Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt VII SA/Wa 2080/22
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2023-03-15 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6010 Pozwolenie na budowę, użytkowanie obiektu lub jego części,  wykonywanie robót budowlanych innych niż budowa obiektu, prz
Hasła tematyczne: Budowlane prawo
Skarżony organ: Wojewoda
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 30 ust. 6 pkt 2 art. 29 ust. 1 pkt 5
journal: Dz.U. 2020 poz 1333
law: Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane - t.j.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Bogusław Cieśla (spr.), Sędzia WSA Tomasz Janeczko, Sędzia WSA Artur Kuś, , po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 15 marca 2023 r. sprawy ze skargi A.L. na decyzję Wojewody Mazowieckiego z dnia 22 lipca 2022 r. nr 671/OPON/2022 w przedmiocie sprzeciwu do zgłoszenia robót budowlanych oddala skargę


UZASADNIENIE

Starosta P. decyzją z dnia [...] września 2021 r., na podstawie art. 30 ust. 5c art. 82 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (t.j. Dz. U. z 2020 r., poz. 1333 ze zm.) oraz na podstawie art. 104 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz. U. z 2021 r., poz. 735 ze zm.), po rozpatrzeniu zgłoszenia A. L. z dnia 13 sierpnia 2021 r. dotyczącego budowy przydomowej oczyszczalni ścieków, na działce nr ew. [...] w obrębie [...] w jednostce ew. [...] - wniósł sprzeciw do zgłoszenia.

W uzasadnieniu organ podał, że w dniu 13 sierpnia 2021 r. wpłynęło zgłoszenie A. L. dotyczące budowy przydomowej oczyszczalni ścieków na dz. nr ew. [...], obręb [...], [...].

Stosownie do art. 30 ust. 2 ustawy Prawo budowlane w zgłoszeniu należało określić rodzaj, zakres i sposób wykonywania robót budowlanych oraz termin ich rozpoczęcia. Do zgłoszenia należało dołączyć oświadczenie, o którym mowa w art. 32 ust. 4 pkt 2, oraz, w zależności od potrzeb, odpowiednie szkice lub rysunki, a także pozwolenia, uzgodnienia i opinie wymagane odrębnymi przepisami.

Starosta P. stwierdził nieprawidłowości w zgłoszeniu (niezgodność z zapisami miejscowego planu organ) dlatego postanowieniem z [...] sierpnia 2021 r., na podstawie art. 30 ust. 5c ustawy Prawo budowlane, nałożył na inwestora obowiązek usunięcia w terminie 14 dni nieprawidłowości przez doprowadzenie do zgodności z zapisem § 23 ust. 1 i 2, uchwały Rady Gminy L. nr [...] z dnia [...] maja 2020 r. w sprawie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego gminy L. dla części obrębów: W., W. (Dz. Urz. z 2020 r., poz. 6942), który stanowi że:

"W odniesieniu do infrastruktury technicznej z zakresu kanalizacji sanitarnej i gospodarki wodami opadowymi i roztopowymi:

1) nakazuje się przyłączenie do gminnej sieci kanalizacji sanitarne, z uwzględnieniem ustaleń pkt 2;

2) dopuszcza się, do czasu wybudowania gminnej sieci kanalizacji sanitarnej, odprowadzanie ścieków do szczelnych zbiorników bezodpływowych."

Postanowienie z dnia [...] sierpnia 2021 r., zostało doręczone inwestorce w dniu 30 sierpnia 2021 r. Inwestorka w wyznaczonym terminie nie wykonała ww. postanowienia Starosty P.

W tych okolicznościach organ wniósł sprzeciw do zgłoszenia zamiaru przystąpienia do wykonania przedmiotowych robót.

Wojewoda Mazowiecki decyzją z 22 lipca 2022 r. nr 671/OPON/2022, na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2021 r., poz. 735 ze zm.) oraz art. 82 ust. 3 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz. U. z 2021 r., poz. 2351 ze zm.), po rozpatrzeniu odwołania A. L., od decyzji Starosty P. z dnia [...] września 2021 r., wnoszącej sprzeciw do zgłoszenia robót budowlanych polegających na budowie przydomowej oczyszczalni ścieków na działce nr ew. [...] w obrębie ew. [...] - utrzymał w mocy decyzję Starosty P. z dnia [...] września 2021 r.

W uzasadnieniu organ odwoławczy podał, że Starosta P. po analizie dokumentów postanowieniem z dnia [...] sierpnia 2021 r., nałożył na inwestora obowiązek uzupełnienia nieprawidłowości w dokumentacji. Wobec nieuzupełnienia braków, Starosta P. decyzją z dnia [...] września 2021 r., wniósł sprzeciw do zgłoszenia.

Wniesienie sprzeciwu oznacza brak zgody organu administracji architektoniczno-budowlanej na przystąpienie do realizacji zamierzonej działalności budowlanej.

Przesłanki zgłoszenia sprzeciwu do zamiaru wykonania robót budowlanych zostały wymienione w art. 30 ust. 5c zdanie ostatnie oraz w art. 30 ust. 6 i art. 30 ust. 7 Prawa budowlanego.

Według art. 30 ust 5c ww. ustawy, organ ma obowiązek wniesienia sprzeciwu w przypadku niedopełnienia przez inwestora we właściwym terminie obowiązku uzupełnienia brakujących dokumentów, mimo wezwania do tego przez organ w drodze postanowienia. Na podstawie art. 30 ust. 6 Prawa budowlanego organ wnosi sprzeciw, gdy realizacja zamierzenia inwestycyjnego objętego zgłoszeniem, nie jest dopuszczalna z powodów merytorycznych, tj. jeżeli:

1) zgłoszenie dotyczy budowy lub wykonywania robót budowlanych objętych obowiązkiem uzyskania pozwolenia na budowę,

2) budowa lub wykonywanie robót budowlanych narusza ustalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, decyzji o warunkach zabudowy, inne akty prawa miejscowego lub inne przepisy,

3) zgłoszenie dotyczy budowy tymczasowego obiektu budowlanego, o którym mowa w art. 29 ust. 1 pkt 7 Prawa budowlanego, w miejscu, w którym taki obiekt istnieje.

4) roboty budowlane zostały rozpoczęte z naruszeniem ust. 5.

Natomiast stosownie do art. 30 ust. 7 Prawa budowlanego, organ może nałożyć, w drodze sprzeciwu obowiązek uzyskania pozwolenia na wykonanie określonego obiektu lub robót budowlanych objętych obowiązkiem zgłoszenia, jeżeli ich realizacja może naruszać ustalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, decyzji o warunkach zabudowy lub spowodować:

1) zagrożenie bezpieczeństwa ludzi lub mienia;

2) pogorszenie stanu środowiska lub stanu zachowania zabytków;

3) pogorszenie warunków zdrowotno-sanitarnych;

4) wprowadzenie, utrwalenie bądź zwiększenie ograniczeń lub uciążliwości dla terenów sąsiednich.

Zgodnie z art. 30 ust. 2a Prawa budowlanego do zgłoszenia należy dołączyć: oświadczenie, o którym mowa w art. 32 ust. 4 pkt 2; odpowiednie szkice lub rysunki - w zależności od potrzeb; pozwolenia, uzgodnienia i opinie, których obowiązek dołączenia wynika z przepisów odrębnych, w szczególności decyzję o środowiskowych uwarunkowaniach.

Organ I instancji postanowieniem z dnia [...] sierpnia 2021 r., na podstawie art. 30 ust. 5c Prawa budowlanego, nałożył na Inwestora obowiązek uzupełnienia nieprawidłowości występujących w przedłożonym zgłoszeniu, poprzez doprowadzenie inwestycji do zgodności z § 23 ust. 1 i 2 uchwały Rady Gminy L. Nr [...] z dnia [...] maja 2020 r., w sprawie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego gminy L. dla części obrębów: W., W.

Zgłoszenie zostało zakwalifikowane jako niekompletne, a organ I instancji nałożył obowiązek jego uzupełnienia. W sytuacji, gdy organ nałoży na inwestora obowiązek uzupełnienia zgłoszenia, to termin do zgłoszenia sprzeciwu rozpoczyna bieg na nowo od dnia złożenia tych dokumentów, a w wypadku ich niezłożenia, od upływu terminu wyznaczonego postanowieniem. Dla zachowania terminu ustawowego konieczne jest wydanie i wysłanie przed upływem 21 dni sprzeciwu lub postanowienia o nałożeniu obowiązku uzupełnienia zgłoszenia.

W kontrolowanej sprawie nałożono obowiązek, który przerwał bieg terminu do wniesienia sprzeciwu. Nieuzupełnienie braków zgłoszenia obligowało organ do wniesienia sprzeciwu w drodze decyzji. Odnosząc się do zarzutów zawartych w odwołaniu, Wojewoda stwierdził, iż nie mają one wpływu na rozstrzygnięcie.

Wskazał też, że wniesienie przez organ administracji architektoniczno-budowlanej sprzeciwu w odniesieniu do przedmiotowego zgłoszenia nie jest równoznaczne z brakiem możliwości realizacji planowanego zamierzenia - po ponownym złożeniu zgłoszenia zawierającego komplet wymaganych prawem dokumentów.

A. L. wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na decyzję Wojewody Mazowieckiego z dnia 22 lipca 2022 r. domagając się jej uchylenia oraz poprzedzającej ją decyzji Starosty P.

Decyzji Wojewody Mazowieckiego zarzuciła naruszenie:

1. art. 2 i art. 3 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej przez zastosowanie rozszerzającej wykładni dopuszczalnych ograniczeń wykonywania prawa własności z pominięciem zasady państwa prawa oraz zasady proporcjonalności wynikającej z art. 31 ust. 3 Konstytucji RP;

2. art. 5 ust. 1 pkt 2 ustawy o utrzymaniu czystości i porządku w gminach (u.c.p.g.) poprzez jego niezastosowanie i uznanie, że niedopuszczalne jest wykonanie przydomowej oczyszczalni ścieków w sytuacji braku możliwości przyłączenia nieruchomości do kanalizacji sanitarnej.

3. art. 6, art. 7, art. 7a i art. 8 k.p.a., poprzez zastosowanie "nielegalnego przepisu prawa" (miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego) i niezastosowanie przepisów ustawowych, korzystnych dla strony, w sytuacji wątpliwości co do treści normy prawnej, niedokładne wyjaśnienie stanu faktycznego, skutkujące rozstrzygnięciem niekorzystnym dla strony, niezgodnym z utrwaloną praktyką;

4. art. 30 ust. 6 pkt 2 Prawa budowlanego poprzez jego błędne zastosowanie i uznanie, że dopuszczalne było wniesienie sprzeciwu na podstawie przepisów miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, sprzecznych z art. 5 ust. 1 pkt 2 ustawy o utrzymaniu czystości i porządku w gminach, naruszających art. 94 Konstytucji RP.

5. art. 33 ustawy Prawo wodne, poprzez jego niezastosowanie, naruszenie prawa do korzystania przez właściciela nieruchomości z zasobu wód podziemnych, w tym prawa do odprowadzania wody zanieczyszczonej;

6. § 26 ust. 3 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie poprzez niezastosowanie i uchwalenie aktu prawa miejscowego w sposób sprzeczny z jego treścią;

7. art. 140 Kodeks cywilny, poprzez niezastosowanie, naruszenie zasady ochrony prawa własności;

8. art. 6 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym poprzez przekroczenie przez Radę Gminy delegacji ustawowej w zakresie dotyczącym wykonywania prawa własności.

W uzasadnieniu skarżąca podała, że w dniu 13.08.2021. dokonała zgłoszenia do Starosty P. budowy oczyszczalni ścieków.

Organ wzywał ją postanowieniem do uzupełnienia zgłoszenia poprzez doprowadzenie do zgodności z § 23 ust. 1 i 2 uchwały Rady Gminy L. z dnia [...] maja 2020 r. nr [...] w sprawie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego gminy L. dla części obrębów: W., W., który stanowi że:

"W odniesieniu do infrastruktury technicznej z zakresu kanalizacji sanitarnej i gospodarki wodami opadowymi i roztopowymi:

2) nakazuje się przyłączenie do gminnej sieci kanalizacji sanitarne, z uwzględnieniem ustaleń pkt 2;

3) dopuszcza się, do czasu wybudowania gminnej sieci kanalizacji sanitarnej, odprowadzanie ścieków do szczelnych zbiorników bezodpływowych;"

Przepis art. 5 ust. 1 pkt 2 ustawy o utrzymaniu czystości i porządku w gminach wskazuje, iż jeżeli przydomowa oczyszczalnia ścieków spełnia wymogi techniczne stawiane tym urządzeniom to jej eksploatacja jest prawnie dopuszczalna, korzystający z tego urządzenia spełnia kryteria utrzymania czystości i porządku na nieruchomości. W orzecznictwie przyjmuje się, że takie zapisy planu są niedopuszczalne i nie uzasadniają wniesienia sprzeciwu do zgłoszenia zamiaru realizacji przydomowych oczyszczalni ścieków. Zakaz budowy przydomowych oczyszczalni ścieków stoi w sprzeczności z art. 5 ust. 1 pkt 2 u.c.p.g. i prowadzi do wniosku, iż postanowienia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, na które powołał się Starosta, i Wojewoda pozostają w sprzeczności z aktem wyższego rzędu - rangi ustawy. (Wyrok WSA w Łodzi II SA/Łd 829/21, Wyrok WSA w Krakowie II SA/Kr 251/17, Wyrok WSA w Poznaniu IV SA/Po 194/09, Wyrok WSA w Gdańsku II SA/Gd 181/09, Wyrok WSA w Krakowie II SA/Kr 236/22, Wyrok WSA w Gdańsku II SA/Gd 49/10, Wyrok WSA w Łodzi II SA/Łd 814/07Z)

W uzasadnieniu Wyroku WSA w Gdańsku z 14.04 2010. (II SA/Gd 49/10) wskazano, że "stosując dynamiczną, funkcjonalną wykładnię postanowień miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego należy dojść jedynie do takiego wniosku, że pomimo iż literalnie w planie tym mowa jest o budowie zbiorników bezodpływowych, to inwestor, który ma na ten cel konieczne środki i warunki terenowe, ma prawo zgłosić budowę przydomowej oczyszczalni ścieków. Literalna wykładnia przepisów miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego istotnie prowadziłaby do wniosku, że rozwiązanie technicznie i ekologicznie korzystniejsze, a jakie należy uznać możliwość budowy przydomowej oczyszczalni ścieków nie zostało przez normodawcę w ogóle dopuszczone do stosowania. Tego rodzaju wnioskowanie jest jedynie zgodne z literą prawa, natomiast w żaden sposób nie da się pogodzić z racjonalnością stosowania prawa i jego funkcją (celem), którym jest niewątpliwie, jeżeli chodzi o przepisy z dziedziny planowania przestrzennego, zapewnienie możliwości realizacji inwestycji z uwzględnieniem ładu przestrzennego, walorów architektonicznych i krajobrazowych, wymagań ochrony środowiska, ochrony zdrowia, bezpieczeństwa ludzi i mienia, walorów ekonomicznych przestrzeni, prawa własności, potrzeb interesu publicznego (art. 1 ust. 2 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym). Jak to wynika z niniejszej sprawy, każdorazowo należy rozważyć, czy możliwe jest oparcie rozstrzygnięcia wyłącznie na gramatycznym (literalnym) brzmieniu przepisu, czy też konieczne jest zastosowanie innych rodzajów wykładni, jak np. wykładni funkcjonalnej (celowościowej)".

Przepis planu dopuszczający budowę jedynie bezodpływowych zbiorników na nieczystości, pozostaje w sprzeczności z art. 33 ustawy z dnia 20 lipca 2017 r. Prawo wodne, który kształtuje prawo właściciela gruntu do zwykłego korzystania z wód stanowiących, które obejmuje wprowadzanie ścieków do wód bądź do ziemi w ilości nieprzekraczającej 7,5 m3 na dobę.

Uchwała sprzeczna jest także z § 26 ust. 3 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie. Stosownie do wskazanego przepisu w razie braku warunków przyłączenia sieci wodociągowej i kanalizacyjnej działka, o której mowa w ust. 1, może być wykorzystana pod zabudowę budynkami przeznaczonymi na pobyt ludzi, pod warunkiem zapewnienia możliwości korzystania z indywidualnego ujęcia wody, a także zastosowania zbiornika bezodpływowego lub przydomowej oczyszczalni ścieków, jeżeli ich ilość nie przekracza 5 m3 na dobę, jeżeli ilość ścieków jest większa od 5 m3, to ich gromadzenie lub oczyszczanie wymaga pozytywnej opinii właściwego terenowo inspektora ochrony środowiska. Organ podejmując przedmiotową uchwałę nie zastosował przepisów ustawowych, korzystnych dla strony.

Organy administracji publicznej powinny skontrolować dla potrzeb rozstrzygnięcia konkretnej sprawy, czy ustalenie planu - stanowiące podstawę wniesienia sprzeciwu - nie pozostaje w sprzeczności z przepisami ustaw. Organ nie powinien rozstrzygać na podstawie planu miejscowego jawnie sprzecznego z ustawą.

Przyjęte rozwiązania projektowe, obejmujące wykonanie przydomowej oczyszczalni ścieków, spełniają wymagania przepisów odrębnych, są zgodne z ustawą o utrzymaniu czystości i porządku w gminach, a przepisy miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego nie mogą zabraniać wykonania urządzeń ustawowo dopuszczonych do stosowania.

Odpowiadając na skargę Wojewoda Mazowiecki wniósł o jej oddalenie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje.

Zgodnie z art. 3 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2022 r., poz. 329 ze zm., dalej: "p.p.s.a."), sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Przedmiotem kontroli jest badanie, czy organy administracji w toku rozpoznania sprawy nie naruszyły prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na jej wynik.

Uwzględnienie skargi następuje tylko w przypadku stwierdzenia przez Sąd naruszenia przepisów prawa materialnego lub istotnych wad w prowadzonym postępowaniu (art. 145 § 1 pkt 1 p.p.s.a.). Stosownie zaś do art. 134 § 1 p.p.s.a., Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną w niej podstawą prawną.

Kontrolując zaskarżoną decyzję zgodnie ze wskazanymi wyżej kryteriami, należało uznać, że odpowiada ona prawu i nie ma podstaw do pozbawienia jej mocy wiążącej.

Stosownie do art. 29 ust. 1 pkt 5 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz. U. z 2021 r., poz. 2351 ze zm.) nie wymaga decyzji o pozwoleniu na budowę, natomiast wymaga zgłoszenia, o którym mowa w art. 30, budowa oczyszczalni ścieków o wydajności do 7,50 m3 na dobę. Zgłoszenia należy dokonać przed terminem zamierzonego rozpoczęcia robót budowlanych. Organ administracji architektoniczno-budowlanej, w terminie 21 dni od dnia doręczenia zgłoszenia, może, w drodze decyzji, wnieść sprzeciw. Do wykonywania robót budowlanych można przystąpić, jeżeli organ administracji architektoniczno-budowlanej nie wniósł sprzeciwu w tym terminie (art. 30 ust. 5).

Z kolei art. 30 ust. 6 pkt 2 ustawy Prawo budowlane stanowi, że organ administracji architektoniczno-budowlanej wnosi sprzeciw, jeżeli budowa lub wykonywanie robót budowlanych objętych zgłoszeniem narusza ustalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego.

Organ administracji architektoniczno-budowlanej miał obowiązek sprawdzić zgodność zgłoszonego zamiaru inwestycyjnego z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego.

Miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego jest aktem prawa miejscowego, co oznacza, że organ architektoniczno-budowlany dokonując sprawdzenia zgodności inwestycji z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego dokonać musi jego wykładni. Jednak dokonywana przez organ wykładnia postanowień miejscowego planu zagospodarowania nie może polegać na odmowie jego zastosowania. Zatem sprzeczność objętego zgłoszeniem zamiaru realizacji inwestycji z zapisami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, uprawniała organ do zgłoszenia sprzeciwu wobec zgłoszenia.

Podkreślić należy, że ustalanie czy sprzeczne z zapisami planu miejscowego zamierzenie inwestycyjne jest dozwolone przepisami wyższej rangi niż akt prawa miejscowego nie leżało w kompetencji organu architektoniczno- budowlanego, gdyż taka sytuacja nie mieści się w ramach uprawnień tego organu, a jej wystąpienie otwiera jedynie możliwość stwierdzenia nieważności aktu prawa miejscowego na wniosek uprawnionych podmiotów. Podkreślić należy że źródłami powszechnie obowiązującego prawa Rzeczypospolitej Polskiej są na obszarze działania organów, które je ustanowiły, akty prawa miejscowego (art. 87 ust 2).

Z kolei art. 94 Konstytucji RP stanowi, iż organy samorządu terytorialnego oraz terenowe organy administracji rządowej, na podstawie i w granicach upoważnień zawartych w ustawie, ustanawiają akty prawa miejscowego obowiązujące na obszarze działania tych organów. Zasady i tryb wydawania aktów prawa miejscowego określa ustawa.

Z § 23 uchwały Rady Gminy L. z dnia [...] maja 2020 r., nr [...] w sprawie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego gminy L. dla części obrębów: W., W. (Dz. Urz. Woj. [...] z 2020 r., poz. [...]), wnikało że "W odniesieniu do infrastruktury technicznej z zakresu kanalizacji sanitarnej i gospodarki wodami opadowymi i roztopowymi:

1) nakazuje się przyłączenie do gminnej sieci kanalizacji sanitarnej, z uwzględnieniem ustaleń pkt 2;

2) dopuszcza się, do czasu wybudowania gminnej sieci kanalizacji sanitarnej, odprowadzanie ścieków do szczelnych zbiorników bezodpływowych."

Taka treść przepisów planu miejscowego upoważniała organ do stwierdzenia, że do czasu wybudowania kanalizacji sanitarnej, odprowadzanie ścieków możliwe jest tylko do szczelnych zbiorników bezodpływowych.

Zdaniem skarżącej powyższe przepisy planu miejscowego skonfrontować należało z przepisami rangi ustawowej, to jest z art. 5 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 13 września 1996 r. o utrzymaniu czystości i porządku w gminach (Dz. U. z 2021 r. poz. 888 ze zm.), który stanowi, iż właściciele nieruchomości zapewniają utrzymanie czystości i porządku przez: przyłączenie nieruchomości do istniejącej sieci kanalizacyjnej lub, w przypadku gdy budowa sieci kanalizacyjnej jest technicznie lub ekonomicznie nieuzasadniona, wyposażenie nieruchomości w zbiornik bezodpływowy nieczystości ciekłych lub w przydomową oczyszczalnię ścieków bytowych, spełniające wymagania określone w przepisach odrębnych; przyłączenie nieruchomości do sieci kanalizacyjnej nie jest obowiązkowe, jeżeli nieruchomość jest wyposażona w przydomową oczyszczalnię ścieków spełniającą wymagania określone w przepisach odrębnych.

Wprawdzie w orzecznictwie sądowoadministracyjnym (powoływanym także w skardze) dotyczącym sprzeciwu wobec zamiaru budowy przydomowych oczyszczalni ścieków, motywowanych sprzecznością inwestycji z zapisami prawa miejscowego (dopuszczającego jedynie zbiorniki bezodpływowe) podkreślano, iż zapisy takie są niedopuszczalne i nie uzasadniają wniesienia sprzeciwu do zgłoszenia zamiaru realizacji tego typu inwestycji, to jednak wynikało to z faktu stwierdzenia przez Sąd sprzeczności przepisów prawa miejscowego z normami wyższej rangi, to jest z ustawą o utrzymaniu czystości i porządku w gminach.

Jak już wskazano usuwanie kolizji norm prawnych różnego rzędu, nie jest zadaniem organów architektoniczno-budowlanych, w toku badania przez nie zgodności zamierzonej inwestycji z przepisami prawa miejscowego (art. 30 ust. 6 pkt Prawa budowlanego).

Zdaniem składu rozpoznającego sprawę, w toku niniejszego postępowania sądowoadministracyjnego, które zamyka się w zakresie przedmiotowym regulowanym ustawą Prawo budowlane, nie ma potrzeby kwestionowania ustaleń miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, na podstawie których organ zgłosił sprzeciw do zamiaru budowy przydomowej oczyszczalni ścieków, jako sprzecznych z art. 5 ustawy z dnia 13 września 1996 r. o utrzymaniu czystości i porządku w gminach, gdyż istnieją prawne możliwości i stosowne procedury do stwierdzania nieważności aktów prawa miejscowego wydanych z istotnym naruszeniem prawa.

Wprawdzie przyjmuje się, że kognicja sądu administracyjnego obejmuje w ramach bezpośredniego stosowania Konstytucji (art. 8 ust. 2), także możliwość niezastosowania in concreto przepisu ustawy (tym bardziej przepisu prawa miejscowego), co wynika z zasady zobowiązującej sąd do podległości normie hierarchicznie wyższej, to jednak potrzeba zapewnienia jednolitości porządku prawnego wymaga ograniczenia tych przypadków do sytuacji, kiedy nie ma innej możliwości usunięcia kolizji norm prawnych.

Możliwość skorzystania z przysługujących stronie skarżącej środków prawej ochrony powoduje, że Sąd nie ma obowiązku odmawiać in concreto zastosowania normy prawa miejscowego jako sprzecznej z ustawą, co również nie wyeliminowałoby wadliwego aktu z porządku prawnego i nie zwalniało organów administracji architektoniczno-budowlanej od obowiązku jego stosowania w przyszłości, a Sąd zasadniczo bada czy organ w toku rozpoznania sprawy nie naruszył prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na jej wynik.

Z uwagi na powyższe, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 151 p.p.s.a. orzekł, jak w sentencji.