Wyrok WSA we Wrocławiu, sygn. akt II SA/Wr 773/23
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu
Data orzeczenia: 2024-06-06 00:00:00+02:00 (orzeczenie nieprawomocne)
Symbol z opisem: 6139 Inne o symbolu podstawowym 613
Hasła tematyczne: Ochrona środowiska
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: *Oddalono skargę w całości
Powołane przepisy: article: art. 63
journal: Dz.U. 2023 poz 1094
law: Ustawa z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udział społeczeństwa w ochronie środowiska oraz  oceny oddziaływania na środowisko (t. j.)

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Wojciech Śnieżyński Sędziowie: Sędzia NSA Halina Filipowicz-Kremis Asesor WSA Marta Pawłowska (spr.) Protokolant: asystent sędziego Grzegorz Dubaniowski po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 24 maja 2024 r. sprawy ze skargi K[...] sp. z o.o. z siedzibą w T. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Legnicy z dnia 4 października 2023 r., nr SKO/OS-414/133/2023 w przedmiocie stwierdzenia potrzeby przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko oddala skargę w całości.


UZASADNIENIE

Zaskarżonym postanowieniem nr SKO/OS-414/133/2023 z dnia 4 października 2023 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Legnicy (dalej jako: "SKO", "organ odwoławczy", po rozpoznaniu zażalenia K. sp. z o.o. z siedzibą w m. T. (dalej jako: "strona skarżąca", "inwestor") na postanowienie Wójta Gminy K. z dnia 31 maja 2023 r., nr SR.6220.5.6.2023, stwierdzające obowiązek przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko dla przedsięwzięcia pod nazwą: "Kopalnia [...]" na działce [...] położonej w miejscowości D., gmina K., obręb J., utrzymał w mocy zaskarżone rozstrzygnięcie.

Jak wynika z przedstawionych sądowi akt administracyjnych orzeczenie to zapadło w następującym stanie faktycznym i prawnym.

W dniu 15 marca 2023 r. strona skarżąca wystąpiła z wnioskiem o wydanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach dla przedsięwzięcia pn.: "Kopalnia [...]" na terenie działki nr [...] w D., obręb J., gmina K.

Pismem z dnia 5 kwietnia 2023 r. Wójt Gminy K. zawiadomił o wszczęciu postępowania w sprawie oraz wystąpił o stosowne opinie do Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w Legnicy, Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska we Wrocławiu oraz do Dyrektora Zarządu Zlewni w Legnicy Państwowego Gospodarstwa Wodnego Wody Polskie, w sprawie przeprowadzenia oceny oddziaływania wnioskowanego przez skarżącą przedsięwzięcia.

Dyrektor Zarządu Zlewni w Legnicy Państwowego Gospodarstwa Wodnego Wody Polskie wyraził opinię, iż dla planowanego przedsięwzięcia nie istnieje konieczność przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko, Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w Legnicy wskazał na brak podstaw w niniejszej sprawie do zajmowania przez niego stanowiska, natomiast Regionalny Dyrektor Ochrony Środowiska we Wrocławiu (dalej jako: "RDOŚ) postanowieniem z dnia 16 maja 2023 r., uznał, że dla wnioskowanego przedsięwzięcia istnieje konieczność przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko. Organ ochrony środowiska wskazał jednocześnie w podjętym postanowieniu zakres raportu o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko i wyjaśnił, że planowane przedsięwzięcie zlokalizowane jest poza granicami obszarów chronionych w rozumieniu art. 6 ust. 1 ustawy z dnia 16 kwietnia o ochronie przyrody (t.j. Dz. U. 2021 r., poz. 1098), w tym poza obszarami Natura 2000. Najbliżej położony obszar Natura 2000 mający znaczenie dla W. i P. zlokalizowane w odległości ok. 6,5 km. Niemniej, w zasięgu oddziaływania planowanej inwestycji stwierdzono występowanie płatów siedlisk przyrodniczych: [...] grąd środkowoeuropejski i subkontynentalny i [...] łęgowe lasy dębowo-wiązowo- jesionowe, wymienianych w rozporządzeniu Ministra Środowiska z dnia 13 kwietnia 2010 r. w sprawie siedlisk przyrodniczych oraz gatunków będących przedmiotem zainteresowania W., a także kryteriów wyboru obszarów kwalifikujących się do uznania lub wyznaczenia jako obszary Natura 2000. Co więcej, jak wskazał RDOŚ, wskazane siedliska przyrodnicze mogą stanowić potencjalne miejsca występowania gatunków grzybów, roślin i zwierząt chronionych na mocy rozporządzeń Ministra Środowiska z dnia 9 października 2014 r. w sprawie ochrony gatunkowej grzybów, z dnia 9 października 2014 r. w sprawie ochrony gatunkowej roślin i z dnia 16 grudnia 2016 r. w sprawie ochrony gatunkowej zwierząt, a zaplanowane prace, w szczególności wycinka drzew i krzewów, mogą doprowadzić do zniszczenia stanowisk tych gatunków. Ponadto według RDOŚ, przedsięwzięcie może negatywnie oddziaływać na pozostałe obszary leśne, w tym płaty wymienionych wcześniej siedlisk przyrodniczych, położonych w jego bezpośrednim sąsiedztwie oraz rzekę N., położoną w odległości około 30 m., m.in. poprzez ewentualną zmianę stosunków wodnych i pylenie. Dodatkowo wydobycie kopaliny może negatywne wpłynąć na walory krajobrazowe.

W takiej sytuacji Wójt Gminy K., opisanym na wstępie postanowieniem z dnia 31 maja 2023 r., stwierdził obowiązek przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko przedsięwzięcia i określił zakres raportu. Odrębnym postanowieniem z tego samego dnia, organ pierwszej instancji zawiesił postepowanie do czasu złożenia raportu.

W uzasadnieniu Wójt wyjaśnił, że obszar przeznaczony pod inwestycję znajduje się na obszarze wiejskim. Teren planowanej inwestycji zajmują las - 26,9768 ha; grunt rolny - 0,46 ha; pastwisko - 0,25 ha. Obszar oddziaływania planowanej inwestycji zawiera się w granicach działki, na której inwestycja jest planowana. Lokalizacja przedsięwzięcia nie spowoduje zmiany użytkowania przyległych gruntów oraz nie będzie negatywnie oddziaływać na warunki wodno- gruntowe. Ponieważ złoże przylega do drogi gminnej przystosowanej do transportu samochodami o ładowności 25 ton, nie ma potrzeby budowania dróg wewnętrznych i transportu wewnętrznego, ponieważ urobek będzie ładowany bezpośrednio ze ściany na samochody stojące na placu załadunkowym tuż przy drodze. Technologicznie wskazuje to na bardzo dogodne warunki eksploatacji i transportu z ograniczonym wpływem na środowisko. Etap eksploatacji będzie wiązał się z emisją zanieczyszczeń pyłowych i gazowych do powietrza oraz emisję hałasu, a ich źródłem będzie praca maszyn wykorzystywanych do wydobycia oraz samochody transportujące urobek. Na etapie realizacji źródłem hałasu będą tylko pracujące maszyny, tzn. ładowarka kołowa i spycharka, przy czym ze względu na rodzaj wykonywanych prac, obie maszyny nie będą pracować równocześnie. Urobek będzie zabierany przez ładowarkę prosto ze ściany i ładowany na samochody stojące na placu załadunkowym tuż przy drodze gminnej. Najbliższe zabudowania mieszkalne narażone na działanie hałasu z maszyn pracujących na złożu położone są w odległości 330 mi 1100 m. Podczas eksploatacji złoża nie wystąpią czynniki mogące spowodować powstawanie wibracji, jak również czynniki mogące spowodować powstawanie ognisk o podwyższonej temperaturze. Na etapie realizacji nie wystąpią czynniki mogące spowodować powstanie substancji toksycznych, w związku z tym nie występuje konieczność przeprowadzenia specjalistycznych pomiarów. Planowana inwestycja powstanie na obszarze stanowiącym obecnie teren leśny. Mały udział eksploatowanej powierzchni nie będzie miał wpływu na faunę i florę całego lasu. Organ zauważył, że wydobycie złoża będzie miało miejsce na brzegu lasu. Po zakończeniu eksploatacji teren zostanie przywrócony do stanu leśnego i zostaną posadzone drzewa i krzewy.

Dalej organ stwierdził, iż realizacja inwestycji związana będzie z wytwarzaniem odpadów bytowych i komunalnych przez pracowników kopalni. Powstające odpady będą gromadzone w szczelnym kontenerze na śmieci, na terenie zakładu przy kontenerowym zapleczu, a stamtąd odbierane przez firmy do tego uprawnione. Szacunkowe ilości odpadów w ciągu roku to odpady z klasyfikacji 20 03 01 - zmieszane odpady komunalne, których to ilości w fazie przygotowania terenu wyniosą 0,1 Mg; w fazie eksploatacji 0,2 Mg oraz etap likwidacji 0,1 Mg. Na terenie kopalni nie będą składowane żadne materiały pędne, smary, oleje i inne płyny technologiczne mogące zanieczyścić glebę.

Końcowo organ stwierdził, iż po zapoznaniu się z dokumentacją sprawy, biorąc pod uwagę charakter przedsięwzięcia, skalę jego oddziaływania, zdecydował o nałożeniu na inwestora obowiązku sporządzenia raportu oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko, biorąc także pod uwagę opinię Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska, który to nałożył obowiązek przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko. W opracowanym raporcie powinny zostać uwzględnione wszystkie zapisy i wymagania zawarte w opiniach organów współdziałających, które również otrzymał inwestor.

Utrzymując w mocy opisane rozstrzygnięcie SKO podniosło w pierwszej kolejności, że w sprawie mają zastosowanie przepisy ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko (t.j. Dz. U. z 2023 r., poz. 1094 z późn. zm.), zwanej dalej "ustawą środowiskową".

Zgodnie z art. 71 ust. 1 cyt. ustawy decyzja o środowiskowych uwarunkowaniach określa środowiskowe uwarunkowania realizacji przedsięwzięcia. Stosownie zaś do art. 71 ust. 2 tej ustawy, uzyskanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach jest wymagane dla planowanych:

1) przedsięwzięć mogących zawsze znacząco oddziaływać na środowisko;

2) przedsięwzięć mogących potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko.

W myśl regulacji zawartych w art. 63 ust. 1 powołanej ustawy, obowiązek przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko dla planowanego przedsięwzięcia mogącego potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko stwierdza, w drodze postanowienia, organ właściwy do wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, uwzględniając łącznie kryteria wymienione w tym przepisie, przy czym treść całego art. 63 ustawy środowiskowej należy odczytywać w kategorii wytycznych dla organu prowadzącego postępowanie, które służą do przeprowadzenia prawidłowej oceny materiału dowodowego dotyczącego stwierdzenie obowiązku przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko.

Zgodnie z art. 64 ust. 1 pkt 1, 2 i 4 ustawy środowiskowej, postanowienia o których mowa w art. 63 ust. 1 i 2, wydaje się po zasięgnięciu opinii: regionalnego dyrektora ochrony środowiska oraz organu, o którym mowa w art. 78, w przypadku przedsięwzięć wymagających decyzji, o których mowa w art. 72 ust. 1 pkt 1-3, 10-19, 21-27 oraz uchwały, o której mowa w art. 72 ust. 1 b, tj. państwowego powiatowego inspektora sanitarnego, oraz organu właściwego do wydania oceny wodnoprawnej, o której mowa w przepisach ustawy z dnia 20 lipca 2017 r. - Prawo wodne. SKO podkreśliło przy tym, że prawidłowe jest wskazanie przez Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w Legnicy, że w sprawie brak jest podstaw prawnych do zasięgania opinii organu sanitarnego w zakresie potrzeby sporządzenia oceny oddziaływania wnioskowanego przedsięwzięcia na środowisko, natomiast RDOŚ wydał postanowienie, w którym orzekł o konieczności sporządzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko, określając zakres raportu.

W myśl przepisu art. 65 ust. 3 ustawy środowiskowej uzasadnienia postanowień, o których mowa w art. 63 ust. 1, niezależnie od wymagań wynikających z Kodeksu postępowania administracyjnego, powinny zawierać informacje o uwarunkowaniach, o których mowa w art. 63 ust. 1, uwzględnionych przy wydawaniu postanowień. W tym kontekście SKO przytoczyło rozważania RDOŚ i stawiane przez ten organ wymagania, opisane w postanowieniu organu współdziałającego w postanowieniu z dnia 16 maja 2023 r.

W ocenie Kolegium, zgodzić się należy z organem współdziałającym, iż ocena oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko to również zapewnienie możliwości udziału społeczeństwa, dotkniętego skutkami realizacji i eksploatacji przedsięwzięcia lub też mającego interes w podejmowanej decyzji o istotnych zagadnieniach związanych z realizacją przedmiotowego przedsięwzięcia. Ingerencja w obszary leśne oraz modyfikacja krajobrazu mogą stanowić podstawę konfliktów społecznych. Przeprowadzenie oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko pozwoli na szczegółowe przeanalizowanie możliwych przyczyn konfliktów społecznych oraz zaproponowanie sposobów ich łagodzenia, a także umożliwi społeczeństwu wzięcie czynnego udziału w postępowaniu i zapoznanie się z przygotowanym raportem o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko.

Kolegium podkreśliło, że to właśnie RDOŚ jest organem specjalistycznym z zakresu ochrony środowiska i na nim spoczywa obowiązek rzetelnego i wszechstronnego zbadania, w ramach procedury związanej z wydaniem decyzji środowiskowej, jaki wpływ będzie miała planowana inwestycja na poszczególne komponenty środowiska. Zatem organ ten winien jest dążyć do dogłębnego zbadania, czy wnioskowana inwestycja będzie wpływać na środowisko, a jeżeli tak, to czy wpływ ten będzie negatywny, czy też przy określaniu pewnych ograniczeń lub rozwiązań, jest możliwa realizacja inwestycji.

Natomiast rolą organu I instancji jest rzetelne ustalenie wpływu wnioskowanej inwestycji na środowisko kierując się opiniami i stanowiskami organów współdziałających, w szczególności tych specjalizujących się w ochronie środowiska.

Kolegium zauważyło, iż planowana inwestycja ma być realizowana na obszarze leśnym. Mając na względzie komponenty przyrodnicze znajdujące się w bliższym i dalszym sąsiedztwie wnioskowanej inwestycji RDO, doszedł do przekonania, iż konieczne jest przeprowadzenie oceny oddziaływania na środowisko w celu dokładnego zbadania planowanej inwestycji na poszczególne komponenty przyrodnicze, w tym drzewa, rośliny, zwierzęta i ptaki, mając także na względzie gatunki prawnie chronione.

Kolegium podzieliło stanowisko organu współdziałającego, co do konieczności przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko, aby ustalić czy w trakcie funkcjonowania wnioskowanej inwestycji będą powstawały czynniki negatywnie wpływające na jakiekolwiek komponenty środowiska.

Powołując się na orzecznictwo sądów administracyjnych SKO podniosło, że właściwym środkiem dowodowym, który ma umożliwić ocenę zagrożeń wynikających z realizacji planowanego przedsięwzięcia, jest właśnie raport oddziaływania na środowisko. Dokument ten jest jednym z najważniejszych elementów postępowania wyjaśniającego, w efekcie którego ma zostać wydana decyzja o środowiskowych uwarunkowaniach. Raport stanowi element materiału dowodowego sprawy, jest dowodem z dokumentu i jak każdy inny dowód składany przez stronę, czy zgromadzony przez organ, podlega regułom postępowania dowodowego, w tym i swobodnej ocenie dowodów zgodnie z art. 80 k.p.a. Aby opracowanie to zawierało informacje niezbędne do wydania prawidłowej decyzji o uwarunkowaniach środowiskowych w art. 66 ustawy środowiskowej określone zostały elementy, które powinien zawierać raport oddziaływania na środowisko.

Z tych tez względów karta informacyjna przedsięwzięcia przedłożona przez wnioskującą Spółkę, zdaniem Kolegium, nie jest wystarczającym dokumentem przedstawiającym wpływ planowanej inwestycji na środowisko.

Kolegium podkreśliło również, że obowiązkiem organu prowadzącego postępowanie w przedmiocie środowiskowych uwarunkowań jest ustalenie, jaki wpływ będzie miała planowana inwestycja na poszczególne komponenty środowiska, w tym ludzi, zwierzęta i rośliny w szczególności gatunki prawnie chronione. Natomiast w sytuacji, gdy organ administracji ma uzasadnione wątpliwości co do wpływu planowanej inwestycji na środowisko, winien jest wszelkimi możliwymi środkami dowodowymi wyjaśnić tę kwestię.

W tych okolicznościach Kolegium zgodziło się ze stanowiskiem organu I instancji, iż w omawianej sprawie, aby ustalić oddziaływanie planowanej inwestycji na otaczające środowisko, niezbędne jest przeprowadzenie oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko, jednocześnie nie dopatrując się przekroczenia przez organ pierwszej instancji granic uznania, przy nałożeniu na inwestora obowiązku przedstawienia oceny oddziaływania na środowisko.

W skardze do tutejszego sądu strona skarżąca zarzuciła rozstrzygnięciu Kolegium naruszenie przepisów prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, tj. art. 63 ustawy środowiskowej poprzez jego błędną wykładnię i bezpodstawne przyjęcie, że z uwagi na rodzaj i charakterystykę przedmiotowego przedsięwzięcia wymaga ono przeprowadzenia oceny jego oddziaływania na środowisko, podczas gdy przedłożona przez skarżącą Karta Informacyjna Przedsięwzięcia jest dokumentem wystarczającym do wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach przedsięwzięcia.

Zarzucono również naruszenie norm postępowania mające istotny wpływ na wynik sprawy, tj. art. 7, art. 77 § 1, art. 80 i art. 107 § 3 k.p.a. - poprzez dokonanie zupełnie pobieżnej analizy zgromadzonego materiału dowodowego i nie rozpoznanie nawet w najmniejszym stopniu zarzutów podnoszonych przez stronę w zażaleniu oraz ograniczenie uzasadnienia postanowienia do przywołania treści opinii RDOŚ, czego nie można uznać za wyjaśnienie przesłanek, którymi kierował się organ przy załatwianiu sprawy, a nadto poprzez błędną ocenę zebranego materiału dowodowego, skutkującą błędnym ustaleniem, jakoby prawidłowe było stanowisko RDOŚ, pomimo tego, że w zażaleniu wykazano, że ustalenia tego organu są błędne w zakresie każdego aspektu, na który rzekomo miałoby oddziaływać planowane przedsięwzięcie.

Powołując się na tak sformułowane zarzuty, skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonego postanowienia.

W uzasadnieniu skargi powielono zarzuty podnoszone w zażaleniu, w szczególności odnoszące się do stanowiska RDOŚ, wskazując, że czasowe wykluczenie obszaru z gospodarki leśnej nie odbije się ujemnie na leśnym charakterze działki, albowiem rocznie niewielki jej teren będzie eksploatowany, a następnie taki sam teren będzie poddawany rekultywacji w kierunku leśnym. Nadto zarzucono, że rozporządzenia Ministra Środowiska na które powołał się RDOŚ w swojej opinii zawierają wyjątki, do których w żaden sposób nie odniosły się organy. W ocenie skarżącej Karta Informacyjna przedstawiona organowi I instancji spełnia wszelkie wymogi określone w § 3 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 9 listopada 2010 r. w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko, a także Aneksu II Dyrektyw Rady nr 85/337/EWG w sprawie oceny wpływu wywieranego przez niektóre przedsięwzięcia publiczne i prywatne na środowisko oraz art. 62a ustawy środowiskowej i może być podstawą uzyskania decyzji środowiskowej w sprawie.

W odpowiedzi na skargę SKO wniosło o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasowe stanowisko.

Na rozprawie w dniu 24 maja 2024 r. Prezes Zarządu K., reprezentujący stronę skarżącą, podtrzymał stanowisko prezentowane w skardze, a nadto podkreśli, że opinia RDOŚ zawiera wewnętrzne sprzeczności. Wskazał również, że nie jest jasne na jakich dokumentach opierał się RDOŚ przy podejmowaniu opinii w sprawie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje.

Zgodnie z przepisem art. 1 ustawy z 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2021 r., poz. 137) i art. 134 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2023 r., poz. 1634), dalej jako: "p.p.s.a.", sąd administracyjny kontroluje legalność zaskarżonego rozstrzygnięcia administracyjnego, czyli jego zgodność z powszechnie obowiązującymi przepisami prawa, obowiązującymi w dacie jego wydania, nie będąc przy tym związanym zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.

W myśl art. 145 § 1 pkt 1 p.p.s.a. sąd uwzględnia skargę, jeżeli stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy lub naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Podkreślenia wymaga fakt, że sąd orzeka na podstawie akt sprawy (art. 133 § 1 p.p.s.a.), nie będąc przy tym związanym zarzutami i wnioskami skargi oraz podstawą prawną (art. 134 § 1 p.p.s.a.).

Skarga wniesiona w niniejszej sprawie nie zasługuje na uwzględnienie.

Przedmiotem skargi jest postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Legnicy z dnia 4 października 2023 r. (Nr SK/OS-414/133/2023), utrzymujące w mocy postanowienie Wójta Gminy K. z dnia 31 maja 2023 r., nr SR.6220.5..6.2023, stwierdzające obowiązek przeprowadzenia oceny odziaływania na środowisko dla planowanego przedsięwzięcia, pod nazwą "Kopalnia [...]" w miejscowości D.

Dokonując kontroli sądowej zaskarżonego rozstrzygnięcia według wskazanych powyżej kryteriów Sąd stwierdził, że jest ono prawidłowe, a zarzuty skargi nie mogą odnieść skutku. W analizowanej sprawie, uwzględniając wydaną w sprawie opinię RDOŚ, organy uznały, że przedsięwzięcie może negatywnie oddziaływać na środowisko przyrodnicze, zatem niezbędne jest, przed przystąpieniem do jego realizacji, przeprowadzenie oceny oddziaływania na środowisko. Określono jednocześnie zakres wymaganego raportu oś.

Organ I instancji podkreślił także, że teren przeznaczony na planowane przedsięwzięcie nie jest objęty ustaleniami obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Stwierdzenie potrzeby przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko nastąpiło z uwzględnieniem informacji zawartych we wniosku, karcie informacyjnej przedsięwzięcia oraz opiniach właściwych organów i ustaleń wynikających z przeprowadzonego postępowania. Nadto, w celu ochrony wartości przyrodniczych, zasobów naturalnych i zabytków oraz ograniczenia uciążliwości przedsięwzięcia dla terenów sąsiednich w punkcie II postanowienia określono zakres raportu, z uwzględnieniem warunków środowiska, na które to oddziaływanie w raporcie powinno być uwzględnione, ze wskazaniem na siedliska grądu środkowoeuropejskiego i subkontynentalnego, oraz lasów łęgowych dębowo – wiązowo – jesionowych.

Podstawą dokonania oceny, czy dla przedsięwzięcia poddawanego ocenie oddziaływania na środowisko zachodzi potrzeba przeprowadzenia takiej oceny, była opinia wyrażona przez Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska we Wrocławiu, podjęta w postanowieniu z dnia 16 maja 2023 r. W opinii tej, właściwy organ ochrony środowiska wskazał, że co prawda obszar na którym realizowane będzie przedsięwzięcie, nie leży na terenie ochrony Natura 2000, ani na terenie wymagającym szczególnej ochrony przyrody w rozumieniu art. 6 ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 r. o ochronie przyrody (t.j. Dz.U. z 2022 r., poz. 916 ze zm.), jednakże z zasobów własnych organ posiada wiedzę, że w zasięgu odziaływania inwestycji występują płaty siedlisk przyrodniczych grądu środkowoeuropejskiego i subkontynentalnego i łęgowych lasów dębowo – wiązowo – jesionowych, a te z kolei, wymienione są w rozporządzeniu Ministra Środowiska z dnia 13 kwietnia 2010 r. w sprawie siedlisk przyrodniczych oraz gatunków będących przedmiotem zainteresowania W., a także kryteriów wyborów obszarów kwalifikujących się do uznania lub wyznaczenia jako obszary Natura 2000. Co więcej, siedliska te, mogą stanowić potencjalne miejsce występowania gatunków grzybów, roślin i zwierząt chronionych na mocy rozporządzeń Ministra Środowiska z dnia 9 października 2014 r. w sprawie ochrony gatunkowej roślin i z dnia 16 grudnia 2016 r. w sprawie ochrony gatunkowej zwierząt, a fakt, że w ramach przedsięwzięcia planowana jest wycinka drzew, może w sposób realny doprowadzić do zniszczenia tych siedlisk. Organ wyjaśnił również w jakim okresie, w jaki sposób i przez kogo przeprowadzona powinna być analiza lokalizacji gatunków chronionych i siedlisk przyrodniczych, a w przypadku stwierdzenia w inwentaryzacji przyrodniczej, że przedsięwzięcie będzie znacząco negatywnie oddziaływać na środowisko, raport powinien zawierać opis działań mających na celu zapobieganie i ograniczanie negatywnych wpływów.

Wyjaśnić zatem należy, że zgodnie z treścią art. 63 i 64 ustawy środowiskowej, obowiązek przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko dla planowanego przedsięwzięcia mogącego potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko stwierdza, w drodze postanowienia, organ właściwy do wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach. Postanowienie to stwierdza się po zasięgnięciu opinii m.in. regionalnego dyrektora ochrony środowiska.

Wielokrotnie w orzecznictwie sądowo administracyjnym wskazywano, że taka opinia jest najsłabszą formą współdziałania pomiędzy organami administracji publicznej i nie ma charakteru wiążącego dla organu wydającego postanowienie w przedmiocie obowiązku przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko, to jednak z woli ustawodawcy stanowi obligatoryjny element procedury zmierzającej do stwierdzenia konieczności przeprowadzenia oceny oddziaływania inwestycji na środowisko i stanowisko wskazanych w tym przepisie wyspecjalizowanych organów współdziałających nie może zostać pominięte. Organ prowadzący postępowanie w sprawie decyzji środowiskowej ocenia bowiem te opinie i w oparciu o nie stwierdza, czy należy dla danego przedsięwzięcia przeprowadzić ocenę jego oddziaływania na środowisko, czy też nie ma takiej konieczności - przyjmując wyrażone w opinii stanowisko bądź je negując. Ustawodawca, obligując organ rozpoznający sprawę do zasięgnięcia opinii innych, wyspecjalizowanych w danej dziedzinie organów i instytucji, zakłada, że z racji posiadania odpowiedniej wiedzy i doświadczenia, wspomogą one w sposób istotny proces decyzyjny. Nie można zatem pominąć czy zakwestionować opinii wyspecjalizowanych jednostek tylko dlatego, że te stanowiska nie są dla organu wiążące i tylko dlatego, że zakwestionuje je inwestor.

Przeciwnie, aby wykazać bezzasadność czy nieprawidłowość opinii w przedmiocie konieczności przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko, strona ją kwestionująca, musi w sposób jednoznaczny wykazać, że dotknięta jest ona błędami pozbawiającymi ją wartości merytorycznej.

W ocenie organów orzekających w niniejszej sprawie strona skarżąca nie zdołała w sposób skuteczny podważyć wartości opinii RDOŚ i Sąd podziela to stanowisko.

W pierwszej kolejności należy stwierdzić, że niezasadny jest zarzut strony skarżącej o wewnętrznej sprzeczności opinii RDOŚ. Według skarżącego organ stwierdził jednocześnie brak występowania obszarów chronionych, jak i ich istnienie. Tymczasem w opinii stwierdzono jasno, że na obszarze nie występują tereny ochrony określone w art. 6 ustawie o ochronie przyrody, ani obszar Natura 2000, ale RDOŚ wyjaśnił bardzo dokładnie, że obszar planowanej inwestycji położony jest w miejscu występowania form leśnych (grądu środkowoeuropejskiego i subkontynentalnego i łęgowych lasów dębowo – wiązowo – jesionowych, zatem wymienionych w rozporządzeniu Ministra Środowiska z dnia 13 kwietnia 2010 r. W ocenie Sądu nie można zatem mówić o sprzeczności, albowiem nie tylko obszary Natura 2000 oraz ujęte w art. 6 ustawy o ochronie przyrody stanowią formy środowiska, na jakie może negatywnie oddziaływać inwestycja i degradacji których należy przeciwdziałać. Przy czym RDOŚ wskazał jakie dokładnie siedliskie przyrodnicze mogące ulec zniszczeniu, znajdują się w obszarze oddziaływania inwestycji i nakazał zbadać ewentualny wpływ na nie planowanego przedsięwzięcia. Wyjaśnił również, że jedynie w przypadku stwierdzenia lokalizacji stanowisk gatunków chronionych i negatywnego wpływu na nie inwestycji, konieczne będzie opracowanie działań mających na celu ich ograniczenie. Nie przesądził zatem, wbrew temu co jak się wydaje twierdzi strona skarżąca, że przedsięwzięcie taki negatywny wpływ na środowisko ma lub będzie miało, wskazał jedynie na taką możliwość, z powodu opisanych wcześniej płatów siedlisk przyrodniczych występujących w obszarze oddziaływania inwestycji.

Z całą pewnością również stwierdzenie konieczności przeprowadzenia oceny odziaływania na środowisko nie oznacza braku możliwości realizacji inwestycji, nie zamyka bowiem drogi do uzyskania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach realizacji przedsięwzięcia.

W realiach niniejszej sprawy, organ rozpoznający zażalenie, oparł się na stanowisku RDOŚ, nie uwzględniając zarzutów strony, że dane wskazane w Karcie Informacyjnej przedsięwzięcia są wystraczające do wydania decyzji środowiskowej. Sąd podkreśla, że ani organ orzekający w pierwszej instancji, ani Samorządowe Kolegium Odwoławcze nie posiadają specjalistycznej wiedzy w zakresie ochrony środowiska i form przyrody podlegających takiej ochronie. Wydając rozstrzygnięcia w postępowaniach o wydanie decyzji środowiskowej wspierają się zatem na opiniach wyrażanych przez specjalistów, w tym przypadku organu ochrony środowiska. Ani Wójt ani SKO nie dopatrzyły się nieprawidłowości w przedstawionej opinii, natomiast w zażaleniu strona powieliła w zasadzie informacje przedstawione w Karcie Informacyjnej. Tymczasem, w ocenie Sądu, aby skutecznie podważyć stanowisko organów środowiska, strona musiałaby przedstawić dokumentację potwierdzające nierzetelność opinii RDOŚ. Sąd zauważa, że RDOŚ jest wysoko wyspecjalizowanym organem ochrony środowiska, natomiast Karta Informacyjna przedsięwzięcia sporządzona została przez eksperta z zakresu geologii inżynieryjnej i geotechniki oraz kierownika Ruchu Zakładu Górniczego Kopalni. Co więcej, w zakresie wpływu przedsięwzięcia na środowisko przyrodnicze, Karta zawiera dwa fragmenty (pkt 6 KI i pkt 7, ppkt "wpływ na środowisko przyrodnicze" KI, które w istocie są identyczne i pomimo umieszczenia ich w różnych częściach KI, nie zawierają żadnych różnic.

W ocenie Sądu, powtórzeniem zapisów Karty strona skarżąca nie mogła przeciwstawić się opinii RDOŚ, który przecież wyraził stanowisko właśnie w oparciu o tę kartę. Podważenie ustaleń RDOŚ mogłoby nastąpić jedynie, co do zasady, poprzez przedstawienie innej analizy uwarunkowań środowiskowych, sporządzonej przez specjalistów dysponujących równie fachową wiedzą, jak organy ochrony środowiska, z której wynikałyby wnioski pozostające w sprzeczności do tych, zawartych w opinii organu współdziałającego.

Jakkolwiek Sąd podziela stanowisko skarżącej, że organy nie sprostały wymogowi wyczerpującego uzasadnienia zaskarżonego rozstrzygnięcia, które - jak słusznie zauważono w skardze – w największym zakresie zawiera przytoczenia obowiązujących przepisów i stanowiska RDOŚ, podczas gdy powinno zawierać szczegółowe odniesienie się do zarzutów zażalenia i wskazanie, z jakich powodów, organ dał wiarę niewiążącej opinii organu, a nie danym wynikającym z Karty Informacyjnej, jednakże uchybienie to nie miało wpływu na wynik rozstrzygnięcia, stąd zarzut ten nie mógł spowodować wyeliminowania zaskarżonego postanowienia z obrotu prawnego. Spowodowałoby to bowiem jedynie bezzasadne wydłużenie postępowania, które zakończyć musiałoby się wynikiem tożsamym z zaskarżonym.

Skoro zatem podniesione w skardze zarzuty nie mogły odnieść zamierzonego skutku, a jednocześnie brak jest okoliczności, które z urzędu należałoby wziąć pod rozwagę Sąd, na podstawie art. 151 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji.