Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt VI SA/Wa 929/19
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2019-09-17 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6203 Prowadzenie aptek i hurtowni farmaceutycznych
Hasła tematyczne: Inne
Skarżony organ: Inspektor Farmaceutyczny
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 94
journal: Dz.U. 2017 poz 2211
law: Ustawa z dnia 6 września 2001 r. Prawo farmaceutyczne - tekst jedn.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Danuta Szydłowska Sędziowie Sędzia WSA Aneta Lemiesz (spr.) Sędzia WSA Grzegorz Nowecki Protokolant ref. staż. Patrycja Młynarczyk po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 17 września 2019 r. sprawy ze skargi "(...)" Sp. z o.o. Sp. k. z siedzibą w "(...)" na decyzję Głównego Inspektora Farmaceutycznego z dnia "(...)" lutego 2019 r. nr "(...)"w przedmiocie kary pieniężnej za prowadzenie reklamy apteki i jej działalności oddala skargę


UZASADNIENIE

Decyzją z dnia [...] marca 2018 r., znak: [...], [...] Wojewódzki Inspektor Farmaceutyczny w [...]:

1) nałożył na przedsiębiorcę B. sp. z o. o., sp. k. z siedzibą w [...] karę pieniężną w wysokości 10.000 zł w związku ze stwierdzeniem prowadzenia zakazanej reklamy apteki i jej działalności, o jakiej mowa w art. 94a ust. 1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. - Prawo farmaceutyczne (Dz. U. z 2017 r. poz. 2211 ze zm.), apteki o nazwie "[...]", położonej w [...], przy ul. [...], prowadzonej za pośrednictwem:

a) gazetek reklamowych pt. "apteka [...] folder informacyjny" - Nr [...] (obowiązującej od 1 do 31 maja 2016 r.), Nr [...] (obowiązującej od 1 do 30 września 2016 r.), Nr [...] (obowiązującej od 1 do 31 grudnia 2016 r.),

b) plakatu "Apteka [...] dni hurtowe w każdy wtorek i czwartek w godzinach od 8.00 do 20.00 kupuj z rabatami" umieszczonego w izbie ekspedycyjnej w okresie od września 2016 r. do grudnia 2016 r.,

c) plakatu produktu Gripex Hot Max 8 saszetek z jego ceną 11,99 zł umieszczonego w oknie apteki w okresie od 1 do 31 grudnia 2016 r.;

2) umorzył postępowanie w sprawie naruszenia przepisu art. 94a ustawy - Prawo farmaceutyczne wobec zaprzestania prowadzenia zakazanej reklamy apteki ogólnodostępnej o nazwie "[...]", położonej w [...], przy ul. [...], oraz jej działalności za pośrednictwem działań reklamowych wymienionych w pkt I rozstrzygnięcia decyzji.

Strona zaskarżyła ww. decyzję w części, tj. w zakresie jej pkt I.

Główny Inspektor Farmaceutyczny ("GIF") w decyzji z dnia [...] lutego 2019 r., znak: [...], utrzymał w mocy w zaskarżonej części ww. decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Farmaceutycznego w [...].

GIF za bezsporne i udowodnione uznał to, że w izbie ekspedycyjnej apteki o nazwie "[...]" (poprzednio "[...]) położonej w [...], przy ul. [...] w okresie wskazanym w decyzji znajdowały się ww. gazetki reklamowe, a w oknie apteki wisiały plakaty.

Powyższe okoliczności potwierdziła dokumentacja załączona do pisma z dnia 14 października 2016 r., protokół z kontroli przeprowadzonej w dniu [...] października 2016 r. przez [...] Wojewódzkiego Inspektora Farmaceutycznego w [...] oraz wyjaśnienia złożone w trakcie przesłuchania w dniu [...] czerwca 2017 r., przez mgr farm. M. M., kierownika apteki.

Organ przyjął, że gazetki reklamowe pt. "apteka [...] Folder Informacyjny" nr [...], [...] oraz [...] były opatrzone logo [...], zawierały zdjęcia produktów leczniczych wraz z opisem ich wskazań oraz cenami tych produktów wyróżnionymi za pomocą czcionki i kolorystyki.

W ocenie GIF, dokonując oceny przedmiotowego materiału reklamowego należy wziąć pod uwagę, że odbiorcą zawartego w nim komunikatu jest konsument oceniający powyższy przekaz w świetle praktyk marketingowych powszechnie stosowanych na rynku. Pacjent napotykając przedmiotową gazetkę reklamową słusznie przyjmuje, że przedstawiona w niej oferta dotyczy produktów oferowanych w aptece funkcjonującej pod szyldem z logo [...]. Zamieszczone w treści ww. gazetek informacje o okresie obowiązywania oferty (np. od 1 do 31 maja 2016 r.) zdaniem GIF sugerują klientom, że z uwagi na krótki okres obowiązywania oferty jest ona szczególnie korzystna, co niewątpliwie wpływa na decyzję co do nabycia prezentowanych w niej produktów leczniczych. Również sposób prezentacji ceny produktów leczniczych reklamowanych w gazetkach pt. "apteka [...] Folder Informacyjny", w ocenie GIF, jednoznacznie zachęca do skorzystania z usług apteki należącej do sieci [...].

Zdaniem GIF, przekaz ww. gazetek pozwala na powiązanie ich treści z działalnością apteki prowadzonej przez Stronę. Gazetki reklamowe odwołują się do uprzedniej nazwy apteki - "Apteka [...]", oraz jej obecnej nazwy - "[...]". Jednocześnie, posługują się charakterystycznym logo "[...]", a użyta kolorystyka i czcionka, wyróżniająca ceny produktów leczniczych, nawiązuje do logo apteki. Przyjąć należy, że jest to typowy przykład reklamy skojarzeniowej.

Podobnie plakat "Apteka [...] dni hurtowe w każdy wtorek i czwartek w godzinach od 8.00 do 20.00 kupuj z rabatami" umieszczony w izbie ekspedycyjnej w okresie od września 2016 r. do grudnia 2017 r., w ocenie Głównego Inspektora Farmaceutycznego, miał na celu reklamę apteki ogólnodostępnej o nazwie "[...]", położonej w [...], przy ul. [...]. Treść tego plakatu informowała potencjalnych konsumentów (klientów), że w aptece ogólnodostępnej o nazwie "[...]", w każdy wtorek i czwartek - można dokonać zakupów produktów w cenach hurtowych. Podkreślić należy, że ceny hurtowe są zawsze niższe niż oferowane w handlu detalicznym, co w oczywisty sposób reklamuje aptekę Spółki jako posiadającą w swojej ofercie produkty lecznicze w takiej obniżonej cenie.

Również plakat produktu Gripex Hot Max 8 saszetek z jego ceną 11,99 zł umieszczony w oknie apteki w okresie od 1 do 31 grudnia 2016 r., zdaniem Głównego Inspektora Farmaceutycznego, zachęcał klientów do odwiedzenia apteki Spółki w celu nabycia produktu leczniczego w cenie przedstawionej na plakacie jako wyjątkowo korzystna, co podkreślono za pomocą dużej czerwonej czcionki znajdującej się na żółtym polu.

GIF wskazał, że na ustalenie wysokości kary pieniężnej nakładanej na podstawie 129b ust. 2 ustawy - Prawo farmaceutyczne miały wpływ następujące okoliczności:

1. okres prowadzenia reklamy, jaki został udowodniony w niniejszym postępowaniu jest stosunkowo długi, bowiem:

a) gazetki reklamowe pt. "apteka [...] folder informacyjny" - promowały aptekę od 1 do 31 maja 2016 r. od 1 do 30 września 2016 r., oraz od 1 do 31 grudnia 2016 r.,

b) plakat "Apteka [...] dni hurtowe w każdy wtorek i czwartek w godzinach od 8.00 do 20.00 kupuj z rabatami" reklamował rabaty udzielane w aptece w okresie od września 2016 r. do grudnia 2017 r.,

c) plakat produktu Gripex Hot Max 8 saszetek z jego ceną 11,99 zł zachęcał do zakupów w aptece w okresie od 1 do 31 grudnia 2016 r.,

2. przedmiotem postępowania były trzy rodzaje działalności (gazetki reklamowe, dwa rodzaje plakatów), co wpłynęło na wymiar kary,

3. niniejsze postępowanie dotyczyło naruszenia zakazu reklamy co do jednej apteki prowadzonej przez Stronę - o nazwie "[...]", położonej w [...], przy ul. [...],

4. Strona odstąpiła od prowadzenia reklamy apteki przed wydaniem decyzji,

5. od przedsiębiorcy uzyskującego zezwolenie na prowadzenie apteki wymagana jest znajomość przepisów regulujących ten rodzaj działalności gospodarczej, w szczególności art. 94a ust. 1 ustawy - Prawo farmaceutyczne,

6. Strona nie była uprzednio karana przez [...] Wojewódzkiego Inspektora Farmaceutycznego w [...] za naruszenie art. 94a ust. 1 ustawy - Prawo farmaceutyczne,

7. kara pieniężna musi być dotkliwa, ponieważ ma zapobiec ponownemu naruszeniu przepisów przez podmiot prowadzący zakazaną reklamę apteki i jej działalności.

Spółka wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na decyzję organu odwoławczego, zarzucając naruszenie przepisów, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, a mianowicie:

1) naruszenie przepisów postępowania, a to art. 7 k.p.a. w związku z art. 77 § 1 i 80 k.p.a., przez zaniechanie podjęcia wszelkich niezbędnych czynności do wyczerpującego wyjaśnienia stanu faktycznego i załatwienia sprawy oraz niezebranie w sposób wyczerpujący materiału dowodowego w sprawie, w szczególności przez:

a) zaniechanie ustalenia, jaki podmiot odpowiadał za organizacje i zarządzanie kwestionowaną działalnością,

b) zaniechanie ustalenia rzeczywistego czasookresu przypisanej skarżącemu działalności,

co doprowadziło do wydania decyzji opartej na materiale niepełnym, który nie dowodzi prowadzenia przez aptekę położoną w [...], przy ulicy [...] jakiejkolwiek działalności, a tym bardziej - działalności o charakterze reklamowym;

2) naruszenie przepisów postępowania, a to art. 80 k.p.a. w związku z art. 7 k.p.a. i art. 77 § 1 k.p.a. przez dokonanie błędnej oceny zebranego w sprawie materiału dowodowego, co doprowadziło do nieuzasadnionego przyjęcia, że w aptece ogólnodostępnej zlokalizowanej w [...] przy ul. [...] była prowadzona reklama, podczas gdy prawidłowa ocena zebranego, aczkolwiek niepełnego materiału dowodowego nie pozwala na wysnucie takiego wniosku;

3) naruszenie prawa materialnego, a to art. 94a ust. 3 w zw. z art. 129b ust. 1 ustawy - Prawo farmaceutyczne, przez przyjęcie, że podmiot prowadzący aptekę podlega odpowiedzialności w myśl ww. przepisów za wszelkie, bezpośrednie lub pośrednie formy reklamowania lub informowania o aptece - podczas gdy z przepisów wynika, że karze za reklamowanie apteki podlega wyłącznie podmiot prowadzący reklamę, a nie podmiot prowadzący aptekę;

4) naruszenie prawa materialnego, a to art. 94a ust. 1 ustawy - Prawo farmaceutyczne, w związku z § 3 i 8 rozporządzenia Ministra Rozwoju z dnia 9 grudnia 2015 r. w sprawie uwidaczniania cen towarów i usług (Dz. U. z 2015 r., poz. 2121), przez przyjęcie, że umieszczona w gazetce pt. "apteka [...] folder informacyjny" informacja o cenach produktów stanowi niedozwoloną reklamy apteki, podczas gdy wskazywane powyżej działania nie mają charakteru reklamowego, a jedynie stanowią wykonanie prawnie nałożonego obowiązku informowania o cenach oferowanych produktów;

5) naruszenie art. 129b ust. 1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. - Prawo farmaceutyczne przez dokonanie niewłaściwej oceny przesłanek uwzględnianych przy ustalaniu wysokości nałożonej na stronę kary pieniężnej, co doprowadziło do nałożenia kary w wysokości rażąco zawyżonej w stosunku do charakteru przypisywanego działania.

Główny Inspektor Farmaceutyczny wniósł o oddalenie skargi podtrzymując w całości stanowisko zajęte w zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje.

Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.

Przedmiotem skargi jest decyzja GIF o nałożeniu na stronę kary pieniężnej za prowadzenie reklamy apteki.

W działaniach GIF Sąd nie dopatrzył się nieprawidłowości zarówno, gdy idzie o ustalenie stanu faktycznego sprawy, jak i o zastosowanie do jego oceny przepisów prawa. Wyjaśnione zostały motywy podjętego rozstrzygnięcia, a przytoczona tam argumentacja jest wyczerpująca.

Przepis art. 94a ust. 1 ustawy - Prawo farmaceutyczne wprowadza bezwzględny zakaz prowadzenia reklamy aptek i punktów aptecznych oraz ich działalności. Wyjątek (przewidziany w tym przepisie w zdaniu drugim) stanowi informacja o lokalizacji i godzinach pracy apteki lub punktu aptecznego.

Stosownie do ust. 2 art. 94a ustawy - Prawo farmaceutyczne nadzór nad przestrzeganiem przepisów ustawy w zakresie działalności reklamowej aptek, punktów aptecznych i placówek obrotu pozaaptecznego sprawuje wojewódzki inspektor farmaceutyczny, który w razie stwierdzenia naruszenia przepisu ust. 1 lub 1a nakazuje, w drodze decyzji, zaprzestanie prowadzenia reklamy (art. 94a ust. 3 ustawy - Prawo farmaceutyczne).

Podejście obu orzekających w sprawie organów odnośnie do wykładni art. 94a ust. 1 ustawy - Prawo farmaceutyczne koresponduje z utrwalonym już w orzecznictwie sądów administracyjnych podejściem interpretacyjnym. Na tle tej regulacji, z której wynika, że pojęcie reklamy aptek - której nie stanowi informacja o lokalizacji i godzinach pracy apteki lub punktu aptecznego - ustawodawca potraktował stosunkowo szeroko, Naczelny Sąd Administracyjny przyjmuje w swym orzecznictwie, że reklamą jest każde działanie, które ma na celu zachęcenie potencjalnych klientów do zakupu konkretnych towarów lub do skorzystania z określonych usług (por. np. wyrok NSA z dnia 20 lipca 2017 r., II GSK 2583/15; wyrok NSA z dnia 11 października 2016 r., II GSK 682/15; wyroki NSA z dnia 25 sierpnia 2016 r., II GSK 97/15 oraz II GSK 550/15; wyrok NSA z dnia 20 stycznia 2015 r., II GSK 1718/13; wyrok NSA z dnia 16 grudnia 2014 r., II GSK 1981/13).

Stanowisko to podziela Sąd orzekający, przychylając się również do poglądu Sądu Najwyższego prezentowanego w wyroku z dnia 2 października 2007 r., II CSK 289/07, zgodnie z którym przy rozróżnieniu informacji od reklamy trzeba mieć na względzie, że podstawowym wyznacznikiem przekazu reklamowego jest nie tylko mniej lub bardziej wyraźna zachęta do kupna towaru, ale i faktyczne intencje podmiotu dokonującego przekazu oraz odbiór przekazu przez jego adresatów. Wypowiedź jest reklamą, gdy nad warstwą informacyjną przeważa zachęta do nabycia towaru - taki cel przyświeca nadawcy wypowiedzi i tak odbiera ją przeciętny odbiorca, do którego została skierowana. Wszelkie promocje (w tym zwłaszcza cenowe) są reklamą towaru i firmy, która ich dokonuje.

Sąd wskazuje, że zakwestionowane przez organ formy aktywności apteki w zestawieniu z przywołanymi przepisami ustawy - Prawo farmaceutyczne, pozostają bez jakiegokolwiek związku z wykonywaniem obowiązku informacyjnego, o którym w nich mowa.

W analizowanym zakresie nie można również pomijać argumentu z wykładni systemowej zewnętrznej. Podnieść należy również, że podobnie reklamę zdefiniowano w art. 2 Dyrektywy 2006/114/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 12 grudnia 2006 r. dotyczącej reklamy wprowadzającej w błąd i reklamy porównawczej (Dz.U.UE.L z 2006 r. Nr 376, s. 21), w którym przyjęto, że reklama oznacza przedstawienie w jakiejkolwiek formie w ramach działalności handlowej, gospodarczej, rzemieślniczej lub wykonywania wolnych zawodów w celu wspierania zbytu towarów lub usług, w tym nieruchomości, praw i zobowiązań - nie pozostaje to bez wpływu na ocenę skuteczność argumentacji strony skarżącej odwołującej się do art. 34 i art. 35 TFUE, zwłaszcza gdy również podkreślić, że regulacja zawarta w art. 94a ust. 1 i ust. 2 ustawy - Prawo farmaceutyczne w żadnym stopniu nie oddziałuje na obrót między państwami członkowskimi i nie tworzy żadnych barier w handlu, albowiem nie jest ona ukierunkowana (nawet pośrednio) na realizację celu w postaci regulowania wymiany handlowej, lecz na cele o którym mowa była już powyżej, co jasno i wyraźnie wynika z treści tej regulacji oraz wskazywanych jej funkcji.

Zdaniem Sądu orzekającego, który podziela w tym względzie pogląd prawny przedstawiony w wyroku tego NSA z dnia 25 sierpnia 2016 r. w sprawie II GSK 550/15, przepisy ustawy - Prawo farmaceutyczne zakazujące reklamy aptek są przepisami, które ograniczają swobodę działalności gospodarczej w dopuszczalnej przez Konstytucję formie i zakresie. W pojęciu ważnego interesu publicznego, o którym mowa w art. 22 Konstytucji mieści się bowiem niewątpliwie ochrona zdrowia ludzkiego. Ta zaś może doznać uszczerbku nie tylko wskutek braku dostatecznego dostępu do leków, ale również wtedy, gdy dostęp do leków jest zbyt łatwy, prowadzący w rezultacie do ich nadużywania. Do tego prowadzi zaś niewątpliwie nadto obecna i sugestywna reklama zarówno leków, jak i aptek - miejsc w których leki są oferowane do sprzedaży. Inaczej mówiąc, leki nie są zwykłym towarem rynkowym. Obrót lekami musi być i jest reglamentowany przez państwo. Prowadzący taką działalność nie mogą korzystać z pełni wolności gospodarczej. Wzorzec dotyczący działalności gospodarczej określony w art. 20 Konstytucji wymaga w tym przypadku, co oczywiste, korekty przewidzianej w art. 22 Konstytucji. Ustawodawca, ograniczając dopuszczalność reklamy leków i zakazując reklamy aptek, ma na uwadze ochronę zdrowia ludzkiego, kieruje się więc ważnym interesem publicznym w rozumieniu art. 22 Konstytucji RP. W ramach prawidłowo funkcjonującego systemu ochrony zdrowia powinny bowiem funkcjonować mechanizmy, które pozwalają na zakup leków wtedy, kiedy są one rzeczywiście niezbędne, a nie wtedy, gdy pojawia się taka pokusa wywołana reklamą. Z tych powodów reklamy leków i aptek nie można uznać za działalność jednoznacznie nakierowaną na dobro pacjentów. Z powyższych przyczyn, zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego, zawarty w art. 94a ustawy - Prawo farmaceutyczne zakaz reklamy aptek nie jest więc sprzeczny z zasadą wolności działalności gospodarczej, podlegającą ograniczeniom przewidzianym w art. 22 Konstytucji RP.

Jak wynika z powyższego, reklama - w tym reklama aptek - zakłada ze swej istoty istnienie konkretnego co do treści oraz celu przekazu, to za uzasadnione uznać należy twierdzenie, że przekaz ten - jako przekaz celowy - musi ze swej istoty pochodzić od konkretnego podmiotu, jako jego nadawcy, a więc tego kto prowadzi reklamę. Odwołując się do powyżej już przedstawionych argumentów nakazujących w świetle przywołanego stanowiska judykatury oraz normatywnej treści art. 94a ust. 1 i art. 129b ust. 1 ustawy Prawo farmaceutyczne uwzględniać podmiotowy aspekt popełnienia deliktu naruszenia zakazu reklamy aptek, a więc istnienia konkretnego co do treści oraz celu przekazu pochodzącego od konkretnego podmiotu będącego tym, który podlega karze pieniężnej, jako ten "(...) kto wbrew przepisom art. 94a prowadzi reklamę apteki, punktu aptecznego, placówki obrotu pozaaptecznego oraz ich działalności" należy stwierdzić, że w niepodważonych okolicznościach stanu faktycznego sprawy zasadnie przypisano stronie skarżącej cechę podmiotu prowadzącego niedozwoloną reklamę aptek, a więc cechę wynikającą z intencjonalności podejmowanych przez nią w tym zakresie działań ukierunkowanych na realizację konkretnego celu, a mianowicie wywołania zachęty nabycia towaru.

W związku z powyższym, nie ma podstaw, aby twierdzić, że w rozpatrywanej sprawie doszło do błędnej wykładni przepisu art. 94a ust. 1 ustawy - Prawo farmaceutyczne, czy też również do jego niewłaściwego zastosowania.

Reklamę działalności apteki skarżącej w ww. rozumieniu stanowi działalność polegającą na informowaniu i zachęcaniu do zakupu produktów leczniczych lub wyrobów medycznych w danej aptece poprzez kolportaż (wykładanie na terenie apteki) gazetek reklamowych "apteka [...] Folder Informacyjny" zawierających m.in. zdjęcie produktów leczniczych wraz z opisem wskazań oraz cenę wyróżnioną za pomocą powiększonej czcionki i kolorystyki, jako formę reklamy.

Sporne gazetki zapewniały informacje na temat oferty produktów leczniczych dostępnych w aptece i zachęcały do dokonania ich zakupu w aptece, w której były wyłożone. Zdaniem Sądu, na gruncie niniejszej sprawy, organ prawidłowo ocenił i zakwalifikował, działanie skarżącej spółki polegające na umieszczeniu w izbie ekspedycyjnej apteki ww. gazetki reklamowej.

Gazetka reklamowa - z wyróżnioną zarówno kolorystycznie, jak i za pomocą czcionki ceną produktu leczniczego - w sposób oczywisty narusza zakaz reklamy aptek i ich działalności. Stanowi zachętę do skorzystania z usług apteki, w której jest kolportowana, opisując dostępny w niej produkt jako wysoce atrakcyjny (wyróżnienie ceny sugeruje, że produkt jest znacznie tańszy od oferowanych w innych aptekach). Powyższe z pewnością nie było realizacją § 5 rozporządzania Ministra Finansów z dnia 10 czerwca 2002 r. w sprawie szczegółowych zasad uwidaczniania cen towarów i usług oraz sposobu oznaczenia ceną towarów przeznaczonych do sprzedaży.

Także w pozostałych wykorzystywanych w działalności apteki komunikatach warstwa informacyjna obiektywnie zdominowana była przez - adresowaną do potencjalnych odbiorców tego przekazu - zachętę nabycia towaru wyrażoną w sugestywnych zwrotach "kupuj z rabatami", czy "w każdy czwartek 7% rabatu".

Zgodne z logiką i zasadami doświadczenia życiowego jest uznanie, że ww. działanie strony miało na celu, poinformowanie klientów o korzystnej ofercie obowiązującej w należącej do skarżącej aptece i wyróżnienie jej na tle konkurencji.

Bez znaczenia dla odpowiedzialności skarżącej, w ocenie Sądu, pozostaje kwestia tego, kto był organizatorem ww. działań, albowiem ich skutki, czyli w istocie akceptacja reklamowania działalności apteki - nieusuwanie gazetek, plakatów, jest w istocie uczestnictwem przez stronę w tym programie i naruszeniem przez skarżąca zakazu reklamy działalności apteki. Podkreślenia wymaga to, że podmiot prowadzący aptekę jest dysponentem lokalu, w którym ona jest usytuowana i ponosi odpowiedzialność za znajdujące się w niej produkty, materiały. Skarżąca wykładając w prowadzonej przez siebie aptece foldery Informacyjne promowała swoją aptekę.

Tym samym, organy prawidłowo ustaliły, że podmiotem prowadzący reklamę apteki jest skarżąca.

Co do czasookresu prowadzenia reklamy w formach wskazanych w zaskarżonej decyzji wskazać należy, że sama strona w piśmie z 18 lipca 2017 r. oświadczyła, że plakat "Apteka [...] dni hurtowe w każdy wtorek i czwartek w godzinach od 8.00 do 20.00 kupuj z rabatami", umieszczono w aptece we wrześniu 2016 r., a następnie pismem z dnia 17 października 2017 r. poinformowała, że plakat "Apteka [...] dni hurtowe w każdy wtorek i czwartek w godzinach od 8.00 do 20.00 kupuj z rabatami", usunięto w grudniu 2016 r. Wprawdzie GIF (inaczej niż [...] Wojewódzki Inspektor Farmaceutyczny w [...]) wskazuje jako końcową datę tej reklamy - grudzień 2017 r., ale Sąd uznaje rozbieżność w ww. zakresie w wydanych w sprawie decyzjach za oczywistą omyłkę GIF. W tym zakresie Sąd uwzględnił, że organ odwoławczy utrzymał w mocy decyzję organu I instancji bez jakichkolwiek zastrzeżeń, a poza tym określając koniec trwania tej reklamy GIF powołał się wprost na pismo strony z dnia 17 października 2017 r. gdzie mowa jest o usunięciu ww. informacji w grudniu 2016 r.

W piśmie z dnia 18 lipca 2017 r. wskazano zaś, że strona nie może określić kiedy plakat produktu Gripex Hot Max 8 saszetek z jego ceną 11,99 zł umieszczono w oknie apteki i zapewniła, że został on zdjęty. Zasadnie organ przyjął, że taka reklama apteki prowadzona była przez cały miesiąc, w którym bezspornie stwierdzono jej istnienie w aptece (chodzi o ustalenia kontroli doraźnej w dniu 15 grudnia 2016 r.).

Co do gazetek "apteka [...] Folder Informacyjny" to za okres prowadzenia reklamy przyjęto daty ich obowiązywania (wobec niepodważonego przez skarżącą faktu dostępności w aptece gazetek nr [...], [...] oraz [...]). Przesłuchiwany w dniu 1 czerwca 2017 r. kierownik apteki kojarzył ww. gazetki, mimo że pełni tę funkcję od września 2011 r., nie umiał dokładnie wskazać od kiedy są one dostępne w aptece. Na pytanie "od kiedy przyjeżdżają te gazetki do apteki?", wskazał, że to "kwestia zeszłego roku, środek roku". Na podstawie tych zeznań należy stwierdzić, że organ I instancji prawidłowo uznał za wykazany okres prowadzenia reklamy 1 - 31 maja 2016 r. (dowód: gazetka Nr [...] załączona do pisma skierowanego do organu z 14 czerwca 2016 r.), okres 1 - 30 września 2016 r. (dowód: kserokopia okładki gazetki Nr [...] załączonej do pisma skierowanego do organu z 4 października 2016r.) i okres 1 - 31 grudnia 2016 r. (dowód: protokół z kontroli doraźnej przeprowadzonej w dniu 15 grudnia 2016 r.).

Warto podkreślić, że pełnomocnik strony kwestionując prawidłowość rozstrzygnięcia organu I instancji w zakresie ustalenia okresu prowadzenia niedozwolonych działań reklamowych, ograniczył się jedynie do wskazania, że organ nie sprecyzował okresu trwania naruszeń, nie dostarczając jednocześnie żadnych dowodów umożliwiających ustalenie korzystniejszego dla strony okresu ich trwania.

Przepis art. 129b ustawy - Prawo farmaceutyczne stanowi w ust. 1, że karze pieniężnej w wysokości do 50.000 złotych podlega ten, kto wbrew przepisom art. 94a ustawy - Prawo farmaceutyczne prowadzi reklamę apteki, punktu aptecznego, placówki obrotu pozaaptecznego oraz ich działalności. Karę pieniężną, określoną w ust. 1, nakłada wojewódzki inspektor farmaceutyczny w drodze decyzji administracyjnej. Przy ustalaniu wysokości kary uwzględnia się w szczególności okres, stopień oraz okoliczności naruszenia przepisów ustawy, a także uprzednie naruszenie przepisów. Oznacza to, że wymiar kary jest ściśle uzależniony od ustaleń faktycznych związanych z naruszeniem zakazu reklamy apteki i jej działalności - jest bezpośrednią konsekwencją tych ustaleń.

W powyższym stanie rzeczy organ prawidłowo uczynił nakładając na skarżącą karę w kwocie 10.000 złotych, co w sposób prawidłowy uzasadnił. Przy jej wymierzaniu uwzględnił bowiem w szczególności to, że postępowanie dotyczyło prowadzenia przez skarżącą trzech różnych zabronionych działań reklamowych tej samej apteki (gazetki reklamowe, dwa rodzaje plakatów). Wziął także pod uwagę okoliczności korzystne dla strony (tj., że strona odstąpiła od prowadzenia reklamy apteki przed wydaniem decyzji oraz że strona nie była uprzednio karana za naruszenie zakazu reklamy aptek i ich działalności). Przy określeniu wymiaru kary ponadto prawidłowo wzięto pod uwagę, że kara musi być dotkliwa dla przedsiębiorcy z uwagi na fakt pełnienia funkcji represyjnej (penalnej), a także, że musi ona być możliwa do spełnienia, ma ona bowiem służyć zapobiegnięciu ponownego naruszenia przepisów.

Sąd stwierdził, że organy rozstrzygające w niniejszej sprawie działały na podstawie i w granicach przepisów prawa. Podejmując sporne rozstrzygnięcia prawidłowo zastosowały zarówno przepisy prawa materialnego, jak i procesowego, a przyjęta przez nie podstawa prawna wynikała z obowiązującego prawa materialnego. Zdaniem Sądu, nie można organom odmówić respektowania zasad ogólnych wyrażonych w art. 7, art. 8, art. 9, art. 10 i art. 15 k.p.a. Sprawę rozstrzygnięto bowiem po zebraniu i rozpatrzeniu materiału dowodowego, który był wystarczający do podjęcia rozstrzygnięcia w sprawie (art. 77 i art. 80 k.p.a.). Z kolei uzasadnienie zarówno zaskarżonej decyzji, jak i poprzedzającej ją decyzji WIF, odpowiada dyspozycji art. 107 § 3 k.p.a. Sąd nie dopatrzył się zatem ani naruszenia przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, ani mogącego mieć wpływ na wynik sprawy naruszenia norm prawa materialnego, tj. art. 94a oraz art. 129b ustawy - Prawo farmaceutyczne.

Wobec niezasadności zarzutów skargi oraz niestwierdzenia przez Sąd z urzędu tego rodzaju uchybień, które mogłyby mieć wpływ na treść skarżonego rozstrzygnięcia, które Sąd ma obowiązek badać z urzędu - skargę należało oddalić.

W tym stanie rzeczy Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnym (Dz. U. z 2018 r. poz. 1302 ze zm.) orzekł, jak w sentencji wyroku.