Wyrok WSA w Łodzi, sygn. akt III SA/Łd 531/23
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi
Data orzeczenia: 2024-04-08 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6205 Nadzór sanitarny
Hasła tematyczne: Inspekcja sanitarna
Skarżony organ: Inspektor Sanitarny
Treść wyniku: Stwierdzono nieważność decyzji I i II instancji
Powołane przepisy: article: art. 27 ust. 1 i ust. 2
journal: Dz.U. 2023 poz 338
law: Ustawa z dnia 14 marca 1985 r. o Państwowej Inspekcji Sanitarnej (t. j.)
article: art. 3 § 1, art. 134 § 1, art. 135, art. 145 § 1, art. 200, art. 205 § 2
journal: Dz.U. 2023 poz 1634
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.
article: art. 1 § 1 i 2
journal: Dz.U. 2022 poz 2492
law: Ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych - t.j.
article: art. 156 § 1 pkt 4 i pkt 5
journal: Dz.U. 2023 poz 775
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (t. j.)
journal: Dz.U.UE.L 2002 nr 31 poz 1 art. 3 pkt 16, art. 18
law: Rzozporządzenie (WE) Nr 178/2002 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 28 stycznia 2002 r. ustanawiające ogólne zasady i wymagania  prawa żywnościowego, powołujące Europejski Urząd ds. Bezpieczeństwa Żywności oraz ustanawiające procedury w zakresie bezpieczeństwa  żywności

SENTENCJA

Dnia 8 kwietnia 2024 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział III w składzie następującym: Przewodnicząca Sędzia WSA Monika Krzyżaniak, Sędziowie Sędzia WSA Paweł Dańczak (spr.), , Sędzia WSA Joanna Wyporska-Frankiewicz, Protokolant Starszy sekretarz sądowy, Renata Tomaszewska-Małolepsza, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 28 marca 2024 roku sprawy ze skargi A. J. na decyzję Łódzkiego Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego z dnia 15 czerwca 2023 roku nr ŁPWIS.NSHŻ.9020.13.4.2023.AP w przedmiocie wycofania z obrotu handlowego produktu 1) stwierdza nieważność zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w Piotrkowie Trybunalskim z dnia 15 marca 2023 roku nr ON-HZ.9020.241.2023.ASM; 2) zasądza od Łódzkiego Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego na rzecz A. J. kwotę 680 (sześćset osiemdziesiąt) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.


UZASADNIENIE

Decyzją z 15 czerwca 2023 r. Łódzki Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny (dalej: ŁPWIS) uchylił w części, tj. w zakresie punktu 4, a w pozostałej części utrzymał w mocy decyzję Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w Piotrkowie Trybunalskim (dalej: "PPIS") z 15 marca 2023 r. w przedmiocie wycofania z obrotu handlowego produktu, tj. pszenicy z Ukrainy w ilości 24,580 t.

14 kwietnia 2023 r. do PPIS wpłynęło pismo Podkarpackiego Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w sprawie podejrzenia importu z Ukrainy pszenicy deklarowanej przy odprawie celnej jako przeznaczonej na cele techniczne, która mogła być później wykorzystana na cele spożywcze.

Do ww. pisma załączona została analiza odpraw pszenicy dokonana przez Izbę Administracji Skarbowej w Rzeszowie dotycząca 3 importerów i 7 odbiorców. Z dokumentu tego wynikało, że jednym z importerów ww. pszenicy była Ex. Sp. z o. o., która sprowadzała największe ilości pszenicy deklarowanej na cele techniczne - 3.025.640 t i paszowe - 3.573.170 t. Jak wynikało z przekazanej dokumentacji, spółka ta nie zajmuje się importem pszenicy spożywczej. Jednym z odbiorów ww. pszenicy od Ex. Sp. z o. o. był A.J., prowadzący działalność gospodarczą pod nazwą "Ax." G. 50, [...] G. (dalej także: "firma" i "Ax"), zajmujący się sprzedażą zboża, nieprzetworzonego tytoniu, nasion i pasz dla zwierząt. Z informacji zamieszczonej na stronie internetowej prowadzonej przez A.J. wynika, że jako przedsiębiorca prowadzi on m.in. skup i sprzedaż zbóż z odbiorem od dostawcy w przypadku ilości całosamochodowej lub z dowozem własnym sprzedawcy.

13 stycznia 2023 r. przedstawiciel PPIS w ramach prowadzonych czynności wyjaśniających zwrócił się do A.J. z prośbą o przesłanie pisemnej deklaracji, czy prowadzi on działalność gospodarczą w zakresie transportu, magazynowania i importu zboża przeznaczonego na cele spożywcze.

Z uwagi na brak ustosunkowania się strony do ww. zapytania, 24 stycznia 2023 r. - w oparciu o porozumienie z 16 listopada 2018 r. zawarte pomiędzy PPIS i Powiatowym Lekarzem Weterynarii w Piotrkowie Trybunalskim o współdziałaniu i współpracy organów Państwowej Inspekcji Sanitarnej i organów Inspekcji Weterynaryjnej na obszarze województwa łódzkiego - przedstawiciele PPIS wspólnie z przedstawicielami organów Inspekcji Weterynaryjnej w Piotrkowie Trybunalskim przeprowadzili kontrolę w firmie "Ax. A.J.", z której sporządzono protokół kontroli sanitarnej z 24 stycznia 2023 r. Podczas kontroli stwierdzono, że firma zakupiła pszenicę z Ukrainy od importera Ex. Sp. z o. o. z siedzibą w W. (ul. A. 18, [...] W.). Pełnomocnik firmy złożył pisemne oświadczenie, że firma nie magazynowała ani nie transportowała zbóż na cele spożywcze.

W ww. protokole kontroli zobowiązano przedsiębiorstwo do przedstawienia w dniu 6 lutego 2023 r. faktur od importera – Ex. Sp. z o. o. oraz faktur sprzedaży przedmiotowych zbóż.

8 lutego 2023 r. pełnomocnik A.J. przedstawił ponadto faktury zakupu pszenicy o kodzie celnym 10019900, pochodzenie - Ukraina (zbiory 2022 r.) od firmy Ex. Sp. z o. o. Ponadto pełnomocnik strony oświadczył, że ww. pszenica jest obecnie magazynowana w silosie przeznaczonym do przechowywania zboża na cele paszowe i zostanie sprzedana z przeznaczeniem na cele paszowe. Poinformował również, iż Ax. nie dokonywał zakupu zboża deklarowanego przy odprawie celnej jako przeznaczonego na cele techniczne.

PPIS, po zapoznaniu się z wynikami kontroli przeprowadzonej w przedmiotowym zakładzie, uznał, iż stan techniczny ww. obiektu, wyposażenie i dokumentacja są zgodne z obowiązującymi regulacjami prawnymi, w związku z powyższym 16 lutego 2023 r. wydał decyzję o zatwierdzeniu zakładu "Ax." A.J. do prowadzenia działalności w zakresie magazynowania, sprzedaży i transportowania własnymi samochodami zbóż przeznaczonych na cele konsumpcyjne.

Pismem z 27 lutego 2023 r. Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w Gdańsku przekazał PPIS informację dot. dystrybucji pszenicy przez firmę "Ax. A.J." wraz załączoną umową zakupu pszenicy konsumpcyjnej z Unii Europejskiej nr [...] z 2 listopada 2022 r., dot. faktury sprzedaży przez firmę "Ax. A.J." nr. VAT [...] z 8 listopada 2022 r.

W związku z powyższym 3 marca 2023 r. przeprowadzono kontrolę sanitarną w zakładzie "Ax. A.J.", podczas której strona:

- nie okazała umowy nr VPSP.2218052 z 2 listopada 2022 r.;

- okazała 3 kopie umów zakupu pszenicy pochodzenia ukraińskiego, IV klasa, zbiory 2022, od firmy Ex. Sp. z o. o. (tj. umowę nr 11/10/22 dot. faktur nr [...] oraz nr [...], umowę nr [...] do faktury nr [...] oraz umowę nr [...] do faktury nr [...]), w których nie jest określony cel przeznaczenia pszenicy.

Podczas kontroli tej zobowiązano stronę do przedstawienia do dnia 15 marca 2023 r. umów sprzedaży pszenicy do faktury zakupu nr [...] (wcześniej, tj. 6 lutego 2023 r., strona przedstawiła wyłącznie faktury VAT). Poinformowano także stronę, iż zostanie wydana decyzja nakazująca wycofanie z obrotu handlowego pszenicy z Ukrainy w ilości 24,580 t, która określona jest dokumentem identyfikującym produkt, tj. fakturą VAT nr [...] z 8 listopada 2022 r., z jednoczesnym zobowiązaniem przedłożenia dokumentów potwierdzających dalsze postępowanie z produktem wycofanym z obrotu.

10 marca 2023 r. przedstawiciele PPIS ponownie przeprowadzili kontrolę sanitarną, podczas której strona okazała umowę nr [...] 52 z 2 listopada 2022 r. zawartą ze spółką Vx. Sp. z o. o., dotyczącą pszenicy konsumpcyjnej z Unii Europejskiej. Według oświadczenia strony umowa ta dotyczy faktury VAT [...] z 8 listopada 2022 r.

W tym samym czasie Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w Gdańsku przeprowadził postępowanie wyjaśniające w zakładzie Vx. Sp. z o. o. będącej odbiorcą pszenicy od Ax. Na podstawie dokumentów ustalono m.in, że na podstawie zawartej umowy sprzedaży [...] z 2 listopada 2022 r. oraz faktury sprzedaży VAT nr [...] z 8 listopada 2022 r. Ax. sprzedała spółce Vx. Sp. z o. o. pszenicę z przeznaczeniem na cele spożywcze pochodzącą z Unii Europejskiej w ilości 24,580 t. Umowa obejmowała 200MT pszenicy z planowaną dostawą od 2 listopada 2022 r. do 30 listopada 2022 r.

Według oświadczenia przedstawiciela Vx. Sp. z o. o., spółka nie została poinformowana przez Ax. o fakcie, iż przedmiotowa pszenica pochodzi z Ukrainy. Ponadto przedstawiciel Vx. Sp. z o. o. oświadczył, że ww. pszenica nie była transportowana ani magazynowana przez Vx. Sp. z o. o., gdyż towar został dostarczony przez Ax. bezpośrednio do odbiorcy finalnego, tj. Px. Sp. z o. o.

Z umowy z 14 stycznia 2022 r. zawartej pomiędzy sprzedającym Vx. Sp. z o. o., a kupującym Px. Sp. z o. o. wynika, że transakcja dotyczy pszenicy konsumpcyjnej z Unii Europejskiej, która miała zostać dostarczona w terminie od 1 listopada 2022 r. do 30 listopada 2022 r.

Zawiadomieniem z 15 marca 2023 r. PPIS powiadomił stronę o wszczęciu z urzędu postępowania administracyjnego w sprawie wydania decyzji o wycofaniu z obrotu handlowego pszenicy z Ukrainy w ilości 24,580 t, która określona została dokumentem identyfikującym produkt, tj. fakturą VAT nr [...] z 8 listopada 2022 r., z jednoczesnym zobowiązaniem do przedłożenia dokumentów potwierdzających dalsze postępowanie z produktem wycofanym z obrotu. Z uwagi na zagrożenie dla zdrowia ludzi PPIS odstąpił od zapewnienia stronie czynnego udziału w każdym stadium postępowania i wypowiadania się co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań przed wydaniem decyzji.

Decyzją z 15 marca 2023 r. PPIS nakazał A.J.:

1. wycofanie z obrotu handlowego pszenicy z Ukrainy w ilości 24,580 t, która określana jest dokumentem identyfikującym produkt tj. fakturą VAT [...] z 8 listopada 2022 r. ze względu na fakt, że wyżej wymieniony produkt nie nadaje się do spożycia przez ludzi;

2. przedłożenie dokumentacji potwierdzającej wykonanie punktu 1;

3. przedłożenie dokumentacji potwierdzającej dalsze postępowanie z produktem wycofanym z obrotu;

4. wycofanie z obrotu przedmiotowego produktu w terminie 21 dni od dnia otrzymania decyzji.

Decyzję w punkcie 1 opatrzono rygorem natychmiastowej wykonalności ze względu na fakt, iż naruszenie wymagań higienicznych i zdrowotnych spowodowało bezpośrednie zagrożenie dla zdrowia ludzi.

28 marca 2023 r. wpłynęło odwołanie strony od decyzji PPIS z 15 marca 2023 r., do którego strona załączyła oświadczenie importera, tj. Ex. Sp. z o. o. o spełnianiu przez pszenicę norm Unii Europejskiej oraz o tym, iż nie jest to pszenica techniczna, a jedynie została odprawiona na granicy Ukraińsko-Polskiej jako towar techniczny z uwagi na konieczność szybkiego ratowania zbóż z terytorium Ukrainy w związku ze stanem wojny. Strona zaznaczyła, iż jakość zbóż w obrocie kontrolowana jest na bieżąco, co pozwala weryfikować fizycznie towar, a nie wyłącznie na podstawie dokumentów związanych z dostawą. Podkreśliła, że to stan faktyczny i fizyczny towaru jest najważniejszy i nawet pomimo dokumentów, które potwierdzają jakość towaru, zostaje on odrzucony, jeśli nie spełni norm i parametrów. W związku z powyższym strona wniosła o ponowną weryfikację stanu faktycznego pod względem jakości przedmiotowego zboża, a nie samych dokumentów, które w jej ocenie nie wskazują by towar był niskiej jakości. Jednakże żadne dokumenty kontroli jakości żywności dotyczące przedmiotowej pszenicy nie zostały załączone.

31 marca 2023 r. do PPIS wpłynęło kolejne pismo strony, w którym wyjaśniła ona, iż pszenica objęta fakturą VAT [...] z 8 listopada 2022 r. nie pochodziła z zakupu od Ex.Sp. z o. o., a wcześniejsze wskazanie importera było błędne i wynikało z natłoku spraw i pomyłkowej interpretacji dokumentów. Zaznaczyła, ponadto że ww. pszenica o wadze 24,580 t została zakupiona w Unii Europejskiej, a towar znajdował się w magazynie.

W związku z powyższymi twierdzeniami strony przedstawiciele PPIS w Piotrkowie Trybunalskim 7 kwietnia 2023 r., przeprowadzili kolejną kontrolę sanitarną tematyczną w zakładzie "Ax.". W związku ze zmianą stanowiska strony co do dostawcy pszenicy, wskazanej jako zakup od firmy Ex. Sp. z o. o. w odniesieniu do faktury VAT [...] z 8 listopada 2022 r., organ wezwał stronę do przedstawienia dokumentów potwierdzających zakup pszenicy (umowy i faktury zakupu) o wadze 24,580 t, która jest określana dokumentem identyfikującym produkt, tj. fakturą VAT [...] z dnia 8 listopada 2022 r., oraz dokumentów potwierdzających jej bezpieczeństwo, tj. oznakowanie produktu, wyniki badań laboratoryjnych w związku z dalszą dystrybucją na cele konsumpcyjne.

Podczas kontroli strona okazała nowe dowody, tj.:

1. kserokopię umowy sprzedaży z 5 października 2022 r. pszenicy konsumpcyjnej pochodzącej od Fx. s.r.o. z Czech (w ilości 50 t);

2. kserokopię faktury zakupu ww. pszenicy nr [...] z 13 października 2022 r. od ww. firmy czeskiej w ilości 26,70 t (na fakturze brak jest ceny i wartości zakupionego towaru, dokument ten nie został przetłumaczony na język polski);

3. dokument przyjęcia zewnętrznego pszenicy do magazynu Ax. z 13 października 2022 r. (kwit wagowy - przyjęcie zewnętrzne Nr 1155/2022 - 26,70 t);

4. dokument wydania zewnętrznego z magazynu Ax. do Vx. Sp. z o. o. z 8 listopada 2022 r. (kwit wagowy wydanie zewnętrzne nr 1447/2022 - w ilości 24,620 t do magazynu 2 T.);

5. dokument wydania na zewnątrz z Vx. Sp. z o. o. do firmy Px. Sp. z o. o. w W. ul. B. 97A, Zakład Produkcyjny Sx., ul. C. 36, [...] T. z 8 listopada 2022r. (w ilości 24,620 t);

6. dowód przyjęcia pszenicy nr 02016MTEMM22 z 8 listopada 2022 r. w zakładzie Px. Sp. z o. o. w W. ul. B. 97A, Zakład Produkcyjny Sx. ul. C. 36, [...] T. (w ilości 24,580 t, magazyn T. -PM).

Pismem z 14 kwietnia 2023 r. PPIS zwrócił się do strony o przekazanie dokumentacji dotyczącej zakupu oraz sprzedaży pszenicy z Czech jako przeznaczonej na cele konsumpcyjne, a w szczególności dokumentów potwierdzających bezpieczeństwo przedmiotowej pszenicy z Czech, tj. badań laboratoryjnych potwierdzających spełnienie przez nią wymagań określonych w rozporządzeniu Komisji (WE) Nr 1881/2006 z 19 grudnia 2006 r. ustalającym najwyższe dopuszczalne poziomy niektórych zanieczyszczeń w środkach spożywczych (Dz. Urz. UE L 364 z 20 grudnia 2006 r., str. 5 ze zm.) oraz/lub rozporządzeniu (WE) Nr 396/2005 Parlamentu Europejskiego i Rady z 23 lutego 2005 r. w sprawie najwyższych dopuszczalnych poziomów pozostałości pestycydów w żywności i paszy pochodzenia roślinnego i zwierzęcego oraz na ich powierzchni, zmieniającym dyrektywę Rady 91/414/EWG (Dz.U. UE L z 2005 r. Nr 70 poz. 1 ze zm.).

W odpowiedzi strona przekazała nowe zestawienie faktur sprzedaży pszenicy paszowej objętej fakturą zakupu nr [...] z 24 października 2022 r. oraz kserokopie umów sprzedaży pszenicy paszowej:

- w ilości 300 t z Unii Europejskiej nr HUS644 z 12 października 2022 r., zawartą pomiędzy sprzedającym Ax. a kupującym Bx. sp. z o. o. ul. D. 4, [...] Gd.;

- w ilości 250 t z Unii Europejskiej nr HUS652 z 13 października 2022 r. pomiędzy sprzedającym Ax. a kupującym Cx. Sp. z o.o, sp.k., S. 45, [...] Ł.;

- w ilości 500 t z Unii Europejskiej nr HUS644 z 7 października 2022 r. pomiędzy sprzedającym Ax. a kupującym Dx. P.W. N. 57, [...] W.;

- w ilości 200 t z Unii Europejskiej nr VPSP.2217609 z 24 października 2022 r. pomiędzy sprzedającym Ax. a kupującym Vx. Sp. z o. o. ul. e. 2, [...] G1.;

- w ilości 150 t z 25 października 2022 r. pomiędzy sprzedającym Ax. a kupującym Gx. SA. U. 2A, [...] Ci.

Ponadto strona przekazała faktury sprzedaży do odbiorców: Bx. Sp. z o. o., Gx. S.A., Gospodarstwo Rolno-Specjalistyczne C.K., Cx. Sp. z o. o., sp.k., Działy Specjalne produkcji rolnej B.C., Gospodarstwo Rolno-Specjalistyczne K.J., Firma Handlowo-Usługowa Dx. P.W., Vx. Sp. z o. o.

Pismem z 6 czerwca 2023 r. strona złożyła wyjaśnienia dotyczące przebiegu dystrybucji pszenicy objętej fakturą VAT [...]. Strona poinformowała w nim, iż 13 października 2022 r. zakupiła od firmy Fx. z Czech 26,700 t pszenicy (faktura nr [...]), a następnie towar został przyjęty u niej do magazynu (kwit wagowy przyjęcia nr 1155/2022). Pszenica ta w ilości 24,600 t została załadowana 8 listopada 2022 r. i w ilości 24,580 t dostarczona do klienta Px. Sp. z o. o. w T.

Przywołaną na wstępie decyzją z 15 czerwca 2023 r. ŁPWIS uchylił w części, tj. w zakresie punktu 4, a w pozostałej części utrzymał w mocy decyzję PPIS z 15 marca 2023 r. w przedmiocie wycofania z obrotu handlowego produktu, tj. pszenicy z Ukrainy w ilości 24,580 t.

Organ wskazał, iż strona co prawda przedstawiła umowę sprzedaży z 5 października 2022 r. pszenicy konsumpcyjnej pochodzącej od firmy Fx. z Czech (w ilości 50 t), lecz w umowie tej brak było powiązania z fakturą zakupu pszenicy nr 225000064 z 13 października 2022 r. w ilości 26.70 t, a w okazanych dokumentach ilości dostarczanej pszenicy pomiędzy magazynami były rozbieżne. W ocenie ŁPWIS dokumenty te dotyczą różnych transakcji. Co za tym idzie organ II instancji nie dał wiary wyjaśnieniom, jakoby pszenica objęta fakturą sprzedaży nr [...] z 8 listopada 2022 r. nie pochodziła od importera Ex. Sp. z o. o. (faktura zakupu nr [...] z 24 października 2022 r.) i nie została sprowadzona z Ukrainy, a zakupiona została w Unii Europejskiej i sprzedana spółce Vx. Sp. z o. o. jako spożywcza pochodząca z Unii Europejskiej.

Organ II instancji zauważył, że strona związana była umową z Vx. Sp. z o. o. z 2 listopada 2022 r. na dostarczenie 200 MT pszenicy konsumpcyjnej w okresie od 2 listopada 2022 r. do 30 listopada 2022 r., co koreluje z umową zawartą pomiędzy Vx. Sp. z o. o. i Px. Sp. z o. o. z 14 stycznia 2022 r., natomiast umowa z Fx. obejmuje zaledwie 50 t pszenicy. Nawet jeżeliby uznać, że pszenica spożywcza z Czech faktycznie była magazynowana przez Ax. dłużej, to i tak strona sprzedała w październiku 2022 r. Px. Sp. z o. o. pszenicę niewątpliwie przeznaczoną na cele konsumpcyjne w ilości znacznie przekraczającej 50 t, czyli przekraczającą ilość pszenicy nabytej z Czech na cele spożywcze. Co za tym idzie, wysoce prawdopodobnym jest, że pszenica objęta umową z Fx. do 8 listopada 2022 r., tj. do dnia kwestionowanej w tej sprawie sprzedaży, została już wcześniej sprzedana przez stronę Px. Sp. z o. o. i Hx. Sp. z o. o., które niewątpliwie nabywały pszenicę na cele konsumpcyjne.

Organ podkreślił znaczną różnicę w ilości zakupionej przez stronę do 8 listopada 2022 r. pszenicy pochodzącej z Czech i z Ukrainy. Strona do 8 listopada 2022 r. nabyła od Ex. Sp. z o. o. 469,34 t pszenicy na cele paszowe oraz łącznie 957,08 t pszenicy na cele techniczne, a zatem w sumie 1.426,42 t pszenicy paszowej i technicznej z Ukrainy, zaś z Czech zakupiła jedynie 50 t pszenicy spożywczej. Na cele spożywcze strona sprzedała od 5 października 2022 r. do 8 listopada 2022 r. 849,99 t pszenicy. ŁPWIS wskazał, że głównymi odbiorcami Ax. były młyny oraz Vx. Sp. z o. o., która także nabywała od Ax. pszenicę na cele spożywcze, a następnie sprzedawała ją dalej do młynów. W związku z tym ŁPWIS uznał, że twierdzenie strony, iż pszenica nabyta przez Vx. Sp. z o. o., a przekazana bezpośrednio do Px. Sp. z o. o. (na podstawie kwestionowanej przez organ faktury VAT [...] z 8 listopada 2022 r.) pochodziła z Czech, nie znajdują potwierdzenia w dokumentach zgromadzonych w sprawie, a w szczególności nie pokrywają się z umową zawartą przez Ax. z Vx. Sp. z o. o. z 2 listopada 2022 r. i stanowi wyłącznie próbę zaciemnienia przez stronę obrazu stanu faktycznego sprawy w zakresie dystrybucji pszenicy paszowej jako przeznaczonej na cele konsumpcyjne.

ŁPWIS podniósł ponadto, odnosząc się do oświadczenia Ex. Sp. z o. o o spełnianiu przez pszenicę norm i parametrów pszenicy spożywczej, że strona nie okazała żadnego świadectwa potwierdzającego spełnienie przez ww. pszenicę paszową odpowiednich wymagań zdrowotnych. Nie przedstawiła również żadnych wyników badań laboratoryjnych potwierdzających bezpieczeństwo zdrowotne przedmiotowej pszenicy paszowej z Ukrainy, pomimo wielokrotnych wezwań organu I instancji. Strona nie okazała ponadto dokumentów potwierdzających bezpieczeństwo zdrowotne czeskiej pszenicy do celów spożywczych, które obowiązana była posiadać, tj. wyników badań laboratoryjnych potwierdzających zgodność z wymaganiami określonymi w przepisach prawa żywnościowego, co rodzi podejrzenia, iż Ax. na podstawie umowy z Fx. z 5 października 2022 r. zakupił w Czechach i wprowadził do obrotu na terenie RP pszenicę, która również nie była przeznaczona do celów konsumpcyjnych.

W ocenie ŁPWIS materiał dowodowy zgromadzony w sprawie przesądza o tym, że to właśnie pszenica paszowa nabyta 24 października 2022 r. przez Ax. od Ex. Sp. z o. o. została następnie sprzedana Vx. Sp. z o. o. jako spożywcza pochodząca z Unii Europejskiej na podstawie umowy z 2 listopada 2022 r. i objęta kwestionowaną fakturą VAT nr [...] z 8 listopada 2022 r. Strona dopiero 6 lutego 2023 r. złożyła do PPIS wniosek o zatwierdzenie zakładu w miejscowości G. 51, [...] G. i o wpis do rejestru zakładów podlegających urzędowej kontroli organów Państwowej Inspekcji Sanitarnej w zakresie magazynowania, sprzedaży i transportowania własnymi samochodami zbóż przeznaczonych na cele konsumpcyjne, a więc Ax. nie mógł do czasu zatwierdzenia zakładu nabywać i sprzedawać pszenicy na cele spożywcze, co dodatkowo potwierdza, iż nabyta pszenica miała przeznaczenie paszowe i techniczne w chwili zakupu przez Ax. Podkreślić należy, że pełnomocnik strony już podczas pierwszej kontroli sanitarnej 24 stycznia 2023 r. oświadczył, że Ax. nie zajmował się magazynowaniem i transportowaniem zbóż na cele spożywcze. Pomimo tego co najmniej od października 2022 r. do grudnia 2022 r. strona sprzedawała pszenicę młynom na cele spożywcze bezpośrednio albo za pośrednictwem Vx. Sp. z o. o., w tym także pszenicę objętą fakturą VAT nr [...] z 8 listopada 2022 r.

Z materiału dowodowego bezspornie wynika, że Ex. Sp. z o. o. sprzedała pszenicę paszową pochodzącą z Ukrainy w ilości 469,34 t A.J., prowadzącemu działalność gospodarczą pod nazwą Ax. A.J. (na podstawie umowy nr [...] i faktury nr [...] z 24 października 2022 r.). W stosunku do tej pszenicy nie zostało wydane świadectwo potwierdzające spełnienie przez ten produkt wymagań zdrowotnych ani też nie wykonano badań laboratoryjnych potwierdzających bezpieczeństwo zdrowotne przedmiotowej pszenicy. Wprowadzanie do obrotu pszenicy przeznaczonej do produkcji żywności bez jakichkolwiek dowodów potwierdzających jej bezpieczeństwo zdrowotne pod względem poziomu zanieczyszczeń chemicznych (w tym metali szkodliwych dla zdrowia i mikotoksyn) oraz pozostałości pestycydów, może stanowić bezpośrednie zagrożenie dla zdrowia ludzi, zwłaszcza z uwagi na fakt, iż większość tych substancji wykazuje działanie rakotwórcze, mutagenne i teratogenne. Produkty wprowadzane do obrotu na terenie Unii Europejskiej z przeznaczeniem do celów konsumpcyjnych muszą spełniać określone wymagania.

Ponadto żywność importowana z państw trzecich, do których należy Ukraina, podlega granicznej kontroli sanitarnej. Z materiału dowodowego wynika, że jedynie pszenica zakupiona przez Ax. od Ex. Sp. z o. o. na podstawie kontraktu nr [...] i faktury Nr [...] z 28 grudnia 2022 r. została zadeklarowana na odprawie celnej jako pszenica z przeznaczeniem na cele spożywcze, natomiast pozostałe partie pszenicy deklarowane były jako pszenica z przeznaczeniem na cele paszowe albo techniczne, a zatem nie zostały wprowadzone do obrotu na terenie RP i tym samym Unii Europejskiej na cele spożywcze.

W związku z powyższym ŁPWIS postanowił utrzymać w mocy zaskarżoną decyzję, uchylając jedynie punkt 4 decyzji, który wydany był, w ocenie ŁPWIS, bez podstawy prawnej. Zgodnie bowiem z art. 27 ust. 2 ustawy z 14 marca 1985 r. o Państwowej Inspekcji Sanitarnej (Dz. U. z 2023 r., poz. 338 - dalej u.o.p.i.s.), stanowiącym podstawę prawną wydania zaskarżonej decyzji, decyzje wydane na tej podstawie prawnej podlegają natychmiastowemu wykonaniu, nie zaś w określonym przez organ terminie.

20 lipca 2023 r. A.J. wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi na decyzję ŁPWIS z 15 czerwca 2023 r. uchylającą w części, tj. w zakresie punktu 4, a w pozostałej części utrzymującą w mocy decyzję PPIS z 15 marca 2023 r. w przedmiocie wycofania z obrotu handlowego produktu, tj. pszenicy z Ukrainy w ilości 24,580 t, zarzucając jej naruszenie:

1. art. 156 § 1 pkt 4 ustawy z 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2022 r., poz. 2000 ze zm. – dalej "k.p.a.") przez wydanie decyzji PPIS z 15 marca 2023 r. oraz decyzji ŁWPIS z 15 czerwca 2023 r. wobec podmiotu, który nie ma przymiotu strony w niniejszym postępowaniu;

2. art. 156 § 1 pkt 5 k.p.a. przez wydanie decyzji PPIS z 15 marca 2023 r. oraz decyzji ŁWPIS z 15 czerwca 2023 r. niewykonalnej w dniu jej wydania, zaś niewykonalność ma charakter trwały ze względu na przedmiot postępowania;

3. art. 81 a k.p.a. przez rozstrzygnięcie niedających się usunąć wątpliwości co do stanu faktycznego tj. rodzaju sprzedanego zboża - pszenicy na rzecz Vx. sp. z o. o. (faktura VAT [...] z 8 listopada 2022 r.) w ilości 24.580 t przez Ax. A.J. na niekorzyść strony tj. A.J., podczas gdy:

a) bezpośrednio przed datą 8 listopada 2022 roku, tj. w okresie października 2022 roku, Ax. A.J. nabywał zboże tj. pszenicę co najmniej od dwóch innych podmiotów: Ex. sp. z o. o. oraz Fx. s.r.o., aby sprzedana przez Ax. A.J. na rzecz Vx. sp. z o. o. na podstawie faktury VAT [...] z 8 listopada 2022 r. nie była pszenicą konsumpcyjną, gdyż Ax. A.J. posiadał i handlował tego rodzaju pszenicą;

b) nie jest prowadzona ewidencja przez Ax. A.J., nie jest wymagane prowadzenie takiej ewidencji, ani organy obu instancji nie zgromadziły dowodów mogących stanowić podstawę stworzenia takiej ewidencji, do którego z kontrahentów Ax. A.J. została sprzedana pszenica uprzednio zakupiona przez skarżącego od podmiotów Ex. sp. z o. o. oraz Fx. s.r.o.;

4. art. 7 k.p.a. w zw. z art. 77 § 1 k.p.a. w zw. z art. 80 k.p.a. przez dokonanie błędnej oceny dowodów zgormadzonych w postępowaniu dowodowym i w konsekwencji błędne uznanie, że pszenica sprzedana przez Ax. A.J. na rzecz Vx. sp. z o. o. w oparciu o fakturę VAT [...] z 8 listopada 2022 r. nie stanowiła pszenicy konsumpcyjnej, podczas gdy z niekwestionowanego dokumentu DOWÓD PRZYJĘCIA nr 02016MTEMM22 z 8 listopada 2022 r. przez Px. sp. z o. o. wynika, że dostarczona przez Ax. A.J., a zakupiona przez Vx. sp. z o. o. od Ax. A.J. i pszenica spełnia wszystkie parametry przewidziane dla pszenicy konsumpcyjnej i została przez Px. sp. z o. o. przyjęta bez zastrzeżeń;

5. art. 7 k.p.a. w zw. z art. 77 § 1 k.p.a. w zw. z art. 80 k.p.a. przez nie zgromadzenie przez organy obu instancji pełnego i kompletnego materiału dowodowego oraz wydanie decyzji zarówno przez organ I jak i II instancji w oparciu o niepełny materiał dowodowy, a to przede wszystkim nieuzyskaniu informacji i dokumentacji od Px. sp. z o. o. (ul. B. 97A, [...] W.) w przedmiocie badań laboratoryjnych i właściwości pszenicy dostarczonej przez Ax. A.J. w dacie 8 listopada 2022 r. w ilości 24.580 kg sprzedanej przedtem na rzecz Vx. sp. z o. o., celem weryfikacji właściwości ww. pszenicy w razie wątpliwości organów co do jej pochodzenia i właściwości;

6. art. 7 k.p.a. w zw. z art. 77 § 1 k.p.a. w zw. z art. 80 k.p.a. przez błędną ocenę i wykładnię oświadczenia pełnomocnika Ax. A.J. – I.J., które w ocenie organów potwierdza, że Ax. A.J. dokonał sprzedaży na podstawie umowy i faktury VAT [...] z 8 listopada 2022 r. na rzecz Vx. sp. z o. o. pszenicy pochodzenia ukraińskiego, niekonsumpcyjnej, gdyż pełnomocnik oświadczył, że Ax. A.J. nie magazynowała i nie transferowała zbóż na cele spożywcze, podczas gdy pojęcia konsumpcyjne i spożywcze nie są tożsame, zaś podmiotowi Ax. A.J. nie jest znane dalsze przeznaczenie sprzedawanych zbóż przez podmioty trzecie, które zakupują zboże od skarżącego, a skarżący trudni się jedynie transportem i sprzedażą określonego rodzaju zboża wedle zamówienia kupującego, nie uczestniczy zaś w dalszym obrocie i wykorzystywaniem sprzedanego zboża;

7. art. 7 k.p.a. w zw. z art. 77 § 1 k.p.a. w zw. z art. 80 k.p.a. przez dokonanie błędnej i niedopuszczalnej oceny materiału dowodowego, opierającej się jedynie o przypuszczenia, jakoby Ax. A.J. sprzedawał zboże o przeznaczeniu technicznym i paszowym na cele konsumpcyjne podmiotom Px. sp. z o. o. oraz Hx. sp. z o. o., podczas gdy:

a) sprzedaż przez Ax. A.J. pszenicy poza sprzedażą dokonaną w dacie 8 listopada 2022 r. na rzecz Vx. sp. z o. o. nie była objęta niniejszym postępowaniem;

b) organy obu instancji nie uzyskały informacji i dokumentów od podmiotów Px. oraz Hx. sp. z o. o. jaki rodzaj zboża i o jakim przeznaczeniu zobowiązał się sprzedać i dostarczyć Ax. A.J.;

c) organy obu instancji nie zweryfikowały czy zakupione od Ex. sp. z o. o. zboże o przeznaczeniu technicznym i paszowym na dzień kontroli nie jest magazynowane przez Ax. A.J.;

zaś samo założenie, że skarżący dokonywał sprzedaży pszenicy niekonsumpcyjnej do Px. sp. z o. o. oraz Hx. sp. z o. o. w realiach tej sprawy w sposób nieuprawniony wpływały na ocenę transakcji dokonanej w dacie 8 listopada 2022 roku na rzecz Vx. sp. z o. o. i przyjęcie mylnego i niepotwierdzonego założenia, że przedmiotem tej transakcji nie było zboże (pszenica) konsumpcyjna;

8. art. 7 k.p.a. w zw. z art. 77 § 1 k.p.a. w zw. z art. 80 k.p.a. przez dokonanie błędnego i niedopuszczalnego przypuszczenia i domniemania (założenia), a w konsekwencji wprowadzenie w błąd Vx. sp. z o. o., że pszenica sprzedana temu podmiotowi przez Ax. A.J. pochodzi z Ukrainy (o czym Vx. sp. z o. o. miała nie zostać poinformowana przez Ax. A.J. ), podczas gdy prowadzenie postępowania wyjaśniającego w tym zakresie posiadało założenie co do pochodzenia sprzedanej pszenicy, nie polegało zaś na wyjaśnieniu tej okoliczności;

9. art. 7 k.p.a. w zw. z art. 77 § 1 k.p.a. w zw. z art. 80 k.p.a. przez dokonanie błędnej i niedopuszczalnej oceny materiału dowodowego tj. dokumentów umów pomiędzy Ax. A.J. znał przeznaczenie kupowanej pszenicy, gdyż otrzymał dokumenty: deklaracje celne, CMR, świadectwo jakości, wyniki badań laboratoryjnych, świadectwo pochodzenia, podczas gdy część z tych dokumentów jest przekazywana jedynie "na życzenie", zaś w realiach przedmiotowej sprawy dokumenty te nie zostały przekazane bez wyjątku, a okoliczność ta nie była przez organy weryfikowana;

10. art. 7 k.p.a. w zw. z art. 77 § 1 k.p.a. w zw. z art. 80 k.p.a. przez dokonanie błędnej i niedopuszczalnej oceny materiału dowodowego, a przede wszystkim dokumentom przedstawionym w toku postępowania tj. umowy z Fx. s.r.o., faktury zakupu pszenicy od Fx. s.r.o., kwitów wagowych, dowodu przyjęcia pszenicy do Px. sp. z o. o. w T. oraz wyjaśnień (twierdzeń) Ax. A.J. co do pochodzenia pszenicy sprzedanej na podstawie faktury VAT [...] z 8 listopada 2022 r. na rzecz Vx. sp. z o. o. oraz jej parametrów i spełniania kryteriów co do możliwości wykorzystania jej na cele konsumpcyjne, podczas gdy:

a) Ax. A.J. trudni się hurtową sprzedażą zbóż, działalność ta prowadzona jest w sposób ciągły i na rzecz wielu podmiotów, a nadto sprzedawana przez skarżącego pszenica jest różnego przeznaczenia, zaś na fakturach wystawianych przez Ax. A.J. jako przedmiot sprzedaży oznaczana jest jedynie nazwa "Pszenica" bez uszczegółowienia jej przeznaczenia oraz pochodzenia, co prowadziło do popełnienia oczywistej omyłki skarżącego w toku postępowania przed PPIS co do źródła pochodzenia sprzedanej na rzecz Vx. sp. z o. o. pszenicy, która następnie została przez skarżącego wyjaśniona;

b) skarżący nie prowadzi na bieżąco zestawień (raportów) i nie jest do tego zobowiązany przez przepisy prawa, które określają do którego z podmiotów skarżący sprzedał pszenicę uprzednio zakupioną od innych podmiotów;

c) dokumenty przedstawione przez skarżącego uznano za niewiarygodne jedynie z tego powodu, że została przedstawiona kopia umowy, a faktura sprzedaży od Fx. s.r.o. nie posiadała podpisu, podczas gdy umowa została zawarta w formie dokumentowej przez przesyłanie skanów podpisanej umowy, zaś przepisy prawa nie przewidują konieczności podpisania faktury, a zatem okoliczności te nie mogą wpływać na ocenę wiarygodności przedstawionych dowodów;

d) organ uznał jakoby brak było powiązania pomiędzy umową sprzedaży pszenicy pomiędzy Fx. s.r.o. a Ax. A.J., a fakturą zakupu dokumentującą tę sprzedaż (faktura nr [...]), podczas gdy nie wynika z treści decyzji brak konkretnie jakich powiązań stwierdził organ, zaś faktura pomiędzy ww. podmiotami została wystawiona później niż umowa, określała sprzedaż mniejszej (nie większej) ilości pszenicy niż ta wskazana w umowie, stąd nie sposób twierdzić, że dokumenty te nie są ze sobą powiązane;

e) organ na stronie 12 uzasadnienia zaskarżonej decyzji wskazał jakoby z przedstawionych przez Ax. A.J. umów i faktur sprzedaży pszenicy wynikało, że skarżący był zobowiązany do sprzedaży na rzecz innych podmiotów (niż Vx. sp. z o. o.) w okresie od października 2022 roku pszenicy paszowej pochodzącej z Unii Europejskiej, a zatem nie mógł do tych podmiotów sprzedawać pszenicy zakupionej od Ex. sp. z o. o., co w związku z tym prowadzi do stwierdzenia, że pszenica sprzedana na rzecz Vx. sp. z o. o. była pszenicą uprzednio zakupioną od Ex. sp. z o. o., podczas gdy takie domniemanie należy uznać za niedopuszczalne i nie potwierdzone żadnymi dowodami;

f) z dokumentu "dowód przyjęcia nr 02016MTEMM22" z 8 listopada 2022 r. od Px. sp. z o. o. wynika, że Ax. A.J. dostarczył pszenicę odpowiedniej jakości, spełniające normy Px. sp. z o. o., a pszenica została przyjęta przez kupującego bez zastrzeżeń, co prowadzi do jednoznacznego przekonania, że dostarczona pszenica była pszenicą konsumpcyjną z terenu Unii Europejskiej;

g) organ w uzasadnieniu wydanej decyzji powołuje się na okoliczność sprzedaży pszenicy od Ex. sp. z o. o. do innych podmiotów, w tym do podmiotów, z którymi skarżącego łączyły umowę na sprzedaż pszenicy z terytorium Unii Europejskiej (zaś pszenica od Ex. sp. z o. o. pochodziła z Ukrainy) antycypując w ten sposób wadliwe wykonanie zobowiązania przez Ax. A.J. mające znaczenie w postępowaniu administracyjnym przy jednoczesnym nieprowadzeniu w tym kierunku postępowania administracyjnego, co jest wewnętrznie sprzeczne i niedopuszczalne w zakresie oceny rodzaju i pochodzenia pszenicy sprzedanej przez skarżącego na rzecz Vx. sp. z o. o. na podstawie faktury VAT [...] z 8 listopada 2022 r.;

h) organ nie zebrał materiału dowodowego, z którego wynikałoby, że pszenica nabyta od Fx. s.r.o. przez skarżącego została wcześniej (tj. przed sprzedażą w dacie 8 listopada 2022 roku na rzecz Vx. sp. z o. o.) sprzedana na rzecz innego podmiotu;

i) sam fakt zakupienia przez Ax. A.J. jedynie 50 t pszenicy z Czech przy jednoczesnym zakupie ponad 1400 t pszenicy z Ukrainy w żaden sposób nie przesądza, że pszenica sprzedana do Vx. sp. z o. o. w dacie 8 listopada 2022 r. pochodziła z Ukrainy i nie była pszenicą konsumpcyjną;

j) skarżący przedstawił w toku postępowania dokument "dowód przyjęcia nr 02016MTEMM22" z 8 listopada 2022 roku od Px. sp. z o. o., z którego wynika spełnienie wszystkich norm przez dostarczoną przez Ax. A.J. pszenicy, w tym ilości zanieczyszczeń, wbrew twierdzeniom organu zaś ponadto postępowanie administracyjne zostało wszczęte z powodu przypuszczenia wprowadzenia do obrotu konsumpcyjnego pszenicy pochodzenia ukraińskiego, nie zaś pszenicy zawierającej niedozwoloną normę zanieczyszczeń lub pestycydów;

11. art. 77 k.c. przez bezzasadne obniżenie wartości dowodowej umowy zawartej pomiędzy Fx. s.r.o. a Ax. A.J. jedynie dlatego, że została zawarta w formie dokumentowej, podczas gdy taką formę zawarcia umowy dopuszczają przepisy prawa (art. 77 k.c.) i zawarcie umowy w takiej formie nie oznacza, że jej wartość dowodowa jest inna (tutaj mniejsza);

12. art. 106e ustawy z 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (dalej – "ustawa o VAT") przez bezzasadne obniżenie wartości dowodowej faktury sprzedaży pszenicy pomiędzy Fx. s.r.o. a Ax. A.J. złożenia podpisu pod dokumentem - fakturą, zaś sama faktura może być wystawiona i przesyłana w formie elektronicznej.

W związku z powyższym skarżący wniósł o:

1. stwierdzenie nieważności decyzji ŁPWIS z 15 czerwca 2023 r. na podstawie art. 156 § 1 pkt 4 k.p.a. tj. z powodu wydania decyzji wobec podmiotu niebędącego stroną w sprawie;

2. stwierdzenie nieważności decyzji PPIS z 15 marca 2023 r. na podstawie art. 156 § 1 pkt 4 k.p.a. tj. z powodu wydania decyzji wobec podmiotu niebędącego stroną w sprawie albo stwierdzenie nieważności decyzji ŁPWIS z 15 czerwca 2023 r. na podstawie art. 156 § 1 pkt 5 k.p.a. tj. z powodu wydania decyzji niewykonalnej w dacie jej wydania, a jej niewykonalność ma charakter trwały;

3. stwierdzenie nieważności decyzji PPIS z 15 marca 2023 r. na podstawie art. 156 § 1 pkt 5 k.p.a. tj. z powodu wydania decyzji niewykonalnej w dacie jej wydania, a jej niewykonalność ma charakter trwały;

4. umorzenie postępowania administracyjnego.

W razie stwierdzenia braku podstaw do uznania, że ww. decyzje są nieważne, skarżący wniósł o:

1. uchylenie decyzji ŁPWIS z 15 czerwca 2023 r. w zaskarżonym zakresie;

2. uchylenie decyzji PPIS z 15 marca 2023 r. w całości;

3. umorzenie postępowania administracyjnego;

4. zasądzenie od organu na rzecz skarżącego kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego, według norm przepisanych.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko zaprezentowane w zaskarżonym rozstrzygnięciu.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi zważył, co następuje.

Skarga okazała się zasadna.

W pierwszej kolejności wskazać należy, że zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jedn.: Dz. U. z 2022 r., poz. 2492) oraz art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn.: Dz. U. z 2023 r., poz. 1634 ze zm., dalej jako "p.p.s.a."), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem stosując środki określone w ustawie.

Zakres tej kontroli wyznacza art. 134 § 1 p.p.s.a., który stanowi, że sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, z zastrzeżeniem art. 57a.

W myśl zaś art. 145 § 1 p.p.s.a. sąd uwzględniając skargę na decyzję lub postanowienie:

1) uchyla decyzje lub postanowienie w całości lub w części jeżeli stwierdzi:

a) naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy,

b) naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego,

c) inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy;

2) stwierdza nieważność decyzji lub postanowienia w całości lub w części, jeżeli zachodzą przyczyny określone w art. 156 Kodeksu postępowania administracyjnego lub innych przepisach;

3) stwierdza wydanie decyzji lub postanowienia z naruszeniem prawa, jeżeli zachodzą przyczyny określone w kodeksie postępowania administracyjnego lub innych przepisach.

Wskazać nadto trzeba, że zgodnie z art. 135 p.p.s.a., sąd stosuje przewidziane ustawą środki w celu usunięcia naruszenia prawa w stosunku do aktów lub czynności wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach sprawy, której dotyczy skarga, jeżeli jest to niezbędne dla końcowego jej załatwienia.

Sprawując kontrolę w zakreślonych ww. przepisami granicach, po wnikliwym rozpoznaniu sprawy, sąd doszedł do przekonania, że skarga zasługiwała na uwzględnienie z uwagi na fakt, iż analizowane decyzje dotknięte były wadą nieważności, co uzasadniało wyeliminowanie ich z obrotu prawnego.

Materialnoprawną podstawę wydania kwestionowanych decyzji stanowił przede wszystkim art. 27 ust. 2 ustawy o Państwowej Inspekcji Sanitarnej (dalej: ustawa). Zgodnie z jego treścią, jeżeli naruszenie wymagań (higienicznych i zdrowotnych – przyp. sądu), o których mowa w ust. 1, spowodowało bezpośrednie zagrożenie życia lub zdrowia ludzi, państwowy inspektor sanitarny nakazuje unieruchomienie zakładu pracy lub jego części (stanowiska pracy, maszyny lub innego urządzenia), zamknięcie obiektu użyteczności publicznej, wyłączenie z eksploatacji środka transportu, wycofanie z obrotu środka spożywczego, materiału i wyrobu przeznaczonego do kontaktu z żywnością, produktu kosmetycznego lub innego wyrobu mogącego mieć wpływ na zdrowie ludzi albo podjęcie lub zaprzestanie innych działań; decyzje w tych sprawach podlegają natychmiastowemu wykonaniu.

W niniejszej sprawie, decyzją z 15 marca 2023 r., Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w Piotrkowie Trybunalskim nakazał skarżącemu wycofanie z obrotu handlowego, w terminie 21 dni od otrzymania decyzji, pszenicy z Ukrainy w ilości 24,580 t, która określona została dokumentem identyfikującym produkt, tj. fakturą VAT [...] z 8 listopada 2022 r., ze względu na to, że wyżej wymieniony produkt nie nadawał się do spożycia przez ludzi. Ponadto organ nakazał stronie: przedłożenie dokumentacji potwierdzającej wykonanie obowiązku wycofania ww. produktu, przedłożenie dokumentacji potwierdzającej dalsze postępowanie z produktem wycofanym z obrotu. Zaskarżoną decyzją organ odwoławczy utrzymał w mocy rozstrzygnięcie organu I instancji, uchylając ją w zakresie terminu realizacji nałożonego na stronę obowiązku wycofania z obrotu handlowego zakwestionowanej partii pszenicy.

Nie ulega wątpliwości, że decyzja, o której mowa w art. 27 ust. 2 powołanej ustawy ma na celu ochronę zdrowia i życia ludzkiego oraz jest sankcją dla określonego podmiotu, stwarzającego zagrożenie wprowadzenia do obrotu środka spożywczego, który może zagrażać zdrowiu i życiu ludzkiemu. Do zastosowania tej ustawy nie wystarcza naruszenie wymagań higienicznych lub zdrowotnych, lecz musi wystąpić skutek w postaci bezpośredniego zagrożenia życia lub zdrowia ludzi (por. wyrok NSA z 4 marca 2014 r. II OSK 2366/12; wyrok NSA z 17 października 2008 r. II OSK 1229/07; wyrok WSA w Warszawie z 23 lutego 2011 r. VI SA/Wa 2622/10 – orzeczenia.nsa.gov.pl). Inaczej rzecz ujmując, warunkiem zastosowania art. 27 ust. 2 ustawy jest po pierwsze, zaistnienie naruszenia oraz po drugie, zaistnienie stanu, który spowodował bezpośrednie zagrożenie życia lub zdrowia ludzi. Taki stan natomiast występuje w przypadku istotnego naruszenia lub takiego, którego nie można usunąć na zasadach określonych w art. 27 ust. 1 tej ustawy. Przepis ten ma przy tym charakter szczególny, ponieważ wyposaża organy Inspekcji Sanitarnej w uprawnienia do nadzwyczajnego, interwencyjnego, doraźnego i niezwłocznego działania i stanowi instrument realizacji ochrony zdrowia (por. wyrok WSA w Bydgoszczy z 30 czerwca 2020 r. II SA/Bd 481/20; wyrok NSA z 25 stycznia 2023 r. II GSK 837/22 – orzeczenia.nsa.gov.pl).

Jak wyjaśniły organy w kontrolowanych decyzjach, nakaz wycofania z obrotu oznaczonej określoną fakturą partii pszenicy z Ukrainy miał wynikać z tego, iż w stosunku do tego produktu (sprowadzonego do Polski jako pszenica techniczna) nie zostało wydane świadectwo potwierdzające spełnienie przez produkt wymagań zdrowotnych, ani też nie wykonano badań laboratoryjnych potwierdzających bezpieczeństwo zdrowotne przedmiotowej pszenicy przeznaczonej do produkcji żywności. Tymczasem wprowadzenie do obrotu handlowego pszenicy bez jakichkolwiek dowodów potwierdzających jej bezpieczeństwo zdrowotne pod względem poziomu zanieczyszczeń chemicznych (w tym metali szkodliwych dla zdrowia i mikrotoksyn) oraz pozostałości pestycydów, może stanowić bezpośrednie zagrożenie dla zdrowia ludzi, zwłaszcza z uwagi na fakt, iż większość tych substancji wykazuje działanie rakotwórcze, mutagenne i teratogenne. Organ powołał się w tym zakresie na przepisy prawa krajowego i unijnego regulujące kwestię dopuszczalnych poziomów i norm zanieczyszczeń w żywności.

W skierowanej do tut. sądu skardze zarzucono orzekającym w sprawie organom zarówno naruszenia przepisów prawa materialnego, jak i procesowego. Podniesiono również, że kwestionowane decyzje dotknięte są wadą nieważności. Z uwagi na to, iż kwestia nieważności wywołuje najdalej idące skutki prawne, bowiem rodzi konieczność usunięcia dotkniętego taką wadą rozstrzygnięcia z obrotu prawnego ze skutkiem ex tunc, sąd uznał za konieczne odniesienie się w pierwszej kolejności do tych właśnie zarzutów.

Strona skarżąca zarzuciła organom administracji naruszenie art. 156 § 1 pkt 4 k.p.a., poprzez wydanie spornych decyzji wobec podmiotu niemającego przymiotu strony w postępowaniu. Jak argumentował skarżący, jedynie pośredniczył on w łańcuchu dostaw pszenicy. Inny podmiot bowiem wprowadził ją na rynek polski (jak założył organ – Ax. A.J. zakupił kwestionowaną pszenicy od podmiotu z Ukrainy, tj. Ex. sp. z o.o.). Tak samo inny podmiot – Vx. Sp. z o.o. był podmiotem, który sprzedał pszenicę do finalnego odbiorcy, czyli spółki Px. Zdaniem skarżącego, w tej sytuacji, to któryś z ww. podmiotów mógłby być potencjalnie adresatem rozstrzygnięć organów administracji, zwłaszcza że Ax. A.J. nie był stroną umowy między spółkami Vx. a Px. Brak jest zatem – w ocenie skarżącego – podstaw do tego, by twierdzić, że to on wprowadził kwestionowaną pszenicę do obrotu handlowego, przez co nieuzasadnione prawnie jest także kierowanie pod jego adresem żądania wycofania pszenicy sprzedanej przez Vx. spółce Px.

Na gruncie art. 27 ust. 2 ustawy w doktrynie prezentowany jest pogląd, że wycofanie jakiegoś produktu z obrotu dotyczy "każdego, kto" produkt taki posiada w celu wprowadzenia go do obrotu. W takich przypadkach decyzja zawierająca tego rodzaju nakaz wykazuje cechy generalnego aktu administracyjnego, ponieważ określa sytuacje, w których dane zachowania mają być realizowane, oraz ich treść w sposób konkretny, a ich adresatów w sposób generalny. Również orzecznictwo sądów administracyjnych dostrzega pewne cechy aktów generalnych w decyzjach, o których mowa w art. 27 ust. 2 ustawy. W wyroku NSA z 18 grudnia 2013 r., II OSK 1517/12, wskazano m.in., że "Podwójnie konkretny charakter rozstrzygnięć przewidzianych w art. 27 ust. 2 u.PIS wyklucza zaliczenie ich do jakichkolwiek norm o charakterze generalnym lub abstrakcyjnym. Nie sposób jednak nie dostrzec pewnej odrębności, w stosunku do typowego postępowania administracyjnego, sytuacji procesowej polegającej na wydaniu jednakowo brzmiącego rozstrzygnięcia skierowanego do wielu (w niniejszej sprawie do kilkuset) adresatów. Adresaci otrzymali taki sam nakaz z uwagi na to, że, jakkolwiek są zindywidualizowani, charakteryzują się cechą wspólną – wszyscy prowadzą działalność związaną z obrotem wyrobami mogącymi mieć wpływ na zdrowie ludzi, a zatem wyrobami, o których mowa w art. 27 ust. 2 ustawy o PIS. W tym sensie zatem można mówić o podobieństwie decyzji z dnia (...) października 2010 r. do aktów generalnych". Ponadto w doktrynie zalicza się decyzję wydaną na podstawie art. 27 ust. 2 ustawy do tzw. aktów administracyjnych rzeczowych, tj. skierowanych do rzeczy w tym znaczeniu, że przedmiotem jego regulacji będzie status prawny rzeczy kształtowany w oderwaniu od statusu jego właściciela – posiadacza, dysponenta. Dlatego też, np. w razie wydania decyzji na podstawie art. 27 ust. 2 u.PIS, produkt kosmetyczny objęty treścią decyzji będzie musiał wycofać każdy podmiot, który wprowadza (wprowadził) go do obrotu. (por. M. Kaczocha, Ustawa o Państwowej Inspekcji Sanitarnej. Komentarz, Lex/el. 2023).

Podobne stanowisko prezentuje P. Kucharski, wskazując, że "stroną w sprawie wycofania z obrotu wyrobów powodujących bezpośrednie zagrożenie dla życia lub zdrowia ludzi jest podmiot wprowadzający takie wyroby do obrotu. Przy tym bez znaczenia jest okoliczność, czy jest jej właścicielem, czy też nie jest" (por. P. Kucharski, Glosa do wyroków NSA: z dnia 15 kwietnia 1993 r., I SA 1719/92 oraz z dnia 18 lutego 1993 r., SA/Wr 1325/92, OSP z 1994 r. poz. 10, s. 199 i n.).

Skład orzekający w niniejszej sprawie podziela wyżej przytoczone poglądy. Zdaniem sądu, ustalając stronę (strony) postępowania prowadzonego w trybie art. 27 ust. 2 ustawy, nie można tracić z pola widzenia charakteru tego unormowania i jego celu. Celem tym jest zaś szybkie doprowadzenie do usunięcia z obrotu handlowego wyrobów (produktów), których wprowadzenie na rynek może stanowić bezpośrednie zagrożenia dla zdrowia lub życia ludzi. Dowodzi zresztą tego także okoliczność, iż decyzje takie podlegają natychmiastowemu wykonaniu. Inaczej rzecz ujmując, każdorazowo celem takiego rozstrzygnięcia jest sprawienie, aby dany produkt zniknął z obrotu handlowego, a więc nakaz taki musi odnosić się każdorazowo do podmiotu, który danym wyrobem (produktem) w danym momencie dysponuje. Ustalanie tytułu prawnego do tego wyrobu (produktu) nie może mieć w takich przypadkach znaczenia, gdyż niejednokrotnie udaremniałoby nie tylko wydanie, ale także egzekwowanie decyzji o wycofaniu wyrobu (produktu) z obrotu.

Mając na uwadze powyższe rozważania, nie można podzielić stanowiska skarżącego, że wobec tego, iż jego przedsiębiorstwo było jedynie pośrednim ogniwem w łańcuchu sprzedaży, w ten sposób, że po sprzedaży spornej pszenicy spółce Vx. skarżący zboże to tylko dostarczał do spółki Px., tj. nabywcy finalnego, nie przeczy temu, że na pewnym etapie tego łańcucha skarżący ww. zbożem dysponował, przez co zasadnie mógł być potraktowany przez organy inspekcji sanitarnej jako strona w sprawie o wycofanie produktu z obrotu handlowego. Zdaniem sądu, niezasadny jest zatem zarzut naruszenia przez organy art. 156 § 1 pkt 4 k.p.a.

Strona skarżąca podniosła także zarzut nieważności w kontekście wady kwalifikowanej wskazanej w art. 156 § 1 pkt 5 k.p.a., polegającej na wydaniu przez organy inspekcji sanitarnej decyzji niewykonalnej w dniu jej wydania, która to niewykonalność ma charakter trwały ze względu na przedmiot postępowania. Skarżący wskazał, że sprzedał sporną pszenicę na rzecz Vx. sp. z o.o. w listopadzie 2022 r. i w dniu jej sprzedaży dostarczył spółce Px., która przetworzyła ją na produkt finalny – mąkę. Skarżący dodał jednocześnie, że Px. nie magazynują zboża, lecz ulega ono zmieszaniu ze zbożem pochodzącym od innych kontrahentów, a następnie jest ono dalej przetwarzane. Z tego powodu nie ma obecnie i nie było też wcześniej takiej możliwości, aby wyodrębnić pszenicę skupioną przez Px. o innej pszenicy skupionej przez tego kontrahenta, co w całokształcie czyni wydane w sprawie decyzje niewykonalnymi w dacie ich wydania, a niewykonalność ta ma charakter trwały.

Zagadnienie niewykonalności decyzji, o jakim mowa w art. 156 § 1 pkt 5 k.p.a. niejednokrotnie było przedmiotem zainteresowania zarówno przedstawicieli doktryny, jak i orzecznictwa sądowego.

J. J. wskazuje, że niewykonalność decyzji, o jakiej mowa w ww. przepisie musi istnieć nie tylko w dniu wydania, ale powinna mieć charakter trwały. Jeśli powstała później, może być podstawą innych działań, np. uchylenia czy stwierdzenia wygaśnięcia decyzji. Decyzja trwale niewykonalna to przy tym taka decyzja, której adresat jest trwale pozbawiony możliwości czynienia użytku z ustanowionych w niej praw lub trwale pozbawiony możliwości wykonania obowiązków. Ponadto, powołując się na orzecznictwo NSA, powyższa autorka podkreśla, że niewykonalność decyzji powinna być spowodowana wystąpieniem przeszkód w jej wykonaniu, które znamionują dwie cechy: 1) istnienie już w dacie wydania decyzji, 2) trwałość przez cały czas. Miarodajny jest tu stan rzeczy istniejący w dacie wydania decyzji (por. M. Jaśkowska [w:] M. Wilbrandt-Gotowicz, A. Wróbel, M. Jaśkowska, Komentarz aktualizowany do Kodeksu postępowania administracyjnego, LEX/el. 2024, art. 156).

W orzecznictwie zwraca się również uwagę, że niewykonalność decyzji musi mieć charakter obiektywny. Obowiązek taki musi być niemożliwy do wykonania nawet przy uwzględnieniu aktualnych osiągnięć wiedzy i techniki. O niewykonalności obowiązku nałożonego decyzją ostateczną można bowiem mówić, gdy niewykonalność jest następstwem przeszkód o charakterze nieusuwalnym. Natomiast trudności techniczne lub ekonomiczne, choćby bardzo poważne, z wyegzekwowaniem wykonania obowiązku nałożonego decyzją, jak również negatywne stanowiska jej adresatów lub innych osób i zainteresowanych utrzymaniem dotychczasowego stanu rzeczy, nie stanowią o niewykonalności obowiązku. Konieczność zapewnienia bezpieczeństwa ludzi i mienia, jak też względy techniczne i ekonomiczne, utrudniające wykonanie decyzji nie mogą być uznane za przesłankę niewykonalności decyzji (por. m.in. wyroku NSA z 13 listopada 2008 r., II OSK 1365/07, LEX nr 532603; podobnie w wyroku NSA z 22 października 2021 r., II OSK 3255/18 oraz wyroku NSA z 15 listopada 2022 r., II OSK 2197/19 – orzeczenia.nsa.gov.pl).

Jeśli chodzi o samą istotę nieusuwalności, to orzecznictwo wskazuje, że może ona mieć dwojaki charakter, obejmując zarówno niewykonalność faktyczną, jak i prawną. Niewykonalność decyzji ma przy tym charakter faktyczny, kiedy już w momencie wydania decyzji istnieje przeszkoda o charakterze faktycznym, obiektywnie wykluczająca określone działanie (m.in. ze względu na poziom wiedzy technicznej, rozwój technologii). Niewykonalność prawna pojawia się wtedy, gdy istnieją prawne zakazy lub nakazy, które stanowią nieusuwalną przeszkodę w wykonaniu praw lub obowiązków ustanowionych w decyzji. O niewykonalności w tym znaczeniu można zaś mówić wtedy, gdy wykonanie decyzji wiązałoby się z dokonaniem np. czynu niedozwolonego w rozumieniu przepisów prawa cywilnego (por. wyrok WSA w Warszawie z 1 grudnia 2021 r., II SA/Wa 141/21; wyrok z WSA w Warszawie z 2 lutego 2022 r., VII SA/Wa 2253/21; wyrok NSA z 7.09.2022 r., I GSK 2823/18 – orzeczenia.nsa.gov.pl).

W ocenie sądu, w niniejszej sprawie zachodzą wszelkie okoliczności pozwalające na stwierdzenie, że wydane w sprawie decyzje dotknięte są podnoszoną w skardze wadą nieważności wynikającą z ich trwałej niewykonalności istniejącej już chwili wydania kwestionowanych rozstrzygnięć. Przypomnieć należy, że decyzję organu I instancji wydano 15 marca 2023 r., organ odwoławczy wydał natomiast swoje rozstrzygnięcie 15 czerwca 2023 r. Dostrzec trzeba dalej, że oba rozstrzygnięcia odnosiły się do określonej partii zboża zidentyfikowanej fakturą VAT nr [...] z 8 listopada 2022 r. wystawioną na rzecz Vx. sp. z.o.o. jako nabywcą. Jak wynika z akt sprawy, czego organ nie kwestionuje, sporna partia zboża została zakupiona przez skarżącego na podstawie faktury VAT z 24 października 2022 r. nr [...] od spółki Ex. jako pszenica pochodząca z Ukrainy ze zbiorów z 2022 r. Następnie, co wynika z analizy zgormadzonych w sprawie faktur, w okresie od 25 października 2022 r. do 14 grudnia 2022 r. skarżący sprzedawał ww. zboże do 5 podmiotów, tj. Px., Firma Handlowa Dx. P.W., Gx. Spółka Akcyjna, Hx. i Vx., w tym w ostatnim przypadku w ilości wynikającej ze wskazanej przez organ I instancji faktury VAT nr [...], której dotyczy niniejsza sprawa. Podkreślić dalej wypada, że akta sprawy zawierają nadto dokument przyjęcia pszenicy, w ilości odpowiadającej wykazanej na ww. fakturze, przez Px. Sp. z o.o. z 8 listopada 2022 r. Zgodności tego dokumentu z fakturą VAT nr [...] można się dopatrywać nie tylko ze względu na wykazaną na nich jednakową ilość zboża, ale także z uwagi na zbieżność danych dotyczących rejestracji pojazdu, którym dostarczono zboże do spółki Px. (nr rej. pojazdu transferującego – [...] – widnieje na obu ww. dokumentach). Powyższe z kolei pozostaje w zgodzie z oświadczeniami skarżącego, zawartymi m.in. w skardze, że w dacie sprzedaży pszenicy na rzecz Vx. dostarczył on zboże do magazynów spółki Px., gdzie z uwagi na specyfikę funkcjonowania tego zakładu, zboże od różnych kontrahentów podlega zmieszaniu i dalszemu przetworzeniu. Stanowisko skarżącego, co do tego, że doszło do zmieszania i przetworzenia spornej partii pszenicy uznać należy za tym bardziej przekonywające, jeśli weźmie się pod uwagę, że od momentu przekazania towaru Px. do wydania decyzji przez organ I instancji upłynęły 4 miesiące, zaś do wydania decyzji przez organ odwoławczy – niemal 7 miesięcy. W tej sytuacji nawet fakt zabezpieczenia decyzji pierwszoinstancyjnej rygorem natychmiastowej wykonalności nie mógł stanowić instrumentu faktycznego wykonania wskazanego w niej rozstrzygnięcia, wszak trudno uznać, że przez tak długi okres stale funkcjonujący zakład nie przetworzył otrzymanego towaru. Z przyczyn faktycznych już w dacie wydania decyzji pierwszoinstancyjnej nie sposób byłoby zatem wyegzekwować nakaz wycofania wskazanego w niej zboża z obrotu handlowego, skoro zostało ono przetworzone na mąkę, a nadto wcześniej zmieszane ze zbożem pochodzącym od innych dostawców. Z uwagi na nieodwracalność ww. procesów trzeba więc także przyjąć, że związana z tym niewykonalność decyzji ma charakter trwały.

Trzeba jednocześnie zauważyć, że w odpowiedzi na skargę organ nie podjął jakiejkolwiek polemiki ze skarżącym, co do kwestii braku wykonalności kwestionowanych rozstrzygnięć. Poza stwierdzeniem organu, że nie podziela on tego zarzutu, reszta sformułowanych w tym względzie wywodów dotyczy wyłącznie podkreśleniu, że decyzji nakazującej wycofanie produktu z obrotu handlowego nadano rygor natychmiastowej wykonalności i wyeksponowaniu przyczyn, ze względu na które taki rygor został rozstrzygnięciu organu nadany. Organ nie odniósł się natomiast w żaden sposób co do tego, czy w jego ocenie istniała faktyczna możliwość wycofania przedmiotowej pszenicy z rynku. Co więcej, na str. 12 uzasadnienia zaskarżonej decyzji organ odwoławczy, negując twierdzenia strony dotyczące innego pochodzenia pszenicy niż wynikało to z poczynionych w postępowaniu administracyjnym ustaleń, sam stwierdził, że kwestionowane zboże zostało sprzedane spółce Vx., a – co dalej wiadomo z akt sprawy – następnie trafiło ono do przetworzenia do Px. Zdaniem sądu, z obiektywnych, wcześniej wskazanych powodów, oczekiwanie wycofania spornej pszenicy z obrotu handlowego było w dacie wydania przedmiotowych decyzji nierealne, a przez to niemożliwe do spełnienia. Nie oznacza to jednak, że wobec przetworzenia pszenicy organ nie powinien był przynajmniej rozważyć kwestii ewentualnego wycofania z obrotu handlowego produktu (lub produktów) wykonanego z kwestionowanego zboża, oczywiście po uprzednim stwierdzeniu, że istnieją ku temu przesłanki określone w art. 27 ust. 2 ustawy. Okoliczność ta powinna być wówczas przedmiotem odrębnego postępowania.

Sąd zauważa, że stwierdzenie w sprawie wady nieważności niezasadnym czyni odnoszenie się do pozostałych zarzutów skargi, choć marginalnie chciałby zauważyć, że nie zgadza się ze stanowiskiem strony skarżącej, iż jako podmiot w toku łańcucha dostaw pszenicy, trudniący się zakupem i dalszą sprzedażą zboża, nie jest zobligowana do prowadzenia ewidencji, w której uwzględniony byłby przepływ zboża. Strona nie wskazuje w związku z powyższym żadnych argumentów natury faktycznej, a tym bardziej prawnej, z jakich powodów uważa, że nie odnoszą się do niej obowiązki związane z zapewnieniem możliwości "śledzenia" m.in. żywności oraz identyfikacji osób i innych podmiotów, którym dostarcza swoje produkty, o jakich mowa w art. 18 Rozporządzenia (WE) Nr 178/2002 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 28 stycznia 2002 r. ustanawiającym ogólne zasady i wymagania prawa żywnościowego, powołujące Europejski Urząd ds. Bezpieczeństwa Żywności oraz ustanawiające procedury w zakresie bezpieczeństwa żywności (Dz.U.UE.L.2002.31.1). Zdaniem składu orzekającego w sprawie, podzielając stanowisko wyrażane w orzecznictwie, obowiązkiem przedsiębiorcy jest prowadzenie dokumentacji systemu identyfikacji dostawców i odbiorców. Jej brak oznacza bezpośrednie naruszenie obowiązków związanych z prowadzeniem takiego systemu. Ponadto wymóg prowadzenia odpowiedniego rejestru przez przedsiębiorstwo spożywcze i podmioty działające na rynku pasz, wynika z art. 18 rozporządzenia (WE) 178/2002 ustanawiającego ogólne zasady i wymagania prawa żywnościowego, powołujące Europejski Urząd ds. Bezpieczeństwa Żywności oraz ustanawiającego procedury w zakresie bezpieczeństwa żywności, w myśl którego należy zapewnić możliwość śledzenia żywności, pasz, zwierząt hodowlanych oraz wszelkich substancji przeznaczonych do dodania do żywności lub pasz, bądź które można do nich dodać na wszystkich etapach produkcji, przetwarzania i dystrybucji. Przy czym powyższą regułę należy odczytywać w związku z definicją z art. 3 pkt 16 tego rozporządzenia - "etapy produkcji, przetwarzania i dystrybucji" oznacza jakikolwiek etap, w tym przywóz, począwszy od produkcji podstawowej żywności, aż do uwzględnienia jej przechowywania, transportu, sprzedaży lub dostarczenia konsumentowi finalnemu oraz tam gdzie jest to stosowne - przywóz, produkcję, wytwarzanie, składowanie, transport, dystrybucję, sprzedaż i dostawy pasz (por. wyrok WSA w Szczecinie z 22 marca 2017 r., II SA/Sz 1251/16; wyrok WSA w Lublinie z 11 marca 2010 r., III SA/Lu 573/09 – orzeczenia.nsa.gov.pl).

Tym samym skarżący powinien zapewnić system ewidencjonowania przepływu towarów, aby na każdy etapie takiego łańcucha można było śledzić losy danego produktu, w celu zapewnienia tym sposobem efektywnego kontrolowania bezpieczeństwa żywności i jej obrotu.

Z podniesionych wyżej względów, w ocenie sądu, zarówno zaskarżona decyzja, jak i poprzedzająca ją decyzja Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w Piotrkowie Trybunalskim z 15 marca 2023 r. dotknięte są wadą, o której mowa w art. 156 § 1 pkt 5 k.p.a., co na podstawie art. 145 § 1 pkt 2 p.p.s.a. obligowało sąd do stwierdzenia ich nieważności.

O kosztach postępowania orzeczono na podstawie art. 200 w zw. z art. 205 § 2 p.p.s.a., na które składają się wpis od skargi w kwocie 200 zł oraz wynagrodzenie profesjonalnego pełnomocnika w wysokości 480 zł.

d.cz.