Wyrok WSA w Szczecinie, sygn. akt II SA/Sz 395/24
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie
Data orzeczenia: 2024-09-12 00:00:00+02:00 (orzeczenie nieprawomocne)
Symbol z opisem: 6329 Inne o symbolu podstawowym 632
Hasła tematyczne: Pomoc społeczna
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Uchylono zaskarżoną decyzję
Powołane przepisy: article: art. 119 pkt 2, art. 134, art. 153, art. 145 par. 1 pkt 1 lit. a i c
journal: Dz.U. 2024 poz 935
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j.)
article: art. 1
journal: Dz.U. 2022 poz 2492
law: Ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych - t.j.
article: art. 17 ust. 1 i ust. 5 pkt 1 lit. a
journal: Dz.U. 2023 poz 390
law: Ustawa z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych (t. j.)
article: art. 63
journal: Dz.U. 2023 poz 1429
law: Ustawa z dnia 7 lipca 2023 r. o świadczeniu wspierającym

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Marzena Iwankiewicz (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Patrycja Joanna Suwaj, Asesor WSA Krzysztof Szydłowski po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 12 września 2024 r. sprawy ze skargi E. S. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Szczecinie z dnia 29 kwietnia 2024 r. nr [...] w przedmiocie świadczenia pielęgnacyjnego uchyla zaskarżoną decyzję.


UZASADNIENIE

Decyzją z dnia 5 lutego 2024 r., nr [...], Burmistrz I., dalej jako: "Burmistrz", "organ I instancji", odmówił przyznania E. S., dalej także jako: "strona", "skarżąca", prawa do świadczenia pielęgnacyjnego z tytułu rezygnacji z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w związku z koniecznością sprawowania opieki nad mężem A. S..

W uzasadnieniu decyzji wskazano, że przyczyną odmowy przyznania świadczenia pielęgnacyjnego jest fakt, iż strona do dnia 31 grudnia 2023 r. pobierała emeryturę.

Strona wniosła odwołanie od powyższej decyzji, w którym podniosła, że jej mąż jest niepełnosprawny od wczesnego dzieciństwa, a od 14 czerwca 2023 r. został zaliczony do znacznego stopnia niepełnosprawności. Podała również, że składając wniosek o świadczenie pielęgnacyjne, wystąpiła także do ZUS-u o zawieszenie emerytury.

Decyzją z dnia 29 kwietnia 2024 r., nr [...], Samorządowe Kolegium Odwoławcze, dalej jako: "Kolegium", "organ II instancji", utrzymało w mocy decyzję Burmistrza.

W uzasadnieniu decyzji Kolegium wyjaśniło, że od dnia 1 stycznia 2024 r. obowiązywać zaczęły przepisy ustawy o świadczeniach rodzinnych w nowym brzmieniu, dotyczące warunków przyznawania świadczenia pielęgnacyjnego, które to zmiany wprowadzone zostały ustawą z dnia 7 lipca 2023 r. o świadczeniu wspierającym (Dz. U. z 2023 r., poz. 1429). Zgodnie z art. 63 ust. 1 tej ustawy, w sprawach o świadczenie pielęgnacyjne i specjalny zasiłek opiekuńczy, o których mowa w ustawie zmienianej w art. 43 w brzmieniu dotychczasowym, do których prawo powstało do dnia 31 grudnia 2023 r., stosuje się przepisy dotychczasowe. Z powyższego wynika, że w niniejszym przypadku ustawodawca dał pierwszeństwo zasadzie dalszego działania przepisów dotychczasowych. Niewątpliwie zaś ustalając chwilę powstania prawa do świadczenia, o jakiej mowa we wskazanym przepisie, trzeba uwzględnić treść art. 24 ust. 2 ustawy o świadczeniach rodzinnych, z którego wynika, że prawo do świadczeń rodzinnych, w tym świadczenia pielęgnacyjnego, ustala się, począwszy od miesiąca, w którym wpłynął wniosek z prawidłowo wypełnionymi dokumentami. Aby zatem możliwe było w danej sprawie zastosowanie przepisów ustawy o świadczeniach rodzinnych w dotychczasowym brzmieniu, prawo do świadczenia pielęgnacyjnego wnioskodawcy powinno istnieć w momencie złożenia wniosku o to świadczenie, lub też powstać do dnia 31 grudnia 2023 r.

Wnioskiem, który wpłynął do organu I instancji w dniu 22 grudnia 2023 r., strona zwróciła się z prośbą o ustalenie prawa do świadczenia pielęgnacyjnego na męża A. S.. Do wniosku dołączyła między innymi kopię orzeczenia o stopniu niepełnosprawności wydanego przez Wojewódzki Zespół ds. Orzekania o Niepełnosprawności w S. z dnia 13 grudnia 2023 r., z którego wynika, że A. S. został zaliczony do znacznego stopnia niepełnosprawności na stałe. Podano też, że niepełnosprawność istnieje od dzieciństwa.

Z akt przedmiotowej sprawy wynika, że strona jest uprawniona do emerytury. W aktach sprawy znajduje się pismo z ZUS-u Oddział w S. z dnia 22 stycznia 2024 r., z którego wynika, że po rozpatrzeniu wniosku strony wstrzymano wypłatę jej emerytury od dnia 1 lutego 2024 r. Zatem do dnia 31 grudnia 2023 r. strona posiadała prawo do emerytury i pobierała ją.

Kolegium przywołało następnie treść art. 17 ust. 1, ust. 1b oraz ust. 5 ustawy o świadczeniach rodzinnych w dotychczasowym brzmieniu i wskazało, że zgodnie z powołanymi przepisami, aby uzyskać prawo do świadczenia pielęgnacyjnego należy spełniać przesłanki wymienione w art. 17 ust. 1, a ponadto nie mogą zaistnieć przesłanki zawarte w art. 17 ust. 5 ww. ustawy.

Organ II instancji wskazał, że w przedmiotowej sprawie spełniona została przesłanka negatywna wymieniona w cytowanym wyżej art. 17 ust. 5 pkt 1 lit. a ustawy o świadczeniach rodzinnych, tj. osoba sprawująca opiekę nad osobą niepełnosprawną posiada prawo do emerytury, na dzień 31 grudnia 2023 r. Niewątpliwie bowiem, zgodnie z brzmieniem tego przepisu, niemożliwe jest jednoczesne pobieranie emerytury i świadczenia pielęgnacyjnego. Przepisy ustawy o świadczeniach rodzinnych nie przewidują także możliwości wypłacania świadczenia pielęgnacyjnego w wysokości różnicy między świadczeniem pielęgnacyjnym, a wysokością pobieranego świadczenia emerytalno-rentowego. Wykładnia tego przepisu, z którą Kolegium się zgodziło, została zaprezentowana w orzeczeniach Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie: z dnia 24 sierpnia 2020 r. o sygn. akt IOSK 650/20 i z dnia 10 sierpnia 2020 r. o sygn. akt I OSK 487/20. Zdaniem Sądu, osoba, która spełnia warunki do przyznania wyższego świadczenia pielęgnacyjnego i chce je otrzymać, a pobiera emeryturę, winna móc dokonać wyboru jednego z tych świadczeń przez rezygnację z pobierania świadczenia niższego, tj. w niniejszej sprawie emerytury. Wybór może zrealizować przez złożenie do organu rentowego wniosku o zawieszenie prawa do emerytury na podstawie art. 103 ust. 3 ustawy z 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych. Zgodnie ż tym przepisem, prawo do emerytury, renty z tytułu niezdolności do pracy lub renty rodzinnej, do której uprawniona jest jedna osoba, może ulec zawieszeniu na wniosek emeryta lub rencisty.

Jak wynika z akt przedmiotowej sprawy, strona była uprawniona do emerytury na dzień 31 grudnia 2023 r. i pobierała ją. Tym samym uznać należy, że do dnia 31 grudnia 2023 r. E. S. nie spełniała wszystkich przesłanek niezbędnych do przyznania jej świadczenia pielęgnacyjnego. Innymi słowy, w świetle obowiązujących do dnia 31 grudnia 2023 r. przepisów, prawo do świadczenia pielęgnacyjnego strony w związku z opieką nad mężem, nie powstało do dnia 31 grudnia 2023 r. Z tego też powodu przedmiotowa sprawa winna być rozpatrzona na podstawie obecnie obowiązujących przepisów.

Zgodnie z obecnie obowiązującymi przepisami, prawo do świadczenia pielęgnacyjnego przysługuje jedynie w związku ze sprawowaniem opieki nad osobą w wieku do ukończenia 18-tego roku życia. A. S. w momencie złożenia wniosku, był osobą pełnoletnią, zatem stronie nie przysługuje prawo do świadczenia pielęgnacyjnego na męża, także w świetle obowiązujących od dnia 1 stycznia 2024 r. przepisów.

Cytowane wyżej przepisy mają charakter bezwzględnie obowiązujący, a decyzje na ich podstawie wydawane - decyzji tzw. związanych. Ani zatem organ I instancji ani też Kolegium nie mają możliwości przyznania świadczenia pielęgnacyjnego, gdy zgodnie z nimi, świadczenie to nie przysługuje i przy orzekaniu nie mogą brać pod uwagę żadnych szczególnych okoliczności istniejących w sprawie - nie działają bowiem tutaj w ramach uznania administracyjnego.

Mając na uwadze powyższe, Kolegium, działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 K.p.a. utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję.

Pismem z dnia 20 maja 2024 r. strona wniosła skargę na ww. decyzję Kolegium do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie, wskazując, że dokonała wyboru świadczenia, gdyż w dniu 27 grudnia 2023 r. złożyła w Zakładzie Ubezpieczeń Społecznych Oddział w Stargardzie wniosek o zawieszenie przyznanej jej emerytury. Niestety, ZUS zawiesił emeryturę skarżącej dopiero z dniem 1 lutego 2024 r., ale to już nie było zależne do strony. Mimo to świadczenie nie zostało stronie przyznane, ani nie orzeczono, że powinnam je otrzymywać od 1 lutego 2024 r., tj. od dnia zawieszenia emerytury skarżącej przez ZUS. Dlatego, zdaniem strony jej skarga na decyzję Kolegium jest uzasadniona, ponieważ, organ ten nieprawidłowo i niezbyt wnikliwie rozpoznał jej wniosek.

W odpowiedzi na skargę Kolegium wniosło o jej oddalenie podtrzymując swoje stanowisko zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie zważył, co następuje:

Na wstępie należy wskazać, że niniejsza skarga została rozpoznana przez Sąd na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym stosownie do art. 119 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2024 r. poz. 935), dalej: "p.p.s.a.".

Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2022 r. poz. 2492 ze zm.) sąd administracyjny sprawuje w zakresie swej właściwości kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Zakres tej kontroli wyznacza art. 134 p.p.s.a. Stosownie do tego przepisu sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.

Sąd kontrolując w tak zakreślonych granicach legalność zaskarżonego rozstrzygnięcia stwierdził, że wniesiona w sprawie skarga zasługuje na uwzględnienie.

W stanie prawnym obowiązującym do końca 2023 r., w art. 17 ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych (Dz. U. z 2023 r. poz. 390 ze zm. – dalej jako "u.ś.r.") ustawodawca określił, że świadczenie pielęgnacyjne z tytułu rezygnacji z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej przysługuje: 1) matce albo ojcu, 2) opiekunowi faktycznemu dziecka, 3) osobie będącej rodziną zastępczą spokrewnioną w rozumieniu ustawy z dnia 9 czerwca 2011 r. o wspieraniu rodziny i systemie pieczy zastępczej, 4) innym osobom, na których zgodnie z przepisami ustawy z dnia 25 lutego 1964 r. - Kodeks rodzinny i opiekuńczy ciąży obowiązek alimentacyjny, z wyjątkiem osób o znacznym stopniu niepełnosprawności

- jeżeli nie podejmują lub rezygnują z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w celu sprawowania opieki nad osobą legitymującą się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności albo orzeczeniem o niepełnosprawności łącznie ze wskazaniami: konieczności stałej lub długotrwałej opieki lub pomocy innej osoby w związku ze znacznie ograniczoną możliwością samodzielnej egzystencji oraz konieczności stałego współudziału na co dzień opiekuna dziecka w procesie jego leczenia, rehabilitacji i edukacji (ust. 1). Jednocześnie w ust. 5 pkt 1 lit. a przywołanego przepisu wskazano, że świadczenie pielęgnacyjne nie przysługuje, jeżeli osoba sprawująca opiekę ma ustalone prawo do emerytury, renty, renty rodzinnej z tytułu śmierci małżonka przyznanej w przypadku zbiegu prawa do renty rodzinnej i innego świadczenia emerytalno-rentowego, renty socjalnej, zasiłku stałego, nauczycielskiego świadczenia kompensacyjnego, zasiłku przedemerytalnego, świadczenia przedemerytalnego, rodzicielskiego świadczenia uzupełniającego, o którym mowa w ustawie z dnia 31 stycznia 2019 r. o rodzicielskim świadczeniu uzupełniającym, lub świadczenia pieniężnego przyznanego na zasadach określonych w ustawie z dnia 8 lutego 2023 r. o świadczeniu pieniężnym przysługującym członkom rodziny funkcjonariuszy lub żołnierzy zawodowych, których śmierć nastąpiła w związku ze służbą albo podjęciem poza służbą czynności ratowania życia lub zdrowia ludzkiego albo mienia.

W wyniku zmiany u.ś.r. dokonanej ustawą z dnia 7 lipca 2023 r. o świadczeniu wspierającym (Dz. U. poz. 1429 ze zm.), od 1 stycznia 2024 r. – stosownie do nowej treści art. 17 u.ś.r., świadczenie pielęgnacyjne przysługuje: 1) matce albo ojcu, 2) innym osobom, na których zgodnie z przepisami ustawy z dnia 25 lutego 1964 r. - Kodeks rodzinny i opiekuńczy (Dz. U. z 2020 r. poz. 1359 oraz z 2022 r. poz. 2140) ciąży obowiązek alimentacyjny, a także małżonkom, 3) opiekunowi faktycznemu dziecka, 4) rodzinie zastępczej, osobie prowadzącej rodzinny dom dziecka, dyrektorowi placówki opiekuńczo-wychowawczej, dyrektorowi regionalnej placówki opiekuńczo-terapeutycznej albo dyrektorowi interwencyjnego ośrodka preadopcyjnego

- jeżeli sprawują opiekę nad osobą w wieku do ukończenia 18. roku życia legitymującą się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności albo orzeczeniem o niepełnosprawności łącznie ze wskazaniami: konieczności stałej lub długotrwałej opieki lub pomocy innej osoby w związku ze znacznie ograniczoną możliwością samodzielnej egzystencji oraz konieczności stałego współudziału na co dzień opiekuna dziecka w procesie jego leczenia, rehabilitacji i edukacji.

Powyższe oznacza, że od dnia 1 stycznia 2024 r. świadczenie pielęgnacyjne przysługuje jedynie w związku z opieką na osobami niepełnoletnimi. Ustawodawca wprowadzając opisaną zmianę, rozstrzygnął jednocześnie w art. 63 ustawy o świadczeniu wspierającym, że w sprawach o świadczenie pielęgnacyjne i specjalny zasiłek opiekuńczy, o których mowa w ustawie zmienianej w art. 43 (u.ś.r.) w brzmieniu dotychczasowym, do których prawo powstało do dnia 31 grudnia 2023 r., stosuje się przepisy dotychczasowe (ust. 1).

W rozpatrywanej sprawie wniosek o ustalenie prawa do świadczenia pielęgnacyjnego złożony został 22 grudnia 2023 r., natomiast istnienie negatywnej przesłanki w postaci braku zawieszenia przez skarżącą prawa do emerytury na dzień 31 grudnia 2023 r. organy orzekające w sprawie stwierdziły dopiero w styczniu i kwietniu 2024 r., czyli po zmianie stanu prawnego. W aktach sprawy znajduje się pismo z ZUS-u Oddział w S. z dnia 22 stycznia 2024 r., z którego wynika, że po rozpatrzeniu wniosku strony, złożonego w dniu 27 grudnia 2023 r., wstrzymano wypłatę jej emerytury od dnia 1 lutego 2024 r. Zatem do dnia 31 grudnia 2023 r. strona posiadała prawo do emerytury i pobierała ją.

W tym miejscu wyjaśnić należy, że z utrwalonego orzecznictwa sądowego, wypracowanego na kanwie art. 17 ust. 5 pkt 1 lit. a u.ś.r. obowiązującego do 31 grudnia 2023 r. wynika, że prawidłowa wykładnia tego przepisu - jednolicie przyjmowana w aktualnym orzecznictwie - przemawia za umożliwieniem osobie uprawnionej dokonania wyboru jednego ze świadczeń: pielęgnacyjnego lub emerytalno-rentowego. Wnioskodawca może dokonać wyboru przez złożenie do organu rentowego wniosku o zawieszenie prawa do emerytury. Choć bowiem emerytura jest prawem niezbywalnym, to jednak uznać należy, że zawieszenie tego prawa eliminuje negatywną przesłankę z art. 17 ust. 5 pkt 1 lit. a u.ś.r. Istota ograniczenia prawa do świadczenia pielęgnacyjnego dla emeryta, wynikająca z ww. przepisu musi być przy tym interpretowana jako wiążąca się nie z samym prawem do emerytury, lecz z jego realizacją w postaci wypłaty świadczenia. Skoro zawieszenie prawa do emerytury skutkuje wstrzymaniem jej wypłaty, to przyjąć należy, że w ten sposób dochodzi do eliminacji negatywnej przesłanki, wyłączającej nabycie prawa do świadczenia pielęgnacyjnego (por. wyrok NSA z 9 maja 2024 r., sygn. akt I OSK 1415/23). Jednocześnie podzielić należy pogląd, że o możliwości złożenia wniosku o zawieszenie emerytury i uzależnieniu przyznania świadczenia pielęgnacyjnego od przedstawienia decyzji o wstrzymaniu jej wypłaty, organ winien stronę poinformować.

W niniejszej sprawie Kolegium odmówiło przyznania skarżącej świadczenia pielęgnacyjnego – jak już wyżej wskazano - z powodu braku zawieszenia przez ZUS prawa do emerytury do dnia 31 grudnia 2023 r.

W kontekście wskazanych powyżej regulacji prawnych, jednolitego orzecznictwa sądowego oraz stanu faktycznego przedmiotowej sprawy, nie sposób podzielić wyrażonego przez Kolegium poglądu, że w sytuacji gdy wnioskodawczyni nie zawiesiła prawa do pobierania emerytury do dnia 31 grudnia 2023 r., to nawet w przypadku gdyby w sprawie była spełniona przesłanka istnienia związku przyczynowo-skutkowego pomiędzy niepodejmowaniem przez nią zatrudnienia a sprawowaniem opieki nad mężem, skarżąca nie spełnia przesłanek do przyznania jej świadczenia pielęgnacyjnego z uwagi na treść art. 63 ust. 1 ustawy o świadczeniu wpierającym oraz aktualną treść art. 17 ust. 1 u.ś.r.

Z treści art. 63 ust. 1 ustawy o świadczeniu wspierającym wynika, że przepisy u.ś.r. w brzmieniu sprzed stycznia 2024 r. stosuje się w sytuacji, gdy prawo do świadczenia pielęgnacyjnego powstało do 31 grudnia 2023 r. Należy zatem rozważyć, jak należy rozumieć normatywny zwrot "prawo powstało". Niewątpliwie decyzja ustalająca prawo do świadczenia pielęgnacyjnego ma charakter konstytutywny, to znaczy rozstrzyga o udzieleniu uprawnienia w postaci "ustalenia prawa" do świadczenia pielęgnacyjnego, poprzez określenie jego wysokości i okresu, w którym ma być wypłacane. Zauważyć należy, że zgodnie z art. 24 ust. 2 u.ś.r. (brzmienie sprzed stycznia 2024 r.) prawo do świadczenia ustalane jest od miesiąca, w którym wpłynął wniosek z prawidłowo wypełnionymi dokumentami. Powyższe oznacza, że ustawodawca rozróżnia "powstanie prawa" od "ustalenia prawa" do świadczenia pielęgnacyjnego, a także datę, od której się je ustala. Z powstaniem prawa do świadczenia pielęgnacyjnego będziemy mieli zatem do czynienia w sytuacji, gdy w sposób obiektywny wystąpią pozytywne przesłanki z art. 17 u.ś.r., a jednocześnie brak będzie wskazanych w u.ś.r. przesłanek negatywnych. Innymi słowy, powstanie prawa do świadczenia powstanie w momencie wypełnienia hipotezy normy z art. 17 u.ś.r. w dacie jej obowiązywania. Postępowanie w przedmiocie ustalenia prawa do świadczenia pielęgnacyjnego zmierza bowiem jedynie do weryfikacji występowania przesłanek nakazujących organowi ustalenie świadczenia, o które wnioskodawca wnosi na podstawie przysługującego mu prawa wynikającego z ustawy. W toku takiego postępowania organy administracji zobowiązane są do wyczerpującego ustalenia stanu sprawy celem weryfikacji, czy istniało - najdalej na dzień 31 grudnia 2023 r., prawo wnioskodawcy do świadczenia pielęgnacyjnego i czy w konsekwencji możliwa jest jego realizacja poprzez wydanie stosownej decyzji administracyjnej.

Należy jednocześnie podkreślić, że przesłankę konieczności zawieszenia prawa do emerytury traktować należy nie jako przesłankę powstania prawa do świadczenia pielęgnacyjnego, a jedynie przesłankę do ustalenia tego prawa w drodze decyzji administracyjnej. Prawo do świadczenia pielęgnacyjnego powstaje bowiem z mocy prawa, natomiast jego realizacja wymaga wydania decyzji administracyjnej, w której organ konkretyzuje przyznane ustawą uprawnienie. Wybór świadczenia pielęgnacyjnego zamiast emerytury jest zatem niezbędny jedynie do wydania decyzji realizującej przyznane przez prawo uprawnienie. W konsekwencji, w sprawie o świadczenie pielęgnacyjne – w przypadku, gdy spełnione są inne przesłanki jego ustalenia, zawieszenie pobierania emerytury do czasu zakończenia postępowania administracyjnego ma wpływ jedynie na ustalenie daty, od której świadczenie będzie przyznane.

Nie sposób jednocześnie zaakceptować, aby w demokratycznym państwie prawa strona postępowania miała ponosić negatywne konsekwencje sposobu prowadzenia postępowania w sprawie np. związane z długością prowadzenia postępowania. Przedstawiony w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji pogląd prowadziłby do stanu nierówności wobec prawa, polegającej na rozróżnieniu sytuacji prawnej obywateli ze względu na niezależne od nich działania organu administracji publicznej, polegające na uniemożliwieniu wyboru świadczenia jedynie ze względu na czas prowadzonego przez te organy postępowania administracyjnego. Skoro zasady przyznawania świadczenia pielęgnacyjnego zmieniły się od 1 stycznia 2024 r., to w ocenie Sądu, nie ma żadnych uzasadnionych powodów, aby uniemożliwiać osobom, którym prawo do świadczenia pielęgnacyjnego przysługiwało (powstało) do końca 2023 r. realizację tego uprawnienia jedynie z powodu sposobu i długości prowadzonego przez organy postępowania w sprawie. Taka praktyka rażąco narusza art. 32 ust. 1 Konstytucji RP. Treść art. 63 ust. 1 ustawy o świadczeniu wspierającym nakazuje stosować normy prawne obwiązujące do 31 grudnia 2023 r., w każdej sprawie, w której wniosek o przyznanie świadczenia złożono przed tą datą, a wnioskodawca w tym czasie spełniał ustawowe przesłanki powstania przedmiotowego prawa. Jednocześnie przepis ten nie wyklucza ustalenia początku wypłaty świadczenia po 31 grudnia 2023 r. w przypadku zawieszenia prawa do emerytury po tym okresie, ponieważ jego treść nie odnosi się do przesłanki ustalenia prawa do świadczenia pielęgnacyjnego, jaką jest konieczność dokonania wyboru (zawieszenia) jednego z przysługujących wnioskodawcy świadczeń.

W okolicznościach rozpatrywanej sprawy, brak zatem podstaw do odmowy przyznania świadczenia pielęgnacyjnego jedynie z powodu braku zawieszenia przez skarżącą emerytury przed końcem 2023 r., w sytuacji gdy, jak wynika z akt sprawy, wniosek, który należy traktować jako oświadczenie woli o zawieszenie prawa do emerytury został złożony w ZUS w dniu 27 grudnia 2023 r. W konsekwencji uznać należy, że Kolegium powinno było odnieść się do przesłanki istnienia związku przyczynowo-skutkowego pomiędzy sprawowaniem opieki a niepodejmowaniem przez skarżącą zatrudnienia. Tymczasem Kolegium błędnie zaniechało zbadania tej przesłanki z uwagi na stanowisko, że po 31 grudnia 2023 r., nawet przy jej pozytywnym występowaniu, nie jest możliwe ustalenie wnioskowanego świadczenia.

Stosownie do art. 153 p.p.s.a., przy ponownym rozpoznaniu sprawy Kolegium związane jest oceną prawną i wskazaniami co do dalszego postępowania wyrażonymi wprost w niniejszym uzasadnieniu wyroku. W szczególności, jak już wyżej wskazano, Kolegium winno ustalić, czy zachodzi w sprawie związek przyczynowo-skutkowy pomiędzy sprawowaniem opieki a niepodejmowaniem przez skarżącą zatrudnienia, a w przypadku spełnienia - najdalej na dzień 31 grudnia 2023 r. - ww. przesłanki przyznania jej świadczenia pielęgnacyjnego, organ winien przyznać jej żądane świadczenie począwszy od lutego 2024 r., tj. od momentu wstrzymania wypłaty emerytury skarżącej.

Mając powyższe na względzie, Sąd na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c p.p.s.a. orzekł, jak w sentencji wyroku.