Wyrok WSA w Gdańsku, sygn. akt I SA/Gd 310/23
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku
Data orzeczenia: 2023-06-06 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6119 Inne o symbolu podstawowym 611
Hasła tematyczne: Inne
Skarżony organ: Dyrektor Izby Administracji Skarbowej
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 306a par.3
journal: Dz.U. 2022 poz 2651
law: Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r.  Ordynacja podatkowa (t. j.)

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Elżbieta Rischka (spr.), Sędziowie Sędzia NSA Małgorzata Gorzeń, Sędzia WSA Irena Wesołowska, , po rozpoznaniu w Wydziale I w trybie uproszczonym w dniu 6 czerwca 2023 r. sprawy ze skargi Z.R. na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Gdańsku z dnia 18 stycznia 2023 r. nr 2201-IOM.4054.1.2022 w przedmiocie odmowy wydania zaświadczenia oddala skargę.


UZASADNIENIE

Zaskarżonym do Sądu postanowieniem Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w Gdańsku (dalej: Dyrektor IAS lub organ odwoławczy), działając na podstawie art. 233 § 1 pkt 1 w zw. z art. 239 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2022 r., poz. 2651 ze zm.) – dalej "O.p.", po rozpatrzeniu zażalenia Pana Z. R. (dalej: strona, skarżący) na postanowienie Naczelnika Drugiego Urzędu Skarbowego w Gdańsku z dnia 17.10.2022 r., w przedmiocie odmowy wydania zaświadczenia o żądanej treści utrzymał w mocy postanowienie organu pierwszej instancji.

Podstawą powyższego rozstrzygnięcia był następujący stan faktyczny:

Postanowieniem z dnia 6.02.2020 r., sygn. akt XIII Ns 3310/13 Sąd Rejonowy Gdańsk Północ w Gdańsku XIII Wydział Cywilny stwierdził nabycie spadku - na podstawie testamentu notarialnego z dnia 14.02.2008 r. - po zmarłej w dniu 22.05.2013 r. G. R., m.in. przez syna Z. R. w 1/6 części spadku.

W dniu 04.04.2022 r. Pan Z. R. złożył w Drugim Urzędzie Skarbowym w Gdańsku zgłoszenie o nabyciu własności rzeczy lub praw majątkowych SD-Z2 po zmarłej G. R.. Do zgłoszenia załączył wyjaśnienia, w których wskazał datę i okoliczności, w których dowiedział się o wydaniu przez sąd prawomocnego postanowienia o stwierdzeniu nabycia spadku. Zgodnie z oświadczeniem podatnika oficjalną informację o zakończeniu sprawy spadkowej po matce powziął dopiero 3.03.2022 r.

Ponadto w dniu 4.04.2022 r. Pan Z. R. złożył w Drugim Urzędzie Skarbowym w Gdańsku wniosek o wydanie zaświadczenia potwierdzającego, że podatek od spadków i darowizn nie należał się/został zapłacony lub wyrażającego zgodę na zbycie nabytych rzeczy lub praw majątkowych.

Organ podatkowy pierwszej instancji pismem z 28.07.2022 r., w celu wyjaśnienia okoliczności opisanych przez podatnika w piśmie z 4.04.2022 r., wystąpił do Sądu Rejonowego w Gdańsku o wyrażenie zgody na wgląd w akta sprawy o sygnaturze Ns 3310/13/AKK. Po otrzymaniu zgody pozyskano materiał dowodowy dotyczący uczestnictwa Pana Z. R. w postępowaniu w sprawie nabycia spadku po zmarłej matce.

Z treści zgromadzonych dokumentów wynika, że Pan Z. R., jako uczestnik sprawy o stwierdzenie nabycia spadku po zmarłej G. R., był reprezentowany przez adwokata A. K. na podstawie udzielonego 24.06.2014 r. pełnomocnictwa. Z akt prowadzonej przez Sąd Rejonowy w Gdańsku sprawy wynika, że pełnomocnik Strony brał udział w rozprawach oraz podejmował korespondencję kierowaną przez sąd do Pana Z. R. Również pełnomocnik był skutecznie informowany o przebiegu sprawy i wyznaczanych przez Sąd terminach procesowych. Pełnomocnik Pana Z. R. potwierdził odbiór postanowienia sądu z uzasadnieniem z 6.02.2020 r. sygn. akt XIII Ns 3310/13 oraz złożył w imieniu Pana Z. R. apelację od w/w postanowienia.

Postanowieniem z 24.11.2020 r. Sąd Okręgowy w Gdańsku oddalił apelację od wyroku Sądu Rejonowego w Gdańsku z 06.02.2020 r.

W świetle powyższych ustaleń postanowieniem z dnia 17.10.2022 r., Naczelnik Drugiego Urzędu Skarbowego w Gdańsku odmówił Panu Z. R. wydania zaświadczenia o żądanej treści.

Organ podatkowy stwierdził, że obowiązek podatkowy w przedmiotowej sprawie powstał wraz z datą uprawomocnienia się postanowienia Sądu Rejonowego w Gdańsku, tj. 24.11.2020 r. Termin dla zastosowania zwolnienia podatkowego wymienionego w art. 4a ust. 1 pkt 1 ustawy upłynął zatem 24.05.2021 r. Wobec powyższego brak jest podstaw do zastosowania regulacji zawartej w art. 4a ust. 2 oraz zwolnienia wynikającego z treści art. 4a ustawy o podatku od spadków i darowizn. Pan Z. R. nie zgłosił przedmiotowego nabycia spadku po zm. G. R. w ustawowym terminie, co skutkuje brakiem możliwości wydania zaświadczenia o treści żądanej przez wnioskodawcę.

W zażaleniu na powyższe postanowienie zarzucając naruszenie:

art. 306a § 1 - § 4 w zw. z art. 306b § 1 oraz w zw. z art. 2a ustawy Ordynacja podatkowa, poprzez niewydanie skarżącemu zaświadczenia o żądanej treści, mimo spełnienia ku temu ustawowych przesłanek, a także przez rozstrzygnięcie wątpliwości organu na niekorzyść podatnika,

art. 4a ust. 2 ustawy o podatku od spadków i darowizn, poprzez jego niezastosowanie, spowodowane błędnym przyjęciem, przez organ, iż skarżący wiedział o zakończeniu postępowania spadkowego po zmarłej G. R. przed dniem 3 marca 2022 r. i w konsekwencji błędne uznanie, że termin dla zastosowania zwolnienia podatkowego względem skarżącego upłynął w dniu 24 maja 2021 r.

Pełnomocnik Strony wniósł o zmianę zaskarżonego postanowienia, poprzez wydanie oświadczenia o żądanej treści, względnie zaś o uchylenie zaskarżonego postanowienia i skierowanie sprawy do ponownego rozpoznania, wraz ze zobligowaniem organu I instancji do wydania oświadczenia o żądanej przez podatnika treści.

W uzasadnieniu wskazano, że Pan Z. R., nie miał wiedzy o tym, czy z chwilą śmierci G. R. zostanie mu przyznany spadek, w szczególności zaś, nie mógł mieć wiedzy o tym, jaka część ułamkowa spadku przypadnie mu w udziale, a tym bardziej, jaka byłaby wycena takiej części. Tym samym, nie można domniemywać, by podatnik z samego tylko faktu śmierci spadkodawczyni miał "dowiedzieć się o nabyciu rzeczy lub praw majątkowych". Tym bardziej, nie można zatem wymagać, aby złożył stosowne oświadczenie przed chwilą, w której faktycznie posiadł wszelkie informacje niezbędne do jego prawidłowego złożenia.

Reprezentujący Pana Z. R. wskazał, że korespondencja w toku postępowań związanych z nabyciem spadku, była kierowana wyłącznie do pełnomocnika strony. Pełnomocnik ten nie komunikował się z mocodawcą i nie poinformował go o zakończeniu tych postępowań. Tym samym, organ nie ma żadnych podstaw, by kwestionować twierdzenia Podatnika o chwili, w której dowiedział się o nabyciu spadku, zwłaszcza że zgromadzony w sprawie materiał dowodowy potwierdza tę narrację i uprawdopodabnia wersję wydarzeń przedstawioną przez Stronę.

Dyrektor IAS, utrzymując zaskarżone postanowienie w mocy, przywołując treść art. 306 a § 2 O.p. regulującego wydawanie zaświadczeń na żądanie strony wskazał, że Pan Z. R. pismem z dnia 4.04.2022 r. wystąpił z wnioskiem o wydanie zaświadczenia potwierdzającego, że podatek od spadków i darowizn nie należał się/został zapłacony lub wyrażającego zgodę na zbycie nabytych rzeczy lub praw majątkowych po zmarłej G. R..

Istotą sporu jest zatem ustalenie, czy z posiadanych przez organ I instancji danych wynika bezspornie, iż Pan Z. R. jest zwolniony z podatku od nabycia spadku po zmarłej matce.

Dyrektor IAS analizując zgromadzony w rozpatrywanej sprawie materiał dowodowy w świetle art. 4a, art. 5, art. 6 ust. 1 pkt 1, art. 6 ust. 4 ustawy o podatku od spadków i darowizn zauważył, iż w przedmiotowej sprawie:

* postanowienie stwierdzające nabycie spadku po zmarłej G. R. uprawomocniło się w dniu 24.11.2020 r. Klauzula prawomocności na ww. dokumencie nie pozostawia żadnych wątpliwości co do daty uzyskania przymiotu prawomocności przez ww. postanowienie. W wymienionej dacie, w myśl regulacji art. 4a ustawy, rozpoczął swój bieg 6-miesięczny termin na dokonanie przez Pana Z. R. zgłoszenia faktu nabycia własności rzeczy lub praw majątkowych tytułem spadku, warunkującego uzyskanie zwolnienia z podatku od spadków i darowizn,

* termin ten, ustalony zgodnie z zasadami obliczania terminów, zawartymi w treści art. 12 § 3 i § 5 O.p. upływał zatem w dniu 24.05.2021 r.,

* zgłoszenia nabycia własności rzeczy lub praw majątkowych tytułem dziedziczenia po zmarłej G. . Strona dokonała natomiast w dniu 04.04.2022 r.

W świetle ww. okoliczności w opinii organu odwoławczego, iż Strona uchybiła ww. 6 miesięcznemu terminowi do złożenia zgłoszenia SD-Z2, w związku z czym przewidziane w art. 4a ust. 1 pkt 1 ustawy zwolnienie nie znajdzie zastosowania w niniejszej sprawie, a nabycie spadku przez Stronę należy opodatkować - zgodnie z art. 4a ust. 3 ustawy - na zasadach określonych dla nabywców zaliczonych do I grupy podatkowej.

Jednocześnie Dyrektor IAS biorąc pod uwagę argumenty zażalenia wskazał, że w niniejszej sprawie nie znajdzie również zastosowania podniesiony przez Stronę art. 4a ust. 2 ustawy o podatku od spadków i darowizn.

Organ odwoławczy podkreślił, że w przedmiotowej sprawie Pan Z. R., jako uczestnik sprawy o stwierdzenie nabycia spadku po zmarłej G. R., był reprezentowany przez adwokata A. K. na podstawie udzielonego 24.06.2014 r. pełnomocnictwa.

W toku postępowania organ podatkowy I instancji, ustalił że pełnomocnik Strony brał udział w rozprawach oraz podejmował korespondencję kierowaną przez sąd do Pana Z. R. Również pełnomocnik był skutecznie informowany o przebiegu sprawy i wyznaczanych przez sąd terminach procesowych. Pełnomocnik Pana Z. R. potwierdził odbiór postanowienia sądu z uzasadnieniem z 6.02.2020 r. sygn. akt Ns 3310/13. Ponadto, jak wynika z dokumentów zgromadzonych w aktach postępowania spadkowego, 28.05.2020 r. Pan Z. R. za pośrednictwem adwokata A. K. wraz z innym wnioskodawcą złożył do Sądu Okręgowego w Gdańsku apelację od postanowienia Sądu Rejonowego Gdańsk-Północ w Gdańsku z 6.02.2020 r. sygn. akt XIII 3310/13. Zarządzeniem z dnia 1.10.2020 r. sygn. akt III Ca 704/20 wyznaczony został termin rozprawy. Zawiadomienie o terminie rozprawy odwoławczej zgodnie z ww. zarządzeniem doręczono 9.10.2020 r. pełnomocnikowi Strony.

Następnie 18.11.2020 r. odbyła się ww. rozprawa, w której (zgodnie z protokołem) stawił się pełnomocnik Pana Z. R. Ogłoszenie orzeczenia sąd wyznaczył na 24.11.2020 r. Sąd Okręgowy w Gdańsku postanowieniem z 24.11.2020 r. sygn. akt III Ca 704/20 oddalił apelację. Zatem z tym dniem postanowienie z dnia 6.02.2020 r. sygn. akt XIII Ns 3310/13 stało się prawomocne.

Dodatkowo organ odwoławczy wskazał, że kwestia współpracy pomiędzy Podatnikiem, a wybranym przez niego profesjonalnym pełnomocnikiem pozostaje bez wpływu na treść rozstrzygnięcia. Tym samym bez znaczenia dla sprawy pozostaje wskazana w zażaleniu okoliczność, że "korespondencja w toku postępowań związanych z nabyciem spadku, kierowana była wyłącznie do pełnomocnika skarżącego. Pełnomocnik ten nie komunikował się ze skarżącym i nie informował go o zakończeniu tych postępowań". Niewykonanie lub nienależyte wykonanie przez pełnomocnika Strony obowiązków może być ewentualnie przedmiotem odrębnego postępowania dotyczącego jego odpowiedzialności za powstałe po stronie mocodawcy szkody.

W świetle powyższego Dyrektor IAS stwierdza, iż nabycie rzeczy lub praw majątkowych tytułem dziedziczenia zobowiązuje nabywcę do złożenia zeznania podatkowego o nabyciu spadku na formularzu SD-3 oraz rozliczenia podatku od spadków i darowizn. W konsekwencji zdaniem Dyrektora IAS uregulowanie podatku od spadków i darowizn na wniosek Pana Z. R. z dnia 4.04.2022 r. byłoby sprzeczne z obowiązującymi przepisami ustaw podatkowych, w tym przede wszystkim z art. 306a § 3 Ordynacji podatkowej.

W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku na powyższe postanowienie skarżący wnosząc o jego uchylenie zarzucił:

1. naruszenie przepisów postępowania mające istotny wpływ na wynik sprawy:

a) naruszenie art. 306a § 1-§ 4 w zw. z art. 306b § 1 oraz w zw. z art. 2a w zw. z art. 12 § 6 pkt 2) ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa, poprzez ich nienależyte niezastosowanie i niezważenie przez Organ II instancji, iż Organ I instancji dopuścił się uchybienia w postaci niewydania skarżącemu zaświadczenia o żądanej przez niego treści, mimo spełnienia ku temu przez skarżącego ustawowych przesłanek, jak i nieuzasadnionego rozstrzygnięcia wątpliwości, co do wykładni przepisów na niekorzyść podatnika, to jest błędnego uznania, że skarżący nie wniósł w terminie zgłoszenia SD-Z2 i w konsekwencji błędnego uznania, że Organ nie mógł wydać rzeczonego zaświadczenia, podczas gdy, jak podnosił skarżący, a czego nie uwzględnił Organ, do dnia 3 marca 2022 r., pozostawał on w stanie usprawiedliwionej niewiedzy o nabyciu spadku, zawinionej przez pełnomocnika, wobec czego zachodziła konieczność zastosowania art. 4a ust. 2 ustawy z dnia 9 czerwca 2021 r. o podatku od spadków i darowizn (Dz. U. z 2021 r. poz. 1043 ze zm.) i tym samym uznania, że termin na złożenie zgłoszenia SD-Z2 upływał w terminie 6 miesięcy od dnia 3 marca 2022 r., a zatem skarżący złożył rzeczone zgłoszenie w terminie (4 kwietnia 2022 r.) i w pełni poprawnym wnioskiem z tegoż dnia domagał się wydania zaświadczenia, które Organ był zobowiązany wydać (tym samym, wykładnia przepisów podatkowych dokonana przez Organ, zakładająca, że obiektywna niewiedza nie stanowi przesłanki do zastosowania na korzyść skarżącego dłuższego terminu wynikającego z ustawy, jest rażąco sprzeczna z art. 2a Ordynacji podatkowej),

b) naruszenie art. 120 i art. 121 § 1 w zw. z art. 122 Ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa poprzez ich nienależyte niezastosowanie i niezważenie przez Organ II instancji, że Organ I instancji dopuścił się uchybień w postaci arbitralnego niezastosowania przez Organ obowiązujących przepisów prawa mimo ich wiążącego charakteru (tj. w szczególności niezastosowanie art. 4a ust. 2 ustawy z dnia 9 czerwca 2021 r. o podatku od spadków i darowizn, mimo że zachodziły ku temu ustawowe przesłanki; zaniechania dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy i zważenia, że wiedzę o zakończeniu sprawy spadkowej posiadał jedynie pełnomocnik, który nie poinformował o tym skarżącego; a w konsekwencji powyższych, niedopuszczalne zaaprobowanie prowadzenia postępowania w sposób naruszający zaufanie do organów podatkowych, podczas gdy, jak podnosi skarżący, a czego nie uwzględnił Organ, od dnia 3 marca 2022 r., pozostawał on w stanie usprawiedliwionej niewiedzy o nabyciu spadku, zawinionej przez pełnomocnika, który nie poinformował go o przebiegu ani zakończeniu postępowania w sprawie tegoż spadku, w związku z czym Organ działając na podstawie przepisów prawa, a także dokładnie wyjaśniając stan faktyczny i prowadząc postępowanie w sposób budzący zaufanie, winien był w świetle treści wyjaśnień skarżącego i zgromadzonego materiału dowodowego zastosować na korzyść skarżącego dłuższy termin wynikający z ustawy, a w konsekwencji wydać mu zaświadczenie o żądanej treści, przy czym w szczególności zważyć należy, iż Organ w sposób rażący wykreował dowolny stan faktyczny w tym znaczeniu, że dowolnie uznał, że skarżący dowiedział się o nabyciu spadku w innej dacie, niż data przez skarżącego wyraźnie wskazana.

2. rażące naruszenie prawa materialnego, to jest naruszenie art. 4a ust. 2 ustawy z dnia 9 czerwca 2021 r. o podatku od spadków i darowizn (Dz. U. z 2021 r. poz. 1043 ze zm.), poprzez jego nienależyte niezastosowanie i uznanie, że skarżący wiedziało zakończeniu postępowania spadkowego po zmarłej G. R. przed dniem 3 marca 2022 r., (tj. według Organu już z dniem 24 listopada 2020 r., jako z dniem prawomocności postanowienia stwierdzającego nabycie spadku), a w konsekwencji błędne uznanie, że skarżący zobowiązany był złożyć zgłoszenie SD-Z2 w terminie 6 miesięcy od dnia uprawomocnienia się orzeczenia Sądu stwierdzającego nabycie spadku, podczas gdy, jak podnosił skarżący, a czego nie uwzględnił Organ, do dnia 3 marca 2022 r., pozostawał on w stanie usprawiedliwionej niewiedzy o nabyciu spadku, zawinionej przez pełnomocnika, który nie informował go o przebiegu ani zakończeniu postępowania w sprawie tegoż spadku, w związku z czym Organ, winieni był zastosować dłuższy termin wynikający z ustawy, a w konsekwencji wydać skarżącemu zaświadczenie o żądanej treści.

Uzasadnienie skargi stanowi rozwinięcie stawianych zarzutów.

W odpowiedzi na skargę wnosząc o jej oddalenie Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w Gdańsku podtrzymał dotychczasowe stanowisko w sprawie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje:

Skarga nie zasługuje na uwzględnienie, albowiem zaskarżone postanowienie wbrew zarzutom skargi odpowiada prawu.

W okolicznościach rozpoznawanej sprawy kwestia sporna sprowadza się do odpowiedzi na pytanie, czy zasadnie organy podatkowe odmówiły skarżącemu wydanie zaświadczenia żądanej treści, co w opinii skarżącego uzasadnia zarzut naruszenia art. 4a ust. 2, art. 306a § 1 -4 w zw. z art. 306b § 1 O.p.

W opinii skarżącego organ odwoławczy zobowiązany był uznać, że złożone przez skarżącego 4.04.2022 r. na formularzu SD-Z2 zgłoszenie nabycia własności rzeczy lub praw majątkowych po zmarłej G. R. zostało złożone w terminie, a co za tym idzie, organ podatkowy zobowiązany był wydać podatnikowi stosowne zaświadczenie, gdyż wszelkie wymogi faktyczne i formalne zostały ku temu spełnione.

Z zebranego w niniejszej sprawie materiału dowodowego wynika, iż postanowieniem z 6.02.2020 r., sygn. akt XIII Ns 3310/13 Sąd Rejonowy Gdańsk Północ w Gdańsku XIII Wydział Cywilny stwierdził nabycie spadku - na podstawie testamentu notarialnego z dnia 14.02.2008 r. - po zmarłej w dniu 22.05.2013 r. G. R., m.in. przez syna Z. R. w 1/6 części spadku.

Postanowienie stwierdzające nabycie spadku po zmarłej G. R., w wyniku rozpatrzenia apelacji, uprawomocniło się w dniu 24.11.2020 r. Klauzula prawomocności na ww. dokumencie nie pozostawia żadnych wątpliwości, co do daty uzyskania przymiotu prawomocności przez ww. postanowienie. W wymienionej dacie, w myśl regulacji art. 4a ustawy o podatku od spadków i darowizn, rozpoczął swój bieg 6-miesięczny termin na dokonanie przez Pana Z. R. zgłoszenia faktu nabycia własności rzeczy lub praw majątkowych tytułem spadku, warunkującego uzyskanie zwolnienia z podatku od spadków i darowizn. Termin ten, ustalony zgodnie z zasadami obliczania terminów, zawartymi w treści art. 12 § 3 i § 5 O.p. upływał zatem w dniu 24.05.2021 r. Zgłoszenia nabycia własności rzeczy lub praw majątkowych tytułem dziedziczenia po zmarłej G. R. Strona dokonała natomiast w dniu 4.04.2022 r.

W świetle ww. okoliczności organy podatkowe zasadnie stwierdziły, iż skarżący uchybił 6 miesięcznemu terminowi do złożenia zgłoszenia SD-Z2, w związku z czym przewidziane w art. 4a ust. 1 pkt 1 ustawy zwolnienie nie znalazło zastosowania w sprawie, a nabycie spadku przez Stronę należy opodatkować - zgodnie z art. 4a ust. 3 ustawy - na zasadach określonych dla nabywców zaliczonych do I grupy podatkowej.

W okolicznościach rozpoznawanej sprawy, jak trafnie uznały organy podatkowe, brak również podstaw do zastosowania wskazanego przez Stronę art. 4a ust. 2 ustawy o podatku od spadków i darowizn, zgodnie z którym jeżeli nabywca dowiedział się o nabyciu własności rzeczy lub praw majątkowych po upływie ww. 6 miesięcznego terminu, zwolnienie, o którym mowa w ust. 1, stosuje się, gdy nabywca zgłosi te rzeczy lub prawa majątkowe naczelnikowi urzędu skarbowego nie później niż w terminie 6 miesięcy od dnia, w którym dowiedział się o ich nabyciu, oraz uprawdopodobni fakt późniejszego powzięcia wiadomości o ich nabyciu.

W zgromadzonym materiale dowodowym ustalono następujący stan faktyczny:

Pan Z. R., jako uczestnik sprawy o stwierdzenie nabycia spadku po zmarłej G. R., był reprezentowany przez adwokata A. K. na podstawie udzielonego 24.06.2014 r. pełnomocnictwa;

pełnomocnik Strony brał udział w rozprawach oraz podejmował korespondencję kierowaną przez sąd do Pana Z. R. Pełnomocnik był również skutecznie informowany o przebiegu sprawy i wyznaczanych przez sąd terminach procesowych;

Pełnomocnik Strony potwierdził odbiór postanowienia sądu z uzasadnieniem z 6.02.2020 r. sygn. akt XIII Ns 3310/13;

28.05.2020 r. Pan Z. R. za pośrednictwem adwokata A. K. wraz z innym wnioskodawcą złożył do Sądu Okręgowego w Gdańsku apelację od postanowienia Sądu Rejonowego Gdańsk-Północ w Gdańsku z 6.02.2020 r. sygn. akt XIII 3310/13;

zarządzeniem z 1.10.2020 r. sygn. akt III Ca 704/20 wyznaczony został termin rozprawy;

zawiadomienie o terminie rozprawy odwoławczej zgodnie z ww. zarządzeniem doręczono 9.10.2020 r. pełnomocnikowi Strony;

18.11.2020 r. odbyła się ww. rozprawa, w której (zgodnie z protokołem) stawił się pełnomocnik Pana Z. R.;

ogłoszenie orzeczenia sąd wyznaczył na 24.11.2020 r. - Sąd Okręgowy w Gdańsku postanowieniem z 24.11.2020 r. sygn. akt III Ca 704/20 oddalił apelację.

z tym dniem postanowienie z 6.02.2020 r. sygn. akt XIII Ns 3310/13 stało się prawomocne.

W świetle powyższego podzielić należy podgląd Dyrektora IAS, że kwestia współpracy pomiędzy Podatnikiem, a wybranym przez niego profesjonalnym pełnomocnikiem pozostaje bez wpływu na treść rozstrzygnięcia.

Podniesiona w skardze okoliczność, skarżący "do dnia 3 marca 2022 r. pozostawał w stanie usprawiedliwionej niewiedzy o nabyciu spadku, zawinionej przez pełnomocnika, który nie informował go o przebiegu, ani zakończeniu postępowania w sprawie tegoż spadku" pozostaje bez znaczenia dla sprawy.

Niewykonanie lub nienależyte wykonanie przez pełnomocnika Strony obowiązków może być ewentualnie przedmiotem odrębnego postępowania dotyczącego jego odpowiedzialności za powstałe po stronie mocodawcy szkody.

Poza tym podzielić należy stanowisko Dyrektora IAS, iż mało prawdopodobnym w przedmiotowej sprawie wydaje się fakt, że pełnomocnik Strony sam podjął decyzję o wniesieniu apelacji do Sądu Okręgowego w Gdańsku od postanowienia Sądu Rejonowego Gdańsk-Północ w Gdańsku z 6.02.2020 r. sygn. akt XIII 3310/13. Pełnomocnik zobowiązany jest do uzyskania pełnomocnictwa Strony do złożenia apelacji w sprawie, a Strona decyduje się na nią znając wynik rozstrzygnięcia sądu pierwszej instancji.

Nadto podkreślić należy, że posiadanie pełnomocnika nie pozbawia Strony możliwości interesowania się wynikiem rozstrzygnięcia we własnej sprawie. Zauważyć nadto należy, że Pan Z. R. miał świadomość, że jest uczestnikiem postępowania spadkowego po G. R. przed sądem, udzielił bowiem pełnomocnictwa do reprezentowania go w tej sprawie. Wiedział, że takie postępowanie się toczy i jest on jego stroną, a fakt że nie dochował należytej staranności by dowiedzieć się o wyniku jego zakończenia nie jest podstawą do zastosowania zwolnienia podatkowego przewidzianego w art. 4a ust. 2 ustawy o podatku od spadków i darowizn.

Odnośnie meritum wniosku, zgodnie z art. 306 a Ordynacji podatkowej organ podatkowy wydaje zaświadczenie na żądanie osoby ubiegającej się o zaświadczenie. Zaświadczenie, zgodnie z art. 306 a § 2 ww. ustawy, organ podatkowy wydaje, jeżeli:

urzędowego potwierdzenia określonych faktów wymaga przepis prawa;

osoba ubiega się o zaświadczenie ze względu na swój interes prawny w urzędowym potwierdzeniu określonych faktów lub stanu prawnego.

Zaświadczenie wydaje się w granicach żądania wnioskodawcy i potwierdza ono stan faktyczny lub prawny istniejący w dniu jego wydania (§ 3 i 4). Mając na uwadze art. 306b ww. ustawy organ podatkowy jest obowiązany wydać zaświadczenie, jeżeli chodzi o potwierdzenie faktów albo stanu prawnego, wynikających z prowadzonej przez ten organ ewidencji, rejestrów lub z innych danych znajdujących się w jego posiadaniu (§ 1). W świetle art. 306c ustawy odmowa wydania zaświadczenia lub zaświadczenia o treści żądanej, przez osobę ubiegającą się o nie, następuje w drodze postanowienia, na które służy zażalenie. Organ podatkowy po analizie zebranego materiału dowodowego zasadnie stwierdził, że w przedmiotowej sprawie nie ma podstaw do wydania zaświadczenia o żądanej przez Stronę treści.

Wbrew zarzutom skargi postępowanie w rozpoznanej sprawie zostało przeprowadzone z zachowaniem zasady zaufania do organów podatkowych wynikającej z art. 121 ust. 1 ustawy. Organ I instancji działał na podstawie obowiązujących przepisów prawa (art. 120 O.p.). Stan faktyczny został ustalony na podstawie dostępnych danych i po ich dokładnej analizie. Organy podatkowe podjęły wszelkie niezbędne działania w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz załatwienia sprawy. Materiał dowodowy zebrany i rozpatrzony został w sposób wyczerpujący. Analiza i ocena materiału dowodowego została dokonana w całokształcie i wzajemnym powiązaniu, zgodnie z zasadą swobodnej oceny dowodów (art. 191 Ordynacja podatkowa).

Organy podatkowe wykazały, że nabycie rzeczy lub praw majątkowych tytułem dziedziczenia zobowiązuje nabywcę do złożenia zeznania podatkowego o nabyciu spadku na formularzu SD-3 oraz rozliczenia podatku od spadków i darowizn.

W konsekwencji wydanie zaświadczenia stwierdzającego uregulowanie podatku od spadków i darowizn na wniosek Pana Z. R. z 4.04.2022 r. byłoby sprzeczne z obowiązującymi przepisami ustaw podatkowych, w tym przede wszystkim z art. 306a § 3 Ordynacji podatkowej.

Z tych przyczyn na mocy art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. jedn. Dz. U. z 2023 r., poz. 259 ze zm.), orzeczono jak w wyroku.