Wyrok WSA w Łodzi, sygn. akt II SA/Łd 1005/23
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi
Data orzeczenia: 2024-03-21 00:00:00+01:00 (orzeczenie nieprawomocne)
Symbol z opisem: 6181 Zajęcie nieruchomości i wejście na nieruchomość, w tym pod autostradę
Hasła tematyczne: Nieruchomości
Skarżony organ: Wojewoda
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 6 pkt 2, art. 112 ust. 3, art. 124 ust. 1
journal: Dz.U. 2023 poz 344
law: Ustawa z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (t. j.)
article: art. 6, art. 7, art. 8, art. 10, art. 77 par. 1, art. 78 par. 1, art. 80, art. 107 par. 3
journal: Dz.U. 2023 poz 775
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (t. j.)
article: art. 151
journal: Dz.U. 2023 poz 1634
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.

SENTENCJA

Dnia 21 marca 2024 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział II w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Sławomir Wojciechowski Sędziowie Sędzia WSA Agata Sobieszek-Krzywicka (spr.) Asesor WSA Tomasz Porczyński Protokolant st. asystent sędziego Marcelina Niewiadomska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 21 marca 2024 roku sprawy ze skargi M. M. i R.M. na decyzję Wojewody Łódzkiego z dnia 8 września 2023 roku znak: GN-III.7581.424.2022.KR w przedmiocie ograniczenia sposobu korzystania z nieruchomości oddala skargę.


UZASADNIENIE

Decyzją z 8 września 2023 r., znak: GN-III.7581.424.2022.KR, Wojewoda Łódzki, na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz. U. z 2023 r., poz. 775 ze zm., dalej w skrócie jako: "k.p.a") utrzymał w mocy decyzję Prezydenta Miasta Łodzi, wykonującego zadanie z zakresu administracji rządowej, z dnia 30 września 2022 r., znak: DM-DM-XVII.6853.16.2022, orzekającą o:

1. ograniczeniu sposobu korzystania z nieruchomości położonej w Ł. przy ul. [...] oznaczonej w ewidencji gruntów, w obrębie [...] jako działka nr [...], dla której w Sądzie Rejonowym dla Łodzi - [...] w Łodzi [...] Wydziale Ksiąg Wieczystych prowadzona jest księga nr [...]. Ograniczenie sposobu korzystania polega na zezwoleniu spółce P. S.A. Oddział Ł. na założeniu i przeprowadzeniu (zgodnie z przebiegiem przedstawionym na załączniku graficznym) na części ww. nieruchomości linii kablowej 110 kV zgodnie z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego uchwalonym przez Radę Miejską w Łodzi Uchwałą Nr [...] w dniu 10 października 2018 r., przy czym powierzchnia stałego zajęcia będzie wynosiła 63 m2;

2. o zobowiązaniu spółki P. S.A. Oddział Ł. do:

– zapewnienia użytkownikom dojścia i dojazdu do pozostałej części nieruchomości nie objętej niniejszym zezwoleniem,

– zabezpieczenia pozostałej części nieruchomości przed zniszczeniem w trakcie trwania robót,

– dokonania inwentaryzacji naniesień znajdujących się na gruncie przed przystąpieniem do prac na przedmiotowych nieruchomościach,

– przywrócenia nieruchomości do stanu poprzedniego niezwłocznie po zakończeniu prac,

– sporządzenia protokołu zniszczeń i strat po zakończeniu robót i niezwłocznego przekazania do organu orzekającego celem ustalenia odszkodowania;

3. o zobowiązaniu właściciela nieruchomości do udostępniania nieruchomości każdorazowo, gdy zachodzi potrzeba wykonania czynności związanych z konserwacją oraz usuwaniem awarii ww. odcinka linii energetycznej.

4. Ostateczna decyzja stanowi podstawę do wpisu w księdze wieczystej.

Powyższe rozstrzygnięcie zapadło w oparciu o następujące ustalenia faktyczne i ocenę prawną:

Wnioskiem z dnia 12 stycznia 2022 r. spółka P. S.A. Oddział w Ł. reprezentowana przez A.B. wystąpiła do Prezydenta Miasta Łodzi wykonującego zadanie z zakresu administracji rządowej o ograniczenie sposobu korzystania z nieruchomości położonej w Ł. przy ul. [...], oznaczonej w ewidencji gruntów, w obrębie [...] jako działka nr [...], uregulowanej w księdze wieczystej nr [...] w celu założenia na części ww. działki elektroenergetycznej linii kablowej 110 kV.

Z akt sprawy wynika, że pismem z dnia 28 października 2021 r., zatytułowanym: "Zaproszenie do rokowań w sprawie uzgodnienia warunków udostępnienia nieruchomości pod budowę linii elektroenergetycznej 110 kV w ramach przedsięwzięcia pn. "Domknięcie [...] Ringu Energetycznego 110 kV"" inwestor zwrócił się do M.M. i R.M.. o wyrażenie zgody na udostępnienie części nieruchomości, oznaczonej jako działka ewidencyjna nr [...] w obrębie [...] w Ł., pod budowę jednotorowej kablowej linii elektroenergetycznej 110 kV oraz docelowo na zawarcie umowy w sprawie ustanowienia służebności przesyłu na przedmiotowej nieruchomości. W piśmie tym wskazano m.in., iż trasa planowanej inwestycji przebiegać będzie wzdłuż wschodniej granicy działki, zajmując pas technologiczny o powierzchni 63 m2 (szerokość pasa 2 x 1,5 m od osi linii w każdą stronę). Inwestor zaproponował właścicielom z tytułu udostępnienia nieruchomości i ustanowienia służebności przesyłu dla pasa technologicznego kwotę 2.400 zł, która, w ocenie inwestora, stanowi wartość rynkową prawa służebności przesyłu. Końcowo inwestor zwrócił się z prośbą o ustosunkowanie się na piśmie do przedłożonej oferty w nieprzekraczalnym terminie 14 dni od dnia otrzymania pisma, zaś bezskuteczny upływ terminu będzie traktowany przez inwestora jako brak zgody na udostępnienie nieruchomości i zakończenie rokowań. Powyższe pismo M. M. odebrała w dniu 3 listopada 2021 r., a R.M. w dniu 4 listopada 2021 r., jednak właściciele nieruchomości nie ustosunkowali się do oferty inwestora w wyznaczonym terminie.

Pomimo tego inwestor pismem z dnia 3 grudnia 2021 r. raz jeszcze zwrócił się do właścicieli działki o wyrażenie zgody na udostępnienie jej części pod budowę jednotorowej kablowej linii elektroenergetycznej 110 kV oraz docelowo na zawarcie umowy w sprawie ustanowienia służebności przesyłu na przedmiotowej nieruchomości, ponawiając propozycję zapłaty kwoty 2.400 zł z tytułu udostępnienia nieruchomości i ustanowienia służebności. W piśmie tym wskazano również, że w przypadku braku zgody na akceptację powyższych warunków, właściciele proszeni są o przedstawienie swojego stanowiska w terminie 14 dni od dnia otrzymania pisma. Bezskuteczny upływ tego terminu będzie traktowany przez inwestora jako brak zgody na udostępnienie nieruchomości i zakończenie rokowań. Inwestor zastrzega sobie prawo złożenia wniosku do Prezydenta Miasta Łodzi o ograniczenie sposobu korzystania z nieruchomości na podstawie przepisu art. 124 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami.

Powyższe pismo zostało odebrane przez R.M. w dniu 17 grudnia 2021 r., jednak właściciele działki nie ustosunkowali się do niego w wyznaczonym terminie, więc opisanym powyżej wnioskiem z dnia 12 stycznia 2022 r. inwestor zwrócił się do Prezydenta Miasta Łodzi o ograniczenie sposobu korzystania z nieruchomości w trybie art. 124 ustawy o gospodarce nieruchomościami poprzez:

1. zezwolenie na zajęcie części nieruchomości o powierzchni 63 m2 stanowiącej działkę ew. nr [...], w obr. [...] w Ł. w celu przeprowadzenia na niej doziemnej linii elektroenergetycznej 110 kV,

2. zobowiązanie każdoczesnego właściciela nieruchomości do powstrzymywania się od jakichkolwiek działań w granicach pasa technologicznego o szerokości 3 metrów (2 x 1,5 metra od osi linii) utrudniających lub uniemożliwiających założenie i przeprowadzenie oraz funkcjonowanie linii elektroenergetycznej 110 kV,

3. nałożenie na każdoczesnego właściciela nieruchomości:

a) zakazu wznoszenia i utrzymywania w pasie zajęcia obiektów budowlanych przeznaczonych na pobyt ludzi,

b) obowiązku uzgadniania z inwestorem lokalizacji w pasie zajęcia innych obiektów budowlanych,

c) zakazu wykonywania w pasie zajęcia nasadzeń lub utrzymywania drzew i krzewów o głębokim systemie korzennym.

4. Dokonanie w księdze wieczystej nr [...], prowadzonej przez Sąd Rejonowy dla Łodzi – [...] w Łodzi, wpisu zgodnie z art. 124 ust. 7 ustawy o gospodarce nieruchomościami.

We wniosku wskazano ponadto, że sposób i miejsce przeprowadzenia linii kablowej przedstawiono na załączniku graficznym załączonym do wniosku oraz że dotychczasowy sposób zagospodarowania nieruchomości – działka [...] w obr. [...]: nieruchomość niezabudowana, porośnięta drzewostanem. W uzasadnieniu wskazano m.in., iż obszar, na którym planowana jest budowa linii, objęty jest ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego dla części obszaru miasta Łodzi położonej w rejonie ulic: [...], [...], [...] i [...] oraz zachodniej granicy miasta Łodzi, zatwierdzonego uchwałą nr [...] Rady Miasta Łodzi z dnia 30 października 2018 r. Zgodnie z ustaleniami planu działka nr ewid. [...] w całości położona jest na obszarze oznaczonym rysunku planu symbolem 7 ZL (teren lasów i przeznaczony do zalesienia). Wzdłuż wschodniej granicy działki [...] naniesiona została trasa projektowanej linii kablowej 110 kV. Przebieg linii jest zgodny z ustaleniami planu.

Inwestor zawarł w dniu [...] grudnia 2012 r. umowę z ówczesną właścicielką nieruchomości, w której strony uzgodniły warunki udostępnienia nieruchomości pod budowę linii kablowej 110 kV. W związku z umową sprzedaży nieruchomości z dnia [...] maja 2021 r. (Rep. [...] nr [...]), właścicielami nieruchomości stali się państwo M.M. oraz R. M. na zasadzie wspólności ustawowej małżeńskiej. W związku z powyższym pełnomocnik inwestora przedstawił nowym właścicielom nieruchomości pisemne warunki udostępnienia nieruchomości (pisma z dnia 28 października 2021 r. oraz 3 grudnia 2021 r.). Podjęte próby rokowań nie doprowadziły do podpisania umowy, współwłaściciele nieruchomości nie odpowiedzieli na rokowania. Podczas rokowań pełnomocnik inwestora udostępnił współwłaścicielom nieruchomości treść umowy w sprawie udostępnienia gruntu pod inwestycję, załącznik graficzny z przebiegiem linii 110 kV oraz dane techniczne dotyczące inwestycji (schemat ułożenia kabla).

Podano również, że wskazany we wniosku sposób przeprowadzenia inwestycji jawi się jako najmniej uciążliwy dla właściciela nieruchomości. Prace budowlane wykonane będą przy użyciu sprzętu budowlanego typowego dla tego rodzaju inwestycji. Po zakończeniu robót budowlanych teren zostanie uporządkowany i przywrócony do stanu poprzedniego, zaś w sytuacji, w której przywrócenie nieruchomości do stanu poprzedniego będzie niemożliwe, albo spowoduje nadmierne trudności lub koszty, właścicielowi przysługiwać będzie odszkodowanie.

Inwestor podkreślił, iż przedmiotowa inwestycja stanowi cel publiczny i nie może być zrealizowana w inny sposób niż przez pozbawienie albo ograniczenie praw do nieruchomości, a prawa te nie mogą być nabyte w drodze umowy. Biorąc zaś pod uwagę, że inwestor zobowiązany będzie po jej realizacji do przywrócenia nieruchomości do stanu poprzedniego oraz wypłaty słusznego odszkodowania za szkody, należy uznać, że spełnione zostały przesłanki konstytucyjnej dopuszczalności ograniczenia sposobu korzystania z nieruchomości.

Pismem z dnia 5 stycznia 2022 r., nadanym w placówce pocztowej w dniu 17 stycznia 2022 r., właściciele działki zwrócili się do inwestora, podnosząc, iż miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego nie wytycza w sposób dokładny przebiegu linii energetycznej przez określenie numerów działek, wskazując jedynie orientacyjny obszar. Działka, w stosunku do której przysługuje prawo własności, ma charakter budowlany i w 2022 roku rozpoczynają się na niej prace budowlane. Jak wynika z przedłożonego przez inwestora projektu, linia energetyczna może zostać bez zwiększenia nakładów finansowych przeprowadzona w linii prostej, poza granicami działki nr [...], a przez niezabudowane nieruchomości gruntowe, których własność przysługuje Miastu Ł. (nr [...] oraz [...]), które stanowią łąki trwałe. Do wzmiankowanych działek istnieje swobodny dostęp od drogi publicznej. Właściciele wskazali również, że przeprowadzenie linii energetycznej według przesłanego projektu wymagałoby wycięcia dużej ilości wieloletnich drzew, posadowionych na przedmiotowej działce, pozbawiając jej właścicieli walorów estetycznych i przyrodniczych. Podkreślili także, że zaproponowana przez inwestora kwota jednorazowego odszkodowania w żaden sposób nie odzwierciedla ceny rynkowej.

W odpowiedzi na powyższe pismo inwestor, pismem z dnia 2 lutego 2022 r., wyjaśnił właścicielom działki nr [...], iż linia elektroenergetyczna jest obiektem liniowym, a jej przebieg nie jest dowolny, lecz jest efektem wieloletnich uzgodnień prowadzonych z właścicielami nieruchomości prywatnych, Nadleśnictwem [...], Urzędem Miasta Łodzi oraz Gminą A.

Prawo do dysponowania nieruchomością stanowiącą działką o nr ewid. [...] w obr. [...] inwestor uzyskał na podstawie umowy z dnia [...] grudnia 2012 r. Pomimo zastrzeżeń w § 7 ust. 3 pkt c łączącej strony umowy, przy przeniesieniu własności nieruchomości nie zastrzeżono klauzuli o przeniesieniu na nabywcę praw i obowiązków wynikających z umowy wiążącej byłą właścicielkę z P. S.A.

Ponadto wskazano, iż przebieg linii 110 kV na wskazanym obszarze jest zdeterminowany ustaleniami wynikającymi z miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego dla części obszaru miasta Łodzi położonej w rejonie ulic [...], [...], [...] i [...] oraz zachodniej granicy miasta Łodzi, przyjętego uchwałą nr [...] Rady Miejskiej w Łodzi z dnia 10 października 2018 r. Zgodnie z rysunkiem planu działka [...] w obr. [...] znajduje się w granicach obszaru oznaczonego symbolem 7.ZL (teren lasu i teren przeznaczony do zalesienia. Trasa linii elektroenergetycznej została naniesiona na rysunku planu wzdłuż zachodniej granicy nieruchomości stanowiących działki ew. [...],[...],[...], [...],[...] w obr. [...]. W takim przebiegu inwestor uzyskał prawo do dysponowania nieruchomościami na cele budowlane, jak również ostateczne decyzje Dyrektora Regionalnej Dyrekcji Lasów Państwowych w Ł. z dnia 14 grudnia 2020 r. i 21 grudnia 2020 r. zezwalające na trwałe wyłączenie części działek z produkcji leśnej na potrzeby posadowienia na nich kablowej linii elektroenergetycznej. Jakakolwiek zmiana lokalizacji inwestycji poza granicę działki [...] w obr. [...] w Ł. wymagałaby zmiany zawartych umów oraz wydanych decyzji, a także zmiany treści uchwały w przedmiocie uchwalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego gminy A., która nie przewiduje lokalizacji linii elektroenergetycznych 110 kV na działkach bezpośrednio do niej przylegających w miejscowości R.

Inwestor poinformował jednocześnie, że po upływie terminu udzielenia odpowiedzi na rokowania, inwestor wystąpił z wnioskiem do Prezydenta Miasta Łodzi o wydanie decyzji w przedmiocie ograniczenia sposobu korzystania z nieruchomości. W ocenie inwestora przedstawiona przez współwłaścicieli działki lokalizacja linii elektroenergetycznej poza działką nr [...] w obr. [...], wobec stanu zaawansowania projektu i posiadania uzgodnień formalno-prawnych dotyczących trasy linii stanowi warunek niemożliwy do spełnienia przez inwestora, stąd inwestor nie widzi podstaw do wycofania wniosku.

Kopie powyższego pisma oraz pisma M.M. i R.M.. z dnia 5 stycznia 2022 r. zostały przesłane przez inwestora organowi I instancji.

Pismem z dnia 1 lutego 2022 r. Prezydent Miasta Łodzi zawiadomił strony o wszczęciu postępowania, pouczając o treści art. 124 ustawy o gospodarce nieruchomościami oraz art. 10 i 73 k.p.a. Ponadto, stosownie do treści art. 36 k.p.a., organ wyznaczył nowy termin załatwienia sprawy, tj. do dnia 31 marca 2022 r.

Pismem z dnia 21 marca 2022 r., zatytułowanym "Odpowiedź na zawiadomienie o wszczęciu postępowania", M. M. i R.M. poinformowali organ I instancji, iż do wniosku złożonego przez pełnomocnika inwestora nie dołączono ich pisma, opatrzonego datą 5 stycznia 2022 r., a inwestor podniesione tam argumenty zbył milczeniem. Właściciele podkreślili, że ich działka jest jedyną działką budowlaną w okolicy, przez którą planuje się przeprowadzić linię elektroenergetyczną. Działki obok posiadają przeznaczenie jako lasy, a działki z tyłu oznaczone są jako lasy i łąki trwałe. Decyzją z dnia 23 listopada 2021 r. zostało na obecnych właścicieli działki przeniesione pozwolenie na budowę i rozpoczęte zostały prace budowlane. Przebieg projektowanej linii, zobrazowany na zdjęciu satelitarnym załączonym do wniosku, wskazuje iż projektowana linia omija wszystkie zabudowane działki i na wysokości działki o nr ewid. [...] (obecne przeznaczenie – lasy) skręca na działkę [...] (obecne przeznaczenie – lasy) i dalej prowadzi na działkę budowlaną skarżących. Linia energetyczna miałaby przebiegać w tylnej części działki przeznaczonej na ogród, a odcinek o szerokości 3 m miałby być wyłożony betonem. M. M. oraz R.M. podkreślili, iż działki sąsiadujące z tyłu z ich działką (nr [...], nr [...], nr [...], nr [...]), przez które można poprowadzić w linii prostej linię energetyczną, stanowią niezabudowane działki o przeznaczeniu "lasy" lub "łąki trwałe". Nie będą zatem nigdy zabudowane, a ich właścicielem jest Miasto Ł.. Posiadają one dostęp do drogi publicznej. Nie ma zatem żadnego merytorycznego ani technicznego uzasadnienia ograniczania właścicieli działki nr [...] w korzystaniu z prawa własności, skoro linia energetyczna może być prowadzona w linii prostej przez działki, które nigdy nie będą zabudowane i stanowią własność miasta.

Właściciele działki wskazali ponadto, że obowiązujący na tym obszarze miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego nie wytycza w sposób dokładny przebiegu linii energetycznej. Poza tym w tylnej części działki nr [...] znajdują się wieloletnie, kilkudziesięciometrowe drzewa. Przeprowadzenie linii energetycznej przez ten obszar wymagało będzie wycięcia tych drzew.

Wreszcie, w ocenie M.M. i R.M.., złożenie przez inwestora wniosku do organu I instancji przed udzieleniem odpowiedzi na pismo właścicieli z dnia 5 stycznia 2022 r., należy traktować jako pozorne prowadzenie rokowań, mające na celu wymuszenie na właścicielach zgody.

Przy piśmie z dnia 31 marca 2022 r. Prezydent Miasta Łodzi przesłał inwestorowi pismo właścicieli działki nr [...] z dnia 21 marca 2022 r., wzywając jednocześnie inwestora do zajęcia stanowiska w sprawie ww. pisma i wskazania zasadności realizacji przedmiotowej inwestycji na działce nr [...] oraz uzasadnienie braku możliwości ustalenia alternatywnego przebiegu inwestycji, w terminie 30 dni od dnia otrzymania pisma. Jednocześnie, zgodnie z art. 36 k.p.a., organ wyznaczył termin rozpatrzenia sprawy do 30 maja 2022 r.

W odpowiedzi inwestor, pismem z dnia 17 maja 2022 r. wyjaśnił, że trasa linii na planowanym obszarze jest efektem wieloletnich uzgodnień pomiędzy właścicielami nieruchomości oraz władzami miasta Ł. i gminy A., zważywszy na fakt, że granica działki ew. [...] w obr. [...] stanowi granicę administracyjną miast.

Inwestor raz jeszcze wskazał, iż przebieg linii 110 kV na wskazanym obszarze jest zdeterminowany ustaleniami wynikającymi z miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego dla części obszaru miasta Łodzi położonej w rejonie ulic [...], [...], [...] i [...] oraz zachodniej granicy miasta Łodzi, przyjętego uchwałą nr [...] Rady Miejskiej w Łodzi z dnia 10 października 2018 r. Zgodnie z rysunkiem planu działka [...] w obr. [...] znajduje się w granicach obszaru oznaczonego symbolem 7.ZL (teren lasu i teren przeznaczony do zalesienia. Trasa linii elektroenergetycznej została naniesiona na rysunku planu wzdłuż zachodniej granicy nieruchomości stanowiących działki ew. [...],[...],[...], [...],[...] w obr. [...]. W takim przebiegu inwestor uzyskał prawo do dysponowania nieruchomościami na cele budowlane, jak również ostateczne decyzje Dyrektora Regionalnej Dyrekcji Lasów Państwowych w Ł. z dnia 14 grudnia 2020 r. i 21 grudnia 2020 r. zezwalające na trwałe wyłączenie części działek z produkcji leśnej na potrzeby posadowienia na nich kablowej linii elektroenergetycznej. Jakakolwiek zmiana lokalizacji inwestycji poza granicę działki [...] w obr. [...] w Ł. wymagałaby zmiany zawartych umów oraz wydanych decyzji, a także zmiany treści uchwały w przedmiocie uchwalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego gminy A., która nie przewiduje lokalizacji linii elektroenergetycznych 110 kV na działkach bezpośrednio do niej przylegających w miejscowości R.

Działki nr ewid. [...],[...],[...],[...] w obr. [...], gm. A. stanowią, zgodnie z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, obszar oznaczony na rysunku planu symbolem Q2LS (teren leśny). Plan ustala zakaz wprowadzania obiektów kubaturowych na terenach lasów prywatnych, adaptację istniejących duktów leśnych z możliwością modernizacji na ciągi pieszo – rowerowe. Lokalizacja linii na działach leśnych wymaga uzyskania zgody na zmianę przeznaczenia fragmentu nieruchomości na cele nieleśne oraz trwałego wyłączenia obszaru lokalizacji infrastruktury z produkcji leśnej.

Z uwagi na uzyskane decyzje Regionalnego Dyrektora Lasów Państwowych w Łodzi o wyłączeniu gruntów z produkcji leśnej, zdaniem inwestora nie jest zasadne na obecnym etapie korygowanie trasy linii i usytuowanie jej poza obszarem zaakceptowanym przez organ, co do którego zostały w decyzjach ustalone opłaty za wyłączenie.

Ponadto działki o nr [...],[...],[...] i [...] w obr. [...], gm. A., dla których prowadzone są księgi wieczyste nr [...];[...]; [...] oraz [...], wbrew twierdzeniom strony, stanowią własność osób fizycznych, a inwestor nie posiada zgody właścicieli na dysponowanie ww. nieruchomościami na cele budowlane.

Dlatego też inwestor ponownie podkreślił, że wobec stopnia zaawansowania projektu i posiadania uzgodnień formalno – prawnych, zmiana trasy linii stanowi warunek niemożliwy do spełnienia. Jakiekolwiek zmiany projektowe nie są obecnie możliwe, ponieważ inwestor uzyskał już prawo do dysponowania na cele budowlane w stosunku do wszystkich nieruchomości należących do III etapu inwestycji i znaczna część tych praw została ujawniona w księgach wieczystych.

Jednocześnie inwestor wskazał, iż pismo właścicieli działki nr ewid. [...] w obr. [...] z dnia 5 stycznia [...]2 r. (data wpływu 20 stycznia [...]2 r.) zostało przekazane Prezydentowi Miasta Łodzi wraz z kopią odpowiedzi udzielonej przez inwestora w dniu 2 lutego 2022 r.

Z uwagi na powyższe okoliczności, inwestor podtrzymał wniosek o wydanie decyzji w przedmiocie ograniczenia sposobu korzystania z nieruchomości. Do swojego pisma inwestor załączył m.in. fragment uchwały Rady Miejskiej w A. z dnia 16 grudnia 2004 r. nr [...] w sprawie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego Gminy A.. W § 210 tego aktu wskazano, iż dla terenu leśnego, oznaczonego na rysunku planu symbolem Q2LS, plan ustala zakaz wprowadzania obiektów kubaturowych na terenie lasów prywatnych (ust. 1 pkt 1); adaptację istniejących duktów leśnych, z możliwością modernizacji na ciągi pieszo – rowerowe (ust. 1 pkt 2); plan dopuszcza realizację obiektów kubaturowych związanych z gospodarką leśną na terenach lasów państwowych (ust. 1 pkt 3). W § 210 ust. 2 wskazano jednak, że plan dopuszcza realizację sieci napowietrznych i podziemnych infrastruktury technicznej oraz związane z nimi urządzenia.

Decyzją z dnia 30 września 2022 r. znak: DM-DM-XVII.6853.16.2022 Prezydent Miasta Łodzi przychylił się w całości do wniosku inwestora i orzekł o ograniczeniu sposobu korzystania z nieruchomości położonej w Ł. przy ul. [...] w sposób szczegółowo opisany w decyzji.

W uzasadnieniu swojego rozstrzygnięcia organ wskazał, iż projektowana inwestycja jest zgodna z obowiązującym dla działki nr [...] miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego. Ponadto ustalono, iż prawidłowo przeprowadzone i udokumentowane rokowania z właścicielem nieruchomości zakończyły się wynikiem negatywnym. W ocenie organu orzekającego wnioskodawca wykazał brak możliwości zmiany przebiegu linii elektroenergetycznej w sposób omijający działkę nr [...]. Wynika to z okoliczności wieloletnich uzgodnień pomiędzy wnioskodawcą a Gminą Ł. i Gminą A. oraz z okoliczności położenia działki nr [...] przy granicy tych gmin. Jednocześnie, jak wskazał pełnomocnik inwestora, w takim przebiegu uzyskał prawo do dysponowania nieruchomościami na cele budowlane oraz decyzję lokalizacyjną jak i decyzje Dyrektora Regionalnej Dyrekcji Lasów Państwowych w Ł. zezwalające na trwałe wyłączenie części działek z produkcji leśnej na potrzeby posadowienia na nich kablowej linii elektroenergetycznej. Poza tym nawet dokonanie czasochłonnej i wymagającej uzyskania szeregu kolejnych zgód pozwoleń i decyzji zmiany lokalizacji linii, nie oznaczałoby braku konieczności dokonania ograniczeń praw innych właścicieli innych nieruchomości.

Odwołanie od powyższej decyzji złożyli M. M. oraz R.M. (reprezentowany przez M.M.), wskazując, iż właściciele działki nr [...], obr. [...] nigdy nie wyrazili sprzeciwu, czy odmowy ustanowienia służebności przesyłu, wobec czego inwestor nie był uprawniony do wystąpienia z wnioskiem o administracyjne ograniczenie sposobu korzystania z nieruchomości. Ponadto zaskarżona decyzja zawiera nieprawdziwe stwierdzenia, że rokowania zostały zakończone, podczas gdy inwestor nie ustosunkował się do wszystkich wątpliwości wyrażonych przez skarżących. Również organ pierwszej instancji w swojej decyzji nie odniósł się do wszystkich twierdzeń, zawartych w pismach skarżących. Ponadto wydana decyzja w zakresie punktu 2 nie zawiera żadnego ograniczenia w czasie. W razie uprawomocnienia się decyzji w takim kształcie P. nabywa nieograniczone w czasie, zależne jedynie od własnej woli, prawo do dysponowania nieruchomością skarżących. Wreszcie skarżący wskazali, iż nie zostało przeprowadzone żadne postępowanie w celu ustalenia, czy z prawnego punktu widzenia możliwe jest przeprowadzenie linii energetycznej poza granicami ich nieruchomości.

Pismem z dnia 2 grudnia 2022 r. Wojewoda Łódzki na podstawie art. 136 k.p.a. zlecił organowi pierwszej instancji przeprowadzenie dodatkowego postępowania wyjaśniającego. Organ odwoławczy zwrócił bowiem uwagę, iż w aktach organu pierwszej instancji brak jest załącznika graficznego do zaskarżonej decyzji, podczas gdy w treści decyzji, pomiędzy podpisem a rozdzielnikiem, wzmiankuje się o załączniku graficznym do orzeczenia. Ponadto Wojewoda Łódzki zwrócił się do Prezydenta Miasta Łodzi o przesłanie zwrotnego potwierdzenia odbioru zaskarżonej decyzji przez pełnomocnika P. S.A. Oddział Ł., a także wypisu i wyrysu z miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego dla rzeczonej nieruchomości.

Przy piśmie z dnia 26 stycznia 2023 r. Prezydent Miasta Łodzi przesłał żądane potwierdzenie odbioru oraz wypis i wyrys z miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, a także załącznik graficzny do decyzji z dnia 30 września 2022 r., podkreślając jednocześnie, że załączniki graficzne wysłano do stron postępowania.

Wojewoda Łódzki nie znalazł podstaw do zakwestionowania rozstrzygnięcia Prezydenta Miasta Łodzi i zaskarżoną decyzją utrzymał je w mocy. W uzasadnieniu swojego rozstrzygnięcia organ odwoławczy podkreślił, iż przepis art. 124 ust. 3 u.g.n. nie wprowadza żadnych szczegółowych wymogów ani reguł co do formy i treści rokowań. Istotne jest jedynie, aby obowiązek zainicjowania takich rokowań został dochowany. Rokowania mogą zostać zakończone w momencie, gdy jedna ze stron uzna, że nie ma szans na wypracowanie porozumienia. Organ administracji ustala jedynie fakt istnienia rokowań, nie bada zaś przyczyn braku zgody stron. Jednocześnie w judykaturze opisano przykłady wadliwych rokowań, które w konsekwencji prowadzić mogą do przyjęcia stanowiska, że nie została spełniona zasadnicza przesłanka wydania decyzji w przedmiocie ograniczenia sposobu korzystania z nieruchomości. Zwraca się uwagę, aby rokowania były rzeczywiste, a nie pozorne. Wada w postaci pozorności rokowań występuje przykładowo wtedy, gdy są one obiektywnie prowadzono w złej wierze, wyznaczone terminy nie mogą być uznane za rozsądne dla racjonalnego rozważenia propozycji, pisma związane z rokowaniami nie były doręczane na właściwy adres lub do właściwych osób, podmiot prowadzący rokowania świadomie wprowadza w błąd właścicieli nieruchomości, przedkładane propozycje przez podmiot przeprowadzający rokowania są obiektywnie niemożliwe do przyjęcia lub tego rodzaju, że mają w oczywistym zamierzeniu doprowadzić do ich odrzucenia, a także gdy podmiot prowadzący rokowania zbywa milczeniem terminowe, konkretne i obiektywnie rozsądne propozycje podmiotów, z którymi przeprowadza rokowania.

Analizując przedmiotowe rokowania, organ odwoławczy nie dostrzegł znamion ich pozorności. Z treści prowadzonej przez strony korespondencji wynika, że jednym z powodów braku porozumienia, były rozbieżności finansowe. Wojewoda podkreślił, że co do zasady na ocenę prawidłowości rokowań nie mają wpływu zarówno proponowana kwota odszkodowania, jak i okoliczność, czy inwestor zaproponował właścicielowi takie warunki, które są dla niego korzystne, czy takie, które są dla niego nie do przyjęcia. Dlatego też organ odwoławczy nie dopatrzył się w ramach prowadzonych czynności uchybień, które świadczyłyby o wadliwości rokowań i tym samym przesądzałyby o braku spełnienia jeden z przesłanek wydania decyzji w przedmiotowym trybie.

Następny zarzut strony dotyczy kwestii przebiegu linii. Stosownie do ustaleń organu I instancji przedmiotowa nieruchomość, na której ma zostać przeprowadzona inwestycja, znajduje się na obszarze 7 ZL, objętym miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego uchwalonym przez Radę Miejską w Łodzi uchwałą nr [...] z 10 października 2018 r. W myśl § 28 ust. 2 pkt 2 ww. planu dla terenów oznaczonych symbolem 7 ZL (teren lasów i przeznaczonych do zalesienia) jako dopuszczalne ustalono przeznaczenie uzupełniające pod infrastrukturę techniczną elektroenergetyczną. Zatem w ocenie organu odwoławczego podzielić należy stanowisko Prezydenta, że inwestycja pozostaje w zgodzie z przywołanym planem, zatem nie może odnieść zamierzonego skutku zarzut kwestionujący przebieg linii.

Przechodząc do analizy kolejnych wymogów ograniczenia sposobu korzystania z nieruchomości, Wojewoda stwierdził, że zaplanowane czynności, mieszczą się katalogu uregulowanym art. 124 ust. 1 u.g.n. Jednocześnie organ podkreślił, iż art. 124 u.g.n. ma charakter uregulowania szczególnego, nie może więc być interpretowany rozszerzająco. W tym stanie rzeczy nie może przynieść oczekiwanego skutku zarzut zawarty w odwołaniu dotyczący ograniczenia czasu, w którym inwestor zobowiązany byłby przeprowadzić na działce prace związane z przeprowadzeniem linii, bowiem przepis takowego wymogu nie formułuje.

Poza tym strona podniosła, że przy decyzji brak było załącznika graficznego. Prezydent Miasta Łodzi w piśmie z 26 stycznia 2023 r. stwierdził, że wysłano do stron załączniki graficzne. Wojewoda Łódzki przypomniał, że przedmiotowa mapa zawierająca przebieg inwestycji doręczona został stronom już na etapie rokowań. Ponadto organ administracji zapewnił stronom czynny udział w postępowaniu, wiec miały one możliwość zapoznania się z cała dokumentacją, w tym przedmiotową mapą w trakcie trwania całego postępowania. W tej sytuacji nawet zakładając, że przedmiotowa mapa nie została dołączona do decyzji - choć jak twierdzi organ I instancji została wysłana do stron - uchybienie to nie może w realiach niniejszej sprawy skutkować uchyleniem decyzji.

Reasumując, w ocenie organu odwoławczego, Prezydent właściwie ocenił prawidłowość przeprowadzonych rokowań, planowane czynności mieszczą się w ramach wyznaczonych w art. 124 ust. 1 u.g.n. i pozostają w zgodzie z decyzją o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego.

Skargę na powyższą decyzję złożyli M. M. oraz R.M., zaskarżając ją w całości i wnosząc o jej uchylenie oraz o przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania, a także o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji. W uzasadnieniu skarżący wskazali, iż Wojewoda Łódzki, analogicznie jak organ pierwszego stopnia, zupełnie nie odnieśli się zarzutów podnoszonych przez skarżących, w tym m.in. do narzutu pozornego przeprowadzenia rokowań ze skarżącymi oraz do podnoszonego zarzutu, że skarżący nie wyrazili na żadnym etapie postępowania stanowczego sprzeciwu udostępnienia P. S.A. swojej nieruchomości. Za nieprozumienie uznać należy stwierdzenie zwarte w pisemnych motywach zaskarżonej decyzji, że z prowadzonej miedzy stronami korespondencji wynika, że jednym z powodów braku porozumienia, były rozbieżności finansowe. Po pierwsze - sposób wyliczenia proponowanego odszkodowania był jedną z wielu wątpliwości i zapytań zgłoszonych do wnioskodawcy, a nie jedyną. Po drugie - na zgłoszone wątpliwości co do sposobu wyliczenia odszkodowania, P. nie udzieliło dotychczas żadnej odpowiedzi, tj. nie przedstawiło sposobu wyliczenia tej kwoty, uniemożliwiając przeprowadzanie w tym zakresie jakichkolwiek rozmów. Nie przedstawiono operatu szacunkowego ani jakiejkolwiek innej argumentacji. P. S.A. jednocześnie ze skierowaniem do skarżących odpowiedzi na zgłoszone wątpliwości, złożyła wniosek o ograniczenie sposobu korzystania z nieruchomości. Zatem jak w tej sytuacji można było przyjąć, że zostały przeprowadzone jakiejkolwiek rokowania między stronami, a zwłaszcza posiadające przymiot rzeczywistych, skoro jedyną reakcją na zgłoszone w ramach rokowań wątpliwości było od razu skierowanie wniosku o ograniczenie sposobu korzystania z nieruchomości. Takie postępowanie, w ocenie skarżących, prowadzi do ukrytego, niezgodnego z prawem wywłaszczenia nieruchomości.

Jednocześnie skarżący podtrzymali zarzuty wskazane w odwołaniu, podkreślając że organy w żaden sposób się do nich nie odniosły, a postępowanie administracyjne również miało charakter pozorny. Nie był przeprowadzony dowód z oględzin nieruchomości. Wykopanie kabla na terenie nieruchomości de facto wyłączy możliwość jej zagospodarowania oraz użytkowania zgodnie z przeznaczeniem. Przedmiotowa działka ma charakter działki budowlanej, w stosunku do której zostało wydane pozwolenie na budowę. Przebieg kabla omija pozostałe działki budowlane w okolicy, a z nieznanych przyczyn ma on być wprowadzony na działkę skarżących. Bezpośrednio z naszą nieruchomością sąsiadują niezagospodarowane działki należące do Miasta Ł. z dostępem do drogi publicznej. Skoro istnieje faktyczna i prawna możliwość przeprowadzenia kabla przez inne sąsiadujące bezpośrednio, niezagospodarowane działki, nie można ingerować w własność prywatną, prowadząc do tak głębokiego jej ograniczenia. Jest to niezgodne z wyrażoną w Konstytucji RP zasadą ochrony prawa własności.

W odpowiedzi na skargę Wojewoda Łódzki podtrzymał argumentację przedstawioną w zaskarżonej decyzji i w konsekwencji wniósł o oddalenie skargi.

Postanowieniem z dnia 22 listopada 2023 r., znak: GN-III.7581.424.2022.KR Wojewoda Łódzki wstrzymał wykonanie zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j.: Dz. U. z [...]3 r., poz. 1634 z późn. zm.), zwanej p.p.s.a., sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. W myśl powyższej regulacji sąd bada legalność zaskarżonej decyzji, tj. jej zgodność z prawem materialnym określającym prawa i obowiązki stron oraz prawem procesowym regulującym postępowanie przed organami administracji publicznej.

Sąd uwzględniając skargę na decyzję lub postanowienie uchyla decyzję lub postanowienie w całości albo w części, jeżeli stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, bądź inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt 1 p.p.s.a.). W takim przypadku, w myśl art. 145 § 3 p.p.s.a. sąd stwierdzając podstawę do umorzenia postępowania administracyjnego, umarza jednocześnie to postępowanie. Przy czym stosownie do art. 134 § 1 p.p.s.a. sąd rozstrzyga w graniach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, z zastrzeżeniem art. 57a. Sąd stosuje przewidziane ustawą środki w celu usunięcia naruszenia prawa w stosunku do aktów lub czynności wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach sprawy, której dotyczy skarga, jeżeli jest to niezbędne dla końcowego jej załatwienia (art. 135 p.p.s.a.). Natomiast w razie nieuwzględnienia skargi, sąd skargę oddala odpowiednio w całości albo w części (art. 151 p.p.s.a.).

Sąd kontrolując w tak zakreślonych granicach legalność zaskarżonego rozstrzygnięcia stwierdził, że wniesiona w sprawie skarga nie zasługuje na uwzględnienie.

Podstawę materialnoprawną rozstrzygnięcia w niniejszej sprawie stanowi przepis art. 124 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (t.j. Dz.U. z 2023 r. poz. 344 z późn. zm.) zwanej u.g.n., zgodnie z którym starosta może ograniczyć, w drodze decyzji, sposób korzystania z nieruchomości przez udzielenie zezwolenia na zakładanie i przeprowadzenie na nieruchomości przewodów i urządzeń służących do przesyłania lub dystrybucji energii elektrycznej, jeżeli właściciel lub użytkownik wieczysty nieruchomości nie wyraża na to zgody. Ograniczenie to następuje zgodnie z planem miejscowym, a w przypadku braku planu, zgodnie z decyzją o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego.

W pierwszej kolejności należy podkreślić, że w orzecznictwie podkreśla się, iż przepis ten ma charakter uregulowania szczególnego, które musi być interpretowane dosłownie. Niedopuszczalne jest więc formułowanie jakichkolwiek innych przesłanek umożliwiających albo wykluczających zastosowanie ograniczenia, o jakim mowa w tym przepisie (por. wyrok NSA z 22 lipca 2008 r., I OSK 1165/07; wyrok WSA w Białymstoku z 22 września 2015 r., II SA/Bk 365/15; wyrok NSA z 14 stycznia 2015 r., I OSK 2215/14; wyrok NSA z 15 grudnia 2016 r., I OSK 1570/16; wyrok WSA w Szczecinie z 10 sierpnia 2017 r., II SA/Sz 534/17, wszystkie dostępne w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych, https://orzeczenia.nsa.gov.pl, dalej jako CBOSA). Zwrócić należy także uwagę, że ze względu na umiejscowienie przepisu art. 124 u.g.n. w rozdziale 4 zatytułowanym "Wywłaszczanie nieruchomości", do ograniczenia, na tej podstawie, sposobu korzystania z nieruchomości zastosowanie ma przepis art. 112 ust. 3 u.g.n., który stanowi, że wywłaszczenie nieruchomości może być dokonane, jeżeli cele publiczne nie mogą być zrealizowane w inny sposób niż przez pozbawienie albo ograniczenie praw do nieruchomości, a prawa te nie mogą być nabyte w drodze umowy. Wywłaszczanie bowiem polegać może nie tylko na odebraniu prawa własności lub prawa użytkowania wieczystego, ale także na ograniczaniu tych praw do nieruchomości - na stałe lub czasowo.

Ograniczenie sposobu korzystania z nieruchomości określone w art. 124 ust. 1 u.g.n. możliwe jest przy łącznym spełnieniu następujących przesłanek:

1. planowana inwestycja ma charakter inwestycji celu publicznego w rozumieniu art. 6 u.g.n.,

2. ograniczenie ma być zgodne z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego lub w jego braku z decyzją o lokalizacji inwestycji celu publicznego,

3. właściciel nie wyraża zgody na realizację inwestycji na jego działce, co potwierdzają udokumentowane rokowania pomiędzy inwestorem a właścicielem.

Odnośnie pierwszej z wymienionych przesłanek, zgodnie z przepisem art. 2 pkt 5 u.p.z.p. przez "inwestycję celu publicznego" należy rozumieć działania o znaczeniu lokalnym (gminnym) i ponadlokalnym (powiatowym, wojewódzkim i krajowym), a także krajowym (obejmującym również inwestycje międzynarodowe i ponadregionalne), oraz metropolitalnym (obejmującym obszar metropolitalny) bez względu na status podmiotu podejmującego te działania oraz źródła ich finansowania, stanowiące realizację celów, o których mowa w art. 6 u.g.n. Przepis art. 6 pkt 2 u.g.n. wśród celów publicznych wymienia budowę i utrzymanie ciągów drenażowych, przewodów i urządzeń służących do przesyłania płynów, pary, gazów i energii elektrycznej, a także innych obiektów i urządzeń niezbędnych do korzystania z tych przewodów i urządzeń. W kontrolowanej sprawie nie budzi wątpliwości, że przedmiotowa inwestycja spełnia wymogi inwestycji celu publicznego i należy do katalogu, o którym mowa w art. 124 u.g.n.

Przechodząc do oceny zgodności inwestycji z planem zagospodarowania przestrzennego warto na wstępie wskazać, że zarówno w doktrynie, jak i orzecznictwie przyjmuje się, że w postępowaniu prowadzonym na podstawie art. 124 ust.1. u.g.n. nie kontroluje się prawidłowości uchwalonego planu zagospodarowania przestrzennego. Plan taki podlega bowiem kontroli sądowej w odrębnym postępowaniu. Ponadto przyjmuje się, że dopuszczalne jest wydawanie decyzji wskazanych w art. 124 u.g.n. w sytuacji, gdy właściwy miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego przewiduje infrastrukturę techniczną na określonym terenie, również gdy nie określa precyzyjnie jej usytuowania i przebiegu. Problem, czy wskazania planu zawierają jedynie orientacyjny przebieg linii energetycznej, czy też jej konkretną lokalizację jest bez znaczenia, gdyż istotne jest to, ażeby miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego dopuszczał możliwość realizacji inwestycji celu publicznego Im bardziej ogólne postanowienie planu miejscowego w zakresie dopuszczalności inwestycji o charakterze publicznym, tym większy margines swobody dla starosty w toku postępowania z art. 124 u.g.n. (por. wyroki NSA: z dnia 23 października 2014 r., I OSK 537/13; z dnia 17 stycznia 2018 r., I OSK 1683/17; z dnia: 23 października 2014 r., I OSK 537/13; z dnia 8 marca 2017, I OSK 1337/15; z dnia 17 stycznia 2018 r., sygn. akt I OSK 1683/17; z dnia 7 listopada 2019 r., sygn. akt I OSK 452/18; z dnia 23 listopada 2021 r., sygn. akt I OSK 754/21; z dnia 26 stycznia 2022 r., sygn. akt I SOK 920/2; CBOSA).

W niniejszej sprawie zastosowanie znajdują przepisy uchwały nr [...] Rady Miejskiej w Łodzi z dnia 10 października 2018 r. w sprawie uchwalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego dla części obszaru miasta Łodzi położonej w rejonie ulic: [...], [...], [...] i [...] oraz zachodniej granicy miasta Łodzi (Dziennik Urzędowy Województwa [...], Ł., dnia 30 października 2018 r., poz. [...]). Ten akt prawa miejscowego przewiduje w § 28 ust. 2 pkt 1, że obszar, na którym znajduje się stanowiąca własność skarżących działka nr [...] oznaczony zostaje jako "7 ZL" tj. teren lasów i przeznaczony do zalesienia. Jako dopuszczalne ustalono przeznaczenie uzupełniające pod infrastrukturę techniczną elektroenergetyczną (§ 28 ust. 2 pkt 2 uchwały). W załączniku graficznym do uchwały oznaczony został przebieg projektowanej linii elektroenergetycznej (załącznik nr 1 arkusz 4). Pokrywa się on z lokalizacją określoną przez inwestora i ustaloną w zaskarżonej decyzji; wkracza na działkę nr ewid. [...], przechodzi przez działki o numerach [...] (własność skarżących), [...] oraz [...] i [...].

W związku z powyższym należało uznać, że spełniona została przesłanka zgodności planowanej inwestycji z postanowieniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, zaś podnoszone w tym zakresie przez stronę skarżącą zarzuty okazały się nieuzasadnione.

Kolejną przesłanką zastosowania instytucji z art. 124 u.g.n. jest przeprowadzenie rokowań i brak zgody właściciela na realizację inwestycji. Rokowania, o których mowa w art. 124 u.g.n., nie są negocjacjami w sensie cywilistycznym, a więc nie polegają one na przedstawianiu sobie wzajemnych propozycji, aż do uzyskania konsensusu satysfakcjonującego obie strony. Przeciwnie, w orzecznictwie wskazuje się, że rokowania oznaczają taką sytuację, w której inwestor określił i zaproponował właścicielowi warunki uzyskania zgody na wykonanie prac, o jakich mowa w art. 124 u.g.n. Z kolei z niemożnością uzyskania zgody właściciela mamy do czynienia wtedy, gdy nie odpowiedział on na zaproszenie do rokowań, sprzeciwił się wyrażaniu zgody albo też strony postawiły sobie wzajemnie takie warunki, że uznały je za niemożliwe do przyjęcia. Zaproszenie do rokowań winno precyzyjnie określać proponowane przez inwestora warunki oraz sposób ograniczenia prawa własności, w szczególności obszar podlegający ograniczeniu. Obszar nieruchomości mający zostać objęty ograniczeniem na mocy art. 124 ust. 1 u.g.n. wskazany we wniosku o wszczęcie postępowania i objęty następnie rozstrzygnięciem organu powinien bowiem odpowiadać obszarowi objętemu wcześniejszymi rokowaniami. Decyzja o ograniczeniu sposobu korzystania z nieruchomości podejmowana jest wówczas, kiedy nie doszło do porozumienia między inwestorem a właścicielem nieruchomości. Sąd podziela pogląd, że rokowania nie są czynnościami sformalizowanymi i z tego względu mogą być one prowadzone w dowolnej formie. Podkreślić natomiast należy, że w toku postępowania w trybie art. 124 ust. 1 u.g.n. nie podlega weryfikacji organu, a następnie sądu, okoliczność, czy inwestor zaproponował właścicielowi takie warunki, które są dla niego korzystne, czy takie które są dla niego nie do przyjęcia. Rolą organów jest bowiem wyłącznie zbadanie faktu, czy rokowania w ogóle odbyły się, oraz czy doszło do porozumienia pomiędzy stronami (zob. wyrok WSA w Gdańsku z 31 stycznia 2018 r., II SA/Gd 743/17 CBOSA).

Z dokumentacji zgromadzonej w kontrolowanej sprawie wynika, że inwestor dwukrotnie wystąpił do skarżących z zaproszeniem do rokowań, pismami z 28 października 2021 r. oraz 3 grudnia 2021 r. Do zaproszenia do rokowań datowanego na 28 października 2021 r. inwestor załączył projekt umowy, mapę z wyrysowanym przebiegiem linii oraz schemat ułożenia kabla. Skarżący nie zajęli stanowiska w wyznaczonych 14-dniowym terminach. Natomiast w dniu 17 stycznia 2022 r. skierowali do inwestora za pośrednictwem operatora pocztowego pismo datowane na 5 stycznia 2022 r., w którym ustosunkowali się do przedstawionej propozycji. Skarżący podnieśli okoliczności przemawiające przeciwko planowanej inwestycji na należącej do nich działce. Wskazali, że ich zdaniem inwestycja nie spełnia warunku zgodności z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego. Jako przyczynę tej niezgodności wskazali, że postanowienia planu są zbyt ogólnikowe, aby można było poczynić takie ustalenie. Ponadto podnieśli, że proponowana kwota wynagrodzenia jest zbyt niska. Powołali się także na fakt uzyskania pozwolenia na budowę budynku mieszkalnego na spornej działce oraz możliwość poprowadzenia linii energetycznej bez ingerencji w ich prawo własności. W piśmie tym skarżący nie zawarli zgody na planowaną inwestycję, chociażby warunkowej. Wszystkie podnoszone przez skarżących okoliczności są argumentami przeciwko wykonaniu na ich nieruchomości zamierzenia inwestycyjnego w postaci linii kablowej elektroenergetycznej 110 kV zgodnie z przebiegiem przedstawionym w załączniku do zaproszenia do rokowań.

W związku z powyższym w ocenie Sądu organy trafnie ustaliły, że w sprawie doszło do rokowań, o których mowa w art. 124 u.g.n. oraz że spełniona jest przesłanka braku zgody właścicieli nieruchomości na realizację spornej inwestycji. Skarżący poza negacją propozycji Spółki nie podali kontroferty przedstawiającej warunki, których spełnienie umożliwiłoby zawarcie stosownej umowy. To uzasadnia twierdzenie o bezskuteczności rokowań, pomimo braku wyraźnego sprzeciwu ze strony skarżących. Nie można przy tym przyjąć, aby rokowania były dotknięte podnoszoną przez skarżących wadą pozorności. O pozorności rokowań można mówić wówczas, gdyby oświadczenia inwestora były składane bez zamiaru zawarcia umowy ze skarżącymi lub z zamiarem dokonania innej czynności niż zawarcie umowy o zaproponowanej treści. W niniejszej sprawie nie wystąpiły żadne okoliczności, które wskazywałyby na takie działanie inwestora. Podkreślić należy, że inwestor był prawidłowo reprezentowany a fakt ten został przez niego prawidłowo wykazany. Proponowana umowa zawierała wszystkie warunki istotne, załączono do niej mapę precyzyjnie określającą obszar objęty ograniczeniem, przebieg projektowanej linii elektroenergetycznej oraz schemat zagospodarowania i ułożenia kabla wraz z opisem inwestycji. Inwestor wskazał, że wnioskowany sposób przeprowadzenia inwestycji jawi się jako najmniej uciążliwy do właścicieli. Zaproszenie wysłano do skarżących dwukrotnie. Podsumowując – ustalenia faktyczne dokonane przez organ na podstawie zebranego materiału dowodowego wskazują, że określona w art. 124 ust.1 u.g.n. przesłanka w postaci prowadzenia rokowań oraz braku zgody właścicieli nieruchomości została spełniona.

Sąd zważył także zarzut skarżących, że za niedopuszczalną uznać należy ingerencję w ich prawo własności, w sytuacji gdy inwestycja może być w swobodny sposób przeprowadzona przez działki należące do Miasta Ł. Projektowana linia energetyczna skręca na wysokości działki [...] i omija grunty, które zdaniem skarżących należą do gminy, biegnąc przez nieruchomość skarżących oraz nieruchomości z nią bezpośrednio sąsiadujące z obu stron, tj. przez działki [...] i 203/2. Natomiast zdaniem skarżących sporna linia elektroenergetyczna może przebiegać w linii prostej przez działki o numerach [...],[...],[...] oraz [...] należące do Miasta. Jednakże jak wynika z akt postępowania przed organem I instancji, działki o numerach [...],[...],[...] oraz [...] nie stanowią własności gminy. Wg danych ujawnionych w prowadzonych dla tych nieruchomości księgach wieczystych o numerach [...],[...],[...] oraz [...], położone są na obszarze należącym do gminy A.. Wbrew twierdzeniom skarżących, właścicielami nieruchomości obejmujących powyższe działki gruntu są osoby fizyczne.

Ponadto organ wziął pod uwagę, że przebieg linii elektroenergetycznej był przedmiotem wieloletnich uzgodnień między inwestorem, Miastem Ł. i Gminą A. a inwestor uzyskał ostateczne decyzje Dyrektora Regionalnej Dyrekcji Lasów Państwowych w Ł. zezwalające na trwałe wyłączenie z produkcji gruntów leśnych położonych na działkach [...],[...],[...],[...],[...],[...],[...]. Z akt postępowania wynika także, że inwestor uzyskał prawo do dysponowania nieruchomościami na cele budowlane w stosunku do wszystkich nieruchomości objętych etapem przedmiotowej inwestycji, poza nieruchomością skarżących. Odnośnie nieruchomości skarżących inwestor wskazał, że w roku 2012 zawarł w tym przedmiocie umowę z poprzednią właścicielką Panią M.S. Skarżący nie zostali poinformowani o treści tej umowy. Sporna inwestycja jest realizowana w ramach przedsięwzięcia pn "Domknięcie [...] Ringu Energetycznego 110 kV", które jest częścią zapewnienia bezpieczeństwa energetycznego aglomeracji łódzkiej, zwłaszcza zachodniej części Ł. i Gminy A.. Powyższe okoliczności potwierdzają ustalenia co do tego, że realizacja interesu publicznego wymaga wykonania przedmiotowej inwestycji w zaplanowanej lokalizacji obejmującej działkę skarżących. Cel publiczny nie może być zrealizowany w inny sposób niż przez ograniczenie praw osób fizycznych do nieruchomości.

Należy zauważyć, że podnoszona w skardze okoliczność, iż realizacja inwestycji spowoduje powstanie na nieruchomości skarżących zabetonowanego pasa o szerokości 3 metrów, bez możliwości zakrycia ziemią betonu, nie znajduje uzasadnienia. Jak bowiem wynika z opisu realizacji inwestycji oraz schematu ułożenia kabla - górna część wykopu, w którym ułożony będzie kabel, zostanie zasypana gruntem rodzimym na głębokość 400 mm. Natomiast zabezpieczająca kabel płyta betonowa o wymiarach 50cm x 50 cm znajdować ma się na głębokości około 800 mm. Ponadto trasa przebiegu linii ma przebiegać wzdłuż wschodniej granicy działki, a więc w maksymalnym oddaleniu od budynku mieszkalnego. Tak zaplanowane zlokalizowanie inwestycji na nieruchomości skarżących odpowiada dokładnie załącznikowi graficznemu do uchwały nr [...] Rady Miejskiej w Łodzi z dnia 10 października 2018 r. Przede wszystkim jednak zlokalizowanie linii elektroenergetycznej wzdłuż tylnej, krótszej granicy działki, przeciwległej do wjazdu z drogi publicznej, w możliwie najmniejszym stopniu obciąża nieruchomość skarżących. Powyższe pozwala ustalić, że przebieg planowanej inwestycji jest dla skarżących jako właścicieli nieruchomości jak najmniej uciążliwy, a zakres ingerencji inwestora sprowadzony do niezbędnego minimum.

Warto wskazać na reprezentowany w orzecznictwie i podzielany przez Sąd w składzie orzekającym w niniejszej sprawie pogląd, że w ramach postępowania prowadzonego w trybie art. 124 ust. 1 u.g.n. brak jest podstaw do rozważania na temat różnych wariantów przebiegu przewodów i urządzeń wymienionych w tym przepisie (zob. wyroki NSA: z dnia 7 czerwca 2013 r. sygn. akt I OSK 81/12; z dnia 24 listopada [...]0 r. sygn. akt I OSK 1046/20, wyrok WSA w Gliwicach z dnia 14 marca [...]4 r., sygn. akt II SA/Gl 1772/23, CBOSA). W myśl art. 124 ust.1 u.g.n. organ administracji zobligowany jest wyłącznie do zbadania zgodności planowanego przedsięwzięcia z planem zagospodarowania przestrzennego lub decyzją o lokalizacji inwestycji celu publicznego, co w niniejszej sprawie miało miejsce. Należy także zważyć, że chociaż prawo własności skarżącego podlega ochronie na mocy przepisów Konstytucji RP, to jednak prawo to nie jest chronione bezwzględnie. Konstytucja bowiem w art. 64 ust. 3 dopuszcza możliwość jego ustawowego ograniczenia, w szczególności wywłaszczenia na cele publiczne i za słusznym odszkodowaniem. Realizacja inwestycji infrastruktury elektroenergetycznej z reguły wiąże się z ograniczeniem praw do nieruchomości. Należy także wziąć pod uwagę, że w tego typu inwestycjach pierwszeństwo przyznaje się, co do zasady, interesowi publicznemu (por. wyrok NSA z dnia 24 listopada 2020 r. sygn. akt I OSK 1046/20, CBOSA).

Organ odwoławczy prawidłowo wyjaśnił w zaskarżonej decyzji, że art. 124 ust. 1 u.g.n. nie formułuje wymogu określenia w decyzji terminu, w którym inwestor byłby zobowiązany przeprowadzić na nieruchomości skarżących prace związane z przeprowadzeniem linii elektroenergetycznej.

Odnosząc się do podnoszonych przez skarżących zarzutów naruszenia przepisów postępowania należy wskazać, iż w toku postępowania sąd nie dopatrzył się naruszeń procedury, mających wpływ na wynik sprawy. W szczególności organy zebrały pełny materiał dowodowy pozwalający na ustalenie faktów istotnych dla rozstrzygnięcia wobec prawidłowo zastosowanych norm prawa materialnego. Opierając się na wszechstronnej analizie tego materiału poczyniły prawidłowe ustalenia faktyczne. W sprawie nie zachodziła konieczność przeprowadzenia wnioskowanego przez skarżących dowodu z oględzin nieruchomości. W świetle przesłanek z art. 124 ust. 1 u.g.n. dowód taki nie pozwala bowiem na ustalenie faktów istotnych dla rozstrzygnięcia. Nie było podstaw do przyjęcia, aby organy gromadziły i rozpatrywały materiał dowodowy w sposób wybiórczy czy nieobiektywny, zaś dokonana końcowo przez organ odwoławczy ocena dowodów nie nosi znamion dowolności. Nie doszło zatem do naruszenia art. 7, art. 77 § 1, art. 78 § 1 oraz art. 80 k.p.a. Za prawidłowe należy także uznać stanowisko organu odwoławczego co do tego, że skarżący mieli możliwość zapoznania się z mapą zawierającą przebieg inwestycji. W związku z zarzutem doręczania korespondencji na nieprawidłowy adres Sąd zważył, że oboje skarżący brali czynny udział w postępowaniu na każdym jego etapie. Zaproszenie do rokowań z dnia 28 października 2021 r. zostało odebrane przez oboje skarżących; zarówno Pani M.M. jak i Pana R.M.. podpisali pismo datowane na 5 stycznia 2022 r. oraz odpowiedź na zawiadomienie o wszczęciu postępowania z dnia 21 marca 2022 r. Skarżąca zapoznała się z aktami postępowania w dniu 3 marca 2022 r. oraz 24 czerwca 2022 r. Przed wydaniem decyzji organ umożliwił skarżącym wypowiedzenie się co do zebranych dowodów. Odwołanie od decyzji organu I instancji podpisała skarżąca w imieniu własnym oraz jako pełnomocnik R.M.., przy czym w treści odwołania powołuje się na rozmowę prowadzoną przez skarżących z pracownikiem prowadzącym sprawę. Oboje skarżący złożyli do tut. sądu skargę na decyzję Wojewody Łódzkiego z 8 września 2023 r. Wobec powyższego, w ocenie Sądu, w kontrolowanej sprawie nie doszło do naruszenia zasady czynnego udziału stron w postępowaniu, wyrażonej w art. 10 k.p.a.

Podnoszony przez skarżących zarzut, że organ odwoławczy nie ustosunkował się do wszystkich zarzutów zgłaszanych w odwołaniu nie znajduje potwierdzenia w treści odwołania oraz zaskarżonej decyzji. Organ wyjaśnił bowiem na jakiej podstawie uznał, że w sprawie prowadzono rokowania oraz że skarżący nie wyrazili zgody na ograniczenie przysługującego im prawa własności. Odniósł się również do możliwości zmiany przebiegu przedmiotowej linii energetycznej oraz wyjaśnił kwestię określenia w decyzji wydawanej na podstawie art. 124 ust. 1 u.g.n. czasu, w którym inwestor byłby zobowiązany przeprowadzić prace związane z wykonaniem inwestycji.

Mając na uwadze powyższe rozważania należało stwierdzić, że organy dokonały wystarczających dla podjęcia rozstrzygnięcia ustaleń co do stanu faktycznego w kontekście przepisów prawa materialnego znajdujących zastosowanie w kontrolowanej sprawie oraz w sposób prawidłowy oceniły zebrany w sprawie materiał dowodowy, stosując się do zasad regulujących postępowanie administracyjne, określonych w art. 6, art. 7, art. 8, art. 10, art. 77 § 1 w zw. z art. 80 k.p.a., a przy tym uzasadnienie zaskarżonej decyzji odpowiada wymogom określonym w art. 107 § 3 k.p.a. Organy w sposób wystarczający wskazały fakty, które uznały za udowodnione, dowody, na których się oparły oraz przyczyny, z powodu których nie uwzględniły stanowiska skarżących. Jednocześnie w sposób wystarczający wyjaśniły podstawę prawną decyzji oraz prawidłowo zastosowały przepisy prawa materialnego. Na podstawie ustaleń faktycznych prawidłowo dokonały subsumpcji stanu faktycznego do norm prawa materialnego mających zastosowanie w sprawie.

Skoro zatem w toku postępowania administracyjnego poprzedzającego wydanie zaskarżonej decyzji nie doszło do naruszenia norm prawa procesowego i materialnego w stopniu istotnie rzutującym na wynik sprawy, a zarzuty skargi okazały się niezasadne, Sąd nie stwierdziwszy podstaw do uchylenia wydanych w sprawie decyzji, zobowiązany był oddalić skargę.

W związku z powyższym Sąd na podstawie art. 151 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji wyroku.