Wyrok WSA we Wrocławiu, sygn. akt III SA/Wr 224/24
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu
Data orzeczenia: 2024-11-13 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6200 Choroby zawodowe
Hasła tematyczne: Inne
Skarżony organ: Inspektor Sanitarny
Treść wyniku: *Uchylono zaskarżoną decyzję
Powołane przepisy: article: par. 5 ust. 3
journal: Dz.U. 2013 poz 1367
law: Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 30 czerwca 2009 r. w sprawie chorób zawodowych - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Magdalena Jankowska-Szostak Sędziowie Sędzia WSA Barbara Ciołek (sprawozdawca) Asesor WSA Anna Kuczyńska-Szczytkowska Protokolant specjalista Renata Pawlak po rozpoznaniu w Wydziale III na rozprawie w dniu 13 listopada 2024 r. sprawy ze skargi R. G. na decyzję Dolnośląskiego Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego we Wrocławiu z dnia 10 kwietnia 2024 r. nr HP.906.23.2023.EL w przedmiocie braku podstaw do stwierdzenia choroby zawodowej uchyla zaskarżoną decyzję.


UZASADNIENIE

Przedmiotem skargi R. G. (dalej: strona, skarżący) jest decyzja Dolnośląskiego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego we Wrocławiu (dalej: organ II instancji, DWIS) z dnia 10 kwietnia 2024 r. nr HP.906.23.2023.EL utrzymująca w mocy decyzję Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w Wałbrzychu (dalej: organ I instancji PPIS) z dnia 2 czerwca 2023 r. nr II-4/23 o braku podstaw do stwierdzenia choroby zawodowej: [...] - [...] (poz. 3.4 wykazu chorób zawodowych wymienionych w załączniku do rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30 czerwca 2009 r. w sprawie chorób zawodowych, t.j. Dz.U. z 2013 r., poz. 1367 ze zm., dalej: rozporządzenie )

Z akt sprawy wynika, że w ramach prowadzonego postępowania w przedmiocie stwierdzenia u strony choroby zawodowej ustalono, że skarżący pracował w narażeniu na [...]: - od [...] r. do [...] r., od [...] r. do [...] r. w D., Z. S.A. w W. (podmiot zlikwidowany) - następcą prawnym jest G. S.A. w K. jako pracownik [...],[...],[...]; - od [...] r. do [...] r, w P. - obecnie P.1 S.A. w W. jako [...] (prace [...]); - od [...] r. do [...] r. w Z.1 w O. (podmiot zlikwidowany), następnie Z.2 S.A. w upadłości likwidacyjnej jako [...]; - od [...] r. do [...] r. w Z.3 w L. (podmiot zlikwidowany) jako [...]; - od [...] r. do [...] r. w Z.4 następnie P.2 Sp. z o.o. w K.; od [...] r. do [...] r. oraz od [...] r. do [...] r. [...], jako [...]; - od [...] r. do [...] r. oraz od [...] r. do [...] r. w K.1 w K.2 [podmiot zlikwidowany] jako [...][...],[...]; - od [...] r. do [...] r. w K.3 w W. (podmiot zlikwidowany) następcą prawnym jest Spółka R. S.A. w B. - jako [...]; - od [...] r. do [...] r. oraz od [...] r. do [...] r. w F. S.A. w W. jako [...]; - od [...] r. do [...] r. świadczenie rentowe z ogólnego stanu zdrowia; - od [...] r. świadczenie emerytalne.

W toku prowadzonego postępowania (wszczętego 17 sierpnia 2021 r.) w przedmiocie stwierdzenia choroby zawodowej uzyskano z Dolnośląskiego Wojewódzkiego Ośrodka Medycyny Pracy Oddział w Wałbrzychu orzeczenie lekarskie z dnia 30 marca 2022 r. nr [...] o braku podstaw do rozpoznania choroby zawodowej oraz orzeczenie lekarskie z jednostki orzeczniczej II stopnia diagnostycznego - Instytutu Medycyny Pracy w Łodzi z 18 kwietnia 2023 r. nr [...] o braku podstaw do rozpoznania ww. choroby zawodowej.

Jednostka orzecznicza I stopnia zapoznała się z historią zawodową, przedstawioną dokumentacją medyczną, w tym kartami informacyjnymi z leczenia szpitalnego i wynikami badań. Wskazano, że w [...] z dnia 20.01.2022 r. wykonanym w O.1 w W. [...],[...],[...] (symbol 1/1 s/s według klasyfikacji Międzynarodowego Biura Pracy - ILO 1980 z rewizją w 2000 i 2011 roku) nie upoważniające do rozpoznania choroby zawodowej [...]. Powyższe rozpoznanie potwierdził konsultujący [...]. Wyjaśniono, że według klasyfikacji Międzynarodowego Biura Pracy - ILO 1980 z rewizją w 2000 i 2011 r. podstawą do rozpoznania [...] jest stwierdzenia [...], których aktualnie nie wykazano, dlatego brak jest podstaw do rozpoznania choroby zawodowej: [...].

Instytut Medycyny Pracy w Łodzi wskazał, że podczas hospitalizacji w IMP w Łodzi poddano ocenie [...] z dn. 08.11.2021 r., 20.01.2022 r., 08.07.2022 r. oraz [...] z dn. 16.02.2023 r. [...]. W dostarczonym badaniu [...] bez zmian charakterystycznych dla [...] (kategoria 0/0 według klasyfikacji radiologicznej Międzynarodowej Organizacji Pracy (ILO), co w chwili obecnej nie daje podstaw do rozpoznania u strony choroby zawodowej - [...].

W związku z powyższym po przeanalizowaniu całości materiału dowodowego PPIS wydał decyzję Nr II-4/23 o braku podstaw do stwierdzenia choroby zawodowej: [...]-[...].

Skarżący złożył odwołanie od decyzji. DWIS po analizie odwołania i całości dokumentacji stwierdził niespójności w wydanych orzeczeniach lekarskich w zakresie kategorii zmian w [...] zgodnie z klasyfikacją Międzynarodowego Biura Pracy ILO 1980 z rewizją w 2000 i 2011 r. Pismem z dnia 06.07.2023 r. zwrócił się do - Dolnośląskiego Wojewódzkiego Ośrodka Medycyny Pracy we Wrocławiu - Oddział w Wałbrzychu oraz Instytutu Medycyny Pracy w Łodzi celem wyjaśnienia rozbieżności oraz szczegółowego wskazania jaka postać (kategoria) [...] upoważnia do rozpoznania klinicznego [...] oraz uwzględnienia załączonych do odwołania dokumentów medycznych.

W odpowiedzi (z 10 sierpnia 2023 r. otrzymanej 16 sierpnia 2023 r.) Dolnośląski Wojewódzki Ośrodek Medycyny Pracy we Wrocławiu - Oddział w Wałbrzychu wyjaśnił, że w sprawie w wykonanym [...] z dnia 20.01.2022 r. stwierdzono [...] (symbol 1/1 s/s). Wynik badania [...] był w normie, nie stwierdzono cech [...], [...] nie wykonano z uwagi na możliwość transmisji koronawirusa. W badaniu przedmiotowym wykonanym w DWOMP w dniu 20.01.2022 r. stwierdzono [...]. W trakcie procesu orzeczniczego pod uwagę wzięto również wynik badania [...] z dnia 08.11.2021 r. oraz [...] z dnia 17.02.2017 r. (karta informacyjna Nr [...] z leczenia szpitalnego Oddział [...] w W. - opis [...]: w I SA/WR 520/19), przekazane przez pacjenta. Mając na uwadze klasyfikację Międzynarodowego Biura Pracy I LO 1980 z rewizją w 2000 i 2011 r. podstawą do rozpoznania [...] jest stwierdzenie [...] o [...], kategorii 1/1(1/1 p/p), których wówczas u strony nie wykazano. Zaznaczyła jednostka orzecznicza, że rozpoznawanie [...] jest trudne diagnostycznie, stąd różnice w interpretacji [...]. Przeanalizowano dokumentację medyczną strony przekazaną obecnie przez DPWIS we Wrocławiu, karta informacyjna z leczenia szpitalnego w oddziale [...] z 2017 r. była wcześniej w posiadaniu tut. DWOMP, natomiast dokumenty związane z chorobą [...] nie mają znaczenia przy orzekaniu [...]. Stwierdziła jednostka, że [...] [...] nie rozpoznano.

Instytut Medycyny Pracy w Łodzi po monicie organu przekazał stanowisko z dnia 31 stycznia 2024 r. (które organ otrzymał 29 lutego 2024 r.), w którym stwierdził, że podstawą rozpoznania [...] są charakterystyczne zmiany na pełnowymiarowym zdjęciu [...] w [...], ocenione zgodnie z klasyfikacją Międzynarodowej Organizacji Pracy (ILO). Tomografia komputerowa w wybranych przypadkach ma znaczenie uzupełniające i nie jest badaniem obligatoryjnym. Pacjent dysponował wynikiem takiego badania, dlatego włączono je również do niezależnej oceny [...]. U strony poddano ocenie [...] badania dostępne w dokumentacji medycznej pacjenta: badanie [...] z dn. 08.11.2021 r., 20.01.2022 r., 08.07.2022r. oraz [...] z dn. 16.02.2023r. W związku z faktem, że pacjent miał wykonane badanie [...] 7 miesięcy przed hospitalizacją w Oddziale Chorób Zawodowych, odstąpiono od ponownego narażenia badanego na [...]. Każdorazowo oceny badań obrazowych dokonywał w IMP w Łodzi specjalista [...] oraz lekarz medycyny pracy orzekający w sprawie. Zaznaczyła jednostka, że uzyskane wnioski w jednostce orzeczniczej pierwszego i drugiego stopnia są niezależne.

DWIS po analizie odwołania i całości dokumentacji zgromadzonej w przedmiotowej sprawie wydał zaskarżoną decyzję. W uzasadnieniu wyjaśnił, że do stwierdzenia choroby zawodowej przez właściwego państwowego inspektora sanitarnego muszą być spełnione łącznie, jak to wynika w art. 2351 i art. 2352 Kodeksu pracy oraz § 5 ust. 2 i ust. 3 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30.06.2009 r. w sprawie chorób zawodowych, trzy warunki: 1. choroba musi być rozpoznana przez upoważnioną do tego placówkę służby zdrowia i znajdować się w wykazie chorób zawodowych, 2. choroba ta musi być wywołana czynnikami szkodliwymi znajdującymi się w środowisku pracy albo sposobem wykonywania pracy, 3. wystąpienie udokumentowanych objawów chorobowych musi nastąpić w okresie ustalonym w załączniku do ww. rozporządzenia.

Stwierdził organ II instancji, że w przypadku strony ww. warunki nie zostały spełnione. Dwie niezależne placówki diagnostyczno-orzecznicze uprawnione do orzekania w sprawach chorób zawodowych, tj. Dolnośląski Wojewódzki Ośrodek Medycyny Pracy we Wrocławiu - Oddział w Wałbrzychu oraz Instytut Medycyny Pracy w Łodzi, były zgodne co do faktu, że wg obowiązującego rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30.06.2009 r., brak jest podstaw do rozpoznania choroby zawodowej: [...] - [...] (poz. 3.4) u strony. Zgodnie z wiedzą medyczną podstawą do rozpoznania [...] jest stwierdzenie w [...] [...], kategorii 1/1 p/p, ([...]), których aktualnie u strony nie wykazano.

Wskazał organ, odnosząc się do rozbieżności w uzasadnieniach orzeczeń lekarskich o braku podstaw do rozpoznania choroby zawodowej wydanych przez niezależne jednostki orzecznicze - w zakresie oceny zmian w [...] (ich kategorii [...]), że zasada dwuinstancyjności procesu orzeczniczego w związku z podejrzeniem choroby zawodowej wyraża się w obowiązku wydania orzeczenia lekarskiego o charakterze merytorycznym przez placówki diagnostyczno-orzecznicze dwóch instancji, które są od siebie niezależne. Podkreślił przy tym , że w sprawie kategoria zmian opisanych jako 1/1 s/s czy tym bardziej kategoria 0/0 nie uprawnia do rozpoznania choroby zawodowej pod postacią [...] — aktualnie jednoznacznie wyklucza rozpoznanie przedmiotowego schorzenia.

Wskazał organ, że orzeczenia lekarskie są szczególnym rodzajem dowodu, który w świetle przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego ma charakter opinii biegłego. Argumentował organ, że w sprawie nie jest kwestionowane narażenie strony na [...] podczas aktywności zawodowej w latach [...], co potwierdziły uprawnione jednostki orzecznicze wskazując jednoznacznie w orzeczeniach lekarskich ww. lata pracy jako okres narażenia zawodowego na [...], jednak sam fakt występowania czynników szkodliwych na stanowisku pracy nie jest równoznaczny z wystąpieniem choroby zawodowej u pracownika narażonego na dany czynnik. Do stwierdzenia choroby zawodowej nie jest wystarczające wykazanie ekspozycji zawodowej na czynnik wywołujący chorobę, lecz konieczne jest również rozpoznanie choroby zawodowej, dokonane przez jednostkę właściwą do rozpoznania chorób zawodowych, czego w sprawie nie rozpoznano.

W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego (WSA) strona wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji. Zarzuciła strona naruszenie: § 8 ust 2 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30 czerwca 2009 r. w sprawie chorób zawodowych oraz art. 7 k.p.a, i art. 77 k.p.a. poprzez oparcie się na orzeczeniach lekarskich I i II stopnia bez należytego wyjaśnienia wątpliwości dotyczących tych orzeczeń, w sytuacji gdy jednostki orzecznicze nie udzieliły wyczerpującej odpowiedzi na żądanie organu odwoławczego z dnia 6 lipca w szczególności nie została wyjaśniona przyczyna rozbieżności w stwierdzonych orzeczeniach; § 8 ust. 2 rozporządzenia oraz art. 136 § 2 k.p.a, poprzez zaniechanie przez organ odwoławczy uzupełnienia materiału dowodowego z urzędu o aktualne badanie [...] skarżącego, w sytuacji gdy pomiędzy wykonaniem ostatniego badania; przedstawionego przez skarżącego w związku z odwołaniem (16 luty 2023 r.), a. wydaniem decyzji przez organ odwoławczy upłynęło 14-miesięcy, a zatem stan zdrowia skarżącego mógł ulec zmianie; art. 7 k.p.a., art. 8 § 1 k.p.a.; art. 77 kk.p.a. i art. 107 § 3 k.p.a. poprzez zaniechanie wyjaśnienia wszystkich okoliczności, nie odniesienie się do podnoszonych przez skarżącego okoliczności związanych z pogarszaniem się jego stanu zdrowia, odczuwanych dolegliwości i prowadzonego leczenia w kierunku [...], w sytuacji gdy było to niezbędne dla rzetelnej oceny prawidłowości i przydatności zasięgniętych orzeczeń lekarskich.

Wniosła strona o przeprowadzenie dowodów z dokumentów załączonych do skargi (aktualnej dokumentacji lekarskiej) - na okoliczność prowadzenia przez skarżącego leczenia [...] w kierunku [...] oraz pogorszenia się stanu zdrowia skarżącego w trakcie trwania postępowania administracyjnego.

W odpowiedzi na skargę organ podtrzymał dotychczasowe stanowisko i wniósł o oddalenie skargi.

Sąd na podstawie art. 106 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2024, poz. 935 ze zm., dalej: p.p.s.a.) oddalił wnioski dowodowe strony.

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu zważył, co następuje.

Skarga jest uzasadniona.

Spór w sprawie dotyczy zasadności utrzymania przez DWIS w mocy decyzji PPIS w Wałbrzychu o braku podstaw do stwierdzenia u skarżącego choroby zawodowej wymienionej pod poz. 3.4 wykazu zawartego w rozporządzeniu Rady Ministrów w sprawie chorób zawodowych.

Zgodnie z art. 2351 ustawy z dnia 26 czerwca 1974 r. Kodeks pracy (t.j. Dz.U. z 2023 r., poz. 1465 ze zm., dalej: KP) za chorobę zawodową uważa się chorobę, wymienioną w wykazie chorób zawodowych, jeżeli w wyniku oceny warunków pracy można stwierdzić bezspornie lub z wysokim prawdopodobieństwem, że została ona spowodowana działaniem czynników szkodliwych dla zdrowia, występujących w środowisku pracy albo w związku ze sposobem wykonywania pracy (inaczej – z narażeniem zawodowym).

W art. 237 § 1 pkt 5 i 6 KP zawarte jest upoważnienie - Rada Ministrów określi w drodze rozporządzenia sposób i tryb postępowania dotyczący zgłaszania podejrzenia, rozpoznawania i stwierdzania chorób zawodowych oraz podmioty właściwe w sprawie rozpoznawania chorób zawodowych. Wydane na podstawie ww. delegacji ustawowej przepisy rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30 czerwca 2009 r. w sprawie chorób zawodowych zawierają regulacje szczególne normujące postępowania dotyczące stwierdzania chorób zawodowych. Z § 4 ust. 1 rozporządzenia wynika, że w postępowaniu w przedmiocie stwierdzenia choroby zawodowej obowiązkowe jest skierowanie pracownika (byłego pracownika), którego dotyczy podejrzenia, na badanie w celu wydania orzeczenia o rozpoznaniu choroby zawodowej albo o braku podstaw do jej rozpoznania, do jednostki orzeczniczej I stopnia.

A zatem stwierdzenie istnienia choroby zawodowej przez właściwego inspektora sanitarnego musi zostać poprzedzone orzeczeniem lekarskim o rozpoznaniu choroby zawodowej, wydanym przez upoważnioną jednostkę organizacyjną służby zdrowia.

Orzeczenia lekarskie mają w sprawie choroby zawodowej charakter opinii biegłego (art. 84 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1966 r., t.j. Dz.U. z 2024 r. poz. 572 ze zm., dalej: k.p.a.). Organy inspekcji sanitarnej nie są uprawnione do kontroli merytorycznej orzeczeń lekarskich uprawnionych do rozpoznawania chorób zawodowych jednostek organizacyjnych, ani też do dokonywania własnych ustaleń prowadzących do odmiennego rozpoznania jednostki chorobowej (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 10 stycznia 2020 r. sygn. akt II OSK 398/18, dostępne w Centralnej Bazie Orzeczeń Sadów Administracyjnych, dalej: CBOSA).

Organ inspekcji sanitarnej nie może zatem sam, we własnym zakresie rozstrzygnąć, czy rozpoznane u pracownika schorzenie stanowi chorobę zawodową. Podstawą do stwierdzenia choroby zawodowej są bowiem zawsze orzeczenia lekarskie jednostek organizacyjnych medycyny pracy, które są wiążące dla organów inspekcji sanitarnej, jeżeli zostały one wydane z zachowaniem norm określonych w rozporządzeniu w sprawie chorób zawodowych. Bez takiej opinii, bądź sprzecznie z tą opinią, organ administracji nie może dokonać we własnym zakresie rozpoznania choroby i ustalenia, czy rozpoznane schorzenie mieści się w wykazie chorób zawodowych. Innymi słowy, to uprawniona jednostka diagnostyczno-orzecznicza ocenia, czy dysponuje pełnym materiałem lekarskim pozwalającym na wydanie orzeczenia w sprawie istnienia podstaw do stwierdzenia choroby zawodowej. To orzecznik takiej jednostki ma wiedzę specjalistyczną w zakresie rozpoznania choroby zawodowej i to on decyduje o tym, jakie dokumenty i badania są niezbędne, w jakim zakresie, i jak mają zostać przeprowadzone (zob. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 07 lutego 2018 r., sygn. II OSK 940/16, CBOSA).

W sprawie bezspornym jest, że skarżący w okresie wykonywania pracy zawodowej w latach [...] był narażony na [...], potwierdzają to wydane przez uprawnione jednostki orzecznicze orzeczenia lekarskie. Jednocześnie w postepowaniu stwierdzono, że nie została spełniona przesłanka stwierdzenia choroby zawodowej, jaką jest uznanie, że czynniki lub szkodliwy sposób wykonywania pracy bezspornie lub z wysokim prawdopodobieństwem wywołały chorobę.

Brak spełnienia ww. przesłanki został stwierdzony, zgodnie z przepisami, w orzeczeniu właściwych jednostek orzeczniczych I i II stopnia.

W toku postępowania zasięgnięto opinii dwóch jednostek orzeczniczych Dolnośląskiego Wojewódzkiego Ośrodka Medycyny Pracy Oddział w Wałbrzychu nr [...] z 30 marca 2022 r. i Instytutu Medycyny Pracy w Łodzi nr [...] z dnia 18 kwietnia 2023 r. oraz dwie opinie uzupełniające: Instytutu Medyny Pracy w Łodzi - pismo z dnia 31 stycznia 2024 r., Dolnośląskiego Wojewódzkiego Ośrodka Medycyny Pracy Oddział w Wałbrzychu - pismo z dnia 10 sierpnia 2023 r., w których orzeczono o braku podstaw do stwierdzenia choroby zawodowej – [...] [...].

We wszystkich opiniach potwierdzone zostało, że skarżący był narażony w okresie wykonywania pracy zawodowej na [...], jednak stan zdrowia strony nie daje podstaw do stwierdzenia przedmiotowej choroby zawodowej.

Jak wyjaśniono zgodnie z wiedzą medyczną podstawą do rozpoznania [...] jest stwierdzenie w [...] [...], kategorii 1/1 p/p, ([...]) których u strony aktualnie nie wykazano. Jednostka orzecznicza I stopnia wskazała że w aktualnym [...] (które jest podstawą do rozpoznania [...]) u strony opisano [...] (symbol 1/1 s/s), bez zmian ogniskowych, które nie uprawniają do rozpoznania choroby zawodowej [...]. A Instytut Medycyny Pracy w Łodzi [...] ocenił zmiany [...] jako kategoria 0/0.

Skarżący powyższe stanowisko kwestionuje, wskazując, że nie został uwzględniony jego stan zdrowia i nie wyjaśniono rozbieżności pomiędzy stanowiskiem jednostek orzeczniczych I i II stopnia, jak również kwestionuje prawidłowość orzeczenia jednostki orzeczniczej II stopnia z uwagi na brak aktualnych badań.

Sąd dokonując kontroli legalności zaskarżonej decyzji stwierdził, że narusza ona przepisy postepowania w stopniu skutkującym koniecznością uchylenia decyzji.

Przypomnieć należy, że zgodnie z art. 2351 ustawy z dnia 26 czerwca 1974 r. Kodeks pracy (t.j. Dz.U. z 2023 r., poz. 1465 ze zm., dalej: KP) za chorobę zawodową uważa się chorobę, wymienioną w wykazie chorób zawodowych, jeżeli w wyniku oceny warunków pracy można stwierdzić bezspornie lub z wysokim prawdopodobieństwem, że została ona spowodowana działaniem czynników szkodliwych dla zdrowia, występujących w środowisku pracy albo w związku ze sposobem wykonywania pracy (inaczej – z narażeniem zawodowym). W art. 237 § 1 pkt 5 i 6 KP zawarte jest upoważnienie - Rada Ministrów określi w drodze rozporządzenia sposób i tryb postępowania dotyczący zgłaszania podejrzenia, rozpoznawania i stwierdzania chorób zawodowych oraz podmioty właściwe w sprawie rozpoznawania chorób zawodowych. Wydane na podstawie ww. delegacji ustawowej przepisy rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30 czerwca 2009 r. w sprawie chorób zawodowych zawierają regulacje szczególne normujące postępowania dotyczące stwierdzania chorób zawodowych.

Dalej wskazać trzeba na specyfikę postępowania w sprawie stwierdzenia choroby zawodowej, w którym regulacje procesowe zawarte w rozporządzeniu w sprawie chorób zawodowych stanowią lex specialis wobec przepisów kodeksu postępowania administracyjnego. Zgodnie z § 4 ust. 1 rozporządzenia właściwy państwowy powiatowy inspektor sanitarny, który otrzymał zgłoszenie podejrzenia choroby zawodowej, wszczyna postępowanie, w szczególności kieruje pracownika lub byłego pracownika, którego dotyczy podejrzenie, na badanie w celu wydania orzeczenia o rozpoznaniu choroby zawodowej albo o braku podstaw do jej rozpoznania, do jednostki orzeczniczej pierwszego stopnia, o której mowa w § 5 ust. 2, to jest m. in. do poradni chorób zawodowych wojewódzkich ośrodków medycyny pracy. Właściwym do orzekania w zakresie chorób zawodowych jest lekarz spełniający wymagania kwalifikacyjne określone w przepisach wydanych na podstawie przepisów ustawy o służbie medycyny pracy, zatrudniony w jednostce orzeczniczej (§ 5 ust. 1). Następnie lekarz tej jednostki na podstawie przeprowadzonych badań lekarskich i pomocniczych, dokumentacji medycznej pracownika lub byłego pracownika, dokumentacji przebiegu zatrudnienia oraz oceny narażenia zawodowego wydaje orzeczenie o rozpoznaniu choroby zawodowej albo o braku podstaw do jej rozpoznania (§ 6 ust. 1 rozporządzenia). A jeżeli zakres informacji zawartych w wymienionej dokumentacji jest niewystarczający do wydania orzeczenia lekarskiego, lekarz występuje o ich uzupełnienie do pracodawcy, lekarza sprawującego profilaktyczną opiekę zdrowotną nad pracownikiem, lekarza ubezpieczenia zdrowotnego lub innego lekarza prowadzącego leczenie pracownika lub byłego pracownika, państwowego powiatowego inspektora sanitarnego lub pracownika (§ 6 ust. 5 rozporządzenia). Pracownik badany w jednostce orzeczniczej I stopnia, który nie zgadza się z treścią orzeczenia lekarskiego, może wystąpić z wnioskiem o przeprowadzenie ponownego badania przez jednostkę orzeczniczą II stopnia. Decyzję o stwierdzeniu choroby zawodowej albo decyzję o braku podstaw do stwierdzenia choroby zawodowej wydaje się na podstawie materiału dowodowego, a w szczególności danych zawartych w orzeczeniu lekarskim oraz formularzu oceny narażenia zawodowego pracownika (§ 8 ust. 1 rozporządzenia). Stosownie do § 8 ust. 2 rozporządzenia, w razie uznania, że materiał dowodowy jest niewystarczający do wydania decyzji, inspektor sanitarny decyduje o wyborze sposobu uzupełnienia materiału dowodowego przez podjęcie wymienionych w nim czynności.

Podkreślić również należy, że orzeczenia lekarskie mają w sprawie choroby zawodowej charakter opinii biegłego (art. 84 § 1 k.p.a.). Organy inspekcji sanitarnej nie są uprawnione do kontroli merytorycznej orzeczeń lekarskich uprawnionych do rozpoznawania chorób zawodowych jednostek organizacyjnych, ani też do dokonywania własnych ustaleń prowadzących do odmiennego rozpoznania jednostki chorobowej (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 10 stycznia 2020 r. sygn. akt II OSK 398/18, dostępne w Centralnej Bazie Orzeczeń Sadów Administracyjnych, dalej: CBOSA).

Wskazany charakter orzeczeń lekarskich oznacza, że również Sąd dokonując kontroli legalności decyzji w sprawie choroby zawodowej nie jest uprawniony do weryfikacji treści merytorycznej orzeczeń lekarskich. Sąd kontrolując pod względem zgodności z prawem decyzję państwowego inspektora sanitarnego, może natomiast zakwestionować dokonane przez niego ustalenia faktyczne, w tym może zakwestionować pod względem formalnym orzeczenia lekarskie, np. z powodu niewłaściwej formy, bez uzasadnienia lub przez nieuprawnionego lekarza, jednak nie może to dotyczyć merytorycznej treści orzeczenia lekarskiego.

W sprawie Sąd, nie kwestionując merytorycznej treści wydanych orzeczeń lekarskich, uznał że organ sanitarny w związku z prowadzonym postępowaniem, nie wyjaśnił wszystkich kwestii mogących mieć znaczenie dla rozstrzygnięcia w przedmiocie choroby zawodowej.

Z akt wynika, że jednostka orzecznicza II stopnia w opinii uzupełniającej z dnia 31 stycznia 2024 r. (o którą organ wystąpił w lipcu 2023 r. i o wydanie której monitował) wskazała, że podstawą rozpoznania [...] są charakterystyczne zmiany [...] (...) Dalej wskazano, że w sprawie uwzględniono badanie [...] z 8 listopada 2021 r., 20 stycznia 2022 r. oraz 8 lipca 2022 r. i podczas hospitalizacji w Oddziale Chorób Zawodowych w lutym 2023 r. odstąpiono od wykonania badania [...], ponieważ "pacjent miał wykonane badanie [...] 7 miesięcy przed hospitalizacją".

Z zestawienia dat: – hospitalizacji w lutym 2023 r. i opinii z 18 kwietnia 2023 r., gdzie uwzględniono badania [...] sprzed 7 miesięcy, tj. z lipca 2022 r. i następnej opinii (uzupełniającej) z 31 stycznia 2024 r. – wynika, że pomiędzy datą badania [...] wykonanego u strony, a datą opinii uzupełniającej upłynęło ponad półtora roku.

W ocenie Sądu organ mając na uwadze okres prowadzonego postępowania od sierpnia 2021 r. do kwietnia 2024 r., a zwłaszcza upływ czasu pomiędzy badaniem [...] strony stanowiącym podstawę do wydania orzeczenia lekarskiego przez jednostkę orzeczniczą II stopnia, a wydaniem opinii uzupełniającej, winien był wystąpić do jednostki orzeczniczej II stopnia o wyjaśnienie, czy wskazywany upływ czasu może mieć znaczenie dla oceny stwierdzenia choroby zawodowej w sprawie.

W ponownie prowadzonym postępowaniu organ zobligowany będzie wyjaśnić powyższą kwestię.

W świetle powyższego organ naruszył art. 7 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz.U. z 2024, poz. 572 ze zm. - dalej: kpa), który nakłada na organy administracyjne obowiązek podejmowania wszelkich niezbędnych kroków dla dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz załatwienia sprawy. Organ naruszył również art. 77 § 1 k.p.a., który z kolei stanowi, że organy administracji publicznej są obowiązane w sposób wyczerpujący zebrać i rozpatrzyć cały materiał dowodowy.

W tym stanie sprawy przedwczesne jest odnoszenie się do pozostałych zarzutów skargi.

Z powyższych względów, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. orzeczono jak w sentencji wyroku.