Wyrok NSA, sygn. akt I GSK 362/23
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2024-03-27 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6531 Dotacje oraz subwencje z budżetu państwa, w tym dla jednostek samorządu terytorialnego
Hasła tematyczne: Finanse publiczne
Skarżony organ: Minister Finansów, Funduszy i Polityki Regionalnej
Treść wyniku: Uchylono zaskarżony wyrok i przekazano sprawę do ponownego rozpoznania przez Wojewódzki Sąd Administracyjny
Powołane przepisy: article: art. 1 w zw. z art. 3 § 1 w zw. z art. 141 § 4 zd. 1
journal: Dz.U. 2023 poz 1634
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.
article: art. 165 ust. 1
journal: Dz.U. 2021 poz 1082
law: Ustawa z dnia 14 grudnia 2016 r. Prawo oświatowe - t.j.
article: art. 10, art. 11 i art. 14 pkt 16 w zw. z art. 3 ust.2 pkt 1 i ust. 3 pkt 1
journal: Dz.U. 2011 nr 139 poz 814
law: Ustawa z dnia 15 kwietnia 2011 r. o systemie informacji oświatowej
article: art. 13 ust. 4
journal: Dz.U. 2020 poz 1327
law: Ustawa z dnia 7 września 1991 r. o systemie oświaty - t.j.
article: art. 9 i 91 ust. 1
journal: Dz.U. 1997 nr 78 poz 483
law: Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 2 kwietnia 1997 r. uchwalona przez Zgromadzenie  Narodowe w dniu 2 kwietnia 1997 r., przyjęta przez Naród w referendum konstytucyjnym w dniu  25 maja 1997 r., podpisana przez Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej w dniu 16 lipca 1997 r.

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Beata Sobocha-Holc (spr.) Sędzia NSA Piotr Piszczek Sędzia del.WSA Jacek Boratyn po rozpoznaniu w dniu 27 marca 2024 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Gospodarczej skargi kasacyjnej Gminy S. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 17 sierpnia 2022 r., sygn. akt V SA/Wa 4340/21 w sprawie ze skargi Gminy S. na decyzję Ministra Finansów, Funduszy i Polityki Regionalnej z dnia 5 lipca 2021 r., nr ST5.4759.10.2021.6.BPU w przedmiocie zobowiązania do zwrotu nienależnie uzyskanej kwoty części oświatowej subwencji ogólnej 1. uchyla zaskarżony wyrok i przekazuje sprawę do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie; 2. zasądza od Ministra Finansów na rzecz Gminy S. 1 168 (tysiąc sto sześćdziesiąt osiem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego.


UZASADNIENIE

Wyrokiem z 17 sierpnia 2022 r., sygn. akt V SA/Wa 4340/21, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę Gminy S. (dalej zwanej "skarżącą") na decyzję Ministra Finansów, Funduszy i Polityki Regionalnej (dalej zwanego także "Ministrem" lub "organem") z 5 lipca 2021 r., nr ST5.4759.10.2021.6.BPU w przedmiocie zobowiązania do zwrotu nienależnie uzyskanej kwoty części oświatowej subwencji ogólnej za rok 2020.

Sąd I instancji orzekał w następującym stanie faktycznym i prawnym.

Minister Edukacji i Nauki – pismami z 27 listopada 2020 r. i z 14 stycznia 2021 r. – poinformował Ministra Finansów, Funduszy i Polityki Regionalnej, że w związku z wykazaniem błędnych danych w systemie informacji oświatowej, według stanu na 30 września 2019 r., przez Szkołę Podstawową w J., Gmina S. otrzymała część oświatową subwencji ogólnej za rok 2020 w kwocie wyższej od należnej o 8 360 zł. Minister Finansów, Funduszy i Polityki Regionalnej pismem z 12 lutego 2021 r. zawiadomił skarżącą o wszczęciu z urzędu postępowania administracyjnego w sprawie zwrotu nienależnie uzyskanej kwoty części oświatowej subwencji ogólnej za rok 2020, a następnie decyzją z 18 marca 2021 r. – zobowiązał skarżącą do zwrotu nienależnie uzyskanej kwoty części oświatowej subwencji ogólnej za rok 2020 w wysokości 8 360 zł.

W uzasadnieniu organ wskazał, że w systemie informacji oświatowej – według stanu na 30 września 2019 r. Szkoła Podstawowa w J., wykazała w grupie nauczania mniejszości narodowej 1 ucznia, który nie posiadał obywatelstwa polskiego. Na skutek wykazania w systemie informacji oświatowej błędnych danych, w procesie kalkulacji części oświatowej subwencji ogólnej dla skarżącej za rok 2020, doszło do zawyżenia o 1 ucznia liczby uczniów przeliczonych wagą P26. Na tej podstawie organ uznał, że zawyżono liczbę uczniów przeliczeniowych o 1,4126, a tym samym zawyżono o kwotę 8 360 zł, stanowiącą różnicę pomiędzy kwotą części oświatowej subwencji ogólnej, którą skarżąca otrzymała na rok 2020, a kwotą ustaloną na podstawie skorygowanych danych, a którą to należy uznać za nienależną.

Decyzją z 5 lipca 2021 r. Minister Finansów, Funduszy i Polityki Regionalnej utrzymał w mocy decyzję z 18 marca 2021 r., zobowiązującą skarżącą do zwrotu nienależnie uzyskanej kwoty części oświatowej subwencji ogólnej za rok 2020 w wysokości 8 360 zł.

W uzasadnieniu decyzji Minister stwierdził, że ocena ustaleń faktycznych dokonana przez organ nie narusza art. 7 ust. 1 lit. g Europejskiej Karty Języków Regionalnych lub Mniejszościowych, sporządzonej w Strasburgu dnia 5 listopada 1992 r. (Dz. U. z 2009 r., Nr 137, poz. 1121; dalej zwanej "Kartą"), art. 2 ust. 1 ustawy z 6 stycznia 2005 r. o mniejszościach narodowych i etnicznych oraz o języku regionalnym (tekst jedn. Dz. U. z 2017 r., poz. 823; dalej zwanej "ustawą o mniejszościach") czy też art. 9 w związku z art. 91 ust. 2 Konstytucji RP.

Nie zgadzając się z tą decyzją skarżąca wniosła skargę do WSA w Warszawie. Sąd I instancji, działając na podstawie art. 151 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (obecnie tekst jedn. Dz. U. z 2023 r., poz. 1634; dalej zwanej "p.p.s.a."), skargę oddalił.

W uzasadnieniu WSA stwierdził, że Minister nie naruszył art. 37 ust. 1 pkt 2 ustawy z 13 listopada 2003 r. o dochodach jednostek samorządu terytorialnego (tekst jedn. Dz. U. z 2020 r., poz. 23 ze zm.; dalej zwanej "u.d.j.s.t"). Zaznaczył, że organ w wypadku stwierdzenia nieprawidłowości przy np. naliczaniu subwencji jest zobowiązany do wydania decyzji dotyczącej zwrotu nienależnie uzyskanej subwencji. Decyzja taka ma charakter decyzji związanej a nie decyzji uznaniowej. Przeprowadzone postępowanie wykazało zaś zawyżenie liczby uczniów przeliczonych poszczególnymi wagami, co czyniło zasadnym zastosowanie art. 37 ust. 1 pkt 2 u.d.j.s.t.

Sąd I instancji przypomniał, że zgodnie z algorytmem podziału części oświatowej subwencji ogólnej dla jednostek samorządu terytorialnego na rok 2020, waga P26 = 1,300 została wskazana dla uczniów lub słuchaczy należących do danej mniejszości narodowej, etnicznej lub społeczności posługującej się językiem regionalnym oraz uczniów lub słuchaczy pochodzenia romskiego, dla których szkoła podejmuje zadania edukacyjne zgodnie z przepisami wydanymi na podstawie art. 13 ust. 3 ustawy z 7 września 1991 r. o systemie oświaty (tekst jedn. Dz. U. z 2020 r., poz. 1327 ze zm.). Waga ta obejmuje uczniów lub słuchaczy, których liczba, odrębnie ustalona dla każdej mniejszości narodowej, mniejszości etnicznej lub społeczności posługującej się językiem regionalnym oraz uczniów lub słuchaczy pochodzenia romskiego, nie przekracza: w szkole podstawowej – 80, a w szkole ponadpodstawowej i klasach szkoły ponadgimnazjalnej prowadzonych w szkole ponadpodstawowej – 30. Zaznaczył także, że W okresie objętym przedmiotową sprawą obowiązywało – wydane na podstawie wskazanego w charakterystyce wagi P26 art. 13 ust. 3 ustawy o systemie oświaty – rozporządzenie Ministra Edukacji Narodowej z 18 sierpnia 2017 r. w sprawie warunków i sposobu wykonania przez przedszkola, szkoły i placówki publiczne zadań umożliwiających podtrzymywanie poczucia tożsamości narodowej, etnicznej i językowej uczniów należących do mniejszości narodowych i etnicznych oraz społeczności posługującej się językiem regionalnym (Dz. U. poz. 1627; dalej zwane "rozporządzeniem z 18 sierpnia 2017 r.").

Sąd I instancji uznał także, że działania Ministra nie są sprzeczne z art. 7 ust. 1 lit. "g" Karty, a także z przepisami art. 2 ust. 1 oraz art. 19 ust. 1 ustawy o mniejszościach, jak również z zapisami art. 9 i art. 91 ust. 1 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej.

W ocenie Sądu I instancji, nieprawidłowości w danych wykazanych w systemie informacji oświatowej powstały w wyniku wykazania uczniów mniejszości narodowych, którzy na dzień 30 września 2019 r. nie posiadali obywatelstwa polskiego, gdyż obowiązujące przepisy prawa nie pozwalały do grup mniejszości narodowych zaliczać cudzoziemców. Zdaniem WSA, Minister słusznie wywiódł, mając na uwadze definicje "mniejszości narodowej" oraz "mniejszości etnicznej" zawarte w ustawie o mniejszościach, iż mniejszością narodową jak i etniczną jest grupa obywateli polskich.

Sąd zgodził się z Ministrem, iż skoro – w świetle art. 19 ust. 1 ustawy o mniejszościach – językiem regionalnym jest język używany tradycyjnie na terytorium danego państwa przez grupę jego obywateli, to oznacza to, że w Polsce społeczność posługującą się językiem regionalnym tworzą osoby posiadające polskie obywatelstwo. Zatem w kalkulacji części oświatowej subwencji ogólnej na rok 2020 przewidzianą w formule algorytmicznej wagą P26, dedykowaną m.in. dla uczniów należących do społeczności posługującej się językiem regionalnym, w ocenie Sądu I instancji, mogli być przeliczeni jedynie uczniowie posiadający polskie obywatelstwo.

Wskazał, że osoby niebędące obywatelami polskimi podlegają obowiązkowi szkolnemu, korzystają z opieki i nauki w szkołach publicznych na warunkach dotyczących obywateli polskich. W związku z powyższym na uczniów cudzoziemskich naliczana jest część oświatowa subwencji ogólnej na zasadach ogólnych, określanych rokrocznie w rozporządzeniu o sposobie podziału tej części subwencji. Zgodnie z algorytmem podziału części oświatowej subwencji ogólnej, stanowiącej załącznik do ww. rozporządzenia, uczniowie przeliczani są wyłącznie wagami dla nich dedykowanymi. WSA podkreślił, że uczniowie cudzoziemscy mogą zostać przeliczeni wagą dla uczniów lub słuchaczy korzystających z dodatkowej, bezpłatnej nauki języka polskiego, o której mowa w art. 165 ust. 7 ustawy o systemie oświaty, ale nie mogą być przeliczani wagą dedykowaną dla uczniów mniejszości narodowej.

Sąd I instancji uznał także, że w sprawie prawidłowo przeprowadzono postępowanie dowodowe. Zdaniem WSA, Minister w sposób rzetelny zebrał i przeanalizował całokształt materiału dowodowego, a także w sposób wyczerpujący i zrozumiały wyjaśnił zasadnicze powody podjętego rozstrzygnięcia, wypełniając kryteria przepisu art. 107 § 3 ustawy z 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2020 r., poz. 256; dalej zwanej "k.p.a.").

W skardze kasacyjnej do Naczelnego Sądu Administracyjnego skarżąca, reprezentowany przez adwokata, zaskarżyła powyższy wyrok w całości, wnosząc o jego uchylenie w całości i przekazanie sprawy Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie do ponownego rozpoznania, ewentualnie o uchylenie w całości zaskarżonego wyroku i rozpoznanie skargi. Jednocześnie wniosła o zasadzenie kosztów postępowania kasacyjnego od organu na rzecz skarżącej, w tym koszów zastępstwa procesowego, według norm przepisanych.

Zaskarżonemu wyrokowi zarzucił:

1. naruszenie przepisów postępowania, które miało wpływ na wynik sprawy, tj. art. 1 w zw. z art. 3 § 1 w zw. z art. 141 § 4 zd. 1 p.p.s.a., poprzez lakoniczne ustosunkowanie się Sądu I Instancji do podniesionych przez skarżącą zarzutów naruszenia przepisów postępowania oraz zarzutów naruszenia przepisów prawa materialnego zawartego w pkt 2 ppkt 2) i 4) skargi, a tym samym nienależyte wykonanie obowiązku kontroli;

2. naruszenie prawa materialnego, tj.:

1) art. 165 ust. 1 ustawy z 14 grudnia 2016 r. – Prawo oświatowe (tekst jedn. Dz. U. z 2021 r., poz. 1082 ze zm.; dalej zwanej "u.p.o.") poprzez jego błędną wykładnię i przyjęcie, że z przepisu tego wynika, że posiadanie obywatelstwa innego niż polskie nie uprawnia do przeliczenia dodatkową wagą procentową, podczas gdy z wymienionego przepisu taki wniosek nie wypływa, a wręcz przepis ten stanowi wprost, że osoby niebędące obywatelami polskimi korzystają z nauki na warunkach dotyczących obywateli polskich;

2) art. 10, art. 11 i art. 14 pkt 16 w zw. z art. 3 ust.2 pkt 1 i ust. 3 pkt 1 ustawy z 15 kwietnia 2011 r. o systemie informacji oświatowej (tekst jedn. Dz. U. z 2021 r., poz. 584 ze zm.; dalej zwanej "u.s.i.o.") w zw. z art. 13 ust. 4 ustawy o systemie oświaty w zw. z § 1 ust. 1 rozporządzenia z 18 sierpnia 2017 r. poprzez ich błędną wykładnię i przyjęcie, że w kalkulacji części oświatowej subwencji ogólnej na rok 2020 przewidzianą w formule algorytmicznej wagą P26, dedykowaną m.in. dla uczniów należących do społeczności posługującej się językiem regionalnym, mogą być przeliczeni jedynie uczniowie posiadający obywatelstwo polskie, podczas gdy system i obowiązujące przepisy prawa nie wykluczają możliwości ubiegania się o subwencję na naukę języka kaszubskiego przez cudzoziemca jeżeli zamieszkuje on na obszarze, gdzie język regionalny jest używany i wyrazi życzenie jego nauki;

3) art. 7 ust. 1 lit. "g" Karty poprzez jego niezastosowanie i przyjęcie, że obywatelstwo polskie jest warunkiem niezbędnym do pobierania nauki języka kaszubskiego, podczas gdy Karta przewiduje dla uprawnienia do nauki języka regionalnego wyłącznie dwie przesłanki, tj. miejsce zamieszkania na obszarze, na którym język regionalny jest używany, oraz wola podjęcia takiej nauki;

4) art. 2 ust, 1 oraz art. 19 ust. 1 ustawy o mniejszościach poprzez ich błędną wykładnię i przyjęcie, że o uprawnieniu do pobierania nauki języka kaszubskiego decyduje obywatelstwo, a zatem poprzestanie na wykładni językowej tych przepisów oraz pozostałych przepisów ustawy, podczas gdy konieczne jest sięgnięcie do wykładni systemowej, w szczególności poprzez uwzględnienie treści art, 7 ust. 1 lit. "g" Karty w zw. z art. 9 i art. 91 ust. 1 Konstytucji Rzeczpospolitej Polskiej z 2 kwietnia 1997 r. (Dz. U. Nr 78, poz. 483 ze zm.).

W uzasadnieniu skargi kasacyjnej podano argumenty na poparcie podniesionych zarzutów.

W piśmie procesowym organ wniósł o oddalenie skargi kasacyjnej w całości oraz zasądzenie od skarżącej na rzecz Ministra Finansów zwrotu kosztów zastępstwa procesowego według norm prawem przepisanych oraz rozpoznanie przedmiotowej skargi kasacyjnej na rozprawie.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje.

Stosownie do treści art. 183 § 1 p.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, bierze jednak z urzędu pod rozwagę nieważność postępowania, której przesłanki enumeratywnie wymienione w art. 183 § 2 p.p.s.a. w niniejszej sprawie nie występują. Oznacza to, że przytoczone w skardze kasacyjnej przyczyny wadliwości prawnej zaskarżonego wyroku determinują zakres kontroli dokonywanej przez sąd II instancji, który w odróżnieniu od sądu I instancji nie bada całokształtu sprawy, lecz tylko weryfikuje zasadność zarzutów podniesionych w skardze kasacyjnej.

Skarga kasacyjna została oparta na podstawach kasacyjnych, przewidzianych w art. 174 § 1 i 2 p.p.s.a. Najdalej idący zarzut dotyczący naruszenia przez Sąd I instancji przepisów postępowania, sprowadza się do uchybienia dyspozycji normy art. 141 § 4 p.p.s.a.

Uregulowanie zawarte w art. 141 § 4 p.p.s.a. określa elementy, które powinny znaleźć się w uzasadnieniu wyroku. Zgodnie z dyspozycją przywołanej powyżej regulacji uzasadnienie wyroku powinno zawierać zwięzłe przedstawienie stanu sprawy, zarzutów podniesionych w skardze, stanowisk pozostałych stron, podstawę prawną rozstrzygnięcia oraz jej wyjaśnienie. Jeżeli w wyniku uwzględnienia skargi sprawa ma być ponownie rozpatrzona przez organ administracji, uzasadnienie powinno ponadto zawierać wskazania, co do dalszego postępowania. W orzecznictwie przyjmuje się, że wadliwość uzasadnienia wyroku może stanowić przedmiot skutecznego zarzutu kasacyjnego z art. 141 § 4 p.p.s.a., jeżeli nie wiadomo, jaki stan faktyczny Sąd I instancji przyjął, jako podstawę wyrokowania, a także w sytuacji, gdy uzasadnienie sporządzone jest w taki sposób, że niemożliwa jest kontrola instancyjna zaskarżonego wyroku. Przepis art. 141 § 4 p.p.s.a. może być podstawą uwzględnienia skargi kasacyjnej, gdy wada uzasadnienia nie pozwala na kontrolę instancyjną orzeczenia lub gdy uzasadnienie obejmuje rozstrzygnięcie, którego nie ma w sentencji orzeczenia. Funkcja uzasadnienia wyroku wyraża się, bowiem w tym, że jego adresatem, oprócz stron, jest także Naczelny Sąd Administracyjny. Tworzy to, więc po stronie wojewódzkiego sądu administracyjnego obowiązek wyjaśnienia motywów podjętego rozstrzygnięcia w taki sposób, który umożliwi przeprowadzenie kontroli instancyjnej zaskarżonego orzeczenia w sytuacji, gdy strona postępowania zażąda, poprzez wniesienie skargi kasacyjnej, jego kontroli (vide uchwała składu siedmiu sędziów NSA z 15 lutego 2010 r., sygn. akt II FPS 8/09, wyrok NSA z 12 października 2010 r., sygn. akt II OSK 1620/10; treść tego, jak i dalej powoływanych orzeczeń jest dostępna w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych na stronie http://orzeczenia.nsa.gov.pl/). Sąd ma także obowiązek ustosunkowania się do wszystkich zgłoszonych zarzutów, które mają znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy. Uzasadnienie wyroku powinno być tak sporządzone, aby wynikało z niego, dlaczego sąd uznał zaskarżone orzeczenie za zgodne lub niezgodne z prawem, dlaczego nie stwierdził czy stwierdził w rozpatrywanej sprawie naruszenia przez organy administracji przepisów prawa materialnego, czy też przepisów procedury w stopniu, który mógłby mieć wpływ na treść rozstrzygnięcia (por. wyrok NSA z 4 stycznia 2011 r., sygn. akt II OSK 1985/09).

Przenosząc powyższe rozważania na grunt rozpoznawanej sprawy Naczelny Sąd Administracyjny stwierdza, że uzasadnienie zaskarżonego wyroku nie spełnia wymogów i standardów, o których mowa w art. 141 § 4 p.p.s.a. Sąd I instancji, bowiem nie zastosował się w pełni do dyspozycji art. 141 § 4 p.p.s.a., gdyż uzasadnienie zaskarżonego wyroku nie zawiera wszystkich elementów, na jakie wskazuje ustawa. Nie daje to rękojmi, że sąd administracyjny dołożył należytej staranności przy podejmowaniu zaskarżonego rozstrzygnięcia. Uniemożliwia to również Naczelnemu Sądowi Administracyjnemu ocenę zasadności przesłanek, na których oparto zaskarżone orzeczenie.

W skardze kasacyjnej trafnie zarzucono, że Sąd I instancji w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku nie odniósł się do istotnego zarzutu skargi dotyczącego naruszenia przez organ przepisów prawa materialnego – art. 7 ust. 1 lit. "g" Karty w zw. z art. 9 i 91 ust. 1 Konstytucji RP.

Przypomnieć należy, że w rozpoznawanej sprawie istota sporu sprowadzała się do prawidłowości naliczania w 2020 r. części oświatowej subwencji ogólnej w związku z wykazaniem w systemie informacji oświatowej w grupie nauczania uczniów lub słuchaczy należących do danej mniejszości narodowej, mniejszości etnicznej lub społeczności posługującej się językiem regionalnym, ucznia nieposiadającego obywatelstwa polskiego. Sąd I instancji podzielił stanowisko organu administracyjnego, że skoro – w świetle przywołanego wyżej art. 19 ust. 1 ustawy o mniejszościach – językiem regionalnym jest język używany tradycyjnie na terytorium danego państwa przez grupę jego obywateli, to oznacza to, że w Polsce społeczność posługującą się językiem regionalnym tworzą osoby posiadające polskie obywatelstwo. Zatem w kalkulacji części oświatowej subwencji ogólnej na rok 2020 przewidzianą w formule algorytmicznej wagą P26, dedykowaną m.in. dla uczniów należących do społeczności posługującej się językiem regionalnym, mogli być przeliczeni jedynie uczniowie posiadający polskie obywatelstwo.

Natomiast zdaniem skarżącej Gminy, obywatelstwo polskie nie jest warunkiem niezbędnym do pobierania nauki języka kaszubskiego. Stanowisko to potwierdza art. 7 ust. 1 lit. "g" Karty, zgodnie z którym prawo do nauki języka kaszubskiego przysługuje każdemu, kto zamieszkuje w odpowiednim regionie i wyrazi chęć poznawania kultury i języka kaszubskiego.

W tych okolicznościach kluczowym dla rozstrzygnięcia sprawy było rozpoznanie zarzutu skargi dotyczącego naruszenia ww. przepisu Karty. Tymczasem Wojewódzki Sąd Administracyjny nie odniósł się do powyższego zarzutu oraz argumentacji skarżącej, że obywatelstwo polskie nie jest warunkiem niezbędnym do pobierania nauki języka kaszubskiego. Za takie nie można bynajmniej uznać, lakonicznego stwierdzenia, że działania Ministra, jak i określenie wag nie są sprzeczne z art. 7 ust. 1 lit. "g" Karty oraz art. 9 i 91 ust. 1 Konstytucji RP.

Ocena czy uczniowie nie posiadający obywatelstwa polskiego są uwzględniani w części subwencji ogólnej oświatowej i przeliczani wagą P26, nie może ograniczać się jedynie do wykładni i zastosowania właściwych przepisów ustawy o systemie informacji oświatowej, ustawy o systemie oświaty, ustawy o mniejszościach czy rozporządzenia z 18 sierpnia 2017 r. z pominięciem ratyfikowanej umowy międzynarodowej – Europejskiej Karty Języków Regionalnych lub Mniejszościowych, sporządzonej w Strasburgu 5 listopada 1992 r. Przypomnieć bowiem należy, że zgodnie z art. 87 ust. 1 Konstytucji RP, źródłami powszechnie obowiązującego prawa Rzeczypospolitej Polskiej są: Konstytucja, ustawy, ratyfikowane umowy międzynarodowe oraz rozporządzenia. Z art. 91 wynika natomiast, że ratyfikowana umowa międzynarodowa, po jej ogłoszeniu w Dzienniku Ustaw Rzeczypospolitej Polskiej, stanowi część krajowego porządku prawnego i jest bezpośrednio stosowana, chyba że jej stosowanie jest uzależnione od wydania ustawy. Umowa międzynarodowa ratyfikowana za uprzednią zgodą wyrażoną w ustawie ma pierwszeństwo przed ustawą, jeżeli ustawy tej nie da się pogodzić z umową. Jeżeli wynika to z ratyfikowanej przez Rzeczpospolitą Polską umowy konstytuującej organizację międzynarodową, prawo przez nią stanowione jest stosowane bezpośrednio, mając pierwszeństwo w przypadku kolizji z ustawami.

Prezydent Rzeczypospolitej Polskiej 28 listopada 2008 r. ratyfikował wyżej wymienioną Kartę (Dz.U. z 2009 r., Nr 137, poz.1121). Z jej art. 2 ust. 1 wynika, że każda ze Stron zobowiązuje się do stosowania postanowień Części II w odniesieniu do wszystkich języków regionalnych lub mniejszościowych, którymi mówi się na jej terytorium i które odpowiadają definicji, o której mowa w artykule 1. Definicja języka regionalnego zawarta w ustawie o mniejszościach narodowych i etnicznych oraz o języku regionalnym jest zgodna z definicją zamieszczoną w Karcie. I niewątpliwie wynika z niej, że język regionalny używany jest przez obywateli danego państwa. Jednakże dokonując oceny możliwości zastosowania wagi P26 do ucznia nie będącego obywatelem polskim, należy mieć na uwadze również pozostałe przepisy Karty, w tym cele i zasady, na których strony będą opierać swoją politykę, ustawodawstwo i praktykę, określone w art. 7 ust. 1. W lit. "g" powołanego przepisu prawodawca europejski zobligował sygnatariuszy Karty do zapewniania udogodnień umożliwiających osobom nieposługującym się językiem regionalnym lub mniejszościowym, a żyjącym na obszarze, gdzie jest on używany, jego nauki, jeśli mają takie życzenie.

Treść tego przepisu nabiera istotnego znaczenia w spornej sprawie. Zauważyć ponadto należy, że rozpoznanie skargi nie może ograniczać się jedynie do podzielenia stanowiska organu bez odniesienia się w tym zakresie do argumentacji zawartej w skardze.

W związku z powyższym Naczelny Sąd Administracyjny stwierdził, że wadliwy sposób sporządzenia uzasadnienia zaskarżonego wyroku uniemożliwia kontrolę zasadności pozostałych zarzutów skargi kasacyjnej. Ocena taka byłaby bowiem przedwczesna.

Dlatego też Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 185 § 1 p.p.s.a. uchylił zaskarżony wyrok i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania. Sąd pierwszej instancji, po ponownym rozpoznaniu sprawy, zobowiązany będzie sporządzić uzasadnienie spełniające wymogi ustawowe przewidziane w art. 141 § 4 p.p.s.a., ze szczególnym uwzględnieniem odniesienia się do zarzutów skargi, w tym zarzutu dotyczącego art. 7 ust. 1 lit. "g" Karty. Sąd odniesie się również do znajdującej się w aktach uchwały Zespołu Orzekającego Komisji Rozstrzygającej w NIK z 19 marca 2021 r. w kontekście zarzutu naruszenia przepisów art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a.

Podstawą do rozpoznania skargi kasacyjnej na posiedzeniu niejawnym był art. 182 § 2 i § 3 in fine p.p.s.a.

O kosztach postępowania kasacyjnego, Naczelny Sąd Administracyjny, orzekł jak w pkt 2 wyroku, na podstawie art. 203 pkt 1 i art. 205 § 2 p.s.a.