Wyrok NSA, sygn. akt II GSK 2066/14
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2015-10-08 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6033 Zajęcie pasa drogowego (zezwolenia, opłaty, kary z tym związane)
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Oddalono skargę kasacyjną

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Stanisław Gronowski (spr.) Sędzia NSA Marzenna Zielińska Sędzia NSA Joanna Zabłocka Protokolant Magdalena Sagan po rozpoznaniu w dniu 8 października 2015 r. na rozprawie w Izbie Gospodarczej skargi kasacyjnej Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Sz. z dnia 8 maja 2014 r. sygn. akt II SA/Sz 1540/13 w sprawie ze skargi W. S. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z dnia 16 października 2013 r. nr . w przedmiocie kary pieniężnej za zajęcie pasa drogowego 1) oddala skargę kasacyjną; 2) odstępuję od zasądzenia zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego w całości.


UZASADNIENIE

Wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Sz. z dnia 5 sierpnia 2004 r. sygn. akt II SA/Sz 1540/13, wydanym w sprawie ze skargi W.S. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z dnia 16 października 2013 r. nr w przedmiocie kary pieniężnej za zajęcie pasa drogowego, uchylono zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Prezydenta Miasta K. z dnia 5 czerwca 2013 roku .

Sąd pierwszej instancji przyjął następujące ustalenia w sprawie:

Decyzją z dnia 5 czerwca 2013 r. nr . Prezydent Miasta K., działając na podstawie art. 40 ust. 12 pkt 1 w związku z art. 40 ust. 4 ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych, § 4 pkt 1 lit. a i b uchwały Nr . Rady Miasta K. z dnia 29 marca 2006 r. w sprawie wysokości stawek opłat za zajęcie pasa drogowego dróg gminnych w granicach administracyjnych miasta K. na cele niezwiązane z budową, przebudową, remontem, utrzymaniem i ochroną dróg, wymierzył W.S., dalej "skarżący", karę pieniężną w wysokości 42.912,00 zł za zajęcie bez zezwolenia zarządcy drogi pasa drogowego drogi kategorii gminnej ul. S. w K. (działka nr 51 obr. 4), poprzez lokalizację w odległości 0,50 m od krawędzi jezdni obiektu budowlanego trwale związanego z gruntem, o łącznej powierzchni 24,00 m2, za okres od dnia 31 grudnia 2012 r. do dnia 28 maja 2013 r.

Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K. w następstwie odwołania skarżącego utrzymało w mocy decyzję organu pierwszej instancji.

Jak wskazał organ odwoławczy zaskarżona decyzja stanowi kontynuację wcześniej prowadzonych postępowań zakończonych ostatecznymi decyzjami wydanymi w sprawie wymierzenia stronie kary pieniężnej za zajęcie, bez zgody zarządcy drogi, omawianego pasa drogowego. Kontrola i oględziny tego pasa drogowego przeprowadzone w dniach 10 i 24 kwietnia 2013 r. potwierdziły dalsze zajmowanie przez skarżącego omawianego pasa drogowego.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Sz., rozpoznając skargę wniesioną przez skarżącego, podzielił stanowisko organu o zajmowaniu przez skarżącego, bez zezwolenia zarządcy drogi, omawianego pasa drogowego, co uzasadniało wymierzenie wspomnianej kary pieniężnej.

Niemniej, Sąd pierwszej instancji podzielił stanowisko skarżącego wyrażone w jego piśmie procesowym z dnia 28 kwietnia 2014 r., w którym podniósł wadliwość toczącego się postępowania administracyjnego, a to z uwagi na brak w nim udziału w charakterze strony A. S., w czym upatrywał naruszenie przepisu art. 145 § 1 pkt. 4 k.p.a. W myśl tego przepisu w sprawie zakończonej decyzją ostateczną wznawia się postępowanie, jeżeli strona bez własnej winy nie brała udziału w postępowaniu.

Na okoliczność bycia w sprawie przez A. S., obok skarżącego, stroną postępowania, skarżący załączył odpis wyroku Sądu Rejonowego w K. II Wydział karny z dnia 15 lipca 2010 r., sygn. akt .uznający A. S. i W. S. winnymi czynu przestępczego z art. 90 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane, polegającego na samowolnej rozbudowie istniejącego budynku usługowego przy ulicy R.na działce., za co zostali ukarani karą grzywny.

Z powyższych względów Sąd pierwszej instancji, stosownie do przepisów art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c p.p.s.a., uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji.

Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K. wywiodło skargę kasacyjną od powyższego wyroku, wnosząc o jego uchylenie w całości i oddalenie skargi, ewentualnie uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Sz. do ponownego rozpoznania, a także zasądzenie na rzecz Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych.

Skarga kasacyjna oparta jest na obu podstawach zaskarżenia wskazanych w przepisach art. 174 pkt 1 i 2 p.p.s.a., zarzucając w pierwszej kolejności naruszenie przepisów postępowania mogących mieć istotny wpływ na wynik sprawy, tj. art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c p.p.s.a. w związku z art. 28 k.p.a. poprzez zastosowanie normy przepisu art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c p.p.s.a. i uwzględnienie skargi strony pod błędnym zarzutem przyjęcia, że doszło do wymierzenia kary pieniężnej za zajęcie pasa drogowego niewłaściwemu podmiotowi, w sytuacji gdy zaskarżona decyzja nie naruszyła przepisów prawa materialnego i procesowego, a kara pieniężna za zajęcie pasa drogowego została wymierzona właściwemu podmiotowi, tj. skarżącemu, prowadzącemu jednoosobowo i osobiście działalność gospodarczą na własny rachunek, przy czym naruszenie przepisów postępowania przez Sąd pierwszej instancji miało istotny wpływ na wynik sprawy, w sytuacji, gdy skarga strony, jako niezasadna, podlegała oddaleniu, stosownie do art. 151 p.p.s.a.

Ponadto skarga kasacyjna zarzuciła naruszenie prawa materialnego poprzez ich błędną wykładnię, a następnie niewłaściwe zastosowanie, tj. art. 28 k.p.a. w związku z art. 40 ust. 12 pkt 1 w związku z art. 39 ust. 3a i 4, art. 40 ust. 15 ustawy z dnia 21 marca 1985 roku o drogach publicznych (tekst jednolity w Dz.U. z 2013 r. poz. 260 ze zm.) oraz z § 1 ust. 1, ust. 2 pkt 1, § 2 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 1 czerwca 2004 r. w sprawie określenia warunków udzielenia zezwoleń na zajęcie pasa drogowego (Dz.U. Nr 140, poz. 1481) poprzez błędne przyjęcie, że doszło do wymierzenia kary pieniężnej za zajęcie pasa drogowego niewłaściwemu podmiotowi i przyjęcia przez organy administracyjne za stronę postępowania skarżącego, podczas gdy kara ta powinna być wymierzona W. S. i A.S., jako zajmującym pas drogowy właścicielom obiektu zobligowanym do uzyskania zezwolenia na jego usunięcie, w sytuacji gdy kara pieniężna za zajęcie pasa drogowego została wymierzona przez organy administracyjne właściwemu podmiotowi, tj. rzeczywiście zajmującemu pas drogowy bez zezwolenia skarżącemu w ramach prowadzonej przez siebie działalności na własny rachunek.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Na wstępie niniejszych rozważań podkreślić należy, że zgodnie z treścią art. 174 p.p.s.a. skargę kasacyjną można oprzeć na następujących podstawach: 1) naruszeniu prawa materialnego przez jego błędną wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie; 2) naruszeniu przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Naczelny Sąd Administracyjny jest związany podstawami skargi kasacyjnej, bowiem stosownie do treści art. 183 § 1 p.p.s.a., rozpoznając sprawę w granicach skargi kasacyjnej, bierze pod rozwagę z urzędu jedynie nieważność postępowania, która zachodzi w przypadkach przewidzianych w § 2 tego artykułu. W niniejszej sprawie nie występują jednak żadne z wad wymienionych we wspomnianym przepisie, które powodowałyby nieważność postępowania prowadzonego przez Sąd pierwszej instancji.

Skarga kasacyjna nie zasługuje na uwzględnienie, aczkolwiek nie jest trafna podstawa prawna dla uchylenia zaskarżonej decyzji, jakimi są powołane przez Sąd pierwszej instancji przepisy art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c p.p.s.a. Natomiast taką podstawę stanowił przepis art. 145 § 1 pkt 1 lit. b p.p.s.a. W myśl tego przepisu sąd pierwszej instancji uwzględniając skargę na decyzję lub postanowienie uchyla decyzję lub postanowienie w całości albo w części, jeżeli stwierdzi naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego.

Na etapie postępowania kasacyjnego istota sprawy sprowadza się do przesądzenia kwestii, czy A. S. jest stroną postępowania administracyjnego w przedmiocie nałożenia kary pieniężnej za zajęcie omawianego pasa drogowego, a zatem, czy powinna była być zawiadomiona o wszczęciu tego postepowania dla umożliwienia jej uczestnictwa w tym postępowaniu (por. 61 § 4 k.p.a.).

Naczelny Sąd Administracyjny podziela stanowisko Sądu pierwszej instancji, iż obok skarżącego A. S. miała przymiot strony we wspomnianym postępowaniu (art. 28 k.p.a.). Toteż powinna była być zawiadomiona przez organ o tym postępowaniu, co zaś nie miało miejsca.

Przymiot strony w stosunku do A. S. można wywieść ze wspomnianego wyroku Sądu Rejonowego w K. z dnia 15 lipca 2010 r., który tym samym może posłużyć za dowód w sprawie na tę okoliczność. Na gruncie przepisu art. 11 p.p.s.a. ustalenia wydanego w postępowaniu karnym prawomocnego wyroku skazującego co do popełnienia przestępstwa wiążą sąd administracyjny.

Jak ponadto wynika z załączonego do pisma skarżącego z dnia 28 kwietnia 2014 r. postanowienia Prezydenta Miasta K. z dnia 25 marca 2014 r., odmawiającego wydania zaświadczenia o żądanej treści, rozbudowany budynek, o którym mowa w wyroku Sądu Rejonowego w K. z dnia 15 lipca 2010 r., objął także sporną działkę nr 51 w obr. 4, wchodząc w pas drogowy bez wymaganego zezwolenia, a tym samym stanowiąc przedmiot postępowania w sprawie nałożenia kary pieniężnej. Również, co nie zostało zakwestionowane przez organ, omawiany budynek stanowi współwłasność A. i W. S., która zaistniała przed 9 czerwca 2008 r.

Powyższe okoliczności, wskazujące na przymiot strony w postępowaniu o nałożenie kary pieniężnej w odniesieniu do A. S., jako nie podważone w skardze kasacyjnej, są w tym zakresie miarodajne. W szczególności żadna ze wskazanych podstaw kasacyjnych i ich uzasadnienie skutecznie nie zakwestionowała okoliczności faktycznych zawartych w dokumentach załączonych do wspomnianego pisma skarżącego z dnia 28 kwietnia 2014 r., stanowiących podstawę dla uczynienia przez skarżącego zarzutu o toczącym się postępowaniu o nałożenie kary pieniężnej bez udziału A. S., której przysługiwał przymiot strony w tym postępowaniu w świetle przepisu art. 28 k.p.a.

Z tych względów zarzuty skargi kasacyjnej nie są oparte na usprawiedliwionych podstawach. Dlatego skarga kasacyjna podlega oddaleniu (art. 184 p.p.s.a.).

Na podstawie art. 207 § 2 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny odstąpił od zasądzenia skarżącemu zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego. Od samego początku toczącego się postępowania o nałożenie kary pieniężnej za zajęcie pasa drogowego skarżącemu dobrze była znana okoliczność braku udziału w postępowaniu A. S.. Nie było więc przeszkód do postawienia wspomnianego zarzutu na wczesnym etapie postępowania administracyjnego, co zapewne z tego powodu uczyniłoby zbędne uruchomienie postępowania kasacyjnego.