Wyrok WSA w Poznaniu, sygn. akt II SA/Po 118/23
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu
Data orzeczenia: 2023-06-22 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6014 Rozbiórka budowli lub innego obiektu budowlanego, dokonanie oceny stanu technicznego obiektu, doprowadzenie obiektu do s
Hasła tematyczne: Budowlane prawo
Skarżony organ: Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 81c ust. 2
journal: Dz.U. 2023 poz 682
law: Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (t. j.)
article: art. 7a § 1, art. 8 § 1, art. 35
journal: Dz.U. 2023 poz 775
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (t. j.)
article: art. 119 pkt 2, art. 120, art. 151
journal: Dz.U. 2023 poz 259
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Jakub Zieliński Sędziowie Sędzia WSA Wiesława Batorowicz Sędzia WSA Edyta Podrazik (spr.) po rozpoznaniu w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym w dniu 22 czerwca 2023 r. sprawy ze skargi A. G. na postanowienie [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 9 stycznia 2023 r. nr [...] w przedmiocie nałożenia obowiązku dostarczenia ekspertyzy technicznej oddala skargę


UZASADNIENIE

Postanowieniem z dnia 9 stycznia 2023 r., [...], [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego (zwany dalej "Wojewódzkim Inspektorem"), po rozpatrzeniu zażalenia A. G., utrzymał w mocy postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego [...] (zwanego dalej "Powiatowym Inspektorem") z dnia 18 listopada 2022 r., [...], nakładające na odwołującą się obowiązek dostarczenia w terminie trzech miesięcy od dnia, w którym postanowienie stanie się ostateczne, ekspertyzy technicznej opracowanej przez osobę posiadającą odpowiednie uprawnienia budowlane w zakresie sprawności technicznej i bezpieczeństwa dla ludzi i mienia, budynku stodoły zlokalizowanego na nieruchomości położonej w Ł. nr [...], oznaczonej nr ewidencyjnym [...].

Powyższe rozstrzygnięcia wydano w następujących okolicznościach udokumentowanych w aktach sprawy.

Pismem z dnia 20 września 2021 r. M. K. wniósł o sprawdzenie stanu technicznego obiektu budowlanego – budynku stodoły opisanego wyżej (k. [...] akt administracyjnych organu pierwszej instancji).

Pismem z dnia 11 października 2021 r., nr [...], Powiatowy Inspektor zawiadomił o terminie przeprowadzenia czynności kontrolnych dotyczących stanu technicznego przedmiotowego budynku zaplanowanym na dzień 17 listopada 2021 r. (k. [...] akt administracyjnych organu pierwszej instancji).

Pismem z dnia 15 listopada 2021 r. A. G. wniosła prośbę o przełożenie terminu zaplanowanej kontroli ze względu na COVID-19 (k. [...] akt administracyjnych organu pierwszej instancji). W związku z powyższym czynności kontrolne przeprowadzono jedynie na nieruchomości sąsiedniej, położonej w Ł. nr [...] (k. [...]-[...] akt administracyjnych organu pierwszej instancji).

Pismem z dnia 1 marca 2022 r. Powiatowy Inspektor zawiadomił o kolejnym terminie przeprowadzenia czynności kontrolnych wyznaczonym na dzień 30 marca 2022 r. (k. [...] akt administracyjnych organu pierwszej instancji). A. G. ponownie wniosła prośbę o przełożenie terminu zaplanowanej kontroli z tego samego powodu (k. [...] akt administracyjnych organu pierwszej instancji).

Ponowione czynności kontrolne przeprowadzono jedynie na nieruchomości położonej w Ł. nr [...], wykonując dokumentację zdjęciową (k. [...]-[...] akt administracyjnych organu pierwszej instancji).

W kolejnym zawiadomieniu o kontroli wyznaczono termin przeprowadzenia czynności kontrolnych na dzień 28 kwietnia 2022 r. (k. [...] akt administracyjnych organu pierwszej instancji). Pismem z dnia 26 kwietna 2022 r. A. G. wniosła o zawieszenie sprawy do momentu wyjaśnienia kwestii granicy pomiędzy działką nr [...], której właścicielem jest M. K. a działką nr [...], będącą własnością A. G. (k. [...] akt administracyjnych organu pierwszej instancji).

Następnie pismem z 1 czerwca 2022 r. Powiatowy Inspektor skutecznie wyznaczył kolejny termin kontroli na dzień 7 lipca 2022 r. (k. [...] akt administracyjnych organu pierwszej instancji).

Podczas czynności kontrolnych przeprowadzonych na działce nr [...] w dniu 7 lipca 2022 r. ustalono, że w budynku stodoły występują spękania (rozwarstwienia) w narożniku ściany szczytowej i tylnej budynku od strony działki przynależnej do A. G.. Od strony wewnętrznej budynku stwierdzono prowizoryczne uszczelnienie spękania (rozwarstwienia) za pomocą pianki montażowej. Ponadto stwierdzono występowanie miejsc biologicznie skorodowanych w elementach konstrukcyjnych więźby dachowej (murłaty, miecze, słupy). Ustalono również, że budynek został ściągnięty na swojej długości i szerokości dwoma ściągami w postaci metalowych prętów. Ustalono także, że nastąpiła zmiana pokrycia dachowego – zamiast dachówki wykonano blachę trapezową. A. G. oświadczyła, że prace te wykonała w czerwcu 2022 r. i posiada zgłoszenie do organu architektoniczno-budowlanego (pismo z dnia 12 maja 2022 r., [...]), które zostało przedłożone podczas czynności kontrolnych. W wyniku wykonanych robót związanych ze zmianą pokrycia dachowego powstały okapy przy ścianach szczytowych wystające poza lico ściany na długość 15 cm do 20 cm. Następnie przeprowadzono czynności kontrolne na działce nr [...], położonej w Ł. nr [...], podczas których ustalono, że w narożniku ściany tylnej i szczytowej spornego budynku stodoły (w odległości 60 cm od ściany tylnej) istnieje spękanie (rozwarstwienie) w przemurowaniu o szerokości ok. 5 cm do 7 cm. Ponadto stwierdzono, że nowe pokrycie spornego budynku stodoły wysunięte jest poza lico ściany szczytowej zlokalizowanej bezpośrednio w granicy działek nr [...] i [...] na odległość wynoszącą od 15 do 20 cm. Z przeprowadzonych czynności kontrolnych sporządzono stosowny protokół (k. [...]-[...] akt administracyjnych organu pierwszej instancji) i wykonano dokumentację fotograficzną (k. [...]-[...] akt administracyjnych organu pierwszej instancji).

Postanowieniem z dnia 18 listopada 2022 r., [...], Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego [...] nałożył na A. G. obowiązek dostarczenia w terminie trzech miesięcy od dnia, w którym postanowienie stanie się ostateczne, ekspertyzy technicznej opracowanej przez osobę posiadającą odpowiednie uprawnienia budowlane w zakresie sprawności technicznej i bezpieczeństwa dla ludzi i mienia, budynku stodoły zlokalizowanego na działce nr [...], położonej w Ł. nr [...] (k. [...]-[...] akt administracyjnych organu pierwszej instancji).

W uzasadnieniu organ I instancji wskazał, że zgodnie z art. 81c ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (tekst jednolity Dz. U. z 2023 r. poz. 682 z późn. zm., dalej "P.b.") organ nadzoru budowlanego w razie powstania uzasadnionych wątpliwości co do stanu technicznego obiektu budowlanego lub urządzenia z nim związanego może nałożyć w drodze postanowienia obowiązek dostarczenia w określonym terminie odpowiedniej oceny technicznej lub ekspertyzy. W przedmiotowej sprawie inspektorzy pomimo posiadania odpowiednich uprawnień budowlanych nie byli w stanie stwierdzić w sposób jednoznaczny przyczyny powstałych uszkodzeń obiektu oraz czy obiekt nie zagraża zdrowiu i życiu i czy może być dalej użytkowany zgodnie z przeznaczeniem. Niezbędna jest dokładna ekspertyza techniczna z obliczeniami i odkrywkami, które ustalą czy obiekt może być użytkowany nie powodując zagrożenia dla zdrowia i życia. Nakazana ekspertyza techniczna ma rozstrzygnąć wszelkie wątpliwości odnosząc się do stanu technicznego istniejącego budynku stodoły, opisując techniczne aspekty tego stanu. Powinna odpowiedzieć na pytanie, czy stan budynku wymaga interwencji, aby uniknąć, bądź usunąć zagrożenie albo przywrócić stan zgodności z przepisami prawa. Jednocześnie zaznaczono, że w zakresie okapu wystającego poza lico ściany szczytowej budynku zlokalizowanego bezpośrednio w granicy z działką o nr [...] zostanie wszczęte odrębne postępowanie administracyjne.

Pismem z dnia 5 grudnia 2022 r. do [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego A. G. wniosła zażalenie na wyżej opisane postanowienie Powiatowego Inspektora (k. [...]-[...] akt administracyjnych organu drugiej instancji). Zaskarżonemu postanowieniu zarzuciła naruszenie:

1) art. 81c ust. 2 P.b. poprzez jego niewłaściwe zastosowanie, w sytuacji gdy w okolicznościach sprawy nie istniały żadne uzasadnione wątpliwości co do jakości materiałów budowlanych lub robót budowlanych bądź stanu technicznego obiektu budowlanego, które uzasadniałyby zobowiązanie strony do przedstawienia dodatkowych ocen technicznych lub ekspertyz;

2) art. 7a § 1 z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jednolity Dz. U. z 2023 r. poz. 775, dalej "K.p.a.") poprzez jego niezastosowanie i nie dokonanie rozstrzygnięcia wątpliwości pojawiających się przy interpretacji zapisu na korzyść strony;

3) art. 8 § 1 K.p.a. poprzez naruszenie zasady równego traktowania obywateli w tożsamej sytuacji faktycznej i prawnej;

4) art. 35 K.p.a.

W uzasadnieniu A. G. wskazała, że zgodnie z art. 81c ust. 2 P.b. obowiązek dostarczenia ekspertyzy technicznej może (ale nie musi) zostać nałożony na stronę, w sytuacji gdy wystąpi uzasadniona wątpliwość co do: jakości wyrobów budowlanych, jakości robót budowlanych albo stanu technicznego budynku. Powiatowy Inspektor nie może ocenić jakości wyrobów budowlanych, jakości robót budowlanych czy stanu technicznego, bo zapoznał się z nimi bardzo pobieżnie albo w ogóle. W uzasadnieniu wydanego postanowienia nie została ujęta informacja, że wszelkie wymagające wzmocnienia elementy więźby dachowej zostały wzmocnione poprzez przykręcenie do nich nowych więźb lub zostały wymienione na nowe, jeśli zachodziła taka potrzeba. Każda murłata, która wymagała ingerencji została wzmocniona lub odnowiona poprzez przytwierdzenie do niej nowej więźby lub została wymieniona na nową. Do większości krokiew została przymontowana nowa belka mająca na celu wzmocnienie każdej z krokwi lub została wymieniona na nową. Wymagające miecze zostały wzmocnione przez zamontowanie dodatkowej nowej belki. Łaty mające na celu zamontowanie nowej blachy i stworzenie dodatkowej wzmacniającej "siatki" na całej więźbie zostały zastąpione nowymi łatami. W postanowieniu w ogóle nie ma adnotacji, że część stodoły przyklejona do budynku gospodarczego została połączona z budynkiem gospodarczym za pomocą wydeskowanego i pokrytego papą częścią stodoły. To kolejno wzmacnia całą konstrukcję i stabilność stodoły.

Powiatowy Inspektor nie jest w stanie po przeprowadzonej kontroli stwierdzić czy budynek nie stanowi zagrożenia, ponieważ kontrolę przeprowadzono częściowo i pobieżnie. Wydanie opinii na ten temat wymaga wejścia na wyższą kondygnację budynku w stodole, aby dostrzec zamontowane wzmocnienia. Bez wejścia wyżej nie można zobaczyć faktycznego stanu więźby dachowej, bo więźba jest zbyt wysoko by móc ją zobaczyć z dołu. Wyższa kondygnacja stanowi około 1/3 powierzchni całej stodoły i ta część w ogóle nie została skontrolowana.

W postanowieniu została podana informacja, że budynek został ściągnięty dwoma ściągami w postaci metalowych prętów. Faktycznie to budynek został ściągnięty czterema ściągami (dwa wzdłuż i dwa w poprzek budynku) w postaci prętów zbrojeniowych przytwierdzonych po zewnętrznej stronie muru do grubych płyt stalowych. Użycie słowa "pręt zbrojeniowy" ma zasadnicze znaczenie w celu zaznaczenia solidności wykonanego ściągnięcia murów. Podczas kontroli A. G. zaznaczyła również, że są wybudowane trzy półmetrowej szerokości przypory mające na celu wzmocnić i zabezpieczyć całą konstrukcję stodoły. Taka informacja nie została ujęta w postanowieniu.

Ponadto w postanowieniu wskazano, że szczelina w murze od strony sąsiada została tylko prowizorycznie wypełniona pianką. Niestety przed ustaleniem granic nie można solidnie zakleić tej szczeliny. Nie można od wewnątrz budynku zamontować kotew, ponieważ przeszkadza w tym wystający w tym miejscu w murze słup z cegieł, tworząc wypukłość w ścianie. Tym samym nie da się zakleić trwale szczeliny w murze, ponieważ nie da się zatopić w murze spiralnych kotew. Zaklejanie szczeliny w murze bez wtopienia kotew jest nieefektywne. Sąsiad, M. K., zablokował dojście do ściany szczytowej stodoły gdzie znajduje się szczelina, poprzez postawienie dwumetrowego betonowego płotu. Z tego względu zostało wysłane do Powiatowego Inspektora pismo z prośbą zawieszenie postępowania w związku z toczącym się postępowaniem mającym na celu ustanowienie granic. Powiatowy Inspektor nie odpowiedział na ten wniosek.

Zaskarżonym postanowieniu podano także nieprawdziwą informację co do kolejności dokonywania kontroli na miejscu. W dniu 7 lipca 2022 r. najpierw odbyła się kontrola stodoły na terenie nieruchomości Ł. [...]. A. G. wskazała, że kontrola była "stronnicza" – inspektorzy nie brali pod uwagę jej opinii.

W zażaleniu wskazano, że skorzystanie z pomocy rzeczoznawcy musi odnosić się jedynie do takich sytuacji, gdy wiedza pracowników organu nie jest wystarczająca. Nadzór budowlany jest fachowym pionem administracji publicznej, zatem co do zasady ewentualne wątpliwości powinien rozstrzygać we własnym zakresie, w ramach swoich kompetencji. Art. 81c ust. 2 P.b., który przenosi na stronę koszty ustalenia stanu technicznego budynku, powinien być wykorzystywany tylko w sytuacjach wyjątkowych, kiedy organy nadzoru budowlanego nie są w stanie za pomocą posiadanej wiedzy i środków, którymi dysponują, rozstrzygnąć powstałych wątpliwości. Przepis ten nie może być nadużywany. Odnosząc powyższe do rozpoznawanej sprawy należy stwierdzić, że organy nadzoru budowlanego nie wykazały istnienia wątpliwości, których nie byłyby w stanie rozstrzygnąć we własnym zakresie. Dodatkowo nie bez znaczenia pozostaje fakt, iż nawet jeżeli Powiatowy Inspektor miał wątpliwości interpretacyjne co do treści normy stanowiącej podstawę orzeczenia, powinien w oparciu o dyspozycję art. 7a § 1 K.p.a. rozstrzygnąć je na korzyść strony. Tak w przedmiotowej sprawie się nie stało, czego konsekwencją stało się nałożenie na stronę obowiązku, który będzie się wiązał z kosztami finansowymi.

Postanowieniem z dnia 9 stycznia 2023 r., [...], [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego utrzymał w mocy postanowienie Powiatowego Inspektora.

W uzasadnieniu organ odwoławczy wskazał, że skorzystanie z art. 81c ust. 2 P.b. uzależnione jest od wykazania uzasadnionych wątpliwości co do jakości wyrobów budowlanych, jakości robót budowlanych, stanu technicznego obiektu. Pojęcie "uzasadnionych wątpliwości" należy wykładać w kontekście celu, jakiemu ten przepis służy. Celem tym jest – z uwagi na dowodowy charakter postanowienia wydanego na podstawie art. 81c ust 2 P.b. – uzupełnienie postępowania wyjaśniającego w ten sposób, aby uzyskać pełen materiał dowodowy dla wydania decyzji merytorycznej kończącej postępowanie główne (w sprawie stanu technicznego obiektu budowlanego). Chodzi zatem w "uzasadnionych wątpliwościach" nie tylko o ogólne rozpoznanie, że stan techniczny obiektu i jego poszczególnych elementów jest zły i wymaga naprawy, ale także o ustalenie jaki jest szczegółowy zakres nieprawidłowości i jakie prace należy przedsięwziąć, aby stan techniczny obiektu był zgodny z prawem i bezpieczny. Stosownie do brzmienia art. 81c ust. 2 P.b. nałożenie powyższego obowiązku odnosi się jedynie do takich sytuacji, kiedy organy nadzoru budowlanego nie są w stanie za pomocą posiadanej wiedzy i środków, którymi dysponują, rozstrzygnąć powstałych wątpliwości.

W przedmiotowym postępowaniu Powiatowy Inspektor uznał, że podstawą do zastosowania art. 81c ust. 2 P.b. jest stan w którym: "inspektorzy pomimo posiadanych uprawnień budowlanych nie byli w stanie stwierdzić jednoznacznie przyczyn powstałych uszkodzeń obiektu, czy obiekt nie zagraża zdrowiu i życiu oraz czy może być dalej użytkowany zgodnie z przeznaczeniem". Organ I instancji wskazał, że nie zna przyczyny uszkodzeń obiektu, a więc istnieją wątpliwości co do stanu technicznego budynku pomimo posiadanej wiedzy i doświadczenia zawodowego. Jak wynika z obszernego materiału dowodowego zgromadzonego w sprawie, budynek posiada szczeliny o różnych szerokościach spękań (rozwarstwień) co może grozić zawaleniem jego części oraz zagrażać zdrowiu i życiu. Ponadto nie ma pewności, dokonując analizy zdjęcia zamieszczonego na k. [...] akt administracyjnych, czy narożnik budynku nie odpadnie (na działkę sąsiednią). Niezależnie zatem od tego, że dach obiektu został wyremontowany, nie zmienia to struktury obiektu, jego ścian i widocznych spękań. Także zastosowanie pianki i wypełniaczy nie sprawi, że obiekt będzie zabezpieczony przed ewentualnym zawaleniem się, dlatego ważne jest, aby w sprawie sporządzić ekspertyzę, w której wszelkie wątpliwości dotyczące przyczyn powstawania spękań i rozwarstwień elewacji zostaną przedstawione, konieczne może też być sporządzenie obliczeń bądź dokonanie odkrywek.

Odnosząc się do zarzutu związanego ze złożeniem wniosku z dnia 26 kwietnia 2022 r. o zawieszenie postępowania, Wojewódzki Inspektor wyjaśnił, że kwestie związane z bezpieczeństwem zdrowia i życia rozpatrywane przez organ nadzoru budowalnego w sprawach stanu technicznego obiektu są istotniejsze od ewentualnego zawieszenia postępowania z uwagi na wszczęcie postępowania dotyczącego rozgraniczenia nieruchomości.

Pismem z dnia 8 lutego 2023 r. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu A. G. wniosła skargę na powyższe postanowienie, domagając się jego uchylenia wraz z poprzedzającym je postanowieniem Powiatowego Inspektora, wyłączenie Powiatowego Inspektora z prowadzenia sprawy, zawieszenia postępowania do czasu rozpatrzenia przez sąd sprawy rozgraniczenia oraz zasądzenie kosztów postępowania (k. [...] akt sądowych).

W uzasadnieniu skarżąca wyraziła swoje niezadowolenie z wydanego przez organ odwoławczy postanowienia oraz wskazała na istniejącą "korelację" między jej sąsiadem – M. K. oraz Powiatowym Inspektorem. Wskazała także, że ich działanie ma na celu "pastwienie się" nad skarżącą. Ponadto podniosła, że gdyby sąsiad faktycznie obawiał się o swoje życie ze strony rzekomo możliwego zawalenia się stodoły to chciałby, aby została wyremontowana najbardziej zniszczona strona stodoły widoczna z jego działki. Natomiast M. K. postawił w tym miejscu dwumetrowy płot betonowy w celu uniemożliwienia skarżącej dostępu do ściany rzekomo zagrażającej życiu. W dalszej części skargi została powielona argumentacja przedstawiona w zażaleniu.

W odpowiedzi na skargę [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego wniósł o jej oddalenie i podtrzymał dotychczasowe stanowisko (k. [...] akt sądowych).

Pismem z dnia 17 kwietnia 2023 r. A. G. dodatkowo wyjaśniła, że jej sąsiad, M. K., niszczy jej budynki gospodarcze, w tym stodołę, przez odprowadzanie wód odpadowych pod te budynki (k. [...] akt sądowych). Skarżąca wniosła, aby sąd zobowiązał M. K. do odprowadzania wód z jego budynków gospodarczych poza jej budynki.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje:

Skarga nie zawiera usprawiedliwionych podstaw.

Istotą sporu jest ustalenie czy Powiatowy Inspektor mógł w niniejszej sprawie nałożyć na A. G. obowiązek dostarczenia ekspertyzy technicznej opracowanej przez osobę posiadającą odpowiednie uprawnienia budowlane w zakresie sprawności technicznej i bezpieczeństwa dla ludzi i mienia, budynku stodoły zlokalizowanego na działce nr [...] w Ł. [...] Innymi słowy, osią sporu jest ustalenie czy prawidłowo został w niniejszej sprawie zastosowany art. 81c ust. 2 P.b.

Zgodnie z przywołanym przepisem "organy administracji architektoniczno-budowlanej i nadzoru budowlanego, w razie powstania uzasadnionych wątpliwości co do jakości wyrobów budowlanych lub robót budowlanych, a także stanu technicznego obiektu budowlanego, mogą nałożyć, w drodze postanowienia, na osoby, o których mowa w ust. 1, obowiązek dostarczenia w określonym terminie odpowiednich ocen technicznych lub ekspertyz. Koszty ocen i ekspertyz ponosi osoba zobowiązana do ich dostarczenia".

Postanowienie wydane na podstawie art. 81c ust. 2 P.b. – jak słusznie wskazał Wojewódzki Inspektor – ma charakter dowodowy, co oznacza, że postępowanie, w którym jest ono podejmowane, stanowi część innego, już toczącego się postępowania przewidzianego w Prawie budowlanym bądź jest elementem wyjaśnienia przez organ okoliczności, które mogłyby uzasadniać wszczęcie takiego postępowania.

Z uwagi na użycie w art. 81c ust. 2 P.b. nieostrych pojęć "uzasadnione wątpliwości" oraz "odpowiednie ekspertyzy" zarówno określenie zakresu żądanej przez organ ekspertyzy, jak i uzasadnienie podjętych działań w tym trybie muszą być oparte na szczegółowej analizie stanu faktycznego konkretnej sprawy i wymagają wyczerpującego uzasadnienia (wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 12 maja 2011 r., II OSK 865/10, orzeczenia.nsa.gov.pl). Skorzystanie z rozwiązania zawartego w art. 81c ust. 2 P.b. musi być powodowane uzasadnionymi wątpliwościami, a ponadto organ powinien precyzyjnie wskazać, jaką ekspertyzę i w jakim zakresie strona ma przedłożyć. Przepis art. 81c ust. 2 P.b. daje organowi uprawnienie do nałożenia obowiązku dostarczenia ocen technicznych lub ekspertyz, gdy istnieją uzasadnione wątpliwości, a więc nie jakiekolwiek, lecz o charakterze kwalifikowanym. Stosując powyższy przepis, nie można dokonywać wykładni rozszerzającej. Stąd też organ, wydając postanowienie, obowiązany jest wykazać, że istnieją uzasadnione wątpliwości, czyli wykazać spełnienie ustawowej przesłanki w danym konkretnym stanie faktycznym.

Ponadto należy podkreślić, że skorzystanie z pomocy rzeczoznawcy musi odnosić się jedynie do takich sytuacji, gdy wiedza pracowników organu nadzoru budowlanego nie jest wystarczająca. Nadzór budowlany jest fachowym pionem administracji publicznej, zatem co do zasady ewentualne wątpliwości powinien rozstrzygać we własnym zakresie, w ramach swoich kompetencji. Przepis art. 81c ust. 2 P.b., który faktycznie przenosi na stronę koszty ustalenia stanu technicznego budynku, powinien być wykorzystywany tylko w sytuacjach wyjątkowych, kiedy organy nadzoru budowlanego nie są w stanie za pomocą posiadanej wiedzy i środków, którymi dysponują, rozstrzygnąć powstałych wątpliwości (zob. m.in. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 22 maja 2013 r., II OSK 192/12, orzeczenia.nsa.gov.pl).

Przenosząc powyższe na grunt niniejszej sprawy należy wskazać, co następuje.

Powiatowy Inspektor słusznie nałożył na A. G. obowiązek dostarczenia ekspertyzy technicznej budynku stodoły zlokalizowanego na działce nr [...], położonej w Ł. nr [...]. Konstatacja ta jest ściśle związana z ustaleniami dotyczącymi stanu technicznego przedmiotowego budynku dokonanymi podczas czynności kontrolnych przeprowadzonych na działce nr [...] w dniu 7 lipca 2022 r.

W uzasadnieniu postanowienia Powiatowego Inspektora z dnia 18 listopada 2022 r., [...], wskazano, że "W tym konkretnym przypadku, podczas przeprowadzania czynności kontrolnych, inspektorzy pomimo posiadania odpowiednich uprawnień budowlanych nie byli w stanie stwierdzić jednoznacznej przyczyny powstałych uszkodzeń obiektu, czy obiekt nie zagraża zdrowiu i życiu oraz czy może być dalej użytkowany zgodnie z przeznaczeniem. W tym przypadku potrzebna jest dokładna ekspertyza techniczna z obliczeniami i odkrywkami, które ustalą czy obiekt może być użytkowany nie powodując zagrożenia dla zdrowia i życia. Nakazana ekspertyza techniczna ma rozstrzygnąć wszelkie wątpliwości odnoszące się do stanu technicznego istniejącego budynku stodoły, opisując techniczne aspekty tego stanu. Powinna odpowiedzieć na pytanie, czy zaistniała sytuacja wymaga interwencji, by uniknąć, bądź usunąć zagrożenie albo przywrócić stan zgodności z przepisami prawa".

Organ zatem uzasadnił konieczność dokonania ekspertyzy. Powyższe wyjaśnienia w pełni mieszczą się w dyspozycji art. 81c ust. 2 P.b., gdyż uzasadnione wątpliwości dotyczą "stanu technicznego obiektu budowlanego", których organ nie mógł samodzielnie ustalić. Wykonanie ekspertyzy technicznej z obliczeniami i odkrywkami nie należy do kompetencji organów nadzoru budowlanego.

Jednocześnie Sąd pragnie zaznaczyć, że dokumentacja fotograficzna znajdująca się w aktach jednoznacznie wskazuje, iż przedmiotowy budynek stodoły nie jest w dobrym stanie technicznym. Istnieją spękania (rozwarstwienia) w przemurowaniu, a sam budynek został ściągnięty na swojej długości i szerokości ściągami w postaci metalowych prętów. Należy także zauważyć, że argumentacja, którą przedstawiła skarżąca dotycząca wykonania przez nią pewnych prac remontowych w czerwcu 2022 r. (zgłoszenie do organu architektoniczno-budowlanego pismem z dnia 12 maja 2022 r., [...]), również wskazuje na konieczność dokonania ekspertyzy, która potwierdzi aktualny stan techniczny budynku stodoły oraz możliwość jego użytkowania bez zagrożenia dla zdrowia i życia.

Sąd podziela stanowisko wyrażone przez Wojewódzkiego Inspektora, że drobne prace remontowe (takie jak zastosowanie pianki i wypełniaczy) nie zmienią struktury obiektu, jego ścian i widocznych spękań. Nie sprawią one również, że obiekt będzie zabezpieczony przed ewentualnym zawaleniem się, dlatego ważne jest, aby w sprawie sporządzić ekspertyzę, w której wszelkie wątpliwości dotyczące przyczyn powstawania spękań i rozwarstwień elewacji zostaną przedstawione, konieczne może też być sporządzenie obliczeń bądź dokonanie odkrywek.

Końcowo należy odnieść się także do zarzutów przedstawionych przez skarżącą w piśmie z dnia 17 kwietnia 2023 r., w którym A. G. wskazała, że jej sąsiad, M. K., niszczy jej budynki gospodarcze, w tym stodołę, przez odprowadzanie wód odpadowych pod te budynki. Skarżąca złożyła wniosek o zobowiązanie M. K. do odprowadzania wód z jego budynków gospodarczych poza jej budynki. W tym zakresie należy stwierdzić, że powyższa kwestia pozostaje poza merytorycznym zakresem niniejszej sprawy. Jest to odrębne zagadnienie, które nie podlega badaniu w niniejszym postępowaniu. Bez wpływu na możliwość nałożenia na skarżącą obowiązku przedłożenia ekspertyzy technicznej i ocenę prawidłowości zaskarżonego rozstrzygnięcia pozostaje również kwestia ewentualnego postępowania rozgraniczeniowego między działkami nr [...] i [...] – jeżeli takie postępowanie się toczy to nie stanowi ono zagadnienia prejudycjalnego w niniejszej sprawie i nie mogło być podstawą do zawieszenia postępowania administracyjnego.

Mając powyższe na uwadze, Sąd działając na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2023 r., poz. 259 z późn. zm., dalej: "P.p.s.a."), oddalił skargę.

Sprawę rozpoznano w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym zgodnie z art. 119 pkt 2 i art. 120 P.p.s.a.