Wyrok WSA w Olsztynie, sygn. akt II SA/Ol 786/24
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie
Data orzeczenia: 2024-12-05 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6014 Rozbiórka budowli lub innego obiektu budowlanego, dokonanie oceny stanu technicznego obiektu, doprowadzenie obiektu do s
Hasła tematyczne: Budowlane prawo
Skarżony organ: Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku: Uchylono decyzję I i II instancji
Powołane przepisy: article: art.1
journal: Dz.U. 2024 poz 1267
law: Ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j.)
article: art.134 par.1, art. 145 par.1 pkt 1 lit.a) i c)
journal: Dz.U. 2024 poz 935
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j.)
article: art.29 ust.3 pkt d, art.50, art.51
journal: Dz.U. 2024 poz 725
law: Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (t. j.)

SENTENCJA

Dnia 5 grudnia 2024 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie w składzie następującym: Przewodnicząca Sędzia WSA Katarzyna Matczak Sędziowie Sędzia WSA Beata Jezielska (spr.) Sędzia WSA Bogusław Jażdżyk Protokolant specjalista Anna Piontczak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 5 grudnia 2024 roku sprawy ze skargi J. K. na decyzję Warmińsko-Mazurskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...], nr [...] w przedmiocie nałożenia obowiązku wykonania określonych czynności lub robót budowlanych uchyla zaskarżoną decyzję oraz utrzymaną nią w mocy decyzję organu I instancji.


UZASADNIENIE

Decyzją z 17 czerwca 2024 r. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w O. (dalej jako: PINB lub organ pierwszej instancji), na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 51 ust. 7 oraz art. 83 ust. 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz.U. z 2024 r. poz. 725 ze zm., dalej jako: P.b.), stwierdził brak podstaw do nałożenia na B. i D. S. (dalej jako: inwestorzy) obowiązku wykonania określonych czynności lub robót budowlanych w związku z wykonaniem robót budowlanych polegających na przebudowie instalacji gazowej w budynku mieszkalnym jednorodzinnym nr (...), położonym na działce nr (...) przy ul. P. w O.

W uzasadnieniu decyzji organ I instancji podniósł, że w trakcie przeprowadzonych oględzin na przedmiotowej działce stwierdzono, że w budynku wykonano m.in. roboty budowlane polegające na przebudowie instalacji gazowej. Podano, że zakres przebudowy obejmował przeniesienie piecyka gazowego z pomieszczenia łazienki znajdującego się na parterze do pomieszczenia w poziomie piwnicy, które zostało wyposażone w wentylacje nawiewną i wywiewną. Wskazano, że z oświadczenia inwestora wynika, że wszystkie roboty budowlane w obrębie należącego do niego lokalu mieszkalnego nr 1 w przedmiotowym budynku wykonywane były przez niego i jego żonę systematycznie od 2018 r., a przed wykonaniem tych prac nie dokonywał zgłoszenia do Starosty. Podniesiono, że zgodnie z art. 28 i art. 29 ust. 4 pkt 1 lit. a) P.b., na przebudowę instalacji gazowych wymagana jest decyzja o pozwoleniu na budowę, której inwestor nie posiada. Wobec tego postanowieniem z 1 sierpnia 2023 r. PINB nałożył na inwestorów obowiązek przedłożenia, w terminie 30 dni od daty otrzymania postanowienia, inwentaryzacji budowlanej wraz z oceną techniczną przeprowadzonych robót budowlanych polegających na przebudowie instalacji gazowej oraz protokół z badań i sprawdzeń przedmiotowej instalacji gazowej wraz z protokołem kominiarskim przewodów kominowych obsługujących lokal nr 1. Podano, że 28 sierpnia 2023 r. inwestorzy przedłożyli ocenę stanu technicznego robót budowlanych, protokół z okresowej kontroli stanu technicznego przewodów kominowych oraz protokół z próby szczelności instalacji gazowej, z której wynika, że przeprowadzone roboty budowlane wykonane zostały prawidłowo i nie mają negatywnego wpływu na bezpieczeństwo konstrukcji i użytkowania obiektu budowlanego. W tej sytuacji PINB stwierdził brak podstaw do nałożenia obowiązku wykonania określonych czynności lub robót budowlanych uznając, że wykonane roboty budowlane nie uchybiają żadnym przepisom budowlanym i warunkom technicznym.

Odwołanie od powyższej decyzji złożył J. K., domagając się uwzględnienia przez organy rozpoznające sprawę jego prawa własności. Podniósł, że zakres wykonanych robót budowlanych dotyczył części wspólnych przedmiotowego budynku i ograniczył użytkowanie wspólnego pomieszczenia piwnicznego. Podał, że nie wyrażał zgody na wykonywanie jakichkolwiek prac z instalacją gazową, a zatem jest to samowola budowlana inwestora i bezprawne zajęcie części wspólnych oraz kanałów wentylacyjnych. Zarzucił, że zakresu tych prac nie można uznać za remont lub dostosowanie, gdyż kocioł gazowy pierwotnie był zainstalowany w lokalu mieszkalnym na parterze. Ponadto wskazał, że przedmiotowe prace budowlane wykonane zostały w 2018 r, a więc przed nowelizacją przepisów P.b.

Decyzją z 16 sierpnia 2024 r. Wojewoda Warmińsko-Mazurski (dalej jako: Wojewoda lub organ odwoławczy) utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję organu I instancji. W uzasadnieniu decyzji podniesiono, że celem postępowania prowadzonego w trybie art. 50 - 51 P.b. jest doprowadzenie wykonanych lub wykonywanych robót budowlanych do stanu zgodnego z prawem, po uprzednim wyjaśnieniu legalności i jakości wykonywanych robót. Ustalenie, że wykonane roboty budowlane są zgodne z przepisami i nie wymagają przeprowadzenia żadnych dodatkowych czynności ani robót, stanowi podstawę do przyjęcia przez organ nadzoru budowlanego, że brak jest przesłanek do kontynuowania postępowania naprawczego. Odnosząc się do podniesionych w odwołaniu zarzutów organ odwoławczy wskazał, że zgoda sąsiadów lub jej brak na istnienie przedmiotowego kotła gazowego w piwnicy nie ma znaczenia. Podkreślono, że rozpatrując sprawę w oparciu o przepisy art. 50 - 51 P.b. organ stosuje przepisy obowiązującego w dniu wszczęcia postępowania, a nie wykonania robót budowlanych. Jak wskazał PINB roboty budowlane przeprowadzono przy elementach wspólnych budynku takich, jak ściany czy stropy, jednakże w ocenie organów nie naruszają one prawa własności. Podano, że z map sytuacyjnych i rysunków wynika, że kocioł zamontowany został w piwnicy przynależnej do lokalu inwestorów. Powołując się na orzecznictwo sądów administracyjnych, wskazano, że inwestor może legalnie prowadzić roboty budowlane jedynie na nieruchomości, co do której legitymuje się prawem jej dysponowania na cele budowlane. Wykonanie przebudowy instalacji gazowej w budynku może się wiązać się z ingerencją w części wspólne budynku, co do których żaden z właścicieli wyodrębnionych lokali mieszkalnych nie posiada indywidualnego tytułu prawnego. Organ odwoławczy przytoczył na treść art. 140, art. 209, art. 199 oraz art. 201 kodeksu cywilnego podnosząc jednak, że wszelkie roszczenia o charakterze cywilnym kierować należy do właściwego sądu powszechnego. W ocenie WINB stan faktyczny sprawy jest jasny i nie budzi wątpliwości. Inwestorzy wykonali roboty budowlane polegające na samowolnej przebudowie instalacji gazowej, tj. bez wymaganego pozwolenia na budowę. Wskazano, że z całokształtu zebranego materiału dowodowego wynika, że przeprowadzone roboty budowlane wykonane zostały prawidłowo i nie mają negatywnego wpływu na bezpieczeństwo konstrukcji i użytkowania obiektu budowlanego, wobec czego spełniona została dyspozycja art. 51 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 51 ust. 7 P.b.

W skardze na powyższą decyzję skarżący podniósł, że inwestor dokonał samowolnej rozbudowy instalacji gazowej, polegającej na przeniesieniu kotła gazowego do wspólnych pomieszczeń piwnicznych. Rozbudowa polegała na wykonaniu przewiertów przez strop i ułożeniu dodatkowych rur oraz wpięciu się w kanał wentylacyjny. Wskazano, że prace te zostały wykonane samowolnie, bez wymaganych zezwoleń, zgłoszeń, odbiorów gazowych i kominiarskich, a fakt ten został potwierdzony przeprowadzoną przez PINB kontrolą. Zarzucił, że prace zostały wykonane bez uzyskania zgody skarżącego jako współwłaściciela zajmowanego pomieszczenia, który nie miał na ten temat żadnej wiedzy, ani nie wyrażał zgody na ich przeprowadzanie. Skarżący podał przy tym, że dysponuje 56% udziałów w przedmiotowej nieruchomości i jej częściach wspólnych. W jego ocenie bezprawnie zatem zajęte zostało pomieszczenie pralni, w którym zainstalowano kocioł gazowy, instalacje nawiewno-wywiewną oraz dodatkowo instalację wodociągową wraz z wodomierzami. Skarżący wyjaśnił, że w momencie, kiedy inwestorzy nabywali od poprzednich właścicieli lokal mieszkalny, kotła gazowego w pomieszczeniu pralni nie było. Podniósł, że w ostatnich latach, pod jego nieobecność, inwestorzy dokonali szeregu samowoli budowlanych, polegających na zajmowaniu części wspólnych, bez wymaganej prawem zgody współwłaściciela do dysponowania nieruchomością. Zarzucił, że organ pierwszej instancji dokonał błędnej kwalifikacji wykonanych robót jako remont, gdyż jego zdaniem - zgodnie z przepisami P.b. - jest to rozbudowa, co wymaga pozwolenia na budowę. Skarżący podał, że w księgach wieczystych dla spornej nieruchomości pomieszczenie pralni oraz piwnicy jest ujawnione jako wspólne, po wyodrębnieniu lokali. Fakt, że pomieszczenie dawnej pralni znajduje się bezpośrednio pod lokalem inwestora, nie oznacza, że do tego lokalu przynależy. Skarżący wyjaśnił, że piwnica składa się z trzech pomieszczeń: dwóch wyodrębnionych i zamykanych na kłódkę oraz trzeciego stanowiącego ogólnodostępną pralnię, przynależną do klatki nr (...), nie zaś do mieszkania nr 1. Ponadto podał, że dom jest wpisany do gminnego rejestru zabytków i powinien podlegać szczególnym warunkom ochrony i nadzoru. Zwrócił przy tym uwagę na kwestię zapisu adresu, który powoduje liczne nieporozumienia. Skarżący zarzucił organowi I instancji brak obiektywizmu i stronniczość. W związku z powyższymi zarzutami wniósł o uchylenie w całości zaskarżonej decyzji WINB oraz zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych.

W odpowiedzi na skargę WINB wniósł o jej oddalenie i podtrzymał swoje stanowisko wraz z argumentacją przedstawioną w uzasadnieniu zaskarżonego rozstrzygnięcia. Odnosząc się do kwestii numeracji lokali mieszkalnych organ odwoławczy wskazał, że jest to omyłka pisarska, która nie ma znaczenia dla rozstrzygnięcia sprawy, gdyż bezsprzecznie wiadomo, który lokal jest przedmiotem niniejszego postępowania.

W piśmie z 4 listopada 2024 r. skarżący podkreślił, że nie zgadza się ze stanowiskiem organu odwoławczego. Wskazał, że roboty budowlane zostały przeprowadzone w pomieszczeniu pralni, które jest pomieszczeniem wspólnym, mimo że znajduje się pod lokalem mieszkalnym inwestorów. Zgodnie bowiem z zapisami w księdze wieczystej dla przedmiotowego budynku do lokalu mieszkalnego nr 1 oraz do lokalu mieszkalnego nr 2 przynależy po jednym pomieszczeniu piwnicznym na wyłączność oraz wspólna pralnia, który jest obiektem sporu w niniejszym postępowaniu.

W piśmie z 30 listopada 2024 r. inwestor D. S. przyznał, że wykonane prace nieświadomie naruszyły obowiązujące przepisy, za co PINB nałożył szereg wymogów, z których inwestorzy się wywiązali. Wyjaśnił, że przeniesienie pieca gazowego do pomieszczenia w piwnicy spowodowane było montażem tego pieca w małej łazience, niespełniającej wymogów technicznych. Jednakże, jak podał inwestor, w piwnicy znajdował się piec na paliwa stałe i cały węzeł cieplny mieszkania od kilkudziesięciu lat, a zatem zamiast pieca na "węgiel" inwestorzy przenieśli piec gazowy i zmodernizowali węzeł. Zatem nie spowodowało to zajęcie nowego miejsca we wspólnej części, a pomieszczenie, do którego instalacja gazowa została przeniesiona, nie pełniło funkcji pralni, tylko kotłowni. Inwestor podał, że pomieszczenie to nigdy nie było i nie jest zamknięte i nie jest przypisane do lokalu nr 1, a także że nie zabudowano żadnego okienka wentylacyjnego. Wyjaśnił także, że została wykonana instalacja nawiewno-wywiewna, a nie zlikwidowana. Wskazał, że skarżący widział wszelkie remonty na częściach wspólnych i nie zgłaszał uwag, co inwestorzy uznali za zgodę na wykonanie prac. Okoliczności te inwestor potwierdził na rozprawie przed tut. Sądem w dniu 5 grudnia 2024 r.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. z 2024 r., poz. 1267) i art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2024 r., poz. 935, dalej jako: p.p.s.a.) sąd administracyjny dokonuje kontroli zaskarżonego aktu pod względem zgodności z prawem, nie będąc przy tym związanym zarzutami i wnioskami skargi, na podstawie stanu faktycznego i prawnego istniejącego w dacie jego wydania. Stosownie do art. 145 § 1 pkt 1 p.p.s.a. sąd ma obowiązek uwzględnienia skargi i wyeliminowania z obrotu prawnego aktu administracyjnego, jeżeli stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy lub naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

Wniesiona skarga zasługuje na uwzględnienie, chociaż nie wszystkie zarzuty w niej podniesiono są zasadne.

Przede wszystkim należy wskazać, że postępowanie administracyjne, które zakończyło się wydaniem zaskarżonej decyzji toczyło się w trybie tzw. postępowania naprawczego, określonego w trybie art. 50 i art. 51 P.b. Wprawdzie postanowienie nadkładające obowiązek przedłożenia inwentaryzacji budowlanej wraz z oceną techniczną przeprowadzonych robót budowlanych, polegających na przebudowie instalacji gazowej oraz protokołu z badań i sprawdzeń przedmiotowej instalacji gazowej wraz z protokołem kominiarskim przewodów kominowych obsługujących lokal nr 1, zostało wydane na podstawie art. 81c ust. 2 P.b., ale w związku z art. 51 ust. 7 P.b. Zgodnie zaś z art. art. 51 ust. 7 P.b. przepisy ust. 1 pkt 1 i 2 oraz ust. 3 stosuje się odpowiednio, jeżeli roboty budowlane, w przypadkach innych niż określone w art. 48, zostały wykonane w sposób, o którym mowa w art. 50 ust. 1 cytowanej ustawy. W myśl zaś art. 51 ust. 1 pkt 2 P.b. organ nadzoru budowlanego w drodze decyzji nakłada obowiązek wykonania określonych czynności lub robót budowlanych w celu doprowadzenia wykonanych robót budowlanych do stanu zgodnego z prawem, określając termin ich wykonania.

W niniejszej sprawie nie ulega wątpliwości, że roboty budowlane polegające na przeniesieniu piecyka gazowego z pomieszczenia mieszkalnego do pomieszczenia znajdującego się w poziomie piwnicy zostały wykonane samowolnie. Przy czym niezależnie od tego, czy roboty te można zakwalifikować jako budowę instalacji gazowej, o czym stanowi art. 29 ust. 3 pkt d P.b., co wymaga dokonania zgłoszenia, czy też czy za jej przebudowę, co - jak przyjął organ – wymagało uzyskania pozwolenia na budowę, to zasadne było wszczęcie przez organy nadzoru budowlanego postępowania naprawczego. Natomiast kwestią sporną jest, czy ustalony stan faktyczny pozwalał na odstąpienie od nałożenia na inwestorów obowiązków w zakresie wykonania określonych czynności lub robót budowlanych w celu doprowadzenia wykonywanych robot budowlanych do stanu zgodnego z prawem.

W orzecznictwie sądowoadministracyjnym wskazuje się, że pod pojęciem stanu zgodnego z prawem nie należy rozumieć wyłącznie zgodności z przepisami prawa budowlanego, techniczno-budowlanymi czy też przepisami o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, ale także m. in. przepisami dotyczącymi prawa własności. Nie ma bowiem podstaw prawnych do tego, aby z kompetencji organów nadzoru budowlanego prowadzących postępowanie w trybie przepisów art. 50 - 51 P.b. wyłączyć uprawnienie do badania, czy inwestor posiada prawo do dysponowania nieruchomością na cele budowlane (zob. wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego z: 3 kwietnia 2019 r. sygn. akt II OSK 1075/18; 26 marca 2013 r. sygn. akt II OSK 2183/11; 3 lipca 2012 r. sygn. akt II OSK 755/11; 1 lutego 2013 r. sygn. akt II OSK 270/12; 13 marca 2013 r. sygn. akt II OSK 2180/11; 14 stycznia 2014 r. sygn. akt II OSK 1900/12; 6 marca 2014 r. sygn. akt II OSK 2426/12; 22 sierpnia 2014 r. sygn. akt II OSK 490/13; 31 marca 2015 r. sygn. akt II OSK 2079/13, dostępne w CBOSA). Skoro bowiem w postępowaniach dotyczących pozwolenia na budowę lub legalizacji obiektu wybudowanego samowolnie inwestor ma obowiązek wykazania prawa do dysponowania nieruchomością na cele budowlane, to taki sam warunek musi być spełniony, aby mogło nastąpić doprowadzenie robót budowlanych do stanu zgodnego z prawem, zgodnie z art. 51 ust. 1 lub art. 51 ust. 7 P.b. Powyższy pogląd, jak wyjaśnił Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z 3 kwietnia 2019 r. (sygn. akt II OSK 1075/18, dostępny w CBOSA) nie stoi w sprzeczności z uchwałą Naczelnego Sądu Administracyjnego z 10 stycznia 2011 r. (sygn. akt II OPS 2/10), według której przepis art. 51 ust. 1 pkt 2 P.b. nie stanowi podstawy do wydania decyzji nakładającej na inwestora obowiązek złożenia przewidzianego w art. 32 ust. 4 pkt 2 P.b. oświadczenia o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane. Istotą powyższej uchwały jest bowiem to, że w postępowaniu naprawczym nie ma podstawy prawnej do żądania przez organ nadzoru budowlanego złożenia przez inwestora oświadczenia o posiadanym prawie do terenu na cele budowlane. Nie oznacza to jednak, że w postępowaniu prowadzonym w trybie przepisów art. 50 - 51 P.b. nie bada się kwestii posiadania przez inwestora prawa do dysponowania nieruchomością na cele budowlane, ponieważ wówczas mogłoby dojść do zalegalizowania robót budowlanych wykonanych z naruszeniem prawa własności osób trzecich, co inwestora realizującego samowolę wykonawczą stawiałoby w sytuacji korzystniejszej, niż inwestora realizującego zabudowę z wszelkimi ograniczeniami wynikającymi z przepisów prawa (por. wyrok NSA z 14 stycznia 2014 r. sygn. akt II OSK 1900/12, wyrok NSA z 3 lipca 2012 r. sygn. akt II OSK 755/11; podobnie w doktrynie M. Wincenciak (w:) Prawo budowlane. Komentarz, pod red. A. Plucińskiej-Filipowicz i M. Wierzbowskiego, Warszawa 2015, uw. 11 do art. 51).

Należy przy tym zauważyć, że w przedmiotowej sprawie mamy do czynienia z nieruchomością wspólną. Niezasadnie zatem organ odwoławczy, że zgoda współwłaścicieli na wykonanie przedmiotowych robót nie ma znaczenia w niniejszej sprawie, gdyż kocioł został zamontowany w piwnicy przynależnej do lokalu inwestorów. Z pisma inwestora złożonego w toku postępowania przed tutejszym Sądem wynika bowiem, że nie kwestionuje on faktu, że piecyk gazowy został przeniesiony do pomieszczenia znajdującego się we wspólnej części. Jednocześnie z wyjaśnień tych wynika, że pomieszczenie to zawsze przeznaczone było na rożnego rodzaju instalacje i pełniło funkcję kotłowni, a nie pralni, zaś przedmiotowy piec gazowy został umieszczony w miejsce dawnego pieca na "węgiel". Okoliczności te w ogóle nie wynikają jednak z przeprowadzanego postępowania wyjaśniającego, co nasuwa wątpliwości co do jego rzetelności i wszechstronności. Natomiast okoliczności te mogą mieć znaczenie dla oceny, czy spełniony został wymóg dysponowania nieruchomością na cele budowlane.

Należy bowiem podnieść, że w odniesieniu do nieruchomości, która objęta jest współwłasnością, dysponowanie nieruchomością na cele budowlane stanowi co do zasady czynność przekraczającą zakres zwykłego zarządu. Jednakże w orzecznictwie sądowoadministracyjnym oraz w doktrynie prezentowany jest pogląd, że o zaliczeniu konkretnej czynności zwykłego zarządu albo przekraczających zwykły zarząd decydują okoliczności konkretnego przypadku (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 15 lipca 2011 r., sygn. akt II OSK 1047/10, wyrok Sądu Najwyższego z 11 października 1990r., sygn. akt III ARN 15/90, OSP 1991, z. 6, poz. 163; wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 7 marca 2006 r., sygn. akt II OSK 576/05, W. Piątek [w:] Prawo budowlane. Komentarz pod red. A. Glinieckiego, Warszawa 2016, Lex Omega; A. Cisek, Kodeks Cywilny. Komentarz pod red. prof. Edwarda Gniewka, Warszawa 2008, s. 344, 345). Nie każde zatem wykorzystanie nieruchomości wspólnej na cele budowlane jest czynnością przekraczającą zakres zwykłego zarządu. Tym samym nie ma wymogu, by współwłaściciel chcący wykorzystać wspólną nieruchomość na cele budowlane zawsze musiał posiadać zgodę wszystkich współwłaścicieli, a w przypadku jej braku, musiał uzyskać zgodę sądu powszechnego. Ocena, czy dane zamierzenie inwestycyjne jest zamierzeniem przekraczającym zakres zwykłego zarządu dokonywana jest wstępnie przez inwestora, a następnie jest ona weryfikowana przez organ administracji. Organ administracji jest uprawniony do dokonania takiej oceny samodzielnie (por. wyrok NSA z 26 października 2016 r., sygn. akt II OSK 131/15). Podstawową przesłanką do oceny charakteru czynności jest ustalenie, czy czynność ta narusza lub zagraża interesom współwłaścicieli niedziałających, czy narusza interes pozostałych współwłaścicieli obiektu i czy inwestycja taka może negatywnie oddziaływać na prawa właścicielskie do nieruchomości. Czynność, która nie narusza i nie zagraża interesom współwłaścicieli niedziałających może być uznana za czynność zwykłego zarządu, niewymagającą uzyskania zgody wszystkich współwłaścicieli na jej realizację. Ustawodawca celowo pozostawił rozstrzygnięcie tej kwestii orzecznictwu sądów, gdyż zależy ona od konkretnej sytuacji i stanu faktycznego sprawy (por. wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego z 27 lutego 2023 r. sygn. akt II OSK 66/22, z 16 lipca 2010 r., sygn. akt II OSK 906/09 i z 24 kwietnia 2018r., sygn. akt II OSK 2745/17, dostępne w CBOSA). Przy tym, jak wskazano w powołanym wyroku NSA z 27 lutego 2023 r., w przypadku procedury z art. 50 i 51 P.b. organy nadzoru budowlanego, oceniając prawo inwestora do dysponowania nieruchomością na cele budowlanego powinny rozważyć w kontekście docelowej "postaci" robót budowlanych, którą gotowe są uznać za akceptowalną, na przykład takiej, która mogłaby zostać osiągnięta z uwzględnieniem obowiązków z art. 51 ust. 1 pkt 2 P.b.

W przedmiotowej sprawie organy w ogóle nie oceniły kwestii posiadania przez inwestorów prawa do dysponowania nieruchomością na cele budowlane. Organ I instancji okoliczności tych w ogóle nie badał, zaś organ odwoławczy niezasadnie uznał, że nie mają ona znaczenia w sprawie. Organy nie poczyniły także żadnych ustaleń co do okoliczności, na które powołał się inwestor w swoim piśmie, a które - z wyżej podanych względów - mogą mieć istotne znaczenie dla podjęcia rozstrzygnięcia w przedmiotowej sprawie. W tej sytuacji także Sąd nie mógł ocenić, czy kwestia posiadania przez inwestorów prawa do dysponowania nieruchomością na cele budowlane została rozstrzygnięta prawidłowo.

Natomiast niezasadne są zarzuty skarżącego dotyczące nieprawidłowego, w ocenie skarżącego, określenia adresu nieruchomości. Okoliczności te nie mają bowiem żadnego znaczenia dla podjęcia rozstrzygnięcia w niniejszej sprawie. Podobnie poza zakresem niniejszej sprawy pozostają zarzuty skarżącego odnośnie do stronniczego prowadzenia postępowania przez organ nadzoru budowlanego. Fakt, że w wydawanych decyzjach zdarzają się błędy nie świadczy o nieprawidłowym prowadzeniu postępowania wyjaśniającego. Natomiast kwestia opieszałości w prowadzeniu postępowania mogłaby podlegać ocenie wyłącznie w przypadku wniesienia skargi na bezczynność lub przewlekle prowadzenie postępowania przez organ. Skarga wniesiona w niniejszej sprawie tego jednak nie dotyczy.

W związku z powyższym w toku ponownego rozpoznania sprawy organ I instancji uzupełni postępowanie wyjaśniające w zakresie okoliczności podniesionych w piśmie inwestora, a następnie oceni, czy inwestor legitymował się prawem do dysponowania nieruchomością na cele budowlane mając na uwadze powyższe wskazania Sądu.

W tym stanie rzeczy, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c p.p.s.a., Sąd uchylił zaskarżoną decyzję oraz utrzymaną nią w mocy decyzję organu I instancji.