Wyrok WSA w Olsztynie, sygn. akt I SA/Ol 318/15
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie
Data orzeczenia: 2015-09-17 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6550
Hasła tematyczne: Środki unijne
Skarżony organ: Dyrektor Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: § 9 ust. 2 pkt 3 lit. a)
journal: Dz.U. 2009 nr 33 poz 262
law: Rozporządzenie Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 26 lutego 2009 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania pomocy  finansowej w ramach działania "Program rolnośrodowiskowy" objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007-2013.
article: art. 28 ust. 1 i 3 oraz art. 29 ust. 1 i ust. 2
journal: Dz.U. 2013 poz 173
law: Ustawa z dnia 7 marca 2007 r. o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich z udziałem środków Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju  Obszarów Wiejskich - tekst jednolity.
journal: Dz.U.UE.L 2006 nr 368 poz 15 art. 47 ust. 1
law: Rozporządzenie Komisji (WE) NR 1974/2006 z dnia 15 grudnia 2006 r. ustanawiające szczegółowe zasady stosowania rozporządzenia Rady  (WE) nr 1698/2005 w sprawie wsparcia rozwoju obszarów wiejskich przez Europejski Fundusz Rolny na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich  (EFRROW)
journal: Dz.U.UE.L 2009 nr 316 poz 65 art. 71 w zw. z art. 54 ust. 1 lit. c, art. 75 i art. 80
law: Rozporządzenie Komisji (WE) NR 1122/2009 z dnia 30 listopada 2009 r. ustanawiające szczegółowe zasady wykonania rozporządzenia Rady  (WE) nr 73/2009 odnośnie do zasady wzajemnej zgodności, modulacji oraz zintegrowanego systemu zarządzania i kontroli w ramach systemów  wsparcia bezpośredniego dla rolników przewidzianych w wymienionym rozporządzeniu oraz wdrażania rozporządzenia Rady (WE) nr 1234/2007  w odniesieniu do zasady wzajemnej zgodności w ramach systemu wsparcia ustanowionego dla sektora wina
journal: Dz.U.UE.L 2004 nr 141 poz 18 art. 73 ust. 1 i 3 w zw. z art. 80 ust. 1a
law: Rozporządzenie Komisji (WE) nr 796/2004 z dnia 21 kwietnia 2004 r. ustanawiające szczegółowe zasady wdrażania wzajemnej zgodności, modulacji  oraz zintegrowanego systemu administracji i kontroli przewidzianych w rozporządzeniu Rady (WE) nr 1782/2003 ustanawiającego wspólne zasady dla  systemów pomocy bezpośredniej w zakresie wspólnej polityki rolnej oraz określonych systemów wsparcia dla rolników

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Renata Kantecka Sędziowie sędzia WSA Wojciech Czajkowski (sprawozdawca) sędzia WSA Jolanta Strumiłło Protokolant stażysta Joanna Lasek po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 17 września 2015r. sprawy ze skargi Z. S. – D. na decyzję Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia "[...]", nr "[...]" w przedmiocie przyznania płatności rolnośrodowiskowej w pomniejszonej wysokości i ustaleniu kwoty nienależnie pobranych płatności w ramach programu rolnośrodowiskowego oddala skargę


UZASADNIENIE

Zaskarżoną decyzją z dnia "[...]" Dyrektor Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa (dalej jako: "Dyrektor Oddziału Regionalnego ARiMR") utrzymał w mocy decyzję Kierownika Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa (dalej jako: "Kierownik Biura Powiatowego ARiMR") z dnia "[...]", która przyznano Z.S. – D. płatność rolnośrodowiskową w pomniejszonej wysokości i ustalono kwoty nienależnie pobranych płatności z tytułu programu rolnośrodowiskowego.

Decyzja ta została wydana w następującym stanie faktycznym i prawnym:

We wniosku z dnia 27 marca 2013 r. o przyznanie płatności rolnośrodowiskowej na 2013 r. strona zadeklarowała w ramach:

1) pakietu 2 – Rolnictwo ekologiczne, wariant 2.2 – Uprawy rolnicze (w okresie przestawiania) grunty rolne o powierzchni 37,38 ha,

2) pakietu 2 – Rolnictwo ekologiczne, wariant 2.4. – Trwałe użytki zielone (w okresie przestawiania) grunty rolne o powierzchni 2,95 ha,

3) pakietu 2 – Rolnictwo ekologiczne, wariant 2.10. – Uprawy sadownicze i jagodowe (w okresie przestawiania) grunty rolne o powierzchni 43,78 ha.

W dniach od 17 lipca do 5 sierpnia 2013 r. przeprowadzono w gospodarstwie skarżącej kontrolę na miejscu, w wyniku której na działce rolnej oznaczonej we wniosku jako C objętą płatnością rolnośrodowiskową w ramach wariantu 2.10 stwierdzono nieprawidłowości opisane kodami E2 – Materiał szkółkarski nie spełnia określonych wymagań oraz E7 – Nieutrzymywanie minimalnej obsady drzew i krzewów. W toku kontroli ustalono bowiem, że na działce znajduje się 5.629 sztuk drzewek, czyli 129 na hektar, przy czym 2.578 drzewek nie spełniało wymogów dotyczących wysokości i średnicy pnia mierzonego w wysokości 10 cm powyżej miejsca uszlachetnienia. Organ stwierdził, że po zastosowaniu tolerancji w wysokości 5%, minimalna obsada powinna wynosić 119 sztuk na hektar, zaś w przypadku kontrolowanej działki wynosiła 70 drzewek na ha. W raporcie z kontroli zawarto również uwagę, że beneficjent ogrodził plantację siatką leśną, a każda sadzonka została zabezpieczona osłonką. W toku kontroli strona przedłożyła protokoły z oszacowania szkód wyrządzonych przez dziką zwierzynę, zaś pismem z dnia 6 sierpnia 2013 r. wyjaśniła, że to, iż 2.578 szt. drzewek nie spełnia wymogów, nie zostało przez nią zawinione. Podała, że dzikie zwierzęta uszkadzają drzewka i pomimo zastosowanych zabezpieczeń oraz zgłaszania szkód w kole łowieckim, są one nadal wyrządzane. Do pisma dołączyła protokoły sporządzone przez Koło Łowieckie A z przeprowadzonego w dniach 10 maja 2012 r., od 9 do 14 maja 2013 r. oraz 18 czerwca 2013 r., szacowania szkód, a także pisma, którymi informowała Koło Łowieckie A o fakcie wystąpienia szkód.

Mając na uwadze ustalenia kontroli, decyzją z dnia "[...]" organ I instancji przyznał stronie płatność rolnośrodowiskową w ramach wariantów 2.1 i 2.4 do deklarowanych powierzchni, odmówił zaś przyznania płatności rolnośrodowiskowej w ramach wariantu 2.10.

Utrzymując w mocy powyższe rozstrzygnięcie, Dyrektor Oddziału Regionalnego ARiMR w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji podniósł, że przyznanie płatności rolnośrodowiskowej uzależnione było od spełnienia warunków określonych w rozporządzeniu Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 26 lutego 2009 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania pomocy finansowej w ramach działania "Program rolnośrodowiskowy" objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007-2013 (Dz. U. nr 33, poz. 262 ze zm.), dalej jako: "rozporządzenie rolnośrodowiskowe z 2009 r.". Strona podjęła zobowiązanie rolnośrodowiskowe w 2011 r. na podstawie tego rozporządzenia, a zatem stosownie do § 50 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 13 marca 2013 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania pomocy finansowej w ramach działania "Program rolnośrodowiskowy" objętego programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007-2013 (Dz. U. 2013, poz. 361 ze zm.), dalej jako: "rozporządzenie rolnośrodowiskowe z 2013 r.", jej wniosek kontynuacyjny o przyznanie płatności rolnośrodowiskowej w ramach wariantu 2.10 podlegał rozpoznaniu według przepisów rozporządzenia rolnośrodowiskowego z 2009 r.. W świetle ww. unormowań ocena kwalifikowalności działek rolnych zgłoszonych do płatności w ramach wariantu 2.10 oparta była na przepisach rozporządzenia z 2009 r., natomiast w kwestii zwrotu płatności zastosowanie miały przepisy rozporządzenia z 2013 r., stosownie do § 46 tego rozporządzenia.

Powołując § 9 ust. 2 pkt 3 lit. a) rozporządzenia rolnośrodowiskowego z 2009 r., organ II instancji stwierdził, że warunkiem przyznania płatności rolnośrodowiskowej jest, aby drzewa były ukorzenione i spełniały wymagania dotyczące wysokości i grubości elitarnego i kwalifikowanego materiału szkółkarskiego. Wymagania te zostały określone w załączniku nr 9 do rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 1 lutego 2007 r. w sprawie szczegółowych wymagań dotyczących wytwarzania i jakości materiału siewnego (Dz. U. Nr 29, poz. 189), zgodnie z którym dla drzewek owocowych:

1) wysokość powinna wynosić nie mniej niż 80 cm, mierząc od szyjki korzeniowej;

2) średnica pnia powinna wynosić nie mniej niż 8 mm, mierząc na wysokości 10 cm powyżej miejsca uszlachetniania;

3) powinny mieć korzeń główny i nie mniej niż 3 korzenie boczne albo wiązkę korzeni drobnych, albo korzenie przerastające całą objętość gleby w pojemniku.

Ponadto zgodnie z treścią załącznika nr 3 do rozporządzenia rolnośrodowiskowego z 2009 r., dla wariantu 2.10 wymagane jest wykonywanie na plantacji zabiegów uprawowych i pielęgnacyjnych oraz utrzymywanie minimalnej obsady drzew i krzewów, która dla sadu jabłoniowego wynosi 125 szt./ha. Stosownie zaś do załącznika nr 7 do tego rozporządzenia, nieutrzymywanie minimalnej obsady drzew lub krzewów skutkuje zmniejszeniem płatności do działki, na której stwierdzono taką nieprawidłowość (granica błędu do 5% wymaganej obsady) w wysokości 100%.

Zdaniem organu odwoławczego, w niniejszej sprawie nie zostały spełnione ani warunki przyznania płatności dla wariantu 2.10 (w zakresie wysokości i grubości materiału szkółkarskiego), ani też wymogi przewidziane dla tego wariantu (w zakresie minimalnej obsady drzew). Konsekwencją niespełnienia warunków przyznania płatności jest odmowa jej przyznania stosownie do § 9 ust. 2 pkt 3 rozporządzenia rolnośrodowiskowego z 2009 r., natomiast skutkiem nieprzestrzegania wymogów przewidzianych dla wariantu 2.10 jest zmniejszenie płatności rolnośrodowiskowej. W niniejszej sprawie doszło zatem do zbiegu podstaw do odmowy przyznania płatności. Skutkiem niespełnienia warunków przyznania pomocy jest przy tym nie tylko odmowa jej przyznania, ale również zwrot pomocy wypłaconej za poprzednie lata, stosownie do § 9 ust. 2 pkt 3 rozporządzenia rolnośrodowiskowego z 2009 r.

Uzasadniając rozstrzygnięcie w części dotyczącej ustalenia kwoty nienależnie pobranych płatności, organ powołał art. 28 ust. 1 i 3 oraz art. 29 ust. 1 i ust. 2 ustawy z dnia 5 lutego 2013 r. o wspieraniu obszarów wiejskich z udziałem środków z Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich (Dz. U. z 2013 r. poz. 173 ze zm.). Uwzględniając, że na wniosek o przyznanie płatności rolnośrodowiskowej Kierownik Biura Powiatowego ARiMR przyznał stronie decyzjami z dnia "[...]" i "[...]" płatność rolnośrodowiskową odpowiednio za 2011 i 2012 r. w wysokości 78 804 zł za każdy rok, a środki te zostały beneficjentowi wypłacone odpowiednio w dniach 8 lutego 2012 r. i 18 lutego 2013 r., organ ustalił kwotę nienależnie pobranych płatności z tytułu programu rolnośrodowiskowego za lata 2011 i 2012, w wysokości ogółem 157.608 zł.

W ocenie Dyrektora OR ARiMR, w sprawie nie zachodziły podstawy do odstąpienia od zwrotu pomocy otrzymanej przez beneficjenta, w myśl art. 47 ust. 1 rozporządzenia Komisji (WE) Nr 1974/2006 z dnia 15 grudnia 2006 r. ustanawiającego szczegółowe zasady stosowania rozporządzenia Rady (WE) nr 1698/2005 w sprawie wsparcia rozwoju obszarów wiejskich przez Europejski Fundusz Rolny na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich (EFRROW) oraz § 45 rozporządzenia rolnośrodowiskowego z 2013 r.. Dla zniesienia obowiązku zwrotu nienależnie lub nadmiernie pobranych płatności niewystarczającym jest wystąpienie wymienionych w tych przepisach przesłanek, ale konieczne jest również powiadomienie o ich wystąpieniu na piśmie właściwego organu w terminie 10 dni roboczych od dnia, w którym beneficjent lub upoważniona przez niego osoba są w stanie dokonać tej czynności oraz przedstawienie stosownych dowodów.

Mając powyższe uregulowania na uwadze, organ II instancji wskazał, że w niniejszej sprawie szkody wyrządzone przez dzikie zwierzęta zostały zgłoszone Kołu Łowieckiemu A, a na okoliczność stwierdzonych szkód sporządzone zostały protokoły z szacowania strat w uprawie z dnia 10 maja 2012 r., 9 – 14 maja 2013 r. oraz 18 czerwca 2013 r.. Protokoły z szacowania strat zostały przedstawione inspektorom prowadzającym kontrolę na miejscu oraz dołączone do dokumentacji pokontrolnej. Jak podniesiono w uzasadnieniu decyzji odwoławczej, powyższe potwierdza, że wystąpił przypadek siły wyższej wskazany w § 45 pkt 7a rozporządzenia rolnośrodowiskowego z 2013 r.. Jednakże do zwolnienia z obowiązku zwrotu płatności konieczne było zgłoszenie tego faktu wraz ze stosownymi dowodami właściwemu organowi w określonym przepisami, 10 – dniowym terminie. W ocenie organu odwoławczego, termin zgłoszenia wystąpienia siły wyższej rozpoczął swój bieg w dniu 14 maja 2013 r., tj. w dniu, w którym zakończono szacowanie szkód zgłoszonych do koła łowieckiego i strona uzyskała kopię protokołu szacowania szkód, który mogła przedłożyć organowi I instancji. Termin ten upłynął bezskutecznie w dniu 28 maja 2013 r.. Organ odwoławczy uznał, że wskazanie przez Kierownika Biura Powiatowego ARiMR dnia 9 marca 2013 r. (dzień zgłoszenia szkody do koła łowieckiego) jako dnia, który należałoby uznać za pierwszy dzień biegu ww. terminu, było bezpodstawne. Zgodził się natomiast z argumentacją organu I instancji, że zgłoszenie przypadku siły wyższej inspektorom wykonującym czynności kontrolne na miejscu było nieskuteczne również z tego względu, że organem właściwym do zgłoszenia był Kierownik Biura Powiatowego, a nie Biuro Kontroli na Miejscu.

W ocenie organu odwoławczego w niniejszej sprawie nie doszło do naruszenia art. 18 rozporządzenia Komisji (WE) Nr 65/2011 w zw. z art. 6 ust. 2 Traktatu o Funkcjonowaniu Unii Europejskiej oraz art. 69 rozporządzenia Komisji (WE) Nr 1122/2009 z dnia 30 listopada 2009 r. ustanawiającego szczegółowe zasady wykonania rozporządzenia Rady (WE) nr 73/2009 odnośnie do zasady wzajemnej zgodności, modulacji oraz zintegrowanego systemu zarządzania i kontroli w ramach systemów wsparcia bezpośredniego dla rolników przewidzianych w wymienionym rozporządzeniu oraz wdrażania rozporządzenia Rady (WE) nr 1234/2007 w odniesieniu do zasady wzajemnej zgodności w ramach systemu wsparcia ustanowionego dla sektora wina (Dz. Urz. UE L 316 z 2 grudnia 2009 r. ze zm.). Jak wskazano w uzasadnieniu decyzji, polski ustawodawca w sposób szczegółowy określił zasady przyznawania i zwrotu płatności rolnośrodowiskowych w rozporządzeniu z 2009 r.. Organ nie uwzględnił też zarzutu naruszenia art. 71 w zw. z art. 54 ust. 1 lit. c, art. 75 i art. 80 rozporządzenia Komisji (WE) Nr 1122/2009. Jego zdaniem, w sprawie nie zachodziły też okoliczności do odstąpienia od zastosowania obniżek i wyłączeń w myśl art. 73 rozporządzenia Komisji (WE) Nr 1122/2009. Dla zastosowania tego przepisu konieczne jest bowiem to, aby rolnik poinformował na piśmie właściwy organ o wadliwości wniosku lub jego zdezaktualizowaniu się. Natomiast przepisy art. 73 ust. 1 i 3 w zw. z art. 80 ust. 1a rozporządzenia Komisji (WE) nr 796/2004, art. 51 ust. 1 rozporządzenia Rady (WE) Nr 1698/2005 oraz art. 31 rozporządzenia Rady (WE) Nr 73/2009 z dnia 19 stycznia 2009 r. ustanawiającego wspólne zasady dla systemów wsparcia bezpośredniego dla rolników w ramach wspólnej polityki rolnej i ustanawiającego określone systemy wsparcia dla rolników, zamieniającego rozporządzenia (WE) nr 1290/2005, (WE) nr 247/2006, (WE) nr 378/2007 oraz uchylającego rozporządzenie (WE) nr 1782/2003 (Dz. Urz. WE L 30 z 31 stycznia 2009 r.), a także art. 28c ustawy o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich w zw. z art. 51 rozporządzenia Nr 1698/2005 nie mają zastosowania w sprawie.

Odnosząc się zaś do zarzutów, że protokół pokontrolny nie zawiera dokładnego wskazania lokalizacji każdego drzewa oraz czasu trwania kontroli, Dyrektor Oddziału Regionalnego ARiMR podniósł, że przepisy prawa nie przewidują takiego wymogu, a czas trwania kontroli był wystarczający do ustalenia stanu uprawy. Ponadto prawidłowość ustaleń kontroli na miejscu znajdowała pośrednio potwierdzenie w protokole z przeprowadzonego w dniach od 9 do 14 maja 2013 r., szacowania szkód. Przy czym protokół z czynności kontrolnych spełnia wymogi wskazane w przepisie art. 54 ust. 1 lit. c rozporządzenia Nr 1122/2009.

Organ odwoławczy nie uwzględnił zarzutów naruszenia przepisów art. 77, art. 78, art. 107 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (tj. Dz. U. z 2013 r. poz. 267 ze zm.), dalej jako: "K.p.a.", stwierdzając, że organ I instancji nie podważył faktu zabezpieczenia uprawy sadowniczej, jednakże uznał, iż zgłoszenie faktu wystąpienia siły wyższej nastąpiło z przekroczeniem terminu. Odmawiając uwzględnienia zarzutu naruszenia art. 20 ust. 2 pkt 1 ustawy o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich, organ II instancji wskazał, że postępowanie w sprawie prowadził Kierownik Biura Powiatowego ARiMR, natomiast kontrolę na miejscu przeprowadziła, zgodnie z obowiązującymi przepisami i upoważnieniami, wyspecjalizowana jednostka ARiMR, jaką jest Biuro Kontroli na Miejscu.

Odnosząc się do podnoszonego przez stronę faktu zakupu sadzonek w ilości 2.600 szt. oraz uzupełnienia obsady drzew organ stwierdził, że przywrócenie uprawy sadowniczej do pożądanego stanu może mieć jedynie wpływ na możliwość przyznania płatności rolnośrodowiskowej za kolejne lata. Z powyższych względów nie uwzględnił wniosku skarżącej o przeprowadzenie dowodów z dokumentów zakupu osłon, jabłoni, rejestrów oraz z faktur za usługi i wniosku o przyznanie płatności rolnośrodowiskowej na 2014 r..

W skardze do Wojewódzkiego Sadu Administracyjnego w Olsztynie strona, wnosząc o uchylenie decyzji organu II instancji w całości oraz decyzji organu I instancji w części dotyczącej odmowy przyznania płatności rolnośrodowiskowej w zakresie wariantu 2.10, podniosła zarzuty naruszenia następujących przepisów prawa:

1) art. 7 rozporządzenia nr 65/2011 poprzez jego pominięcie, a zgodnie z którym do celów płatności rolnośrodowiskowych stosuje się odpowiednio art. 2 akapit drugi pkt 1, 10 i 20, art. 6 ust. 1, art. 10 ust. 2, art. 12, 14, 16 i 20, art. 25 ust. 1 akapit drugi, art. 73, 74 i 82 rozporządzenia (WE) nr 1122/2009;

2) art. 39 ust. 4 rozporządzenia Rady WE nr 1698/2005 poprzez jego pominięcie i nieuwzględnienie specyfiki uprawy i kosztów jej prowadzenia oraz możliwości uzupełniania ubytków jedynie wczesną wiosną i późną jesienią;

3) art. 51 ust. 1 w/w rozporządzenia poprzez jego pominięcie, w sytuacji gdy redukcję lub wykluczenie z płatności można zastosować jedynie po stwierdzeniu winy lub zaniechania beneficjenta, a w przypadku zaniedbania redukcja nie może przekroczyć 5% i tylko w przypadku niepodjęcia po wezwaniu działań naprawczych

4) art. 21 ust. 3 ustawy o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich poprzez przerzucenie ciężaru dowodu na skarżącą i jednoczesne kwestionowanie potrzeby przeprowadzenia wnioskowanych przez nią dowodów, czy stwierdzenie, że nie mają one znaczenia dla sprawy i służą jedynie przewlekłości postępowania.

5) pominięcie § 38 ust. 1 rozporządzenia rolnośrodowiskowego, w sytuacji gdy rolnik nie jest winny uszkodzeniu sadzonek jabłoni,

6) niewłaściwe zastosowanie art. 10 ust. 1 i pominięcie art. 16 ust. 5, ust. 7 i art. 18 ust. 2 rozporządzenia Komisji (UE) Nr 65/2011 z dnia 27 stycznia 2011 r. ustanawiającego szczegółowe zasady wykonania rozporządzenia Rady (WE) nr 1698/2005 w odniesieniu do wprowadzenia procedur kontroli oraz do zasady wzajemnej zgodności w zakresie środków wsparcia rozwoju obszarów wiejskich (Dz. Urz. UE L 25 str. 8 z dnia 28 stycznia 2011 r. ze zm.), które winny być stosowane bezpośrednio.

7) pominięcie pkt 45 rozporządzenia Rady (WE) nr 1698/2005,

8) art. 15 ust. 1. art. 17 i art. 26 ust. 1 rozporządzenia (WE) nr 73/2009 poprzez ich błędne zastosowanie, podczas gdy w sprawie o płatności rolnośrodowiskowe nie mają zastosowania,

9) pominięcie art. 28c ustawy o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich w związku z art. 51 rozporządzenia nr 1698/2005, zgodnie z którym zmniejszenia i redukcji płatności nie stosuje się, jeżeli nie można przypisać winy beneficjentowi.

10) art. 54 ust. 1 lit. c rozporządzenia nr 1122/2009 w zw. z art. 24 ust. 1 rozporządzenia (WE) nr 73/2009 poprzez jego niezastosowanie;

11) § 47 i § 50 rozporządzenia rolnośrodowiskowego z 2013 r. poprzez jego niezastosowanie i przyjęcie niewłaściwej podstawy prawnej dla części decyzji w zakresie wariantu 2 - rolnictwo ekologiczne, w sytuacji gdy do rolnika realizującego zobowiązanie podjęte przed 2013 r. zastosowanie ma rozporządzenie z 2009 r.;

12) art. 3 ust. 2 pkt 2 ustawy o płatnościach oraz art. 3 ust. 1 tej ustawy w związku z art. 107 § 3 K.p.a. poprzez niepełne ustalenie stanu faktycznego;

13) art. 1 pkt 4 rozporządzenia Rady (WE) Nr 146/2008 z dnia 14 lutego 2008 r. zmieniającego rozporządzenie WE nr 1782/2003 ustanawiające wspólne zasady dla systemów wsparcia bezpośredniego w ramach wspólnej polityki rolnej i ustanawiające określone systemy wsparcia dla rolników oraz rozporządzenie (WE) nr 1698/2005 w sprawie wsparcia rozwoju obszarów wiejskich przez Europejski Fundusz Rolny na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich (EFRROW)(Dz.Urz. U EL 2008 r. Nr 46 s. 1 ze zm.) poprzez jego pominięcie, zgodnie z którym drobne uchybienia skarżącego zgodne z ochroną środowiska nie mają wpływu na sankcje w płatności;

14) art. 78 K.p.a. poprzez nierozpatrzenie w sposób wyczerpujący całego materiału dowodowego, a w szczególności pominięcie wyjaśnień i wniosków strony na okoliczność stanu uprawy;

15) art. 107 K.p.a. poprzez niepełne uzasadnienie decyzji, w szczególności jej podstawy prawnej;

16) art. 20 ust. 3 pkt 1 ustawy o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich poprzez jego niezastosowanie, w sytuacji gdy zgodnie z tym przepisem zmniejszenia i wykluczenia z pomocy określa się jedynie na podstawie przepisów Unii Europejskiej, w przypadku gdy unormowania krajowe dopuszczają sankcje w wysokości 100% i zwrot, a przepisy unijne sankcje maksymalnie do 15% i zwrot jedynie przy stałym zaprzestaniu realizacji programu z winy rolnika.

W uzasadnieniu skarżąca wskazała na okoliczności faktyczne dotyczące szkód wyrządzonych w sadzie przez sarny i dziki, które to szkody pozostawały jednak bez wpływu na obsadę i wysokość drzew. Sadzonki były w trakcie wegetacji i wzrostu pędów, więc strona nie zgłaszała powstania szkody. Była bowiem pewna, że w ciągu około jednego miesiąca od uszkodzenia, drzewa wypuszczą nowe pędy, tak jak to miało miejsce po wcześniejszych uszkodzeniach. Sad był ogrodzony, pielęgnowany, a każde drzewo osiatkowane. To zaś powoduje, że nie można przypisać jej winy za powstałe szkody.

Strona zarzuciła, że uzasadnienie odmowy przyznania płatności przez organ I instancji nie wskazuje prawidłowej podstawy prawej. Błędnie ustalono, że w jej przypadku nie ma zastosowania art. 73 rozporządzenia Komisji (WE) nr 1122/2009 oraz art. 51 rozporządzenia Rady (WE) nr 1698/2005, skoro ze stanowiska Komisji Europejskiej wynika, iż płatności wieloletnie są przyznawane w celu zrekompensowania zobowiązań do przeprowadzenia dodatkowych działań, nie stanowią dochodu i powinny być wypłacone, jeżeli niespełnienie minimalnej wysokości drzew wynikło z przyczyn niezależnych od rolnika. Strona podniosła, że protokół kontroli musi być zgodny z art. 54 ust. 1 lit. c rozporządzenia nr 1122/2009 w zw. z art. 24 ust. 1 rozporządzenia (WE) nr 73/2009 i zawierać ustalenia w kwestii, czy niezgodność jest drobna i usuwalna i czy wynikała z jej winy. Ponadto prawo krajowe winno być zgodne z unijnym, a w przypadku niespełnienia wymogów zakładać procentowe zmniejszenia do maksymalnie 15% płatności w danym roku. Jak podała, usunęła niezgodności bez wezwania, mimo że nie wynikały one z jej winy, czy zaniechania. Jedynie gdyby z raportu kontroli wynikała wina rolnika, organ mógłby odmówić pomocy, w innych zaś przypadkach - powinien wezwać do naprawy, a w przypadku samodzielnego podjęcia działań naprawczych i poinformowania o tym organu – zweryfikować te działania i odstąpić od sankcji. Jej zdaniem, w niniejszej sprawie organ nie badał w ogóle winy i zaniechania rolnika, co pozostaje w istotnej sprzeczności z prawem unijnym. Organy nie wzięły też pod uwagę art. 18 ust. 2 rozporządzenia Komisji (UE) nr 65/2011, zgodnie z którym uchybienia krótkotrwałe i usuwalne nie powodują żadnych sankcji w danym roku ani na przyszłość.

Skarżąca zarzuciła, że pomimo jej wniosku organ odmówił przeprowadzenia oględzin uprawy. Wskazała, że nie jest możliwe policzenie drzew i ustalenie ich wysokości na podstawie raportu z kontroli oraz wykonanych w toku kontroli fotografii czasie prowadzenia kontroli (na każde drzewo poświęcono nie więcej niż 13 sekund). Czas prowadzenia kontroli prowadzi do wniosku, że kontrolujący nie zbliżali się do sadzonek i nie dokonywali pomiarów wysokości każdego drzewa. Protokoły z kontroli były wielokrotnie zmieniane już po jej przeprowadzeniu, np. w zakresie działki D czy G, co do których zmieniano kody sankcjonujące, przy czym nie uwzględniono jej wniosku o ponowne liczenie drzew. Skoro zaś organ w ocenie materiału dowodowego powołał się na protokół z kontroli, a skarżąca mu zaprzeczyła, to powinien był udowodnić, że przeprowadzono weryfikację każdego drzewa na miejscu w czasie podanym w raporcie. Powinien też dopuścić jako dowód każdy materiał mający wpływ na wydanie decyzji. W decyzji nie wskazano, jakim dowodom organ dał wiarę, a którym nie, jak również nie podano uzasadnienia, dlaczego jedne dowody dopuścił, a inne odrzucił, oraz na czym oparł tezę dowodową, czym naruszono art. 77 K.p.a..

W odpowiedzi na skargę Dyrektor Oddziału Regionalnego ARiMR, wnosząc o jej oddalenie, podtrzymał dotychczas prezentowaną argumentację. Stwierdził, że w powołane w skardze przepisy w części nie znajdują zastosowania w sprawie, zaś w pozostałej części nie zasługują na uwzględnienie, gdyż strona brała czynny udział w postępowaniu, a materiał sprawy został zebrany i rozpatrzony w sposób wyczerpujący.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje.

Stosownie do art. 1 ustawy z 25 lipca 2002 roku Prawo o ustroju sądów administracyjnych (j.t. Dz. U. z 2014r., poz. 1647) oraz art. 3 §1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( tekst jed. Dz.U. z 14.03.2012r., poz. 270 ze zm., cyt. dalej jako p.p.s.a. ), sąd administracyjny sprawuje kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, stosując środki przewidziane w ustawie. Natomiast zgodnie z art. 134 §1 p.p.s.a. sąd rozstrzyga w granicach sprawy, nie będąc związanym zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą skargi.

Sądowa kontrola zaskarżonej decyzji dokonywana jest zarówno co do prawidłowości stosowania przepisów postępowania, jak i zgodności z przepisami prawa materialnego. Tylko prawidłowo poczynione ustalenia faktyczne dają podstawę do prawidłowej subsumcji stanu faktycznego do przepisów materialnoprawnych i oceny decyzji co do zastosowania i wykładni prawa materialnego. Zauważenia wymaga przy tym, że zadaniem sądu nie jest dokonywanie ustaleń faktycznych stanowiących podstawę zastosowania prawa materialnego. Jego rolą jest bowiem kontrola prawidłowości działania organu administracji, który wydał zaskarżoną decyzję.

Sąd badając zaskarżoną decyzję w granicach określonych przepisami powołanej wyżej ustawy, pod względem jej zgodności z przepisami procedury administracyjnej, jak i normami prawa materialnego, doszedł do przekonania, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie, bowiem zaskarżona decyzja nie narusza obowiązujących przepisów prawa materialnego, ani procesowego. Organ dokonał jednoznacznych ustaleń faktycznych, wszechstronnej oceny zgromadzonych dowodów oraz w sposób logiczny umotywował swoje rozstrzygnięcie w uzasadnieniu decyzji. Do ustalonego stanu faktycznego prawidłowo zastosowane zostały przepisy prawa materialnego.

Słusznie zwrócono uwagę w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji powołując § 50 rozporządzenia rolnośrodowiskowego z 2013r., iż w okolicznościach sprawy realizacja programu rolnośrodowiskowego i ocena kwalifikowalności działek rolnych zgłoszonych do płatności, oparta była na warunkach określonych w rozporządzeniu rolnośrodowiskowym z 2009 r., skoro strona podjęła zobowiązanie rolnośrodowiskowe w 2011 r. na podstawie tego rozporządzenia.

We wniosku o przyznanie płatności rolnośrodowiskowej na 2013r., skarżąca zadeklarowała m.in. w ramach pakietu 2 – Rolnictwo ekologiczne, wariant 2.10. – Uprawy sadownicze i jagodowe (w okresie przestawiania), grunty rolne o powierzchni 43,78 ha.

Zgodnie z § 9 ust. 2 pkt 3 lit. a rozporządzenia rolnośrodowiskowego z 2009r., w przypadku pakietu rolnictwo ekologiczne płatność rolnośrodowiskowa jest przyznawana do działek rolnych użytkowanych jako sady, w których są uprawiane drzewa lub krzewy z gatunków wymienionych w załączniku nr 4 do rozporządzenia, jeżeli wszystkie uprawiane drzewa są ukorzenione i spełniają wymagania dotyczące wysokości i grubości elitarnego i kwalifikowanego materiału szkółkarskiego, określone dla drzewek owocowych w przepisach w sprawie szczegółowych wymagań dotyczących wytwarzania oraz jakości materiału siewnego. Zgodnie natomiast z załącznikiem nr 9 do rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 1 lutego 2007r. w sprawie szczegółowych wymagań dotyczących wytwarzania i jakości materiału siewnego, w którym określono wymagania dla drzewek owocowych: wysokość drzewka powinna wynosić co najmniej 80 cm mierząc od szyjki korzeniowej, średnica pnia powinna wynosić co najmniej 8 mm mierząc na wysokości 10 cm powyżej miejsca uszlachetniania, drzewko powinno mieć korzeń główny i nie mniej niż 3 korzenie boczne albo wiązkę korzeni drobnych, albo korzenie przerastające całą objętość gleby w pojemniku.

W wyniku kontroli na miejscu przeprowadzonej przez właściwy organ w gospodarstwie strony w dniach od 17 lipca do 5 sierpnia 2013 r. stwierdzono nieprawidłowości opisane kodami E2 – Materiał szkółkarski nie spełnia określonych wymagań oraz E7 – Nieutrzymywanie minimalnej obsady drzew i krzewów. Organ ustalił bowiem, dokumentując to materiałem fotograficznym, że na działce znajduje się 5.629 sztuk drzewek, czyli 129 na hektar, z czego 2.578 drzewek nie spełnia wymogów dotyczących wysokości i średnicy pnia mierzonego w wysokości 10 cm powyżej miejsca uszlachetnienia. Przy zastosowaniu tolerancji w wysokości 5%, minimalna obsada powinna wynosić 119 sztuk na hektar, a w przypadku kontrolowanej działki faktycznie było to 70 drzewek na tę powierzchnię.

Przyczyną takiego stanu rzeczy były szkody wyrządzone przez dziką zwierzynę. W piśmie do organu z dnia 6 sierpnia 2013 r. wskazując na przyczynę zaistniałego stanu drzew, strona podniosła jednak, że to, iż 2.578 szt. drzewek nie spełnia wymogów, nie zostało przez nią zawinione. Pomimo bowiem zastosowanych zabezpieczeń oraz stosownych zgłoszeń w kole łowieckim, szkody te są nadal wyrządzane.

Z akt sprawy wynika, że przed dokonaniem kontroli na miejscu skarżąca nie poinformowała właściwego organu administracji rolnej o wystąpieniu okoliczności nadzwyczajnych, bądź działaniu siły wyższej, które miałyby wpływ na realizację programu rolnośrodowiskowego. Na uszkodzenie sadzonek przez zwierzynę leśną wskazała dopiero w czasie kontroli administracyjnej, w ww. piśmie z dnia 6 sierpnia 2013 r..

Zgodnie z § 45 pkt 7a rozporządzenia rolnośrodowiskowego z 2013r., jedną z kategorii siły wyższej, której wystąpienie nie wymaga zwrotu pomocy, stanowi uszkodzenie lub zniszczenie drzew przez dzikie zwierzęta mimo zastosowania repelentów, ogrodzenia lub osłonek, mające wpływ na realizację zobowiązania rolnośrodowiskowego. Stosownie natomiast do treści art. 47 ust.2 rozporządzenia Komisji (WE) nr 1974/2006, przypadki siły wyższej lub wyjątkowych okoliczności podlegają zgłoszeniu przez beneficjenta lub upoważnioną przez niego osobę, na piśmie właściwemu organowi, wraz z odpowiednimi dowodami, w ciągu 10 dni roboczych od dnia, w którym beneficjent lub upoważniona przez niego osoba, są w stanie dokonać tej czynności.

W okolicznościach sprawy, prawidłowo oceniły organy w związku z przeprowadzonym postępowaniem, iż nawet przy stwierdzeniu, że uszkodzenie sadzonek przez zwierzynę leśną należało do kategorii nadzwyczajnych okoliczności, bądź siły wyższej, to brak jest podstaw do przyjęcia, że skarżąca wypełniła ciążący na niej obowiązek powiadomienia o powyższym właściwego organu (Kierownika Biura powiatowego ARiMR), w terminie 10 dni roboczych.

Z poddanych kontroli Sądu akt wynika, że w związku z pozostającymi poza sporem szkodami w uprawie, sporządzone zostały przez właściwe koło łowieckie protokoły z szacowania strat z dnia 10 maja 2012 r., 9 – 14 maja 2013 r. oraz 18 czerwca 2013 r. (k. 3/9, 3/6 i 3/4 akt adm.). Zdaniem Sądu, przyjęcie przez organ odwoławczy, że 10-dniowy termin do zgłoszenia przypadku siły wyższej rozpoczął w związku z tym swój bieg w dniu 14 maja 2013 r., czyli od daty doręczenia stronie kopii protokołu szacowania szkód wraz z ich opisem, nie budzi zastrzeżeń. W tym dniu strona dysponowała bowiem konkretnym dowodem potwierdzającym zaistniały stan rzeczy. Przy czym, organem właściwym w którym należało dokonać takiego zgłoszenia był Kierownik Biura Powiatowego, nie zaś koło łowieckie, czy nawet Biuro Kontroli na Miejscu. W świetle akt sprawy, zgłoszenia właściwemu organowi skarżąca dokonała już po zakończeniu kontroli na miejscu, dopiero pismem z dnia 6 sierpnia 2013r. (k.3/1-3/2 akt adm.), w którym wyjaśniła Kierownikowi Biura Powiatowego ARiMR przyczyny stwierdzonych w trakcie kontroli nieprawidłowości, dołączając protokoły z szacowania szkód i wcześniejsze pisma informujące koło łowieckie o ich wystąpieniu.

W sytuacji więc gdy oczywistym jest, że w stanie faktycznym sprawy nie zostały spełnione przez Beneficjenta ani warunki przyznania płatności dla wariantu 2.10 w zakresie wysokości i grubości materiału szkółkarskiego, ani wymogi przewidziane dla tego wariantu co do minimalnej obsady drzew, to skutkiem nieprzestrzegania wymogów przewidzianych dla wariantu 2.10 było prawidłowe zmniejszenie płatności rolnośrodowiskowej.

Jako dalszy skutek niespełnienia warunków przyznania pomocy, właściwie określiły natomiast organy obowiązek zwrotu pomocy wypłaconej za poprzednie lata w łącznej kwocie 157.608 zł, stosownie do § 9 ust. 2 pkt 3 rozporządzenia rolnośrodowiskowego z 2009 r. i w zw. z art. 28 ust. 1 i 3 oraz art. 29 ust. 1 i ust. 2 ustawy z dnia 5 lutego 2013 r. o wspieraniu obszarów wiejskich z udziałem środków z Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich. Słusznie oceniły też w związku z niedopełnieniem przez stronę obowiązku powiadomienia właściwego organu administracji rolnej we właściwym czasie o powstałej szkodzie, że nie zachodzą podstawy do odstąpienia od zwrotu pomocy otrzymanej przez beneficjenta, w myśl art. 47 ust. 1 rozporządzenia Komisji (WE) Nr 1974/2006 z dnia 15 grudnia 2006 r. ustanawiającego szczegółowe zasady stosowania rozporządzenia Rady (WE) nr 1698/2005 w sprawie wsparcia rozwoju obszarów wiejskich przez Europejski Fundusz Rolny na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich (EFRROW) oraz § 45 rozporządzenia rolnośrodowiskowego z 2013 r..

W związku z zarzutami skargi odnośnie nie przeprowadzenia przez organ pomimo wniosku strony, oględzin uprawy, pomimo braku możliwości policzenia drzew i ustalenia ich wysokości na podstawie raportu z kontroli, podkreślenia wymaga, że zasady i tryb przyznawania płatności rolnośrodowiskowej reguluje ustawa z dnia 7 marca 2007r. o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich z udziałem środków Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich (Dz.U. nr 64, poz.427 ze zm.), dalej powoływana jako "ustawa z 7 marca 2007r.". W art. 21 ust. 1 ustawa ta stanowi, że z zastrzeżeniem zasad i warunków określonych w przepisach, o których mowa w art. 1 pkt 1, do postępowań w sprawach indywidualnych rozstrzyganych w drodze decyzji administracyjnej stosuje się przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego, chyba że przepisy ustawy stanowią inaczej.

W ust. 2 art. 21 tej ustawy istotnie w stosunku do reguł określonych w k.p.a., zmodyfikowano obowiązki organu właściwego do wydawania decyzji i pozycję strony postępowania. W szczególności organ nie z urzędu, a na wniosek strony udziela jej niezbędnych pouczeń co do okoliczności faktycznych i prawnych, które mogą mieć wpływ na ustalenie jej praw i obowiązków. Również jedynie na żądanie strony zapewnia jej czynny udział w postępowaniu. Nie stosuje się w tym postępowaniu art. 81 k.p.a., co oznacza, że można oprzeć rozstrzygnięcie na dowodach, co do których strona się nie wypowiedziała. Ponadto, zgodnie z art. 21 ust. 3 ustawy, strony oraz inne osoby uczestniczące w postępowaniu są zobowiązane przedstawiać dowody oraz dawać wyjaśnienia co do okoliczności sprawy zgodnie z prawdą i bez zatajania czegokolwiek; ciężar udowodnienia faktu spoczywa na osobie, która z tego faktu wywodzi skutki prawne.

W świetle powyższego, to na producenta, który złożył wniosek o płatności, ustawodawca nałożył obowiązek inicjatywy w zakresie aktywnego uczestnictwa w postępowaniu i przejawienia inicjatywy dowodowej, bez oczekiwania na wezwania.

Ograniczenie stosowania pewnych zasad określonych przepisami k.p.a. wiąże się z tym, że zasadnicze kwestie związane ze składaniem wniosków, wymogów jakie muszą być spełnione przez wnioskodawców, terminy ich składania i tryb załatwiania przez Agencję, regulowane są przez powołane wyżej rozporządzenie Komisji (WE) Nr 1122/2009. W szczególności rozporządzenie stanowi o obowiązku przeprowadzania kontroli wniosków oraz o trybie i zasadach kontroli przeprowadzanych na miejscu. W myśl art. 26 ust. 1 cyt. rozporządzenia, kontrole administracyjne i kontrole na miejscu przeprowadza się w taki sposób, aby skutecznie sprawdzić zgodność z warunkami, na jakich przyznawana jest pomoc, oraz przestrzeganie wymogów i norm istotnych dla wzajemnej zgodności. Kontrola na miejscu ma doprowadzić do jednoznacznego zweryfikowania i ustalenia czy deklarowane we wniosku o dopłaty powierzchnie działek rolnych i rodzaj tych upraw odpowiadają stanowi faktycznemu w danym okresie.

Kontrola na miejscu polega przede wszystkim na sprawdzeniu zgodności danych podanych we wniosku o przyznanie płatności ze stanem faktycznym w gospodarstwie i przestrzegania zasad dobrej kultury rolnej. Kontrole te mają na celu: a) ustalenie granic i powierzchni działek rolnych, b) zweryfikowanie zadeklarowanej grupy upraw/uprawy na danej działce rolnej, c) sprawdzenie przestrzegania minimalnych wymagań (norm) utrzymania gruntów rolnych w dobrej kulturze rolnej.

W myśl art. 32 ust. 1 rozporządzenia Nr 1122/2009, z każdej kontroli sporządza się sprawozdanie, które umożliwia wgląd w szczegóły przeprowadzonej kontroli. Z kolei, stosownie do treści art. 31 ust. 8, w przypadku gdy podmiot kontrolowany nie zgadza się z ustaleniami zawartymi w raporcie, może zgłosić umotywowane zastrzeżenia co do tych ustaleń osobie, która sporządziła raport.

Z akt sprawy wynika, że skarżąca swoją obecność w czasie kontroli i zapoznanie z ustaleniami potwierdziła własnoręcznymi podpisami z 12 i 14 sierpnia 2013r. (k.7/39 akt). Jeżeli więc - jak podnosi obecnie w skardze - wobec nierzetelności ustaleń kontroli, stan uprawy był w rzeczywistości inny niż stwierdzony w toku kontroli na miejscu i wykazany w protokole z kontroli, to zastrzeżenia i wnioski dowodowe w celu podważenia tych ustaleń, powinna była zgłosić - stosownie do pouczenia zawartego w raporcie - w terminie 7 dni od otrzymania protokołu. Z akt wynika natomiast, że zarzuty i wnioski odnośnie podpisanego w sierpniu 2013r. raportu, strona zgłosiła dopiero w listopadzie 2013r. i styczniu 2014r. (k.9/1 i 14/1 akt adm.), nie wspierając ich przekonywującymi dowodami. W tym stanie rzeczy, pominięcie tych zarzutów przez organ, nie budzi zdaniem Sądu zastrzeżeń.

Podkreślić należy, że oceny ustaleń kontroli na miejscu organy dokonały w oparciu o sporządzony w przepisanej formie, dokument urzędowy w postaci raportu z czynności kontrolnych (art. 76 § 1 i 2 k.p.a.). Dokument ten stanowi dowód tego, co zostało w nim urzędowo stwierdzone w określonej dacie i ma decydujące znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy. Oparty na tym dokumencie wynik kontroli został stronie dokładnie wyjaśniony i uzasadniony. W uzasadnieniu decyzji wyjaśniono przyczyny zmniejszenia pomocy, ze wskazaniem właściwych przepisów Unii Europejskiej, o których mowa w art. 1 pkt. 1 ustawy o wspieraniu obszarów wiejskich. Wyjaśniono również podstawę prawną ustalenia kwoty nienależnie pobranych płatności, podobnie jak przyczynę, dla której nie uwzględniono na korzyść strony faktu uzupełnienia nasadzeń drzewek. Istotne w sprawie jest bowiem to, że w dniu kontroli na spornych działkach stwierdzono nieprawidłowości skutkujące odmową przyznania płatności rolnośrodowiskowych z tytułu realizacji wariantu 2.9 – uprawy sadownicze i jagodowe, zaś strona pomimo zgłaszanych już po przewidzianym terminie zastrzeżeń, ustaleń tych nie podważyła.

W świetle przedstawionych do kontroli Sądu materiałów sprawy, w tym treści uzasadnienia zaskarżonej decyzji, brak jest podstaw do przyjęcia, że zostały naruszone przez organ powołane w skardze przepisy art. 78 i art. 107 kpa oraz art. 20 ust. 3 pkt 1 i art. 21 ust.3 ustawy z 7 marca 2007r.. Wbrew zarzutom strony, organy dokładnie wyjaśniły wszystkie okoliczności sprawy i na podstawie zebranego materiału dowodowego dokonały następnie oceny stanu faktycznego, nie pomijając jej wyjaśnień, ani przedkładanych w toku postępowania dokumentów, w tym protokołów z szacowania strat w uprawie. Subiektywne przekonanie skarżącej o nieprawidłowej ocenie materiału dowodowego nie może natomiast być podstawą stwierdzenia naruszenia ww. przepisów.

Z powodów wyżej opisanych nie zasługuje na uwzględnienie pierwszy z zarzutów sformułowanych w petitum skargi, dotyczący okoliczności uzasadniających odstąpienie od zastosowania obniżek i wyłączeń, o których mowa w art. 73 rozporządzenia Komisji (WE) nr 1122/2009, skoro w świetle materiałów sprawy nie budzi wątpliwości, że strona powiadomiła właściwy organ o zaistniałych szkodach w uprawie już po zakończonej kontroli na miejscu.

Nie jest zasadny zarzut pominięcia art. 39 ust.4 rozporządzenia Rady WE nr 1698/2005 i nie uwzględnienie w toku kontroli specyfiki uprawy oraz kosztów jej prowadzenia, jak i możliwości uzupełnienia ubytków tylko wczesną wiosną i późną jesienią oraz dokonanie powyższego przez skarżącą. Jak już wskazano, wymogi w zakresie realizacji spornego wariantu rolnośrodowiskowego zostały określone w rozporządzeniu rolnośrodowiskowym z 2009r., a przeprowadzona kontrola na miejscu wykazała opisane wyżej nieprawidłowości. Skarżąca nie poinformowała natomiast organu we właściwym czasie o wystąpieniu jakichkolwiek okoliczności nadzwyczajnych mogących mieć wpływ na przyznanie płatności. Późniejsze uzupełnienie nasadzeń pozostaje bez wpływu na wynik niniejszej sprawy.

Bezzasadny jest też zarzut skargi odnośnie naruszenia art. 51 ust.1 rozporządzenia Rady WE nr 1698/2005, skoro przepis ten odnosi się do przypadków naruszenia zasady wzajemnej zgodności.

Wobec ustaleń dotyczących stwierdzonych w toku kontroli na miejscu nieprawidłowości opisanych kodami E2 – Materiał szkółkarski nie spełnia określonych wymagań oraz E7 – Nieutrzymywanie minimalnej obsady drzew i krzewów, na uwzględnienie nie zasługiwał, pozbawiony uzasadnienia zarzut odnośnie pominięcia w sprawie § 38 ust.1 rozporządzenia rolnośrodowiskowego.

Dokonując kontroli zaskarżonej decyzji Sąd nie stwierdził, aby w związku z jej wydaniem doszło - co podnosi strona bliżej nie uzasadniając w treści skargi - do niewłaściwego zastosowania art. 10 ust. 1 i pominięcia art. 16 ust. 5, ust. 7 i art. 18 ust. 2 rozporządzenia Komisji (UE) Nr 65/2011 z dnia 27 stycznia 2011 r. ustanawiającego szczegółowe zasady wykonania rozporządzenia Rady (WE) nr 1698/2005 w odniesieniu do wprowadzenia procedur kontroli oraz do zasady wzajemnej zgodności w zakresie środków wsparcia rozwoju obszarów wiejskich (Dz. Urz. UE L 25 str. 8 z dnia 28 stycznia 2011 r. ze zm.), czy pominięcia pkt 45 rozporządzenia Rady (WE) nr 1698/2005.

Bezzasadny - wobec tego, iż wbrew twierdzeniom strony, przepisy art. 15 ust. 1, art. 17 i art. 26 ust. 1 rozporządzenia (WE) nr 73/2009 zostały zastosowane w sprawie - jest też zarzut w punkcie 8 petitum skargi.

W związku ze stwierdzonymi przez organy nieprawidłowościami w zakresie realizacji płatności rolnośrodowiskowej, nie mogą zasługiwać na uwzględnienie zarzuty zawarte w punktach 9 i 10 skargi, dotyczące pominięcia przepisów związanych z przestrzeganiem wymogów w zakresie wzajemnej zgodności, tj. art. 28c ustawy o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich w związku z art. 51 rozporządzenia nr 1698/2005, jak również art. 54 ust. 1 lit. c rozporządzenia nr 1122/2009 w zw. z art. 24 ust. 1 rozporządzenia (WE) nr 73/2009. W tym zakresie, na co słusznie zwrócił organ w odpowiedzi na skargę, w toku przeprowadzonej w 2013r. kontroli nie stwierdzono bowiem nieprawidłowości.

Niezasadny jest zarzut niezastosowania § 47 i 50 rozporządzenia rolnośrodowiskowego z 2013r. i przyjęcia niewłaściwej podstawy prawnej dla części decyzji w zakresie wariantu 2.. Jak prawidłowo wskazał organ, wobec podjęcia przez stronę zobowiązanie rolnośrodowiskowego w 2011 r. na podstawie rozporządzenia z 2009r., stosownie do § 50 rozporządzenia z 2013 r. wniosek kontynuacyjny strony o przyznanie płatności rolnośrodowiskowej w ramach wariantu 2.10 podlegał rozpoznaniu według przepisów rozporządzenia rolnośrodowiskowego z 2009 r.. W świetle unormowań obu aktów, dokonana przez organy ocena kwalifikowalności działek rolnych zgłoszonych do płatności w ramach wariantu 2.10 oparta była zatem na przepisach rozporządzenia z 2009 r., natomiast w kwestii zwrotu płatności prawidłowo zastosowano przepisy rozporządzenia z 2013 r.

Niemożliwym do weryfikacji w sprawie, której przedmiot dotyczy płatności rolnośrodowiskowej jest kolejny z zarzutów skargi, odnośnie naruszenia przez organy art. 3 ust. 2 "ustawy o płatnościach", przy jednoczesnym braku wskazania konkretnej nazwy tej ustawy oraz wobec treści wymienionego przepisu w mającej zastosowanie w okolicznościach niniejszej sprawy, ustawie z dnia 7 marca 2007 r. o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich z udziałem środków Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich.

Trafnie też zwrócił uwagę organ w odpowiedzi na skargę, że powołany w punkcie 13 petitum skargi przepis art. 1 pkt rozporządzenia Rady (WE) nr 146/2008z dnia 14 lutego 2008r. wprowadza zmianę w zakresie obowiązującej na tle rozporządzenia (WE) nr 1782/2003 regulacji w zakresie płatności przysługujących do pastwisk. Regulacja ta pozostaje zatem poza przedmiotem badanej sprawy.

Jak już wskazano wyżej, organ nie naruszył zasad postępowania dowodowego określonych w przepisach ustawy z dnia 7 marca 2007r. oraz kodeksu postępowania administracyjnego. Rozpatrzony został w sposób wyczerpujący cały zgromadzony materiał dowodowy. Do poszczególnych dowodów organ odniósł się w zaskarżonej decyzji. W motywach zaskarżonej decyzji szczegółowo i logicznie przedstawił przesłanki, którymi kierował się przy rozstrzyganiu sprawy, fakty, które uznał za udowodnione i dowody, na których się oparł. Dokładnie wyjaśnił również podstawę prawną decyzji.

Stwierdzając zatem, że zaskarżona decyzja nie narusza prawa materialnego, ani procedury administracyjnej w stopniu uzasadniającym jej uchylenie, Wojewódzki Sąd Administracyjny, na podstawie art. 151 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w sentencji wyroku.