Wyrok NSA, sygn. akt II OSK 789/22
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2024-12-05 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6010 Pozwolenie na budowę, użytkowanie obiektu lub jego części,  wykonywanie robót budowlanych innych niż budowa obiektu, prz
Hasła tematyczne: Budowlane prawo
Skarżony organ: Wojewoda
Treść wyniku: Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy: article: art. 3 pkt 20, art. 28 ust. 2
journal: Dz.U. 2020 poz 1333
law: Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane - t.j.
article: art. 127 § 1
journal: Dz.U. 2020 poz 256
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - t.j.
article: art. 141 § 4, art. 184
journal: Dz.U. 2024 poz 935
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j.)

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Andrzej Jurkiewicz Sędziowie Sędzia NSA Grzegorz Czerwiński (spr.) Sędzia del. WSA Anna Szymańska Protokolant starszy asystent sędziego Hubert Sęczkowski po rozpoznaniu w dniu 5 grudnia 2024 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej A. K. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie z dnia 5 października 2021 r. sygn. akt II SA/Lu 225/21 w sprawie ze skargi A. K. na decyzję Wojewody Lubelskiego z dnia 5 lutego 2021 r. nr IF-VII.7840.2.44.2020.AA w przedmiocie umorzenia postępowania odwoławczego oddala skargę kasacyjną.


UZASADNIENIE

Wyrokiem z 5 października 2021 r., sygn. akt II SA/Lu 225/21 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie oddalił skargę A. K. na decyzję Wojewody Lubelskiego znak IF-VII.7840.2.44.2020.AA z 5 lutego 2021 r. w przedmiocie umorzenia postępowania odwoławczego.

Powyższy wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie zapadł w następującym stanie faktycznym i prawnym.

Decyzją z 18 grudnia 2020 r., Starosta Kraśniki zatwierdził projekt budowlany i udzielił P. spółce z o.o. z siedzibą w W., pozwolenia na budowę stacji bazowej sieci telefonii komórkowej wraz z wewnętrzną linią zasilającą oraz przyłączem telekomunikacyjnym, zlokalizowanej na działkach nr [...] i [...] położonych w obrębie geodezyjnym [...] oraz na działce nr [...] położonej w obrębie geodezyjnym [...], gm. [...].

Decyzją z 5 lutego 2021 r., po rozpatrzeniu odwołania B. G. i A. K., od decyzji Starosty Kraśnickiego z 18 grudnia 2020 r. w przedmiocie pozwolenia na budowę, Wojewoda Lubelski umorzył postępowanie odwoławcze.

W uzasadnieniu decyzji Wojewoda powołując się na przepisy ustawy z 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz. U. z 2020 r., poz. 1333, ze zm.; dalej jako: P.b.), wskazał, że aby uzyskać status strony w postępowaniu dotyczącym udzielenia pozwolenia na budowę muszą być spełnione kumulatywnie dwie przesłanki, tj. określony podmiot musi posiadać tytuł prawny do nieruchomości w postaci prawa własności, użytkowania wieczystego lub trwałego zarządu oraz jego nieruchomość musi znajdować się w obszarze oddziaływania obiektu.

Zgodnie z przedłożonym projektem budowlanym w skład projektowanej inwestycji wchodzą: wieża antenowa o łącznej wysokości 61,95 m oraz infrastruktura teletechniczna i ogrodzenie inwestycji. Projektuje się wyposażenie stacji bazowej w dwanaście anten sektorowych zamontowanych na wysokości min. 59,0 m oraz sześć radiolinii, zamontowanych na wysokości min. 55,10 m n.p.t. Stacja będzie emitowała pola elektromagnetyczne w paśmie częstotliwości 800 MHz, 900 MHz, 1800 MHz i 2100 MHz dla anten sektorowych.

Jak wynika z dołączonego do projektu opracowania zawierającego graficzną prezentację poziomu pól elektromagnetycznych dla przedmiotowej stacji bazowej telefonii komórkowej, sumaryczny zasięg występowania promieniowania elektromagnetycznego o wartościach wyższych niż dopuszczalne to maksymalnie 12,08 m od środka anteny i przy maksymalnym tilcie wynoszącym 6° znajduje się na wysokości min. 57,7 m n.p.t. Inwestowana działka nr [...] oraz przestrzeń nad którą znajduje się ponadnormatywne promieniowanie jest położona w obszarze oznaczonym symbolem RP, zgodnie z rysunkiem będącym załącznikiem do uchwały Rady Gminy Zakrzówek Nr XXXI/166/2002 z dnia 16 września 2002 r., przeznaczonym pod tereny rolne bez prawa zabudowy. Na terenach RP plan wyklucza lokalizację nowych obiektów budowlanych poza istniejącymi siedliskami rolnymi, dopuszcza jedynie rozbudowę i modernizację istniejących siedlisk w granicach działki. Mając na uwadze przeznaczenie terenu, miejsca dostępne dla ludności (rozumie się przez to pojęcie wszelkie miejsca, do których dostęp nie jest ograniczony, zabroniony czy też wymaga użycia sprzętu specjalistycznego), znajdują się do wysokości ok. 2,0 m n.p.t. (pola uprawne). Działka nr [...] stanowiąca własność A. K. położona po przeciwnej stronie drogi nr [...], również znajduje się w obszarze RP bez prawa zabudowy, natomiast budynek na działce skarżącego znajduje się w odległości ok. 200 m od stacji bazowej i tylko na obszarze siedliska mogłyby powstać nowe obiekty. Z powyższego wynika, że stacja bazowa nie ogranicza prawa do zagospodarowania działek sąsiednich, zgodnie z obowiązującymi przepisami planu miejscowego. Z przeprowadzonych przez uprawnionego projektanta obliczeń wynika, że nawet przy minimalnym pochyleniu wiązek głównych promieniowania, nie występują miejsca dostępne dla ludności, wynikające z zasad zagospodarowania obszaru RP określonego w planie miejscowym. Mając na uwadze sumaryczny zasięg ponadnormatywnego promieniowania należy stwierdzić, że działka skarżącego (nr [...]) nie znajduje się w obszarze oddziaływania inwestycji i nie zachodzą żadne ograniczenia w użytkowaniu działki zgodnie z zapisami planu zagospodarowania przestrzennego. Natomiast, jak wynika z informacji przekazanej przez B. G. oraz postępowania wyjaśniającego, skarżąca nie jest właścicielką żadnych nieruchomości znajdujących się w [...], co sprawia, że choćby z tego względu nie można uznać jej za stronę postępowania.

Wojewoda wskazał ponadto, że Wójt Gminy Zakrzówek po analizie dokumentacji opisowo-graficznej przedmiotowej stacji przedstawionej w "Kwalifikacji instalacji radiokomunikacyjnej telefonii komórkowej P. pod względem oddziaływania na środowisko", przedstawionej w opinii z 6 września 2018 r., stwierdził, że planowane przedsięwzięcie nie osiąga progów wskazanych w § 2 ust. 1 pkt 7 oraz w § 3 ust. 1 pkt 8 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 9 listopada 2010 r. w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko (Dz.U. z 2016 r. poz. 71) i wywiódł, że rozpatrywana instalacja radiokomunikacyjna nie zalicza się do przedsięwzięć mogących zawsze znacząco oddziaływać na środowisko lub potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko. Po analizie dokumentów organ odwoławczy uznał, że ponadnormatywne promieniowanie występuje jedynie w przestrzeni niedostępnej dla ludzi i nie znajduje się nad działką skarżącego.

Podsumowując, Wojewoda stwierdził że odwołanie nie zasługuje na uwzględnienie, ponieważ zainteresowani nie są stronami postępowania. Za strony postępowania zostali uznani jedynie właściciele nieruchomości gruntowych na terenie których znajduje się projektowana inwestycja oraz właściciele działek, nad którymi występuje ponadnormatywne promieniowanie.

Wyrokiem z 5 października 2021 r., sygn. akt II SA/Lu 225/21 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie oddalił skargę A. K. na decyzję Wojewody Lubelskiego z 5 lutego 2021 r. w przedmiocie umorzenia postępowania odwoławczego.

W uzasadnieniu wyroku Wojewódzki Sąd Administracyjny stwierdził, że istota problemu w rozpoznawanej sprawie sprowadza się do kwestii, czy skarżącemu przysługuje status strony w postępowaniu dotyczącym udzielenia pozwolenia na budowę spornej stacji bazowej telefonii komórkowej.

Krąg stron w postępowaniu w sprawie pozwolenia na budowę określa art. 28 ust. 2 P.b., w świetle którego stronami w postępowaniu w sprawie pozwolenia na budowę są: inwestor oraz właściciele, użytkownicy wieczyści lub zarządcy nieruchomości znajdujących się w obszarze oddziaływania obiektu. Z kolei zgodnie z definicją legalną zawartą w art. 3 pkt 20 P.b., pod pojęciem obszaru oddziaływania obiektu należy rozumieć teren wyznaczony w otoczeniu obiektu budowlanego na podstawie przepisów odrębnych, wprowadzających związane z tym obiektem ograniczenia w zagospodarowaniu, w tym zabudowy, tego terenu (w mającym zastosowanie w rozpoznawanej sprawie brzmieniu obowiązującym przed wejściem w życie ustawy z dnia 13 lutego 2020 r. o zmianie ustawy - Prawo budowlane oraz niektórych innych ustaw, Dz. U. z 2020 r., poz. 471; zob. art. 25 ustawy nowelizującej).

Wojewoda zasadnie wskazał, powołując się na ugruntowane poglądy orzecznictwa, że przy wyznaczeniu obszaru oddziaływania inwestycji należy uwzględnić funkcję, formę, konstrukcję projektowanego obiektu i inne jego cechy charakterystyczne oraz sposób zagospodarowania terenu znajdującego się w otoczeniu projektowanej inwestycji, uwzględniając treść nakazów i zakazów zawartych w przepisach odrębnych.

Aby ustalić zakres potencjalnego oddziaływania inwestycji tego rodzaju jak stacja bazowa telefonii komórkowej, należy z jednej strony uwzględnić sumaryczny zasięg występowania promieniowania elektromagnetycznego o wartościach wyższych niż dopuszczalne, z drugiej, dopuszczalne prawem zagospodarowanie terenów sąsiednich, zgodne z ustaleniami obowiązującego planu miejscowego.

Sporna inwestycja obejmuje budowę m.in. wieży antenowej o wysokości 61,95 m, na której ma zostać zamontowanych dwanaście anten sektorowych (na wysokości min. 59,0 m) oraz sześć radiolinii (na wysokości min. 55,10 m n.p.t.). Stacja będzie emitowała pola elektromagnetyczne w paśmie częstotliwości 800 MHz, 900 MHz, 1800 MHz i 2100 MHz dla anten sektorowych.

Istotnym elementem dla określenia obszaru oddziaływania tego rodzaju inwestycji jak stacja bazowa telefonii komórkowej jest ustalenie, czy mieści się ona w katalogu przedsięwzięć wymagających przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko. Kwalifikację prawną stacji bazowej jako przedsięwzięcia mogącego zawsze lub mogącego potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko determinują dwa czynniki: równoważna moc promieniowana izotropowo (określana pochodzącym z języka angielskiego skrótowcem: EIRP) oraz odległość od miejsc dostępnych dla ludności. Określona dość precyzyjnie przez prawodawcę wypadkowa mocy i odległości stanowi kryterium decydujące o tym, czy jest to przedsięwzięcie zawsze albo potencjalnie znacząco oddziałujące na środowisko, czy też nie wywołujące takich skutków, a w konsekwencji zwolnione z obowiązku przeprowadzenia tzw. oceny środowiskowej. W stanie prawnym miarodajnym dla rozstrzygnięcia rozpoznawanej sprawy kwestie te reguluje § 2 ust. 1 pkt 7 i § 3 ust. 1 pkt 8 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 10 września 2019 r. w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko (Dz. U. z 2019 r., poz. 1839; dalej: r.p.o.ś.).

W kwestii interpretacji pojęcia "miejsc dostępnych dla ludzi", użytego w przywołanych przepisach rozporządzenia, ale nie zdefiniowanego w samym rozporządzeniu, orzecznictwo odwołuje się do definicji "miejsc dostępnych dla ludności" zawartej w art. 124 ust. 2 ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. – Prawo ochrony środowiska (Dz. U. z 2021 r., poz. 1973; dalej jako: P.o.ś.). Zgodnie z tym przepisem, przez miejsca dostępne dla ludności rozumie się wszelkie miejsca, z wyjątkiem miejsc, do których dostęp ludności jest zabroniony lub niemożliwy bez użycia sprzętu technicznego, ustalane według istniejącego stanu zagospodarowania i zabudowy nieruchomości.

W sprawach kwalifikacji stacji bazowych telefonii komórkowej jako przedsięwzięć mogących zawsze znacząco lub potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko ujawniła się rozbieżność co do właściwej interpretacji § 2 ust. 1 pkt 7 i § 3 ust. 1 pkt 8 r.p.o.ś. Aktualnie w orzecznictwie sądów administracyjnych dominuje pogląd, wskazujący na konieczność zastosowania w analizowanym przypadku tzw. zasady sumowania, czyli uwzględnienia mocy nie pojedynczych, lecz wszystkich anten (co do których możliwe jest nakładanie się wiązek promieniowania). Pogląd ten z jednej strony opiera się na treści § 3 ust. 2 pkt 3 r.p.o.ś., w świetle którego do przedsięwzięć mogących potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko zalicza się również przedsięwzięcia nieosiągające progów określonych w ust. 1, jeżeli po zsumowaniu parametrów charakteryzujących przedsięwzięcie z parametrami planowanego, realizowanego lub zrealizowanego przedsięwzięcia tego samego rodzaju znajdującego się na terenie jednego zakładu lub obiektu osiągną progi określone w ust. 1. Z drugiej strony, konieczność stosowania zasady sumowania mocy anten uzasadnia się odwołaniem do wykładni celowościowej i systemowej. Podkreśla się, że konieczne jest ustalenie, w jaki sposób cała inwestycja (a nie poszczególne anteny) wpłynie na środowisko. W celu ustalenia zasięgu pola elektromagnetycznego, konieczne jest wyjaśnienie, czy moc anten planowanych do zainstalowania w ramach tego samego przedsięwzięcia nie kumuluje się wzajemnie. Nie można bowiem wykluczyć, że ewentualne nakładanie lub nachodzenie się wiązek spowoduje, iż moc promieniowania znacznie przekroczy wielkości dopuszczalne. Odmienna interpretacja § 3 ust. 1 pkt 8 rozporządzenia prowadziłaby do możliwości obejścia prawa przez potencjalnych inwestorów, co z pewnością nie było intencją ustawodawcy. Przyjęcie bowiem, że dla ustalenia czy przedsięwzięcie oddziałuje potencjalnie znacząco na środowisko niezbędne jest ustalenie mocy promieniowania jedynie pojedynczej anteny może doprowadzić do planowania takich przedsięwzięć, które składać się będą z kilku, a nawet kilkunastu anten, których każda posiadać będzie moc promieniowania niewpływającą ujemnie na środowisko, zaś po przecięciu z inną co najmniej na linii nakładania się lub przecinania stworzy moc znacznie przekraczającą wartości dopuszczalne (por. przykładowo wyroki NSA z 15 lutego 2018 r., II OSK 1847/17; z 28 lutego 2018 r., II OSK 243/18; z 3 lipca 2018 r. II OSK 1570/18; z 11 lipca 2018 r., II OSK 907/18; z 12 grudnia 2019 r., II OSK 271/18; z 14 października 2020 r., II OSK 2263/20).

Zastosowanie zasady sumowania mocy promieniowania wszystkich anten, co do których możliwe jest nakładanie się wiązek promieniowania, w odniesieniu do planowanej inwestycji oznacza, że wymagana prawem analiza pod kątem występowania miejsc dostępnych dla ludności obejmowałby teren w odległości 200-300 m od środka elektrycznego w osi głównej wiązki promieniowania tej anteny (łączna moc promieniowania anten usytuowanych na tym samym azymucie, co do których może zachodzić zjawisko nakładania się wiązek promieniowania wynosi 16.235,19 W – zob. k. 79 projektu budowlanego, a zatem mieści się w przedziale pomiędzy 10.000 a 20.000 W; zob. § 2 ust. 1 pkt 7 lit. c oraz § 3 ust. 1 pkt 8 lit. g rozporządzenia z 2019 r.).

Zgodnie z aktualnie obowiązującym rozporządzeniem Ministra Zdrowia z 17 grudnia 2019 r. w sprawie dopuszczalnych poziomów pól elektromagnetycznych w środowisku (Dz. U. z 2019 r., poz. 2448), zakresy częstotliwości pól elektromagnetycznych, dla których określa się parametry fizyczne charakteryzujące oddziaływanie pól elektromagnetycznych na środowisko oraz dopuszczalne poziomy pól elektromagnetycznych, charakteryzowane przez dopuszczalne wartości parametrów fizycznych dla miejsc dostępnych dla ludności - dla częstotliwości 800 MHz, 900 MHz, 1800 MHz i 2100 MHz (pasma częstotliwości dla przedmiotowej inwestycji) wynoszą odpowiednio od 4 W/m2 do 10 W/m2.

Z opracowania graficznego, sporządzonego przez uprawnioną osobę, dołączonego do projektu budowlanego wynika, że sumaryczny zasięg występowania promieniowania elektromagnetycznego o wartościach wyższych niż dopuszczalne rozciąga się na odległość maksymalnie 12,08 m od środka anteny i przy maksymalnym tilcie wynoszącym 6° znajduje się na wysokości min. 57,7 m n.p.t.

Odnośnie do kwestii prawnych determinant określających sposób zagospodarowania terenu inwestycji oraz działek sąsiadujących, to cały ten teren jest położony w obszarze oznaczonym symbolem RP na rysunku planu stanowiącego załącznik do uchwały Rady Gminy Zakrzówek Nr XXXI/166/2002 z dnia 16 września 2002 r. w sprawie uchwalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego gminy Zakrzówek. Symbol ten obejmuje tereny rolne bez prawa zabudowy. Na terenach RP plan wyklucza lokalizację nowych obiektów budowlanych poza istniejącymi siedliskami rolnymi, dopuszcza jedynie rozbudowę i modernizację istniejących siedlisk w granicach działki.

Stanowiąca własność skarżącego działka nr [...] nie sąsiaduje bezpośrednio z terenem inwestycji, jak podnoszono w skardze. Jest oddzielona od terenu inwestycji drogą publiczną nr [...] (działka skarżącego znajduje się po przeciwnej stronie drogi w stosunku do terenu inwestycji). W planie miejscowym działka ta znajduje się w tym samym obszarze RP, co oznacza wykluczenie lokalizacji nowych obiektów i dopuszczenie wyłącznie rozbudowy i modernizacji siedlisk już istniejących. Budynek znajdujący się na działce skarżącego leży w odległości ok. 200 m od stacji bazowej.

Biorąc pod uwagę wszystkie powyższe okoliczności, zdaniem Sądu, należy zgodzić się w pełni z Wojewodą, że działka będąca własnością skarżącego (nr ew. [...]) znajduje się poza obszarem oddziaływania inwestycji objętej wnioskiem o pozwolenie na budowę. Sporna inwestycja nie wprowadza związanych z tym obiektem ograniczeń w zagospodarowaniu, w tym zabudowy, działki skarżącego, biorąc pod uwagę istniejący i dopuszczalny planem miejscowym stan zagospodarowania tej działki (teren rolniczy, dopuszczalna wyłącznie istniejąca zabudowa siedliskowa, która może być jedynie rozbudowywana i modernizowana). Obszar, na którym może potencjalnie wystąpić promieniowanie elektromagnetyczne przekraczające dopuszczalne wartości określone w rozporządzeniu z 2019 r. kończy się w odległości nieco ponad 12 m od środka anteny. Nawet przy maksymalnym wychyleniu anteny, zasięg promieniowania znajduje się na wysokości ponad 57 m, a zatem znacznie wyżej, aniżeli mogłyby się znaleźć miejsca dostępne dla ludności, ustalone według istniejącego i dopuszczalnego stanu zagospodarowania działek sąsiadujących, determinowanego ustaleniami obowiązującego planu miejscowego (wyłącznie zabudowa siedliskowa).

W tej sytuacji Sąd uznał, że skarżący nie był stroną postępowania w sprawie pozwolenia na budowę (art. 28 ust. 2 P.b.), a w konsekwencji nie mógł wnieść skutecznie odwołania, skoro prawo to przysługuje wyłącznie stronie postępowania (art. 127 § 1 k.p.a.). Z uwagi na to, że ustalenie, czy skarżącemu przysługuje status strony postępowania wymagało przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego, Wojewoda prawidłowo nie zastosował art. 134 K.p.a. (postanowienie stwierdzające niedopuszczalność odwołania), lecz – po przeprowadzeniu czynności zmierzających do ustalenia statusu odwołującego się – umorzył postępowanie odwoławcze.

Podniesione w skardze zarzuty, w ocenie Sądu, nie zasługiwały na uwzględnienie. Nie miał racji pełnomocnik skarżącego wywodząc, że organ odwoławczy w jakikolwiek sposób przesądzał w kwestiach merytorycznych odnoszących się do oddziaływania obiektu na ludzi. Wszelkie czynności podjęte przez Wojewodę, jak również cała argumentacja uzasadnienia zmierzała do ustalenia, jak daleko sięga obszar oddziaływania planowanej inwestycji i czy w tym obszarze znajduje się działka skarżącego. Ustalenia w tym zakresie są konieczne dla przesądzenia, czy skarżący jest stroną postępowania i czy miał prawo wniesienia odwołania. Wojewoda prawidłowo zastosował art. 28 ust. 2 P.b. i zasadnie zanegował status podmiotu wnoszącego odwołanie jako strony postępowania. Wobec powyższego nie było żadnych podstaw do uznania, że sporna inwestycja może naruszać prawo własności skarżącego poprzez ograniczenia w zagospodarowaniu lub zabudowie jego działki. W tej sytuacji za chybione Sąd uznał zarówno zarzuty naruszenia przepisów postępowania (art. 7, art. 8 § 1, art. 11, art. 77 § 1, art. 80, art. 107 § 3 K.p.a.), jak i związane z nimi zarzuty naruszenia przepisów prawa materialnego (art. 28 ust. 2 w zw. z art. 3 pkt. 20 i art. 5 ust. 1 pkt 9 P.b. w powiązaniu z art. 143 K.c. oraz 64 ust. 3 Konstytucji).

W ocenie Sądu, zarzut naruszenia § 11 ust. 2 pkt 11 rozporządzenia w sprawie szczegółowego zakresu i formy projektu budowlanego był całkowicie chybiony, gdyż przedłożony przez inwestora projekt zawiera wymagane dane techniczne obiektu budowlanego charakteryzujące wpływ tego obiektu na środowisko i jego wykorzystywanie oraz na zdrowie ludzi i obiekty sąsiednie. Do elementów projektu w tym zakresie odwoływał się Wojewoda w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.

Zarzut naruszenia przepisów rozporządzenia w sprawie bezpieczeństwa i higieny pracy przy pracach związanych z narażeniem na pole elektromagnetyczne był, zdaniem Sądu, całkowicie niezrozumiały, nie został wyjaśniony w uzasadnieniu skargi i nie sposób zrozumieć intencji pełnomocnika skarżącego w tym zakresie. Nie wiadomo, w czym pełnomocnik upatruje związku między przepisami dotyczącymi bezpieczeństwa i higieny pracy oraz kluczową dla rozpoznawanej sprawy kwestią tego, czy działka będąca własnością skarżącego znajduje się w obszarze oddziaływania inwestycji objętej pozwoleniem na budowę.

Biorąc pod uwagę przedstawione wyżej argumenty, z których wynika, że w przypadku spornej inwestycji potencjalne przekroczenia dopuszczalnej mocy promieniowania elektromagnetycznego nie wystąpią w miejscach dostępnych dla ludności, Sąd stwierdził, że zarzuty naruszenia art. 121 ust. 1 P.o.ś. w zw. z art. 38 i art. 39 Konstytucji, przepisów Konwencji z Aarhus oraz rozporządzania w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko były niezasadne.

Od powyższego wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie skargę kasacyjną wniósł A. K. podnosząc zarzuty naruszenia:

1. art. 141 § 4 oraz art. 3 § 1 ustawy prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270, ze zm.) w związku z art. 7, art. 8, art. 9, art. 77 § 1, art. 107 § 1 i art. 107 § 3 K.p.a. w powiązaniu z art. 174 pkt 2 P.p.s.a. poprzez uznanie, iż skarżący nie ma prawa do kwestionowania dokumentacji technicznej, pomimo że Spółka potwierdza, iż może zdalnie zwiększać moce anten, co czyni a wynika to wprost z raportu Najwyższej Izby Kontroli; ponadto zdaniem Sądu nikt nie może być stroną postępowania w sprawie o wydanie decyzji o pozwoleniu na budowę stacji bazowej telefonii komórkowej, ponieważ obszar oddziaływania obiektu ustala się na podstawie jednego przepisu, który nie wiadomo, jakiej części środowiska a ponadto samo rozporządzenie Ministra Zdrowia z dnia 19 grudnia 2019 roku zostało zaakceptowane, pomimo że nie wiadomo, kto z punktu medycznego, dokonał analizy wpływu tylko i wyłącznie w odniesieniu do ludzi a nie całego środowiska;

2. art. 38, art. 39 i art. 74 ust 3 Konstytucji w związku z przepisami rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 17 grudnia 2019 r. w sprawie dopuszczalnych poziomów pól elektromagnetycznych w środowisku (Dz.U. z 2019 r. poz. 2448) poprzez przyjęcie, iż tylko i wyłącznie przepisy ww. aktu prawnego stanowią przepis odrębny na podstawie, którego ustala się obszar oddziaływania obiektu i to w sytuacji, w której ww. akt prawny został sporządzony bez udziału lekarzy, specjalistów oraz badań potwierdzających bezpieczeństwo nowej normy, a ponadto przepis ten nie dotyczy całego środowiska, lecz tylko jego części;

3. § 9 pkt 2 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 26 października 2005 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać telekomunikacyjne obiekty budowlane i ich usytuowanie z uwagi na nie uwzględnienie rozporządzenia MINISTERSTWA RODZINY, PRACY I POLITYKI SPOŁECZNEJ z dnia 29 czerwca 2016 roku w sprawie bezpieczeństwa i higieny pracy przy pracach związanych z narażeniem na pole elektromagnetyczne (Dz. U. z 2016 Poz. 950) w związku z art 28 ust 2 oraz art. 3 pkt 20 ustawy prawo budowlane w powiązaniu z art. 174 pkt 1 P.p.s.a. odnośnie do strefy pośredniej oraz zagrożenia poprzez jego pominięcie w sytuacji, w której jest on również przepisem odrębnym;

4. art. 28 ust 2 w związku z art. 3 pkt 20 ustawy prawo budowlane w związku z art. 2, 6 ust 1 lit a, 9 ust 2, ust. 3 Konwencji o dostępie do informacji, udziale społeczeństwa w podejmowaniu decyzji oraz dostępie do sprawiedliwości w sprawach dotyczących środowiska, sporządzona w Aarhus dnia 25 czerwca 1998 r w związku z 91 ust 1, 2,3 Konstytucji RP w powiązaniu z art. § 2 ust 1 pkt 7 lit a-d oraz § 3 ust 1 pkt 8 lit a-g Rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 10 września 2019 roku w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko (Dz. U. z 2013 r. poz. 1235, z późn. zm.) poprzez przyjęcie, iż nie stanowią one przepisów odrębnych, ponieważ, właściciele sąsiednich nieruchomości nie mają prawa do kwestionowania decyzji o pozwoleniu na budowę wydanej bez decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach i to bez ustalenia faktycznych maksymalnych mocy EIRP oraz pochylenia anten i to, pomimo że brak sumowania mocy EIRP w danym sektorze stanowi nawet rażące naruszenie prawa – tak NSA II OSK 2336/20 wyrok z dnia 27.01.2021 roku, NSA II OSK 1101/18 wyrok z dnia 12.03.2020 roku, NSA II OSK 2201/18 wyrok z dnia 25.09.2019 roku, NSA II OSK 1271/18 wyrok z dnia 12.03.2020 roku;

5. art. 28 kodeksu postępowania administracyjnego w związku z art. 28 ust 2, art. 3 pkt 20, art. 5 ust 1 pkt 9 ustawy prawo budowlane w powiązaniu z art. 143 kodeksu cywilnego oraz art. 64 ust. 3 Konstytucji w związku z art. 174 pkt 1 P.p.s.a poprzez nie dokonanie oceny przepisów ww. oraz uznanie, że przepisy kodeksu cywilnego nie mogą stanowić źródła interesu prawnego w odniesieniu do skarżącego, pomimo że inwestycja narusza jego dobra chronione prawem i z tego powodu miał prawo do weryfikacji zaskarżonej decyzji.

W uzasadnieniu skargi kasacyjnej przedstawione zostały argumenty mające, zdaniem skarżącego kasacyjnie, potwierdzać zasadność podniesionych zarzutów.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje.

Skarga kasacyjna nie zasługuje na uwzględnienie.

Na wstępie należy wskazać, że Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę tylko w granicach skargi kasacyjnej (art. 183 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, tekst jedn. Dz. U. z 2024 r. poz. 935 ze zm., dalej jako "P.p.s.a."), z urzędu biorąc pod uwagę jedynie nieważność postępowania, co oznacza związanie przytoczonymi w skardze kasacyjnymi jej podstawami, określonymi w art. 174 P.p.s.a. Nadto, zgodnie z treścią art. 184 P.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny oddala skargę kasacyjną, jeżeli zaskarżone orzeczenie mimo błędnego uzasadnienia odpowiada prawu.

Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego, skarga kasacyjna wniesiona przez A. K. nie ma usprawiedliwionych podstaw.

Nie znajduje uzasadnienia zarzut nr 1 skargi kasacyjnej. Sąd I instancji stwierdził, że skarżącemu kasacyjnie nie przysługuje status strony postępowania. W konsekwencji Sąd nie miał obowiązku dokonywania oceny zasadności podnoszonych przez skarżącego kasacyjnie zarzutów dotyczących prawidłowości wydanego przez organ administracji pozwolenia na budowę.

Nie znajduje również uzasadnienia zarzut nr 2 skargi kasacyjnej. Rozporządzenie Ministra Zdrowia z dnia 17 grudnia 2019 r. w sprawie dopuszczalnych poziomów pól elektromagnetycznych w środowisku nie jest oczywiście jedynym aktem prawnym, w oparciu o przepisy którego ustalany jest obszar oddziaływania inwestycji jednakże w przypadku inwestycji jaką jest stacja bazowa telefonii komórkowej rozporządzenie to miało zasadnicze znaczenie. Brak jest również podstaw do kwestionowania zgodności z Konstytucją RP ww. rozporządzenia.

Odnośnie do zarzutu nr 3 skargi kasacyjnej stwierdzić należy, że przepisy tego rozporządzenia nie miały zastosowania. Rozporządzenie to reguluje kwestie związane z bezpieczeństwem i higieną pracy przy pracach związanych z narażeniem na pole elektromagnetyczne i ma zastosowanie do obiektów już zrealizowanych i funkcjonujących tylko w tym zakresie. Przepisy te nie mają natomiast zastosowania na etapie projektowania tego rodzaju obiektów.

Nie znajdują również uzasadnienia zarzuty nr 4 i 5 skargi kasacyjnej. Zasadnie Sąd I instancji stwierdził, że skarżącemu kasacyjnie nie przysługuje status strony postępowania albowiem przewidziana w projekcie budowlanym inwestycja nie powoduje prawnych ograniczeń w zagospodarowaniu nieruchomości należącej do skarżącego kasacyjnie. Stanowisko Sądu I instancji w tej kwestii należy w pełni podzielić. Ponowne przytaczanie wskazanych przez ten Sąd argumentów jest niecelowe.

Zasadnie też Sąd I instancji uznał, że art. 142 K.c. nie może być uznany za przepis wprowadzający ograniczenia w możliwości zagospodarowania nieruchomości w związku z realizacją inwestycji budowlanej. Przepis ten określa granice prawa własności i nie wprowadza on ograniczeń w zagospodarowaniu sąsiednich nieruchomości.

Z przytoczonych wyżej względów Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 P.p.s.a., orzekł jak w sentencji.