Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt VI SA/Wa 889/10
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2010-09-27 00:00:00+02:00 (orzeczenie nieprawomocne)
Symbol z opisem: 6037 Transport drogowy i przewozy
Hasła tematyczne: Transport
Skarżony organ: Inspektor Transportu Drogowego
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 151, 125 par. 1, art. 134,
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
article: art. 6, art. 7, art. 75 par. 1, art. 77 par. 1 , art. 80, art. 107 par. 1 i3
journal: Dz.U. 2000 nr 98 poz 1071
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity
article: art. 18 ust. 5 lit. c) , art. 6 ust. 1, art.4 pkt 11oraz lp.1.8 ppkt 3 i lp. 2.9 pkt 3, art. 4 pkt 1, art. 5 ust. 1, art. 6 ust. 1
journal: Dz.U. 2007 nr 125 poz 874
law: Ustawa z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym - tekst jednolity
article: art. 20, art. 22, art. 31 ust. 3 , art. 32
journal: Dz.U. 1997 nr 78 poz 483
law: Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 2 kwietnia 1997 r. uchwalona przez Zgromadzenie  Narodowe w dniu 2 kwietnia 1997 r., przyjęta przez Naród w referendum konstytucyjnym w dniu  25 maja 1997 r., podpisana przez Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej w dniu 16 lipca 1997 r.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Henryka Lewandowska-Kuraszkiewicz Sędziowie Sędzia WSA Piotr Borowiecki (spr.) Sędzia WSA Andrzej Czarnecki Protokolant Agnieszka Gajewiak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 27 września 2010 r. sprawy ze skargi A. R. na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] marca 2010 r. nr [...] w przedmiocie nałożenia kary pieniężnej oddala skargę


UZASADNIENIE

Zaskarżoną decyzją z dnia [...] marca 2010 r., nr [...], Główny Inspektor Transportu Drogowego - działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 ze zm. – dalej: k.p.a.) oraz art. 4 pkt 11, art. 18 ust. 5 lit. c), art. 87 ust. 1 , 2 i 4 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym (Dz. U. z 2007 r. Nr 125, poz. 874 ze zm. – dalej także: u.t.d.) art. 5 ust. 1 ustawy z dnia 17 listopada 2006 r. o zmianie ustawy o transporcie drogowym oraz o zmianie ustawy - Prawo o ruchu drogowym (Dz. U. Nr 235, poz. 1701), oraz Lp. 1.8.3. i Lp. 2.9.3. załącznika o ustawy o transporcie drogowym, po rozpatrzeniu odwołania A. R. - prowadzącego działalność gospodarczą pod nazwą B. w W. (dalej: także skarżący), utrzymał w mocy decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] października 2009 r., nr [...] w przedmiocie nałożenia na skarżącego kary pieniężnej w łącznej wysokości 5.500 (pięć tysięcy pięćset) złotych, w tym karę 5.000 zł za wykonywanie przewozów okazjonalnych w krajowym transporcie drogowym pojazdem przeznaczonym konstrukcyjnie do przewozu nie więcej niż 9 osób łącznie z kierowcą z naruszeniem zakazu umieszczania na dachu pojazdu lamp lub innych urządzeń technicznych (Lp. 2.9 pkt 3 załącznika do u.t.d.), a także karę 500 zł za wykonywanie transportu drogowego lub przewozu na potrzeby własne z naruszeniem warunków dotyczących dokumentacji pracy kierowcy w zakresie: wystawienia kierowcy zaświadczenia poświadczającego jego zatrudnienie oraz spełnienie wszystkich wymagań określanych ustawą (Lp. 1.8 lit. b ww. załącznika).

Zaskarżona decyzja została wydana w następującym stanie faktycznym i prawnym.

W dniu [...] maja 2009 r., przy ul. E. w W., inspektor [...] Wojewódzkiego Inspektoratu Transportu Drogowego zatrzymał do kontroli pojazd marki [...]o numerze rejestracyjnym [...], którym kierował T. S. Kierowca okazał do kontroli wypis nr [...] z licencji nr [...] na wykonywanie krajowego transportu drogowego osób, wystawioną na skarżącego A. R. - prowadzącego działalność gospodarczą pod nazwą B. w W. Zamiast wymaganego zaświadczenia poświadczającego zatrudnienie oraz spełnianie wszystkich wymagań określonych ustawą kierowca przedstawił identyfikator korporacji [...]. Podczas kontroli kierowca nie okazał zaświadczenia potwierdzającego jego zatrudnienie u przewoźnika drogowego. Ponadto inspektor stwierdził, że na kontrolowanym pojeździe znajdowały się naklejki z oznaczeniami "[...]", numer telefonu [...] oraz informacja o cenie przewozu ([...]), zaś na dachu tego pojazdu umieszczone było podświetlone urządzenie techniczno-informacyjne tzw. baner, na którym znajdowały się oznaczenia "[...]" oraz numer telefonu [...]. Przebieg i wyniki kontroli utrwalono protokołem nr [...] (k. 12-14 akt administracyjnych) do którego załączono dokumentację fotograficzną (k. 1-2) oraz kserokopie okazanych do kontroli dokumentów (k. 6-11).

W toku kontroli drogowej inspektor dokonał ponadto przesłuchania kierowcy w charakterze świadka. Kierowca zeznał, iż w dniu kontroli wykonywał krajowy przewóz drogowy osób na rzecz firmy skarżącego. Zeznał jednocześnie, iż prowadzi własną działalność gospodarczą pod nazwą P. zajmującą się także przewozem osób. Stwierdził, iż współpracuje ze skarżącym, będąc jego podwykonawcą (vide: Protokół przesłuchania świadka – k. 3 akt administracyjnych).

W czasie kontroli inspektor WITD zadzwonił pod numer [...], który był częścią napisu umieszczonego w sposób trwały na bokach kontrolowanego pojazdu i połączył się z dyspozytorem "[...]", uzyskując informację, że może zamówić przewóz osób (vide: notatka służbowa z dnia [...] maja 2009 r. – k. 15 akt administracyjnych).

Pismem z dnia [...] czerwca 2009 r. [...] Wojewódzki Inspektor Transportu Drogowego zawiadomił skarżącego o wszczęciu postępowania administracyjnego, pouczając go o przysługujących mu prawach strony.

W piśmie z dnia [...] października 2009 r. organ zawiadomił skarżącego o ostatecznej kwalifikacji czynów stwierdzonych w toku kontroli z dnia [...] maja 2009 r., pouczając go o przysługujących mu prawach strony.

W piśmie z dnia [...] października 2009 r. skarżący, reprezentowany przez radcę prawnego – zaprzeczył wszystkim ustaleniom organu dotyczącym rzekomego naruszenia przepisów ustawy o transporcie drogowym. Skarżący stwierdził w uzasadnieniu, iż organ administracji nie zgromadził dowodów, z których wynikałoby, że w dniu kontroli strona wykonywała przewóz okazjonalny osób. Strona skarżąca podniosła okoliczność, iż podczas kontroli w pojeździe nie było żadnej osoby poza kierowcą. Ponadto strona podkreśliła, iż z zeznań kierowcy nie wynika okoliczność przewozu konkretnej osoby. Skarżący podniósł ponadto, iż wbrew ustaleniom organu baner reklamowy nie był podłączony do instalacji elektrycznej oraz że nie jest to urządzenie techniczne, którego posiadania zabrania art. 18 ust. 5 u.t.d. W dalszej części pisma strona wniosła o przeprowadzenie dowodów w postaci przesłuchania w charakterze świadka pasażerów, którzy w dniu kontroli mieli być przewożeni w imieniu strony pojazdem, a ponadto o przeprowadzenie ponownych oględzin pojazdu przy udziale pełnomocnika strony i dopuszczenie dowodu z zeznań kierowcy pojazdu – na okoliczność, że w dacie kontroli nie stwierdzono faktycznie żadnych naruszeń. Jednocześnie strona wniosła o powołanie dowodu z opinii biegłego na okoliczność stwierdzenia, czy baner niepodłączony do instalacji elektrycznej zamontowany w pojeździe jest lampą lub innym urządzeniem technicznym w rozumieniu art. 18 ust. 5 lit. c) u.t.d. Skarżący zarzucił również, iż kontrola przeprowadzona została z naruszeniem art. 10 k.p.a., albowiem strona nie była należycie reprezentowana w jej toku. Ponadto skarżący zarzucił naruszenie art. 7 i art. 77 § 1 k.p.a.

W wyniku rozpatrzenia sprawy [...] Wojewódzki Inspektor Transportu Drogowego decyzją z dnia [...] października 2009 r., nr [...]- nałożył na skarżącego przedsiębiorcę karę pieniężną w łącznej wysokości 5.500 złotych, w tym karę 5.000 zł za wykonywanie przewozów okazjonalnych w krajowym transporcie drogowym pojazdem przeznaczonym konstrukcyjnie do przewozu nie więcej niż 9 osób łącznie z kierowcą z naruszeniem zakazu umieszczania na dachu pojazdu lamp lub innych urządzeń technicznych (Lp. 2.9 pkt 3 załącznika do u.t.d.), a także karę 500 zł za wykonywanie transportu drogowego lub przewozu na potrzeby własne z naruszeniem warunków dotyczących dokumentacji pracy kierowcy w zakresie: wystawienia kierowcy zaświadczenia poświadczającego jego zatrudnienie oraz spełnienie wszystkich wymagań określanych ustawą (Lp. 1.8 lit. b ww. załącznika). W uzasadnieniu decyzji organ I instancji, powołując się na ustalenia dokonane w toku kontroli pojazdu w dniu [...] maja 2009 r. stwierdził, iż zarzuty strony skarżącej podniesione w toku postępowania są niezasadne i sprzeczne ze zgromadzonym w sprawie materiałem dowodowym.

Od powyższej decyzji skarżący, reprezentowany przez radcę prawnego, wniósł w dniu [...] listopada 2009 r. odwołanie do Głównego Inspektora Transportu Drogowego. Wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji, strona zarzuciła, iż sporna decyzja organu I instancji została sporządzona i podpisana przez inspektora, który przeprowadził kontrolę drogową. Zdaniem skarżącego, zgodnie z art. 24 k.p.a. w takiej sytuacji pracownik organu administracji publicznej podlega z urzędu wyłączeniu od udziału w sprawie. Ponadto strona uznała, że zaskarżona decyzja została wydana z naruszeniem art. 75 oraz art. 56 ust. 1 u.t.d. Strona zarzuciła, iż przepis § 11 ust. 1 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 31 kwietnia 2008 r. w sprawie kontroli w zakresie przewozu drogowego jest niezgodny z ww. przepisami ustawy o transporcie drogowym i wykracza poza umocowanie ustawowe do uregulowania w drodze rozporządzenia uprawnienia do wszczęcia postępowania przez organ administracyjny w celu nałożenia kary pieniężnej. Strona wskazała, iż w art. 75 u.t.d. znajduje się zamknięty katalog postępowań, które mogą zostać wszczęte w wyniku przeprowadzonej kontroli. Skarżący zarzucił także, iż organ administracyjny nałożył przedmiotową karę z pominięciem przesłanki wykonywania przez stronę przewozu okazjonalnego. Skarżący podniósł w odwołaniu, iż w zatrzymanym pojeździe, poza kierowcą, nie znajdowała się żadna osoba. Zdaniem strony pozostałe, zgromadzone w postępowaniu, dowody nie pozwalają na przyjęcie, że w dniu kontroli skarżący wykonywał przewozy osób.

W wyniku przeprowadzonego postępowania odwoławczego, Główny Inspektor Transportu Drogowego, działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. oraz art. 5, art. 18 ust. 5 lit. c), art. 87 ust. 1 i ust. 3, art. 92 ust. 1, ust. 2 i ust. 4 u.t.d. w zw. z Lp. 1.8. pkt 3 i Lp. 2.9 pkt 3 załącznika do u.t.d. - utrzymał w mocy w/w decyzję Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego.

W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy stwierdził, iż argumenty zawarte w odwołaniu nie zasługują na uwzględnienie.

W ocenie organu II instancji zarzuty wskazujące na naruszenie art. 24 pkt 1 i 4 k.p.a. nie są uzasadnione, bowiem między inspektorem dokonującym kontroli, a kontrolowanym podmiotem nie powstaje stosunek prawny, który mógłby mieć wpływ na prawa i obowiązki kontrolującego.

Ponadto organ II instancji stwierdził, iż nie są trafne argumenty strony dotyczące braku możliwości wykorzystania wyników kontroli do wszczęcia postępowania w zakresie naruszenia ustawy o transporcie drogowym. Organ wskazał, iż obowiązujące w chwili kontroli rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 30 kwietnia 2008 r. w sprawie kontroli w zakresie przewozu drogowego (w cytowanym przez skarżącego § 11 ust. 1), jak i obowiązujące obecnie rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 2 września 2009 r. w sprawie kontroli przewozu drogowego (Dz. U. z 2009 r. Nr 145, poz. 1184) w § 4 ust. 1 stanowi, że stwierdzone w toku kontroli naruszenia, uzasadniające nałożenie kary pieniężnej, kontrolujący zamieszcza w protokole kontroli, który stanowi podstawę do wydania decyzji administracyjnej o nałożeniu kary pieniężnej. Zdaniem organu odwoławczego ustawodawca w art. 92a ust. 3 i 4 oraz 93 ust. 8 u.t.d. wprost natomiast określił możliwość wszczęcia postępowania administracyjnego w zakresie naruszeń stwierdzonych podczas kontroli wobec podmiotów wykonujących przewozy drogowe lub inne czynności związane z tym przewozem. Podstawę do wszczęcia postępowania administracyjnego w zakresie naruszeń stwierdzonych podczas kontroli dają przepisy ustawowe, a zatem kwestia badania zakresu umocowania ustawowego art. 89 ust. 5 u.t.d. jest bezprzedmiotowa. Ponadto organ odwoławczy stwierdził, iż przyjęcie argumentacji strony odwołującej doprowadziłoby do absurdalnej sytuacji, w której uprawniona do przeprowadzenia kontroli nie miałaby możliwości wykorzystania jej wyników. Rozwiązanie takie byłoby sprzeczne z celem, ustanowionych przepisów.

W opinii organu II instancji nie budzi wątpliwości fakt, że strona wykonywała działalność gospodarczą w zakresie transportu drogowego osób, pomimo, iż w chwili kontroli w zatrzymanym pojeździe nie znajdował się żaden pasażer. Organ stwierdził, iż o wykonywaniu działalności gospodarczej w zakresie świadczenia usług przewozu przez skarżącego świadczy fakt, iż kontrolowany pojazd został oznaczony w sposób jednoznacznie wskazujący, że wykonywany jest nim przewóz osób. Zdaniem organu odwoławczego przedsiębiorca poprzez umieszczone na pojeździe oznaczenia wykazuje zamiar zawarcia umowy z potencjalnym pasażerem o odpłatne wykonanie usługi przewozu. Do uznania za działalność gospodarczą nie jest konieczne faktyczne wykonanie usługi, ale sam fakt, iż jest ona oferowana i możliwa do realizacji. W opinii organu powyższe świadczy o tym, że przedsiębiorca przedsięwziął kroki w celu wykonywania w sposób zorganizowany i ciągły swojej działalności. Zatem, zdaniem organu, okoliczność, że w pojeździe nie znajdowała się, poza kierowcą, żadna inna osoba, która skorzystałaby odpłatnie z usługi przewozu - nie może stanowić o tym, że przedsiębiorca nie wykonywał działalności gospodarczej. Organ wskazał, iż podczas kontroli wykonano wydruk z zamontowanej w pojeździe kasy fiskalnej. Z wyżej opisanego wydruku nie wynika wprawdzie, jak wskazał organ, jakiego rodzaju usługa transportowa została wykonana, niemniej mając na uwadze okoliczności sprawy, organ odwoławczy nie dał wiary twierdzeniom, że wykonana w pojeździe usługa nie dotyczyła przewozu osób.

Ustosunkowując się do naruszenia z Lp. 1.8 pkt 3 załącznika do ustawy o transporcie drogowym, organ odwoławczy stwierdził, iż w dniu kontroli drogowej kierowca nie okazał zaświadczenia poświadczającego zatrudnienie oraz spełnianie przez kierowcę wymogów ustawowych. Organ odwoławczy, nie zgadzając się z argumentami przytoczonymi przez stronę w odwołaniu - stwierdził, że obowiązek wystawienia kierowcy zaświadczenia potwierdzającego zatrudnienie i spełnienie wymogów ustawowych spoczywa na przewoźniku, a więc podmiocie wykonującym transport drogowy na podstawie licencji, natomiast nie dotyczy podmiotów wykonujących przewozy na potrzeby własne. Natomiast zgodnie z art. 5 ust. 1 ustawy z dnia 17 listopada 2006 r. o zmianie ustawy o transporcie drogowym oraz o zmianie ustawy - Prawo o ruchu drogowym, kierowcy mają obowiązek mieć przy sobie oraz okazywać na żądanie uprawnionego organu zaświadczenie potwierdzające zatrudnienie oraz zaświadczenie o spełnianiu wymogów ustawowych. W omawianym przypadku bezspornym jest, jak stwierdził organ, iż kierowca nie okazał kontrolującemu inspektorowi przedmiotowego zaświadczenia. Organ odwoławczy wskazał, że będąc przesłuchiwanym w charakterze świadka kierowca zeznał, że w dniu kontroli drogowej wykonywał przewóz na rzecz strony skarżącej. Zdaniem Głównego Inspektora Transportu Drogowego, organ I instancji nie miał podstaw do odmówienia wiarygodności zeznaniom kierowcy składanym pod rygorem odpowiedzialności karnej za składanie fałszywych zeznań. Nadto organ wskazał, że kierowca okazał do kontroli wypis z licencji nr [...] na wykonywanie krajowego transportu drogowego osób wydanej skarżącemu przedsiębiorcy A. R. W konsekwencji organ odwoławczy uznał, że materiał dowodowy zgromadzony w sprawie jednoznacznie wskazuje, iż decyzja o nałożeniu kary pieniężnej w wysokości 500 tytułem naruszenia z Lp. 1.8 pkt 3 została wydana słusznie.

Odnośnie naruszenia z Lp. 2.9 pkt 3 organ odwoławczy stwierdził, iż bezspornym jest, że w czasie kontroli stwierdzono, iż na dachu zatrzymanego pojazdu umieszczone jest urządzenie techniczne – baner reklamowy z napisem "[...]" oraz numerem telefonu [...], co zostało udokumentowane za pomocą aparatu fotograficznego. Organ odwoławczy wskazał, iż przepisy ustawy o transporcie drogowym nie definiują pojęcia "urządzenia technicznego", o którym mowa w art. 18 ust. 5 lit. c) u.t.d. Konieczne jest zatem – jak stwierdził organ - posłużenie się wykładnią językową, a także celowościowo - funkcjonalną tego terminu. W opinii organu odwoławczego czynnikiem decydującym o uznaniu umieszczonego na dachu pojazdu urządzenia za urządzenie techniczne, w myśl w/w przepisu, jest to, aby w odbiorze skierowanym do nieograniczonej liczby osób tego rodzaju oznaczenie wywarło lub mogło wywrzeć wrażenie, że pojazd może zatrzymać się w celu zawarcia umowy przewozu. Takie urządzenie pełni bowiem rolę znaku identyfikującego wykonującego okazjonalny transport drogowy osób. Celem zaś regulacji z art. 18 ust. 5 lit. c) cyt. ustawy jest, aby pojazdy te nie wyróżniały się względem pozostałych oraz, aby sposób oznakowania pojazdu nie wpływał na możliwość jego zatrzymania, którego celem było zawarcie umowy przewozu. Innymi słowy o zatrzymaniu pojazdu nie może decydować przeświadczenie przeciętnego pasażera, że zatrzymując pojazd z takim urządzeniem będzie z pewnością mógł skorzystać z usługi przewozowej.

Skarżący, reprezentowany przez radcę prawnego, wniósł skargę na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego, w której zarzucił organom obu instancji:

- naruszenie przepisów postępowania, w szczególności poprzez:

1) naruszenie art. 75 oraz art. 89 ust. 5 ustawy o transporcie drogowym – bowiem karę pieniężną za naruszenie przepisów ustawy o transporcie drogowym nałożono decyzją administracyjną, którą wydano na podstawie protokołu sporządzonego podczas kontroli, zaś art. 75 u.t.d. zawiera zamknięty katalog postępowań, które mogą być wszczynane na podstawie wyników kontroli i nie daje możliwości wszczęcia i prowadzenia postępowania administracyjnego za naruszenie art. 18 ust. 5 lit. c) oraz art. 5 ust. 1 cyt. ustawy na podstawie protokołu kontroli. Ponadto – zdaniem strony - obecnie w art. 89 ust. 5 u.t.d. ustawodawca nie zawarł umocowania ustawowego do określenia w drodze rozporządzenia prawa organu administracyjnego do wszczęcia i prowadzenia postępowania o naruszenie przepisów ustawy o transporcie drogowym wykraczającego poza katalog określony w art. 75 u.t.d. oraz nie zawarł umocowania do wszczęcia postępowania administracyjnego oraz nałożenia kary pieniężnej za stwierdzone naruszenia ustawy o transporcie na podstawie w/w dokumentu,

2) naruszenie przepisów postępowania w postaci naruszenia art. 7 w zw. z art. 77 § 1 k.p.a., 10 k.p.a., art. 107 § 1 i § 3 k.p.a. oraz art. 138 k.p.a. - poprzez utrzymanie w mocy decyzji organu I instancji pomimo nieustalenia przez ten organ przesłanki przewozu okazjonalnego osób oraz przesłanki umieszczenia na dachu pojazdu lampy lub urządzenia technicznego, podczas gdy są to podstawowe przesłanki dotyczące odpowiedzialności skarżącego za naruszenie art. 18 ust. 5 lit. c) u.t.d,

3) naruszenie art. 75 § 1 k.p.a., art. 80 k.p.a. w zw. z w zw. art. 73 ust. 1 pkt 4 i 5 u.t.d., poprzez ustalenie rodzaju usługi, wyłącznie na podstawie zeznań świadka - kierowcy skontrolowanego pojazdu, podczas gdy powyższy dowód przeprowadzono z naruszeniem art. 73 ust. 1 pkt 4 i 5 u.t.d., gdyż powyższy kierowca w toku kontroli drogowej reprezentował faktycznie skarżącą (udostępniał w toku kontroli dokumenty, pojazd, wnosił uwagi do protokołu, udzielał wyjaśnień w imieniu skarżącej, podpisywał protokół), zaś jego czynności jako podejmowane w imieniu skarżącego były wiążące dla skarżącego, zatem winien zostać przesłuchany w charakterze strony po przeprowadzeniu wszystkich dostępnych dowodów, a nie w charakterze świadka w toku kontroli, ewentualnie winien zostać przesłuchany w charakterze świadka w toku postępowania administracyjnego. W konsekwencji dowód z przesłuchania świadka kierowcy skontrolowanego pojazdu dopuszczono, jako dowód sprzeczny z art. 73 ust. 1 pkt 4 i 5 u.t.d., z mającym wpływ na wynik postępowania art. 75 § 1 zd. pierwsze k.p.a. w zw. z art. 6 k.p.a.,

4) naruszenie art. 138 § 1 i § 2 k.p.a., art. 140 k.p.a. w zw. z art. 24 § 1 pkt 1 i 4 k.p.a. - poprzez utrzymanie zaskarżonej decyzji w mocy, podczas gdy została ona wydana przez Inspektora Transportu Drogowego, który z uwagi na fakt przeprowadzenia przed wydaniem decyzji kontroli drogowej, z której sporządzono protokół będący podstawą wszczęcia postępowania i nałożenia kary pieniężnej na skarżącego, podlegał obligatoryjnemu wyłączeniu od sporządzenia decyzji organu I instancji zgodnie wyżej cytowanym art. 24 § 1 pkt 1 i 4 k.p.a.,

5) naruszenie art. 123 § 1 i § 2 oraz 124 k.p.a. w zw. z art. 78 § 2 k.p.a. - poprzez niewydanie przez organ I instancji postanowienia o oddaleniu wniosków dowodowych strony, podczas gdy powyższe postanowienie jest zaskarżalne w trybie określonym w art. 142 k.p.a.

6) naruszenie art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. - poprzez utrzymanie w mocy decyzji organu I instancji, podczas, gdy decyzja organu I instancji została wydana z naruszeniem art. 78 § 1 i § 2 oraz 80 k.p.a., gdyż z całokształtu materiału dowodowego nie wynikał fakt wykonania usługi przewozowej oraz okoliczność wykonania w dacie kontroli przewozu okazjonalnego osób, a także poprzez oddalenie wniosków dowodowych strony, podczas, gdy organ nie ustalił okoliczności istotnych w sprawie oraz oddalił wnioski dowodowe strony, a także

- naruszenie przepisów prawa materialnego, w szczególności poprzez:

7) błędną wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie art. 18 ust. 5 lit. c) u.t.d. - poprzez bezzasadne przyjęcie na podstawie zebranego w sprawie materiału dowodowego, iż na dachu pojazdu była zamontowana podświetlana lampa lub urządzenie techniczne, co spowodowało błędne ustalenie stanu faktycznego przez organy administracyjne obydwu instancji w tym zakresie,

8) naruszenie prawa materialnego poprzez naruszenie art. 5 ust. 1 i ust. 2 ustawy o zmianie ustawy o transporcie drogowym oraz zmianie ustawy - Prawo o ruchu drogowym, poprzez przyjęcie, że kierowca skarżącego był zobligowany do posiadania zaświadczenia o zatrudnieniu oraz spełnianiu warunków określonych w ustawie, podczas gdy powyższy nakaz dotyczy osoby kierowcy, a nie jak przyjął organ skarżącego,

9) naruszenie prawa materialnego poprzez błędną wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie art. 4 ust. 11 ustawy o transporcie drogowym - poprzez przyjęcie, iż strona wykonywała przewóz okazjonalny w ramach krajowego transportu drogowego, podczas gdy z akt sprawy nie wynika okoliczność ustalenia przez organy administracyjne przewozu jakiejkolwiek osoby i ustalenia, na czym miałaby polegać usługa wykonana przez skarżącego,

10) naruszenie art. 20, art. 22 w zw. z art. 31 ust. 3 oraz art. 32 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej - poprzez nałożenie kary pieniężnej na podstawie art. 18 ust. 5 ustawy o transporcie drogowym, podczas gdy powyższy przepis u.t.d. jest sprzeczny ze wskazanymi przepisami Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej.

W konsekwencji powyższych uchybień skarżący wniósł o:

1) uchylenie zaskarżonej decyzji z uwagi na fakt naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy oraz naruszenia prawa procesowego, które mogło mieć wpływ na wynik sprawy,

2) zawieszenie postępowania sądowego z uwagi na toczące się przed Trybunałem Konstytucyjnym postępowanie, sygn. akt Ts 224/09, w zakresie stwierdzenia niezgodności z Konstytucją RP przepisu art. 18 ust. 5 ustawy o transporcie drogowym,

3) o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji,

4) zasądzenie zwrotu kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm prawem przepisanych.

W odpowiedzi na skargę Główny Inspektor Transportu Drogowego wniósł o jej oddalenie, podtrzymując swoje dotychczasowe stanowisko wyrażone w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.

W wydanym na rozprawie w dniu 27 września 2010 r. postanowieniu Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił wniosek skarżącego przedsiębiorcy o zawieszenie postępowania sądowego.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Zgodnie z przepisem art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej.

W świetle powołanego przepisu ustawy Wojewódzki Sąd Administracyjny w zakresie swojej właściwości ocenia zaskarżoną decyzję administracyjną z punktu widzenia jej zgodności z prawem materialnym i przepisami postępowania administracyjnego, według stanu faktycznego i prawnego obowiązującego w dacie wydania tej decyzji.

Ponadto, co wymaga podkreślenia, Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (vide: art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Dz. U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1270 ze zm.; dalej także p.p.s.a.).

W ocenie Sądu analizowana pod tym kątem skarga A. R. nie zasługuje na uwzględnienie i podlega oddaleniu, albowiem zaskarżona decyzja Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] marca 2010 r. oraz utrzymana nią w mocy decyzja organu I instancji - nie naruszają prawa.

Przedmiotowa decyzja Głównego Inspektora Transportu Drogowego oraz utrzymana nią w mocy decyzja [...] Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] października 2009 r. nie naruszają zarówno przepisów prawa materialnego, w tym przede wszystkim art. 5 ust. 1 ustawy z dnia 17 listopada 2006 r. o zmianie ustawy o transporcie drogowym oraz o zmianie ustawy - Prawo o ruchu drogowym oraz art. 18 ust. 5 lit. c) w zw. z art. 92 ust. 1 i 4 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym, jak również przepisów kodeksu postępowania administracyjnego, w tym w szczególności art. 6 k.p.a., art. 7 k.p.a., art. 8 k.p.a., art. 10 k.p.a., art. 75 § 1 k.p.a., art. 77 § 1 k.p.a., art. 80 k.p.a., oraz art. 107 § 1 i 3 k.p.a., w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

Na wstępie wskazać należy, iż rozpoznając wniosek o zawieszenie postępowania sądowoadministracyjnego w niniejszej sprawie, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie nie dopatrzył się uzasadnionych podstaw do uwzględnienia tego wniosku. Wniosek ten skarżący motywował toczącym się pod sygnaturą TS 224/09 postępowaniem przed Trybunałem Konstytucyjnym, dotyczącym stwierdzenia niezgodności z Konstytucją przepisów art. 18 ust. 5 u.t.d., stanowiących w niniejszej sprawie materialnoprawną przesłankę podjętego rozstrzygnięcia o nałożeniu na skarżącego kary pieniężnej.

Zgodnie z art. 125 § 1 pkt 1 p.p.s.a. sąd może zawiesić postępowanie z urzędu, jeżeli rozstrzygnięcie sprawy zależy od wyniku innego toczącego się postępowania administracyjnego, sądowoadministracyjnego, sądowego lub przed Trybunałem Konstytucyjnym. Jest to zatem podstawa fakultatywnego zawieszenia postępowania, o czym świadczy użycie w tym przepisie sformułowania "sąd może zawiesić postępowanie". O zawieszeniu decydują więc względy celowościowe, które pozostawione są uznaniu sądu.

W niniejszej sprawie – w ocenie Sądu – zawieszenie postępowania nie jest celowe, skoro strona skarżąca posiada instrumenty prawne umożliwiające eliminację rozstrzygnięcia wydanego w oparciu o niezgodne z Konstytucją przepisy prawa. Zarówno bowiem przepisy ustawy Kodeks postępowania administracyjnego, jak też ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, przewidują w takich sytuacjach możliwość wznowienia postępowania (por. art. 145a k.p.a. oraz art. 270 i nast. p.p.s.a.).

Sąd nie podziela również zarzutów skargi dotyczących naruszenia w sprawie przepisów art. 20, art. 22 w zw. z art. 31 ust. 3 oraz art. 32 Konstytucji RP poprzez nałożenie na skarżącego kary pieniężnej na podstawie art. 18 ust. 5 u.t.d., podczas gdy przepis ten jest sprzeczny z Konstytucją. Sąd nie powziął bowiem wątpliwości co do zgodności art. 18 ust. 5 cyt. ustawy z Konstytucją RP. Ograniczenia przewidziane w tym przepisie nie naruszają konstytucyjnej zasady wolności działalności gospodarczej ani zasady równości. Przedsiębiorcy mają prawo wyboru formy wykonywania transportu drogowego – taksówką na podstawie licencji, o której mowa w art. 6 ust. 1 u.t.d. lub w formie przewozów okazjonalnych, o których mowa w art. 5 w zw. z art. 4 pkt 11 tej ustawy, jednakże z zachowaniem rygorów wymienionych w art. 18 ust. 5 ustawy. Zdaniem Sądu postawienie przedsiębiorców, na równych prawach, przed wyborem formy prawnej, na podstawie której zamierzają prowadzić działalność gospodarczą w zakresie przewozu osób, czy to w ramach transportu drogowego taksówką, czy też przewozu okazjonalnego, nie godzi w zasadę wolności (swobody) gospodarczej, jak również nie ogranicza konkurencji. Wręcz przeciwnie, przepis art. 18 ust. 5 ustawy zapewnia równe szanse prowadzenia działalności gospodarczej przez obie wspomniane grupy przedsiębiorców wykonujących działalność gospodarczą w zakresie przewozu osób pojazdem przeznaczonym konstrukcyjnie do przewozu nie więcej niż 9 osób łącznie z kierowcą. Ponadto, sama zasada wolności działalności gospodarczej nie ma również charakteru absolutnego, co wielokrotnie podkreślał Trybunał Konstytucyjny w swym orzecznictwie (tak np. wyrok TK z dnia 21 kwietnia 2004 r., sygn. akt K 33/03, OTK-A 2004/4/31). Ograniczenie wolności działalności gospodarczej jest bowiem dopuszczalne w drodze ustawy ze względu na ważny interes publiczny, a taka sytuacja ma miejsce na gruncie ustawy o transporcie drogowym w okolicznościach niniejszej sprawy (vide: wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 9 grudnia 2009 r., sygn. akt II GSK 189/09).

Jeśli chodzi o zasadę równości wyrażoną w art. 32 Konstytucji RP należy zauważyć, iż przyjęta przez Konstytucję RP formuła równości wobec prawa mieści się w ogólnym, opisowym pojęciu równości jako przynależności danych podmiotów do tej samej klasy, którą wyróżniamy z punktu widzenia cechy uznanej za istotną i nie jest tożsama z pojęciem identyczności. Równość wobec prawa należy rozumieć tak, iż wszystkie podmioty charakteryzujące się daną cechą istotną w stopniu równym mają być traktowane równo, a więc według jednakowej miary, bez zróżnicowań dyskryminujących, czy też faworyzujących (L. Garlicki, Polskie prawo konstytucyjne. Zarys wykładu, wydanie 5, LIBER, Warszawa 2001, s. 94 i nast.).

Przechodząc do merytorycznej oceny podjętego w sprawie rozstrzygnięcia, podkreślenia wymaga, że organy administracji obu instancji, powołując się na prawidłowo zebrany w toku postępowania i wyczerpujący materiał dowodowy, zasadnie uznały, że w dniu kontroli, tj. [...] maja 2009 r. skarżący przedsiębiorca wykonywał przewóz okazjonalny w krajowym transporcie drogowym osób, pojazdem przeznaczonym konstrukcyjnie do przewozu nie więcej niż 9 osób łącznie z kierowcą z naruszeniem polegającym na niedopełnieniu warunków dotyczących dokumentacji pracy kierowcy w zakresie wystawienia kierowcy zaświadczenia poświadczającego jego zatrudnienie oraz spełnienie wszystkich wymagań określanych ustawą, jak również wykonując ów przewóz z naruszeniem zakazu umieszczania na dachu pojazdu lamp lub innych urządzeń, co wyczerpało znamiona naruszeń określonych w Lp. 1.8 pkt 3 i Lp. 2.9 pkt 3 załącznika do ustawy o transporcie drogowym. Sporny przewóz był wykonywany przez kierowcę T. S., działającego na rzecz skarżącego.

W myśl art. 4 pkt 1 u.t.d., krajowy transport drogowy oznacza podejmowanie i wykonywanie działalności gospodarczej w zakresie przewozu osób lub rzeczy pojazdami samochodowymi zarejestrowanymi w kraju, za które uważa się również zespoły pojazdów składające się z pojazdu samochodowego i przyczepy lub naczepy, na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, przy czym jazda pojazdu, miejsce rozpoczęcia lub zakończenia podróży i przejazdu oraz droga znajdują się na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej. Na podejmowanie i wykonywanie transportu drogowego, jako gospodarczej działalności usługowej, stosownie do art. 5 ust. 1 tej ustawy, wymagane jest uzyskanie odpowiedniej licencji.

W świetle art. 6 ust. 1 u.t.d. wykonywanie transportu drogowego taksówką wymaga licencji, której udziela się przedsiębiorcy po spełnieniu warunków podanych w tym przepisie. Licencja ta udzielana jest na określony pojazd i obszar obejmujący: gminę, gminy sąsiadujące - po uprzednim zawarciu przez nie porozumienia, miasto st. Warszawę - związek komunalny (art. 6 ust. 4 ustawy).

Zdaniem Sądu regulacja zawarta w art. 12 ust. 1b ustawy o transporcie drogowym, zgodnie z którą licencja na krajowy transport drogowy osób nie uprawnia do wykonywania transportu drogowego taksówką - oznacza, że przewozem okazjonalnym jest przewóz wykonywany po uzyskaniu licencji w rozumieniu art. 5 cyt. ustawy, zaś transport drogowy taksówką to transport wykonywany na podstawie licencji udzielonej zgodnie z art. 6 ww. ustawy. Oznacza to, że w ustawie o transporcie drogowym istnieje wyraźny podział na przewozy okazjonalne i wykonywane taksówką (tak m.in. /w:/ wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 19 stycznia 2010 r., sygn. akt II GSK 355/09).

W ocenie Sądu, zarówno kontrola jak i przeprowadzone postępowanie administracyjne wykazały bez żadnej wątpliwości, iż stroną postępowania, która popełniła stwierdzone w dniu [...] maja 2009 r. naruszenia, jest A. R. – adresat zaskarżonej decyzji. Według Sądu, z akt sprawy jednoznacznie wynika, iż kierujący pojazdem wykonywał przewozy osobiście na rzecz skarżącego, a więc w sposób, o którym mowa w art. 5 ust. 3 pkt 4 u.t.d.

W związku z powyższym organy zasadnie stwierdziły, iż obowiązek wystawienia kierowcy zaświadczenia potwierdzającego zatrudnienie i spełnienie wymogów ustawowych spoczywa na przewoźniku, a więc podmiocie wykonującym transport drogowy na podstawie licencji.

Zgodnie z art. 5 ust. 1 ustawy z dnia 17 listopada 2006 r. o zmianie ustawy o transporcie drogowym oraz o zmianie ustawy - Prawo o ruchu drogowym, kierowcy mają obowiązek mieć przy sobie oraz okazywać na żądanie uprawnionego organu zaświadczenie potwierdzające zatrudnienie oraz zaświadczenie o spełnianiu wymogów ustawowych.

W przypadku niniejszej sprawy bezspornym jest, jak prawidłowo stwierdziły organy, że kierowca kontrolowanego pojazdu nie okazał inspektorowi Inspekcji Transportu Drogowego przedmiotowego zaświadczenia.

W konsekwencji organy zasadnie uznały, że materiał dowodowy zgromadzony w sprawie jednoznacznie wskazuje, iż decyzja o nałożeniu kary pieniężnej w wysokości 500 tytułem naruszenia z Lp. 1.8 pkt 3 została wydana słusznie.

Przechodząc do oceny drugiego ze stwierdzonych w toku kontroli naruszeń, należy wskazać na wstępie, iż konsekwencją zróżnicowania przewozów okazjonalnych i przewozów wykonywanych na podstawie licencji na wykonywanie transportu drogowego taksówką było wprowadzenie w ustawie o transporcie drogowym art. 18 ust. 5 lit. a) – c), zgodnie z którym przy wykonywaniu przewozów okazjonalnych w krajowym transporcie drogowym pojazdem przeznaczonym konstrukcyjnie do przewozu nie więcej niż 9 osób łącznie z kierowcą zabrania się:

a) umieszczania i używania w pojeździe taksometru,

b) umieszczania w pojeździe oznaczeń z nazwą, adresem oraz telefonem przedsiębiorcy, a także,

c) umieszczania na dachu pojazdu lamp lub innych urządzeń technicznych.

W ocenie Sądu zarzuty skargi, podważające prawidłowość ustaleń dokonanych przez organy co do umieszczenia na dachu pojazdu urządzenia technicznego są nietrafne. Okoliczności te ustalone zostały w sposób jednoznaczny w wyniku czynności kontrolnych pojazdu, potwierdzonych przede wszystkim w protokole kontroli z dnia [...] maja 2009 r. Z przedmiotowego protokołu i załączonego do niego materiału fotograficznego wyraźnie wynika, że na dachu zatrzymanego pojazdu umieszczone było urządzenie techniczne – baner reklamowy z napisem "[...]" oraz numerem telefonu [...], a więc organy miały prawo uznać po stronie skarżącego wykonywanie przewozu okazjonalnego z naruszeniem zakazu określonego w przepisie art. 18 ust. 5 lit. c) u.t.d.

Należy dodać, że w świetle przepisu art. 18 ust. 5 lit. c) cyt. ustawy nie ma znaczenia po co urządzenie to zostało zainstalowane i czy było ono podłączone do instalacji elektrycznej, albowiem celem tej regulacji prawnej jest zakazanie prób identyfikowania pojazdów przeznaczonych do wykonywania przewozów okazjonalnych z pojazdami wykonującymi przewozy taksówkowe, albowiem tylko te ostatnie są uprawnione do instalacji takich urządzeń. Innymi słowy, celem omawianego unormowania jest uniemożliwienie przedsiębiorcom wykonującym przewozy okazjonalne osób, wykonywania transportu drogowego tak jak taksówką.

Należy zauważyć, iż powyższy pogląd konsekwentnie podziela Naczelny Sąd Administracyjny, który w swym orzecznictwie zauważa, że na gruncie ustawy o transporcie drogowym obowiązują odmienne zasady wykonywania przewozów okazjonalnych pojazdem przeznaczonym konstrukcyjnie do przewozu nie więcej niż 9 osób łącznie z kierowcą (pojazdem niebędącym taksówką) i przewozów wykonywanych na podstawie licencji na wykonywanie transportu drogowego taksówką. Konsekwencją odmienności charakteru powyższych przewozów osób jest – zdaniem NSA - wprowadzony art. 18 ust. 5 u.t.d. zakaz umieszczania i używania taksometru oraz umieszczania na pojeździe oświetlenia i oznakowania charakterystycznego dla taksówki w przypadku, gdy pojazdem do 9 osób łącznie z kierowcą wykonywany jest przewóz okazjonalny w transporcie drogowym. W ocenie NSA ratio legis wprowadzenia zakazów, określonych w art. 18 ust. 5 u.t.d., było wyeliminowanie przypadków wykonywania transportu drogowego pojazdem upodobnionym do taksówki i omijania restrykcyjnych przepisów dotyczących uzyskiwania licencji na wykonywanie transportu drogowego taksówką (por. uzasadnienie do projektu ustawy, druk sejmowy nr 3930). Wprowadzenie ścisłego rozróżnienia transportu drogowego taksówką od transportu drogowego okazjonalnego (w omawianym znaczeniu) polega na wyraźnym rozróżnieniu oznaczenia pojazdów, którymi mogą być wykonywane te dwa rodzaje przewozów. Przepis art. 18 ust. 5 u.t.d. ma więc na celu przeciwdziałanie wprowadzaniu w błąd potencjalnych klientów, którzy mogą uważać, że odbywają podróż taksówką, a w istocie odbywają podróż pojazdem, który nie posiada standardów wymaganych dla taksówki, zaś kierujący pojazdem nie ma kwalifikacji wymaganych przy transporcie drogowym taksówką.

Naczelny Sąd Administracyjny wskazał w swym orzecznictwie, że wprowadzając omawiane zakazy ustawodawca posłużył się pojęciami "taksometr, lampa lub inne urządzenie techniczne" nie definiując tych pojęć. Zdaniem NSA interpretując pojęcia "lampy lub innych urządzeń technicznych" umieszczonych na dachu pojazdu, o których mowa w art. 18 ust. 5 lit. c) u.t.d., wskazówek dla wykładni użytych zwrotów (podobnie jak przy pojęciu "taksometru") należy poszukiwać w wykładni celowościowej wprowadzenia zakazów zdefiniowanych w art. 18 ust. 5 u.t.d. NSA wyraźnie wskazał, iż zakazy te wprowadzono w celu zapewnienia skutecznej ochrony przedsiębiorców wykonujących transport drogowy taksówką przed konkurencją ze strony przedsiębiorców niemających stosownej licencji oraz ochrony pasażerów przed wprowadzeniem w błąd, co do wykonywanego przejazdu. Stosując ten rodzaj wykładni uznać należy, zdaniem NSA, że nie ma znaczenia prawnego ustalenie czy lampa umieszczona na dachu pojazdu była podłączona do instalacji elektrycznej, czy też nie, jak i dokładne rozróżnienie przedmiotów określanych przez ustawodawcę jako lampa lub inne urządzenie techniczne. Istota problemu sprowadza się bowiem do ustalenia, czy zainstalowane na dachu pojazdu urządzenie wyraźnie sugeruje, że oznaczony nim pojazd wykonuje przewóz w oparciu o licencję na wykonywanie transportu drogowego taksówką. Naczelny Sąd Administracyjny dostrzega również to, że przepisy aktu wykonawczego do ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. – Prawo o ruchu drogowym (tekst jedn. Dz. U. z 2005 r. Nr 108, poz. 908) – rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 31 grudnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych pojazdów oraz zakresu ich niezbędnego wyposażenia (Dz. U. z 2003 r. Nr 32 poz. 262) w rozdziale 7 określają warunki dodatkowe dla taksówek i w rozważanym zakresie stanowią o dodatkowym świetle rozmieszczonym na dachu (§ 24 ust.1 pkt 8 lit. a), dodatkowych lampach (§ 24 ust. 3 pkt 1) umieszczonych na dachu, określając w obu wypadkach warunki, jakie musi spełniać dodatkowe światło czy dodatkowa lampa, między innymi w zakresie połączenia elektrycznego. Brak jest jednak podstaw prawnych, jak stwierdził NSA, aby przy wykładni pojęć użytych w art. 18 ust. 5 lit. c) u.t.d. nadanie im odpowiedniej treści wiązać w wymogami prawnymi wynikającymi z tego rozporządzenia. Sankcjonowane - według NSA - nie jest bowiem nieodpowiadające wymogom umieszczenie na dachu taksówki dodatkowego światła czy też dodatkowej lampy, lecz umieszczenie lampy lub innego urządzenia technicznego na pojeździe, niebędącym taksówką, przeznaczonym konstrukcyjnie do przewozu nie więcej niż 9 osób łącznie z kierowcą, wykonującym przewóz okazjonalny w krajowym transporcie drogowym (tak m.in. /w:/ wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 15 czerwca 2010 r., II GSK 638/09).

Reasumując, umieszczony na dachu kontrolowanego pojazdu baner z napisem "[...]" i numerem telefonu wypełnia dyspozycję art. 18 ust. 5 lit. c) ustawy o transporcie drogowym. Nie budzi wątpliwości fakt, że przedmiotowy baner jest urządzeniem technicznym, a jego umieszczenie na dachu pojazdu wymagało zamontowania. Bez wątpienia dla osób nieznających problematyki związanej z transportem drogowym osób, skorzystanie z usługi przewozu pojazdem oznaczonym w ten sposób jest równoznaczne ze skorzystaniem z usługi przewozu taksówką. Inaczej mówiąc przeciętny klient korzystający z usługi przewozu tak oznaczonym pojazdem jest pewien, że przewóz ten wykonuje licencjonowany taksówkarz.

Dokumentacja fotograficzna skontrolowanego pojazdu, zeznanie kierowcy oraz utrwalone w protokole kontroli stwierdzenia osoby kontrolującej, wynikające z oględzin pojazdu, stanowią wystarczający materiał dowodowy dla wykazania naruszenia, o którym mowa w art. 18 ust. 5 lit. c) ustawy o transporcie drogowym, bez konieczności potwierdzania go innymi dowodami.

Sąd stoi na stanowisku, iż strona nie ma również racji, podważając zasadność przesłuchania w toku kontroli w charakterze świadka kierowcy pojazdu. Fakt, iż kierowca został przesłuchany w charakterze świadka, bez obecności strony skarżącej, nie ma jakiegokolwiek istotnego znaczenia dla wiarygodności jego zeznań. Został on pouczony o odpowiedzialności karnej za składania fałszywych zeznań. Dodatkowo wskazać należy, iż w toku postępowania nie ujawniły się żadne okoliczności, które mogłyby podważyć wiarygodność złożonych zeznań. Ponadto zeznania te zostały odebrane przez inspektora prawidłowo, albowiem – w świetle regulacji zawartych w u.t.d. – nie ma wymogu powiadamiania strony o przesłuchaniu podczas kontroli na drodze.

Sąd, rozpatrując sprawę, doszedł do przekonania, iż zarzut przyjęcia przez organ błędnie ustalonego stanu faktycznego sprawy i wydania na tej podstawie decyzji administracyjnej nakładającej na skarżącego karę pieniężną za naruszenia przepisów ustawy o transporcie drogowym - jest bezpodstawny.

Zdaniem skarżącego, zarobkowy przewóz osób (przyjęty przez organy obu instancji za zaistniały) nie wynika wprost z zebranego materiału dowodowego w sprawie, bowiem organ nie przesłuchał osób, które były przewożone w tym dniu.

Ustosunkowując się do powyższych zarzutów strony, należy - w opinii Sądu - stwierdzić, iż - wbrew stanowisku skarżącego - okoliczność wykonywania przewozu osób została udokumentowana przede wszystkim zeznaniem samego kierowcy samochodu. Skoro, w myśl art. 75 § 1 k.p.a., jako dowód należy dopuścić wszystko, co może przyczynić się do wyjaśnienia sprawy, a nie jest sprzeczne z prawem, zasadne było więc przeprowadzenie dowodów z zeznań skarżącego (kierowcy), zdjęć fotograficznych, czy też wydruku z kasy fiskalnej zainstalowanej w kontrolowanym samochodzie – gdyż dowody te mogły przyczynić się do wykrycia prawdy obiektywnej dotyczącej naruszenia przez skarżącego zakazu zawartego w przepisie art. 18 ust. 5 lit. c) ustawy o transporcie drogowym.

W tej sytuacji uznać należy, iż wykonywanie zarobkowego przewozu osób przez skarżącego przedsiębiorcę zostało w toku postępowania administracyjnego udokumentowane wskazanymi dowodami i nie zachodziła jakakolwiek potrzeba przeprowadzania dowodów dodatkowych w postaci przesłuchania w charakterze świadka pasażera – osoby, która miała być przewożona pojazdem.

Przechodząc do rozważań dotyczących zarzutu wydania decyzji pierwszoinstancyjnej z naruszeniem przepisów art. 24 § 1 pkt 1 i 4 k.p.a., przez inspektora transportu drogowego, który skontrolował ww. pojazd i sporządził protokół kontroli, podkreślić należy, że przepisy te wyłączają pracownika organu od udziału w postępowaniu w sprawie, w której jest stroną albo pozostaje z jedną ze stron w takim stosunku prawnym, że wynik sprawy może mieć wpływ na jego prawa i obowiązki, względnie, w której był świadkiem lub biegłym albo był lub jest przedstawicielem jednej ze stron. Obie te podstawy nie dotyczą inspektora Inspekcji Transportu Drogowego jako osoby, która wykonuje kontrolę i sporządzając protokół uczestniczy w procesie decyzyjnym organu, którego jest pracownikiem, którym organ posługuje się w realizowaniu powierzonych ustawą zadań. W świetle art. 56 u.t.d. inspektor transportu drogowego jest uprawniony do wymierzania i pobierania kar pieniężnych, o których mowa w art. 92 i nast. u.t.d., tj. za naruszenia związane z wykonywaniem przewozu drogowego. Działa wówczas w drodze decyzji podejmowanej w imieniu i z upoważnienia organu właściwego ze względu na miejsce przeprowadzonej kontroli (por. też art. 93 tej ustawy). Mając na uwadze powyższe rozważania, stwierdzić należy, iż powód wyłączenia pracownika organu od udziału w sprawie, w której był świadkiem biegłym lub przedstawicielem jednej ze stron, zachodzi wówczas, gdy w sprawie będącej przedmiotem postępowania pracownik ten złożył zeznania jako świadek lub został powołany jako biegły i przedłożył organowi stosowną opinię, względnie był lub jest przedstawicielem jednej ze stron. W tej sprawie żadna z wymienionych sytuacji nie dotyczyła podpisującego decyzję pierwszoinstancyjną inspektora, który wcześniej przeprowadził kontrolę ww. pojazdu skutkującą wydaniem decyzji administracyjnej. W szczególności, jako dokonujący kontroli, inspektor nie może być uznawany za jej świadka – jak wywodzi bezpodstawnie skarżący w uzasadnieniu skargi.

Odnosząc się do zarzutów naruszenia zasad postępowania administracyjnego, Sąd nie znalazł podstaw, aby zakwestionować czynności organów podejmowane w toku sprawy. W szczególności organy obu instancji wyczerpująco zbadały istotne w sprawie okoliczności, przeprowadzając w tym celu dowody służące ustaleniu stanu faktycznego zgodnie z zasadą prawdy obiektywnej (art. 7 i 77 § 1 k.p.a.). Z akt administracyjnych nie wynika, żeby stronie skarżącej ograniczano w jakikolwiek sposób możliwość wyrażania stanowiska w sprawie, bowiem organ I instancji w piśmie informującym o wszczęciu postępowania administracyjnego nie tylko powiadomił stronę o możliwości zapoznania się z aktami administracyjnymi, lecz również wezwał ją do złożenia wyjaśnień i zajęcia stanowiska.

Reasumując, skoro przewóz okazjonalny w krajowym transporcie drogowym pojazdem przeznaczonym konstrukcyjnie do przewozu nie więcej niż 9 osób łącznie z kierowcą był wykonywany w dniu [...] maja 2009 r. przez skarżącego przedsiębiorcę z naruszeniem obowiązku wyposażenia kierowcy w stosowne dokumenty (zaświadczenie), a także z ewidentnym naruszeniem zakazu umieszczania na dachu pojazdu lamp lub innych urządzeń, organy Inspekcji Transportu Drogowego prawidłowo zastosowały dyspozycję przepisów art. 5 ust. 1 ustawy z dnia 17 listopada 2006 r. o zmianie ustawy o transporcie drogowym oraz o zmianie ustawy - Prawo o ruchu drogowym oraz art. 18 ust. 5 lit. c) i art. 92 ust. 1 i 4 ustawy o transporcie drogowym w zw. z L.p. 1.8 pkt 3 i Lp. 2.9. pkt 3 załącznika do tej ustawy, nakładając na skarżącego karę pieniężną w łącznej wysokości 5.500 złotych.

Zdaniem Sądu organy obu instancji, dokonując prawidłowej oceny zebranego w sprawie materiału dowodowego, uzasadniły swoje stanowisko zgodnie z wymogami określonymi w art. 107 § 3 k.p.a.

Mając na względzie powyższe Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, działając na podstawie przepisu art. 151 p.p.s.a. - orzekł, jak w sentencji wyroku.