Wyrok WSA w Poznaniu, sygn. akt IV SA/Po 47/23
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu
Data orzeczenia: 2023-04-20 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6152 Lokalizacja innej inwestycji celu publicznego
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Uchylono zaskarżoną decyzję

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Maciej Busz (spr.) Sędzia WSA Tomasz Grossmann Sędzia WSA Józef Maleszewski po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 20 kwietnia 2023 r. sprawy ze skargi W. Sp. z o.o. z siedzibą w W. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 18 listopada 2022 r. nr [...] w przedmiocie ustalenia lokalizacji inwestycji celu publicznego 1. uchyla zaskarżoną decyzję; 2. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego na rzecz skarżącej W. Sp. z o.o. z siedzibą w W. kwotę 500 zł (pięćset złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania.


UZASADNIENIE

W dniu 7.06.2018 r. do Urzędu Miejskiego w W. wpłynął wniosek Gminy W. o wydanie decyzji o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego dla przedsięwzięcia polegającego na przebudowie i rozbudowie sieci kanalizacji deszczowej na działkach gruntu o numerach ewid. [...] położonych w W., w obrębie ewidencyjnym nr [...] (dalej jako "inwestycja"), wraz z załącznikami.

W dniu 18.07.2018 r. Burmistrz W. wydał decyzję (znak sprawy [...]), w której ustalił lokalizację inwestycji celu publicznego. Od sporządzenia uzasadnienia odstąpiono.

Odwołanie od powyższej decyzji do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w L. (dalej jako SKO w L. lub Kolegium w L.) wniosła W. sp. z o.o. (dalej jako WES sp. z o.o. lub skarżąca) podnosząc, że przebudowa kanalizacji w istocie odnosi się również do należącej do niej działki nr [...], która znajduje się w oddziaływaniu inwestycji.

Po przeprowadzeniu postępowania odwoławczego SKO w L. decyzją z dnia 04.09.2018 r., [...], utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję.

Na skutek złożonej przez WES sp. z o.o. skargi, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu wyrokiem z 14.02.2019 r., IV SA/Po 1062/18, uchylił powyższą decyzję Kolegium w L..

W wyniku ponownego rozpatrzenia odwołania skarżącej, SKO w L. decyzją z dnia 11.07.2019 r., [...], utrzymało w mocy decyzję Burmistrza W. z 18.07.2018 r.

W następstwie rozpatrzenia wniesionej przez W. sp. z o.o. skargi, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu wyrokiem z dnia 14.02.2020 r., IV SA/Po 804/19, uchylił zaskarżoną decyzję SKO w L. z dnia 11.07.2019 r., [...], oraz poprzedzającą ją decyzję Burmistrza W. z dnia 18.07.2018 r.

Decyzją z dnia 02.09.2020 r., nr [...], znak [...], Burmistrz W. ustalił lokalizację inwestycji celu publicznego dla przedsięwzięcia polegającego na przebudowie i rozbudowie sieci kanalizacji deszczowej na działkach gruntu o numerach ewid. [...] położonych w W., w obrębie ewidencyjnym nr [...] (dalej jako "inwestycja").

Odwołanie od powyższej decyzji w ustawowym terminie wniosła W. sp. z o.o. (dalej jako skarżąca) wyrażając swoje niezadowolenie z wydanej decyzji.

Po rozpoznaniu odwołania SKO w L. decyzją z dnia 30.12.2020 r., [...], utrzymało decyzję organu I instancji w mocy.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu, na skutek skargi złożonej przez W. sp. z o.o., wydał w dniu 05.08.2021 r. wyrok o sygn. akt IV SA/Po 246/21, w którym uchylił powyższą decyzję organu II instancji.

Następnie w dniu 10.12.2021 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w L. wydało decyzję nr [...], w której utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję Burmistrza W..

Na skutek złożonej przez W. sp. z o.o. skargi, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu wyrokiem z dnia 13.05.2022 r., IV SA/Po 47/22, uchylił powyższą decyzję SKO w L..

Postanowieniem z dnia 30.09.2022 r. znak [...] Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji wyznaczył Samorządowe Kolegium Odwoławcze (dalej jako SKO w K. lub Kolegium w K.) do załatwienia ww. sprawy.

Pismem z dnia 15.11.2022 r. SKO w K. wezwało SKO w L. do przedłożenia pisma skarżącej z dnia 19.11.2021 r., zgodnie ze wskazaniami zawartymi w wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 13.05.2022 r., sygn. akt IV SA/Po 47/22.

Po rozpatrzeniu odwołania, decyzją z dnia 18.11.2022 r. znak [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję Burmistrza W. z dnia 02.09.2020 r. W uzasadnieniu swojej decyzji organ odwoławczy wyjaśnił, że decyzja organu I instancji odpowiada prawu. W ocenie Kolegium w K. całokształt okoliczności sprawy wskazuje, że realizacja inwestycji nie stoi w sprzeczności z regulacjami odrębnymi oraz z zagospodarowaniem terenu. Zdaniem SKO w K., w sprawie nie istnieją przeszkody prawne wynikające z przepisów odrębnych do wydania decyzji o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego.

Odnosząc się do podniesionego w odwołaniu zarzutu dotyczącego wadliwego doręczenia decyzji, SKO w K. wyjaśniło, że Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w wydanym w niniejszej sprawie wyroku z dnia 05.08.2021 r., sygn. akt IV SA/Po 246/21 wskazał, że doręczenie stronie decyzji nawet w sposób wadliwy (w formie papierowej zamiast elektronicznej) powoduje, że akt administracyjny wywołuje skutki prawne, wobec jego wejścia do obrotu prawnego. Wejście decyzji do obrotu prawnego nie jest uzależnione od doręczenia zgodnego z prawem, lecz od samego dokonania czynności doręczenia, która to czynność polega na uzewnętrznieniu woli organu wobec podmiotu usytuowanego poza organem administracji i to niekoniecznie wobec jej adresata. Wchodzi więc do obrotu prawnego i wywołuje skutki prawne również decyzja doręczona wadliwie, z naruszeniem przepisów o doręczeniach, np. z pominięciem niektórych stron, bądź ich pełnomocników (tak wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 18 stycznia 2017 r. o sygn. akt IV SA/Wa 2657/16, publ. LEX nr 2241963). Przyjmuje się też, że decyzja administracyjna wchodzi do obrotu prawnego nawet wówczas, gdy została doręczona jakiemukolwiek podmiotowi zewnętrznemu, nawet gdy ów podmiot nie miał przymiotu strony postępowania w rozumieniu art. 28 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz. U. z 2020 r. poz. 256 z późn. zm., dalej jako k.p.a.) [zob. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu z dnia 20 czerwca 2017 r. o sygn. akt II SA/Wr 131/17, publ. LEX nr 2359901]. Doręczenie decyzji innemu niż wnioskodawca (strona) podmiotowi, nawet w przypadku, gdy owemu podmiotowi przesłano tę decyzję "do wiadomości" powoduje, że decyzja taka weszła jednak do obrotu prawnego i zaczęła wywoływać skutki prawne. W takiej sytuacji, uznawanie owej decyzji za akt nieistniejący jest niedopuszczalne. Jeżeli uzewnętrznienie decyzji przez jej publikację spowodowało zapoznanie się przez stronę z treścią decyzji, to "otworzyło" dla strony możliwość jej zaskarżenia (tak Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w wyrok z dnia 09 sierpnia 2016 r. o sygn. akt IV SA/Wa 3431/15, publ. LEX nr 2148806).

W odniesieniu do zarzutu skarżącej opierającego się na stwierdzeniu, że w związku z treścią otrzymanego papierowego pisma z dnia 24.06.2019 r. znak sprawy [...] r., skarżąca nie miała możliwości obrony swoich interesów na etapie postępowania przed organem I instancji, Kolegium w K. wyjaśniło, że w piśmie odebranym przez skarżącą w dniu 05.08.2020 r. dotyczącym toczącego się postępowania w sprawie wydania decyzji o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego dla przedmiotowego zamierzenia skarżąca została poinformowana o możliwości zapoznania się z projektem decyzji, całością zebranych dowodów i materiałów, wypowiedzenia się oraz wniesienia ewentualnych uwag związanych z realizacją wyżej wymienionego zamierzenia inwestycyjnego. Ponadto, z akt sprawy wynika, że w dniu 05.08.2020 r. D. W. - Prezes Zarządu W. sp. z o.o. - za pomocą platformy ePUAP wniósł o udostępnienie całości akt sprawy o znaku [...] Następnie w dniu 12.08.2020 r. za pomocą platformy ePUAP organ I instancji przekazał skany całości akt sprawy znak: [...] dotyczącej wydania decyzji w przedmiocie ustalenia lokalizacji inwestycji celu publicznego. Wobec powyższego skarżąca mogła zapoznać się z treścią zgromadzonych w sprawie akt, tym samym mogła się wypowiedzieć co do zebranych dowodów i materiałów przed wydaniem zaskarżonego rozstrzygnięcia. W tych okolicznościach organ odwoławczy uznał podniesiony zarzut za niezasadny.

Następnie, w odniesieniu do treści zawartych w piśmie skarżącej z dnia 19.11.20221 r., SKO w K. wyjaśniło, że pozostają one bez wpływu na wynik sprawy. W piśmie tym skarżąca poruszyła bowiem ponownie kwestię doręczeń elektronicznych oraz kwestię uzgodnienia decyzji z Dyrektorem Zarządu Zlewni Wód Polskich.

Kolegium w K. zauważyło również, iż wyrokiem z dnia 13.05.2022 r., sygn. akt IV SA/Po 47/22, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu wskazał, iż nie podziela zarzutów skarżącej związanych z wadliwym doręczeniem decyzji. Nadto, wskazano, iż ponowne rozpoznanie i rozstrzygniecie kontrolowanej sprawy nastąpiło z poszanowaniem wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 14.02.2020 r. o sygn. akt IV SA/Po 804/19 oraz wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 14.02.2020 roku o sygn. akt IV SA/Po 1062/18. Skarżąca miała status strony postępowania w prowadzonym ponownie postępowaniu administracyjnym, a organy usunęły wadliwości dotyczące właściwości organów uzgadniających.

W ocenie organu odwoławczego uzasadnienie kwestionowanej decyzji w sposób wyczerpujący odnosi się do wszystkich istotnych aspektów obejmujących wydanie rozstrzygnięcia w sprawie lokalizacji inwestycji celu publicznego określonych w art. 54 pkt 1-3 oraz art. 56 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (t.j. Dz.U. 2020 poz. 293 ze zm., dalej jako u.p.z.p.)., w tym także do kwestii podnoszonych w toku postępowania przez W. sp. z o.o. tj. kwestii niezakłóconego korzystania z nieruchomości przez właścicieli nieruchomości zlokalizowanych w pobliżu planowanej inwestycji.

Skargę na powyższą decyzję wywiodła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu W. sp. z o.o. podnosząc, iż wnosi skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z listopada 2022 r., niedoręczoną skarżącej w postaci wymaganej przepisami prawa.

Skarżąca zarzuciła, że organ II instancji nie doręczył jej "decyzji wydanej w listopadzie 2022 r.", a informację o wydanej decyzji W. sp. z o.o. powzięła z tzw. "wieści gminnej, plotki", a zatem zmuszona została wnieść niniejszą skargę "w ciemno". Skarżąca wniosła o uchylenie decyzji SKO w K. z listopada 2022 r., oraz poprzedzającej ją decyzji Burmistrza W. nr [...] z dnia 2.02.2020 r., znak sprawy [...], a także o zasądzenie na jej rzecz zwrotu kosztów postępowania.

W. sp. z o.o. podniosła, że decyzja organu odwoławczego była dotknięta wadą nieważności w dniu wydania tejże decyzji, albowiem dotyczy sprawy już poprzednio rozstrzygniętej inną decyzją ostateczną Samorządowego Kolegium Odwoławczego w L. z dnia 5.01.2022 r., nr [...], datowaną na dzień 10.12.2021 r., która nie została wówczas usunięta z obrotu prawnego.

Ponadto, skarżąca zarzuciła wydanie zaskarżonej decyzji przed doręczeniem organowi odwoławczemu prawomocnego wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu, sygn. akt IV SA/Po 85/22, wraz z aktami administracyjnymi sprawy.

W uzasadnieniu skargi W. sp. z o.o. podniosła, że nie została poinformowana o wszczęciu postępowania przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze, ani nie zostały jej udostępnione akta sprawy przed wydaniem decyzji, jak również nie została jej doręczona decyzja.

Następnie skarżąca wskazała, iż cyt.: "zarzucam w ciemno, że organ zignorował ustalenia Sądu i dokonał bezprawnej weryfikacji prawomocnego wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 5 sierpnia 2021 r., sygn. akt IV SA/Po 246/21, sprostowanego prawomocnym postanowieniem z dnia 14 września 2021 r., sygn. akt IV SA/Po 246/21. Skoro SKO nie uchyliło decyzji I instancji, to zapewne dokonało odmiennych ustaleń niż orzekł Sąd, co jest niedopuszczalne (art. 170 p.p.s.a.)."

Samorządowe Kolegium Odwoławcze w odpowiedzi na skargę wniosło o jej oddalenie.

W ocenie SKO w K. zarzuty podniesione w skardze są bezzasadne. Organ II instancji wyjaśnił, że doręczył skarżącej decyzję z dnia 18.11.2022 r. znak [...] w dniu 22.11.2022 r. za pośrednictwem platformy ePUAP na jej skrzynkę elektroniczną, co – jego zdaniem - znajduje odzwierciedlenie w aktach przedmiotowej sprawy.

Ponadto Kolegium w K. wskazało, iż informacja o wydaniu przez ten organ decyzji z dnia 18.11.2022 r. znak [...] została wywieszona na tablicy SKO w K. od 22.11.2022 r., w Biuletynie Informacji Publicznej SKO K. od 21.11.2022 r., na tablicy ogłoszeń Urzędu Miejskiego w W. od 23.11.2022 r. oraz w Biuletynie Informacji Publicznej Urzędu Miejskiego w W. od 23.11.2022 r. Zdaniem organu odwoławczego za niezasadne należy uznać twierdzenia, iż skarżąca dowiedziała się o wydaniu decyzji z "tzw. wieści gminnej, plotki". Końcowo Samorządowe Kolegium Odwoławcze wskazało, iż podtrzymuje w całości swoje stanowisko przedstawione w zaskarżonej decyzji.

Pismem z dnia 11.04.2023 r. tutejszy Sąd wezwał organ II instancji do złożenia Urzędowego Poświadczenia Doręczenia (dalej jako UPD) zaskarżonej decyzji. W odpowiedzi na wezwanie organ odwoławczy przesłał do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu "uwierzytelnioną kserokopię przesłania przez ePUAP w dniu 22.11.2022 r. do W. sp. z o.o. decyzji nr [...]. Tym samym, organ odwoławczy przesłał informację (wydruk) z systemu ePUAP sugerującą przekazanie decyzji SKO w K. z dnia 18.11.2022 r., jednakże informacja ta (wydruk) nie była wnioskowanym przez Sąd dokumentem.

Wobec powyższego, pismem z dnia 17.04.2023 r., Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu ponownie wezwał Kolegium w K. do niezwłocznego złożenia Urzędowego Poświadczenia Doręczenia zaskarżonej decyzji. Organ odwoławczy przesłał w odpowiedzi "potwierdzenie nadania decyzji z 18.11.2022 r.", będące w istocie wydrukowanym zrzutem ekranu z platformy ePUAP. Kolegium w K. wyjaśniło jednocześnie, że nie ma możliwości przedłożenia urzędowego poświadczenia doręczenia ww. decyzji, albowiem potwierdzenie doręczenia wiadomości jest możliwe jedynie w przypadku kont ePUAP instytucji państwowych. Natomiast w przypadku wysłania decyzji do osoby fizycznej na prywatne konto ePUAP system nie generuje automatycznego potwierdzenia doręczenia decyzji. W takiej sytuacji – zdaniem organu – to adresat może (ale nie musi) udzielić informacji zwrotnej, iż otrzymał decyzję.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje:

W niniejszej sprawie skarga zasługuje na uwzględnienie.

Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2022 r. poz. 2492), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, a kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Oznacza to, że sądy administracyjne nie orzekają merytorycznie, tj. nie wydają orzeczeń, co do istoty sprawy, lecz badają zgodność zaskarżonego aktu administracyjnego z obowiązującymi w dacie jego podjęcia przepisami prawa materialnego, określającymi prawa i obowiązki stron oraz przepisami procedury administracyjnej, normującymi zasady postępowania przed organami administracji publicznej.

Z brzmienia zaś art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2022 r. poz. 329 ze zm., dalej jako "p.p.s.a.") wynika, że w przypadku, gdy sąd stwierdzi bądź to naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, bądź to naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, bądź wreszcie inne naruszenie przepisów postępowania, jeśli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy, wówczas - w zależności od rodzaju naruszenia – uchyla decyzję lub postanowienie w całości lub w części albo stwierdza ich nieważność bądź niezgodność z prawem.

Nie ulega więc wątpliwości, że zaskarżona decyzja lub postanowienie mogą ulec uchyleniu tylko wtedy, gdy organom administracji publicznej można postawić uzasadniony zarzut naruszenia prawa, czy to materialnego, czy to procesowego, jeżeli naruszenie to miało, bądź mogło mieć wpływ na wynik sprawy. Przy tym z mocy art. 134 § 1 p.p.s.a. tejże kontroli legalności sad dokonuje także z urzędu, nie będąc związany zarzutami i wnioskami powołaną podstawą prawną.

Niniejsza sprawa została rozpoznana przez Sąd na posiedzeniu niejawnym na podstawie art. 15zzs4 ust. 3 ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz. U. z 2021 r., poz. 1842 ze zm.).

Kontrolą Sądu w niniejszej sprawie została objęta decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 18.11.2022 r. nr [...] utrzymująca w mocy decyzję Burmistrza W. z dnia 02.09.2020 r. nr [...], znak [...] ustalającą warunki lokalizacji inwestycji celu publicznego dla zamierzenia polegającego na przebudowie i rozbudowie sieci kanalizacji deszczowej o długości maks. 600 mb, na działkach gruntu o numerach ewidencyjnych: [...], położonych w W., w obrębie ewidencyjnym nr [...] na rzecz Gminy W..

W pierwszej kolejności należy odnieść się do zarzutu skargi niedoręczenia skarżącej decyzji SKO w K. z dnia 18.11.2022 r. W aktach sprawy znajduje się wydruk z platformy ePUAP, który sugeruje, że decyzja [...] została wysłana na skrzynkę podawczą ePUAP skarżącej. Sąd orzekający w niniejszej sprawie dwukrotnie wzywał organ odwoławczy do złożenia Urzędowego Poświadczenia Doręczenia zaskarżonej decyzji, czemu jednak organ nie sprostał. Przedstawione przez Kolegium w K. wydruki z systemu ePUAP nie stanowią Urzędowego Poświadczenia Doręczenia, a tym samym w rozpatrywanej sprawie brak jest możliwości zweryfikowania przez Sąd, czy decyzja z 18.11.2022 r. została skarżącej skutecznie doręczona.

Sąd nie dał wiary twierdzeniom organu o braku funkcjonalności w postaci wygenerowania UPD w przypadku doręczeń dokonywanych osobom fizycznym. Usługa doręczeń elektronicznych powinna umożliwiać przesyłanie danych między organem a stroną niezależnie od jej statusu, tj. czy jest osobą fizyczną, prawną czy też organem administracji oraz zapewniać dowody związane z wysłaniem i otrzymaniem tych danych.

W myśl art. 39 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz. U. z 2022 r. poz. 2000 z późn. zm., dalej jako k.p.a.) począwszy od 5.10.2021 r. zasadą jest, że organ administracji publicznej doręcza pisma na adres do doręczeń elektronicznych, o którym mowa w art. 2 pkt 1 ustawy z dnia 18 listopada 2020 r. o doręczeniach elektronicznych (t.j. Dz. U. z 2022 r. poz. 569 z późn. zm., dalej jako u.d.e.), chyba że doręczenie następuje w siedzibie organu, co oznacza wręczenie dokumentu papierowego (A. Wróbel [w:] M. Jaśkowska, M. Wilbrandt-Gotowicz, A. Wróbel, Komentarz aktualizowany do Kodeksu postępowania administracyjnego, LEX/el. 2022, art. 39, teza 8). Zgodnie zaś z art. 39 (1) k.p.a. w przypadku doręczenia w sposób, o którym mowa w art. 39 § 1, pisma doręcza się stronie lub innemu uczestnikowi postępowania na:

1) adres do doręczeń elektronicznych wpisany do bazy adresów elektronicznych, o której mowa w art. 25 u.d.e., zwanej dalej "bazą adresów elektronicznych", a w przypadku pełnomocnika - na adres do doręczeń elektronicznych wskazany w podaniu, albo

2) adres do doręczeń elektronicznych powiązany z kwalifikowaną usługą rejestrowanego doręczenia elektronicznego, za pomocą której wniesiono podanie, jeżeli adres do doręczeń elektronicznych strony lub innego uczestnika postępowania nie został wpisany do bazy adresów elektronicznych.

Zaznaczenia wymaga, że jeżeli strona złoży podanie w formie dokumentu elektronicznego przez elektroniczną skrzynkę podawczą organu administracji publicznej, to zgodnie z art. 39 (1) § 1 pkt 1 k.p.a., doręczenie pism stronie następuje za pomocą środków komunikacji elektronicznej w rozumieniu art. 2 pkt 5 ustawy z dnia 18 lipca 2002 r. o świadczeniu usług drogą elektroniczną t.j. Dz. U. z 2019 r. poz. 123 z późn. zm. (wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu z 28.04.2022 r., III SA/Wr 681/21, LEX nr 3460095). W niniejszej sprawie skarżąca wielokrotnie podkreślała we wnoszonych przez siebie pismach, że wnioskuje o doręczenie jej pism za pośrednictwem komunikacji elektronicznej, wskazując przy tym adres do doręczeń elektronicznych oraz adres na platformie ePUAP.

Zgodnie z art. 39 (4) k.p.a. w przypadku doręczenia pism na adres do doręczeń elektronicznych, do ustalenia dnia doręczenia korespondencji stosuje się przepis art. 42 u.d.e.

Z kolei, w myśl art. 40 u.d.e. operator wyznaczony w ramach świadczenia publicznej usługi rejestrowanego doręczenia elektronicznego wystawia dowody wysłania i dowody otrzymania zgodnie ze standardem, o którym mowa w art. 26a ustawy z dnia 5 września 2016 r. o usługach zaufania oraz identyfikacji elektronicznej.

Zgodnie z art. 41 ust. 1 u.d.e. dowód otrzymania jest wystawiany po:

1) odebraniu korespondencji przekazanej na adres do doręczeń elektronicznych podmiotu niepublicznego;

2) wpłynięciu korespondencji na adres do doręczeń elektronicznych podmiotu publicznego;

3) upływie 14 dni od dnia wpłynięcia korespondencji przesłanej przez podmiot publiczny na adres do doręczeń elektronicznych podmiotu niepublicznego, jeżeli adresat nie odebrał go przed upływem tego terminu.

Zgodnie zaś z art. 42 u.d.e. w przypadku doręczania korespondencji przy wykorzystaniu publicznej usługi rejestrowanego doręczenia elektronicznego korespondencja jest doręczona we wskazanej w dowodzie otrzymania chwili:

1) odebrania korespondencji - w przypadku, o którym mowa w art. 41 ust. 1 pkt 1;

2) wpłynięcia korespondencji - w przypadku, o którym mowa w art. 41 ust. 1 pkt 2.

W przypadku, o którym mowa w art. 41 ust. 1 pkt 3 u.d.e., korespondencję uznaje się za doręczoną w dniu następującym po upływie 14 dni od wskazanego w dowodzie otrzymania dnia wpłynięcia korespondencji na adres do doręczeń elektronicznych podmiotu niepublicznego.

W doktrynie wskazuje się, że dowód wysłania stanowi dokument elektroniczny potwierdzający nadanie korespondencji w ramach publicznej usługi rejestrowanego doręczenia elektronicznego i kwalifikowanej usługi doręczenia elektronicznego. Wystawiany jest on przez dostawcę usługi zaufania (operatora wyznaczonego albo kwalifikowanego dostawcę usług zaufania). Przyjmuje się, że dowód wysłania powinien zostać wystawiony po skutecznym (zgodnym z przepisami prawa) nadaniu korespondencji publiczną usługą rejestrowanego doręczenia elektronicznego albo kwalifikowaną usługą rejestrowanego doręczenia elektronicznego. W sytuacji pojawienia się nieprawidłowości, w tym błędów (technicznych), powodujących brak zgodnego z prawem doręczenia elektronicznego korespondencji za pomocą tych usług, nie powinien on zostać wystawiony (B. Kwiatek [w:] Doręczenia elektroniczne. Komentarz, red. A. Skóra, Warszawa 2023, art. 40).

Natomiast dowód otrzymania to dokument elektroniczny potwierdzający doręczenie korespondencji w ramach publicznej usługi rejestrowanego doręczenia elektronicznego i kwalifikowanej usługi rejestrowanego doręczenia elektronicznego. Przepis art. 41 u.d.e. określa warunki stanowiące podstawę wystawienia dowodu otrzymania. Przez wystawienie tego dowodu należy rozumieć jego sporządzenie. Kolejno podlega on udostępnieniu nadawcy oraz adresatowi. Dowód ten to dokument elektroniczny potwierdzający odbiór przez adresata korespondencji (danych) wysłanej przez nadawcę. Wskazuje się w nim w szczególności okoliczność oraz datę doręczenia korespondencji (ustalaną zgodnie z art. 42 u.d.e.). Można go zatem uznać za elektroniczny odpowiednik papierowego zwrotnego potwierdzenia odbioru. Dowód otrzymania jest sporządzany w ramach publicznej oraz kwalifikowanej usługi rejestrowanego doręczenia elektronicznego wyłącznie raz dla konkretnej korespondencji (B. Kwiatek [w:] Doręczenia elektroniczne. Komentarz, red. A. Skóra, Warszawa 2023, art. 41).

Zarówno dowód wysłania, jak i dowód otrzymania, stanowią kluczowe dokumenty elektroniczne, które są niezbędne przy ocenie prawidłowości zastosowanego doręczenia między podmiotami prawa. Potwierdzają one bowiem skuteczność prawną doręczenia korespondencji we wskazanej dacie.

W rozpatrywanej sprawie do komunikacji między organem a skarżącą wykorzystywana była platforma ePUAP, o której mowa w art. 1 pkt 8 ustawy z 17 lutego 2005 r. o informatyzacji działalności podmiotów realizujących zadania publiczne (Dz. U. z 2021 r. poz. 670 z późn. zm., dalej jako u.i.d.p.). Dodać należy, że Samorządowe Kolegium Odwoławcze na podstawie art. 16 ust. 1a u.i.d.p.- jako podmiot publiczny - jest zobowiązane do obsługi elektronicznej skrzynki podawczej.

Co jest szczególnie istotne na kanwie niniejszej sprawy, zgodnie z art. 147 ust. 3 i 4 u.d.e., doręczenie korespondencji nadanej przez podmiot publiczny posiadający elektroniczną skrzynkę podawczą w ePUAP do osoby fizycznej lub podmiotu niebędącego podmiotem publicznym, będących użytkownikami konta w ePUAP, stanowiącej odpowiedź na podanie albo wniosek złożone w ramach usługi udostępnionej w ePUAP, jest równoważne w skutkach prawnych z doręczeniem przy wykorzystaniu publicznej usługi rejestrowanego doręczenia elektronicznego. W przypadkach, o których mowa w ust. 1-3, urzędowe poświadczenie odbioru, o którym mowa w art. 3 pkt 20 u.i.d.p., jest równoważne dowodowi otrzymania, o którym mowa w art. 41 u.d.e.

Przez urzędowe poświadczenie odbioru należy zaś rozumieć - zgodnie z art. 3 pkt 20 u.i.d.p. - dane elektroniczne powiązane z dokumentem elektronicznym doręczonym podmiotowi publicznemu lub przez niego doręczanym w sposób zapewniający rozpoznawalność późniejszych zmian dokonanych w tych danych, określające:

a) pełną nazwę podmiotu publicznego, któremu doręczono dokument elektroniczny lub który doręcza dokument,

b) datę i godzinę wprowadzenia albo przeniesienia dokumentu elektronicznego do systemu teleinformatycznego podmiotu publicznego - w odniesieniu do dokumentu doręczanego podmiotowi publicznemu,

c) datę i godzinę podpisania urzędowego poświadczenia odbioru przez adresata z użyciem mechanizmów, o których mowa w art. 20a ust. 1 albo 2 - w odniesieniu do dokumentu doręczanego przez podmiot publiczny,

d) datę i godzinę wytworzenia urzędowego poświadczenia odbioru.

W orzecznictwie sądów administracyjnych wskazuje się, że kluczowymi funkcjami platformy ePUAP są, zgodnie z § 2 pkt 5-7 Rozporządzenia Ministra Cyfryzacji z dnia 5 października 2016 r. w sprawie zakresu i warunków korzystania z elektronicznej platformy usług administracji publicznej (t.j. Dz. U. z 2019 r. poz. 1969 z późn. zm., dalej jako Rozporządzenie Ministra Cyfryzacji z 2016 r.), m.in. identyfikacja użytkownika, niezaprzeczalność czynności (rozumiana jako brak możliwości zanegowania swego uczestnictwa w całości lub w części wymiany danych przez jeden z podmiotów uczestniczących w tej wymianie), rozliczalność działań (tj. przypisanie w sposób jednoznaczny działania użytkownika lub podmiotu tylko temu użytkownikowi lub podmiotowi) i oznaczanie czasem poszczególnych czynności tj. dołączanie oznaczenia czasu do danych w postaci elektronicznej logicznie powiązanych z danymi opatrzonymi podpisem lub poświadczeniem elektronicznym w chwili wykonania takiego dołączenia oraz poświadczenia elektronicznego tak powstałych danych przez ePUAP (Wyrok WSA w Warszawie z 28.04.2020 r., VI SA/Wa 2278/19, LEX nr 3020284).

Co istotne, platforma ePUAP zapewnia również możliwość wystawiania urzędowego poświadczenia odbioru (§ 10 pkt 10 lit. a Rozporządzenie Ministra Cyfryzacji z 2016 r.).

Przepis art. 147 ust. 3 u.d.e. ustala więc zasady doręczania korespondencji nadanej przez podmiot publiczny posiadający elektroniczną skrzynkę podawczą w ePUAP do osoby fizycznej lub podmiotu niebędącego podmiotem publicznym, będących użytkownikami konta w ePUAP, stanowiącej odpowiedź na podanie albo wniosek złożone w ramach usługi udostępnionej w ePUAP. Ustawodawca zrównuje w ten sposób doręczenia dokonywane za pomocą platformy ePUAP w zakresie skutków prawnych z doręczeniem przy wykorzystaniu publicznej usługi rejestrowanego doręczenia elektronicznego. Z kolei przepis art. 147 ust. 4 ustawy o doręczeniach zrównuje moc dowodową urzędowego poświadczenia odbioru, o którym mowa w art. 3 pkt 20 u.i.d.p., z dowodem otrzymania z art. 41 u.d.e. Oznacza to, że "w okresie przejściowym utrzymano umocowanie prawne dotychczas funkcjonujących urzędowych poświadczeń odbioru, przy jednoczesnym nadaniu takiego umocowania (...) dowodom doręczenia, w tym w szczególności dowodom otrzymania. Do momentu dostosowania elektronicznych skrzynek podawczych urzędowe poświadczenie odbioru uznaje się za równoważne dowodowi otrzymania, o którym mowa w art. 41 ustawy o doręczeniach" (A. Skóra [w:] Doręczenia elektroniczne. Komentarz, red. B. Kwiatek, Warszawa 2023, art. 147).

W okolicznościach faktycznych niniejszej sprawy Sąd stwierdził naruszenie przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik postępowania. Nie można bowiem jednoznacznie i z pełnym przekonaniem stwierdzić, że decyzja organu II instancji została doręczona skarżącej prawidłowo, tj. z uwzględnieniem wnioskowanego przez skarżącą trybu doręczeń w postaci elektronicznej – brak jest bowiem w aktach sprawy Urzędowego Poświadczenia Doręczenia / Odbioru przedmiotowej decyzji. Przy czym w ocenie Sądu przedstawienie przez organ jakiegokolwiek urzędowego poświadczenia odbioru, doręczenia lub nieodebrania przez skarżącą zaskarżonej decyzji byłoby wystarczające do przyjęcia, iż w sprawie zaistniało skuteczne doręczenie zaskarżonej decyzji. Mając na uwadze, że skarżąca zaprzecza, jakoby przedmiotowa decyzja została jej doręczona, a organ odwoławczy nie jest w stanie rzetelnie wykazać, że ową decyzję doręczył, Sąd z uwagi na brak wykazania skutecznego doręczenia skarżącej spółce zaskarżonej decyzji, postanowił uchylić zaskarżoną decyzję. Dopiero pewność, że strona otrzymała daną decyzję pozwala jej skutecznie ją zaskarżyć. Aby podnieść ewentualne zarzuty wobec decyzji należy bowiem mieć możliwość zapoznania się z jej treścią i argumentacją zawartą w jej uzasadnieniu. Nawet sama wiedza o istnieniu decyzji, bez znajomości jej uzasadnienia, nie daje możliwości jej realnego i skutecznego zaskarżenia, gdyż strona nie może odnieść się do argumentacji organu i jej ocenić. Dlatego też stwierdzone uchybienie przepisów postępowania mogło mieć istotny wpływ na wynik postępowania.

Mając na względzie powyższe, Sąd na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. orzekł o uchyleniu zaskarżonej decyzji z uwagi na błąd procesowy. W tej sytuacji niecelowe stało się więc odnoszenie merytorycznie do pozostałych zarzutów skargi.

O kosztach postępowania Sąd orzekł w pkt 2 wyroku, na podstawie art. 200 i art. 205 § 2 p.p.s.a.

W ponownie przeprowadzonym postępowaniu administracyjnym organ odwoławczy doręczy skarżącej decyzję zgodnie z zasadami określonymi w Kodeksie postępowania administracyjnego i przepisach szczególnych.