Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt VII SA/Wa 1802/21
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2023-03-02 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6152 Lokalizacja innej inwestycji celu publicznego
Hasła tematyczne: Kolejnictwo
Skarżony organ: Minister Rozwoju
Treść wyniku: Oddalono skargi
Powołane przepisy: article: art. 46 ust. 4b i 4 c
journal: Dz.U. 2022 poz 2556
law: Ustawa z dnia 27 kwietnia 2001 r. Prawo ochrony środowiska - t.j.
article: art. 6,7,9,10 § 1, 77 § 1, art. 105 § 1, art. 111 § 1
journal: Dz.U. 2022 poz 2000
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - t.j.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Grzegorz Rudnicki ( spr.), , Sędzia WSA Izabela Ostrowska, Asesor WSA Elżbieta Granatowska, po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 2 marca 2023 r. sprawy ze skarg C Sp. z o.o. z siedzibą w K oraz A w K na decyzję Ministra Inwestycji i Rozwoju z dnia 23 marca 2018 r., znak DLI.3.6620.10.2017.KS.13 w przedmiocie ustalenia lokalizacji linii kolejowej oddala skargi


UZASADNIENIE

Uzasadnienie.

I. Stan sprawy.

1. Decyzją z 23 marca 2018 r., znak DLI.3.6620.10.2017.KS.13, NK: 42586/18 Minister Inwestycji i Rozwoju (dalej: "Minister"), na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 ustawy z 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (dalej: "k.p.a.") oraz art. 9q ust. 5 ustawy z 28 marca 2003 r. o transporcie kolejowym (dalej: "u.t.k."), po rozpatrzeniu odwołań J. D. działającej w imieniu własnym oraz jako spadkobierca A. D., M. S. M. D., A. C., M. C., G. B., A. M., Spółdzielni Mieszkaniowej Pracowników Nauki w K., A. Z., A. S., Z. O., M. S., A. Ż., W. S., M. S., A. K., H. L., D. S., A. w K. (dalej: "A.") oraz spółki C. Sp. z o.o. z siedzibą w K. (dalej: "Spółka"), od decyzji Wojewody [...] Nr [...] z [...] listopada 2014 r., o ustaleniu lokalizacji linii kolejowej dla inwestycji pn. "Przebudowa linii kolejowej nr [...] - stacja K. (km 62,400 - 65,400 linii nr [...]) - Obiekt [...]", realizowanej w ramach zadania inwestycyjnego: Modernizacja linii kolejowej E30, etap II, odcinek Z.:

I. uchylił w rozstrzygnięciu zaskarżonej decyzji, znajdujący się na stronie 15, w wierszu 3 licząc od góry strony, zapis "[...] ([...])" ustalając nowy zapis "[...] ([...])",

II. uchylił w rozstrzygnięciu zaskarżonej decyzji, znajdujący się na stronie 72, zapis stanowiący dotychczasowy pkt 7 i ustalił nowy zapis "7. Wymagania dotyczące uzasadnionych interesów osób trzecich. W projektowaniu inwestycji i pracach związanych z jej realizacją należy uwzględnić interesy osób trzecich: dotyczy to w szczególności zapewnienia dostępu do drogi publicznej; zapewnienia dopływu światła dziennego do pomieszczeń przeznaczonych na pobyt ludzi; zapewnienia możliwości korzystania z wody, kanalizacji, energii elektrycznej, cieplnej oraz ze środków łączności; ochrony przed uciążliwościami powodowanymi przez hałas, wibracje, zakłócenia elektryczne, promieniowanie; ochrony przed zanieczyszczeniem powietrza, wody i gleby. W trakcie prowadzenia robót budowlanych inwestor winien zwrócić uwagę na zachowanie bezpieczeństwa ludzi i mienia oraz zadbać o to, by prowadzone roboty stwarzały jak najmniejszą uciążliwość dla środowiska. Działki, zajęte czasowo na cele związane z realizacją inwestycji, należy przywrócić do stanu pierwotnego lub zagospodarować w sposób uzgodniony z właścicielami lub użytkownikami. W celu zapewnienia dostępu do południowej ściany budynku mieszkalnego zlokalizowanego na działce nr [...], z obrębu [...] K., związanego z jego technicznym utrzymaniem, ustanawiam służebność przejazdu i przechodu przez działkę nr [...] z obrębu [...] K. o szerokości 3 m wzdłuż jej północnej granicy, na rzecz każdoczesnych właścicieli działki nr [...], z obrębu [...] K.. Natomiast w celu zapewnienia drogi koniecznej dla działki nr [...], położonej poza liniami rozgraniczającymi teren przedmiotowej inwestycji kolejowej, ustanawiam służebność przejazdu i przechodu przez działkę nr [...], z obrębu [...] K., o szerokości 3 m wzdłuż jej północnej granicy na rzecz każdoczesnych właścicieli działki nr [...], z obrębu [...] K.".

III. w pozostałej części zaskarżoną decyzję utrzymał w mocy.

Uzasadniając decyzję Minister wyjaśnił, że wnioskiem z 5 marca 2014 r. zmienionym i uzupełnionym w trakcie prowadzonego postępowania, P. S.A. z siedzibą w W., zwana dalej "inwestorem", wystąpiła do Wojewody M. o wydanie decyzji o ustaleniu lokalizacji linii kolejowej dla inwestycji pod nazwą: "Przebudowa linii kolejowej nr [...], stacja K. (km 62,400 - 65,400 linii nr [...]) obiekt [...]" realizowanej w ramach zadania inwestycyjnego: "Modernizacja linii kolejowej E30, etap II, odcinek Z-K-K". Inwestor wniósł jednocześnie o nadanie decyzji rygoru natychmiastowej wykonalności ze względu na uzasadniony interes społeczny i gospodarczy.

Wojewoda [...] wydał [...] listopada 2014 r. decyzję [...] , o ustaleniu lokalizacji linii kolejowej dla ww. inwestycji i nadał jej rygor natychmiastowej wykonalności. Postanowieniem z [...] grudnia 2014 r., znak: [...], organ I instancji odmówił uzupełnienia decyzji co do rozstrzygnięcia oraz sprostowania pouczenia, co do prawa odwołania.

Od tej decyzji Wojewody M. odwołania do Ministra wniosły wskazane w uzasadnieniu osoby fizyczne i prawne. Minister opisał zarzuty i żądania, zawarte w odesłaniach i przypomniał, że decyzją z 28 maja 2015 r., znak: DOII-lll-ks/adk-772-88-443/14/15 uchylił zaskarżoną decyzję w części i orzekł w tym zakresie co do istoty sprawy, zaś w pozostałej części utrzymał w mocy decyzję Wojewody M.

Postanowieniem z 2 czerwca 2015 r., znak: DOII-lll-ks/adk-772-88-457/14/15, Minister sprostował z urzędu błąd pisarski w swej decyzji, a postanowieniami z 22 lipca 2015 r., znak: DOll-lll-ks/adk- 772-88-589/14/15 i znak: DOII-lll-ks/adk-772-88-590/14/15, odmówił uzupełnienia odpowiednio decyzji oraz ww. postanowienia z 2 czerwca 2015 r. Decyzja Ministra została zaskarżona do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie przez A. M., M. C. oraz A.

Natomiast decyzja umarzająca Ministra została zaskarżona do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie przez spółkę C. sp. z o.o. z siedzibą w K., reprezentowaną przez adw. M. M.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie prawomocnym wyrokiem z 11 marca 2016 r., sygn. akt IV SA/Wa 2504/15, uchylił decyzję Ministra w części, w jakiej umarzała ona postępowanie odwoławcze w zakresie odwołania wniesionego przez spółkę C. sp. z o.o. z siedzibą w K.

W uzasadnieniu ww. wyroku WSA w Warszawie wskazał, że organ odwoławczy błędnie uznał, że skarżącej spółce nie przysługiwał status strony w postępowaniu. W takim przypadku wydanie decyzji o umorzeniu postępowania odwoławczego wobec skarżącej spółki nastąpiło z naruszeniem m.in. art. 10, art. 28 w zw. z art. 138 § 1 pkt 3 kpa w zw. z art. 9s ust. 1-3 u.t.k.. Sąd wskazał ponadto, że wiadome jest mu z urzędu, że przedmiotem postępowania sądowoadministracyjnego pod sygn. akt IV SA/Wa 2505/15, jest również decyzja Ministra. Z uwagi na taki układ procesowy, organ II instancji nie może - w następstwie wyroku - rozpoznać odwołania wniesionego przez Spółkę, albowiem w obrocie prawnym pozostaje ciągle ww. rozstrzygnięcie.

Wyrokiem z 1 kwietnia 2016 r., sygn. akt IV SA/Wa 2505/15, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uchylił też decyzję Ministra Infrastruktury i Rozwoju. Naczelny Sąd Administracyjny postanowieniem z 26 maja 2017 r., sygn. akt II OSK 638/17, odmówił wstrzymania wykonania decyzji Ministra i wyrokiem z 14 czerwca 2017 r., sygn. akt II OSK 638/17, oddalił skargę kasacyjną A.od wyroku WSA w Warszawie z 1 kwietnia 2016 r., sygn. akt IV SA/Wa 2505/15.

Zgodnie z art. 153 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, zwanej dalej "p.p.s.a.", ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu wiążą w sprawie organy, których działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania było przedmiotem zaskarżenia, a także sądy, chyba że przepisy prawa uległy zmianie.

Mając na względzie zalecenia wynikające z oceny prawnej zawartej w ww. prawomocnych wyrokach WSA w Warszawie z 11 marca 2016 r., sygn. akt IV SA/Wa 2504/15 i z 1 kwietnia 2016 r., sygn. akt IV SA/Wa 2505/15, oraz uwzględniając fakt, że właściwym w przedmiotowej sprawie - stosownie do treści rozporządzenia Prezesa Rady Ministrów z 10 stycznia 2018 r. w sprawie szczegółowego zakresu działania Ministra Inwestycji i Rozwoju (Dz. U. z 2018 r. poz. 94, ze zm.) - jest obecnie Minister Inwestycji i Rozwoju, zwany dalej "Ministrem", organ odwoławczy ponownie rozpatrzył odwołania wniesione od decyzji Wojewody M., w tym odwołanie wniesione przez spółkę C. Sp. z o.o. z siedzibą w K., reprezentowaną przez adw. J. W.

W tym celu organ odwoławczy rozpatrzył ponownie wniosek inwestora o wydanie przedmiotowej decyzji, ponownie przeanalizował materiał dowodowy zgromadzony przez organ pierwszej instancji, w tym zbadał prawidłowość przeprowadzonego przez organ pierwszej instancji postępowania i wydanej decyzji Wojewody M., jak również rozpatrzył zarzuty skarżących stron, w tym zarzuty spółki C. sp. z o.o. z siedzibą w K..

Stosownie do treści art. 9o ust. 1 u.t.k., z wnioskiem do Wojewody M. o wydanie decyzji o ustaleniu lokalizacji przedmiotowej inwestycji kolejowej wystąpił uprawniony do tego podmiot, tj. spółka P. S.A. z siedzibą w W.

Przed złożeniem wniosku, zgodnie z art. 9o ust. 3 pkt 4 u.t.k., inwestor uzyskał następujące wymagane, wskazane w zaskarżonej decyzji opinie. Ponadto, przed złożeniem wniosku, zgodnie z art. 9o ust. 3 pkt 4 ustawy, inwestor zwrócił się pismem z 7 maja 2013 r., do Starosty K., oraz pismem z 7 maja 2013 r. do Zarządu Powiatu w K., z prośbą o wydanie opinii do wniosku w przedmiocie ustalenia lokalizacji przedmiotowej linii kolejowej. Starosta K. oraz Zarząd Powiatu w K. przekazali Prezydentowi Miasta K., zgodnie z właściwością, ww. wystąpienia inwestora. Niewydanie opinii w terminie 30 dni od dnia zwrócenia się o nią przez inwestora, zgodnie z treścią art. 9o ust. 4 u.t.k., uznano za brak zastrzeżeń do wniosku-.

Mając na uwadze treść art. 72 ust. 1 pkt 11 ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko (obecnie: Dz. U. z 2017 r. poz. 1405, z p. zm.), zwanej dalej "ustawą o udostępnianiu informacji o środowisku", inwestor dołączył także do wniosku decyzję Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w K. z [...] grudnia 2008 r., znak: [...], o środowiskowych uwarunkowaniach zgody na realizację przedsięwzięcia pn. "Modernizacja linii kolejowej [...] (III korytarz) na odcinku O. – K. – K. w granicach województwa M.", zwaną dalej "decyzją RDOŚ z [...].12.2008 r", zmienioną decyzją Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w K. z 31 października 2012 r., znak: [...], zwaną dalej "decyzją RDOŚ z [...].10.2011 r", oraz decyzją Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w K. z [...] sierpnia 2014 r., znak: [...], zwaną dalej "decyzją RDOŚ z dnia [...] sierpnia 2014 r".

Decyzja RDOŚ z dnia [...].12.2008 r. została wydana na podstawie przepisów ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. - Prawo ochrony środowiska (Dz. U. z 2008 r., Nr 25, poz. 150), zwanej dalej "ustawą Prawo ochrony środowiska". Powyższe oznacza, że przy dokonywaniu oceny ważności tej decyzji zastosowanie znajdują zasady określone właśnie w ustawie Prawo ochrony środowiska.

Organ administracji, do którego wpłynął wniosek o wydanie decyzji w sprawie ustalenia lokalizacji linii kolejowej obowiązany jest, stosownie do treści art. 46 ust. 4b Prawo ochrony środowiska, ustalić w pierwszej kolejności, czy złożenie wniosku o wydanie decyzji o ustaleniu lokalizacji linii kolejowej nastąpiło przed upływem czterech lat od dnia, w którym decyzja o środowiskowych uwarunkowaniach stała się ostateczna. W przypadku gdyby się okazało, że wniosek o wydanie decyzji lokalizacyjnej został Złożony po upływie ww. terminu, organ zobowiązany jest zbadać, czy realizacja planowanego przedsięwzięcia mogącego znacząco oddziaływać na środowisko przebiega etapowo oraz, czy nie zmieniły się warunki określone w decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach. W przypadku bowiem, gdy inwestycja jest realizowana etapowo, a warunki nie uległy zmianie, zgodnie z art. 46 ust. 4c ustawy Prawo ochrony środowiska, termin na złożenie wniosku o wydanie decyzji lokalizacyjnej może ulec wydłużeniu o dwa lata.

W niniejszej sprawie decyzja RDOŚ z [...].12.2008 r. stała się ostateczna w dniu 20 lutego 2009 r., a więc 4-letni termin na złożenie wniosku o wydanie decyzji o ustaleniu lokalizacji linii kolejowej upłynął w dniu 20 lutego 2013 r. Natomiast wniosek o wydanie decyzji o ustaleniu lokalizacji przedmiotowej inwestycji został złożony w [...] Urzędzie Wojewódzkim w K. 14 marca 2014 r. Wobec powyższego, zadaniem organu orzekającego w sprawie o ustaleniu lokalizacji planowanego przedsięwzięcia było ustalenie, czy inwestycja przebiega etapowo oraz czy nie uległy zmianie warunki określone w decyzji RDOŚ z [...].12.2008 r., zmienionej decyzją RDOŚ z [...].10.2011 r. oraz decyzją RDOŚ z dnia [...] sierpnia 2014 r

W okresie 4 lat od wydania decyzji RDOŚ z [...].12.2008 r. inwestor uzyskał:

- decyzję Wojewody M. nr [...] z [...] listopada 2011 r. o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego (obiekt 13: szlak Z. - K.),

- decyzję Wojewody M. nr [...] z [...] grudnia 2011 r. o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego (obiekt 15: szlak K. – K.),

- decyzję Wójta Gminy Z. nr [...] z [...] grudnia 2011 r. o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego (obiekt 13: szlak Z. - K.),

- decyzję Wojewody M. nr [...] z [...] kwietnia 2012 r. o pozwoleniu na budowę z wyłączeniem obiektów inżynieryjnych (obiekt 13: szlak Z. - K.),

- decyzję Wojewody M. nr [...] z [...] kwietnia 2012 r. o pozwoleniu na budowę obiektów inżynieryjnych (obiekt 13: szlak Z. - K.).

Z powyższych informacji wynika, że przedsięwzięcie, którego dotyczy decyzja RDOŚ z [...].12.2008 r. przebiega etapowo.

Minister stwierdził ponadto, że nie zmieniły się także warunki określone w decyzji RDOŚ z [...].12.2008 r., zmienionej decyzją RDOŚ z [...].10.2011 r. oraz decyzją RDOŚ z [...] sierpnia 2014 r., a zatem nastąpiło przedłużenie możliwości złożenia wniosku o wydanie decyzji lokalizacyjnej w oparciu o przedmiotową decyzję RDOŚ z [...].12.2008 r., o dwa lata, czyli do dnia 20 lutego 2015 r.

Przedłożona przez inwestora decyzja w przedmiocie środowiskowych uwarunkowań zgody na realizację ww. przedsięwzięcia jest ważna i mogła stanowić podstawę do złożenia 14 marca 2014 r. wniosku o wydanie decyzji o ustaleniu lokalizacji przedmiotowej inwestycji.

Analizując złożony przez inwestora wniosek o wydanie decyzji o ustaleniu lokalizacji przedmiotowej inwestycji kolejowej organ odwoławczy uznał, że zawiera on elementy wskazane w art. 9o ust. 3 u.t.k.. Następnie organ II instancji poddał kontroli przeprowadzone przez Wojewodę M. postępowanie w sprawie o wydanie decyzji o ustaleniu lokalizacji ww. przedsięwzięcia i stwierdził, co następuje.

W ocenie organu II instancji Wojewoda [...] prawidłowo poinformował strony o wszczętym postępowaniu, podał jego podstawę prawną, poinformował strony o możliwości zapoznania się z aktami sprawy, a także o miejscu, w którym strony mogą zapoznać się z tą dokumentacją, a zatem należycie i wyczerpująco poinformował strony o okolicznościach faktycznych i prawnych, będących przedmiotem postępowania administracyjnego, które mogły mieć wpływ na ustalenie ich praw i obowiązków. Wojewoda [...] pismem z 13 maja 2014 r., zawiadomił wnioskodawcę oraz właścicieli i użytkowników wieczystych nieruchomości objętych Wnioskiem o wszczęciu postępowania w sprawie wydania decyzji o ustaleniu lokalizacji przedmiotowej inwestycji kolejowej. Pozostałe strony postępowania zostały poinformowane o powyższym w drodze obwieszczeń w [...] Urzędzie Wojewódzkim w K., w Urzędzie Miasta K., na stronach internetowych tych urzędów oraz w prasie lokalnej - w wydaniu K. "Gazety W." z 17-18 maja 2014 r. W przedmiotowym obwieszczeniu i zawiadomieniu organ I instancji poinformował strony o terminie i miejscu, w którym strony mogą zapoznać się z aktami sprawy.

Uznając, że zebrany w sprawie materiał dowodowy pozwala na wydanie rozstrzygnięcia, Wojewoda [...] wydał w [...] listopada 2014 r. decyzję [...] , znak: [...], o ustaleniu lokalizacji linii kolejowej dla przedmiotowej inwestycji. Nadając decyzji rygor natychmiastowej wykonalności Wojewoda [...] podzielił argumenty przedstawione przez inwestora.

Zgodnie z art. 9q ust. 2 u.t.k., Wojewoda [...] doręczył ww. decyzję wnioskodawcy, wysłał zawiadomienia o jej wydaniu właścicielom lub użytkownikom wieczystym nieruchomości objętych wnioskiem o wydanie tej decyzji na adres wskazany w katastrze nieruchomości, oraz zawiadomił o jej wydaniu pozostałe strony w drodze obwieszczeń w [...] Urzędzie Wojewódzkim w K., w Urzędzie Miasta K., na stronach internetowych tych urzędów oraz w prasie lokalnej - w wydaniu K. "Gazety W.j" z 12 listopada 2014 r. W zawiadomieniu oraz w obwieszczeniu zamieszczono, zgodnie z art. 9q ust. 3 u.t.k., informację o miejscu, w którym strony mogą zapoznać się z treścią decyzji.

Analizując zaskarżoną decyzję Wojewody M. organ odwoławczy stwierdził, że kontrolowana decyzja czyni zadość wymogom z art. 9q ust. 1 u.t.k., zawiera bowiem wszystkie niezbędne elementy określone w tym przepisie. Decyzja Wojewody M. określa również termin wydania nieruchomości, o którym mowa w art. 9q ust. 6 ustawy. Pozytywnie także należy ocenić określenie przez Wojewodę M. - biorąc pod uwagę dyspozycję art. 9q ust. 6 ustawy - terminu wydania nieruchomości lub opróżnienia lokali i innych, pomieszczeń, na 30 dzień od dnia uzyskania waloru ostateczności decyzji o ustaleniu lokalizacji przedmiotowej’ linii kolejowej. Organ zobowiązany był bowiem tak uczynić wobec uzasadnionego wystąpienia przez inwestora o nadanie decyzji rygoru natychmiastowej wykonalności.

Po zapoznaniu się ze zgromadzonym materiałem dowodowym Minister stwierdził jednak, że wydana decyzja wymaga dokonania korekty merytoryczno-reformacyjnej.

Zgodnie z art. 9o ust. 3 pkt 3 u.t.k. wniosek o wydanie decyzji o ustaleniu lokalizacji linii kolejowej zawiera w szczególności mapy z projektami podziału nieruchomości, w przypadku konieczności dokonania podziału nieruchomości. Oznacza to, że linie rozgraniczające teren inwestycji stanowić będą, zgodnie z art. 9s ust. 2 ustawy, linie podziału działki w przypadku konieczności dokonania podziału nieruchomości, tj. np. ze względu na wystąpienie skutków prawnych, które niesie ze sobą decyzja o ustaleniu lokalizacji linii kolejowej, określonych w art. 9s ust. 3 i ust. 3b ustawy.

Po dokonaniu analizy mapy z projektem podziału działki nr [...], z obrębu [...] K., stanowiącej załącznik nr 2/36 do decyzji Wojewody M., jak również zapisów zawartych w pkt 1 decyzji Wojewody M. w zakresie dotyczącym ustalenia służebności przejazdu i przechodu na rzecz działki nr [...], powstałej w wyniku podziału ww. nieruchomości, Minister stwierdził, że na mapie stanowiącej załącznik nr 2/36 do decyzji Wojewody M. przedstawiono podział działki nr [...], z obrębu [...]K., w wyniku którego powstaną działki nr [...] i [...]. Natomiast w pkt 1 decyzji Wojewody M. wskazano błędnie, że działka nr [...] powstała z podziału działki nr [...]. W związku z koniecznością naprawienia opisanego powyżej błędu, działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 kpa, w punkcie I niniejszej decyzji Minister uchylił zapis zaskarżonej decyzji wskazujący błędny numer działki, tj. [...], oraz orzekł o ustaleniu, w miejsce uchylenia, nowego zapisu wskazującego prawidłowy numer działki, tj. [...].

Mając zaś na uwadze konieczność zapewnienia dostępu do południowej ściany budynku mieszkalnego zlokalizowanego na działce nr [...], z obrębu [...] K., związanego z jego technicznym utrzymaniem, jak również zapewnienia drogi koniecznej dla działki nr [...], położonej poza liniami rozgraniczającymi teren przedmiotowej inwestycji kolejowej, działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 kpa, w pkt II niniejszej decyzji Minister uchylił dotychczasową treść pkt 7 decyzji Wojewody M. określającego wymagania dotyczące uzasadnionych interesów osób trzecich i orzekł w tym zakresie poprzez ustalenie, w miejsce uchylenia nowego zapisu, uwzględniającego również ustanowienie służebności przejazdu i przechodu przez działkę nr [...] z obrębu [...] K., o szerokości 3 m wzdłuż jej północnej granicy, na rzecz każdoczesnego właściciela działki nr [...], z obrębu [...] K., oraz ustanowienie służebności przejazdu i przechodu przez działkę nr [...], z obrębu [...] K., o szerokości 3 m wzdłuż jej północnej granicy na rzecz każdoczesnego właściciela działki nr [...], z obrębu [...] K.

Dokonując powyższego rozstrzygnięcia Minister uznał, że nie narusza ono zasady dwuinstancyjności postępowania, o której mowa w art. 15 kpa. Badając zgodność z prawem pozostałej części zaskarżonej decyzji, organ odwoławczy stwierdził, że czyni ona zadość innym wymogom u.t.k. oraz że brak było podstaw do zakwestionowania decyzji poza częścią uchyloną i ustaloną w punktach I i II niniejszej decyzji.

Minister wyjaśnił, że zarówno wojewoda orzekający w sprawie, jako organ I instancji, jak i Minister działający, jako organ odwoławczy, pełnią w procesie inwestycyjnym funkcję organów, które będąc właściwymi do wydania decyzji w przedmiocie ustalenia lokalizacji linii kolejowej, nie są uprawnione do wyznaczania i korygowania trasy inwestycji kolejowej, ani do zmiany proponowanych we wniosku rozwiązań.

Ponadto, zgodnie z art. 9o ust. 3 pkt 1 i 3 u.t.k., to inwestor we wniosku o wydanie decyzji o ustaleniu lokalizacji linii kolejowej decyduje o jej przebiegu oraz o wielkości terenu niezbędnego dla obiektów budowlanych, załączając mapy przedstawiające proponowany przebieg linii kolejowej (linie rozgraniczające teren) oraz mapy zawierające projekty podziałów nieruchomości. Zarówno wojewoda, jak i organ odwoławczy, mogą działać tylko w granicach tego wniosku i nie mają możliwości ingerowania w lokalizację inwestycji, a więc i w przebieg linii podziału nieruchomości, zaproponowany przez wnioskodawcę. Ocenie dokonanej przez organy I i II instancji może jedynie podlegać zgodność z prawem planowanego przedsięwzięcia, w szczególności spełnienie warunków zawartych w przepisach u.t.k., bowiem stosownie do przepisu art. 9ae u.t.k. nie można uzależniać wydania decyzji o ustaleniu lokalizacji linii kolejowej od spełnienia świadczeń lub warunków nieprzewidzianych obowiązującymi przepisami.

Organ orzekający w przedmiocie lokalizacji linii kolejowej, nie może modyfikować wniosku inwestora, ani też korygować przebiegu linii. Aby odmówić ustalenia lokalizacji linii kolejowej w sposób wnioskowany przez inwestora, organ musi zatem wykazać jej niezgodność z przepisami prawa. Ocenia więc legalność lokalizacji inwestycji w danym miejscu i nie ma kompetencji do oceny jej celowości, czy też słuszności ewentualnej realizacji inwestycji celu publicznego w inny sposób. W toku postępowania w sprawie ustalenia lokalizacji linii kolejowej organ administracji nie ma prawa modyfikować przebiegu inwestycji wyznaczonego przez inwestora. Nie może też odmówić wydania decyzji pozytywnej, o ile planowana lokalizacja pozostaje w zgodzie z przepisami powszechnie obowiązującego prawa. To inwestor samodzielnie dokonuje wyboru najbardziej korzystnych rozwiązań lokalizacyjnych i następnie techniczno-wykonawczych inwestycji, mając na uwadze spowodowanie jak najmniejszych uciążliwości dla właścicieli nieruchomości.

Również orzecznictwo sądowoadministracyjne - zapadłe wprawdzie w odniesieniu do regulacji ustawy z dnia 10 kwietnia 2003 r. o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg publicznych (Dz. U. z 2017 r. poz. 1496, z p. zm.), zwanej dalej "specustawą drogową", ale aktualne w pełni w świetle rozwiązań przyjętych w ustawie o transporcie kolejowym - nie pozostawia, co do ww. zagadnienia jakichkolwiek wątpliwości. Inwestor jest zatem kreatorem miejsca, sposobu i kształtu realizacji inwestycji, natomiast organ orzekający wyznacza dopuszczalne prawem granice tej kreacji, poprzez dokonywanie oceny prawnej, kończącej się aktem władztwa publicznego, zakreślającego te granice. Zadaniem organu jest bowiem sprawdzenie, czy wyznaczone przez wnioskodawcę linie rozgraniczające linii kolejowej odpowiadają woli ustawodawcy wyrażonej w regulacjach prawnych mających znaczenie dla wydania decyzji o ustaleniu lokalizacji linii kolejowej.

Minister odwołał się też do stanowiska Trybunału Konstytucyjnego z wyroku z dnia 16 października 2012 r., K 4/10.

Wobec powyższego, pismami organ odwoławczy wezwał inwestora do wypowiedzenia się w sprawie zagadnień dotyczących lokalizacji przedmiotowej inwestycji drogowej poruszonych przez skarżące strony, a inwestor odniósł się do uwag skarżących stron wskazując, że w jego ocenie nie zasługują one na uwzględnienie.

Powyższe stanowiska inwestora organ odwoławczy, działając w oparciu o art. 9 kpa, przesłał skarżącym stronom, zawiadamiając o prawie wypowiedzenia się co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań oraz o możliwości przeglądania akt sprawy – co też wymienione prze organ osoby uczyniły. Minister opisał treść zarzutów, podnoszonych przez strony.

W piśmie z 10 października 2017 r., A. ponownie wniosła o uchylenie decyzji Wojewody M. oraz postanowienia Wojewody M. Nr [...] z [...] lipca 2014 r., zawieszającego postępowanie w sprawie wniosku o wydanie decyzji o ustaleniu lokalizacji przedmiotowej inwestycji kolejowej, zwanego dalej "postanowieniem zawieszającym", wnosząc o przeprowadzenie dowodów na podniesione powyżej okoliczności, w szczególności w celu wskazania faktycznego przebiegu w terenie ul. W-D oraz ustalenia, na jakim odcinku ulica ta stanowi drogę publiczną, tj. poprzez przeprowadzenie dowodów z dokumentów (w tym uchwały nr [...] Rady Narodowej K. z [...] maja 1986 r., wraz z załącznikami), przesłuchanie stron oraz przesłuchanie w charakterze świadków osób wskazanych w treści ww. pisma z 10 października 2017 r. A. wniosła również o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji Wojewody M..

Wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji Wojewody M. A. zawarła również w piśmie z 21 listopada 2017 r., które zostało przekazane organowi odwoławczemu przy piśmie Wojewody M. z 7 grudnia 2017 r. A. ponowiła zarzuty względem decyzji Wojewody M..

Minister opisał zasadnicze elementy pism, kierowanych przez strony do organu.

Po przeanalizowaniu zebranego w sprawie materiału dowodowego, w tym stanowisk inwestora, jak również zarzutów skarżących stron podniesionych zarówno w odwołaniach, jak i w pismach w trakcie trwania postępowania odwoławczego, Minister stwierdził, że objęcie zakresem inwestycji nieruchomości skarżących w sposób wskazany we wniosku inwestora nie narusza prawa, a rozwiązania projektowe zatwierdzone w decyzji Wojewody M. są prawidłowe.

Minister szczegółowo odniósł się do zarzutów stron, odnosząc się zarówno prawnie, jak i faktycznie do twierdzeń podnoszonych w złożonych odwołaniach od decyzji pierwszoinstancyjnej.

Ponadto, w odniesieniu do stanowiska Spółki, stwierdził, że z dokonanej analizy zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego wynika, że C. Sp. z o.o. z siedzibą w K. nie jest właścicielem, ani użytkownikiem wieczystym działek nr [...] i nr [...], z obrębu [...] K., jak również nie przysługują jej inne ograniczone prawa rzeczowe do ww. nieruchomości. Z treści ksiąg wieczystych nr [...] i nr [...], dostępnych na Portalu Podsystemu Dostępu do Centralnej Bazy Danych Ksiąg Wieczystych wynika, że właścicielem ww. działki nr [...] jest K. C., zasiadający w zarządzie spółki C. Sp. z o.o., zaś właścicielem działki nr [...] jest S.Z. W wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z 11 marca 2016 r., sygn. akt IV SA/Wa 2504/15, stwierdzono, że prawa rzeczowe wspólników spółki nie są własnym interesem prawnym skarżącej spółki.

Biorąc powyższe pod uwagę, stwierdzić należało, że C. Sp. z o.o. z siedzibą w K., nie może skutecznie podnosić zarzutów w zakresie działek stanowiących własność jednego ze wspólników spółki oraz osoby fizycznej.

Ponadto, w odwołaniu z 8 grudnia 2014 r. od decyzji Wojewody M., C. Sp. z o.o. z siedzibą w K. podniosła, że zaskarżona decyzja w sposób istotny utrudnia dostęp do budynków położonych na terenie działek nr [...], nr [...] i nr [...], gdzie skarżąca spółka prowadzi oddział piekarni i biuro związane z działalnością gospodarczą. W aktach sprawy brak było jednak dokumentów potwierdzających tytuł prawny C. Sp. z o.o. z siedzibą w K. do ww. działek.

Z uwagi na powyższe, pismem z dnia 25 października 2017 r., znak: DLI.3.6620.10.2017.KS.3, Minister wezwał Spółkę do przedłożenia dokumentów potwierdzających, że posiada ona tytuł prawny do działek nr [...] i nr [...], z obrębu [...] K., oraz do działek nr [...], nr [...] i nr [...], z obrębu [...] K., co do których podniosła zarzuty w odwołaniu od decyzji Wojewody M. Pomimo skutecznego doręczenia ww. wezwania pełnomocnikowi Spółki 3 listopada 2017 r., nie udzielono na nie odpowiedzi.

Minister prowadząc postępowanie wyjaśniające ustalił, że z treści księgi wieczystej [...], dostępnej na Portalu Podsystemu Dostępu do Centralnej Bazy Danych Ksiąg Wieczystych wynika, że ww. działka nr [...] stanowi własność Skarbu Państwa w zarządzie i użytkowaniu P.

Pismem z 25 października 2017 r., znak: DLI.3.6620.10.2017.KS.4, Minister zwrócił się do Prezydenta Miasta K. o przesłanie pełnych wypisów z ewidencji gruntów dla działek nr [...] i nr [...], z obrębu [...]K. Z wypisów z rejestru gruntów nadesłanych przez Prezydenta Miasta K. wynika, że właścicielami działek nr [...] i nr [...], z obrębu [...]K., są - K. C. i D Cz. Powyższe informacje znajdują również odzwierciedlenie w treści ksiąg wieczystych nr [...] (prowadzonej dla działki nr [...]) i nr [...] (prowadzonej dla działki nr [...]).

Biorąc powyższe pod uwagę, Spółka nie mogła skutecznie podnosić zarzutów w zakresie działek nr [...] i nr [...], stanowiących własność osób fizycznych oraz działki nr [...], stanowiącej własność Skarbu Państwa.

Natomiast w świetle załącznika nr 7 do wniosku o wydanie decyzji o ustaleniu lokalizacji linii kolejowej, Spółka jest właścicielem działki nr [...], o powierzchni 0,1318 ha (dane te potwierdza wydruk z księgi wieczystej [...]). Z kolei w świetle treści decyzji Wojewody M. przedmiotowa działka została objęta tą decyzją, w szczególności wydzielono z niej działkę nr [...] o pow. 0,0047 ha - przeznaczoną pod linię kolejową. W konsekwencji, stwierdzić należy, że Spółce przysługiwał interes prawny w postępowaniu, w którym wydano decyzję Wojewody M., jedynie w odniesieniu do ww. działki nr [...]. Jednakże wobec tej działki skarżąca spółka nie sformułowała żadnych zarzutów.

Minister stwierdził, że ustalenie lokalizacji inwestycji na części ww. działki nr [...] (będącej własnością Spółki), jest prawidłowe. Ze zgromadzonego materiału dowodowego wynika, że przebieg ww. inwestycji kolejowej w zakresie interesu prawnego skarżącej spółki został wytyczony optymalnie. W konsekwencji, Minister uznał za zasadny sposób zajęcia terenu działki Spółki pod inwestycję określony we wniosku inwestora, a następnie w zaskarżonej decyzji Wojewody M.. W ocenie organu odwoławczego, decyzja Wojewody M. nie przewiduje rozwiązań, które wprowadzają nadmierną ingerencję w prawo własności Spółki.

Za niezasadny należało uznać zarzut Spółki naruszenia art. 10 § 1 kpa w związku z art. 9p ust. 2 u.t.k. oraz art. 32 ustawy Prawo geodezyjne i kartograficzne, poprzez pozbawienie jej prawa czynnego udziału w postępowaniu, w zakresie, w jakim uniemożliwiono jej uczestnictwo w planowanych czynnościach geodezyjnych, a zwłaszcza wzięcie udziału w wyznaczeniu linii rozgraniczającej teren inwestycji, co w jej ocenie stanowi podstawę wznowienia postępowania na podstawie art. 145 § 1 pkt. 4 k.p.a.

Art. 9o ust. 3 pkt 3 u.t.k. wymaga, aby wniosek o wydanie decyzji o ustaleniu lokalizacji linii kolejowej zawierał w szczególności mapy zawierające projekty podziału nieruchomości, sporządzone zgodnie z odrębnymi przepisami. Z kolei zgodnie z art. 9q ust. 1 pkt 5 ustawy, decyzja o ustaleniu lokalizacji linii kolejowej zawiera zatwierdzenie podziału nieruchomości, o którym mowa w art. 9s ust. 1. Żaden z przepisów ustawy nie zawiera innych wymogów - poza przedstawieniem projektu podziału nieruchomości, od których spełnienia zależne byłoby zatwierdzenie podziału nieruchomości niezbędnych dla planowanej inwestycji. W tym względzie przepisy ustawy są przepisami szczególnymi w stosunku do przepisów, ustawy o gospodarce nieruchomościami. Z przepisów u.t.k. wynika, że procedura podziału nieruchomości nie poprzedza postępowania o ustalenie lokalizacji linii kolejowej, ale jest prowadzona jednocześnie z nią i to beż zachowania trybu wskazanego w ustawie o gospodarce nieruchomości, także co do konieczności przedstawienia określonych w art. 97 ust. 1a tej ostatniej ustawy dokumentów (vide: wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy z dnia 1 grudnia 2011 r., sygn. akt II SA/Bd 270/11, LEX nr 1104252, wydany co prawda na gruncie specustawy drogowej, którą jednak ze względu na charakter przepisów można odnieść do rozdziału 2b u.t.k.).

Spółka błędnie utożsamia dokonanie przez inwestora na mapie projektowej projektu podziału z rozgraniczeniem, w rozumieniu art. 29 ust. 1 ustawy Prawo geodezyjne i kartograficzne. Rozgraniczenie nieruchomości ma bowiem na celu ustalenie przebiegu granic określonej nieruchomości z przyległymi nieruchomościami łub innymi gruntami przez określenie położenia punktów i linii granicznych, utrwalenie tych punktów znakami granicznymi na -gruncie oraz sporządzenie odpowiednich dokumentów. Takie rozgraniczenie rzeczywiście dokonywane jest przez wójtów lub prezydentów, miast i wówczas zgodnie z art. 31.cyt. ustawy czynności. ustalania przebiegu granic wykonuje geodeta, upoważniony przez wójta (burmistrza, prezydenta miasta), biorąc pod uwagę znaki i ślady graniczne, mapy i inne dokumenty oraz punkty osnowy geodezyjnej, a jeżeli jest brak takich danych, lub są one niewystarczające albo sprzeczne, ustala się przebieg granicy na podstawie zgodnego oświadczenia stron lub jednej strony, gdy druga strona w toku postępowania oświadczenia nie składa i nie kwestionuje przebiegu granicy. Ten tryb postępowania dotyczy wszakże wyłącznie postępowania rozgraniczeniowego, a nie sporządzania mapy z projektem podziału, czy też zatwierdzania takiego podziału przez właściwy organ na mocy przepisu szczególnego u.t.k..

Strona stawiająca zarzut naruszenia art. 10 § 1 k.p.a. powinna wykazać, że uchybienie to miało istotny wpływ na wynik sprawy, tzn. że uniemożliwiło jej dokonanie konkretnych czynności procesowych, mogących mieć znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy. Dlatego, niezależnie od tego, że w przedmiotowej sprawie nie doszło do naruszenia art. 10 § 1 k.p.a. poprzez pozbawienie Spółki prawa do udziału w postępowaniu, należy stwierdzić, że nie wykazała ona, jakich konkretnie czynności procesowych nie mogła podjąć.

Odnośnie do podnoszonych w postępowaniu odwoławczym zarzutów A., Minister stwierdził, co następuje.

Za niezasadny uznać należy zarzut dotyczący braku wskazania w decyzji Wojewody M. przesłanek uzasadniających nadanie ww. rozstrzygnięciu rygoru natychmiastowej wykonalności.

Zgodnie z art. 9w ust. 1 u.t.k., rygor natychmiastowej wykonalności uzasadniony musi być interesem społecznym i gospodarczym. W myśl art. 9w ust. 2 u.t.k. decyzji o ustaleniu lokalizacji linii kolejowej nadaje się rygor natychmiastowej wykonalności, jeżeli jest to niezbędne do wykazania prawa do dysponowania nieruchomością na cele budowlane w rozumieniu Prawa budowlanego.

Ustawodawca nie precyzuje, w jakich przypadkach nałożenie rygoru będzie uzasadnione interesem społecznym lub gospodarczym, względnie, jakie okoliczności będą powodować, że wykazanie prawa do dysponowania nieruchomością (i złożenie wniosku o pozwolenie na budowę) stanie się niezbędne. Podobne przesłanki nadania rygoru natychmiastowej wykonalności przewiduje w stosunku do decyzji o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej specustawa drogowa, na gruncie której w orzecznictwie utrwaliło się dość szerokie rozumienie przesłanek nadawania tego rygoru. W świetle ww. orzecznictwa przesłanki te będą zachodzić, m.in., jeśli nadanie rygoru jest uzasadnione obowiązkiem terminowego wykorzystania środków budżetowych przeznaczonych na budowę linii kolejowej czy też nawet koniecznością poprawy jakości i bezpieczeństwa ruchu (por. m.in. wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 1 grudnia 2008 r., sygn. akt I OSK 1662/07, LEX nr 538595, i z dnia 28 sierpnia 2010 r., sygn. akt I OSK 1399/09, LEX nr 745002; wyroki Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 3 lipca 2007 r., sygn. akt I SA/Wa 1447/06, LEX nr 355067, i z dnia 16 lutego 2009 r.. sygn. akt I SA/Wa 1099/06, LEX nr 342583; wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie z dnia 20 kwietnia 2010 r., sygn. akt II SA/OI 96/10, LEX nr 618658). Zasadniczo trzeba przyjąć, że przesłanki nadania decyzji rygoru natychmiastowej wykonalności zostały w ww. przepisie określone w sposób odmienny (nie aż tak restrykcyjny), jak to ma miejsce w przypadku art. 108 § 1 kpa, wobec którego art. 9w u.t.k. stanowi lex specialis (por. E. Skorczyńska: Komentarz do art.9(w) u.t.k., Lex/el. 2016).

Wojewoda [...], w trakcie prowadzonego postępowania, przeanalizował zgromadzony materiał dowodowy, w tym wniosek inwestora zawierający enumeratywne wskazanie przesłanek uzasadniających nadanie decyzji o ustaleniu lokalizacji przedmiotowej linii kolejowej rygoru natychmiastowej wykonalności.

Uznając wniosek inwestora w ww. zakresie za uzasadniony, organ I instancji na stronie 7 w akapicie 6 decyzji zawarł zapis nadający decyzji rygor natychmiastowej wykonalności, natomiast na stronie 90 w akapicie 2 - szczegółowo uzasadnił powody podjętego rozstrzygnięcia, zgadzając się w całej rozciągłości z argumentami przedstawionymi przez inwestora we wniosku z 5 marca 2014 r. Organ I instancji stwierdził, że niezwłoczne wdrożenie rozstrzygnięcia decyzji uzasadnione jest ze względu na ważny interes społeczny, gospodarczy i ekonomiczny oraz konieczność wykazania przez inwestora prawa do dysponowania nieruchomościami na cele budowlane w rozumieniu przepisów ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane (dalej: "Pr. bud."), w zakresie działek położonych w liniach rozgraniczających teren inwestycji kolejowej.

Zdaniem Ministra, Wojewoda [...] jednoznacznie wykazał, jakie względy gospodarcze oraz społeczne uzasadniały nadanie decyzji rygoru natychmiastowej wykonalności.

Odnosząc się do stwierdzenia A., że na organie ciążył obowiązek wykazania, że ewentualna zwłoka w uzyskaniu prawa do dysponowania nieruchomością na cele budowlane godzi w istotne społeczne i gospodarcze cele, Minister wyjaśnił, że w zawartym na stronie 90 decyzji Wojewody M. uzasadnieniu nadania rygoru natychmiastowej wykonalności, organ I instancji wskazał, że przedmiotowa inwestycja realizowana jest m.in. ze środków Unii Europejskiej w ramach Programu Operacyjnego Infrastruktura i Środowisko, obejmującego okres finansowania 2007 - 2015. Aby środki te można było uruchomić, niezbędne jest wykazanie, że strona formalno-prawna inwestycji jest przygotowana, Nadanie rygoru natychmiastowej wykonalności decyzji o ustaleniu lokalizacji linii kolejowej umożliwi natomiast inwestorowi niezwłoczne złożenie wniosku o wydanie decyzji o pozwoleniu na budowę i realizację przedsięwzięcia bez zagrożenia utraty funduszy unijnych.

Pomimo informacji zawartej w odwołaniu A., że po upływie 6 tygodni od wydania decyzji Wojewody M. nie został złożony do Wojewody wniosek o wydanie decyzji o pozwoleniu na budowę przedmiotowej linii kolejowej, co - w ocenie skarżącej przesądza, że brak było podstaw do nadania rygoru natychmiastowej wykonalności ww. rozstrzygnięciu - podkreślić trzeba, że powyższe nie ma wpływu na prawidłowość rozstrzygnięcia organu I instancji. Organ II instancji orzekający w sprawie lokalizacji inwestycji nie może uzależniać prawidłowości nadania rygoru natychmiastowej wykonalności od faktu złożenia przez inwestora wniosku o pozwolenie na budowę. Jedynymi przesłankami, w świetle których należy badać prawidłowość nadania takiego rygoru są interes społeczny oraz gospodarczy, o czym stanowi art. 9w u.t.k..

Za nietrafny uznać należało zarzut A., jakoby organ I instancji nie zbadał, czy objęta liniami rozgraniczającymi teren przedmiotowej inwestycji działka nr [...] jest niezbędna dla planowanych obiektów budowlanych, o jakich mowa w art. 9o ust. 3 pkt 1 u.t.k..

W ocenie Ministra, dokumenty znajdujące się w aktach sprawy umożliwiały rzetelne zbadanie sytuacji faktycznej i podjęcie rozstrzygnięcia. Art. 9o ust. 3 u.t.k. określa katalog obowiązkowych dokumentów załączanych przez inwestora do wniosku o wydanie decyzji o ustaleniu lokalizacji linii kolejowej. Organ dokonuje oceny dokumentacji załączonej do wniosku i bada jej zgodność z przepisami prawa określającymi sposób sporządzenia tych, dokumentów. Biorąc pod uwagę zakres treści decyzji o ustaleniu lokalizacji linii kolejowej, wynikający ż art. 9q ust. 1 u.t.k., stwierdzić należy, że przedkładana do wniosku dokumentacja stanowi podstawę poszczególnych rozstrzygnięć zawartych w tej decyzji. Postępowanie wyjaśniające w ramach postępowania w sprawie wydania decyzji o ustaleniu lokalizacji linii kolejowej sprowadza się do weryfikacji tego, czy do wniosku zostały dołączone wszystkie dokumenty wymienione w art. 9o ust. 3 u.t.k., czy są one sporządzone zgodnie z przepisami odrębnymi oraz czy mogą być podstawą do ustalenia lokalizacji linii kolejowej objętej wnioskiem inwestora oraz do ewentualnego, w przypadku wniesienia przez strony postępowania zastrzeżeń do lokalizacji inwestycji, wystąpienia do inwestora z wezwaniem do wypowiedzenia się, czy istnieje możliwość dokonania zmian w przebiegu planowanej inwestycji z uwzględnieniem zgłoszonych postulatów.

W niniejszej sprawie organ wyprowadził określone ustalenia z posiadanych dokumentów sporządzonych przez inwestora, do których nie było zastrzeżeń, oraz ze stanowiska przedstawionego przez inwestora w odpowiedzi na wezwanie organu odwoławczego do wypowiedzenia się w sprawie zarzutów i wniosków przedstawionych przez odwołujące się strony.

Wojewoda [...] działał zgodnie z zasadą swobodnej oceny dowodów, wyrażoną w art. 80 k.p.a. Zasada swobodnej oceny dowodów oznacza, że organ nie jest uprawniony do oceny dowodów według swojego uznania, ale ocenę tą powinien oprzeć na przekonujących podstawach i dać temu wyraz w uzasadnieniu, co w analizowanej sprawie ma miejsce.

Minister uzyskał stanowisko inwestora wyrażone w piśmie z 8 kwietnia 2015 r., i z 19 grudnia 2017 r., w których inwestor wyjaśnił kwestię niezbędności działki nr [...], z obrębu [...] K. dla planowanej inwestycji kolejowej. Inwestor szczegółowo wyjaśnił, że linia kolejowa nr [...] wchodząca w skład korytarza transportowego [...], na odcinku od km 62,400 - 65,400 przebiega przez stację K., która sąsiaduje bezpośrednio z działką nr [...], z obrębu [...] K. (po podziale działki nr [...] i nr [...], obręb [...] K.).

Stacja K. położona jest na wzniesieniu ok. 4-5 m ponad poziom terenu po stronie południowej, po stronie północnej przyległy teren obniża się i tory położone są w poziomie terenu lub w przekopie. Na stacji znajduje się 8 torów głównych oraz dwa tory boczne. Stacja wyposażona jest w dwa perony: peron dwu krawędziowy zlokalizowany pomiędzy torem 1 i 2 od km 63,030 do km 63,339 oraz peron jednokrawędziowy od km 63,245 do km 63,266. Po stronie południowej stacji znajduje się budynek stacyjny. Inwestor wskazał, że zarówno układ torowy, jak i rozwiązania techniczne istniejących peronów, nie spełniają wymogów warunków technicznych wynikających z międzynarodowych umów AGC i AGTC dla korytarzy transportowych, tj. dostosowania linii do kursowania pociągów pasażerskich z taborem klasycznym z prędkością 160 km/h i pociągów towarowych o długości 750 m z prędkością 120 km/h. Ponadto, perony i infrastruktura komunikacyjna stacji nie spełniały minimalnych wymagań standardów dla osób o ograniczonej możliwości poruszania się.

Inwestor wyjaśnił, że w celu osiągnięcia zakładanych parametrów linii konieczna była: 1) przebudowa układu torowego w planie i w profilu w celu dostosowana funkcjonalności stacji do obecnych potrzeb eksploatacyjnych, dostosowania parametrów geometrycznych do obecnie obowiązujących wymagań oraz wzmocnienie i wyciszenie podtorza kolejowego; 2) budowa dwóch peronów dwukrawędziowych: peron nr 1 na międzytorzach torów nr 1 i nr 3 w km 63,132 - 63,332 i peron nr 2 na międzytorzu torów nr 2 i nr 4 w km 63,366 - 63,566 linii kolejowej nr [...]; 3) budowa infrastruktury technicznej (sieci i urządzenia niezbędne do bezpiecznego prowadzenia ruchu kolejowego i obsługi pasażerów); 4) przebudowa ciągów komunikacyjnych i układu drogowego.

Wyżej wymieniony zakres koniecznej przebudowy linii kolejowej, ukształtowanie terenu (wysokie skarpy nasypu po stronie południowej) oraz lokalizacja budynku stacyjnego po stronie południowej (budynek po modernizacji pozostanie w istniejącej lokalizacji) determinują usytuowanie nowego układu torowego stacji K.. Istotny wpływ na rozwiązania sytuacyjno-wysokościowe układu torowego na stacji ma również zmodernizowana i rozbudowana linia kolejowa nr [...] prowadząca do Międzynarodowego Portu Lotniczego w B., usytuowana po południowej stronie linii kolejowej nr [...], która włącza się do stacji K. w km ok. 63,600.

Inwestor wskazał, że ze względu na konieczność poszerzenia międzytorza wynikającą z lokalizacji nowych peronów oraz przepisów technicznych dotyczących skrajni, układ torowy został przesunięty w stronę północną. Najdalej na północ wysunięte są tory nr 4 i 6. W wyniku tego przesunięcia, fragment toru nr 6 w km ok. 63,945 - 63,973 oraz odwodnienie układu torowego przebiega przez działkę nr [...], z obrębu [...] K. (po podziale działka nr [...]). Ponadto - jak wyjaśnił inwestor - nowoprojektowany układ torowy pokrywa się ze śladem istniejącej drogi publicznej ul. W. -D. W związku z powyższym konieczna była przebudowa i przesunięcie ulicy w kierunku północnym, na odcinku od skrzyżowania ul. G. (km 63,110 do km ok. 64,580).

Inwestor wskazał, że nowa trasa ulicy W-D, na odcinku od km ok. 63,400 do km ok. 63,960, przebiega po części działki nr [...], z obrębu [...] K. (po podziale działka nr [...]). Wielkość zajęcia terenu tej działki podyktowana jest warunkami technicznymi wydanymi przez zarządcę drogi, tj. Zarząd Infrastruktury Komunalnej i Transportu w K. Na podstawie ww. warunków zaprojektowano jezdnię szerokości 5,00 m z obustronnymi poboczami o szerokości 0,75 m oraz uwzględniono rezerwę terenową pod poszerzenie jezdni do 6,00 m i obustronny chodnik 2,00 m. Zarządca drogi wskazał również na konieczność dostosowania sytuacyjnie i wysokościowe projektowanej drogi do obniżenia niwelety ul. G. oraz wskazał konieczność zapewnienia odprowadzania wód.

Jak wskazał inwestor, w km 63,110 linii kolejowej nr [...] znajduje się wiadukt kolejowy, który ze względu na rozwiązania techniczne układu torowego na stacji (m.in. brak możliwości znacznego podniesienia niwelety torów głównych) nie może zostać podwyższony, w związku z. tym zarządca drogi wyraził zgodę na obniżenie skrajni pionowej nad ul. G. do 3,50 m. Takie rozwiązanie - jak wyjaśnił inwestor - wymaga obniżenia niwelety istniejącej drogi ul. G. pod wiaduktem i konieczność dostosowania niwelety ul. W-D oraz rozwiązań technicznych zapewniających prawidłową obsługę pojazdów ciężkich. W wyniku dostosowania się do ww. warunków, zajętość terenów na północ od linii kolejowej (w tym zajętość działki nr [...]), została zwiększona o zakres układu drogowego wraz z odwodnieniem. Inwestor podkreślił, że spełnienie ww. warunków technicznych zarządcy drogi umożliwia uzyskanie pozytywnego uzgodnienia projektu budowlanego, niezbędnego dla potrzeb uzyskania pozwolenia na budowę.

Wbrew twierdzeniu A. zawartemu w piśmie z 16 stycznia 2018 r., istniała więc potrzeba przejęcia części działki nr [...], z obrębu [...] K., pod budowę ul. W-D.

Z uwagi na powyższe, za niezasadny uznać również należało zarzut dotyczący naruszenia art. 9o ust. 3 pkt 1 w zw. z art. 9n ust. 1 u.t.k..

W wyroku z dnia 5 września 2017 r., sygn. akt II OSK 2892/15, w sprawie dotyczącej ustalenia lokalizacji linii kolejowej w trybie u.t.k., Naczelny Sąd Administracyjny wyraził pogląd, że po stronie organów orzekających w sprawie ustalenia lokalizacji linii kolejowej nie istnienie obowiązek zweryfikowania przesłanki o niezbędności wywłaszczeni Nie może też stanowić przedmiotu postepowania kwestia, jakie konkretnie są planowane działania inwestycyjne, dla których realizacji konieczne byłoby zarezerwowanie terenu o wskazanej szerokości.

Nie wydaje się możliwe zaprojektowanie inwestycji w zakresie linii kolejowych o takim przebiegu, który nie wzbudzałby sprzeciwu przynajmniej części właścicieli nieruchomości objętych inwestycją. Sprzeciw taki wydaje się być oczywiście naturalnym odruchem ochrony sposobu wykonywania własności nieruchomości przez jej dotychczasowego właściciela, jednakże rozwój urbanizacyjny skutkuje zwiększającym się ograniczaniem indywidualnych praw właścicielskich na rzecz konieczności rozwoju infrastruktury o publicznej lub społecznej użyteczności w ramach społecznej funkcji prawa własności. W takich okolicznościach inwestor zawsze będzie narażony na wywołanie lokalnego, konfliktu społecznego, ponieważ to on samodzielnie dokonuje wyboru najbardziej korzystnych rozwiązań lokalizacyjnych, a następnie techniczno-wykonawczych.

Odnosząc się do zarzutu A., dotyczącego nieuwzględnienia w zaskarżonej decyzji specyfiki sytuacji innego określenia w rozstrzygnięciu decyzji terminu wydania nieruchomości, przy uwzględnieniu faktu nadania jej rygoru natychmiastowej wykonalności tj. zgodnie z art. 9w ust. 3 pkt 2 w zw. z art. 9q ust. 6 u.t.k., Minister wyjaśnił, że użycie w art. 9q ust. 6 u.t.k. sformułowania "decyzja (...) określa (...)" oznacza, że wskazanie terminu, o którym mowa w tym przepisie jest obligatoryjne.

Na potwierdzenie powyższych twierdzeń przywołał organ orzecznictwo sądów administracyjnych - ze względu na analogiczne brzmienie art. 9q ust. 6 u.t.k. oraz art. 16 ust. 2 specustawy drogowej mające zastosowanie w kwestii interpretacji przepisów dotyczących określenia terminu wydania nieruchomości oraz nadania decyzji rygoru natychmiastowej wykonalności na podstawie przepisów u.t.k..

O konieczności wskazania terminu, o którym mowa w art. 9q ust. 6 u.t.k., przesądza ponadto fakt, że przepisy art. 9w ust. 5 i ust. 6 u.t.k. wiążą określone skutki prawne z upływem tego terminu. W myśl art. 9w ust. 5 u.t.k., w przypadku, gdy faktyczne objęcie nieruchomości w posiadanie następuje po upływie terminu, o którym mowa w art. 9q ust. 6 ustawy, P. S.A. nie ma obowiązku wskazania lokalu zamiennego. Stosownie zaś do treści art. 9w ust. 6 u.t.k., osoba, której wskazano lokal zamienny, jest obowiązana do jego opróżnienia najpóźniej w dniu upływu terminu, o którym mowa w art. 9q ust. 6 u.t.k..

Wobec powyższego, obowiązek zamieszczenia w sentencji decyzji o ustaleniu lokalizacji linii kolejowej precyzyjnych zapisów w przedmiocie określenia terminu wydania nieruchomości istnieje niezależnie od faktu nadania temu rozstrzygnięciu rygoru natychmiastowej wykonalności.

Uzyskanie przez decyzję o ustaleniu lokalizacji linii kolejowej waloru ostateczności skutkuje ustaniem rygoru natychmiastowej wykonalności, wobec czego wykonanie tej decyzji wynika z faktu, jej ostateczności, a nie przymiotu natychmiastowej wykonalności. Jakkolwiek wykonanie decyzji z rygorem natychmiastowej wykonalności i następnie uzyskanie przez decyzję waloru ostateczności nie cofa skutków faktycznych wykonania tej decyzji w czasie obowiązywania rygoru natychmiastowej wykonalności, to w przypadku nieobjęcia nieruchomości w posiadanie przez P. S.A. do dnia, w którym decyzja o ustaleniu lokalizacji linii kolejowej stała się ostateczna, konieczne staje się rozstrzygnięcie w przedmiocie określenia terminu wydania nieruchomości niezbędnych dla realizacji inwestycji.

Na gruncie przepisów u.t.k. mamy do czynienia z dwoma różnymi instytucjami: obligatoryjnym dla organu orzekającego określeniem terminu do wydania nieruchomości i opróżnienia lokali, liczonym od dnia, kiedy decyzja o ustaleniu lokalizacji linii kolejowej stała się ostateczna, nie krótszym niż 30 dni oraz fakultatywnym dla tego organu rygorem natychmiastowej wykonalności, nadawanym na odpowiednio uzasadniony wniosek, odnoszącym się do decyzji organu I instancji i funkcjonującym tylko do czasu uzyskania przez decyzję waloru ostateczności. Istotą rygoru natychmiastowej wykonalności, co wprost wskazał ustawodawca w art. 9w ust. 3 pkt 2 u.t.k., jest obowiązek niezwłocznego wydania nieruchomości, opróżnienia lokali i innych pomieszczeń, niezależnie od wskazania terminu ich wydania, który to termin miałby zastosowania w przypadku ustania rygoru natychmiastowej wykonalności lub wobec nie nadania decyzji o ustaleniu lokalizacji linii kolejowej takiego rygoru.

Wobec powyższego, za nietrafny uznać również należało zarzut A. w piśmie z 10 października 2017 r. dotyczący naruszenia art. 9w ust. 3 pkt 2 w zw. z art. 9q ust. 6 u.t.k., przez niezastosowanie i nieokreślenie w rozstrzygnięciu decyzji terminu wydania nieruchomości, przy uwzględnieniu faktu nadania decyzji rygoru natychmiastowej wykonalności.

Z dokonanej przez Ministra analizy decyzji Wojewody M. wynika, że na stronie 7 zaskarżonego rozstrzygnięcia, organ i instancji określił termin wydania nieruchomości objętych liniami rozgraniczającymi teren inwestycji lub opróżnienia lokali i innych pomieszczeń na 30 dzień od dnia, w którym decyzja o ustaleniu lokalizacji linii kolejowej stała się ostateczna.

Za nietrafne uznać należy stwierdzenie A. zawarte w piśmie z 16 stycznia 2018 r., jakoby ul. W-D nie posiadała statusu drogi publicznej na całym odcinku od ul. Z. do ul. Ł. Z pisma Zarządu Infrastruktury Komunalnej i Transportu w K. z 6 marca 2012 r. znak ZIKiT/S/97420/11/IUO/3406, wynika, że ul. W-D w istniejącym przebiegu, na odcinku od ul. Z. w kierunku zachodnim - równolegle do torów kolejowych, dochodząc do ul. L., stanowi drogę publiczną, pozostającą w zarządzie ZIKiT w K.

Pod pozycją 70 załącznika nr 2 do uchwały Nr [...] Rady Narodowej Miasta K. z [...] maja 1986 r. (Dz. Urz. Województwa K. Nr 10, poz. 84), w sprawie zaliczenia dróg do kategorii dróg gminnych oraz lokalnych miejskich, stanowiącego wykaz dróg lokalnych miejskich na terenie miasta K. - wskazana została ul. F. Z treści ww. załącznika wynika również, że ul. F. miała długość 1,2 km. Zgodnie zaś z § 2 pkt 2 ppkt 31 uchwały Nr [...] Rady Miasta K. z [...] czerwca 1991 r. w sprawie zmian nazw ulic i placów, nazwa ul. F. została zmieniona na ul. G.W-D.

Na podstawie Załącznika nr 1 do uchwały Nr [...]5/15 Zarządu Województwa M. z 13 października 2005 r. w sprawie nadania numerów dla dróg gminnych na obszarze K., miasta na prawach powiatu w Województwie [...], ul. G. W-D - jako drodze gminnej - został nadany numer [...].

Zgodnie z art. 10 ust 4 ustawy o drogach publicznych, nowo wybudowany odcinek drogi zostaje zaliczony do kategorii drogi, w której ciągu leży. Stosownie do orzecznictwa sądowoadministracyjnego, zakwalifikowanie do określonej kategorii dróg gminnych może nastąpić na podstawie stosownej uchwały rady gminy, co dotyczy dróg już istniejących (art. 7 ust. 2 ustawy o drogach publicznych) bądź może nastąpić z mocy samego prawa, w odniesieniu do nowo wybudowanych dróg lub nowo wybudowanych odcinków leżących w ciągu istniejących dróg publicznych o określonej kategorii (por. art. 10 ust. 4 ustawy o drogach publicznych, wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 1 października 2013 r., sygn. akt II OSK 1820/13, Legalis nr.741684, wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z 18 kwietnia 2008 r., sygn. akt IV SA/Wa 260/08, Legalis nr 282547).

Dodatkowo, w wyroku z 6 listopada 2007 r., sygn. akt 22531/05, Europejski Trybunał Praw Człowieka wskazał, że dla oceny statusu prawnego danej nieruchomości zasadnicze znaczenie mają zasady jej użytkowania i dostępność, a nie jej administracyjna kwalifikacja. Trybunał wywiódł w ww. orzeczeniu, że drogi połączone z siecią dróg publicznych, służące ogółowi użytkowników, są drogami publicznymi. Powyższe orzeczenie zostało zaaprobowane przez krajowe sądy administracyjnej (wyrok NSA z 29 listopada 2012 r., sygn. akt I OSK 1339/10).

Odcinek ul. W-D zlokalizowany na wschód od skrzyżowania z ul. G. (km 63,000 - 64,590 linii nr [...]) stanowił drogę klasy L, o szerokości jezdni ok. 2,00 - 3,50 m o nawierzchni ziemnej, tłuczniowej i asfaltowej w pobliże skrzyżowania z ul. G.

Wobec powyższego twierdzenie A. odmawiające przyznania ul. W-D statusu drogi publicznej na całym odcinku od ul. Z. do ul. L. uznać należało za pozbawione podstaw.

Zarówno w art. 1 pkt 5, jak i art. 9n u.t.k., mowa jest o inwestycji dotyczącej linii kolejowej o znaczeniu państwowym, a nie o inwestycji polegającej na budowie linii kolejowej. Oznacza to, że pojęcia "inwestycja dotycząca linii kolejowej" nie można utożsamiać z linią kolejową. Przygotowanie inwestycji dotyczącej linii kolejowej, w rozumieniu art. 9n u.t.k., może obejmować przedsięwzięcia, które są związane ściśle z linią kolejową i są konieczne (por. wyrok NSA z 31 sierpnia 2011 r., sygn. akt II OSK 1181/11, wyrok WSA w Warszawie z 11 lutego 2011 r., sygn. akt IV SA/Wa 2249/10). Sądy administracyjne w ww. orzeczeniach stwierdziły, że przedmiotem decyzji lokalizacyjnej może być droga mająca na celu zapewnienie prowadzenia ruchu kolejowego, jak ma to miejsce w niniejszej sprawie. Konieczność przebudowy ul. W-D wynika bowiem z kolizji projektowanego, w ramach modernizacji linii kolejowej, układu torowego z istniejącym przebiegiem ulicy.

W konsekwencji powyższego, uznać należy, że zamiar przebudowy ul. W-D w sposób przewidziany w dokumentacji zatwierdzonej decyzją Wojewody M., nie narusza prawa.

Ustosunkowując się do twierdzenia A. o braku możliwości "nacjonalizacji" i oddania w użytkowanie wieczyste terenów pod drogami publicznymi Minister wyjaśnił, że w myśl art. 9s ust. 3 pkt 1 u.t.k., nieruchomości objęte wnioskiem o ustalenie lokalizacji linii kolejowej stają się z mocy prawa własnością Skarbu Państwa - w przypadku wniosku o wydanie decyzji o ustaleniu lokalizacji linii kolejowej złożonego przez P. S.A. W oparciu o uzyskany tytuł prawny P. S.A. może, stosownie do art. 16 ust. 1 ustawy o drogach publicznych, realizować niezbędne inwestycje drogowe związane z budową lub modernizacją linii kolejowej. Zgodnie bowiem z treścią ww. przepisu, budowa lub przebudowa dróg publicznych spowodowana inwestycją nie drogową należy do inwestora tego przedsięwzięcia.

Ustawa o transporcie kolejowym, stosownie do jej art. 1 pkt 5, określa szczególne zasady i warunki nabywania nieruchomości w celu przygotowania inwestycji dotyczących linii kolejowych. W ocenie Ministra, charakter przepisów szczególnych u.t.k. umożliwia nabycie przez Skarb Państwa, a następnie inwestora tytułu prawnego do nieruchomości, na których zlokalizowane są drogi publiczne, w tym inne niż krajowe.

Podkreślić należy specyficzny i zarazem imperatywny (bezwzględnie obowiązujący) charakter przepisów rozdziału 2b u.t.k.. Ustawa ta stanowi regulację szczególną, a więc wyjątkową również w stosunku do przepisów - ustawy o drogach publicznych, a w pewnym zakresie również przepisów innych ustaw. Wyjątki te należy interpretować i stosować ściśle, ale jednocześnie mają one pierwszeństwo przed regulacją zawartą w przepisach ogólnych. Ustawa o transporcie kolejowym zawiera własne uregulowania, stanowiące lex specialis w stosunku do przepisów innych ustaw. Przepisy u.t.k. umożliwiające nieodpłatne zajęcie terenów dróg publicznych przy lokalizacji linii kolejowej weszły w życie 25 lutego 2015 r., a więc nie mają one w niniejszej sprawie zastosowania.

Wobec powyższego, pozbawione celowości są dalsze rozważania tych wszystkich zarzutów A., które dotyczą naruszenia przepisów ustawy o drogach publicznych i przepisów ustawy - Przepisy wprowadzające ustawy reformujące administrację publiczną, a koncentrujących się na braku możliwości przejęcia na rzecz inwestora fragmentu ul. W-D, niezbędnej dla realizacji ww. inwestycji kolejowej.

Za nietrafny uznać również należało zarzut A. naruszenia art. 10 ust. 1, 2 i 3 ustawy o drogach publicznych, przez pozbawienie ul. W-D, na odcinku, na jakim stanowiła ona drogę gminną, charakteru drogi publicznej, na co najmniej 5 lat. Jak wynika z uzasadnienia podniesionego zarzutu, A. upatruje naruszenia ww. przepisów poprzez przyjęcie ul. W-D na odcinku objętym liniami rozgraniczającymi teren przedmiotowej inwestycji kolejowej.

Zgodnie z art. 10 ust. 1 ustawy o drogach publicznych, organem właściwym do pozbawienia drogi dotychczasowej kategorii jest organ właściwy do zaliczenia jej do odpowiedniej kategorii. Pozbawienia drogi jej kategorii dokonuje się w trybie właściwym do zaliczenia drogi do odpowiedniej kategorii (ust. 2 ww. przepisu). Pozbawienie drogi dotychczasowej kategorii, z wyjątkiem przypadku wyłączenia drogi z użytkowania, jest możliwe jedynie w sytuacji jednoczesnego zaliczenia tej drogi do nowej kategorii. Pozbawienie i zaliczenie nie może być dokonane później niż do końca trzeciego kwartału danego roku, z mocą od dnia 1 stycznia roku następnego (ust. 3 ww. przepisu).

Kategoria drogi publicznej nadana ul. W-D uchwałą Nr [...] Rady Narodowej Miasta K. z [...] maja 1986 r. w sprawie zaliczenia dróg do kategorii dróg gminnych oraz lokalnych miejskich, nie została w późniejszym czasie zmieniona poprzez wyłączenie tego odcinka drogi z kategorii drogi gminnej. Ponadto, przejście z mocy prawa własności nieruchomości zajętych pod ul. G. W-D na rzecz Skarbu Państwa nie spowoduje, że ww. droga gminna utraci status drogi gminnej (wyrok NSA z 22 listopada 2013 r., sygn. akt II OSK 1285/12, Legalis 807057).

Prezydent Miasta K. w piśmie z 6 czerwca 2013 r., znak: GK-02.7242.3.2013, poinformował, że Gmina Miejska K. deklaruje wstępnie (po zawarciu stosownych umów pomiędzy stronami) zgodę na przejęcie (w tzw. "okresie trwałości projektu") w nieodpłatne użytkowanie działek zajętych pod przebudowę i budowę infrastruktury technicznej (drogowej, sanitarnej) nabytych na rzecz Skarbu Państwa, w wieczyste użytkowanie P. S.A. oraz zgodę na przekazanie na rzecz Gminy (po upływie 5 lat od zakończenia realizacji inwestycji) przedmiotowych działek wraź z modernizowaną infrastrukturą drogową, z równoczesnym wygaszeniem wieczystego użytkowania P. S.A., nabytego w trybie u.t.k.

Dodatkowo, w piśmie z 5 grudnia 2012 r., znak: ZIKiT/S/93557/12/IU/84729, zarządca drogi wskazał, że teren pod drogę ul. W-D należy "przekazać na własność Gminy Miejskiej K.", w związku z czym wyraził chęć na przejęcie w przyszłości gruntów przeznaczonych pod drogę. Możliwość przekazania przez inwestora wybudowanej w ramach realizacji inwestycji kolejowej infrastruktury drogowej właściwym zarządcom przed upływem pięcioletniego okresu od zakończenia inwestycji, w formie porozumienia, potwierdziło ponadto Centrum Unijnych Projektów Transportowych w piśmie z 11 grudnia 2013 r., znak [...].

Mając powyższe na uwadze, za niezasadny uznać zatem także należało zarzut A. podniesiony w piśmie z 10 października 2017 r., dotyczący naruszenia art. 22 ust. 1 ustawy o drogach publicznych, przez jego niezastosowanie i pozbawienie na podstawie decyzji Wojewody M., na co najmniej 5 lat, dotychczasowego zarządcy drogi (ZIKiT) - zarządu ul. W-D na odcinku, na jakim stanowiła ona drogę gminną.

Ponadto, za nietrafny uznać należało zarzut A. podniesiony w piśmie z 10 października 2017 r., dotyczący naruszenia art. 28 ust. 1 i ust. 2 pkt 3 oraz art. 33 ustawy o drogach publicznych, przez ich niezastosowanie do terenu ul. W. -D. na całym jej odcinku, w tym na odcinku, na jakim stanowiła ona drogę gminną.

Minister podzielił stanowisko inwestora wyrażone w pismach z 19 grudnia 2017 r. oraz 14 lutego 2018 r., że co prawda art. 28 ust. 1 i ust. 2 pkt 3 ustawy o drogach publicznych nakłada na inwestora obowiązek budowy skrzyżowań dróg kołowych z torami linii kolejowych w różnych poziomach, zaś art. 33 ustawy o drogach publicznych stanowi, że wykonanie skrzyżowań nowo budowanych lub przebudowywanych obiektów, o których mowa w art. 32 ust. 1, oraz linii kolejowych, powodujące naruszenie stanu istniejącej drogi lub konieczność. dokonania zmian elementów drogi, należy do inwestora zlecającego, że ww. przepisy nie określają trybu, w jakim obowiązki te mają być realizowane, czyli ustalenia lokalizacji inwestycji oraz uzyskania pozwolenia na budowę.

Niewątpliwie regulacja wynikająca z u.t.k. ma charakter lex specialis w stosunku do ustawy Prawo budowlane oraz ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, zaś to inwestor decyduje, czy zamierza korzystać z regulacji u.t.k. (postanowienie NSA z 8 maja 2012 r., sygn. akt II OW 23/12).

Inwestor podkreślił, że wielkość zajętości terenu ul. W-D podyktowana jest warunkami zarządcy drogi, tj. ZIKiT w K., zawartymi w piśmie z 7 listopada 2011 r., ZIKiT/S/78238/11/IUO/64621. Na podstawie ww. warunków zaprojektowano jezdnię szerokości 5 m z obustronnymi poboczami o szerokości 0,75 m oraz uwzględniono rezerwę terenową pod poszerzenie jezdni do 6 m i obustronny chodnik 2.m. Zarządca drogi wskazał również na konieczność dostosowania sytuacyjnie i wysokościowe projektowanej drogi do obniżonej niwelety ul. G. oraz wskazał konieczność zapewnienia odprowadzenia wód. Dodatkowo, przebudowa ul. W-D wynika z kolizji projektowanego, w ramach modernizacji linii kolejowej, układu torowego z istniejącym przebiegiem ww. ulicy.

Wobec powyższego, Minister podzielił stanowisko inwestora, że niezbędne było objęcie działek stanowiących odcinek drogi publicznej linią rozgraniczającą teren przedmiotowej inwestycji kolejowej.

W świetle powyżej argumentacji, za całkowicie niezasadne należało uznać wnioski dowodowe A. w pkt II ww. pisma z 10 października 2017 r. Organy administracji mają obowiązek podejmować czynności niezbędne do wyjaśniania sprawy, nie zaś wszystkie czynności, których przeprowadzenie postuluje strona postępowania. To, czy dany dowód zostanie przeprowadzony, zależy od przydatności tego dowodu dla wyjaśnienia okoliczności sprawy, co do których organ miał wątpliwości. Szeroki zakres środków dowodowych możliwych do przeprowadzenia w sprawie na podstawie art. 75 kpa nie powoduje konieczności ich przeprowadzenia, jeśli dana okoliczność została już wyjaśniona w oparciu o inny dowód i nie został on podważony (wyroki NSA z 2 kwietnia 2014 r., sygn. akt II OSK 2621/12 i z 29 marca 2017 r., sygn. akt II OSK 1936/15).

Jakkolwiek w polskim prawie administracyjnym obowiązuje zasada oficjalności, obligująca organ do zebrania materiału dowodowego, nie może to jednak prowadzić do nakładania na organ nieograniczonego obowiązku poszukiwania faktów, które podnosi strona. Organy administracji publicznej mają obowiązek działać wnikliwie i szybko, posługując się możliwie najprostszymi środkami prowadzącymi do załatwienia sprawy, zgodnie z art. 12 § 1 kpa, a także obowiązek podejmowania wszelkich kroków niezbędnych do jej wyjaśnienia i załatwienia w myśl art. 7 i art. 77 § 1 kpa. Oznacza to obowiązek podjęcia nie jakichkolwiek działań, lecz działań celowych, zmierzających do rozpatrzenia wniosku strony.

W ocenie organu odwoławczego, zgromadzony w sprawie materiał dowodowy był wystarczający do zakończenia postępowania odwoławczego w sprawie decyzji Wojewody M. i nie wymagał uzupełnienia. Ustawa o transporcie kolejowym, w oparciu o której przepisy wydano zaskarżoną decyzję Wojewody M., jest aktem prawnym szczególnym, przewidującym uproszczoną (przyśpieszoną) procedurę przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie linii kolejowych. Jest oczywiste, że szybka i sprawna realizacji inwestycji w zakresie linii kolejowych w Polsce, i w związku z tym poprawa infrastruktury kolejowej leży w interesie społecznym i gospodarczym. Tymi okolicznościami należy uzasadniać z jednej strony znaczne zwiększenie uprawnień inwestora, natomiast z drugiej zdecydowane ograniczenie uprawnień właścicieli nieruchomości znajdujących się w obszarze inwestycji.

Wobec powyższego, za niezasadny należało uznać zarzut A. naruszenia art. 8, art. 107 § 3 i art. 77 § 1 kpa, w zw. z art. 9o ust. 2 u.t.k., poprzez niewyjaśnienie stanu sprawy przez organ I instancji i błędne ustalenia faktyczne, co do przebiegu drogi publicznej ul. W-D.

W ocenie Ministra, Wojewoda [...] wydając zaskarżone rozstrzygnięcie, stosownie do treści art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 w zw. z art. 107 § 3 k.p.a., ocenił całokształt zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego. Okoliczność, że A. nie została przekonana, co do przyjętego w sprawie rozstrzygnięcia, nie oznacza naruszenia zasady przekonywania. A. ma bowiem prawo do własnego subiektywnego przekonania o zasadności jej zarzutów, zaś przekonanie to nie musi mieć odzwierciedlenia w obowiązujących przepisach prawnych i ich wykładni.

Na uwzględnienie nie zasługiwał ponadto zarzut A. naruszenia art. 9o ust. 3 pkt 3 u.t.k. w zw. z art. 93 ust. 2 ustawy o gospodarce nieruchomościami, przez ich niezastosowanie i dokonanie w decyzji Wojewody M. podziału nieruchomości bez zapewnienia dostępu do drogi publicznej wydzielanym działkom pozostającym przy dotychczasowych właścicielach, w tym należącej do skarżącej nowej działce nr [...].

Dostęp do drogi publicznej może mieć charakter bezpośredni lub pośredni. Zgodnie z orzecznictwem sądowoadministracyjnym, dostęp bezpośredni do drogi publicznej to takie położenie działki względem drogi publicznej, które zapewnia możliwość obsługi komunikacyjnej tej działki z wyłączeniem konieczności wykorzystania innych terenów (działek), celem zapewnienia dojazdu. Natomiast dostęp pośredni do drogi publicznej polega na wykorzystaniu komunikacyjnym innej działki oddzielającej daną działkę od drogi publicznej i jest możliwy poprzez ustanowienie służebności drogowej, bądź poprzez drogę wewnętrzną.

Zgodnie z art. 9ad ust. 1 u.t.k., w sprawach nieuregulowanych w Rozdziale 2b, określającym szczególne zasady i warunki przygotowania inwestycji dotyczących linii kolejowych, stosuje się przepisy ustawy o gospodarce nieruchomościami. Powyższe oznacza, że ustawa o transporcie kolejowym stanowi lex specialis wobec przepisów ustawy o gospodarce nieruchomościami, które znajdują zastosowanie w zakresie nieuregulowanym w ustawie o transporcie kolejowym.

Art. 120 u.g.n., zamieszczony w Rozdziale 4 "Wywłaszczanie nieruchomości" przewiduje, że jeżeli zachodzi potrzeba zapobieżenia niebezpieczeństwu, wystąpieniu szkody lub niedogodnościom, jakie mogą powstać dla właścicieli albo użytkowników wieczystych nieruchomości sąsiednich wskutek wywłaszczenia lub innego niż dotychczas zagospodarowania wywłaszczonej nieruchomości, w decyzji o wywłaszczeniu ustanawia się niezbędne służebności. Art. 120 stanowi swoiste uzupełnienie art. 119 u.g.n., określającego elementy decyzji o wywłaszczeniu nieruchomości, w zakresie dodatkowych elementów tej decyzji. Te dodatkowe elementy decyzji o wywłaszczeniu nieruchomości zamieszczane są, gdy wywłaszczenie jednej nieruchomości oraz przeznaczenie jej na określone cele może ujemnie oddziaływać na nieruchomości sąsiednie, np. dalszy dojazd do nieruchomości, utrata dostępu do drogi publicznej. Na gruncie tego przepisu ochrona praw sąsiedzkich realizowana jest na drodze administracyjnej przez możliwość ustanowienia w decyzji o wywłaszczeniu odpowiednich służebności na rzecz nieruchomości sąsiednich.

Po dokonaniu analizy decyzji Wojewody M., mapy przedstawiającej proponowany przebieg linii kolejowej z zaznaczeniem terenu niezbędnego dla planowanych obiektów budowlanych, stanowiącej załącznik nr 1 do decyzji Wojewody M., jak również wyjaśnień inwestora, Minister stwierdził, że działka nr [...], z obrębu [...] K., pozostająca własnością A., będzie miała zapewniony dostęp do drogi publicznej.

W celu realizacji wymagania zapewnienia dostępu do drogi publicznej (drogi gminnej ul. W-D), organ I instancji działając na podstawie art. 120 u.g.n., w zw. z art. 9ad ust. 1 u.t.k., w decyzji Wojewody M. ustanowił dla działki nr [...] (pozostającej własnością A.) służebność przejazdu i przechodu przez działkę nr [...], z obrębu [...] K., przechodzącą po zatwierdzonym podziale decyzją Wojewody M. na własność Skarbu Państwa. Nieruchomość A.(działka nr [...]) będzie miała zapewniony dostęp do drogi publicznej, gminnej - ul. W-D.

W pismach z 19 grudnia 2017 r. oraz z 14 lutego 2018 r. inwestor podkreślił, że uwzględniając oczekiwania A. dotyczące skomunikowania terenów uczelni z drogami komunikacyjnymi inwestor opracował projekt zjazdu z ul. W-D. na działkę nr [...], przez działkę nr [...] w liniach rozgraniczających teren inwestycji w km 63,540 oraz projekt poszerzenia zjazdu w km ok. 63,980 przez działki nr [...] oraz nr [...].

Za nietrafny uznać należało również podniesiony przez A. w piśmie z 10 października 2017 r. zarzut dotyczący naruszenia art. 9o ust. 3 pkt 3 u.t.k. w zw. z art. 93 ust. 3 u.g.n. w zw. z art. 19 ust. 1 pkt 11 ustawy Prawo geodezyjne i. kartograficzne, przez ich niezastosowanie i dokonanie w decyzji Wojewody M. podziału nieruchomości bez ustanowienia szlaku służebności (graficznie lub w dokładnym opisie) poprzez nowo wydzielone działki.

Art. 285 § 1 k.c. - regulujący zagadnienie służebności gruntowej - nie definiuje, jakie dane powinny być zawarte w opisie służebności. W ocenie Ministra, organ I instancji w decyzji Wojewody M. precyzyjnie wskazał, że zapewnia działce nr [...], powstałej z podziału działki nr [...], z obrębu [...] K., dostęp do drogi gminnej (ul. Generała Bolesława W-D usytuowanej na działkach nr [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], z obrębu [...] K., oraz na działkach nr [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...],, z obrębu [...] K.), przez ustanowienie służebności przejazdu i przechodu przez działkę nr [...], z obrębu [...] K., która stanie się własnością Skarbu Państwa, a co do której P. S.A. nabywa prawo użytkowania wieczystego z dniem, w którym decyzja o ustaleniu lokalizacji linii kolejowej stała się ostateczna. Zakres służebności na ww. działce nr [...] jest determinowany przez kształt inwestycji przewidziany na tej działce, a na ww. działce nr [...](przejętej na rzecz Skarbu Państwa), będzie urządzona droga, umożliwiająca dostęp do pozostającej przy A. działce nr [...].

W świetle powyższych rozważań za całkowicie niezasadny należało uznać zarzut A. naruszenia art. 9q ust. 1 pkt 4 u.t.k., przez brak zawarcia w treści decyzji Wojewody M. wszystkich przewidzianych prawem wymagań dotyczących ochrony interesów osób trzecich, w tym dotyczących ustanowienia dostępu do drogi publicznej.

Art. 9q ust. 1 pkt 4 u.t.k. zobowiązuje organ do określenia w decyzji o ustaleniu lokalizacji linii kolejowej wymagań dotyczących ochrony interesów osób trzecich. Tego rodzaju zagadnienie odpowiada treści art. 5 ust. 1 pkt 9 ustawy Pr. bud., który odwołuje się do uzasadnionych interesów osób trzecich. W ramach takiego interesu decyzja powinna uwzględniać zapewnienie sąsiednim nieruchomościom prawo dostępu do drogi publicznej. W pkt 7 decyzji Wojewody M., doprecyzowanym w rozstrzygnięciu niniejszej decyzji, organ I instancji odniósł się do kwestii określonej w art. 9q ust. 1 pkt 4 u.t.k., zaś w pkt 1 zaskarżonego rozstrzygnięcia zawarł zapisy dotyczące ustanowienia stosownych służebności przejazdu i przechodu zapewniających m.in. działce stanowiącej własność A., dostęp do drogi publicznej ul. W-D.

Żadne uzasadnione interesy A. nie zostały naruszone w związku z wydaniem decyzji o ustaleniu lokalizacji przedmiotowej inwestycji kolejowej, gdyż działka nr [...], z obrębu [...] K., będzie miała zapewniony dostęp do drogi publicznej.

Na gruncie niniejszej sprawy bezspornym jest, że pozostała przy A. ww. działka nr [...] ma zapewniony dostęp do drogi publicznej. W ocenie Ministra, roszczenia A. stanowią zatem próbę wykazania posiadania interesu faktycznego, który nie podlega ochronie prawnej na podstawie art. 9q ust. 1 pkt 4 u.t.k.. Uznanie przy tym, jak chciałaby A., że ochronie przewidzianej w powołanym powyżej przepisie podlegać winien interes faktyczny osób trzecich, mogłoby prowadzić do paraliżu inwestycji kolejowych, nie zaś do zapewnienia poszanowania praw, które są zagrożone w związku z planowaną inwestycją (wyrok NSA z 26 lipca 2013 r., sygn. akt II OSK 762/13, Lex nr 1367353, dotyczący wprawdzie decyzji o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej, ale tezy w nim zawarte znajdują zastosowanie również w zakresie zasad ustalania lokalizacji inwestycji dotyczących linii kolejowych). Nie zamyka to stronie prawa do dochodzenia ochrony naruszonych - w jej ocenie - dóbr w postępowaniu przed sądami powszechnymi w drodze ewentualnych roszczeń cywilnoprawnych, względnie - zgłaszania uwag do właściwych organów (w tym nadzoru budowlanego), lecz w odrębnych postępowaniach administracyjnych.

Do uznania, że zostały naruszone warunki dotyczące ochrony interesów osób trzecich nie wystarcza subiektywne poczucie właściciela nieruchomości, że - poprzez realizację obiektu budowlanego - jego interes został bezprawnie naruszony, o ile nie znajduje ono oparcia w obowiązującym przepisie prawa materialnego. Według Ministra, ochrona interesów osób trzecich w procesie inwestycyjnym nie może prowadzić do sytuacji, w której to osoby trzecie, a nie inwestorzy decydować będą o wybudowaniu obiektów budowlanych, miejscu posadowienia takich obiektów, rodzaju obiektu budowlanego i to nawet z naruszeniem ogólnego interesu społecznego. Nie można dopuścić do sytuacji, w której uprawnienia właściciela nieruchomości całkowicie ograniczają uprawnienia inwestora. Nieuniknione jest to, że realizacja inwestycji drogowych stwarza określone uciążliwości dla właścicieli nieruchomości objętych jej zakresem. Ocena decyzji w aspekcie poszanowania uzasadnionych interesów osób trzecich wymaga uwzględnienia, że inwestor realizujący inwestycję drogową działa w interesie publicznym, który ma prymat nad interesem prawnym jednostki, o ile nie narusza jego interesu prawnego w sposób niezgodny z prawem, co w niniejszej sprawie nie miało miejsca.

Za pozbawiony podstaw uznać należało zarzut A. naruszenia art. 9s ust. 1 u.t.k., przez jego niezastosowanie i dołączenie innej mapy niż tej, o której mowa w ww. przepisie, a w szczególności "niebędącej załączonym do wniosku o wydanie decyzji projektem podziału". Do wniosku o wydanie decyzji o ustalenie lokalizacji przedmiotowej inwestycji kolejowej inwestor załączył bowiem - stosownie do art. 9o ust. 3 pkt 1 i pkt 3 u.t.k. - zarówno mapę w skali 1:500, przedstawiającą proponowany przebieg linii kolejowej, z zaznaczeniem terenu, niezbędnego dla planowanych obiektów budowlanych, jak i mapy z projektami podziału nieruchomości, sporządzone zgodnie z odrębnymi przepisami.

Dokumentacja geodezyjno-kartograficzna przyjęta do opracowania materiałów graficznych opatrzona stosownymi klauzulami ośrodka dokumentacji geodezyjnej i kartograficznej, które stanowią potwierdzenie dokonania ich oceny przez wyspecjalizowane do tego rodzaju czynności służby geodezyjno-kartograficzne nie może być kwestionowana przez organ orzekający w sprawie ustalenia lokalizacji linii kolejowych (wyroki NSA z 1 marca 2016 r., sygn. akt II OSK 2334/15, z 19 września 2013 r., sygn. akt II OSK 1593/13, oraz z 27 marca 2012 r., sygn. akt II OSK 208/12, wyrok WSA w Warszawie z 23 stycznia 2015 r., sygn. akt VII SA/Wa 1001/14, CBOSA, dotyczące decyzji o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej, ale tezy w nich zawarte znajdują zastosowanie również w zakresie zasad ustalania lokalizacji inwestycji dotyczących linii kolejowych).

Na uwzględnienie nie zasługiwał również zarzut naruszenia art. 9o ust. 3 pkt 6 oraz art. 9q ust. 2 u.t.k., przez nieustalenie lub błędne ustalenie adresów osób, o jakich mowa w ww. przepisie i oparcie się w trakcie całego postępowania na liście adresowej dostarczonej przez wnioskodawcę, w sposób oczywisty niebędącej aktualną na dzień dokonywania na jej podstawie czynności zawiadomienia.

Tak sformułowany zarzut A. można odczytywać, jako przesłankę wskazującą na brak udziału wszystkich strony w postępowaniu w sprawie wydania decyzji o ustaleniu lokalizacji ww. linii kolejowej. Jednakże, w postępowaniu administracyjnym uprawnieniami procesowymi rozporządza strona tego postępowania. Z tego też powodu, co wielokrotnie wskazywano w orzecznictwie NSA, zarzutu pozbawienia udziału w postępowaniu nie można podnosić w imieniu innych stron postępowania, skoro nie działa się w sprawie, jako ich pełnomocnik. Na okoliczność pominięcia w postępowaniu może powoływać się wyłącznie strona, która bez swojej winy nie brała udziału w tym postępowaniu, nie zaś inne podmioty.

A. nie posiada interesu prawnego do podnoszenia zarzutów, że jej zdaniem, w wyniku błędów w wykazie stron postępowania, sporządzonym na podstawie aktualnych na dzień wszczęcia postępowania wypisów z ewidencji gruntów, nie wszystkie podmioty, które mają interes prawny, brały udział w postępowaniu w sprawie wydania decyzji o ustaleniu lokalizacji ww. linii kolejowej. Natomiast z akt sprawy wynika, że A. brała czyny udział w postępowaniu w sprawie wydania decyzji o ustaleniu lokalizacji ww. linii kolejowej.

Za. całkowicie niezasadny uznać należało zarzut A. naruszenia art. 9o ust. 6 u.t.k., przez skierowanie zaskarżonej decyzji do osób nieżyjących i nieustalenie stron postępowania. Przepisy u.t.k. nie zawierają definicji strony postępowania prowadzonego w sprawie ustalenia lokalizacji linii kolejowej. Z przepisów u.t.k. wynika jednak, że stroną tego postępowania jest z pewnością inwestor oraz właściciele lub użytkownicy wieczyści nieruchomości objętych liniami rozgraniczającymi teren planowanej inwestycji. Zatem katalog "pozostałych stron" postępowania w sprawie ustalenia lokalizacji linii kolejowej ustalany być musi w oparciu o art. 28 k.p.a. Zgodnie bowiem z art. 9o ust. 2 u.t.k., do postępowania w sprawach dotyczących wydania decyzji o ustaleniu lokalizacji linii kolejowej stosuje się przepisy k.p.a., z zastrzeżeniem przepisów u.t.k.

Organ orzekający w sprawie ustalenia lokalizacji linii kolejowej nie mógł stworzyć zamkniętego katalogu stron postępowania, listy, która enumeratywnie wskazywałaby podmioty będące stronami tego postępowania, gdyż taka lista zawsze mogłaby zostać powiększona o podmioty mające interes prawny w postępowaniu dotyczącym wydania decyzji o ustaleniu lokalizacji linii kolejowej na podstawie art. 28 k.p.a.

Art. 9q ust. 2 u.t.k. określa sposób zawiadomienia właścicieli lub użytkowników wieczystych nieruchomości objętych wnioskiem o wydaniu decyzji o ustaleniu lokalizacji linii kolejowej. Doręczenie zawiadomienia o wydaniu decyzji w trybie art. 9q ust. 2 u.t.k. nie jest równoznaczne z doręczeniem tej decyzji. Nawet więc gdyby takie zawiadomienie zostało wysłane do osób zmarłych, to nie oznaczałoby to, że decyzję skierowano do osób zmarłych. Żadne zatem procesowe skutki związane z nieprawidłowym doręczeniem decyzji nie mogą być z tym powiadomieniem związane wyrok WSA w Warszawie z 13 września 2017 r., sygn. akt VII SA/Wa 983/17, wyrok WSA w K. z 4 marca 2014 r., sygn. akt II SA/Kr 739/13, Lex nr 1443535).

Ponadto, na organie nie spoczywa obowiązek badania, czy strony prowadzonego postępowania pozostają przy życiu, jeżeli w aktach sprawy brak jest danych wskazujących na taką okoliczność. Uwzględniając przytaczane już wcześniej przepisy specustawy drogowej, a także zasadę, że realizacji lub ochrony swojego prawa może domagać się strona (a w przypadku śmierci, jej następcy prawni), uznać należy, że podnoszenie przez A. argumentu śmierci innej strony postępowania nie może odnieść zamierzonego skutku. Takie stanowisko jest prezentowane w orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego. W konsekwencji A. nie jest także w tym zakresie uprawniona do stawiania zarzutów naruszenia innych przepisów postępowania, które jak twierdzi, polegać miało na niepodjęciu przez organy administracji czynności zmierzających do prawidłowego ustalenia kręgu stron postępowania.

Mając zaś na uwadze wskazany przez A. zarzut naruszenia art. 9q ust. 2a u.t.k. Minister wyjaśnił, że ww. przepis wprowadzony został na mocy art. 1 pkt 2 lit. c ustawy z 15 stycznia 2015 r. o zmianie u.t.k. oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2015 r., poz. 200), zwanej dalej "ustawą zmieniającą". Zgodnie z art. 7 ust. 1 ustawy zmieniającej, do postępowań w sprawie wydania decyzji o ustaleniu lokalizacji linii kolejowej, o której mowa w rozdziale 2b u.t.k., wszczętych i niezakończonych decyzją ostateczną do dnia wejścia w życie ustawy zmieniającej stosuje się przepisy dotychczasowe. W myśl zaś art. 7 ust. 2 ustawy zmieniającej, na wniosek P. S.A. do postępowań, o których mowa w ust. 1, stosuje się przepisy u.t.k., w brzmieniu nadanym ustawą zmieniającą. Wobec nie złożenia przez P. S.A. wniosku, o którym mowa w art. 7 ust. 2 ustawy zmieniającej, w przedmiotowym postępowaniu organ II instancji stosował przepisy dotychczasowe. Decyzja Wojewody M. wydana zaś została przed wejściem w życie ww. przepisu prawa, wobec czego nie może być mowy o jego ewentualnym naruszeniu przez organ I instancji.

Za niezasadny uznać należało zarzut A. naruszenia art. 137 kpa, przez jego niezastosowanie do postanowienia zawieszającego. Zgodnie z art. 101 § 3 kpa, postanowienie zawieszające podlegało odrębnemu zaskarżeniu. Na postanowienie zawieszające zażalenie do Ministra Infrastruktury i Rozwoju, za pośrednictwem organu I instancji, wniosła A.. Pismem z 21 lipca 2014 r., A. wycofała zażalenie, w wyniku czego postanowieniem z 13 sierpnia 2014 r., znak: DOII-l-pd-772-89- 1257/14, Minister umorzył postępowanie zażaleniowe.

W postępowaniu odwoławczym w sprawie decyzji o ustalenia lokalizacji przedmiotowej linii kolejowej zarzuty podniesione w stosunku do postanowienia zawieszającego nie mogą natomiast zostać rozpatrzone, gdyż podlegało ono odrębnemu trybowi zaskarżenia. Zarzuty te nie mogą również świadczyć o jakiekolwiek wadliwości wydanej decyzji Wojewody M.. Ponadto, w przedmiotowym postępowaniu nie mogą zostać także rozpoznane zarzuty A. zawarte w ww. piśmie z 10 października 2017 r. dotyczące postanowienia Ministra Infrastruktury i Rozwoju z 13 sierpnia 2014 r., znak: DOII-l-pd-772-89-1257/14.

Za nietrafny uznać także należało zarzut A. naruszenia art. 129 § 2 oraz art. 42 - 48 k.p.a., przez ich niezastosowanie lub błędne zastosowanie i błędną wykładnię, sprowadzającą się do uznania, że stronom postępowania nie należy wysyłać decyzji i innych orzeczeń, a także, że doręczenia zastępczego decyzji stronom można dokonać poprzez obwieszczenie, w którego treści nie zawarto samej decyzji, załączników do niej i jej uzasadnienia.

Decyzję o ustaleniu lokalizacji linii kolejowej doręcza się na piśmie tylko inwestorowi. Właściciele lub użytkownicy wieczyści nieruchomości objętych wnioskiem o wydanie tej decyzji zawiadamiani są o wydaniu decyzji w drodze zawiadomienia, natomiast pozostałe strony zawiadamiane są o wydaniu decyzji poprzez publiczne ogłoszenie, o którym mowa w art. 9q ust. 2 u.t.k..

Powołany przepis u.t.k. przewiduje trzy niezależne od siebie sposoby zawiadamiania o wydaniu decyzji, poprzez doręczenie decyzji, doręczenie zawiadomienia o jej wydaniu oraz zawiadomienie w drodze obwieszczenia we wskazanych urzędach, stronach internetowych i prasie lokalnej. Każdy z tych sposobów zawiadamiania dotyczy konkretnej kategorii osób, a mianowicie doręczenie decyzji następuje tylko wnioskodawcy, zaś właścicielom i użytkownikom wieczystym nieruchomości objętych wnioskiem o wydanie tej decyzji doręcza się zawiadomienie o wydaniu decyzji, a pozostałe strony zawiadamia się w drodze obwieszczenia (wyrok NSA z 14 listopada 2010 r., sygn. akt II OSK 2198/12).

Organ I instancji, wypełniając obowiązek określony w art. 9q ust. 2 u.t.k., doręczył decyzję wnioskodawcy oraz wysłał zawiadomienia o jej wydaniu właścicielom lub użytkownikom wieczystym nieruchomości objętych wnioskiem o wydanie tej decyzji, na adres wskazany w katastrze nieruchomości. Pozostałe strony o wydaniu powyższej decyzji poinformowane zostały w drodze obwieszczeń w urzędzie wojewódzkim i w urzędzie gminy właściwej ze względu na przebieg linii kolejowej, na stronie internetowej tej gminy oraz urzędu wojewódzkiego, a także w prasie lokalnej.

W zawiadomieniach oraz w obwieszczeniu zamieszczono;:zgodnie z art. 9q ust.. 3 u.t.k., informację o miejscu, w którym strony mogą zapoznać się z treścią decyzji.

Wbrew A., zarówno obwieszczenie, jak i zawiadomienie o wydaniu decyzji Wojewody M., nie mogło zawierać treści rozstrzygnięcia decyzji Wojewody M. oraz jej uzasadnienia.

Co zaś się tyczy zarzutu A. naruszenia art. 141 § 1 p.p.s.a., Wojewoda [...] nie mógł naruszyć tych przepisów, gdyż nie działał na podstawie tejże ustawy.

Wnioski o wstrzymanie natychmiastowej wykonalności decyzji Wojewody M., zostały rozpatrzone w odrębnych postanowieniach organu II instancji odmawiających wstrzymania natychmiastowego wykonania decyzji Wojewody M..

Minister uznał, że przebieg planowanej inwestycji został ustalony prawidłowo i uznał racje przemawiające za ustaloną lokalizacją, które przedstawił inwestor w załączonej do wniosku dokumentacji.

2. Z tą decyzją nie zgodziła się C. Sp. z o.o. z siedzibą w K., wnosząc pismem swego pełnomocnika, datowanym na 2 maja 2018 r. skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. Pełnomocnik skarżącej zarzucił decyzji naruszenie:

"1. przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy, a to:

a. art. 6 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeksu postępowania administracyjnego (dalej, jako: "k.p.a.") poprzez niepoprawne zastosowanie przepisów ustawy z dnia 28 marca 2003 r. o transporcie kolejowym poprzez zatwierdzenie przebiegu lokalizacji linii kolejowej poprzez działki, które do jej zrealizowania nie są niezbędne oraz w sytuacji, gdy sąsiednia działka nr [...] lepiej nadawałaby się do realizacji celu publicznego;

b. art. 8 § 1 k.p.a. poprzez brak zastosowania zasady równości stron postępowania administracyjnego i danie prymatu wnioskodawcy a to P. S. A. z siedzibą w Warszawie i tym samym zachwianie równowagi interesów stron postępowania, co doprowadziło do przyznania absolutnego prymatu interesom wnioskodawcy z pogwałceniem zasad współżycia społecznego oraz logiki, albowiem wnioskodawca wskazał działki należące do skarżącego nie uwzględniając okoliczności, że sąsiednia działka nr [...] lepiej nadaje się do realizacji zamierzonej inwestycji i jej właściciel wyraża zgodę na jej użycie, natomiast działki skarżącego są wykorzystywane przez niego do prowadzenia działalności gospodarczej i stanowią istotną okoliczność pozwalającą na jej prowadzenie poprzez umożliwienie dojazdu samochodom ciężarowym do zakładu produkcyjnego;

c. art. 11 k.p.a. poprzez niewskazanie podstaw, na jakich organ II instancji oparł swą decyzję w odniesieniu do odwołania skarżącego, podczas gdy organ administracji publicznej obowiązany jest wyjaśnić stronom zasadność przesłanek, którymi się kierują przy załatwieniu sprawy;

d. art. 7 w zw. z art. 77 k.p.a. poprzez niepoprawne ustalenie stanu faktycznego, z którego wprost wynika, że wniosek o ustaleniu lokalizacji celu publicznego powinien być oddalony z uwagi na naruszenie interesu prywatnego oraz brak wystąpienia przesłanek umożliwiających ograniczenie prawa własności zgodnie z obowiązującymi przepisami, albowiem obok działek wnioskodawców o numerach [...] oraz [...] znajduje się działka nr [...] stanowiąca nieużytki, której to właściciel w toku postępowania administracyjnego, a także przed jego wszczęciem wyrażał zgodę na jej wykorzystanie,

2. przepisów prawa materialnego, a to:

a. art. 9q ust. 1 w zw. z art. 9s ust. 1 i 9o ust. 3 pkt 1) ustawy z dnia 28 marca 2003 r. o transporcie kolejowym w zakresie, w jakim zatwierdzono zajęcie działek stanowiących własność osób prywatnych przeznaczonych na realizację inwestycji zgodnie z dołączoną do wniosku o wydanie decyzji o ustaleniu lokalizacji linii kolejowej mapą zawierającą propozycję przebiegu linii kolejowej, z zaznaczeniem terenu niezbędnego dla planowanych obiektów budowlanych, poprzez ujęcie w tej propozycji należących do Skarżącego działek o numerach [...]i [...], podczas gdy z dołączonych do wniosku map ewidencyjnych wynika w sposób jednoznaczny, że wyżej wymienione działki nie były niezbędne do wykonania planowanych obiektów budowlanych, zaś celowe i ekonomicznie uzasadnione byłoby poprowadzenie linii kolejowej przez działkę o numerze [...], która stanowi nieużytki;

b. art. 9o ust. 2 ustawy z dnia 28 marca 2003 r. o transporcie kolejowym w zw. z art. 32 ustawy z dnia 17 maja 1989 - Prawo geodezyjne i kartograficzne poprzez pozbawienie Skarżącego prawa do czynnego udziału w postępowaniu w zakresie, w jakim uniemożliwiono mu uczestnictwo w planowanych czynnościach geodezyjnych, a zwłaszcza wzięcia udziału w wyznaczeniu linii rozgraniczającej teren inwestycji;

c. art. 2 ustawy z dnia 6 marca 2018 r. Prawo przedsiębiorców poprzez wytyczenie inwestycji celu publicznego w sposób dowolny, przez działki skarżącego, które wykorzystywane są przez niego do prowadzenia działalności gospodarczej i stanowią istotną okoliczność jej wykorzystywania, a to możność dojazdu pojazdów ciężarowych do zakładu produkcyjnego, co w istotny sposób zostało narażone, przez co naruszona została również wolność działalności gospodarczej".

Pełnomocnik skarżącej wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości oraz decyzji organu I instancji i zasądzenie kosztów postępowania, podnosząc w uzasadnieniu skargi, że zarówno organ I jak i II instancji wydał decyzję o zatwierdzeniu lokalizacji linii kolejowej, jednakże nie zweryfikował stanu faktycznego i interesów wszystkich stron postępowania. Inwestor mógł wskazać działkę nr [...], która nadaje się do poprowadzenia przez nią dojazdu do budowy, a jednocześnie nie będzie to wywoływać nadmiernych problemów właścicielom okolicznych nieruchomości. Organ administracji publicznej, przy założeniu, że nie mógł w żaden sposób ingerować w przebieg wytyczonej przez P. S.A. powierzchni i lokalizacji linii kolejowej, mógł jednak skłonić wnioskodawcę do jej zmiany, tak, aby w pełny sposób odpowiadała ona zasadom współżycia społecznego i w jak najmniejszy sposób godziła w interes obywateli. Zarówno organ I instancji, jak również organ odwoławczy nie zwróciły się z taką propozycją do wnioskodawcy, czym naruszyli słuszny interes obywateli. W tym miejscu należy zauważyć, że organ administracji publicznej rozpoznający przedmiotową sprawę mógł także wniosek wnioskodawcy oddalić.

Art. 8 k.p.a. nakłada na organ administracji publicznej obowiązek pogłębiania zaufania obywateli. W przedmiotowej sprawie widoczne jest jednakże istotne osłabienie pozycji stron postępowania będących właścicielami nieruchomości, na których planowana jest inwestycja linii kolejowej, z jednoczesnym prymatem interesów wnioskodawcy - P. S.A. z siedzibą w W. Organy administracji publicznej w niebudzący wątpliwości sposób faworyzowały spółkę publiczną, nie oglądając się na słuszne interesy obywateli, które także powinny być brane pod uwagę przy wydawaniu decyzji administracyjnej.

Zarówno organ I jak i II instancji w niedostateczny sposób zbadały stan faktyczny przedmiotowej sprawy albo też wprawdzie go zbadały, ale dokonały jednostronnej jego interpretacji, tak, aby była ona zgodna z interesem publicznej spółki P. S.A. z siedzibą w W. W ten sposób ograny administracji publicznej prowadzące postępowanie administracyjne naruszyły również art. 7 w zw. z art. 77 k.p.a. Wniosek z 5 marca 2014 r., skoro jak twierdzi organ odwoławczy nie może być zmieniony, powinien być oddalony, co pozwoliłoby wnioskodawcy na jego modyfikację i ponowne złożenie.

W przedmiotowej sprawie najwięcej wątpliwości budzi okoliczność, że działki należące do skarżącej nr [...] oraz nr [...] przylegają do działki nr [...], która w chwili obecnej stanowi nieużytki i nie jest w żaden sposób wykorzystywana. W tym miejscu należy podkreślić, że jej właściciel od samego początku wyrażał bezwarunkową zgodę na jej użytkowanie przez wnioskodawcę, który jednakże nie był ofertą zainteresowany. Inwestor mógł przecież wytyczyć dojazd na budowę przez działkę nr [...], co nie spowodowałoby tylu niedogodności co wytyczenie dojazdu w sposób wskazany we wniosku.

Poprzez działki skarżącej nr [...] oraz [...] biegnie szlak komunikacyjny, który jest niezbędny skarżącej do dojazdu pojazdami ciężarowymi do i z zakładu produkcyjnego. Poprzez zajęcie tychże działek na cele budowy, kiedy to możliwe było wytyczenie innego, lepszego i mniej obciążającego właścicieli zajętych nieruchomości dojazdu na budowę nie spełnia przesłanki konieczności ograniczenia prawa własności. Właściciel działki nr [...] zgadzał się na jej wykorzystanie, co tym bardziej świadczy o tym, że ograniczenie prawa własności skarżącego oraz spowodowanie niepotrzebnych komplikacji było całkowicie niepotrzebne i niezasadne. Jednakże wymagało to pewnej inicjatywy i wysiłku w postaci zmiany planów i map przez wnioskodawcę, co okazało się trudne do zrealizowania.

Decyzja o zatwierdzeniu lokalizacji linii kolejowej zatwierdza proponowany przez P. S.A. przebieg linii kolejowej ze wskazaniem terenu niezbędnego do wykonania planowanych obiektów budowlanych. W tym miejscu należy podkreślić, że załączone do wniosku mapy i wydana na ich podstawie decyzja zatwierdzająca lokalizację linii kolejowej wskazują konkretne nieruchomości, które są niezbędne dla celów budowy. Oznacza to, że jeżeli dana nieruchomość nie jest niezbędna dla takiej inwestycji, tj. nie spełnia przesłanki konieczności i niezbędności, nie może zostać objęta decyzję lokalizacyjną. Działka nr [...] bezpośrednio graniczy z pasem linii kolejowych będących własnością wnioskodawcy, co więcej pozwala na wytyczenie szlaku dojazdu do budowy, który nie utrudniałby korzystanie z nieruchomości sąsiednich, a także właściciel owej działki wyrażał wielokrotnie zgodę na jej wykorzystanie w tych celach.

Zaskarżona decyzja narusza art. 11 k.p.a., w swej decyzji Minister zawarł odpowiedź na wszystkie wniesione odwołania od decyzji Wojewody M., jednakże nie wskazał, jakimi przesłankami kierował się przy ich oddaleniu. Brak jest nawiązania do treści i zarzutów odwołania skarżącego, jak również brak jest wyjaśnienia stanu faktycznego, wskazania, na jakich okolicznościach i z jakich przyczyn organ odwoławczy orzekł jak w swej decyzji.

Zgodnie z art. 9o ust. 3 pkt 1 u.t.k. wniosek o wydanie decyzji o ustaleniu lokalizacji linii kolejowej zawiera w szczególności mapę w skali co najmniej 1:5000, przedstawiającą proponowany przebieg linii kolejowej, z zaznaczeniem terenu niezbędnego dla planowanych obiektów budowlanych, opracowaną z wykorzystaniem treści mapy zasadniczej, a w razie jej braku - innej mapy sytuacyjno- wysokościowej w tej samej skali. Z powyższego przepisu wynika, że nieruchomości objęte wnioskiem o ustaleniu lokalizacji linii kolejowej muszą spełniać przesłankę ich niezbędności dla projektowanej linii kolejowej. Działki skarżącej nr [...] oraz [...] takiej przesłanki nie spełniają, albowiem nie są niezbędne do ustalenia lokalizacji linii kolejowej. Możliwe jest ich wykorzystanie do poprowadzenia linii kolejowej, w szczególności dojazdu do placu budowy, ale taką funkcję pełni również działka nr [...]. Co więcej, właściciel tej ostatniej wielokrotnie wyrażał bezwarunkowa zgodę na jej wykorzystanie. Niezrozumiałym jest więc działanie zarówno wnioskodawcy, jak też organów administracji publicznej I i II instancji, które tą okoliczność całkowicie pominęły i doprowadziły do naruszenia słusznego i ważnego interesu obywatela, którego w prosty sposób można było uniknąć.

Działanie organów administracji publicznej, które poprzez wydanie decyzji administracyjnej zaopatrzonej w rygor natychmiastowej wykonalności, jak też późniejsze jej utrzymanie w mocy naruszyło także art. 2 ustawy z dnia 6 marca 2018 r. Prawo przedsiębiorców, zgodnie z którym podejmowanie, wykonywanie i zakończenie działalności gospodarczej jest wolne dla każdego na równych prawach. Utrudniania dojazdu pojazdom ciężarowym do głównego ośrodka produkcji skarżącego w istotny sposób naruszyło jego prawo do prowadzenia działalności gospodarczej, spowodowało niepewność co do przyszłości zakładu produkcyjnego i całego przedsięwzięcia, co negatywnie skutkowało w zakresie bilansów finansowych skarżącego.

3, Decyzję Ministra zaskarżyła także A. pismem datowanym na 26 czerwca 2018 r., domagając się jej uchylenia "oraz poprzedzającego ją postanowienia Wojewody M. nr [...]" i "wstrzymanie wykonania decyzji w przypadku nie wstrzymania wykonania decyzji przez skarżony organ, o czym mowa w punkcie I ze względu na niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków oraz zasądzenia kosztów postępowania". A. zarzuciła decyzji:

"1) Rażące naruszenie prawa materialnego poprzez niezastosowanie lub złą wykładnie, a poprzez to nie uchylenie decyzji organu I instancji lub niedokonanie jej zmiany z uwzględnieniem niżej podanych przepisów i ich wykładni, w tym m.in:

2) art. 2a. ust. 2 ustawy o drogach publicznych w zw. z art. 73 ust. 1 ustawy z 13 października 1998 r. Przepisy wprowadzające ustawy reformujące administrację publiczną w zw. z art. 9q ust. 1 pkt 7 w zw. z art. 9s ust. 3 pkt 1 u.t.k. poprzez skierowanie decyzji w części dotyczącej terenu zajętego pod drogę publiczną ul. W-D do podmiotów, którym nie przysługiwał przymiot strony, albowiem teren ten z mocy prawa został wywłaszczony pod tę drogę i w tym zakresie decyzja winna być skierowana do Gminy Miejskiej K., jako właściciela terenu. Powyższy zarzut A. podniosło w trakcie postępowania, jednak organ nawet się do niego nie odniósł w uzasadnieniu decyzji M, co samo w sobie jest rażącym naruszeniem prawa. Organ powołuje się na wyrok NSA (II OSK 1820/13) ignorując fakt, że w orzeczeniu tym sąd uznał, że mają zastosowanie przepisy ustawy o drogach publicznych w postępowaniach dotyczących obiektów budowlanych związanych z drogami, a także art. 73 ust. 1 ww. ustawy.

2) art. 2a. ust. 2 ustawy o drogach publicznych w zw. z art. 73 ust. 1 ustawy z 13 października 1998 r. Przepisy wprowadzające ustawy reformujące administrację publiczną w zw. z art. 9q ust. 1 pkt 6 u.t.k. poprzez niezastosowanie do terenów pod przebudowywaną drogą publiczną tj. ul. W-D.

3) art. 2a. ust. 2 ustawy o drogach publicznych w zw. z art. 73 ust. 1 ww. ustawy z 13 października 1998 r. w zw. z art. 9s ust. 3 pkt 1 u.t.k., poprzez oddanie w decyzji spółce prawa handlowego w użytkowanie wieczyste ul. W-D (na odcinku, na jakim stanowi ona drogę gminna) oraz poprzez równoczesna nacjonalizację mienia gminnego, zajętego pod tą drogę publiczną na rzecz Skarbu Państwa.

4) art. 10 ust. 1, ust. 2 i ust. 3 ustawy o drogach publicznych, albowiem decyzja naruszyła w sposób rażący ww. przepisy przez pozbawienie w wyniku jej przyjęcia ul. W-D, na odcinku, na jakim stanowiła ona drogę gminna, charakteru drogi publiczne!, na co najmniej 5 lat.

5) art. 16 ust. 1 i 2 ustawy o drogach poprzez niezastosowanie i wydanie decyzji pomimo braku zawarcia umowy przez inwestora z zarządca drogi, której budowa lub przebudowa spowodowana jest inwestycją kolejową, a poprzez to antycypowaniu ewentualnych szczegółowych warunków, jakie winny być w niej określone przy wydawaniu decyzji. Jest przy tym oczywiste, że taka umowa nie może naruszać interesu osób trzecich lub zawierać sprzecznych z art. 5 kodeksu cywilnego zapisów. Co więcej organ II instancji błędnie uznał, że ustawa o drogach publicznych "nie określa trybu, w jakim obowiązki" wynikające z art. 28, 32 i 33 ustawy o drogach publicznych "mają być realizowane", gdy tymczasem wynika to właśnie z art. 16. Brak umowy naruszył przy tym prawa A. poprzez niezapewnienie dojazdu tymczasowego na czas budowy drogi w nowym przebiegu, o czym szerzej w uzasadnieniu skargi.

6) art. 22 ust. 1 ustawy o drogach publicznych poprzez niezastosowanie, albowiem decyzja naruszyła w sposób rażący ww. przepis przez pozbawienie na jej podstawie, na co najmniej 5 lat dotychczasowego zarządcy drogi (ZIKiT) - zarządu ul. W-D na odcinku, na jakim stanowiła ona drogę gminą,

7) art. 28 ust. 1 i ust. 2 pkt 3 ustawy o drogach publicznych, albowiem decyzja naruszyła w sposób rażący ww. przepisy przez ich nie zastosowanie do terenu ul. W-D na całym jej odcinku, w tym, na jakim stanowiła ona drogę gminą. Ww. przepisy umożliwiały i nakazywały przebudowę drogi bez koniczności wywłaszczania lub nacjonalizacji terenu pod nią.

8) art. 33 ustawy o drogach publicznych, albowiem decyzja naruszyła w sposób rażący ww. przepisy przez ich nie zastosowanie do terenu ul. W-D na całym jej odcinku, w tym, na jakim stanowiła ona drogę gminną. Ww. przepisy umożliwiały przebudowę drogi bez koniczności wywłaszczania lub nacjonalizacji terenu pod nią.

9) art. 9o ust. 3 pkt 3 u.t.k. w zw. z art. 93 ust. 2 ustawy o gospodarce nieruchomościami poprzez niezastosowanie, albowiem decyzja naruszyła w sposób rażący ww. przepisy przez dokonanie w decyzji podziału nieruchomości bez zapewnienia dostępu do drogi publicznej wydzielanych działek pozostających przy dotychczasowych właścicielach, w tym należącej do Skarżącej nowej działki nr [...].

10) art. 9o ust. 3 pkt 3 u.t.k. w zw. z art. 93 ust. 3 ustawy o gospodarce nieruchomościami w zw. z art. 19 ust. 1 pkt 11 ustawy Prawo geodezyjne i kartograficzne poprzez niezastosowanie i dokonanie w decyzji podziału nieruchomości bez ustanowienia szlaku służebności (graficznie lub w dokładnym opisie) poprzez wywłaszczane nowo wydzielane działki; zapewniającego ustalony nieskrępowany dostęp do drogi publicznej wydzielanych działek pozostających przy dotychczasowych właścicielach, w tym należącej do skarżącej nowej działki nr [...]. Naruszenie w szczególności polegało na niezapewnieniu i nieokreśleniu przebiegu szlaku służebności odpowiadającemu przepisom szczegółowym (np. co do jego szerokości).

11) art. 9o ust. 3 pkt 6 lub art. 9q ust. 2 u.t.k., albowiem w trakcie jej wydania naruszono w sposób rażący ww. przepis przez nieustalenie lub błędne ustalenie adresów osób, o jakich mowa w tym przepisie poprzez oparcie się w trakcie całego postępowania na liście adresowej dostarczonej przez wnioskodawcę, w sposób oczywisty niebędącej aktualną na dzień dokonywania na jej podstawie czynności zawiadomienia. W szczególności znaczenie miało to przy doręczaniu Postanowienia z 30 września 2014 roku, albowiem pominięcie niektórych stron postępowania pozbawiło ich możliwości czynnego udziału w nim. Ponadto na skutek powyższej nieprawidłowości nie zawiadomiono wszystkich stron o wydanych w sprawie decyzjach. Powyższe spowodowało także skierowanie decyzji do osób niebędących w sprawie stronami. O powyższej okoliczności organ II instancji wiedział (zarzut A.) i z jednej strony zapewnia w uzasadnieniu decyzji M., że "zbadał prawidłowość przeprowadzonego przez organ pierwszej instancji postępowania i wydanej decyzji" (strona 11), a z drugiej odmawianie wzięcia tego zarzutu pod uwagę jedynie ze względu na to, że zarzut ten podniosło A., chodź powyższa okoliczność, skutkować powinna uchyleniem decyzji organu I instancji i jako taka winna być badana przez organ z urzędu.

12) art. 9q ust. 1 pkt 4 u.t.k. poprzez niezastosowanie, albowiem decyzja nie zawierała wszystkich prawem przewidzianych wymagań dotyczących ochrony interesów osób trzecich, w tym A., w szczególności dotyczących ustanowienia dostępu do drogi publicznej.

13) art. 9s ust. 1 u.t.k. poprzez niezastosowanie i dołączenie innej mapy niż wynika z tego przepisu, a w szczególności niebędącej załączonym do wniosku o wydanie decyzji projektem podziału.

14) art. 9o ust. 3 pkt 1 w zw. z art. 9n ust. 1 u.t.k., albowiem decyzja w sposób oczywisty narusza ten przepis, w szczególności w stosunku do działki nr [...] poprzez objęcie wywłaszczeniem terenu niebędącego niezbędnym do realizacji planowanych obiektów budowalnych, albowiem po pierwsze budowa nowej wcześniej nieistniejącej w terenie drogi nie mogła być podstawą wywłaszczenia albowiem nie jest to obiekt, o jakim mowa w tym przepisie, a po drugie zajęty teren nie jest w całości niezbędny do budowy tego typu drogi (uwzględniono na wniosek podmiotu zewnętrznego rezerwę terenu pod ewentualne poszerzenie drogi w przyszłości, co organ sam potwierdza w uzasadnieniu do skarżonej decyzji). Zarazem w uzasadnieniu kwestionowanej decyzji M (strona 25 i 30) organ twierdzi, że "Minister uznaje za zasadne wyjaśnienia inwestora, że przy określeniu zajętości terenu stosowano zasadę jak najmniejszej ingerencji w teren prywatny". Należy podnieść, że organ świadomie naruszył ww. przepis sam uznając w uzasadnieniu skarżonej decyzji, że "przedmiotem decyzji lokalizacyjnej może być droga mająca na celu zapewnienie prowadzenia ruchu kolejowego", a zarazem nie wskazał, w jaki sposób przedmiotowa droga ma zapewnić ten ruch (A.podnosi, że brak jakiegokolwiek związku przedmiotowej drogi z ruchem kolejowym, o jakim mowa w decyzji M, co oznacza rażące naruszenie prawa Przy lej wydaniu).

15) art. art. 9o ust. 6 i 9q 2a u.t.k. poprzez skierowanie decyzji do osób nieżyjących i nieustalenie stron postępowania.

16) art. 9w. ust. 3. pkt 2 w zw. z art. 9q. ust. 6. u.t.k. poprzez niezastosowanie i nieokreśleniu w sentencji decyzji terminu wydania nieruchomości przy uwzględnieniu faktu nadania decyzji rygoru natychmiastowej wykonalności.

17) art. art. 9o ust. 3 u.t.k. poprzez niezastosowanie i podjęcie decyzji pomimo braku dostarczonego przez inwestora mapy w skali co najmniej 1:5000, przedstawiającą istniejące uzbrojenie terenu, proponowany przebieg linii kolejowej, z zaznaczeniem terenu niezbędnego dla planowanych obiektów budowlanych, opracowaną kopii mapy zasadniczej.

18) art. 9o ust. 6a u.t.k. poprzez zastosowanie, gdy przepis ten z mocy prawa nie mógł być stosowany w niniejszej sprawie (art. 7 ust. 1 ustawy o zmianie u.t.k. oraz niektórych innych ustaw).

19) art. 9o ust. 3 pkt. 4 lit. g i h w zw. z ust. 4. w zw. z art. 9 ae. u.t.k. poprzez jedynie częściowe zastosowanie i uznanie, że w sprawie Zarząd Infrastruktury i Transportu w K. wydał w imieniu Prezydenta Miasta i Starosty milcząca zgodę na inwestycję (strona 12 uzasadnienia decyzji M.) a zarazem uznaniu, że opinia z podanym w przepisie wydana dla inwestora przed wszczęciem postępowania jest wiążąca organ i poprzez to wywłaszczenie działki nr [...] na podstawie warunków przedstawionych przez ZIKiT, co sam przyznaje organ II instancji w uzasadnieniu kwestionowanej decyzji M. Organ przy tym przeoczył zapisy art. 9ae wprost odnoszące się do tej sytuacji.

20) art. 9o ust. 3 pkt. 4 lit. i. w zw. z art. 9 ae. u.t.k. poprzez zastosowanie, gdy przepis ten z mocy prawa nie mógł być stosowany w niniejszej sprawie (art. 7 ust. 1 ustawy o zmianie u.t.k. oraz niektórych innych ustaw). Zastosowanie polegało na uznaniu, że uzgodnienie (opinia) z podanym w przepisie organem jest konieczne do wydania decyzji i poprzez to wywłaszczenie działki nr [...] na podstawie warunków przedstawionych przez ten organ, co sam przyznaje organ w uzasadnieniu kwestionowanej decyzji.

21) art. 9o ust. 1 pkt 6a u.t.k. poprzez zastosowanie, gdy przepis ten z mocy prawa nie mógł być stosowany w niniejszej sprawie (art. 7 ust. 1 ustawy o zmianie u.t.k. oraz niektórych innych ustaw).

22) art. 46 ust. 4b i 4c ustawy Prawo ochrony środowiska poprzez niezbadanie, czy warunki określone w decyzji RDOŚ z [...] grudnia 2008 roku znak: [...] nie zmieniły się skoro wniosek o decyzję lokalizacyjna został złożony po upływie 4 lat od uprawomocnieni się decyzji RDOŚ. Co prawd organ w uzasadnieniu decyzji M. twierdzi, że okoliczności te badał jednak zarówno w aktach sprawy jak i w uzasadnieniu decyzji M. brak jakiegokolwiek śladu (np. w postaci analizy, notatki służbowej, opinii), że faktycznie dokonał tej czynności.

23) art. 72 ust. 1 pkt 11 w zw. z art. 72 ust. 3 i 4 ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko, poprzez niezastosowanie i błędne uznanie, że warunki określone w decyzji RDOŚ z [...] grudnia 2008 roku znak: [...] nie zmieniły się skoro wniosek o decyzję lokalizacyjna został złożony po upływie 4 lat od uprawomocnieni się decyzji RDOŚ, a odpowiedni organ nie wydał postanowienia, na które przysługuję zażalenie, o jakim mowa ust. 4a art. 72 ww. ustawy (patrz wyrok NSA z 20 lipca 2016 roku II OSK 959/16), a w konsekwencji skarga do sądu administracyjnego. Należy podkreślić, że decyzja RDOŚ uprawomocniła się po wejściu w życie ww. ustawy o ochronie środowiska, a więc ta ustawa ma oczywiste zastosowanie w innej sprawie niż samo wydanie decyzji środowiskowej, w tym w skarżonym postępowaniu.

24) art. 72 ust. 3 w zw. art. 72 ust. 1 pkt 11 w zw. ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko poprzez niezastosowanie tj. nieuznanie, jako obowiązującego przy składaniu wniosku o wydanie decyzji lokalizacyjnej (o jakiej mowa w art. 72 ust 1 pkt 11) warunku określonego w art. 72 ust. 3 ww. ustawy oraz art. 46 ust. 4b i 4c ustawy Prawo ochrony środowiska poprzez błędne zastosowanie i uznanie, że przepisy te dotyczą ważności decyzji RDOŚ. Należy podkreślić, że czym innym jest zastosowanie uchylonych przepisów do spraw wszczętych przed ich zmianą, a czym innym zastosowanie uchylonych przepisów po zakończeniu sprawy administracyjnej (uprawomocnienie się decyzji RDOŚ). W naszym przypadku warunek określony w art. 72 ust. 3 ww. ustawy dotyczy obowiązku dołączenia do wniosku o wydanie decyzji lokalizacyjnej decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach oraz określa nowy obowiązek inwestora (bezwzględnie obowiązujący) do złożenia wniosku o decyzję lokalizacyjną w terminie 4 lat od uzyskania przez nią prawomocności. Ponieważ w sprawie nie ma zastosowania możliwość określona w art. 72 ust. 4. (brak wydanego postanowienia). Podkreślenia wymaga fakt, że warunek art. 72 ust. 3. dotyczy innej sprawy administracyjnej, niż sprawa o wydanie decyzji środowiskowej nie ma więc do niego zastosowania art. 153 ust. 1 odpowiedniej ustawy. Co więcej sam organ II instancji, przy innej kwestii stosuje nowe przepisy (art. 72 ust. 1) w postępowaniu (strona 32). Brak spełnienia warunku, o jakim powyżej powoduje oczywiste rażące napuszenie prawa skutkujące koniecznością uchylenia skarżonej decyzji.

2) naruszenie przepisów postępowania (w tym poprzez niezastosowanie), to jest:

1) art. 8 kpa, art. 107 § 3 kpa i art. 77 § 1 k.p.a. w zw. z art. 90 ust. 2 u.t.k. oraz szeregu innych przepisów k.p.a. poprzez nie wzięcie pod uwagę całokształtu materiału dowodowego, zgromadzonego w sprawie (np. w zakresie przebiegu ul. W-D, jako drogi publicznej) i nie rozważenie, jaki ewentualny wpływ mogłaby mieć ich treść na rozstrzygnięcie organu administracji, gdyby ten uwzględnił je przy podejmowaniu decyzji oraz co najistotniejsze nie przeprowadzenie zawnioskowanych przez A. dowodów zmierzających do udowodnienia podnoszonych przez stronę okoliczności, a także wykazania faktycznego przebiegu w terenie ulicy W-D oraz ustalenia, na jakim odcinku ulica ta stanowi drogę publiczną, że co miało istotny wpływ na ostateczny wynik sprawy i nieuchylenie decyzji. Organ nie wyjaśnił stanu sprawy i poczynił błędne ustalenia faktyczne, co do przebiegu drogi publicznej ul. W-D, a w szczególności na odcinku działki nr [...]. W szczególności organ nie przeprowadził dowodów wnioskowanych przez A. zmierzających do wskazania innego stanu faktycznego (brak wybudowanej drogi na działce nr [...] oraz brak podstawy do uznania, że na działce tej przebiega droga publiczna).

2) art. 137 k.p.a. poprzez niezastosowanie do wydanego w trakcie postępowania postanowienia, choć postanowienie to rażąco naruszało szereg przepisów k.p.a. w tym art. 111 k.p.a. (A. zgłosiło sprzeciw na zawieszenie postępowania) oraz art. 98 § 1 w zw. z art. 7, art. 9, art. 10 § 1, art. 77 § 1 k.p.a. poprzez m.in. uniemożliwienie A. oraz wszystkim innym stronom postępowania wypowiedzenia się w kwestii zgłoszenia ewentualnego sprzeciwu, o jakim mowa w podnoszonym wyżej artykule i wydanie postanowienia bez uprzedniego uzyskania stanowiska innych stron w sprawie zawieszenia postępowania na wniosek. Konsekwencją uchylenia postanowienia, byłaby konieczność uchylenia decyzji i umorzenia postępowania, ze względu na ziszczenie się okoliczności, o jakich mowa w art. 9o pkt 2a u.t.k. i konieczności pozostawienia wniosku o wydanie decyzji bez rozpoznania.

3) art. 129 § 2 k.p.a. oraz art. 42 - 48 k.p.a. poprzez niezastosowanie lub błędne zastosowanie i błędną wykładnię sprowadzającą się do uznania, że stronom postępowania nie należy wysyłać decyzji i innych orzeczeń, a także, że doręczenia zastępczego decyzji stronom można dokonać poprzez obwieszczenie, w którego treści nie zawarto samej decyzji, załączników do niej i jej uzasadnienia".

Uzasadniając skargę A. wyjaśniła, że art. 72 ust. 1 pkt 11 w zw. z art. 72 ust. 3 i 4 ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko, w sprawach wszczętych po ich uchwaleniu (czyli w niniejszej) ma bezwzględnie zastosowanie. Ponieważ organ nie wydał postanowienia, na które przysługuje zażalenie, o jakim mowa ust. 4a art. 72 ww. ustawy doszło do oczywistego rażącego naruszenia prawa poprzez wydanie skarżonej decyzji pomimo braku obowiązujących ustaleń decyzji środowiskowej.

Ponieważ zaskarżona decyzja pozbawia prawa własności, należącego dotąd do A. terenu oraz daje prawo dysponowania tym terenem do celów inwestycyjnych wstrzymanie wykonania tej decyzji powstrzymać nieodwracalne szkody, jakie mogą wystąpić na tym terenie np. poprzez wykonanie prac budowalnych i zniszczeniu gleby.

Obecnie trwa proces budowalny oparty na zaskarżonej decyzji, w ramach którego, w wyniku jej błędnych zapisów pozbawiono 15 miesięcy temu A. dostępu do drogi publicznej, poprzez fizyczną likwidację ul. W-D na odcinku jej faktycznego dotychczasowego przebiegu tj. do działki nr [...]. Przy czym nie zapewniono dojazdu tymczasowego. Powyższe było możliwe ze względu na wady decyzji, o jakich w niniejszej skardze. Ul. W-D, przynajmniej na części swojego przebiegu (dwa odcinki o sumarycznej długości około 1200 metrów) objętego decyzją stanowi drogę publiczną tj. odcinek od ul. Z. do wysokości działki nr [...] (ul. W.) o długości 890 metrów oraz odcinek od ul. L. do wysokości działki nr [...] (ul. G.) o długości 380 metrów, dowód: załącznik nr 2 do uchwały nr [...] Rady Narodowej Miasta K. z [...] maja 1986 roku). Powyższe oznacza, że jako droga gminna została na mocy art. 73 ust. 1 ustawy z 13 października 1998 r. Przepisy wprowadzające ustawy reformujące administrację publiczną przejęta na własność gminy. Tymczasem decyzja nacjonalizuje teren zajęty pod tą ulicę i przejmuje go na własność Skarbu Państwa w użytkowanie wieczyste spółki prawa handlowego. Powyższe stanowi rażące naruszenie prawa materialnego, albowiem zgodnie zarówno z literą prawa jak i uznanym orzecznictwem teren zajęty pod drogę publiczną zostaje wyjęty z mocy prawa z obrotu.

Organ rażąco naruszył prawo przez sprzeczne z sobą interpretacje tego samego zagadnienia prawnego w zależności od rozpatrywanego zarzutu, albowiem z jednej strony uznaje, że musiał uwzględnić wytyczne zarządcy drogi (np. w zakresie budowy ul. W-D oraz zapewnienia rezerwy terenu pod ewentualną jej przebudowę w przyszłości) ze względu na konieczność uzgodnienia z tym organem decyzji; jaki to obowiązek wynika z ustawy o drogach publicznych, a zarazem w innych miejscach uzasadnienia decyzji uznaje, że ustawa ta nie ma zastosowania np. w zakresie uzgodnienia przebudowy kolidujących z inwestycją przebiegów dróg publicznych. Należy podnieść, że ustawodawca choćby poprzez zmiany u.t.k. (patrz art. 9o ust. 3 pkt 4 lit. i oraz ust. 4 u.t.k. w obecnym brzmieniu) wyraźnie wskazał, że ustawa o drogach publicznych ma zastosowanie przy lokalizacji inwestycji kolejowych i wymagane jest tak obecnie jak i w przyszłości uzyskanie niewiążącego organ stanowiska zarządcy drogi. Stanowisko takie jednak może wskazywać na odpowiednie okoliczności i przepisy, które nakazują wzięcie przez organ pod uwagę określonych przesłanek wskazanych w takim stanowisku. Jest oczywiste, że niewynikające z żadnych okoliczności faktycznych lub prawnych żądanie zapewnienia rezerwy terenowej pod przebudowę w przyszłości nowo budowanej drogi (szczególnie na odcinku, na jakim wcześniej jej nawet fizycznie niebyło - działka nr [...]) nie powinna być wzięta pod uwagę przez organ. Z kolei art. 16 ust. 2 ustawy o drogach wymaga zawarcia przez inwestora umowy z zarządca drogi, która to umowa winna określać szczegółowe warunki przebudowy i budowy drogi, co w naszym przypadku nie nastąpiło, w wyniku czego doszło do rażącego naruszenia prawa przy wydaniu decyzji.

Ustawa o drogach publicznych reguluje kwestie zawiązane z koniecznością ingerencji budowalnej w teren zajęty pod drogi publiczne. Uregulowania te wykluczają konieczność wywłaszczania lub nacjonalizacji terenu pod drogami publicznymi. Żaden przepis ustawy szczególnej, w tym ustawy o kolei, nie umożliwia pominięcia przepisów ww. ustawy. Decyzja organu w sposób rażący naruszyła ww. ustawę - nacjonalizując teren pod drogą gminną i pozbawiając tą drogę charakteru publicznego; poprzez pozbawienie zarządu nad tą drogą jednostki gminy i oddanie go spółce - podobnie jak i terenu pod nią. Przy czym organ powołuje się na orzeczenia sądu z kutych wynika, że nawet wiadukty drogowe w ciągu dróg publicznych nad terenem należącym do kolei winny pozostać w myśl ustawy o drogach publicznych w zarządzie odpowiedniego zarządcy drogi publicznej.

Organ I instancji poczynił błędne ustalenia faktyczne (a organ odwoławczy pomimo wielokrotnego podnoszenia tych okoliczności je powielił), co do istotnych okoliczności będących podstawą rozstrzygnięcia; pod wpływem wprowadzenia go w błąd przez wnioskodawcę, co do rzekomego istnienia w terenie tzw. ul. W.- D. Istnienie tej ulicy miało uzasadnić dodatkowe wywłaszczenie kilku hektarów gruntów (w tym 1,5 ha działki nr [...] będącej własnością A.) pod rzekomą przebudowę (przesunięcie tej ulicy) na odcinku od 63 do 64,590 km linii nr [...]. Tymczasem na większości zgłaszanego do organów rzekomego przebiegu tej ulicy - droga ta nie istniała nawet w formie drogi gruntowej lub ścieżki pieszej. A. udowodniła, że na odcinku działki nr [...] droga po wydaniu ww. uchwały nr [...] nie była wybudowana w terenie (potwierdza tę okoliczność zarząd drogi w piśmie znajdującym się w aktach sprawy), a wiec w szczególności nie miał do niej zastosowania art. 10 ust. 4 ustawy o drogach publicznych. Powyższy stan faktyczny znany był wnioskodawcy, albowiem po pierwsze A. pisemne o tym go informowała, a po drugie został o tym fakcie poinformowany przez rzeczoznawcę majątkowego, który na jego zlecenie wycenił nieruchomość przeznaczoną pod tę drogę. Na szczególne uwzględnienie zasługuje fakt, że wnioskodawca pod wpływem pism A., w tym wydającego mu ten grunt zlecił sprzeczne z prawem czynności, mające na celu fizyczne ustanowienie tej drogi w terenie przy okazji realizacji innej inwestycji, na czym został przyłapany przez przedstawiciela skarżącej (dowód na powyższe okoliczności został zgłoszony, lecz nie został przeprowadzony przez organ II instancji). Skoro ww. ulica nie istniała w terenie, w szczególności na działce [...], to nie mogła także stanowić drogi publicznej na tym obszarze, a o czym mowa na stronie od 10 do 16 decyzji organu I instancji, co przesądza, że w tym zakresie decyzja winna być uchylona przez organ odwoławczy, co nie nastąpiło (od ul G. do ul. W. nie było wzdłuż torów kolejowych żadnej drogi publicznej - patrz uchwała nr [...], o jakiej w niniejszym piśmie). Na marginesie należy podnieść, że brak możliwości przejęcia przez Skarb Państwa, w trybie wywłaszczenia drogi gminnej, będącej drogą publiczną, o czym jest mowa w skarżonej decyzji. Ponadto skoro rzekoma droga gminna - publiczna (ul. W-D) miała leżeć na terenie m.in. działki nr [...] to brak podstaw do jej wywłaszczenia, albowiem, jeśli była drogą publiczną to z mocy prawa stała się własnością Gminy K., a skoro tak to w tym zakresie decyzja w sposób rażący narusza prawo. Na marginesie należy zwrócić uwagę na oczywistą sprzeczność w sentencji decyzji (strony 10 -16): "zapewniam działce [...] dostęp do drogi gminnej usytuowanej na działkach nr (...) [...](...) poprzez ustanowienie służebności przejazdu i przechodu przez działkę nr [...], która stanie się własnością Skarbu Państwa, a co do której P. S.A. nabywa prawo użytkowania wieczystego". Jest wszak oczywiste, że droga gminna nie może być usytuowana na gruncie Skarbu Państwa i to dodatkowo oddanego w użytkowanie wieczyste spółce prawa handlowego.

Skarżąca stwierdziła, że "rażące naruszenie prawa w postępowaniu przed organami, o jakim mowa w piśmie polegało m.in. na:

1) Nieustaleniu stron postępowania oraz skierowanie decyzji do osób nieżyjących. Należy podnieść, że niezależnie od przepisów specjalnych zawartych w ustawie o transporcie kolejowym zwanej dalej "ustawą" (np. art. 9o ust. 6 i 9q 2a) skarżone organy zobowiązane były do ustalenia stron postępowania i skierowania decyzji do faktycznych właścicieli lub współwłaścicieli wywłaszczanych nieruchomości, albowiem z wyjątkami określonymi ww. przepisach inne ogólne przepisy k.p.a. oraz ustawy o gospodarce nieruchomościami miały w sprawie zastosowanie; zgodnie zaś z jednolitą w tej materii wykładnią przepisów stosowanych przez sądy administracyjne (w tym w sprawach gdzie stroną była A., patrz wyrok NSA z 15 lutego 2011 r. - I OSK 579/10 lub z 29 lipca 2009 r. - I OSK 1066/08) wynika, że w sprawach o wywłaszczenie nawet w przypadku nieruchomości o nieustalonym stanie prawnym lub nieaktualnych w ewidencji danych właściciela i w związku z tym brakiem obowiązków zawiadamiania właścicieli wywłaszczonej nieruchomości o wszczęciu postępowania i wydaniu decyzji wywłaszczeniowej; organ był zobowiązany ustalić właścicieli nieruchomości, a skierowanie decyzji do nieżyjących właścicieli lub współwłaścicieli wywłaszczonej nieruchomości stanowi oczywiste i rażące naruszenie prawa. W naszym przypadku nie tylko organ nie ustalił właścicieli lub współwłaścicieli wywłaszczanych nieruchomości, ale naruszył powołane wyżej przepisy szczegółowe nie ustalając na dzień wysyłania zawiadomień lub wydania poszczególnych decyzji stanu rejestru nieruchomości (organy oparły się na wypisach z rejestru dostarczonych przez wnioskodawcę, a pochodzących sprzed kilku miesięcy od daty złożenia samego wniosku i ponad rok od wysłania zawiadomień o decyzjach organów obu instancji).

2) Nieustaleniu właścicieli lub współwłaścicieli wywłaszczanych nieruchomości oraz naruszeniu powołanych wyżej przepisów szczegółowych u.t.k. tj. art. 9o ust. 6 i 9q 2a poprzez nieustalenie na dzień wysłania zawiadomień lub wydania poszczególnych decyzji stanu rejestru nieruchomości).

3) Nie umieszczeniu zawiadomienia, o jakim mowa w art. 9o ust. 6a. ustawy, w Biuletynie Informacji Publicznej na stronach podmiotowych wojewody M. i gminy K. oraz prasie lokalnej.

4) Organ I instancji wydał postanowienie, którego nie uchylił wbrew obowiązkowi wynikającemu z m.in. art. 137 k.p.a. tutejszy organ, choć postanowienie to rażąco naruszało szereg przepisów k.p.a. w tym art. 111 k.p.a. (A. zgłosiło sprzeciw na zawieszenie postępowania) oraz art. 98 § 1 w zw. z art. 7, art. 9, art. 10 § 1, art. 77 § 1 k.p.a. poprzez m.in. uniemożliwienie A. oraz wszystkim innym stronom postępowania, wypowiedzenia się w kwestii zgłoszenia ewentualnego sprzeciwu, o jakim mowa w podnoszonym wyżej artykule i wydanie postanowienia bez uprzedniego uzyskania stanowiska innych stron w sprawie zawieszenia postępowania na wniosek. Należy w tym miejscu podnieść, że w postępowaniu z zażalenia A. w tej sprawie nie mają zastosowania przepisy szczególne dotyczące sposobu zawiadamiania stron o wydanych w sprawie orzeczeniach, stąd organy obu instancji były zobowiązane do przesłania postanowienia o zawieszeniu postępowania do wszystkich stron postępowania (po wcześniejszym ich ustaleniu) podobnie jak organ II instancji orzeczenia wydanego w wyniku wycofania przez A. zażalenia na to postanowienie, a także o wznowieniu zawieszonego postępowania (art. 101 k.p.a.). Powyższe uchybienie tutejszego organu winno być konwalidowane w niniejszym postępowaniu. W aktach sprawy jak i uzasadnieniu postanowienia, brak jakiegokolwiek dowodu lub przesłanki, że spełniony został ustawowy warunek umożliwiający organowi zawieszenie postępowania na wniosek strony tj. brak sprzeciwu innych stron postępowania. Zgodnie z uznanym orzecznictwem (patrz postanowienie NSA z dnia 6 września 2007 r, II OSK 392/07), poprzez pojęcie zawarte w art. 98 § 1 k.p.a. "nie sprzeciwiają się inne strony" należy rozumieć oświadczenie woli pozostałych stron wyrażające zgodę na zawieszenie postępowania. Zgodnie z art. 10 k.p.a. organ administracji publicznej był zobowiązany do stworzenia innym stronom postępowania możliwości do zajęcia stanowiska w kwestii wyrażenia przez nie zgody na zawieszenie postępowania poprzez niezgłoszenie sprzeciwu. Obowiązku tego skarżony organ nie wykonał. Skoro zatem organ administracji publicznej przed wydaniem postanowienia nie potwierdził, że pozostałe strony nie sprzeciwiają się zawieszeniu postępowania (por wyrok WSA w K. z 13 lutego 2012 r, II SA/Kr 1880/11) postanowienie zostało wydane z rażącym naruszeniem prawa i jako takie winno być uchylone przez skarżony organ, pomimo wycofania zażalenia przez A.. Powyższe wskazuje, że w sprawie naruszono, w sposób rażący art. 111 § 1 k.p.a. o czym wiedział organ, albowiem A. wniosło o uzupełnienie postanowienia Ministra Infrastruktury i Rozwoju z 13 sierpnia 2014 r. znak DOII-I-pd-772-89-1257/14 o następujące elementy: Rozstrzygnięcie w sentencji postanowienia, czy dotyczy także uznania, że wobec uniemożliwienia A.wypowiedzenia się w kwestii zgłoszenia ewentualnego sprzeciwu, o jakim mowa w art. 98 § 1 k.p.a. i wydanie ww. postanowienia organu I instancji, bez uprzedniego uzyskania stanowiska innych stron w sprawie zawieszenia postępowania na wniosek, nie powoduje, że postanowienie nr [...] Wojewody M. w sprawie sygn. [...] narusza prawo w tym art. 7, art. 9, art. 10 § 1, art. 77 § 1 k.p.a. Rozstrzygnięcie w sentencji postanowienia, czy dotyczy także uznania, że zgłoszony przez A. i niewycofany sprzeciw na zawieszenie postępowania powoduje, że postanowienie nr [...] Wojewody M. w sprawie sygn. [...] nie narusza art. 98 § 1 k.p.a. poprzez zawieszenie postępowania pomimo sprzeciwu strony. W naszym przypadku uznanie w niniejszej sprawie przez WSA w Warszawie za wydane z rażącym naruszeniem prawa ww. postanowienia winno skutkować uchyleniem obu decyzji (w tym organu I instancji), albowiem po pierwsze wnioskodawca nie uzupełnił wniosku w podanym przez organ I instancji terminie, co przesądza, że organ ten winien pozostawić wniosek bez rozpoznania i odmówić ustalenia lokalizacji, albowiem wniosek nie spełniał ustawowych warunków (był sprzeczny z prawem, tj. Planem miejscowym), po drugie z podanych wyżej przyczyn wnioskodawca nie mógł poprawić wniosku i usunąć niezgodności. W tym miejscu należy podnieść, że W sposób rażący naruszono prawa stron postępowania, nie zawiadamiając ich zarówno o zawieszeniu jak i podjęciu zawieszonego postępowania, a uchybienie to miało oczywisty wpływ na końcowe rozstrzygnięcie.

5) Niedoręczeniu stronom postępowania decyzji organu. Stronom (oprócz wnioskodawcy) nie doręczono decyzji, a w aktach sprawy brak protokołu z jej publicznego ogłoszenia, jak również z jej ogłoszenia w inny sposób. A. stoi na stanowisku, że czym innym jest zawiadomienie o fakcie wydania decyzji administracyjnej (do jakiego skutecznie doszłoby w sprawie gdyby organ zamieścił zawiadomienie w tym zakresie w prasie lokalnej, a nie regionalnej), a czym innym jej doręczenie lub ogłoszenie ustnie stronie (o czym mowa w art. 129 § 2 k.p.a.). Należy podkreślić, że ustawa nie zawiera zapisu wskazującego, że obowiązek dodatkowego i nieprzewidzianego w k.p.a. zawiadomienia o wydaniu decyzji, zastępuje i wyklucza obowiązek organu doręczenia samej decyzji wszystkim stronom postępowania. W szczególności A. podnosi, że przedmiotem doręczenia lub ogłoszenia decyzji jest jej treść wraz z załącznikami, a zawiadomienie o jej wydaniu nie zawierało merytorycznych danych w niej zawartych, a w szczególności w zakresie treści jej sentencji jak i uzasadnienia.

W zawiadomieniu o wydaniu decyzji, doręczonemu A. znajduje się pouczenie, co do terminu wniesienia ewentualnego odwołania rozbieżne z pouczeniem znajdującym się w samej decyzji, co samo w sobie narusza szereg przepisów k.p.a. i mogło spowodować niezłożenie odwołania przez inne strony postępowania. Należy podnieść, że nawet przy uznaniu, że termin na złożenie odwołania biegnie od momentu zawiadomienia strony, to należy wyjaśnić, czy za zawiadomienie to należy uznać ogłoszenie prasowe, wywieszenie decyzji w gminie Z. (jak mowa w otrzymanym przez A. zawiadomieniu - gmina ta nie leży w obszarze lokalizacji), czy też zdjęcie zawiadomienia ze stron internetowych odpowiednich urzędów. Na uwagę, w powyższym kontekście zasługuje konstrukcja przepisu zawartego w art. 9o ust. 2 ustawy, który to przepis nakazuje stosować wprost, a nie "odpowiednio" (jak bywa w przypadku innych tego typu regulacji) przepisy k.p.a. jedynie z zastrzeżeniem przepisów ustawy. Zważywszy na powyższe świadome działanie racjonalnego ustawodawcy; zawiadomienie bądź doręczenie, o jakim mowa w art. 49 k.p.a. może być stosowane w naszej sprawie poprzez obwieszczenie jedynie i tylko w przypadkach określonych w ustawie. Skoro zatem ustawa, jak w naszym przypadku nie przewiduje doręczenia stronom decyzji poprzez obwieszczenie, to organy winne były ją doręczyć w sposób określony w art. 42 - 48 k.p.a.

6) Błędnym uznaniu przez organ, że teren m.in. działki nr [...]obręb 47 jest niezbędny dla planowanych obiektów budowlanych, o jakich mowa w art. 9o. ust. 3. pkt 1 w zw. z art. 9n ust. 1 u.t.k.. Jak wynika bowiem z uzasadnienia decyzji, organ w żaden sposób nie weryfikował stanowiska wnioskodawcy w tej materii. Tymczasem jak wynika wprost z akt sprawy, nowa droga, pod którą wywłaszczono większość działki nr [...] nie jest obiektem budowlanym, o jakim mowa w art. 9o. ust. 3. pkt 1 w zw. z art. 9n ust. 1 ustawy. Co ważne droga ta nie jest przebudową istniejącej drogi, ewentualnie przesuwanej w związku z inwestycją kolejową lub drogą potrzebną do realizacji zadań związanych z koleją. Użytek oznaczony na sporządzonych przez wnioskodawcę mapach, jako ul. W-D nie istnieje i nigdy nie istniał w terenie oraz nie stanowi terenu zajętego pod drogę publiczną, o czym doskonale wiedział wnioskodawca. Powyższe potwierdzają dokumenty przedstawione przez przedstawiciela tutejszego organu przed WSA w Warszawie w niniejszej sprawie znak przed WSA IV SA/Wa 2505/15. Wnoszę o przeprowadzenie dowodu z treści tych dokumentów (tj. dokumentów potwierdzających faktyczny przebieg ul. W.- D.).

7) Nieprawidłowym określeniu i to z rażącym naruszeniem prawa oraz wbrew wnioskowi inwestora, wymagań dotyczących ochrony interesów osób trzecich, o jakich mowa w art. 9q. ust. 1. pkt 4 ustawy; m.in. poprzez niewyznaczenie wbrew obowiązkowi dokładnych przebiegów służebności gruntowych (brak określenia tych przebiegów na mapie) oraz nie uwzględnienie w określeniu tych służebności działek, na których planowana była budowa drogi dojazdowej zwanej ul. W-D na odcinku, na jakim droga ta nie będzie drogą publiczną, lecz drogą kolejową (co wprost wynika z decyzji organu I instancji), tj. m.in. działki nr [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], a także na odcinkach projektowanych zjazdów komunikujących działki pozostające przy dotychczasowych właścicielach z drogą publiczną (np. na działkach nr [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...]). Powyższe spowodowało, odcięcie od dojazdu do drogi publicznej szeregu działek, w tym działki nr [...] (patrz decyzja z [...] lipca 2015 r. nr [...] Wojewody M. - w aktach administracyjnych sprawy sygn. VII SAB/Wa 127/15, wydana na podstawie skarżonej obecnie decyzji). A. wnosi o przeprowadzenie dowodu z tego dokumentu

8) Nieokreśleniu w sentencji decyzji organ I instancji terminu wydania nieruchomości przy uwzględnieniu faktu nadania decyzji rygoru natychmiastowej wykonalności tj. zgodnie z art. 9w. ust 3. pkt 2 w zw. z art. 9q. ust. 6. ustawy. Należy także podnieść fakt, że organ I instancji, pomimo zwrócenia mu na ten fakt uwagi nie uwzględnił w decyzji specyfiki sytuacji innego określenia w sentencji decyzji terminu wydania nieruchomości przy uwzględnieniu faktu nadania decyzji rygoru natychmiastowej wykonalności tj. zgodnie z art. 9w. ust 3. pkt 2 w zw. z art. 9q. ust. 6. ustawy. Skoro bowiem ustawa nakazuje w decyzji, której nadano rygor natychmiastowej wykonalności zobowiązać wywłaszczanych do niezwłocznego wydania nieruchomości, to przepis ten stanowi lex specialis wobec brzmienia art. 9q. ust. 6. ustawy (por. wyrok WSA w K. z 7 czerwca 2011 r, II SA/Kr 539/11 oraz WSA w Gdańsku z 12 stycznia 2011 r, II SA/Gd 389/10).

9) Niewzięciu pod uwagę, że stanowisko inwestora jakoby ul. W-D posiadała status drogi publicznej na całym odcinku od ul. Z. do ul. L. nie odpowiada prawdzie, co wprost wynika z załącznika nr 2 do uchwały nr [...] Rady Narodowej Miasta K. z [...] maja 1986 roku; zgodnie z tym dokumentem drogą publiczną są dwa odcinki o sumarycznej długości około 1200 metrów (co potwierdza inwestor), tymczasem, jak wynika z materiałów geodezyjnych zalegających w aktach sprawy odcinek od ul. L. do ul. Z. jest prawie dwukrotnie dłuższy). W tym zakresie kopia pisma 6 marca 2012 roku zawierająca "Orientacyjny przebieg ulicy W-D" wprowadza w błąd i nie ma oparcia w stanie faktycznym. Na powyższą okoliczność wnoszę o przeprowadzenie obok dowodów wymienionych w niniejszym piśmie, także dowodu z oryginału tego pisma wraz z załącznikami oraz dokumentacji ww. ulicy będącej w posiadaniu ZiKiT w K.

10) Niewzięciu pod uwagę, że załącznik do pisma z 6 marca 2012 roku oraz samo pismo inwestora potwierdza, że na terenie m.in. działki nr [...] brak było wybudowanej lub funkcjonującej drogi. Powyższe przesądza, że na podstawie u.t.k. nie było podstaw do wywłaszczenia fragmentu tej działki, potrzebnej jedynie pod budowę drogi (oprócz niewielkiego jej fragmentu potrzebnego do budowy fragmentu toru nr 6 oraz odwodnienia), której budowa nie jest konieczna dla realizacji inwestycji kolejowej. Powyższe przesądza o rażącym naruszeniu prawa przez organ I instancji w części dotyczącej pozostałego terenu działki nr [...]. Na uwagę zasługuje przyznany przez inwestora w jego piśmie fakt, że wywłaszczono część działki nr [...] pod rezerwę terenową na przyszłe poszerzenie nowo wybudowanej drogi, co samo w sobie stanowi rażące naruszenie prawa, szczególnie wobec braku umowy, o jakiej mowa w art. 16 ust 1 i 2 ustawy o drogach publicznych. W tym miejscu należy podnieść, że organ uznając, że nie ma obowiązku badać czy wywłaszczany teren konieczny jest dla realizacji inwestycji powoływał się na wyroki NSA, z których wynika coś wprost przeciwnego, albowiem po pierwsze w orzeczeniach tych sąd nie analizował naruszenia prawa wynikającego z zapisów art. 9o. ust. 3 Pkt 1 u.t.k. (tj. możliwości określenia przez inwestora we wniosku do organu terenu do wywłaszczenia jedynie, jako: "terenu niezbędnego dla planowanych obiektów budowlanych", a więc obowiązku zbadania przez organ czy faktycznie teren przez niego wywłaszczany jest konieczny dla obiektów budowalnych, o jakich mowa w ustawie), a pod drugie analizują jedynie brak obowiązku organu szukania innych alternatywnych rozwiązań budowalnych, nakazując przy tym wydawanie decyzji o odmowie lokalizacji linii kolejowej w przypadku, gdy "ewentualne objęcie wnioskiem inwestora nieruchomości lub jej części bez jakiegokolwiek związku z planowaną inwestycją kolejową (...) Wówczas bowiem doszłoby do naruszenia m. in. art. 9n ust. 1 specustawy kolejowej, który to przepis dopuszcza nabywanie nieruchomości w trybie ustawy wyłącznie dla inwestycji dotyczących linii kolejowych". Ponadto sądy w podnoszonych wyrokach uznały, że opinie zewnętrznych organów nie są dla organu wydającego decyzję lokalizacyjną wiążące. Co więcej orzecznictwo nakazuje organowi dokonanie analizy czy "ingerencja w prawo własności wynikająca z planowanej modernizacji linii kolejowej w spornym rejonie była proporcjonalna do użytych środków". Ignorowanie wykładni praw dokonanego przez sądy administracyjne w orzeczeniach, na jakie się organ sam powołuje świadczy o rażącym naruszeniu przez niego przepisów prawa, w tym k.p.a.

11) Niewzięciu pod uwagę, że Inwestor w swoim piśmie potwierdził, że nie zastosowano w sprawie art. 28 ust. 1 i ust. 2 pkt 3 ustawy o drogach publicznych oraz art. 33 tej ustawy, na odcinku, na jakim ul. W-D stanowi drogę publiczną. Ww. przepisy umożliwiały i nakazywały przebudowę drogi bez koniczności wywłaszczania lub nacjonalizacji terenu pod nią. Pomimo tego organ nie zastosował tych przepisów w zw. z art. 16 podnoszonej ustawy - czym rażąco naruszył prawo.

12) Niewzięciu pod uwagę, że Inwestor potwierdził, że co najmniej na 5 lat na mocy skarżonej decyzji Skarb Państwa przejął na własność i oddał w wieczyste użytkowanie spółce prawa handlowego teren wyłączony z obrotu prawnego - jako zajęty pod drogę publiczną. Co więcej powyżej wskazany okres 5 lat jest tylko deklaratoryjny i może ulec przedłużeniu, czy wręcz stabilizacji. Powyższe oznacza zgodnie uznanym stanowiskiem Sądu Najwyższego rażące naruszenie prawa poprzez włączenie w obrót terenów z mocy ustawy z niego wyłączonych.

13) Niewzięciu pod uwagę, że inwestor powołuje się na wyrok NSA z 22 listopada 2013 roku (II OSK 1285/12), zapominając, że sąd w tym wyroku uznał, że: "Zasadnicze znaczenie przy zaliczeniu drogi do określonej kategorii dróg publicznych ma kwestia własności gruntu, nieruchomości gruntowej zajętej pod drogę, co wynika z art. 2a u.d.p. Tak więc od ustalenia prawa własności nieruchomości zajętej pod drogę należałoby rozpocząć rozważania, czy dana droga jest drogą publiczną czy drogą wewnętrzną". Powyższe potwierdza brak możliwości nacjonalizacji i oddania w użytkowanie wieczyste terenów pod drogami publicznym, albowiem pozbawiłoby to takiego odcinka charakteru drogi publicznej.

14) Niewzięciu pod uwagę, że niewiążące stanowisko zarządcy drogi, o jakim mowa w kliku miejscach w decyzji M. jak i piśmie inwestora odnoście statusu ul. W-D, jako niemające oparcia w przepisach prawa - nie zmienia stanu faktycznego uniemożlwiającego w tym trybie nacjonalizację mienia gminy zajętego pod drogę publiczną (odpowiedni tryb został przewidziany w podnoszonych art. 28 i 33 ustawy o drogach).

15) Niewzięciu pod uwagę, że Inwestor potwierdził naruszenie art. 9o ust. 3 pkt 3 u.t.k. w zw. z art. 93 ust. 3 ustawy o gospodarce nieruchomościami w zw. z art. 19 ust. 1 pkt 11 ustawy Prawo geodezyjne i kartograficzne poprzez niezastosowanie i dokonanie w decyzji podziału nieruchomości bez ustanowienia szlaku służebności (graficznie lub w dokładnym opisie) poprzez wywłaszczane nowo wydzielane działki; zapewniającego ustalony nieskrępowany dostęp do drogi publicznej wydzielanych działek pozostających przy dotychczasowych właścicielach, w tym należącej do skarżącej nowej działki nr [...]. Naruszenie w szczególności polegało na niezapewnieniu i nieokreśleniu przebiegu szlaku służebności odpowiadającemu przepisom szczegółowym (np. co do jego szerokości).

(...).

16) Niewzięciu pod uwagę, że doszło do naruszenia art. 9o ust.2 i 3 pkt 6 u.t.k., poprzez nieustalenie lub błędne ustalenie adresów osób, o jakich mowa w tym przepisie poprzez oparcie się w trakcie całego postępowania na liście adresowej dostarczonej przez wnioskodawcę, w sposób oczywisty niebędącej aktualną na dzień dokonywania na jej podstawie czynności zawiadomienia, a także art. art. 9o ust. 6 i 9q 2a u.t.k. poprzez skierowanie decyzji do osób nieżyjących i nieustalenie stron postępowania.

17) Niewzięciu pod uwagę, że doszło także do naruszenia art. 9w. ust 3. pkt 2 w zw. z art. 9q. ust. 6. u.t.k. poprzez niezastosowanie i nieokreśleniu w sentencji decyzji terminu wydania nieruchomości przy uwzględnieniu faktu nadania decyzji rygoru natychmiastowej wykonalności.

18) Niewzięciu pod uwagę, że stanowisko inwestora jakoby ul. W-D posiadała status drogi publicznej na całym odcinku od ul. Z. do ul. L. nie odpowiada prawdzie, co wprost wynika z załącznika nr [...] do uchwały nr [...] Rady Narodowej Miasta K. z [...] maja 1986 roku; zgodnie z tym dokumentem drogą publiczną są dwa odcinki o sumarycznej długości około 1200 metrów (co potwierdza inwestor ww. piśmie), tymczasem, jak wynika z materiałów geodezyjnych zalegających w aktach sprawy odcinek od ul. L. do ul. Z. jest prawie dwukrotnie dłuższy). W tym zakresie kopia pisma 6 marca 2012 roku zawierająca "Orientacyjny przebieg ulicy W-D" wprowadza w błąd i nie ma oparcia w stanie faktycznym. Na powyższą okoliczność A. wnosiło bezskutecznie o przeprowadzenie obok dowodów wymienionych w piśmie z 10 października 2017 roku, także dowodu z oryginału tego pisma wraz z załącznikami oraz dokumentacji ww. ulicy będącej w posiadaniu ZIKiT w K.

19) Niewzięciu pod uwagę, że załącznik do pisma z 6 marca 2012 roku oraz samo pismo inwestora potwierdza, że na terenie m.in. działki nr [...] brak było wybudowanej lub funkcjonującej drogi. Powyższe przesądza, że na podstawie u.t.k. nie było podstaw do wywłaszczenia fragmentu tej działki, potrzebnej jedynie pod budowę drogi (oprócz niewielkiego jej fragmentu potrzebnego do budowy fragmentu toru nr 6 oraz odwodnienia), której budowa nie jest konieczna dla realizacji inwestycji kolejowej. Powyższe przesądza o rażącym naruszeniu prawa przez organ I instancji w części dotyczącej pozostałego terenu działki nr [...]. Na uwagę zasługuje przyznany przez inwestora w jego piśmie fakt, że wywłaszczono część działki nr [...] pod rezerwę terenową na przyszłe poszerzenie nowo wybudowanej drogi, co samo w sobie stanowi rażące naruszenie prawa. W tym miejscu należy podnieść, że wbrew stanowisku organu spoczywał na nim obowiązek sprawdzenia, czy całość terenu wskazanego przez inwestora do wywłaszczenia spełnia warunek określony w art. 9o ust. 3 pkt 1 u.t.k. tj. czy teren ten jest niezbędny dla planowanych obiektów budowlanych", skoro zadaniem organu jest sprawdzenie czy dostarczone dokumenty spełniają określone w przepisach prawa warunki".

3. Pismem procesowym swego pełnomocnika, datowanym na 25 stycznia 2019 r. uczestniczka postępowania P. S.A. z siedzibą w Warszawie złożyła własną odpowiedź na skargę C. sp. z o.o., wnosząc o jej oddalenie. Uczestniczka podniosła, że "skarżąca nie posiada interesu prawnego, w rozumieniu art. 50 § 1 PPSA, do formułowania zarzutu odnoszącego się do działek nr ew. [...]oraz [...]. Legitymacja procesowa podmiotów, o których mowa w art. 50 § 1 PPSA ma charakter materialny. Oznacza to, że interes prawny wnoszącego skargę musi znajdować oparcie w przepisach prawa materialnego powszechnie obowiązującego". Tytuł prawny do działek ew. nr [...]oraz [...] przysługuje odpowiednio K. C. oraz S.Z. , co potwierdza treść wpisów ujawnionych w księgach wieczystych nr [...] oraz [...]; prowadzonych przez Sąd Rejonowy dla K. w K., [...] Wydział Ksiąg Wieczystych. Jakkolwiek K. C. posiada udziały w Spółce (co potwierdza treść wpisów ujawnionych w Rejestrze Przedsiębiorców KRS6), tym niemniej o interesie prawnym skarżącej nie mogą decydować m.in. prawa rzeczowe jej wspólników.

Pełnomocnik powołał się na art. 153 p.p.s.a. w zw. z wyrokiem WSA w Warszawie z 11 marca 2016r., sygn. akt IV SA/Wa 2504/15.

Zarzut naruszenia art. 6 k.p.a., polegający na niepoprawnym zastosowaniu przepisów u.t.k. poprzez zatwierdzenie przebiegu lokalizacji linii kolejowej przez działki, które do jej zrealizowania nie są niezbędne (tj. nr ew. [...] oraz [...]), stanowi nieuprawnioną polemikę z prawomocnym wyrokiem Sądu.

Odnośnie zaś działki nr ew. [...] (co do której skarżąca legitymuje się tytułem prawnym wynikającym z prawa własności, w wyniku podziału której powstała działka nr ew. [...]- w ocenie pełnomocnika P. S.A. - zarzut naruszenia zasady legalizmu nie zasługuje na uwzględnienie. Po pierwsze, wymóg działania organów władzy publicznej na podstawie prawa oznacza nakaz podejmowania działań tylko w przypadkach prawem przewidzianych. Skoro inwestor uczynił zadość wymaganiom wynikającym z art. 9o ust. 3 u.t.k., brak było podstaw do odmowy wydania decyzji. Po wtóre, na tle orzecznictwa sądowoadministracyjnego, podkreślenia wymaga, że właściwy organ ustalając lokalizację linii kolejowej zobowiązany jest wyłącznie do badania zgodności z prawem przebiegu linii rozgraniczających teren inwestycji, określonych w stosownych załącznikach do wniosku o wydanie decyzji lokalizacyjnej. Przesłanki oceny organu nie stanowi zatem kryterium celowości przeprowadzenia linii rozgraniczających w określony sposób, bądź też racjonalności lub szersza ochrona uzasadnionego interesu stron danego postępowania lokalizacyjnego. Równocześnie organ administracji publicznej, do którego wpływa wniosek o ustalenie lokalizacji linii kolejowej nie posiada kompetencji do modyfikowania przebiegu linii rozgraniczających teren inwestycji, wskazanych przez wnioskodawcę.

Stosownie do art. 8 § 1 k.p.a. organy administracji publicznej prowadzą postępowanie w sposób budzący zaufanie jego uczestników do władzy publicznej, kierując się zasadami proporcjonalności, bezstronności i równego traktowania. Został on wprowadzony do porządku prawnego na mocy art. 1 pkt 3 ustawy z 7 kwietnia 2017r. o zmianie ustawy Kodeks postępowania administracyjnego oraz niektórych innych ustaw, która weszła w życie 1 czerwca 2017 r. Stosownie do art. 16 ustawy zmieniającej do postępowań administracyjnych wszczętych i niezakończonych przed dniem wejścia niniejszej ustawy ostateczną decyzją lub postanowieniem stosuje się przepisy ustawy zmienianej, w brzmieniu dotychczasowym, z tym, że do tych postępowań stosuje się przepisy dotyczące mediacji. Stąd też przepis nie mógł zostać naruszony przez Ministra, albowiem nie był stosowany w postępowaniu zakończonym decyzją z [...] marca 2018r., [...].

Przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego wykluczają stosowanie zasad współżycia społecznego w postępowaniu administracyjnym, tym bardziej, że zasady współżycia społecznego nie mogą stanowić podstawy prawnej decyzji administracyjnej, nie mogą modernizować i modyfikować przepisów materialnego prawa administracyjnego oraz nie mogą stanowić dyrektywy wykładni przepisów prawa materialnego stosowanych w trybie postępowania administracyjnego. Zasada zaufania nie powinna prowadzić do wydania decyzji niezgodnej z prawem. Realizacja zasady budzenia zaufania obywateli do organów państwa odnosi się w równej mierze do podejmowania przewidzianych prawem czynności postępowania, jak też do ich treści oraz do stosowania prawa materialnego. Prowadzenie postępowania zgodnie z przepisami prawa procesowego oraz prawidłowe stosowanie przepisów prawa materialnego jest działaniem zgodnym z zasadą pogłębiania zaufania obywateli do organów państwa, a co za tym idzie nie narusza zasady praworządności.

Zasada przekonywania, wyrażona w art. 11 k.p.a. sprowadza się do wyjaśnienia stronie, że adresowana do niej decyzja wynika z racjonalnych przesłanek i jest oparta o przepisy obowiązującego prawa, to znaczy, że w istniejącym stanie prawnym i faktycznym sprawy wydanie innej decyzji było niemożliwe. Wszystko to organ powinien uczynić po to, aby doprowadzić do dobrowolnego wykonania nałożonych w takiej decyzji obowiązków. Chodzi więc w tej zasadzie o to, aby uniknąć konieczności przymusowego ich wykonania w trybie przepisów o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. Zasada ta nie od organu osiągnięcia rezultatu, to znaczy przekonania strony o tym, że adresowana do niej decyzja jest słuszna i zgodna z prawem25.

Uzasadnienie decyzji Ministra z [...] marca 2018 r., pozwala na poddanie ocenie prawidłowości rozstrzygnięcia oraz przeanalizowanie procesu myślowego, który doprowadził do ustalenia treści rozstrzygnięcia, a także umożliwia stronie zrozumienie i w miarę możliwości zaakceptowanie zasadność przesłanek faktycznych i prawnych, którymi kierował się organ przy załatwianiu sprawy.

Nie znajduje odzwierciedlenia w rzeczywistości twierdzenie Skarżącej jakoby organ odwoławczy nie wskazał podstaw, na jakich oparł rozstrzygnięcie w odniesieniu do jej odwołania. Jak się wydaje uwadze C. sp. z o.o. z siedzibą w K. umknął fakt, że argumentacja Ministra Inwestycji i Rozwoju w tym zakresie zawiera się na stronach od 46 do 49 uzasadnienia zaskarżonej decyzji. Odwołując się do treści wpisów ujawnionych w księgach wieczystych, których Skarżąca nie kwestionuje, Organ stanął na stanowisku, zgodnie z którym argumentacja odnosząca się do działek ewidencyjnych innych aniżeli nr [...] została podniesiona przez podmiot nieuprawniony (nieposiadający interesu prawnego) - s. 46-47.

Uzasadnienie zaskarżonej decyzji z [...] marca 2018r., [...]; zawiera również wypowiedź organu odnośnie do pozostałych zarzutów sformułowanych w odwołaniu - s. 48-49.

Za pozbawiony uzasadnionych podstaw uznać należy zarzut naruszenia art. 7 w zw. z art. 77 § 1 k.p.a., jako że stan faktyczny ustalony przez Ministra Inwestycji i Rozwoju nie budzi wątpliwości. Poczynione przez organ ustalenia faktyczne znajdują odzwierciedlenie w aktach sprawy, co wyklucza twierdzenie, że podjęte rozstrzygnięcie obarczone jest wadą, jako rezultat dowolnej, nie zaś swobodnej oceny dowodów.

Zgodnie z art. 9s ust. 1 u.t.k., decyzją o ustaleniu lokalizacji linii kolejowej zatwierdza się podział nieruchomości. Mapy z projektami podziału nieruchomości stanowią integralną część decyzji o ustaleniu lokalizacji linii kolejowej. W myśl natomiast art. 9o ust. 3 pkt 1 wniosek o wydanie decyzji ustaleniu lokalizacji linii kolejowej zawiera mapę w skali co najmniej 1:5000, przedstawiającą proponowany przebieg linii kolejowej, z zaznaczeniem terenu niezbędnego dla planowanych obiektów budowlanych, opracowaną z wykorzystaniem treści mapy zasadniczej, a w razie jej braku - innej mapy sytuacyjno-wysokościowej w tej samej skali, zaś dla terenów zamkniętych z wykorzystaniem treści mapy zasadniczej dla terenów zamkniętych. Skarżąca nie posiada interesu prawnego do podnoszenia zarzutów związanych z ustaleniem lokalizacji linii kolejowej na działkach nr ew. [...] oraz [...].

Decyzja zawiera wszystkie elementy, o których mowa w art. 9q ust. 1 u.t.k, zaś załącznik do ww. rozstrzygnięcia stanowią mapy z projektami podziału nieruchomości (stosownie do art. 9s). Ponadto, do wniosku o wydanie decyzji lokalizacyjnej dołączono mapę w stosownej skali, o której mowa w art. 9o ust. 3 pkt 1.

Organ ustalając lokalizację linii kolejowej zobowiązany jest wyłącznie do badania zgodności z prawem przebiegu linii rozgraniczających teren inwestycji, określonych w stosownych załącznikach do wniosku o wydanie decyzji lokalizacyjnej. Przesłanki oceny organu nie stanowi zatem kryterium celowości przeprowadzenia linii rozgraniczających w określony sposób, bądź też racjonalności lub szersza ochrona uzasadnionego interesu stron danego postępowania lokalizacyjnego. Równocześnie organ administracji publicznej, do którego wpływa wniosek o ustalenie lokalizacji linii kolejowej nie posiada kompetencji do modyfikowania przebiegu linii rozgraniczających teren inwestycji, wskazanych przez wnioskodawcę. Zwrócić również należy uwagę na okoliczność, że przebieg inwestycji wskazany we wniosku o ustalenie lokalizacji dla linii kolejowej ustalany jest przez osoby posiadające stosowną wiedzę specjalistyczną, co przesądza o niezbędności zajęcia ściśle oznaczonych gruntów. Niezależnie od powyższego, w zakresie działki nr ew. [...](powstałej w wyniku podziału działki nr ew. [...]) stwierdzić należy, co zasadnie wskazał Minister, że "przebieg ww. inwestycji kolejowej w zakresie interesu prawnego skarżącej spółki został wyznaczony optymalnie", co doprowadziło do uznania "za zasadny sposób zajęcia terenu działki (...) pod inwestycję określony we wniosku inwestora".

Potrzeba wywłaszczenia działki nr ew. [...]wynika z lokalizacji infrastruktury kolejowej zapewniającej bezpieczeństwo ruchu oraz bezawaryjne funkcjonowanie linii kolejowej. Sąsiadujące ze sobą sieci, tj. istniejąca sieć elektroenergetyczna eSN oraz projektowane sieci: sterowania ruchem kolejowym (SRK); teletechniczna; sterowania lokalnego napędami rozłączników sieci trakcyjnej - usytuowane są w odległościach normatywnych, zgodnie z normą [...] "Elektroenergetyczne i sygnalizacyjne linie kablowe. Projektowanie i budowa".

Przy projektowaniu spornej inwestycji projektant uwzględnił wymagania wynikające z przepisów powszechnie obowiązujących, tj.: 1) rozporządzenia Ministra Infrastruktury z 26 października 2005r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać telekomunikacyjne obiekty budowlane i ich usytuowanie35; 2) rozporządzenia Ministra Transportu i Gospodarki Morskiej z 2 marca 1999r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać drogi publiczne i ich usytuowanie36. W szczególności uwzględnione zostały przepisy zawarte w Rozdziale 5 "Infrastruktura techniczna w pasie drogowym niezwiązana z drogą".

Zgodnie z zasadami projektowania linie kablowe (także telekomunikacyjne) wzdłuż linii kolejowej powinny być układane możliwie po jednej stronie torów, z uwzględnieniem rozmieszczenia urządzeń, do których należy zabezpieczyć przyłącza telekomunikacyjne z projektowanych kabli. Należy przy tym unikać nieuzasadnionych przejść z jednej strony układu torowego na drugą - każde przejście stanowi utrudnienie techniczne w robotach budowlanych, powoduje konieczność "załamywania" kabli o 90 stopni, stanowi dodatkowy koszt robót budowlanych i potencjalne źródło powstawania usterek w trakcie eksploatacji.

Uwzględniając zachowanie wymaganej odległości do torów (skrajnej szyny) wynoszącej 2,80m oraz ułożone obecnie po północnej stronie czynne, a także projektowane urządzenia infrastruktury (kabel niskiego napięcia, sieć trakcyjną, uszynienie grupowe, rów odwadniający, drogę) nie było możliwości zaprojektowania infrastruktury telekomunikacyjnej po stronie północnej.

Dodatkowo, jak wynika z pisma Prezydenta Miasta K. z [...] czerwca 2013r., [...]; projektowany przebieg sieci infrastruktury technicznej nie ma znaczącego wpływu na możliwość realizacji ustaleń miejscowych planów zagospodarowania przestrzennego.

Art. 9o ust. 3 u.t.k., który określa katalog obowiązkowych dokumentów załączanych przez inwestora do wniosku o wydanie decyzji o ustaleniu lokalizacji linii kolejowej powoduje, że organ nie prowadzi już postępowania wyjaśniającego w rozumieniu k.p.a.

Stosownie do art. 32 Prawa geodezyjnego i kartograficznego właściwy organ wzywa strony do stawiennictwa na gruncie podczas czynności ustalenia przebiegu granic.

Art. 32 Prawa geodezyjnego i kartograficznego nie miał w sprawie zastosowania, albowiem dotyczy on wyłącznie sytuacji, gdy istnieją określone trudności przy ustalaniu przebiegu w terenie istniejącej już granicy, nie zaś w związku z opracowaniem projektów podziałów nieruchomości.

Skuteczność zarzutu naruszenia art. 10 § 1 k.p.a. wymaga od stawiającego go podmiotu wykazania, że zarzucane naruszenie uniemożliwiło jej dokonanie konkretnych czynności procesowych.

Stosownie do art. 2 ustawy Prawo przedsiębiorców, podejmowanie, wykonywanie i zakończenie działalności gospodarczej jest wolne dla każdego na równych prawach. Prawo przedsiębiorców weszło w życie 30 kwietnia 2018r., natomiast zaskarżona decyzja wydana została 23 marca 2018r. Oczywistym, w ocenie pełnomocnika uczestniczki, jest, że organ odwoławczy nie mógł naruszyć przepisu, który nie stanowił elementu porządku prawnego.

4. P. S.A., reprezentowana przez pełnomocnika, wniosła również pismem datowanym na 25 stycznia 2019 r odpowiedź na skargę A., wnosząc o jej oddalenie.

Pełnomocnik uczestniczki podkreślił, że z pisma Zarządu Infrastruktury Komunalnej i Transportu w K. z 6 marca 2012 r., wynika, że ulica W-D w istniejącym przebiegu na odcinku od ul. Z. w kierunku zachodnim - równolegle do torów kolejowych, dochodząc do ul. L., stanowi drogę publiczną, pozostającą w zarządzie ZIKiT. Przebieg ulicy W-D obrazuje pozyskany z ZIKiT K. wygenerowany z systemu ewidencji dróg osiowy przebieg drogi publicznej (gminnej) - ul. W-D uzupełniony o raster mapy zasadniczej. Kategoria drogi publicznej została nadana ulicy W-D uchwałą Rady Narodowej miasta K. z [...] maja 1986r., Nr [...], w sprawie zaliczenia dróg do kategorii dróg gminnych oraz lokalnych miejskich1 zmienioną uchwałą Rady Miasta K. z [...] czerwca 1991r., Nr [...], w sprawie zmian nazw ulic i placów, której nadany został numer [...].

Jak wynika z treści załącznika nr 2 do uchwały Rady Narodowej miasta K. z [...] maja 1986r., Nr [...], ulica F. (obecnie W-D - § 2 ust. 2 pkt 31 uchwały Rady Miasta K. z [...] czerwca 1991r., Nr [...]) miała długość l,2km.

Zgodnie z art. 73 ust. 1 Przepisów wprowadzających ustawy reformujące administrację publiczną "nieruchomości zajęte pod drogi publiczne" oznacza nieruchomości, na których urządzono drogę, którą następnie zaliczono do odpowiedniej kategorii dróg publicznych, przy czym fakt ten musiał mieć miejsce przed 1 stycznia 1999r. Faktu tego nie zmieniają okoliczności, że na działce nie zostały posadowione pewne elementy infrastruktury drogowej. Nie oznacza to, że działka taka nie pozostaje w związku funkcjonalnym z drogą3.

Mając powyższe na uwadze, w ocenie P. S.A., za pozbawione podstaw uznać należy twierdzenia A., jakoby ulica W-D nie istniała i nie stanowiła drogi publicznej.

Odnosząc się do argumentacji A. wskazującej na brak podstaw do wywłaszczenia, z uwagi na przysługujący Gminie K. tytuł prawny do drogi gminnej pełnomocnik uczestniczki wyjaśnił, że w myśl art. 2a ustawy o drogach publicznych drogi gminne stanowią własność właściwego samorządu gminy. Jakkolwiek w orzecznictwie wskazuje się jednomyślnie, że droga publiczna nie może przejść na własność podmiotu innego aniżeli ten, o którym mowa wyżej4 i tylko wówczas, gdy następuje zmiana przynależności drogi do określonej kategorii, o których mowa w art. 2 ust. 1 ww. ustawy, tym niemniej należy mieć na względzie, że ustawa o transporcie kolejowym określa szczególne zasady i warunki nabywania nieruchomości w celu przygotowania inwestycji dotyczących linii kolejowych (art. 1 pkt 5 UTK). W ocenie P. S.A. charakter przepisów szczególnych u.t.k. umożliwia nabycie przez Skarb Państwa, a następnie P. S.A. tytułu prawnego do nieruchomości, na których zlokalizowane są drogi publiczne, w tym inne niż krajowe. Podkreślenia wymaga również, że przepisy umożliwiające nieodpłatne zajecie terenów dróg publicznych weszły w życie 25 lutego 2015r.

Kategoria drogi publicznej została nadana ulicy W-D uchwałą Rady Narodowej miasta K. z [...] maja 1986r., Nr [...], w sprawie zaliczenia dróg do kategorii dróg gminnych oraz lokalnych miejskich, która w późniejszym czasie nie została zmieniona poprzez wyłączenie tego odcinka drogi z kategorii drogi gminnej. W piśmie z 6 czerwca 2013 r., Prezydent Miasta K. poinformował, że Gmina Miejska K. deklaruje wstępnie (po zawarciu stosownych umów pomiędzy stronami) zgodę na przejęcie (w tzw. okresie trwałości projektu) w nieodpłatne użytkowanie działek zajętych pod modernizację infrastruktury technicznej (drogowej, sanitarnej) nabytych na rzecz Skarbu Państwa, w wieczyste użytkowanie P. S.A. oraz zgodę na przekazanie na rzecz Gminy (po upływie 5 lat od zakończenia realizacji inwestycji) przedmiotowych działek wraz z modernizowaną infrastrukturą drogową, z równoczesnym wygaszeniem wieczystego użytkowania P. S.A., nabytego w trybie u.t.k. - Rozdział 2b.

Dodatkowo, w piśmie z 5 grudnia 2012 r. zarządca drogi wskazał, że teren pod drogę ul. W-D należy "przekazać na własność Gminy Miejskiej K.", w związku z czym wyraził chęć na przejęcie w przyszłości gruntów przeznaczonych pod drogę. Ponadto, przejście z mocy prawa własności nieruchomości zajętych pod ul. G.W-D na rzecz Skarbu Państwa nie spowoduje, że ww. droga gminna utraci status drogi gminnej5.

Odnośnie zarzutu naruszenia art. 16 ust. 1 i 2 ustawy o drogach publicznych pełnomocnik uczestniczki wyjaśnił, że regulacja wynikająca z u.t.k. ma charakter lex specialis w stosunku do ustawy o drogach publicznych. Ustawodawca w art. 9n ust. 2 UTK posługuje się pojęciem "roboty budowlane realizowane w ramach inwestycji dotyczącej linii kolejowej". Art. 16 ustawy o drogach publicznych nie określa, jakie warunki powinny zostać określone w umowie z zarządcą drogi, co ma znaczenie mając na względzie art. 9ae u.t.k., zgodnie z którym nie jest możliwe uzależnienie wydania decyzji o ustaleniu lokalizacji linii kolejowej od spełnienia świadczeń lub warunków nieprzewidzianych obowiązującymi przepisami.

W piśmie z 6 czerwca 2013 r., Prezydent Miasta K. poinformował, że Gmina Miejska K. deklaruje wstępnie (po zawarciu stosownych umów pomiędzy stronami) zgodę na przejęcie (w tzw. okresie trwałości projektu) w nieodpłatne użytkowanie działek zajętych pod modernizację infrastruktury technicznej (drogowej, sanitarnej) nabytych na rzecz Skarbu Państwa, w wieczyste użytkowanie P. S.A. oraz zgodę na przekazanie na rzecz Gminy (po upływie 5 lat od zakończenia realizacji inwestycji) przedmiotowych działek wraz z modernizowaną infrastrukturą drogową, z równoczesnym wygaszeniem wieczystego użytkowania P. S.A., nabytego w trybie u.t.k. - Rozdział 2b. W piśmie z 5 grudnia 2012 r. zarządca drogi wskazał, że teren pod drogę ul. W-D należy "przekazać na własność Gminy Miejskiej K.", w związku z czym wyraził chęć na przejęcie w przyszłości gruntów przeznaczonych pod drogę.

W myśl art. 28 ust. 1 ustawy o drogach, budowa, przebudowa, remont, utrzymanie i ochrona skrzyżowań dróg z liniami kolejowymi w poziomie szyn, wraz z zaporami, urządzeniami sygnalizacyjnymi, znakami kolejowymi, jak również nawierzchnią drogową w obszarze między rogatkami, a w przypadku ich braku - w odległości 4 m od skrajnych szyn, należy do zarządu kolei. Do zarządów kolei należy również, stosownie do art. 28 ust. 2 pkt 3 ustawy, budowa skrzyżowań dróg z torami kolejowymi w różnych poziomach w razie budowy nowej lub zmiany trasy istniejącej linii kolejowej, zwiększenia ilości torów, elektryfikacji linii, zwiększenia szybkości lub częstotliwości ruchu pociągów. Przepis nakłada na P. S.A. obowiązek budowy skrzyżowań dróg kołowych z torami linii kolejowych w różnych poziomach, natomiast nie określa trybu, w jakim obowiązek ma być realizowany, czyli ustalenia lokalizacji inwestycji oraz uzyskania pozwolenia na budowę.

Niewątpliwie regulacja wynikająca z u.t.k. ma charakter /ex specialis w stosunku m.in. do Prawa budowlanego, zaś to inwestor decyduje, czy zamierza korzystać z regulacji specustawy6.

Stosownie do art. 33 ustawy o drogach wykonanie skrzyżowań nowo budowanych lub przebudowywanych obiektów linii kolejowych, powodujące naruszenie stanu istniejącej drogi lub konieczność dokonania zmian elementów drogi, należy do inwestora zlecającego budowę lub przebudowę tych obiektów. Ten przepis nie wyłącza możliwości realizacji inwestycji w trybie u.t.k., stanowiącej przepisy szczególne wobec regulacji zawartych w ustawie o planowaniu przestrzennym oraz Prawie budowlanym. Jak wskazałem wcześniej decyzja, czy inwestor zamierza korzystać z regulacji szczególnej należy do inwestora.

W myśl art. 9o ust. 3 pkt 3 UTK wniosek o wydanie decyzji o ustaleniu lokalizacji linii kolejowej zawiera w szczególności mapy z projektami podziału nieruchomości, w przypadku konieczności dokonania podziału nieruchomości, sporządzone zgodnie z odrębnymi przepisami.

Stosownie zaś do art. 93 ust. 2 ustawy o gospodarowaniu nieruchomościami zgodność z ustaleniami planu (na potrzeby podziału nieruchomości) dotyczy przeznaczenia terenu oraz możliwości zagospodarowania wydzielonych działek gruntu.

Zgodnie z art. 9ad ust. 3 u.t.k. w sprawach dotyczących lokalizacji linii kolejowych, realizowanych w trybie rozdziału 2b, przepisów o zagospodarowaniu przestrzennym nie stosuje się, z zastrzeżeniem art. 9n ust. 2 i art. 9o ust. 3 pkt 4 lit. g ustawy. A zatem Wojewoda [...], wydając decyzję o ustaleniu lokalizacji przedmiotowej linii kolejowej, nie miał obowiązku uwzględniania zapisów miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego.

Po wtóre, argumentacja nie uwzględnia treści art. 95 pkt 6a u.g.n., zgodnie z którym niezależnie od ustaleń planu miejscowego podział nieruchomości może nastąpić w celu wydzielenia części nieruchomości objętej decyzją o ustaleniu lokalizacji linii kolejowej.

Odnosząc się do twierdzenia, jakoby działka nr ew. [...] została pozbawiona dostępu do drogi publicznej pełnomocnik wyjaśnił, że inwestor we wniosku o decyzję o ustaleniu lokalizacji linii kolejowej, zwrócił się z prośbą o ustanowienie koniecznych służebności przechodu i przejazdu na rzecz każdoczesnych właścicieli, w tym dla właścicieli działki nr [...] obręb [...] K.. Wojewoda [...] w decyzji lokalizacyjnej przychylił się do wniosku inwestora i zapewnił "działce [...]([...]) obr. [...] K., dostęp do drogi gminnej (ul. G.W-D usytuowanej na działkach nr [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...] obr. [...] K. oraz na działkach nr [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...] obr. [...] K.) poprzez ustanowienie służebności przejazdu i przechodu przez działkę nr [...] obr. K., która stanie się własnością Skarbu Państwa, a co do której P. S.A. nabywa prawo użytkowania wieczystego z dniem, w którym decyzja o ustaleniu lokalizacji linii kolejowej stała się ostateczna. Opracował projekty: 1) zjazdu z ul. W-D na działkę nr ew. [...], przez działkę nr ew. [...] w liniach rozgraniczających inwestycji w km 63,540 oraz 2) poszerzenia zjazdu w km ok. 63,980 przez działki nr ew. [...] oraz [...].

Stosownie do art. 9o ust. 3 pkt 3 u.t.k. wniosek o wydanie decyzji o ustaleniu lokalizacji linii kolejowej zawiera w szczególności mapy z projektami podziału nieruchomości, w przypadku konieczności dokonania podziału nieruchomości, sporządzone zgodnie z odrębnymi przepisami.

W myśl art. 93 ust. 3 u.g.n. podział nieruchomości nie jest dopuszczalny, jeżeli projektowane do wydzielenia działki gruntu nie mają dostępu do drogi publicznej; za dostęp do drogi publicznej uważa się również wydzielenie drogi wewnętrznej wraz z ustanowieniem na tej drodze odpowiednich służebności dla wydzielonych działek gruntu albo ustanowienie dla tych działek innych służebności drogowych, jeżeli nie ma możliwości wydzielenia drogi wewnętrznej z nieruchomości objętej podziałem. Nie ustanawia się służebności na drodze wewnętrznej w przypadku sprzedaży wydzielonych działek gruntu wraz ze sprzedażą udziału w prawie do działki gruntu stanowiącej drogę wewnętrzną. Przepisu nie stosuje się w odniesieniu do projektowanych do wydzielenia działek gruntu stanowiących części nieruchomości mających poprawić warunki zagospodarowania nieruchomości przyległej, stanowiącej własność lub oddanej w użytkowanie wieczyste osobie, która zamierza tę nieruchomość lub jej części nabyć, jeżeli nie mogą być zagospodarowane, jako odrębne nieruchomości.

Artykuł 19 ust. 1 pkt 11 Prawa geodezyjnego i kartograficznego zawiera upoważnienie do określenia standardów technicznych wykonywania geodezyjnych pomiarów sytuacyjnych i wysokościowych oraz opracowywania i przekazywania wyników tych pomiarów do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego na potrzeby: ewidencji gruntów i budynków, geodezyjnej ewidencji sieci uzbrojenia terenu, podziałów nieruchomości, typowych postępowań sądowych i administracyjnych, zagospodarowania przestrzennego, budownictwa, w tym geodezyjnej obsługi inwestycji budowlanych.

Stosownie do art. 285 § 1 k.c. nieruchomość można obciążyć na rzecz właściciela innej nieruchomości (nieruchomości władnącej) prawem, którego treść polega bądź na tym, że właściciel nieruchomości władnącej może korzystać w oznaczonym zakresie z nieruchomości obciążonej, bądź na tym, że właściciel nieruchomości obciążonej zostaje ograniczony w możności dokonywania w stosunku do niej określonych działań, bądź też na tym, że właścicielowi nieruchomości obciążonej nie wolno wykonywać określonych uprawnień, które mu względem nieruchomości władnącej przysługują na podstawie przepisów o treści i wykonywaniu własności (służebność gruntowa). Przywołany wyżej przepis nie precyzuje, jakie dane powinny być zawarte w opisie służebności.

Odnosząc się do twierdzenia, jakoby działka nr ew. [...] została pozbawiona dostępu do drogi publicznej pełnomocnik uczestniczki wyjaśnił, że Inwestor we wniosku o decyzję o ustaleniu lokalizacji linii kolejowej, zwrócił się z prośbą o ustanowienie koniecznych służebności przechodu i przejazdu na rzecz każdoczesnych właścicieli, w tym dla właścicieli działki nr [...] obręb [...] K.. Wojewoda [...] w decyzji lokalizacyjnej przychylił się do wniosku inwestora i zapewnił "działce [...]([...]) obr. [...] K., dostęp do drogi gminnej (ul. G. W-D usytuowanej na działkach nr [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...] obr. [...] K. oraz na działkach nr [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...] obr. [...] K.) poprzez ustanowienie służebności przejazdu i przechodu przez działkę nr [...] obr. K., która stanie się własnością Skarbu Państwa, a co do której P. S.A. nabywa prawo użytkowania wieczystego z dniem, w którym decyzja o ustaleniu lokalizacji linii kolejowej stała się ostateczna.

Stosownie do art. 90 ust. 6 u.t.k. wojewoda wysyła zawiadomienie o wszczęciu postępowania o wydanie decyzji o ustaleniu lokalizacji linii kolejowej wnioskodawcy, właścicielom lub użytkownikom wieczystym nieruchomości objętych wnioskiem o wydanie tej decyzji na adres wskazany w katastrze nieruchomości oraz zawiadamia pozostałe strony o wszczęciu tego postępowania w drodze obwieszczeń w urzędzie wojewódzkim i urzędach gmin właściwych ze względu na przebieg linii kolejowej, na stronach internetowych tych gmin oraz urzędu wojewódzkiego, a także w prasie lokalnej. Doręczenie zawiadomienia na adres wskazany w katastrze nieruchomości jest skuteczne.

W ocenie A. do naruszenia ww. przepisu doszło na skutek nieustalenia lub błędnego ustalenia adresów osób, o jakich mowa w tym przepisie poprzez oparcie się w trakcie całego postępowania na liście adresowej dostarczonej przez wnioskodawcę w sposób oczywisty niebędącej aktualną na dzień dokonywania na jej podstawie czynności zawiadomienia. Odnosząc się do twierdzeń jakoby organy obowiązane były ustalić właścicieli nieruchomości wskazać należy, że w przypadku postępowania mającego na celu ustalenie lokalizacji linii kolejowej należy mieć na względzie dyspozycję art. 9o ust. 6 u.t.k. Ze zgromadzonych dokumentów wynika, że organ zastosował się do przywołanej regulacji.

Z ugruntowanego stanowiska sądów administracyjnych wynika, że względy należytej dbałości o własne interesy wymagają, by osoby będące spadkobiercami osób zmarłych, w przypadku, gdy w skład spadku wchodzą nieruchomości, same doprowadziły w odpowiednim czasie do uwzględnienia aktualnego i rzeczywistego stanu prawnego w księgach wieczystych, które prowadzi się w celu ustalenia stanu prawnego nieruchomości, stosownie do art. 1 ust. 1 ustawy z 6 lipca 1982r. o księgach wieczystych i hipotece.

Szczególny charakter specustawy kolejowej ma na celu uproszczenie i usprawnienie procedury administracyjnej dotyczącej inwestycji kolejowej, określając również czasookres procedowania w takiej sprawie, stanowiąc w tym zakresie uregulowania o charakterze wyjątku wobec przepisów KPA. Natomiast zasady czynnego udziału stron w postępowaniu dotyczącym inwestycji kolejowej zostały w tym akcie uregulowane w sposób pełny. Nie można tym samym przyjąć, że w kwestiach nieuregulowanych w ustawie dotyczących np. udziału stron w postępowaniu, stosuje się wprost art. 10 k.p.a.

W myśl art. 9q ust. 2 u.t.k. wojewoda doręcza decyzję o ustaleniu lokalizacji linii kolejowej wnioskodawcy oraz wysyła zawiadomienie o jej wydaniu właścicielom lub użytkownikom wieczystym nieruchomości objętych wnioskiem o wydanie tej decyzji na adres wskazany w katastrze nieruchomości. Pozostałe strony zawiadamia w drodze obwieszczeń w urzędzie wojewódzkim i urzędach gmin właściwych ze względu na przebieg linii kolejowej, na stronach internetowych tych gmin oraz urzędu wojewódzkiego, a także w prasie lokalnej. Doręczenie zawiadomienia na adres wskazany w katastrze nieruchomości jest skuteczne.

W ocenie skarżącej do naruszenia ww. przepisu doszło na skutek nieustalenia lub błędnego ustalenia adresów osób, o jakich mowa w tym przepisie poprzez oparcie się w trakcie całego postępowania na liście adresowej dostarczonej przez wnioskodawcę w sposób oczywisty niebędącej aktualną na dzień dokonywania na jej podstawie czynności zawiadomienia. Odnosząc się do twierdzenia A., jakoby organy obowiązane były do ustalenia treści wpisów ujawnionych w ewidencji gruntów na dzień wysyłania zawiadomień lub wydania poszczególnych decyzji stwierdzić należy, że nie znajduje on oparcia w jakimkolwiek przepisie powszechnie obowiązującym. W szczególności obowiązek, na który wskazuje A.nie wynika ze wskazanego art. 9q ust. 2 u.t.k. Okresu ważności danych ujawnionych w ewidencji gruntów nie przewiduje także ustawa z 17 maja 1989r. Prawo geodezyjne i kartograficzne.

Zgodnie z art. 9q ust. 1 pkt 4 u.t.k. decyzja o ustaleniu lokalizacji linii kolejowej zawiera w szczególności wymagania dotyczące ochrony interesów osób trzecich.

Rozwiązania techniczne zatwierdzone decyzją o ustaleniu lokalizacji linii kolejowej zapewniają dostęp do drogi publicznej ul. W-D wszystkim nieruchomościom, które w wyniku podziału działek utraciły taki dostęp. Inwestor we wniosku o decyzję o ustaleniu lokalizacji linii kolejowej, zwrócił się z prośbą o ustanowienie koniecznych służebności przechodu i przejazdu na rzecz każdoczesnych właścicieli, w tym dla właścicieli działki nr [...] obręb [...] K.. Wojewoda [...] w decyzji lokalizacyjnej przychylił się do wniosku inwestora i zapewnił "działce [...]([...]) obr. [...] K., dostęp do drogi gminnej (ul. G. W-D usytuowanej na działkach nr [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...] obr. [...] K. oraz na działkach nr [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...] obr. [...] K.) poprzez ustanowienie służebności przejazdu i przechodu przez działkę nr [...] obr. K., która stanie się własnością Skarbu Państwa, a co do której P. S.A. nabywa prawo użytkowania "'7 7 wieczystego z dniem, w którym decyzja o ustaleniu lokalizacji linii kolejowej stała się ostateczna.

Uwzględniając oczekiwania A. dotyczące skomunikowania terenów uczelni z drogami komunikacyjnymi inwestor opracował: 1) projekt zjazdu z ul. W-D na działkę nr ew. [...], przez działkę nr ew. [...]w liniach rozgraniczających inwestycji w km 63,540 oraz 2) poszerzenia zjazdu w km ok. 63,980 przez działki nr ew. [...] oraz [...], co A przyjęła z zadowoleniem i zaakceptowała". Dodatkowo w dokumentacji projektowej uwzględnione zostały: 1) wniosek A. o ustanowienie służebności przejazdu i przechodu do ul. W-D oraz 2) możliwość włączenia się do infrastruktury kanalizacji dla działek nr ew. [...], przez działkę nr ew. [...]. Trudno zatem uznać, że wymagania dotyczące ochrony interesów osób trzecich zostały określone w sposób nieprawidłowy.

Stosownie do art. 9s ust. 1 u.t.k. decyzją o ustaleniu lokalizacji linii kolejowej zatwierdza się podział nieruchomości. Mapy z projektami podziału nieruchomości stanowią integralną część decyzji o ustaleniu lokalizacji linii kolejowej.

Załączniki do decyzji stanowią: 1) mapy w skali 1:500 przedstawiające istniejące uzbrojenie terenu, proponowany przebieg linii kolejowej z zaznaczeniem terenu niezbędnego dla planowanych obiektów budowlanych i proponowanym uzbrojeniem terenu oraz linii rozgraniczających teren; 2) mapy jednostkowe z projektami podziału nieruchomości - stanowiące jej integralną część.

W myśl art. 9n ust. 1 u.t.k. przepisy rozdziału 2 ustawy określają szczególne zasady i warunki przygotowania inwestycji dotyczących linii kolejowych, w tym warunki lokalizacji i nabywania nieruchomości na ten cel oraz organy właściwe w tych sprawach.

Zgodnie z art. 9o ust. 3 pkt u.t.k. wniosek o wydanie decyzji o ustaleniu lokalizacji linii kolejowej zawiera w szczególności mapę w skali co najmniej 1:5000, przedstawiającą proponowany przebieg linii kolejowej, z zaznaczeniem terenu niezbędnego dla planowanych obiektów budowlanych, opracowaną z wykorzystaniem treści mapy zasadniczej, a w razie jej braku - innej mapy sytuacyjno-wysokościowej w tej samej skali, zaś dla terenów zamkniętych z wykorzystaniem treści mapy, o której mowa w art. 4 ust. 2 Prawa geodezyjnego i kartograficznego.

Linia kolejowa nr [...] wchodząca w skład korytarza transportowego [...], na odcinku od km 62,400 - 65,400 przebiega przez stację K., która sąsiaduje bezpośrednio z działką [...] obręb K. [...] (po podziale działki [...] i [...] obręb [...] K.). W stanie istniejącym stacja K. położona jest na wzniesieniu ok. 4-5 m ponad poziom terenu po stronie południowej, po stronie północnej przyległy teren obniża się i tory położone są w poziomie terenu lub w przekopie. Na stacji znajduje się 8 torów głównych oraz dwa tory boczne. Stacja wyposażona jest w dwa perony: peron dwukrawędziowy zlokalizowany pomiędzy torem 1 i 2 od km 63,030 do km 63,339 oraz peron jednokrawędziowy od km 63,245 do km 63,266. Po stronie południowej stacji znajduje się budynek stacyjny. Zarówno układ torowy jak i rozwiązania techniczne istniejących peronów nie spełniają wymogów warunków technicznych wynikających z międzynarodowych umów AGC i AGTC dla korytarzy transportowych tj. dostosowania linii do kursowania pociągów pasażerskich z taborem klasycznym z prędkością 160km/h i pociągów towarowych o długości 750m z prędkością 120km/h. Ponadto perony i infrastruktura komunikacyjna stacji nie spełniały minimalnych wymagań standardów dla osób o ograniczonej możliwości poruszania się.

W celu osiągnięcia zakładanych parametrów linii konieczna była: 1) przebudowa układu torowego w planie i w profilu w celu dostosowana funkcjonalności stacji do obecnych potrzeb eksploatacyjnych, dostosowania parametrów geometrycznych do obecnie obowiązujących wymagań oraz wzmocnienie i wyciszenie podtorza kolejowego; 2) budowa dwóch peronów dwukrawędziowych: peron nr 1 na międzytorzach torów nr 1 i nr 3 w km 63,132 - 63,332 i peron nr 2 na międzytorzu torów nr 2 i nr 4 w km 63,366 - 63,566 linii kolejowej nr 1 ; 3) budowa infrastruktury technicznej (sieci i urządzenia niezbędne do bezpiecznego prowadzenia ruchu kolejowego i obsługi pasażerów); 4) przebudowa ciągów komunikacyjnych i układu drogowego.

Wyżej wymieniony zakres koniecznej przebudowy linii kolejowej, ukształtowanie terenu (wysokie skarpy nasypu po stronie południowej) oraz lokalizacja budynku stacyjnego po stronie południowej (budynek po modernizacji pozostanie w istniejącej lokalizacji) determinują usytuowanie nowego układu torowego Stacji K. Istotny wpływ na rozwiązania sytuacyjno-wysokościowe układu torowego na stacji ma również zmodernizowana i rozbudowana linia kolejowa nr 118 prowadząca do Międzynarodowego Portu Lotniczego w B., usytuowana po południowej stronie linii kolejowej nr [...], która włącza się do stacji K. w km ok. 63,600.

Ze względu na konieczność poszerzenia międzytorza wynikającą z lokalizacji nowych peronów oraz przepisów technicznych dotyczących skrajni13 układ torowy został przesunięty w stronę północną. Najdalej na północ wysunięte są tory nr 4 i 6. W wyniku tego przesunięcia, fragment toru nr 6 w km ok. 63,945 - 63,973 oraz odwodnienie układu torowego przebiega przez działkę [...] obręb [...] K. (po podziale działka nr [...]).

Ponadto nowoprojektowany układ torowy pokrywa się ze śladem istniejącej drogi publicznej ul. W-D. W związku z powyższym konieczna była przebudowa i przesunięcie ulicy w kierunku północnym, na odcinku od skrzyżowania ul. G. (km 63,110 do km ok. 64,580).

Nowa trasa ulicy W-D, na odcinku od km ok. 63,400 do km ok. 63,960 przebiega po działce [...] obręb [...] K. (po podziale dz. [...] obręb [...] K.).

Wielkość zajętości terenu podyktowana jest warunkami zarządcy drogi tj. ZIKiT w K. zawartymi w piśmie z [...] listopada 2011r., [...]. Na podstawie ww. warunków zaprojektowano jezdnię szerokości 5,00m z obustronnymi poboczami o szerokości 0,75m oraz uwzględniono rezerwę terenową pod poszerzenie jezdni do 6,00m i obustronny chodnik 2,00m. Zarządca drogi wskazał również na konieczność dostosowania sytuacyjnie i wysokościowe projektowanej drogi do obniżonej niwelety ulicy G. oraz wskazał konieczność zapewnienia odprowadzenia wód.

W km 63,110 linii kolejowej nr [...] znajduje się wiadukt kolejowy, który ze względu na rozwiązania techniczne układu torowego na stacji (m.in. brak możliwości znacznego podniesienia niwelety torów głównych) nie może zostać podwyższony, w związku z tym zarządca drogi wyraził zgodę na obniżenie skrajni pionowej nad ulicą G. do 3,50m14. Takie rozwiązanie jednak wymaga obniżenia niwelety istniejącej drogi ul. G. pod wiaduktem i konieczność dostosowania niwelety ulicy W-D oraz rozwiązań technicznych zapewniających prawidłową obsługę pojazdów ciężkich.

W wyniku dostosowania się do ww. warunków, zajętość terenów na północ od linii kolejowej (w tym zajętość działki [...]), została zwiększona o zakres układu drogowego wraz z odwodnieniem.

Stosownie do art. 9o ust. 6 u.t.k. wojewoda wysyła zawiadomienie o wszczęciu postępowania o wydanie decyzji o ustaleniu lokalizacji linii kolejowej wnioskodawcy, właścicielom lub użytkownikom wieczystym nieruchomości objętych wnioskiem o wydanie tej decyzji na adres wskazany w katastrze nieruchomości oraz zawiadamia pozostałe strony o wszczęciu tego postępowania w drodze obwieszczeń w urzędzie wojewódzkim i urzędach gmin właściwych ze względu na przebieg linii kolejowej, na stronach internetowych tych gmin oraz urzędu wojewódzkiego, a także w prasie lokalnej. Doręczenie zawiadomienia na adres wskazany w katastrze nieruchomości jest skuteczne. W myśl natomiast art. 9q ust. 2a u.t.k. w przypadku nieruchomości o nieuregulowanym stanie prawnym albo w sytuacji, gdy właściciel lub użytkownik wieczysty nie żyją, a ich spadkobiercy nie wykazali prawa do spadku, zawiadomienia o wydanie decyzji o ustaleniu lokalizacji linii kolejowej dokonuje się w drodze obwieszczenia w urzędzie wojewódzkim i urzędach gmin właściwych ze względu na przebieg linii kolejowej, w Biuletynie Informacji Publicznej na stronach podmiotowych tych gmin oraz urzędu wojewódzkiego, a także w prasie lokalnej.

W ocenie Skarżącej do naruszenia ww. przepisu doszło na skutek skierowania decyzji organu pierwszej instancji do osób nieżyjących i nieustalenia stron postępowania.

Twierdzenia A. nie zasługują na uwzględnienie z uwagi na fakt, że w dacie zawiadamiania o wszczęciu postępowania art. 9q ust. 2a u.t.k. nie obowiązywał. Przepis wszedł w życie 25 lutego 2015 r. W przekonaniu pełnomocnika P. S.A. oczywistym jest, że skoro organ administracji publicznej nie stosował określonego przepisu, albowiem nie był do tego zobowiązany, nie mógł określonego przepisu naruszyć19.

Stosownie do art. 9w ust. 3 pkt 2 u.t.k. decyzja o ustaleniu lokalizacji linii kolejowej zobowiązuje do niezwłocznego wydania nieruchomości, opróżnienia lokali i innych pomieszczeń. W myśl natomiast art. 9q ust. 6 u.t.k. decyzja o ustaleniu lokalizacji linii kolejowej określa termin wydania nieruchomości lub opróżnienia lokali i innych pomieszczeń. Termin ten nie może być krótszy niż 30 dni od dnia, kiedy decyzja o ustaleniu lokalizacji linii kolejowej stała się ostateczna.

Decyzja opatrzona została rygorem natychmiastowej wykonalności, na wniosek inwestora. W piśmie z 20 marca 2015 r. P. S.A. wskazała na znaczenie inwestycji podkreślając, że jej realizacja "w znaczący sposób podniesie bezpieczeństwo transportu kolejowego jak i ograniczy negatywny wpływ kolei na środowisko poprzez m.in. ograniczenie zanieczyszczenia wód i gruntów oraz zmniejszenie oddziaływań akustycznych". Inwestor wskazał również, że modernizacja linii kolejowej [...] ma na celu poprawę warunków życia mieszkańców poprzez zmniejszenie barier czasowo-przestrzennych i zwiększenie atrakcyjności terenów, a także, że inwestycja realizowana jest m.in. ze środków Unii Europejskiej w ramach Programu Operacyjnego Infrastruktury i Środowisko, obejmującego okres finansowania 2007-2015. Argumentując dalej powyższe stanowisko wskazano, że "nadanie rygoru natychmiastowej wykonalności umożliwi Inwestorowi niezwłoczne złożenie wniosku o pozwolenie na budowę i realizację przedsięwzięcia bez zagrożenia utraty funduszy unijnych".

Zgodnie z art. 9w ust. 1 u.t.k. wojewoda nadaje decyzji o ustaleniu lokalizacji linii kolejowej rygor natychmiastowej wykonalności na wniosek P. S.A. lub właściwej jednostki samorządu terytorialnego, uzasadniony interesem społecznym lub gospodarczym. Decyzji lokalizacyjnej nadaje się rygor natychmiastowej wykonalności, jeżeli jest to niezbędne do wykazania prawa do dysponowania nieruchomością na cele budowlane w rozumieniu Prawa budowlanego.

Pełnomocnik uczestniczki zanegował również naruszenie przez Ministra art. 8, art. 107 § 3 i art. 77 § 1 k.p.a. w zw. z art. 9o ust. 2 u.t.k. oraz art. 137 i art. 98 § 1 w zw. z art. 7, 9, 10 § 1 oraz art. 77 § 1 k.p.a.

5. Pismem procesowym swego pełnomocnika datowanym na 24 kwietnia 2018 r. skargę na decyzję Ministra złożyła do tut. Sądu również M. C. Tym niemniej, pismem procesowym datowanym na 5 maja 2022 r. cofnęła ona swą skargę, a tut. Sąd prawomocnym postanowieniem z 13 grudnia 2022 r., sygn.. akt VII SA/Wa 1802/21 umorzył postępowanie sądowe ze skargi M.C.

6. W odpowiedzi na skargi, organ odwoławczy podtrzymał swoje stanowisko i wniósł o ich oddalenie.

7. Postanowieniem z 11 lutego 2019 r., wydanym w sprawie prowadzonej pod ówczesną sygn. akt IV SA/Wa 1576/18 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 124 § 1 pkt 6 w zw. z art. 56 p.p.s.a. zawiesił na wniosek Ministra postępowanie sądowe z uwagi na zawisłość w postępowaniu sądowym sprawy z żądania A. o stwierdzenie nieważności decyzji Ministra i organu I instancji, a Naczelny Sąd Administracyjny postanowieniem z 10 maja 2019 r. sygn. akt II OZ 420/19 oddalił zażalenie A. na postanowienie WSA w Warszawie.

8. Wyrokiem z 7 grudnia 2022 r. sygn. akt II OSK 3826/19 NSA oddalił skargę A. od wyroku WSA w Warszawie z 8 lipca 2019 r. sygn. akt IV SA/Wa 3216/18 w przedmiocie stwierdzenia nieważności ww. decyzji.

9. Tut. Sąd postanowieniem z 8 grudnia 2022 r. sygn. akt VII SA/Wa 1802/21 podjął zawieszone postępowanie sądowe.

II. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje.

Zgodnie z art. 1 ustawy z 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t. jedn. Dz.U. z 2022 r., poz. 2492) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, a kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Oznacza to, że sądy administracyjne nie orzekają merytorycznie, tj. nie wydają orzeczeń, co do istoty sprawy, lecz badają zgodność zaskarżonego aktu administracyjnego z obowiązującymi przepisami prawa, określającymi prawa i obowiązki stron oraz przepisami procedury administracyjnej, normującymi zasady postępowania przed organami administracji publicznej.

Z brzmienia zaś art. 145 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. jedn. Dz. U. z 2023 r., poz. 259), zwanej dalej "p.p.s.a." wynika, że w wypadku, gdy sąd stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, bądź naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, bądź inne naruszenie przepisów postępowania, jeśli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy, wówczas - w zależności od rodzaju naruszenia - uchyla decyzję lub postanowienie w całości lub w części, albo stwierdza ich nieważność bądź niezgodność z prawem. Nie ulega więc wątpliwości, że zaskarżona decyzja lub postanowienie mogą ulec uchyleniu tylko wtedy, gdy organom administracji publicznej można postawić uzasadniony zarzut naruszenia prawa, czy to materialnego, czy to procesowego, jeżeli naruszenie to miało, bądź mogło mieć wpływ na wynik sprawy.

Biorąc pod uwagę powyższe, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie stwierdził, że zaskarżona decyzja była prawidłowa, a skargi nie były zasadne.

I. Uwagi ogólne.

1. Szczególne zasady i warunki przygotowania inwestycji dotyczących linii kolejowych, w tym warunki lokalizacji i nabywania nieruchomości na ten cel oraz organy właściwe w tych sprawach uregulowane są w ustawie z 28 marca 2003 r. o transporcie kolejowym (t. jedn. Dz.U. z 2021 r., poz. 1984, dalej: "u.t.k."), w szczególności w rozdziale 2b "Szczególne zasady i warunki przygotowania inwestycji dotyczących linii kolejowych". Ustawa ta – w zakresie, w jakim reguluje zasady i warunki przygotowania inwestycji dotyczących linii kolejowych - stanowi lex specialis w stosunku do innych ustaw; w tym Kodeksu postępowania administracyjnego, ustawy Prawo budowlane, ustawy o drogach publicznych i ustawy o gospodarowaniu nieruchomościami. Wniosek taki można wyprowadzić z uregulowania zawartego w treści art. 1 pkt 5 u.t.k., ale także i z samego tytułu ww. rozdziału 2b ustawy oraz z art. 9o ust. 2 u.t.k. stanowiącego, że do postępowania w sprawach o wydanie decyzji o ustaleniu lokalizacji linii kolejowej stosuje się przepisy k.p.a., ale z zastrzeżeniem przepisów u.t.k., jak również z art. 9ad ust. 3 u.t.k., zgodnie z którym w sprawach dotyczących lokalizacji linii kolejowych, realizowanych w trybie tej ustawy, nie stosuje się przepisów o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, z zastrzeżeniem art. 9n ust. 2 i art. 9o ust. 3 pkt 4 lit. g oraz przepisów ustawy z 9 października 2015 r. o rewitalizacji (Dz. U. z 2017 r. poz. 1023, z późn. zm.). Zgodnie zaś z art. 9ac ust. 1 u.t.k. wojewoda wydaje pozwolenie na budowę linii kolejowej lub poszczególnych odcinków tej linii oraz wszystkich obiektów związanych z jej budową, przebudową i rozbudową, położonych w granicach województwa, na zasadach i w trybie przepisów Prawa budowlanego. Natomiast zgodnie z art. 9o ust. 2 u.t.k. do postępowania w sprawach o wydanie decyzji o ustaleniu lokalizacji linii kolejowej stosuje się przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego, ale z zastrzeżeniem przepisów tej ustawy.

Organa orzekające w sprawie ustalenia lokalizacji linii kolejowej są wprawdzie związane hipotezą art. 9q ust. 1 u.t.k., ustalającą obligatoryjną treść decyzji, co jednak nie powoduje, że ocena decyzji może być dokonywana z pominięciem art. 107 § 3 k.p.a.

Ratio legis takiego rozwiązania podyktowane zostało koniecznością uproszczenia i możności szybkiej realizacji inwestycji mających znaczenie ogólnospołeczne - linii kolejowych

2. Zgodnie z art. 9o ust. 1 u.t.k., w brzmieniu obowiązującym w dniu wydania decyzji, decyzję o ustaleniu lokalizacji linii kolejowej wydawał wojewoda na wniosek P. Spółki Akcyjnej ("P. S.A.") lub właściwej jednostki samorządu terytorialnego. Postępowanie dotyczące ustalenia lokalizacji linii kolejowej było prowadzone na wniosek inwestora, do którego należy ustalenie przebiegu projektowanej linii. W toku postępowania administracyjnego natomiast, do zadań organu należy sprawdzenia, czy wniosek inwestora spełnia przewidziane prawem wymagania, stosownie do art. 9o ust. 3 u.t.k. Spełnienie przez wnioskodawcę warunków określonych w rozdziale 2b u.t.k. nakazuje organowi wydanie decyzji o lokalizacji linii kolejowej, w której zamieszcza się elementy wskazane w art. 9q ust. 1 u.t.k. (vide też wyrok NSA z 5 września 2017 r., sygn. akt II OSK 2892/15, CBOSA).

Kontrolujący wydaną w postępowaniu nadzwyczajnym decyzję Ministra odmawiającą stwierdzenia nieważności decyzji o lokalizacji przedmiotowej inwestycji kolejowej Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie stwierdził słusznie w prawomocnym wyroku, oddalającym skargę A., że "inwestor we wniosku o wydanie decyzji o ustaleniu lokalizacji linii kolejowej decyduje o jej przebiegu oraz o wielkości terenu niezbędnego dla obiektów budowlanych, załączając mapy przedstawiające proponowany przebieg linii kolejowej (linie rozgraniczające teren) oraz mapy zawierające projekty podziału nieruchomości. Organ może natomiast działać tylko w granicach tego wniosku i nie ma możliwości ingerowania w lokalizację inwestycji, a więc i w przebieg linii podziału nieruchomości, zaproponowany przez wnioskodawcę. Ocenie dokonanej przez organ może jedynie podlegać zgodność z prawem planowanego przedsięwzięcia, w szczególności spełnienie warunków zawartych w przepisach ustawy o transporcie kolejowym. Z tego też względu organ nie może odmówić wydania decyzji pozytywnej, o ile planowana lokalizacja pozostaje w zgodzie z przepisami powszechnie obowiązującego prawa. Inwestor samodzielnie dokonuje bowiem najbardziej korzystnych rozwiązań lokalizacyjnych i następnie techniczno-wykonawczych inwestycji, mając na uwadze spowodowanie jak najmniejszych uciążliwości dla właścicieli nieruchomości. Zadaniem organu jest natomiast sprawdzenie, czy wyznaczone przez wnioskodawcę linie rozgraniczające linii kolejowej odpowiadają woli ustawodawcy, wyrażonej w regulacjach prawnych, mających znaczenie dla wydania decyzji o ustaleniu lokalizacji linii kolejowej" (wyrok WSA w Warszawie z 8 lipca 2019 r., sygn. akt IV SA/WA 3216/18, CBOSA).

3. W ramach dokonywania przez organ meriti oceny wniosku inwestora, o której mowa w punkcie poprzedzającym, jest on jednak związany regułami ogólnymi postępowania administracyjnego, ujętymi w art. 7, 77 § 1 i 80 k.p.a. Musi więc – w ramach postępowania w sprawie – podjąć wszelkie czynności niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy, mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli. Powinien w sposób wyczerpujący zebrać i rozpatrzyć cały materiał dowodowy istotny w tego typu sprawie i ocenić na tej podstawie, czy występuje kompletności wniosku w świetle wymogów ustawowych oraz, czy koncepcja inwestora mieści się w granicach wyznaczonych przez prawo.

4. Co do zasady, stronami postępowania o wydanie decyzji o lokalizacji inwestycji kolejowej są wnioskodawca i właściciele lub użytkownicy wieczyści nieruchomości objętych wnioskiem o wydanie tej decyzji (art. 9o ust. 6 u.t.k.). Ustawa o transporcie kolejowym nie określa warunków niezbędnych do uznania podmiotów trzecich za stronę postępowania o lokalizację linii kolejowej, stąd też zastosowanie miał będzie art. 28 ust. 2 Pr. bud., zgodnie z którym stronami w postępowaniu w sprawie pozwolenia na budowę (a taką funkcję pełni decyzja o lokalizacji inwestycji kolejowej) są inwestor oraz właściciele, użytkownicy wieczyści lub zarządcy nieruchomości znajdujących się w obszarze oddziaływania obiektu. "Obszar oddziaływania" zdefiniowany jest w art. 3 pkt 20 Pr. bud.; na dzień wydawania zaskarżonej decyzji był nim teren wyznaczony w otoczeniu obiektu budowlanego na podstawie przepisów odrębnych, wprowadzających związane z tym obiektem ograniczenia w zagospodarowaniu, w tym zabudowy, tego terenu.

Ograniczenia w zagospodarowaniu terenu wyznaczają treść tzw. legitymacji skargowej, a więc interesu prawnego, którego ochrony domagać się może strona w potencjalnym postępowaniu odwoławczym (przed organem II instancji) lub skargowym (przed sądem administracyjnym).

W przypadku wszelkich inwestycji liniowych, w tym kolejowych, zakres chronionego interesu prawnego stron jest zasadniczo determinowany tym, na ile przedmiotowa inwestycja oddziałuje na ich prawa rzeczowe, wynikające zwłaszcza z własności nieruchomości lub prawa użytkowania wieczystego (podobnie NSA w wyroku z 13 lipca 2022 r., sygn. akt II OSK 863/22, CBOSA).

W orzecznictwie sądowoadministracyjnym (por. wyrok NSA z 18 czerwca 2019 r., sygn. akt II OSK 2073/17, CBOSA) podkreśla się, że pojęcie uzasadnionych interesów powinno być interpretowane w sposób obiektywny. Interesy te muszą znajdować swoje umocowanie w przepisach powszechnie obowiązującego prawa. Wyznacznikiem zakresu, w jakim wydający decyzję organ ma obowiązek chronić uprawnienia osób trzecich, są przepisy prawa materialnego. Ochrona uzasadnionych interesów osób trzecich nie może być jednak rozumiana w sposób absolutny. Nie chodzi bowiem o wszelkie utrudnienia, jakie może przynieść planowane przedsięwzięcie, a jedynie o takie, które mogą dotyczyć naruszeń interesów prawnych, a nie interesów faktycznych innych osób. O naruszeniu interesu osób trzecich można więc mówić jedynie wtedy, gdy zostały naruszone w tym względzie konkretne przepisy. Jeżeli inwestycja nie wykazuje żadnej sprzeczności z przepisami prawa, to spowodowane realizacją inwestycji faktyczne dolegliwości dla otoczenia nie mogą zostać zakwalifikowane, jako naruszające uzasadnione interesy osób trzecich (por. wyroki: NSA z 24 września 2015 r. sygn. akt II OSK 182/14; WSA w Białymstoku z 8 listopada 2016 r. sygn. akt II SA/Bk 472/15; WSA w Poznaniu z 22 czerwca 2016 r. sygn. akt IV SA/Po 258/16, CBOSA).

5. Dokonana przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie kontrola zaskarżonej decyzji Ministra prowadzi do wniosku, że organ odwoławczy w sposób bardzo skrupulatny sporządził zarówno uzasadnienie faktyczne, jak i – przede wszystkim – prawne swego rozstrzygnięcia. Wykazał tym samym w sposób niebudzący wątpliwości tut. Sądu przesłanki zasadności przyjęcia za podstawę prawną art. 138 § 1 pkt 2 k.p.a. i trafności dokonanej subsumpcji prawnej należycie ustalonego stanu faktycznego.

II. Skarga C. Sp. z o.o. z siedzibą w K.

Wbrew twierdzeniom skarżącej, ani organ I instancji, ani Minister nie naruszyli art. 6 k.p.a. w sposób podnoszony w skardze. Przede wszystkim wyjaśnić należy, że organa obu instancji prawidłowo przyjęły, że nie mają uprawnienia do oceny racjonalności, czy też słuszności przyjętych we wniosku rozwiązań projektowych, gdyż postępowanie w sprawie zezwolenia na realizację danej inwestycji kolejowej toczy się na wniosek zarządcy infrastruktury kolejowej, którym to wnioskiem organ administracji jest związany. Taki stanowisko organów było zastosowaniem wprost art. 9o ust. 3 oraz art. 9s ust. 1-3 u.t.k. i uwzględnieniem tego, że organ nie może dokonywać jakichkolwiek zmian w zakresie lokalizacji, przebiegu oraz planowanych parametrów technicznych konkretnej inwestycji.

Rolą wyłączną orzekającego w sprawie organu jest sprawdzenie kompletności wniosku w świetle wymogów ustawowych oraz ocena, czy koncepcja składającego wniosek mieści się w granicach wyznaczonych przez prawo. Niedopuszczalna byłaby więc ocena racjonalności, słuszności koncepcji przedstawionej przez inwestora, bowiem miałaby ona charakter pozaprawny. O przebiegu linii kolejowej decyduje zarządca (wnioskodawca) i to on wybiera najbardziej optymalne rozwiązanie lokalizacyjne i techniczno-wykonawcze. Przepisy specustawy kolejowej nie zobowiązują przy tym inwestora do przedstawienia różnych wariantów przebiegu planowanej inwestycji, stąd też ocena organu ogranicza się wyłącznie do zgodności z prawem takiego wariantu, jaki przedstawił wnioskodawca. W tym też zakresie powyższa ocena prawna tut. Sądu jest w pełni zbieżna z oceną, jakiej dokonał WSA w Warszawie w ww. wyroku z 8 lipca 2019 r., sygn. akt IV SA/WA 3216/18, jak również ze stanowiskiem zaprezentowanym przez Naczelny Sąd Administracyjny w wyrokach z 3 września 2014 r. sygn. akt II OSK 1730/14 i z 5 września 2017 r. sygn. akt II OSK 2892/15 (CBOSA).

Tym samym, poza jakąkolwiek kognicją organów w tej sprawie było badanie "niezbędności" działek, na których inwestor zamierzał budować linię kolejową i to, że "sąsiednia działka nr [...] lepiej nadawałaby się do realizacji celu publicznego".

Całkowicie nietrafny był zarzut naruszenia art. 8 § 1 k.p.a. przez "brak zastosowania zasady równości stron postępowania administracyjnego i danie prymatu wnioskodawcy a to P.S. A. z siedzibą w W. i tym samym zachwianie równowagi interesów stron postępowania, co doprowadziło do przyznania absolutnego prymatu interesom wnioskodawcy z pogwałceniem zasad współżycia społecznego oraz logiki, albowiem wnioskodawca wskazał działki należące do skarżącego nie uwzględniając okoliczności, że sąsiednia działka nr [...] lepiej nadaje się do realizacji zamierzonej inwestycji i jej właściciel wyraża zgodę na jej użycie, natomiast działki skarżącego są wykorzystywane przez niego do prowadzenia działalności gospodarczej i stanowią istotną okoliczność pozwalającą na jej prowadzenie poprzez umożliwienie dojazdu samochodom ciężarowym do zakładu produkcyjnego".

Niezależnie od dokonanej powyżej przez Sąd oceny zakresu kognicyjnego organów w sprawie o wydanie decyzji o lokalizacji inwestycji kolejowej, stwierdzić należy, co następuje.

Przepisy u.t.k. – podobnie, jak przepisy regulujące inne inwestycje liniowe (np. drogowe) - wpisują się w system dopuszczalnej prawem ingerencji władzy publicznej w prawo własności. Choć na gruncie Konstytucji RP własność podlega niekwestionowanej ochronie prawnej, jako stanowiące jeden z podstawowych filarów społecznej gospodarki rynkowej w demokratycznym państwie prawnym, możliwe jest jej ograniczanie - nie jest to prawo absolutne. Wynika to zresztą z art. 140 Kodeksu cywilnego, wyraźnie stanowiącego, że sposób wykonywania prawa własności może być ograniczony ustawowo. Tak też treść prawa własności wpisuje się w konstytucyjne zasady wynikające z art. 21, art. 31 i art. 64 Konstytucji RP. Wynika z nich, że, z jednej strony, prawo własności podlega ochronie; z drugiej zaś - że może doznawać ograniczeń, ale tylko w przewidziany prawem sposób.

Skoro ustawodawca w art. 9q ust. 1 w zw. z art. 9s ust. 1 – 11 u.t.k. przewidział wywołanie określonych skutków prawnych – w tym prawnorzeczowych – decyzją o ustaleniu lokalizacji linii kolejowej to tym samym ograniczenie praw właścicielskich osób trzecich wynika z ustawy, a tym samym jest dopuszczalne.

Minister nie naruszył art. 11 k.p.a. przez "niewskazanie podstaw, na jakich organ II instancji oparł swą decyzję w odniesieniu do odwołania skarżącego". Stanowisko Ministra odnośnie zarzutów z odwołania Spółki zawarte jest na s. 15 i 46 – 48 zaskarżonej decyzji i jego analiza prowadzi do wniosku, że organ w pełni wykazał przesłanki (a nie "podstawy") swego rozstrzygnięcia odnosząc je wprost do przedstawionych przez Spółkę zarzutów. Co więcej, trafnie organ stwierdził, że Spółka nie jest właścicielem nieruchomości oznaczonych nr ewid. [...]i [...] oraz [...], [...] i [...]– co wprost wynikało z wpisów w dziale II ksiąg wieczystych prowadzonych dla tych nieruchomości. Nie mogła więc w takim zakresie wywodzić własnego interesu prawnego. Spółka zaś – jako właściciel działki ewidencyjnej nr [...] – nie wywodziła interesu prawnego z prawa własności tejże działki.

Całkowicie błędny był zarzut naruszenia przez Ministra art. 7 w zw. z art. 77 k.p.a. przez "niepoprawne ustalenie stanu faktycznego, z którego wprost wynika, że wniosek o ustaleniu lokalizacji celu publicznego powinien być oddalony z uwagi na naruszenie interesu prywatnego oraz brak wystąpienia przesłanek umożliwiających ograniczenie prawa własności zgodnie z obowiązującymi przepisami, albowiem obok działek wnioskodawców o numerach [...] oraz [...] znajduje się działka nr [...] stanowiąca nieużytki, której to właściciel w toku postępowania administracyjnego, a także przed jego wszczęciem wyrażał zgodę na jej wykorzystanie". "Naruszenie interesu prywatnego" nie jest podstawą do "oddalenia wniosku" o lokalizację inwestycji kolejowej. Regułą bowiem jest, że taka inwestycja – jako przebiegająca przez grunty osób trzecich – wkracza w wykonywanie prawa własności w rozumieniu art. 140 k.c. Jak jednak już była o tym mowa, jest to prawnie dopuszczalne, a organ nie ma prawa zmieniać przebiegu linii kolejowej określonego we wniosku i ma z natury rzeczy ograniczoną kognicję w doborze rozstrzygnięcia.

Organ odwoławczy nie naruszył art. 9q ust. 1 w zw. z art. 9s ust. 1 i 9o ust. 3 pkt 1) u.t.k. "w zakresie, w jakim zatwierdzono zajęcie działek stanowiących własność osób prywatnych przeznaczonych na realizację inwestycji zgodnie z dołączoną do wniosku o wydanie decyzji o ustaleniu lokalizacji linii kolejowej mapą zawierającą propozycję przebiegu linii kolejowej, z zaznaczeniem terenu niezbędnego dla planowanych obiektów budowlanych, poprzez ujęcie w tej propozycji należących do Skarżącego działek o numerach [...]i [...], podczas gdy z dołączonych do wniosku map ewidencyjnych wynika w sposób jednoznaczny, że wyżej wymienione działki nie były niezbędne do wykonania planowanych obiektów budowlanych, zaś celowe i ekonomicznie uzasadnione byłoby poprowadzenie linii kolejowej przez działkę o numerze [...], która stanowi nieużytki". Po pierwsze dlatego, że Spółka nie jest właścicielem działek o numerach ewid. [...]i [...], po drugie dlatego, że organ nie bada racjonalności projektowanego przebiegu linii kolejowej, a po trzecie dlatego, że skarga na decyzję ustalającą taką lokalizację nie ma charakteru actio popularis i musi wiązać się z naruszeniem prawa materialnego, którego w tej sprawie Spółka nie posiadała.

Nie został też naruszony art. 9o ust. 2 u.t.k. w zw. z art. 32 ustawy Prawo geodezyjne i kartograficzne przez "pozbawienie Skarżącego prawa do czynnego udziału w postępowaniu w zakresie, w jakim uniemożliwiono mu uczestnictwo w planowanych czynnościach geodezyjnych, a zwłaszcza wzięcia udziału w wyznaczeniu linii rozgraniczającej teren inwestycji". Zgodnie z ww. przepisem u.t.k. wprawdzie do postępowania w sprawach o wydanie decyzji o ustaleniu lokalizacji linii kolejowej stosuje się przepisy ustawy Kodeks postępowania administracyjnego, ale nie oznacza to, że Spółce powinien organ zapewnić "uczestnictwo w planowanych czynnościach geodezyjnych, a zwłaszcza wzięcia udziału w wyznaczeniu linii rozgraniczającej teren inwestycji". Art. 32 Prawa geodezyjnego i kartograficznego nie dotyczy rozgraniczenia gruntów pod inwestycje kolejową, ale rozgraniczenia gruntów w postępowaniu mającym na celu ustalenie przebiegu granic przez określenie położenia punktów i linii granicznych, utrwalenie tych punktów znakami granicznymi na gruncie oraz sporządzenie odpowiednich dokumentów w postępowaniu rozgraniczeniowym (art. 20 cyt. ustawy).

Ponadto, czynności geodezyjne na potrzeby zgromadzenia dokumentacji, o której mowa w art. 9. ust. 3 u.t.k. przeprowadzane są poza kontrolą organu i poza postępowaniem o wydanie decyzji o lokalizacji inwestycji kolejowej, czyni je inwestor przed złożeniem wniosku na własny koszt i ryzyko – nie mając obowiązku prawnego powiadamiania o nich innych właścicieli gruntów.

Organ nie naruszył art. 2 ustawy Prawo przedsiębiorców przez "wytyczenie inwestycji celu publicznego w sposób dowolny, przez działki skarżącego, które wykorzystywane są przez niego do prowadzenia działalności gospodarczej i stanowią istotną okoliczność jej wykorzystywania, a to możność dojazdu pojazdów ciężarowych do zakładu produkcyjnego, co w istotny sposób zostało narażone, przez co naruszona została również wolność działalności gospodarczej". Po pierwsze, organ nie "wytyczał" przebiegi inwestycji, uczynił to inwestor. Po drugie, jak już była o tym mowa, Spółka nie jest ani właścicielem nieruchomości oznaczonych nr ewid. [...]i [...] oraz [...], [...] i [...], ani ich użytkownikiem wieczystym.

Zgodnie z art. 2 Prawa przedsiębiorców, podejmowanie, wykonywanie i zakończenie działalności gospodarczej jest wolne dla każdego na równych prawach. Jak trafnie wyjaśnił to Sąd Apelacyjny w P. w wyroku z [...] grudnia 2016 r., sygn. akt [...], LEX nr [...] w pojęciu "wykonywanie działalności gospodarczej" mieszczą się dwa istotne elementy wolności gospodarczej, a mianowicie: swoboda prawnej organizacji działalności gospodarczej oraz samodzielność w wykonywaniu tej działalności. Swoboda dotyczy: wyboru formy organizacyjno-prawnej wykonywania działalności gospodarczej, kształtowania systemu kierowania i organizacji wewnętrznej przedsiębiorstwa, dokonywania zmian strukturalnych (łączenia, podziału, likwidacji, przekształceń) i zrzeszania się przedsiębiorców. Natomiast samodzielność oznacza możliwość podejmowania decyzji na własny rachunek i odpowiedzialność w sferze działalności eksploatacyjnej i inwestycyjnej przedsiębiorstwa oraz w zakresie jego finansów.

Swoboda działalności gospodarczej stanowi tzw. publiczne prawo podmiotowe o charakterze negatywnym, któremu odpowiada ogólny obowiązek państwa nienaruszania swobody działania beneficjentów tego prawa w sferze działalności gospodarczej. Wolność gospodarcza jest konstrukcją danego porządku prawnego i oznacza domniemanie swobody podejmowania i prowadzenia działalności przez przedsiębiorców, jeżeli (i dopóki) co innego nie wynika z przepisów ustawowych.

Zezwolenie na realizację inwestycji kolejowej nie ogranicza więc żadną miarą swobody działalności gospodarczej Spółki.

III. Skarga A.

A.w swojej skardze do tut. Sądu, formułując zarzuty naruszenia prawa materialnego (pkt 1 ppkt 1 – 24 skargi), przypisała temu naruszeniu postać kwalifikowaną przez określenie, że było to "rażące naruszenie prawa". Przypomnieć więc należy, że Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, kontrolując przesłanki nieważności z art. 156 § 1 k.p.a. przedmiotowej decyzji Ministra (i organu I instancji) wyrokiem z 8 lipca 2019 r., sygn. akt IV SA/Wa 3216/18 oddalił skargę A. na decyzję Ministra odmawiającą stwierdzenia nieważności własnej decyzji tego organu. NSA, wyrokiem z 7 grudnia 2022 r., sygn. akt II OSK 3826/19 oddalił skargę kasacyjną A. od tego wyroku. Tym samym, kwestia "rażącego naruszenia prawa" badana była przez sądy administracyjne dwóch instancji i stwierdzenie braku takiego rażącego naruszenia prawa stanowi dla tut. Sądu res iudicata, powodując niedopuszczalność prawną ponownego rozpoznawania sprawy w tym zakresie.

Kontrolując jednakże decyzję organu w aspekcie zwykłego (a więc nie kwalifikowanego z art. 156 § 1 k.p.a.) naruszenia prawa, stwierdzić należy, co następuje.

Minister w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji w sposób prawidłowy prawnie odmówił skuteczności procesowej zarzutom A. podnoszonym w odwołaniu. Uczynił to na s. 33 – 46 zaskarżonej decyzji, w sposób drobiazgowy. Tut. Sąd podziela w pełni argumentację prawną organu.

Odnosząc się do zarzutów skargi należy na wstępie wyjaśnić, że przepisu prawa nie można naruszyć "poprzez niezastosowanie", a jedynie przez jego wadliwe zastosowanie lub błędną wykładnię.

W tej sprawie organ nie mógł naruszyć art. 2a ust. 2 ustawy o drogach publicznych w zw. z art. 73 ust. 1 ustawy z 13 października 1998 r. Przepisy wprowadzające ustawy reformujące administrację publiczną w zw. z art. 9q ust. 1 pkt 7 w zw. z art. 9s ust. 3 pkt 1 u.t.k. przez "skierowanie decyzji w części dotyczącej terenu zajętego pod drogę publiczną ul. W-D do podmiotów, którym nie przysługiwał przymiot strony". Po pierwsze dlatego, że art. 2a ust. 2 ustawy o drogach publicznych zawiera wyłącznie definicję zarządcy drogi wojewódzkiej, powiatowej i gminnej, a Minister nie określał w sposób odmienny zarządcy tej drogi. Po drugie dlatego, że A.nie może skutecznie prawnie kwestionować decyzji na tej podstawie, że została skierowana nie do Gminy Miejskiej K., jako właściciela terenu. W takiej bowiem sytuacji skuteczność zarzutu zależy od jego podniesienia, ale przez podmiot pominięty w postępowaniu, a nie przez osobę trzecią. Może to być bowiem zarzut z art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a., przysługujący pominiętej stronie. Po trzecie zaś dlatego, że zgodnie z art. 9qust. 1 pkt 7 u.t.k. decyzja o ustaleniu lokalizacji linii kolejowej zawiera w szczególności oznaczenie nieruchomości lub ich części, według katastru nieruchomości lub map z projektami podziału nieruchomości. Taka jest też treść decyzji organu I instancji, po jej reformatoryjnej zmianie, dokonanej zaskarżoną decyzją. Przypomnieć należy, że Minister uchylił zapis decyzji pierwszoinstancyjnej na s. 15, w wierszu 3 licząc od góry "[...] ([...])", zmieniając go na "[...] ([...])". Ponadto, zgodnie z art. 9s ust. 3 pkt 1 u.t.k., nieruchomości, o których mowa w art. 9q ust. 1 pkt 7 tej ustawy, stają się z mocy prawa własnością Skarbu Państwa - w przypadku wniosku o wydanie decyzji o ustaleniu lokalizacji linii kolejowej złożonego przez P. S.A. lub C. Ustawodawca wyraźnie wskazuje beneficjenta – jest nim Skarb Państwa, zaś przejście prawa własności następuje z mocy prawa, a nie na skutek orzeczenia administracyjnego. Z listy zaś podmiotów, które zaskarżoną decyzję otrzymały wynika, że jednym z nich był "Urząd Miasta K.".

Zgodnie z art. 73 ust. 1 ustawy z 13 października 1998 r. Przepisy wprowadzające ustawy reformujące administrację publiczną (Dz.U. z 1998 r., Nr [...], poz. 872) nieruchomości pozostające w dniu 31 grudnia 1998 r. we władaniu Skarbu Państwa lub jednostek samorządu terytorialnego, niestanowiące ich własności, a zajęte pod drogi publiczne, z dniem 1 stycznia 1999 r. stają się z mocy prawa własnością Skarbu Państwa lub właściwych jednostek samorządu terytorialnego za odszkodowaniem. Przepis ten wprowadzał cezurę czasową, wywołując z dniem 1 stycznia 1999 r. skutki prawnorzeczowe istniejącego na dzień 31 grudnia 1998 r. stanu niewłaścicielskiego władania określonym gruntem. Jako, że przepis ten nie był stosowany przez organa obu instancji, to – z natury rzeczy – nie mógł zostać naruszony.

Z powyższych względów również art. 2a. ust. 2 ustawy o drogach publicznych w zw. z art. 73 ust. 1 ustawy z 13 października 1998 r. Przepisy wprowadzające ustawy reformujące administrację publiczną w zw. z art. 9q ust. 1 pkt 6 u.t.k. nie mógł być naruszony "poprzez niezastosowanie". Zgodnie z art. 9q ust. 1 pkt 6 u.t.k. decyzja o ustaleniu lokalizacji linii kolejowej zawiera w szczególności określenie ograniczeń w korzystaniu z nieruchomości w celu zapewnienia prawa do wejścia na teren nieruchomości dla prowadzenia inwestycji kolejowej, w szczególności dokonania związanej z nią budowy lub przebudowy układu drogowego, w tym zjazdu do nieruchomości, lub urządzeń wodnych, lub założenia i przeprowadzania na nich ciągów drenażowych, przewodów i urządzeń służących do przesyłania płynów, pary, gazów i energii elektrycznej oraz urządzeń łączności i sygnalizacji, a także innych podziemnych, naziemnych lub nadziemnych obiektów i urządzeń niezbędnych do korzystania z tych przewodów i urządzeń, a także prac związanych z konserwacją, utrzymaniem lub usuwaniem awarii. Wszelkie niezbędne dla budowy przedmiotowej inwestycji kolejowej ograniczenia w korzystaniu z nieruchomości w celu zapewnienia prawa do wejścia na teren nieruchomości dla prowadzenia inwestycji kolejowej zostały w decyzji – w jej ostatecznym brzmieniu – określone, wbrew twierdzeniom skarżącej A..

Co więcej, organ II instancji w swym reformatoryjnym rozstrzygnięciu dodatkowo zastrzegł, że działki, zajęte czasowo na cele związane z realizacją inwestycji, należy przywrócić do stanu pierwotnego lub zagospodarować w sposób uzgodniony z właścicielami lub użytkownikami, a w celu zapewnienia dostępu do południowej ściany budynku mieszkalnego zlokalizowanego na działce nr [...], z obrębu [...]K., związanego z jego technicznym utrzymaniem, Minister dodatkowo ustanowił "służebność przejazdu i przechodu przez działkę nr [...] z obrębu [...]K. o szerokości 3 m wzdłuż jej północnej granicy, na rzecz każdoczesnych właścicieli działki nr [...], z obrębu [...]K.. Natomiast w celu zapewnienia drogi koniecznej dla działki nr [...], położonej poza liniami rozgraniczającymi teren przedmiotowej inwestycji kolejowej, ustanawiam służebność przejazdu i przechodu przez działkę nr [...], z obrębu [...]K., o szerokości 3 m wzdłuż jej północnej granicy na rzecz każdoczesnych właścicieli działki nr [...], z obrębu [...]K.".

Wbrew twierdzeniom A., przez "oddanie w decyzji spółce prawa handlowego w użytkowanie wieczyste ul. W-D (na odcinku, na jakim stanowi ona drogę gminna) oraz poprzez równoczesną nacjonalizację mienia gminnego, zajętego pod tą drogę publiczną na rzecz Skarbu Państwa" nie został naruszony "art. 2a. ust. 2 ustawy o drogach publicznych w zw. z art. 73 ust. 1 ww. ustawy z 13 października 1998 r. w zw. z art. 9s ust. 3 pkt 1 u.t.k.". Jak już była o tym mowa, przejście własności nieruchomości w trybie art. 9s ust. 3 pkt 1 u.t.k. następuje ex lege. To nie wola organu o tym rozstrzyga, ale ustawa. Natomiast kwestia potencjalnego ustanowienia użytkowania wieczystego na rzecz osoby prawnej, niebędącej zarządcą drogi, nie należy do okoliczności wyznaczających interes prawny A., a tylko naruszenie interesu prawnego strony upoważnia ją do skutecznego wniesienia skargi.

Zaskarżona decyzja w żadnej mierze – wbrew skardze – nie pozbawiła ul. W-D. "na odcinku, na jakim stanowiła ona drogę gminna charakteru drogi publicznej" ani tym bardziej – o czym stanowi art. 10 ust. 1, ust. 2 i ust. 3 ustawy o drogach publicznych - dotychczasowej kategorii.

W takim też zakresie zasadnie wyjaśnił Minister w swej decyzji, że kategoria drogi publicznej nadana ul. W-D uchwałą Nr [...] Rady Narodowej Miasta K. z dnia [...] maja 1986 r., w sprawie zaliczenia dróg do kategorii dróg gminnych oraz lokalnych miejskich, nie została w późniejszym czasie zmieniona poprzez wyłączenie tego odcinka drogi z kategorii drogi gminnej. Jak słusznie zauważa Minister "ponadto, przejście z mocy prawa własności nieruchomości zajętych pod ul. W-D na rzecz Skarbu Państwa nie spowoduje, że ww. droga gminna utraci status drogi gminnej (vide: wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 22 listopada 2013 r., sygn. akt II OSK 1285/12, Legalis 807057). Zaznaczyć także należy, że Prezydent Miasta K. w piśmie z dnia [...] czerwca 2013 r., znak: [...], poinformował, iż Gmina Miejska K. deklaruje wstępnie (po zawarciu stosownych umów pomiędzy stronami) zgodę na przejęcie (w tzw. "okresie trwałości projektu") w nieodpłatne użytkowanie działek zajętych pod przebudowę i budowę infrastruktury technicznej (drogowej, sanitarnej) nabytych na rzecz Skarbu Państwa, w wieczyste użytkowanie P. S.A. oraz zgodę na przekazanie na rzecz Gminy (po upływie 5 lat od zakończenia realizacji inwestycji) przedmiotowych działek wraź z modernizowaną infrastrukturą drogową, z równoczesnym wygaszeniem wieczystego użytkowania P. S.A., nabytego w trybie ustawy o transporcie kolejowym. Dodatkowo, w piśmie z dnia 5 grudnia 2012 r., znak: ZIKiT/S/93557/12/IU/84729, zarządca drogi wskazał, iż teren pod drogę ul. W-D należy "przekazać na własność Gminy Miejskiej K.", w związku z czym wyraził chęć na przejęcie w przyszłości gruntów przeznaczonych pod drogę. Możliwość przekazania przez inwestora wybudowanej w ramach realizacji inwestycji kolejowej infrastruktury drogowej właściwym zarządcom przed upływem pięcioletniego okresu od zakończenia inwestycji, w formie porozumienia, potwierdziło ponadto Centrum Unijnych Projektów Transportowych w piśmie z dnia 11 grudnia 2013 r., znak: CUPT/DPI1/WPV/4200/[...]/PZ/13".

Stąd też niezasadny był również zarzut naruszenia art. 22 ust. 1 ustawy o drogach publicznych w sposób ujęty w skardze.

Zarzut A. naruszenia "art. 16 ust. 1 i 2 ustawy o drogach poprzez niezastosowanie i wydanie decyzji pomimo braku zawarcia umowy przez inwestora z zarządca drogi, której budowa lub przebudowa spowodowana jest inwestycją kolejową, a poprzez to antycypowaniu ewentualnych szczegółowych warunków, jakie winny być w niej określone przy wydawaniu decyzji" jest nietrafny. Ponownie, organ, który nie stosuje jakiegoś przepisu nie może go naruszyć. Art. 16 ust. 1 i 2 cyt. ustawy dotyczy budowy lub przebudowy dróg publicznych spowodowanej inwestycją nie drogową. Stanowi on, że budowa lub przebudowa dróg publicznych spowodowana inwestycją nie drogową należy do inwestora tego przedsięwzięcia, a szczegółowe warunki budowy lub przebudowy dróg określa umowa między zarządcą drogi, a inwestorem inwestycji nie drogowej. Potencjalny brak takiej umowy nie narusza jednakże w żadnym stopniu interesu prawnego A., który Akademia wywodzi przecież z tytułu prawnego do jednej z nieruchomości (art. 140 k.c.) dotkniętych skutkami inwestycji. Stąd też potencjalny brak umowy nie może w żaden sposób naruszać "prawa A.poprzez niezapewnienie dojazdu tymczasowego na czas budowy drogi w nowym przebiegu", pomimo podnoszonych w uzasadnieniu skargi okoliczności.

Ponadto, wskazany przepis ustawy o drogach publicznych nie ma w tym postępowaniu zastosowania, a to z uwagi na regulację art. 9ag ust. 1 u.t.k., zgodnie z którą zadanie polegające na przebudowie lub budowie drogi publicznej w zakresie wynikającym z konieczności ich dostosowania do inwestycji dotyczących linii kolejowych realizowane jest przez P. S.A., C. albo właściwą jednostkę samorządu terytorialnego na podstawie porozumienia z właściwym zarządcą drogi publicznej, sieci lub urządzenia wodnego, w którym określa się w szczególności termin przejęcia obowiązku utrzymania drogi publicznej, sieci lub urządzenia wodnego przez właściwego zarządcę. Ustawodawca nie nałożył jednak na strony takiego porozumienia obowiązku zapewnienie dojazdu tymczasowego do nieruchomości na czas budowy drogi. Przepis ten stanowi lex specialis do art. 16 ust. 1 i 2 ustawy o drogach publicznych.

Zarzut ten jest typowym przykładem niedopuszczalnej w tym postępowaniu administracyjnym skargi publicznej (actio popularis). Ponadto, z jednej strony A. podnosi brak takiej umowy, a z drugiej podnosi, że umowa taka "nie może naruszać interesu osób trzecich lub zawierać sprzecznych z art. 5 kodeksu cywilnego zapisów". Skoro umowa nie jest zawarta, to nie może zawierać postanowień uprawniających do czynienia ze swego prawa użytku, który by był sprzeczny ze społeczno-gospodarczym przeznaczeniem tego prawa lub z zasadami współżycia społecznego. Art. 5 k.c. nie ma ponadto zastosowania w postępowaniu administracyjnym, ale wyłącznie w stosunkach cywilnoprawnych i może być elementem obrony praw w postepowaniu przed sadem powszechnym – ale pozwanego, a nie ew. powoda.

Należy też przywołać art. 9ya ust. 1 u.t.k., zgodnie z którym w przypadku, gdy realizacja inwestycji kolejowej wymaga przejścia przez tereny dróg publicznych, P. S.A., C. lub właściwa jednostka samorządu terytorialnego są uprawnione do ich nieodpłatnego zajęcia na czas realizacji inwestycji.

W postępowaniu zakończonym zaskarżoną decyzją organa nie stosowały art. 28 ust. 1 i ust. 2 pkt 3 ustawy o drogach publicznych, gdyż realizacja inwestycji kolejowej odbywała się na zasadach wytyczonych inną ustawą – u.t.k. Przedmiotem tej decyzji nie była budowa, przebudowa, remont, utrzymanie i ochrona skrzyżowań dróg z liniami kolejowymi (o czy stanowi art. 28 ust. 1 cyt. ustawy), ale ustalenie lokalizacji linii kolejowej dla inwestycji pn. "Przebudowa linii kolejowej nr [...] - stacja K. (km 62,400 - 65,400 linii nr [...]) - Obiekt [...]", realizowanej w ramach zadania inwestycyjnego Modernizacja linii kolejowej [...], etap II, odcinek Z. – K. – K.. Przepisem o charakterze specialis był więc - w stosunku do ujmującego odmienny stan art. 28 ustawy o drogach publicznych - ww. art. 9ag ust. 1 i ew. 2 u.t.k.

Całkowicie nietrafny był zarzut naruszenia art. 33 ustawy o drogach publicznych, który dotyczy przecież budowy lub przebudowy drogi w miejscu jej krzyżowania z inną drogą, korytarzem powietrznym lub liniowym urządzeniem obcym w rozumieniu art. 32 ust. 1 ustawy o drogach publicznych. Zgodnie z ww. art. 33, wykonanie krzyżowań nowo budowanych lub przebudowywanych obiektów, o których mowa w art. 32 ust. 1, oraz linii kolejowych, powodujące naruszenie stanu istniejącej drogi lub konieczność dokonania zmian części drogi, należy do inwestora zlecającego budowę lub przebudowę tych obiektów. Stąd też przepis ten nie miał zastosowania w tej sprawie, gdyż decyzja dotyczyła zupełnie innej inwestycji, niż ujęta w art. 32 ust. 1 cyt. ustawy.

Organ nie naruszył art. 9o ust. 3 pkt 3 u.t.k. w zw. z art. 93 ust. 2 ustawy o gospodarce nieruchomościami, zwłaszcza "poprzez niezastosowanie". Zgodnie z ww. przepisem u.t.k. mapy z projektami podziału nieruchomości, w przypadku konieczności dokonania podziału nieruchomości, sporządzone zgodnie z odrębnymi przepisami stanowią załącznik do wniosku o wydanie decyzji o ustaleniu lokalizacji linii kolejowej. I taka mapa została przez inwestora do wniosku załączona. Była to mapa przedstawiająca proponowany przebieg linii kolejowej z zaznaczeniem terenu niezbędnego dla planowanych obiektów budowlanych, stała się ona załącznikiem nr 1 do decyzji Wojewody M.. Słusznie też wyjaśnił w zaskarżonej decyzji Minister, że działka A.nr ewid. [...], z obrębu [...] K. będzie miała zapewniony dostęp do drogi publicznej. Należy przypomnieć, że właśnie w celu realizacji wymagania zapewnienia dostępu do drogi gminnej ul. W-D organ I instancji (na podstawie art. 120 ustawy o gospodarce nieruchomościami, w zw. z art. 9ad ust. 1 u.t.k.), Wojewoda [...] w swej decyzji ustanowił dla działki nr ewid. [...] A. służebność przejazdu i przechodu przez działkę nr [...] z obrębu [...] K., przechodzącą po zatwierdzonym podziale decyzją Wojewody M. na własność Skarbu Państwa.

Trafnie też wskazał Minister, że "w pismach z dnia 19 grudnia 2017 r. oraz z dnia 14 lutego 2018 r. inwestor podkreślił, że uwzględniając oczekiwania A. dotyczące skomunikowania terenów uczelni z drogami komunikacyjnymi inwestor opracował projekt zjazdu z ul. W-D na działkę nr [...], przez działkę nr [...]w liniach rozgraniczających teren inwestycji w km 63,540 oraz projekt poszerzenia zjazdu w km ok. 63,980 przez działki nr [...] oraz nr [...]".

Stąd też niezasadny był również zarzut naruszenia art. 9o ust. 3 pkt 3 u.t.k. w zw. z art. 93 ust. 3 ustawy o gospodarce nieruchomościami w zw. z art. 19 ust. 1 pkt 11 ustawy Prawo geodezyjne i kartograficzne, zwłaszcza "przez niezastosowanie". Trafnie w ocenie tut. Sądu wyjaśnił Minister, że art. 285 § 1 k.c. nie definiuje, jakie dane powinny być zawarte w opisie służebności. Stąd też należy zaakceptować stanowisko organu odwoławczego, że w dokonane w decyzji Wojewody M. zapewnienie na rzecz nieruchomości władnącej (nr ewid. [...]) dostępu do drogi gminnej ul. W-D usytuowanej na działkach nr [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], z obrębu [...]K., oraz na działkach nr [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], z obrębu [...] K., "poprzez ustanowienie służebności przejazdu i przechodu przez działkę nr [...], z obrębu [...] K., która stanie się własnością Skarbu Państwa, a co do której P. S.A. nabywa prawo użytkowania wieczystego z dniem, w którym decyzja o ustaleniu lokalizacji linii kolejowej stała się ostateczna. Zakres służebności na ww. działce nr [...] jest determinowany przez kształt inwestycji przewidziany na tej działce, a jak już to zostało wyjaśnione powyżej, na ww. działce nr [...] (przejętej na rzecz Skarbu Państwa), będzie urządzona droga, umożliwiająca dostęp do pozostającej przy A. działce nr [...]" było zgodne z prawem.

Stąd też niezasadny był również zarzut A. naruszenia art. 9q ust. 1 pkt 4 u.t.k. – zwłaszcza "poprzez niezastosowanie", a decyzja – zwłaszcza po jej zmianie przez Ministra - zawierała prawem przewidziane wymagania dotyczące ochrony interesów osób trzecich, w tym A., w szczególności dotyczących ustanowienia dostępu Akademii do drogi publicznej.

Trafnie też spostrzegł organ II instancji, że choć art. 9q ust. 1 pkt 4 u.t.k. zobowiązuje organ do określenia w decyzji o ustaleniu lokalizacji linii kolejowej wymagań dotyczących ochrony interesów osób trzecich, to A. może wykazywać naruszenie własnego interesu prawnego wyłącznie w odniesieniu do działki nr ewid. [...], stanowiącej jej własność, a nie w odniesieniu do działek stanowiących własność osób trzecich. Jest to bowiem poza interesem prawnym A., wyznaczanym treścią prawa materialnego (w tym wypadku art. 140 k.c.) i stanowi niedopuszczalną skargę publiczną.

Nie leży ponadto w zakresie interesu prawnego A. podnoszenie zarzutu, że organ naruszył art. 9o ust. 3 pkt 6 lub art. 9q ust. 2 u.t.k., "albowiem w trakcie jej wydania naruszono w sposób rażący ww. przepis przez nieustalenie lub błędne ustalenie adresów osób, o jakich mowa w tym przepisie poprzez oparcie się w trakcie całego postępowania na liście adresowej dostarczonej przez wnioskodawcę, w sposób oczywisty niebędącej aktualną na dzień dokonywania na jej podstawie czynności zawiadomienia". Zarówno zarzut ten, jak i jego uzasadnienie wskazuje na to, że skarżąca A. podnosi zarzut niezapewnienia innym niż Akademia stronom udziału w postępowaniu zakończonym zaskarżoną decyzją. Jak już była mowa w poprzedzającej części uzasadnienia, zarzut taki nie może być skuteczny procesowo, gdyż wyłącznie te strony, które zostały udziału pozbawione mogą skutecznie podnosić w odwołaniu, skardze lub wniosku o wznowienie postępowania, że zostały pominięte przez organ. Również i ten zarzut A. uznać należy za typowe actio popularis, a więc zarzut wykraczający poza ramy interesu prawnego skarżącej.

Z akt sprawy wynika też, że Wojewoda [...] w sposób poprawny prawnie doręczył decyzję wnioskodawcy i wysłał zawiadomienia o jej wydaniu właścicielom lub użytkownikom wieczystym nieruchomości objętych wnioskiem o wydanie tej decyzji na adres wskazany w katastrze nieruchomości oraz zawiadomił o jej wydaniu pozostałe strony w drodze obwieszczeń w [...] Urzędzie Wojewódzkim w K., w Urzędzie Miasta K., na stronach internetowych tych urzędów oraz w prasie lokalnej w wydaniu K. "Gazety W." z 12 listopada 2014 r. W zawiadomieniu oraz w obwieszczeniu zamieszczono, zgodnie z art. 9q ust. 3 u.t.k., informację o miejscu, w którym strony mogą zapoznać się z treścią decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie podziela też stanowisko zajęte przez Ministra w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, sformułowane w odpowiedzi na zarzut A. naruszenia art. 9s ust. 1 u.t.k. Trafnie wyjaśnił Minister – co wnika z analizy akt sprawy – że do wniosku o wydanie decyzji o ustalenie lokalizacji tej inwestycji kolejowej inwestor załączył stosownie do art. 9o ust. 3 pkt 1 i pkt 3 u.t.k. zarówno mapę w skali 1:500, przedstawiającą proponowany przebieg linii kolejowej, z zaznaczeniem terenu, niezbędnego dla planowanych obiektów budowlanych, jak i mapy z projektami podziału nieruchomości. Powołane w uzasadnieniu decyzji orzecznictwo w pełni uprawniało organ do przyjęcia tezy, że "dokumentacja geodezyjno-kartograficzna przyjęta do opracowania materiałów graficznych (...) opatrzona stosownymi klauzulami ośrodka dokumentacji geodezyjnej i kartograficznej, które stanowią potwierdzenie dokonania ich oceny przez wyspecjalizowane do tego rodzaju czynności służby geodezyjno-kartograficzne nie może być (...) kwestionowana przez organ orzekający w sprawie ustalenia lokalizacji linii kolejowych".

Odnosząc się do zarzutu naruszenia art. 9o ust. 3 pkt 1 w zw. z art. 9n ust. 1 u.t.k., "albowiem decyzja w sposób oczywisty narusza ten przepis, w szczególności w stosunku do działki nr [...] poprzez objęcie wywłaszczeniem terenu niebędącego niezbędnym do realizacji planowanych obiektów budowalnych" stwierdzić należy, co następuje. Po pierwsze, o czym już była mowa, nie leży w kognicji organów rozstrzygających sprawę lokalizacji inwestycji kolejowej rozważanie zasadności wskazanego przez inwestora przebiegu tej inwestycji. Po drugie, art. 9o ust. 3 pkt 1 u.t.k. określa jeden z załączników do wniosku o ustalenie lokalizacji - mapę w skali co najmniej 1:5000, opracowaną z wykorzystaniem treści mapy zasadniczej, a w razie jej braku - innej mapy sytuacyjno-wysokościowej w tej samej skali, a w przypadku terenów zamkniętych z wykorzystaniem treści mapy, o której mowa w art. 4 ust. 2 ustawy z dnia 17 maja 1989 r. - Prawo geodezyjne i kartograficzne. I taka mapa – co wynika z akt sprawy – została do wniosku załączona. Po trzecie, art. 9n ust. 1 u.t.k. stanowi zakres, przedmiotowy zastosowania u.t.k., stanowiąc, że "przepisy niniejszego rozdziału określają szczególne zasady i warunki przygotowania inwestycji dotyczących linii kolejowych, w tym warunki lokalizacji i nabywania nieruchomości na ten cel oraz organy właściwe w tych sprawach". Z natury rzeczy więc możliwość naruszenie takiego przepisu przy jego stosowaniu do inwestycji kolejowych jest przynajmniej wątpliwa.

Należy też wyjaśnić, że Minister – pomimo tego, że nie miał władczego wpływu na zaproponowany przebieg inwestycji – szczegółowo wyjaśnił (m. in. w oparciu o stanowisko inwestora) zasadność przyjętych rozwiązań projektowych w tym zakresie na s. 35 – 36 decyzji, wykazując w sposób podzielany przez tut. Sąd, że istniała potrzeba przejęcia części działki nr [...], z obrębu [...] K., pod budowę ul. W-D.

Zarzut naruszenia art. 9o ust. 6 i 9q 2a u.t.k. "poprzez skierowanie decyzji do osób nieżyjących i nieustalenie stron postępowania" jest w rzeczywistości zarzutem rażącego naruszenia prawa, o którym mowa w art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. Należy więc przypomnieć, że kwestie potencjalnej nieważności zaskarżonej decyzji były przedmiotem orzekania sądów dwóch instancji. Wyrokiem z 8 lipca 2019 r., sygn. akt IV SA/Wa 3216/18 WSA w Warszawie oddalił skargę A. na decyzję Ministra odmawiającą stwierdzenia nieważności własnej decyzji tego organu. NSA, wyrokiem z 7 grudnia 2022 r., sygn.. akt II OSK 3826/19 oddalił skargę kasacyjną A. od tego wyroku. Tym samym, kwestia "rażącego naruszenia prawa" badana była przez sądy administracyjne dwóch instancji i stwierdzenie braku rażącego naruszenia prawa stanowi dla tut. Sądu res iudicata, powodując niedopuszczalność prawną ponownego rozpoznawania sprawy w tym zakresie.

Organ nie naruszył też art. 9w ust. 3 pkt 2 w zw. z art. 9q ust. 6 u.t.k. zwłaszcza "poprzez niezastosowanie" i "nieokreśleniu w sentencji decyzji terminu wydania nieruchomości przy uwzględnieniu faktu nadania decyzji rygoru natychmiastowej wykonalności". Zgodnie z art. 9w ust. 3 pkt 2 u.t.k. decyzja o ustaleniu lokalizacji linii kolejowej zobowiązuje do niezwłocznego wydania nieruchomości, opróżnienia lokali i innych pomieszczeń. Natomiast zgodnie z art. 9q ust. 6 u.t.k. decyzja o ustaleniu lokalizacji linii kolejowej określa termin wydania nieruchomości lub opróżnienia lokali i innych pomieszczeń, nie krótszy niż 30 dni od dnia, kiedy decyzja o ustaleniu lokalizacji linii kolejowej stała się ostateczna.

Nadawany takiej decyzji rygor natychmiastowej wykonalności funkcjonuje tylko do czasu uzyskania przez decyzję waloru ostateczności. Pogląd ten jest ugruntowany w orzecznictwie (vide wyrok NSA z 1 października 2019 r., sygn. akt II OSK 1815/19, CBOSA). Wykonanie decyzji z rygorem natychmiastowej wykonalności i następnie uzyskanie przez decyzję waloru ostateczności nie cofa tym samym skutków faktycznych wykonania tej decyzji w czasie obowiązywania rygoru natychmiastowej wykonalności (por. M. Wolanin, Ustawa o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg publicznych. Komentarz. Warszawa 2010). Po uzyskaniu przymiotu ostateczności natomiast decyzja o ustaleniu lokalizacji inwestycji kolejowej może być realizowana przy zastosowaniu instytucji z art. 9q ust. 6 oraz art. 9s ust. 8 ustawy.

Należy też wyjaśnić, że – wbrew stanowisku skarżącej – na s. 7 decyzji Wojewody M. organ i instancji określił termin wydania nieruchomości objętych liniami rozgraniczającymi teren inwestycji lub opróżnienia lokali i innych pomieszczeń na 30 dzień od dnia, w którym decyzja o ustaleniu lokalizacji linii kolejowej stała się ostateczna. Słusznie dostrzegł znaczenie tego faktu Minister, odnosząc się do zarzutu A., podniesionego w odwołaniu i przedstawiając w ocenie tut. Sądu prawidłowe uzasadnienie prawne w tym zakresie na s. 36 – 37 zaskarżonej decyzji.

Odnosząc się do zarzutu A. naruszenia art. 9o ust. 3 u.t.k. "poprzez niezastosowanie i podjęcie decyzji pomimo braku dostarczonego przez inwestora mapy w skali co najmniej 1:5000, przedstawiającą istniejące uzbrojenie terenu, proponowany przebieg linii kolejowej, z zaznaczeniem terenu niezbędnego dla planowanych obiektów budowlanych, opracowaną kopii mapy zasadniczej" ponowie należy wskazać, że dokumentacja geodezyjno-kartograficzna przyjęta do opracowania materiałów graficznych, opatrzona stosownymi klauzulami ośrodka dokumentacji geodezyjnej i kartograficznej, które stanowią potwierdzenie dokonania ich oceny przez wyspecjalizowane do tego rodzaju czynności służby geodezyjno-kartograficzne nie może być kwestionowana przez organ orzekający w sprawie ustalenia lokalizacji linii kolejowych.

W takim też zakresie poprawnie ocenił Minister, że do wniosku o wydanie decyzji o ustalenie lokalizacji przedmiotowej inwestycji kolejowej inwestor załączył zarówno mapę w skali 1:500, przedstawiającą proponowany przebieg linii kolejowej, z zaznaczeniem terenu, niezbędnego dla planowanych obiektów budowlanych, jak i mapy z projektami podziału nieruchomości, sporządzone zgodnie z odrębnymi przepisami. Z mapy obrazującej przebieg inwestycji wynika określenie zamierzonych przez inwestora zmian w dotychczasowym przeznaczeniu, zagospodarowaniu i uzbrojeniu terenu w rozumieniu pkt 2 ust. 3 art. 9o u.t.k. Wszelkie zmiany uzbrojenia terenu, które nie zostały ujęte w mapie nie mogłyby być zatwierdzone w decyzji organu.

Wobec braku uzasadnienia zarzutu naruszenia art. 9o ust. 6a u.t.k. "poprzez zastosowanie, gdy przepis ten z mocy prawa nie mógł być stosowany w niniejszej sprawie (art. 7 ust. 1 ustawy o zmianie u.t.k. oraz niektórych innych ustaw)" stwierdzić należy, co następuje. Przepis ten został dodany do u.t.k. przez art. 1 pkt 1 lit. d ustawy z 15 stycznia 2015 r. o zmianie ustawy o transporcie kolejowym oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. z 2015 r., poz. 200) i wszedł do obrotu prawnego 25 lutego 2015 r. (art. 10 cyt. ustawy). Hipoteza tego artykułu dotyczy sposobu dokonywania zawiadomień w przypadku nieruchomości o nieuregulowanym stanie prawnym oraz w sytuacji, gdy właściciel lub użytkownik wieczysty nie żyją, a ich spadkobiercy nie wykazali prawa do spadku. Obowiązywał więc w dacie orzekania przez Ministra zaskarżoną decyzją. Nie mógł natomiast być zastosowany przez organ I instancji z tej prostej przyczyny, że decyzja Wojewody M. wydana została [...] listopada 2014 r., a więc ponad 4 miesiące przed opublikowaniem jego treści (co nastąpiło 10 lutego 2015 r.). Tym samym, organ odwoławczy – który nie wysyła zawiadomień, o których mowa w art. 9o ust. 6 u.t.k. – nie stosował tego przepisu.

Analiza akt sprawy prowadzi do wniosku, że powyższy zarzut A. jest niezawierającym własnego uzasadnienia powieleniem stanowiska innej strony, M. C., uznającej, że za skuteczne może być uznane doręczenie na adres określony w katastrze nieruchomości tylko wówczas, gdy adresat żyje, a nie wówczas, gdy zmarł. Stwierdziła ona, że ponieważ przepisy ustawy o transporcie kolejowym nie przewidują, aby stroną uregulowanego w niej postępowania administracyjnego mogła być osoba zmarła nieposiadająca zdolności prawnej w rozumieniu art. 8 k.c. w zw. z art. 29 i art. 30 k.p.a., to stawiany przez nią zarzut nieważności postępowania był zasadny.

Organ nie naruszył art. 9o ust. 3 pkt 4 lit. g i h w zw. z ust. 4 w zw. z art. 9 ae u.t.k. "poprzez jedynie częściowe zastosowanie i uznanie, że w sprawie Zarząd Infrastruktury i Transportu w K. wydał w imieniu Prezydenta Miasta i Starosty milcząca zgodę na inwestycję" (...) "a zarazem uznaniu, że opinia z podanym w przepisie wydana dla inwestora przed wszczęciem postępowania jest wiążąca organ i poprzez to wywłaszczenie działki nr [...]na podstawie warunków przedstawionych przez ZIKiT, co sam przyznaje organ II instancji w uzasadnieniu kwestionowanej decyzji M. Organ przy tym przeoczył zapisy art. 9ae wprost odnoszące się do tej sytuacji". W tym bowiem zakresie słusznie wyjaśnił Minister, że inwestor przed złożeniem wniosku o wydanie decyzji (zgodnie z art. 9o ust. 3 pkt 4 u.t.k.) zwrócił się pismem z 7 maja 2013 r., do Starosty K., a pismem z 7 maja 2013 r. do Zarządu Powiatu w K., z prośbą o wydanie opinii do wniosku w przedmiocie ustalenia lokalizacji przedmiotowej linii kolejowej. Starosta K. pismem z 16 maja 2013 r., a Zarząd Powiatu w K. pismem z 15 maja 2013 r., przekazali Prezydentowi Miasta K., zgodnie z właściwością, to wystąpienia inwestora. Następnie, pismem z 24 maja 2013 r., Wydział Architektury i Urbanistyki Urzędu Miasta K. przekazał to wystąpienie inwestora z 7 maja 2013 r. Zarządowi Infrastruktury Komunalnej i Transportu. Niewydanie opinii przez tenże organ w terminie 30 dni od dnia zwrócenia się o nią przez inwestora, zgodnie z art. 9o ust. 4 u.t.k., słusznie uznane zostało za milczące uzgodnienie i brak zastrzeżeń do wniosku.

Nie został naruszony art. 9o ust. 3 pkt. 4 lit. i w zw. z art. 9 ae u.t.k. przez "zastosowanie, podczas gdy przepis ten nie mógł być stosowany w niniejszej sprawie (art. 7 ust. 1 ustawy o zmianie u.t.k. oraz niektórych innych ustaw)". Zdaniem A., jego zastosowanie polegało na "uznaniu, że uzgodnienie (opinia) z podanym w przepisie organem jest konieczne do wydania decyzji i poprzez to wywłaszczenie działki nr [...] na podstawie warunków przedstawionych przez ten organ, co sam przyznaje organ w uzasadnieniu kwestionowanej decyzji". Natomiast art. 9ae, pozostający – zdaniem skarżącej – w związku z ww. przepisem stanowi, że nie można uzależnić wydania decyzji o ustaleniu lokalizacji linii kolejowej lub decyzji o pozwoleniu na budowę linii kolejowej od spełnienia świadczeń lub warunków nieprzewidzianych obowiązującymi przepisami.

Otóż, po pierwsze art. 9o ust. 3 pkt. 4 lit. i art. 9 ae u.t.k. nie pozostają ze sobą w żadnym związku. Po drugie, z akt sprawy nie wynika, aby organa obu instancji nakładały na inwestora obowiązek spełnienia świadczeń lub warunków nieprzewidzianych obowiązującymi przepisami w postaci dostarczenia opinii właściwego zarządcy drogi publicznej w odniesieniu do drogi publicznej, która krzyżuje się z linią kolejową. Inwestor natomiast – o czym była mowa – zwrócił się do (niewłaściwych) organów z prośbą o wydanie opinii do wniosku w przedmiocie ustalenia lokalizacji przedmiotowej linii kolejowej, uzyskując milczącą akceptację wniosku. Właściwy bowiem organ, na wniosek P. S.A., C. lub właściwej jednostki samorządu terytorialnego, wydaje opinie, o których mowa w art. 9o ust. 3 pkt 4 u.t.k. w terminie nie dłuższym niż 30 dni od dnia otrzymania wniosku o wydanie opinii, a niewydanie opinii w tym terminie traktuje się, jako brak zastrzeżeń do wniosku o wydanie decyzji o ustaleniu lokalizacji linii kolejowej.

Art. 9o ust. 1 pkt 6a u.t.k. nie mógł zostać naruszony "poprzez zastosowanie", gdyż takiego przepisu nie ma w ustawie. Odnośnie zaś zarzutu naruszenia art. 9o ust. 6a u.t.k. tut. Sąd zajął już stanowisko w poprzedzającej części uzasadnienia wyroku.

Odnosząc się do zarzutu naruszenia art. 46 ust. 4b i 4c ustawy z 27 kwietnia 2001 r. Prawo ochrony środowiska (t. jedn. Dz.U. z 2022 r., poz. 2556) przez "niezbadanie, czy warunki określone w decyzji RDOŚ z [...] grudnia 2008 roku znak: [...] nie zmieniły się skoro wniosek o decyzję lokalizacyjna został złożony po upływie 4 lat od uprawomocnienia się decyzji RDOŚ" stwierdzić należy, co następuje. Przepis ten został uchylony przez art. 144 pkt 9 ustawy z 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko (w brzmieniu z Dz.U. z 2008 r., Nr 199, poz. 1227) z dniem 15 listopada 2008 r. Z tej prostej przyczyny – jako nieobowiązujący w dacie wydawania obu decyzji - nie mógł zostać naruszony. Wobec uchylenia z ww. dniem art. 46 ust. 4b i 4c organ I instancji nie mógł w listopadzie 2014 r. (a Minister w marcu 2018 r.) stosować przepisów wyeliminowanych z obrotu prawnego, nawet w sytuacji braku wymaganych przepisów przejściowych.

Trzeba też wyjaśnić, że zgodnie z art. 155 ust. 1 ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku, przepisów ww. ustawy, zobowiązujących podmiot planujący podjęcie realizacji przedsięwzięcia do uzyskania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, nie stosuje się w odniesieniu do podmiotów posiadających decyzje o środowiskowych uwarunkowaniach wydane na podstawie przepisów dotychczasowych. Z przepisu tego wynika, że w odniesieniu do wszystkich wymogów związanych z uzyskaniem decyzji środowiskowej, jeżeli została ona wydana na podstawie ustawy Prawo ochrony środowiska, nie stosuje się przepisów ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku. Decyzja wydana na podstawie przepisów ustawy Prawo ochrony środowiska wywołuje takie skutki prawne, jak gdyby zapadała w aktualnym stanie prawnym, gdyż ustawodawca zwolnił inwestora w art. 155 ust. 1 ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku od obowiązku powtórnego uzyskania tej decyzji lub jakiegokolwiek potwierdzania ustaleń decyzji już posiadanych.

Niezasadny był zarzut naruszenia art. 72 ust. 1 pkt 11 w zw. z art. 72 ust. 3 i 4 ww. ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko zwłaszcza przez "niezastosowanie" oraz błędne uznanie, "że warunki określone w decyzji RDOŚ z [...] grudnia 2008 roku znak: [...] nie zmieniły się skoro wniosek o decyzję lokalizacyjna został złożony po upływie 4 lat od uprawomocnieni się decyzji RDOŚ, a odpowiedni organ nie wydał postanowienia, na które przysługuję zażalenie, o jakim mowa ust. 4a art. 72 ww. ustawy". Powyższa ustawa weszła w życie 15 listopada 2008 r. (art. 174). Zgodnie z art. 155 ust. 1 tej ustawy, przepisów ustawy zobowiązujących podmiot planujący podjęcie realizacji przedsięwzięcia do uzyskania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach nie stosuje się w odniesieniu do podmiotów posiadających decyzje o środowiskowych uwarunkowaniach wydane na podstawie przepisów dotychczasowych. Wyłącznie zaś w przypadku decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach zgody na realizację przedsięwzięcia wydanych na podstawie ustawy z 27 kwietnia 2001 r. Prawo ochrony środowiska złożenie wniosku o zmianę decyzji, o których mowa w art. 72 ust. 1 pkt 1, w zakresie dróg publicznych, oraz art. 72 ust. 1 pkt 10 i 12, wymagających uzyskania zmiany decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach może nastąpić w terminie 8 lat od dnia, w którym decyzja o środowiskowych uwarunkowaniach zgody na realizację przedsięwzięcia stała się ostateczna.

Jak wynika z powyższego, inwestor posiadający wydaną przed wejściem w życie ww. ustawy decyzję o środowiskowych uwarunkowaniach wydaną na podstawie przepisów dotychczasowych nie musiał w żaden sposób uzyskiwać jej potwierdzenia na gruncie nowych przepisów ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko.

Co więcej, wobec uchylenia z dniem 15 listopada 2008 r. art. 46 ustawy Prawo ochrony środowiska przestał również obowiązywać z tą datą ust. 4b tego artykułu, przewidujący, że decyzję o środowiskowych uwarunkowaniach dołącza się do wniosku o wydanie decyzji o ustaleniu lokalizacji linii kolejowej na podstawie ustawy o transporcie kolejowym, przy czym złożenie wniosku powinno nastąpić nie później niż przed upływem czterech lat od dnia, w którym decyzja o środowiskowych uwarunkowaniach stała się ostateczna. Dlatego też nie mógł mieć zastosowania uchylony art. 46 ust. 4c, zgodnie z którym termin, o którym mowa w ust. 4b, mógł ulec wydłużeniu o dwa lata, jeżeli realizacja planowanego przedsięwzięcia mogącego znacząco oddziaływać na środowisko przebiega etapowo, a nie zmieniły się warunki określone w decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach.

Zwrócić też należy uwagę, że ww. art. 46 ust. 4b i 4c przewidując termin na złożenie wniosku lub przedłużenie tego terminu przez inwestora nie określał w żaden sposób, jaki jest skutek prawny uchybienia temu terminowi. Z art. 56 ust. 2 ustawy Prawo ochrony środowiska nie wynikał również żaden obowiązek zamieszczania w decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach wymogu złożenie wniosku nie później niż przed upływem czterech lat od dnia, w którym decyzja o środowiskowych uwarunkowaniach stała się ostateczna.

Tym samym, wobec braku przepisów przejściowych w zakresie terminów ustalonych w uchylanym art. 46 ust. 4b i 4c ustawy Prawo ochrony środowiska i z mocy ww. art. 155 ust. 1 cyt. ustawy, inwestor nie musiał starać się o wydanie w oznaczonym terminie nowej decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach - przed uzyskaniem decyzji o ustaleniu lokalizacji linii kolejowej, wydawanej na podstawie ustawy z dnia 28 marca 2003 r. o transporcie kolejowym. Nie musiał też takiej nowej decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach dołączać do wniosku o wydanie ww. decyzji, a ponadto nie miał w takim wypadku zastosowania obowiązek z art. 72 ust. 3 cyt. ustawy przewidujący, że złożenie wniosku powinno nastąpić w terminie 6 lat od dnia, w którym decyzja o środowiskowych uwarunkowaniach stała się ostateczna. Nie miał też zastosowania art. 72 ust. 4 cyt. ustawy zakładający, że "złożenie wniosku lub dokonanie zgłoszenia może nastąpić w terminie 10 lat od dnia, w którym decyzja o środowiskowych uwarunkowaniach stała się ostateczna, o ile strona, która złożyła wniosek o wydanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, lub podmiot, na który została przeniesiona ta decyzja, otrzymali, przed upływem terminu, o którym mowa w ust. 3, od organu, który wydał decyzję o środowiskowych uwarunkowaniach w pierwszej instancji, stanowisko, że aktualne są warunki realizacji przedsięwzięcia określone w decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach lub postanowieniu, o którym mowa w art. 90 ust. 1, jeżeli było wydane. Zajęcie stanowiska następuje na wniosek uwzględniający informacje na temat stanu środowiska i możliwości realizacji warunków wynikających z decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach lub postanowienia, o którym mowa w art. 90 ust. 1, jeżeli było wydane. Wniosek, o którym mowa w zdaniu drugim, składa się do organu nie wcześniej niż po upływie 5 lat od dnia, w którym decyzja o środowiskowych uwarunkowaniach stała się ostateczna". Art. 72 ust. 4 dotyczy bowiem tych decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, które wydawane były już na podstawie ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko, a nie uprzednio, na podstawie ustawy Prawo ochrony środowiska.

Stąd też niezasadny był zarzut naruszenia niemającego w sprawie zastosowania art. 72 ust. 3 w zw. art. 72 ust. 1 pkt 11 ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko "przez niezastosowanie tj. nieuznanie, jako obowiązującego przy składaniu wniosku o wydanie decyzji lokalizacyjnej (o jakiej mowa w art. 72 ust 1 pkt 11) warunku określonego w art. 72 ust. 3 ww. ustawy oraz art. 46 ust. 4b i 4c ustawy Prawo ochrony środowiska poprzez błędne zastosowanie i uznanie, że przepisy te dotyczą ważności decyzji RDOŚ". W świetle dokonanej powyżej oceny prawnej tut. Sądu błędne było tez uzasadnienie tego zarzutu, dokonane w skardze.

Niezależnie od powyższej oceny prawnej tut. Sądu, co do zasady podzielić można stanowisko Ministra, wyrażone w kwestii upływu terminu z art. 46 ust. 4b i 4c ustawy Prawo ochrony środowiska, dokonane w nawiązaniu do przyjętego przez organ stanu faktycznego. Organ ustalił bowiem, że inwestor dołączył do wniosku decyzję Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w K. z [...] grudnia 2008 r., znak: [...], o środowiskowych uwarunkowaniach zgody na realizację przedsięwzięcia pn. "Modernizacja linii kolejowej [...] (III korytarz) na odcinku O. – K. - K. w granicach województwa M., zmienioną decyzją RDOŚ w K. z [...] października 2012 r., znak: [...], oraz decyzją RDOŚ w K. z [...] sierpnia 2014 r., znak: [...].

Decyzja RDOŚ z 2008 r. stała się ostateczna 20 lutego 2009 r., a więc w ocenie organu odwoławczego 4-letni termin na złożenie wniosku o wydanie decyzji o ustaleniu lokalizacji linii kolejowej upłynął 20 lutego 2013 r. Natomiast wniosek o wydanie decyzji o ustaleniu lokalizacji przedmiotowej inwestycji został złożony w [...] Urzędzie Wojewódzkim w K. 14 marca 2014 r. Wobec powyższego, według Ministra, zadaniem organu orzekającego w sprawie o ustaleniu lokalizacji planowanego przedsięwzięcia było ustalenie, czy inwestycja przebiega etapowo oraz czy nie uległy zmianie warunki określone w decyzji RDOŚ z 2008 r. ze zmianami. Biorąc pod uwagę, że w okresie 4 lat od wydania decyzji RDOŚ z 2008 r. inwestor uzyskał decyzję Wojewody M. nr [...] z [...] listopada 2011 r. o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego (obiekt 13: szlak Z. - K.), decyzję Wojewody M. nr [...] z [...] grudnia 2011 r. o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego (obiekt 15: szlak K. - K. Główny Towarowy), decyzję Wójta Gminy Z. nr [...] z [...] grudnia 2011 r. o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego (obiekt 13: szlak Z. - K.), decyzję Wojewody M. nr [...] z [...] kwietnia 2012 r. o pozwoleniu na budowę z wyłączeniem obiektów inżynieryjnych (obiekt 13: szlak Z. - K.) i decyzję Wojewody M. nr [...] z [...] kwietnia 2012 r. o pozwoleniu na budowę obiektów inżynieryjnych (obiekt 13: szlak Z. - K.) organ uznał, że "przedsięwzięcie, którego dotyczy decyzja RDOŚ z [...].12.2008 r. przebiega etapowo". Nie zmieniły się także warunki określone w decyzji RDOŚ z 2008 r. ze zmianami, a zatem nastąpiło przedłużenie możliwości złożenia wniosku o wydanie decyzji lokalizacyjnej w oparciu o decyzję RDOŚ z 2008 r. o dwa lata - czyli do 20 lutego 2015 r.

Przedłożona przez inwestora decyzja w przedmiocie środowiskowych uwarunkowań zgody na realizację ww. przedsięwzięcia mogła więc – zdaniem Ministra - "stanowić podstawę do złożenia w dniu 14 marca 2014 r. wniosku o wydanie decyzji o ustaleniu lokalizacji przedmiotowej inwestycji", jako inwestycji wieloetapowej. Takie rozumowanie prawne organu może być uznane za prawidłowe przy przyjęciu ustalenia organu, że inwestycja miała odbywać się etapowo, zaś hipoteza art. 46 ust. 4b i 4c – pomimo nieobowiązywania tego przepisu w dacie orzekania przez organ (wobec jego uchylenia) – nadal była wiążąca dla organu.

W kontekście tego, że organ II instancji przeprowadził wyjątkowo skrupulatnie ustalenie stan faktycznego i dokonał prawidłowej subsumpcji prawnej, niezasadnym były zarzuty naruszenia art. 8 (jak należy rozumieć, wobec braku wskazania jednostki redakcyjnej, skarżąca miała na myśli § 2 art. 8 k.p.a.), 107 § 3, 77 § 1 k.p.a. w zw. z art. 9o ust. 2 u.t.k. "oraz szeregu innych przepisów k.p.a. poprzez nie wzięcie pod uwagę całokształtu materiału dowodowego, zgromadzonego w sprawie".

Powoływane w skardze nieustalenie przebiegu ul. W-D, jako drogi publicznej jest bezzasadne. Organ wyraźnie wskazuje na dokumenty urzędowe, zgromadzone w sprawie na okoliczność rzeczywistego przebiegu tej ulicy. Analiza akt prowadzi ponadto do wniosku, że z pisma Zarządu Infrastruktury Komunalnej i Transportu w K. z 6 marca 2012 r., znak ZIKiT/S/97420/ll/IUO/3406 wynika, że ulica ta na odcinku od ul. Z. w kierunku zachodnim, równolegle do torów kolejowych, dochodząc do ul. L. stanowi drogę publiczną, pozostającą w zarządzie ZIKiT. Słusznie też wskazywał w swym piśmie procesowym inwestor, że "przebieg ulicy W-D obrazuje pozyskany z ZIKiT K. wygenerowany z systemu ewidencji dróg osiowy przebieg drogi publicznej (gminnej) - ul. W-D uzupełniony o raster mapy zasadniczej". Istotne są tez ustalenia poczynione przez organ, że ulica ta uzyskała status drogi publicznej uchwałą Rady Narodowej Miasta K. z [...] maja 1986 r., Nr [...] (Dz. Urz. Województwa K. Nr [...], poz. [...]) w sprawie zaliczenia dróg do kategorii dróg gminnych oraz lokalnych miejskich, zmienioną uchwałą Rady Miasta K. z [...] czerwca 1991 r., Nr [...] w sprawie zmian nazw ulic. Ponadto, jak wynikało z załącznika nr 2 do ww. uchwały Rady Narodowej miasta K. ulica F. (a obecnie ulica W-D.) miała długość l,2 km.

Minister, ustalając w tym zakresie stan faktyczny, oparł się na dokumentach urzędowych. Wskazał, że pod pozycją 70 załącznika nr 2 do ww. uchwały Nr [...] Rady Narodowej Miasta K. z [...] maja 1986 r., w sprawie zaliczenia dróg do kategorii dróg gminnych oraz lokalnych miejskich, stanowiącego wykaz dróg lokalnych miejskich na terenie miasta K. - wskazana została ul. F.. Z treści ww. załącznika wynika również, że ul. F. miała długość 1,2 km. Zgodnie zaś z § 2 pkt 2 ppkt 31 uchwały Nr [...] Rady Miasta K. z dnia [...] czerwca 1991 r. w sprawie zmian nazw ulic i placów, nazwa ul. F. została zmieniona na ul. W-D.

Minister ustalił też, na podstawie Załącznika nr 1 do uchwały Nr [...] Zarządu Województwa M. z [...] października 2005 r. w sprawie nadania numerów dla dróg gminnych na obszarze K. miasta na prawach powiatu w Województwie [...]m, ul. W-D - jako drodze gminnej - został nadany numer [...]. Odcinek ul. W-D na wschód od skrzyżowania z ul. G. (km 63,000 - 64,590 linii nr [...]) stanowił drogę klasy L, o szerokości jezdni ok. 2,00 - 3,50 m o nawierzchni ziemnej, tłuczniowej i asfaltowej w pobliżu skrzyżowania z ul. G..

Tym samym, ustalenia organy poczynione były na podstawie dokumentów, z których treścią polemizuje skarżąca A., twierdząc m.in., że "jak wynika z załącznika nr 2 do uchwały Nr [...] Rady Narodowej Miasta K. z [...] maja 1986 roku; zgodnie z tym dokumentem drogą publiczną są dwa odcinki o sumarycznej długości około 1200 metrów (co potwierdza inwestor), tymczasem, jak wynika z materiałów geodezyjnych zalegających w aktach sprawy odcinek od ul. L. do ul. Z. jest prawie dwukrotnie dłuższy). W tym zakresie kopia pisma 6 marca 2012 roku zawierająca "Orientacyjny przebieg ulicy W-D" wprowadza w błąd i nie ma oparcia w stanie faktycznym". W związku z tym, że A. wnosiła o przeprowadzenie dowodów na okoliczność rzeczywistego przebiegu tej ulicy, a organ tego nie uczynił – co podnosi, jako zarzut w skardze – należy wyjaśnić, że zgodnie z art. 75 § 1 k.p.a., jako dowód należy dopuścić wszystko, co może przyczynić się do wyjaśnienia sprawy. Jeżeli jednak organ – w ramach swobodnej oceny dowodów (art. 80 k.p.a.) – po zgromadzeniu dowodów na okoliczność stanu faktycznego (art. 7 k.p.a.) uznaje stan za wyjaśniony na podstawie oznaczonych co do tożsamości dokumentów urzędowych (art. 77 § 1 i art. 76 § 1 k.p.a.), to nie jest zobowiązany do uwzględniania żądania strony dotyczącego przeprowadzenia dowodu (art. 78 § 1 k.p.a.), gdyż takie żądanie należy uwzględnić wyłącznie wówczas, gdy przedmiotem dowodu jest okoliczność mająca znaczenie dla sprawy – czyli niewyjaśniona dostatecznie.

Uprawnienie strony do żądania przeprowadzenia dowodu podlega ograniczeniom, a organ powinien każdorazowo rozważyć żądanie przeprowadzenia dowodu z uwagi na celowość i konieczność zapewnienia szybkości postępowania, zwłaszcza w sytuacji, gdy nie ma dostatecznych argumentów przemawiających za zakwestionowaniem dotychczasowych ustaleń organu (por. np. wyrok NSA z 2 grudnia 2021 r., sygn. akt II GSK 3768/17, CBOSA).

Minister – wbrew skardze – nie naruszył art. 137 k.p.a., zwłaszcza przez "niezastosowanie do wydanego w trakcie postępowania postanowienia, choć postanowienie to rażąco naruszało szereg przepisów k.p.a. w tym art. 111 k.p.a. (A.zgłosiło sprzeciw na zawieszenie postępowania) oraz art. 98 § 1 w zw. z art. 7, art. 9, art. 10 § 1, art. 77 § 1 k.p.a. poprzez m.in. uniemożliwienie A. oraz wszystkim innym stronom postępowania wypowiedzenia się w kwestii zgłoszenia ewentualnego sprzeciwu, o jakim mowa w podnoszonym wyżej artykule i wydanie postanowienia bez uprzedniego uzyskania stanowiska innych stron w sprawie zawieszenia postępowania na wniosek. Konsekwencją uchylenia postanowienia, byłaby konieczność uchylenia decyzji i umorzenia postępowania, ze względu na ziszczenie się okoliczności, o jakich mowa w art. 9o pkt 2a u.t.k. i konieczności pozostawienia wniosku o wydanie decyzji bez rozpoznania".

W odniesieniu do tego zarzutu wyjaśnić należy, że art. 137 k.p.a. dotyczy cofnięcia odwołania od decyzji administracyjnej. Jak wynika z akt sprawy, postanowienie o zawieszeniu postępowania Wojewody M. z [...] lipca 2014 r., Nr [...], a także o podjęciu tego zawieszonego postępowanie zostało skutecznie doręczone A.(vide zwrotne potwierdzenia odbioru - tom 4 i 5 akt). Z akt sprawy wynika, że A. pismem z z 21 lipca 2014 r. wycofała zażalenia na ww. postawienie, w wyniku czego postanowieniem z 13 sierpnia 2014 r. Minister Infrastruktury i Rozwoju umorzył postępowanie zażaleniowe.

Wyjaśnić należy, że zgodnie z art. 101 § 3 k.p.a. na postanowienie w sprawie zawieszenia postępowania albo odmowy podjęcia zawieszonego postępowania służy stronie zażalenie. Oznacza to, że kwestionowanie takiego postanowienia wpadkowego możliwe jest wyłącznie w trybie zażaleniowym. Wobec zaś cofnięcia przez A.zażalenia i umorzenia postępowania zażaleniowego przez Ministra A. utraciła prawo kwestionowania nie tylko zawieszenia postępowania, ale i skutków takiego działania organu.

Całkowicie błędne jest również stanowisko A., wskazującej na brak dowodów na okoliczność niewyrażenia przez strony postępowania sprzeciwu wobec zamiaru zawieszenia postępowania i skutków takiego stanu. Po pierwsze, jak już była o tym mowa, taki zarzut może być skutecznie czyniony jedynie w zażaleniu na postanowienie o zawieszeniu postępowania, a A.z własnej woli zażalenie cofnęła. Po drugie, organ II instancji nie działa ex officio, ale na skutek wniesienia środka zaskarżenia przez którąkolwiek ze stron; stąd też całkowicie bezzasadne jest twierdzenie skarżącej, że "skoro (...) organ administracji publicznej przed wydaniem postanowienia nie potwierdził, że pozostałe strony nie sprzeciwiają się zawieszeniu postępowania (...) postanowienie zostało wydane z rażącym naruszeniem prawa i jako takie winno być uchylone przez skarżony organ, pomimo wycofania zażalenia przez A.". Organ bowiem, działający zgodnie z prawem (art. 6 k.p.a.) związany był w takiej sytuacji hipotezą art. 105 § 1 k.p.a., nakazująca umorzyć bezprzedmiotowe (wobec cofnięcia zażalenia) postepowanie drugoinstancyjne.

Tym samym organ nie naruszył wydając zaskarżoną decyzję art. 98 § 1 w zw. z art. 7, art. 9, art. 10 § 1, art. 77 § 1 k.p.a. Odnośnie zaś zarzutu naruszenia art. 111 § 1 k.p.a. tut. Sąd wyjaśnia, że strona może w terminie czternastu dni od dnia doręczenia lub ogłoszenia decyzji zażądać jej uzupełnienia co do rozstrzygnięcia bądź co do prawa odwołania, wniesienia w stosunku do decyzji powództwa do sądu powszechnego lub skargi do sądu administracyjnego albo sprostowania zamieszczonego w decyzji pouczenia w tych kwestiach.

Tym niemniej, A.– na co sama wskazuje w skardze - wnosiła o uzupełnienie postanowienia Ministra Infrastruktury i Rozwoju z [...] sierpnia 2014 r. znak [...], a więc postanowienia, którym organ umorzył postępowanie zażaleniowe wobec cofnięcia zażalenia przez A., wskazując na określone elementy. Stąd też zarzut naruszenia art. 111 § 1 k.p.a. odnoszony do zaskarżonej decyzji jest całkowicie bezpodstawny.

Zgodnie z art. 135 p.p.s.a. sąd administracyjny stosuje przewidziane ustawą środki w celu usunięcia naruszenia prawa w stosunku do aktów lub czynności wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach sprawy, której dotyczy skarga, jeżeli jest to niezbędne dla końcowego jej załatwienia. A.– w żądaniach skargi – wniosła o "uchylenie decyzji oraz poprzedzającego ją postanowienia Wojewody M. nr [...]". Stwierdzić jednak należy, że skutki prawne postanowienie o zawieszeniu postępowania Wojewody M. z [...] lipca 2014 r., Nr [...] ustały wobec podjęcia przez organ tego zawieszonego postępowania. Tym samym – wbrew oczekiwaniom A.– nie jest ani konieczne uchylenie niewywołującego już skutków prawnych postanowienia wpadkowego, ani w żadnej mierze nie jest to niezbędne dla końcowego załatwienia sprawy prawidłowości ustalenia lokalizacji linii kolejowej dla inwestycji "Przebudowa linii kolejowej nr [...] - stacja K. (km 62,400 - 65,400 linii nr [...]) - Obiekt [...]", realizowanej w ramach zadania inwestycyjnego: Modernizacja linii kolejowej [...], etap II, odcinek Z. – K. – K. Stąd też nie występowały przesłanki z art. 135 p.p.s.a. do uchylenia tego postanowienia przez tut. Sąd.

Nie został też naruszony przez organ art. 129 § 2 i 42 - 48 k.p.a., zwłaszcza przez "niezastosowanie", a także przez błędne zastosowanie i błędną wykładnię "sprowadzającą się do uznania, że stronom postępowania nie należy wysyłać decyzji i innych orzeczeń, a także, że doręczenia zastępczego decyzji stronom można dokonać poprzez obwieszczenie, w którego treści nie zawarto samej decyzji, załączników do niej i jej uzasadnienia". Trafnie – i prawnie prawidłowo – wyjaśnił Minister w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, że decyzję o ustaleniu lokalizacji linii kolejowej doręcza się na piśmie tylko inwestorowi. Właściciele lub użytkownicy wieczyści nieruchomości objętych wnioskiem o wydanie tej decyzji zawiadamiani są o wydaniu decyzji w drodze zawiadomienia, natomiast pozostałe strony zawiadamiane są o wydaniu decyzji przez publiczne ogłoszenie, o którym mowa w art. 9q ust. 2 u.t.k. Stąd też stanowisko organu odwoławczego, że ten przepis "przewiduje trzy niezależne od siebie sposoby zawiadamiania o wydaniu decyzji, poprzez doręczenie decyzji, doręczenie zawiadomienia o jej wydaniu oraz zawiadomienie w drodze obwieszczenia we wskazanych urzędach, stronach internetowych i prasie lokalnej. Zwrócić należy uwagę, że każdy z tych sposobów zawiadamiania dotyczy konkretnej kategorii osób, a mianowicie doręczenie decyzji następuje tylko wnioskodawcy, zaś właścicielom i użytkownikom wieczystym nieruchomości objętych wnioskiem o wydanie tej decyzji doręcza się zawiadomienie o wydaniu decyzji, a pozostałe strony zawiadamia się w drodze obwieszczenia" i powołanie się na wyrok NSA z 14 listopada 2010 r., sygn. akt II OSK 2198/12 jest prawidłowe.

Ponadto, z akt sprawy wprost wynika, że Wojewoda [...] w trybie art. 9q ust. 2 u.t.k. doręczył decyzję wnioskodawcy oraz wysłał zawiadomienia o jej wydaniu właścicielom gruntów objętych wnioskiem o wydanie tej decyzji, na adres wskazany w katastrze nieruchomości. Pozostałe strony o wydaniu decyzji poinformowane zostały w drodze obwieszczeń w urzędzie wojewódzkim i w urzędzie gminy właściwej ze względu na przebieg linii kolejowej, na stronie internetowej tej gminy oraz urzędu wojewódzkiego, a także w prasie lokalnej. Zarówno w zawiadomieniach, jak i w obwieszczeniu zamieszczono informację o miejscu, w którym strony mogą zapoznać się z treścią decyzji (9q ust. 3 u.t.k.).

Przepisy ustawy o transporcie kolejowym dotyczące sposobu doręczenia decyzji lokalizacyjnej i zawiadamiania stron o jej wydaniu stanowią lex specialis do ogólnych postanowień, zawartych w art. 42 – 48 k.p.a., stąd też ich zastosowanie przez organ I instancji było w pełni prawidłowe i nie naruszało ww. przepisów k.p.a., będących lex generalis w tej sprawie.

Obwieszczenie i zawiadomienie o wydaniu decyzji Wojewody M. było formą poinformowania pozostałych stron o wydaniu decyzji, stąd też słusznie stwierdził Minister, że "nie mogło zawierać treści rozstrzygnięcia decyzji Wojewody M. oraz jej uzasadnienia".

IV. Podstawa prawna wyroku.

Z uwagi na powyższe, Wojewódzki Sad Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 151 p.p.s.a. orzekł, jak w sentencji. Sprawa rozpoznana została na posiedzeniu niejawnym na podstawie art. 15zzs4 ust. 3 ustawy z 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19 (Dz. U. z 2020 r. poz. 1842 ze zm.) z uwagi na brak możliwości przeprowadzenia rozprawy na odległość z jednoczesnym bezpośrednim przekazem obrazu i dźwięku (zarządzenie Przewodniczącego Wydziału z 25 stycznia 2023 r.).