Wyrok NSA, sygn. akt III OSK 303/22
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2023-06-16 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6099 Inne o symbolu podstawowym 609
Hasła tematyczne: Wodne prawo
Skarżony organ: Inne
Treść wyniku: Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy: article: art. 272 ust. 5a w zw. z ust. 5
journal: Dz.U. 2022 poz 2625
law: Ustawa z dnia 20 lipca 2017 r. Prawo wodne (t. j.)

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Teresa Zyglewska (spr.) Sędziowie: Sędzia NSA Małgorzata Pocztarek Sędzia del. WSA Mariusz Kotulski po rozpoznaniu w dniu 16 czerwca 2023 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej Dyrektora Zarządu Zlewni w Sieradzu Państwowego Gospodarstwa Wodnego Wody Polskie od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z dnia 21 października 2021 r., sygn. akt II SA/Łd 466/21 w sprawie ze skargi Gminy [...] na decyzję Dyrektora Zarządu Zlewni w Sieradzu Państwowego Gospodarstwa Wodnego Wody Polskie z dnia 14 kwietnia 2021 r., nr PO.ZUO.5.4700.2065.2020.EG-BT.D w przedmiocie określenia opłaty za wprowadzanie oczyszczonych ścieków oddala skargę kasacyjną.


UZASADNIENIE

Wyrokiem z dnia 21 października 2021 r., sygn. akt II SA/Łd 466/21 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi (dalej: Sąd I instancji) na skutek skargi Gminy [...] na decyzję Dyrektora Zarządu Zlewni w Sieradzu Państwowego Gospodarstwa Wodnego Wody Polskie z dnia 14 kwietnia 2021 r. nr PO.ZUO.5.4700.2065.2020.EG-BT.D w przedmiocie określenia opłaty za wprowadzanie oczyszczonych ścieków, w punkcie 1. uchylił zaskarżoną decyzję, zasądził od Dyrektora Zarządu Zlewni w Sieradzu Państwowego Gospodarstwa Wodnego Wody Polskie na rzecz Gminy [...] kwotę 188 złotych tytułem zwrotu kosztów postepowania sądowego.

Z powyższym rozstrzygnięciem nie zgodził się Dyrektor Zarządu Zlewni w Sieradzu (dalej: organ, skarżący kasacyjnie) i w skardze kasacyjnej zarzucił wyrokowi:

1) naruszenie przepisów postępowania tj. art. 145 § 1 pkt 1 lit c p.p.s.a. w zw. z art. 7, 77 § 1 i art. 80 k.p.a. przez uwzględnienie skargi i uchylenie decyzji organu w wyniku błędnego przyjęcia, że organ naruszył przepisy postępowania, tj. art. 7, 77 § 1 i art. 80 k.p.a. przez zaniechanie wyjaśnienia okoliczności mających istotne znaczenie dla rozstrzygnięcia, w tym pominięcie że urządzenie wodne mające służyć odprowadzaniu oczyszczonych ścieków do wód nie istniało aż do [...] 2020 r., kiedy to oddano nową oczyszczalnię ścieków do użytkowania,

2) naruszenie przepisów prawa materialnego, tj.:

a. art. 145 § 1 pkt 1 lit. a p.p.s.a w zw. z art. 271 ust. 5a p.w. w zw. z ust 5 p.w. przez jego błędną wykładnię i przyjęcie, że przepis art. 271 ust. 5a p.w. ma zastosowanie wyłącznie do pozwoleń wodnoprawnych wydanych po wejściu w życie nowelizacji ustawy Prawo wodne, która miała miejsce w dniu 11 września 2019 r. - tj. po dniu 23 listopada 2019 r.,

b. art. 145 § 1 pkt 1 lit. a p.p.s.a. w zw. z art 271 ust. 5a w zw. z ust 5 p.w. i w zw. z art 9 ust. 1 i ust. 3 p.w. przez ich błędną wykładnię i przyjęcie, że obciążanie opłatami stałymi za wprowadzanie oczyszczonych ścieków do wód w oparciu o treść pozwolenia wodnoprawnego dotyczące - jak błędnie interpretuje Wojewódzki Sąd Administracyjny - wyłącznie pozwoleń wodnoprawnych wydanych po wejściu w życie nowelizacji ustawy Prawo wodne, która miała miejsce w dniu 11 września 2019 r. - tj. po dniu 23 listopada 2019 r. realizuje zasadę zwrotu kosztów za usługi wodne, c której stanowi art 271 ust 1 p.w.

W oparciu o przytoczone zarzuty skarżący kasacyjnie wniósł o uwzględnienie skargi kasacyjnej, uchylenie skarżonego wyroku w całości i oddalenie skargi, ponieważ sprawa jest dostatecznie wyjaśniona lub ewentualnie o uchylenie skarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Łodzi. Ponadto, skarżący kasacyjnie wniósł o zasądzenie od skarżącego na rzecz organu kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa prawnego według norm przepisanych oraz oświadczył, że zrzeka się rozpoznania skargi kasacyjnej na rozprawie.

W uzasadnieniu skargi kasacyjnej skarżący kasacyjnie przedstawił szczegółową argumentację przemawiającą za zasadnością skargi kasacyjnej. Skarżący kasacyjnie podniósł m.in. dwie kwestie: błędne przyjęcie przez Sąd I instancji, że organ naruszył wskazane przepisy postepowania administracyjnego i błędne uznanie, że w niniejszej sprawie nie ma zastosowania przepis art. 271 ust. 5a w związku z art. 5 p.w.

W ocenie skarżącego kasacyjnie organu dokonana przez Sąd I instancji ocena stosowania przez organ przepisów postępowania administracyjnego jest błędna, ponieważ organ przeprowadził postępowanie zgodnie z dyspozycjami zawartymi w przywołanych przepisach. Innymi słowy, organ podjął wszelkie czynności niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy, w sposób wyczerpujący zebrał i rozpatrzył cały materiał dowodowy i ostatecznie ocenił okoliczności przedmiotowej sprawy na podstawie całokształtu materiału dowodowego. Wbrew ocenie Sądu, organ uwzględnił w poczynionych ustaleniach faktycznych, że oczyszczalnia ścieków została dopuszczona do użytkowania [...] 2020 r, nie mniej jednak uwzględnił także i brzmienie pozwolenia wodnoprawnego, które stanowi podstawę naliczenia opłaty stałej. Skarżący kasacyjnie podkreślił, że skarżoną decyzję Dyrektora Zarządu Zlewni w Sieradzu wydano w związku z decyzją Starosty [...] z dnia [...] znak: [...], mocą której udzielono Gminie [...] pozwolenia wodnoprawnego na m.in. odprowadzanie oczyszczonych ścieków komunalnych z budowanej oczyszczalni ścieków w miejscowości [...] do rzeki [...] istniejącym wylotem w km 18+000. Nie jest więc prawdą jak to przyjął Sąd I instancji, że urządzenie wodne nie istniało, a tym samym nie mogło funkcjonować oraz odprowadzać oczyszczonych ścieków komunalnych do rzeki. Zgodnie z brzmieniem art. 16 pkt 65 lit. f p.w. urządzeniem wodnym jest urządzenie lub budowla służąca do kształtowania zasobów wodnych lub korzystania z tych zasobów, w tym wyloty urządzeń kanalizacyjnych służące do wprowadzania ścieków do wód, do ziemi lub do urządzeń wodnych oraz wyloty służące do wprowadzania wody do wód, do ziemi lub do urządzeń wodnych. Zdaniem organu nie można uznać inaczej, jak tylko że urządzenie wodne, o którym mowa w wydanym pozwoleniu wodnoprawnym istniało w okresie od [...] do [...] a wobec tego istniała realna możliwość wykorzystywania uprawnienia w zakresie odprowadzania ścieków do wód. Skoro więc urządzenie wodne - wylot umożliwiający wprowadzanie oczyszczonych ścieków do wód istniał już w dacie wydania pozwolenia wodnoprawnego z [...] to zasadne było określenie opłaty za okres obejmujący rok [...].

Ponadto, skarżący kasacyjnie zarzucił, że skarżony wyrok nie odpowiada przepisom prawa materialnego, bowiem – w ocenie skarżącego kasacyjnie - Sąd I instancji błędnie wyłożył i ostatecznie wykluczył zastosowanie do przedmiotowego stanu faktycznego art. 271 ust. 5a w zw. z art. 5 p.w., z tego powodu, że przepis ten nie obowiązywał w czasie wydania skarżącej pozwolenia wodnoprawnego. Organ zaznaczył, że przepis ten został wprowadzony ustawą z dnia 11 września 2019 r. o zmianie ustawy - Prawo wodne oraz niektórych innych ustaw, która weszła w życie 23 listopada 2019 r. Niewątpliwie przepis ten nie obowiązywał w dacie wydawania pozwolenia wodnoprawnego skarżącemu, co miało przecież miejsce w [...], niemniej nowelizacja ustawy Prawo wodne nie zawierała jednak przepisów przejściowych, które precyzowałyby do których pozwoleń wodnoprawnych przepis ten będzie miał zastosowanie, a do których nie. W ocenie skarżącego kasacyjnie, Sąd I instancji błędnie wyłożył i wykluczył zastosowanie ust. 5a art. 271 p.w. a w konsekwencji błędnie wyprowadził, że reguła wyrażona w tym przepisie ma zastosowanie wyłącznie do pozwoleń wodnoprawnych wydanych po dacie jego wejścia w życie, tj. po dacie 23 listopada 2019 r. Tymczasem, brak przepisów intertemporalnych dla stosowania ust. 5a art. 271 p.w. powinien przemawiać za bezpośrednim stosowaniem tej normy prawnej. Zaznaczono także, że w polskim porządku prawnym obowiązuje zasada działania nowego prawa wprost.

W odpowiedzi na skargę kasacyjną skarżąca Gmina [...] – pismem z dnia 10 stycznia 2022 r. – wniosła o oddalenie skargi kasacyjnej organu i zasądzenie od organu na rzecz Gminy [...] kosztów postępowania przed Naczelnym Sądem Administracyjnym.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga kasacyjna nie jest zasadna i podlega oddaleniu.

Stosownie do treści art. 183 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2023 r., poz. 259 ze zm.), dalej "P.p.s.a.", Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, bierze jednak z urzędu pod rozwagę nieważność postępowania, której przesłanki enumeratywnie wymienione w art. 183 § 2 P.p.s.a. w niniejszej sprawie nie występują. Oznacza to, że przytoczone w skardze kasacyjnej przyczyny wadliwości prawnej zaskarżonego wyroku determinują zakres kontroli dokonywanej przez sąd II instancji, który w odróżnieniu od Sądu I instancji nie bada całokształtu sprawy, lecz tylko weryfikuje zasadność zarzutów podniesionych w skardze kasacyjnej.

W skardze kasacyjnej podniesiono zarzuty dotyczące naruszenia zarówno przepisów prawa procesowego, jak i przepisów prawa materialnego. W pierwszej kolejności rozpoznaniu podlegały zarzuty naruszenia przepisów prawa materialnego, ponieważ to one wyznaczały zakres koniecznego do przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego niezbędnego do prawidłowego ustalenia stanu faktycznego niniejszej sprawy, a ponadto organ w zaskarżonej decyzji położył akcent właśnie na zastosowanie prawa materialnego tj. art. 271 ust. 5a p.w. dlatego też Naczelny Sąd Administracyjny zdecydował w pierwszej kolejności odnieść się do zarzutów naruszenia prawa materialnego. Nadto zaznaczyć trzeba, że w okolicznościach niniejszej sprawy drugorzędne znaczenie ma to czy doszło do naruszenia czy też nie przepisów postępowania bowiem i tak organ błędnie dokonał zastosowania normy prawnej w stanie faktycznym sprawy, a zatem i z tego powodu pierwszeństwo oceny miały przepisy oprawa materialnego.

Przed przystąpieniem jednak do oceny powyższych zarzutów należy nadmienić, że Naczelny Sąd Administracyjny na tle stanu faktycznego niniejszej sprawy dostrzega wątpliwości co do tego czy przepisy prawa materialnego tj. art. 271 ust. 5 p.w. w związku z art. 271 ust. 5a p.w. należy stosować tylko do pozwoleń wodnoprawnych których ostateczność nastąpiła po wejściu w życie nowelizacji prawa wodnego czy także do ostatecznych pozwoleń wodnoprawnych wydanych przed tą nowelizacją. W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego, przepis art. 271 ust. 5a p.w. należy stosować do pozwoleń wodnoprawnych, których ostateczność nastąpiła po dniu 23 listopada 2019 r.

Rozwijając powyższe stanowisko i odnosząc się do zarzutów skargi kasacyjnej dotyczącej naruszenia prawa materialnego należy uznać, że zarzuty określone w pkt 2 a-b w skardze kasacyjnej są pozbawione uzasadnionych podstaw.

Wbrew zarzutom skargi kasacyjnej Sąd I instancji trafnie uznał, że przepis art. 271 ust. 5a p.w. ma zastosowanie wyłącznie do pozwoleń wodnoprawnych wydanych po wejściu w życie nowelizacji ustawy prawo wodne, tj. po dniu 23 listopada 2019 r. (art. 1 pkt 51 ustawy z 11 września 2019 r. o zmianie ustawy - Prawo wodne oraz niektórych innych ustaw).

Należy zaznaczyć, że zgodnie z art. 271 ust. 5a p.w. opłatę stałą ponosi się za okres od dnia, w którym pozwolenie wodnoprawne albo pozwolenie zintegrowane stało się ostateczne do dnia jego wygaśnięcia, cofnięcia lub utraty mocy bez względu na przyczynę. W rozpatrywanej sprawie pozwolenie wodnoprawne wydane zostało na rzecz gminy w dniu [...], tj. przed wejściem w życie ww. przepisów. Zatem, w ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego nie ma w tym przypadku zastosowania zasada retrospekcji. Z retrospektywnością prawa mamy do czynienia wtedy, gdy przepisy nowego prawa regulują zdarzenia bądź stosunki prawne o charakterze "otwartym", ciągłym, czyli takie, które nie znalazły jeszcze swojego zakończenia ("stosunki w toku"), które rozpoczęły się, powstały pod rządami dawnego prawa i trwają dalej, po wejściu w życie przepisów nowej ustawy (por. wyrok Trybunału Konstytucyjnego z 5 listopada 2002 r. sygn. P 7/01, OTK-A 2002/6/80, a także E. Łętowska, Polityczne aspekty prawa intertemporalnego, (w:) Państwo, prawo, obywatel, Wrocław 1989, s. 355). Pozwolenie wodnoprawne wydane na rzecz gminy stało się ostateczne jeszcze przed wejściem w życie przepisów art. 271 ust. 5a Prawa wodnego więc ustalenie opłaty stałej nie może być powiązane - jak to wskazuje organ - jedynie z istnieniem pozwolenia wodnoprawnego. Wydanie pozwolenia wodnoprawnego na rzecz gminy i uzyskanie przez nie przymiotu ostateczności nastąpiło przed dniem wejścia w życie art. 271 ust. 5a Prawa wodnego, a okoliczność ta stanowi zdarzenie zamknięte. Nie ma zatem w szczególności charakteru otwartego lub ciągłego, a skutki wydania przedmiotowej decyzji nie mogą być oceniane przez pryzmat przepisów nieistniejących dacie jej wydania. Dlatego też w świetle obowiązującego art. 271 ust. 5a Prawa wodnego znaczenie ma wydanie pozwolenia wodnoprawnego i uzyskanie przez nie waloru ostateczności. Okoliczność ta powinna być brana pod uwagę przy ocenie, czy w tej sprawie znajdzie zastosowanie zasada retrospekcji, czyli zastosowania nowych przepisów do zdarzeń powstałych w przeszłości i mających charakter ciągły. Nie można bowiem abstrahować od daty, w której doszło do zdarzenia (tj. uzyskania przez decyzję wodnoprawną waloru ostateczności), z którym ustawodawca wiąże obecnie naliczenie opłaty stałej (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 16 lutego 2022 r., III OSK 4652/21). Podobne stanowisko wyrażone zostało w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 10 stycznia 2023 r., sygn. III OSK 6496/21 oraz w wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie z dnia 11 lutego 2021 r., sygn. II SA/Rz 1162/20.

Dodatkowo należy wskazać, że w orzecznictwie podnosi się, że w stosunku do opłat wynikających z ustawy Prawo wodne z 2017 r. należy stosować reguły wykładni charakterystyczne dla prawa podatkowego, gdyż ciężary wynikające z tej ustawy mają charakter danin publicznych. Za daniny publiczne uważa się świadczenia powszechne, przymusowe, bezzwrotne, ustalane jednostronnie w drodze ustawy i pobierane na rzecz podmiotu prawa publicznego w celu realizacji zadań publicznych (por. wyrok TK z dnia 16 marca 2010 r., K 24/08, OTK-A 2010/3/22; L, Garlicki, M. Zubik (red.), Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej, Komentarz. Tom II, LEX/el. 2016). Stanowisko to potwierdza również treść art. 300 Prawa wodnego, który nakazuje do ponoszenia opłat za usługi wodne stosować odpowiednio przepisy działu III Ordynacji podatkowej, z wyjątkami określonymi we wskazanych przepisach. Z punktu widzenia ochrony zaufania jednostki do państwa i do stanowionego przez nie prawa w sferze danin publicznych istotne znaczenie ma art. 84 Konstytucji. W myśl tego przepisu każdy jest obowiązany do ponoszenia ciężarów i świadczeń publicznych, w tym podatków, określonych w ustawie. Art. 84 Konstytucji zakłada precyzyjne określenie istotnych elementów stosunku daninowego w ustawie, tak aby jednostka mogła przewidywać daninowe konsekwencje swoich działań. Należy w związku z tym zauważyć, że zasada ochrony zaufania jednostki do państwa i do prawa w sferze danin publicznych znajduje podstawę w art. 2 w związku z art. 84 Konstytucji. W ocenie Trybunału Konstytucyjnego analizowana zasada wymaga w szczególności, aby zainteresowany znał dokładną treść i wysokość ciążących na nim obowiązków daninowych w chwili zajścia zdarzeń powodujących powstanie takiego obowiązku (wyrok TK z dnia 2 kwietnia 2007 r., SK 19/06)". Mając na uwadze powyższe, w ocenie Sądu należy przyjąć, że skoro pozwolenie wodnoprawne wydane na rzecz skarżącej gminy stało się ostateczne jeszcze przed wejściem w życie przepisów art. 271 ust. 5a ustawy, ustalenie opłaty stałej nie może być powiązane - jak wskazuje organ - wyłącznie z istnieniem pozwolenia wodnoprawnego. Z uwagi na powyższe należy wskazać, że zarzuty naruszenia prawa materialnego wskazane w skardze kasacyjnej za niezasadne.

Niezależnie od powyższych rozważań za bezzasadny należy uznać zarzut skargi kasacyjnej dotyczący naruszenia przez Sąd I instancji art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. w związku z art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 K.p.a. Wbrew stanowisku zawartemu w skardze kasacyjnej organu Sąd I instancji zasadnie stwierdził, że organ ustalając w decyzji z dnia 14 kwietnia 2021 r. opłatę stałą za okres od [...] do [...] za wprowadzanie oczyszczonych ścieków nie uwzględnił w wystarczającym stopniu okoliczności, że oczyszczalnia ścieków została dopuszczona do użytkowania dopiero od dnia [...]. Zatem trafnie Sąd I instancji uznał, i tym samym rację ma skarżąca gmina, że nie było podstaw do naliczania opłaty stałej za usługi wodne (odprowadzanie ścieków), gdyż urządzenie wodne w okresie za który naliczona została opłata jeszcze nie funkcjonowało i nie było ku temu podstawy prawnej. Organ nie dokonał także we własnym zakresie sprawdzenia (kontroli) czy takie urządzenie wodne istnieje i czy działa, w konsekwencji czy są faktycznie odprowadzane ścieki za które należałoby ustalić opłatę stałą. Nie można zgodzić się ze stanowiskiem skarżącego kasacyjnie organu, że ww. okresie za który ustalono opłatę istniało urządzenie wodne – jak to ujął organ – "istniejący wylot" w km 18+000, którym odprowadzano oczyszczone ścieki. Zauważyć trzeba, że z pozwolenia wodnoprawnego udzielonego Gminie [...] (pozwolenie z dnia [...]) wynika, że udzielono zgody m.in., na szczególne korzystanie z wód poprzez odprowadzanie oczyszczonych ścieków komunalnych z budowanej oczyszczalni ścieków do rzeki [...] istniejącym wylotem, a nie poprzedniej oczyszczalni ścieków, która była w tym miejscu zlokalizowana. Rację ma skarżąca gmina, że samo istnienie tylko sprawnego wylotu w danej lokalizacji bez funkcjonowania całego urządzenia wodnego (oczyszczalni ścieków, która by oczyszczała, a następnie odprowadzała ścieki) nie może stanowić podstawy uznania, że istniało urządzenie wodne, które odprowadzałoby ścieki do wód. Wynika to – jak słusznie wskazano – z zasady logicznego rozumowania i doświadczenia życiowego bowiem bez funkcjonującej oczyszczalni ścieków wylot odprowadzający ścieki, nawet jeśli jest w pełni działający i sprawny, nie może spełniać swojej roli, bowiem fizycznie ścieki nie są pobierane, oczyszczane i dalej transportowane do wylotu. Błędnie skarżący kasacyjnie wskazuje, że skoro wylot istniał w dacie wydania pozwolenia wodnoprawnego to należy ustalić opłatę za "jakąś formę korzystania z uprawienia bądź lub realną możliwość wykorzystania uprawnienia w zakresie wprowadzania ścieków". W orzecznictwie sądów administracyjnych wskazuje się, że obowiązek poniesienia takiej opłaty związany jest z faktycznym zanieczyszczeniem środowiska. Nie jest ważna sama możliwość korzystania ze środowiska poprzez wprowadzenie oczyszczonych ścieków komunalnych, zwłaszcza w sytuacji gdy brak jest urządzeń wodnych, za pomocą których takie ścieki miałyby być odprowadzane do wód. Zatem, w ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego jak najbardziej Sąd I instancji słusznie stwierdził, że organ dopuścił się naruszenia przepisów postępowania w zakresie ustalenia stanu faktycznego sprawy i oceny zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego pod kątem spełnienia przesłanek z przepisów Prawa wodnego.

Mając na względzie powyższe Naczelny Sąd Administracyjny uznając, że zarzuty skargi kasacyjnej pozbawione są uzasadnionych podstaw, skargę kasacyjną oddalił w oparciu o art. 184 p.p.s.a.

Pomimo wniosku skarżącej gminy Naczelny Sąd Administracyjny nie orzekał w przedmiocie kosztów postępowania kasacyjnego. Zgodnie z art. 204 pkt 2 p.p.s.a. w przypadku oddalenia skargi kasacyjnej strona, która wniosła skargę kasacyjną obowiązana jest zwrócić niezbędne koszty postępowania kasacyjnego poniesione przez skarżącego, jeżeli zaskarżono skargą kasacyjną wyrok sądu pierwszej instancji uwzględniający skargę. Do niezbędnych kosztów postępowania prowadzonego przez stronę osobiście lub przez pełnomocnika, który nie jest adwokatem lub radcą prawnym, zalicza się poniesione przez stronę koszty sądowe, koszty przejazdów do sądu strony lub pełnomocnika oraz równowartość zarobku lub dochodu utraconego wskutek stawiennictwa w sądzie (art. 205 § 1 p.p.s.a.). Natomiast do niezbędnych kosztów postępowania strony reprezentowanej przez adwokata lub radcę prawnego zalicza się jego wynagrodzenie, jednak nie wyższe niż stawki opłat określone w odrębnych przepisach i wydatki jednego adwokata lub radcy prawnego, koszty sądowe oraz koszty nakazanego przez sąd osobistego stawiennictwa strony. Ponieważ wniosek o zasądzenie zwrotu kosztów postępowania na rzecz Gminy [...] nie został sporządzony przez adwokata lub radcę prawnego, a sama strona składająca ten wniosek nie wskazała na poniesienie przez nią kosztów stosownie do art. 205 § 1 p.p.s.a., to nie ma podstaw do zasądzenia na jej rzecz zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego.