Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt II SA/Wa 2260/23
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2024-03-19 00:00:00+01:00 (orzeczenie nieprawomocne)
Symbol z opisem: 6480
Hasła tematyczne: Dostęp do informacji publicznej
Skarżony organ: Rada Lekarska
Treść wyniku: Uchylono zaskarżoną uchwałę
Powołane przepisy: article: art. 16 ust. 1 w zw. z art. 3 ust 1 pkt 1
journal: Dz.U. 2022 poz 902
law: Ustawa z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej - t.j.
article: art. 61
journal: Dz.U. 1997 nr 78 poz 483
law: Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 2 kwietnia 1997 r. uchwalona przez Zgromadzenie  Narodowe w dniu 2 kwietnia 1997 r., przyjęta przez Naród w referendum konstytucyjnym w dniu  25 maja 1997 r., podpisana przez Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej w dniu 16 lipca 1997 r.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Joanna Kruszewska-Grońska, Sędzia WSA Izabela Głowacka-Klimas, Asesor WSA Mateusz Rogala (spr.), , po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 19 marca 2024 r. sprawy ze skargi S. D. na uchwałę Naczelnej Rady Lekarskiej z dnia [...] października 2023 r. nr [...] w przedmiocie odmowy udostępnienia informacji publicznej 1. uchyla zaskarżoną uchwałę, 2. zasądza od Naczelnej Rady Lekarskiej na rzecz skarżącego S. D. kwotę 697 (słownie: sześćset dziewięćdziesiąt siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.


UZASADNIENIE

Zaskarżoną do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie uchwałą z dnia [...] października 2023 r. nr [...] Naczelna Rada Lekarska, działając m.in. na podstawie art. 16 ust. 1 w związku z art. 3 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz. U. z 2022 r., poz. 902, powoływanej dalej jako u.d.i.p.), po rozpatrzeniu wniosków S.D. z dnia 12 kwietnia 2020 r. oraz z dnia 3 sierpnia 2023 r. o udostępnienie informacji publicznej, odmówiła wnioskodawcy udostępnienia informacji publicznej w zakresie:

1. informacji zawartych w Centralnym Rejestrze Lekarzy, o których mowa w art. 49 ust. 5 pkt 1, 2, 11-13, 22-25, 31-34 i 42-44 ustawy o izbach lekarskich" (w formie elektronicznej, w formacie XLS),

2. informacji zawartych w Centralnym Rejestrze Lekarzy, o których mowa w art. 49 ust. 5 pkt 1, 2, 11 (wyłączając informacje nt. numeru uchwały i daty jej podjęcia), 12 (wyłączając informacje nt. numeru uchwały i daty jej podjęcia), 13, 22, 23, 24, 25, 31, 32, 33, 34, 42, 43 i 44 ustawy o izbach lekarskich (w formie elektronicznej, w formacie XLS lub JSON).

W uzasadnieniu swojego rozstrzygnięcia organ podniósł, że w piśmie z dnia 12 kwietnia 2020 r. S.D. zwrócił się do Naczelnej Izby Lekarskiej z wnioskiem o udostępnienie informacji publicznej w zakresie: informacji zawartych w Centralnym Rejestrze Lekarzy, o których mowa w art. 49 ust. 5 pkt 1, 2, 11-13, 22-25, 31-34 i 42-44 ustawy o izbach lekarskich.

Pismem Prezesa Naczelnej Rady Lekarskiej z dnia 20 kwietnia 2020 r. udzielono skarżącemu odpowiedzi, informując go, że jego żądanie nie dotyczy udostępnienia informacji publicznej, a w związku z tym wniosek ten nie podlega rozpoznaniu w trybie u.d.i.p.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 17 września

2020 r. sygn. akt II SAB/Wa 286/20 zobowiązał Naczelną Radę Lekarską do rozpatrzenia wniosku S.D. z dnia 12 kwietnia 2020 r. o udostępnienie informacji publicznej. W wyroku tym Sąd wskazał, że żądane informacje mają walor informacji publicznej.

W dniu 3 sierpnia 2023 r. do Naczelnej Izby Lekarskiej wpłynął kolejny wniosek S.D. o udostępnieniu mu informacji zawartych w Centralnym Rejestrze Lekarzy, o których mowa w art. 49 ust. 5 pkt 1, 2, 11 (wyłączając informacje nt. numeru uchwały i daty jej podjęcia), 12 (wyłączając informacje nt. numeru uchwały i daty jej podjęcia), 13, 22, 23, 24, 25, 31, 32, 33, 34, 42, 43 i 44 ustawy o izbach lekarskich.

W związku z powyższym organ zwrócił się do wnioskodawcy o wyjaśnienie, czy wniosek z dnia 3 sierpnia 2023 r. należy traktować jako modyfikację (ograniczenie zakresu żądania) zawartego we wniosku z dnia 12 kwietnia 2020 r. W odpowiedzi wnioskodawca poinformował, że wniosek z dnia 3 sierpnia 2023 r. należy traktować jak nowy wniosek.

W dalszej części uzasadnienia swojego rozstrzygnięcia Naczelna Rada Lekarska stwierdziła, że jej pracownicy mają ograniczony dostęp do danych zawartych w Centralnym Rejestrze Lekarzy oraz możliwości wygenerowania środkami elektronicznymi i prezentacji zawartych w niej treści, w szczególności wygenerowania danych według indywidualnych, niestandardowych zapytań. Wniosek dotyczył 17 kategorii danych o około 200.000 lekarzy będących aktualnie członkami okręgowych izb lekarskich. Organ wyjaśnił, że baza stanowiąca Centralny Rejestr Lekarzy jest bazą słownikową oraz nierelacyjną i wymaga podjęcia dokładnego opracowania danych przed ich udostępnieniem - nie tylko po to by była ona czytelna, ale także w celu usunięcia danych, które nie stanowią informacji publicznej i których udostępnienie naruszałoby prywatność lekarzy i przepisy o ochronie danych osobowych. Opracowanie danych zgodnie z wnioskiem wymaga zatem podjęcia dodatkowych nakładów pracy przez programistów. Czynność ta musiałaby być zlecona osobom o odpowiednich kwalifikacjach lub zewnętrznej firmie obsługującej system informatyczny służący do prowadzenia bazy danych, co łączyłoby się z także z koniecznością poniesienia dodatkowych kosztów. Przygotowanie informacji zgodnie z wnioskiem, niezależnie od formy jej udostępnienia, wymaga zatem podjęcia nie tylko czasochłonnych czynności o charakterze technicznym ale też intelektualnym, co sprawia, że ma ona charakter informacji przetworzonej.

W związku z tym w toku postępowania organ zwrócił się do wnioskodawcy, aby wskazał, że uzyskanie przez niego tych informacji jest szczególnie istotne dla interesu publicznego. Odpowiadając na to wezwanie wnioskodawca poinformował, że nie podziela opinii organu, że jego wniosek dotyczy informacji przetworzonej. Natomiast w przypadku, gdyby organ podtrzymywał swoje stanowisko, wniósł o udostępnienie danych w takim zakresie, który nie powoduje konieczności tworzenia zrzutów po kilka tysięcy, a następnie łączenia ich w sposób manualny oraz wydanie decyzji odmawiającej udostępnienia informacji publicznej.

Organ stwierdził, że nie dostrzegł jakichkolwiek okoliczności, które wskazywałby na istnienie szczególnie istotnego interesu publicznego w udostępnieniu żądanej informacji publicznej przetworzonej. Wnioskodawca również nie podał, na czym polega szczególny interes publiczny w uzyskaniu przez niego żądanej informacji. Ponadto, zdaniem organu istnieją uzasadnione wątpliwości, czy istotnie wnioskodawca zamierza pozyskać wiedzę o sprawach publicznych w celach wynikających z zagwarantowanego w art. 61 Konstytucji RP prawa do informacji. Tego rodzaju żądania zmierzające do uzyskania informacji publicznej w trybie przepisów ustawy o dostępie do informacji publicznej do realizacji innych celów niż wynikające z art. 61 Konstytucji RP, np. do celów komercyjnych zmierzają do obejścia tych przepisów i stanowią nadużycie prawa do informacji publicznej.

S.D. wniósł na powyższą uchwałę skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, zaskarżając ją w całości i wnosząc o jej uchylenie, zasądzenie kosztów postępowania i rozpoznanie sprawy w trybie uproszczonym.

Skarżący zarzucił organowi naruszenie:

1. art. 153 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2023 r., poz. 1634 ze zm., powoływanej dalej jako p.p.s.a.) w zakresie, w jakim przepis ten stanowi o tym, że ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania, wyrażone w orzeczeniu sądu, wiążą w sprawie organy, których działanie lub bezczynność było przedmiotem zaskarżenia, poprzez niewłaściwe zastosowanie, polegające na:

a. nieuwzględnieniu przez organ oceny prawnej, wyrażonej w wyroku WSA w Warszawie z dnia 17 września 2020 r. sygn. akt II SAB/Wa 286/20, zgodnie z którą ewentualnie szeroki zakres żądanej przez skarżącego informacji publicznej "nie może być przesłanką negatywną", która to ocena prawna została podzielona w wyroku NSA z dnia 11 maja 2023 r. sygn. akt III OSK 4004/21, zapadłym w niniejszej sprawie,

b. nieuwzględnieniu przez organ oceny prawnej, wyrażonej w wyroku NSA z dnia 11 maja 2023 r., zgodnie z którą "Żądanie S.D. dotyczyło (...) tylko tych danych, które art. 52 ust. 4 u.i.l. uznaje za informację publiczną podlegającą udostępnieniu w ramach u.d.i.p. co do ewentualnych ograniczeń ilościowych żądanych danych, które podlegają udostępnieniu, podzielić należy końcowy akapit z przytoczonego wyżej fragmentu wyroku NSA z 29 kwietnia 2020 r. I OSK 1574/19, że ograniczenie takie pozostawałoby w sprzeczności z dyspozycją art. 61 ust. 3 Konstytucji RP",

wskazane uchybienia miały istotny wpływ na wynik sprawy, gdyż jeśli organ uwzględniłby wskazane powyżej oceny prawne, wyrażone przez WSA w Warszawie oraz przez NSA, to nie powinien był uznać, że zakres wniosku skarżącego stanowi informację przetworzoną w rozumieniu art. 3 ust. 1 pkt 1 u.d.i.p., skoro dotyczy literalnie tych informacji, o których mowa w art. 52 ust. 4 ustawy o izbach lekarskich,

2. art. 7, art. 8, art. 11, art. 77 § 1 oraz art. 107 § 3 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2022 r., poz. 2000 ze zm., powoływanej dalej jako k.p.a.) w zakresie, w jakim z przepisów tych wynikają wymagania wobec decyzji, a zwłaszcza jej uzasadnienia, poprzez niewłaściwe zastosowanie, polegające na:

a. braku wykazania przez organ w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, że żądana informacja stanowi informację przetworzoną, wskutek zbyt ogólnego uzasadnienia, sprowadzającego się w istocie jedynie do zadeklarowania, że realizacja wniosku wymagałaby przetworzenia danych zgromadzonych w Centralnym Rejestrze Lekarzy,

b. pominięciu okoliczności, że zgodnie z art. 49 ust. 3 ustawy o izbach lekarskich, żądane dane są gromadzone w systemie teleinformatycznym, co oznacza, że w sposób obiektywny mogą być automatycznie przetwarzane, zaś obowiązkiem organu jest zadbanie o odpowiednią funkcjonalność systemu informatycznego,

c. uznaniu przez organ, że realizacja wniosku wymaga "podjęcia dodatkowych nakładów pracy przez programistów", czy też "czasochłonnych czynności", bez podjęcia choćby próby oszacowania zakresu potencjalnego ekstraordynaryjnego zaangażowania zasobów organu,

wskazane uchybienie miało istotny wpływ na wynik sprawy, gdyż niewystarczające uzasadnienie stanowiska co do przetworzonego charakteru informacji wpłynęło na błędne zastosowanie przepisu prawa materialnego, tj. art. 3 ust. 1 pkt 1 u.d.i.p.,

3. art. 7, art. 8 § 1, art. 11, art. 77 § 1 k.p.a. w zw. z art. 3 ust. 1 pkt 1 i art. 16 ust. 1 u.d.i.p. w zakresie, w jakim przepisy te stanowią m.in. o tym, że w toku postępowania organy administracji publicznej stoją na straży praworządności, z urzędu lub na wniosek stron podejmują wszelkie czynności niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy, mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli, a nadto, że organy administracji publicznej prowadzą postępowanie w sposób budzący zaufanie jego uczestników do władzy publicznej, kierując się zasadami proporcjonalności, bezstronności i równego traktowania, poprzez niewłaściwe zastosowanie, polegające na prowadzeniu postępowania administracyjnego skierowanego na odmowę udostępnienia informacji publicznej, o czym świadczyć mogą następujące okoliczności:

a. odmowa z powodu zakwalifikowania wniosku jako "informacji przetworzonej" nastąpiła po prawomocnej przegranej przez organ na mocy wyroków WSA w Warszawie z dnia 17 września 2020 r. oraz NSA z dnia 11 maja 2023 r., co sprawia, że wykorzystywanie kolejnych instrumentów, służących negatywnemu załatwieniu wniosku, może być traktowane jako jedynie element taktyki procesowej,

b. wezwanie przez organ pismami z dnia 10 października 2023 r. do wykazania przesłanki szczególnej istotności dla interesu publicznego w terminie 3 dni (tj. do [...] października 2023 r.), a następnie wydanie tego samego dnia (tj. [...] października 2023 r.) decyzji odmownej, co sugeruje działanie przez organ w wykonaniu z góry powziętego zamiaru odmowy udostępnienia informacji publicznej,

c. brak ustosunkowania się do pisma skarżącego z dnia 11 października

2023 r., stanowiącego odpowiedź na wezwanie do wykazania przesłanki szczególnej istotności dla interesu publicznego, w tym na wniosek, aby - w przypadku podtrzymania przez organ stanowiska co do przetworzonego charakteru informacji - udostępnić dane "w takim zakresie, który nie powoduje konieczności tworzenia zrzutów po kilka tysięcy rekordów, a następnie łączenia ich w sposób manualny oraz wydanie decyzji administracyjnej odmawiającej udostępnienia wnioskowanej informacji",

d. negatywne załatwienie przez organ (pismem z dnia 27 października 2023 r.), innego wniosku skarżącego, tj. wniosku z dnia 18 października 2023 r. o udostępnienie informacji publicznej, w którym zwrócono się o informację publiczną w znacznie węższym zakresie, co wskazuje na to, że całokształt działań organu jest nakierowany na negatywne załatwienie żądań informacyjnych skarżącego,

wskazane uchybienie mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, gdyż jeśli organ nie naruszyłby wskazanych obowiązków kodeksowych i nie podejmował działań z góry skierowanych na odmowę udostępnienia informacji publicznej, to okoliczności sprawy powinny doprowadzić organ do wniosku, że należy udostępnić informację publiczną, żądaną przez skarżącego;

4. art. 7, art. 8, art. 11, art. 77 § 1 oraz art. 107 § 3 k.p.a. w zw. z art. 1 ust. 1 i art. 10 ust. 1 u.d.i.p., w zakresie, w jakim przepisy te nakazują organowi podjęcie wszelkich czynności niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy oraz nakazują wyczerpująco zebrać i rozpatrzyć cały materiał dowody sprawy, poprzez niewłaściwe zastosowanie, polegające na błędnym ustaleniu stanu faktycznego przez organ, tj. na przyjęciu, że "zakres żądania zawartego we wniosku z dnia 3 sierpnia 2023 r. (...) pokrywał się z zakresem żądania będącego przedmiotem sprawy wcześniej wszczętej i niezakończonej", podczas gdy wniosek z dnia 3 sierpnia 2023 r. miał węższy zakres od wniosku z dnia 12 kwietnia 2020 r., a ponadto obydwa wniosku odróżniał horyzont czasowy żądanych informacji, powyższe uchybienie mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, gdyż jeśli organ sposób odrębny i skonkretyzowany poddał analizie każdy z wniosków skarżącego, to nie powinien był uznać, że żądane informacje dotyczą informacji przetworzonej;

5. art. 3 ust. 1 pkt 1 u.d.i.p. w zw. z art. 61 ust. 1 w zw. z art. 61 ust. 3 w zw. z art. 31 ust. 3 Konstytucji RP, w zakresie, w jakim przepisy te stanowią podstawę do ograniczania prawa do informacji publicznej ze względu na zastosowanie instytucji "informacji przetworzonej", poprzez niewłaściwe zastosowanie, polegające na przyjęciu przez organ, że przedmiotem złożonego przez skarżącego wniosku było udostępnienie "informacji przetworzonej", podczas gdy okoliczności sprawy nie dają podstaw do takiego przyjęcia, gdyż:

a. organ argumentował przetworzony charakter informacji potrzebą podjęcia działań intelektualnych, podczas gdy w uzasadnieniu decyzji przedstawiono jedynie czynności techniczne, związane z odpowiednią obsługą zbioru danych,

b. zgodnie z art. 49 ust. 3 ustawy o izbach lekarskich, żądane dane są gromadzone w systemie teleinformatycznym, co oznacza, że w sposób obiektywny mogą być automatycznie przetwarzane, zaś obowiązkiem organu jest zadbanie o odpowiednią funkcjonalność systemu informatycznego,

c. przedmiotem żądań informacyjnych skarżącego były informacje, o których stanowi art. 52 ust. 4 ustawy o izbach lekarskich,

d. w uzasadnieniu decyzji nie wykazano, aby w istocie realizacja żądań skarżącego wymagała zaangażowania przez organ dodatkowych zasobów, a nadto nie wykazano, aby realizacja wniosku mogła jakkolwiek negatywnie wpłynąć na działalność organu.

W uzasadnieniu skargi skarżący przedstawił argumentację na poparcie postawionych zarzutów.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie.

W piśmie procesowym z dnia 18 lutego 2024 r. skarżący podtrzymał dotychczasowe stanowisko w sprawie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Skarga zasługuje na uwzględnienie.

Na wstępie należy zauważyć, że zgodnie z art. 50 ust. 1 ustawy z dnia 2 grudnia 2009 r. o izbach lekarskich, Centralny Rejestr Lekarzy i Lekarzy Dentystów Rzeczypospolitej Polskiej, zwany dalej "Centralnym Rejestrem Lekarzy", jest prowadzony w systemie teleinformatycznym i tworzony na podstawie danych uzyskanych m.in. z rejestrów obejmujących dane wymienione w art. 49 ust. 5 tej ustawy. W myśl zaś art. 52 ust. 4 ustawy o izbach lekarskich, Naczelna Rada Lekarska udostępnia informacje zawarte w Centralnym Rejestrze Lekarzy, o których mowa w art. 49 ust. 5 pkt 1, 2, 11-13, 22-25, 31-34 i 42-44, w ramach informacji publicznej, w rozumieniu ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej.

Jak jednoznacznie wynika z przytoczonych przepisów, Naczelna Rada Lekarska jest zobowiązana do udostępnienia informacji zawartych w Centralnym Rejestrze Lekarzy w zakresie określonym w art. 52 ust. 4 ustawy o izbach lekarskich, informacje te stanowią informację publiczną w rozumieniu u.d.i.p., zaś udostępnienie następuje na zasadach i w trybie uregulowanym w ustawie o dostępie do informacji publicznej.

O tym, że żądane przez skarżącego we wniosku z dnia 12 kwietnia 2020 r. informacje stanowią informację publiczną przesądziły ponadto sądy administracyjne, rozpoznające skargę na bezczynność organu w sprawie zainicjowanej tym wnioskiem. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w wyroku z dnia 17 września 2020 r. sygn. II SAB/Wa 286/20, stwierdził m.in., że "wniosek o udostępnienie informacji publicznej złożony w przedmiotowej sprawie zawiera wprawdzie szeroki zakres żądanej informacji, o którą skarżący się zwraca. Nie ulega jednak wątpliwości, że informacja ta ma walor informacji publicznej, jest w posiadania organu a jej szeroki zakres nie może być przesłanka negatywną."

Z kolei Naczelny Sąd Administracyjny w uzasadnieniu wyroku z dnia 11 maja

2023 r. sygn. akt III OSK 4004/21, którym oddalił skargę kasacyjną od ww. wyroku z dnia 17 września 2020 r., powołując się na dotychczasowe orzecznictwo sądów administracyjnych, podniósł, że "nie można zgodzić się też ze stanowiskiem [...] jakoby przewidziana w art. 52 ust. 4 u.i.l. możliwość dostępu do wskazanych w tym przepisie danych dotyczyła skonkretyzowanej informacji o danym lekarzu lub lekarzu dentyście i nie należy jej utożsamiać z możliwością uzyskania danych objętych zakresem informacji publicznej dotyczących wszystkich lub znacznej liczby lekarzy i lekarzy dentystów figurujących w Centralnym Rejestrze Lekarzy i Lekarzy Dentystów. Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego treść art. 52 ust. 4 u.i.l. jest aż nadto oczywista [...] Nie ma żadnych racjonalnych przesłanek, aby uprawnienie wynikające z tego przepisu podlegało ograniczeniu do sytuacji, dotyczących konkretnych, wskazanych zasadniczo z imienia i nazwiska, lekarzy lub lekarzy dentystów, a nie większej ilości danych żądanych według innych kryteriów, np. według okręgów, miejscowości wykonywania zawodu, specjalizacji itd. [...] Takie ograniczenie byłoby oczywiście sprzeczne z prawem wynikającym z art. 61 ust. 1 Konstytucji RP, bowiem nie mieści się w dyspozycji art. 61 ust. 3 Konstytucji RP [...] przepis szczególny (art. 52 ust. 4 u.i.l.) przesądza, że zakres danych wymienionych w art. 49 ust. 5 pkt 1, 2, 11-13, 22-25, 31-34 i 42-44 u.i.l. stanowi informację publiczną i podlegają one udostępnieniu w ramach u.d.i.p. Żądanie S.D. dotyczyło natomiast tylko tych danych, które art. 52 ust. 4 u.i.l. uznaje za informację publiczną podlegającą udostępnieniu w ramach u.d.i.p." Co do ewentualnych ograniczeń ilościowych żądanych danych, które podlegają udostępnieniu, Sąd powołał się na wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 29 kwietnia 2020 r. sygn. akt I OSK 1574/19, w którym sąd ten stwierdził, że ograniczenie takie pozostawałoby w sprzeczności z dyspozycją art. 61 ust. 3 Konstytucji RP.

Biorąc pod uwagę, że wniosek skarżącego z dnia 3 sierpnia 2023 r. również dotyczył informacji z Centralnego Rejestru Lekarzy w zakresie określonym w art. 52 ust. 4 ustawy o izbach lekarskich (choć węższym niż we wniosku z dnia 12 kwietnia 2020 r.), należy przyjąć, że wyżej powołane rozważania sądów dotyczące charakteru informacji żądanej w pierwszym wniosku zachowują swoją aktualność również co do drugiego z wniosków objętych zaskarżoną decyzją.

W świetle zatem treści przywołanych judykatów, którymi organ był związany na podstawie art. 153 p.p.s.a., nie budzi wątpliwości, że sądy administracyjne przesądziły, iż żądana zarówno we wniosku z dnia 12 kwietnia 2020 r., jak i we wniosku z dnia 3 sierpnia 2023 r. informacja stanowi informację publiczną, a organ zobowiązany był do rozpatrzenia tego wniosku na zasadach i w trybie ustawy o dostępie do informacji publicznej.

Okoliczności tej organ w istocie nie kwestionuje, bowiem wydał w tej sprawie decyzję odmawiająca udostępnienia żądanej informacji na podstawie art. 16 ust. 1 u.d.i.p.

Spór w tej sprawie sprowadza się natomiast do oceny, czy organ zasadnie uznał, że informacja żądana we wniosku z dnia 12 kwietnia 2020 r. oraz we wniosku z dnia 3 kwietnia 2023 r. jest informacją przetworzoną i jako taka podlega udostępnieniu jedynie w takim zakresie, w jakim jest to szczególnie istotne dla interesu publicznego (art. 3 ust. 1 pkt 1 u.d.i.p.).

Sąd rozpoznający niniejszą sprawę nie podziela w tym zakresie stanowiska wyrażonego przez organ w uzasadnieniu zaskarżonej uchwały.

Jak podkreśla się w orzecznictwie sądów administracyjnych, informacja publiczna przetworzona nie musi być wyłącznie wytworzoną rodzajowo nową informacją. Może ona bowiem obejmować dane publiczne, które co do zasady wymagają dokonania stosownych analiz, obliczeń, zestawień statystycznych, ekspertyz, połączonych z zaangażowaniem w ich pozyskanie określonych środków osobowych i finansowych organu, innych niż te wykorzystywane w bieżącej działalności. Uzyskanie żądanych przez wnioskodawcę informacji musi się wiązać z potrzebą ich odpowiedniego przetworzenia, co nie zawsze należy utożsamiać z wytworzeniem rodzajowo nowej informacji. Przetworzenie może bowiem polegać np. na wydobyciu poszczególnych informacji cząstkowych z posiadanych przez organ zbiorów dokumentów (które to zbiory mogą być prowadzone w sposób uniemożliwiający proste udostępnienie gromadzonych w nich danych) i odpowiednim ich przygotowaniu na potrzeby wnioskodawcy. Tym samym również suma informacji prostych, w zależności od wiążącej się z ich pozyskaniem wysokości nakładów jakie musi ponieść organ, czasochłonności, liczby zaangażowanych pracowników - może być traktowana jako informacja przetworzona (zob. wyroki NSA z dnia 5 marca 2015 r. sygn. akt I OSK 863/14 i z dnia 4 sierpnia 2015 r., sygn. akt I OSK 1645/14). W pewnych wypadkach szeroki zakres wniosku, wymagający zgromadzenia, przekształcenia (zanonimizowania) i sporządzenia wielu kserokopii określonych dokumentów, może wymagać takich działań organizacyjnych oraz zaangażowania środków osobowych, które zakłócą normalny tok działania podmiotu zobowiązanego i utrudnią wykonywanie przypisanych mu zadań. Informacja wytworzona w ten sposób, mimo iż składa się z wielu informacji prostych będących w posiadaniu organu, powinna być uznana za informację przetworzoną, bowiem powstały w wyniku wskazanych wyżej działań zbiór nie istniał w chwili wystąpienia z żądaniem o udostępnienie informacji publicznej (zob. wyrok NSA z dnia 9 sierpnia 2011 r. sygn. akt I OSK 792/11).

Jak stwierdził z kolei Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 10 listopada 2023 r. sygn. akt III OSK 2685/21, "co do zasady informacja publiczna nie stanowi informacji przetworzonej wyłącznie z uwagi na fakt, że jest przygotowywana dla wnioskującego podmiotu poprzez czynności polegające na odnalezieniu odpowiednich dokumentów, sporządzeniu ich kopii, nawet jeżeli są one czasochłonne i wymagają zwiększonego nakładu środków osobowych czy rzeczowych. Tego rodzaju czynności stanowią bowiem proste czynności kancelaryjno-biurowe o charakterze technicznym. Jednakże nie można z góry wykluczyć, że skala koniecznych do podjęcia czynności w ramach rozpoznania wniosku o udostępnienie informacji publicznej może powodować, iż informacja publiczna może zostać zakwalifikowana jako przetworzona. Należy zatem przyjąć, że informacja przetworzona wiąże się z przygotowaniem szerokiego zakresu (przedmiotowego, podmiotowego, czasowego) wniosku, wymagającym zgromadzenia i przekształcenia (zanonimizowania i usunięcia danych objętych tajemnicą prawnie chronioną) znacznej liczby dokumentów (por. M. Jaśkowska, Pojęcie informacji publicznej i jej rodzaje, Kwartalnik Prawa Publicznego z 2012 r., nr 3, s. 72).

Przenosząc powyższe rozważania na grunt rozpoznawanej sprawy, należy stwierdzić, że z analizy treści obydwu wniosków skarżącego, będących przedmiotem rozstrzygnięcia organu w zaskarżonej decyzji, wynika, iż przedmiotem swojego żądania uczynił on informacje określone w art. 49 ust. 5 pkt 1, 2, 11-13, 22-25, 31-34 i 42-44 ustawy o izbach lekarskich. Zakres ten jest zatem zbieżny z zakresem informacji z Centralnego Rejestru Lekarzy, które zgodnie z art. 52 ust. 4 ustawy o izbach lekarskich stanowią informację publiczną i podlegają udostępnieniu przez Naczelną Radę Lekarską. Co istotne, skarżący nie wskazywał jakichkolwiek dodatkowych kryteriów, według których organ miałby dokonywać selekcji żądanej informacji. Nie można zatem zgodzić się z organem, który twierdzi, że wniosek skarżącego dotyczył "indywidualnych i niestandardowych zapytań". Skoro bowiem skarżący domagał udostępnienia całości informacji, do których udostępnienia organ jest zobowiązany na podstawie art. 52 ust. 4 ustawy o izbach lekarskich, nie sposób takiemu żądaniu nadać charakteru indywidualnego bądź niestandardowego.

W powołanym przepisie ustawodawca wyraźnie wskazał, które kategorie danych podlegają udostępnieniu, zaś wnioskodawca wnosił wyłącznie o udostępnienie mu tak określonych danych. Rolą organu jest zorganizowanie systemu informatycznego, który służy obsłudze Centralnego Rejestru Lekarzy, w taki sposób, aby udostępnienie żądanych informacji nie wiązało się z koniecznością "podjęcia dodatkowych nakładów pracy przez programistów". W uzasadnieniu zaskarżonej uchwały organ nie wykazał, w jaki sposób – mając na względzie opisany wyżej szeroki i jednocześnie ogólny charakter wniosku – musiałoby dojść do przekształcania posiadanych przez niego informacji w celu udostępnienia żądanej informacji publicznej. Nie sposób natomiast uznać, by oddzielenie informacji, która podlega udostępnieniu na podstawie art. 52 ust. 4 ustawy o izbach lekarskich od pozostałych informacji znajdujących się w Centralnym Rejestrze Lekarzy stanowiło przetworzenie takiej informacji w wyżej przedstawionym rozumieniu tego pojęcia. Przyjęcie takiego stanowiska oznaczałoby w istocie, że każdy wniosek składany w omawianym trybie powodowałby konieczność przetworzenia informacji, co skutkowałoby znaczącym ograniczeniem uprawnienia przyznanego podmiotom występującym o udostępnienie informacji na podstawie tego przepisu.

Z tych przyczyn Sąd uznał, że organ dokonał nieprawidłowej wykładni art. 3 ust. 1 pkt 1 u.d.i.p., który miał w tej sprawie zastosowanie na mocy art. 52 ust. 4 ustawy o izbach lekarskich, i niezasadnie uznał informację żądaną przez skarżącego we wnioskach z dnia 12 kwietnia 2020 r. oraz z dnia 3 sierpnia 2023 r. za informację przetworzoną.

Biorąc wszystkie powyższe okoliczności pod uwagę, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) p.p.s.a. orzekł jak w pkt 1 sentencji.

O kosztach postępowania w pkt 2 sentencji Sąd orzekł na podstawie art. 200 i art. 205 § 2 p.p.s.a. w zw. z § 14 ust. 1 pkt 1 lit. c) rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (Dz. U. z 2023 r., poz. 1935), zasądzając od organu na rzecz skarżącego kwotę 697 zł, na którą składa się wynagrodzenie pełnomocnika skarżącego w kwocie 480 zł, wpis sądowy od wniesionej skargi w wysokości 200 zł oraz 17 zł uiszczonej opłaty skarbowej od pełnomocnictwa.