczenia pielęgnacyjnego uchyla zaskarżoną decyzję.


UZASADNIENIE

Przedmiotem skargi wniesionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Opolu przez A. D. (zwanego dalej również stroną, skarżącym lub wnioskodawcą) jest decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Opolu (dalej w skrócie: SKO lub Kolegium) z dnia 16 grudnia 2022 r., nr SKO.40.2928.2022.śr, którą uchylono decyzję Burmistrza Głuchołaz z dnia 29 września 2022 r., nr WS.5212.480.2022, odmawiającą przyznania skarżącemu świadczenia pielęgnacyjnego z tytułu rezygnacji z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej, wnioskowanego na matkę, oraz orzeczono o odmowie przyznania wnioskodawcy świadczenia pielęgnacyjnego na okres od dnia 1 sierpnia 2022 r. do dnia 30 listopada 2022 r. i jednocześnie przyznano to świadczenie w okresie od dnia 1 grudnia 2022 r. do dnia 31 grudnia 2022 r. w wysokości 2.119 zł miesięcznie, a od 1 stycznia 2023 r. bezterminowo w wysokości 2.458 zł miesięcznie.

Zaskarżona decyzja wydana została w następującym stanie faktycznym i prawnym:

Wnioskiem złożonym w dniu 2 sierpnia 2022 r. w Ośrodku Pomocy Społecznej w Głuchołazach (dalej w skrócie: OPS) skarżący zwrócił się o ustalenie prawa do świadczenia pielęgnacyjnego w związku z opieką nad niepełnosprawną matką – J. G. Do akt sprawy dołączono m.in.: 1) orzeczenie lekarza orzecznika ZUS z dnia 23 stycznia 2020 r., z którego wynika, że J. G. została uznana za osobę trwale niezdolną do samodzielnej egzystencji ("początek trudno ustalić"); 2) kwestionariusz wywiadu środowiskowego z dnia 20 czerwca 2022 r., z którego wynika, że strona sprawuje osobistą opiekę nad matką (chorującą na [...]), robi zakupy, wykupuje leki, sprząta, pomaga we wszystkich czynnościach higieniczno-pielęgnacyjnych; 3) oświadczenie strony z dnia 2 sierpnia 2022 r., z którego wynika, że jest jedyną osobą sprawującą opiekę nad matką (nikt z członków rodziny nie ma ustalonego prawa do świadczeń związanych z niepełnosprawnością matki), nie posiada prawa do emerytury, renty i zasiłków, obecnie pobiera specjalny zasiłek opiekuńczy, nie posiada orzeczenia o znacznym stopniu niepełnosprawności, a w związku z [...] i innymi schorzeniami matki nie może podjąć zatrudnienia - opiekuje się nią całodobowo.

Po rozpatrzeniu wniosku, Kierownik Wydziału Spraw Społecznych OPS, działający z upoważnienia Burmistrza Głuchołaz, decyzją z dnia 29 września 2022 r. odmówił wnioskodawcy przyznania świadczenia pielęgnacyjnego z tytułu rezygnacji z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w związku z opieką nad niepełnosprawną matką – J. G., legitymującą się orzeczeniem o trwałej niezdolności do samodzielnej egzystencji. Rozstrzygnięcie zostało wydane na podstawie art. 2 pkt 2, art. 17 ust. 1 pkt 4, ust. 1b, art. 23 i art. 24 ust. 4 ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych (Dz. U. z 2022 r. poz. 615, z późn. zm.), zwanej dalej ustawą. W uzasadnieniu decyzji organ odnotował, że oprócz przedmiotowego wniosku skarżący złożył również w dniu 14 września 2021 r. wniosek o ustalenie prawa do specjalnego zasiłku opiekuńczego w związku z koniecznością opieki nad matką. Na podstawie tego wniosku w dniu 27 września 2021 r. wydano decyzję przyznającą skarżącemu specjalny zasiłek opiekuńczy w związku z opieką nad J. G. na okres od 1 listopada 2021 r. do 31 października 2022 r. Powołując się na art. 17 ust. 1b ustawy, organ stwierdził brak spełnienia przesłanek z tego przepisu do przyznania żądanego świadczenia pielęgnacyjnego. Dodał organ, że wskazany przepis nadal obowiązuje, pomimo wydania przez Trybunał Konstytucyjny wyroku w dniu 21 października 2014 r., sygn. akt K 38/13.

W odwołaniu od decyzji organu pierwszej instancji skarżący stwierdził, że jego zdaniem należy mu się wnioskowane świadczenie pielęgnacyjne.

W wyniku rozpatrzenia odwołania, SKO w Opolu decyzją z dnia 16 grudnia 2022 r. uchyliło w całości decyzję organu pierwszej instancji i orzekło o:

1) odmowie przyznania skarżącemu prawa do świadczenia pielęgnacyjnego z tytułu rezygnacji z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w związku z opieką nad matką za okres od dnia 1 sierpnia 2022 r. do dnia 30 listopada 2022 r.,

2) przyznaniu skarżącemu prawa do świadczenia pielęgnacyjnego z tytułu rezygnacji z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w związku z opieką nad matką na okres od dnia 1 grudnia 2022 r. do dnia 31 grudnia 2022 w wysokości 2.119 zł, a od dnia 1 stycznia 2023 r. bezterminowo w wysokości 2.458 zł miesięcznie.

W uzasadnieniu decyzji Kolegium zrelacjonowało przebieg dotychczasowego postępowania oraz przytoczyło mające zastosowanie w sprawie przepisy ustawy, w tym art. 17 ust. 1, ust. 1b i ust. 5, art. 24 ust. 2, ust. 2a i ust. 4. Następnie stwierdziło, że niezasadna jest odmowa przyznania wnioskowanego świadczenia ze wskazaniem, iż nie jest spełniony warunek określony w art. 17 ust. 1b ustawy. Natomiast ustalając, czy strona spełnia pozostałe przesłanki wynikające z ustawy, których spełnienie uprawnia do otrzymania wnioskowanego świadczenia, Kolegium podało, że skarżący jest osobą, na której ciąży obowiązek alimentacyjny względem niepełnosprawnej matki. Zgodnie bowiem z art. 128 ustawy z dnia 25 lutego 1964 r. Kodeks rodzinny i opiekuńczy (Dz. U. z 2020 r. poz. 1359, z późn. zm.) obowiązek dostarczania środków utrzymania, a w miarę potrzeby także środków wychowania (obowiązek alimentacyjny) obciąża krewnych w linii prostej (zstępnych, czyli dzieci, wnuki, prawnuki, oraz wstępnych, czyli rodziców, dziadków) oraz rodzeństwo. Ponadto wnioskodawca nie podejmuje zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej, ponieważ opiekuje się niepełnosprawną matką, co potwierdza kwestionariusz wywiadu środowiskowego i oświadczenie strony. Skarżący miał też przyznane - dwiema kolejnymi decyzjami - prawo do specjalnego zasiłku opiekuńczego w związku z opieką nad niepełnosprawną matką na okres od 1 listopada 2021 r. do 31 października 2022 r. i od 1 listopada 2022 r. do 31 października 2023 r. Ostatnia z decyzji - z dnia 9 listopada 2022 r., przyznająca skarżącemu prawo do specjalnego zasiłku opiekuńczego na okres od 1 listopada 2022 r. do 31 października 2023 r., została uchylona od dnia 1 listopada 2022 r. na mocy decyzji organu pierwszej instancji z dnia 8 grudnia 2022 r., nr [...]. Z decyzji z dnia 8 grudnia 2022 r. wynika zaś, że ostatnie świadczenie zostało skarżącemu wypłacone za listopad 2022 r., zatem - wedle organu odwoławczego - od dnia 1 grudnia 2022 r. odpadła negatywna przesłanka uniemożliwiająca przyznanie stronie prawa do świadczenia pielęgnacyjnego z tytułu rezygnacji z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w celu sprawowania opieki nad matką, o której mowa w art. 17 ust. 5 pkt 1 lit. b ustawy. Dalej SKO uznało, że w sprawie nie zaistniały również inne przesłanki negatywne powodujące brak podstaw do przyznania wnioskodawcy przedmiotowego świadczenia (art. 17 ust. 5 ustawy), co potwierdza oświadczenie zawarte w części II wniosku o przyznanie świadczenia pielęgnacyjnego, a zarazem zostały spełnione przesłanki do przyznania tego świadczenia zawarte w art. 17 ust. 1 ustawy. Wyjaśniło też, że odmówiono przyznania świadczenia pielęgnacyjnego od dnia 1 sierpnia 2022 r. do dnia 30 listopada 2022 r., gdyż w okresie tym strona miała przyznane prawo do specjalnego zasiłku opiekuńczego w związku z opieką nad matką. Jednocześnie przyznano świadczenie pielęgnacyjne od dnia 1 grudnia 2022 r. bezterminowo, gdyż zgodnie z orzeczeniem lekarza orzecznika ZUS z dnia 23 stycznia 2020 r. J. G. została uznana za osobę trwale niezdolną do samodzielnej egzystencji. Początkowy termin przyznania świadczenia pielęgnacyjnego został ustalony od miesiąca, w którym strona zrezygnowała z przyznanego specjalnego zasiłku opiekuńczego w związku z opieką nad matką.

W skardze na powyższą decyzję skarżący zakwestionował pkt 2 rozstrzygnięcia, ponieważ uważa, że przysługuje mu świadczenie za listopad 2022 r. Podniósł, że organ pierwszej instancji decyzją z dnia 8 grudnia 2022 r. uchylił decyzję własną od dnia 1 listopada 2022 r., natomiast Kolegium przyznało świadczenie dopiero od 1 grudnia 2022 r.

W odpowiedzi na skargę Kolegium wniosło o odrzucenie skargi, a w przypadku uzupełnienia jej braków formalnych - o uwzględnienie skargi. Wyjaśniło, że żądanie odrzucenia skargi związane jest z okolicznością niepodania przez skarżącego numeru PESEL, zaś wniosek o uwzględnienie skargi podyktowany jest tym, że Kolegium wydając zaskarżone rozstrzygnięcie, nie uwzględniło faktu, iż prawo skarżącego do specjalnego zasiłku opiekuńczego zostało uchylone od 1 listopada 2022 r. decyzją Burmistrza Głuchołaz z dnia 8 grudnia 2022 r. Tak więc od 1 listopada 2022 r. ustało prawo do specjalnego zasiłku opiekuńczego i jednocześnie odpadła negatywna przesłanka do przyznania stronie prawa do wnioskowanego świadczenia pielęgnacyjnego.

W toku postępowania sądowego skarżący - na wezwanie Sądu - podał swój numer PESEL.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2022 r. poz. 2492) sądy administracyjne kontrolują działalność administracji publicznej pod względem zgodności z prawem.

Stosownie do art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2023 r. poz. 259), zwanej dalej P.p.s.a., sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz wskazaną podstawą prawną, z zastrzeżeniem art. 57a, który w sprawie nie miał zastosowania.

Na zasadzie art. 145 § 1 pkt 1 P.p.s.a. uwzględnienie skargi na decyzję lub postanowienie następuje w przypadku naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy (lit. a), naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego (lit. b) lub innego naruszenia przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy (lit. c).

Przeprowadzona przez Sąd w przedmiotowej sprawie, według podanych powyżej kryteriów, kontrola legalności zaskarżonej decyzji wykazała, że akt ten wydano z naruszeniem prawa w stopniu uzasadniającym jego uchylenie.

Materialnoprawną podstawę działania SKO stanowiły przepisy cyt. wyżej ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych, nadal zwanej ustawą. Zgodnie z art. 17 ust. 1 ustawy świadczenie pielęgnacyjne z tytułu rezygnacji z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej przysługuje: 1) matce albo ojcu, 2) opiekunowi faktycznemu dziecka, 3) osobie będącej rodziną zastępczą spokrewnioną w rozumieniu ustawy z dnia 9 czerwca 2011 r. o wspieraniu rodziny i systemie pieczy zastępczej, 4) innym osobom, na których zgodnie z przepisami ustawy z dnia 25 lutego 1964 r. - Kodeks rodzinny i opiekuńczy ciąży obowiązek alimentacyjny, z wyjątkiem osób o znacznym stopniu niepełnosprawności

- jeżeli nie podejmują lub rezygnują z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w celu sprawowania opieki nad osobą legitymującą się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności albo orzeczeniem o niepełnosprawności łącznie ze wskazaniami: konieczności stałej lub długotrwałej opieki lub pomocy innej osoby w związku ze znacznie ograniczoną możliwością samodzielnej egzystencji oraz konieczności stałego współudziału na co dzień opiekuna dziecka w procesie jego leczenia, rehabilitacji i edukacji.

Z kolei po myśli art. 17 ust. 1b ustawy świadczenie pielęgnacyjne przysługuje, jeżeli niepełnosprawność osoby wymagającej opieki powstała:

1) nie później niż do ukończenia 18 roku życia lub

2) w trakcie nauki w szkole lub w szkole wyższej, jednak nie później niż do ukończenia 25 roku życia.

W przepisie art. 17 ust. 5 ustawy określono natomiast przesłanki wykluczające możliwość uzyskania powyższego świadczenia, w tym w pkt 1 lit. b, jeżeli osoba sprawująca opiekę ma ustalone prawo do specjalnego zasiłku opiekuńczego, świadczenia pielęgnacyjnego lub zasiłku dla opiekuna, o którym mowa w ustawie z dnia 4 kwietnia 2014 r. o ustaleniu i wypłacie zasiłków dla opiekunów.

Zgodnie z art. 24 ust. 2 ustawy prawo do świadczeń rodzinnych ustala się, począwszy od miesiąca, w którym wpłynął wniosek z prawidłowo wypełnionymi dokumentami, do końca okresu zasiłkowego.

Wedle zaś art. 27 ust. 5 ustawy w przypadku zbiegu uprawnień do następujących świadczeń: 1) świadczenia rodzicielskiego lub 2) świadczenia pielęgnacyjnego, lub 3) specjalnego zasiłku opiekuńczego, lub 4) dodatku do zasiłku rodzinnego, o którym mowa w art. 10, lub 5) zasiłku dla opiekuna, o którym mowa w ustawie z dnia 4 kwietnia 2014 r. o ustaleniu i wypłacie zasiłków dla opiekunów - przysługuje jedno z tych świadczeń wybrane przez osobę uprawnioną - także w przypadku gdy świadczenia te przysługują w związku z opieką nad różnymi osobami.

W niniejszej sprawie niekwestionowane jest to, że skarżący sprawuje opiekę nad niepełnosprawną matką – J. G., którą orzeczeniem Lekarza Orzecznika Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział w O. z dnia 23 stycznia 2020 r. uznano za osobę trwale niezdolną do samodzielnej egzystencji (orzeczenie tożsame z orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności - art. 3 pkt 21 lit. e ustawy). W stanie faktycznym sprawy jest również bezsporne, że skarżący nie jest zatrudniony ani nie wykonuje innej pracy zarobkowej z uwagi na konieczność sprawowania opieki nad niepełnosprawną matką (osobą rozwiedzioną), co potwierdza materiał dokumentacyjny sprawy, oraz jest osobą, na której ciąży obowiązek alimentacyjny zgodnie z przepisami ustawy z dnia 25 lutego 1964 r. - Kodeks rodzinny i opiekuńczy. Skarżący spełnia zatem przesłanki warunkujące prawo do przyznania świadczenia pielęgnacyjnego, które zostały określone w art. 17 ust. 1 ustawy.

W ocenie Sądu za prawidłowe należy uznać stanowisko Kolegium, że w przypadku skarżącego spełniony został warunek ustalony w art. 17 ust. 1b ustawy. Trafnie w tym zakresie przyjęto - stosownie do wyroku Trybunału Konstytucyjnego z dnia 21 października 2014 r., sygn. akt K 38/13 - że art. 17 ust. 1b ustawy powinno się wykładać w ten sposób, iż w stosunku do opiekunów tych dorosłych osób niepełnosprawnych, których niepełnosprawność powstała później niż w okresach wskazanych w ust. 1b pkt 1 i 2, kryterium momentu powstania niepełnosprawności, jako uniemożliwiające uzyskanie świadczenia pielęgnacyjnego, utraciło przymiot konstytucyjności. Stąd w odniesieniu do tych osób oceny spełnienia przesłanek niezbędnych dla przyznania świadczenia pielęgnacyjnego trzeba dokonywać z pominięciem tego kryterium. Uwzględniając ww. wyrok Trybunału, Kolegium prawidłowo przyjęło, że moment powstania niepełnosprawności nie może być podstawą odmowy przyznania świadczenia pielęgnacyjnego, wobec czego brak było podstaw do odmowy przyznania skarżącemu wnioskowanego świadczenia pielęgnacyjnego z powodu niespełnienia warunku z art. 17 ust. 1b ustawy.

Badając natomiast legalność zaskarżonej decyzji odnośnie do odmowy przyznania przez Kolegium przedmiotowego świadczenia za okres od dnia 1 sierpnia 2022 r. do dnia 30 listopada 2022 r., przypomnienia wymaga, że przyczynę tej odmowy stanowił zbieg uprawnień do wnioskowanego świadczenia pielęgnacyjnego ze świadczeniem wówczas pobieranym przez skarżącego, tj. specjalnym zasiłkiem opiekuńczym. Organ odwoławczy ustalił, że w wymienionym okresie skarżący miał ustalone prawo do specjalnego zasiłku opiekuńczego decyzjami organu pierwszej instancji z dnia 27 września 2021 r. i z dnia 9 listopada 2022 r. Na mocy decyzji z dnia 9 listopada 2022 r. - uchylonej następnie z dniem 1 listopada 2022 r. decyzją z dnia 8 grudnia 2022 r. - wypłacono skarżącemu ostatnie świadczenie, tj. za listopad 2022 r., dlatego - wedle SKO - dopiero od dnia 1 grudnia 2022 r. ustała przeszkoda, która uniemożliwiała przyznanie wnioskowanego świadczenia. Jednocześnie Kolegium przyznało w odpowiedzi na skargę, że w zaskarżonej decyzji wadliwie przyznano skarżącemu świadczenie pielęgnacyjne od 1 grudnia 2022 r., a nie od 1 listopada 2022 r.

Dokonując oceny w powyższym zakresie, stwierdzić trzeba, że z powołanych wcześniej przepisów wynika, iż w przypadku zbiegu uprawnień m.in. do świadczenia pielęgnacyjnego i specjalnego zasiłku opiekuńczego, uprawnionemu przysługuje wyłącznie jedno z tych świadczeń. Nie jest zatem możliwe równoczesne przyznanie obu wskazanych świadczeń za ten sam okres. W tych samych okolicznościach faktycznych i prawnych strona może bowiem otrzymać tylko jedno ze świadczeń, przy czym chodzi tu o przyznanie samego świadczenia, a nie jedynie o fakt jego pobierania. Jak trafnie przyjmuje się w orzecznictwie, warunkiem przyznania świadczenia pielęgnacyjnego, obok dokonania wyboru świadczenia, o którym mowa w art. 27 ust. 5 ustawy, jest brak uprawnienia do otrzymywania świadczenia konkurencyjnego. Innymi słowy, aby świadczenie pielęgnacyjne mogła uzyskać osoba, która ma już przyznany np. specjalny zasiłek opiekuńczy, osoba ta musi albo wstrzymać się z nowym wnioskiem do momentu wygaśnięcia decyzji (terminowej) przyznającej jej prawo do tego zasiłku, albo wystąpić o uchylenie tego rodzaju decyzji. W świetle przytoczonych przepisów nie jest dopuszczalne najpierw przyznanie świadczenia pielęgnacyjnego, a dopiero po jego otrzymaniu zrezygnowanie z dotychczas pobieranego specjalnego zasiłku opiekuńczego. W sytuacji, gdy strona ma ustalone prawo do specjalnego zasiłku opiekuńczego, warunkiem skutecznego ubiegania się o przyznanie świadczenia pielęgnacyjnego, na zasadzie wyboru, o którym mowa w art. 27 ust. 5 ustawy, jest więc rezygnacja z przysługującego świadczenia, czyli wyraźne, a nie tylko hipotetyczne, zrzeczenie się prawa do konkurencyjnego świadczenia w postaci specjalnego zasiłku opiekuńczego, prowadzące do wyeliminowania z obrotu prawnego decyzji przyznającej ten zasiłek. W judykaturze podkreśla się również, że zasady wyrażonej w art. 24 ust. 2 ustawy nie można traktować jako bezwzględnego nakazu. Przepis art. 24 ustawy stanowi bowiem normę procesową, pełniącą funkcję służebną względem norm materialnoprawnych i nie może prowadzić do modyfikacji lub pominięcia tych norm. W praktyce oznacza to, że przyznając świadczenia rodzinne, organ ocenia spełnienie warunków przysługiwania świadczenia na dzień podejmowania rozstrzygnięcia. Dlatego, gdy w momencie wydawania decyzji jeden z warunków przysługiwania prawa do danego świadczenia rodzinnego nastąpi po miesiącu złożenia wniosku w tej sprawie, to organ administracji jest nie tylko uprawniony, lecz wręcz zobowiązany uwzględnić daną okoliczność, ponieważ jest oczywiste, że określone świadczenie rodzinne może być stronie przyznane tylko wówczas, gdy wszystkie warunki będą spełnione. Skoro zaś nie jest możliwe kumulatywne pobieranie świadczenia pielęgnacyjnego i specjalnego zasiłku opiekuńczego, a warunkiem przyznania nowego świadczenia jest rezygnacja z uprzednio przyznanego świadczenia na ten sam cel, to okres, na jaki strona może ubiegać się o przyznanie świadczenia pielęgnacyjnego nie jest determinowany tylko datą wpływu wniosku o to świadczenie, ale też uzależniony jest od terminu obowiązywania dotychczasowego zbieżnego uprawnienia (por. przykładowo wyrok NSA z dna 3 sierpnia 2022 r., sygn. akt I OSK 211/21, wszystkie orzeczenia powołane w uzasadnieniu dostępne są na stronie internetowej Centralnej Bazy Orzeczeń Sądów Administracyjnych - http://orzeczenia.nsa.gov.pl).

W realiach kontrolowanej sprawy powtórzyć przyjdzie, że skarżący miał przyznane prawo do specjalnego zasiłku opiekuńczego w związku z opieką nad matką m.in. za okres od 1 listopada 2022 r. do 31 października 2023 r. na podstawie decyzji Burmistrza Głuchołaz z dnia 9 listopada 2022 r. Decyzja ta została uchylona z dniem 1 listopada 2022 r. (decyzją Burmistrza z dnia 8 grudnia 2022 r.). Słusznie zatem zauważyło Kolegium w odpowiedzi na skargę, że uchylenie decyzji z dnia 9 listopada 2022 r. wyeliminowało negatywną przesłankę z art. 17 ust. 5 pkt 1 lit. b ustawy w postaci posiadania przez skarżącego prawa do specjalnego zasiłku opiekuńczego. Skarżący dopiero bowiem od dnia 1 listopada 2022 r. nie miał prawa do specjalnego zasiłku opiekuńczego z tytułu opieki nad matką i z tą datą należało mu przyznać prawo do świadczenia pielęgnacyjnego. W rezultacie należy uznać, że w rozważanym przypadku nie było prawnej możliwości orzeczenia o przyznaniu wnioskowanego świadczenia od miesiąca złożenia wniosku, gdyż w tym czasie wnioskodawcy przysługiwało jeszcze konkurencyjne świadczenie, wykluczające - jak wyżej wywiedziono - możliwość jednoczesnego pobierania świadczenia pielęgnacyjnego.

W konsekwencji powiedzianego dotąd Sąd uznał, że organ odwoławczy dokonał błędnej wykładni art. 17 ust. 5 pkt 1 lit. b ustawy, z pominięciem treści przepisu art. 27 ust. 5 ustawy, przyjmując, że dopiero okoliczność niepobierania specjalnego zasiłku opiekuńczego umożliwiała przyznanie skarżącemu prawa do wnioskowanego świadczenia pielęgnacyjnego.

Reasumując, stwierdzić przyjdzie, że fakt wypłacenia skarżącemu specjalnego zasiłku opiekuńczego za listopad 2022 r., w świetle okoliczności wydania przez Burmistrza Głuchołaz decyzji z dnia 8 grudnia 2022 r., którą z dniem 1 listopada 2022 r. uchylono prawo do tego świadczenia, nie mógł stanowić w niespornych okolicznościach rozpoznawanej sprawy przeszkody do przyznania korzystniejszego świadczenia od listopada 2022 r.

Z tych wszystkich przyczyn, wobec stwierdzonego naruszenia przez Kolegium przepisów prawa materialnego w stopniu mającym istotny wpływ na wynik sprawy, Sąd - na podstawie 145 § 1 pkt 1 lit. a - uchylił zaskarżoną decyzję, o czym orzeczono w sentencji wyroku.

Końcowo wyjaśnić jeszcze trzeba, że nie jest możliwe uchylenie zaskarżonej decyzji tylko co do terminu przyznania wnioskowanego przez skarżącego świadczenia pielęgnacyjnego. Termin początkowy przyznania świadczenia nie może być bowiem uznany za orzeczenie częściowe, bowiem wyeliminowanie tylko daty początkowej powoduje, że nie jest możliwe określenie okresu, w jakim świadczenie pielęgnacyjne wnioskodawcy przysługuje, a tym samym, w jakim zakresie zaskarżona decyzja podlega wykonaniu (por. wyrok NSA z dnia 17 listopada 2021 r., sygn. akt I OSK 739/21).

Natomiast wskazania co do dalszego postępowania wynikają wprost z treści uzasadnienia niniejszego wyroku. Rzeczą organu przy ponownym rozpatrywaniu sprawy będzie uwzględnienie przedstawionej przez Sąd wykładni art. 17 ust. 5 pkt 1 lit. b w zw. z art. 27 ust. 5 ustawy i usunięcie dostrzeżonych naruszeń prawa zgodnie z dyspozycją art. 153 P.p.s.a.