Wyrok WSA w Łodzi, sygn. akt III SA/Łd 261/23
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi
Data orzeczenia: 2023-08-30 00:00:00+02:00 (orzeczenie nieprawomocne)
Symbol z opisem: 6030 Dopuszczenie pojazdu do ruchu
Hasła tematyczne: Ruch drogowy
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 151
journal: Dz.U. 2023 poz 259
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.
article: art. 156 par. 1 pkt 2, art. 157 par. 1
journal: Dz.U. 2022 poz 2000
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - t.j.
article: par. 14 ust. 4
journal: Dz.U. 2007 nr 186 poz 1322
law: Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 22 lipca 2002 r. w sprawie rejestracji i oznaczania pojazdów - tekst jednolity.
article: art. 66 ust. 4 pkt 6, art. 72 ust. 1, art. 76 ust. 1 pkt 1 lit.a
journal: Dz.U. 2017 poz 128
law: Ustawa z dnia 20 czerwca 1997 r. - Prawo o ruchu drogowym.

SENTENCJA

Dnia 30 sierpnia 2023 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział III w składzie następującym: Przewodnicząca Sędzia WSA Monika Krzyżaniak, Sędziowie Sędzia WSA Ewa Alberciak, Asesor WSA Anna Dębowska (spr.), , Protokolant asystent sędziego Krystyna Adamczewska-Reguła, , po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 30 sierpnia 2023 roku sprawy ze skargi S. G. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Piotrkowie Trybunalskim z dnia 7 lutego 2023 roku nr KO.480.9.2023 w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji w sprawie zarejestrowania pojazdu oddala skargę.


UZASADNIENIE

Decyzją z 7 lutego 2023 r., nr KO.480.9.2023, Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Piotrkowie Trybunalskim utrzymało w mocy decyzję własną z 12 grudnia 2022 r., nr KO.480.70.2022, stwierdzającą z urzędu nieważność decyzji Starosty Powiatu Piotrkowskiego z 10 listopada 2016 r., nr WK.5410.3.15085.2016.AN w sprawie zarejestrowania na rzecz S.G. pojazdu marki Mercedes-Benz Sprinter 516 CDI, nr rej.[...], nr nadwozia [...].

W uzasadnieniu organ administracji przedstawiając stan faktyczny i prawny sprawy podniósł, że ostateczną decyzją z 10 listopada 2016 r., wydaną na podstawie art. 73 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. – Prawo o ruchu drogowym (tekst jedn. Dz. U. z 2012 r. poz. 1137 ze zm., obecnie tekst jedn.: Dz. U. z 2022 r., poz. 988 ze zm.), powoływanej dalej jako "p.r.d.", Starosta Powiatu Piotrkowskiego, zarejestrował na rzecz S.G. pojazd marki Mercedes-Benz Sprinter 516 CDI, nr nadwozia [...], wydając dowód rejestracyjny[...], tablice rejestracyjne nr[...], zalegalizowane znakiem legalizacyjnym nr [...] oraz nalepkę kontrolną i kartę pojazdu nr[..].

Pismem z 21 września 2022 r. Starosta Powiatu Piotrkowskiego zwrócił się do Samorządowego Kolegium Odwoławczego o rozważenie stwierdzenia nieważności decyzji z 10 listopada 2016 r. Organ wskazał, że pojazd został zarejestrowany pomimo dokonania w nim zmian konstrukcyjnych, na które nie wyraził zgody producent pojazdu. Mercedes-Benz Polska Sp. z o.o. pismem nr H/VAN/3092/MZ/21 z 3 stycznia 2022 r. poinformował, że pojazd był wyprodukowany z dopuszczalną masą całkowitą 4 600 kg. Producent pojazdów marki Mercedes-Benz nie współpracuje z firmą G, [...] G, ul. [...], w żadnym zakresie. Firma ta nie występowała również o zaświadczenie o braku zastrzeżeń w związku ze swoimi modyfikacjami pojazdów marki Mercedes-Benz.

Skarżący składając wniosek o rejestrację pojazdu 26 października 2016 r. załączył m.in. zaświadczenie o przeprowadzonym badaniu technicznym pojazdu nr 1209/2016 z 6 października 2016 r. wraz z dokumentem identyfikacyjnym pojazdu z 6 października 2016 r. potwierdzające zmianę rodzaju pojazdu z samochodu ciężarowego na autobus oraz zmianę dopuszczalnej masy całkowitej z 4 600 kg na 5 500 kg, bez zgody producenta, zmianę ilości miejsc pasażerskich z 2 miejsc siedzących na 24 miejsca oraz miejsc stojących z 0 na 5 miejsc.

26 października 2016 r. skarżący złożył wniosek o zmianę wpisu w dowodzie rejestracyjnym – zmiana adresu zamieszkania załączając zaświadczenie o przeprowadzonym badaniu technicznym pojazdu nr [...] z 30 listopada 2016 r. wraz z opisem zmian dokonanych w pojeździe z 30 listopada 2016 r. oraz oświadczeniem G. (opinia techniczna) nr 13/11/2016 z 30 listopada 2016 r. potwierdzające zmianę ilości miejsc siedzących z 24 miejsc na 21 miejsc oraz miejsc stojących z 5 miejsc na 6 miejsc.

W efekcie doszło do zarejestrowania pojazdu pomimo dokonanych w nim zmian konstrukcyjnych, polegających na zmianie rodzaju pojazdu, liczby miejsc pasażerskich oraz zmiany dopuszczalnej masy całkowitej z 4 600 kg na 5 500 kg, bez zgody producenta.

Samorządowe Kolegium Odwoławcze, po wszczęciu z urzędu postępowania, decyzją z 12 grudnia 2022 r. stwierdziło z urzędu nieważność decyzji Starosty Powiatu Piotrkowskiego z 10 listopada 2016 r.

We wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy S.G. zarzucił naruszenie prawa materialnego, a także przepisów postępowania poprzez ich błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie przepisu art. 156 § 1 pkt 2 oraz 157 § 1 k.p.a., a także § 14 ust. 4 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 22 lipca 2002 r. w sprawie rejestracji i oznaczania pojazdów (tekst jedn.: Dz. U. z 2016 r., poz. 1038), powoływanego dalej jako "rozporządzenie z 22 lipca 2002 r.", poprzez nieprawidłowe uznanie, że rozstrzygnięcie Starosty może zostać unieważnione jako wydane z rażącym naruszeniem prawa, a także art. 7, art. 7a, art. 8, art. 77, art. 80, art. 107 § 3 k.p.a. poprzez niewystarczające i niepełne rozważenie materiału dowodowego, niedokładne wyjaśnienie i określenie stanu faktycznego i prawnego sprawy co w konsekwencji doprowadziło do wadliwego wydania decyzji o unieważnieniu.

Organ administracji podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie podniósł, że wnioskiem z 26 października 2016 r. skarżący wystąpił o rejestrację pojazdu marki Mercedes-Benz Sprinter. Do wniosku dołączył m.in.: rachunek nr 17862/2016 z 1 października 2016 r. dotyczący zakupu pojazdu wraz z poświadczonym tłumaczeniem z języka niemieckiego, dowód rejestracyjny nr [...] część I i część II z poświadczonym tłumaczeniem z języka niemieckiego, zaświadczenie o przeprowadzonym pozytywnym okresowym i dodatkowym badaniu technicznym pojazdu z 6 października 2016 r., nr 1209/2016 wraz z dokumentem identyfikacyjnym pojazdu, oświadczenie o braku tablic rejestracyjnych pojazdu sprowadzonego z zagranicy.

Z załącznika do zaświadczenia o przeprowadzonym badaniu technicznym z 6 października 2016 r., nr [...], wynika m.in., że pojazd marki Mercedes-Benz Sprinter, nr nadwozia [...], to autobus, który posiada: 24 miejsca do siedzenia, 5 miejsc do stania, dopuszczalną masę całkowitą 5 500 kg, masę własną 3 430 kg.

Z dokumentów złożonych wraz z wnioskiem o rejestrację pojazdu wynika także, że w pojeździe dokonano zmian polegających na zmianie dopuszczalnej masy całkowitej pojazdu z 4 600 kg na 5 500 kg, a także zmiany z samochodu ciężarowego na samochód do przewozu osób (autobus), zmiany miejsc siedzących z 2 na 24 miejsca.

Skarżący nie przedstawił oświadczenia, o którym stanowi § 14 ust. 4 pkt 2 rozporządzenia z 22 lipca 2002 r.

Pomimo braku wymaganego oświadczenia Starosta Powiatu Piotrkowskiego decyzją z 10 listopada 2016 r. zarejestrował pojazd na rzecz skarżącego.

Jak wynika z dowodu rejestracyjnego przedstawionego przez skarżącego wraz z tłumaczeniem z języka niemieckiego, pojazd marki Mercedes-Benz Sprinter 516 został zarejestrowany jako samochód ciężarowy zamknięty furgon z dopuszczalną masą całkowitą pojazdu 4 600 kg (poz. F.1), liczba miejsc siedzących łącznie z siedzeniem kierowcy 2 (poz. S.1).

Składając wniosek o rejestrację pojazdu skarżący przedstawił dokumenty wskazujące, że dopuszczalna masa całkowita pojazdu (na skutek modyfikacji konstrukcyjnych) wzrosła do 5 500 kg, liczba miejsc siedzących wynosi ogółem 24, zmieniono też rodzaj pojazdu na autobus (zgodnie z opisem zmian konstrukcyjnych wykonanych w pojeździe).

Z pisma Mercedes-Benz Polska Sp. z o.o. z 3 stycznia 2022 r., znak: H/VAN/3092/MZ/21 wynika, że pojazd marki Mercedes-Benz typ 906.653 model Sprinter 516 CDI o fabrycznym numerze identyfikacyjnym [...] był wyprodukowany w następującej konfiguracji: kategoria pojazdu – nie określono, dopuszczalna masa całkowita (dmc) – 4600 kg, liczba miejsc – 2, brak zamontowanych dodatkowych punktów kotwienia foteli z pasami bezpieczeństwa. Pojazd był wyprodukowany na zamówienie z rynku niemieckiego – kierownica po lewej stronie, przystosowany do ruchu prawostronnego. Pojazd nie był objęty europejskim świadectwem homologacji, wobec czego producent nie określił kategorii pojazdu. Zaznaczono, że został opisany stan pojazdu na moment opuszczenia zakładu produkcyjnego i nie uwzględnia ewentualnych późniejszych zmian dokonanych w pojeździe. Jednocześnie wskazano, że Mercedes-Benz Polska Sp. z o.o. nie współpracuje z firmą G, [...] G., ul. [...], w żadnym zakresie. Firma ta nie występowała również o zaświadczenie o braku zastrzeżeń w związku ze swoimi modyfikacjami pojazdów marki Mercedes-Benz.

Tytułem potwierdzenia zgodności przeprowadzonych modyfikacji z normami technicznymi S.G. przedstawił Staroście Powiatu Piotrkowskiego wystawione przez siebie, jako uprawnionego diagnostę: zaświadczenie o badaniu technicznym pojazdu (okresowym + dodatkowym) nr [...] przeprowadzonym 6 października 2016 r., dokument identyfikacyjny pojazdu, stanowiący załącznik do wskazanego zaświadczenia o przeprowadzonym badaniu technicznym pojazdu nr [...] z 6 października 2016 r., w którym określono parametry techniczno-eksploatacyjne.

Żaden z dokumentów przedstawionych przez skarżącego nie stanowi oświadczenia wystawionego przez producenta lub przedstawiciela tego producenta potwierdzającego, że pojazd był homologowany zgodnie z wnioskowanymi danymi technicznymi. Ich cechą wspólną jest natomiast, że wystawione zostały bezpośrednio lub pośrednio przez S.G. "autora" dokonanych modyfikacji, niebędącego producentem pojazdu ani jego przedstawicielem.

Z tych względów w ocenie organu administracji decyzja Starosty Powiatu Piotrkowskiego z 10 listopada 2016 r. w sprawie zarejestrowania na rzecz S.G. pojazdu marki Mercedes-Benz Sprinter 516 CDI została wydana z rażącym naruszeniem § 14 ust. 4 pkt 2 rozporządzenia z 22 lipca 2002 r. w związku z art. 76 ust. 1 pkt 1 lit. a p.r.d.

W skardze na powyższą decyzję S.G. wniósł o jej uchylenie wraz z poprzedzającą ją decyzją 12 grudnia 2022 r. oraz o zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych.

Zaskarżonej decyzji skarżący zarzucił naruszenie:

1. prawa materialnego poprzez błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie przepisów art. 156 § 1 pkt 2 oraz art. 157 § 1 k.p.a., a także § 14 ust. 4 pkt 2 rozporządzenia z 22 lipca 2002 r. poprzez nieprawidłowe uznanie, że rozstrzygnięcie Starosty może zostać unieważnione jako wydane z rażącym naruszeniem prawa;

2. procedury administracyjnej, tj. art. 7, art. 7a, art. 8, art. 77, art. 80, art. 107 § 3 k.p.a. poprzez niewystarczające i niepełne rozważenie materiału dowodowego, w tym brak rozstrzygnięcia zarzutów składanych we wniosku o ponowne rozpoznanie sprawy, niedokładne wyjaśnienie i określenie stanu faktycznego i prawnego sprawy co w konsekwencji doprowadziło do wadliwego wydania decyzji o unieważnieniu.

W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Piotrkowie Trybunalskim wniosło o jej oddalenie podtrzymując stanowisko zajęte w zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi zważył, co następuje:

Skarga jest niezasadna.

Stosownie do art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jedn.: Dz. U. z 2022 r., poz. 2492 ze zm.) oraz art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn.: Dz. U. z 2023 r., poz. 1634), powoływanej dalej jako "p.p.s.a.", sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem stosując środki określone w ustawie.

W myśl art. 145 § 1 p.p.s.a. sąd uwzględniając skargę na decyzję lub postanowienie: 1) uchyla decyzję lub postanowienie w całości lub w części, jeżeli stwierdzi: naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy (lit. a), naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego (lit. b), inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy (lit. c); 2) stwierdza nieważność decyzji lub postanowienia w całości lub w części, jeżeli zachodzą przyczyny określone w art. 156 Kodeksu postępowania administracyjnego lub w innych przepisach; 3) stwierdza wydanie decyzji lub postanowienia z naruszeniem prawa, jeżeli zachodzą przyczyny określone w Kodeksie postępowania administracyjnego lub innych przepisach. W razie nieuwzględnienia skargi w całości albo w części sąd oddala skargę odpowiednio w całości albo w części (art. 151 p.p.s.a.).

Z przepisów tych wynika, że sądy administracyjne nie orzekają merytorycznie, tj. nie wydają orzeczeń, co do istoty sprawy, lecz badają zgodność zaskarżonego aktu administracyjnego z obowiązującymi w dacie jego podjęcia przepisami prawa materialnego, określającymi prawa i obowiązki stron oraz przepisami procedury administracyjnej, normującymi zasady postępowania przed organami administracji publicznej. Uwzględnienie skargi następuje w przypadku naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego lub innego naruszenia przepisów postępowania, jeśli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy. W wypadku niestwierdzenia tego rodzaju naruszeń, sąd oddala skargę odpowiednio w całości albo w części.

Przeprowadzona przez sąd w niniejszej sprawie kontrola według powyższych kryteriów nie wykazała, aby zaskarżona decyzja wydana została z naruszeniem prawa uzasadniającym jej wyeliminowanie z obrotu prawnego.

Podkreślić należy, że zaskarżona decyzja wydana została w postępowaniu o stwierdzenie nieważności decyzji, które jest nadzwyczajnym trybem postępowania administracyjnego i którego przesłanki zastosowania zostały enumeratywnie wymienione w art. 156 § 1 k.p.a. Tryb ten jest wyjątkiem od wyrażonej w art. 16 k.p.a. zasady ogólnej trwałości decyzji, a organ administracji publicznej orzekający w tym trybie, posiada jedynie uprawnienia kasacyjne, tzn. rozstrzyga tylko i wyłącznie w kwestii istnienia bądź nieistnienia – w dacie wydania kontrolowanej w trybie stwierdzenia nieważności decyzji – przesłanek z art. 156 § 1 k.p.a., nie rozstrzyga zaś o istocie sprawy będącej przedmiotem postępowania prowadzonego w trybie zwykłym.

Istotą postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji jest bezsporne ustalenie wyłącznie kwestii, czy dana decyzja jest dotknięta jedną z wad wymienionych w art. 156 § 1 k.p.a. Oznacza to, że w postępowaniu nadzorczym – odmiennie niż w postępowaniu toczącym się w trybie zwykłym – nie można rozpatrywać sprawy co do istoty. Przedmiotem postępowania nadzorczego jest bowiem decyzja, a nie sprawa. W postępowaniu nadzorczym są rozpoznawane kwestie prawne, a organ nadzoru działa wyłącznie jako organ kasacyjny.

Aby stwierdzić nieważność badanej decyzji organ zobowiązany jest bezspornie ustalić zaistnienie jednej z przesłanek enumeratywnie wymienionych w art. 156 § 1 k.p.a. Organ administracji publicznej zobligowany jest do stwierdzenia nieważności decyzji, która m. in. wydana została z rażącym naruszeniem prawa (art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a.).

Należy podkreślić, że rażące naruszenie prawa określane jest w orzecznictwie sądowoadministracyjnym jako oczywiste i bezsporne naruszenie przepisu prawa, a przy tym takie, które koliduje z zasadą praworządnego działania organów administracji publicznej w demokratycznym państwie prawa. Ponadto o tym, czy naruszenie prawa jest "rażące", decyduje ocena skutków społeczno-gospodarczych jakie dane naruszenie za sobą pociąga (por. np. wyrok NSA z 20 października 2010 r., II OSK 1614/09; wyrok WSA w Olsztynie z 12 sierpnia 2010 r., II SA/Ol 499/10).

Skutki, które wywołuje decyzja uznana za rażąco naruszającą prawo, to skutki niemożliwe do zaakceptowania z punktu widzenia wymagań praworządności – gospodarcze lub społeczne efekty naruszenia, których wystąpienie powoduje, że nie jest możliwe zaakceptowanie decyzji jako aktu wydanego przez organy praworządnego państwa (por. m. in. wyrok NSA z 8 lutego 2013 r., I OSK 1683/11). Naruszenie prawa ma cechę rażącego, gdy decyzja nim dotknięta wywołuje skutki prawne niedające się pogodzić z wymaganiami praworządności, którą należy chronić nawet kosztem obalenia ostatecznej decyzji. Decyzja administracyjna może zostać uznana za wydaną "z rażącym naruszeniem prawa", o którym mowa w art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a., wówczas, gdy w odniesieniu do niej spełnią się kumulatywnie następujące przesłanki: oczywistość naruszenia prawa polegająca na widocznej sprzeczności pomiędzy treścią rozstrzygnięcia a przepisem prawa stanowiącym jego podstawę prawną; przepis, który został naruszony, nie wymaga przy jego stosowaniu wykładni prawa; skutki, które wywołuje decyzja, są nie do pogodzenia z wymaganiami praworządności, które należy chronić nawet kosztem obalenia tej decyzji" (por. wyrok Sądu Apelacyjnego w Szczecinie z 8 maja 2014 r., III AUa 892/13).

Przenosząc powyższe na grunt sprawy niniejszej należy podkreślić, że kontrolowana w trybie nadzoru decyzja z 10 listopada 2016 r. zapadła na podstawie art. 73 p.r.d. stanowiącego w ust. 1, że rejestracji pojazdu dokonuje, na wniosek właściciela, starosta właściwy ze względu na miejsce jego zamieszkania (siedzibę), wydając dowód rejestracyjny i zalegalizowane tablice (tablicę) rejestracyjne oraz nalepkę kontrolną, jeżeli jest wymagana, z zastrzeżeniem ust. 2-5.

Stosownie do art. 72 ust. 1 p.r.d. rejestracji dokonuje się na podstawie:

1) dowodu własności pojazdu lub dokumentu potwierdzającego powierzenie pojazdu, o którym mowa w art. 73 ust. 5;

2) karty pojazdu, jeżeli była wydana;

3) świadectwa zgodności WE albo świadectwa zgodności wraz z oświadczeniem zawierającym dane i informacje o pojeździe niezbędne do rejestracji i ewidencji pojazdu, dopuszczenia jednostkowego pojazdu, decyzji o uznaniu dopuszczenia jednostkowego pojazdu albo świadectwa dopuszczenia indywidualnego WE pojazdu – jeżeli są wymagane;

4) zaświadczenia o pozytywnym wyniku badania technicznego pojazdu, jeżeli jest wymagane albo dowodu rejestracyjnego pojazdu lub innego dokumentu wydanego przez właściwy organ państwa członkowskiego, potwierdzającego wykonanie oraz termin ważności badania technicznego;

5) dowodu rejestracyjnego, jeżeli pojazd był zarejestrowany;

6) dowodu odprawy celnej przywozowej, jeżeli pojazd został sprowadzony z terytorium państwa niebędącego państwem członkowskim Unii Europejskiej i jest rejestrowany po raz pierwszy;

6a) dokumentu potwierdzającego zapłatę akcyzy na terytorium kraju albo dokumentu potwierdzającego brak obowiązku zapłaty akcyzy na terytorium kraju albo zaświadczenia stwierdzającego zwolnienie od akcyzy, w rozumieniu przepisów o podatku akcyzowym, jeżeli samochód osobowy lub pojazd rodzaju "samochodowy inny", podrodzaj "czterokołowiec" (kategoria homologacyjna L7e) lub podrodzaj "czterokołowiec lekki" (kategoria homologacyjna L6e) został sprowadzony z terytorium państwa członkowskiego Unii Europejskiej i jest rejestrowany po raz pierwszy.

Stosownie do treści art. 76 ust. 1 pkt 1 lit. a p.r.d. minister właściwy do spraw transportu określi, w drodze rozporządzenia w porozumieniu z ministrem właściwym do spraw informatyzacji, ministrem właściwym do spraw wewnętrznych oraz Ministrem Obrony Narodowej warunki i tryb rejestracji pojazdów, czasowej rejestracji pojazdów, wyrejestrowania pojazdów, z zastrzeżeniem ust. 2-3, oraz wzory dowodu rejestracyjnego, pozwolenia czasowego, nalepki kontrolnej, tablic rejestracyjnych oraz innych tablic, cech identyfikacyjnych i oznaczeń, w które zaopatruje się pojazd, a także ich opis.

Na podstawie delegacji zawartej w art. 76 ust. 1 pkt 1 lit. a p.r.d. wydane zostało obowiązujące w dacie wydania decyzji z 10 listopada 2016 r. rozporządzenie Ministra Infrastruktury i Budownictwa z 22 lipca 2002 r. w sprawie rejestracji i oznaczania pojazdów. Dokonywanie zmian w dowodzie rejestracyjnym regulują przepisy tego rozporządzenia.

Stosownie do treści § 14 ust. 4 rozporządzenia z 22 lipca 2002 r. w przypadku zgłoszenia przez właściciela pojazdu wniosku o zmianę danych technicznych pojazdu dotyczących mas i nacisków osi, zawartych w dowodzie rejestracyjnym, wynikającą ze zmiany właściwych, określonych w przepisach warunków technicznych, do wniosku dołącza się: 1) dowód rejestracyjny pojazdu; 2) oświadczenie wystawione przez producenta lub przedstawiciela producenta potwierdzające, że pojazd był homologowany zgodnie z wnioskowanymi danymi technicznymi.

W rozpoznawanej sprawie stan faktyczny jest bezsporny.

Skarżący składając, wniosek o rejestrację pojazdu marki Mercedes-Benz Sprinter przedstawił dokumenty, w tym dokumenty wystawione przez siebie jako uprawnionego diagnostę (zaświadczenie nr 1209/2016 z 6 października 2016 r. o przeprowadzonym okresowym badaniu technicznym i dodatkowym pojazdu wraz z załącznikiem – dokumentem identyfikacyjnym pojazdu wskazujące, że wskutek dokonanych przez niego zmian konstrukcyjnych zmieniły się: dopuszczalna masa całkowita pojazdu (dmc) z 4 600 kg na 5 500 kg, ilość miejsc siedzących z 2 na 24, rodzaj pojazdu z ciężarowego na autobus).

Na tej podstawie Starosta Powiatu Piotrkowskiego wydał 10 listopada 2016 r. decyzję o rejestracji pojazdu.

Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Piotrkowie Trybunalskim decyzją z 12 grudnia 2022 r. stwierdziło nieważność decyzji o rejestracji pojazdu uznając, że została ona wydana z rażącym naruszeniem art. 76 ust. 1 pkt 1 lit. a p.r.d. w związku z § 14 ust. 4 pkt 2 rozporządzenia z 22 lipca 2002 r. W ocenie Samorządowego Kolegium Odwoławczego wnioskodawca, wnosząc o rejestrację pojazdu, nie przedstawił oświadczenia producenta lub jego przedstawiciela potwierdzającego, że pojazd był homologowany zgodnie z wnioskowanymi danymi technicznymi. Załączone do wniosku o rejestrację pojazdu dokumenty nie są oświadczeniami, o których mowa w § 14 ust. 4 pkt 2 rozporządzenia z 22 lipca 2002 r.

Sąd podziela stanowisko organu, że w obrocie prawnym nie może znajdować się decyzja, która wydana została w oparciu o wadliwe i niepełne dokumenty. Zasadnie organ zastosował tryb z art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a., bowiem decyzja z 10 listopada 2016 r. wydana została z rażącym naruszeniem prawa.

Stosownie do powołanego wyżej § 14 ust. 4 pkt 2 rozporządzenia z 22 lipca 2002 r. wnioskodawca zobowiązany był do przedstawienia oświadczenia producenta lub przedstawiciela producenta potwierdzającego, że pojazd był homologowany zgodnie z wnioskowanymi danymi technicznymi. Sąd podziela stanowisko organu, że przedstawione przez skarżącego dokumenty nie stanowią wymaganego przez § 14 ust. 4 pkt 2 rozporządzenia z 22 lipca 2002 r. oświadczenia producenta lub przedstawiciela tego producenta. Z przedłożonych dokumentów nie wynika, że skarżący jest przedstawicielem producenta lub producentem. W aktach sprawy znajdują się pisma spółki Mercedes-Benz Polska z 29 listopada 2020 r. i z 3 stycznia 2022 r., z w których wynika, że spółka Mercedes-Benz Polska nie współpracuje z firmą G, [...] G., ul. [...] w żadnym zakresie. Producent pojazdów marki Mercedes-Benz opracował wytyczne dla firm zabudowujących, w których nie są przewidziane możliwości zmiany dmc, nacisków na osie, rozstawu osi oraz zwisu (długości pojazdu) dla pojazdów typu Sprinter. Firma skarżącego nie występowała o zaświadczenie o braku zastrzeżeń w związku ze swoimi modyfikacjami pojazdów marki Mercedes-Benz.

Stąd zasadnie organ administracji przyjął, że decyzja z 10 listopada 2016 r. wydana została z rażącym naruszeniem art. 76 ust. 1 pkt 1 lit. a p.r.d. i § 14 ust. 4 pkt 2 rozporządzenia z 22 lipca 2002 r., co stanowiło podstawę do stwierdzenia jej nieważności. Sąd nie podzielił zatem zarzutu skarżącego naruszenia art. 156 § 1 pkt 2 i art. 157 § 1 k.p.a.

W zakresie dokonanych w pojeździe zmian konstrukcyjnych wypowiedział się tutejszy sąd w wyroku z 9 kwietnia 2021 r., sygn. akt III SA/Łd 1048/20 dotyczącym skargi S.G. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Piotrkowie Trybunalskim z 9 października 2020 r. w przedmiocie cofnięcia uprawnień diagnosty do wykonywania badań technicznych pojazdów. Sąd oddalając skargę wskazał, że zgodnie z treścią art. 2 pkt 54 p.r.d. dopuszczalna masa całkowita oznacza największą określoną właściwymi warunkami technicznymi masę pojazdu obciążonego osobami i ładunkiem, dopuszczonego do poruszania się po drodze. W myśl art. 2 pkt 61 p.r.d. maksymalna masa całkowita oznacza największą masę pojazdu obciążonego osobami i ładunkiem, określoną przez producenta pojazdu. Zmiana dopuszczalnej masy całkowitej pojazdu ponad maksymalną masę pojazdu przewidzianą przez producenta jest niemożliwa bez uprzedniej zgody producenta pojazdu na zmianę maksymalnej masy pojazdu. Kwestię te wyjaśnia pismo Instytutu Transportu Samochodowego w Warszawie z 6 listopada 2020 r. i sąd w obecnym składzie także podziela argumentację w nim przedstawioną. Skarżący natomiast zwiększył dopuszczalną masę całkowitą pojazdu i jego masę własną bez uprzedniej zgody producenta. Nie przedstawił bowiem takiej zgody udzielonej mu przez producenta przed dokonaniem tej zmiany. Należy także zwrócić uwagę, że z pisma spółki Mercedes-Benz Polska z 3 stycznia 2022 r. wynika, że pojazd był wyprodukowany z dopuszczalną masa całkowitą (dmc) 4 600 kg, liczbą miejsc siedzących 2. Pojazd był wyprodukowany na zamówienie z rynku niemieckiego – kierownica po lewej stronie, przystosowany do ruchu prawostronnego. Pojazd nie był objęty europejskim świadectwem homologacji, wobec czego producent nie określił kategorii pojazdu. Z dowodu rejestracyjnego wydanego w Republice Federalnej Niemiec wraz z tłumaczeniem wynika, że pojazd został zarejestrowany jako samochód ciężarowy zamknięty furgon. Homologacja to procedura, w wyniku której organ udzielający homologacji zaświadcza, że typ pojazdu, układ, komponent lub oddzielny zespół techniczny jest zgodny z obowiązującymi przepisami administracyjnymi i wymogami technicznymi. W procesie homologacji całopojazdowej homologację uzyskuje m.in. układ hamulcowy dla konkretnej masy całkowitej pojazdu, a normy bezpieczeństwa technicznego dla samochodów do przewozu osób i ich bagażu (M3 – autobus) są bardziej restrykcyjne niż dla samochodów skonstruowanych głównie do przewozu ładunków (kategoria N). Zmiana dopuszczalnej masy całkowitej pojazdu i zmiana masy własnej pojazdu to istotne zmiany mające niewątpliwie wpływ na bezpieczeństwo w ruchu drogowym, a zwłaszcza zdrowie i życie ludzi. Stosownie do art. 70za ust. 9 p.r.d. minister właściwy do spraw transportu ogłasza, w drodze obwieszczenia, przygotowany przez Dyrektora Transportowego Dozoru Technicznego wykaz jednostek uprawnionych do przeprowadzania badań homologacyjnych oraz badań potwierdzających spełnienie odpowiednich warunków lub wymagań technicznych danego pojazdu w celu dopuszczenia jednostkowego pojazdu albo dopuszczenia indywidualnego WE pojazdu. Skarżący nie przedstawił dokumentu wystawionego przez jednostkę uprawnioną do przeprowadzania tego rodzaju badań wymienioną w wydanym na podstawie delegacji ustawowej zawartej w art. 70za ust. 9 p.r.d. obwieszczeniu Ministra Infrastruktury i Budownictwa z dnia 23 lutego 2016 r. w sprawie wykazu jednostek uprawnionych do przeprowadzania badań homologacyjnych oraz badań potwierdzających spełnienie odpowiednich warunków lub wymagań technicznych danego pojazdu w celu dopuszczenia jednostkowego pojazdu albo dopuszczenia indywidualnego WE pojazdu (Dz. Urz. MIiB poz. 12). Jednostką taką nie jest firma skarżącego oraz O Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w B. Sądowi z innych, analogicznych spraw ze skarg skarżącego znana jest z urzędu treść pisma spółki O z 12 sierpnia 2019 r. Z pisma tego wynika wyłącznie ogólny wykaz badań autobusów na bazie MB Sprinter (model 906 i 907), jakie firma ta miała przeprowadzić, lecz nie są one przyporządkowane nawet do konkretnego pojazdu.

Należy wskazać, że zgodnie z art. 66 ust. 4 pkt 6 p.r.d. zabrania się dokonywania zmian konstrukcyjnych zmieniających rodzaj pojazdu, z wyjątkiem:

a) pojazdu, na którego typ zostało wydane świadectwo homologacji typu lub inny równoważny dokument, o którym mowa w art. 70j ust. 1, art. 70k ust. 1, art. 70o ust. 1, art. 70zo ust. 1, art. 70zp ust. 1 albo art. 70zu ust. 1,

b) pojazdu, w którym zmian konstrukcyjnych dokonał przedsiębiorca prowadzący działalność gospodarczą w tym zakresie.

W wyroku w sprawie o sygn. akt III SA/Łd 1048/20 sąd podniósł, że skarżący dokonywał zmian rodzaju pojazdu z samochodu ciężarowego na autobus. Zmiany takie są dopuszczalne po spełnieniu wymogów określonych w § 9d rozporządzenia z 31 grudnia 2002 r., a jednym z nich uzyskanie wyników badania jednostki uprawnionej co do spełnienia odpowiednich wymagań technicznych. Wojewódzki Sąd Administracyjny wskazał również, że skarżący przed dokonaniem zmian nie wystąpił do producenta pojazdu.

Nie ulega zatem wątpliwości, że skarżący mógł dokonywać zmian w pojeździe, lecz zobowiązany był do uzyskania oświadczenia producenta lub przedstawiciela producenta, że pojazd homologowany był zgodnie z wnioskowanymi danymi technicznymi.

Nie można się zgodzić ze skarżącym, że w świetle przepisów europejskich może zostać uznany za producenta pojazdu. Na podstawie art. 3 pkt 40 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2018/858 z 30 maja 2018 r. w sprawie homologacji i nadzoru rynku pojazdów silnikowych i ich przyczep oraz układów, komponentów i oddzielnych zespołów technicznych przeznaczonych do tych pojazdów, zmieniającego rozporządzenie (WE) nr 715/2007 i (WE) nr 595/2009 oraz uchylającego dyrektywę 2007/46/WE (Dz. U. UE L 151/1), jak również art. 3 pkt 47 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 168/2013 z 15 stycznia 2013 r. (Dz. U. UE L 60/52) w sprawie homologacji i nadzoru rynku pojazdów dwu- lub trzykołowych oraz czterokołowców, skarżący nie może być uznany za producenta zgłoszonego do rejestracji pojazdu, w którym dokonano zmian konstrukcyjnych. Z akt sprawy wynika, że przedmiot wniosku skarżącego stanowił pojazd marki Mercedes-Benz. Prawo do marki Mercedes-Benz przysługuje firmie Mercedes-Benz Group AG z siedzibą w Stuttgarcie. Przez dokonanie zmian konstrukcyjnych, zmieniono m. in. masę własną i dopuszczalną masę całkowitą (dmc) pojazdu. W świetle powyższych przepisów nie można przyjąć, czego chciałby S.G., że po dokonaniu zmian konstrukcyjnych w pojeździe jest jego producentem, gdyż producentem pojazdu pozostaje Mercedes-Benz, poprzednio D. Skarżący w ramach prowadzonej przez siebie działalności gospodarczej dokonał jedynie zmian konstrukcyjnych pojazdu. Jako kraj producenta w dokumencie identyfikacyjnym pojazdu z 6 października 2016 r. skarżący wskazał zresztą Niemcy. Podał również, że przewidziana przez producenta maksymalna masa całkowita (konstrukcyjna) to 5 500 kg. W załączonym do wniosku o rejestrację dowodzie rejestracyjnym wystawionym w Republice Federalnej Niemiec wskazano jako producenta pojazdu firmę D a nie firmę skarżącego.

Na uwzględnienie nie zasługuje także twierdzenie skarżącego, że dopuszczenie pojazdu po zmianach konstrukcyjnych, w tym wykonanie dla nich odpowiednich badań technicznych na stacji kontroli pojazdów, należy uznać za zdefiniowaną w rozporządzeniach europejskich procedurę̨ indywidualnego dopuszczenia pojazdu lub procedurę̨ uzyskiwania zezwoleń dla części i wyposażenia.

Sąd nie stwierdził również naruszenia przepisów postępowania administracyjnego tj. art. 7, art. 7a, art. 8, art. 77, art. 80, art. 107 § 3 k.p.a. Nie należy zapominać, że postępowania toczyło się w nadzwyczajnym trybie stwierdzenia nieważności decyzji. Organ nie prowadzi tu odrębnego postępowania dowodowego, tylko na podstawie pierwotnie zebranego materiału dowodowego konfrontuje podstawę prawną uprzednio wydanej decyzji. Stosownie natomiast do treści art. 7a § 1 k.p.a., jeżeli przedmiotem postępowania administracyjnego jest nałożenie na stronę obowiązku bądź ograniczenie lub odebranie stronie uprawnienia, a w sprawie pozostają wątpliwości co do treści normy prawnej, wątpliwości te są̨ rozstrzygane na korzyść strony, chyba że sprzeciwiają się temu sporne interesy stron albo interesy osób trzecich, na które wynik postępowania ma bezpośredni wpływ. W ocenie sądu § 14 ust. 4 pkt 2 rozporządzenia z 22 lipca 2002 r. nie budzi wątpliwości interpretacyjnych. W świetle jego treści proste porównanie zawartości dotychczasowego dowodu rejestracyjnego pojazdu ze zgłoszeniem przez skarżącego dokonanych zmian, w stanie faktycznym niniejszej sprawy, bezsprzecznie obligowało Starostę Powiatu Piotrkowskiego do domagania się uzupełnienia przez wnioskodawców dokumentacji pojazdu o oświadczenie, o jakim mowa w § 14 ust. 4 pkt 2 rozporządzenia z 22 lipca 2002 r. Nie ulega wątpliwości, że organ tego obowiązku nie dopełnił, a więc przepis ten naruszył w rażący sposób, gdyż go nie zastosował, choć miał taki obowiązek. W tym wypadku istnieje związek przyczynowy między tym naruszeniem a treścią decyzji z 10 listopada 2016 r. polegający na tym, że gdyby nie było tego uchybienia, to treść decyzji wydanej w postępowaniu zwyczajnym byłaby inna.

Reasumując sąd uznał za prawidłowe stanowisko organu, że pozostawanie w obrocie prawnym decyzji o zarejestrowania pojazdu, w którym dokonano jego zmian konstrukcyjnych bez stosownego oświadczenia wystawionego przez producenta lub przedstawiciela producenta potwierdzającego, że pojazd był homologowany zgodnie z wnioskowanymi danymi technicznymi, narusza w sposób rażący wskazane wyżej przepisy prawa, co skutkowało koniecznością stwierdzenia nieważności decyzji z 10 listopada 2016 r.

Mając powyższe na uwadze sąd, na podstawie art. 151 p.p.s.a., oddalił skargę.

d.j.