Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt II SA/Wa 1040/24
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2024-09-19 00:00:00+02:00 (orzeczenie nieprawomocne)
Symbol z opisem: 6191 Żołnierze zawodowi
Skarżony organ: Minister Obrony Narodowej
Treść wyniku: Oddalono skargę

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Sławomir Fularski, Sędzia WSA Iwona Maciejuk (spr.), Asesor WSA Mateusz Rogala, Protokolant specjalista Monika Gieroń po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 19 września 2024 r. sprawy ze skargi S. F. na decyzję Ministra Obrony Narodowej z dnia [...] lutego 2022 r. nr [...] w przedmiocie zwolnienia z zawodowej służby wojskowej i przeniesienia do rezerwy oddala skargę.


UZASADNIENIE

Dowódca [...] [...] Brygady Obrony Terytorialnej, działając na podstawie § 12 ust. 1 pkt 3 rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 12 maja 2014 r. w sprawie zwalniania żołnierzy zawodowych z zawodowej służby wojskowej (Dz. U. z 2014 r. poz. 670 z późn. zm.; dalej: "rozporządzenie") [...] października 2021 r. złożył wniosek o zwolnienie S. F. z zawodowej służby wojskowej, z uwagi na uzyskanie przez niego w opinii służbowej ogólnej oceny dostatecznej, która na podstawie art. 26 ust. 13 ustawy z dnia 11 września 2003 r. o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych (Dz. U. z 2021 r. poz. 1131, z późn. zm.) wskutek odwołania zyskała przymiot oceny ostatecznej. Zgodnie z § 12 ust. 1 pkt 3 wymienionego rozporządzenia, w razie otrzymania ogólnej oceny dostatecznej w opinii służbowej, dowódca jednostki wojskowej może wystąpić z wnioskiem do organu zwalniającego za pośrednictwem organu właściwego do wyznaczania na stanowisko służbowe, o zwolnienie żołnierza z zawodowej służby wojskowej. Ponadto, Dowódca umotywował złożenie wniosku okolicznością, że u skarżącego nastąpiło pogorszenie dyscypliny wojskowej, co miało przełożenie na negatywny wpływ na morale innych żołnierzy.

W dniu [...] grudnia 2021 r. Dyrektor Departamentu Kadr Ministerstwa Obrony Narodowej wydał rozkaz personalny nr [...], którym zwolnił S. F. (dowódcę kompanii) z zawodowej służby wojskowej i przeniósł do rezerwy z dniem [...] stycznia 2022 r., wskutek otrzymania dostatecznej ogólnej oceny w opinii służbowej.

Minister Obrony Narodowej, po rozpatrzeniu odwołania, decyzją z dnia [...] lutego 2022 r., nr [...] w pkt 1 uchylił zaskarżony rozkaz personalny w części dotyczącej ustalenia daty zwolnienia z zawodowej służby wojskowej i przeniesienia do rezerwy "z dniem [...] stycznia 2022 r." i ustalił nową datę zwolnienia i przeniesienia do rezerwy "z dniem [...] marca 2022 r. ", w pkt 2 utrzymał w mocy zaskarżony rozkaz personalny w pozostałej części. Organ wskazał, że analiza oceny wywiązywania się z obowiązków lub zadań oraz oceny kompetencji i predyspozycji dokonana przez przełożonego oraz dowódcę jednostki wojskowej prowadzi do jednoznacznego wniosku, że oficer ten nie spełnia podstawowych wymogów umożliwiających pełnienie zawodowej służby wojskowej na profesjonalnym poziomie. Łamanie przez dowódcę kompanii norm, reguł, niestosowanie się do ogólnie oraz wewnętrznie obowiązujących przepisów czy regulaminów nie wpływa pozytywnie na dyscyplinę i morale innych żołnierzy. Szczególnie jeśli te zasady łamie i zostaje ukarany dyscyplinarnie oficer - dowódca, który w swoich podstawowych obowiązkach ma wyszczególnione przestrzeganie zasad dotyczących utrzymywania wysokiego poziomu dyscypliny oraz zapobiegania powstawaniu negatywnych zdarzeń w dyscyplinie. Nadrzędną potrzebą Sił Zbrojnych RP jest to, by żołnierze zawodowi w trakcie pełnienia zawodowej służby wojskowej, stosownie do dyspozycji przepisu art. 3 ust. 2 ww. wojskowej ustawy pragmatycznej byli zdyscyplinowani, lojalni i pełni poświęcenia. Bezsporne jest również to, że profesjonalne wykonywanie obowiązków wymaga od żołnierza zawodowego podporządkowania, zdyscyplinowania oraz stosowania się do ogólnie przyjętych przepisów, norm i reguł. Tych cech ewidentnie brakuje por. S. F.. Organ wskazał, że w ocenie Dowódcy [...]. Batalionu Lekkiej Piechoty - [...]. S. F. w swojej służbie nie wykazuje właściwej postawy dostosowania się do ogólno oraz wewnętrznie obowiązujących przepisów, w tym regulaminów oraz zasad ogólnie przyjętych w jednostce wojskowej. Żołnierz niejednokrotnie negował zasadność i podstawy prawne rozkazów i decyzje wyższych przełożonych, czym wpływał negatywnie na dyscyplinę i morale innych żołnierzy. Rozmowy mające na celu uzmysłowienie roli dowódcy kompanii i związanej z tym stanowiskiem odpowiedzialności za podwładnych, ich postawę, poczucie wspólnoty i lojalności nie odnosiły skutków. Ponadto żołnierz jawnie naruszył postanowienia decyzji Ministra Obrony Narodowej Nr [...] z dnia [...] marca 2019 r. w sprawie zasad realizacji polityki informacyjnej i funkcjonowania służby komunikacji społecznej w resorcie obrony narodowej, co bezsprzecznie świadczy o lekceważącym stosunku do obowiązujących przepisów oraz zasad wynikających za specyfiki służby wojskowej. Fakt nieuprawnionego upublicznienia i przekazania informacji i dokumentów służbowych członkom Parlamentarnego Zespołu ds. Szczepień Dzieci i Dorosłych budzi uzasadnione obawy czy daje on rękojmię zachowania tajemnicy prawnie chronionej. Podkreślić należy, że stanowisko dowódcy kompanii jest jednym z kluczowych stanowisk w łańcuch dowodzenia. Żołnierze wyznaczani na takie stanowiska powinni cechować się nienaganną postawą, gwarantującą nie tylko realizację zadań na odpowiednim poziomie ale również gotowość do ponoszenia konsekwencji swoich zachowań i decyzji, w tym także ich wpływu na podległych żołnierzy. Waga stanowiska i związana z nim możliwość oddziaływania na postawy, morale i zachowania podwładnych stawia oficera w tej szczególnej roli. Ponadto ze względu na obniżenie poziomu dyscypliny S. F. nie był wyróżniany przez przełożonych od [...] grudnia 2019 r. W stosunku do por. S. F. zostało wydane w dniu [...] sierpnia 2021 r. orzeczenie o wymierzeniu kary dyscyplinarnej w postaci kary pieniężnej w wysokości pięciu stawek dziennych za popełnienie przewinienia dyscyplinarnego polegającego na wystąpieniu i udzielaniu informacji bez zgody Dowódcy [...]. [...]BOT, tj naruszeniu postanowień decyzji Ministra Obrony Narodowej Nr [...] z dnia [...] marca 2019 r. w sprawie zasad realizacji polityki informacyjnej i funkcjonowania służby komunikacji społecznej w resorcie obrony narodowej. Organ wskazał też m.in., że profesjonalizacja służby wojskowej powoduje, że żołnierze powinni dążyć do podniesienia poziomu swoich kwalifikacji i predyspozycji zawodowych. W Siłach Zbrojnych prowadzona jest polityka kadrowa zorientowana na efektywne zarządzanie zasobami kadrowymi resortu obrony narodowej. Zasadniczym celem tej polityki jest skuteczne zaspokajanie potrzeb osobowych Sił Zbrojnych, z uwzględnieniem obowiązujących kryteriów ilościowych i jakościowych, w tym utrzymanie stanu osobowego niezbędnego dla obsady stanowisk służbowych. W wojsku dyspozycyjność jest jednym z podstawowych elementów stosunku prawnego, ponieważ wynika ona z charakteru zadań powierzonych tej formacji, nie może być od nich rozdzielona. Siły Zbrojne Rzeczypospolitej Polskiej służą ochronie suwerenności państwa, niepodzielności jego terytorium oraz zapewnieniu bezpieczeństwa i nienaruszalności jego granic. W profesjonalnej armii nie można więc pozwolić, aby stanowiska służbowe związane z dowodzeniem, zarządzaniem zasobami ludzkimi oraz problematyką gotowości mobilizacyjnej powierzać żołnierzom niesubordynowanym, niestosującym się do przepisów i ustalonych reguł. Siły Zbrojne RP posiadają zasób oficerów, którzy uzyskują z opiniowania służbowego oceny bardzo dobre i wzorowe, a ich kwalifikacje i doświadczenie dają rękojmię najlepszego wykonywania obowiązków służbowych. W szczególności tacy żołnierze powinni zajmować stanowiska służbowe dowódców kompanii Minister Obrony Narodowej, w świetle uprawnień wynikających, z art. 26 wojskowej ustawy pragmatycznej, jak również zapisów ww. rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 26 maja 2014 r. w sprawie opiniowania służbowego żołnierzy zawodowych nie weryfikuje ostatecznej opinii służbowej. Niemniej jednak organ odwoławczy ma obowiązek zbadania procedury opiniowania wynikającej z przepisów prawa. Minister Obrony Narodowej wskazał, że po dokonaniu szczegółowej analizy akt administracyjnych, nie dostrzega żadnych błędów w zakresie procedury opiniowania. Ponadto stwierdził, że proces opiniowania został w stosunku do oficera zakończony, gdyż - wbrew jego twierdzeniom - otrzymał potwierdzona za zgodność z oryginałem kopię opinii służbowej, co zostało przez niego stwierdzone własnoręcznym podpisem na egzemplarzu opinii służbowej. Nie neguje się ponadto wydanych uprzednio oficerowi wcześniejszych, pozytywnych opinii bezpośrednich przełożonych. Organ podkreślił, że podstawą zwolnienia podoficera ze służby wojskowej jest ocena uzyskana w ostatniej opinii służbowej (v. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 19 maja 2011 r. (sygn. akt II SA/Wa 218/11). Ponadto, zgodnie z zasadą wyrażoną w art. 80 Kpa: " Organ administracji publicznej ocenia na podstawie całokształtu materiału dowodowego, czy dana okoliczność została udowodniona". W tym kontekście przedstawioną w odwołaniu "samoocenę" por. S. F., uznać należy za mało wiarygodną. Oceny kompetencji i postawy żołnierza zawodowego dokonują jego bezpośredni przełożeni nie zaś on sam. O braku obiektywizmu, w kwestii zachwianej samooceny oficera świadczy chociażby fakt, że w 2020 r. odwołał się od opinii służbowej, w której został oceniony na ocenę bardzo dobrą; uznając się za żołnierza wzorowego. Organ wskazał, że w dobie profesjonalizacji Sił Zbrojnych w interesie społecznym, tożsamym z potrzebami armii, leży aby kluczowe stanowiska służbowe w Wojsku Polskim były obsadzane żołnierzami zawodowymi, którzy nie tylko spełniają wymagania formalne do ich objęcia, ale też dają gwarancję długoterminowego wykonywania powierzonych im zadań w sposób najbardziej profesjonalny.

Podkreślił, że na organach wojskowych ciąży przede wszystkim obowiązek pogłębiania zaufania obywateli do państwa poprzez zapewnienie im poczucia bezpieczeństwa militarnego. Wobec zaakcentowanych aspektów przedmiotowej sprawy, interes społeczny – tożsamy z interesem Sił Zbrojnych RP - bezsprzecznie przeważa nad słusznym interesem strony.

Zmiana daty zwolnienia oficera z zawodowej służby wojskowej podyktowana jest faktem, że zgodnie z brzmieniem art. 130 § 1 i 2 Kpa przed upływem terminu do wniesienia odwołania decyzja nie ulega wykonaniu, a jego wniesienie w terminie wstrzymuje wykonanie tej decyzji. Ostateczna decyzja administracyjna powinna być wykonana po dacie jej doręczenia stronie.

S. F. w skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na decyzję Ministra Obrony Narodowej nr [...] z dnia [...] lutego 2022 r. wniósł o jej uchylenie, przywrócenie do zawodowej służby wojskowej oraz wypłatę zadośćuczynienia w kwocie odpowiadającej sześciokrotnej wartości jego miesięcznego uposażenia, zarzucając organowi naruszenie art. 7 k.p.a. i art. 112 ust. 4 ustawy o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych. Skarżący wskazał, że organ wydając zaskarżoną decyzję oparł się na instytucji opinii służbowej, która w obecnym kształcie budzi wątpliwości formalno-prawne. Skarżący zarzucił niedostateczne umotywowanie wydanego rozkazu personalnego. W pierwszej kolejności odniósł się do kwestii zarzutu "dostosowywania się do przepisów w ograniczonym zakresie", którego nie poparto żadnymi konkretnymi przykładami. Zwrócił uwagę również na to, że organ nie wyjaśnił, jakie cechy przesądzają o jego nieprzydatności w służbie wojskowej, a w szczególności dlaczego otrzymał niekorzystną i zaniżoną opinię służbową. Skarżący uznał powyższe działania jako przejaw dyskryminacji i działań odwetowych przeciwko niemu. Zarzucił naruszenie art. 112 ust. 4 ustawy o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych poprzez wydanie rozkazu o "wydaleniu z zawodowej służby wojskowej" na podstawie oceny wydanej w procesie opiniowania służbowego, którego nie można uznać za zakończony z powodu nie dopełnienia wymogów ustawowych. Skarżący podkreślił, że nie zgadza się z oceną z opiniowania służbowego. Podał, że w okresie opiniowania nie zwracano mu uwagi na błędy, nie przeprowadzono żadnej rozmowy ostrzegawczej, nie stawał do raportów dyscyplinarnych. Skarżący podważając twierdzenia organu zawarte w rozkazie personalnym podniósł, że w odwołaniu wnioskował o pozyskanie od Dowódcy [...]BOT informacji na temat przeprowadzonych kontroli dowodzenia przez skarżącego pododdziałów, przesłuchanie dowódcy [...] batalionu lekkiej piechoty na okoliczność ustalenia kiedy i w jaki sposób skarżący wpływał negatywnie na obniżenie dyscypliny służbowej. Podał, że wnioski zostały zignorowane. Organ nie wydał postanowienia o pominięciu dowodu. Skarżący podkreślił, że jego zdaniem, jego postawa wpływa pozytywnie na utrzymanie wysokiego morale i dyscypliny oraz zapobiega powstawaniu negatywnych zdarzeń w dyscyplinie. Podniósł też m.in., że decyzja jako wydana wyłącznie na podstawie budzącej wątpliwości opinii, jest nieuzasadniona i zasługuje na uchylenie. Zakwestionował opinię bezpośredniego przełożonego.

Minister Obrony Narodowej, reprezentowany przez radcę prawnego, w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie wskazując, że organy prawidłowo ustaliły i przeanalizowały sytuację kadrową oficera, a także właściwie rozstrzygnęły kwestie, czy istnieje po stronie skarżącego słuszny interes przemawiający za pozostawieniem go w służbie oraz, czy istnieje w tej mierze interes społeczny (potrzeby Sił Zbrojnych), lub też, czy interes społeczny sprzeciwia się uwzględnieniu słusznego interesu strony. Minister uznał argument potrzeby podniesienia jakości profesjonalnej armii za uzasadniający konieczność zwolnienia skarżącego z zawodowej służby wojskowej.

Skarżący, reprezentowany przez pełnomocnika, w piśmie procesowym z dnia 9 stycznia 2023 r. podtrzymał dotychczasowe stanowisko. W uzasadnieniu wskazał, że przepisy prawne podane w treści rozkazu personalnego wydanego przez organ I instancji jako podstawa prawna nie wyjaśniają prawdziwych przyczyn zwolnienia skarżącego z zawodowej służby wojskowej. Przepisy dotyczą jedynie procedury zwolnienia i nie umożliwiają Sądowi ustalenia prawdziwych jego przyczyn. Te ostatnie z kolei nie zostały wyartykułowane przez organ zarówno w treści rozkazu, jak i w innych pismach kierowanych przez organ do skarżącego. Organ ograniczył się jedynie do podania w uzasadnieniu rozkazu jako przyczyn zwolnienia kwestii proceduralnych, zwłaszcza do uzyskania przez skarżącego oceny dostatecznej w opinii służbowej. Ponadto uzasadnienie rozkazu o zwolnieniu sprowadza się do ogólnikowych i gołosłownych stwierdzeń, dodatkowo nie znajdujących poparcia w postawie skarżącego z czasów pełnienia przez niego czynnej (zawodowej) służby wojskowej. Organ bowiem nie podał w treści uzasadnienia faktów, które uznał za udowodnione, dowodów, na których się oparł oraz przyczyn, z powodu których innym dowodom odmówił wiarygodności i mocy dowodowej. Nie wyjaśnił także podstawy prawnej decyzji (rozkazu). W szczególności organ nie wyjaśnił, co konkretnie w zachowaniu skarżącego stanowiło jego zdaniem "(...) Łamanie przez dowódcę kompanii norm, reguł, niestosowanie się do ogólnie oraz wewnętrznie obowiązujących przepisów czy regulaminów" oraz jak konkretnie miało to rzekome łamanie przez skarżącego norm i reguł wpływać na "dyscyplinę i morale innych żołnierzy". Podobnie w treści opinii służbowej nie zostały opisane i uzasadnione zarzuty co do odpowiedzialności oraz "stosowania się do przepisów, norm i reguł", a jedynie oceniono skarżącego odnośnie tych kryteriów jako spełniającego wymagania w ograniczonym zakresie i przyznano mu po jednym punkcie względem kryterium "odpowiedzialności" oraz "stosowania się do przepisów, norm i reguł".

Pełnomocnik podniósł, że organ nie musiał zwalniać skarżącego ze służby wojskowej zwłaszcza mając na uwadze jego poprzednie opinie służbowe, w których otrzymał on oceny bardzo dobre oraz wzorową. Organ pominął te jednoznacznie pozytywne opinie służbowe i mimo tej jedynej "dostatecznej" zdecydował się jednak zwolnić skarżącego ze służby wojskowej, dodatkowo nie wyjaśniając dokładnie powodów tego zwolnienia. Skarżący słusznie zakwestionował w odwołaniu stwierdzenia i oceny dotyczące przebiegu jego służby zawarte w opinii służbowej. W ocenie skarżącego powodem wystawienia mu zaniżonej opinii służbowej była jego postawa odnośnie planowanego wprowadzenia z początkiem 2022 r. obowiązku szczepień przeciwko SARS-Cov-2, które jednak nie doszło do skutku. Działania wymierzone w skarżącego polegały także na tym, że podczas prowadzonego postępowania sprawdzającego jego przydatność do służby nie poinformowano go o zakończeniu postępowania i możliwości zapoznania się z materiałami dowodowymi i złożenia wyjaśnień oraz wniosków. Skarżący otrzymał informację na piśmie w dniu [...].01.2022 r. o możliwości zapoznania się z materiałami sprawy w siedzibie Departamentu Kadr MON oraz złożenia wniosków w terminie 5 (pięciu) dni od otrzymania tego pisma, natomiast został on skierowany w tym celu w podróż służbową w dniach [...]-[...].01.2022 r. Z kolei w odpowiedzi na jego skargę do WSA w Warszawie organ stwierdził, że wnioski skarżącego wpłynęły po wskazanym w piśmie terminie, dlatego się do nich nie odniósł.

Pełnomocnik podniósł m.in., że nawet nie kwestionując ostatniej (dostatecznej) oceny z opiniowania służbowego, organ kadrowy opierając na niej swą decyzję, powinien skierować skarżącego na stanowiska, na których osiągał on oceny bardzo dobre i wzorowe. Stało się jednak inaczej, co zdaniem pełnomocnika dowodzi stronniczego i nierzetelnego, a przy tym dowolnego i sprzecznego z prawem działania ze strony organu.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z 6 marca 2023 r. sygn. akt II SA/Wa 739/22, po rozpoznaniu sprawy ze skargi S. F. na decyzję Ministra Obrony Narodowej z [...] lutego 2022 r. nr [...] w przedmiocie zwolnienia z zawodowej służby wojskowej i przeniesienia do rezerwy, uchylił zaskarżoną decyzję.

Sąd wskazał m.in., że przyczyny wskazane przez organ są zbyt ogólnikowe i lakoniczne, a jedynym faktycznym kryterium, na którym oparto się w wydawanej decyzji jest uzyskanie przez skarżącego ogólnej oceny dostatecznej w opinii służbowej.

Skargę kasacyjną od powyższego wyroku wniósł Minister Obrony Narodowej.

Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 30 kwietnia 2024 r. w sprawie o sygn. akt III OSK 1918/23 w pkt. 1 uchylił zaskarżony wyrok w całości i przekazał sprawę Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie do ponownego rozpoznania, w pkt. 2 zasądził od S. F. na rzecz Ministra Obrony Narodowej kwotę 240 (dwieście czterdzieści) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego.

NSA w uzasadnieniu wskazał, że w części zważającej uzasadnienia WSA dochodzi do słusznego przekonania, że dla zastosowania art. 112 ust. 1 pkt 4 ustawy o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych nie jest wystarczające spełnienie przesłanki wyjściowej, jaką jest otrzymanie przez żołnierza dostatecznej ogólnej oceny w opinii służbowej. Z uwagi na fakultatywny i uznaniowy charakter kompetencji przewidzianej treścią art. 112 ust. 1 pkt 4 ustawy o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych, dla prawidłowego jej wykorzystania wymagane jest uprzednie rozważenie słusznego interesu strony oraz interesu społecznego, tj. interesu Sił Zbrojnych. Wadliwości kwestionowanej skargą decyzji WSA upatruje właśnie w nienależytym, bo lakonicznym i ogólnikowym, rozważeniu obu wspomnianych interesów. Jako przykłady okoliczności uzasadniających zwolnienie żołnierza w trybie art. 112 ust. 1 pkt 4 ustawy o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych WSA podaje kary dyscyplinarne określające niepełną przydatność do służby wojskowej, dwie oceny niedostateczne z egzaminu z wychowania fizycznego, czy też częste i budzące uzasadnione przypuszczenia przebywanie przez żołnierza na zwolnieniu lekarskim. Zwraca uwagę, że w sprawie takie okoliczności nie wystąpiły, a w uzasadnieniu skarżonej decyzji nie ma jakichkolwiek konkretów, które dotyczą skarżącego.

NSA nie podzielił stanowiska Sądu I instancji. Wskazał, że lektura uzasadnienia decyzji Ministra Obrony Narodowej z [...] lutego 2022 r. nr [...] wykazuje, że zawarto w niej szereg rzeczowych argumentów, które w ogóle nie zostały rozważone przez WSA. Wyjściowo organ zaznaczył, iż stosowanie art. 112 ust. 1 pkt 4 ustawy o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych wymaga wyważenia słusznego interesu żołnierza przemawiającego za pozostawieniem go w służbie mimo otrzymania dostatecznej oceny okresowej z interesem służby Sił Zbrojnych, której potrzeby mogą się interesowi żołnierza sprzeciwiać. Dalej organ podał, że w ogólnym interesie Sił zbrojnych jest podnoszenie jakości profesjonalnej armii zawodowej. Zdaniem organu w sprzeczności z tym interesem pozostaje ograniczone spełnianie przez skarżącego kryterium odpowiedzialności oraz stosowania się do przepisów, norm i reguł. Dalej organ zwrócił uwagę, że analiza oceny wywiązywania się z obowiązków lub zadań oraz oceny kompetencji i predyspozycji dokonana przez przełożonego oraz dowódcę jednostki wojskowej wykazała, że skarżący nie spełnia podstawowych wymogów umożliwiających pełnienie zawodowej służby wojskowej na profesjonalnym poziomie. Skarżący nie wykazuje cech osobowości, które pozwalają na podejmowanie trudnych decyzji i jednocześnie ukierunkowanie się na dobro grupy. Skarżący jako dowódca kompanii nie stosował się do ogólnie oraz wewnętrznie obowiązujących przepisów, czy regulaminów przez co negatywnie wpływał na dyscyplinę i morale innych żołnierzy, tym bardziej, że jako oficer - dowódca, skarżący miał w swoich podstawowych obowiązkach wyszczególnione przestrzeganie zasad dotyczących utrzymywania wysokiego poziomu dyscypliny oraz zapobiegania powstawaniu negatywnych zdarzeń w dyscyplinie.

NSA wskazał, że w uzasadnianiu decyzji również podano, że skarżący niejednokrotnie negował zasadność i podstawy prawne rozkazów i decyzji wyższych przełożonych, czym wpływał negatywnie na dyscyplinę i morale innych żołnierzy. Rozmowy mające na celu uzmysłowienie roli dowódcy kompanii i związanej z tym stanowiskiem odpowiedzialności za podwładnych, ich postawę, poczucie wspólnoty i lojalności nie odnosiły skutków.

NSA zwrócił uwagę, że organ podał dalej, że skarżący jawnie naruszył postanowienia decyzji Ministra Obrony Narodowej Nr [...] z dnia [...] marca 2019 r. w sprawie zasad realizacji polityki informacyjnej i funkcjonowania służby komunikacji społecznej w resorcie obrony narodowej, co bezsprzecznie świadczy o lekceważącym stosunku do obowiązujących przepisów oraz zasad wynikających za specyfiki służby wojskowej. Fakt nieuprawnionego upublicznienia i przekazania informacji i dokumentów służbowych członkom Parlamentarnego Zespołu ds. Szczepień Dzieci i Dorosłych budzi uzasadnione obawy, czy daje on rękojmię zachowania tajemnicy prawnie chronionej. Podkreślono, że stanowisko dowódcy kompanii jest jednym z kluczowych stanowisk w łańcuch dowodzenia. Żołnierze wyznaczani na takie stanowiska powinni cechować się nienaganną postawą, gwarantującą nie tylko realizację zadań na odpowiednim poziomie ale również gotowość do ponoszenia konsekwencji swoich zachowań i decyzji, w tym także ich wpływu na podległych żołnierzy. Waga stanowiska i związana z nim możliwość oddziaływania na postawy, morale i zachowania podwładnych stawia oficera w tej szczególnej roli.

Jako kolejną okoliczność uzasadniającą zwolnienie skarżącego podano, iż od [...] grudnia 2019 r. ze względu na obniżenie poziomu dyscypliny skarżący nie był wyróżniany przez przełożonych. W dniu [...] sierpnia 2021 r. w stosunku do skarżącego wydano orzeczenie o wymierzeniu kary dyscyplinarnej w postaci kary pieniężnej w wysokości pięciu stawek dziennych za popełnienie przewinienia dyscyplinarnego polegającego na wystąpieniu i udzielaniu informacji bez zgody Dowódcy [...]. [...]BOT, tj. naruszeniu postanowień decyzji Ministra Obrony Narodowej Nr [...] z dnia [...] marca 2019 r. w sprawie zasad realizacji polityki informacyjnej i funkcjonowania służby komunikacji społecznej w resorcie obrony narodowej.

NSA zwrócił uwagę, że w podsumowaniu organ wyjaśnił, że wobec zmian organizacyjno-etatowych w Siłach Zbrojnych konieczne jest znalezienie miejsca służby żołnierzom z przeformowywanych jednostek, którzy wykonują swoje obowiązki w taki sposób, że otrzymują oceny dobre, bardzo dobre a często wręcz wzorowe. Skarżący - w ocenie organu - takich standardów nie spełnia. Organ podkreślił także, że w dobie profesjonalizacji Sił Zbrojnych w interesie społecznym, tożsamym z potrzebami armii, leży, aby kluczowe stanowiska służbowe w Wojsku Polskim były obsadzane żołnierzami zawodowymi, którzy nie tylko spełniają wymagania formalne do ich objęcia, ale też dają gwarancję długoterminowego wykonywania powierzonych im zadań w sposób najbardziej profesjonalny.

Naczelny Sąd Administracyjny wskazał, że do przedstawionych w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji okoliczności oraz sformułowanych na ich podstawie ocen konfrontujących interes społeczny – potrzeby Sił Zbrojnych - z interesem skarżącego Sąd pierwszej instancji w ogóle się nie odniósł. NSA podniósł, że wyrażona przez WSA ocena, w ramach której uzasadnienie zaskarżonej decyzji określono jako lakoniczne i ogólnikowe jest co najmniej przedwczesna. WSA powinien uwzględnić każdą z okoliczności powołanych przez organ jako przemawiającą za tym, że skarżący nie powinien pozostać w służbie, rozważyć czy okoliczności te znajdują potwierdzenie w materialne dowodowym - o ile każda z tych okoliczności wymaga dowodu - i wreszcie, czy rzeczywiście okoliczności te świadczą o tym, że w interesie społecznym jest, aby skarżący został ze służby zwolniony. Jednocześnie NSA przypomniał, że decyzja o zwolnieniu żołnierza ze służby wojskowej na podstawie art. 112 ust. 1 pkt 4 ustawy o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych ma charakter uznaniowy. Jedyną przesłanką faktyczną uruchamiającą kompetencję do jego zastosowania jest otrzymanie przez żołnierza dostatecznej ogólnej oceny w opinii służbowej. Rozważenie interesu społecznego - interesu Sił Zbrojnych - i interesu indywidualnego żołnierza nie jest elementem stanu faktycznego, od ustalenia którego uzależnione jest stosowanie art. 112 ust. 1 pkt 4 ustawy o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych. Przedmiotowe wartościowanie następuje na etapie wyboru konsekwencji stosowania tego przepisu. Jeżeli organ powoła się na rzeczowe i rzeczywiste okoliczności, które pozwalają na zajęcie stanowiska, iż nie jest w interesie Sił Zbrojnych, aby żołnierz pozostał w służbie, to sformułowana w ramach tego stanowiska ocena pozostaje poza weryfikacyjną kompetencją sądów administracyjnych. Ocena, czy dany żołnierz jest wartościowy z perspektywy Sił Zbrojnych należy do jego przełożonych i ustrojowo właściwych organów. Rolą sądów administracyjnych jest rozstrzyganie o tym, czy organ w konkretnych okolicznościach prawidłowo zastosował art. 112 ust. 1 pkt 4 ustawy o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych, w tym czy rozważył interes społeczny i słuszny interes żołnierza. Nie jest natomiast rolą sądów administracyjnych rozstrzyganie o tym, czy wynik przeprowadzonego przez organ wartościowania obu interesów jest właściwy z uwagi na kryteria celowości, czy słuszności. Sądowoadministracyjna kontrola działalności administracji publicznej opiera się wyłącznie o kryterium legalności - art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych.

NSA zaznaczył, że rozpoznając ponownie sprawę Sąd pierwszej instancji rozważy okoliczności podane przez organ w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji i podda je ocenie przez pryzmat rygorów stosowania art. 112 ust. 1 pkt 4 ustawy o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje.

Zgodnie z art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2022 r., poz. 2492), dalej: "p.u.s.a.", oraz art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sadami administracyjnymi (Dz.U. z 2024 r., poz. 935), dalej: "p.p.s.a.", sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola ta, w myśl art. 3 § 2 pkt 6 p.p.s.a., obejmuje m.in. orzekanie w sprawach skarg na akty organów samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej.

W myśl art. 134 § 1 p.p.s.a., sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, z zastrzeżeniem art. 57a. Sąd nie może wydać orzeczenia na niekorzyść́ skarżącego, chyba że stwierdzi naruszenie prawa skutkujące stwierdzeniem nieważności zaskarżonego aktu lub czynności (§ 2).

Rozpoznając sprawę ponownie Sąd jest związany wykładnią prawa dokonaną przez Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 30 kwietnia 2024 r. sygn. akt III OSK 1918/23. Stosownie do art. 190 ustawy p.p.s.a., wojewódzki sąd administracyjny, któremu sprawa została przekazana, związany jest wykładnią prawa dokonaną w tej sprawie przez NSA. Charakter wiążący dla wojewódzkiego sądu administracyjnego mają też wskazania co do dalszego postępowania wyrażone przez Naczelny Sąd Administracyjny w powołanym wyroku.

W pojęciu "ocena prawna" mieści się wykładnia przepisów prawa materialnego i procesowego, która zmierza do wyjaśnienia istotnej treści przepisów prawnych i sposobu ich zastosowania w konkretnym wypadku w związku z rozpoznawaną sprawą. Wskazania co do dalszego postępowania stanowią z reguły konsekwencję oceny prawnej. (v. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 6 lutego 2013r., sygn. akt II GSK 2101/11, dostępne: www.orzeczenia.nsa.gov.pl).

Przepis art. 153 P.p.s.a. ma charakter bezwzględnie obowiązujący, a zatem zarówno organ administracji, jak i sąd, obowiązane są zastosować się do oceny prawnej i zaleceń zawartych w prawomocnym wyroku (v. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 1 września 2010 r., sygn. akt I OSK 920/10, publik. LEX 745376).

Podkreślenia wymaga, że sąd administracyjny kontroluje zaskarżoną decyzję wyłącznie w aspekcie jej zgodności z prawem i może ją wzruszyć jedynie wówczas, gdy narusza ona przepisy prawa materialnego lub postępowania w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy. Oznacza to, że badaniu w postępowaniu sądowym podlega prawidłowość zastosowania przez organy administracji publicznej przepisów prawa w odniesieniu do istniejącego w sprawie stanu faktycznego oraz trafność zastosowania wykładni tych przepisów. Tym samym sąd administracyjny nie ocenia decyzji organu pod kątem jej słuszności, czy też celowości, jak również nie rozpatruje sprawy kierując się zasadami współżycia społecznego, ale w zakresie dokonywanej kontroli zobowiązany jest zbadać, czy organy administracji orzekając w sprawie nie naruszyły prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy.

Badając legalność zaskarżonej decyzji, rozkazu personalnego organu I instancji i zgodność z prawem postępowania administracyjnego, w którym akty te zostały wydane, w świetle powołanych wyżej kryteriów, z uwzględnieniem wskazań i oceny prawnej dokonanej przez Naczelny Sąd Administracyjny w powołanym wyżej wyroku, Sąd stwierdził, że zaskarżona decyzja i rozkaz personalny organu I instancji nie naruszają przepisów prawa materialnego, jak również prawa procesowego w stopniu, który miałby wpływ na wynik sprawy. Skarga nie podlegała zatem uwzględnieniu.

Zgodnie z art. 112 ust. 1 pkt 4 ustawy o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych, żołnierza zawodowego można zwolnić z zawodowej służby wojskowej wskutek otrzymania dostatecznej ogólnej oceny w opinii służbowej.

Decyzja o zwolnieniu żołnierza ze służby wojskowej na podstawie art. 112 ust. 1 pkt 4 ustawy o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych ma charakter uznaniowy. Jedyną przesłanką faktyczną uruchamiającą kompetencję do jego zastosowania jest otrzymanie przez żołnierza dostatecznej ogólnej oceny w opinii służbowej, co w tej sprawie miało miejsce. Rozważenie interesu społecznego – interesu Sił Zbrojnych – i interesu indywidualnego żołnierza następuje na etapie wyboru konsekwencji stosowania art. 112 ust. 1 pkt 4 ustawy o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych.

W orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego prezentowany jest pogląd, zgodnie z którym, "(...) w przypadku, gdy przedmiotem skargi jest decyzja uznaniowa, to kognicja sądu administracyjnego ogranicza się do kontroli takiej decyzji pod względem: 1) przestrzegania przepisów o postępowaniu administracyjnym; 2) prawidłowości ustaleń faktycznych w świetle zgromadzonych dowodów; 3) prawidłowości oceny przesłanek załatwienia sprawy; 4) dopuszczalności stosowania danej instytucji prawnej; 5) dokonania wyboru w ramach wyznaczonych przepisami stosowanymi w sprawie; 6) adekwatności zastosowanego środka do okoliczności sprawy indywidualnej (por. J. Orłowski, Uznanie administracyjne w prawie podatkowym, Gdańsk 2005, s. 156 i 157). Ocena sądu administracyjnego nie polega zatem na ocenie słuszności wybranego przez organ rozwiązania, lecz prawidłowości samego procesu decyzyjnego. Sąd administracyjny nie może bowiem ograniczać prawa organu do samodzielnej i nieskrępowanej swobody przy ocenie zasadności wniosku. Dokonując kontroli decyzji uznaniowych sąd może zatem badać jedynie, czy nie zostały przekroczone granice uznania, czy rozstrzygnięcie nie było dowolne oraz wszelkie te elementy, które w danym akcie nie wiążą się z luzem decyzyjnym pozostawionym organom przez ustawodawcę (...) Sąd nie dokonuje natomiast oceny wydanego rozstrzygnięcia z punktu widzenia słuszności, czy sprawiedliwości, lecz sprawdza tylko, czy organ w sposób prawidłowy przeprowadził proces wydania decyzji uznaniowej, czy uwzględnił wszystkie przepisy, czy materiał dowodowy został zebrany w całości, czy pojęcia nieostre zostały prawidłowo zinterpretowane, czy nie pominięto istotnych elementów przy ustalania stanu faktycznego oraz czy wybrał rozwiązanie przewidziane przepisem prawa materialnego (...)" (v. wyrok NSA z dnia 29 lutego 2024 r. sygn. akt III OSK 687/23).

Naczelny Sąd Administracyjny w wydanym w tej sprawie wyroku z dnia 30 kwietnia 2024 r. w sprawie skarżącego wskazał, że jeżeli organ powoła się na rzeczowe i rzeczywiste okoliczności, które pozwalają na zajęcie stanowiska, iż nie jest w interesie Sił Zbrojnych, aby żołnierz pozostawał w służbie, to sformułowana w ramach tego stanowiska ocena pozostaje poza weryfikacyjną kompetencją sądów administracyjnych.

Uwzględniając powyższe Sąd rozpoznający niniejszą sprawę stwierdził, na podstawie całości materiału dowodowego, zebranego w sposób wyczerpujący, że w sprawie tej organ powołał się na rzeczowe i rzeczywiste okoliczności, które pozwalały na zajęcie stanowiska, iż nie jest w interesie Sił Zbrojnych, aby skarżący pozostał w służbie. NSA podkreślił, że ocena, czy dany żołnierz jest wartościowy z perspektywy Sił Zbrojnych należy do jego przełożonych i ustrojowo właściwych organów. Rolą sądów administracyjnych jest rozstrzyganie o tym, czy organ w konkretnych okolicznościach prawidłowo zastosował art. 112 ust. 1 pkt 4 ustawy o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych, w tym czy rozważył interes społeczny i słuszny interes żołnierza.

W ocenie Sądu organ prawidłowo zastosował art. 112 ust. 1 pkt 4 ustawy o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych a decyzje o zwolnieniu umotywował w sposób konkretny i wystarczający do stwierdzenia, że należycie rozważył interes strony i interes społeczny, który w tym przypadku jest równoważny interesowi Sił Zbrojnych.

W sprawie niniejszej Sąd nie stwierdził uchybienia z zakresie dokonanych ustaleń stanu faktycznego. W sprawie jest bezsporne i potwierdzają to akta administracyjne, że skarżący wskutek opiniowania w 2021 r. otrzymał ogólną ocenę dostateczną w opinii służbowej. Skarżący otrzymał kopię opinii służbowej w dniu [...] września 2021 r. Skarżący odwołał się od tej opinii i została ona utrzymana w mocy w dniu [...] września 2021 r. Kopię opinii służbowej po rozpatrzeniu odwołania skarżący otrzymał [...] września 2021 r. (karta 87 akt administracyjnych). Opinia służbowa jest ostateczna i wiążąca. Kwestionowanie tej oceny na etapie postępowania sądowego w sprawie zwolnienia ze służby nie jest dopuszczalne, stąd też argumentacja skarżącego, wskazująca na brak akceptacji oceny dokonanej przez przełożonych nie może mieć wpływu na wynik niniejszej sprawy.

Nadto, z zaskarżonej decyzji wynika, że Minister, po dokonaniu szczegółowej analizy akt administracyjnych, nie stwierdził żadnych błędów w zakresie procedury opiniowania. Podkreślenia wymaga przy tym, iż organ zwalniający jest związany wydaną okresową opinią służbową. Zatem nie może prowadzić postępowania dowodowego mającego na celu weryfikację jej treści i zawartej w niej oceny. Pogląd ten nie budzi wątpliwości w orzecznictwie sądów administracyjnych (v. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z 15 marca 2006 r. sygn. akt II SA/Wa 63/06, LEX nr 202333, wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego z 20 listopada 2007 r. sygn. akt II SA/Wa 1507/07, orzeczenia.nsa.gov.pl).

Zgodnie z art. 26 ust. 1 pkt 1 ustawy o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych, w brzmieniu obowiązującym w czasie opiniowania skarżącego zakończonego wydaniem opinii zawierającej ogólną ocenę dostateczną, która stała się podstawą zwolnienia go z zawodowej służby wojskowej, żołnierz zawodowy podlega corocznemu opiniowaniu służbowemu. Opiniowanie służbowe przeprowadza się w okresie od dnia 15 sierpnia do dnia 15 października (ust. 2). Przełożony jest obowiązany doręczyć, za pokwitowaniem, potwierdzoną kopię opinii służbowej żołnierzowi zawodowemu, którego ona dotyczy, w terminie czternastu dni od dnia jej sporządzenia. W opinii służbowej zamieszcza się pouczenie o przysługującym żołnierzowi zawodowemu prawie wniesienia odwołania od opinii (ust. 9). Żołnierzowi zawodowemu przysługuje prawo wniesienia odwołania od opinii służbowej do wyższego przełożonego w terminie czternastu dni od dnia jej doręczenia. Odwołanie wniesione po terminie nie podlega rozpoznaniu (ust. 11), wyższy przełożony, w terminie trzydziestu dni od dnia otrzymania odwołania, może zaskarżoną opinię służbową: 1) utrzymać w mocy; 2) zmienić lub uzupełnić; 3) uchylić i wydać nową; 4) uchylić, jeżeli brak było podstaw prawnych do jej sporządzenia (ust. 12). Opinia służbowa wydana wskutek odwołania jest ostateczna (ust. 13).

Opinia służbowa skarżącego za 2021 rok zawiera wszystkie wymagane oceny w zakresie służby zawodowej wojskowej i nie ma podstaw do jej podważenia. Pamiętać należy, że celem corocznego opiniowania jest ustalenie aktualnej przydatności żołnierza do służby, ma ono ocenić m.in. jego wywiązywanie się z obowiązków na stanowisku służbowym, kompetencje i predyspozycje. W interesie Sił Zbrojnych jest, aby żołnierze pełnili służbę rzetelnie, profesjonalnie i wykazywali się sprawnością i dyspozycyjnością. Kwestia poprzednio uzyskiwanych ocen nie ma znaczenia w sprawie.

Odnosząc się do zarzutów skargi podkreślić należy, iż samo przekonanie skarżącego, iż został on nieobiektywnie oceniony przez przełożonych, nie może stanowić podstawy do uznania, iż organ działał niezgodnie z prawem.

W ocenie Sądu organy dokonały w tej sprawie prawidłowej wykładni i właściwie zastosowały przepis art. 112 ust. 1 pkt 4 ustawy o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych, w sposób wyczerpujący uzasadniając przy tym podjęte rozstrzygnięcia, co pozwoliło Sądowi stwierdzić, iż ocena zgromadzonego materiału dowodowego była wszechstronna i mieściła się w granicach uznania administracyjnego. Organ zgromadził niezbędny w tej sprawie materiał dowodowy, pozwalający na stwierdzenie, że zaszły przesłanki do zastosowania w tym przypadku powołanego wyżej przepisu. Ten materiał dowodowy był znany skarżącemu.

Nie jest trafny zarzut niezawiadomienia strony o możliwości zapoznania się z aktami sprawy (art. 10 k.p.a.) przed wydaniem decyzji. Minister przed wydaniem decyzji zawiadomił skarżącego pismem z dnia [...] stycznia 2022 r. (doręczonym skarżącemu w dniu [...] stycznia 2022 r.) o uprawnieniach wynikających z art. 10 k.p.a., w tym o możliwości wypowiedzenia się co do zebranych dowodów i materiałów. Organ nie naruszył przepisu art. 10 k.p.a. Powołana przez skarżącego okoliczność skierowania w podróż służbową w dniach [...]-[...] stycznia 2022 r. nie wpływa na wynik sprawy. Organ wyznaczył skarżącemu 5 dni na realizację uprawnienia wynikającego z art. 10 k.p.a. Skarżący miał zatem możliwość w wyznaczonym terminie zapoznania się z aktami sprawy i zajęcia stanowiska przed wydaniem decyzji. Nadto, wskazania wymaga, że zarzut naruszenia art. 10 k.p.a. może odnieść skutek tylko wówczas, gdy stawiająca go strona wykaże, że zarzucane uchybienie uniemożliwiło jej dokonanie konkretnych czynności procesowych. Skarżący nie wykazał takich okoliczności. Wszystkie istotne w sprawie dokumenty były znane stronie. W tej sytuacji zarzut naruszenia art. 10 k.p.a. nie jest zasadny i nie daje podstaw do uchylenia kontrolowanej decyzji. Jednocześnie wskazania wymaga, że w sprawie tej nie było podstaw do przeprowadzania dowodów wnioskowanych przez stronę w piśmie uzupełniającym do odwołania, tj. w piśmie z dnia [...] lutego 2022 r., które wpłynęło do organu w dniu [...] lutego 2022 r., tj. w dniu wydania zaskarżonej decyzji (karta 104 akt administracyjnych). Wnioski wskazane w piśmie skarżącego nie mogły zostać przez organ uwzględnione w postępowaniu, albowiem zmierzały w istocie do wykazania niezasadności opinii służbowej.

Kierując się oceną prawną i wskazaniami Naczelnego Sądu Administracyjnego zawartymi w wyroku wydanym w niniejszej sprawie Sąd, na podstawie całości akt postępowania administracyjnego, stwierdził, że organy wszechstronnie rozważyły w tej sprawie szereg okoliczności dotyczących służby skarżącego, które w powiązaniu z faktem otrzymania dostatecznej ogólnej oceny w opinii służbowej, dawały podstawę do zwolnienia skarżącego z zawodowej służby wojskowej.

Organ wykazał w tej sprawie jednoznacznie, że skarżący w służbie wojskowej pozostać nie powinien i te podniesione przez organ okoliczności znajdują potwierdzenie w materiale dowodowym.

W sprawie nie sposób podważyć twierdzenia organu, że w ogólnym interesie Sił Zbrojnych jest podnoszenie jakości profesjonalnej armii zawodowej. Organ wskazał, że w sprzeczności z tym interesem pozostaje ograniczone spełnianie przez skarżącego kryterium odpowiedzialności oraz stosowania się do przepisów, norm i reguł.

Organ zwrócił uwagę, że analiza oceny wywiązywania się z obowiązków lub zadań oraz ocena kompetencji i predyspozycji dokonana przez przełożonego oraz dowódcę jednostki wojskowej prowadzi do jednoznacznego wniosku, że skarżący nie spełnia podstawowych wymogów umożliwiających pełnienie zawodowej służby wojskowej na profesjonalnym poziomie. Minister podkreślił, że łamanie przez skarżącego jako dowódcę kompanii norm, reguł, niestosowanie się do ogólnie oraz wewnętrznie obowiązujących przepisów, czy regulaminów nie wpływa pozytywnie na dyscyplinę i morale innych żołnierzy, tym bardziej, że jako oficer – dowódca, skarżący miał w swoich podstawowych obowiązkach wyszczególnione przestrzeganie zasad dotyczących utrzymywania wysokiego poziomu dyscypliny oraz zapobiegania powstawaniu negatywnych zdarzeń w dyscyplinie (stwierdzenia organu znajdują potwierdzenie w aktach administracyjnych, w stanowisku dowódcy [...] blp przedstawionym dowódcy [...] [...] BOT w związku z odwołaniem się skarżącego od opinii służbowej wystawionej przez dowódcę [...]blp).

Organ wskazał też, że skarżący jawnie naruszył postanowienia decyzji Ministra Obrony Narodowej Nr [...] z dnia [...] marca 2019 r. w sprawie zasad realizacji polityki informacyjnej i funkcjonowania służby komunikacji społecznej w resorcie obrony narodowej, co bezsprzecznie świadczy o lekceważącym stosunku do obowiązujących przepisów oraz zasad wynikających za specyfiki służby wojskowej.

Biorąc pod uwagę, że w dniu [...] sierpnia 2021 r. w stosunku do skarżącego wydano orzeczenie o wymierzeniu kary dyscyplinarnej w postaci kary pieniężnej w wysokości pięciu stawek dziennych za popełnienie przewinienia dyscyplinarnego polegającego na wystąpieniu i udzielaniu informacji bez zgody Dowódcy [...]. [...]BOT, tj. naruszeniu postanowień decyzji Ministra Obrony Narodowej Nr [...] z dnia [...] marca 2019 r. w sprawie zasad realizacji polityki informacyjnej i funkcjonowania służby komunikacji społecznej w resorcie obrony narodowej, nie sposób podważyć twierdzeń organu o lekceważeniu przez skarżącego zasad wynikających ze specyfiki wojskowej i obowiązujących reguł. Wymienione orzeczenie dyscyplinarne znajduje się aktach administracyjnych (karta 74 akt administracyjnych).

Biorąc przy tym pod uwagę, że skarżący był dowódcą kompanii, czyli zajmował jedno z kluczowych stanowisk w łańcuchu dowodzenia, twierdzenia organu o tym, że skarżący nie spełnia podstawowych wymogów umożliwiających pełnienie zawodowej służby wojskowej na profesjonalnym poziomie, nie mogą być uznane za dowolne.

Uzasadnienie zaskarżonej decyzji jest wyczerpujące i wystarczające do stwierdzenia, że zaskarżona decyzja nie narusza prawa. Zawodowa służba wojskowa jest szczególnym rodzajem służby publicznej, podlegającej rygorom i ograniczeniom. Oznacza to, że zachowania, czy działania w tej służbie powinny tę specyfikę uwzględniać.

Odnosząc się do zarzutów skargi dodatkowego wskazania wymaga, że organ nie wydał w tej sprawie rozkazu o "wydaleniu z zawodowej służby wojskowej" , a rozkaz personalny o zwolnieniu z zawodowej służby wojskowej i przeniesieniu do rezerwy.

Organ podkreślił, że analiza oceny obowiązków lub zadań oraz oceny kompetencji i predyspozycji dokonana przez przełożonego oraz dowódcę jednostki wojskowej wykazała, że skarżący nie spełnia podstawowych wymogów umożliwiających pełnienie zawodowej służby wojskowej na profesjonalnym poziomie.

Za niezasadne Sąd uznał wszystkie zarzuty skargi. Istotą sprawy było dokonanie ustalenia, czy zachodzą podstawy do zwolnienia skarżącego z zawodowej służby wojskowej i czy decyzja organu nie była dowolna.

Podkreślenia wymaga, na co zwrócił uwagę Naczelny Sąd Administracyjny w wydanym w tej sprawie wyroku, że ocena, czy żołnierz jest wartościowy z perspektywy Sił Zbrojnych należy do przełożonych. Sąd w tym zakresie nie dokonuje żadnych ocen. Sąd ocenia jedynie, czy decyzja nie narusza prawa, a zatem, czy opiera się na kryterium legalności. Zaskarżona decyzja prawa nie narusza i nie ma podstaw do jej uchylenia.

Bezsporne jest, że w interesie społecznym, tożsamym z interesem Sił Zbrojnych, leży to, aby żołnierzami zawodowymi były osoby dające gwarancję profesjonalnego wykonywania powierzonych zadań. W sprawie tej niewątpliwie interes Sił Zbrojnych, w tym dokonywana ich profesjonalizacja, niewątpliwie przeważa nad interesem skarżącego, który chciałby dalej pełnić zawodową służbę wojskową. Jednakże, w sytuacji otrzymania przez skarżącego dostatecznej ogólnej oceny w opinii służbowej oraz przedstawionych przez organ w decyzji i bezspornych okoliczności dotyczących pełnionej służby, nie sposób podważyć stanowiska organu o zaistnieniu przesłanki wydania decyzji o zwolnieniu z zawodowej służby wojskowej. Kwestia wcześniejszych pozytywnych opinii służbowych pozostaje bez wpływu na wynik niniejszej sprawy.

Uzasadnienie zaskarżonej decyzji i poprzedzającego ją rozkazu personalnego spełniają wszystkie wymogi art. 107 § 3 k.p.a. Nie pozostawiają żadnych wątpliwości, co do faktów, które organ wziął pod uwagę i znajdują potwierdzenie w materiale dowodowym, który nie wymagał uzupełnienia przez organ. Uzasadnienia nie pozostawiają wątpliwości co do przesłanek, z powodu których zdaniem organu dobro Sił Zbrojnych przeważa w tej sprawie nad interesem skarżącego.

Podkreślenia wymaga przy tym, że nie jest rolą Sądu kształtowanie polityki kadrowej w Siłach Zbrojnych RP. Decyzje w tym zakresie stanowią kompetencję szeroko rozumianej kadry dowódczej, której obowiązkiem jest dbanie o to, aby zawodową służbę wojskową pełnili żołnierze o jak najwyższych kwalifikacjach. Zatem, powołanie się przez organ na konieczność pozostawienia w służbie żołnierzy najlepiej przygotowanych do realizacji zadań uznać należy za uprawnione. Dostateczna ocena ogólna w opinii służbowej nie gwarantuje jak najlepszego wykonywania przez żołnierza zadań nałożonych na Siły Zbrojne Rzeczypospolitej Polskiej. Stwierdzenia tego, biorąc pod uwagę potrzebę zapewnienia przez Siły Zbrojne bezpieczeństwa militarnego, nie sposób podważyć.

Sąd stwierdził, że organ odwoławczy prawidłowo zastosował również art. 130 k.p.a. Zgodnie bowiem z brzmieniem art. 130 § 1 i 2 k.p.a., przed upływem terminu do wniesienia odwołania decyzja nie ulega wykonaniu, a jego wniesienie w terminie wstrzymuje wykonanie tej decyzji.

Zasadnie organ odwoławczy uchylił rozkaz personalny organu I instancji w części dotyczącej terminu zwolnienia z zawodowej służby wojskowej i przeniesienia do rezerwy i ustalił nową datę zwolnienia i przeniesienia do rezerwy z dniem [...] marca 2022 r., a w pozostałym zakresie zasadnie utrzymał rozkaz personalny organu I instancji w mocy.

Mając powyższe na uwadze, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2024 r., poz. 935) orzekł, jak w wyroku.