Postanowienie NSA, sygn. akt II OZ 716/24
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2024-12-13 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6050 Obowiązek meldunkowy
Hasła tematyczne: Wstrzymanie wykonania aktu
Skarżony organ: Wojewoda
Treść wyniku: Oddalono zażalenie
Powołane przepisy: article: art. 61 § 3, art.184, art.197 § 2
journal: Dz.U. 2024 poz 935
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j.)

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Marzenna Linska-Wawrzon po rozpoznaniu w dniu 13 grudnia 2024 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia W. Ś. reprezentowanej przez opiekuna prawnego K. C. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu z dnia 20 czerwca 2024 r. sygn. akt II SA/Wr 373/24 odmawiające wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji w sprawie ze skargi W. Ś. reprezentowanej przez opiekuna prawnego K. C. na decyzję Wojewody Dolnośląskiego z dnia 6 marca 2024 r. nr ... w przedmiocie wymeldowania z miejsca pobytu stałego postanawia: oddalić zażalenie.


UZASADNIENIE

Postanowieniem z dnia 20 czerwca 2024 r. sygn. akt II SA/Wr 373/24 Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu, na podstawie art. 61 § 3 i 5 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (dalej: "p.p.s.a."), odmówił wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji w sprawie ze skargi W. S. reprezentowanej przez opiekuna prawnego K. C. na decyzję Wojewody Dolnośląskiego z dnia 6 marca 2024 r. w przedmiocie wymeldowania z miejsca pobytu stałego.

W uzasadnieniu wskazano, że w skardze z dnia 9 kwietnia 2024 r., na opisaną decyzję Wojewody Dolnośląskiego, strona skarżąca wniosła o wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu podnosząc, że wykonanie decyzji skutkować może niebezpieczeństwem wyrządzenia znacznej szkody lub trudnych do odwrócenia skutków. Wyjaśniono, że jest to jedyne miejsce w którym skarżąca może być zameldowana, a jest konieczne aby posiadała adres zameldowania, jest to bowiem wymagane przepisami prawa administracyjnego.

W ocenie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego skarżąca nie wykazała wystąpienia przesłanek wstrzymania wykonania, o których mowa w art. 61 § 3 p.p.s.a. Nie wskazała nawet w przybliżeniu jaka to szkoda zostałaby wyrządzone przez wykonanie decyzji (finansowa czy też niefinansowa), czy też trudne do odwrócenia skutki.

Sąd stwierdził również, że należało mieć też na uwadze przedmiot zaskarżonej decyzji, tj. wymeldowanie z miejsca pobytu stałego, które samo w sobie nie wywołuje skutków w strefie praw rzeczowych, tzn. nie oznacza że strona posiada lub nie posiada prawo własności czy też inne prawo rzeczowe do nieruchomości. Obowiązek meldunkowy służy wyłącznie celom ewidencyjnym. Katalog przesłanek warunkujących wstrzymanie wykonania zaskarżonego orzeczenia jest zamknięty, zaś obowiązek ich uprawdopodobnienia spoczywa na wnioskodawcy. Sąd jedynie ocenia, czy w istocie wskazana przez stronę szkoda ma znaczny rozmiar lub istnieje niebezpieczeństwo spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. W tym celu skarżący winien tak określić ewentualną szkodę lub w taki sposób wskazać skutki, które nastąpiłyby w związku z wykonaniem aktu, by sąd mógł stwierdzić w oparciu o konkretne dane, że wielkość szkody jest znaczna, a skutki trudne do odwrócenia. Jak przyjęto w orzecznictwie, chodzi tu o taką szkodę (majątkową lub niemajątkową), która nie będzie mogła być wyrównana przez późniejszy zwrot spełnionego lub wyegzekwowanego świadczenia.

Sąd zaznaczył, że odmowa wstrzymania wykonania zaskarżonego postanowienia nie oznacza oceny zasadności skargi. Ewentualna niezgodność orzeczenia administracyjnego z prawem, która co do zasady będzie przedmiotem oceny Sądu w dalszym toku postępowania, jest kwestią niezależną od ochrony tymczasowej wynikającej z art. 61 § 3 p.p.s.a. Dodatkowo, zgodnie z treścią art. 61 § 4 p.p.s.a. postanowienie o odmowie wstrzymanie będzie mogło być zmienione przez Sąd w każdym czasie w razie zmiany okoliczności.

Mając powyższe na uwadze, Sąd, działając na podstawie art. 61 § 3 i § 5 p.p.s.a., odmówił wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji.

Zażalenie na powyższe postanowienie wniosła skarżąca W. S. reprezentowana przez opiekuna prawnego K. C., zarzucając naruszenie:

- art. 7 k.p.a. w zw. z art. 77 § 1 k.p.a. przez wydanie zaskarżonego postanowienia, bez podjęcia wszelkich czynności niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy, poprzez brak rozpatrzenia całokształtu materiału dowodowego, nieuwzględnieniu wyjaśnień składanych przez odwołującego się w trakcie postępowania, nieuwzględnieniu sytuacji faktycznej odwołującej się, a w konsekwencji nieustaleniu stanu faktycznego sprawy zgodnego z rzeczywistością,

- naruszenie art. 61 § 3 p.p.s.a. przez wydanie zaskarżonego postanowienia z naruszeniem wskazanej normy prawnej, w sytuacji gdy zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody dla odwołującej się i spowodowania trudnych do odwrócenia skutków.

Mając powyższe na uwadze wniesiono o uwzględnienie niniejszego zażalenia i zmianę zaskarżonego postanowienia przez uwzględnienie wniosku o wstrzymanie wykonania decyzji Prezydenta Wrocławia z dnia 29 grudnia 2023 r. w przedmiocie wymeldowania W. S. z miejsca jej pobytu stałego.

W uzasadnieniu zażalenia wskazano, że przedmiotowa nieruchomość, jest jedynym adresem, pod którym ubezwłasnowolniona W. S. może być zameldowana. Mając na uwadze jej oczywisty interes jest konieczne, aby posiadała adres zameldowania we wskazanej nieruchomości, wręcz jest to wymagane przez przepisy prawa administracyjnego. Nadto przytoczono argumentację dotyczącą okoliczności związanych z czynnościami Komornika w zakresie opróżnienia lokalu 28 maja 2021 r. Podniesiono również, że W. S. (76 lat) z uwagi na zły stan zdrowia wymaga pomocy i opieki osób najbliższych. Zaznaczono ponadto, że Sąd Wojewódzki niezasadnie nie uwzględnił wniosku skarżącej o zawieszenie postępowania do czasu prawomocnego zakończenia wskazanych postępowań sądowych.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 61 § 3 p.p.s.a., sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania zaskarżonej decyzji, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Z konstrukcji powyższego przepisu wynika, że na skarżącym spoczywa ciężar wykazania przesłanek zawartych w cytowanym przepisie, zaś sąd może wstrzymać wykonanie zaskarżonego aktu, jeżeli jest spełniona ustawowa przesłanka określona jako potencjalna możliwość wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, gdy akt lub czynność zostanie wykonana. Jest to wyjątek od zasady, w myśl której wniesienie skargi do sądu nie wstrzymuje wykonania zaskarżonego aktu lub czynności.

Zaznaczyć należy, że wniosek o wstrzymanie wykonania dotyczy decyzji Wojewody Dolnośląskiego z dnia 6 marca 2024 r. w przedmiocie wymeldowania z miejsca pobytu stałego. Wskazać zatem należy, że co do zasady, ewidencja ludności służąca rejestrowaniu pobytu, ma charakter wyłącznie porządkowy, co oznacza, że zameldowanie nie jest związane z rozstrzyganiem uprawnień (praw przedmiotowych i podmiotowych) do lokalu, ani tym samym prawa do przebywania w nim. Decyzji o wymeldowaniu, jest orzeczeniem, które stwierdza jedynie pewien stan faktyczny, zatem posiada jedynie charakter ewidencyjny (por. postanowienie NSA z dnia 8 grudnia 2022 r. sygn. akt II OZ 721/22).

Dodatkowo wskazać należy, że ocena wystąpienia przesłanek wstrzymania wykonania decyzji nie może być zastąpiona merytoryczną oceną wydanych w sprawie decyzji z punktu widzenia ich legalności. W ramach rozpoznania wniosku o udzielenie ochrony tymczasowej sąd nie ocenia prawidłowości wydanych decyzji w aspekcie ich zgodności z prawem, ale to, czy wykonanie tych decyzji – jeszcze przed prawomocnym ich skontrolowaniem – może doprowadzić do sytuacji wyjątkowych, zagrażających chronionym dobrom strony skarżącej. Nie chodzi tutaj o niebezpieczeństwo wyrządzenia jakiejkolwiek szkody, ale takiej, która może przybrać znaczne rozmiary, a także o sytuację taką, w której powrót do stanu poprzedniego będzie w zasadzie niemożliwy lub będzie wymagał znacznych nakładów sił oraz środków, czego w niniejszej sprawie nie wykazano.

Z tych względów zgodzić się należało z oceną Sądu Wojewódzkiego, że skarżąca nie wykazała wystąpienia przesłanek warunkujących wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji oraz decyzji organu pierwszej instancji, na podstawie art. 61 § 3 p.p.s.a.

Zauważyć trzeba, że również okoliczności przytoczone w zażaleniu nie mogły stanowić o zasadności wniosku o udzielenie ochrony tymczasowej, bowiem zasadniczo dotyczą istoty sprawy, która będzie dopiero rozpatrywana przez Wojewódzki Sąd Administracyjny po rozpoznaniu skargi.

Wobec powyższego Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art.184 w zw. z art.197 § 2 p.p.s.a. orzekł, jak w sentencji postanowienia.

-----------------------

4