Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt II SAB/Wa 122/24
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2024-09-10 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6480
658
Skarżony organ: Prezes Sądu
Treść wyniku: Oddalono skargę

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Joanna Kruszewska-Grońska, Sędzia WSA Danuta Kania, Sędzia WSA Ewa Marcinkowska (spr.), po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 10 września 2024 r. sprawy ze skargi J. S. na bezczynność Prezesa Sądu Rejonowego w W. w przedmiocie rozpoznania wniosku z dnia [...] grudnia 2023 r. o udostępnienie informacji publicznej oddala skargę


UZASADNIENIE

J.S., wnioskiem z dnia [...] grudnia 2023 r., nadesłanym drogą mailową, zwróciła się do Prezesa Sądu Rejonowego w W.w trybie dostępu do informacji publicznej o pilne poinformowanie:

1) kiedy i w jakim trybie i na jakiej podstawie i na czyje polecenie doszło do wydzielenia z ksiąg hipotecznych Hipoteki w W. 1820-2009 zbiorów dokumentów będących integralną częścią właściwych ksiąg hipotecznych i nadania im oddzielnego niezależnego bytu odmiennie do ich nabycia z SR dla [...], kiedy to stanowiły jedną całość?

2) co się stało z częścią zbioru dokumentów poszczególnych ksiąg hipotecznych, za lata prowadzenia ksiąg hipotecznych w tutejszym sądzie, a wcześniej w SR dla [...], które wg tego sądu trafiły do SR w W., a które nie zostały przekazane do Archiwum Państwowego w [...] oddział w [...] za protokołem z 2013 r.

Np.: księga hipoteczna "majętność ziemska Miasto R. do której należą wsie i folwarki R...." nr archiwalny [...] poz. [...] spisu zdawczo-odbiorczego z dnia [...].04.2013 r. przekazania materiałów archiwalnych do AP [...] oddział [...] obejmująca lata 1911-2004.

Księga obejmowała lata skrajne 1820-2004, a wydzielone z niej i przejęte zbiory dokumentów lata 1890-1910? brak zbioru dokumentów za lata 1911-2004.

3) gdzie są ww. brakujące dokumenty za okres 93 lat usunięte ze zbiorów dokumentów, kto i kiedy zdecydował o ich usunięciu i jaki był cel tej operacji? czy nadal znajdują się one w sądzie i figurują w ewidencji sądowej? jeśli tak wnoszę o wskazanie ich oznaczeń, przesłanie skanu tej ewidencji i pilne umożliwienie do nich wglądu,

4) jeśli nie wnoszę o pilne wyjaśnienie ich losów i przesłanie skanów dokumentów potwierdzających te ustalenia.

W odpowiedzi na powyższy wniosek organ pismem z dnia [...] grudnia 2023 r. poinformował wnioskodawczynię, że wszystkie księgi hipoteczne wraz z przypisanymi im zbiorami dokumentów (zbiory dokumentów były dołączone do właściwych ksiąg hipotecznych) zostały przekazane do Archiwum Państwowego w [...], gdzie zostały przyjęte bez zastrzeżeń. Żadne księgi hipoteczne oraz zbiory dokumentów nie pozostają w dyspozycji Sądu Rejonowego w W..

J.S. w dniu [...] grudnia 2023 r. ponowiła drogą mailową swój wniosek wnosząc o merytoryczną odpowiedź.

W odpowiedzi na ponowiony wniosek organ w piśmie z dnia [...] stycznia 2024 r. ponownie wskazał, że wszystkie księgi hipoteczne oraz zbiory dokumentów, jakie posiadał Sąd Rejonowy w W., zostały przekazane do Archiwum Państwowego w [...]. Dokumenty te zostały przekazane w takiej formie (bez wydzielania ksiąg hipotecznych Hipoteki w W. 1820-2009), w jakiej Sąd Rejonowy w W. otrzymał te dokumenty. Przekazanie dokumentów odbyło się zgodnie z przepisanymi ustawy z dnia 14 lipca 1983 r. o narodowym zasobie archiwalnym i archiwach oraz zostało stwierdzone protokołem. Prezes Sądu Rejonowego w W. nie ma żadnych informacji, które potwierdzałyby zarzuty, iż doszło do wydzielenia dokumentów z ksiąg hipotecznych lub usunięcia dokumentów ze zbiorów dokumentów.

Jednocześnie Prezes Sądu Rejonowego w W. zwrócił się do wnioskodawczyni o rozważenie modyfikacji żądań poprzez opisanie przedmiotu problemu wskazując, że być może inne przedstawienie żądań (np. poprzez dokładniejsze opisanie obszaru/przedmiotu poszukiwań) pozwoliłoby organowi wskazać wnioskodawczyni inny sposób uzyskania potrzebnych jej informacji, aby przybliżyć ją do pozytywnego załatwienia sprawy.

Skarżącą podjęła polemikę z powyższą odpowiedzią organu w piśmie z dnia [...] lutego 2024 r. wskazując, że nie wypełnia ona przedmiotu wniosku i poświadcza ponownie i konsekwentnie nieprawdę.

Organ pozostawił powyższe pismo skarżącej bez odpowiedzi.

Pismem datowanym na [...] lutego 2024 r. J.S. skierowała do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na bezczynność Prezesa Sądu Rejonowego w W. w przedmiocie rozpoznania wniosku z dnia [...] grudnia 2023 r. o udostępnienie informacji publicznej, wnosząc o:

1) zobowiązanie organu do niezwłocznego rozpoznania wniosku zgodnie z przepisami ustawy o dostępie do informacji publicznej;

2) stwierdzenie, że organ rażąco naruszył prawo - art. 13 i art. 16 ust. 1 u.d.i.p. oraz art. 61 Konstytucji RP oraz o wymierzenie organowi grzywny w wysokości określonej w art. 154 § 6 P.p.s.a.;

3) zasądzenie od organu na jej rzecz zwrotu kosztów postępowania;

4) skierowanie sprawy do rozpoznania w trybie uproszczonym.

W uzasadnieniu skargi, przedstawiając dotychczasowy przebieg postępowania w sprawie, skarżąca podkreśliła, że jej wniosek, dotyczył informacji na temat trybu działania organu w zakresie wykonywania zadań publicznych oraz udostępnienia treści i postaci dokumentu urzędowego, co w myśl przepisów art. 6 ust 1 pkt 3 lit b i pkt 4 lit. a u.d.i.p. stanowi niewątpliwie informację publiczną. Prezes Sądu Rejonowego w W. jest natomiast organem zobowiązanym do udzielania informacji publicznych. Została zatem wypełniona zarówno przesłanka przedmiotowa, jak i podmiotowa dla udzielenia wnioskowanej informacji publicznej.

Ustawowy termin do udzielenia informacji upłynął skutecznie w dniu [...] grudnia 2024 r. lecz informacji nie udzielono. Organ nie zaprzeczył jej posiadania ani nie odmówił jej udzielenia w formie decyzji administracyjnej, czym zamknął skarżącej drogę do polemiki w postępowaniu odwoławczym, łamiąc jej konstytucyjne i ustawowe prawa. Organ dopuścił się zatem bezczynności.

W ocenie skarżącej w niniejsze sprawie zachodzi sytuacja, że podmiot zobowiązany udziela wprawdzie informacji, lecz dokonuje przedstawienia informacji innej, niż ta, na którą oczekuje wnioskodawca lub też informacji wymijającej, a więc zachodzi sytuacja, gdy wnioskodawcy wprawdzie zostaje formalnie udzielona informacja publiczna, ale nie dotyczy ona pytań zawartych we wniosku, a zatem odpowiedź w ogóle nie dotyczy wniosku lub zawiera informacje niezwiązane z treścią wniosku.

Skarżąca zarzuciła, że przekazana jej przez organ informacja jest sprzeczna z jego własną urzędową dokumentacją, którą posługuje się w obrocie prawnym.

Na dowód załączyła do skargi przykładowe strony protokołu przekazania ksiąg hipotecznych do Archiwum Państwowego w [...] oraz pismo-mail Sądu Rejonowego w W. z dnia [...] lipca 2023 r. stanowiące odpowiedź na jej inny wniosek z dnia [...] czerwca 2023 r. o udostępnienie informacji publicznej.

W ocenie skarżącej zachodzi uzasadnione podejrzenie, że doszło do poświadczenia przez organ nieprawdy w dokumentach urzędowych o okolicznościach mających ważne znaczenie prawne w celu uniknięcia odpowiedzialności za bezprawne działania i uniknięcia wykonania obowiązków ustawowych dotyczących informacji publicznej. Takie zachowanie jest sankcjonowane karnie z art. 271 § 1 kk i art. 23 u.d.i.p., co nadaje mu kwalifikowany charakter i uzasadnia zarzut rażącego naruszenia prawa. Brak merytorycznej odpowiedzi, wielokrotne świadome celowe i konsekwentne poświadczenie nieprawdy, nieudzielenie wnioskowanej informacji publicznej mimo wielokrotnego przekroczenia terminu ustawowego, pozbawione racjonalnego i prawnego uzasadnienia przewlekanie postępowania, jest nieakceptowane i nadaje zachowaniu organu kwalifikowany charakter.

Jednocześnie skarżąca zaznaczyła, że ponieważ przeciętne miesięczne wynagrodzenie w gospodarce narodowej wg GUS za rok 2022 wyniosło 7155,48 zł, Sąd ma możliwość wymierzenia organowi grzywny do ww. wysokości 71554,80 zł.

Prezes Sądu Rejonowego w W. w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie.

Uzasadniając swoje stanowisko organ na wstępie podniósł, że J.S. składa do Sądu Rejonowego w W. w różnych trybach (w ramach wniosków o udostępnienie informacji publicznej, w ramach zapytań do Centralnej Informacji Ksiąg Wieczystych o ustalenie nowych numerów ksiąg wieczystych) szereg wniosków. Biorąc zatem pod uwagę zakres pracy oraz realizowane przez Sądy zadania - których głównym celem jest sprawowanie wymiaru sprawiedliwości, nie zaś pełnienie roli informacyjnej - w ocenie Prezesa Sądu Rejonowego w W. - realizacja przedmiotowego wniosku skarżącej oraz bardzo podobnych i bardzo licznych wniosków o udzielenie informacji publicznej w zakresie trybu i sposobu przekazania ksiąg hipotecznych lub zbiorów dokumentów do Państwowego Archiwum w [...], zagrażała prawidłowemu funkcjonowaniu Sądu Rejonowego w W.. Realizacja celu, jakiemu służyć mają przepisy ustawy o dostępie do informacji publicznej i wynikające z niej uprawnienia do żądania informacji o funkcjonowaniu i działalności organów władzy publicznej i podmiotów wykonujących zadania publiczne, nie może stać się przyczyną uniemożliwiającą normalne funkcjonowanie tych organów i podmiotów, działających na rzecz społeczeństwa.

W ocenie organu, zachowanie skarżącej należy przede wszystkim rozpatrywać w kontekście rażącego nadużycia konstytucyjnego prawa do informacji publicznej poprzez korzystanie z instytucji uregulowanych w ustawie o dostępie do informacji publicznej dla innego celu niż troska o dobro publiczne. Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie z urzędu bowiem wiadomym jest, że skarżąca i Prezes Sądu Rejonowego w W. pozostają stronami co najmniej kilku toczących się przed tut. Sądem postępowań. Wcześniej stroną licznych postępowań przed tutejszym Sądem w tożsamych sprawach (tj. dot. ksiąg hipotecznych przekazanych do Archiwum Państwowego w [...]) był śp. J.S. (m.in. II SAB/Wa 557/21, II SAB/Wa 232/20, II SAB/Wa 299/20, II SAB/Wa 481/21, II SAB/Wa 223/20). Rodzina S., w tym skarżąca, od kilku lat kieruje do Prezesa Sądu Rejonowego w W. wnioski o udostępnienie informacji publicznej, które dotyczą ksiąg wieczystych i nieruchomości położonych w W.. Realizacja wniosków każdorazowo angażuje znaczne siły i środki organu, które mogłyby zostać przeznaczone na realizację podstawowych zadań sądu. Organ podniósł, iż w orzecznictwie sądowoadministracyjnym przyjmuje się, że nadużycie prawa dostępu do informacji publicznej polega na próbie korzystania z jego instytucji dla osiągnięcia celu innego aniżeli troska o dobro publiczne, jakim jest prawo do przejrzystego państwa, jego struktur, przestrzeganie prawa przez podmioty życia publicznego, jawność administracji i innych organów itp. (tak: wyrok WSA w Kielcach z 20.03.2019 r., II SAB/Ke 6/19, publ. CBOSA). Takie też znamiona noszą działania skarżącej, które w żadnym wypadku nie mogą zostać zakwalifikowane jako troska o dobro publiczne. Zakres, jak i charakter żądanych informacji bezspornie odnosi się bowiem wyłącznie do indywidualnych interesów skarżącej, które nie mogą stanowić o działaniu ukierunkowanym na jawność życia publicznego.

Konkludując, Prezes Sądu Rejonowego w W. stwierdził, że nie pozostaje w bezczynności w zakresie rozpoznania wniosku skarżącej z dnia [...] grudnia 2023 r., ponowionego w dniu [...] grudnia 2023 r, gdyż udzielił odpowiedzi na zapytania skarżącej zawarte we wniosku o udostępnienie informacji publicznej w zakresie, w jakim był do tego uprawniony i zobowiązany oraz w takim, zakresie, w jakim posiada żądane informacje publiczne. Zaznaczył też, że w tym przypadku nie było podstaw do wydania decyzji administracyjnej na podstawie art. 16 ust. 1 u.d.i.p., gdyż nie odmówił udzielenie wnioskowanej informacji publicznej.

Jednocześnie z ostrożności procesowej, na wypadek, gdyby Sąd uznał, że Prezes Sądu Rejonowego w W. dopuścił się jednak bezczynności, organ wniósł o stwierdzenie, że bezczynność ta nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa, a tym samym oddalenie skargi w zakresie żądania ukarania organu grzywną wskazując, że od dnia otrzymania wniosku podjął niezwłocznie niezbędne czynności zmierzające bezpośrednio do realizacji żądań skarżącej. Organ zwrócił przy tym uwagę na fakt, że na skutek realizacji wniosków o udostępnienie informacji publicznej złożonych w latach 2019-2024 przez rodzinę S. (w tym przez Panią J.S.) organ wytworzył już kilkaset stron dokumentów. Wnioski skarżącej powodują nie tylko znaczne obciążenie w stosunku do realizacji pozostałych wniosków wpływających do organu z zakresu informacji publicznej, jak również niejednokrotnie paraliżują działanie Oddziału Administracyjnego, który zajmuje się ich realizacją. Działania skarżącej de facto nie mają na celu troski o dobro publiczne, a zmierzają do realizacji jej prywatnych interesów. Takie działanie jest natomiast sprzeczne z celem, jaki wynika z art. 61 ust. 1 Konstytucji RP.

Skarżąca ustosunkowując się do powyższej odpowiedzi na skargę w piśmie procesowym z dnia [...] sierpnia 2024 r. podniosła, że stanowisko organu nie koresponduje z przedmiotem jej wniosku, którym było wyjaśnienie losów zaginionych zbiorów dokumentów, które organ niewątpliwie posiadał, bowiem przejął je wcześniej bez zastrzeżeń z Sądu Rejonowego dla [...]. Skarżąca zaznaczyła, że organ w udzielonej jej odpowiedzi nie zaprzeczył jednoznacznie posiadania wnioskowane informacji, a jedynie oświadczył, że żadnych zbiorów dokumentów obecnie nie posiada. Odpowiedź ta nie odnosi się więc do meritum sprawy. Wywody organu co do jej rzekomych bezprawnych zachowań są natomiast zwykłym paszkwilem nie mającym żadnego uzasadnienia faktycznego, ani prawnego, a w konfrontacji z zachowaniem organu jednoznacznie i bezspornie dowodzą, że dopuścił on rażącej bezczynności

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2022 r. poz. 2492), sądy administracyjny sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym w świetle § 2 powołanego wyżej artykułu kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Kontrola ta, zgodnie z art. 3 § 2 pkt 8 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2024 r., poz. 935), dalej zwana jako "P.p.s.a.", obejmuje także orzekanie w sprawach skarg na bezczynność organów lub przewlekłe prowadzenie postępowania.

W ocenie Sądu skarga na bezczynność Prezesa Sądu Rejonowego w W. w niniejszej sprawie nie zasługuje na uwzględnienie.

Z bezczynnością organu administracji publicznej mamy do czynienia wówczas, gdy w prawnie ustalonym terminie organ nie podjął żadnych czynności w sprawie lub wprawdzie prowadził postępowanie w sprawie, ale – mimo istnienia ustawowego obowiązku – nie zakończył go wydaniem w terminie decyzji postanowienia lub innego aktu lub nie podjął stosownej czynności. Dla dopuszczalności skargi na bezczynność nie ma znaczenia okoliczność, z jakich powodów określony akt (decyzja, postanowienie lub inny akt) nie został podjęty lub czynność nie została dokonana, a w szczególności czy bezczynność organu spowodowana został zawinioną lub niezawinioną opieszałością organu w ich podjęciu lub dokonaniu, czy też wiąże się z przeświadczeniem organu, że stosowany akt lub czynność w ogóle nie powinna zostać dokonana, wyrażającym się np. w odmowie wydania decyzji w związku z błędnym przekonaniem organu, że załatwienie sprawy nie wymaga jej wydania (vide: T. Woś /w:/ T. Woś (red.), H. Knysiak-Molczyk, M. Romańska, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Wydawnictwo Prawnicze LexisNexis, Warszawa 2005, s. 86).

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej w art. 61 ust. 1 stanowi, że obywatel ma prawo do uzyskiwania informacji o działalności organów władzy publicznej oraz osób pełniących funkcje publiczne. Prawo to obejmuje również uzyskiwanie informacji o działalności organów samorządu gospodarczego i zawodowego, a także innych osób oraz jednostek organizacyjnych w zakresie, w jakim wykonują one zadania władzy publicznej i gospodarują mieniem komunalnym lub majątkiem Skarbu Państwa. Prawo do uzyskiwania informacji obejmuje dostęp do dokumentów oraz wstęp na posiedzenia kolegialnych organów władzy publicznej pochodzących z powszechnych wyborów, z możliwością rejestracji dźwięku lub obrazu (ust. 2). Ograniczenie prawa, o którym mowa w ust. 1 i 2, może nastąpić wyłącznie ze względu na określone w ustawach ochronę wolności i praw innych osób i podmiotów gospodarczych oraz ochronę porządku publicznego, bezpieczeństwa lub ważnego interesu gospodarczego państwa (ust. 3).

Ustawa z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz. U. z 2022 r. poz. 902) dalej u.d.i.p., będąca rozwinięciem konstytucyjnego prawa do informacji publicznej, reguluje zasady i tryb dostępu do informacji, mających walor informacji publicznych, wskazuje, w jakich przypadkach dostęp do informacji publicznej podlega ograniczeniu, i kiedy żądane przez wnioskodawcę informacje nie mogą zostać udostępnione.

Przepisy u.d.i.p. stanowią, że realizacja prawa do informacji publicznej w przewidzianych ustawą formach (art. 2 ust. 1, art. 3 ust. 1 pkt 1-3) jest uzależniona od jednoczesnego, kumulatywnego spełnienia trzech przesłanek. Po pierwsze: przedmiotem żądania informacji musi być informacja publiczna w rozumieniu art. 1 oraz art. 3 ust. 2, po drugie: adresatem żądania udostępnienia informacji publicznej, na zasadach tej ustawy, zgodnie z art. 4 ust. 1, mają być "władze publiczne oraz inne podmioty wykonujące zadania publiczne", ponadto (ust. 2) związki zawodowe i inne organizacje oraz partie polityczne, po trzecie: według art. 4 ust. 3 obowiązane do udostępnienia informacji publicznej są podmioty, o których mowa w ust. 1 i 2, będące w posiadaniu takich informacji.

Bezczynność organu w sytuacji określonej przepisami u.d.i.p., polega na tym, że organ zobowiązany do podjęcia czynności materialno-technicznej w przedmiocie informacji publicznej, takiej czynności nie podejmuje. Innymi słowy, z bezczynnością organu w zakresie dostępu do informacji publicznej mamy do czynienia wówczas, gdy organ milczy wobec wniosku strony o udzielenie takiej informacji.

Prawo dostępu do informacji publicznej obejmuje prawo żądania udzielenia informacji o określonych faktach i stanach istniejących w chwili udzielania informacji. Wniosek zainteresowanego rodzi po stronie dysponenta informacji obowiązek jej udostępnienia w sytuacji, gdy owa informacja publiczna znajduje się w jego posiadaniu. W sytuacji zatem, gdy organ nie posiada żądanej informacji, nie można zobowiązać go do jej udzielenia.

W doktrynie i w orzecznictwie przyjmuje się, że udostępnienie informacji publicznej stanowi czynność materialno-techniczną, a formę i sposób jej udostępnienia wyznacza zakres żądania, chyba że środki techniczne organu obowiązanego do udostępnienia informacji nie pozwalają na wydanie informacji w całości zgodnie z żądaniem wnioskodawcy (art. 14 ust. 1 u.d.i.p.). Natomiast w przypadku, gdy organ administracji publicznej nie dysponuje żądanymi informacjami, nie wydaje decyzji, ponieważ nie ma do tego podstaw prawnych, ale zobowiązany jest do wyjaśnienia wnioskodawcy, iż z uwagi na ich brak nie ma fizycznej możliwości ich udostępnienia.

Przenosząc powyższe rozważania na grunt niniejszej sprawy wskazać należy, iż w niniejszej sprawie nie jest kwestią sporną, że spełniony został zakres podmiotowy i przedmiotowy stosowania u.d.i.p.

Przypomnieć jednocześnie należy, że organ udzielił odpowiedzi na wniosek skarżącej z dnia [...] grudnia 2023 r. o udostępnienie informacji publicznej pismem z dnia [...] grudnia 2023 r., a w związku z ponowieniem wniosku, w kolejnym piśmie z dnia [...] stycznia 2024 r. udzielił dodatkowych informacji.

W ocenie Sądu, biorąc pod uwagę treść informacji przekazanych skarżącej przez organ w pismach z [...] grudnia 2023 r. oraz z [...] stycznia 2024 r. należy stwierdzić, że Prezes Sądu Rejonowego w W. na dzień wniesienia skargi nie pozostawał w bezczynności w rozpoznaniu wniosku skarżącej z dnia [...] grudnia 2023 r. o udostępnienie informacji publicznej.

Z informacji przekazanych skarżącej przez organ wynika, że wszystkie księgi hipoteczne oraz zbiory dokumentów, jakie posiadał Sąd Rejonowy w W., zostały przekazane do Archiwum Państwowego w [...]. Dokumenty te zostały przekazane w takiej formie (bez wydzielania ksiąg hipotecznych Hipoteki w W. 1820-2009), w jakiej Sąd Rejonowy w W. otrzymał te dokumenty. Żadne księgi hipoteczne oraz zbiory dokumentów nie pozostają w dyspozycji Sądu Rejonowego w W.. Jednocześnie organ poinformował skarżącą, że nie ma żadnych informacji, które potwierdzałyby jej zarzuty, iż doszło do wydzielenia dokumentów z ksiąg hipotecznych lub usunięcia dokumentów ze zbiorów dokumentów.

Należy w tym miejscu podkreślić, że przepis art. 4 ust. 3 u.d.i.p. wyraźnie wskazuje, że organy administracji publicznej obowiązane są do udostępnienia informacji publicznych będących w ich posiadaniu. Z powyższego wynika, że obowiązek informacyjny organu nie musi być adekwatny do zakresu jego działania, ale jest tylko i wyłącznie konsekwencją faktu dysponowania daną informacją (por. I. Kamińska, M. Rozbicka-Ostrowska, Ustawa o dostępie do informacji publicznej. Komentarz, Wolters Kluwer, Warszawa 2016, s. 105).

W przypadku, gdy organ nie dysponuje żądanymi informacjami, nie wydaje decyzji, ponieważ nie ma do tego podstaw prawnych, ale zobowiązany jest do wyjaśnienia wnioskodawcy, że z uwagi na ich brak nie ma możliwości ich udostępnienia. Organ nie też ma obowiązku pozyskiwania żądanych informacji od innych podmiotów, w celu załatwienia wniosku o udostępnienie informacji publicznej.

W sytuacji zatem, gdy organ w odpowiedzi na wniosek skarżącej z dnia [...] grudnia 2023 r. udostępnił informacje będące w jego posiadaniu, informując jednocześnie, że pozostałych informacji nie posiada, to należy stwierdzić, iż nie pozostaje w bezczynności.

Końcowo, odnosząc się do podnoszonego przez organ faktu składania przez skarżącą oraz jej rodzinę licznych wniosków o udostępnienie informacji publicznej oraz związanych z tym rozważań, czy w przedmiotowej sprawie nie mamy do czynienia z nadużyciem prawa do informacji publicznej Sąd zauważa, że obywatelskie prawo do informacji publicznej, jako prawo dostępu do wiadomości o sprawach publicznych (art. 1 ust. 1 u.d.i.p.), jest skorelowane z ciążącym na władzach publicznych oraz podmiotach wykonujących zadania publiczne obowiązkiem rozpoznania wniosku. Natomiast nadużycie prawa dostępu do informacji publicznej definiuje się jako próbę korzystania z instytucji dostępu do informacji publicznej dla osiągnięcia celu innego aniżeli troska o dobro publiczne, jakim jest w szczególności prawo do przejrzystego państwa, jego struktur, przestrzegania prawa przez podmioty życia publicznego, jawności funkcjonowania administracji i innych organów (wyroki NSA: z dnia 16 października 2015 r., sygn. akt I OSK 1992/14; z dnia 23 listopada 2016 r., sygn. akt I OSK 1601/15; z dnia 14 lutego 2017 r., sygn. akt I OSK 2642/16; publ. CBOSA). Ustawa o dostępie do informacji publicznej nie zna nadużycia prawa do informacji jako przesłanki odmowy udostępnienia informacji publicznej. Zatem przy uwzględnieniu takiej okoliczności należy zachować szczególną ostrożność. Konstytucyjne prawo do informacji publicznej służy realizacji jednej z podstawowych wartości państwa demokratycznego, tj. jawności działania instytucji publicznych. Skoro prawo do informacji publicznej ma rangę konstytucyjną, a jego celem jest zapewnienie społecznej kontroli nad organami władzy publicznej, to wszelkie pozaustawowe przesłanki ograniczające to prawo mogą utrudnić lub wręcz uniemożliwić kontrolę społeczną nad funkcjonowaniem instytucji publicznych. Dlatego też ewentualne powołanie się na nadużycie prawa do informacji musi być zastrzeżone wyłącznie do przypadków skrajnych, w których wnioskodawca wykazuje się dużą dozą złej woli, a ilość i zakres objętych wnioskami informacji może utrudnić normalne funkcjonowanie i wypełnianie swoich ustawowych kompetencji przez organ administracji publicznej (por. wyrok NSA z dnia 7 kwietnia 2022 r., sygn. akt II OSK 4371/21 oraz powołane tam orzecznictwo i piśmiennictwo; publ. CBOSA).

Niemniej jednak w sytuacji, gdy organ stwierdza, iż celem działania wnioskodawcy nie jest jakakolwiek dbałość o interes publiczny, lecz wywołanie dolegliwości u adresata i utrudnienie funkcjonowania określonego organu i całego szeregu innych organów władzy publicznej, do których skierował on swoje wnioski, to mogą zaistnieć podstawy do stwierdzenia nadużycia prawa do informacji publicznej, o czym organ obowiązany jest jednak orzec w drodze decyzji administracyjnej wydanej na podstawie art. 16 ust. 1 u.d.i.p.

Mając powyższe na uwadze, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 151 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł, jak w sentencji wyroku.