Wyrok WSA w Poznaniu, sygn. akt IV SA/Po 734/23
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu
Data orzeczenia: 2024-01-25 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6139 Inne o symbolu podstawowym 613
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Uchylono zaskarżoną decyzję

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Maciej Busz Sędzia WSA Józef Maleszewski Asesor sądowy WSA Jacek Rejman (spr.) po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 25 stycznia 2024 r. sprawy ze skargi T. z siedzibą w O. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 11 września 2023 r. nr [...] w przedmiocie środowiskowych uwarunkowań 1. uchyla zaskarżoną decyzję; 2. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego na rzecz strony skarżącej kwotę 200 zł (słownie: dwieście złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania.


UZASADNIENIE

Decyzją z dnia 11 września 2023 r. nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze (dalej również: Kolegium; organ II instancji; organ odwoławczy), w wyniku rozpatrzenia odwołania T. z siedzibą w O. (dalej również: T. ; skarżący; strona), na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2023 r., poz. 775) - dalej: k.p.a., utrzymało w mocy decyzję Prezydenta Miasta O. (dalej również: Prezydent Miasta; organ I instancji) z dnia 11 lipca 2023 r. nr [...] wydaną w przedmiocie środowiskowych uwarunkowań.

Decyzja Kolegium została wydana w następujących okolicznościach faktycznych i prawnych sprawy, wskazanych w jej uzasadnieniu.

Prezydent Miasta O. . decyzją z dnia 11 lipca 2023 r. o środowiskowych uwarunkowaniach, wydaną na wniosek na wniosek C. S.A. z siedzibą w O. . (dalej: C. S.A.; C. S.A.; inwestor):

1. wyraził zgodę dla inwestycji polegającej na "Budowie elektrociepłowni na paliwa alternatywne i biomasę - nowego źródła energii dla O. ", którego realizacja przewidziana jest na działkach nr [...] i [...] (obręb [...]) w O. przy ul. [...];

2. nie stwierdził potrzeby przeprowadzania oceny oddziaływania na środowisko dla tego przedsięwzięcia;

3. ustalił szczegółowe warunki realizacji i eksploatacji wyżej wymienionego przedsięwzięcia.

Odwołanie do tej decyzji wniosło T. z s. O. [biorące udział w postępowaniu w trybie art. 31 § 1 k.p.a.], zarzucając, że:

1. skoro inwestor zmienił zdanie i postanowił nie rezygnować z uzyskania decyzji środowiskowej dla przedmiotowej inwestycji, to Prezydent Miasta O. . powinien był uchylić swoją decyzję z dnia 4 sierpnia 2022 r. nr [...] umarzającą postępowanie administracyjne prowadzone w sprawie wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach dla przedsięwzięcia pn. "Budowa elektrociepłowni na paliwa alternatywne i biomasę - nowego źródła energii dla O. " i kontynuować postępowanie na wniosek z dnia 15 grudnia 2020 r.; alternatywnie, Prezydent Miasta powinien był odmówić wydania decyzji, bo wniosek inwestora dotyczył sprawy już uprzednio rozstrzygniętej inną decyzją ostateczną - o umorzeniu postępowania;

2. "zmiana mocy palników, o której mowa w decyzji, jest wybiegiem czysto formalnym, mającym uzasadnić powtórne prowadzenie postępowania w tej samej sprawie, ponowne uzyskanie opinii i uzgodnień organów itd."; moc palników była przedmiotem oceny ekspertów - autorów znajdującego się w aktach sprawy raportu oddziaływania na środowisko z B. Spółka Jawna, którzy nie stwierdzili konieczności zmiany ich mocy; zmiana ta była więc zbędna i nieuzasadniona;

3. w wydanej decyzji organ pominął istotny dowód w sprawie przedłożony przez T. raport oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko dla przedsięwzięcia (z załącznikami); organ powinien był go przeanalizować, rozpatrzyć i wpisać do decyzji zawarte w nim warunki i zalecenia; "zmiana mocy palników, nawet gdyby nie była zabiegiem czysto formalnym, nie anuluje ustaleń raportu OOŚ";

4. zgodnie z informacją na stronie internetowej [...] Prezydent Miasta O. . B. K. jest beneficjentem rzeczywistym wnioskodawcy, czyli C. S.A., a co za tym idzie - podlegał wyłączeniu od załatwienia przedmiotowej sprawy na podstawie art. 25 § 1 k.p.a., w związku z powyższym Prezydent Miasta powinien był wystąpić do Kolegium o wyznaczenie innego organu właściwego do rozstrzygnięcia przedmiotowej sprawy.

Samorządowe Kolegium Odwoławcze, motywując rozstrzygnięcie w uzasadnieniu decyzji z dnia 11 września 2023 r., wyjaśniło, że C. S.A. we wniosku z dnia 8 sierpnia 2022 r. wystąpiło o wydanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach dla inwestycji pn. "Budowa elektrociepłowni na paliwa alternatywne i biomasę - nowego źródła energii dla O. ", którego realizacja przewidziana jest na działkach nr [...] i [...] (obręb [...]) w O. przy ul. [...]. Kolegium wyjaśniło, że materialnoprawną podstawę rozstrzygnięcia w przedmiotowej sprawie stanowią przepisy ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko (Dz.U. z 2023 r., poz. 1094 ze zm.) - dalej: u.u.i.ś.; ustawa środowiskowa. Wskazując na art. 71 ust. 1 i 2 u.u.i.ś., Kolegium wyjaśniło, że szczegółowy katalog inwestycji, o jakich mowa w art. 71 ust. 2 u.u.i.ś., został zawarty w przepisach rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 10 września 2019 r. w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko (Dz.U. z 2019 r., poz. 1839) - dalej również: rozporządzenie. Organ II instancji wskazał na to, że zgodnie z rozporządzeniem do przedsięwzięć mogących potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko zalicza się: § 3 ust. 1 pkt 35 lit. b - instalacje do podziemnego magazynowania: produktów naftowych; § 3 ust. 1 pkt 54 - zabudowę przemysłową, w tym zabudowę systemami fotowoltaicznymi, lub magazynową, wraz z towarzyszącą jej infrastrukturą, o powierzchni zabudowy nie mniejszej niż: a) 0,5 ha na obszarach objętych formami ochrony przyrody, o których mowa w art. 6 ust. 1 pkt 1-5, 8 i 9 ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 r. o ochronie przyrody, lub w otulinach form ochrony przyrody, o których mowa w art. 6 ust. 1 pkt 1-3 tej ustawy, b) 1 ha na obszarach innych niż wymienione w lit. a; § 3 ust. 1 pkt 82 - instalacje związane z przetwarzaniem w rozumieniu art. 3 ust. 1 pkt 21 ustawy z dnia 14 grudnia 2012 r. o odpadach odpadów, inne niż wymienione w § 2 ust. 1 pkt 41- 47, z wyłączeniem instalacji do wytwarzania biogazu rolniczego w rozumieniu art. 2 pkt 2 ustawy z dnia 20 lutego 2015 r. o odnawialnych źródłach energii, o zainstalowanej mocy elektrycznej nie większej niż 0,5 MW lub wytwarzających ekwiwalentną ilość biogazu rolniczego wykorzystywanego do innych celów niż produkcja energii elektrycznej, a także miejsca retencji powierzchniowej odpadów oraz rekultywacja składowisk odpadów.

Organ II instancji stwierdził, że "inwestycja odpowiada zatem powołanym wyżej zapisom rozporządzenia i konieczne było w niniejszej sprawie wszczęcie postępowania w celu wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach".

Ponadto organ odwoławczy wskazał na treść art. 59 ust. 1 pkt 2 i art. 63 ust. 1 u.u.i.ś. oraz art. 84 i art. 85 ust. 1 i ust. 2 pkt 2 u.u.i.ś. i wyjaśnił, co następuje.

Organ I instancji wystąpił (pisma z dnia 24 sierpnia 2022 r.) do Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w P. (dalej: RDOŚ w P.; RDOŚ), Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w O. (dalej: PPIS w O. .; PPIS, Dyrektora Zarząd Zlewni Wód Polskich w K. Państwowego Gospodarstwa Wodnego Wody Polskie (dalej: PGW WP), Starosty O. (dalej: Starosta) o opinię co do potrzeby przeprowadzania oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko.

W piśmie z dnia 6 września 2022 r. PPIS w O. . wyraził opinię, że dla przedsięwzięcia nie ma potrzeby przeprowadzania oceny oddziaływania na środowisko. Natomiast w pisie z dnia 6 października 2022 r. PPIS uznał, że jest wymagane przeprowadzenie oceny oddziaływania na środowisko i sporządzenie raportu, przy czym organ wskazał jednocześnie, że traci ważność jego opinia z dnia 6 września 2022 r.

W piśmie z dnia 8 września 2022 r. PGW WP wyjaśniło, że nie stwierdza potrzeby przeprowadzania oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko; organ zwrócił uwagę na konieczność uwzględnienia w decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach wskazanych przez niego warunków i wymagań.

W piśmie z dnia 9 września 2022 r. Starosta wyraził opinię, że istnieje potrzeba przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko i sporządzenia raportu.

RDOŚ w P. w postanowieniu z dnia 13 grudnia 2022 r. wyraził opinię, że dla przedsięwzięcia nie ma potrzeby przeprowadzania oceny oddziaływania na środowisko. Organ wskazał zarazem na konieczność uwzględnienia w decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach warunków i wymagań określonych w tym postanowieniu.

Organ I instancji przychylił się do stanowiska RDOŚ oraz PGW WP, uznając, że nie istnieje potrzeba przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko i sporządzenia raportu.

Kolegium przedstawiło pogląd o niewiążącym charakterze opinii, o których mowa w art. 64 ust. 1 u.u.i.ś., dla organu rozstrzygającego o konieczności przeprowadzenia oceny oddziaływania planowanego przedsięwzięcia na środowisko. Dodał, że organ, dokonując tej oceny, winien kierować się uwarunkowaniami określonymi w art. 63 ust. 1 u.u.i.ś. Podkreślił, że obowiązek łącznego uwzględnienia uwarunkowań wymienionych w art. 63 ust. 1 u.u.i.ś. nie wymaga dla ustalenia obowiązku przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko stwierdzenia możliwości znaczącego oddziaływania planowanego przedsięwzięcia we wszystkich wymienionych w tym przepisie uwarunkowaniach. Uwarunkowania, o których mowa w art. 63 ust. 1, mają bowiem charakter ogólny i choć organ musi je wszystkie przeanalizować, to nie oznacza, że przy każdej planowanej inwestycji one zaistnieją, gdyż ich ocena ogranicza się tylko do tych, które realnie występują w danej sprawie.

W ocenie Kolegium organ I instancji uzasadnił w sposób jasny i wyczerpujący swoje stanowisko co do braku potrzeby przeprowadzenie oceny oddziaływania na środowisko i sporządzenia raportu. Organ odwoławczy wskazał na to, że Prezydent Miasta przeniósł do treści decyzji warunki i wymagania wskazane przez organy opiniujące; wydana decyzja posiada załącznik w postaci charakterystyki przedsięwzięcia.

Organ II instancji wyjaśnił, że nie dopatrzył się również w tej sprawie błędów proceduralnych, gdyż organ I instancji o wszystkich czynnościach informował strony poprzez obwieszczenia umieszczane na tablicy urzędu, stronie BIP urzędu oraz wywieszenie w terenie, na którym ma być realizowane przedsięwzięcie.

Następnie podniósł, że analizując treść zaskarżonej decyzji, uznał, że przy jej wydawaniu nie doszło do naruszania art. 7, art. 77 i art. 107 k.p.a. oraz art. 80 ust. 1 u.u.i.ś., jak również art. 85 ust. 2 pkt 2 u.u.i.ś.

W odniesieniu do pierwszego zarzutu odwołania organ II instancji podniósł, że uznaje go za bezzasadny, a wręcz niezrozumiały. W tym względzie Kolegium wyjaśniło, że we wniosku z dnia 15 grudnia 2020 r. C. S.A. wystąpiło o wydanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach dla przedsięwzięcia pn. "Budowa elektrociepłowni na paliwa alternatywne i biomasę - nowego źródła energii dla o. " na terenie działek nr [...], [...] w O. przy ul. [...]. Organ I instancji wszczął i prowadził postępowanie administracyjne w tej sprawie, jednak w piśmie z dnia 7 lipca 2022 r. inwestor wycofał wniosek o wydanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach dla przedmiotowej inwestycji. Następnie decyzją z dnia 4 sierpnia 2022 r. nr [...] organ I instancji umorzył postępowanie administracyjne wobec cofnięcia wniosku przez inwestora, a decyzją z dnia 12 października 2022 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję. Inwestor złożył nowy wniosek z dnia 8 sierpnia 2022 r. o wydanie decyzji środowiskowej dla inwestycji pn. "Budowa elektrociepłowni na paliwa alternatywne i biomasę - nowego źródła energii dla O. ", którego realizacja przewidziana jest na działkach nr [...] i [...] (obręb [...]) w O. przy ul. [...]", a wobec tego, że poprzednie postępowanie zakończyło się decyzją umarzającą postępowanie administracyjne, zasadnie organ I instancji wszczął i prowadził nowe postępowanie. Kolegium podniosło, że organ I instancji nie mógł kontynuować poprzedniego postępowania, jak również nie mógł odmówić wydania decyzji z uwagi na istnienie sprawy już uprzednio rozstrzygniętej inną decyzją ostateczną. Organ wyjaśnił, że umorzenie postępowania nie rozstrzyga merytorycznie do treści wniosku i poprzednia sprawa nie została rozpatrzona w sposób merytoryczny, a jedynie zakończona w sposób formalny.

Odnosząc się do kolejnego zarzutu odwołania dotyczącego zmiany mocy palników, o której mowa w decyzji, Kolegium stwierdziło, że wskazany przez T. raport o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko sporządzony został na potrzeby innego postępowania administracyjnego. Postępowanie, na potrzeby którego sporządzono raport oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko zakończyło się wydaniem przez Prezydenta Miasta O. . w dniu 4 sierpnia 2022 r. decyzji nr [...] dotyczącej umorzenia postępowania. Na potrzeby nowego wniosku o wydanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, złożonego 8 sierpnia 2022 r. pełnomocnik działający w imieniu C. S.A. przedłożył załączniki określone w art. 74 u.u.i.ś., a z uwagi na fakt, że przedsięwzięcie zakwalifikowane zostało do przedsięwzięć określonych w art. 71 ust. 2 pkt 2 u.u.i.ś., a więc do przedsięwzięć mogących potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko, do wniosku załączono kartę informacyjną. To właśnie w karcie informacyjnej przedsięwzięcia, a więc w dokumencie sporządzonym na potrzeby postępowania administracyjnego wszczętego na wniosek z dnia 8 sierpnia 2022 r. inwestor określił aktualne parametry, jakie mają zostać zastosowane w planowanym przedsięwzięciu. Dlatego też odwoływanie się do parametrów przedsięwzięcia określonych w dokumencie (raport o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko) sporządzonym na potrzeby postępowania administracyjnego zakończonego decyzją umarzającą postępowanie administracyjne nie jest uzasadnione. Kolegium stwierdziło, że wnioskodawca ma prawo dokonać zmian w planowanym zamierzeniu inwestycyjnym i uwzględnić je w dokumencie sporządzanym na potrzeby nowego postępowania administracyjnego (karta informacyjna przedsięwzięcia), a organ, prowadząc postępowanie, ma obowiązek uwzględniać parametry, jakie zostały przez wnioskodawcę zaplanowane. Stąd też Prezydent Miasta uwzględnił parametry przedsięwzięcia określone przez wnioskodawcę w załączonej do wniosku z dnia 8 sierpnia 2022 r. dokumentacji.

Zdaniem Kolegium, skarżący błędnie założył, że przedmiotowe przedsięwzięcie jest analogiczne z przedsięwzięciem o tej samej nazwie, dla którego złożono wniosek z dnia 15 grudnia 2020 r. o wydanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach. Przedmiotowe przedsięwzięcie stanowi odrębne przedsięwzięcie, dla którego po przeprowadzeniu dodatkowych konsultacji i analiz technicznych zmieniono zakres rzeczowy przedsięwzięcia m.in. poprzez zwiększenie mocy palników pomocniczych. Organ II instancji podkreślił również, że "to nie jedyna zmiana względem wniosku z 2020 r.". Ponadto zaznaczył, że "zmiana mocy palników dla instalacji przedstawionej we wniosku o wydanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach została zaproponowana przez autorów karty informacyjnej przedsięwzięcia (jak i wcześniejszego raportu)".

Kolegium zauważyło również, że organ I instancji dokonał analizy raportu, o którym mowa w odwołaniu, czemu dał wyraz w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji m.in. na stronie 59 decyzji.

Organ odwoławczy stwierdził, że nie podziela również zarzutu odwołania dotyczącego konieczności wyłączenia organu od prowadzenia postępowania. W tym zakresie organ wyjaśnił, że w przedmiotowej sprawie nie została spełniona żadna z przesłanek określonych w art. 25 § 1 k.p.a. Wnioskodawcą w sprawie jest C. S.A., której akcjonariuszem jest Gmina i Miasto O. ; Prezydent Miasta O. . nie jest prezesem zarządu tej spółki ani członkiem jej rady nadzorczej, wobec powyższego sprawa nie dotyczy interesów majątkowych Prezydenta Miasta.

Ponadto Kolegium wyjaśniło, że zgodnie z art. 75 ust 1 pkt 4 u.u.i.ś. organem właściwym do wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach jest wójt, burmistrz, prezydent miasta. Ustawa nie wyklucza możliwości ubiegania o decyzję środowiskową przez podmiot zależny od gminy ani występowania o taką decyzję przez samą gminę. Organ odwoławczy dodał, że w takich sytuacjach ustawa przewiduje określone w art. 64 ust. 1d i art. 64 ust. 2a wymogi, a organ I instancji występujący o uzgodnienie do RDOŚ w P. załączył do wniosku stosowne oświadczenie, o którym mowa w powyższym przepisie. Wobec tego Kolegium uznało za niezasadne twierdzenia odwołania co do konieczności wyłączenia Prezydenta Miasta O. . od prowadzenia sprawy.

W skardze na decyzję odwoławczą T. w O. wniosło o uchylenie zaskarżonej decyzji i poprzedzającej ją decyzji organu I instancji.

W uzasadnieniu T. stwierdziło, że podtrzymuje zarzuty wcześniej podniesione w odwołaniu od decyzji organu I instancji. Zdaniem skarżącego organ II instancji odniósł się do nich jednostronnie i niewystarczająco wnikliwie. W szczególności, analizując zarzut braku wyłączenia Prezydenta Miasta, czyli wydania decyzji przez nieuprawniony organ, Kolegium w żaden sposób nie uzasadniło, dlaczego do osób podlegających wyłączeniu zaliczają się te osoby, a nie zalicza się beneficjent rzeczywisty spółki, którym jest Prezydent Miasta O. . B. K.. Strona wskazała na definicję beneficjenta rzeczywistego, zawartą w ustawie z dnia 1 marca 2018 r. o przeciwdziałaniu praniu pieniędzy oraz finansowaniu terroryzmu. Stwierdziła, że uprawnienia takiej osoby i jej wpływ na działalność podmiotu gospodarczego (w tym wypadku C. S.A.) są z pewnością większe od wskazanego przez Kolegium. Dlatego też zdaniem skarżącego Prezydent Miasta O. . powinien był zostać wyłączony od prowadzenia postępowania w pierwszej instancji. W ocenie strony, dodatkowo potwierdza to sposób, w jaki było prowadzone postępowanie w tej sprawie i podejmowane przez Prezydenta Miasta rozstrzygnięcia, które doprowadziły do wyeliminowania udziału społeczeństwa w procesie wydawania decyzji - braku konsultacji społecznych.

Kolegium w odpowiedzi na skargę podtrzymało dotychczasowe stanowisko i uznając przedstawione w skardze zarzuty za bezzasadne, wniosło o jej oddalenie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje.

Na wstępie rozważań należy zaznaczyć, że niniejsza sprawa została rozpoznana na posiedzeniu niejawnym wyznaczonym w trybie przepisu art. 15 zzs(4) ust. 1 ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (aktualnie: Dz.U. z 2023 r., poz. 1327 ze zm.), w brzmieniu obowiązującym na dzień wydania zarządzenia Przewodniczącego Wydziału z dnia 2 stycznia 2024 r. w tym przedmiocie.

Zgodnie z art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2023 r., poz. 1634 ze zm.) - dalej: p.p.s.a. sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną w niej podstawą prawną. Oznacza to, że bierze pod uwagę wszelkie naruszenia prawa, a także wszystkie przepisy, które powinny znaleźć zastosowanie w rozpoznawanej sprawie, niezależnie od żądań i wniosków podniesionych w skardze - w granicach sprawy, wyznaczonych przede wszystkim rodzajem i treścią zaskarżonego aktu.

W wyniku przeprowadzenia tak rozumianej kontroli Sąd uznał, że skarga zasługuje na uwzględnienie.

Przedmiotem kontroli sądowej w niniejszej sprawie jest decyzja Kolegium utrzymująca w mocy decyzję Prezydenta Miasta O. . w przedmiocie ustalenia środowiskowych uwarunkowań dla przedsięwzięcia polegającego na "Budowie elektrociepłowni na paliwa alternatywne i biomasę - nowego źródła energii dla O. ", którego realizacja przewidziana jest na działkach nr [...] i [...] (obręb [...]) w O. przy ul. [...]. Decyzja ta została wydana w sytuacji, w której organ nie stwierdził potrzeby przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko.

Zdaniem Sądu, zaskarżona decyzja narusza przepisy postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy, co uzasadnia wyeliminowanie tej decyzji z obrotu prawnego.

Przechodząc do merytorycznych rozważań, Sąd wyjaśnia, że materialną podstawę wydania decyzji stanowiły przepisy art. 71 ust. 1 i 2 oraz art. 84 i art. 85 ust. 1 i ust. 2 pkt 2 u.u.i.ś. Ich zastosowanie wiązało się zaś z zakwalifikowaniem przedsięwzięcia do kategorii mogących potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko w rozumieniu przepisów rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 10 września 2019 r. i zastosowaniu przepisów art. 59 ust. 1 pkt 2 oraz art. 63 ust. 1 u.u.i.ś., w wyniku czego organ nie stwierdził potrzeby przeprowadzenia oceny odziaływania przedsięwzięcia na środowisko.

Przepis art. 71 u.u.i.ś. stanowi, że decyzja o środowiskowych uwarunkowaniach określa środowiskowe uwarunkowania realizacji przedsięwzięcia (ust. 1). Uzyskanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach jest wymagane dla planowanych: 1) przedsięwzięć mogących zawsze znacząco oddziaływać na środowisko; 2) przedsięwzięć mogących potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko (ust. 2). Z kolei według art. 59 ust. 1 u.u.i.ś. przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko wymaga realizacja następujących planowanych przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko: 1) planowanego przedsięwzięcia mogącego zawsze znacząco oddziaływać na środowisko; 2) planowanego przedsięwzięcia mogącego potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko, jeżeli obowiązek przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko został stwierdzony na podstawie art. 63 ust. 1. Ten ostatni przepis stanowi, że obowiązek przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko dla planowanego przedsięwzięcia mogącego potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko stwierdza, w drodze postanowienia, organ właściwy do wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, uwzględniając łącznie kryteria szczegółowo wymienione w tym przepisie. Według art. 63 ust. 3 u.u.i.ś. obowiązek przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko stwierdza się obligatoryjnie, jeżeli: 1) możliwość realizacji przedsięwzięcia, o którym mowa w ust. 1, jest uzależniona od ustanowienia obszaru ograniczonego użytkowania, o którym mowa w przepisach ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. - Prawo ochrony środowiska; 2) z karty informacyjnej przedsięwzięcia wynika, że realizacja przedsięwzięcia może spowodować nieosiągnięcie celów środowiskowych zawartych w planie gospodarowania wodami na obszarze dorzecza. Natomiast art. 63 ust. 4 u.u.i.ś. przewiduje, że w postanowieniu, o którym mowa w ust. 1, organ określa jednocześnie zakres raportu o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko. W tym przypadku stosuje się przepisy art. 68. Według art. 64 ust. 1 u.u.i.ś. postanowienie, o którym mowa w art. 63 ust. 1, wydaje się po zasięgnięciu opinii: 1) regionalnego dyrektora ochrony środowiska; 2) organu, o którym mowa w art. 78, w przypadku przedsięwzięć wymagających decyzji, o których mowa w art. 72 ust. 1 pkt 1-3a, 10-19 i 21-29, oraz uchwały, o której mowa w art. 72 ust. 1b; 3) organu właściwego do wydania pozwolenia zintegrowanego na podstawie ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. - Prawo ochrony środowiska, jeżeli planowane przedsięwzięcie kwalifikowane jest jako instalacja, o której mowa w art. 201 ust. 1 tej ustawy; 4) organu właściwego do wydania oceny wodnoprawnej, o której mowa w przepisach ustawy z dnia 20 lipca 2017 r. - Prawo wodne.

W przepisie art. 75 ust. 1 pkt 4 u.u.i.ś. określono, że organem właściwym do wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach w pozostałych przypadkach niż wymienione w pkt 1-3 [w stosunku do przedsięwzięć niezastrzeżonych wprost dla kompetencji innych organów wymienionych w tych przepisach] jest wójt, burmistrz, prezydent miasta. Ustawa ta nie zawiera rozwiązania, które wyłączałoby organ wykonawczy gminy od załatwienia sprawy, gdy wnioskodawcą dla planowanych przedsięwzięć, o których mowa w art. 75 ust. 1 pkt 4, jest jednostka samorządu terytorialnego, dla której organem wykonawczym jest organ właściwy do wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach.

Zdaniem Sądu, zarzut dotyczący podstaw wyłączenia organu I instancji od załatwienia sprawy był bezpodstawny. Kolegium trafnie oceniło, że nie zachodzą podstawy do wyłączenia Prezydenta Miasta O. ., o których mowa w art. 25 § 1 pkt 1 i 2 w zw. z art. 24 § 1 pkt 2 i 3 k.p.a. Sprawa nie dotyczy interesów majątkowych tego organu ani innych osób wymienionych w przywołanym przepisie.

Z dniem 24 września 2019 r. (patrz: ustawa zmieniająca z dnia 19 lipca 2019 r. - Dz.U. z 2019 r., poz. 1712) nastąpiły zmiany w prawie, w wyniku których zrezygnowano z przekazania do rozstrzygnięcia regionalnemu dyrektorowi ochrony środowiska spraw dotyczących przedsięwzięć, o których mowa w pkt 4, dla których wnioskodawcą jest jednostka samorządu terytorialnego, dla której organem wykonawczym jest organ właściwy do wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, lub podmiot od niej zależny w rozumieniu art. 24m ust. 2 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (Dz.U. z 2015 r., poz. 1515 i 1890). Uchylony został przepis art. 75 ust. 1 pkt 1 lit. I u.u.i.ś., co oznacza, że wójt, burmistrz, prezydent miasta jest obecnie organem właściwym do rozpoznania spraw dotyczących tych przedsięwzięć.

Jak trafnie wyjaśnił to Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w wyroku z dnia 3 listopada 2021 r. sygn. akt II SA/Rz 1174/21 (dostępny w Internecie pod adresem: http://orzeczenia.nsa.gov.pl), w miejsce dotychczasowego rozwiązania wprowadzono do ustawy inny mechanizm zapewniający właściwy rozdział funkcji i kontrolę konfliktu interesów, tj. przepis art. 64 ust. 1d, zgodnie z którym, w przypadku gdy wnioskodawcą dla planowanych przedsięwzięć, o których mowa w art. 75 ust. 1 pkt 4, jest jednostka samorządu terytorialnego, dla której organem wykonawczym jest organ właściwy do wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach lub podmiot od niej zależny w rozumieniu art. 24 m ust. 2 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (Dz.U. z 2020 r., poz. 713 i 1378), regionalny dyrektor ochrony środowiska, stwierdzając konieczność przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko, zamiast opinii, o której mowa w ust. 1 pkt 1, dokonuje uzgodnienia w drodze postanowienia. Postanowienie to można zaskarżyć zażaleniem, stosownie do art. 65 ust. 2 u.o.o.ś. Dodać należy, że w art. 63 ust. 2a u.u.i.ś. przewiduje odpowiednio, że regionalny dyrektor ochrony środowiska, stwierdzając konieczność przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko, zamiast opinii, o której mowa w ust. 1 pkt 1, dokonuje uzgodnienia w drodze postanowienia (art. 63 ust. 2a u.u.i.ś.).

W świetle przepisów prawa obowiązujących w dacie wydania kwestionowanej decyzji brak było podstawy prawnej nakazującej wyłączenie Prezydenta Miasta od załatwienia sprawy, w której podmiotem inicjującym postępowanie, tj. inwestorem (stroną postępowania) jest gmina lub podmiot od niej zależny – w tym wypadku C. S.A. w O. . (nr [...]), którego jedynym akcjonariuszem jest Gmina Miasto O. . Wynika to z przepisów art. 75 ust. 1 pkt 4 i art. 64 ust. 1d u.o.o.ś. Oznacza to, że dopuszczalne jest połączenie ról procesowych organu orzekającego sprawie z rolą podmiotu reprezentującego stronę uprawnioną do złożenia wniosku o jego wszczęcie. Oczywiście musi to skutkować ograniczeniem praw procesowych takiej gminy, wówczas gdy sprawa trafi do sądu administracyjnego, a to stosownie do wyroku Trybunału Konstytucyjnego z dnia 29 października 2009 r. sygn. K 32/2008.

To, że B. K. jako Burmistrz Miasta O. . jest wpisana do Centralnego Rejestru Beneficjentów Rzeczywistych w stosunku do C. S.A. w O. . (inwestora - wnioskodawcy) nie stanowi podstawy do wyłączenia organu w niniejszej sprawie. Inne są cele ustawy z dnia 1 marca 2018 r. o przeciwdziałaniu praniu pieniędzy oraz finansowaniu terroryzmu (Dz.U. z 2023 r., poz. 1124 ze zm.), na podstawie której prowadzony jest Centralny Rejestr Beneficjentów Rzeczywistych (patrz: art. 55 i nast. tej ustawy), a inne ustawy, na podstawie której dokonuje się ustalenia środowiskowych uwarunkowań dla przedsięwzięcia.

Wobec powyższego Sąd stwierdził, że omawiany zarzut skargi okazał się niezasadny. Nadto Kolegium w zaskarżonej decyzji odpowiednio omówiło przedmiotowe zagadnienie. Organ II instancji całościowo nie wypełnił wszystkich wymogów, jakie stawiane są organowi odwoławczemu, który ponownie rozpatruje merytorycznie sprawę w wyniku wniesienia odwołania od decyzji organu pierwszej instancji.

Należy podkreślić, że z uwagi na wyrażoną w art. 15 k.p.a. zasadę dwuinstancyjności postępowania administracyjnego rozstrzygnięcie organu drugiej instancji jest co do zasady takim samym aktem stosowania prawa, jak rozstrzygnięcie organu pierwszej instancji, a działanie organu drugiej instancji nie ma charakteru kontrolnego, lecz jest działaniem merytorycznym, równoważnym działaniu organu pierwszej instancji (patrz np. wyrok NSA z dnia 30 października 2019 r. sygn. akt II OSK 3040/17, dostępny jw. - i powołane tam orzecznictwo). Decyzji organu odwoławczego należy zatem stawić wszystkie wymagania wynikające z powyżej przywołanych przepisów, jak konieczność respektowania zasady prawdy obiektywnej (art. 7), zasady prowadzenia postępowania w sposób wzbudzający zaufanie do władzy publicznej (art. 8), zasad należytego informowania stron i przekonywania, tj. wyjaśniania przesłanek podjętych rozstrzygnięć (art. 9 i art. 11), z którymi wiążą się wymogi w zakresie prowadzenia postępowania dowodowego, rozstrzygnięcia i motywowania stanowiska organu (art. 77 § 1 i art. 80 oraz art. 107 § 1 i 3 k.p.a.). Zdaniem Sądu, analiza uzasadnienia zaskarżonej decyzji i akt administracyjnych wskazuje na to, że decyzja organu odwoławczego nie sprostała wymaganiom w tym zakresie, gdyż w istocie powieliła niedostatki decyzji organu I instancji. Pozostaje bowiem zasadnicza wątpliwość, czy w toku postępowania w sposób wyczerpujący zebrano i rozpatrzono cały materiał dowodowy, jak i czy ustalenia oparto na całokształcie oceny materiału dowodowego. Tymczasem obowiązkiem każdego organu administracji publicznej jest wyczerpujące wyjaśnienie stanu faktycznego sprawy obejmujące zebranie i rozpatrzenie materiału dowodowego, wskazanie okoliczności faktycznych i prawnych, którymi kierował się przy podejmowaniu rozstrzygnięcia, a uzasadnienie winno zawierać ocenę zebranego w postępowaniu materiału dowodowego, dokonaną przez organ wykładnię stosowanych przepisów oraz ocenę przyjętego stanu faktycznego w świetle obowiązującego prawa. Na organach administracji spoczywa nie tylko obowiązek wskazania swojego rozstrzygnięcia, ale i umotywowania swojego stanowiska w tym zakresie, tj. przedstawienia toku rozumowania, który doprowadził do podjęcia rozstrzygnięcia, w tym wskazania przyczyn zajęcia danego stanowiska, jak i powodów, dla których zarzuty i argumenty podnoszone przez stronę są lub nie są zasadne, co winno znaleźć swoje odzwierciedlenie w treści uzasadnienia rozstrzygnięcia (patrz np. wyrok NSA z dnia 3 lutego 2022 r. sygn. akt III OSK 4906/21, dostępny jw.).

Mając powyższe na uwadze, należy stwierdzić, że w sprawie miało miejsce naruszenie przez Kolegium przepisów art. 7 (zasada prawdy obiektywnej), art. 8 (zasada wzbudzania zaufania do władzy publicznej), art. 11 (zasada przekonywania) oraz szczegółowych przepisów dotyczących ustalania i rozpatrywania materiału dowodowego, tj. art. 77 § 1 i art. 80 w zw. z art. 107 § 3 k.p.a.

Organ II instancji, pomimo przywołania i omówienia przepisów ustawy stanowiących podstawę rozstrzygnięcia, ostatecznie nie odniósł się w odpowiedni sposób do wszystkich istotnych okoliczności sprawy. W tym kontekście również nie wypowiedział się dostatecznie wnikliwie wobec zagadnień podnoszonych przez skarżącego w toku postępowania administracyjnego (uwaga ta nie dotyczy wcześniej omówionej kwestii oceny podstaw do wyłączenia organu). To wszystko składa się na brak wyczerpującego rozpatrzenia całokształtu okoliczności sprawy, materiału procesowego, co też przełożyło się na wadliwość ustaleń faktycznych i prawnych.

Jak wynika z przywołanych przez organ przepisów ustawy środowiskowej i przepisów rozporządzenia, podstawowe znaczenie dla sposobu, w jaki procedowana będzie sprawa o wydanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, ma kwestia rozstrzygnięcia, czy dana inwestycja stanowi przedsięwzięcie mogące zawsze znacząco oddziaływać na środowisko, czy też tylko potencjalnie, co z kolei znajduje swoje przełożenia na procedurę wydawania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach. W pierwszym przypadku bowiem zawsze wymagane jest przeprowadzenie oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko i sporządzenie odpowiedniego raportu, a w drugim przeprowadzanie oceny jest uzależnione od uprzedniego stwierdzenia takiego obowiązku przez organ właściwy, w drodze postanowienia.

Już w tej wyjściowej kwestii należy mieć zastrzeżenia do organu II instancji.

W ocenie Sądu organ odwoławczy nie przedstawił należycie przyjęcia, że przedmiotową inwestycję zaliczyć należy do mogących potencjalnie znacząco oddziaływać na środowiska. Ta kwestia powinna zaś być o tyle wnikliwie rozważona, że wcześniejsze przedsięwzięcie o takiej samej nazwie, będące przedmiotem wniosku tego samego podmiotu z dnia 15 grudnia 2020 r., zostało wcześniej zakwalifikowane do przedsięwzięć mogących zawsze znacząco oddziaływać na środowisko (co zostało zauważone w części sprawozdawczej uzasadnienia decyzji organu I instancji, odnoszącego się do opinii PPIS w O. . z dnia 6 września 2022 r. i wskazującego na m.in. § 2 ust. 1 pkt 47 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 10 września 2019 r.).

Organ II instancji, wskazując na treść § 3 ust. 1 pkt 35 lit. b, § 3 ust. 1 pkt 54 i § 3 ust. 1 pkt 82 rozporządzenia, w istocie powielił stanowisko organu I instancji, że przedsięwzięcie zostało zgodnie z § 3 ust. 1 pkt 82, § 3 ust. 1 pkt 35 lit. b i § 3 ust. 1 pkt 54 lit. b rozporządzenia zakwalifikowane jako mogące potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko. Niemniej jednak poza stwierdzeniem, że "inwestycja odpowiada zatem powołanym wyżej zapisom rozporządzenia" organ odwoławczy nie przedstawił w tym względzie rozważań własnych. Nie wskazał na żadne parametry planowanego przedsięwzięcia, które miały wpływ na takie ustalenie. W szczególności nie odniósł się do wspomnianego przez organ I instancji w części sprawozdawczej, odnoszącej się do opinii PPIS w O. . z dnia 6 września 2022 r., stwierdzenia PPIS, że "obecnie kwalifikacja przedsięwzięcia została zmieniona w zakresie § 3 ust. 1 pkt 82 w/w rozporządzenia, co jest wynikiem (...) prowadzonego postępowania (...) przez Prezydenta Miasta O. . w latach 2021-2022 dla przedsięwzięcia o tej samej nazwie" (str. 10 i 11 decyzji). W dalszej części przywołanej opinii PPIS wskazywał na stanowiska Marszałka Województwa W. i Generalnego Dyrektora Ochrony Środowiska, które miały stanowić podstawę zmiany kwalifikacji przedsięwzięcia.

Nie można zatem uznać, że zostało dostatecznie umotywowane przyjęcie przez Kolegium, że przedmiotowa inwestycja należy do przedsięwzięć, o których mowa w art. 71 ust. 2 pkt 2 u.u.i.ś., a to miało zasadniczy wpływ na rozważenie, czy wymaga ono przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko (art. 59 ust. 1 pkt 1 u.u.i.ś.), czy też tylko może wymagać na warunkach określonych w tej ustawie (art. 59 ust. 1 pkt 2 u.u.i.ś.).

Idąc dalej, Sąd wskazuje na to, że niedostatecznie również przedstawiona została kwestia różnic pomiędzy przedsięwzięciem, które było przedmiotem wniosku z dnia 15 grudnia 2020 r. i decyzji z dnia 4 sierpnia 2022 r. nr [...] umarzającej postępowanie administracyjne w sprawie wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach. Istotnie, to inwestor jest dysponentem wniosku w postępowaniu prowadzonym na żądanie strony postępowania i może go cofnąć, co prowadzi do umorzenia postępowania administracyjnego jako bezprzedmiotowego (art. 105 § 1 k.p.a.). Niemniej, w sytuacji gdy pierwotne przedsięwzięcie zostało uznane za mogące zawsze znacząco oddziaływać na środowisko, a kolejne (będące przedmiotem następnego wniosku inwestora z dnia 8 sierpnia 2022 r.) już tylko za mogące potencjalnie znacząco oddziaływać, co budziło zasadnicze zastrzeżenia innego uczestnika postępowania, należało to zagadnienie wnikliwie przedstawić, zgodnie z zasadą przekonywania. Niewystarczające było też stwierdzenie, że Prezydent Miasta uwzględnił parametry przedsięwzięcia określone przez wnioskodawcę w załączonej do wniosku z dnia 8 sierpnia 2022 r. dokumentacji (karcie informacyjnej przedsięwzięcia dołączonej do wniosku) i stwierdzenie, że przedmiotowe przedsięwzięcie stanowi odrębne przedsięwzięcie, dla którego po przeprowadzeniu dodatkowych konsultacji i analiz technicznych zmieniono zakres rzeczowy przedsięwzięcia m.in. poprzez zwiększenie mocy palników pomocniczych, a "to nie jedyna zmiana względem wniosku z 2020 r.".

Kolegium zauważyło również, że organ I instancji dokonał analizy raportu [raportu o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko sporządzonego na potrzeby innego postępowania zakończonego wydaniem decyzji z dnia 4 sierpnia 2022 r. nr [...] o umorzeniu postępowania], o którym mowa w odwołaniu, czemu dał wyraz w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji m.in. na stronie 59 decyzji. Samo jednakże takiej analizy nie przeprowadziło, powielając stanowisko organu I instancji. Decyzja organu nie spełnia w tym względzie wymogów wynikających z zasad zaufania i przekonywania.

Nawet przyjmując, że organ I instancji w obszernym uzasadnieniu decyzji z dnia 11 lipca 2023 r. wyjaśnił odpowiednio omawiane kwestie, a przedsięwzięcie należałoby faktycznie kwalifikować do mogących potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko, to i tak Kolegium nie rozważyło należycie i nie umotywowało swojego rozstrzygnięcia w zakresie, w jakim dotyczy ono stwierdzenia przez organ I instancji braku potrzeby przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko.

Zgodnie z przywołanym już art. 59 ust. 1 pkt 2 u.u.i.ś. przeprowadzenie oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko jest wymagane w przypadku przedsięwzięcia mogącego potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko, gdy obowiązek powyższy został stwierdzony na podstawie art. 63 ust. 1 ustawy. Przepis art. 63 ust. 1 u.u.i..s wskazuje natomiast, że obowiązek przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko dla planowanego przedsięwzięcia mogącego potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko stwierdza, w drodze postanowienia, organ właściwy do wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, przy uwzględnieniu warunków wymienionym w powyższym artykule, przy czym ustawa środowiskowa w art. 64 ust. 1 zobowiązuje organ do wcześniejszego zasięgnięcia opinii m.in. regionalnego dyrektora ochrony środowiska oraz państwowego wojewódzkiego inspektora sanitarnego. Organ prowadzący postępowanie jest zatem zobowiązany do ustalenia, czy w sprawie zachodzi konieczność przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia przy uwzględnieniu stanowisk organów opiniujących.

Trzeba mieć też na uwadze, że gdy nie została przeprowadzona ocena oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko, w decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach właściwy organ stwierdza brak potrzeby przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko, przy czym charakterystyka przedsięwzięcia stanowi załącznik do decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach (art. 84 ust. 1 i 2 u.u.i.ś.). Ponadto w przypadku, gdy odstąpiono od konieczności przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko, uzasadnienie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, niezależnie od wymogów przewidzianych w przepisach Kodeksu postępowania administracyjnego, winno zawierać informacje o uwarunkowaniach, o których mowa w art. 63 ust. 1 ustawy, uwzględnionych przy stwierdzeniu braku potrzeby przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko. Umożliwia to bowiem dokonanie oceny co do prawidłowości rozstrzygnięcia w przedmiocie braku potrzeby przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko planowanego przedsięwzięcia.

Należy zauważyć, że po złożeniu przez inwestora wniosku w sprawie wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach zasadne było wystąpienie przez organ I instancji, na podstawie art. 64 ust. 1 pkt 1-4 u.u.i.ś., do organów współdziałających o wydanie opinii w sprawie potrzeby przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko i zakresu raportu o oddziaływaniu na środowisko. Stanowiska wyrażone przez te organy zobowiązywały z kolei organ właściwy do dokonania oceny, czy w świetle art. 63 ust. 1 u.u.i.ś. konieczne było nałożenie obowiązku przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko. Zadaniem organu było ocenienie, czy planowana inwestycja odpowiada wymogom art. 63 ust. 1 ustawy środowiskowej. Z art. 63 ust. 1 wynika, że przeprowadzana ocena, czy w sprawie niezbędne jest nałożenie obowiązku przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko, musi uwzględniać: rodzaj i charakterystykę przedsięwzięcia (pkt 1); usytuowanie przedsięwzięcia, z uwzględnieniem możliwego zagrożenia dla środowiska, w szczególności przy istniejącym użytkowaniu terenu, zdolności samooczyszczania się środowiska i odnawiania się zasobów naturalnych, walorów przyrodniczych i krajobrazowych oraz uwarunkowań miejscowych planów zagospodarowania przestrzennego (pkt 2) oraz m.in. rodzaj i skalę możliwego oddziaływania rozważanego w odniesieniu do uwarunkowań wymienionych w pkt 1 i 2 (pkt 3).

Sąd zgadza się z poglądem ogólnym Kolegium co do niewiążącego charakteru opinii wydawanych przez organy współdziałające w powyższym zakresie. Jak m.in. zauważył WSA w Łodzi w wyroku z dnia 14 grudnia 2017 r. sygn. akt II SA/Łd 810/17 (dostępnym jw.), o ile organ właściwy do wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach jest zobowiązany do zasięgnięcia opinii, o których mowa w art. 64 ust. 3 ustawy, to tymi opiniami nie jest związany, lecz do niego należy ostateczna ocena, w oparciu o te opinie oraz wskazane w art. 63 ust. 1 ustawy kryteria selekcji, czy należy dla danego przedsięwzięcia przeprowadzić ocenę jego oddziaływania na środowisko, czy też nie ma takiej konieczności. W sytuacji wyrażenia sprzecznych opinii przez organy współdziałające, organ właściwy do wydania decyzji środowiskowej może przychylić się do stanowiska jednego z tych organów (por. orzecznictwo przywołane w tym wyroku).

Opinia jest najsłabszą formą współdziałania pomiędzy organami administracji publicznej i nie ma charakteru wiążącego dla organu wydającego postanowienie w przedmiocie obowiązku przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko (por. wyrok NSA z dnia 5 kwietnia 2016 r. sygn. akt II OSK 2507/14, dostępny jw.). Oczywiście organ ma obowiązek uzasadnienia powodów niepodzielenia stanowiska organu współdziałającego, który uznał, że ocena oddziaływania na środowisko jest konieczna.

W niniejszej sprawie organ I instancji w kwestionowanej decyzji stwierdził brak potrzeby przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko (art. 84 ust. 1 u.u.i.ś.). W ocenie Sądu, w zaskarżonej decyzji II instancji nie wyjaśniono w sposób wyczerpujący, z jakich przyczyn realizacja planowanego przedsięwzięcia nie wymaga uprzedniego przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko. Brak jest odpowiedniego przedstawienia przez Kolegium charakteru i skali planowanej inwestycji oraz istniejących uwarunkowań, co nie pozwala na uznanie tego stanowiska za prawidłowe. Nie jest wystarczające stwierdzenie przez Kolegium, że organ I instancji uzasadnił w sposób jasny i wyczerpujący swoje stanowisko co do braku potrzeby przeprowadzenie oceny oddziaływania na środowisko i sporządzenia raportu. Organ odwoławczy w istocie w tym aspekcie sprawy wypełnił jedynie funkcje kontrolne względem zaskarżonego rozstrzygnięcia organu I instancji, nie spełnił jednak wymogów poczynienia ustaleń i rozważań własnych.

W sprawie zostały wyrażone przez dwa organy współdziałające opinie o braku potrzeby przeprowadzenia oceny, tj. przez RDOŚ w P. (postanowienie) i PGW WW, jak i dwie opinie stwierdzające taką potrzebę, tj. przez PPIS w O. . i Starostę. Kolegium nie omówiło tych opinii ani uwarunkowań sprawy. Natomiast organ I instancji w uzasadnieniu decyzji wskazał powody, dla których dał pierwszeństwo przede wszystkim wnioskom zawartym w stanowisku RDOŚ.

Argumenty przedstawione przez Kolegium nie są wystarczające dla stwierdzenia prawidłowości decyzji odwoławczej. Nawet jeżeli stanowiska PPIS i Starosty nie są tak szczegółowo uzasadnione jak stanowisko RDOŚ, to nie można pominąć choćby tej podstawowej okoliczności, że opinia inspektora sanitarnego dotyczy kwestii sanitarnych, które nie leżą w przedmiocie zainteresowania regionalnego dyrektora ochrony środowiska. Przyjęcie zatem stanowiska RDOŚ nie jest jeszcze wystarczające do uznania, że w sprawie brak jest potrzeby przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko. Zdaniem Sądu, w sytuacji gdy zostały wyrażone przeciwne stanowiska organów opiniujących w odniesieniu do inwestycji o takich uwarunkowaniach, jak w niniejszej sprawie, to należało mieć na uwadze, że opinia PPIS, mimo że nie ma charakteru wiążącego, to przecież niewątpliwie wskazuje na określone kwestie, istotne przy ocenie przedsięwzięcia. Planowana inwestycja wymagała przecież analizy także w kontekście wymagań sanitarnych czy też tych, które należą do organu wydającego pozwolenie zintegrowane.

W takich warunkach niewątpliwie Kolegium powinno odnieść się do wszystkich okoliczności sprawy, w tym żądań, argumentów i okoliczności podnoszonych przez stronę, mając na uwadze wszystkie przepisy znajdujące zastosowanie w sprawie. W sprawie należy także zwrócić uwagę na to, że jej stan wymusza konieczność rozważenia, czy w sprawie zachodzi przypadek określony w § 3 ust. 2 lub 3 rozporządzenia.

W konsekwencji powyższego Sąd uznał, że stwierdzone po stronie organu II instancji uchybienia natury procesowej mogły mieć istotny wpływ na wynik sprawy, skoro wskazują na brak wszechstronnego rozpatrzenia wszystkich doniosłych prawnie okoliczności sprawy. Sąd tego w zastępstwie organów administracji czynić zaś nie może. Kolegium powinno zatem ponownie przeprowadzić postępowanie odwoławcze, uwzględniając wskazania wynikające z niniejszego uzasadnienia. Wtedy też organ odwoławczy nie tylko odniesienie się do argumentów i okoliczności podnoszonych przez skarżącego w postępowaniu administracyjnym, ale przede wszystkim rozpatrzy ponownie sprawę w jej całokształcie w drugiej instancji. Następnie zaś wyda rozstrzygnięcie, które powinno zostać wyczerpująco uzasadnione, świadcząc o rzeczywistym rozpatrzeniu sprawy zgodnie z zasadą dwuinstancyjności postępowania.

W tym stanie rzeczy Sąd na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. orzekł, jak w pkt 1 sentencji.

O kosztach postępowania Sąd rozstrzygnął w pkt 2 wyroku na podstawie art. 200 i art. 205 § 1 p.p.s.a., uwzględniając wynik sprawy i wysokość uiszczonych przez stronę kosztów sądowych (200 zł wpisu od skargi).