Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt II SA/Wa 1886/23
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2023-12-14 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6192 Funkcjonariusze Policji
Hasła tematyczne: Policja
Skarżony organ: Komendant Policji
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 41 par. 2 pkt 5
journal: Dz.U. 2023 poz 171
law: Ustawa z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji (t. j.)

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Sławomir Antoniuk, Sędzia WSA Łukasz Krzycki (spr.), Asesor WSA Lucyna Staniszewska, , Protokolant st. sekr. sądowy Maryla Wiśniewska, , po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 14 grudnia 2023 r. sprawy ze skargi B. D. na decyzję Komendanta Głównego Policji z dnia [...] września 2020 r. nr [...] w przedmiocie zwolnienia ze służby oddala skargę


UZASADNIENIE

Zaskarżonym aktem - na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2020 r., poz. 256 ze zm.), zwanej dalej "K.p.a." – utrzymano w mocy rozkaz personalny Komendanta Wojewódzkiego Policji w [...] z [...] sierpnia 2020 r., o zwolnieniu p. B. D. , zwanego dalej "Funkcjonariuszem", ze służby w Policji - z dniem [...] sierpnia 2020 r.

W uzasadnieniu zaskarżonego orzeczenia przywołano następujące okoliczności faktyczne i prawne uwarunkowania sprawy:

- [...] czerwca 2020 r. do Komendy Miejskiej Policji w [...], zwanej dalej "Komenda Miejską", wpłynął meldunek; dotyczył zatrzymania dwóch funkcjonariuszy tej jednostki Policji - w tym Funkcjonariusza; z meldunku wynikało, że [...] czerwca 2020 r. funkcjonariusze [...] Policji - na podstawie postanowienia prokuratora Prokuratury Rejonowej [...], wydanego w postępowaniu o sygn. [...] - zatrzymali dwóch funkcjonariuszy Komendy Miejskiej - w związku z podejrzeniem popełnienia przestępstwa stypizowanego w art. 231 § 1 i 2 oraz art. 286 § 1 w zw. z art. 11 § 2 ustawy z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks karny (obecnie opubl. w Dz.U. z 2022 r., poz. 1138 ze zm.), zwanej dalej "K.k.",

- jednocześnie [...] czerwca 2020 r. Sąd Rejonowy [...], zwany dalej "Sądem Rejonowym", wydał postanowienie o zastosowaniu tymczasowego aresztowania w stosunku do Funkcjonariusza; podejrzewano go, że [...] maja 2020 r. - działając wspólnie i w porozumieniu z siedmioma osobami (dwoma nieustalonymi), w celu osiągnięcia korzyści majątkowej - doprowadzili inną osobę do niekorzystnego rozporządzenia mieniem - w postaci pieniędzy w kwocie [...] zł; uprzednio wprowadzono ją w błąd, co do zamiaru wywiązania się z umowy sprzedaży papierosów, w ten sposób, że - podczas przekazywania przez pokrzywdzonego pieniędzy jednemu z nich - na miejsce przyjechało czterech mężczyzn, podających się za funkcjonariuszy Policji; dokonywali oni czynności legitymowania, przeszukania oraz upozorowali zatrzymanie jednej osoby i przejęcia posiadanych przezeń pieniędzy pokrzywdzonego; Funkcjonariusz przekroczył podczas tej czynności swoje uprawnienia; podając się za funkcjonariusza [...] Policji (dalej "[...]") użył swojej legitymacji służbowej funkcjonariusza Policji Komendy; działał przy tym w celu osiągnięcia korzyści majątkowej - w kwocie [...] zł,

- biorąc pod uwagę powyższe Komendant Miejski Policji w [...], zwany dalej "Komendantem Miejskim" - rozkazem personalnym nr [...] z [...] czerwca 2020 r. - zawiesił Funkcjonariusza w czynnościach służbowych - z dniem [...] czerwca 2020 r. na okres trzech miesięcy; następnie - postanowieniem nr [...] z [...] czerwca 2020 r. - Komendant Miejski Policji wszczął postępowanie dyscyplinarne przeciwko wymienionemu, przedstawiając mu następujący zarzuty związane ze zdarzeniem [...] maja 2020 r.,

- wnioskiem z [...] czerwca 2020 r. Komendant Miejski zwrócił się do organu I. instancji o rozważenie możliwości zwolnienia Funkcjonariusza - wówczas [...] - ze służby - na podstawie art. 41 ust. 2 pkt 5 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji (Dz.U. z 2020 r. poz. 360, ze zm.); w uzasadnieniu powołał się na prowadzone w Prokuraturze Rejonowej [...] postępowanie karne; w jego toku przedstawiono Funkcjonariuszowi zarzuty popełnienia czynów umyślnych - ściganych z oskarżenia publicznego; w ocenie wnioskodawcy - w oparciu o dotychczas zgromadzone materiały - podejrzenie Funkcjonariusza o zachowania, zaprzeczające podjętym zobowiązaniom, naraża dobre imię służby oraz, że nie dochował on obowiązków, wynikających z roty złożonego ślubowania, i utracił przymiot nieposzlakowanej opinii,

- pismem z [...] czerwca 2020 r., organ I. instancji poinformował Funkcjonariusza o wszczęciu z urzędu postępowania w sprawie zwolnienia ze służby – na podstawie art. 41 ust. 2 pkt 5 ustawy o Policji - oraz pouczył o uprawnieniach strony związanych z przedmiotowym postępowaniem; wezwano go jednocześnie do wskazania reprezentującej go zakładowej organizacji związkowej oraz wyjaśniono, że zwolnienie ze służby może nastąpić bez uzyskania opinii organizacji związkowej w przypadkach określonych w warunkach, o których mowa w art. 43 ust. 4 ustawy o Policji,

- [...] lipca 2020 r. do organu I. instancji wpłynęło wystąpienie Funkcjonariusza, w którym wniósł o zawieszenie toczącego się postępowania; powoływał się na fakt osadzenia w areszcie śledczym, pobierania obniżonego uposażenia oraz swoją dotychczasową nienaganną służbę; postanowieniem z [...] lipca 2020 r., odmówiono zawieszenia postępowania administracyjnego,

- pismem z [...] lipca 2020 r., organ poinformował Funkcjonariusza o zebraniu materiału dowodowego, pozwalającego na wydanie decyzji merytorycznej,

- akta sprawy zawierają również potwierdzenie otrzymania przez Funkcjonariusza kopii akt postępowania administracyjnego (doręczone [...] lipca 2020 r.),

- organ I. instancji zwolnił Funkcjonariusza ze służby w Policji na podstawie art. 41 ust. 2 pkt 5 ustawy o Policji; decyzji tej nadał rygor natychmiastowej wykonalności,

- akta sprawy zawierają informacja, że Sąd Rejonowy - na wniosek Prokuratury Rejonowej [...] - przedłużył okres tymczasowego aresztowania w stosunku do Funkcjonariusza do [...] grudnia 2020 r.,

- wobec skutecznego wniesienia przez Funkcjonariusza odwołania, sprawę rozpatrzono w II. instancji,

- podstawę materialnoprawną zwolnienia Funkcjonariusza ze służby stanowił art. 41 ust. 2 pkt 5 ustawy o Policji; zgodnie z tym przepisem policjanta można zwolnić ze służby, gdy wymaga tego ważny interes służby; jest to jedyne i wyłączne kryterium; do wykazania tej przesłanki jest zobowiązany prowadzący postępowanie organ,

- pojęcia ważnego interesu służby w ustawie nie sprecyzowano, ani też bliżej nie określono; nie może jednak ulegać wątpliwości, że - przy odczytywaniu treści tego terminu - należy sięgnąć przede wszystkim do przepisów regulujących cele i zadania Policji oraz szczególny status funkcjonariuszy tej formacji; może zatem chodzić o realnie istniejącą przyczynę albo szereg okoliczności czy zdarzeń świadczących, że dalsze pozostawanie policjanta w służbie koliduje z interesami Policji (tak: wyrok NSA o sygn. akt I OSK 1853/13, dostępny na stronie internetowej orzeczenia.nsa.gov.pl/cbo/query – w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych, zwanej dalej "CBOSA"); zarówno w orzecznictwie, jak i w doktrynie przyjmuje się ponadto, że - na podstawie art. 41 ust. 2 pkt 5 ustawy o Policji - można zwolnić ze służby tych funkcjonariuszy, którzy - w ocenie przełożonych - nie powinni z przyczyn pozamerytorycznych pełnić dalej służby; przesłanka ważnego interesu służby powinna być przy tym w każdej, indywidualnej sprawie skonkretyzowana - poprzez wskazanie okoliczności faktycznych, składających się na taką ocenę (tak: wyrok NSA z 21 kwietnia 1999 r, sygn. akt II SA 426/99),

- użycie w przepisie zwrotu "można zwolnić" oznacza, że zwolnienie ma charakter fakultatywny i pozostawiono je tzw. uznaniu administracyjnemu; decyzja podejmowana na podstawie tego przepisu powinna więc uwzględniać zarówno interes społeczny, jak i słuszny interes strony (art. 7 K.p.a.); ma to szczególne znaczenie, gdy ustawodawca używa określeń prawnie niezdefiniowanych (tzw. wyrażeń nieostrych) - w postaci "ważnego interesu służby" (tak: wyrok NSA z 27 lutego 2002 r., sygn. akt II SA 2972/02); stąd - jeżeli ustawodawca pozostawił kwestię zwolnienia ze służby uznaniu organu - ten zobowiązany jest ocenić materiał dowodowy w świetle wszystkich okoliczności, mogących mieć znaczenie w sprawie,

- wskazane w art. 41 ust. 2 ustawy o Policji przyczyny zwolnienia ze służby mają tę wspólną cechę, że odwołano się do okoliczności lub zdarzeń związanych bądź z zachowaniem się policjanta w służbie lub w życiu prywatnym albo do okoliczności, na powstanie których nie miał on wprawdzie decydującego wpływu, lecz powstanie których utrudnia mu lub wręcz uniemożliwia jej pełnienie; we wszystkich zatem wypadkach w ocenie końcowej - poprzedzającej decyzję o zwolnieniu ze służby – należy uwzględniać okoliczności konkretnego, indywidualnego przypadku; ustawodawca wyposażył zatem organ w tzw. luz decyzyjny, który umożliwia mu konkretyzację norm zwartych w przepisach prawa, które stanowią klauzulę generalną; subsumcji zawierających pojęcia niedookreślone norm należy jednak dokonać w oparciu o studium konkretnego przypadku,

- rolą organu administracji w sprawie o zwolnienie ze służby na podstawie art. 41 ust. 2 pkt 5 ustawy o Policji jest więc wykazanie, że za zwolnieniem funkcjonariusza przemawia ważny interes służby,

- w rozpatrywanej sprawie istota rozstrzygnięcia sprowadza się zatem do wyjaśnienia i oceny, czy - w obecnym stanie faktycznym - pozostawanie Funkcjonariusza w służbie narusza jej ważny interes,

- organ odwoławczy stoi na stanowisku, że policjantów obowiązują szczególnie rygorystyczne wymagania w zakresie przestrzegania prawa i zasad etycznych; zgodnie z art. 1 ust. 1 ustawy o Policji, służba ta jest umundurowaną i uzbrojoną formacją służącą społeczeństwu i przeznaczoną do ochrony bezpieczeństwa ludzi oraz do utrzymywania bezpieczeństwa i porządku publicznego; do jej podstawowych należy - w myśl art. 1 ust. 2 cytowanej ustawy – m.in. ochrona życia i zdrowia ludzi oraz mienia, ochrona bezpieczeństwa i porządku publicznego, a ponadto wykrywanie przestępstw i wykroczeń oraz ściganie ich sprawców; realizacja tak ważnych zadań wymaga, aby funkcjonariuszami Policji były osoby o odpowiednich kwalifikacjach merytorycznych oraz posiadające niezbędną zdolność fizyczną i psychiczną do służby w formacjach mundurowych; służbę w Policji mogą przy tym pełnić wyłącznie obywatele polscy o nieposzlakowanej opinii (art. 25 ust. 1 ustawy o Policji); jakiekolwiek wątpliwości, co do posiadania takiego przymiotu, dyskwalifikują funkcjonariusza jako osobę zdolną do prawidłowego wykonywania obowiązków służbowych; każdy kto decyduje się na dobrowolne podjęcie służby w Policji musi zdawać sobie z powyższego sprawę; składa bowiem ślubowanie (o treści wskazanej w art. 27 ust. 1 cytowanej ustawy); zobowiązuje się podczas niego m.in. do godnego zachowania w służbie i poza nią oraz należytej dbałości o dobro formacji, do której przystępuje,

- stosunek służbowy funkcjonariusza Policji generuje pewne ograniczenia dla będącej policjantem osoby; rezygnacja z praw, przysługujących innym członkom społeczeństwa, jest oparta na dobrowolności. - związanej ze zgłoszeniem się do służby; co istotne, prawa i obowiązki wynikające z istniejącej więzi prawnej - pomiędzy jednostką a podmiotem zatrudniającym (policjantem i właściwym przełożonym) - rozciągają się zarówno na czas w jakim osoba, której przysługuje przymiot funkcjonariusza Policji, wykonuje czynności służbowe (w czasie pełnienia służby), jak i w czasie gdy czynności tych nie wykonuje (w czasie, który jest jej czasem prywatnym); w obu przypadkach policjant musi mieć świadomość kim jest, jakie prawa i obowiązki są z tym związane, jaką formację reprezentuje oraz jakie musi w związku z tym dawać świadectwo w swoim otoczeniu, rodzinie, społeczności lokalnej czy wobec innych środowisk lub grup społecznych, a przede wszystkim wobec innych członków tej organizacji - policjantów i pracowników Policji,

- funkcjonariusz Policji ma zatem obowiązek dochowania wierności deklaracjom, które złożył składając ślubowanie, a także postępować w sposób, który nie budzi wątpliwości co do jego kwalifikacji etycznych (tak: wyrok NSA sygn. akt I OSK 1056/11 – dostępny w CBOSA); musi mieć więc także świadomość, że sprawowanie funkcji publicznej łączy się nie tylko z pewnymi przywilejami ale i ze zwiększonymi obowiązkami oraz pewnymi ograniczeniami - nieznanymi innym grupom zawodowym; funkcjonariuszom Policji przysługuje zwiększona ochrona trwałości stosunku służbowego, jednakże nie ma ona charakteru bezwzględnego; ustawodawca reglamentuje - w interesie policjantów - dopuszczalne przyczyny zwolnienia ich ze służby; dostrzega jednocześnie potrzebę prowadzenia racjonalnej polityki kadrowej w interesie Policji oraz konieczność wyposażenia organów tej formacji w instrumenty prawne, niezbędne do podejmowania działań, zmierzających do budowania autorytetu Państwa i zaufania obywateli do jego organów (tak wyroki NSA o sygn. akt I OSK 1853/13 i 111/15 – dostępne w CBOSA),

- na powyższe wielokrotnie zwracał uwagę Trybunał Konstytucyjny; w orzeczeniach wskazywał, że nieuczciwość i brak wiarygodności osób, realizujących służbę publiczną, szkodzi zaufaniu publicznemu i podważa autorytet Państwa; istnienie wątpliwości, co do zachowania przymiotów niezbędnych do sprawowania funkcji publicznych, nie może zatem - mimo niezakończonego postępowania karnego - pozbawiać właściwych organów możliwości stosowania wobec funkcjonariuszy publicznych innych, pozakamych dolegliwości, włącznie z możliwością rozwiązania z nim stosunku służbowego, zwłaszcza gdy wymaga tego interes służby (tak: wyrok Trybunału Konstytucyjnego z 19 października 2004 r., sygn. akt K 1/04),

- w konsekwencji już samo podejrzenie funkcjonariusza Policji o zachowanie karalne, zaprzeczające podjętym zobowiązaniom, naraża dobre imię służby, którego utrzymanie składa się na treść "ważnego interesu służby"; policjant, któremu przedstawiono zarzut popełnienia przestępstwa umyślnego, ściganego z oskarżenia publicznego, traci przymiot "nieskazitelności charakteru"; traci on również autorytet oraz wiarygodność w odbiorze społecznym; elementy re są zaś niezbędne do właściwego i skutecznego wykonywania obowiązków, łączących się ze służbą w organach ścigania; pozostawanie w służbie policjanta, który nie legitymuje się wskazanymi przymiotami, narusza więc ważny interes służby; sytuacja taka wpływa bowiem demoralizująco na pozostałych funkcjonariuszy, a także rzutuje na powstanie negatywnego wizerunku Policji w odbiorze społecznym; przekłada się to na utratę zaufania do organów Państwa (tak wyroki: NSA o sygn. akt I OSK 1594/15, WSA o sygn. akt II SA/Wa 314/13, 450/14 i 1031/14 – dostępne w CBOSA),

- co bezsporne w przedmiotowej sprawie, w toku prowadzonego przez Prokuraturę Rejonową [...] postępowania karnego przedstawiono Funkcjonariuszowi zarzut popełnienia przestępstwa umyślnego, ściganego z oskarżenia publicznego - określonego w art. 231 § 1 i 2 oraz art. 286 § 1 i w zw. z art. 11 § 2 K.k.; zastosowano ponadto wobec niego środek zapobiegawczy w postaci tymczasowego aresztowania,

- nie ulega przy tym wątpliwości, że przestępstwo - o popełnienie którego podejrzany jest Funkcjonariusz - nie licuje z honorem, godnością i dobrym imieniem służby, o których mowa w rocie ślubowania policjanta; głównym przedmiotem ochrony - w odniesieniu do przestępstwa stypizowanego w treści art. 231 K.k. - jest prawidłowa działalność instytucji państwowych i samorządu terytorialnego (główny przedmiot ochrony) oraz interes społeczny i prywatny (dodatkowy przedmiot ochrony) (tak Kodeks karny. Komentarz, pod red. R. Stefańskiego, 2018 r., opubl. Legalis); podmiotem omawianego przestępstwa może być tylko osoba pełniąca funkcję publiczną (przestępstwo indywidualne właściwe); polega ono na przekroczeniu uprawnień lub na niedopełnieniu obowiązków, skutkującym działaniem na szkodę interesu publicznego lub prywatnego (§ 1); w art. 286 § 1 K.k. wskazano zaś, że kto – w celu osiągnięcia korzyści majątkowej - doprowadza inną osobę do niekorzystnego rozporządzania własnym lub cudzym mieniem za pomocą wprowadzenia jej w błąd albo wyzyskania błędu lub niezdolności do należytego pojmowania przedsiębranego działania, podlega karze pozbawienia wolności od 6 miesięcy do lat 8; strona podmiotowa przestępstwa oszustwa wymaga zachowania zamiaru bezpośredniego kierunkowego, a więc działanie sprawcy musi być celowe, zmierzające do uzyskania bezprawnej korzyści majątkowej; podkreślono, że w przedmiotowej sprawie zastosowanie znajduje art. 11 § 2 K.k. - tzw. kumulatywna kwalifikacja, gdy jeden czyn sprawcy wyczerpuje znamiona typów czynów zabronionych określonych w co najmniej dwóch przepisach ustawy karnej, a pominięcie w kwalifikacji któregoś ze zbiegających się przepisów spowodowałoby, że nie byłaby oddana w kwalifikacji prawnej zawartość bezprawia tego czynu; dwa lub więcej zachowań, podjętych w krótkich odstępach czasu w wykonaniu z góry powziętego zamiaru, uważa się za jeden czyn zabroniony,

- zachowanie, które prowadziło do przedstawienia zarzutu popełnienia wskazanego wyżej przestępstwa, stanowi jaskrawy przykład lekceważącego traktowania funkcji, którą Funkcjonariusz pełnił jako policjant, a także braku szacunku do tego zawodu oraz etosu z nim związanego; jako osoba, która w życiu zawodowym permanentnie styka się z objawami naruszeń przepisów prawa, nie tylko powinien mieć świadomość tego, jakie są konsekwencje określonego zachowania, ale przede wszystkim, jakie skutki takie działanie wywołuje w sferze publicznej; wiedza w społeczeństwie, że podejrzanym o popełnienie wskazanego wyżej przestępstwa jest policjant, stanowi w tym przypadku również okoliczność obciążającą Funkcjonariusza; informacja taka rzutuje przede wszystkim na opinię o samym funkcjonariuszu, ale również ma bezpośrednie przełożenie na ocenę społeczną formacji, w której pełni służbę; nie ma wątpliwości, że istnieje sprzężenie zwrotne pomiędzy społeczną oceną jednostki a postrzeganiem przez członków społeczeństwa organizacji, do której ona należy; skutkuje to negatywnym odbiorem Policji w oczach opinii publicznej; powyższe nie tylko dyskredytuje Funkcjonariusza, jako osobę o nieposzlakowanej opinii (art. 25 ust. 1 ustawy o Policji), ale też naraża na szwank dobre imię formacji, zobowiązanej do ochrony bezpieczeństwa i porządku publicznego,

- wydanie postanowienia o przedstawieniu Funkcjonariuszowi zarzutów sprawia, że wymieniony niewątpliwie utracił przymioty konieczne do pozostawania w szeregach formacji, służącej społeczeństwu; jako policjant był bowiem zobowiązany do zapobiegania, wykrywania i ścigania przestępstw oraz reagowania na wszelkie przejawy łamania prawa; sam stał się tymczasem podejrzanym o popełnienie przestępstwa,

- tym samym Funkcjonariusz nie cieszy się już nieposzlakowaną opinią; nie spełnia więc podstawowego warunku, wskazanego w art. 25 ust. 1 ustawy o Policji, niezbędnego do pełnienia służby w Policji; uniemożliwia to natomiast jego pozostawanie w służbie,

- brak stosownych działań wobec policjanta, podejrzanego o popełnienie ściganego z oskarżenia publicznego przestępstwa umyślnego, mógłby mieć w dłuższym czasie niekorzystny wpływ na wizerunek i dobre imię Policji oraz nie sprzyjałoby to budowaniu autorytetu omawianej formacji i jej funkcjonariuszy; sprawne działanie tej formacji opiera się (w szczególności) na zaufaniu społecznym; w odbiorze społecznym Policja musi być postrzegana, jako instytucja zdolna organizacyjnie i osobowo do ochrony bezpieczeństwa i porządku publicznego; społeczeństwo musi mieć uzasadnione podstawy do przekonania, że służbę w Policji pełnią wyłącznie osoby niekarane oraz pozostające poza sferą jakichkolwiek podejrzeń o łamanie prawa, a ponadto, że formacja ta jest w stanie zwalczać i zapobiegać wszelkim przejawom patologii społecznej, nawet we własnych szeregach; zdolność do natychmiastowej reakcji na takie zjawiska jest przy tym niezbędna nie tylko do umacniania autorytetu Policji i Państwa - w jego imieniu formacja ta realizuje powierzone jej zadania; jest ona niezbędna także do umacniania dyscypliny i zapewnienia odpowiedniego poziomu etycznego wszystkich funkcjonariuszy Policji; policjanci muszą mieć świadomość, że w omawianej formacji nie można tolerować żadnych nielicujących z honorem, godnością i dobrym imieniem służby zachowań oraz, że podejrzenia o działania niezgodne z prawem, powinny być przez właściwych przełożonych surowo sankcjonowane (tak: wyrok WSA o sygn. akt II SA/Wa 810/15 – dostępny w CBOSA),

- zwolnienie Funkcjonariusza ze służby w Policji należy zatem rozpatrywać co najmniej w dwóch aspektach: po pierwsze stanowi to zdecydowaną reakcję formacji policyjnej na przejawy łamania prawa i lekceważenia etosu zawodu przez jej członka; po drugie jest sygnałem zwrotnym dla społeczeństwa (zwrotną relacją lub odpowiedzią), że Policja jest w stanie sama oczyścić swoje szeregi - postępując bezkompromisowo wobec tych, którzy nie zasługują na to by dalej w niej służyć i być z nią identyfikowani,

- w świetle powyższego zgromadzone w niniejszym postępowaniu materiały nie pozostawiają wątpliwości, co do konieczności rozwiązania z Funkcjonariuszem stosunku służbowego - na podstawie art. 41 ust. 2 pkt 5 ustawy o Policji,

- nie wymaga z kolei badania postawa Funkcjonariusza, jaką przejawiał w przeszłości w służbie, jej przebieg, jego osiągnięcia zawodowe czy odbiór jego osoby przez przedstawicieli tej formacji lub społeczeństwa; organ odwoławczy nie kwestionuje, że Funkcjonariusz - pełniąc służbę w Policji - cieszył się nieposzlakowaną opinią; był to warunek sine qua non - umożliwiał nieprzerwane kontynuowanie stosunku służbowego; weryfikacja tych okoliczności byłaby więc bezprzedmiotowa dla tego postępowania,

- art. 41 ust. 2 pkt 5 ustawy o Policji nie uzależnia też możliwości zwolnienia policjanta ze służby od wyniku postępowania karnego; Naczelny Sąd Administracyjny - w wyroku z 31 października 2008 r. (sygn. akt I OSK 1738/07 – dostępny w CBOSA) stwierdził: "zwolnienie policjanta ze służby w oparciu o cytowany przepis pozostaje bez związku z prowadzonym przeciwko funkcjonariuszowi postępowaniem karnym. Oznacza to, że zwolnienie może nastąpić przed zakończeniem postępowania karnego, a rozstrzygnięcie w sprawie karnej pozostaje bez wpływu na decyzję w przedmiocie zwolnienia". w wyroku z 26 stycznia 2015 r. (sygn. akt 1 OSK 2318/13 – dostępny w CBOSA), Sąd ten również wskazał: "zasada domniemania niewinności nie może być rozumiana tak szeroko, by wykluczała wiązanie z samym faktem toczącego się postępowania karnego jakichkolwiek konsekwencji prawnych, które w innych procedurach mogą oddziaływać na sytuację podejrzanego lub oskarżonego. W takich przypadkach, nawet zanim zapadnie prawomocny wyrok w sprawie karnej, możliwe jest ograniczenie dostępu określonych osób do służby publicznej, a także wykluczenie konkretnej osoby z grona funkcjonariuszy publicznych"; tym niemniej czynności wykonane w ramach postępowania administracyjnego wskazują na dążenie organu do ustalenia etapu, na jakim znajduje się prowadzone postępowanie karne,

- nie jest i nie byłoby zatem uprawniona ocena przez organy Policji - w toku postępowania administracyjnego - zasadności przedstawionych Funkcjonariuszowi zarzutów, czy też rozstrzyganie o jego winie lub niewinności; udowodnienie popełnienia przez podejrzanego zarzucanych mu czynów należy bowiem wyłącznie do organów ustawowo powołanych do ścigania przestępstw - następuje w ramach prowadzonego w konkretnej sprawie postępowania karnego; ocena mających uzasadniać popełnienie przestępstwa dowodów należy natomiast do organów wymiaru sprawiedliwości - właściwego sądu; organy Policji są natomiast zobligowane do uwzględnienia - w toku postępowania administracyjnego - samego faktu przedstawienia policjantowi zarzutów popełnienia przestępstwa (tak wyroki: NSA o sygn. akt I OSK 1738/07 i WSA o sygn. akt II SA/Wa 924/16 – dostępne w CBOSA),

- poszczególne instytucje i zasady postępowania karnego czy postępowania dyscyplinarnego nie mogą być też przenoszone do postępowania administracyjnego; rządzi się ono bowiem własnymi zasadami i regułami, wynikającymi z odpowiednich przepisów ustawy o Policji oraz z K.p.a.; o ile zatem wątpliwości w zakresie odpowiedzialności karnej należy rozstrzygać na korzyść podejrzanego (obwinionego), o tyle te same wątpliwości mogą stanowić podstawę do wszczęcia i przeprowadzenia postępowania, dotyczącego zwolnienia ze służby w Policji - ze względu na jej ważny interes - jak w danej sprawie,

- zebrany w postępowaniu administracyjnym materiał dowodowy wskazuje jednoznacznie, że - pomimo niezakończenia prowadzonego przeciwko Funkcjonariuszowi postępowania karnego - uzasadnione jest rozwiązanie z nim stosunku służbowego - z uwagi na ważny interes służby; w jej interesie leży bowiem, aby zadania stawiane przed Policją były realizowane wyłącznie przez osoby pozostające poza jakimikolwiek podejrzeniami o prowadzenie działalności sprzecznej z prawem; przedstawienie zarzutów o przestępstwo umyślne - ścigane z oskarżenia publicznego - wskazuje natomiast nie tylko na możliwość naruszenia przepisów prawa karnego, ale przede wszystkim jest zaprzeczeniem etosu zawodu policjanta, który ma stać na straży bezpieczeństwa i porządku publicznego; zachowanie wymienionego nie tylko spowodowało podważenie zaufania do instytucji publicznej - jaką jest Policja - ale przede wszystkim stanowi zaprzeczenie zobowiązania, wynikającego z roty złożonego ślubowania; jak wskazano bowiem w judykaturze: "Policjantem nie może być osoba, która nie rozumie, że policjantem - tak jak sędzią, prokuratorem - jest się zarówno w pracy, jak i poza pracą" (tak: wyrok WSA o sygn. akt IISA/Wa 242/12 – dostępny w CBOSA),

- odnosząc się do zarzutów odwołaniu wskazano, że są one niezasadne; jak dowiedziono, organ I. instancji zebrał cały niezbędny do podjęcia decyzji merytorycznej materiał, a następnie - w granicach swobodnej oceny dowodów – kompleksowo go ocenił; zaznaczono, że sformułowanie "zebrał materiał dowodowy" należy odniesić wyłącznie do tego, niezbędnego do podjęcia decyzji końcowej - nie zaś wszelkich zaistniałych w sprawie okoliczności; zbieranie materiału przez organ administracyjny musi determinować cel postępowania - wydanie decyzji merytorycznej, zgodnej z zasadą prawdy materialnej; działania organu nie mogą stanowić jednak naruszenia innych zasad postępowania administracyjnego - w tym szybkości i prostoty postępowania; organy administracji powinny działać wnikliwie i szybko - posługując się możliwie najprostszymi środkami, prowadzącymi do załatwienia sprawy (art. 12 § 1 K.p.a.); zgromadzona w sprawie dokumentacja, świadcząca o prowadzonym przeciwko policjantowi postępowaniu karnym, jest wystarczającym materiałem dla ustalenia istotnych dla tego postępowania okoliczności - pozwalającym na jego merytoryczne zakończenie; wszelkie inne ustalenia nie zmieniłyby przyjętej oceny o utracie przymiotu nieposzlakowanej opinii Funkcjonariusza, a dalsze gromadzenie innej dokumentacji powodowałoby przedłużenie postępowania; zbieranie przez organ w postępowaniu administracyjnym materiału dowodowego nie może mieć charakteru dowolnego; musi on dokonać selekcji informacji - wybrać wyłącznie te, niezbędne dla konkretnego postępowania; brak koncentracji materiału dowodowego skutkowałby tym, że kolejny materiał albo nie byłby przydatny dla przedmiotu danego postępowania, albo potwierdzałby okoliczności już znane; stałoby to w opozycji do zasady szybkości i prostoty - wyrażonej w art. 12 § 1 K.p.a.,

- w niniejszej sprawie organ I. instancji ustalił prawidłowo wszystkie, mające istotne znaczenie, fakty oraz rozważył je w sposób niezbędny dla rozstrzygnięcia sprawy; wniklie przeanalizował materiał dowodowy, istotny z punktu widzenia art. 41 ust. 2 pkt 5 ustawy o Policji; na podstawie zebranej dokumentacji można bezsprzecznie ustalić stan faktyczny i prawny sprawy; stosownie do art. 77 § 1 i art. 80 K.p.a., podstawą niewadliwej decyzji administracyjnej może być tylko obiektywna ocena całokształtu materiału dowodowego,

- odnosząc się do zarzutu odwołania - nieprzesłuchania Funkcjonariusza w postępowaniu w przedmiocie zwolnienia ze służby w Policji - w pierwszej kolejności zwrócono uwagę, że dopuszczalność stosowania tego środka dowodowego oparto na wystąpieniu łącznie dwóch przesłanek:

1) wyczerpanie innych środków dowodowych lub ich braku w ogóle - przesłuchanie stron jest więc dopuszczalne w tym świetle tylko, przy rozpoznaniu sprawy nie ma możliwości ustalenia stanu faktycznego za pomocą innych środków dowodowych; chodzi tu zarówno o środki wymienione w K.p.a., jak i o środki dowodowe "nienazwane";

2) pozostały niewyjaśnione fakty istotne dla rozstrzygnięcia sprawy - zgodnie z tą przesłanką, przesłuchanie stron jest dopuszczalne, jeżeli przy rozpoznaniu sprawy nie ma możliwości wyjaśnienia istotnych dla niej okoliczności, bez których nie można ustalić stanu faktycznego sprawy zgodnego z rzeczywistością,

- z rozwiązań prawnych, dotyczących przesłuchania stron, wynika, że jest to środek dowodowy posiłkowy - dopuszczalny w postępowaniu administracyjnym w ostateczności; art. 86 K.p.a. pozostawia ocenę potrzeby przeprowadzenia tego dowodu organowi; wynika to z użytych tam słów: "może przesłuchać stronę"; swoboda tej oceny jest jednak ograniczona treścią zasady prawdy obiektywnej; wypływa z niej dla organu administracji obowiązek – przy rozpoznaniu sprawy - skorzystania z tego środka dowodowego, jeżeli nie będzie można ustalić stanu faktycznego z braku innych środków dowodowych,

- w niniejszej sprawie organ I instancji ustalił stan faktyczny w sposób niebudzący wątpliwości; nie było zatem podstaw do zastosowania tego środka dowodowego,

- służba w Policji jest szczególnym rodzajem służby publicznej; zadania realizowane przez tę formację mają służyć społeczeństwu; ich wykonywanie przez tworzące szeregi tej formacji jednostki powoduje konieczność zastosowania szczególnej więzi prawnej (jaka ma zaistnieć pomiędzy tą jednostką, a organizacją Policji), która legitymować będzie funkcjonariusza do działania w imieniu Państwa; stosunek służbowy ma zatem szczególny charakter; ma stwarzać warunki, umożliwiające jak najbardziej pełną realizację zadań, wytyczonych dla tej organizacji; w przypadku kolizji pomiędzy interesem społecznym a słusznym interesem strony, organ administracyjny musi ważyć, którym wartościom w konkretnym przypadku dać prymat; nie ulega wątpliwości, że - ze względu na podniesione wyżej argumenty - interes społeczny musi mieć pierwszeństwo przed partykularnym interesem jednostki; w przeciwnym wypadku trudne byłoby sprawne i prawidłowe funkcjonowanie tej formacji; stąd nie budzi wątpliwości, że działanie w granicach uznania administracyjnego, o którym mowa wyżej, nie naruszyło treści normy zawartej w art. 7 K.p.a.; mając zatem na względzie dobro Funkcjonariusza, nie można tych wartości – w konkretnym przypadku - zrównoważyć z dobrem tej organizacji, a tym samym z interesem społecznym; przytoczone argumenty dobitnie świadczą o konieczności udzielenia prymatu interesowi społecznemu nad partykularnym interesem jednostki,

- odnosząc się do zarzutu odwołania - dotyczącego naruszenia art. 10 K.p.a. - podkreślono, że - zgodnie z utrwaloną linią orzeczniczą - nie każde naruszenie art. 10 § 1 K.p.a. stanowi automatycznie podstawy do uchylenia decyzji; musi towarzyszyć mu takie naruszenie przepisów postępowania administracyjnego, rozwijających zasadę czynnego udziału strony w postępowaniu i zapewniających jej realizację, które mogłyby mieć istotny wpływ na wynik postępowania (tak: wyrok WSA o sygn. akt II SA/Sz 747/09 - dostępny w CBOSA); zarzut naruszenia art. 10 K.p.a. może odnieść skutek tylko, gdy stawiająca go strona wykaże, że zarzucane uchybienie uniemożliwiło jej dokonanie konkretnych czynności procesowych (tak: wyrok NSA o sygn. akt II OSK 1320/08, 1317/08, 1279/09 i 1098/10 – dostępne w CBOSA); w niniejszej sprawie powyższe nie miało miejsca,

- fakt, że w postępowaniu przed organem I. instancji Funkcjonariusz kwestionował zgromadzony materiał dowodowy - nie zgłaszając innych dowodów, które mogłyby mieć wpływ na ustalenie stanu faktycznego, ograniczając się jedynie do informacji o istnieniu takich dowodów - świadczy, że zarzut naruszenia art. 10 K.p.a. jest wyłącznie gołosłownym twierdzeniem - nie ma wpływu na wydane w niniejszej sprawie rozstrzygnięcie; po otrzymaniu [...] lipca 2020 r. zawiadomienia o wszczęciu postępowania administracyjnego w przedmiocie zwolnienia ze służby, Funkcjonariusz złożył - [...] lipca 2020 r. – w administracji Aresztu Śledczego w [...] pismo; zwrócił się w nim o zawieszenie postępowania i "pozostawienie mnie w formie zawieszenia w czynnościach służbowych na jak najdłuższy możliwy ustawowo okres"; uzasadniając prośbę wskazał: "Z uwagi na przymusową izolację, brak kontaktów telefonicznych, nie jestem w stanie dotrzeć do potrzebnych aktów normatywnych, które umożliwiłyby mi skuteczną obronę. Ponieważ nie posiadam żadnych zasobów finansowych, a moje uposażenie zostało zmniejszone, nie będę w stanie wyznaczyć pełnomocnika, który zastąpi mnie w czynnościach dlatego we wszystkich czynnościach uczestniczyć muszę osobiście, co stanowi kolejne utrudnienie"; stwierdził również: "uważam, że na tym etapie postępowania właściwe działanie powinno polegać na wsparciu mnie przez kolegów i Przełożonych"; nie przedstawił natomiast swojego stanowiska, nie wyjaśnił okoliczności, stanowiących podstawę wszczęcia postępowania administracyjnego, i nie złożył wniosków dowodowych,

- kwestionowany rozkaz personalny był poprzedzony wystąpieniem do strony o wskazane zakładowej organizacji związkowej ją reprezentującej (zgodnie z art. 43 ust. 3 ustawy o Policji); w myśl art. 43 ust. 6 ustawy o Policji, gdy policjant nie wskazał w terminie zakładowej organizacji związkowej albo zakładowa organizacja związkowa nie przekazała w terminie opinii, zwolnienie policjanta ze służby może nastąpić bez zasięgnięcia opinii zakładowej organizacji związkowej; sytuacja taka miała miejsce na gruncie przedmiotowej sprawy; Funkcjonariusz nie wskazał bowiem w wyznaczonym terminie reprezentującej go organizacji związkowej,

- biorąc pod uwagę zaistniałe okoliczności oraz stan faktyczny i prawny sprawy, w pełni zasadnym było zwolnienie Funkcjonariusza ze służby w Policji – na podstawie art. 41 ust. 2 pkt 5 ustawy o Policji,

- organ I. instancji słusznie nadał swojemu rozstrzygnięciu rygor natychmiastowej wykonalności; wykonanie decyzji nieostatecznej ma charakter wyjątkowy; dlatego też przesłanki nadania decyzji rygoru natychmiastowej wykonalności poddawane są ścisłej wykładni; jedną z nich jest "niezbędność" niezwłocznego wprowadzenia rozstrzygnięcia decyzji w życie; odwołując się do wskazanego może to nastąpić, gdy w danym czasie i w danej sytuacji nie można się obejść bez wykonania praw lub obowiązków, o których rozstrzyga się w decyzji, ponieważ zwłoka w ich wykonaniu zagraża dobrom chronionym - określonym art. 108 § 1 K.p.a.; organ I instancji - nadając rozstrzygnięciu rygor natychmiastowej wykonalności - miał na uwadze ważny interes społeczny, przejawiający się szczególnym statusem i zadaniami Policji, będącej formacją służącą społeczeństwu i przeznaczoną do ochrony bezpieczeństwa ludzi oraz utrzymania bezpieczeństwa i porządku publicznego; Policja jest jedną z instytucji o szczególnej roli i zhierarchizowanej strukturze, wymagającą skutecznego i prawidłowego działania; nie może wypełniać roli swej, gdy w jej szeregach znajdują się funkcjonariusze, którzy tej służby - z przyczyn pozamerytorycznych - nie mogą pełnić; w tym kontekście kwestionowana decyzja spełnia wymagania określone w art. 108 § 1 K.p.a.; w jej uzasadnieniu przytoczono bowiem okoliczności wskazujące, że zachodzą przesłanki uzasadniające przedłożenie interesu społecznego nad indywidualny interes strony; organ I. instancji mógł i powinien był użyć wszelkich przewidzianych prawem środków, aby jak najszybciej rozwiązać stosunek służbowy z osobą, której pozostawanie w służbie jest sprzeczne z ważnym interesem tejże służby; w praktyce orzeczniczej sądów administracyjnych ugruntował się pogląd, dopuszczający wykonywanie bez zbędnej zwłoki decyzji dotyczących stosunku służbowego policjantów.

W skardze Funkcjonariusz wywodził, że zastosowanie w sprawie art. 41 ust. 2 pkt 5 ustawy o Policji winno być poprzedzone "badaniami" opinii społecznej na temat utraty zaufania do tej formacji. Pozwalałoby to na stwierdzenie, czy doszło do naruszenia dobrego imienia Policji. W chwili obecnej "opinia społeczna" została zastąpiona "doświadczeniem" prowadzących postępowanie osób. Prowadząc postępowanie należało także skonfrontować zawarte w mediach informacje ze stanem faktycznym. Zdaniem Funkcjonariusza, prowadząc postępowanie organ powinien w sposób budzący zaufanie zebrać i rozpatrzyć cały materiał dowodowy. W sprawie "z góry" ustalono, że celem postępowania jest usunięcie go ze służby. Nie zachowano więc zasad bezstronności i równego traktowania. Przyczyniło się to do niedokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy. Prowadzące postępowanie osoby nadinterpretują, mające zastosowanie w spornej kwestii, przepisy. Rozpatrują je wyłącznie na swoją korzyść, zachowując stronniczość w prowadzeniu postępowania. W swoich wnioskach, skargach i odwołaniu Funkcjonariusz wskazał szereg zaniedbań, nienależycie wykonanych zadań oraz naruszenia praworządności. Pomimo tego stwierdzono, że jego zarzuty są gołosłowne i chybione, nadto, że nie wniosą one nic nowego do sprawy i nie zmienią decyzji o wydaleniu ze służby. W ten sposób organ złamał prawo Funkcjonariusza do obrony. Prowadzący postępowanie, organ - powołując się na postawione Funkcjonariuszowi zarzuty i zastosowany środek zapobiegawczy w postaci tymczasowego aresztowania - nie wziął pod uwagę, że orzekając o zastosowaniu tego środka zapobiegawczego sąd karny nie dokonuje ustalenia, co do sprawstwa. Bada jedynie stopień trafności postawienia określonych zarzutów. Organ winien wziąć pod uwagę, że dopiero wyrok skazujący może wpłynąć na zaufanie do Policji - nie zaś sytuacje, które mają zabezpieczyć tok postępowania karnego. Prowadząc postępowanie organ miał wystarczająco dużo czasu by rzetelnie i sprawiedliwie wyjaśnić sprawę - nie łamiąc prawa żadnej ze stron. Ponadto nie wziął pod uwagę faktu, że uczestnictwo Funkcjonariusza w zdarzeniu miało charakter zapobieżenia i wykrycia przestępstwa przeciwko życiu i zdrowiu. W czasie tych czynności Funkcjonariusz respektował i przestrzegał godności obywateli, wobec których podjął czynności. Nie miał on wpływu na zamiary osób, przez które go wykorzystały i wprowadziły w błąd - co do ich intencji, które okazały się niezgodne z prawem.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasową argumentację.

W dodatkowym piśmie – uzupełnieniu skargi (k. 118-122) ustanowiony pełnomocnik Funkcjonariusza sformułował zarzuty wydania skarżonego aktu z naruszeniem przepisów

- postępowania:

- art 7 w zw. z art. 77 § 1 i art. 80 K.p.a. - polegające na:

wadliwym i niekompletnym zebraniu materiału dowodowego; przejawiało się to w pominięciu szeregu istotnych - przedstawionych przez Funkcjonariusza - dowodów i niemożliwością stwierdzenia okoliczności, mających wpływ na rozstrzygnięcie oraz na braku wyczerpującego zbadania sprawy poprzez nierozpoznanie zarzutów do treści notatki urzędowej [...]. P. B. , nierozpoznanie wniosku z [...] lipca 2020 r.; pominięto dowody wskazujące, że podstawą podejrzenia Funkcjonariusza są wyłącznie pomówienia; miało to istotny wpływ na wynik sprawy; doprowadziło do przedwczesnego – bez wyjaśniania wszystkich istotnych okoliczności - wydania zaskarżonej decyzji;

dowolnej a nie swobodnej ocenie dowodów - przez przyjęcie, że sama dokumentacja, świadcząca o prowadzonym przeciwko Funkcjonariuszowi postępowaniu karnym, jest wystarczającym materiałem dla ustalenia istotnych dla niniejszego postępowania okoliczności; wszelkie zaś inne ustalenia nie zmieniłyby przyjętej oceny o utracie nieposzlakowanej opinii policjanta; w konsekwencji przyjęcia takiego stanowiska ograniczono się do tejże dokumentacji - bez wskazania które z niej dokumenty oraz w jaki sposób wpłynęły na taką ocenę; uwzględniając tymczasem indywidualne okoliczności, związane z niniejszą sprawą, należałoby dojść do wniosku, że Funkcjonariusz jest odbierany przez opinię publiczną w zgoła odmienny sposób; wszczęcie zaś postępowania ma swoje źródło w pomówieniu; w związku z tym - na obecnym etapie sprawy - wydawanie decyzji o wydaleniu ze służby jest przedwczesne,

- art. 107 § 3 K.p.a. polegające na braku prawidłowego uzasadnienia faktycznego i prawnego decyzji - w szczególności poprzez brak prawidłowego wykazania, jakie - poza samym jedynie podejrzeniem o zachowanie karalne - okoliczności - w szczególności wobec faktu, że podejrzenia oparte są jedynie o dowody z pomówień - w tym jakie zachowanie Funkcjonariusza (które faktycznie i bezsprzecznie miałoby zaistnieć) spowodowało naruszenie ważnego interesu służby i jak rozumianego w świetle niniejszej sprawy oraz, w jaki sposób to konkretne postępowanie miałoby ten skonkretyzowany i ważny interes służby naruszyć,

- prawa materialnego - w art. 41 ust. 2 pkt 5 ustawy z 1990 r. o Policji – przez błędną interpretację, wobec wadliwego uznania, że samo jakiegokolwiek podejrzenie funkcjonariusza Policji o zachowanie karalne prowadzi do wypełnienia znamienia "ważnego interesu służby" - uzasadniającego zwolnienie ze służby na podstawie wskazanego przepisu; przyjęcie takiej interpretacji zniweczą cel zastosowania klauzuli generalnej "ważnego interesu służby", która ma umożliwić uwzględnienie indywidualnych aspektów sprawy - zwłaszcza, że racjonalny ustawodawca - pośród innych przesłanek umożliwiających wydalenie funkcjonariusza ze służby - nie wskazał w szczególności wszczęcia postępowania przeciwko funkcjonariuszowi; interpretacja taka stanowi jednocześnie naruszenie zasady domniemania niewinności; na skutek tego naruszenia wydano wobec Funkcjonariusza decyzję niejako automatycznie – niezindywidualizowaną; prawidłowa interpretacja danego przepisu prowadziłaby do skonkretyzowania tej przesłanki i skonfrontowania jej z całością okoliczności niniejszej sprawy.

W uzasadnieniu szerzej rozwinięto te zarzuty.

Wyrokiem z 15 lutego 2022 r. (sygn. akt II SA/Wa 2407/20) Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, oddalił skargę Funkcjonariusza. Wobec wniesienia skargi kasacyjnej, Naczelny Sąd Administracyjny – wyrokiem z 20 września 2023 r. (sygn. akt III OSK 1541/22) – uchylił to orzeczenie i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia, wobec braku możności obrony przez Funkcjonariusza swych praw w postępowaniu przed Sądem I. instancji.

W trakcie rozprawy (k. 243) pełnomocnik Funkcjonariusza oświadczył, że jego mandanta skazano w postępowaniu karnym nieprawomocnym wyrokiem. Od tegoż wywiedziono apelację. W toku postępowania sąd II. instancji prowadzi pełne postępowanie dowodowe. Odbyły się trzy rozprawy apelacyjne. Sąd zamierza przesłuchać kluczowego świadka, którego adresu nie był w stanie ustalić Sąd I. instancji. W toku postępowania apelacyjnego nie sposób przeprowadzić dowodów z oględzin materiału filmowego wobec zniszczenia nośników.

Sąd zważył, co następuje:

Skarga nie zasługuje na uwzględnienie, gdyż zaskarżona decyzja nie narusza prawa, w zakresie gdzie wymagałoby to jej wyeliminowania z obrotu prawnego.

Trafna jest argumentacja organu administracji. Z uwagi na uprzednie pełne przytoczenie, ponowne jej powtarzanie byłoby bezzasadne. Sąd przyjmuje ją

za własną, z zastrzeżeniem zawartym w końcowej części uzasadnienia. Organ odwoławczy właściwie skonstatował wystąpienie w sprawie przesłanek dla zwolnienia Funkcjonariusza ze służb - wobec jej ważnego interesu, w myśl art. 41 § 2 pkt 5 ustawy o Policji. W uzasadnieniu skarżonego aktu opisano wszystkie istotne uwarunkowania formalne (w tym powołano poglądy judykatury) i okoliczności faktyczne sprawy oraz odniesiono się wyczerpująco do zarzutów odwołania.

Wobec zarzutów skargi dodać należy jedynie, co następuje.

W sprawie nie budzą wątpliwości jej kluczowe – wymieniane przez organ - istotne okoliczności faktyczne. Na dzień orzekania w sprawie w II. instancji, postawiono Funkcjonariuszowi zarzuty dopuszczenia się czynów, stanowiących konkretne przestępstwo umyślne, które – wedle zrekonstruowania hipotetycznego przebiegu wydarzeń - pozostawać mogły w związku zpełnieniem służby w konkretnej formacji. Zarzucono mu udział w zaimprowizowanym zdarzeniu, celem przywłaszczenia pieniędzy, gdzie podawał się za funkcjonariusza [...]. Funkcjonariusza też zatrzymano i - wobec stosownych postanowień Sądu Rejonowego - zastosowano wobec niego areszt tymczasowy. W takich okolicznościach była uprawniona (nie wykracza poza granice uznaniowości) ocena organu wystąpienia przesłanek stwierdzenia, że szybkie usunięcie Funkcjonariusza z szeregów Policji - niezależnie od ostatecznego wyniku sprawy - jest w interesie służby. W odbiorze społecznym nie powinni bowiem być zatrudnione w Policji osoby, którym postawiono tego rodzaju poważne zarzuty, zaś prawdopodobieństwo popełnienia przestępstwa jest na tyle znaczne, że Sąd Rejonowy wydał zgodę na zastosowanie tymczasowego aresztu.

Dane okoliczności nie przesądzają oczywiście, czy Funkcjonariusz jest w istocie winny zarzucanych mu odczynów (tak argumentacja skarżącego). Jednakże, jak trafnie zauważa organ - wedle ugruntowanych poglądów judykatury, które podziela tutejszy Sąd - zwolnienie ze służby przez wgląd na jej ważny interes, wobec postawienia określonych zarzutów, nie narusza zasady domniemanie niewinności. Samo zwolnienie pozostaje bowiem w związku z sytuacją, w jakiej znalazł się określony funkcjonariusz, wobec postawienia mu konkretnych zarzutów (a w danym przypadku także z zastosowaniem aresztu tymczasowego) nie zaś z ustaleniem popełnienia konkretnych przestępstw.

Trafnie zauważa Funkcjonariusz że samo postawienie policjantowi pewnych zarzutów nie może stanowić niejako automatycznie przesłanki jego zwolnienia ze służby. Takie wyłożenie zakresu przesłanki, ustanowionej w art. 41 ust. 2 pkt 5 ustawy o Policji, nie byłoby uprawnione, gdy prawodawca wprost - w pkt 2 danej jednostki redakcyjnej a także w ust. 1 pkt 4 i 4a - wskazał inne, konkretne podstawy zwolnienie ze służby, związane z popełnieniem przestępstw. Wbrew twierdzeniom skargi, w rozpatrywanej sprawie organ nie poprzestał jednak na przywołaniu faktu postawienia Funkcjonariuszowi zarzutów lecz wskazywał, że ich rodzaj oraz domniemane okoliczności popełnienia czynu a także zastosowanie aresztu tymczasowego przemawiają za uznaniem, że dalsze pozostawanie danej osoby w służbie nie byłoby zgodne z jej interesem – Policji, jako instytucji zaufania publicznego.

Wbrew stanowisku skargi, organ nie był w danym przypadku obowiązany do przeprowadzenia szczegółowego postępowania dowodowego w celu ustalenia – w danym, indywidualnym przypadku - czy postawienie właśnie konkretnemu Funkcjonariuszowi zarzutów spowodowało określone reperkusje społeczne – w kontekście postaw jego współpracowników czy szerzej odzewu w opinii publicznej. Uprawniona była w takim przypadku ogólna konstatacja, że tego rodzaju zdarzenie (postawienie konkretnych zarzutów, zatrzymanie i tymczasowe aresztowanie) może wywierać określone negatywne konsekwencje - bez powinności wykazania, że ma to już miejsce. Zwolnienie Funkcjonariusza ma bowiem w tym przypadku stanowić środek zaradczy przeciw obniżeniu dyscypliny służby, czy zaufania społecznego do Policji - jako formacji mundurowej, służącej ochronie porządku publicznego i zapobieganiu przestępstw.

Orzekający w sprawie organ nie naruszył więc przepisu prawa materialnego, zakreślającego przesłanki fakultatywnego zwolnienia ze służby. Wbrew zarzutom strony skarżącej, nie uchybiono też przepisom postępowania, co to powinności właściwego wyjaśnienia sprawy, również z uwzględnieniem zapewnienia udziału w sprawie Funkcjonariuszowi. Chodzi bowiem jedynie o ustalenie istotnych uwarunkowań sprawy. Te zaś są bezsporne. Chybione są wobec tego zarzuty, dotyczące nieprzeprowadzenia wnioskowanych przez Funkcjonariusza dowodów. Nie mogły mieć one znaczenia dla meritum sprawy - na etapie orzekania przez organ odwoławczy. Bezzasadne byłoby przeprowadzanie dowodów na okoliczności podnoszone przez Funkcjonariusza w kontekście jego stanowiska, że nie popełnił on zarzucanych mu czynów lecz – jak twierdzi - wykorzystano go, wprowadzono w błąd czy pomówiono. Kwestie te przesądzić może wyłącznie właściwy sąd, orzekający w sprawie karnej. Jak informował na rozprawie pełnomocnik Funkcjonariusza, jego mandanta skazano nieprawomocnie zaś sprawa jest w toku - przed sądem II. instancji. Zdarzenia te, które miały miejsce już po wydaniu oskarżonego aktu, zdają się potwierdzać, że - bez przesądzania winy Funkcjonariusza - okoliczności sprawy nie dawały uprzednio organowi podstaw dla oczywistej konstatacji, jakoby oskarżenie oparto np. wyłącznie na oczywistym pomówieniu.

Skarżone orzeczenie generalnie prawidłowo także uzasadniono. W szczególności przywołano istotne konieczności, stanowiące przesłankę orzekania, w tym dokumenty będące podstawą formułowania oceny - wymieniono stosowne postanowienia o postawieniu zarzutów, zatrzymaniu oraz przetrzymywaniu w areszcie. Części ustaleń dokonano wprawdzie na podstawie stosownych notatek dotyczących treści rozmów telefonicznych (tak np. k. 85 akt adm.), jednak w skardze ich nie kwestionowano. Okoliczności sprawy są w danym zakresie bezsporne. Uchybieniem, które nie mogą mieć jednak istotnego wpływu na wynik sprawy, było sformułowanie – w kilku sekwencjach bardzo szerokiego uzasadnienia - stwierdzeń, które sugerują, jakoby organ przypisywał Funkcjonariuszowi winę za czyny zarzucanemu mu w akcie oskarżenia - wskazując m.in. że nie licuje to z godnością policjanta. W innych fragmentach uzasadnienia wskazano jednakże trafnie, że w danym postępowaniu nie jest dopuszczalne niejako dublowanie czynności wyjaśniających w sprawie karnej - ustalenie czy Funkcjonariusz faktycznie popełnił zarzucone mu czyny. Uzasadnia to konstatację, że organ - w istocie - przypisuje funkcjonariuszowi wyłącznie odpowiedzialność za to – przy stosownym doświadczeniu w służbie - wykreował określoną sytuację - uczestniczył w zdarzeniach, które stanowiły przesłankę postawienia mu poważnych zarzutów a nawet zastosowania środka tymczasowego aresztowania - niezależnie od ostatecznej oceny jego postępowania, która zostanie sformułowana w ramach stosownej procedury karnej. W takiej sytuacji nie sposób uznać, aby w istocie - jak wychodzi to Funkcjonariusz - przesłanką jego wydalenia ze służby było przedwczesne przypisanie mu winy za popełnienie określonych przestępstw. Wobec tego pewne uchybienia, co do precyzji uzasadnienia stanowiska przez organ (wobec treści art. 107 § 3, w zw. z art. 8 § 1 i art. 11 K.p.a.), nie mogą stanowić o naruszenie przepisów postępowania, które mogłoby mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Z kolei ruszenie przepisów postępowania które nie ma takiego charakteru nie może stanowić przesłanki wyeliminowania z obrotu zaskarżonego aktu. Wynika to - przy rozumowaniu a contrario - z art. 145 § 1 pkt 1 lit. c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2023 r., poz. 1634).

Reasumując, ustalony bezspornie przypadek mógł stanowić przesłankę zwolnienie ze służby - wobec treści art. 42 ust. 1 pkt 5 ustawy o Policji. Formując taką ocenę organy Policji nie naruszyły granic uznania administracyjnego (orzeczenie uznaniowe), w kontekście kryteriów ogólnych, wyznaczonych art. 7 in fine K.p.a. - ważenia interesu publicznego oraz słusznego interesu strony. Z kolei kontrola realizacji konkretnych reguł polityki kadrowej w Policji - gdy nie prowadzi to do oczywistego, nieproporcjonalnego naruszenia ochrony stosowanych wartości i nie ma charakteru dowolnego - nie leży w kompetencjach sądów administracyjnych. To prerogatywa władzy wykonawczej.

Sąd nie spostrzegł więc z urzędu lub wobec argumentacji skargi wad

w zaskarżonym akcie, które przemawiałyby za jego wyeliminowaniem z obrotu prawnego.

Z przytoczonych wyżej przyczyn, na podstawie art. 151 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzeczono, jak w sentencji wyroku.