Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt I SA/Wa 2009/04
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2005-11-30 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6071 Trwały zarząd nieruchomościami
Skarżony organ: Minister Budownictwa
Treść wyniku: Oddalono skargę

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Małgorzata Boniecka-Płaczkowska Sędziowie WSA Jolanta Rudnicka (spr.) asesor WSA Jerzy Siegień Protokolant Monika Chorzewska-Korczak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 30 listopada 2005 r. sprawy ze skargi Gminy L. na decyzję Ministra Infrastruktury z dnia [...] listopada 2004 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania o stwierdzenie nieważności decyzji administracyjnej oddala skargę.


UZASADNIENIE

I SA/Wa 2009/04

U z a s a d n i e n i e

Zaskarżoną decyzją nr [...] z dnia [...] listopada 2004 r. Minister Infrastruktury utrzymał w mocy decyzję Wojewody [...] z dnia [...] czerwca 2004 r. odmawiającą wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji nr [...] Kierownika Wydziału Geodezji i Gospodarki Gruntami Urzędu Dzielnicowego L. z dnia [...] stycznia 1989 r. w sprawie uchylenia decyzji nr [...] z dnia [...] września 1986 r. oraz w sprawie oddania w zarząd Przedsiębiorstwu Budownictwa [...] "[...]" na czas nieoznaczony gruntu zabudowanego, położonego w L. przy ul. [...] o powierzchni [...] m2 oznaczonego na mapie geodezyjnej jako działki nr ew.: [...],[...],[...],[...],[...].

W uzasadnieniu zaskarżonej decyzji organ podał, że Zastępca Kierownika Wydziału Geodezji i Gospodarki Gruntami Urzędu Dzielnicowego L., wspólnego dla wszystkich dzielnic miasta L., decyzją z dnia [...] stycznia 1989 r., na podstawie art.155 kpa , uchylił w całości swoją decyzję nr [...] z dnia [...] września 1986 r. "w sprawie ustalenia nowych opłat za zarząd" oraz orzekł o oddaniu w zarząd Przedsiębiorstwu Budownictwa [...] "[...]" na czas nieoznaczony gruntu położonego w L. przy ul. [...], oznaczonego jako działki o numerach ewidencyjnych : [...],[...],[...],[...] i [...] oraz ustalił opłaty z tego tytułu. Podstawą do wydania decyzji oddającej wyżej opisaną nieruchomość w zarząd były przepisy: art. 4 ust.1 w zw. z art. 38, art.40 ustawy z dnia 29 kwietnia 1985 r. o gospodarce gruntami i wywłaszczaniu nieruchomości /Dz.U. 1989, nr 14, poz.74/. Pismem z dnia [...] lutego 2004 r. Prezydent Miasta L. wystąpił z wnioskiem o stwierdzenie nieważności powyższej decyzji, zaś Wojewoda [...] decyzją z dnia [...] czerwca 2004 r. odmówił stwierdzenia nieważności podnosząc, iż postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności wszczyna się z urzędu lub na żądanie strony. Wojewoda uznał, że gmina Miasto L. nie posiada przymiotu strony a zatem nie jest legitymowana do wystąpienia z wnioskiem o stwierdzenie nieważności opisanej powyżej decyzji.

Minister Infrastruktury podzielił stanowisko Wojewody i podniósł, że stroną postępowania zakończonego decyzją o oddaniu w zarząd było Przedsiębiorstwo Budownictwa [...] "[...]" w L., natomiast gmina Miasto L. nie posiadał tytułu prawnego do spornej nieruchomości, gdyż nie legitymowała się ostateczną decyzją komunalizacyjną.

Według organu wydającego zaskarżoną decyzję Gmina nie posiada interesu prawnego a tym samym nie może wystąpić w charakterze strony z wnioskiem o stwierdzenie nieważności decyzji Zastępcy Kierownika Wydziału Geodezji i Gospodarki Gruntami Urzędu Dzielnicowego L., zaś podnoszone przez nią zarzuty, iż decyzja ta stanowi podstawę do wydania piętnastu decyzji o odmowie komunalizacji wskazuje jedynie na interes faktyczny a nie interes prawny.

Skargę na decyzję Ministra Infrastruktury złożył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie Prezydent Miasta L., działający w imieniu Gminy L.

Skarżąca wnosiła o uchylenie w całości zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji Wojewody [...] z dnia [...] czerwca 2004 r.

W uzasadnieniu skargi podniesiono, iż interes prawny skarżącej potwierdzają postanowienia Krajowej Komisji Uwłaszczeniowej w piętnastu sprawach o zawieszeniu postępowania komunalizacyjnego do czasu zakończenia sprawy będącej przedmiotem skargi oraz decyzje Wojewody [...], które jako przyczynę odmowy komunalizacji wskazują na istnienie w obrocie prawnym decyzji oddającej przedmiotową nieruchomość w zarząd Przedsiębiorstwu Budownictwa

[...] "[...]" w L. Ponadto postępowanie o stwierdzenie nieważności wszczęte w niniejszej sprawie stanowi zagadnienie wstępne do procesu komunalizacji. Według skarżącej przepisem prawa materialnego, z którego wywodzi interes prawny jest art.5 ust.1 ustawy z dnia 10 maja 1990 r. "Przepisy wprowadzające ustawę o samorządzie terytorialnym i ustawę o pracownikach samorządowych . Skarżąca zarzuciła również, iż w przedmiotowej sprawie organy miały obowiązek działania nie tylko na wniosek, lecz również z urzędu a to wobec wydania decyzji o oddaniu w zarząd z rażącym naruszeniem prawa / art.156 par.1 pkt.2 kpa /. Powyższa decyzja o oddaniu w zarząd, zdaniem skarżącej, została wydana z naruszeniem art.155 kpa, gdyż przesłankę zmiany lub uchylenia decyzji na podstawie art.155 kpa stanowi zgoda na dokonanie zmiany decyzji przez wszystkie strony postępowania a zgoda taka nie może być dorozumiana, lecz musi mieć formę stosownego oświadczenia. Ponadto decyzja wydana na podstawie art.155 kpa może dotyczyć wyłącznie kwestii rozstrzyganych zmienioną decyzją a nie nowych.

W odpowiedzi na skargę Minister Infrastruktury podtrzymał dotychczasowe stanowisko w sprawie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje :

Na wstępie należy stwierdzić, że stosownie do art.13 par.1 i par.2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r.-Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi / Dz.U. Nr 153, poz.1270 / wojewódzkie sądy administracyjne są powołane do rozpoznawania wszystkich spraw sądowoadministracyjnych z wyjątkiem tych spraw, dla których zastrzeżona jest właściwość Naczelnego Sądu Administracyjnego, a właściwym miejscowo do rozpoznania w/w spraw jest ten wojewódzki sąd administracyjny, na obszarze którego ma siedzibę organ administracji publicznej, którego działalność została zaskarżona. Ponadto podkreślić należy, że ocena działalności organów administracji publicznej dokonywana przez wojewódzki sąd administracyjny sprowadza się do kontroli prawidłowości rozstrzygnięcia będącego przedmiotem tej oceny pod względem zgodności z przepisami postępowania administracyjnego.

Przedmiotem oceny Sądu w niniejszej sprawie jest ostateczna decyzja Ministra Infrastruktury z dnia [...] listopada 2004 r. nr [...] utrzymująca w mocy decyzję Wojewody [...] nr [...] z dnia [...] czerwca 2004r. o odmowie wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji Kierownika Wydziału Geodezji i Gospodarki Gruntami Urzędu Dzielnicowego L. z dnia [...] stycznia 1989 r. w sprawie uchylenia decyzji nr [...] z dnia [...] września 1986 r. oraz w sprawie oddania w zarząd Przedsiębiorstwu Budownictwa [...] "[...] – L." na czas nieoznaczony gruntu położonego w L. przy ul. [...], oznaczonego jako działki nr [...], nr [...],[...],[...],[...].

Przyczyną odmowy wszczęcia postępowania o stwierdzenie nieważności wyżej opisanej decyzji był brak po stronie skarżącej przymiotu strony postępowania.

Odnosząc się do zarzutów skargi należy stwierdzić, że nie są one trafne.

Organ administracji publicznej dokonał prawidłowej oceny i w sposób właściwy zastosował przepisy proceduralne oraz przepisy prawa materialnego.

Skarżąca Gmina nie ma przymiotu strony tak w postępowaniu uwłaszczeniowym, jak również w postępowaniu o stwierdzenie nieważności decyzji uwłaszczeniowej. Stroną postępowania uwłaszczeniowego był Skarb Państwa i Przedsiębiorstwo Budownictwa [...] "[...]" w L. Tylko między tymi podmiotami doszło do przekształceń własnościowych, które w chwili obecnej kwestionuje gmina Miasto L. W orzecznictwie sądu administracyjnego utrwalony jest pogląd, że przedmiot postępowania uwłaszczeniowego wyznacza krąg uczestniczących w nim podmiotów. Określające status strony w tym postępowaniu uprawnienie lub obowiązek prawny, o czym mowa w art.28 kpa, stanowi kategorię normatywną i musi mieć swoje źródło w przepisach będących podstawą rozstrzygnięcia sprawy.

Skoro przedmiotem postępowania uwłaszczeniowego było przekształcenie stosunków własnościowych między Skarbem Państwa a Przedsiębiorstwem a skarżąca Gmina nie reprezentuje żadnego z tych podmiotów, to tym samym nie ma przymiotu strony w tym postępowaniu.

Skarżąca nie wykazała, że ma ujawniony tytuł prawny do przedmiotowej nieruchomości, co mogłoby stanowić źródło jej interesu prawnego.

Prawo własności Gminy Miasta L. do przedmiotowego gruntu nie zostało potwierdzone ostatecznymi decyzjami administracyjnymi. Gmina nie posiada tytułu prawnego do będącej przedmiotem sprawy nieruchomości, tym samym nie jest legitymowana do wystąpienia z żądaniem stwierdzenia nieważności decyzji uwłaszczeniowej. W żaden sposób postępowanie uwłaszczeniowe nie ma wpływu na uprawnienia skarżącej wynikające z przepisów komunalizacyjnych. Są to dwa odrębne postępowania, oparte na dwóch odrębnych zdarzeniach prawnych.

Podnoszony w skardze argument, że decyzja której stwierdzenia nieważności domaga się skarżąca stanowiła podstawę do wydania przez Wojewodę [...] decyzji odmawiających nabycia przez skarżącą własności nieruchomości z mocy ustawy komunalizacyjnej, może stanowić jedynie o istnieniu po stronie skarżącej Gminy o istnieniu interesu faktycznego w przedmiotowym postępowaniu.

Wielokrotnie Naczelny Sąd Administracyjny wskazywał, że nie interes faktyczny lecz interes prawny przesądza o istnieniu legitymacji do bycia stroną w postępowaniu administracyjnym.

Nietrafne jest też twierdzenie skarżącej, że źródłem jej interesu prawnego jest art.5 ust.1 ustawy z dnia 10 maja 1990 r.- Przepisy wprowadzające ustawę o samorządzie terytorialnym i ustawę o pracownikach samorządowych. Wskazany przepis może stanowić podstawę do bycia stroną w postępowaniu komunalizacyjnym, nie zaś uwłaszczeniowym.

Mając powyższe na uwadze Sąd na podstawie art.151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r.- Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi / Dz.U. Nr 153, poz.1270/ orzekł, jak w sentencji wyroku.