Postanowienie WSA w Łodzi, sygn. akt II SA/Łd 571/24
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi
Data orzeczenia: 2024-11-20 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6329 Inne o symbolu podstawowym 632
Hasła tematyczne: Umorzenie postępowania
Skarżony organ: Prezes Zakładu Ubezpieczeń Społecznych/ZUS
Treść wyniku: Umorzono postępowanie sądowoadministracyjne
Powołane przepisy: article: art. 54 par. 3, art. 119 pkt 3, art. 161 par. 1 pkt 3 i par. 2
journal: Dz.U. 2024 poz 935
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j.)

SENTENCJA

Dnia 20 listopada 2024 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział II w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Magdalena Sieniuć (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Agata Sobieszek-Krzywicka, Asesor WSA Tomasz Porczyński, , po rozpoznaniu w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym w dniu 20 listopada 2024 roku sprawy ze skargi Y. L. na postanowienie Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych w Warszawie z dnia 20 czerwca 2024 roku nr 010070/680/9809551/2023 postępowanie: 441420551 w przedmiocie stwierdzenia uchybienia terminu do wniesienia odwołania od decyzji odmawiającej przyznania świadczenia wychowawczego p o s t a n a w i a: umorzyć postępowanie sądowoadministracyjne. MR


UZASADNIENIE

Zaskarżonym postanowieniem z dnia 20 czerwca 2024 r., nr 010070/680/9809551/2023 (postępowanie nr 441420551), Prezes Zakładu Ubezpieczeń Społecznych w Warszawie stwierdził uchybienie terminu na wniesienie odwołania od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia 26 marca 2024 r., nr: 010070/680/9809551/2023 (postępowanie nr 441420551), odmawiającej Y. L. prawa do świadczenia wychowawczego na dziecko A. L. na okres świadczeniowy od 1 czerwca 2023 r. do 31 maja 2024 r.

W uzasadnieniu postanowienia organ II instancji wskazał, że w związku z odwołaniem Y. L. z dnia 31 maja 2024 r., znak: 010070/680/9809551/2023, od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia 26 marca 2024 r. o odmowie prawa do świadczenia wychowawczego na dziecko A. L. na ww. okres świadczeniowy stwierdził uchybienie terminu na wniesienie tego odwołania.

Następnie organ odwoławczy wskazał, że zgodnie z informacjami zapisanymi w systemie informatycznym, wspomagającym obsługę świadczeń, decyzja z dnia 26 marca 2024 r. została doręczona skarżącej w dniu 10 kwietnia 2024 r. w formie elektronicznej na profilu skarżącej, na platformie PUE-ZUS.

Organ odwoławczy wyjaśnił, że w treści ww. decyzji skarżąca została poinformowana o przysługującym prawie do wniesienia odwołania do Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych w terminie 14 dni od dnia doręczenia decyzji, a w sytuacji nieskorzystania z powyższego prawa wydana decyzja staje się ostateczna i nie można się od niej odwołać.

Jednocześnie organ II instancji podkreślił, że odwołanie od decyzji z dnia 26 marca 2024 r. skarżąca wniosła elektronicznie przez PUE-ZUS na formularzu SW-ODW w dniu 31 maja 2024 r., tj. po upływie ustawowego terminu 14 dni. Ponadto organ odwoławczy dodał, że we wniosku o przywrócenie terminu na wniesienie odwołania nie wskazano okoliczności uprawdopodobniających, że uchybienie nastąpiło bez winy skarżącej, a wskazane przyczyny, które w ocenie skarżącej uniemożliwiły terminowe wniesienie odwołania, nie miały charakteru nieusuwalnej przeszkody.

Skargę na powyższe postanowienie do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi wniosła Y. L., podnosząc, że nie mogła wnieść odwołania w wymaganym terminie, ponieważ pracownicy Zakładu Ubezpieczeń Społecznych poinformowali ją, że musi skontaktować się ze Strażą Graniczną w celu uzyskania odpowiedzi związanej z jej wnioskiem. Skarżąca wyjaśniła, że wysłała e-maile do Straży Granicznej wielokrotnie, ale nie otrzymała odpowiedzi. W tym samym czasie wielokrotnie odwiedzała ZUS, w którym jedyną radą, jaką otrzymała, było czekanie.

Następnie skarżąca wskazała, że dopiero 26 marca 2024 r. otrzymała odpowiedź od Straży Granicznej, że dane są poprawnie zaewidencjonowane. Jednocześnie skarżąca podniosła, że ze względu na skomplikowany charakter sprawy oraz brak doświadczenia nie mogła złożyć odwołania w terminie. Nadto skarżąca wyjaśniła, że świadczenie "800+" jest niezbędne, aby zapewnić odpowiednie warunki życia jej dziecku. Brak tego świadczenia negatywnie wpływa na ich sytuację życiową.

Końcowo skarżąca podniosła, że do skargi załączyła kopie dokumentów, potwierdzających starania i próbę wyjaśnienia sytuacji ze Strażą Graniczną oraz ZUS. Napisała 31 maja 2024 r. list do Ministerstwa Cyfryzacji i 11 czerwca 2024 r. otrzymała odpowiedź. Następnie w urzędzie wzięła dowód z przekroczeniem granicy w Rejestrze wjazdów i złożonych wniosków.

W odpowiedzi na skargę pełnomocnik Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych w Warszawie wniosła o umorzenie postępowania w związku z uwzględnieniem skargi w całości oraz o rozpoznanie sprawy w trybie uproszczonym.

Pełnomocnik organu wyjaśniła przy tym, że decyzję organu I instancji doręczono skarżącej w dniu 10 kwietnia 2024 r. W dniu 11 kwietnia 2024 r. Y. L. złożyła na profilu ZUS PUE pismo ogóle POG z załącznikami, tj.: zaświadczeniem z rejestru PESEL z dnia 29 marca 2022 r. potwierdzające posiadanie PESEL ze statusem UKR, powiadomieniem z dnia 29 marca 2022 r. o nadaniu numeru PESEL dziecku A. L., zaświadczeniem z rejestru PESEL z dnia 19 grudnia 2023 r. o statusie UKR, skanami paszportów, pismem Placówki Straży Granicznej w Lubaczowie z dnia 9 kwietnia 2024 r., dokumentacją dotyczącą dziecka J. L.

W dalszej kolejności pełnomocnik organu wyjaśniła, że w dniu 31 maja 2024 r. Y. L. złożyła na formularzu SW-ODW odwołanie do Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych od decyzji w sprawie odmowy świadczenia wychowawczego z dnia 26 marca 2024 r., do którego dołączyła ww. dokumenty oraz pismo z Placówki Straży Granicznej w Korczowej z dnia 29 maja 2024 r. Dodatkowo złożyła także wniosek o przywrócenie terminu na wniesienie odwołania. Przekroczenie terminu uzasadniła próbą wyjaśnienia przez nią nieprawidłowości w rejestrze straży granicznej oraz niedostateczne udzielenie informacji przez pracownika ZUS.

Po zapoznaniu się – jak wskazała pełnomocnik organu - ze skargą do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi na postanowienie Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia 20 czerwca 2024 r. oraz ponownie złożonym wnioskiem z dnia 31 maja 2024 r. o przywrócenie terminu na złożenie odwołania (w szczególności z nowymi załącznikami) ustalono, iż intencją, która towarzyszyła skarżącej przy składaniu POG (pisma ogólnego) w dniu 11 kwietnia 2024 r. było złożenie odwołania od decyzji odmownej ZUS. Wobec powyższego w dniu 15 lipca 2024 r. uchylono postanowienie Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia 20 czerwca 2024 r. i rozpoznano odwołanie od decyzji. Przy analizie sprawy dokonano ponownego odczytu danych z rejestru Straży Granicznej i ustalono, iż Straż Graniczna dokonała aktualizacji zapisów w rejestrze odnośnie daty legalnego pobytu w Polsce Y. L. i jej dziecka. Zgodnie z aktualnymi zapisami posiadają oni prawo do legalnego pobytu w Polsce w okresie od 15 grudnia 2023 r. do 30 września 2025 r.

Wobec usunięcia niezgodności – jak stwierdziła pełnomocnik organu - zostały spełnione przesłanki do przyznania świadczenia, zatem z powodu zmiany stanu faktycznego sprawy decyzją z dnia 16 lipca 2024 r. uchylono decyzję z dnia 26 marca 2024 r., znak sprawy: 010070/680/9809551/2023, postępowanie: 441420551, w całości i przyznano skarżącej prawo do świadczenia wychowawczego na okres od 1 grudnia 2023 r. do 31 maja 2024 r. na dziecko A. L. W dniu 26 lipca 2024r. dokonano wypłaty wyrównania świadczenia wychowawczego w kwocie 4500zł. Postanowienie z dnia 15 lipca 2024 r. i decyzja z dnia 16 lipca 2024 r. zaspokajają w całości roszczenie skarżącej.

Zarządzeniem Przewodniczącego Wydziału II z dnia 5 sierpnia 2024 r. skarżąca została wezwana do wypowiedzenia się, w terminie 7 dni, czy wobec wydania przez Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych w Warszawie postanowienia z dnia 15 lipca 2024 r. nr 10070/680/9809551/2023 podtrzymuje swoją skargę na postanowienie tego organu z dnia 20 czerwca 2024 r. nr 010070/680/9809551/2023. Wskazany w wezwaniu termin upłynął bezskutecznie, bowiem skarżąca nie wypowiedziała się, czy podtrzymuje skargę na zaskarżone postanowienie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi zważył, co następuje:

Stosownie do art. 161 § 1 pkt 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2024 r., poz. 935), powoływanej dalej jako: "p.p.s.a.", sąd wydaje postanowienie o umorzeniu postępowania, gdy postępowanie z innych przyczyn niż wskazane w pkt 1 i 2 tego paragrafu stało się bezprzedmiotowe, a zgodnie z art. 161 § 2 p.p.s.a., postanowienie o umorzeniu postępowania może zapaść na posiedzeniu niejawnym.

Okoliczność uzasadniającą umorzenie postępowania na podstawie powyższego przepisu stanowi uwzględnienie przez organ skargi w trybie autokontroli na podstawie art. 54 § 3 p.p.s.a. Skorzystanie przez organ z autokontroli prowadzi w konsekwencji do wyeliminowania z obrotu prawnego zaskarżonego aktu, w tej sprawie – postanowienia, co z kolei czyni zbędnym dalsze procedowanie w sprawie. Wydanie przez Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych w Warszawie w dniu 15 lipca 2024 r. postanowienia o uchyleniu zaskarżonego postanowienia z dnia 20 czerwca 2024 r. i następnie – w wyniku rozpoznania odwołania skarżącej - decyzją z dnia 16 lipca 2024 r. uchylenie decyzji z dnia 26 marca 2024 r., znak sprawy: 010070/680/9809551/2023, postępowanie: 441420551, w całości i przyznanie prawa skarżącej do świadczenia wychowawczego na okres od 1 grudnia 2023 r. do 31 maja 2024 r. na dziecko A. L., stanowi w konsekwencji uwzględnienie w całości przedmiotowej skargi.

Żądanie skarżącej zawarte w przedmiotowej sprawie sprowadza się do rozpoznania jej odwołania od decyzji organu I instancji z dnia 26 marca 2024 r. i przyznania wnioskowanego świadczenia wychowawczego. Organ II instancji przychylając się do skargi skarżącej, uwzględnił ją tym samym w całości, gdyż rozpoznał odwołanie skarżącej, za które uznał pismo skarżącej z dnia 11 kwietnia 2024 r. (wpłynęło w terminie otwartym do wniesienia odwołania) oraz w następnie powyższego decyzją z dnia 16 lipca 2024 r. przyznał skarżącej wnioskowane świadczenie. Wypełnione zostały zatem w sprawie przesłanki z art. 54 § 3 p.p.s.a. i nie ulega wątpliwości, iż doszło w sprawie do jej merytorycznego rozstrzygnięcia, zgodnie z oczekiwaniami skarżącej zawartymi w skardze.

Uwzględnienie przez organ w całości skargi powoduje, że postępowanie sądowoadministracyjne staje się bezprzedmiotowe. Natomiast wydanie nowego rozstrzygnięcia, tak jako miało to miejsce w przedmiotowej sprawie, tj. decyzji z dnia 16 lipca 2024 r., powoduje, że strona uzyskała możliwość ochrony swoich praw, w sytuacji niezadowolenia z rozstrzygnięcia, w drodze ewentualnej skargi do sądu administracyjnego na decyzję z dnia 16 lipca 2024 r.

W zakresie wniosku organu rozpoznanie sprawy w trybie uproszczonym wyjaśnić należy, że przedmiotowa sprawa, wobec zaskarżenia przedmiotową skargę postanowienia, została skierowana z urzędu do rozpoznania w trybie uproszczonym na podstawie art. 119 pkt 3 p.p.s.a., zgodnie z którym sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym, jeżeli przedmiotem skargi jest postanowienie wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także postanowienie rozstrzygające sprawę co do istoty oraz postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie.

Mając powyższe na uwadze Sąd, na podstawie art. 161 § 1 pkt 3 i § 2 p.p.s.a. w związku z art. 54 § 3 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji postanowienia.

ał