Postanowienie NSA, sygn. akt I OZ 271/24
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2024-05-29 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6181 Zajęcie nieruchomości i wejście na nieruchomość, w tym pod autostradę
Hasła tematyczne: Odrzucenie skargi
Skarżony organ: Wojewoda
Treść wyniku: Uchylono zaskarżone postanowienie
Powołane przepisy: article: art. 53 § 1, art. 185 § 1
journal: Dz.U. 2023 poz 1634
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Aleksandra Łaskarzewska po rozpoznaniu w dniu 29 maja 2024 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia K. Sp. z o.o. z siedzibą w G. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 25 marca 2024 r., sygn. akt II SA/Gl 199/24 o odrzuceniu skargi K. Sp. z o.o. z siedzibą w G. na decyzję Wojewody Śląskiego z dnia 6 marca 2023 r. nr NWXIV.7581.4.41.2022 w przedmiocie ograniczenia sposobu korzystania z części nieruchomości postanawia uchylić zaskarżone postanowienie


UZASADNIENIE

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach postanowieniem z 25 marca 2024 r. odrzucił skargę K. Sp. z o.o. z siedzibą w G. (dalej: Spółka) na opisaną w sentencji decyzję Wojewody Śląskiego. W uzasadnieniu Sąd I instancji wskazał, że odpis ww. decyzji wraz z pouczeniem o terminie i sposobie wniesienia skargi do sądu administracyjnego wysłano na adres skarżącej Spółki. Przesyłka została odebrana przez L. K. jako pełnomocnika Spółki 13 marca 2023 r. W dniu 14 kwietnia 2023 r. (data nadania w urzędzie pocztowym) Spółka wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach na powyższą decyzję. Sąd zwrócił się do Naczelnika Urzędu Pocztowego w O. o nadesłanie pełnomocnictwa pocztowego nr 37/2016 udzielonego L. K. do odbioru korespondencji w imieniu Spółki. W odpowiedzi na powyższe wezwanie nadesłano do Sądu potwierdzoną za zgodność z oryginałem kopię pełnomocnictwa pocztowego, z którego wynika, że L. K. nie jest osobą uprawnioną do odbioru korespondencji w imieniu Spółki, lecz udzielała tego pełnomocnictwa pocztowego w imieniu Spółki innym osobom. Postanowieniem Sądu z 11 września 2023 r. odrzucono przedmiotową skargę jako wniesioną z uchybieniem terminu. W wyniku zażalenia, Naczelny Sąd Administracyjny postanowieniem z 2 lutego 2024 r., sygn. akt I OZ 32/24 uchylił zaskarżone postanowienie. W uzasadnieniu NSA wyjaśnił, że poczynione ustalenia nie dały podstaw do zweryfikowania, czy doręczenie decyzji stronie skarżącej było skuteczne. W związku z powyższym Sąd I instancji zwrócił się do organu o udzielenie wyjaśnień, kiedy faktycznie doręczono stronie skarżącej zaskarżoną decyzję, jak wynika bowiem ze zwrotnego potwierdzenia odbioru znajdującego się w aktach administracyjnych sprawy, decyzja ta została doręczona L. K. w dniu 13 marca 2023 r., tymczasem skarżąca spółka podaje, że odebrała ją w dniu 15 marca 2023 r. Brak jest w tym względzie jakiegokolwiek potwierdzenia. W odpowiedzi na powyższe wezwanie organ wyjaśnił, że zaskarżona decyzja została wysłana na adres spółki widniejący w KRS i została doręczona w dniu 13 marca 2023 r. Nadto podkreślono, że zgodnie z danymi ujawnionymi w KRS, L. K. była prezesem zarządu skarżącej spółki, a zatem nie jest to dla niej podmiot nieznany.

Dokonując analizy całości akt sprawy Sąd I instancji stwierdził, że zaskarżona decyzja została wysłana na adres skarżącej spółki ujawniony w KRS, zaś przesyłka została odebrana przez L. K., byłą prezes ww. spółki, która w dacie odbioru przesyłki nie była uprawniona do odbioru korespondencji w imieniu spółki. W konsekwencji, zdaniem Sądu I instancji, przyjąć należy, że skarżącej Spółce nie została skutecznie doręczona zaskarżona decyzja, a zatem trzydziestodniowy termin do wniesienia skargi dla ww. skarżącej spółki, rozpoczął swój bieg 14 marca 2023 r., tj. w dacie najpóźniejszego doręczenia decyzji stronom postępowania, a zatem w dniu kiedy zaskarżona decyzja doręczona została jednej ze stron biorących udział w postępowaniu odwoławczym – pełnomocnikowi Spółki G. z siedzibą w T. Tym samym Sąd I instancji uznał, że termin do wniesienia skargi upłynął bezskutecznie w dniu 13 kwietnia 2023 r., a zatem skarga w niniejszej sprawie została złożona po terminie.

W zażaleniu na powyższe postanowienie Spółka podniosła, że zaskarżona decyzja nie została jej skutecznie doręczona 13 marca 2023 r., a więc nie mogło dojść do jakiegokolwiek przekroczenia terminu wniesienia skargi w oparciu o tę datę. Zdaniem Spółki, całkowicie bezzasadne są wywody Sądu I instancji jakoby termin odebrania decyzji przez stronę, która nie brała udziału w postępowaniu, miał być liczony od daty odbioru decyzji przez inne strony. Spółka brała bowiem udział w postępowaniu odwoławczym jako strona skarżąca i decyzja została do niej wysłana, a więc powyższa zasada nie ma w tym przypadku zastosowania. Wnosząca zażalenie podkreśliła, że odbiór korespondencji w dniu 15 marca 2023 r. potwierdził K. K., Prokurent Spółki, na dowód czego strona załączyła do zażalenia oświadczenie Prokurenta. Przekazanie korespondencji Prokurentowi potwierdziła również L. K. w oświadczeniu z 8 września 2023 r., całkowicie zignorowanym przez Sąd I instancji.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Zażalenie zasługuje na uwzględnienie.

Stosownie do art. 53 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2023 r., poz. 1634 ze zm.), dalej powoływanej jako "P.p.s.a.", skargę wnosi się w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia skarżącemu rozstrzygnięcia w sprawie albo aktu, o którym mowa w art. 3 § 2 pkt 4a. Z kolei, zgodnie z art. 58 § 1 pkt 2 P.p.s.a., sąd odrzuca skargę wniesioną po upływie terminu do jej wniesienia.

W pierwszej kolejności należy wskazać, że Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach przy ponownym rozpoznaniu sprawy zgodnie z postanowieniem NSA z 2 lutego 2024 r., sygn. akt I OZ 32/24 miał obowiązek zbadania prawidłowości doręczenia skarżącej Spółce decyzji Wojewody Śląskiego z 6 marca 2023 r. w przedmiocie ograniczenia sposobu korzystania z części nieruchomości. W postanowieniu tym NSA jednoznacznie stwierdził, że w świetle przekazanego przez Naczelnika Urzędu Pocztowego w O. pełnomocnictwa pocztowego nr 37/2016, L. K., która odebrała przesyłkę zawierającą zaskarżoną decyzję, nie była umocowana do odbioru korespondencji wpływającej do Spółki, lecz udzielała tego pełnomocnictwa pocztowego w imieniu Spółki innym osobom. Uwzględniając powyższe Sąd I instancji prawidłowo ocenił, że w dacie 13 marca 2023 r. skarżącej Spółce nie została skutecznie doręczona decyzja Wojewody Śląskiego z 6 marca 2023 r. Niesłusznie jednak przyjął, że w tej sytuacji termin do wniesienia skargi dla Spółki rozpoczął swój bieg 14 marca 2023 r., tj. w dacie najpóźniejszego doręczenia decyzji stronom postępowania. Wprawdzie w uzasadnieniu postanowienia I OZ 32/24 Naczelny Sąd Administracyjny zwrócił uwagę, że w przypadku ewentualnego ustalenia pominięcia strony i niedoręczenia jej decyzji w sposób prawidłowy, strona która nie brała udziału w postępowaniu odwoławczym i której nie doręczono decyzji, może wnieść skargę do sądu administracyjnego w terminie przewidzianym dla stron będących adresatami decyzji, określonymi w art. 53 § 1 P.p.s.a., jednakże stwierdzenia tego nie można odczytywać jako bezwarunkowego wskazania co do dalszego postępowania w tej sprawie. Możliwość zastosowania konstrukcji prawnej wskazanej przez Naczelny Sąd Administracyjny w postanowieniu z 2 lutego 2024 r. należało odnieść do realiów analizowanego przypadku. Wymagało to zbadania czy spełnione są wskazane przez Naczelny Sąd Administracyjny warunki do jej zastosowania, tj. czy mamy do czynienia ze stroną, która nie brała udziału w postępowaniu odwoławczym i której nie doręczono decyzji. W tym względzie autor zażalenia słusznie wskazał, że w odniesieniu do Spółki pierwszy z tych warunków nie został spełniony. Spółka brała bowiem udział w postępowaniu odwoławczym, była adresatem decyzji Wojewody Śląskiego, a stwierdzone wady dotyczyły wyłącznie czynności doręczenia tej decyzji. Sąd I instancji nie miał zatem podstaw do przyjęcia, że termin do wniesienia skargi dla Spółki rozpoczął bieg w dacie najpóźniejszego doręczenia decyzji pozostałym stronom, tj. 14 marca 2023 r.

Na gruncie rozpoznawanej sprawy nie można przy tym przyjąć, że wskutek odebrania decyzji przez osobę nieupoważnioną, Spółce decyzja ta w ogóle nie została doręczona i nie rozpoczął biegu termin do wniesienia skargi. Wniesienie skargi stanowi bowiem niejako potwierdzenie, że decyzja Wojewody Śląskiego została Spółce doręczona i strona wyraziła wolę jej zaskarżenia. W aktach sprawy zalegają oświadczenia L. K. z 8 września 2023 r. (k. 84) oraz K. K. z 15 kwietnia 2024 r. (k. 163), w których oboje potwierdzili, że L. K. przesyłkę adresowaną do Spółki odebrała omyłkowo, gdyż nie była w tym czasie osobą uprawnioną do odbioru korespondencji K. Sp. z o.o., zaś 15 marca 2023 r. ww. przesyłkę przekazała Prokurentowi Spółki K. K. Zatem od tej daty należało liczyć termin do wniesienia skargi. Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego, wątpliwości w zakresie możliwości uznania daty 15 marca 2023 r. za moment doręczenia stronie zaskarżonej decyzji, należy w tym przypadku rozpatrzeć na korzyść skarżącej Spółki, co umożliwi stronie zainteresowanej ochronę swych praw i skorzystanie w pełni z konstytucyjnego prawa do sądu.

Tym samym przyjąć należy, odmiennie niż uczynił to Sąd I instancji, że termin dla Spółki do wniesienia skargi na decyzję Wojewody Śląskiego rozpoczął swój bieg z dniem 15 marca 2023 r. i upływał 14 kwietnia 2023 r. Skarga Spółki została wniesiona właśnie tego dnia, a zatem z zachowaniem terminu określonego w art. 53 § 1 P.p.s.a.

Mając powyższe na uwadze Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 185 § 1 P.p.s.a. w zw. z art. 197 § 2 P.p.s.a., orzekł jak w sentencji.