Wyrok NSA, sygn. akt III OSK 1420/23
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2024-05-23 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6480
658
Hasła tematyczne: Inne
Skarżony organ: Inne
Treść wyniku: Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy: article: art. 184
journal: Dz.U. 2023 poz 1634
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Zbigniew Ślusarczyk Sędziowie: Sędzia NSA Przemysław Szustakiewicz (spr.) Sędzia del. WSA Hanna Knysiak-Sudyka po rozpoznaniu w dniu 23 maja 2024 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej Bractwa [...] od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy z dnia 8 lutego 2023 r., sygn. akt II SAB/Bd 111/22 w sprawie ze skargi A.S. na bezczynność Bractwa [...] w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej 1. oddala skargę kasacyjną; 2. zasądza od Bractwa [...] na rzecz A.S. kwotę 240 (dwieście czterdzieści) złotych tytułem zawrotu kosztów postępowania kasacyjnego.


UZASADNIENIE

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy, wyrokiem z dnia 8 lutego 2023 r., sygn. akt II SAB/Bd 111/22, po rozpoznaniu sprawy ze skargi A.S., stwierdził, że Bractwo [...] dopuściło się bezczynności w sprawie rozpatrzenia wniosku A.S. z dnia 12 kwietnia 2022 r. o udostępnienie informacji publicznej (pkt 1); stwierdził, że bezczynność nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa (pkt 2); umorzył postępowanie sądowe w zakresie zobowiązania Bractwa [...] do załatwienia wniosku A.S. o udostępnienie informacji publicznej (pkt 3); zasądził zwrot kosztów postępowania (pkt 4). W uzasadnieniu wskazano na następujący stan faktyczny i prawny sprawy:

A.S. w dniu 12 kwietnia 2022 r., listem poleconym, nadanym w tym samym dniu, złożyła do Stowarzyszenia pod nazwą: Bractwo [...], wniosek o udostępnienie informacji publicznej o następującej treści: "Na podstawie art. 2 ust. 1 w zw. z art. 3 oraz art. 4 ust. 1 pkt 5 w zw. z art. 10 ust. 1 ustawy z dnia 6.09.2001r. o dostępie do informacji publicznej, jako podatnik Gminy [...], wnoszę o niezwłoczne udzielenie mi następującej informacji publicznej obejmującej:

1.1 Informacje o wszystkich umowach zawartych przez Bractwo [...] w roku 2021 oraz 2022 z Gminą [...] oraz Województwem [...].

1.2 Informacje o wysokości majątku publicznego tj. środków finansowych (dotacji i in.) przekazanych przez Gminę [...] oraz Województwo [...] Bractwu [...] w roku 2021 i 2022, w tym o poszczególnych transzach (kwoty, daty przekazania).

1.3 Informacji o sposobie rozdysponowania majątku publicznego przekazanego Bractwu [...] przez Gminę [...] oraz Województwo [...] w latach 2021-2022."

Pismem z dnia 20 czerwca 2022 r., nadanym listem poleconym w dniu 23 czerwca 2022 r., organ w odpowiedzi na wniosek z dnia 12 kwietnia 2022 r., wyjaśnił, że musi ustalić, czy udzielając odpowiedzi nie naruszy prawa i czy w ogóle ma prawny obowiązek korespondować ze skarżącą i czy jej zachowanie nie jest objawem chorobliwego pieniactwa i jednocześnie wezwał do uzupełnienia braku wniosku poprzez wyjaśnienie w formie pisemnej, w terminie 7 dni, dlaczego uzyskanie żądanych informacji wskazanych we wniosku jest szczególnie istotne dla interesu publicznego. Wyjaśnienie tej kwestii będzie możliwe przez wskazanie, w jaki sposób skarżąca zamierza spożytkować pozyskaną wiedzę i w jaki sposób wiedza ta przyczynić może się do polepszenia funkcjonowania organu, a nie być tylko podglebiem kolejnych plotek, bądź nawet działań dywersyjnych w stosunku do społeczeństwa obywatelskiego. Wskazano, że ze względu na to, że wniosek nie zawierał ww. wyjaśnień, a sprawa jej działań zagadkowa, nie mówiąc już o zastrzeżeniach moralnych, organ jest zmuszony przedłużyć termin udzielenia odpowiedzi o jeden miesiąc.

Następnie A.S., w dniu 17 maja 2022 r. wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy skargę na bezczynność organu w rozpoznaniu

Organ decyzją z dnia 2 sierpnia 2022 r., na podstawie art. 16 ust. 1 w zw. z art. 17 ust. 1 i art. 3 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz. U. z 2022 r., poz. 902, dalej u.d.i.p.) odmówił udostępnienia informacji publicznej obejmującej:

1. informacje o wszystkich umowach zawartych przez organ w roku 2021 oraz 2022 z Gminą [...] oraz Województwem [...],

2. informacje o wysokości majątku publicznego tj. środków finansowych (dotacji i in.) przekazanych przez Gminę [...] oraz Województwo [...] organowi w roku 2021 i 2022, w tym o poszczególnych transzach (kwoty, daty przekazania),

3. informacje o sposobie rozdysponowania majątku publicznego przekazanego organowi przez Gminę [...] oraz Województwo [...] w latach 2021-2022.

Następnie organ pismem z dnia 4 listopada 2022 r., nadanym 22 grudnia 2022 r., stanowiącym odpowiedź na skargę, a jednocześnie na wezwanie Sądu z dnia 12 grudnia 2022 r. o nadesłanie odpowiedzi na skargę poinformował, że przekazał do Sądu:

• decyzję z dnia 2 sierpnia 2022 r. o odmowie udzielenia skarżącej informacji publicznej - wraz z dowodem nadania tej decyzji adresatowi,

• wezwanie z dnia 20 czerwca 2022 r. wraz z dowodem jego nadania oraz

• skargę, wnosząc o oddalenie skargi.

W odpowiedzi na skargę wskazano, że skarga była przedwczesna. Skarżąca nie wskazała ani we wniosku ani też później (nie ustosunkowała się do pisma 20 czerwca 2022 r.), że pozyskanie przez nią żądanych informacji jest szczególnie istotne dla interesu publicznego. Skarżąca wraz z mężem wykorzystuje prawo do dostępu do informacji publicznej jako instrument nacisku dla osiągnięcia korzyści majątkowej, a w dniu 2 sierpnia 2022 r. wydana została decyzja o odmowie udzielenia skarżącej informacji publicznej, co czyni skargę bezprzedmiotową.

Powołanym na wstępie wyrokiem, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy, na podstawie art. 149 § 1 pkt 3 i § 1a oraz art. 161 § 1 pkt 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2022 r., poz. 329, dalej "P.p.s.a."), uznał, że skarga zasługuje na uwzględnienie.

W uzasadnieniu rozstrzygnięcia Sąd pierwszej instancji wskazał, że w sprawie nie budzi wątpliwości, że Stowarzyszenie, jako podmiot dysponujący majątkiem gminnym i województwa, jest zobowiązany do udostępnienia informacji publicznej. Jak wynika bowiem z art. 6 ust. 1 pkt 5 lit. c u.d.i.p., udostępnieniu podlega informacja publiczna o majątku publicznym, w tym o majątku m.in. jednostek samorządu terytorialnego. Skoro więc skarżąca domaga się ujawnienia informacji o dysponowaniu majątkiem przekazanym przez Gminę [...] oraz Województwo [...], to organ jako podmiot dysponujący tym majątkiem ma obowiązek udostępnić informację publiczną w zakresie odnoszącym się do tego majątku, który to obowiązek wynika również z art. 4 ust. 1 pkt 5 u.d.i.p. Zgodnie z tym przepisem do udostępnienia informacji publicznej zobowiązane są podmioty, które wykonują zadania publiczne lub dysponują majątkiem publicznym. Jednocześnie Sąd pierwszej instancji podkreślił, że udostępnieniu podlega nie każda informacja będąca w dyspozycji Stowarzyszenia lub odnosząca się do jego funkcjonowania, lecz tylko ta, która dotyczy wykonywania zadań publicznych lub dysponowania majątkiem publicznym. Stowarzyszenie, ubiegając się o dotacje publiczne, a następnie je przyjmując, musi godzić się z tym, że informacja dotycząca gospodarowania mieniem publicznym będzie podlegała udostępnieniu.

Następnie WSA w Bydgoszczy wyjaśnił, że bezczynność organu w sytuacji określonej przepisami u.d.i.p. polega na tym, że organ zobowiązany do podjęcia czynności materialno-technicznej, takiej czynności nie podejmuje i jednocześnie nie wydaje decyzji o odmowie jej udostępnienia, albo też udziela informacji niepełnej, czy też niezgodnej z wnioskiem, niejasnej, czy niewiarygodnej, oraz gdy odmawia jej udzielenia w nieprzewidzianej do tej czynności formie, ponadto nie informuje strony o tym, że nie posiada wnioskowanej informacji.

Dalej Sąd pierwszej instancji podał, że wniosek o udostępnienie informacji publicznej został doręczony organowi w dniu 13 kwietnia 2022 r. Organ, w reakcji na wniosek, przez ponad 2 miesiące i 9 dni nie podjął żadnej czynności przewidzianej u.d.i.p., tj. nie udostępnił żądanej informacji, nie wydał decyzji odmownej, nie powiadomił wnioskodawcy o powodach opóźnienia oraz o terminie, w jakim udostępni informację. Dopiero w dniu 23 czerwca 2022 r., zobowiązał skarżącą do uzupełnienia wniosku poprzez wykazanie czy żądanie informacji publicznej jest szczególnie istotne dla interesu publicznego. Nie otrzymawszy natomiast odpowiedzi w tym zakresie, następną czynność w postaci decyzji odmownej z dnia 2 sierpnia 2022 r., podjął po miesiącu i 8 dniach. W związku z tym, Sąd pierwszej instancji stwierdził, że organ pozostawał wobec wniosku skarżącej w bezczynności i bezczynność ta trwała również w momencie wniesienia skargi do sądu. Jednocześnie Sąd pierwszej instancji stwierdził, że zaistniała w sprawie bezczynność nie miała charakteru rażącego naruszenia prawa, gdyż nieudostępnienia wnioskowanej informacji nie można oceniać jako przejawu złej woli podmiotu zobowiązanego, ale nieuzasadnionego potraktowania wniosku o udostępnienie informacji publicznej jako przejaw nękania ze strony skarżącej i obawy w jaki sposób zamierza ona spożytkować pozyskaną informację publiczną. Sąd pierwszej instancji miał też na względzie okoliczność, że organ nie jest profesjonalnym organem administracji mającym odpowiednie przygotowanie, aparat i wiedzę w zakresie stosowania prawa.

Jednocześnie sytuacja procesowa ukształtowała się w sprawie w ten sposób, że po wniesieniu skargi na bezczynność, podmiot zobowiązany wydał w dniu 2 sierpnia 2022 r., w której odmówił udostępnienia informacji publicznej w całości. Tym samym w całości załatwił wniosek o udostępnienie informacji publicznej i przestał pozostawać w bezczynności. Oznacza to, że załatwienie wniosku powoduje brak podstaw do zobowiązywania organu do rozpoznania wniosku skarżącej. Skoro organ przed rozpoznaniem skargi załatwił wniosek skarżącej, postępowanie sądowe dotyczące nakazania organowi rozpatrzenia wniosku w tym zakresie podlegało umorzeniu jako bezprzedmiotowe.

W dniu 22 marca 2023 r. skargę kasacyjną na powyższy wyrok wywiodło Stowarzyszenie [...], zaskarżając go w całości oraz wnosząc o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i odrzucenie skargi na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 P.p.s.a. albo uchylenie zaskarżonego wyroku w zakresie pkt 1, 2 i 4 i w tym zakresie oddalenie skargi oraz zasądzenie kosztów postępowania kasacyjnego, w tym kosztów zastępstwa radcy prawnego, według norm przepisanych. Zaskarżonemu wyrokowi zarzucono naruszenie:

1. art. 1, art. 2 i art. 13 ust. 1 u.d.i.p., poprzez ich zastosowanie, w sytuacji której wniosek wnioskodawczyni stanowił wyraz nadużycia prawa do uzyskania informacji publicznej (nadużycia prawa publicznego), co stanowić powinno podstawę oddalenia skargi na bezczynność organu w oparciu o art. 5 k.c. per analogiam w zw. z art. 2 Konstytucji RP;

2. art. 53 § 2b P.p.s.a. w związku z art. 58 § 1 pkt 6 P.p.s.a. i art. 145 P.p.s.a. poprzez uwzględnienie skargi pomimo tego, że skarżąca nie złożyła pisma ponaglającego, co po ustaleniu w oparciu o akta sprawy powinno prowadzić do odrzucenia skargi, a jednocześnie stanowi naruszenie art. 133 § 1 P.p.s.a. polegające na pominięciu tej okoliczności przy ustaleniach stanu faktycznego sprawy;

3. art. 161 § 1 pkt 3 P.p.s.a. poprzez niezastosowanie i wadliwe zastosowanie art. 149 § 1 i 1a P.p.s.a. i art. 145 P.p.s.a. poprzez uwzględnienie skargi, mimo braku bezczynności i braku rażącego naruszenia prawa;

4. art. 200 P.p.s.a. poprzez wadliwe zastosowanie oraz niezastosowanie art. 206 P.p.s.a.

Zdaniem skarżącego kasacyjnie postępowanie wnioskodawczyni nie zmierzało do uzyskania dostępu do informacji publicznej zgodnego z przeznaczeniem tego prawa. Działania wnioskodawczyni stanowiły natomiast realizację jej prywatnego interesu, bowiem są związane z konfliktem jaki istnieje pomiędzy Stowarzyszeniem, a jego członkami i mężem wnioskodawczyni, o czym świadczą liczne postępowania sądowe i prokuratorskie, których inicjatorami są oboje, a rzeczywistym motywem działań wnioskodawczyni nie był interes publiczny, lecz próba wywierania nacisku na członka zarządu zobowiązanego, tj. S.P., w celu zaniechania podejmowanych przez niego i jego współpracowników działań na rzecz uchodźców wojennych z Ukrainy prowadzonych przez Stowarzyszenie Pracy Społecznej [...] ("Klub [...]", dawniej "Świetlica [...]" - wspólny projekt ze Stowarzyszeniem S.).

Nadto zgodnie z przepisem art. 53 § 2b P.p.s.a. skargę na bezczynność można wnieść w każdym czasie po wniesieniu ponaglenia do właściwego organu. Kwestia ta umknęła WSA w zaskarżonym wyroku. Ponaglenie jest zatem przesłanką skargi na bezczynności. Innymi słowy, skuteczne wniesienie skargi na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania uzależnione jest od złożenia ponaglenia do właściwego organu. W judykaturze przyjmuje się, że ponaglenie jest warunkiem dopuszczalności tej skargi, a w razie ustalenia, że ponaglenie nie zostało skutecznie złożone przed wniesieniem skargi, sąd jest zobowiązany do wydania postanowienia o odrzuceniu skargi na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 P.p.s.a.

Zdaniem skarżącego kasacyjnie, zaskarżony wyrok narusza także art. 200 P.p.s.a., zgodnie z którym w razie uwzględnienia skargi przez sąd pierwszej instancji przysługuje skarżącemu od organu, który wydał zaskarżony akt lub podjął zaskarżoną czynność albo dopuścił się bezczynności lub przewlekłego prowadzenia postępowania, zwrot kosztów postępowania niezbędnych do celowego dochodzenia praw. Wnioskodawczyni jest radcą prawnym, reprezentującym swojego męża w identycznej sprawie prowadzonej przeciwko innemu stowarzyszeniu, w którym S.P. jest także członkiem zarządu. Tak więc niezależnie od tego, że stan faktyczny taki wyczerpuje znamiona nadużycia prawa, stanowi on jednocześnie dowód na to, że reprezentacja przez drugiego małżonka-radcę prawnego nie jest kosztem niezbędnym do celowego dochodzenia praw. W takich okolicznościach sprawy wskazane było rozważenie zastosowania art. 206 P.p.s.a., czego brak w zaskarżonym wyroku.

W odpowiedzi na skargę kasacyjną skarżąca wniosła o jej oddalenie jako niezasadnej oraz zasądzenie kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa radcy prawnego wg norm przepisanych. Zgłosiła również zarzut złożenia skargi kasacyjnej przez osobę nie posiadającą stosownego umocowania do dokonania tej czynności. Oświadczenie woli w sprawie udzielenia bardzo ogólnego pełnomocnictwa r.pr. J.K. złożył indywidualnie w dniu 17 marca 2023 r. Prezes S.P. Zgodnie z art. 39 P.p.s.a. pełnomocnictwo obejmuje m.in. prawo do dokonania czynności majątkowej, jaką jest odbiór kosztów postępowania. Ponadto złożenie skargi implikuje ryzyko konieczności zwrotu kosztów w przypadku przegrania sprawy. Przedłożony dokument pełnomocnictwa ma jednak szerszy charakter i obejmuje także m.in. postępowania cywilne, a zgodnie z art. 91 k.p.c. pełnomocnictwo obejmuje również prawo do podejmowania czynności o charakterze majątkowym m.in. w zakresie zawierania ugód, czynności w postępowaniu egzekucyjnym, jak i do odbioru kosztów. Tak więc w konsekwencji rozważyć należy, czy skarga kasacyjna została złożona przez osobę, która miała odpowiednie umocowanie do dokonania tej czynności, albowiem pełnomocnictwo zostało podpisane zaledwie przez jednego zarządcę, choć statut wymaga udziału dwóch. Na mocy art. 39 § 4 k.c. jednostronna czynność prawna, tj. pełnomocnictwo, dokonana przez działającego jako organ osoby prawnej bez umocowania albo z przekroczeniem jego zakresu jest nieważna.

Naczelny Sąd Administracyjny zaważył, co następuje:

Zgodnie z art. 183 § 1 P.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznając skargę kasacyjną, związany jest jej granicami. Z urzędu bierze pod rozwagę wyłącznie nieważność postępowania. W rozpoznawanej sprawie żadna z enumeratywnie wymienionych w art. 183 § 2 P.p.s.a. przesłanek nieważności postępowania nie zachodzi, stąd NSA rozpoznał skargę kasacyjną w jej granicach.

Na wstępie należy odnieść się do najdalej idącego zarzutu zawartego w odpowiedzi na skargę kasacyjną, a dotyczącego nieprawidłowego umocowania pełnomocnika skarżącego kasacyjnie, co powinno skutkować odrzuceniem tej skargi jako złożonej przez podmiot nieuprawniony. Zarzut ten jest nie zasadny. Jak bowiem wynika z odpisu Krajowego Rejestru Sądowego, wedle stanu na dzień złożenia skargi, dział 2, rubryka 1 – reprezentacja Stowarzyszenia [...]: "1. Dla ważności oświadczenia woli w przedmiocie praw i obowiązków majątkowych stowarzyszenia wymagane są podpisy dwóch członków zarządu 2. Dla ważności innych pism i dokumentów wymagany jest jeden podpis funkcyjnego członka zarządu (prezesa, wiceprezesa, sekretarza skarbnika" (k-15 akt sądowoadministracyjnych). Czynności w zakresie prawa i obowiązków majątkowych dotyczą gospodarowania aktywami i zobowiązaniami stowarzyszenia. Tymczasem pełnomocnictwo do działania w imieniu Stowarzyszenia w sprawach sądowych nie jest oświadczeniem woli w sprawach majątkowych, a dotyczy ono jedynie delegacji dla pełnomocnika do wykonywania zadań w zakresie prowadzenia sprawy przed sądami i organami administracji. Elementem takiego pełnomocnictwa jest również odbiór zasądzonych kosztów, ale taki odbiór nie ma cech gospodarowania majątkiem, ponieważ dotyczy jednie przyszłych, niepewnych wpłat, a nadto dotyczy czynności, które dotyczą już zadysponowanych wpłat na prowadzone postępowanie. A zatem dotyczy zwykłych czynności związanych z bieżącymi, zwykłymi czynnościami Stowarzyszenia, które są konieczne dla jego funkcjonowania. Nie ma ono zatem charakteru majątkowego, a jedynie wskazuje kto może być pełnomocnikiem Stowarzyszenia. Pełnomocnictwo dla radcy prawnego J.K. zostało udzielone przez S.P. - Prezesa Stowarzyszenia (k-97 akt sądowoadministracyjnych), a więc stosownie do wpisu z działu 2 rubryki 1 KRS – osobę uprawnioną do jego udzielenia.

Przechodząc do zarzutów skargi kasacyjnej wskazać należy, że zarzuty w niej zawarte odnoszą się do obu podstaw kasacyjnych określonych w art. 174 P.p.s.a., tj. naruszenia prawa materialnego oraz naruszenia przepisów postępowania. W pierwszej kolejności rozpoznaniu podlegają zarzuty naruszenia przepisów postępowania, albowiem dopiero po przesądzeniu, że stan faktyczny i prawny ustalony przez Sąd pierwszej instancji w zaskarżonym wyroku jest prawidłowy albo nie został skutecznie podważony można przejść do skontrolowania procesu subsumcji danego stanu faktycznego pod zastosowany przez Sąd przepis prawa materialnego.

Zarzut obrazy art. 53 § 2b P.p.s.a. w związku z art. 58 § 1 pkt 6 P.p.s.a. i art. 145 P.p.s.a. w zw. z art. 133 § 1 P.p.s.a. jest niezasadny. W materii objętej tym zarzutem od co najmniej 2004 r. stanowisko zarówno doktryny (por. I. Kamińska, M. Rozbicka- Ostrowska, Ustawa o dostępie do informacji publicznej. Komentarz, Warszawa 2016, s. 334-335), jak i orzecznictwa (por. np. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 22 lipca 2014 r., sygn. akt I OZ 522/14, wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Opolu z dnia 15 października 2015 r., sygn. akt II SAB/Op 47/15,) określa, że na gruncie przepisów u.d.i.p. dopuszczalność skargi na bezczynność nie jest uzależniona od uprzedniego złożenia środka zaskarżenia. Jak stwierdził Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 3 kwietnia 2014 r., sygn. akt I OSK 2603/13 ustawa o dostępie do informacji publicznej, jako ustawa szczególna, reguluje w sposób kompleksowy kwestie związane z prawem dostępu do informacji publicznej. Wobec tego to jej uregulowania decydują o trybie postępowania w tych sprawach, a przepisy K.p.a., znajdują zastosowanie tylko wtedy, gdy przepisy tej ustawy tak stanowią. Odsyła ona do przepisów tego Kodeksu jedynie w art. 16 ust. 2 u.d.i.p., a więc należy wyłączyć ich stosowanie do faz poprzedzających wydanie decyzji (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 28 października 2016 r., sygn. akt I OSK 125/15, jak i cytowane w jego uzasadnieniu orzecznictwo). Tym samym w przypadku bezczynności w sprawach dotyczących udzielania informacji publicznej przepis art. 37 K.p.a. w ogóle nie dochodzi do głosu. Oznacza to, że w postępowaniu o udostępnienie informacji publicznej przepisy art. 52 § 1 i § 2 P.p.s.a. nie mogą być stosowane. Ta ostatnia uwaga dotyczy również art. 53 § 2b P.p.s.a., gdyż tryb przewidziany w tym przepisie odnosi się do aktów i czynności, a nie bezczynności podmiotu zobowiązanego w zakresie udostępnienia informacji publicznej.

W ramach podstawy określonej w art. 174 pkt 2 P.p.s.a. skarżący kasacyjnie podniósł zarzuty naruszenia art. 161 § 1 pkt 3 oraz art. 149 § 1 i 1a P.p.s.a. i art. 145 P.p.s.a. Zarzuty te nie mogły być uwzględnione, gdyż wskazane przepisy są przepisami wynikowymi, których nie można naruszyć w sposób mający istotny wpływ na wynik sprawy, gdyż regulują one sposób rozstrzygnięcia sprawy. Skuteczność skargi kasacyjnej w razie zgłoszenia zarzutu naruszenia prawa procesowego zależy zaś od wykazania, że sąd administracyjny popełnił błąd w procesie dochodzenia do rozstrzygnięcia, oceniając wadliwie przepisy regulujące materię lub tryb postępowania zakończonego wydaniem zaskarżonego aktu. W skardze kasacyjnej, poza przepisami regulującymi sposób rozstrzygnięcia sprawy, nie powołano żadnego innego przepisu postępowania, którego naruszenie miałoby mieć istotny wpływ na wynik sprawy. W tej sytuacji, zarzuty oparte na podstawie określonej w art. 174 pkt 2 P.p.s.a. nie mogły odnieść skutku oczekiwanego przez autora skargi kasacyjnej.

Jako niezasadny należy uznać zarzut naruszenia art. 200 i 206 P.p.s.a. W sprawie skarżący kasacyjnie nie przestawił dowodu, że istotnie skarżąca i jej mąż reprezentują się wzajemnie w różnych postępowaniach sądowych. Z akt sprawy nie wynika zaś, aby poza wnioskiem skierowanym do Stowarzyszenia [...] skarżąca prowadziła szereg innych spraw po to tylko, aby generować koszty sądowe. Z kolei, gdy chodzi o brak zastosowania w sprawie art. 206 P.p.s.a. to zawarta w nim regulacja prawna wyraża zasadę miarkowania (stosunkowego rozdzielania) kosztów postępowania sądowoadministracyjnego, która umożliwia sądowi w uzasadnionych przypadkach odstąpienie od zasądzenia zwrotu kosztów postępowania w całości lub w części, w szczególności, jeżeli skarga została uwzględniona w części niewspółmiernej w stosunku do wartości przedmiotu sporu ustalonej w celu pobrania wpisu. Brzmienie art. 206 P.p.s.a. pozwala na stwierdzenie, że intencją ustawodawcy było pozostawienie do uznania sądu, czy ma zastosować ten przepis oraz w jakiej części należy zasądzić na rzecz strony skarżącej zwrot kosztów postępowania w przypadku uwzględnienia jej skargi. W razie miarkowania tych kosztów obowiązkiem sądu jest precyzyjne uzasadnienie takiego rozstrzygnięcia. W uzasadnieniu zaskarżonego wyroku Sąd pierwszej instancji wyjaśnił, z jakich powodów uznał za uzasadnione oparcie rozstrzygnięcia o kosztach postępowania na ogólnych zasadach wynikających z art. 200 P.p.s.a. Nie można natomiast skutecznie czynić Sądowi pierwszej instancji zarzutu naruszenia art. 206 P.p.s.a. poprzez jego niezastosowanie, w sytuacji gdy nie skorzystał on z fakultatywnego uprawnienia przewidzianego w tym przepisie (por. wyrok NSA z 1 października 2021 r., II OSK 1530/21; postanowienie NSA z 6 września 2017 r., I OZ 1306/17; wyrok NSA z 1 marca 2016 r., II OSK 36/16).

Nie jest zasadny również zarzut obrazy przepisów prawa materialnego. Przedmiotem postępowania przed WSA w Bydgoszczy była bowiem bezczynność podmiotu zobowiązanego, który w ustawowym terminie nie zareagował na wniosek o udostępnienie informacji publicznej. Bezczynność Stowarzyszenia w tym zakresie nie budzi wątpliwości, ponieważ decyzję o odmowie udostępnienia informacji wydało ono z naruszeniem terminu statuowanego w art. 13 ust. 1 u.d.i.p., a nie zastosowało ono przy tym trybu określonego w art. 13 ust. 2 u.d.i.p. Natomiast nawet jeśli podmiot zobowiązany uznałby, że ma do czynienia z nadużyciem prawa do informacji publicznej – to nie oznacza, że może w tym wypadku milczeć lub nie stosować się do treści art. 13 ust. 1 u.d.i.p. W każdym wypadku powinien on zareagować na wniosek, załatwiając go w odpowiedniej formie.

Biorąc zatem pod uwagę, że skarga kasacyjna nie zawierała usprawiedliwionych podstaw, Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 P.p.s.a., orzekł jak w sentencji.

O kosztach postępowania kasacyjnego, Naczelny Sąd Administracyjny, orzekł jak w pkt 2 wyroku, na podstawie art. 204 pkt 2 i art. 209 oraz art. 205 § 2 P.p.s.a. w związku z § 14 ust. 1 pkt 2 lit. b rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (Dz. U. z 2018 r., poz. 265). Koszty te wynoszą 240 zł i obejmują wynagrodzenie dla pełnomocnika skarżącego za sporządzenie i wniesienie odpowiedzi na skargę kasacyjną z zachowaniem terminu przewidzianego w art. 179 P.p.s.a. (uchwała siedmiu sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 19 listopada 2012 r., sygn. akt II FPS 4/12).