Wyrok NSA, sygn. akt II OSK 595/22
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2023-06-29 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6010 Pozwolenie na budowę, użytkowanie obiektu lub jego części,  wykonywanie robót budowlanych innych niż budowa obiektu, prz
Hasła tematyczne: Budowlane prawo
Skarżony organ: Wojewoda
Treść wyniku: Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy: article: art. 3 pkt 2 i 2a i 20,  art. 21a ust. 1a pkt 1-2, art. 28, art. 32 ust. 4, art. 35, art. 36 ust. 1 pkt 1,
journal: Dz.U. 2019 poz 1186
law: Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane - tekst jedn.
article: art. 10 § 1, art. 42 § 1, art. 46 § 1, art. 97 § 1 pkt 4, art. 109 § 1, art. 138  § 1, art. 145 § 1 pkt 4
journal: Dz.U. 2020 poz 256
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - t.j.
article: § 8 ust. 1, § 12 ust. 2
journal: Dz.U. 2018 poz 1935
law: Rozporządzenie Ministra Transportu Budownictwa i Gospodarki Morskiej z dnia 25 kwietnia 2012 r. w sprawie szczegółowego zakresu i formy  projektu budowlanego (t. j.)
article: § 3 pkt 15, § 12 ust. 1 pkt 1, § 14 ust. 2, § 19 ust. 1 pkt 1 lit. a. i ust. 5, § 207ust. 1 pkt 3
journal: Dz.U. 2019 poz 1065
law: Rozporządzenie Miniistra Infrastruktury  z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich  usytuowanie - tekst jedn.
article: art 183, art. 184
journal: Dz.U. 2019 poz 2325
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Jacek Chlebny Sędziowie: sędzia NSA Zdzisław Kostka sędzia del. WSA Grzegorz Antas (spr.) po rozpoznaniu w dniu 29 czerwca 2023 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej K.G. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 29 września 2021 r. sygn. akt II SA/Kr 603/21 w sprawie ze skargi K.G. na decyzję Wojewody Małopolskiego z dnia 16 marca 2021 r., znak: WI-I.7840.4.32.2020.EZ w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę oddala skargę kasacyjną.


UZASADNIENIE

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie wyrokiem z 29 września 2021 r., II SA/Kr 603/21 oddalił skargę K.G. na decyzję Wojewody Małopolskiego z 16 marca 2021 r. znak WI-I.7840.4.32.2020.EZ utrzymującą w mocy decyzję Prezydenta Miasta [...] z 15 czerwca 2020 r. nr 851/6740.1/2020, którą wskazany organ, działając na podstawie art. 28, art. 33 ust. 1, art. 34 ust. 4 i art. 36 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz. U. z 2019 r. poz. 1186 ze zm.), dalej: p.b., a także art. 104 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2020 r. poz. 256 ze zm.), dalej: k.p.a., w wyniku rozpatrzenia wniosku [...] sp. z o.o. sp. k. z siedzibą w K. z 10 stycznia 2018 r. zatwierdził projekt budowlany i udzielił ww. inwestorowi pozwolenia na budowę dla inwestycji pn. Budowa zespołu pięciu budynków mieszkalnych jednorodzinnych (dwulokalowych) z wewnętrznymi instalacjami: C.O., gazową, elektryczną, wod.-kan., wentylacji mechanicznej, wraz z zewnętrznymi odcinkami instalacji wodociągowej, energii elektrycznej, kanalizacji opadowej, wraz z wewnętrznym układem komunikacji na działkach nr ew. [...], obręb [...] przy ul. [...] w K.: Etap inwestycyjny 1: budowa budynku nr 1, Etap inwestycyjny 2: budowa budynku nr 2, Etap inwestycyjny 3: budowa budynku nr 3, Etap inwestycyjny 4: budowa budynku nr 4, Etap inwestycyjny 5: budowa budynku nr 5.

K.G. złożyła skargę kasacyjną, którą zaskarżyła powyższy wyrok w całości, zarzucając mu naruszenie:

I. przepisów prawa materialnego, tj.:

1) art. 3 ust. 2a p.b. w zw. z § 11 ust. 2 pkt 2 lit. a rozporządzenia Ministra Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej z dnia 25 kwietnia 2012 r. w sprawie szczegółowego zakresu i formy projektu budowlanego (Dz. U. z 2018 r. poz. 1935), dalej: r.z.f.p.b., poprzez przyjęcie, że inwestycja obejmuje budowę 5 budynków jednorodzinnych dwulokalowych, podczas gdy faktycznie inwestor planuje wzniesienie 5 budynków w zabudowie bliźniaczej, w których w każdym znajdować się będą co najmniej po dwa lokale - czyli budynków wielorodzinnych. Wskazuje na to układ pomieszczeń w budynkach tożsamy na wszystkich kondygnacjach, z separacją poprzeczną i powtórzeniem układu punktów dostępu mediów we wszystkich kondygnacjach nawet tych określanych jako nieużytkowe, fakt separacji przyłączy na dwa oddzielne dla każdego budynku, kwestia doświetlenia poddaszy rzekomo nieużytkowych oknami połaciowymi tak, aby spełniały one normy oświetleniowe dla lokali przeznaczonych na stały pobyt ludzi, separacja klatek schodowych oraz układ wejść do budynków. W tym stanie rzeczy twierdzenie organu, że projektant nie założył wykonania dylatacji poprzecznej pomiędzy dwoma częściami każdego z projektowych 5 układów nie może być traktowane jako rozstrzygające dla przyjęcia, iż nie są to budynki w układzie bliźniaczym, lecz jeden budynek. Deklarowana szerokość schodów klatek schodowych jest w rzeczywistości pozorna i faktycznie tak zaplanowane schody nie uniemożliwiają wykorzystania wzniesionych przez inwestora budynków jako wielorodzinnych;

2) § 3 pkt 15 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U. z 2019 r. poz. 1065 ze zm.), dalej: r.w.t., poprzez przyjęcie, że III kondygnacja planowanych budynków jest przestrzenią na urządzenia techniczne, gdy co do zasady zaprojektowana ona została jako nadająca się do zamieszkania, posiadająca wszelkie przyłącza oraz będąca doświetloną, jak też o wysokości pomieszczeń 2,6 m - a więc z przeznaczeniem na cele mieszkalne;

3) § 12 ust. 1 pkt 1 r.w.t. poprzez przyjęcie, że planowany budynek nr 4 zwrócony jest ścianą z oknami w odległości 4 m od granicy działki sąsiedniej, gdy odległość ta to 3,8 m;

4) § 14 ust. 2 r.w.t. poprzez przyjęcie, że zaplanowany przez inwestora dojazd do budynków projektowanych na działkach nr ew. [...], obręb [...] jest wewnętrznym ciągiem komunikacyjnym, który nie jest dojściem pełniącym funkcję dojazdu lub ciągiem pieszo-jezdnym i który powinien mieć szerokość minimum 5 m, ponieważ stanowi dojście i dojazd do więcej niż jednego budynku na wysokości budynku nr 4 od zachodniej granicy działki o szerokości 4,9 m i 4 m od spornej granicy. Nie jest zatem możliwe, aby w miejscu planowanym poprowadzić szlak drożny o szerokości 5 m;

5) § 19 ust. 5 r.w.t. poprzez przyjęcie, że planowane miejsca parkingowe posadowione są z uwzględnieniem odległości minimalnych od innych budynków wielorodzinnych;

6) § 207 ust. 1 pkt 3 r.w.t. poprzez przyjęcie, że planowane budynki zaprojektowane zostały w sposób ograniczający możliwość powstania pożaru, a w razie jego wystąpienia, zapewniający ograniczenie rozprzestrzeniania się pożaru na budynek skarżącej, podczas gdy odległość planowanych budynków od zabudowy na działce nie spełnia ww. warunku;

II. przepisów postępowania, które to naruszenie mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, tj.:

1) art. 10 i art. 81 k.p.a. poprzez uniemożliwienie pełnomocnikowi skarżącej zapoznania się z aktami sprawy oraz zajęcia stanowiska przed wydaniem decyzji utrzymanej w mocy zaskarżoną decyzją;

2) art. 10 § 1 i art. 42 § 1 k.p.a. w zw. z art. 3 pkt 20 i art. 28 ust. 2 p.b. poprzez uniemożliwienie udziału w postępowaniu D.B., gdyż korespondencja nie była kierowana na jej adres zamieszkania ani pracy;

3) art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a. poprzez niezawieszenie postępowania w sytuacji, gdy jego wynik jest zależny od rozstrzygnięcia sporu granicznego przed Sądem Rejonowym [...] w K. sygn. akt I Ns [...], dotyczącego przebiegu granicy działki objętej planowaną inwestycją z działką skarżącej. Z wniosku i projektu wynika, iż planuje on wykonanie instalacji gazowej "w granicy", a zatem na terenie działki skarżącej, nie mając prawa do dysponowania tym gruntem na potrzeby planowanej inwestycji;

4) art. 35 ust. 1 pkt 1 w zw. z art. 35 ust. 2 p.b. oraz art. 7 i art. 77 k.p.a. poprzez zatwierdzenie projektu budowlanego oraz wydanie pozwolenia na budowę inwestycji niezgodnej z ustaleniami uchwały Nr [...] Rady Miasta [...] z dnia [...] 2013 r. w sprawie uchwalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego obszaru "[...]" (Dz. Urz. Woj. [...]. z 2013 r. poz. [...]), dalej: m.p.z.p., w przedmiocie dopuszczalnego charakteru wznoszonych na terenie objętym planem budynków, gdyż m.p.z.p. dopuszcza budynki jednorodzinne a inwestor planuje wzniesienie budynków wielorodzinnych bliźniaczych. Ponadto planowa inwestycji przekracza dopuszczalny w planie wskaźnik intensywności zabudowy ustalony na 0,5, ponieważ inwestor nie wlicza tzw. nieużytkowych poddaszy, które z uwagi na ich wydzielenie stałymi przegrodami oraz doświetlenie, stanowią w rzeczywistości lokale mieszkalne i powinny być uwzględniane przy wyliczeniu wskaźnika intensywności zabudowy, co przy obecnie deklarowanym wskaźniku na poziomie 0,49 spowodowałoby przekroczenie norm dopuszczalnych w m.p.z.p. Brak ocieplenia i dogrzewania tak zaplanowanego pomieszczenia nie pozbawia go cech definicyjnych lokalu i jako takie powinny być one uwzględnione przy wyliczeniu ww. wskaźnika;

5) art. 36 ust. 1 pkt 1 p.b. poprzez niezawarcie w decyzji szczegółowych warunków zabezpieczenia terenu budowy i prowadzenia robót budowlanych, w szczególności związanych z ochroną budynków i nieruchomości sąsiednich przed hałasem oraz zapyleniem, nieokreślenia czasu w trakcie doby, w którym możliwe będzie wykonywanie prac budowlanych tak, aby nie powodowały one niedozwolonych emisji na teren sąsiednich działek; brak regulacji kwestii zabezpieczenia dojazdu na teren budowy tak, aby nie nastąpiło naruszenie prawa dojazdu do posesji sąsiednich z uwagi na specyfikę układu komunikacyjnego ul. [...]; brak zobowiązania inwestora do opracowania i przedłożenia planu bezpieczeństwa i ochrony zdrowia, który jest niezbędny z uwagi na bliskość planowanej inwestycji od innych zabudowań. Wszystko to w kontekście układu architektonicznego i sposobu użytkowania nieruchomości sąsiednich zabudowanych zabudową jednorodzinną i zagrodowo-mieszkalną i przy wyjątkowym układzie komunikacyjnym ul. [...], gdzie nie jest możliwe prowadzenie ruchu dwustronnego, gdyż jedyny wjazd na nią znajduje się tuż koło szkoły, a geometria zakrętu uniemożliwia wykonanie skrętu sprzętowi budowlanemu bez naruszenia przepisów ruchu drogowego (zjazd z ul. [...] w ul. [...]);

6) art. 35 ust. 5 pkt 1 p.b. poprzez niewydanie decyzji o odmowie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę w sytuacji, gdy inwestor nie udzielił wyjaśnień i nie odpowiedział w terminie na postanowienie PINB z 20 lutego 2020 r.;

7) art. 7 i art. 77 k.p.a., ponieważ organ I instancji, a następnie organ odwoławczy, wydając zaskarżoną decyzję, nie zbadały zarzutu braku zabezpieczenia dojazdu na teren budowy, co podnoszone było już w odwołaniu od decyzji z 10 maja 2018 r.;

8) art. 28 ust. 2 p.b. oraz art. 10 § 1 i art. 138 § 1 k.p.a., ponieważ z akt postępowania odwoławczego wynika, że obszarem oddziaływania inwestycji objęta jest działka nr ew. [...], której właścicielem jest Skarb Państwa. Podmiot ten nie był uczestnikiem postępowania, gdyż nie jest on tożsamy z zarządcą drogi;

9) art. 46 § 1 k.p.a. poprzez przyjęcie, że decyzja organu I instancji została doręczona D.B. Z akt organu I instancji wynika, że ww. strona zamieszkuje w Anglii i zgodnie z art. 42 § 1 k.p.a. na jej adres zamieszkania powinny być kierowane pisma, w szczególności ww. decyzja. W aktach sprawy brak jest zarówno dowodu nadania, jak i odbioru korespondencji zawierającej decyzję organu I instancji;

10) art. 42 § 1 w zw. z art. 109 § 1 k.p.a. poprzez niedoręczenie stronie postępowania B.R. decyzji organu I instancji. Z akt organu I instancji wynika, że kierowana do niej korespondencja, w szczególności ww. decyzja, nie została jej doręczona i została zwrócona 22 lipca 2020 r. przez operatora pocztowego. Zgodnie zaś z art. 98 ust. 1 ustawy z dnia 16 kwietnia 2020 r. o szczególnych instrumentach wsparcia w związku z rozprzestrzenianiem się wirusa SARS-COV-2 (Dz. U. z 2020 r. poz. 695), przesyłka organu administracyjnego nieodebrana przez adresata i zwrócona przez operatora pocztowego nie może być uznana za doręczoną;

11) art. 136 § 1 k.p.a. poprzez zaniechanie podjęcia działań przez organ odwoławczy w celu usunięcia braków postępowania prowadzonego w I instancji;

12) art. 8 § 1 w zw. z art. 9 oraz art. 107 § 3 k.p.a. poprzez brak merytorycznego odniesienia się do zarzutu braku sprawdzenia przez organ I instancji prawidłowości obliczenia przez projektanta wskaźnika intensywności zabudowy oraz brak odniesienia się do zarzutu, że dla budynku nr 1 zaprojektowano miejsce postojowe, które nie spełnia wymogu planu, bo nie jest "przy tym budynku";

13) art. 3 pkt 20 w zw. z art. 28 ust. 2 p.b. poprzez niedopuszczenie do udziału w postępowaniu jako strony właściciela działki nr ew. [...], obręb [...], podczas gdy ww. działka znajduje się w obszarze oddziaływania przedmiotowej inwestycji z uwagi na przepisy określające odległość zabudowy od istniejących obiektów budowlanych, gdyż realizacja przedmiotowej inwestycji będzie powodować konieczność dostosowania do budynków przyszłej zabudowy na ww. działce;

14) § 8 ust. 1 r.z.f.p.b. poprzez wykonanie projektu w oparciu o mapy podziałowe działek, na których prowadzona jest inwestycja, nieposiadające stosownych klauzul o ich aktualności, o przyjęciu do zasobu geodezyjnego oraz zdatności do oparcia na nich prac projektowych oraz nieposiadających wskazania geodety wykonującego mapę, że wskazane na mapie granice zasadniczej nieruchomości określono z należyta dokładnością, co wpływa istotnie na ustalenie odległości planowanych budynków od granic sąsiednich nieruchomości, co przy zaplanowaniu ich posadowienia w odległości nawet 3,80 m od wskazanych w mapach granic budzić musi istotne i uzasadnione wątpliwości;

15) § 12 ust. 2 r.z.f.p.b., gdyż część rysunkowa projektu budowlanego nie zawiera jasnych oznaczeń graficznych i wyjaśnień opisowych, umożliwiających jednoznaczne odczytanie projektu, zwłaszcza w zakresie posadowienia budynków i ich odległości od działek sąsiednich (nie da się m.in. ustalić, gdzie jest granica, gdzie ogrodzenie, a gdzie przyłącza i jakie);

16) art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a. poprzez niezawieszenie postępowania w sytuacji, gdy w Sądzie Rejonowym dla [...] w K. pod sygn. akt I Ns [...] toczy się postępowanie rozgraniczeniowe pomiędzy działkami nr ew. [...], obręb [...] (własność B.R. i K.G.) a [...], obręb [...] (własność inwestora), którego wynik wykaże, iż przebieg granicy między ww. działami jest inny niż to wynika z map przedłożonych przez inwestora i biegnie w świetle istniejącego przez wiele lat ogrodzenia posadowionego od ok. 0,5 do nawet 1,5 m w głębi granicy działki objętej planowaną inwestycją, co ma kolosalne znaczenie dla rozstrzygnięcia w niniejszej sprawie.

Z uwagi na powyższe zarzuty skargi kasacyjnej, skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Krakowie, a także zasądzenie kosztów postępowania kasacyjnego, oświadczając, że zrzeka się rozpoznania skargi kasacyjnej na rozprawie.

Naczelny Sąd Administracyjne zważył, co następuje:

Przeprowadzając kontrolę instancyjną zaskarżonego wyroku, przypomnieć należy, że zgodnie z art. 183 § 1 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, bierze jednak z urzędu pod rozwagę nieważność postępowania, której przesłanki enumeratywnie wymienione w art. 183 § 2 p.p.s.a. w niniejszej sprawie nie występują. Oznacza to, że przytoczone w skardze kasacyjnej przyczyny wadliwości prawnej zaskarżonego wyroku determinują zakres kontroli dokonywanej przez Naczelny Sąd Administracyjny.

Oceniając w tak zakreślonych granicach skargę kasacyjną wniesioną w niniejszej sprawie, należy stwierdzić, że nie została ona oparta na uzasadnionych podstawach.

Przechodząc do uszczegółowienia powodów kierowania się przez Naczelny Sąd Administracyjny takim wnioskiem w niniejszej sprawie, należy wskazać, że wbrew odmiennemu twierdzeniu skarżącej, ocena prawna Sądu I instancji potwierdzająca, iż inwestor spełnił wszystkie warunki, od których uzależnione jest zatwierdzenie projektu budowlanego i udzielenie pozwolenia na budowę (art. 35 ust. 1 i art. 32 ust. 4 w zw. z art. 35 ust. 4 p.b.), nie cechuje się jakąkolwiek istotną wadliwością, podzielić należy bowiem stanowisko Sądu odnoszące się tak do procesowej oceny działania organów administracji architektoniczno-budowlanej, jak i zgodności kontrolowanej decyzji z przywołanymi w skardze kasacyjnej przepisami p.b., r.w.t., r.z.f.p.b. oraz m.p.z.p.

Zasadniczą wadą przedstawionego projektu budowlanego, zdaniem skarżącej, miałoby być objęcie nim inwestycji nieodpowiadającej jej rzeczywistemu charakterowi, ponieważ zamiast budowy 5 budynków jednorodzinnych dwulokalowych inwestor zamierza faktycznie zrealizować 5 budynków w zabudowie bliźniaczej. Tenże pogląd skarżącej, w ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego, pozostaje jednakże nie tylko nietrafny, jako że w sposób oczywisty nie znajduje wsparcia we wnioskach wynikających z wykładni art. 3 pkt 2 i 2a p.b. korespondujących z treścią dokumentacji projektowej, ale jest również sam w sobie niejasny, co jest wynikiem niekomunikatywnego wyjaśnienia założeń, na których został on sformułowany. Jeżeli bowiem skarżąca uznaje, że nie można w sprawie mówić o lokalach mieszkalnych w budynkach, gdyż w rzeczywistości stanowią one samodzielne budynki mieszkalne jednorodzinne (jednolokalowe), to nie powinna zarzucać, iż inwestor planuje wybudować 5 budynków w zabudowie bliźniaczej, gdyż taka kwalifikacja nadawana każdemu z dwóch lokali w każdym z 5 budynków uzasadniać powinna stanowisko o zaprojektowaniu faktycznie nie 5, ale 10 budynków mieszkalnych jednorodzinnych w zabudowie bliźniaczej (zgrupowanych w 5 układach). Uznanie z kolei, że w każdym z budynków (formalnie określanych w projekcie mianem lokali) będą się znajdować faktycznie dwa lokale, wbrew sugestii strony, nie może z nich czynić budynków wielorodzinnych, a zarazem budynków pozostających w zabudowie bliźniaczej, ponieważ taka kwalifikacja (budynki mieszkalne wielorodzinne) mogłaby być następstwem wyłącznie przyjęcia, iż inwestor nie zaprojektował zbliźniaczonych budynków cechujących się samodzielnością konstrukcyjną, niemniej w każdym z omawianych budynków (formalnie dwulokalowych) zaprojektował realizację czterech odrębnych lokali mieszkalnych. Posługiwanie się w skardze kasacyjnej kategorią "budynków wielorodzinnych bliźniaczych" świadczy nie tylko o nieprecyzyjnym określaniu przez autora skargi kasacyjnej stosowanych przez siebie pojęć, ale i nadawaniu im dowolnego (własnego) znaczenia.

W myśl art. 3 pkt 2 p.b. przez budynek należy rozumieć taki obiekt budowlany, który jest trwale związany z gruntem, wydzielony z przestrzeni za pomocą przegród budowlanych oraz posiada fundamenty i dach. Z kolei definicja budynku mieszkalnego jednorodzinnego wskazuje, że tym pojęciem należy obejmować budynek wolnostojący albo budynek w zabudowie bliźniaczej, szeregowej lub grupowej, służący zaspokajaniu potrzeb mieszkaniowych, stanowiący konstrukcyjnie samodzielną całość, w którym dopuszcza się wydzielenie nie więcej niż dwóch lokali mieszkalnych albo jednego lokalu mieszkalnego i lokalu użytkowego o powierzchni całkowitej nieprzekraczającej 30% powierzchni całkowitej budynku (art. 3 pkt 2a p.b). Przepisy nie zawierają odrębnych definicji pojęć zabudowy mieszkaniowej jednorodzinnej wolnostojącej, bliźniaczej, szeregowej, czy też grupowej, jednakże praktyka architektoniczna wypracowała zasadniczo jednolite ich rozumienie przyjmujące, że pod pojęciem zabudowy mieszkaniowej wolnostojącej rozumie się budynki, które żadną ścianą nie przylegają do siebie nawzajem, pod pojęciem zabudowy mieszkaniowej jednorodzinnej bliźniaczej rozumie się natomiast dwa budynki, które stykają się jedynie ze sobą na całej długości jednej ze ścian, tworząc pary. O tym, czy mamy do czynienia z budynkiem jednorodzinnym dwulokalowym, czy też z odrębnymi budynkami jednorodzinnymi w zabudowie bliźniaczej, decydujące znaczenie mają konkretne rozwiązania konstrukcyjne (techniczno-budowlane).

Sąd I instancji w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku trafnie oparł się na tym założeniu, konstatując, że o zgodności wnioskowanego na działkach nr ew. [...] i [...], obręb [...] zamierzenia z ustaleniami m.p.z.p. (art. 35 ust. 1 pkt 1 p.b.), który dla terenów oznaczonych na rysunku planu symbolem MN2 zakazuje wznoszenia budynków mieszkalnych jednorodzinnych w zabudowie bliźniaczej i szeregowej (§ 11 ust. 3 pkt 2) przesądza to, iż lokale mieszkalne zaprojektowane w liczbie 2 w każdym z 5 budynków jednorodzinnych nie są w pełni niezależne konstrukcyjnie. Oba lokale w każdym z budynków posiadają wspólną pojedynczą ścianę, co oznacza, że brak jest ściany, która mogłaby stanowić przegrodę budowlaną wydzielającą każdy z lokali z przestrzeni. Lokale posiadają ponadto konstrukcyjnie jeden wspólny dach. Powyższa ocena nie uchybia w żaden sposób art. 3 pkt 2 i 2a p.b., albowiem w dotychczasowym orzecznictwie sądowoadministracyjnym formułowany jest na gruncie ww. przepisów pogląd podzielany przez Naczelny Sąd Administracyjny w składzie rozpoznającym niniejszą skargę kasacyjną, zgodnie z którym traktowanie lokali wydzielonych w budynku mieszkalnym jednorodzinnym za odrębne budynki jest możliwe w przypadku, gdy obie części obiektu mogą funkcjonować w sposób samodzielny i niezależny od siebie nawzajem, przy równoczesnym spełnianiu przez każdą z nich cech budynku z art. 3 pkt 2 p.b. (por. wyrok NSA z 2 marca 2022 r., II OSK 250/22; wyrok NSA z 5 lutego 2020 r., II OSK 2952/18). Jakiejkolwiek prawnej doniosłości pozbawione są uwagi akcentujące tożsamy układ pomieszczeń na wszystkich kondygnacjach wraz z powtarzającym się układem punktów dostępu do mediów w każdym z lokali, albowiem nie wpływa to na samodzielność konstrukcji budynku, o której zaistnieniu nie można mówić w sytuacji, gdy dwa sąsiadujące ze sobą lokale nie są wydzielone z przestrzeni poprzez posiadanie odrębnych ścian, a równocześnie mają one wspólną połać dachową (por. wyrok NSA z 24 listopada 2021 r., II OSK 3486/18).

W uzasadnieniu skargi kasacyjnej (s. 9) został wyartykułowany przez skarżącą pogląd, zgodnie z którym poddasza nieużytkowe w zaprojektowanych 8 lokalach mieszkalnych (w budynku nr 1 mają one odmienny charakter) powinno się traktować jako "odrębne lokale mieszkalne", trudno jednakże znaleźć jakiekolwiek argumenty, które mogłyby wspierać to stanowisko skarżącej kasacyjnie. Prezentowane przez stronę założenie nie wytrzymuje krytyki, jeżeli uwzględni się niewielką powierzchnię użytkową każdego z lokali mieszkalnych (lokale w budynku nr 1 – 118 m², lokale w budynkach 2-5 – 95 m²), jak też to, że układ znajdujących się w nich pomieszczeń nie przewiduje wskazywanej w skardze kasacyjnej "klatki schodowej", przez którą mógłby odbywać się ruch osób przemieszczających się na wyższą kondygnację (poddasze), gdzie miałby być zlokalizowany w zamyśle drugi lokal mieszkalny wyodrębniony od lokalu mieszkalnego znajdującego się poniżej. W ogólnym rozumieniu klatka schodowa to wydzielone ścianami pomieszczenie przeznaczone na urządzenie w nim schodów komunikujących poszczególne kondygnacje budynku. W zatwierdzonym projekcie budowlanym takiego pomieszczenia brak. Sposób oceny przez skarżącą kasacyjnie rozwiązań przewidzianych w zatwierdzonym projekcie budowlanym ma charakter dowolny, co potwierdza dostrzeganie przez stronę w projekcie "separacji klatek schodowych". Rzuty budynków wskazują, że jednobiegowe schody prowadzące na piętro w każdym z lokali zostały zaprojektowane w obrębie pomieszczenia stanowiącego funkcjonalnie powierzchnię pokoju dziennego, co każe w całości odrzucić sugestie upatrujące w rozwiązaniach projektowych pozorności umożliwiającej "wykorzystywanie wzniesionych przez inwestora budynków jako wielorodzinnych".

Wbrew zarzutom skargi kasacyjnej, zatwierdzony projekt budowlany (projekt zagospodarowania terenu) nie narusza przywołanych w skardze kasacyjnej przepisów r.w.t. Zarzut naruszenia § 3 pkt 15 r.w.t. nie może stanowić skutecznej podstawy kasacyjnej, jeżeli uwzględnić, że ww. przepis normuje kwestię poziomu terenu, wskazując, iż należy tym pojęciem obejmować przyjętą w projekcie rzędną terenu w danym miejscu działki budowlanej, a skarżąca uznaje tę regulację za naruszoną przez Sąd z uwagi na nadaną III kondygnacji planowanych budynków kwalifikację nieużytkowego poddasza. Zarzut naruszenia § 12 ust. 1 pkt 1 r.w.t. ma związek z uznaniem przez organy administracji architektoniczno-budowlanej, że planowany budynek nr 4 zwrócony jest ścianą z oknami w odległości 4 m od granicy działki sąsiedniej, gdy odległość ta to 3,8 m. Jest on w całości nieuzasadniony. Przytoczony przepis zgodnie ze swoim brzmieniem stanowi, że budynek na działce budowlanej należy sytuować od granicy tej działki w odległości nie mniejszej niż 4 m w przypadku budynku zwróconego ścianą z oknami lub drzwiami w stronę tej granicy. Projekt zagospodarowania terenu (Projekt budowlany, tom I, nr rys. Z1a, k. 48) potwierdza zachowanie powyższej zasady, albowiem sposób zlokalizowania budynku nr 4 na terenie inwestycyjnym (działki [...] i [...], obręb [...]nie potwierdza, by znajdował się on we wskazanej nieprzepisowej odległości w stosunku do granicy którejkolwiek z wymienionych działek budowlanych.

Przepis § 14 ust. 2 r.w.t., rozwijając ustanowioną w ust. 1 zasadę, że do działek budowlanych oraz do budynków i urządzeń z nimi związanych należy zapewnić dojście i dojazd umożliwiający dostęp do drogi publicznej, przyjmuje, iż dopuszczalne jest zastosowanie dojścia i dojazdu do działek budowlanych w postaci ciągu pieszo-jezdnego, pod warunkiem że ma on szerokość nie mniejszą niż 5 m, umożliwiającą ruch pieszy oraz ruch i postój pojazdów. Nie cechuje się wadliwością ocena prawna Sądu I instancji przyjmująca, że powyższy przepis nie został naruszony przez Wojewodę Małopolskiego. Z akt sprawy wynika, że dostęp do drogi publicznej odbywać się będzie poprzez zjazd indywidualny z drogi gminnej ul. [...] na działki nr ew. [...] i [...], stanowiące teren spornej inwestycji. Dojście i dojazd do budynków znajdujących się w oddaleniu od drogi gminnej (w południowej części obu działek) zapewniać ma zaprojektowana droga wewnętrzna o szerokości 4,5 m, przy czym nie ma podstaw, by parametry tejże drogi stanowiącej wewnętrzny układ komunikacyjny, jak trafnie uznał Sąd, musiały być kształtowane dyspozycją § 14 ust. 2 r.w.t., albowiem inwestor nie ma obowiązku urządzenia na działce budowlanej ciągu pieszo-jezdnego. Wszystkie uwagi zamieszczone w skardze kasacyjnej wskazujące na niemożność poprowadzenia po terenie działki nr ew. [...] "szlaku drożnego o szerokości 5 m" w tych warunkach należy uznać za bezpodstawne.

Podobnie należy ocenić zarzut kasacyjny odwołujący się do wskazania jako naruszonego przez Sąd I instancji § 19 ust. 5 r.w.t. Przepis ten stanowi, że zachowanie odległości, o których mowa w § 19 ust. 1 pkt 1 lit. a r.w.t. (odległości stanowisk postojowych od: placu zabaw dla dzieci, boiska dla dzieci i młodzieży, okien pomieszczeń przeznaczonych na stały pobyt ludzi w budynku opieki zdrowotnej, w budynku oświaty i wychowania, w budynku mieszkalnym, w budynku zamieszkania zbiorowego, z wyjątkiem: hotelu, motelu, pensjonatu, domu wypoczynkowego, domu wycieczkowego, schroniska młodzieżowego i schroniska), nie jest wymagane w przypadku parkingów niezadaszonych składających się z jednego albo dwóch stanowisk postojowych dla samochodów osobowych przypadających na jeden lokal mieszkalny w budynku mieszkalnym jednorodzinnym, zlokalizowanych przy tym budynku. Z dokumentacji projektowej w sposób niewątpliwy wynika, że warunki umożliwiające zastosowanie powyższego wyłączenia zostały w sprawie spełnione, albowiem inwestor przewidział budowę jednego stanowiska postojowego przeznaczonego dla samochodu osobowego na jeden lokal mieszkalny w każdym z budynków nr 1-5. Nie są one budynkami wielorodzinnymi, jak błędnie uznaje skarżąca, a przy tym zostały one zlokalizowane przy budynkach. Zarzut formułowany przez skarżącą, że miejsca postojowe nie znajdują się przy budynku błędnie odwołuje się do "planu" jako podstawy prawnej takiego wymagania, a ponadto w sposób nieuprawniony ocenia sposób zlokalizowania dwóch miejsc postojowych obsługujących budynek mieszkalny nr 1. Zaprojektowanie dwóch miejsc po jednej stronie (północno-wschodniej) ww. budynku niewątpliwie różnicuje takie rozwiązanie względem sposobu urządzenia miejsc postojowych przy pozostałych budynkach (po obu stronach w sposób odpowiadający funkcjonalnemu podziałowi budynków na lokale mieszkalne), niemniej w całości odrzucić należy tezę, że oba te miejsca nie zostały zlokalizowanych przy budynku, który obsługują, tj. umożliwiają postój na nich pojazdów należących do zamieszkujących w budynku nr 1 osób.

Nie budzi wątpliwości Naczelnego Sądu Administracyjnego szczegółowe odniesienie się przez Sąd I instancji w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku do kwestii związanej ze sposobem wyznaczenia przez projektanta wskaźnika intensywności zabudowy. Nieskuteczne jest podważanie w skardze kasacyjnej stanowiska zajętego w tym zakresie przez Sąd, jeżeli skarżąca jako naruszoną przytoczyła wyłącznie regulację ogólną art. 35 ust. 1 pkt 1 p.b. nakazującą organowi administracji architektoniczno-budowlanej sprawdzić zgodność projektu budowlanego z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, nieobowiązujący (uchylony z dniem 11 lipca 2003 r.) art. 35 ust. 2 p.b., a także przepisy art. 7 i art. 77 k.p.a. normujące zasady prowadzenia przez organy postępowania wyjaśniającego. Istota zastrzeżeń zgłoszonych przez skarżącą dotyczy problemu kształtowanego normą § 4 ust. 1 pkt 8 m.p.z.p. ustalającego definicję wskaźnika intensywności zabudowy, § 11 ust. 5 pkt 3 m.p.z.p. określającego jego maksymalną wartość dla terenu z przeznaczeniem podstawowym pod zabudowę jednorodzinną oznaczonego symbolem MN2. Wyznacza go także znaczenie nadawane pojęciu kondygnacji (§ 3 pkt 16 r.w.t.), skoro przyjęta definicja intensywności zabudowy wiąże jej obliczenie z powierzchnią całkowitą kondygnacji (nadziemnych), jednakże żaden z tychże przepisów nie został objęty podstawami kasacyjnymi, co nie pozwala Naczelnemu Sądowi Administracyjnemu poddać sposobu ich rozumienia i zastosowania merytorycznemu rozważeniu.

Za nieuzasadniony należy uznać zarzut naruszenia przez Sąd I instancji § 207 ust. 1 pkt 3 r.w.t., ponieważ nie zachodzą warunki, by w sprawie można było mówić o sprzeczności projektu budowlanego z unormowaną w tym przepisie zasadą, zgodnie z którą budynek i urządzenia z nim związane powinny być projektowane i wykonane w sposób ograniczający możliwość powstania pożaru, a w razie jego wystąpienia zapewniający ograniczenie rozprzestrzeniania się pożaru na sąsiednie obiekty budowlane lub tereny przyległe. W piśmiennictwie trafnie zauważa się, ze ww. przepis ustanawia zasadę ogólną, która znajduje rozwinięcie w treści warunków technicznych określonych w przepisach Działu VI r.w.t. (Bezpieczeństwo pożarowe). Przepisy te określają parametryczne wartości czynników stanowiących zagrożenie wybuchowe oraz pożarowe w budynkach i ich otoczeniu, jak też dyrektywnie kształtują wymagania dotyczące usytuowania budynków i urządzeń na terenie działki budowlanej z uwzględnieniem zabudowy i zagospodarowania jej sąsiedztwa oraz wymagania dotyczące układu funkcjonalno-przestrzennego budynku i jego części (lokali), rozwiązań konstrukcyjnych, instalacyjnych i materiałowych (por. W. Korzeniewski, R. Korzeniewski, Znowelizowane warunki techniczne dla budynków i ich usytuowania, Warszawa 2018, s. 333 i n.). Niewystarczające jest stwierdzenie, że zdaniem skarżącej planowane budynki mieszkalne nie zostały zaprojektowane w sposób zapewniający ograniczenie rozprzestrzeniania się pożaru na należący do strony budynek zlokalizowany na działce nr ew. [...], jeżeli nie towarzyszy temu wnioskowi powołanie konkretnych wymagań kształtowanych treścią Działu VI r.w.t., które nie zostały w sprawie dochowane, wpływając ujemnie na bezpieczeństwo pożarowe wskazanego budynku.

W decyzji o pozwoleniu na budowę organ administracji architektoniczno-budowlanej w razie potrzeby określa szczególne warunki zabezpieczenia terenu budowy i prowadzenia robót budowlanych (art. 36 ust. 1 pkt 1 p.b.). Takie warunki Prezydent Miasta [...] zawarł w pkt 1 lit. a-f rozstrzygnięcia i należy je uznać za odpowiadające uwarunkowaniom rozpatrywanego przypadku, albowiem oddziaływanie zaprojektowanej inwestycji na środowisko i tereny sąsiednie w czasie jej realizacji nie będzie ponadnormatywne. Wymóg opracowania wskazywanego przez skarżącą planu bezpieczeństwa i ochrony zdrowia na budowie jest uzależniony od zaistnienia konkretnych przesłanek wymienionych w art. 21a ust. 1a pkt 1-2 p.b., które aktualizują taki obowiązek ciążący na kierowniku budowy, przez co uznawanie, że taki dokument powinien być traktowany jako niezbędny z uwagi na samą bliskość planowanej inwestycji od innych zabudowań należy w całości odrzucić. Projektant zawarł w projekcie budowlanym informację BIOZ zgodnie z wymaganiem art. 35 ust. 1 pkt 3 p.b., wskazując, że opisane szczegółowo w projekcie zagrożenia powinny mieć swoje odniesienie w opracowywanym planie bezpieczeństwa i ochrony zdrowia (Projekt budowlany. Pkt 4 i 6, s. 40-41).

Naczelny Sąd Administracyjny jest zmuszony odrzucić również argumentację powiązaną z art. 35 ust. 5 pkt 1 p.b. wskazanym przez skarżącą jako naruszony przez Sąd I instancji. Przypisywany Sądowi błąd ma wynikać z niedostrzeżenia, że w sprawie organ zobowiązany był do wydania decyzji o odmowie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę, albowiem inwestor nie udzielił wymaganych wyjaśnień w terminie określonym w postanowieniu PINB z 20 lutego 2020 r. Jakkolwiek powołany przepis faktycznie stanowi, że organ administracji architektoniczno-budowlanej wydaje decyzję o odmowie zatwierdzenia projektu zagospodarowania działki lub terenu oraz projektu architektoniczno-budowlanego i wydania decyzji o pozwoleniu na budowę w przypadku niewykonania, w wyznaczonym terminie, postanowienia, o którym mowa w art. 35 ust. 3 p.b., tym niemniej pozostaje on regulacją prawną, która nie mogła podlegać zastosowaniu przez Prezydenta Miasta [...], a w konsekwencji organ nie mógł jej uchybić. Przepis ten wszedł w życie dopiero z dniem 19 września 2020 r. na mocy zmiany p.b. dokonanej ustawą z dnia 13 lutego 2020 r. o zmianie ustawy - Prawo budowlane oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2020 r. poz. 471), a ponadto jego stosowanie do spraw wszczętych a niezakończonych przed dniem wejścia w życie ustawy wyłączał jej art. 25. Zagadnieniem odrębnym pozostaje niezasadność przypisywania inwestorowi uchybienia terminowi do uzupełnienia dokumentacji projektowej, do czego przekonująco odniósł się organ odwoławczy w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji (s. 14).

W zaskarżonym wyroku oddalającym skargę wniesioną przez skarżącą Sąd I instancji oparł się na trafnym stanowisku, że decyzja Wojewody Małopolskiego z 16 marca 2021 r. została wydana po przeprowadzeniu postępowania, którego nie obarczają wadliwości procesowe prowadzące ze względu na swoją istotność do podważenia prawidłowości wydanego rozstrzygnięcia zatwierdzającego projekt budowlany i udzielającego [...] sp. z o.o. sp. k. pozwolenia na budowę.

W myśl art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a., organ administracji publicznej zawiesza postępowanie, gdy rozpatrzenie sprawy i wydanie decyzji zależy od uprzedniego rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego przez inny organ lub sąd. Wskazany przepis nakazuje organowi prowadzącemu postępowanie zawiesić je wtedy, gdy wydanie przez właściwy organ orzeczenia kończącego to postępowanie uzależnione jest od rozstrzygnięcia powstałej kwestii prejudycjalnej przez inny organ lub sąd, przy czym pomiędzy takim orzeczeniem a rozstrzygnięciem tejże kwestii występować musi związek bezpośredni, a brak rozstrzygnięcia powstałego zagadnienia prawnego w oddzielnym postępowaniu przed właściwym organem lub sądem stanowi przeszkodę do merytorycznego załatwienia sprawy. Oznacza to, że bez rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego przez inny organ lub sąd wydanie decyzji kończącej postępowanie jest w ogóle niemożliwe. Takie rozumienie zakresu zastosowania art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a. jednolicie przyjmowane jest w piśmiennictwie (por. G. Łaszczyca, Zawieszenie ogólnego postępowania administracyjnego, Kraków 2005, s. 101) oraz w dotychczasowym orzecznictwie sądowoadministracyjnym (por. wyrok NSA z 3 sierpnia 2021 r., II OSK 3172/18; wyrok NSA z 27 kwietnia 2021 r., II OSK 128).

Sąd I instancji zasadnie przyjął, że w postępowaniu w sprawie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę sporność przebiegu granic nieruchomości zasadniczo nie stanowi zagadnienia wstępnego w rozumieniu art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a. Organ administracji architektoniczno-budowlanej prowadzący postępowanie nie badał zgodności ze stanem faktycznym przebiegu granicy uwidocznionej na mapie dla celów projektowych istniejącej pomiędzy działką inwestora a działką sąsiednią, której współwłaścicielem pozostaje skarżąca kasacyjnie. Akcentowanie w skardze kasacyjnej w kontekście dyspozycji art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a., że z wniosku i projektu wynika, iż inwestor planuje wykonanie instalacji gazowej "w granicy", a zatem na terenie działki skarżącej, nie mając prawa do dysponowania tym gruntem na potrzeby planowanej inwestycji, nie koresponduje z rzeczywistym przedmiotem zamierzenia budowlanego. W części opisowej projektu budowlanego inwestor wskazał bowiem, że przedmiotowa inwestycja nie obejmuje realizowanej według odrębnego opracowania budowy sieci gazowej i przyłączy do budynków (Projekt budowlany. Pkt 6. Projektowane zagospodarowanie terenu, s. 44), z czym pozostaje zbieżna część rysunkowa projektu (projekt zagospodarowania terenu).

W orzecznictwie sądowoadministracyjnym trafnie podkreśla się, że ustalenie przebiegu granic na gruncie jest możliwe w postępowaniu rozgraniczeniowym prowadzonym zgodnie z przepisami rozdziału 6 ustawy z dnia 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne (Dz. U. z 2019 r. poz. 725 ze zm.), ewentualnie w trybie postępowania nieprocesowego przez sąd. Organ administracji architektoniczno-budowlanej nie jest uprawniony do ingerowania w istniejący w tym zakresie między stronami spór (por. wyrok NSA z 8 czerwca 2021 r., II OSK 2074/20). Skoro jednym z wymogów wniosku jest złożenie przez inwestora oświadczenia o prawie dysponowania nieruchomością na cele budowlane i jest to w zakresie wykazania takiego prawa wymóg wystarczający, to dopóki takie oświadczenie nie zostanie skutecznie zakwestionowane, korzysta ono z domniemania jego zgodności ze stanem prawnym (por. wyrok NSA z 20 października 2022 r., II OSK 1540/21). W wyroku z 21 października 2021 r., II OSK 3070/18 Naczelny Sąd Administracyjny trafnie zauważył, że zatwierdzenie projektu budowlanego ustawodawca uzależnił między innymi od przedłożenia przez inwestora projektu zagospodarowania terenu sporządzonego na aktualnej mapie (art. 34 ust. 3 pkt 1 p.b.). To właśnie aktualne dane ewidencyjne, w tym przebieg granicy stanowią dla organu administracji architektoniczno-budowlanej punkt odniesienia w ocenie zgodności projektu z warunkami techniczno-budowlanymi. W rozpoznawanej sprawie nie budzi wątpliwości, że w chwili wydawania zaskarżonej decyzji użyta do celów projektowych mapa wraz z wyrysowanymi na niej granicami działek nr ew. [...] i [...], obręb[...]była dokumentem prawnie wiążącym jako materiał pozostający elementem państwowego zasobu geodezyjno-kartograficznego. Stosownie do § 8 ust. 1 r.z.f.p.b., projekt zagospodarowania działki lub terenu powinien zawierać część opisową oraz część rysunkową sporządzoną na kopii mapy do celów projektowych poświadczonej za zgodność z oryginałem przez projektanta i ten warunek, jak słusznie uznał Sąd I instancji, zatwierdzony projekt zagospodarowania terenu spełnia, przez co zarzut naruszenia ww. przepisu nie zasługuje na uwzględnienie. W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego, na uwzględnienie nie zasługuje również zarzut naruszenia § 12 ust. 2 r.z.f.p.b. Część rysunkowa projektu budowlanego powinna być zaopatrzona w niezbędne oznaczenia graficzne i wyjaśnienia opisowe umożliwiające jednoznaczne jego odczytanie, którą to cechę zatwierdzony projekt posiada. W uzasadnieniu zaskarżonej decyzji organ szczegółowo się do powyższego zagadnienia wypowiedział (s. 9-10), zauważając, że rysunek projektu zagospodarowania terenu został opracowany w skali 1:250, a przyjęte wyraźne oznaczenia graficzne opisane zostały szczegółowo w legendzie, z czym wypada się w całości zgodzić.

W złożonej skardze kasacyjnej skarżąca podniosła zarzut pozbawienia jej prawa do czynnego udziału w postępowaniu wskutek uniemożliwienia jej pełnomocnikowi zapoznania się z aktami sprawy oraz zajęcia stanowiska przed wydaniem decyzji przez organ I instancji. Tak sformułowanego zarzutu Naczelny Sąd Administracyjny nie uznaje jednakże za uzasadniony, skuteczność zarzutu naruszenia art. 10 § 1 k.p.a. uzależniona jest bowiem od wykazania, że uchybienie, którego dopuścił się organ, miało wpływ na wynik sprawy, albowiem pozbawiło stronę skarżącą możliwości dokonania konkretnej czynności procesowej (por. wyrok NSA z 22 kwietnia 2021 r., II OSK 2046/18; wyrok NSA z 17 września 2020 r., II OSK 53/19; wyrok NSA z 12 marca 2019 r., II OSK 1022/17; wyrok NSA z 16 stycznia 2019 r., II OSK 326/17). W rozpoznawanej sprawie nie mamy do czynienia z taką sytuacją, skarżąca powołując się w sposób ogólny na następstwa opisanego zaniechania, którego miał się dopuścić organ I instancji, nie wykazała bowiem istnienia związku przyczynowego pomiędzy ww. naruszeniem a wynikiem sprawy. Treść składanych przez skarżącą w toku postępowania administracyjnego oświadczeń obejmujących merytoryczne ustosunkowanie się do dostrzeganych wad dokumentacji projektowej i czynności procesowych podejmowanych w sprawie przez organ nie potwierdza, by działanie organu I instancji czyniło iluzorycznym uprawnienie strony do zapoznania się z materiałem dowodowym zawartym w aktach sprawy i prawem do wypowiedzenia się co do niego przed wydaniem decyzji. Wojewoda Małopolski w treści zaskarżonej decyzji trafnie zwrócił uwagę na to, że pełnomocnik skarżącej zapoznał się 2 lipca 2020 r. w Urzędzie Miasta [...] z aktami organu I instancji (k. 257 akt adm.), sporządzając na ich podstawie odwołanie rozpatrzone przez organ odwoławczy.

Odnosząc się do zagadnienia powiązanego z postawionymi Sądowi I instancji zarzutami naruszenia art. 10 § 1, art. 42 § 1 w zw. z art. 109 § 1, art. 46 § 1 i art. 138 § 1 k.p.a. oraz art. 3 pkt 20 w zw. z art. 28 p.b., przyjąć należy, że działanie organu prowadzącego postępowanie, gdy skutkuje uniemożliwieniem czynnego w nim udziału określonego podmiotu jako strony postępowania, stanowi podstawę wznowieniową stosownie do art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a. Jak jednak podkreśla się jednolicie w orzecznictwie sądowoadministracyjnym, przesłanka wznowieniowa z art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a. może stanowić podstawę uchylenia decyzji tylko wówczas, gdy powołuje się na nią podmiot uprawniony do skorzystania z tej przesłanki, to jest ten podmiot, który bez własnej winy został w postępowaniu pominięty. Inne podmioty nie mogą się skutecznie na tę okoliczność powoływać. Również sąd administracyjny rozpoznający sprawę ze skargi podmiotów biorących udział w postępowaniu nie ma podstaw, by z urzędu stwierdzić, że w toku postępowania administracyjnego pominięte zostały inne strony i w następstwie zastosowania art. 145 § 1 pkt 1 lit. b p.p.s.a. uchylić zaskarżony wyrok (por. wyrok NSA z 23 marca 2023 r., II OSK 483/22; wyrok NSA z 22 września 2021 r., II OSK 647/21; wyrok NSA z 20 listopada 2020 r., II OSK 1964/20; wyrok NSA z 13 grudnia 2019 r., II OSK 328/19). Mając to na uwadze, stwierdzić trzeba, że Sąd I instancji w toku kontroli legalności decyzji Wojewody Małopolskiego z 16 marca 2021 r., jak trafnie wskazał w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku, nie był uprawniony, by wziąć z urzędu pod uwagę okoliczności, które mogłyby wskazywać na wadliwe wyznaczenie przez orzekające organy kręgu stron postępowania kształtowanego obszarem oddziaływania spornej inwestycji budowlanej na tereny sąsiednie, czy też uwzględnić podejmowanie wadliwych czynności procesowych przez organy, których następstwem jest uniemożliwienie czynnego udziału w postępowaniu jego stronom, do czego odnosiły się zastrzeżenia skarżącej. Również w złożonej skardze kasacyjnej strona nie jest uprawniona, żeby powoływać się na ww. okoliczności i łączyć z ich wystąpieniem skutek, który powinien prowadzić do uchylenia zaskarżonego wyroku.

Kierując się powyższymi względami prowadzącymi do uznania zarzutów skargi kasacyjnej za nieusprawiedliwione, Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 p.p.s.a. oddalił skargę kasacyjną.

Sprawa została rozpoznana na posiedzeniu niejawnym stosownie do art. 182 § 2 p.p.s.a.