Wyrok WSA w Gdańsku, sygn. akt III SA/Gd 600/22
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku
Data orzeczenia: 2023-06-07 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 652  Sprawy ubezpieczeń zdrowotnych
Hasła tematyczne: Ubezpieczenia
Skarżony organ: Prezes Narodowego Funduszu Zdrowia
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 50 ust. 16-18a
journal: Dz.U. 2021 poz 1285
law: Ustawa z dnia 27 sierpnia 2004 r. o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych - t.j.
article: art. 151
journal: Dz.U. 2023 poz 259
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Bartłomiej Adamczak Sędziowie: Sędzia WSA Alina Dominiak Sędzia WSA Paweł Mierzejewski (spr.) Protokolant: Specjalista Kinga Czernis po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 7 czerwca 2023 r. sprawy ze skargi K. T. na decyzję Prezesa Narodowego Funduszu Zdrowia z dnia 27 maja 2022 r. nr [...] w przedmiocie zwrotu kosztów za świadczenia opieki zdrowotnej oddala skargę.


UZASADNIENIE

Zaskarżoną decyzją z dnia 27 maja 2022 r. nr 357/11/2022/KL wydaną na podstawie art. 50 ust. 18 w związku z art. 50 ust. 16 ustawy z dnia 27 sierpnia 2004 r. o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych (tekst jednolity: Dz. U. z 2021 r., poz. 1285 ze zm.; dalej powoływanej w skrócie jako: "ustawa o świadczeniach"), Prezes Narodowego Funduszu Zdrowia (dalej także jako: "Prezes NFZ" albo "organ") ustalił obowiązek zwrotu przez K. T. (dalej zwanego także "stroną" albo "skarżącym") poniesionych przez Narodowy Fundusz Zdrowia (dalej także w skrócie jako: "NFZ") kosztów świadczeń opieki zdrowotnej w łącznej wysokości 997,23 zł, udzielonych stronie jako osobie nieuprawnionej w dniach: 11 lutego 2018 r., 19 lutego 2018 r., 22 lutego 2018 r., 8 marca 2018 r. oraz 26 czerwca 2018 r.

W uzasadnieniu wydanej decyzji organ wskazał, że na podstawie danych zawartych w Centralnym Wykazie Ubezpieczonych (CWU) prowadzonym przez Narodowy Fundusz Zdrowia ustalono, że bezpośrednio przed udzielonymi świadczeniami K. T. był zgłoszony do obowiązkowego ubezpieczenia zdrowotnego jako pracownik od dnia 1 września 2016 r. do dnia 17 grudnia 2017 r. Następne zgłoszenie zostało dokonane dopiero od dnia 1 stycznia 2019 r. do dnia 29 listopada 2021 r. jako członek rodziny (małżonek). Zatem K. T. w okresie udzielenia świadczeń opieki zdrowotnej, wbrew złożonym przez niego oświadczeniom o przysługującym mu prawie do świadczeń opieki zdrowotnej, nie był objęty ubezpieczeniem zdrowotnym z żadnego tytułu i tym samym posiadał status osoby nieuprawnionej do korzystania ze świadczeń opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych.

Organ zaznaczył, że pismem z dnia 24 marca 2022 r. K. T. został powiadomiony o wszczęciu postępowania administracyjnego w przedmiocie ustalenia prawa do świadczeń opieki zdrowotnej i obowiązku poniesienia kosztów za udzielone świadczenia opieki zdrowotnej, jak również o ich wysokości, z uwagi na to, że w terminie ich udzielenia nie figurował w systemie informatycznym NFZ jako osoba uprawniona do korzystania ze świadczeń opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych. W piśmie tym wyjaśniono stronie, że jeżeli przyczyną braku prawa do świadczeń opieki zdrowotnej było niezgłoszenie do ubezpieczenia zdrowotnego, a dopełnienie tego obowiązku nastąpi w terminie 30 dni od dnia poinformowania przez NFZ o wszczęciu postępowania, to w takim przypadku nie będzie miał zastosowania art. 50 ust. 18 ustawy o świadczeniach. Wyjaśniono ponadto stronie, że posiada ona możliwość złożenia dodatkowych dokumentów mogących mieć znaczenie w sprawie. Dodatkowo strona została poinformowana o prawie czynnego udziału na każdym etapie postępowania. Powyższe korespondencja została odebrana przez adresata w dniu 12 kwietnia 2022 r.

Następnie NFZ dokonał w CWU weryfikacji danych ubezpieczeniowych K. T. w celu sprawdzenia, czy w reakcji na pismo dokonane zostało tzw. wsteczne zgłoszenie do ubezpieczenia zdrowotnego. Dane zawarte w CWU nie potwierdziły dokonania powyższych czynności.

Kolejnym pismem z dnia 9 maja 2022 r. K. T. został poinformowany, że w CWU nie zostało zidentyfikowane wsteczne zgłoszenie do ubezpieczenia zdrowotnego w okresie korzystania ze świadczeń opieki zdrowotnej. Jednocześnie strona została ponownie powiadomiona o możliwości uporządkowania sytuacji ubezpieczeniowej i zgłoszenia do ubezpieczenia zdrowotnego ze wskazaniem prawidłowej (wstecznej) daty uzyskania uprawnień do korzystania ze świadczeń zdrowotnych finansowanych ze środków publicznych. Ponadto poinformowano ponownie stronę o prawie czynnego udziału na każdym etapie postępowania. Zgodnie ze zwrotnym potwierdzeniem odbioru, ponowna korespondencja została odebrana przez adresata w dniu 13 maja 2022 r.

K. T. do dnia wydania decyzji nie dostarczył żadnych wyjaśnień, ani dokumentów oraz nie skorzystał z możliwości zapoznania się z materiałami zgromadzonymi przez NFZ w sprawie.

Rozważając z kolei możliwość odstąpienia od zastosowania art. 50 ust. 16 ustawy o świadczeniach stanowiącego podstawę do zwrotu świadczeń udzielonych osobie nieuprawnionej organ wskazał, że w trakcie udzielonych świadczeń K. T. był weryfikowany przez świadczeniodawców w systemie e-WUŚ (Elektroniczna Weryfikacja Uprawnień Świadczeniobiorców), gdzie uzyskał negatywny status ubezpieczenia. Swoje prawo do świadczeń opieki zdrowotnej potwierdził na podstawie oświadczenia, o którym mowa w art. 50 ust. 6 ustawy o świadczeniach. Organ dodał, że strona nie wzięła udziału w postępowaniu, nie złożyła wyjaśnień w sprawie, a zgromadzone w toku postępowania dowody nie dały podstaw do przyjęcia, że K. T. mógł złożyć oświadczenia o prawie do świadczeń działając w usprawiedliwionym, błędnym przekonaniu o posiadaniu prawa do świadczeń opieki zdrowotnej.

W skardze na powyższą decyzję skierowanej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku K. T. wnioskując o anulowanie sprawy i roszczeń finansowych, podniósł że w okresie od 1 stycznia 2018 r. do 1 stycznia 2019 r. był objęty ubezpieczeniem zdrowotnym żony – A. T., zatem był uprawniony do nieodpłatnego korzystania z usług NFZ. Podczas rejestracji przez płatnika składki w roku 2018 został podany błędny PESEL. Przy jego danych (imię, nazwisko i adres zamieszkania, które były poprawne) widniał PESEL obcej osoby. Po otrzymaniu informacji z NFZ sprawa została wyjaśniona w Zakładzie Ubezpieczeń Społecznych, to jest PESEL został poprawiony.

Skarżący dodał, że ze względu na zdiagnozowaną depresję i związane z nią stany lękowe i migreny nie jest w stanie poprawnie funkcjonować, co przełożyło się na wydłużony czas rozwiązania zaistniałego problemu i poinformowania o tym fakcie NFZ. 17 czerwca 2022 r. jego żona poinformowała NFZ o sytuacji, a dnia 1 lipca 2022 r. (telefonicznie) uzyskała potwierdzenie, że problem błędnych danych został rozwiązany.

W celu zobrazowania swojego stanu zdrowia skarżący do skargi załączył opinię sądowo-psychiatryczną wydaną na potrzeby postępowania karno-skarbowego.

W odpowiedzi na skargę Prezes NFZ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.

Odnosząc się błędnej rejestracji podniesionej w skardze organ wskazał, że skarżący w toku postępowania nie składał żadnych wyjaśnień, a wraz ze skargą nie dostarczył żadnych dokumentów, czy to z Zakładu Ubezpieczeń Społecznych, czy też od płatnika składek głównego ubezpieczonego świadczących o zaistniałym błędzie. Dopiero po otrzymaniu decyzji stwierdzającej obowiązek poniesienia kosztów świadczeń udzielonych skarżącemu została podjęta przez stronę próba wyjaśnienia sytuacji braku ubezpieczenia.

Potwierdza to przesłana do Funduszu wiadomość e-mail (nadana z konta [...]), w treści której A. T. (żona K. T.) informuje "W związku z otrzymaniem Decyzji nr 357/11/2022/KL (znak sprawy: WO-A.5130.338.2022) informuję, że niezwłocznie podjęłam wyjaśnienie w ZUS. Informację jaką uzyskałam w dniu dzisiejszym jest następująca: Mój mąż K. T. w okresie 01.01.2018 r. - 01.01.2019 r. był objęty moim ubezpieczeniem zdrowotnym (PESEL nr [...]). Jednakże, płatnik podał błędny PESEL co jest obecnie korygowane na żądanie ZUS."

W odniesieniu do powyższych informacji, Fundusz dokonał weryfikacji danych ubezpieczeniowych K. T. w CWU i stwierdził, że dopiero dnia 20 czerwca

2022 r. (data faktycznego zgłoszenia według Zakładu Ubezpieczeń Społecznych) zostało wprowadzone do systemu zgłoszenie skarżącego do ubezpieczenia zdrowotnego jako członek rodziny (małżonek) w okresie od 1 stycznia 2018 r. do 31 grudnia 2018 r. Zgłoszenie zostało dokonane po ustawowym terminie 30 dni na jego dokonanie oraz po wydaniu decyzji.

W piśmie procesowym z dnia 2 września 2022 r., stanowiącym replikę na odpowiedź na skargę, skarżący podniósł, że wbrew twierdzeniom organu, zostały podjęte działania mające na celu skorygowanie błędu wprowadzonego do zasobów Zakładu Ubezpieczeń Społecznych w zakresie jego numeru PESEL. Na dowód czego skarżący przedłożył: treść wiadomości e-mail wysłanej w dniu 17 czerwca 2022 r. przez żonę skarżącego do pracodawcy zawierającej prośbę o korektę numeru PESEL męża podany do Zakładu Ubezpieczeń Społecznych; zaświadczenie Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia 2 września 2022 r. potwierdzające zgłoszenie skarżącego do ubezpieczenia zdrowotnego od dnia 1 stycznia 2018 r. jako członka rodziny osoby ubezpieczonej. Skarżący dodał, że nie neguje, iż korekta zgłoszenia nastąpiła po 30 -dniowym terminie wyznaczonym przez organ, jednakże spowodowane to było jego ciężkim stanem zdrowia, który skutecznie utrudnia mu w pełni efektywne funkcjonowanie. Skarżący podkreślił, że w okresie, w którym miał miejsce jego zabieg medyczny, a którego kosztami NFZ (niesłusznie) dąży do obciążenia jego osoby, był objęty ubezpieczeniem i refundacją. Cała sprawa spowodowana jest wyłącznie błędem pisarskim, który został skorygowany.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jednolity: Dz. U. z 2022 r., poz. 2492) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej.

Na mocy art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity: Dz. U. z 2023 r., poz. 259 ze zm.; dalej powoływanej w skrócie jako: "p.p.s.a.") uwzględnienie skargi następuje w przypadku: naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego lub innego naruszenia przepisów postępowania, jeśli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy (pkt 1), a także w przypadku stwierdzenia przyczyn powodujących nieważność kontrolowanego aktu (pkt 2) lub wydania tego aktu z naruszeniem prawa (pkt 3). W przypadku uznania, że skarga nie ma uzasadnionych podstaw podlega ona oddaleniu, na podstawie art. 151 p.p.s.a. Stosownie natomiast do art. 134 § 1 p.p.s.a. sąd wydaje rozstrzygnięcie w granicach danej sprawy, nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.

Kontrolując zaskarżoną decyzję zgodnie ze wskazanymi wyżej kryteriami, należało uznać, że rozstrzygnięcie to odpowiada prawu, a wniesiona skarga nie zasługuje na uwzględnienie.

Podstawą prawną rozstrzygnięcia stanowiły przepisy ustawy z dnia 27 sierpnia 2004 r. o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych (publikator z daty wydania zaskarżonej decyzji: Dz. U. z 2021 r. poz. 1285 ze zm.; powoływanej dalej jako: "ustawa o świadczeniach").

Zgodnie z treścią art. 50 ust. 16 wymienionej ustawy, w przypadku gdy świadczenie opieki zdrowotnej zostało udzielone pomimo braku prawa do świadczeń opieki zdrowotnej w wyniku:

1) posługiwania się kartą ubezpieczenia zdrowotnego albo innym dokumentem potwierdzającym prawo do świadczeń opieki zdrowotnej przez osobę, która utraciła to prawo w okresie ważności karty albo innego dokumentu, albo

1a) potwierdzenia prawa do świadczeń w sposób określony w ust. 3 osób, o których mowa w art. 52 ust. 1, albo

2) złożenia oświadczenia, o którym mowa w ust. 2a albo 6,

- osoba, której udzielono świadczenia opieki zdrowotnej, jest obowiązana do uiszczenia kosztów tego świadczenia, z wyłączeniem osoby, której udzielono świadczenia, o którym mowa w art. 15 ust. 2 pkt 1.

W myśl art. 50 ust. 17 ustawy o świadczeniach obowiązku, o którym mowa w ust. 16, nie stosuje się do osoby, która w chwili przedstawienia innego dokumentu potwierdzającego prawo do świadczeń opieki zdrowotnej albo złożenia oświadczenia o przysługującym jej prawie do świadczeń opieki zdrowotnej działała w usprawiedliwionym błędnym przekonaniu, że posiada prawo do świadczeń opieki zdrowotnej.

Zgodnie z treścią art. 50 ust. 18 ustawy o świadczeniach koszty świadczeń opieki zdrowotnej udzielonych w przypadkach określonych w ust. 16, które Fundusz poniósł zgodnie z ust. 15, podlegają ściągnięciu w trybie przepisów o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. Prezes Funduszu wydaje decyzję administracyjną ustalającą obowiązek poniesienia kosztów i ich wysokość oraz termin płatności. Do postępowania w sprawach o ustalenie poniesienia kosztów stosuje się przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego. Od decyzji Prezesa Funduszu przysługuje skarga do sądu administracyjnego.

Stosownie do art. 50 ust. 18a ustawy o świadczeniach przepisów ust. 16 i 18 nie stosuje się w przypadku dopełnienia obowiązku, o którym mowa w art. 67 ust. 1 i 3, w terminie 30 dni od dnia udzielenia świadczenia albo 30 dni od dnia poinformowania przez Fundusz o wszczęciu postępowania, o którym mowa w ust. 18, jeżeli przyczyną braku prawa do świadczeń opieki zdrowotnej było niezgłoszenie do ubezpieczenia zdrowotnego mimo podlegania takiemu zgłoszeniu.

Mając na uwadze treść wskazanych przepisów ustawy o świadczeniach uznać w ocenie Sądu należy, że Prezes NFZ miał podstawy, aby uznać, że spełnione zostały przesłanki z art. 50 ust. 16 ustawy o świadczeniach do nałożenia na skarżącego obowiązku zwrotu kosztów świadczeń opieki zdrowotnej udzielonych w dniach: 11 lutego 2018 r., 19 lutego 2018 r., 22 lutego 2018 r., 8 marca 2018 r. oraz w dniu 26 czerwca 2018 r. Przedmiotowe świadczenia zostały udzielone po złożeniu przez skarżącego oświadczeń o przysługującym mu prawie do świadczeń z publicznej opieki zdrowotnej.

Wskazać należy, że potwierdzenie uprawnień do korzystania ze świadczeń w ramach ubezpieczenia zdrowotnego odbywa się w drodze weryfikacji ubezpieczenia zdrowotnego na podstawie danych zgromadzonych w Centralnym Wykazie Ubezpieczonych prowadzonym przez NFZ. Powyższy wykaz zawiera dane otrzymane przez Fundusz z ZUS i KRUS. Z zebranego w niniejszej sprawie materiału dowodowego, w szczególności z danych uzyskanych z Centralnego Wykazu Ubezpieczonych, wynika, że przed udzielonymi świadczeniami skarżący był zgłoszony do obowiązkowego ubezpieczenia zdrowotnego jako pracownik od dnia 1 września 2016 r. do dnia 17 grudnia 2017 r. Następne zgłoszenie zostało dokonane dopiero od dnia 1 stycznia 2019 r. (do dnia 29 listopada 2021 r.) jako członek rodzinny osoby ubezpieczonej (małżonki). W oparciu o przedmiotowe dane organ miał podstawy aby uznać, że skarżący we wskazanych wyżej dniach udzielonych świadczeń opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych był osobą nieubezpieczoną.

Podkreślić należy, że Prezes NFZ kierując do skarżącego zawiadomienie z dnia 24 marca 2022 r. o wszczęciu postępowania kompleksowo pouczył skarżącego o treści art. 50 ust. 18a ustawy o świadczeniach, tzn. że w ciągu 30 dni od dnia odebrania zawiadomienia skarżący może dokonać "wstecznego" zgłoszenia do ubezpieczenia zdrowotnego w rozpatrywanych dniach. W powołanym zawiadomieniu przedstawiono tabelę zawierającą datę, miejsce i koszt udzielonych świadczeń. Ponadto poinformowano skarżącego o możliwości przedłożenia dodatkowych dokumentów mogących mieć znaczenie w sprawie dotyczącej ustalenia obowiązku zwrotów kosztów udzielonych świadczeń opieki zdrowotnej. Zawiadomienie zostało odebrane przez skarżącego osobiście w dniu 12 kwietnia 2022 r. i pozostało bez odpowiedzi. Co więcej, po odebraniu przez skarżącego przedmiotowego pisma i po sprawdzeniu w Centralnym Wykazie Ubezpieczonych, że zgłoszenie "wsteczne" do ubezpieczenia zdrowotnego nie nastąpiło, Prezes NFZ wystosował do skarżącego kolejne pismo datowane na dzień 9 maja 2022 r., w którym ponowił informację o możliwości "wstecznego" zgłoszenia do ubezpieczenia wskazując, że w związku z odebraniem w dniu 12 kwietnia 2022 r. zawiadomienia o wszczęciu postępowania, ewentualnego zgłoszenia do ubezpieczenia zdrowotnego, np. jako członek rodziny, w okresie wskazanym w zawiadomieniu, należy dokonać (jeżeli jest to możliwe) najpóźniej do dnia 12 maja 2022 r. Prezes NFZ zaznaczył przy tym, że w przypadku braku odpowiedzi do rozstrzygnięcia sprawy przyjęte zostaną właściwe dokumenty zgromadzone w toku prowadzonego postępowania oraz informacje znajdujące się w Centralnym Wykazie Ubezpieczonych. Pismo to, mimo odebrania go przez skarżącego w dniu 13 maja 2022 r., również nie doczekało się żadnej reakcji ze strony skarżącego.

Jak wynika z akt sprawy, czego nie neguje również sam skarżący, dopiero w dniu 20 czerwca 2022 r. został on zgłoszony "wstecznie" do ubezpieczenia zdrowotnego, a zatem po terminie określonym wprost w art. 50 ust. 18a ustawy o świadczeniach. Zawiadomienie o wszczęciu postępowania wraz z pouczeniem o treści wskazanego przepisu zostało skutecznie doręczone skarżącemu 12 kwietnia 2022 r., zatem ustawowy termin przewidziany w powołanym art. 50 ust. 18a ustawy o świadczeniach minął 12 maja 2022 r. Mając na uwadze realia sprawy zauważyć należy, że zgłoszenie dokonane po upływie wskazanego terminu nie stanowi w myśl powołanej regulacji tzw. "wstecznego" zgłoszenia do ubezpieczenia zdrowotnego. Oznacza to, że w okresie udzielania skarżącemu opisanych wcześniej świadczeń opieki zdrowotnej nie był on zgłoszony do ubezpieczenia zdrowotnego, a tym samym nie miał prawa do świadczeń publicznej opieki zdrowotnej. Skoro nie miał w tym czasie statusu osoby ubezpieczonej, to spełnione zostały przesłanki do obciążenia skarżącego kosztami udzielania świadczeń, określone w art. 50 ust. 16 ustawy o świadczeniach.

Wskazać należy, że termin, o którym mowa art. 50 ust. 18a ustawy o świadczeniach ma charakter terminu prawa materialnego. W przepisie tym określono bowiem, że dokonanie zgłoszenia w terminie 30 dni skutkuje obowiązkiem odstąpienia od stosowania art. 50 ust. 16 ustawy o świadczeniach. A contrario oznacza to, że niezachowanie tego terminu skutkuje niemożnością odstąpienia od zastosowania art. 50 ust. 16 ustawy o świadczeniach (zob. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 14 stycznia 2022 r., sygn. akt III SA/Po 813/21; dostępny w internetowej Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych pod adresem: orzeczenia.nsa.gov.pl). W sytuacji zatem, gdy z przepisu art. 50 ust. 18a ustawy o świadczeniach wynika, jaki jest skutek niezachowania 30-dniowego terminu to termin ten należy traktować jako termin prawa materialnego. Skoro skarżący nie dochował wymienionego terminu, bowiem zgłoszenie "wsteczne" miało miejsce dopiero 20 czerwca 2022 r., to organ nie mógł odstąpić od stosowania art. 50 ust. 16 w oparciu o przepis art. 50 ust. 18a ustawy o świadczeniach.

W ocenie Sądu prawidłowo została także rozważona przez organ możliwość odstąpienia od stosowania art. 50 ust. 16 ustawy o świadczeniach w oparciu o przepis art. 50 ust. 17 ustawy o świadczeniach. Ten ostatni przepis przewiduje możliwość odstąpienia, gdy osoba składająca oświadczenie działała w usprawiedliwionym błędnym przekonaniu, że posiada prawo do świadczeń opieki zdrowotnej. Jak wynika z uzasadnienia zaskarżonej decyzji, organ rozważał okoliczności sprawy przez pryzmat tego przepisu i nie znalazł podstaw do jego zastosowania. Sąd podziela ocenę organu, że stan faktyczny wynikający z akt w żaden sposób nie wskazuje na to, by skarżący działał w usprawiedliwionym błędnym przekonaniu, że posiada prawo do świadczeń opieki zdrowotnej. Pomimo braku potwierdzenia uprawnień przez system e-WUŚ (Elektroniczna Weryfikacja Uprawnień Świadczeniobiorców), skarżący nie zainteresował się kwestią wyjaśnienia swoich uprawnień. Skarżący nie sformułował też żadnych twierdzeń w toku postępowania administracyjnego, mimo że organ umożliwił mu udział w postępowaniu i wyczerpująco informował o okolicznościach faktycznych i prawnych, które mogą mieć wpływ na ustalenie praw i obowiązków będących przedmiotem postępowania. Dopiero po otrzymaniu decyzji stwierdzającej obowiązek poniesienia kosztów świadczeń udzielonych skarżącemu została podjęta przez niego próba wyjaśnienia sytuacji braku ubezpieczenia.

Twierdzenia skarżącego zawarte w skardze, po pierwsze, nie znajdują odzwierciedlenia w prawidłowo zebranym materiale dowodowym (Sąd nie czyni własnych ustaleń faktycznych, a jedynie kontroluje prawidłowość ustaleń organu), a po drugie, w istocie nie naprowadzają na takie okoliczności, które mogłyby wyczerpywać hipotezę normy z art. 50 ust. 17 ustawy o świadczeniach. Zdają się one wskazywać jedynie na błąd co do prawa, który wobec dostępności stosownych informacji oraz wobec braku próby wyjaśnienia sprawy, nawet w obliczu niepotwierdzenia uprawnień przez elektroniczny system ich weryfikacji, trudno uznać za usprawiedliwiony.

Odnosząc się w tym miejscu do przedłożonej przez skarżącego opinii sądowo-psychiatrycznej sporządzonej w dniu 11 października 2021 r. na potrzeby postępowania karno-skarbowego odnotować należy, że wskazano w niej, iż skarżący nie jest chory psychicznie ani upośledzony umysłowo. Pomimo stwierdzenia przewlekłego stanu depresyjnego, biegli orzekli, że skarżący może brać udział w postępowaniu procesowym, może bronić się rozsądnie i samodzielnie. Zatem stan zdrowia skarżącego, wbrew wywodom skargi, nie stał na przeszkodzie, aby mógł on podjąć w odpowiednim czasie działania w celu wyjaśnienia swojego statusu ubezpieczenia, zwłaszcza, że jak wskazano powyżej, organ umożliwił skarżącemu udział w postępowaniu i wyczerpująco informował o okolicznościach faktycznych i prawnych, które mogą mieć wpływ na ustalenie praw i obowiązków będących przedmiotem postępowania. Należy w tym miejscu zauważyć, że po otrzymaniu zawiadomienia z dnia 24 marca 2022 r. skarżącego w wyjaśnieniu statusu ubezpieczenia mogła wesprzeć żona A. T. Jak wynika z akt administracyjnych sprawy stosowne czynności wyjaśniające w powyższym zakresie żona skarżącego podjęła dopiero po doręczeniu decyzji wydanej przez Prezesa NFZ w dniu 27 maja 2022 r.

Konkludując, Sąd wskazuje, że podzielił ocenę organu, iż w niniejszej sprawie wystąpiły podstawy faktyczne i prawne do nałożenia na skarżącego, na podstawie art. 50 ust. 16 ustawy o świadczeniach, obowiązku zwrotu kosztów udzielonych świadczeń opieki zdrowotnej i jednocześnie brak było przesłanek do zastosowania art. 50 ust. 18a z uwagi na regulację art. 50 ust. 17 ustawy o świadczeniach.

Rozpoznając niniejszą sprawę Sąd nie dopatrzył się również innych naruszeń prawa, które mogłyby uzasadniać uchylenie zaskarżonej decyzji z urzędu zgodnie z art. 134 p.p.s.a.

W tej sytuacji Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku na podstawie art. 151 p.p.s.a. oddalił wniesioną skargę, o czym orzeczono jak w sentencji wyroku.