Postanowienie NSA, sygn. akt I FZ 297/19
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2020-01-30 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6110 Podatek od towarów i usług
Hasła tematyczne: Przywrócenie terminu
Skarżony organ: Dyrektor Izby Administracji Skarbowej
Treść wyniku: Oddalono zażalenie
Powołane przepisy: article: art. 86 par. 3
journal: Dz.U. 2019 poz 2325
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Sędzia NSA Izabela Najda Ossowska, , , po rozpoznaniu w dniu 30 stycznia 2020 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Finansowej zażalenia P. w D. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 17 października 2019 r., sygn. akt III SA/Gl 136/19 odmawiające terminu do uiszczenia wpisu od skargi na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Katowicach z dnia 12 grudnia 2018 r. nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług za okres od kwietnia do czerwca 2013 r. i od lipca do września 2013 r. postanawia oddalić zażalenie.


UZASADNIENIE

Postanowieniem z dnia 17 października 2019 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach odmówił P. w D. (dalej: skarżąca) przywrócenia terminu do uiszczenia wpisu od skargi na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Katowicach z dnia 12 grudnia 2018 r. w przedmiocie podatku od towarów i usług za okres od kwietnia do czerwca 2013 r. i od lipca do września 2013 r.

Przedstawiając stan faktyczny sprawy Sąd pierwszej instancji wskazał, że skarżąca złożyła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Katowicach z dnia 12 grudnia 2018 r. w przedmiocie podatku od towarów i usług za okres od kwietnia do czerwca 2013 r. i od lipca do września 2013 r. Pod skargą podpisał się adwokat J.W.

Zarządzeniem Przewodniczącego Wydziału z 18 lutego 2019 r., wezwano pełnomocnika Strony do usunięcia braków formalnych skargi, w terminie 7 dni, pod rygorem odrzucenia skargi (art. 58 § 1 pkt 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, t.j. Dz.U. z 2018, poz. 1302 ze zm.; dalej zwana: P.p.s.a.) przez: złożenie pełnomocnictwa lub jego uwierzytelnionego odpisu do działania w imieniu strony skarżącej przed wojewódzkim sądem administracyjnym lub sądami administracyjnymi oraz przez złożenie dokumentu lub jego uwierzytelnionego odpisu określającego umocowanie do reprezentowania strony skarżącej przez osobę lub osoby podpisane pod pełnomocnictwem (np. odpis umowy spółki) oraz do uiszczenia wpisu od skargi w terminie 7 dni od dnia doręczenia odpisu zarządzenia pod rygorem odrzucenia skargi.

Pełnomocnik spółki w wyznaczonym terminie uzupełnił braki formalne skargi poprzez wskazanie swojego umocowania wraz z przedłożeniem odpisu umowy spółki cywilnej. Jednakże ani w zakreślonym terminie, tj. do 11 marca 2019 r. ani do dnia wydania postanowienia o odrzuceniu skargi, tj. 11 kwietnia 2019 r., wpis sądowy od skargi nie został uiszczony.

W piśmie z 2 maja 2019 r. pełnomocnik Skarżącej wniósł o przywrócenie terminu do uiszczenia wpisu od skargi, przedkładając potwierdzenie uiszczenia wpisu z datą wykonania tej operacji na dzień 2 maja 2019 r. W uzasadnieniu wniosku pełnomocnik Strony stwierdził, że w toku postępowania administracyjnego reprezentował jedynie jednego ze wspólników spółki cywilnej – A.C. i jego zdaniem E.C. powinna zostać wezwana odrębnie do uzupełnienia braków skargi, a także do uiszczenia wpisu od skargi. Nadto pełnomocnik Skarżącej wskazał, że Strona nie miała możliwości uiszczenia wpisu w wyznaczonym terminie, gdyż w związku ze zaskarżoną decyzją groziło jej zajęcie rachunku bankowego i wszystkie działania Skarżącej zmierzały do zawarcia porozumień z organem podatkowy, co do rozłożenia zaległości podatkowej na raty. Wyjaśnił, że po zawarciu porozumienia z organem podatkowym Skarżąca niezwłocznie opłaciła skargę w pierwszym możliwym momencie. Zdaniem pełnomocnika Spółki przedstawione okoliczności wskazują, iż przyczyny uchybienia terminu do uiszczenia wpisu nie były zależne od Strony skarżącej.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach odmówił skarżącej przywrócenia terminu do uiszczenia wpisu od skargi. W uzasadnieniu Sąd za chybione uznał stanowisko skarżącej, że do czasu uzupełnienia braków formalnych skargi brak w zakresie przedłożenia pełnomocnictwa i odpisu umowy spółki, brak było podstaw do przyjęcia, że pełnomocnik działa w imieniu obu wspólników uznać należy za chybione. Odnosząc się natomiast do kwestii braku możliwości uiszczenia wpisu od skargi ze względu na ryzyko zajęcia rachunku bankowego Sąd pierwszej instancji uznał, że to stanowisko nie stanowi przesłanki przywrócenia terminu do uiszczenia wpisu.

Nie godząc się z powyższym rozstrzygnięciem skarżąca złożyła zażalenie do Naczelnego Sądu Administracyjnego wnosząc o uchylenie w całości zaskarżonego postanowienia i przywrócenia terminu do wniesienia wpisu od skargi zgodnie z wnioskiem skarżącej lub przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania oraz zasądzenie od organu na rzecz skarżącej zwrotu kosztów postępowania. Skarżąca zarzuciła naruszenie art. 86 § 1 P.p.s.a. poprzez odmowę uwzględnienia wniosku skarżącej o przywrócenie terminu do uiszczenia wpisu od skargi w sytuacji, gdy spełnione zostały wszystkie przesłanki warunkujące takie rozstrzygnięcie.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie.

Stosownie do art. 86 § 1 P.p.s.a., jeżeli strona nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy, sąd na jej wniosek postanowi o przywróceniu terminu. Kryterium braku winy, jako przesłanki przywracającej termin do dokonania czynności w postępowaniu sądowym, wiąże się z obowiązkiem szczególnej staranności przy dokonaniu tej czynności. O braku winy w uchybieniu terminowi można mówić jedynie wtedy, gdy strona nie mogła usunąć przeszkody nawet przy użyciu największego w danych warunkach wysiłku. W myśl art. 87 § 1 P.p.s.a., pismo z wnioskiem o przywrócenie terminu wnosi się do sądu, w którym czynność miała być dokonana, w ciągu siedmiu dni od czasu ustania przyczyny uchybienia terminu. W piśmie tym należy uprawdopodobnić okoliczności wskazujące na brak winy w uchybieniu terminu (art. 87 § 2 P.p.s.a).

W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego słusznie podniósł Sąd pierwszej instancji, że groźba zajęcia rachunku bankowego nie stanowi przesłanki przywrócenia terminu do uiszczenia wpisu od skargi. Argumentacja skarżącej koncentruje się jedynie na przypuszczeniach dotyczących zajęcia rachunku bankowego. Nie zostało to potwierdzone żadnymi dokumentami lub innymi dowodami. W świetle bowiem wymagań zawartych w art. 87 § 2 P.p.s.a. okoliczność wskazana przez skarżącą nie stanowi okoliczności wyłączającą winę skarżącej w niedochowaniu terminu. Przy ocenie czy uchybienie terminu było zawinione należy brać pod uwagę obiektywny miernik staranności, jakiej można wymagać od strony należycie dbającej o swoje interesy. Skoro art. 87 § 2 P.p.s.a. stanowi, że we wniosku o przywrócenie terminu należy uprawdopodobnić okoliczności wskazujące na brak winy po stronie zainteresowanego przywróceniem terminu, to należy uznać, że jakikolwiek stopień zawinienia strony w uchybieniu terminu (nawet lekkie niedbalstwo) powoduje niedopuszczalność jego przywrócenia. Przywrócenie terminu może więc mieć miejsce tylko wtedy, gdy uchybienie terminu nastąpiło wskutek przeszkody, której strona nie mogła usunąć, nawet przy użyciu największego w danych warunkach wysiłku. Przywrócenie terminu jest więc dopuszczalne wyłącznie w przypadku zaistnienia obiektywnych, występujących bez woli strony, okoliczności, które mimo dołożenia przez stronę odpowiedniej staranności w prowadzeniu własnych spraw udaremniły dokonanie czynności w terminie (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 12 lutego 2015 r., sygn. akt I OZ 91/15, LEX nr 1643289).

W tych warunkach nie można było przyjąć, że skarżąca uprawdopodobniła wystąpienie okoliczności uniemożliwiających jej uzupełnienie braków formalnych skargi poprzez uiszczenie wpisu sądowego w zakreślonym terminie. Wskazać bowiem należy, że skarżąca, mająca świadomość toczących się z jej udziałem postępowań sądowoadministracyjnych, powinna dołożyć wszelkich starań, aby uniknąć jakichkolwiek uchybień, mogących pociągnąć za sobą negatywne dla niej skutki procesowe oraz czuwać nad sumiennym wykonywaniem obowiązków szczególnie w kwestii tak istotnej, jak terminy podejmowania czynności w postępowaniu sądowym.

Odnosząc się natomiast do argumentu skarżącej, że jeden ze wspólników nie został zawiadomiony o konieczności uiszczenia wpisu od skargi Naczelny Sąd Administracyjny uznaje go za bezzasadny. Zgodnie z art. 34 P.p.s.a. strony i ich organy lub przedstawiciele ustawowi mogą działać przed sądem osobiście lub przez pełnomocników. Natomiast zgodnie z art. 37 § 1 zd. 1 P.p.s.a. pełnomocnik obowiązany jest przy pierwszej czynności procesowej dołączyć do akt sprawy pełnomocnictwo z podpisem mocodawcy lub wierzytelny odpis pełnomocnictwa. Obowiązek ten potwierdza art. 46 § 3 P.p.s.a., z którego wynika, że pełnomocnik wnoszący pismo dołącza do niego pełnomocnictwo, jeżeli wcześniej go nie złożył. Na etapie wstępnego badania pisma procesowego brak pełnomocnictwa jest kwalifikowany jako brak formalny przy przyjęciu założenia, że udzielono pełnomocnictwa, a do pisma nie dołączono dokumentu potwierdzającego udzielenie pełnomocnictwa (por. H. Knysiak-Molczyk, Glosa do postanowienia NSA z dnia 23 czerwca 2005 r., sygn. akt II OZ 519/ 05, publik. OSP 2006/5/63). W niniejszej sprawie skargę do sądu podpisał pełnomocnik spółki adwokat J.W. Mając zatem na względzie powyższe uwagi Przewodniczący Wydziału prawidłowo wezwał pełnomocnika skarżącej o uzupełnienie braków formalnych skargi. Nie ma racji skarżąca twierdząc, że profesjonalny pełnomocnik wezwany przez sąd do uzupełnienia braków formalnych skargi był umocowany tylko przez jednego ze wspólników. Z dołączonego do akt sprawy pełnomocnictwa wynika, że jest ono podpisane przez dwóch wspólników spółki, co wskazuje na to, że został on umocowany do działania w imieniu obu wspólników.

Odnosząc się do zawartego w zażaleniu wniosku o zasądzenie zwrotu kosztów postępowania zażaleniowego, stwierdzić należy, iż nie może on być uwzględniony przez Naczelny Sąd Administracyjny, albowiem art. 203 i art. 204 P.p.s.a., które regulują kwestie zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego, nie mają zastosowania do postępowania toczącego się na skutek wniesienia zażalenia na postanowienie sądu pierwszej instancji.

Z powyższych względów Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 w związku z art. 197 § 1 i § 2 P.p.s.a. orzekł jak w sentencji.[pic]