Wyrok WSA w Łodzi, sygn. akt II SA/Łd 806/23
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi
Data orzeczenia: 2023-11-23 00:00:00+01:00 (orzeczenie nieprawomocne)
Symbol z opisem: 6079 Inne o symbolu podstawowym 607
Hasła tematyczne: Administracyjne postępowanie
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 151
journal: Dz.U. 2023 poz 1634
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.
article: art. 61a par. 1
journal: Dz.U. 2023 poz 775
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (t. j.)

SENTENCJA

Dnia 23 listopada 2023 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział II w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Magdalena Sieniuć (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Agnieszka Grosińska-Grzymkowska, Asesor WSA Tomasz Porczyński, po rozpoznaniu w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym w dniu 23 listopada 2023 roku sprawy ze skargi P. Spółki Akcyjnej z siedzibą w W. Oddział G. w W. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Łodzi z dnia 21 lipca 2023 roku nr SKO.4160.96.2023 w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nabycia z mocy prawa prawa użytkowania wieczystego nieruchomości gruntowej oddala skargę. MR


UZASADNIENIE

Zaskarżonym postanowieniem z dnia 21 lipca 2023 r. nr SKO.4160.96.2023 Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Łodzi, na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 w związku z art. 61a § 1 i art. 144 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn. Dz. U. z 2023 r., poz. 775), powołanej dalej jako: "k.p.a.", oraz art. 200 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (tekst jedn. Dz. U. z 2023 r., poz. 344 ze zm.), utrzymało w mocy postanowienie Prezydenta Miasta Łodzi z dnia 15 maja 2023 r. nr DM-ZNN-VII.6841.2.2.2023 w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nabycia, z mocy prawa, prawa użytkowania wieczystego nieruchomości gruntowej.

Z akt sprawy wynika, że ww. postanowieniem z dnia 15 maja 2023 r. organ I instancji odmówił wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nabycia, z mocy prawa, z dniem 5 grudnia 1990 r., przez przedsiębiorstwo państwowe "P." z siedzibą w W. prawa użytkowania wieczystego nieruchomości gruntowej położonej w Ł., przy ul. [...], oznaczonej w obrębie [...] jako działka nr [...], o powierzchni 1113 m2, uregulowanej w księdze wieczystej nr [...], z uwagi na fakt, że przed Wojewodą Łódzkim toczy się postępowanie administracyjne w tej samej sprawie, które nie zakończyło się wydaniem decyzji ostatecznej.

Zażalenie na powyższe postanowienie organu I instancji złożyła pełnomocnik Spółki, stwierdzając, że nie można zaaprobować stanowiska organu o prowadzeniu innego postępowania w tożsamej sprawie, gdyż w sprawie organy nie są tożsame.

Wskazanym na wstępie postanowieniem z dnia 21 lipca 2023 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Łodzi, po rozpatrzeniu powyższego zażalenia, utrzymało w mocy postanowienie organu I instancji.

W uzasadnieniu postanowienia organ II instancji wskazał, że ustawodawca w art. 61a § 1 k.p.a. wyraził w sposób konkretny tylko jedną przesłankę podmiotową, odwołującą się do przymiotu strony postępowania, pozostawiając pozostałe, mieszczące się w zakresie wyrażania "inne uzasadnione przyczyny", wyjaśnieniom doktryny i orzecznictwa.

Jednocześnie Kolegium podkreśliło, że w doktrynie do innych uzasadnionych przyczyn odmowy wszczęcia postępowania zalicza się m.in. sytuacje, gdy żądanie jednostki dotyczy sprawy rozstrzygniętej już decyzją, albo gdy żądanie jednostki dotyczy sprawy, w której prowadzone jest postępowanie (zob. B. Adamiak, J. Borkowski, Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz, Legalis/el. 2022). Jedną z podstaw dopuszczalności prowadzenia postępowania administracyjnego jest stwierdzenie, że w zakresie zgłoszonego żądania strony nie toczy się już lub nie zostało zakończone postępowanie w tym przedmiocie. Zawisłość sprawy (lis pendens) lub zapadnięcie ostatecznego rozstrzygnięcia - powaga rzeczy osądzonej (res iudicata) należy zaliczyć do przesłanek procesowych negatywnych. W ocenie Kolegium, nie jest konieczne, aby postępowanie toczyło się przed tym samym organem, ale w tym samym przedmiocie. W myśl art. 156 § 1 pkt 3 k.p.a. organ administracji publicznej stwierdza nieważność decyzji, która dotyczy sprawy już poprzednio rozstrzygniętej inną decyzją ostateczną. Ustawodawca nie zastrzega, że mam to być decyzja tego samego organu (zob. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 5 kwietnia 2023 r., sygn. akt I GSK 424/19). Kluczowy jest przedmiot postępowania, konkretna sprawa.

Mając na uwadze powyższe Kolegium wyjaśniło, że Spółka wniosła dwa podania obejmujące identycznej treści żądanie. Istotne znaczenie ma stwierdzenie tożsamości obu spraw. Tożsamość ta istnieje wówczas, gdy w sprawie wystąpią te same podmioty (tożsamość podmiotowa) oraz będą one dotyczyły tego samego przedmiotu przy niezmienionym stanie faktycznym (tożsamość przedmiotowa). W literaturze wskazuje się także, iż pod względem przedmiotowym na sprawę administracyjną składa się treść żądania strony, podstawa prawna oraz stan faktyczny (tak m.in. B. Adamiak w: B. Adamiak. J. Borkowski, Postępowanie administracyjne i sądowoadministracyjne, Warszawa 2011, wyd. 9, str. 336).

W ocenie organu II instancji, skoro zdaniem Spółki Prezydent Miasta Łodzi jest organem właściwym do rozpoznania niniejszej sprawy, z czym należy się zgodzić, to Wojewoda Łódzki powinien zastosować przepis art. 65 § 1 zd. 1 k.p.a., w myśl którego, jeżeli organ administracji publicznej, do którego podanie wniesiono, jest niewłaściwy w sprawie, niezwłocznie przekazuje je do organu właściwego, zawiadamiając jednocześnie o tym wnoszącego podanie. Dotyczy to również sytuacji, w której dopiero w toku postępowania administracyjnego organ administracji publicznej stwierdzi swoją niewłaściwość w sprawie. Zdaniem Kolegium, Spółka chciała niejako przyspieszyć postępowanie ze względu na opieszałość Wojewody Łódzkiego, ale celowe byłoby raczej skorzystanie z prawa do wniesienia ponaglenia (zob. art. 37 k.p.a.).

Wychodząc z powyższych ustaleń organ II instancji stwierdził, że nie jest zasadne, aby z wniosków Spółki toczyły się dwa postępowania w tym samym przedmiocie przed dwoma organami administracji publicznej. Na brak możliwości wszczęcia kolejnego postępowania administracyjnego w tej samej sprawie przed innym organem administracji wskazuje również wykładnia art. 65 § 2 k.p.a., w myśl którego podanie wniesione do organu niewłaściwego przed upływem przepisanego terminu uważa się za wniesione z zachowaniem terminu.

Ponadto Kolegium zwróciło uwagę, że niedopuszczenie jest, aby w tożsamej podmiotowo i przedmiotowo sprawie toczyły się dwa postępowania: równolegle (lis pendens), bądź następująco po sobie (res iudicata). Ustalenie, że w sprawie już wszczętej lub prawomocnie zakończonej mamy do czynienia z tym samym podmiotem praw i obowiązków oraz z identycznym przedmiotem sprawy co w nowo wywiedzionej sprawie, powoduje niedopuszczalność prowadzenia tego nowego postępowania. Zasadna jest zatem, jak wskazało Kolegium, w myśl art. 61a § 1 k.p.a., odmowa wszczęcia postępowania, skoro żądanie dotyczy sprawy, w której postępowanie jest w toku.

Organ II instancji wyjaśnił przy tym, że warunkiem sine qua non wydania postanowienia, na podstawie art. 61a § 1 k.p.a., jest stwierdzenie tożsamości stosunku administracyjnoprawnego występującego pomiędzy sprawą będącą w toku oraz powtórnym podaniem o wszczęcie postępowania administracyjnego. Tożsamość ta istnieje wówczas, gdy: występują te same podmioty w sprawie, dotyczy ona tego samego przedmiotu i tego samego stanu prawnego, a do tego w niezmienionym stanie faktycznym sprawy. Zdaniem Kolegium, wszystkie te przesłanki w przedmiotowej sprawie wystąpiły.

Skargę na powyższe postanowienie do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi złożyła Spółka P. S.A. z siedzibą w W., reprezentowana przez pełnomocnika w osobie radcy prawnego, wnosząc o uchylenie zaskarżonego postanowienia w całości i zasądzenie na rzecz skarżącej kosztów postępowania według norm przepisanych.

Zaskarżonemu postanowieniu pełnomocnik skarżącej zarzuciła naruszenie przepisów prawa procesowego, tj. art. 61a § 1 k.p.a., poprzez jego nieuzasadnione zastosowanie.

W uzasadnieniu skargi pełnomocnik wskazała, że organ II instancji, za organem I instancji, przyjął, iż przeszkodą w prowadzeniu niniejszego postępowania jest fakt, iż przedsiębiorstwo państwowe "P." wystąpiło do Wojewody Łódzkiego z wnioskiem o stwierdzenie nabycia, z mocy prawa, z dniem 5 grudnia 1990 r. przez przedsiębiorstwo państwowe "P." z siedzibą w W. prawa użytkowania wieczystego gruntu oznaczonego jako działka nr [...] w obrębie [...] o powierzchni 1113 m² oraz stwierdzenie nieodpłatnego nabycia znajdujących się na tym gruncie budynków i budowli, na podstawie art. 200 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami oraz rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 10 lutego 1998 r. w sprawie przepisów wykonawczych dotyczących uwłaszczenia osób prawnych nieruchomościami będącymi dotychczas w ich zarządzie lub użytkowaniu. Ponadto z uzasadnienia organu I instancji wynika, iż postępowanie w sprawie uwłaszczenia nieruchomości oznaczonej jako działka nr [...], w obrębie [...] położonej w Ł. przy ul. [...] (znak: GN.II.SP.V.GN.IV.7224/2/1547/98) zostało zawieszone z urzędu postanowieniem Wojewody Łódzkiego z dnia 18 maja 2001 r. do czasu rozstrzygnięcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieodpłatnego nabycia z dniem 27 maja 1990 r. przez Gminę Ł. prawa własności ww. gruntu ostateczną decyzją Wojewody Łódzkiego (karta nr 156). Z treści księgi wieczystej nr [...] prowadzonej dla przedmiotowej nieruchomości wynika, że postępowanie komunalizacyjne zakończyło się i nieruchomość stała się własnością Gminy Ł. na podstawie decyzji Krajowej Komisji Uwłaszczeniowej nr [...] z dnia 13 stycznia 2014 r.

Pełnomocnik skarżącej podniosła, że postępowanie zainicjowane wnioskiem P. S.A. o sygnaturze - znak: [...] jest prowadzone przed Wojewodą Łódzkim. Natomiast niniejsze postępowanie zostało zainicjowane przed Prezydentem Miasta Łodzi. Każdy organ administracji, w granicach swojej właściwości miejscowej i rzeczowej, ma obowiązek rozpatrzyć sprawę administracyjną. Wojewoda Łódzki (w skardze wskazano błędnie: Mazowiecki) i Prezydent Miasta Łodzi są niezależnymi organami administracji - każdy w zakresie swojej właściwości.

Zdaniem pełnomocnik skarżącej, organ II instancji pominął kwestię właściwości rzeczowej organu w tej sprawie i nie dokonał badania właściwości organu I instancji w niniejszej sprawie.

Jednocześnie pełnomocnik skarżącej zwróciła uwagę, że pozostaje faktem, co wynika z treści księgi wieczystej nr [...] prowadzonej dla przedmiotowej nieruchomości, iż postępowanie komunalizacyjne zakończyło się i nieruchomość stała się własnością Gminy Ł. na podstawie decyzji Krajowej Komisji Uwłaszczeniowej nr [...] z dnia 13 stycznia 2014 r. Tym samym na dzień 27 maja 1990 r. właścicielem nieruchomości jest Gmina Ł.. W tej sytuacji przedmiotowy wniosek winien być rozpatrzony przez organ, który w dacie 5 grudnia 1990 r. był właścicielem przedmiotowej nieruchomości.

Ponadto pełnomocnik skarżącej wyjaśniła, że sprawa zainicjowana wnioskiem P. S.A. z dnia 3 marca 2023 r. dotyczy stwierdzenia nabycia, z mocy prawa, z dniem 5 grudnia 1990 r. przez przedsiębiorstwo państwowe "P." z siedzibą w W. prawa użytkowania wieczystego nieruchomości gruntowej położonej w Ł., przy ul. [...], oznaczonej w obrębie [...] jako działka nr [...] o powierzchni 1113 m², uregulowanej w księdze wieczystej nr [...] wraz z nabyciem prawa własności budynków, budowli i urządzeń znajdujących się na przedmiotowym gruncie, na podstawie art. 200 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (Dz. U. z 2023 r., poz. 344 ze zm.), rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 10 lutego 1998 r. w sprawie przepisów wykonawczych dotyczących uwłaszczenia osób prawnych nieruchomościami będącymi dotychczas w ich zarządzie lub użytkowaniu (Dz. U. 1998 r., nr 23, poz. 120) oraz na podstawie art. 2 ustawy z dnia 8 września 2000 r. o komercjalizacji, restrukturyzacji i prywatyzacji przedsiębiorstwa państwowego "P." (Dz. U. 2022 r., poz. 2542).

Pełnomocnik skarżącej podniosła także, iż w sprawie nie została wydana decyzja administracyjna, zatem postępowanie wszczęte na wniosek P. S.A. powinno być prowadzone. Nie można zatem zaaprobować stanowiska organów o prowadzeniu innego postępowania w tożsamej sprawie, gdyż w sprawie organy nie są tożsame.

W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Łodzi, podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie, wniosło o jej oddalenie oraz rozpoznanie sprawy w trybie uproszczonym.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi zważył, co następuje:

Skarga podlega oddaleniu.

Zgodnie z treścią art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jedn. Dz. U. z 2022 r., poz. 2492 ze zm.) w związku z art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2023 r., poz. 1634 ze zm.), powoływanej dalej jako: "p.p.s.a.", sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W ramach owej kontroli sąd administracyjny nie przejmuje sprawy administracyjnej do jej końcowego załatwienia, lecz ocenia, czy przy wydawaniu zaskarżonego aktu nie naruszono reguł postępowania administracyjnego i czy prawidłowo zastosowano prawo materialne.

Uchylenie zaskarżonej decyzji lub postanowienia w całości albo w części następuje w przypadku stwierdzenia przez sąd naruszenia przepisów prawa materialnego, jeżeli miało ono wpływ na wynik sprawy, lub naruszenia przepisów prawa procesowego, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy, a także dając podstawę do wznowienia postępowania - art. 145 § 1 pkt 1 p.p.s.a. Natomiast w razie nieuwzględnienia skargi, sąd skargę oddala odpowiednio w całości albo w części (art. 151 p.p.s.a.). Ponadto należy wskazać, że zgodnie z art. 134 § 1 p.p.s.a., sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.

Przedmiotem kontroli Sądu w niniejszej sprawie jest postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Łodzi z dnia 21 lipca 2023 r. utrzymujące w mocy postanowienie organu I instancji w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nabycia przez skarżącą, z mocy prawa, prawa użytkowania wieczystego ww. nieruchomości gruntowej.

Rozpoznanie niniejszej sprawy w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym w składzie trzech sędziów możliwe było na podstawie art. 119 pkt 3 p.p.s.a. Zgodnie bowiem z tym przepisem, sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym, jeżeli przedmiotem skargi jest postanowienie wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także postanowienie rozstrzygające sprawę co do istoty oraz postanowienie wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie. Zaskarżone postanowienie jest postanowieniem wydanym w wyniku rozpoznania zażalenia. Dodać przy tym należy, że w przypadku skargi na tego rodzaju postanowienie skierowanie jej do rozpoznania w trybie uproszczonym nie zostało uzależnione od stosownego wniosku strony w tym zakresie. Stąd też sprawa niniejsza została skierowana do rozpoznania w tym trybie na podstawie zarządzenia Przewodniczącego Wydziału II z dnia 4 października 2023 r.

Dokonując kontroli zaskarżonego w niniejszej sprawie postanowienia w trybie uproszczonym w zakresie nakreślonej wyżej kognicji sądów administracyjnych, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi doszedł do przekonania, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie, bowiem postanowienie to odpowiada prawu. Organy orzekające w sprawie, zarówno Kolegium jak i organ I instancji, nie naruszyły przepisów prawa procesowego, w tym zwłaszcza przepisów art. 61a § 1 k.p.a.

Zaskarżone postanowienie oraz poprzedzające je postanowienie organu I instancji zostały wydane w oparciu o wskazany art. 61a § 1 zd.1. k.p.a., który stanowi, że gdy żądanie wszczęcia postępowania administracyjnego zostało wniesione przez osobę niebędącą stroną lub z innych uzasadnionych przyczyn postępowanie nie może być wszczęte, organ administracji publicznej wydaje postanowienie o odmowie wszczęcia postępowania.

Z powołanego przepisu wynika jednoznacznie, że organ ma obowiązek wydać (użyty zwrot "wydaje") postanowienie o odmowie wszczęcia postępowania w dwóch sytuacjach. Po pierwsze, gdy stwierdzi, że wniosek o wszczęcie postępowania administracyjnego pochodzi od podmiotu niebędącego stroną postępowania. Po drugie, gdy ustali, że w sprawie występują inne uzasadnione przyczyny. Wymienione wyżej przesłanki są od siebie niezależne i autonomiczne. Użyte w art. 61a § 1 k.p.a. pojęcie "inne uzasadnione przyczyny" nie zostało, co prawda, zdefiniowane przez ustawodawcę w przepisach Kodeksu postępowania administracyjnego, jednakże w literaturze oraz ugruntowanym orzecznictwie sądów administracyjnych przyjmuje się, że chodzi tu o sytuacje, które w sposób oczywisty stanowią przeszkodę do wszczęcia postępowania. Z taką sytuacją będziemy mieli do czynienia np. gdy żądanie wszczęcia postępowania dotyczy sprawy, w której prowadzone jest już postępowanie administracyjne (lis pedens), wydano w sprawie rozstrzygnięcie (res iudicata), albo brak jest podstawy materialnoprawnej do rozpatrzenia zgłoszonego żądania. Przesłanka odmowy wszczęcia postępowania z innych uzasadnionych powodów dotyczy przede wszystkim sytuacji, w których sprawa w ogóle nie podlega załatwieniu przez organ administracyjny w formie decyzji, bowiem ma charakter cywilnoprawny, uprawnienia bądź obowiązki wynikają z mocy samego prawa, brak jest przepisu prawa stanowiącego podstawę materialnoprawną do wydania decyzji (zob. np.: wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia: 7 lutego 2014 r. sygn. akt I OSK 2159/12, 22 lipca 2014 r. sygn. akt I OSK 1635/14, 28 października 2015 r. II OSK 2465/15, 6 lipca 2020 r. sygn. akt I OSK 3032/19, wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w W. z dnia 17 kwietnia 2014 r. sygn. akt II SA/Wa 241/14, dostępne w CBOSA pod adresem: orzeczenia.nsa.gov.pl). Nie budzi przy tym żadnych wątpliwości, że odmowa wszczęcia postępowania na podstawie art.61a § 1 k.p.a. "z innych uzasadnionych przyczyn" może mieć miejsce w sytuacjach oczywistych, niewymagających analizy sprawy i przeprowadzenia dowodów, a więc wówczas, gdy "na pierwszy rzut oka" można stwierdzić brak podstaw do prowadzenia postępowania. Organ nie może zatem gromadzić dowodów i ustalać stanu faktycznego sprawy bez formalnego wszczęcia postępowania, a następnie – po stwierdzeniu, że zachodzi brak podstaw do prowadzenia postępowania – wydać postanowienia o odmowie jego wszczęcia "z innych uzasadnionych przyczyn" na podstawie art. 61a § 1 k.p.a.

W kontrolowanej sprawie organy obu instancji za zasadniczą przeszkodę uniemożliwiającą wszczęcie postępowania administracyjnego w sprawie uznały okoliczność, że skarżąca wniosła dwa podania (wnioski) obejmujące identycznej treści żądanie, pierwsze skierowane zostało do Wojewody Łódzkiego, drugie zaś do Prezydenta Miasta Łodzi. W szczególności, jak wskazały organy, wniosek złożony w dniu 3 marca 2023 r. do Prezydenta Miasta Łodzi dotyczy stwierdzenia nabycia prawa użytkowania wieczystego tej samej nieruchomości, której dotyczy postępowanie prowadzone przez Wojewodę Łódzkiego, obecnie zawieszone w drodze postanowienia z dnia 18 maja 2001 r., i został złożony w oparciu o tę samą podstawę prawną. Zdaniem organów zachodzi zatem tożsamość sprawy, co uzasadnia odmowę wszczęcia postępowania w przedmiotowej sprawie na podstawie art. 61a k.p.a.

Sąd w składzie niniejszym podziela powyższe stanowisko organów, iż w kontrolowanej sprawie istnieje tożsamość sprawy. Wyjaśnić przy tym należy, że warunkiem sine qua non wydania postanowienia, na podstawie art. 61a § 1 k.p.a., jest stwierdzenie tożsamości stosunku administracyjnoprawnego występującego pomiędzy sprawą będącą w toku oraz powtórnym podaniem o wszczęcie postępowania administracyjnego. Tożsamość ta istnieje wówczas, gdy: występują te same podmioty w sprawie, dotyczy ona tego samego przedmiotu i tego samego stanu prawnego, a do tego w niezmienionym stanie faktycznym sprawy. Sąd podziela przy tym zapytywanie NSA na tożsamość sprawy wyrażone w uchwale z dnia 13 listopada 2023 r., sygn. akt II GPS 2/22, zgodnie z którym tożsamość sprawy administracyjnej wyznaczają elementy określające tożsamość skonkretyzowanego w decyzji administracyjnej stosunku prawnego, a więc identyczność podmiotów, identyczność przedmiotów oraz identyczność obu podstaw – prawnej i faktycznej. Tożsamość elementów podmiotowych to tożsamość podmiotu będącego adresatem praw lub obowiązków, a tożsamość przedmiotowa to tożsamość treści tych praw i obowiązków oraz ich podstawy prawnej i faktycznej (uchwała dostępna w CBOSA).

Dokonana w tym kontekście analiza akt sprawy jednoznacznie wskazuje, że drugi wniosek został złożony w tym samym przedmiocie przez ten sam podmiot i w oparciu o tę samą podstawę prawną. Oznacza to zatem, że w przedstawionych okolicznościach sprawy, Kolegium trafnie przyjęło, że w sprawie wystąpiły wszystkie wskazane przesłanki określone art. 61a § 1 k.p.a., uprawniające do odmowy wszczęcia nowego postępowania administracyjnego w przedmiocie stwierdzenia nabycia przez skarżącą, z mocy prawa, z dniem 5 grudnia 1990 r. prawa użytkowania wieczystego opisanej na wstępie nieruchomości gruntowej wraz z nabyciem prawa własności budynków, budowli i urządzeń znajdujących się na przedmiotowym gruncie, na podstawie art. 200 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (Dz. U. z 2023 r., poz. 344 ze zm.), rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 10 lutego 1998 r. w sprawie przepisów wykonawczych dotyczących uwłaszczenia osób prawnych nieruchomościami będącymi dotychczas w ich zarządzie lub użytkowaniu (Dz. U. 1998 r., nr 23, poz. 120) oraz na podstawie art. 2 ustawy z dnia 8 września 2000 r. o komercjalizacji, restrukturyzacji i prywatyzacji przedsiębiorstwa państwowego "P." (Dz. U. 2022 r., poz. 2542).

Zgodzić się przy tym należy z Kolegium, że niedopuszczenie jest, aby w tożsamej podmiotowo i przedmiotowo sprawie toczyły się dwa postępowania: równolegle (lis pendens), bądź następująco po sobie (res iudicata). Ustalenie, że w sprawie już wszczętej lub prawomocnie zakończonej mamy do czynienia z tym samym podmiotem praw i obowiązków oraz z identycznym przedmiotem sprawy co w nowo wywiedzionej sprawie, powoduje niedopuszczalność prowadzenia tego nowego postępowania. Niewątpliwie na brak możliwości wszczęcia kolejnego postępowania administracyjnego w tej samej sprawie przed innymi organami przed innym organem administracji, na co także prawidłowo uwagę zwróciło Kolegium, wskazuje wykładnia art. 65 § 2 k.p.a., w myśl którego podanie wniesione do organu niewłaściwego przed upływem przepisanego terminu uważa się za wniesione z zachowaniem terminu. Dodać przy tym należy, że w okolicznościach niniejszej sprawy Wojewoda – z uwagi na stwierdzoną w drodze prawomocnej decyzji Krajowej Komisji Uwłaszczeniowej własność Gminy Ł. powinien przekazać sprawę na podstawie art. 65 k.p.a. organowi właściwemu, tj. Prezydentowi Miasta Łodzi, umożliwiając tym samym rozpoznanie wniosku skarżącej o stwierdzenia nabycia, z mocy prawa, z dniem 5 grudnia 1990r. prawa użytkowania wieczystego nieruchomości gruntowej położonej w Ł., przy ul. [...], oznaczonej w obrębie [...] jako działka nr [...] o powierzchni 1113 m², uregulowanej w księdze wieczystej nr [...] wraz z nabyciem prawa własności budynków, budowli i urządzeń znajdujących się na przedmiotowym gruncie, na podstawie art. 200 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (Dz. U. z 2023 r., poz. 344 ze zm.), rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 10 lutego 1998 r. w sprawie przepisów wykonawczych dotyczących uwłaszczenia osób prawnych nieruchomościami będącymi dotychczas w ich zarządzie lub użytkowaniu (Dz. U. 1998 r., nr 23, poz. 120) oraz na podstawie art. 2 ustawy z dnia 8 września 2000 r. o komercjalizacji, restrukturyzacji i prywatyzacji przedsiębiorstwa państwowego "P." (Dz. U. 2022 r., poz. 2542).

Z przedstawionych wyżej względów Sąd, nie podzielając stanowiska WSA w Łodzi wyrażonego w wyroku z dnia 16 listopada 2023 r., sygn. akt II SA/Łd 807/23, oddalił skargę na podstawie art. 151 p.p.s.a.