Wyrok WSA w Bydgoszczy, sygn. akt I SA/Bd 141/23
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy
Data orzeczenia: 2023-05-09 00:00:00+02:00 (orzeczenie nieprawomocne)
Symbol z opisem: 6560
6119 Inne o symbolu podstawowym 611
Hasła tematyczne: Interpretacje podatkowe
Podatek dochodowy od osób fizycznych
Skarżony organ: Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej
Treść wyniku: uchylono postanowienie I i II instancji
Powołane przepisy: article: art. 144, art. 169 par. 1
journal: Dz.U. 2021 poz 1540
law: Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Tomasz Wójcik Sędziowie Sędzia WSA Urszula Wiśniewska Asesor WSA Joanna Ziołek (spr.) po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym w dniu 9 maja 2023 r. sprawy ze skargi P. sp. z o.o. w Z. na postanowienie Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej z dnia 13 stycznia 2023 r. nr 0113-KDIPT2-3.4011.422.2022.3.RR w przedmiocie podatku dochodowego od osób fizycznych 1) uchyla zaskarżone postanowienie i poprzedzające je postanowienie Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej z 28 października 2022 r. nr 0113-KDIPT2-3.4011.422.2022.2.IR, 2) zasądza od Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej na rzecz P. sp. z o.o. w Z. kwotę 597 (pięćset dziewięćdziesiąt siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.


UZASADNIENIE

W dniu [...] maja 2022 r. do Krajowej Informacji Skarbowej wpłynął wniosek S. D. (dalej: "Wnioskodawca") o wydanie interpretacji indywidualnej dotyczącej podatku dochodowego od osób fizycznych w zakresie art. 17 ust. 1 pkt 4 u.p.d.o.f.; art. 30a ust. 1 pkt 4 u.p.d.o.f.; art. 24 ust. 5 u.p.d.o.f.; art. 9 ust. 1 u.p.d.o.f.; art. 10 ust. 1 pkt 3 u.p.d.o.f.; art. 14 ust. 1 u.p.d.o.f.; art. 44 ust. 1 pkt 1 u.p.d.o.f; art. 45 ust. 1 u.p.d.o.f.

We wniosku Podatnik przedstawił opis zdarzenia przyszłego, w którym wskazał m.in., że:

- S. D. prowadzi działalność gospodarczą na podstawie wpisu do Centralnej Ewidencji i Informacji o Działalności Gospodarczej pod firmą "S. D. Zakład Produkcyjno-Handlowo-Usługowy "P. ", NIP: [...];

- z uwagi na rozwój prowadzonej działalności Wnioskodawca zamierza przekształcić prowadzoną działalność gospodarczą w jednoosobową spółkę z ograniczoną odpowiedzialnością (dalej: "Spółka przekształcona");

- mając na względzie czynniki natury biznesowej oraz finansowej w odniesieniu do pozostałej części zysków wypracowanych przez Wnioskodawcę może wystąpić sytuacja, iż Wnioskodawca nie będzie miał możliwości wypłaty tych środków jeszcze przed przekształceniem lub nie będzie posiadał fizycznie tych środków z uwagi na ulokowanie ich w inne aktywa jak środki trwałe, czy zapasy (towary) będące kosztem dopiero w momencie sprzedaży;

- podejmując, przed przekształceniem, decyzję o zwrocie środków pieniężnych (wycofaniu części aktywów), Wnioskodawca dokona odpowiedniego przeksięgowania w bilansie prowadzonego przedsiębiorstwa, które następnie powtórzy w bilansie otwarcia Spółki przekształconej. Przeksięgowanie będzie dotyczyło przesunięcia środków (wartości) z zysku (strata) z lat ubiegłych na zobowiązania długoterminowe, tj. zobowiązania wobec obecnego właściciela, a w spółce z ograniczoną odpowiedzialnością (spółce przekształconej) odpowiednio jako zobowiązania wobec wspólnika. W konsekwencji spółka z ograniczoną odpowiedzialnością będzie miała, od momentu jej powstania, zobowiązanie długoterminowe wobec właściciela przedsiębiorstwa przekształcanego (Wnioskodawcy), który zostanie jedynym udziałowcem spółki z ograniczoną odpowiedzialnością, powstałej z powyższego przekształcenia. W. ta nie będzie uwzględniona w wartości bilansowej przekształcanego przedsiębiorcy zawartej w planie przekształcenia. Wyrazem uzewnętrznienia przed przekształceniem decyzji Wnioskodawcy o zwrocie środków pieniężnych poza czynnościami sensu stricto księgowymi będzie zamieszczenie odpowiednich wzmianek w tym zakresie w oświadczeniu o przekształceniu lub umowie Spółki przekształconej;

- Wnioskodawca, jako przyszły wspólnik przekształconej spółki z ograniczoną odpowiedzialnością, planuje, aby w sytuacji, gdy będzie to możliwe z perspektywy biznesowej oraz finansowej (tj. w sytuacji dostępnych środków pieniężnych), Spółka przekształcona wypłaciła mu w przyszłości zyski stanowiące całość bądź część zysków wypracowanych przez Przedsiębiorcę przekształcanego przed przekształceniem. Zyski te były już uprzednio opodatkowane przez Wnioskodawcę.

Odnośnie przedstawionego opisu zdarzenia przyszłego Wnioskodawca zadał pytanie: Czy czynność prawna dokonana przez spółkę z ograniczoną odpowiedzialnością (Spółka przekształcona) polegająca na wypłacie po przekształceniu na rzecz Wnioskodawcy, środków stanowiących zysk netto Wnioskodawcy powstały przed dniem przekształcenia i opodatkowany podatkiem dochodowym od osób fizycznych, w drodze zaistnienia długoterminowego zobowiązania spółki z ograniczoną odpowiedzialnością w stosunku do Wnioskodawcy będzie dla Wnioskodawcy czynnością prawną neutralną podatkowo na gruncie ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych?

We wniosku z [...] maja 2022 r. zostało przedstawione własne stanowisko Wnioskodawcy.

W piśmie z dnia [...] września 2022 r. Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej (dalej: "Dyrektor KIS", "Dyrektor", "organ") wezwał Wnioskodawcę do doprecyzowania opisu zdarzenia przyszłego poprzez wskazanie podstawy prawnej przeksięgowania zobowiązania długoterminowego, tj. zobowiązania wobec obecnego właściciela, a w spółce z ograniczoną odpowiedzialnością (spółce przekształconej) odpowiednio jako zobowiązania wobec wspólnika.

W piśmie z dnia [...] września 2022 r. jako wnioskodawca ujawniła się spółka P. sp. z o.o. w Z. dawniej "S. D. Zakład Produkcyjno-Handlowo-Usługowy "P." (dalej: "Skarżący", "Strona"). W piśmie tym Skarżący podał, że "podstawą prawną przeksięgowania oraz wypłaty zysków z działalności jest / była decyzja Wnioskodawcy wyrażona w formie pisemnego oświadczenia o wypłacie tych zysków podjęta przez Wnioskodawcę przed przekształceniem jednoosobowej działalności gospodarczej pod firmą S. D. Z. Produkcyjno-Handlowo-Usługowy "P." w spółkę z ograniczoną odpowiedzialnością.

Ponadto, przywołane powyżej oświadczenie Wnioskodawcy jako podstawę prawną wskazuje m.in.: a) art. 60 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny (t.j. Dz. U. z 2022 r. poz. 1360 z późn. zm.) dotyczący oświadczeń woli, b) art. 2 ustawy z dnia 6 marca 2018 r. - Prawo przedsiębiorców (t.j. Dz. U. z 2021 r. poz. 162 z późn. zm.) dotyczący wolności działalności gospodarczej i równości przedsiębiorców, c) art. 21–22 ustawy z dnia 29 września 1994 r. o rachunkowości (t.j. Dz. U. z 2021 r. poz. 217 z późn. zm.) dotyczący wymogów merytorycznych i formalnych dowodów księgowych, d) art. 180 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (t.j. Dz. U. z 2021 r. poz. 1540 z późn. zm.) dotyczący dowodu w postępowaniu podatkowym.

Przedsiębiorca prowadzący działalność gospodarczą samodzielnie decyduje o sprawach

przedsiębiorstwa, w tym także o podziale zysku lub o pokryciu straty oraz dowolnie dysponuje środkami zgromadzonymi na firmowym rachunku bankowym. Mający miejsce w niniejszej sprawie sposób postępowania Wnioskodawcy stanowi więc wyraz powszechnie występującej praktyki gospodarczej oraz znajduje odzwierciedlenie w wydawanych interpretacjach indywidualnych Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej. Z tego punktu widzenia Wnioskodawca tytułem przykładu wskazuje na interpretację indywidualną Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej z dnia [...] czerwca 2022 r[...], w której potwierdzono, że w przypadku, gdy spółka przekształcona wypłaci zyski z działalności na podstawie decyzji Wnioskodawcy wyrażonej w formie pisemnego oświadczenia o wypłacie tych zysków podjętej przez Wnioskodawcę przed przekształceniem jednoosobowej działalności gospodarczej w spółkę przekształconą, to wypłata na rzecz udziałowca tej spółki, po przekształceniu, środków stanowiących zysk netto wnioskodawcy powstały przed dniem przekształcenia i opodatkowany podatkiem dochodowym od osób fizycznych, w drodze zaistnienia długoterminowego zobowiązania spółki z ograniczoną odpowiedzialnością, będzie czynnością prawną neutralną podatkowo na gruncie ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych. Wnioskodawca zwraca przy tym uwagę też, że źródłem uprawnienia do uzyskania zysków z działalności nie będzie posiadanie przez Wnioskodawcę statusu wspólnika przekształconej spółki z ograniczoną odpowiedzialności. Źródłem uprawnienia Wnioskodawcy do uzyskania zysków z działalności jest i będzie prowadzenie przez Wnioskodawcę jednoosobowej działalności gospodarczej pod firmą S. D. Z. Produkcyjno-Handlowo-Usługowy "P.", z przekształcenia której powstanie przekształcona spółka z ograniczoną odpowiedzialności."

Postanowieniem z dnia [...] października 2022r. Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej pozostawił wniosek bez rozpatrzenia. Zdaniem organu, w udzielonej przez Skarżącego odpowiedzi na wezwanie nie wyjaśniono podstawy prawnej samego zdarzenia gospodarczego jakim będzie powstanie zobowiązania Wnioskodawcy wobec siebie do wypłaty zysków, o których zdecydował, że zamierza dokonać wycofania z przedsiębiorstwa części wypracowanych zysków. Taki opis zdarzenia jest niepełny i niespójny oraz budzi wątpliwości w kontekście regulacji Kodeksu cywilnego wskazującego na to, że zobowiązania to relacje dwustronne lub wielostronne. Dyrektor wskazał ponadto, że przedstawiony opis budzi istotne wątpliwości odnośnie charakteru prawnego planowanej wypłaty środków – tytułu prawnego tej czynności, jej skuteczności prawnej.

Skarżący pismem z dnia [...] listopada 2022r. skierował do organu zażalenie, wnosząc o uchylenie zaskarżonego postanowienia i wydanie interpretacji indywidualnej. Zarzucił naruszenie następujących przepisów prawa: art. 14b § 1 i § 3, art. 14g ust. 1, art. 14h, art. 169 § 1 i § 4, art. 121 § 1 w zw. z art. 14h ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2021r., poz. 1540 ze zm., dalej: "O.p.") oraz art. 32 ust. 1 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 2 kwietnia 1997 r.

Postanowieniem z dnia [...] stycznia 2023r. Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie. Stwierdził, że zasadnie organ I instancji uznał, iż opis zdarzenia przyszłego za niepełny i niespójny. Pytanie z wezwania było istotne dla rozstrzygnięcia sprawy. Zdaniem Dyrektora, odpowiedź na wezwanie (i wskazane w nim przez Skarżącego przepisy) nie mogła być w sposób oczywisty uznana za skuteczne uzupełnienie wniosku z uwagi na ich zakres nie odnoszący się do podstawy prawnej powstania opisanego we wniosku zobowiązania S. D. jako przedsiębiorcy w stosunku do siebie jako osoby prywatnej. W konsekwencji, opis zdarzenia przyszłego, który jest podstawą faktyczną dla wydania interpretacji indywidualnej – mimo podjęcia próby jego uzupełnienia – nadal nie był wyczerpujący i jednoznaczny. Uniemożliwiło to ocenę jego skutków podatkowych w kontekście wskazanych przez Wnioskodawcę przepisów ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych i ocenę jego stanowiska w sprawie w odniesieniu do pytania zawartego we wniosku. Z tego względu, wydanie interpretacji nie było zdaniem organu możliwe. Podzielając oceny i stanowisko wyrażone przez organ I instancji, Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej nie znalazł podstaw do uwzględnienia zażalenia i utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie.

Na rozstrzygnięcie organu II instancji Skarżący wniósł skargę domagając się uchylenia zaskarżonego postanowienia w całości oraz uchylenia postanowienia organu I instancji, a także zasądzenia zwrotu kosztów postępowania. Zaskarżonemu postanowieniu zarzucono naruszenie:

1) art. 14b § 1 w zw. z art. 233 § 1 pkt 1 i art. 239 w zw. z art. 14h O.p. poprzez niezastosowanie przepisu art. 14b § 1 O.p. w niniejszej sprawie, podczas gdy przepis ten powinien znaleźć zastosowanie, co powinno skutkować wydaniem przez Dyrektora KIS interpretacji indywidualnej w zakresie, w jakim żądał tego Skarżący, a w konsekwencji wydanie przez Dyrektora KIS postanowienia o utrzymaniu w mocy postanowienia o pozostawieniu wniosku bez rozpatrzenia;

2) art. 14b § 3 w zw. z art. 233 § 1 pkt 1 i art. 239 w zw. z art. 14h O.p. poprzez błędną wykładnię przepisu art. 14b § 3 O.p. skutkującą nieprawidłowym uznaniem, że Skarżący składając wniosek o wydanie interpretacji indywidualnej oraz uzupełniając ww. wniosek na wezwanie Dyrektora KIS w trybie art. 169 § 1 w zw. z art. 14h O.p. nie przedstawił w wyczerpujący sposób zdarzenia przyszłego, co skutkowało pozostawieniem wniosku bez rozpatrzenia, podczas gdy spełniał on wymagania stawiane przez przepis art. 14b § 3 O.p., albowiem Skarżący przedstawił zdarzenie przyszłe oraz własne stanowisko w sprawie oceny prawnej tego zdarzenia przyszłego w sposób wyczerpujący pozwalający na dokonanie przez Dyrektora KIS oceny czy stanowisko Skarżącego i jego ocena prawna są prawidłowe, a w konsekwencji wydanie przez Dyrektora KIS postanowienia o utrzymaniu w mocy postanowienia o pozostawieniu wniosku bez rozpatrzenia;

3) art. 14b § 3 w zw. z art. 233 § 1 pkt 1 i art. 239 w zw. z art. 14h O.p. poprzez błędną wykładnię przepisu art. 14b § 3 O.p. skutkującą stwierdzeniem przez Dyrektora KIS, że w niniejszej sprawie "nie wyjaśniono podstawy prawnej samego zdarzenia gospodarczego", podczas gdy ewentualne żądanie wskazania jako elementu zdarzenia przyszłego, podstawy prawnej opisanego w nim zdarzenia, wykracza poza zakres przepisu art. 14b § 3 O.p., natomiast z treści ww. wniosku wynika szczegółowy opis i przebieg ww. zdarzenia, a w konsekwencji wydanie przez Dyrektora KIS postanowienia o utrzymaniu w mocy postanowienia o pozostawieniu wniosku bez rozpatrzenia;

4) art. 14g ust. 1 oraz art. 169 § 1 i § 4 w zw. z art. 14h O.p. w zw. z art. 233 § 1 pkt 1 i art. 239 o.p, poprzez zastosowanie w niniejszej sprawie przepisu art. 14g ust. 1 oraz art. 169 § 1 i § 4 w zw. z art. 14h o.p w niniejszej sprawie skutkujące pozostawieniem wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej bez rozpatrzenia, podczas gdy nie doszło do wypełnienia dyspozycji tych przepisów skutkującej możliwością pozostawienia ww. wniosku bez rozpatrzenia, gdyż wezwanie Dyrektora KIS z dnia [...] września 2022 r. odnosiło się do wskazania przez Skarżącego "podstawę prawną przeksięgowania zobowiązania długoterminowego", a pozostawienie ww. wniosku bez rozpatrzenia nastąpiło z uwagi na fakt, iż w ocenie Dyrektora KIS "nie wyjaśniono podstawy prawnej samego zdarzenia gospodarczego", a w konsekwencji wydanie przez Dyrektora KIS postanowienia o utrzymaniu w mocy postanowienia o pozostawieniu wniosku bez rozpatrzenia;

5) art. 121 § 1 w zw. z art. 14h O.p. oraz art. 32 ust. 1 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 2 kwietnia 1997 r. w zw. z art. 233 § 1 pkt 1 i art. 239 O.p., poprzez niezastosowanie przepisu art. 121 § 1 w zw. z art. 14h O.p. oraz art. 32 ust. 1 Konstytucji RP w niniejszej sprawie skutkujące prowadzeniem postępowania w sposób niebudzący zaufania do organów podatkowych oraz w sprzeczności z zasadą równości wobec prawa, przejawiające się pozostawieniem bez rozpatrzenia wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej, pomimo że w obrocie prawnym funkcjonują interpretacje indywidualne Dyrektora KIS, w tym interpretacje indywidualne wydane przez delegaturę KIS w P. T. w analogicznych stanach faktycznych (zdarzeniach przyszłych) oraz w których udzielono odpowiedzi na analogiczne pytania, a w konsekwencji wydanie przez Dyrektora KIS postanowienia o utrzymaniu w mocy postanowienia o pozostawieniu wniosku bez rozpatrzenia.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko wyrażone w zaskarżonym postanowieniu.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy zważył, co następuje:

Skarga jest zasadna.

Uwzględnienie skargi następuje w przypadku stwierdzenia przez sąd naruszenia przepisów prawa materialnego, jeżeli miało ono wpływ na wynik sprawy lub naruszenia przepisów prawa procesowego, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy, a także dające podstawę do wznowienia postępowania - art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2022 r., poz. 329 ze zm., dalej: "p.p.s.a."). Ponadto zgodnie z art. 134 § 1 p.p.s.a. sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. W niniejszej sprawie Dyrektor KIS naruszył przepisy art. 14b § 3, art. 14c § 1, art. 14g § 1, art. 14h w zw. z art. 169 § 4, art. 14g § 1 w zw. z art. 14b § 3, art. 14b § 1 O.p.

Przedmiotem zaskarżenia jest postanowienie w przedmiocie pozostawienia bez rozpatrzenia wniosku strony o wydanie interpretacji indywidualnej dotyczącej podatku dochodowego od osób fizycznych. Zdaniem Dyrektora KIS Skarżący nie uzupełnił braków formalnych wniosku, o których była mowa w wezwaniu z [...] września 2022 r., ponieważ jak wskazał Dyrektor na str. 9 zaskarżonego postanowienia "Pana odpowiedź na ww. wezwanie skierowane przez Organ I instancji nie wyjaśniła podstawy prawnej zdarzenia gospodarczego, jakim będzie powstanie Pana zobowiązania wobec siebie do wypłaty zysków, nie można uznać, że wyczerpująco i jednoznacznie przedstawił Pan zdarzenie przyszłe." Podkreślenia wymaga jednak, że pytanie zadane przez Dyrektora w wezwaniu z dnia [...] września 2022 r. wskazywało: "powinien Pan doprecyzować opis zdarzenia przyszłego, tj. wskazać podstawę prawną przeksięgowania zobowiązania długoterminowego, tj. zobowiązania wobec obecnego właściciela, a w spółce z ograniczoną odpowiedzialnością (spółce przekształconej) odpowiednio jako zobowiązania wobec wspólnika."

Dokonując kontroli zaskarżonego postanowienia Sąd przyznał rację Skarżącemu, który twierdzi, że uzupełnił przedstawiony we wniosku o interpretację indywidualną opis zdarzenia przyszłego w sposób wskazany w wezwaniu, tj. umożliwiający weryfikację oceny prawnej stanowiska Strony w odniesieniu do przedstawionego opisu zdarzenia przyszłego. Sąd przyznał rację również Skarżącemu w kwestii istnienia rozbieżności pomiędzy wezwaniem Dyrektora KIS z dnia [...] września 2022 r. a wskazaną w postanowieniu przyczyną pozostawienie wniosku bez rozpatrzenia. W wezwaniu do uzupełnienia wniosku zdaniem Sądu Dyrektor KIS zapytał bowiem o podstawę prawną "przeksięgowania zobowiązania długoterminowego", natomiast niewyjaśniona wątpliwość stanowiąca uzasadnienie do wydania zaskarżonego postanowienia dotyczyła podstawy prawnej powstania zobowiązania Wnioskodawcy wobec siebie do wypłaty zysków. W związku z powyższym, w ocenie Sądu, zakres zadanego Wnioskodawcy pytania i zakres stanowiska Dyrektora wskazanego jako uzasadnienie zaskarżonego postanowienia są rozbieżne. Nie dotyczą bowiem tego samego zdarzenia, tej samej czynności.

Uzasadniając podjęte w sprawie rozstrzygnięcie Sąd w pierwszej kolejności wskazuje, że zgodnie z art. 14b § 3 O.p., składający wniosek o interpretację jest obowiązany m.in. do wyczerpującego przedstawienia zaistniałego stanu faktycznego albo zdarzenia przyszłego. Podany we wniosku opis zdarzenia przyszłego stanowi jedyną podstawę faktyczną wydanej interpretacji i tym samym wyznacza granice, w jakich interpretacja będzie mogła wywołać określone w ustawie skutki prawne. W rezultacie ani organ wydający interpretację, ani sąd administracyjny ją kontrolujący, nie mogą przyjmować własnych ustaleń faktycznych odmiennych od okoliczności przedstawionych przez wnioskodawcę (wyrok WSA w Bydgoszczy z 02 września 2020 r. sygn. akt I SA/Bd 7/20). Z kolei zgodnie z art. 14c § 1 i 2 O.p., interpretacja indywidualna powinna zawierać wyczerpujący opis przedstawionego we wniosku stanu faktycznego lub zdarzenia przyszłego oraz ocenę stanowiska wnioskodawcy wraz z uzasadnieniem prawnym tej oceny. W razie negatywnej oceny stanowiska wnioskodawcy interpretacja indywidualna zawiera wskazanie prawidłowego stanowiska wraz z uzasadnieniem prawnym.

Tym samym granice dla zawartej w interpretacji indywidualnej wypowiedzi organu wyznaczają z jednej strony przedstawione we wniosku okoliczności faktyczne, z drugiej zaś problem prawny wyartykułowany w stanowisku wnioskodawcy, co do oceny prawnej tych okoliczności faktycznych. Ochrona prawna wynikająca z zastosowania się do wydanej interpretacji indywidualnej, będzie zatem tylko wtedy możliwa, gdy przedstawiony przez podatnika stan faktyczny / opis zdarzenia przyszłego pokryje się ze stanem rzeczywistym. Oznacza to, że podatnik bierze na siebie ewentualne ryzyko wadliwego przedstawienia stanu faktycznego, co organ może ustalić w postępowaniu wymiarowym. Nie ulega zatem wątpliwości, że w świetle powołanych przepisów organ rozpatruje sprawę tylko i wyłącznie w ramach konkretnego stanu faktycznego (zdarzenia przyszłego) przedstawionego przez wnioskodawcę oraz wyrażonej przez niego oceny prawnej (stanowiska) dotyczącej zastosowania wskazanych przepisów. Natomiast termin "wyczerpujące" przedstawienie stanu faktycznego (zdarzenia przyszłego), jak trafnie wskazał organ interpretacyjny, oznacza konieczność przedstawienia we wniosku danego zagadnienia wszechstronnie, dogłębnie, szczegółowo, gruntownie i dokładnie, a zatem w taki sposób, aby można było zająć stanowisko w prezentowanym stanie rzeczy. Spełnienie powyższych warunków jest konieczne, aby organ mógł udzielić jednoznacznej odpowiedzi na złożony wniosek, gdyż organ wydając interpretację indywidualną każdorazowo bierze pod uwagę przedstawiony we wniosku stan sprawy i ocenia trafność stanowiska wnioskodawcy. Tak więc wniosek o wydanie interpretacji indywidualnej, aby mógł podlegać merytorycznemu rozpatrzeniu musi odpowiadać wymogom formalnym wynikającym z przywołanych powyżej przepisów prawa. Dlatego każdy wniosek o wydanie interpretacji indywidualnej na wstępie podlega analizie pod względem spełnienia wymogów formalnych co w późniejszym etapie przedkłada się na sposób jego rozstrzygnięcia. W przypadku, gdy wniosek nie spełnia wymogów formalnych, na organie spoczywa obowiązek wezwania strony do uzupełnienia braków formalnych wniosku, wzywa on wnioskodawcę - w trybie art. 169 § 1 w zw. z art. 14h O.p. - o sprecyzowanie opisanego stanu faktycznego (zdarzenia przyszłego) lub też o usunięcie innych braków wniosku.

Przenosząc powyższe rozważania na grunt rozpoznawanej sprawy wskazać należy, że stan faktyczny (zdarzenie przyszłe) przedstawiane we wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej pełni następujące funkcje: 1) jest podstawą faktyczną dla rozstrzygnięcia problemu prawnego będącego tematem wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej; 2) określa "indywidualną sprawę wnioskodawcy", służąc tym samym wykazaniu jego "zainteresowania" wydaniem interpretacji indywidualnej; 3) wyznacza granice, w jakich interpretacja będzie mogła wywołać określone w ustawie skutki prawne.

Dokonując kontroli legalności zaskarżonego postanowienia Sąd podzielił zarzut naruszenia art. 14b § 3, art. 14c § 1, art. 14g § 1, art. 14h w zw. z art. 169 § 4 O.p. poprzez utrzymanie w mocy, a przez to zaaprobowanie postanowienia z dnia [...] października 2022 r. o pozostawieniu bez rozpatrzenia wniosku, w którym organ bezpodstawnie zarzucił niedopełnienie wymogów formalnych wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej z dnia [...] maja 2022 r. W ocenie Sądu, Strona wykazała również, że doszło do naruszenia art. 14g § 1 w zw. z art. 14b § 3 O.p. poprzez przyjęcie, iż wniosek wraz z jego uzupełnieniem nie pozwolił organowi podatkowemu na wydanie indywidualnej interpretacji, a także art. 14b § 1 O.p. poprzez pozostawienie wniosku bez rozpatrzenia, pomimo uzupełnienia braków formalnych.

Uzasadniając przyjęte stanowisko wskazać należy, że Skarżący, wbrew twierdzeniom organów obu instancji udzielił odpowiedzi spełniającej warunki konieczne do uzyskania interpretacji. Już we wniosku o wydanie interpretacji Skarżący wskazał adekwatne jego zdaniem podstawy prawne regulujące kwestię przekształcenia prowadzonej przez niego działalności gospodarczej w spółkę, jak również w jaki sposób będzie dokonana – kluczowa dla zajęcia stanowiska przez organ – wypłata zysku. Następnie z odpowiedzi Skarżącego na wezwanie Dyrektora KIS wyraźnie wynikają podstawy prawne czynności wykazywanych w opisie zdarzenia przyszłego. Zasadnie także podnosi Strona, że wezwanie organu i odpowiedź na wezwanie dotyczyło wskazania "przeksięgowania zobowiązania długoterminowego". Niezrozumiała w tym kontekście jest zatem konkluzja organu, że zaprezentowany opis – mimo podjęcia prób jego uzupełnienia - budził istotne wątpliwości odnośnie podstawy prawnej powstania zobowiązania Wnioskodawcy wobec siebie do wypłaty zysków. Organ nie podjął bowiem próby uzupełnienia opisu zdarzenia przyszłego, albowiem nie skierował do Skarżącego pytania o podstawę prawną powstania zobowiązania Wnioskodawcy wobec siebie do wypłaty zysków. Zatem stanowisko organu jest sprzeczne bowiem jeśli istniały jeszcze wątpliwości to należało ponownie wezwać Stronę do uzupełnienie wniosku a jeżeli tych wątpliwości nie było i Strona udzieliła odpowiedzi na zadane pytanie to należało wydać interpretację indywidualną.

Niezależnie od powyższego Sąd wskazuje, że organ nie może żądać od podatnika ubiegającego się o wydanie interpretacji indywidualnej przepisów prawa podatkowego, aby we własnym zakresie rozstrzygnął wątpliwości natury prawno-podatkowej. Ewentualne wezwanie do sprecyzowania wniosku może prowadzić jedynie do żądania sprecyzowania faktów / zdarzeń opisanych we wniosku. Wymóg wyczerpującego przedstawienia stanu faktycznego albo zdarzenia przyszłego realizuje się poprzez podanie wszystkich jego elementów, istotnych z punktu widzenia możliwości oceny stanowiska wnioskodawcy. W trybie żądania uzupełnienia braków formalnych pisma, jakim jest wniosek o wydanie interpretacji indywidualnej przepisów prawa podatkowego, organ podatkowy może żądać jedynie uzupełnienia wniosku o takie elementy, bez których nie jest możliwa ocena czy stanowisko przedstawione we wniosku i ocena prawna są prawidłowe czy też błędne. Organ w niniejszej sprawie zadał 1 pytanie, na które Strona wyczerpująco odpowiedziała. Tym samym organ nie miał podstaw, aby odmówić wydania interpretacji indywidualnej przepisów prawa podatkowego. Ponadto, podkreślić należy, że organ może w toku postępowania wezwać do uszczegółowienia stanu faktycznego jedynie w sytuacji, gdy podany stan faktyczny uniemożliwia odpowiedź na pytanie zawarte we wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej (tak przykładowo wyrok NSA z 9 stycznia 2019 r., sygn. akt II FSK 3537/15).

Ponownie należy podkreślić że, interpretacja indywidualna to stanowisko organu podatkowego na temat stosowania przepisów prawa podatkowego w indywidualnej sprawie w przedstawionym we wniosku stanie faktycznym lub zdarzeniu przyszłym, a "składający wniosek o wydanie interpretacji indywidualnej obowiązany jest do wyczerpującego przedstawienia zaistniałego stanu faktycznego albo zdarzenia przyszłego oraz do przedstawienia własnego stanowiska w sprawie oceny prawnej tego stanu faktycznego albo zdarzenia przyszłego" (tak 14b § 3 O.p.). Innymi słowy składający wniosek o wydanie interpretacji indywidualnej zobligowany jest do przedstawienia swojego stanowiska, tj. "sposobu pojmowania czegoś, zapatrywania się na coś" (tak Słownik języka polskiego PWN). Interpretacja indywidulna jest właśnie potwierdzeniem albo zaprzeczeniem oceny prawno-podatkowej wnioskującego o jej wydanie. Interpretacja ma dać odpowiedź, czy wnioskodawca prawidłowo stosuje przepisy podatkowe oraz pomóc mu w ich interpretacji w zakresie, w którym stanowią dla niego wątpliwość. Oczywistym jest więc, że wnioskodawca składając wniosek o wydanie interpretacji posługuje się jedynie swoją wiedzą i oceną, a obowiązkiem organu jest przeanalizowanie sprawy i wyrażenie poglądu, czy stanowisko wnioskodawcy jest słuszne.

Przedstawiony przez Skarżącego opis zdarzenia przyszłego zarówno we wniosku, jak i jego uzupełnieniu, nie zawiera abstrakcyjnego i subiektywnego ujęcia problemu, są w nim wymienione okoliczności i zdarzenia wystarczające do wydania interpretacji. W ocenie Sądu w niniejszej sprawie Strona spełniła warunki obligujące Dyrektora KIS do wydania interpretacji. Strona złożyła kompletny wniosek o wydanie interpretacji indywidualnej oraz udzieliła odpowiedzi na zadane przez Dyrektora pytanie. Oceniając stanowisko Wnioskodawcy w odniesieniu do przedstawionego opisu zdarzenia przyszłego, Dyrektor winien przyjąć wskazaną przez Wnioskodawcę we wniosku i w piśmie uzupełniającym Skarżącego czynność prawną, co pozostaje w zgodzie z celami i funkcjami jakie pełnią interpretacje indywidualne. Organ interpretacyjny w niniejszej sprawie był zobowiązany do oceny zdarzeń przyszłych oraz udzielenia odpowiedzi merytorycznej dotyczącej wątpliwości prawnych Skarżącego.

Mając na uwadze powyższe rozważania błędne jest stanowisko organów obu instancji, iż Strona nie wyjaśniła podstawy prawnej samego zdarzenia gospodarczego jakim będzie powstanie zobowiązania Wnioskodawcy wobec siebie do wypłaty zysków, o których zdecydował, że zamierza dokonać wycofania z przedsiębiorstwa części wypracowanych zysków. Zdarzenie przyszłe opisane bowiem zostało w sposób konkretny i jednoznaczny. Opis zawarty we wniosku z [...] maja 2022 roku i w kolejnym piśmie uzupełniającym z [...] września 2022 roku był precyzyjny i rozwiewał wątpliwości jakie Dyrektor KIS zaadresował w pytaniu do Wnioskodawcy.

Reasumując, Sąd podzielił pogląd Strony, iż na podstawie przedstawionych przez nią informacji brak było podstaw do pozostawienia wniosku z dnia [...] maja 2022 r. bez rozpatrzenia. Przeciwnie Dyrektor winien wydać taką interpretację, w której odniesie się do stanowiska Wnioskodawcy zaprezentowanego we wniosku z dnia [...] maja 2022 r., uzupełnionego treścią pisma z dnia [...] września 2022r.

Mając na uwadze powyższe, Sąd na podstawie art. 145 §1 pkt 1 c) i art. 135 p.p.s.a. uchylił zaskarżone postanowienie i poprzedzające je postanowienie organu I instancji. Rozpoznając sprawę ponownie Dyrektor będzie związany na podstawie art. 153 p.p.s.a. oceną prawną przedstawioną w niniejszym wyroku. O kosztach postępowania orzeczono na podstawie art. 200 i art. 205 § 2 i § 4 p.p.s.a. Na zasądzoną kwotę złożył się wpis od skargi w wysokości [...] zł, opłata od pełnomocnictwa w wysokości [...] zł oraz koszty zastępstwa procesowego dla doradcy podatkowego w kwocie [...]zł.

Rozpoznanie niniejszej sprawy nastąpiło na posiedzeniu niejawnym, w trybie uproszczonym, na podstawie art. 119 pkt 3 p.p.s.a. Na podstawie tego przepisu, sąd może rozpoznać sprawę w trybie uproszczonym, gdy przedmiotem skargi jest postanowienie wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także postanowienie rozstrzygające sprawę co do istoty oraz postanowienie wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie. W kontrolowanej sprawie zaistniała przesłanka do rozpoznania sprawy w trybie uproszczonym. Przedmiot skargi kwalifikował sprawę do kategorii, o jakich mowa w art. 119 pkt 3 p.p.s.a. Rozpoznanie sprawy w trybie uproszczonym, na podstawie tego przepisu, jest niezależne od woli stron (por. wyrok NSA z dnia 11 czerwca 2019 r., sygn. akt II OSK 1867/17). Natomiast zgodnie z art. 120 p.p.s.a. w trybie uproszczonym sąd rozpoznaje sprawy na posiedzeniu niejawnym w składzie trzech sędziów.

Orzeczenia, których sygnatury przywołano w uzasadnieniu dostępne są na stronie internetowej orzeczeń sądów administracyjnych: http://orzeczenia.nsa.gov.pl (CBOSA).

J. Ziołek T. Wójcik U. Wiśniewska