Wyrok WSA w Lublinie, sygn. akt II SA/Lu 684/09
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie
Data orzeczenia: 2010-01-27 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6072 Scalenie oraz podział nieruchomości
Hasła tematyczne: Nieruchomości
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Uchylono zaskarżone postanowienie
Powołane przepisy: article: art. 107 par. 3, art. 156  par. 1 pkt 2
journal: Dz.U. 2000 nr 98 poz 1071
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity
article: art. 2 pkt 12
journal: Dz.U. 2003 nr 80 poz 717
law: Ustawa z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Witold Falczyński, Sędziowie Sędzia NSA Grażyna Pawlos-Janusz, Sędzia WSA Ewa Ibrom (sprawozdawca), Protokolant Asystent sędziego Agnieszka Wąsikowska, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 13 stycznia 2010 r. sprawy ze skargi E. i P. P. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] r. nr [...] i nr [...] w przedmiocie podziału nieruchomości I. uchyla zaskarżone postanowienie; II. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego na rzecz E. i P. P. kwotę 200 (dwieście) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.


UZASADNIENIE

Postanowieniem z dnia 25 września 2009 r. nr [...] i nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w L. utrzymało w mocy postanowienie własne z dnia 25 września 2009 r. nr [...] i nr [...], w przedmiocie: 1) stwierdzenia nieważności postanowienia Samorządowego Kolegium Odwoławczego w L. z dnia 16 maja 2008 r., nr [...], 2) stwierdzenia nieważności postanowienia Wójta Gminy M. z dnia 5 września 2007 r., nr [...], pozytywnie opiniującego wstępny projekt podziału nieruchomości oznaczonych jako działki nr ewid. [...]4 i [...]6 w miejscowości M. O..

W uzasadnieniu postanowienia Samorządowe Kolegium Odwoławcze wskazało, że wnioskiem z dnia 19 sierpnia 2007 r. P. P. zwrócił się do Wójta Gminy M. o wydanie opinii co do zgodności wstępnego projektu podziału działek [...]4 oraz 166 położonych w M. przy ul. T. w celu wydzielenia działek budowlanych. W załączonym do wniosku projekcie podziału podano łączną powierzchnię działek powstałych z podziału: [...]6/5 i [...]4/2 jako 0,2535 ha oraz [...]6/6 i [...]4/3 jako 0,2535 ha. Postanowieniem z dnia 5 września 2007 r. Wójt Gminy M. zaopiniował pozytywnie projekt podziału działek jako zgodny z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego. Po wszczęciu z urzędu postępowania w przedmiocie stwierdzenia nieważności omawianego postanowienia, Samorządowe Kolegium Odwoławcze w L. postanowieniem z dnia 16 maja 2008 r odmówiło stwierdzenia nieważności tego orzeczenia. Następnie postanowieniem z dnia 15 lipca 2009 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w L. stwierdziło nieważność obu wskazanych wyżej postanowień, z uwagi na rażące naruszenie art. 93 ust. 1 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami w zw. z § 17 ust. 7 pkt 2 uchwały nr [...] Rady Gminy M. z dnia 23 grudnia 2002 r. w sprawie uchwalenia Miejscowego Planu Zagospodarowania Przestrzennego Gminy M. Organ podkreślił, iż w wyniku przeprowadzenia opiniowanego podziału powstałyby 4 działki (nr [...]4/2, [...]4/3, [...]6/5 i [...]6/6) o powierzchni mniejszej niż minimalna powierzchnia dopuszczona przez plan miejscowy w tym obszarze, to jest 2000 m2.

Zdaniem Kolegium brak było podstaw do uznania, iż badane postanowienia z dnia 5 września 2007 r. i 16 maja 2008 r. rażąco naruszają art. 93 ust. 2a ustawy o gospodarce nieruchomościami, który wprowadza ograniczenia dotyczące podziału działek przeznaczonych na cele rolne. Organ podkreślił, iż przepis ten nie stoi na przeszkodzie proponowanemu podziałowi, gdyż w wyniku tego podziału powstałyby: działki gruntu oznaczonych we wstępnym projekcie podziału symbolami [...]4/1 oraz [...]6/1 o powierzchni większej niż 0,3 ha na terenie oznaczonym w planie miejscowym symbolem RP (teren upraw rolnych) oraz działki gruntu [...]4/2, [...]4/3, [...]6/2, [...]6/3, [...]6/4, [...]6/5, [...]6/6 o mniejszej niż 0,3 ha powierzchni, lecz położonych wyłącznie na terenie oznaczonym symbolem MR (teren zabudowy mieszkaniowej). Kontrolowane postanowienia, w ocenie Kolegium, nie naruszają również w sposób rażący § 17 ust. 7 pkt 2 powołanej uchwały Rady Gminy M. z dnia 23 grudnia 2002 r., gdyż w wyniku opiniowanego podziału nie powstałyby nowowydzielane działki budowlane o powierzchni mniejszej niż 2000 m2.

Kolegium podkreśliło, iż omawiane postanowienia z dnia 5 września 2007 r. i 16 maja 2008 r. dotknięte są wadą rażącego naruszenia § 17 ust. 7 pkt 3 powołanej uchwały Rady Gminy M. z dnia 23 grudnia 2002 r. oraz art. 124 § 1 k.p.a. Z dokonanej przez organ analizy mapy stanowiącej wstępny projekt podziału i stanowiącej załącznik do postanowienia z dnia 5 września 2007 r. wynika, że w wyniku podziału powstałyby działki nr ewid. [...]6/4, [...]6/5 i [...]6/6 o szerokości mniejszej niż 25 m, co rażąco narusza § 17 ust. 7 pkt 3 powołanej uchwały, ustalający minimalną szerokość nowowydzielonej działki na 25 m. Ponadto w postanowieniu Wójta Gminy M. z dnia 5 września 2007 r., nie wskazano prawidłowo stron postępowania, naruszając rażąco art. 124 § 1 k.p.a., który wskazuje, iż obligatoryjnym elementem postanowienia winno być oznaczenie stron postępowania. Mimo tych uchybień Kolegium postanowieniem z dnia 16 maja 2008 r. odmówiło stwierdzenia nieważności postanowienia Wójta Gminy.

Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie na powyższe postanowienie Kolegium złożyli E. i P. P. domagając się uchylenia zaskarżonego postanowienia i poprzedzającego je postanowienia z dnia 15 lipca 2009 r. Jednocześnie skarżący wnieśli o przeprowadzenie dowodu z pisemnej opinii sporządzonej przez biegłą z zakresu geodezji na okoliczność prawidłowości i zgodności projektu podziału nieruchomości z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego.

Skarżący podkreślili, że postanowienie Wójta Gminy M. z dnia 5 września 2007 r. nie stanowi postanowienia w rozumieniu art. 124 k.p.a. ani też opinii, o której mowa w art. 106 k.p.a. i art. 93 ust. 4 i 5 ustawy o gospodarce nieruchomościami. W ich ocenie postanowienia obu instancji naruszają art. 75 k.p.a. gdyż Kolegium nie dopuściło z urzędu żadnych dowodów na okoliczność prawidłowości opracowania geodezyjnego. W związku z tym, na obecnym etapie postępowania sąd powinien dopuścić opinię biegłego w tym przedmiocie, zgodnie z art. 106 § 3 ustawy – prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

Zdaniem skarżących, Kolegium dokonując wykładni ustaleń planu miejscowego błędnie odwołało się do definicji działki budowlanej zawartej w art. 4 pkt 3a ustawy o gospodarce nieruchomościami. Plany zagospodarowania przestrzennego nie są przedmiotem regulacji tej ustawy, lecz ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, co oznacza, że w tej sprawie zastosowanie mogła mieć wyłącznie definicja z art. 2 pkt 2 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym.

Skarżący podnieśli, że E. P., zgodnie z art. 63 § 1 k.c., potwierdziła podpisany przez P. P. wniosek o wydanie opinii zarówno w sposób dorozumiany występując o podział nieruchomości, jak i wyraźnie w piśmie z dnia 11 marca 2008 r. skierowanym do Kolegium.

W odpowiedzi na skargę Kolegium wniosło o oddalenie skargi, podtrzymując argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie zważył, co następuje:

Skarga jest zasadna. Zaskarżone postanowienie zostało wydane z naruszeniem przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

Przesłanki stwierdzenia nieważności postanowienia określone są w art. 156 § 1 w zw. z art. 126 k.p.a., zgodnie z którym organ administracji publicznej stwierdza nieważność postanowienia, które:

1) wydane zostało z naruszeniem przepisów o właściwości,

2) wydane zostało bez podstawy prawnej lub z rażącym naruszeniem prawa,

3) dotyczy sprawy już poprzednio rozstrzygniętej innym postanowieniem ostatecznym,

4) zostało skierowane do osoby nie będącej stroną w sprawie,

5) było niewykonalne w dniu jego wydania i jego niewykonalność ma charakter trwały,

6) w razie jego wykonania wywołałoby czyn zagrożony karą,

7) zawiera wadę powodującą jego nieważność z mocy prawa.

W rozpoznawanej sprawie rozważana jest przesłanka określona w art. 156 § 1 pkt 2 w zw. z art. 126 k.p.a. – wydanie postanowienia z rażącym naruszeniem prawa.

Rażące naruszenie prawa zachodzi w przypadku naruszenia przepisu, którego treść bez żadnych wątpliwości interpretacyjnych może być ustalona w bezpośrednim rozumieniu. Rażące naruszenie prawa to naruszenie oczywiste, wyraźne, bezsporne. Oczywistość naruszenia prawa ma miejsce w szczególności wówczas, gdy postanowienie zostało wydane wbrew zakazom lub nakazom ustanowionym w przepisie. Naruszenia prawa mają charakter rażący w sytuacji, gdy czynności zmierzające do wydania postanowienia oraz treść załatwienia sprawy w nim wyrażona stanowią zaprzeczenie stanu prawnego sprawy w całości lub w części.

Istnienie wskazanej przesłanki nieważności rozważało Kolegium w stosunku do własnego postanowienia z dnia 16 maja 2008 r., odmawiającego stwierdzenia nieważności postanowienia Wójta Gminy M. z dnia 5 września 2007 r., wydanego w przedmiocie zaopiniowania wstępnego projektu podziału nieruchomości oznaczonych jako działki nr ewid. [...]4 i [...]6 w miejscowości M. O. oraz w stosunku do wymienionego postanowienia Wójta Gminy M. z dnia 5 września 2007 r.

Postanowieniem z dnia 5 września 2007 r., nr [...], Wójt Gminy M. pozytywnie zaopiniował wstępny projekt podziału nieruchomości, położonych w miejscowości M. O., oznaczonych jako działki nr ewid. [...]4 i [...]6, wyjaśniając w uzasadnieniu postanowienia, że proponowany podział działek zgodny jest z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego Gminy M.. Postanowieniem z dnia 16 maja 2008 r., nr [...], Samorządowe Kolegium Odwoławcze w L. odmówiło stwierdzenia nieważności postanowienia Wójta Gminy M. z dnia 5 września 2007 r., uznając, że zawarta w projekcie podziału propozycja odpowiada warunkom określonym w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego.

Następnie postanowieniem z dnia 16 czerwca 2009 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w L. wszczęło z urzędu postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności własnego postanowienia z dnia 16 maja 2008 r., a postanowieniem z dnia 14 lipca 2009 r. również z urzędu wszczęło postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności postanowienia Wójta Gminy M. z dnia 5 września 2007 r.

Oba te postępowania zakończone zostały zaskarżonym postanowieniem z dnia 25 września 2009 r., wydanym na skutek wniosku skarżących o ponowne rozpoznanie sprawy.

W ocenie Kolegium oba wskazane postanowienia rażąco naruszają prawo z dwóch powodów: po pierwsze, projektowane działki nr [...]6/3, [...]6/5 i [...]6/6 miałyby szerokość mniejszą niż 25 m, co rażąco narusza § 17 ust. 7 pkt 3 uchwały nr [...] Rady Gminy Milejów z dnia 23 grudnia 2002 r. w sprawie uchwalenia Miejscowego Planu Zagospodarowania Przestrzennego Gminy M. (Dz. Urz. Wojew. Lubel. z 2003 r. Nr 13, poz. 787), po drugie, postanowienie opiniujące podział działki nr [...]4 wydane zostało na wniosek złożony tylko przez P. P. i nie wymienia E. P. jako strony postępowania, co rażąco narusza przepis art. 124 § 1 k.p.a.

Ze stanowiskiem Kolegium nie można się zgodzić. Brak było bowiem podstaw do uznania, że opisane wyżej postanowienia z dnia 16 maja 2008 r. i 5 września 2007 r. rażąco naruszają przepisy § 17 ust. 7 pkt 3 uchwały nr [...] Rady Gminy Milejów z dnia 23 grudnia 2002 r. w sprawie uchwalenia Miejscowego Planu Zagospodarowania Przestrzennego Gminy Milejów oraz art. 124 § 1 k.p.a.

Zaskarżone postanowienie narusza zatem przepis art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. oraz art. 107 § 3 k.p.a.

Ustalenie zgodności projektu podziału nieruchomości z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego w drodze postanowienia następuje na podstawie przepisów ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (tekst jednolity: Dz. U. z 2004 r. Nr 261, poz. 2063 ze zm.).

W myśl przepisu art. 93 ust. 1 powołanej ustawy podziału nieruchomości można dokonać, jeżeli jest on zgodny z ustaleniami planu miejscowego. Zgodność z ustaleniami planu dotyczy zarówno przeznaczenia terenu, jak i możliwości zagospodarowania wydzielonych działek gruntu (art. 93 ust. 2 ustawy).

Zgodność proponowanego podziału nieruchomości z ustaleniami planu miejscowego opiniuje wójt, burmistrz albo prezydent miasta (art. 93 ust. 4). Opinia wyrażana jest w formie postanowienia, na które przysługuje zażalenie (art. 93 ust. 5).

W rozpoznawanej sprawie jest poza sporem, że w świetle przepisów miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego gminy M., działki nr ewid. [...]4 i [...]6 w miejscowości M. O., stanowiące przedmiot opiniowanego podziału, znajdują się w terenie oznaczonym symbolami częściowo "MR" – teren zabudowy zagrodowej, w pozostałej zaś części "RZ/RP" – teren upraw polowych, łąk i pastwisk. Projekt podziału w części dotyczącej obszaru "RZ/RP" nie jest kwestionowany. Rozważenia wymaga zatem zgodność projektu podziału z ustaleniami planu dla obszaru oznaczonego symbolem "MR".

Wadliwie przyjęło Kolegium, iż podstawę stwierdzenia nieważności kontrolowanych aktów uzasadnia rażące naruszenie § 17 ust. 7 pkt 3 uchwały w sprawie planu.

Zgodnie z tym przepisem w granicach terenu "MR" minimalną szerokość nowo wydzielanej działki ustala się na 25 metrów.

W ocenie Sądu powyższy przepis należy odczytywać łącznie z § 17 ust. 7 pkt 2 uchwały, który dopuszcza – w granicach terenu "MR" – podział na nowo wydzielane działki budowlane o powierzchni nie mniejszej niż 2000 m2.

Z powołanych przepisów wynika, że podział na nowo wydzielane działki budowlane w granicach obszaru "MR" dopuszczalny jest pod dwoma warunkami: powierzchnia takich działek nie może być mniejsza niż 2000 m2, a ich szerokość wynosić musi co najmniej 25 metrów. Oba wymienione warunki muszą być spełnione łącznie. Z akt sprawy wynika, że w wyniku podziału części nieruchomości nr ewid. [...]4 i [...]6 w terenie oznaczonym w planie miejscowym symbolem "MR" (zabudowa zagrodowa) powstałyby działki: nr [...]4/2 o pow. 1807 m2, nr [...]4/3 o pow. 1768 m2, nr [...]6/2 o pow. 2877 m2, nr [...]6/3 o pow. 2535 m2, nr [...]6/4 o pow. 712 m2 , nr [...]6/5 o pow. 729 m2 i nr [...]6/6 o pow. 768 m2. Z projektu podziału wynika zatem w sposób nie budzący wątpliwości, że część nowo wydzielonych działek budowlanych, w tym wskazane przez Kolegium działki nr [...]6/5 i [...]6/6, miałaby powierzchnię mniejszą niż 2000 m2, bez znaczenia jest zatem, że także ich szerokość jest mniejsza niż 25 m.

Kolegium wskazało, że o niezgodności z planem, a w konsekwencji o rażącym naruszeniu prawa (§ 17 ust. 7 pkt 3 uchwały w sprawie planu), dającym podstawę do stwierdzenia nieważności postanowienia Wójta Gminy M. z dnia 5 września 2007 r. oraz postanowienia Kolegium z dnia 16 maja 2008 r. świadczy wydzielenie działek nr [...]6/4, [...]6/5 i [...]6/6 o szerokości mniejszej niż 25 m. W świetle przedstawionej wyżej interpretacji § 17 ust. 7 pkt 2 i 3 uchwały w sprawie planu stanowisko Kolegium uznane być musi za błędne. Skoro, jak wykazano wyżej, działki nr [...]6/5 i [...]6/6 mają powierzchnię mniejszą niż przewidziana w planie dla nowo wydzielanych działek budowlanych (poniżej 2000 m2), to zarzut zbyt małej szerokości tych działek nie ma w tej sprawie zasadniczego znaczenia i sam przez się nie może stanowić podstawy stwierdzenia nieważności postanowienia opiniującego. Wymóg zachowania szerokości minimum 25 m dotyczy bowiem działek budowlanych o powierzchni nie mniejszej niż 2000 m2.. Ponadto, co uszło uwadze Kolegium, działka nr [...]6/4 stanowić ma drogę, a więc nie może mieć do niej zastosowania przepis uchwały w sprawie planu dotyczący minimalnej szerokości działki budowlanej.

W konsekwencji przyjąć należy, że zaskarżone postanowienie narusza przepis art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. przez przyjęcie, że postanowienia z dnia 5 września 2007 r. i 16 maja 2008 r. rażąco naruszają przepis § 17 ust. 7 pkt 3 uchwały w sprawie planu.

Błędne jest także wyrażone w zaskarżonym postanowieniu stanowisko, iż projektowane do wydzielenia działki nie są działkami budowlanymi, a zatem nie ma do nich zastosowania wymóg określony w § 17 ust. 7 pkt 2 uchwały, który w granicach terenu "MR" dopuszcza podział na nowo wydzielane działki budowlane o powierzchni nie mniejszej niż 2000 m2.

Wbrew twierdzeniom Kolegium nie można przyjąć iż działki powstałe w wyniku opiniowanego podziału nie stanowiłyby działek budowlanych, gdyż nie są one działkami zabudowanymi. Definicja "działki budowlanej" zawarta w art. 4 pkt 3a ustawy o gospodarce nieruchomościami, na którą powołuje się Kolegium, dotyczy rozumienia tego pojęcia, gdy posługują się nim przepisy ustawy o gospodarce nieruchomościami, a nie ma zastosowania dla oceny zgodności proponowanego podziału nieruchomości z ustaleniami planu miejscowego. W tym zakresie zastosowanie mają przepisy ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz. U. Nr 80, poz. 717 ze zm.), regulującej zasady uchwalania miejscowych planów zagospodarowania przestrzennego i przepisy samej uchwały w sprawie planu. Zgodnie z art. 2 pkt 12 tejże ustawy "działkę budowlaną" stanowi nieruchomość gruntowa lub działka gruntu, której wielkość, cechy geometryczne, dostęp do drogi publicznej oraz wyposażenie w urządzenia infrastruktury technicznej spełniają wymogi realizacji obiektów budowlanych wynikające z odrębnych przepisów i aktów prawa miejscowego. Odmiennego znaczenia powyższemu pojęciu nie nadały przepisy uchwały w sprawie planu miejscowego, a więc brak było podstaw do uznania, że nowo powstałe działki nie stanowiłyby działek budowlanych.

Wychodząc z tego błędnego założenia, Kolegium nieprawidłowo uznało w zaskarżonym postanowieniu, że przepis § 17 ust. 7 pkt 2 uchwały w sprawie planu nie został naruszony, ponieważ dotyczy on działek budowlanych, a projektowane działki nie są działkami budowlanymi. Jak już wyżej wykazano, część nowo wydzielonych działek budowlanych miałaby powierzchnię mniejszą niż 2000 m2, przepis § 17 ust. 7 pkt 2 uchwały ma więc do nich zastosowanie. Taki podział działek w świetle powołanego przepisu planu miejscowego jest niedopuszczalny, a zatem pozytywne zaopiniowanie wniosku dotyczącego takiego podziału rażąco narusza art. 93 ust. 1 ustawy w zw. z § 17 ust. 7 pkt 2 uchwały w sprawie planu. Zaskarżone postanowienie, uznające, że powołane przepisy nie zostały rażąco naruszone narusza zatem przepis art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a.

Nie sposób zgodzić się także ze stanowiskiem Kolegium, iż badane w rozpoznawanej sprawie postanowienia organów administracji rażąco naruszają art. 124 § 1 k.p.a., z powodu nieoznaczenia jako strony postępowania E. P., a w konsekwencji niewydania wobec skarżącej, jako współwłaścicielki działki nr ewid. [...]4, postanowienia opiniującego podział tej działki.

Brak udziału strony w postępowaniu administracyjnym, bez jej winy, stanowi w myśl art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a. przesłankę uzasadniającą wznowienie postępowania. Wznowienie postępowania na tej podstawie następuje wyłącznie na wniosek zainteresowanej osoby (art. 147 zd. 2 k.p.a.).

O ile zatem faktycznie skarżąca E. P. nie brała udziału w postępowaniu dotyczącym zaopiniowania projektu podziału stanowiącej jej współwłasność działki nr ewid. [...]4, to postępowanie administracyjne może być – na jej wniosek – wznowione na podstawie art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a.. Okoliczność ta nie może jednak stanowić podstawy do stwierdzenia nieważności kontrolowanych postanowień na podstawie art. 156 § 1 k.p.a.

W tej sytuacji Sąd nie mógł stwierdzić zgodności z prawem zaskarżonego postanowienia. Podkreślić należy, że przyjęte przez Kolegium podstawy stwierdzenia nieważności postanowień z dnia 5 września 2007 r. i 16 maja 2008 r. w rzeczywistości nie zachodzą, nie dawały więc podstawy do utrzymania w mocy postanowienia Kolegium z dnia 15 lipca 2009 r., stwierdzającego nieważność obu postanowień z całkowicie innej przyczyny, uznanej w zaskarżonym postanowieniu za błędną i niedającą podstawy do stwierdzenia nieważności.

W rozpoznawanej sprawie doszło do sytuacji, w której Kolegium orzekając w po raz pierwszy sprawie stwierdzenia nieważności prawidłowo uznało, że postanowienia z dnia 5 września 2007 r. i 16 maja 2008 r. rażąco naruszają prawo w rozumieniu art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a., ponieważ pozytywnie zaopiniowany został podział nieruchomości, prowadzący do wydzielenia działek budowlanych o powierzchni mniejszej niż 2000 m2. Zaskarżone postanowienie, wydane na skutek wniosku o ponowne rozpoznanie sprawy utrzymuje wprawdzie w mocy postanowienie z dnia 15 lipca 2009 r. jest jednak błędne, ponieważ nieprawidłowo wskazuje inne przyczyny nieważności.

Sąd uznał, że zważywszy na charakter uzasadnienia decyzji jako integralnej jej części i dla przejrzystości argumentacji w sprawie stwierdzenia nieważności konieczne jest uchylenie zaskarżonego postanowienia. Podkreślić należy, że postanowienia z dnia 5 września 2007 r. i 16 maja 2008 r. są ostateczne, a więc ich weryfikacja dokonana być może tylko w trybie określonym w przepisach kodeksu postępowania administracyjnego (art. 16 k.p.a.). Stwierdzenie nieważności decyzji lub postanowienia, przewidziane w art. 156 § 1 k.p.a. nastąpić może tylko w sytuacjach ściśle w tym przepisie wymienionych. Dlatego niezmierne istotne jest precyzyjne i jednoznaczne wykazanie przez organy administracji przyczyny stwierdzenia nieważności decyzji lub postanowienia. Zaskarżone postanowienie tego wymogu nie spełnia, wadliwie wskazuje bowiem przyczyny nieważności postanowień z dnia 5 września 2007 r. i 16 maja 2008 r.

Mając powyższe na względzie Sąd uchylił zaskarżone postanowienie na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 litera "c" – prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), uznając ze naruszenie powołanych przepisów mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

Rozpoznając sprawę ponownie Kolegium uwzględni wszystkie przedstawione wyżej uwagi i dokona ponownej oceny postanowień z dnia 5 września 2007 r. i 16 maja 2008 r. z punktu widzenia przesłanek określonych w art. 156 § 1 k.p.a. Uzasadnienie postanowienia Kolegium winno odpowiadać wymogom określonym w art. 107 § 3 k.p.a.

Ubocznie podnieść należy, że prawidłowo stwierdziło Kolegium, iż wskazane wyżej postanowienia z dnia 5 września 2007 r. i 16 maja 2008 r. nie naruszają rażąco art. 93 ust. 2a ustawy o gospodarce nieruchomościami, gdyż w wyniku podziału na terenie oznaczonym w planie miejscowym symbolem RP (teren upraw rolnych) powstałyby działki o powierzchni większej niż 0,3 ha ([...]4/1 oraz [...]6/1).

Odnosząc się do wniosku skarżących o przeprowadzenie dowodu z pisemnej opinii biegłego z zakresu geodezji z dnia 25 lipca 2009 r. oraz opinii uzupełniającej z dnia 8 października 2009 r. na okoliczność prawidłowości i zgodności projektu podziału nieruchomości z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego, należy podkreślić, iż wniosek ten nie mógł być uwzględniony. W rozpoznawanej sprawie nie zachodziły bowiem przesłanki, o których mowa w art. 106 § 3 ustawy – prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi uzasadniające dopuszczenie takiego dowodu. Zgodnie z tym przepisem sąd może z urzędu lub na wniosek stron przeprowadzić dowody uzupełniające z dokumentów, jeżeli jest to niezbędne do wyjaśnienia istotnych wątpliwości i nie spowoduje nadmiernego przedłużenia postępowania w sprawie.

W orzecznictwie sądowym ugruntowany jest pogląd, iż przepis art. 106 § 3 powołanej ustawy nie daje podstaw do dopuszczenia w postępowaniu sądowoadministracyjnym dowodu z dokumentów, który w istocie ma charakter opinii biegłego (por. wyrok składu 7 sędziów NSA z dnia 25 września 2000 r., FSA 1/00, ONSA 2001, nr 1, poz. 1, wyrok NSA z dnia 24 maja 2006 r., I OSK 727/05, niepubl., wyrok NSA z dnia 25 kwietnia 2006 r., I OSK 360/05, niepubl.). Złożony przez skarżących dowód w postaci opinii biegłego nie mógł więc zostać przez Sąd przeprowadzony w tym postępowaniu.

Ubocznie jedynie zauważyć należy, iż postępowanie administracyjne w sprawie niniejszej zostanie ponownie przeprowadzone przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze w L., które odniesie się powtórnie do wszystkich dowodów podniesionych w sprawie, w tym również do opinii biegłego złożonej wraz ze skargą.

Z tych wszystkich względów i na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 litera "c" ustawy – prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Sąd uchylił zaskarżone postanowienie. O kosztach postępowania Sąd orzekł na podstawie w art. 200 i art. 205 § 1 powołanej ustawy.