Wyrok NSA, sygn. akt II OSK 1389/22
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2023-11-08 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6010 Pozwolenie na budowę, użytkowanie obiektu lub jego części,  wykonywanie robót budowlanych innych niż budowa obiektu, prz
Hasła tematyczne: Budowlane prawo
Skarżony organ: Wojewoda
Treść wyniku: Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy: article: art. 4, art. 32 ust. 4 pkt 2,  art. 3 pkt 11
journal: Dz.U. 2020 poz 1333
law: Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane - t.j.
article: art. 201, art. 206, art. 209
journal: Dz.U. 2020 poz 1740
law: Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny - t.j.
article: art. 10 par. 1, art. 15
journal: Dz.U. 2021 poz 735
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jedn.

SENTENCJA

Dnia 8 listopada 2023 r. Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Paweł Miładowski (spr.) Sędziowie: Sędzia NSA Andrzej Jurkiewicz Sędzia NSA Grzegorz Czerwiński po rozpoznaniu w dniu 8 listopada 2023 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej T. Z. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 28 stycznia 2022 r., sygn. akt II SA/Gl 1044/21 w sprawie ze skargi T. Z. (Z.) na decyzję Wojewody Śląskiego z dnia 5 lipca 2021 r., nr IFXIV.7840.1.2.2021 w przedmiocie pozwolenia na budowę oddala skargę kasacyjną.


UZASADNIENIE

Wyrokiem z dnia 28 stycznia 2022 r., sygn. akt II SA/Gl 1044/21, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach oddalił skargę T. Z. na decyzję Wojewody Śląskiego z dnia 5 lipca 2021 r., nr IFXIV.7840.1.2.2021, którą utrzymano w mocy decyzję Prezydenta Miasta Piekary Śląskie z dnia 2 grudnia 2020 r., nr 361/20, wydaną na podstawie art. 28, art. 33 ust. 1, art. 34 ust. 4 i art. 36 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. – Prawo budowlane (Dz. U. z 2020 r. poz. 1333 ze zm.), zwanej dalej "P.b.", o zatwierdzeniu projektu budowlanego i udzieleniu A. Ż. pozwolenia na budowę wewnętrznej instalacji gazowej w budynku mieszkalnym jednorodzinnym na działce o nr ewid. [...] zlokalizowanej przy ul. [...] w Piekarach Śląskich.

Sąd I instancji na podstawie akt sprawy stwierdził, że zawiadomienie z dnia 22 października 2020 r. o wszczęciu postępowania nie zostało doręczone skarżącemu. Niemniej o wszczęciu postępowania skarżący ostatecznie dowiedział się z doręczonej mu decyzji organu I instancji. Dla tej oceny nie ma znaczenia skierowanie decyzji na niewłaściwy adres. W ocenie Sądu, niedoręczenie zawiadomienia o wszczęciu postępowania nie miało jednak istotnego wpływu na wynik sprawy. W sprawie inwestor złożył oświadczenie o dysponowaniu nieruchomością na cele budowlane, zaś tytuł prawny do nieruchomości inwestor wywodził z prawa współwłasności nieruchomości. Sąd wskazał, że swoje stanowisko odnośnie prawa do dysponowania przez inwestora nieruchomością na cele budowlane skarżący przedstawił w odwołaniu, tj. jakoby udział skarżącego w postępowaniu przed organem I instancji (a którego został pozbawiony) mógłby doprowadzić do odmiennych ustaleń co do prawa dysponowania przez inwestora nieruchomością na cele budowlane. Jednak pomimo tych stwierdzeń skarżący nie wskazał z jakich powodów organ miałby uznać, że wbrew złożonemu oświadczeniu korespondującym z treścią wypisu z rejestru gruntów, inwestor nie posiada prawa do dysponowania nieruchomością na cele budowlane. Także w skardze do Sądu Administracyjnego skarżący nie wskazał żadnych konkretów, na podstawie których miałoby wynikać, że podważył oświadczenie inwestora o dysponowaniu nieruchomością na cele budowlane.

Sąd, nie będąc jednak związany granicami skargi, wskazał, że w przypadku gdy nieruchomość, na terenie której zrealizowane ma być przedsięwzięcie objęte wnioskiem o wydanie pozwolenia na budowę stanowi przedmiot współwłasności, pod uwagę należy wziąć regulację tej instytucji na gruncie Kodeksu cywilnego, w tym art. 206 K.c. Zgodnie z tym przepisem każdy ze współwłaścicieli jest uprawniony do współposiadania rzeczy wspólnej oraz do korzystania z niej w takim zakresie, jaki daje się pogodzić ze współposiadaniem i korzystaniem z rzeczy przez pozostałych współwłaścicieli.

W ocenie Sądu, budowa wewnętrznej instalacji gazowej w lokalu mieszkalnym zajmowanym przez inwestora jako współwłaściciela nieruchomości mieści się w granicach przysługującego mu uprawnienia wynikającego z ww. przepisu K.c. Jak wynika ze znajdującego w aktach sprawy projektu budowlanego, zatwierdzonego kontrolowaną decyzją organu administracji architektoniczno-budowlanej, wewnętrzna instalacja gazowa ma zostać wykonana w pomieszczeniach znajdujących się na pierwszym piętrze pozostających w dyspozycji inwestora (skarżący zaś dysponuje parterem budynku). Instalacja wewnątrz tych pomieszczeń ma zostać wykonana z rur miedzianych, których przebieg został szczegółowo przedstawiony w projekcie. Zaprojektowano również zainstalowanie kotła dwufunkcyjnego z zamkniętą komorą spalania oraz kuchenki gazowej 4 palnikowej. Natomiast na zewnątrz budynku zaprojektowano instalację z rur stalowych, przymocowaną do ściany budynku za pomocą uchwytów. Źródłem gazu ma być istniejące już przyłącze do budynku. Istniejąca zaś instalacja gazowa dla mieszkania na parterze ma pozostać bez zmian. W ocenie Sądu, w realiach rozpoznawanej sprawy wyposażenie lokalu mieszkalnego w wewnętrzną instalacje gazową służącą do ogrzewania tego lokalu i zapewnienia ciepłej wody użytkowej, a także w celu zapewnienia zasilania dla kuchenki gazowej, mieści się w granicach wynikających z art. 206 K.c. uprawień, które przysługują inwestorowi jako współwłaścicielowi nieruchomości. Tej kwalifikacji, zdaniem Sądu, nie zmienia fakt montażu części instalacji na zewnątrz budynku w celu połączenia z istniejącym już przyłączem gazu. Jak wynika z projektu wymaga to wykonania gazoszczelnego przejścia przez ścianę zewnętrzną budynku na wysokości pierwszego piętra. Ponadto koniecznym jest przeprowadzenie przez ścianę zewnętrzną, od strony podwórza, przewodu powietrzno-spalinowego, a także montaż nawiewników w stolarce okiennej. Ingerencja w zewnętrzne ściany budynku ma minimalny zakres i w świetle art. 206 K.c., zdaniem Sądu, bez wątpienia daje się pogodzić ze współposiadaniem i korzystaniem z budynku przez pozostałych współwłaścicieli, a w istocie przez skarżącego (jako drugiego współwłaściciela). Oceniając, czy projektowana czynności mieści w zakresie dozwolonego na mocy art. 206 K.c. korzystania z nieruchomości należało również wziąć pod uwagę, że znajdujący się na parterze budynku lokal mieszkalny skarżącego już wcześniej uzyskał możliwość korzystania z instalacji gazowej za pośrednictwem wykonanego już wcześniej przyłącza. Byłoby więc nadużyciem podważanie takiej możliwości w odniesieniu do inwestora.

Wobec powyższych okoliczności Sąd stwierdził, że złożone przez inwestora oświadczenie o posiadaniu prawa do dysponowania nieruchomością na cele budowlane przy uwzględnieniu zakresu robót wynikających z projektu budowlanego świadczy o spełnieniu przez inwestora wymogu wynikającego z art. 32 ust. 4 pkt 2 P.b. Ponadto przeprowadzona z urzędu kontrola zaskarżonej decyzji i poprzedzającej ją decyzji organu I Instancji doprowadziła Sąd do wniosku, że organ odwoławczy prawidłowo stwierdził, że projekt budowlany jest kompletny oraz posiada wymagane opinie, uzgodnienia, pozwolenia. Ponadto projekt ten został sporządzony przez osoby posiadające wymagane uprawnienia budowlane i legitymujące się aktualnym na dzień opracowania projektu – lub jego sprawdzenia – zaświadczeniem o przynależności do właściwej izby samorządu zawodowego wydanym przez tę izbę.

Skargę kasacyjną od powyższego wyroku opartą na przesłankach z art. 174 pkt 1 i 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r. poz. 2325 ze zm.), zwanej dalej "p.p.s.a.", złożył skarżący, wnosząc o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Gliwicach oraz zasądzenie kosztów postępowania, w tym zastępstwa procesowego.

Zaskarżonemu wyrokowi zarzucono naruszenie prawa materialnego, tj. art. 145 § 1 pkt 1 lit. a p.p.s.a. w zw. z art. 32 ust. 4 pkt 2 i art. 3 pkt 11 P.b. w zw. z art. 33 ust. 2 pkt 2 P.b. w zw. z art. 199 K.c. przez uznanie, że złożone przez inwestora oświadczenie o posiadaniu prawa do dysponowania nieruchomością na cele budowlane przy uwzględnieniu zakresu robót wynikających z projektu budowlanego świadczy o spełnieniu przez inwestora wymogu wynikającego z art. 32 ust. 4 pkt 2 P.b., podczas gdy inwestycji polegającej na wykonaniu wewnętrznej instalacji gazowej w budynku nie można zakwalifikować jako czynności zwykłego zarządu, a w konsekwencji na jej budowę wymagana jest zgoda wszystkich współwłaścicieli nieruchomości, której inwestor w niniejszej sprawie nie posiada.

Ponadto zarzucono naruszenie przepisów postępowania przez ich błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie, tj. art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. w zw. z 10 § 1 Kodeksu postępowania administracyjnego, zwanego dalej "K.p.a.", w zw. z art. 15 K.p.a. przez uznanie, że postępowanie odwoławcze przed organem drugiej instancji sprowadza się do ponownego merytorycznego rozpatrzenia sprawy i skarżący miał zapewniony udział w postępowaniu w sposób, który niejako konwalidował skutki braku prawidłowego zawiadomienia go o wszczęciu postępowania przed organem pierwszej instancji i faktycznego braku udziału w postępowaniu w tej instancji, podczas gdy zaakceptowanie prezentowanej przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach tezy o konwalidowaniu skutków braku prawidłowego doręczenia zawiadomienia o wszczęciu postępowania poprzez zapewnienie skarżącemu udziału w postępowaniu odwoławczym prowadziłoby do podważenia zasadności dwuinstancyjności postępowania administracyjnego.

Ponieważ strona wnosząca skargę kasacyjną zrzekła się rozprawy w trybie art. 182 § 2 p.p.s.a. i w sprawie nie żądano przeprowadzenia rozprawy, dlatego przedmiotowa sprawa podlegała rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje.

Skarga kasacyjna nie zasługiwała na uwzględnienie.

Stosownie do treści art. 183 § 1 p.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej z urzędu biorąc pod rozwagę jedynie nieważność postępowania.

Wobec tego, że w rozpoznawanej sprawie nie zachodzi żadna z okoliczności skutkujących nieważnością postępowania, o jakich mowa w art. 183 § 2 p.p.s.a., a nadto nie zachodzi również żadna z przesłanek, o których mowa w art. 189 p.p.s.a., które Naczelny Sąd Administracyjny rozważa z urzędu dokonując kontroli zaskarżonego skargą kasacyjną wyroku Sądu pierwszej instancji, Naczelny Sąd Administracyjny dokonał takiej kontroli zaskarżonego wyroku jedynie w zakresie wyznaczonym podstawami skargi kasacyjnej.

Naczelny Sąd Administracyjny orzekający w niniejszej sprawie za niezasadne uznał zarzuty skargi kasacyjnej naruszenia prawa materialnego i procesowego.

Zgodnie z art. 32 ust. 4 pkt 2 P.b. pozwolenie na budowę może być wydane wyłącznie temu, kto złożył oświadczenie, pod rygorem odpowiedzialności karnej, o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane.

Z powyższego wynika, że warunkiem uzyskania pozwolenia na budowę jest złożenie przez uprawnioną do tego osobę – inwestora (art. 28 ust. P.b.) wniosku o wydanie pozwolenia na budowę wraz z innymi dokumentami, o których mowa w art. 33 ust. 2 P.b.

Jednym z takich dokumentów jest oświadczenie o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane. Ustawodawca w art. 3 pkt 11 ww. ustawy definiuje prawo do dysponowania nieruchomością na cele budowlane wskazując, że jest to tytuł prawny wynikający z prawa własności, użytkowania wieczystego, zarządu, ograniczonego prawa rzeczowego albo stosunku zobowiązaniowego, przewidującego uprawnienia do wykonywania robót budowlanych (por. wyrok NSA z 13 września 2019 r., II OSK 2370/19).

W niniejszej sprawie, jak wynikało z dołączonego do wniosku o pozwolenie na budowę oświadczenia o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane inwestor jako tytuł prawny do nieruchomości, na której planowana jest inwestycja, polegająca na budowie wewnętrznej instalacji gazowej w budynku mieszkalnym jednorodzinnym, wskazał prawo współwłasności nieruchomości.

Oczywiście należy uznać, że dysponowanie nieruchomością na cele budowlane stanowi co do zasady czynność przekraczającą zakres zwykłego zarządu, to w odniesieniu do nieruchomości, która objęta jest współwłasnością, wylegitymowanie się prawem do dysponowania nieruchomością na cele budowlane może oznaczać konieczność przedstawienia przez inwestora zgody wszystkich współwłaścicieli nieruchomości (por. wyrok NSA z 3 kwietnia 2019 r., II OSK 1075/18). Jednak nie można nie dostrzec, że czynność, która nie narusza i nie zagraża interesom współwłaścicieli niedziałających, może być uznana za czynność zwykłego zarządu, niewymagającą uzyskania zgody wszystkich współwłaścicieli na jej realizację. Przepisy Kodeksu cywilnego nie definiują czynności zwykłego zarządu, ani kiedy ma miejsce przekroczenie zwykłego zarządu. Ustawodawca celowo pozostawił rozstrzygnięcie tej kwestii orzecznictwu sądów, gdyż zależy ona od konkretnej sytuacji i stanu faktycznego sprawy. Sąd orzekający w niniejszym składzie zaznacza, że podziela stanowisko prezentowane w orzecznictwie sądowoadministracyjnym oraz w doktrynie, zgodnie z którym o zaliczeniu konkretnej czynności zwykłego zarządu albo przekraczających zwykły zarząd decydują okoliczności konkretnego przypadku (por. wyrok NSA z 15 lipca 2011 r., II OSK 1047/10; wyrok SN z 11 października 1990 r., III ARN 15/90, OSP 1991, z. 6, poz. 163; wyrok NSA z 7 marca 2006 r., II OSK 576/05; W. Piątek [w:] Prawo budowlane. Komentarz pod red. A. Glinieckiego, Warszawa 2016, Lex Omega; A. Cisek, Kodeks Cywilny. Komentarz pod red. prof. Edwarda Gniewka, Warszawa 2008, s. 344, 345). Brak jest podstaw do przyjęcia, że każde wykorzystanie nieruchomości wspólnej na cele budowlane jest czynnością przekraczającą zakres zwykłego zarządu. Tym samym nie ma wymogu, by współwłaściciel chcący wykorzystać wspólną nieruchomość na cele budowlane zawsze musiał posiadać zgodę wszystkich współwłaścicieli, a w przypadku jej braku, musiał uzyskać zgodę sądu powszechnego. Ocena, czy dane zamierzenie inwestycyjne jest zamierzeniem przekraczającym zakres zwykłego zarządu dokonywana jest wstępnie przez inwestora, a następnie jest ona weryfikowana przez organ administracji. Organ administracji jest uprawniony do dokonania takiej oceny samodzielnie (por. wyrok NSA z 26 października 2016 r., II OSK 131/15). Wybudowanie instalacji na nieruchomości, będącej przedmiotem współwłasności, może mieścić się w ramach zwykłego zarządu, jeżeli nieruchomość służy współwłaścicielom wyłącznie do ułatwienia korzystania z innych nieruchomości (wspólna droga), a wymieniona na wstępie inwestycja ma na celu zwiększenie użyteczności jednej z nich. Zmiany występujące w obrębie stosunków społeczno-gospodarczych wymuszają rozszerzenie zakresu czynności zwykłego zarządu. Kanalizacja, wodociąg, czy też instalacja grzewcza należą obecnie do urządzeń niezbędnych dla zaspokojenia elementarnych potrzeb człowieka. Zatem instalowanie takich urządzeń na nieruchomości stanowiącej współwłasność, należy zaliczyć do czynności zwykłego zarządu (por. wyrok NSA z 21 lutego 2018 r., II OSK 1081/16). A więc nie każde wykorzystanie części nieruchomości wspólnej na potrzeby przeprowadzanej inwestycji budowlanej, powinno być kwalifikowane jako czynność wykraczająca poza zwykły zarząd rzeczą. Jeżeli bowiem planowane roboty budowlane zmierzać mają do zachowania należytego stanu nieruchomości (budynku), to ich kwalifikacja prawna powinna być oceniana właśnie przez pryzmat czynności zwykłego zarządu (art. 201 K.c.) lub czynności zachowawczych (art. 209 K.c.). Wykonanie takiej instalacji w budynku, w którym żadna instalacja grzewcza nie została jeszcze zrealizowana świadczy o podjęciu starań o zachowanie obiektu w niepogorszonym stanie i co do zasady, nie stanowi przekroczenia granic zwykłego zarządu rzeczą (por. wyrok NSA z 30 stycznia 2018 r., II OSK 1513/17). Ponadto jeżeli wykonanie przedmiotowej inwestycji nie narusza interesu pozostałych współwłaścicieli obiektu, negatywnie oddziałując na ich prawa, to istnieją podstawy do stwierdzenia, że przebieg projektowanej instalacji gazowej przez części wspólne budynku (tu: pionowo po ścianie zewnętrznej budynku od przyłącza gazu do wysokości 1 piętra i wykonanie tam gazoszczelnego przejścia przez ścianę zewnętrzną budynku oraz przeprowadzenie przez ścianę zewnętrzną, od strony podwórza, przewodu powietrzno-spalinowego, a także montaż nawiewników w stolarce okiennej) – w żaden istotny sposób nie wpływa ograniczająco na możliwość ewentualnego korzystania z tych części wspólnych przez pozostałych współwłaścicieli. Nie powoduje też zmiany przeznaczenia całości obiektu lub jego części. Czynność zaś, która nie narusza i nie zagraża interesom współwłaścicieli niedziałających, może być uznana za czynność zwykłego zarządu, niewymagająca uzyskania zgody wszystkich współwłaścicieli na jej realizację (por. wyrok NSA z 16 lipca 2010 r., II OSK 906/09).

Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego, rozpoznającego niniejszą sprawę, podstawową przesłanką do oceny charakteru czynności jest ustalenie, czy czynność ta narusza lub zagraża interesom współwłaścicieli niedziałających, czy narusza interes pozostałych współwłaścicieli obiektu i czy inwestycja taka może negatywnie oddziaływać na prawa właścicielskie do nieruchomości (por. wyrok NSA z 24 kwietnia 2018 r., II OSK 2745/17).

W świetle przedstawionego powyżej stanowiska należało stwierdzić, że Sąd I instancji niewadliwie ocenił, iż wyposażenie lokalu mieszkalnego w wewnętrzną instalacje gazową służącą do ogrzewania tego lokalu i zapewnienia ciepłej wody użytkowej, a także w celu zapewnienia zasilania dla kuchenki gazowej, mieści się w granicach wynikających z art. 206 K.c. uprawień, które przysługują inwestorowi jako współwłaścicielowi nieruchomości. Dla tej oceny nie ma zaś znaczenia to, że jeden ze współwłaścicieli – skarżący zakwestionował złożone przez inwestora oświadczenia o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane, wskazując, że inwestor nie uzyskał jego zgody. W okolicznościach niniejszej sprawy nie jest wystarczające samo powoływanie się na brak zgody współwłaściciela nieruchomości, ponieważ ma znaczenie to jaki jest zakres inwestycji, i czy ma on wpływ na uprawnienia współwłaściciela innego niż inwestor. W niniejszej sprawie Sąd I instancji ocenił, że uprawnień współwłaściciela nie zmienia fakt montażu części instalacji na zewnątrz budynku w celu połączenia z istniejącym już przyłączem gazu (wskazywany zakres robót budowlanych zawarty w projekcie budowlanym). Ponadto jak ocenił Sąd, ingerencja w zewnętrzne ściany budynku ma minimalny zakres i w świetle art. 206 K.c. bez wątpienia daje się pogodzić ze współposiadaniem i korzystaniem z budynku przez pozostałych współwłaścicieli, a w istocie przez skarżącego (jako drugiego współwłaściciela). Ponadto Sąd I instancji dodatkowo wskazał, że oceniając, czy projektowana czynności mieści w zakresie dozwolonego na mocy art. 206 K.c. korzystania z nieruchomości należało również wziąć pod uwagę, że znajdujący się na parterze budynku lokal mieszkalny skarżącego uzyskał możliwość korzystania z instalacji gazowej za pośrednictwem wykonanego już wcześniej przyłącza. W tych warunkach Sąd I instancji niewadliwie wywiódł, że byłoby więc nadużyciem podważanie takiej możliwości w odniesieniu do inwestora. Tej zaś oceny w skardze kasacyjnej nie podważono skutecznie. Wskazano właśnie na ww. roboty budowlane, jednak nie wykazano aby ich zakres nie dał się pogodzić ze współposiadaniem i korzystaniem z rzeczy przez pozostałych współwłaścicieli. Należy zwrócić uwagę, że nie jest przekonujące argumentowanie skargi kasacyjnej, które odwołuje się do poglądu orzeczniczego zawartego w wyroku WSA w Rzeszowie o sygn. akt II SA/Rz 1312/18, który w wyniku rozpoznania skargi kasacyjnej został uchylony przez NSA wyrokiem o sygn. akt II OSK 2394/19 (NSA zwrócił uwagę, że mogą istnieć roboty budowlane, które służą prawidłowej eksploatacji i utrzymaniu substancji budynkowej). Ponadto przywołany w skardze kasacyjnej wyrok WSA w Lublinie o sygn. akt II SA/Lu 621/11 nie zawiera wypowiedzi odnośnie treści art. 206 K.c. Nie wiadomo także na jakiej podstawie prawnej skarżący opiera swoje twierdzenie, że instalacja stanie się częścią składową tej nieruchomości, a jako taka stanie się również własnością pozostałych współwłaścicieli. Nie są to kwestie oczywiste, co oznacza, że najpóźniej w skardze kasacyjnej skarżący powinien wykazać tego rodzaju skutki związane z realizacją przedmiotowej inwestycji. Poza tym ocena w niniejszej sprawie nie jest związana z tego rodzaju skutkami, lecz ze skutkami, o jakich mowa w art. 206 K.c., czego nie zwalcza argumentacja skargi kasacyjnej. Podważanie argumentacji Sądu I instancji, w świetle której stanowiłoby nadużycie podważenie możliwości uzyskania przez inwestora pozwolenia na zrealizowanie instalacji gazowej, skoro skarżący już wcześniej uzyskał możliwość korzystania z instalacji gazowej za pośrednictwem wykonanego już wcześniej przyłącza – nie zostało należycie umotywowany w skardze kasacyjnej. Należy wskazać skarżącemu, że był to jedynie dodatkowy argument Sądu, który sam w sobie nie ma wpływu na wynik sprawy, tym bardziej w sytuacji gdy w skardze kasacyjnej nie wykazano aby ingerencja w zewnętrzne ściany budynku nie dała się pogodzić ze współposiadaniem i korzystaniem z budynku przez pozostałych współwłaścicieli, a w istocie przez skarżącego (jako drugiego współwłaściciela). W tym zaś zakresie nie można skutecznie podnosić w skardze kasacyjnej, że argumentowanie tego rodzaju nie odnosi się do żadnej klauzuli generalnej obowiązującej na gruncie Prawa budowlanego. Jeśli chodzi o Prawo budowlane i ogólnie prawo administracyjne, to w odniesieniu do tej gałęzi prawa trudno jest mówić o "klauzuli generalnej", jak na gruncie prawa cywilnego. W prawie administracyjnym mamy do czynienia z zasadami ogólnymi, a taką zasadą w Prawie budowlanym jest wywodzona z art. 4 P.b. "zasada wolności budowlanej", która nie jest sprzeczna z zasadami dotyczącymi ochrony prawa własności. Dlatego jeżeli realizacja zamierzenia budowlanego nie stanowi czynności przekraczającej zakres zwykłego zarządu, to inwestor ma uprawnienie do dysponowania nieruchomością wspólną na cele budowlane bez konieczności uzyskiwania zgody wszystkich współwłaścicieli.

Dlatego zarzut skargi kasacyjnej naruszenia art. 145 § 1 pkt 1 lit. a p.p.s.a. w zw. z art. 32 ust. 4 pkt 2 i art. 3 pkt 11 P.b. w zw. z art. 33 ust. 2 pkt 2 P.b. w zw. z art. 199 K.c. nie zawiera usprawiedliwionych podstaw.

Ponadto w skardze kasacyjnej nie wykazano aby w wyniku niedoręczenia skarżącemu zawiadomienia o wszczęciu postępowania administracyjnego doszło do naruszenia art. 10 § 1 K.p.a. w stopniu, który miałby wpływ na wynik sprawy. W tym miejscu należy wskazać, że nie każde stwierdzone uchybienie procesowe organu administracyjnego obliguje sąd administracyjny do uchylenia decyzji administracyjnej. Zgodnie z art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. wymagane jest aby naruszenie przepisów postępowania mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Innymi słowy, strona musi wykazać, że gdyby do takiego uchybienia nie doszło, wynik sprawy byłby odmienny (por. wyrok NSA z 20 czerwca 2023 r., II OSK 2157/20). Oznacza to, że w sytuacji gdy argumenty skarżącego kasacyjnie nie wskazują na konieczność uzupełnienia postępowania dowodowego w zakresie koniecznym dla rozstrzygnięcia sprawy i mającym istotny wpływ na jej rozstrzygnięcie, to brak udziału strony w toku czynności wyjaśniających, nie mógł stanowić skutecznej podstawy zarzutu naruszenia postanowień art. 10 § 1 K.p.a. (por. wyrok NSA z 18 maja 2023 r., III OSK 6/22). Mając na względzie tego rodzaju zasadę Sąd I instancji dostrzegł, że zawiadomienie z dnia 22 października 2020 r. o wszczęciu postępowania nie zostało doręczone skarżącemu, jednak ocenił, że nie miało to istotnego wpływu na wynik sprawy. W istocie stanowisko skarżącego sprowadza się wyłącznie w tej materii do kwestii związanych z merytoryczną oceną, czy inwestor dysponował nieruchomością na cele budowlane, a nie – dokonaniem jakiś czynności procesowych. W omawianym zakresie odnośnie kwestii dysponowania nieruchomością na cele budowlane stanowisko skarżącego nie zyskało akceptacji Sądu I instancji, a nadto oceny w tym zakresie nie podważono skutecznie w skardze kasacyjnej, co oznacza, że jednocześnie skarżący nie wykazał aby brak doręczenia mu zawiadomienia o wszczęciu postępowania administracyjnego miało istotny wpływ na wynik sprawy. W tych warunkach ma rację Sąd I instancji, że skarżący swoje stanowisko, odnośnie prawa do dysponowania przez inwestora nieruchomością na cele budowlane, przedstawił w odwołaniu. Jednak nie wskazał w nim z jakich powodów organ miałby uznać, że wbrew złożonemu oświadczeniu korespondującemu z treścią wypisu z rejestru gruntów, inwestor nie posiada prawa do dysponowania nieruchomością na cele budowlane. Sąd zwrócił nadto uwagę, że także w skardze do Sądu Administracyjnego skarżący nie wskazał żadnych konkretów, na podstawie których miałoby wynikać, że podważył oświadczenie inwestora o dysponowaniu nieruchomością na cele budowlane. Taka też ocena nie uprawnia do twierdzenia, że doszło w niniejszej sprawie do naruszenia zasady dwuinstancyjności postępowania (art. 15 K.p.a.). Istnienie wielości poglądów i nieuwzględnienie poglądu skarżącego nie świadczy o naruszeniu tej zasady postępowania administracyjnego, ponieważ w okolicznościach niniejszej sprawy ten sam materiał dowodowy został oceniony w dwóch instancjach, zaś skarżący miał możliwość zakwestionowania merytorycznego stanowiska organu co do dysponowania nieruchomością na cele budowlane, czego nie uczynił skutecznie w okolicznościach niniejszej sprawy. Jak już wyżej oceniono, złożone przez inwestora oświadczenie o dysponowaniu nieruchomością na cele budowlane było wystarczające do wydania decyzji o pozwoleniu na budowę wewnętrznej instalacji gazowej w budynku mieszkalnym jednorodzinnym na działce o nr ewid. [...] zlokalizowanej przy ul. [...] w Piekarach Śląskich. Natomiast to, że skarżącemu nie podoba się zakres realizacji przedmiotowej inwestycji, w okolicznościach tej sprawy wpisuje się ewentualnie w spór cywilny, który nie może być przedmiotem oceny w postępowaniu administracyjnym.

Dlatego zarzut skargi kasacyjnej dotyczący naruszenia art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. w zw. z 10 § 1 K.p.a. w zw. z art. 15 K.p.a. nie zawiera usprawiedliwionych podstaw.

Z tych względów, na podstawie art. 184 p.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji wyroku.