Wyrok WSA w Poznaniu, sygn. akt IV SAB/Po 38/23
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu
Data orzeczenia: 2023-06-15 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6272 Wizy, zezwolenie na zamieszkanie na czas oznaczony, na osiedlenie się, wydalenie z terytorium Rzeczypospolitej Polskiej
659
Hasła tematyczne: Administracyjne postępowanie
Cudzoziemcy
Skarżony organ: Wojewoda
Treść wyniku: Stwierdzono przewlekłe prowadzenie postępowania
Powołane przepisy: article: art. 104 ust. 1, art. 112a, art. 98, art. 114 ust. 1 i ust. 3 pkt 4, art. 106, art. 109 ust. 1
journal: Dz.U. 2021 poz 2354
law: Ustawa z dnia 12 grudnia 2013 r. o cudzoziemcach - t.j.
article: art. 35 par. 1 - 5,  art. 37 par. 1 pkt 1 i 2, art. 12, art. 36 par. 1 i 2,
journal: Dz.U. 2023 poz 775
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (t. j.)

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Katarzyna Witkowicz–Grochowska (spr.) Sędzia WSA Józef Maleszewski Sędzia WSA Maciej Busz po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 15 czerwca 2023 r. sprawy ze skargi P. T. na przewlekłe prowadzenie postępowania przez Wojewodę w przedmiocie udzielenia zezwolenia na pobyt czasowy 1. umarza postępowanie sądowe w zakresie zobowiązania Wojewody do wydania decyzji; 2. stwierdza, że Wojewoda dopuścił się przewlekłego prowadzenia postępowania; 3. stwierdza, że przewlekłe prowadzenie postępowania nie miało miejsca z rażącym naruszeniem prawa; 4. w pozostałej części skargę oddala; 5. zasądza od Wojewody na rzecz skarżącego P. T. kwotę 100 zł (słownie: sto złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania.


UZASADNIENIE

Pismem z dnia 17 lutego 2023 r. Skarżący P. T. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu skargę na przewlekłe prowadzenie postępowania administracyjnego przez Wojewodę w przedmiocie udzielenia zezwolenia na pobyt czasowy.

Zarzucił organowi naruszenie przepisów prawa materialnego tj. art. 112a ust. 1 ustawy o cudzoziemcach tj. z dnia 17 listopada 2021 r. (Dz.U. z 2021 r. poz. 2354) poprzez niewydanie decyzji w sprawie udzielenia cudzoziemcowi zezwolenia na pobyt czasowy w terminie 60 dni, podczas gdy organ miał taki obowiązek, a także gdy wszelkie przesłanki wydania zezwolenia zostały spełnione, co obligowało organ do wydania decyzji zezwalającej na pobyt.

Ponadto zarzucił naruszenie przepisów prawa procesowego:

A. art. 77 § 1 Kodeksu postępowania administracyjnego w zw. z art. 7 k.p.a. poprzez przewlekłe prowadzenie postępowania, a w konsekwencji nie wydanie decyzji w zakresie złożonego przez Skarżącego wniosku o wydanie zezwolenia na pobyt czasowy, m.in. poprzez niepodejmowanie czynności oraz pominięcie interesu społecznego i słusznego interesu cudzoziemca.

B. art. 12 § 1 i 2 k.p.a. w zw. art. 35 § 1-3 k.p.a. i art. 8 § 1 k.p.a. poprzez zaniechanie szybkiego i prostego działania w sprawie nieskomplikowanego postępowania dotyczącego zezwolenia na pobyt czasowy, nadmierne komplikowanie tego postępowania i podejmowanie zbędnych czynności wyjaśniających, co doprowadziło do powzięcia niesłusznych wątpliwości organu, a nadto naraziło Skarżącego na straty i zaburzyło zaufanie do organu administracji publicznej.

W związku z powyższym Skarżący wniósł o:

1. uwzględnienie skargi i zobowiązanie Wojewody do załatwienia sprawy w terminie 7 dni od dnia zwrotu akt do organu I instancji lub w innym terminie uznanym za właściwy przez Sąd,

2. stwierdzenie, że Wojewoda dopuścił się przewlekłego prowadzenia postępowania z rażącym naruszeniem prawa,

3. przyznanie od Wojewody na rzecz Skarżącego sumy pieniężnej do wysokości połowy kwoty dziesięciokrotnego przeciętnego wynagrodzenia miesięcznego w gospodarce narodowej w roku poprzednim, ogłaszanego przez Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego na podstawie odrębnych przepisów, ewentualnie w innej wysokości uznanej przez Sąd za właściwą,

- ewentualnie, jeśli Sąd uzna za słuszne, wnoszę na podstawie art. 149 § 2 p.p.s.a o wymierzenie organowi grzywny w wysokości do dziesięciokrotnego przeciętnego wynagrodzenia miesięcznego w gospodarce narodowej w roku poprzednim, ogłaszanego przez Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego na podstawie odrębnych przepisów

4. zwrot kosztów postępowania.

W uzasadnieniu skargi wskazano, że w dniu 28 października 2021 roku Skarżący złożył wniosek o wydanie zezwolenia na pobyt czasowy. Dalej wskazywano, że przez okres od 28 października 2021 roku do dnia złożenia niniejszej skargi nie została wydana decyzja w przedmiocie wydania zezwolenia na pobyt czasowy. W związku z prowadzeniem postępowania w sposób przewlekły dnia 31 stycznia 2023 roku skarżący wystąpił do organu z ponagleniem. Dnia 2 lutego 2023 roku ponaglenie zostało rozstrzygnięte. Pomimo upływu niemalże jednego roku i dwóch miesięcy wniosek nie został rozpatrzony, a ponaglenie nie zostało pozostawione bez rozpoznania.

Zdaniem Skarżącego akta sprawy pozwalają na wydanie pozytywnej decyzji w przedmiocie zezwolenia na pobyt czasowy, a to wobec wypełnienia wszelkich przesłanek ustawowych. Organ, którego przewlekłe prowadzenie postępowania jest przedmiotem skargi do chwili obecnej nie wydał decyzji w przedmiocie zezwolenia na pobyt czasowy. Zachowanie organu świadczy jedynie o bezpodstawnym i świadomym wydłużaniu postępowania, co niewątpliwie narusza powołane w skardze zasady ogólne postępowania administracyjnego, normy prawa materialnego, a także uniemożliwia ustalenie charakteru pobytu Skarżącego.

Dalej przywołano brzmienie art. 112a ustawy o cudzoziemcach. Zdaniem Skarżącego z literalnej treści przywołanych przepisów należy wnioskować, że wniosek o wydanie zezwolenia na pobyt czasowy skutkuje wydaniem przez organ zezwalający zezwolenia na ten pobyt w terminie 60 dni od dnia złożenia wniosku o udzielenie zezwolenia. W niniejszej sprawie zezwolenie takie powinno być wydane w najpóźniej w dniu 28 grudnia 2021 roku.

Następnie wskazano, że ustawa o cudzoziemcach nie przewiduje by decyzja administracyjna w zakresie zezwolenia na pobyt czasowy miała charakter uznaniowy. Wobec czego spełnienie przez wnioskodawcę stosowanych wymogów powinno doprowadzić do pozytywnego rozpatrzenia wniosku i w konsekwencji nadania wnioskodawcy uprawnienia do pobytu czasowego na terytorium RP. Wskazano w tym kontekście na treść art. 114 ust. 1, art. 100 ust. 1 oraz art. 99 ust. 1 ustawy o cudzoziemcach.

Odnosząc się do naruszenia przepisów postępowania, które to naruszenie miało istotny wpływ na wynik postępowania Skarżący wskazał, że niewydanie do chwili obecnej rozstrzygnięcia w przedmiocie wniosku o wydanie zezwolenia na pobyt czasowy bez wątpienia narusza zasady postępowania administracyjnego i jego prawidłowy tok.

Dodatkowo podano, że od momentu złożenia wniosku do dnia złożenia skargi na przewlekłość postępowania minęło 1 rok 3 miesiąca 20 dni. W związku z tym, że organ rażąco przekroczył ustawowe terminy wystąpienie z niniejszą skargą jest konieczne. Organ zezwalający swoim zachowaniem działa na szkodę Skarżącego.

W odpowiedzi na skargę Wojewoda wniósł o odrzucenie skargi w zakresie żądania przyznania sumy pieniężnej i oddalenie skargi w pozostałym zakresie.

Opisując stan faktyczny, który zaistniał w sprawie podano, że 28 października 2021 r. przyjęto wniosek złożony osobiście przez P. T., w którym zadeklarowano cel pobytu jako inne okoliczności związane z poszukiwaniem pracy po ukończeniu studiów wyższych. Dodatkowo Skarżący okazał ważny dokument podróży oraz pobrano od niego odciski linii papilarnych. Nastąpiła pozytywna weryfikacja formalna wniosku oraz wszczęcie postępowania. Jako wskazanie końcowych czynności podano, że 17 lutego 2023 r. wpłynęła do organu skarga do WSA na przewlekłość prowadzenia postępowania administracyjnego, z rażącym naruszeniem prawa. Następnie 24 lutego 2023 r. wezwano Skarżącego do uzupełnienia dokumentów do sprawy.

W pierwszej kolejności należało według Wojewody zaznaczyć, że w dniu 29 stycznia 2022 r. weszła w życie ustawa z dnia 17 grudnia 2021 r. o zmianie ustawy o cudzoziemcach oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2022 r. poz. 91 z późn. zm.). Ustawa wprowadza istotne zmiany w zakresie długości oraz rozpoczęcia biegu terminów załatwiania spraw udzielenia zezwolenia na pobyt czasowy, udzielenia zezwolenia na pobyt stały oraz udzielenia zezwolenia na pobyt rezydenta długoterminowego Unii Europejskiej. Zawieszenie biegu terminów wprowadzono w związku ze znaczącym dodatkowym obciążeniem urzędów wojewódzkich w kontekście obecnego masowego napływu cudzoziemców z terytorium Ukrainy i zjawisk temu towarzyszących. Celem regulacji jest umożliwienie dostosowania procedur i funkcjonowania administracji do zaistniałej wyjątkowej sytuacji migracyjnej. Wojewoda podał, że w przedmiotowej sprawie postępowanie administracyjne zostało wszczęte 28 października 2021 r., tj. w dniu złożenia wniosku.

Wojewoda wskazał, że sposób prowadzenia postępowania nie wynika ze złej woli pracowników Wydziału Spraw Cudzoziemców, ale jest skutkiem ogromnej ilości wniosków składanych w tutejszym urzędzie przez cudzoziemców, konieczności równoczesnego procedowania w wielu różnych sprawach oraz odpływu pracowników merytorycznych prowadzących postępowania i braku możliwości szybkiego uzupełnienia niedoborów kadrowych. Organ podał, że problemy kadrowe oraz ilość wniosków cudzoziemców nie są okolicznościami niemającymi znaczenia w sprawie.

Wojewoda wskazał, że przedmiotowy wniosek 29 czerwca 2022 r. został przekazany do opiniowania przez SG, ABW i Policję. Szef Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego lub konsul przekazują swoje stanowisko w terminie 30 dni od otrzymania wniosku. W przedmiotowej sprawie Komendant Wojewódzki Policji w P. przedłużył czas zaopiniowania wniosku do 60 dni.

Organ wskazał, że stoi na stanowisku, że "rażące" naruszenie prawa jest kwalifikowaną postacią naruszenia prawa i jako takie powinno być interpretowane ściśle. Sąd stwierdza rażące naruszenie prawa, gdy wystąpią szczególne okoliczności uzasadniające przyjęcie takiego stanowiska. Dla uznania, iż bezczynność organu lub przewlekłe prowadzenie postępowania miało miejsce z naruszeniem prawa w stopniu rażącym należy wykazać, że odpowiedzialność za nią ponosi organ administracji i że jest ona niemożliwa do zaakceptowania w państwie prawnym. Zdaniem organu nie sposób ocenić, iż przewlekłe prowadzenie postępowania w niniejszej sprawie ma charakter kwalifikowany w postaci rażącego naruszenia prawa.

Zdaniem Wojewody w okolicznościach faktycznych niniejszej sprawy brak ponadto podstaw do uznania, iż przekroczenie terminu rozpoznania sprawy jest pozbawione racjonalnego uzasadnienia, czy wręcz nieznajdujące żadnego uzasadnienia. Wprost przeciwnie, sposób prowadzenia spraw przez pracowników organu, w tym czas oczekiwania na rozpatrzenie wniosków, który jest dłuższy niż przewidziany w art. 35 § 1-3 Kodeksu postępowania administracyjnego nie wynika z opieszałości czy bezczynności pracowników organu, ale jest wynikiem ogromnej ilości wniosków składanych przez cudzoziemców w W. Urzędzie Wojewódzkim oraz konieczności równoczesnego procedowania w wielu różnych sprawach. Przy rozpatrywaniu wniosków obowiązuje kolejność wpływu do tut. Urzędu. Z uwagi na powyższe, termin załatwienia sprawy może być więc znacząco przesunięty w czasie względem dnia złożenia dokumentów. Wobec powyższego nie ma podstaw - zdaniem Wojewody - do stwierdzenia, że przewlekłe prowadzenie postępowania przez organ miało miejsce z rażącym naruszeniem prawa.

Organ zwrócił uwagę, że dnia 22 grudnia 2022 r. Skarżący przedłożył do akt sprawy załącznik nr [...], który nie został poprawnie wypełniony. W związku z tym, Wojewoda 24 lutego 2023 r. wezwał P. T. do przedłożenia prawidłowo wypełnionego załącznika nr 1.

Odnosząc się do żądania przyznania od Wojewody sumy pieniężnej na Wojewoda wskazał, że zgodnie z art. 100c ust. 3 pkt 2 ustawy o pomocy obywatelom Ukrainy organowi prowadzącemu postępowanie nie wymierza się grzywny ani nie zasądza się od niego sum pieniężnych na rzecz skarżących za niewydanie rozstrzygnięć w terminach określonych przepisami prawa. Wobec tego rozpatrywanie żądania Skarżącego w tym zakresie nie ma podstaw prawnych.

Z ostrożności Wojewoda dodał, że w skardze brak jest jakiejkolwiek argumentacji przemawiającej za przyznaniem rekompensaty finansowej. Wymieniony nie wskazał jednoznacznie jakoby doznał krzywdy w związku z przewlekłym prowadzeniem postępowania przez organ, którą należałoby zrekompensować i która to okoliczność mogłaby podlegać ocenie Sądu orzekającego.

Pismem z 25 kwietnia 2023 r. Wojewoda przekazał do Sądu decyzję Wojewody z 29 marca 2023 r. wraz z potwierdzeniem odbioru udzielającą wnioskodawcy zezwolenia na pobyt czasowy i pracę (k. 45 akt sąd.).

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył co następuje.

Skarga okazała się zasadna.

Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz.U. z 2022 r. poz. 2492) sądy administracyjne sprawują kontrolę nad działalnością administracji publicznej przyjmując jako kryterium kontroli zgodność z prawem. W świetle art. 3 § 2 pkt 8 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2023 r. poz. 259, dalej: "p.p.s.a.") kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje m.in. orzekanie w sprawach skarg na bezczynność i przewlekłość w przypadkach określonych w art. 3 § 2 pkt 1–4 p.p.s.a. Ponadto, zgodnie z art. 3 § 2 pkt 9 p.p.s.a., przedmiotem skargi może być także bezczynność i przewlekłość w sprawach dotyczących innych niż określone w pkt 1-3 aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w Kodeksie postępowania administracyjnego oraz postępowań określonych w działach IV, V i VI Ordynacji podatkowej oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw.

W myśl art. 149 § 1 p.p.s.a. sąd uwzględniając skargę na bezczynność lub przewlekle prowadzenie postępowania (1) zobowiązuje organ do wydania w określonym terminie aktu, interpretacji albo do dokonania czynności; (2) zobowiązuje organ do stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa; (3) stwierdza, że organ dopuścił się bezczynności lub przewlekłego prowadzenia postępowania. Jednocześnie sąd stwierdza, czy bezczynność organu lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organ miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa (art. 149 § 1a p.p.s.a.). Sąd, w przypadku, o którym mowa w § 1, może ponadto orzec z urzędu albo na wniosek strony o wymierzeniu organowi grzywny w wysokości określonej w art. 154 § 6 lub przyznać od organu na rzecz skarżącego sumę pieniężną do wysokości połowy kwoty określonej w art. 154 § 6 (art. 149 § 2 p.p.s.a.).

W pierwszej kolejności rozważenia wymaga kwestia dopuszczalności skargi na przewlekłość. W myśl art. 53 § 2b p.p.s.a. formalnym wymogiem dla skutecznego wniesienia omawianej skargi jest to, aby została ona poprzedzona ponagleniem skierowanym do właściwego organu. Z akt administracyjnych sprawy wynika, że Skarżący wypełnił powyższy wymóg formalny, składając pismem z 27 stycznia 2023 r. wymagane ponaglenie (k. 145 akt adm.).

Poza tym do skarg na bezczynność i przewlekłe prowadzenie postępowania nie mają zastosowania terminy do wniesienia skargi ustalone w przepisach art. 53 p.p.s.a. (zob. postanowienia NSA: z 11 maja 2011 r., I OSK 716/11; z 26.05.2011 r., I OSK 857/11, dostępne orzeczenia.nsa.gov.pl dalej "CBOSA"). Oznacza to, że skarga może być skutecznie wniesiona aż do chwili załatwienia sprawy przez organ administracji publicznej przez wydanie decyzji, postanowienia albo innego aktu lub podjęcie czynności (por. wyrok NSA z 29 kwietnia 2011 r., I FSK 249/10, CBOSA; por. też wyrok WSA z 27 października 2011 r., II SAB/Po 60/11, CBOSA). Trafność takiej wykładni potwierdza obecnie – dodany z dniem 01 czerwca 2017 r. – przepis art. 53 § 2b p.p.s.a., zgodnie z którym skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania można wnieść "w każdym czasie". Skarga w niniejszej sprawie na przewlekłe prowadzenie postępowania została wniesiona w toku toczącego się postępowania administracyjnego i po wniesieniu ponaglenia, zatem jest dopuszczalna.

W tym miejscu Sąd zauważa, że Wojewoda załatwił wniosek Skarżącego i w dniu 29 marca 2023 r. wydał na podstawie art. 104 w zw. z art. 114 ust. 1 i ust. 3 pkt 4 oraz art. 118 ust. 3 i 4 w zw. z art. 98 ust. 2 ustawy z 12 grudnia 2013 r. o cudzoziemcach (Dz. U. z 2021 r., poz. 2354 z późn. zm., dalej też: "ustawa") pozytywną decyzję doręczoną wnioskodawcy. Okoliczność ta nie pozbawia Sądu konieczności rozpoznania skargi na przewlekłe prowadzenie postępowania administracyjnego w niniejszej sprawie.

Przechodząc zatem to merytorycznego rozpoznania skargi, należy zauważyć, że Skarżący zarzuca przewlekłe prowadzenia postępowania w rozpoznaniu wniosku o zezwolenie na pobyt czasowy, zmodyfikowany następnie o zezwolenie na pobyt czasowy i pracę, cudzoziemca na podstawie ustawy z dnia 12 grudnia 2013 r. o cudzoziemcach.

Przechodząc to merytorycznego rozstrzygnięcia niniejszej sprawy Sąd wskazuje, że pod pojęciem "przewlekłego prowadzenia postępowania" należy rozumieć sytuację prowadzenia postępowania w sposób nieefektywny, poprzez wykonywanie czynności w dużym odstępie czasu bądź wykonywaniu czynności pozornych, powodujących, że formalnie organ nie jest bezczynny (J. P. Tarno, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Wydanie 5, Warszawa 2012, str. 44; wyrok NSA z 5 lipca 2012 r., sygn. akt II OSK 1031/12, CBOSA). Pod pojęciem tym rozumie się również mnożenie przez organ czynności dowodowych ponad potrzebę wynikającą z istoty sprawy (J. Borkowski [w]: B. Adamiak, J. Borkowski: Kodeks postępowania administracyjnego, Komentarz, Warszawa 2011, str. 238). Pojęcie "przewlekłość postępowania" obejmować, więc będzie opieszałe, niesprawne i nieskuteczne działanie organu w sytuacji, gdy sprawa mogła być załatwiona w terminie krótszym, jak również nieuzasadnione przedłużanie terminu załatwienia sprawy. Zatem o przewlekłości postępowania przed organem administracji publicznej można mówić wówczas, gdy czas jego trwania przekracza rozsądne granice. Przewlekłe prowadzenie postępowania przez organ zaistnieje wówczas, gdy organowi będzie można skutecznie przedstawić zarzut niedochowania należytej staranności w takim zorganizowaniu postępowania administracyjnego, by zakończyło się ono w rozsądnym terminie, względnie zarzut prowadzenia czynności (w tym dowodowych) pozbawionych dla sprawy jakiegokolwiek znaczenia (wyrok z dnia 26 października 2012 r. sygn. akt II OSK 1956/12; CBOSA).

Z ogólnych zasad postępowania administracyjnego wynika, że organy administracji publicznej mają obowiązek działać wnikliwie i szybko, posługując się możliwie najprostszymi środkami prowadzącymi do załatwienia sprawy, a także obowiązek podejmowania wszelkich kroków niezbędnych do jej wyjaśnienia i załatwienia. Z punktu widzenia sprawności postępowania znacząca jest zasada szybkości postępowania wyrażona w art. 12 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2023 r. poz. 775; dalej "K.p.a."). Jej realizacja zagwarantowana została przepisami określającymi terminy załatwienia sprawy.

Zgodnie z 35 § 1 K.p.a. organy administracji publicznej obowiązane są załatwiać sprawy bez zbędnej zwłoki. Niezwłocznie powinny być załatwiane sprawy, które mogą być rozpatrzone w oparciu o dowody przedstawione przez stronę łącznie z żądaniem wszczęcia postępowania lub w oparciu o fakty i dowody powszechnie znane albo znane z urzędu organowi, przed którym toczy się postępowanie, bądź możliwe do ustalenia na podstawie danych, którymi rozporządza ten organ (art. 35 § 2 K.p.a.). Załatwienie sprawy wymagającej postępowania wyjaśniającego powinno nastąpić nie później niż w ciągu miesiąca, a sprawy szczególnie skomplikowanej - nie później niż w ciągu dwóch miesięcy od dnia wszczęcia postępowania, zaś w postępowaniu odwoławczym - w ciągu miesiąca od dnia otrzymania odwołania (art. 35 § 3 K.p.a.). Do terminów określonych w przepisach poprzedzających nie wlicza się terminów przewidzianych w przepisach prawa dla dokonania określonych czynności, okresów zawieszenia postępowania oraz okresów opóźnień spowodowanych z winy strony albo z przyczyn niezależnych od organu (art. 35 § 5 K.p.a.).

W tym miejscu wskazać należy, że na mocy ustawy z dnia 17 grudnia 2021 r. o zmianie ustawy o cudzoziemcach oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. z 2022 r., poz. 91, dalej: "ustawa zmieniająca"), która weszła w życie w dniu 29 stycznia 2022 r., do ustawy o cudzoziemcach dodano art. 112a wprowadzający szczegółowe terminy załatwiania wniosku o udzielenie cudzoziemcowi zezwolenia na pobyt czasowy. Ustawa o cudzoziemcach w brzmieniu nadanym ustawą zmieniającą przewiduje obecnie, że decyzję w sprawie udzielenia cudzoziemcowi zezwolenia na pobyt czasowy wydaje się w terminie 60 dni (art. 112a ust. 1 ustawy). Termin o jakim mowa wyżej biegnie od dnia, w którym nastąpiło ostatnie z następujących zdarzeń (1) cudzoziemiec złożył wniosek o udzielenie zezwolenia na pobyt czasowy osobiście lub nastąpiło jego osobiste stawiennictwo w urzędzie wojewódzkim po złożeniu tego wniosku, chyba że wobec cudzoziemca nie stosuje się wymogu osobistego stawiennictwa, lub (2) cudzoziemiec złożył wniosek o udzielenie zezwolenia na pobyt czasowy, który nie zawiera braków formalnych lub zostały one uzupełnione, lub (3) cudzoziemiec przedłożył dokumenty, o których mowa w art. 106 ust. 2 pkt 2, lub wyznaczony przez wojewodę termin, o którym mowa w art. 106 ust. 2a, upłynął bezskutecznie (art. 112a ust. 2 ustawy).

Ustawa o cudzoziemcach w aktualnym brzmieniu przewiduje również, że postępowanie odwoławcze w sprawie udzielenia cudzoziemcowi zezwolenia na pobyt czasowy kończy się w terminie 90 dni (art. 112a ust. 4 ustawy). Jeżeli odwołanie nie spełnia wymogów przewidzianych przepisami prawa, termin, o którym mowa w ust. 4, biegnie od dnia uzupełnienia braków (art. 112a ust. 5 ustawy).

Zgodnie z art. 7 ustawy zmieniającej do postępowań wszczętych na podstawie zmienianej ustawy o cudzoziemcach i niezakończonych przed dniem wejścia w życie niniejszej ustawy stosuje się przepisy dotychczasowe, z uwzględnieniem art. 8-11 i art. 13. Zgodnie z art. 13 ust. 1 ustawy zmieniającej w postępowaniach prowadzonych na podstawie zmienianej ustawy o cudzoziemcach, wszczętych i niezakończonych do dnia wejścia w życie niniejszej ustawy mają zastosowanie przepisy art. 7 ust. 3, art. 106 ust. 2a i 2b, art. 106a ust. 3 i 4, art. 112a, art. 203 ust. 2a i 2b oraz art. 210 ustawy zmienianej w art. 1 w brzmieniu nadanym niniejszą ustawą.

Zgodnie z art. 13 ust. 3 ustawy zmieniającej jeżeli terminy załatwiania spraw, o których mowa w art. 112a lub w art. 210 ustawy zmienianej w art. 1 (ustawy o cudzoziemcach) w brzmieniu nadanym niniejszą ustawą, rozpoczęły swój bieg przed dniem wejścia w życie niniejszej ustawy, biegną one od nowa od dnia wejścia w życie niniejszej ustawy.

W niniejszej sprawie wniosek o udzielnie zezwolenia na pobyt czasowy wpłynął do Wojewody w dniu 28 października 2021 r., a więc pod rządami ustawy o cudzoziemcach sprzed nowelizacji wprowadzającej szczegółowe terminy załatwiania o udzielenie cudzoziemcowi zezwolenia na pobyt czasowy, inicjując z tym dniem postępowanie administracyjne, co nie było również kwestionowane przez organ.

Ponieważ cytowana ustawa zmieniająca weszła w życie z dniem 29 stycznia 2022 r., to biegnący od nowa – zgodnie z dyspozycją art. 13 ust. 3 ustawy zmieniającej – 60-dniowy termin, o którym mowa w dodanym art. 112a ustawy cudzoziemcach upływał z dniem 30 marca 2022 r.

Wskazać również należy, iż z dniem 15 kwietnia 2022 r. weszła w życie kolejna regulacja ingerująca w bieg terminów załatwiania spraw administracyjnych dotyczących legalizowania pobytu cudzoziemców na terytorium RP, wprowadzona ustawą z dnia 8 kwietnia 2022 r. o zmianie ustawy o pomocy obywatelom Ukrainy w związku z konfliktem zbrojnym na terytorium tego państwa oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. poz. 830; w skrócie "zm.u.p.o.U."), mocą której (art. 1 pkt 44) dodano do ustawy z dnia 12 marca 2022 r. o pomocy obywatelom Ukrainy w związku z konfliktem zbrojnym na terytorium tego państwa (Dz. U. poz. 583, z późn. zm.; w skrócie "u.p.o.U.") przepisy art. 100c, w brzmieniu:

"1. W okresie do dnia 31 grudnia 2022 r. bieg terminów na załatwienie spraw dotyczących:

1) udzielenia cudzoziemcowi: a) zezwolenia na pobyt czasowy, b) zezwolenia na pobyt stały, c) zezwolenia na pobyt rezydenta długoterminowego Unii Europejskiej,

2) zmiany: a) zezwolenia na pobyt czasowy i pracę, b) zezwolenia na pobyt czasowy w celu wykonywania pracy w zawodzie wymagającym wysokich kwalifikacji,

3) cofnięcia cudzoziemcowi: a) zezwolenia na pobyt czasowy, b) zezwolenia na pobyt stały, c) zezwolenia na pobyt rezydenta długoterminowego Unii Europejskiej

– w postępowaniach prowadzonych przez wojewodę nie rozpoczyna się, a rozpoczęty ulega zawieszeniu na ten okres.

2. Czynności dokonane w okresie, o którym mowa w ust. 1, w postępowaniach w sprawach, o których mowa w ust. 1, są skuteczne.

3. W okresie, o którym mowa w ust. 1:

1) przepisów o bezczynności organu oraz o obowiązku organu prowadzącego postępowanie w sprawach, o których mowa w ust. 1, do powiadamiania strony lub uczestnika postępowania o niezałatwieniu sprawy w terminie nie stosuje się;

2) organowi prowadzącemu postępowanie w sprawach, o których mowa w ust. 1, nie wymierza się grzywny ani nie zasądza się od niego sum pieniężnych na rzecz skarżących za niewydanie rozstrzygnięć w terminach określonych przepisami prawa.

4. Zaprzestanie czynności przez organ prowadzący postępowanie w sprawach, o których mowa w ust. 1, lub ich dokonywanie z opóźnieniem, w okresie, o którym mowa w ust. 1, nie może być podstawą wywodzenia środków prawnych dotyczących bezczynności, przewlekłości lub naruszenia prawa strony do rozpoznania sprawy bez zbędnej zwłoki."

W związku z dodaniem art. 100c u.p.o.U. nie przewidziano w zm.u.p.o.U. żadnych przepisów przejściowych. W uzasadnieniu projektu zm.u.p.o.U. nie wyjaśniono także w żaden sposób powodów wprowadzenia tej regulacji, jak też nie wskazano celów jakie poprzez jej wprowadzenie prawodawca pragnie osiągnąć.

Regulacja ta również nie znajdzie zastosowania w niniejszej sprawie albowiem zgodnie z zasadą niedziałania prawa wstecz ("lex retro non agit") przepis ten nie znajduje zastosowania do kontroli i oceny stanów bezczynności i przewlekłości, które miały miejsce przed jego wejściem w życie.

Przypomnieć nadto należy, iż organ pomiędzy wejściem w życie tej ustawy, a wniesieniem skargi ani nie "zaprzestał czynności" w kontrolowanym postępowaniu, ani nie "dokonywał ich z opóźnieniem" w rozumieniu ww. przepisu, lecz – ściśle rzecz ujmując – w ogóle nie podejmował żadnych czynności procesowych.

Regulacje zawarte w art. 100 u.p.o.U. wykładać zaś należy w ten sposób, że nie wyłączają one dopuszczalności dokonywania przez Sąd administracyjny oceny stanów bezczynności czy też przewlekłości w postępowaniach wskazanych w ust. 1 pkt 1 do 3 tego przepisu toczących się przed wejściem w życie tej regulacji i nadal, a jedynie wprowadzają zawieszenie terminów załatwiania tych kategorii spraw na okres od wejścia w życie ustawy do 31 grudnia 2022 r. i uniemożliwiają podejmowanie wobec organów środków dyscyplinujących z tytułu bezczynności lub przewlekłości zaistniałej w tym okresie, to jest pomiędzy 15 kwietnia 2022 r., a 31 grudnia 2022 r.

Przechodząc dalej wskazać należy, że specyfika postępowania w przedmiocie udzielenia cudzoziemcowi zezwolenia na pobyt czasowy - co do zasady - wymaga najpierw złożenia osobiście na formularzu przez zainteresowanego wniosku o udzielenie zezwolenia na pobyt czasowy wraz ze stosownymi załącznikami w myśl art. 98, art. 105, art. 106 ustawy o cudzoziemcach.

W przypadku braków formalnych wniosku organ, na podstawie do art. 64 § 2 k.p.a., zobowiązany był wezwać stronę do ich uzupełnienia w wyznaczonym terminie, nie krótszym niż siedem dni, z pouczeniem, że nieusunięcie tych braków spowoduje pozostawienie podania bez rozpoznania.

Zaznaczyć należy, że specyfika postępowania, zgodnie z art. 109 ust. 1 ustawy, wymaga także aby przed wydaniem decyzji o udzieleniu cudzoziemcowi zezwolenia na pobyt czasowy organ zwrócił się do komendanta oddziału Straży Granicznej, komendanta wojewódzkiego Policji, Szefa Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego, a w razie potrzeby także do konsula właściwego ze względu na ostatnie miejsce zamieszkania cudzoziemca za granicą lub do innych organów z wnioskiem o przekazanie informacji, czy wjazd cudzoziemca na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej i jego pobyt na tym terytorium mogą stanowić zagrożenie dla obronności lub bezpieczeństwa państwa lub ochrony bezpieczeństwa i porządku publicznego. Podmioty o których mowa w ust. 1 przekazują informację w terminie 30 dni od dnia otrzymania wniosku (art. 109 ust. 2 ustawy o cudzoziemcach). W szczególnie uzasadnionych przypadkach termin 30-dniowy może być przedłużony do 60 dni, o czym organ obowiązany do przekazania informacji zawiadamia wojewodę (art. 109 ust. 3 ustawy o cudzoziemcach). Jeżeli organ obowiązany do przekazania informacji, o której mowa w ust. 1, nie przekaże informacji w terminach, o których mowa w ust. 2 lub 3, uznaje się, że wymóg uzyskania informacji został spełniony (art. 109 ust. 4 ustawy o cudzoziemcach).

Wniosek P. T. o wydanie zezwolenia na pobyt czasowy wpłynął do Wojewody w dniu 28 października 2021 r. i to od tego dnia na Wojewodzie ciążył już obowiązek podejmowania przewidzianych prawem czynności w celu załatwienia złożonego wniosku.

W ramach skargi na przewlekłość – inaczej niż w przypadku skargi na bezczynność, w której bada się terminowość załatwienia sprawy – sąd administracyjny jest władny badać zasadność wyznaczania przez organ administracji dłuższego, niż ustawowy, terminu załatwienia sprawy. W ocenie Sądu w niniejszej sprawie postępowanie prowadzone było dłużej niż było to niezbędne do jej załatwienia. Postępowania nie cechowała wymagana dynamika, a czynności organu w jego ramach nie były należycie skoncentrowane.

Na podstawie analizy akt sprawy ustalono niżej wymieniony stan faktyczny i kolejność dokonywanych czynności:

- 28 października 2021 r. - przyjęcie wniosku złożonego osobiście przez P. T., w którym zadeklarowano cel pobytu jako inne okoliczności związane z poszukiwaniem pracy po ukończeniu studiów wyższych. Okazanie przez cudzoziemca ważnego dokumentu podróży oraz pobranie od niego odcisków linii papilarnych. Organ sam wskazał na pozytywną weryfikację formalną wniosku oraz wszczęcie postępowania z informacją, że postępowanie zostanie zakończone do dnia 26 kwietnia 2022 r.,

- 31 stycznia 2022 r. (wpływ do organu 01 lutego 2022 r.) - prośba Skarżącego o zmianę celu pobytu na pracę oraz uzupełnienie dokumentów o załącznik nr 1 oraz uzupełnienie opłaty skarbowej,

- 29 czerwca 2022 r. - przekazanie wniosku do opiniowania w terminie 60 dni przez SG, ABW i Policję,

- 11 lipca 2022 r. (wpływ do organu 13 lipca 2022 r.) — informacja od Skarżącego o zmianie pracodawcy oraz adresu zamieszkania i uzupełnienie dokumentów o umowę najmu pokoju oraz umowę o pracę,

- 15 lipca 2022 r. (wpływ do organu 19 lipca 2022 r.) - uzupełnienie przez Stronę dokumentów o umowę najmu pokoju,

- 22 lipca 2022 r. - informacja z Komendy Wojewódzkiej Policji w P.,

- 25 sierpnia 2022 r. (wpływ do organu 26 sierpnia 2022 r.) - oświadczenie o zmianie celu pobytu w trakcie postępowania, przesłanie załącznika nr 1,

- 15 września 2022 r. - (wpływ do organu 16 września 2022 r.) - oświadczenie o zmianie celu pobytu w trakcie postępowania, przesłanie załącznika nr 1, kopii paszportu oraz umowy najmu,

- 27 stycznia 2023 r. (wpływ do organu 31 stycznia 2023 r. ) - złożenie przez pełnomocnika ponaglenia na przewlekłość postępowania,

- 02 lutego 2023 r. - pozostawienie ponaglenia bez rozpoznania,

- 29 marca 2023 r. – wydanie decyzji o zezwoleniu na pobyt czasowy i pracę.

W kontrolowanej sprawie dodatkowo, w zawiadomieniu z 28 października 2021 r. organ wyjaśnił, że termin załatwienia sprawy został przedłużony do 26 kwietnia 2022 r. "ze względu na konieczność zgromadzenia materiału dowodowego, niezbędnego do potwierdzenia spełnienia warunków udzielenia zezwolenia. Ponadto przedłużenie terminu wynika z dużej liczby prowadzonych jednocześnie przed Wojewodą postępowań w sprawie cudzoziemców".

W związku z tym co do zasady powoływanie się przez organ w odpowiedzi na skargę na dużą liczbę prowadzonych jednocześnie spraw (ewentualnie także na wiążące się z tym: braki kadrowe, trudności organizacyjne, itp.) nie może stanowić uzasadnionej przyczyny przedłużania terminu zakończenia konkretnej sprawy, ani chronić przed zarzutem przewlekłego prowadzenia postępowania w danej sprawie.

Dodatkowo zauważyć należy, że do dnia 26 kwietnia 2022 r., w którym miało zakończyć się postępowanie organ nie podjął żadnych czynności zmierzających do rozpoznania sprawy. Na pewno bowiem nie można do nich zaliczyć np. udostępnienia akt sprawy. Dopiero w dniu 29 czerwca 2022 r. przekazano wniosek do opiniowania w terminie 60 dni przez SG, ABW i Policję. To oznacza, że w okresie 8 miesięcy nie przekazano dokumentacji organom bezpieczeństwa celem weryfikacji Skarżącego. Nie podjęto również żadnej innej czynności. Dopiero w dniu 24 lutego 2023 r., po wniesieniu skargi do Sądu, organ wezwał stronę do uzupełnienia dokumentów sprawy.

W konsekwencji należy stwierdzić, że organ dopuścił się zarzucanej mu przewlekłości w prowadzeniu postępowania z wniosku Skarżącego. Przejawiła się ona przede wszystkim w niepodejmowaniu przez organ w ciągu 8 miesięcy od pozytywnej weryfikacji formalnej wniosku (tj. od 28 października 2021 r.) jakichkolwiek czynności, które efektywnie zmierzałyby do załatwienia sprawy i w podjęciu pierwszej takiej czynności – w postaci przekazania wniosku Skarżącego do zaopiniowania przez SG, ABW i Policję dopiero w dniu 29 czerwca 2022 r.

Zgodnie z art. 149 § 1 p.p.s.a. sąd, uwzględniając skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organy w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 1-4 albo na przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 4a: (1) zobowiązuje organ do wydania w określonym terminie aktu, interpretacji albo do dokonania czynności, (2) zobowiązuje organ do stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa, (3) stwierdza, że organ dopuścił się bezczynności lub przewlekłego prowadzenia postępowania. Jednocześnie sąd, na podstawie art. 149 § 1a p.p.s.a., stwierdza, czy bezczynność organu lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organ miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa. Z kolei w myśl art. 149 § 2 p.p.s.a. sąd, w przypadku, o którym mowa w § 1, może ponadto orzec z urzędu albo na wniosek strony o wymierzeniu organowi grzywny w wysokości określonej w art. 154 § 6 p.p.s.a. lub przyznać od organu na rzecz skarżącego sumę pieniężną do wysokości połowy kwoty określonej w art. 154 § 6 p.p.s.a.

W tym miejscu godzi się wyjaśnić, że w sytuacji, gdy – tak jak w niniejszej sprawie – po dniu wniesienia skargi zarzucającej zasadnie organowi administracji opieszałość w prowadzeniu postępowania, ale przed dniem wyrokowania przez sąd, dojdzie do wydania aktu kończącego postępowanie administracyjne, to postępowanie sądowe podlega umorzeniu na podstawie art. 161 § 1 pkt 3 p.p.s.a. (por. uchwała NSA z 26.11.2008 r., I OPS 6/08, ONSAiWSA 2009, nr 4, poz. 63), acz jedynie w części obejmującej zobowiązanie organu do wydania aktu lub dokonania czynności, o którym mowa w art. 149 § 1 pkt 1 p.p.s.a. (por. wyrok NSA z 27.02.2020 r., II OSK 2423/19, CBOSA) – o czym Sąd orzekł w pkt 1 wyroku.

Załatwienie przez organ sprawy już po wniesieniu skargi nie zwalnia jednak sądu administracyjnego z obowiązku rozpoznania skargi wniesionej na podstawie art. 3 § 2 pkt 8 p.p.s.a., w zakresie orzekania czy organ dopuścił się przewlekłego prowadzenia postępowania (art. 149 § 1 pkt 3 p.p.s.a.), oraz czy przewlekłe prowadzenie postępowania miało miejsce z rażącym naruszeniem prawa (art. 149 § 1a p.p.s.a.) oraz w zakresie wymierzenia organowi grzywny z tego tytułu lub przyznania na rzecz skarżącego sumy pieniężnej (art. 149 § 2 p.p.s.a.).

Z tych względów Sąd na podstawie art. 149 § 1 pkt 3 p.p.s.a. stwierdził, że Wojewoda dopuścił się przewlekłego prowadzenia postępowania (pkt 2 wyroku).

Dalej Sąd uznał, że przewlekłość organu nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa. Rażącym naruszeniem prawa, w rozumieniu art. 149 § 1a p.p.s.a., pozostaje bowiem stan, w którym bez żadnej wątpliwości i wahań można powiedzieć, bez potrzeby odwoływania się do szczegółowej oceny okoliczności sprawy, że naruszono prawo w sposób oczywisty (wyrok NSA z dnia 21 czerwca 2012 r., I OSK 675/12, LEX nr 1218894). Oceniając, czy naruszenie prawa jest rażące, należy uwzględnić nie tylko proste zestawienie terminów rozpoczęcia postępowania i jego zakończenia, względnie braku zakończenia, lecz także warunkowane okolicznościami materialnoprawnymi sprawy czynności, jakie powinien podjąć organ dążąc do merytorycznego rozstrzygnięcia konkretnej sprawy. Rażącym naruszeniem prawa jest naruszenie, które nosi cechy oczywistej i wyraźnej sprzeczności z obowiązującym prawem. Dla uznania rażącego naruszenia prawa nie jest wystarczające samo przekroczenie przez organ ustawowych terminów załatwienia sprawy. Wspomniane przekroczenie musi być znaczne i niezaprzeczalne. Rażące opóźnienie w podejmowanych przez organ czynnościach ma być oczywiście pozbawione jakiegokolwiek racjonalnego uzasadnienia (postanowienie NSA z dnia 27 marca 2013 r., OSK 468/13; wyrok WSA we Wrocławiu z dnia 10 kwietnia 2014 r., II SAB/Wr 14/14; wyrok WSA w Poznaniu z dnia 11 października 2013 r., II SAB/Po 69/13 i z dnia 11 marca 2015 r., IV SAB/Po 19/15; dostępne CBOSA).

W kontrolowanej sprawie taka sytuacja, zdaniem Sądu, nie wystąpiła. Dokonując oceny we wskazanym zakresie, Sąd miał przede wszystkim na względzie, że okoliczności podnoszone przez Wojewodę – dotyczące zwłaszcza dużej liczby wpływających wniosków cudzoziemców, odpływu pracowników merytorycznych i braku możliwości szybkiego uzupełnienia niedoborów kadrowych – nie mogą wprawdzie usprawiedliwiać zaistniałej przewlekłości postępowania organu, gdyż są to okoliczności leżące po stronie administracji publicznej, jednakże można brać je pod uwagę przy ocenie, czy stwierdzona przewlekłość naruszała prawo w stopniu rażącym – co też Sąd w niniejszej sprawie uczynił. Nie bez znaczenia jest także fakt, że przed wydaniem wyroku organ załatwił sprawę wniosku Skarżącego, wydając decyzję w dniu 29 marca 2023 r.

Dokonawszy oceny charakteru stwierdzonej przewlekłości – jak tego wymaga art. 149 § 1a p.p.s.a. – Sąd uznał, że nie miała ona miejsca z rażącym naruszeniem prawa (pkt 3 sentencji wyroku).

Natomiast Sąd oddalił na podstawie art. 151 p.p.s.a. wniosek Skarżącego o zasądzenie sumy pieniężnej (punkt 4 wyroku). Zgodnie z art. 149 § 2 p.p.s.a. Sąd w przypadku uwzględnienia skargi na przewlekłe prowadzenie postępowania może bowiem orzec z urzędu albo na wniosek strony o wymierzeniu organowi grzywny w wysokości określonej w art. 154 § 6 p.p.s.a. lub przyznać od organu na rzecz skarżącego sumę pieniężną do wysokości połowy kwoty określonej w art. 154 § 6. Wyjaśnić należy, że grzywna ma charakter przede wszystkim dyscyplinujący i prewencyjny, zaś suma pieniężna przyznawana na rzecz skarżącego ma charakter kompensacyjny. Z treści art. 149 § 2 p.p.s.a. wyraźnie wynika, że ustawodawca pozostawił Sądowi ocenę, czy okoliczności sprawy wskazują na potrzebę zadośćuczynienia Skarżącemu za oczekiwanie na rozpoznanie jego żądania, czy też na konieczność zdyscyplinowania organu, który dopuszcza się bezczynności, czy przewlekłości.

W niniejszej sprawie te same względy, jakie legły u podstaw oceny, że przewlekłe prowadzenie postępowania przez Wojewodę nie miało miejsca z rażącym naruszeniem prawa, przemawiały za uznaniem, iż brak jest dostatecznych podstaw do uwzględnienia wniosków Skarżącego o przyznanie od organu na rzecz Skarżącego sumy pieniężnej. Poza tym nie bez znaczenia dla takiej oceny okazała się również argumentacja organu z odpowiedzi na skargę, w której zasadnie wytknięto brak w skardze jakiejkolwiek merytorycznej argumentacji mającej przemawiać za przyznaniem wnioskowanej rekompensaty w żądanej wysokości.

W konsekwencji – w części dotyczącej żądania Skarżącego przyznania od organu sumy pieniężnej oraz ewentualnego wymierzenia organowi grzywny – Sąd, na podstawie art. 151 p.p.s.a., skargę oddalił (pkt 4 sentencji wyroku).

Odnosząc się do zawartego w odpowiedzi na skargę, a motywowanego dyspozycją, dodanego z dniem 15 kwietnia 2022 r., przepisu art. 100c ust. 3 pkt 2 u.p.o.U wniosku organu o odrzucenie skargi w zakresie przyznania sumy pieniężnej zauważyć należy, iż jak wykazano już powyżej powoływany przez organ przepis nie znajduje zastosowania w odniesieniu do wyłączenia sankcjonowania stanów bezczynności i przewlekłości, które wystąpiły i trwały przed dniem wejścia w życie ustawy wprowadzającej go do systemu prawnego.

W świetle regulacji p.p.s.a. nowo dodany przepis art. 100c ust. 3 pkt 2 u.p.o.U. powinien być postrzegany tylko jako czasowe wykluczenie, mocą decyzji ustawodawcy, możliwości uwzględniania przez sąd administracyjny wniosków skarżących o wymierzenie organowi grzywny, względnie przyznanie sumy pieniężnej (tudzież zasądzania tych sum z urzędu), za stany bezczynności lub przewlekłości które zaistniałyby w okresie od 15 kwietnia 2022 r. do 31 grudnia 2022 r.

Należy zauważyć, że zasadniczo rygor w postaci odrzucenia skargi jest ściśle powiązany z konstrukcją niedopuszczalności wniesienia skargi (por. art. 58 § 1 p.p.s.a., zwłaszcza jego pkt 6). Niedopuszczalność (przedmiotowa) skargi wiąże się zaś raczej z nieistnieniem przedmiotu zaskarżenia, względnie z jego niepodleganiem kognicji sądu administracyjnego, a nie z tym, że – jak to ujął Wojewoda w odpowiedzi na skargę – "nie ma podstaw prawnych rozpatrywanie" niektórych spośród wniosków (żądań) skargi, tj. wniosku o wymierzenie Organowi grzywny oraz żądania przyznania odeń sumy pieniężnej. Zresztą, w analizowanym przypadku taka podstawa prawna obiektywnie cały czas istnieje – stanowi ją obowiązujący nadal art. 149 § 2 p.p.s.a. W jego świetle, nowo dodany przepis art. 100c ust. 3 pkt 2 u.p.o.U. powinien być postrzegany tylko jako czasowe wykluczenie mocą decyzji ustawodawcy możliwości uwzględniania przez sąd administracyjny wniosków skarżącego o wymierzenie grzywny lub o przyznanie sumy pieniężnej (tudzież możliwości zasądzania tych środków prawnych z urzędu), co z kolei – zdaniem Sądu w niniejszym składzie – powinno skutkować raczej oddaleniem skargi w odnośnym zakresie, aniżeli jej odrzuceniem (por. wyr. WSA w Poznaniu z 06 października 2022 r., sygn. akt IV SAB/Po 121/22, CBOSA).

O zwrocie kosztów Sąd postanowił w punkcie 5 wyroku na mocy art. 200 § 1 p.p.s.a. i art. 205 § 1 p.p.s.a. w zw. z § 14 ust. 1 pkt 1 lit c rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 221, poz. 535).

Sprawa została rozpoznana przez Sąd w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym na podstawie art. 119 pkt 4 p.p.s.a.