Wyrok WSA w Poznaniu, sygn. akt I SA/Po 75/23
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu
Data orzeczenia: 2023-12-05 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6117 Odpowiedzialność podatkowa osób trzecich, ulgi płatnicze (umorzenie, odroczenie, rozłożenie na raty itp.)
Hasła tematyczne: Odpowiedzialność podatkowa osób trzecich
Skarżony organ: Dyrektor Izby Skarbowej
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 116 § 1 i § 2, art. 187 § 1, art. 188, art. 191, art. 197 § 1, art. 200
journal: Dz.U. 2023 poz 2383
law: Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t. j.)
article: art. 11 ust. 1 i 2, art. 21 ust. 1 i 2
journal: Dz.U. 2022 poz 1520
law: Ustawa z dnia 28 lutego 2003 r. Prawo upadłościowe (t. j.)

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Waldemar Inerowicz Sędziowie Sędzia WSA Katarzyna Nikodem (spr.) Sędzia WSA Barbara Rennert Protokolant: st. sekr. sąd. Marta Ziewińska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 05 grudnia 2023 r. sprawy ze skargi M. G. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej z dnia 15 listopada 2022 r. nr [...] w przedmiocie orzeczenia o solidarnej odpowiedzialności osób trzecich za zaległości podatkowe z tytułu podatku od towarów i usług, podatku dochodowego od osób fizycznych od wypłaconych wynagrodzeń przez płatnika oraz kosztów postępowania egzekucyjnego oddala skargę.


UZASADNIENIE

Zaskarżoną decyzją z 15 listopada 2022 r. nr [...] (sprostowaną postanowieniem z 17 stycznia 2023 r.) Dyrektor Izby Skarbowej, po rozpatrzeniu odwołania M. G., utrzymał w mocy decyzję Naczelnika Urzędu Skarbowego [...] z 16 marca 2022 r. nr [...], [...] w przedmiocie orzeczenia o solidarnej odpowiedzialności osób trzecich za zaległości podatkowe.

Zaskarżona decyzja DIAS zapadła w następującym stanie faktycznym

i prawnym sprawy.

K. Sp. z o.o. w P. zawiązana została umową z 22 czerwca 2014 r. Spółka została wpisana do K. R. P. (KRS) pod numerem [...]. Powyższy fakt został ujawniony w K. R. S. wpisem z 24 czerwca 2014 r. Uchwałą Nr [...] Nadzwyczajnego Zgromadzenia Wspólników K. Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością z 20 lipca 2016 r. skarżący został powołany na prezesa zarządu spółki. Wg danych umieszczonych w KRS w dacie podejmowania rozstrzygnięcia zaskarżoną decyzją organu I instancji, skarżący pełnił nadal ww. funkcję w spółce.

K. Sp. z o.o. jako czynny podatnik podatku od towarów i usług złożyła deklaracje podatkowe dla podatku od towarów i usług VAT-7K oraz VAT-7, deklarując kwoty do zapłaty za: II kwartał 2017 r. kwotę [...]zł, III kwartał 2017 r. kwotę [...]zł (wynikająca z korekty deklaracji), II kwartał 2018 r. kwotę [...]zł (wynikająca z korekty deklaracji) oraz za lipiec 2019 r. kwotę [...]zł (wynikająca z korekty deklaracji), wrzesień 2019 r. kwotę [...]zł, grudzień 2019 r. kwotę [...]zł, luty 2020 r. kwotę [...]zł (wynikająca z korekty deklaracji), marzec 2020 r. w kwocie [...]zł (wynikająca z korekty deklaracji). W rozliczeniu za styczeń 2020 r. spółka złożyła korektę deklaracji VAT-7, deklarując zamiast kwotę nadwyżki podatku naliczonego nad należnym do zwrotu na rachunek bankowy w wysokości [...] zł nadwyżkę do przeniesienia na następny okres rozliczeniowy w wysokości [...] zł.

Spółka jako płatnik dokonała obliczenia oraz poboru należnych zaliczek na podatek dochodowy od osób fizycznych, sporządziła i złożyła

w formie elektronicznej w Urzędzie Skarbowym [...] roczną deklarację o pobranych zaliczkach na podatek dochodowy za 2017 rok oraz w Urzędzie Skarbowym [...] za 2018 i 2019 rok, nie dokonując wpłat pobranych zaliczek na podatek dochodowy od osób fizycznych.

Uwzględniając częściowe wpłaty dokonane przez spółkę (w tym wpłaty dokonane w trakcie postępowania egzekucyjnego oraz zaliczenie nadpłat wynikających ze złożonych korekt deklaracji na poczet zaległości), organ ustalił, że spółka posiada na dzień wydania zaskarżonej decyzji następujące zaległości podatkowe:

a) w podatku od towarów i usług:

- II kwartał 2017 r. kwota główna [...] zł i odsetki za zwłokę [...] zł,

- III kwartał 2017 r. kwota główna [...] zł i odsetki za zwłokę [...] zł,

- II kwartał 2018 r. kwota główna [...] zł i odsetki za zwłokę [...] zł,

- lipiec 2019 r. kwota główna [...] zł i odsetki za zwłokę [...] zł,

- wrzesień 2019 r. kwota główna [...] zł i odsetki za zwłokę [...] zł,

- grudzień 2019 r. kwota główna [...] zł i odsetki za zwłokę [...] zł,

- styczeń 2020 r. kwota główna [...] zł i odsetki za zwłokę [...] zł,

- luty 2020 r. kwota główna [...] zł i odsetki za zwłokę [...] zł,

- marzec 2020 r. kwota główna [...] zł i odsetki za zwłokę [...] zł,

b) w podatku dochodowym od osób fizycznych od wypłaconych wynagrodzeń przez płatnika w następujących miesiącach:

- sierpień 2017 r. w kwocie głównej [...] zł i odsetki za zwłokę [...] zł,

- wrzesień 2017 r. w kwocie głównej [...] zł i odsetki za zwłokę [...] zł,

- październik 2017 r. w kwocie głównej [...] zł i odsetki za zwłokę [...] zł,

- listopad 2017 r. w kwocie głównej [...] zł i odsetki za zwłokę [...] zł,

- grudzień 2017 r. w kwocie głównej [...] zł i odsetki za zwłokę [...] zł,

- luty 2018 r. w kwocie głównej [...] zł i odsetki za zwłokę [...] zł,

- marzec 2018 r. w kwocie głównej [...] zł i odsetki za zwłokę [...] zł,

- kwiecień 2018 r. w kwocie głównej [...] zł i odsetki za zwłokę [...] zł,

- maj 2018 r. w kwocie głównej [...] zł i odsetki za zwłokę [...] zł,

- czerwiec 2018 r. w kwocie głównej [...] zł i odsetki za zwłokę [...] zł,

- lipiec 2018 r. w kwocie głównej [...] zł i odsetki za zwłokę [...] zł,

- sierpień 2018 r. w kwocie głównej [...] zł i odsetki za zwłokę [...] zł,

- wrzesień 2018 r. w kwocie głównej [...] zł i odsetki za zwłokę [...] zł,

- październik 2018 r. w kwocie głównej [...] zł i odsetki za zwłokę [...] zł,

- listopad 2018 r. w kwocie głównej [...] zł i odsetki za zwłokę [...] zł,

- grudzień 2018 r. w kwocie głównej [...] zł i odsetki za zwłokę [...] zł,

- styczeń 2019 r. w kwocie głównej [...] zł i odsetki za zwłokę [...] zł,

- luty 2019 r. w kwocie głównej [...] zł i odsetki za zwłokę [...] zł,

- marzec 2019 r. w kwocie głównej [...] zł i odsetki za zwłokę [...] zł,

- kwiecień 2019 r. w kwocie głównej [...] zł i odsetki za zwłokę [...] zł,

- maj 2019 r. w kwocie głównej [...] zł i odsetki za zwłokę [...] zł,

- czerwiec 2019r. w kwocie głównej [...] zł i odsetki za zwłokę [...] zł,

- lipiec 2019 r. w kwocie głównej [...] zł,

- sierpień 2019r. w kwocie głównej [...] zł,

- wrzesień 2019 r. w kwocie głównej [...] zł

- październik 2019 r. w kwocie głównej [...] zł i odsetki za zwłokę [...] zł,

- listopad 2019 r. w kwocie głównej [...] zł i odsetki za zwłokę [...] zł,

- grudzień 2019 r. w kwocie głównej [...] zł i odsetki za zwłokę [...] zł.

W celu dochodzenia powyższych należności podatkowych, Naczelnik Urzędu Skarbowego [...] oraz Naczelnik Urzędu Skarbowego [...] wystawili i przekazali do realizacji tytuły wykonawcze, na podstawie których wszczęto wobec spółki postępowanie egzekucyjne.

Postępowania egzekucyjne okazały się bezskuteczne, gdyż nie doprowadziły do zaspokojenia ww. należności Skarbu Państwa. Postanowieniem z 30 grudnia 2020 r.

nr [...] oraz nr [...] ([...]) Naczelnik Urzędu Skarbowego [...] umorzył postępowanie egzekucyjne prowadzone na podstawie wskazanych tytułów wykonawczych.

Zawiadomieniem z 22 czerwca 2021 r. nr [...] Naczelnik Urzędu Skarbowego [...] poinformował o nieprzystąpieniu do egzekucji wobec zobowiązanej spółki w oparciu o wystawione tytułu wykonawcze

o numerach [...], [...] ([...]). Uzasadniając ww. zawiadomienie, organ wskazał na wcześniej prowadzone postępowanie egzekucyjne, które z uwagi na bezskuteczność zostało umorzone.

W związku z wystawieniem tytułów wykonawczych o numerach [...] z 06 sierpnia 2021 r., [...], [...] i [...] z 05 sierpnia 2021 r. Naczelnik Urzędu Skarbowego [...] odstąpił od prowadzenia egzekucji z uwagi na stwierdzenie jej bezskuteczności w związku z prowadzoną egzekucją na podstawie wcześniej wystawionych tytułów wykonawczych. Na tę okoliczność zostały sporządzone adnotacje 06 i 09 sierpnia 2021 r. ([...]).

Z uwagi na bezskuteczność egzekucji prowadzonej z majątku spółki, Naczelnik Urzędu Skarbowego [...] postanowieniem z 15 listopada 2021 r. nr [...], [...] ([...]) wszczął z urzędu postępowanie podatkowe w sprawie orzeczenia

o solidarnej odpowiedzialności podatkowej skarżącego jako członka zarządu spółki K. Sp. z o.o. w P. za zaległości podatkowe spółki z tytułu:

- podatku od towarów i usług za II i III kwartał 2017 r., II kwartał 2018 r., lipiec 2019 r., wrzesień 2019 r., grudzień 2019 r. styczeń 2020 r., luty 2020 r. i marzec 2020 r.,

- podatku dochodowego od osób fizycznych z tytułu wypłaconych wynagrodzeń za miesiące od sierpnia do grudnia 2017 r., od lutego do grudnia 2018r., od stycznia do grudnia 2019 r.,

- wraz z odsetkami za zwłokę oraz koszty naliczone w postępowaniu egzekucyjnym.

Naczelnik Urzędu Skarbowego [...] decyzją z 16 marca 2022 r. nr [...], [...] orzekł o solidarnej odpowiedzialności podatkowej skarżącego jako członka zarządu spółki K. z ww. spółką oraz P. S. byłym prezesem zarządu za jej zaległości podatkowe z tytułu:

1. podatku od towarów i usług za :

- II kwartał 2017 r. w wysokości [...] zł i odsetki za zwłokę naliczone na dzień wydania decyzji tj. 16 marca 2022 r. w kwocie [...]zł,

- III kwartał 2017 r. w wysokości [...] zł i odsetki za zwłokę naliczone na dzień wydania decyzji tj. 16 marca 2022 r. w kwocie [...]zł,

- II kwartał 2018 r. w wysokości [...] zł i odsetki za zwłokę naliczone na dzień wydania decyzji tj. 16 marca 2022 r. w kwocie [...]zł,

- miesiąc lipiec 2019 r. w wysokości [...] zł i odsetki za zwłokę naliczone na dzień wydania decyzji tj. 16 marca 2022 r. w kwocie [...]zł,

- miesiąc wrzesień 2019 r. w wysokości [...] zł i odsetki za zwłokę naliczone na dzień wydania decyzji tj. 16 marca 2022 r. w kwocie [...]zł,

- miesiąc grudzień 2019 r. w wysokości [...] zł i odsetki za zwłokę naliczone na dzień wydania decyzji tj. 16 marca 2022 r. w kwocie [...]zł,

- miesiąc styczeń 2020 r. w wysokości [...] zł i odsetki za zwłokę naliczone na dzień wydania decyzji tj. 16 marca 2022 r. w kwocie [...]zł,

- miesiąc luty 2020 r. w wysokości [...] zł i odsetki za zwłokę naliczone na dzień wydania decyzji tj. 16 marca 2022 r. w kwocie [...]zł,

- miesiąc marzec 2020 r. w wysokości [...] zł i odsetki za zwłokę naliczone na dzień wydania decyzji tj. 16 marca 2022 r. w kwocie [...]zł.

2. podatku dochodowego od osób fizycznych od wypłaconych wynagrodzeń przez płatnika następujących miesiącach:

- sierpień 2017 r. w kwocie głównej [...] zł i odsetki za zwłokę obliczone na dzień wydania decyzji tj. 16 marca 2022 r. w wysokości [...] zł,

- wrzesień 2017 r. w kwocie głównej [...] zł i odsetki za zwłokę obliczone na dzień wydania decyzji tj. 16 marca 2022 r. w wysokości [...] zł,

- październik 2017 r. w kwocie głównej [...] zł i odsetki za zwłokę obliczone na dzień wydania decyzji tj. 16 marca 2022 r. w wysokości [...] zł,

- listopad 2017 r. w kwocie głównej [...] zł i odsetki za zwłokę obliczone na dzień wydania decyzji tj. 16 marca 2022 r. w wysokości [...] zł,

- grudzień 2017 r. w kwocie głównej [...] zł i odsetki za zwłokę obliczone na dzień wydania decyzji tj. 16 marca 2022 r. w wysokości [...] zł,

- luty 2018 r. w kwocie głównej [...] zł i odsetki za zwłokę obliczone na dzień wydania decyzji tj. 16 marca 2022 r. w wysokości [...] zł,

- marzec 2018 r. w kwocie głównej [...] zł i odsetki za zwłokę obliczone na dzień wydania decyzji tj. 16 marca 2022 r. w wysokości [...] zł,

- kwiecień 2018 r. w kwocie głównej [...] zł i odsetki za zwłokę obliczone na dzień wydania decyzji tj. 16 marca 2022 r. w wysokości [...] zł,

- maj 2018 r. w kwocie głównej [...] zł i odsetki za zwłokę obliczone na dzień wydania decyzji tj. 16 marca 2022 r. w wysokości [...] zł,

- czerwiec 2018 r. w kwocie głównej [...] zł i odsetki za zwłokę obliczone na dzień wydania decyzji tj. 16 marca 2022 r. w wysokości [...] zł,

- lipiec 2018 r. w kwocie głównej [...] zł i odsetki za zwłokę obliczone na dzień wydania decyzji tj. 16 marca 2022 r. w wysokości [...] zł,

- sierpień 2018 r. w kwocie głównej [...] zł i odsetki za zwłokę obliczone na dzień wydania decyzji tj. 16 marca 2022 r. w wysokości [...] zł,

- wrzesień 2018 r. w kwocie głównej [...] zł i odsetki za zwłokę obliczone na dzień wydania decyzji tj. 16 marca 2022 r. w wysokości [...] zł,

- październik 2018 r. w kwocie głównej [...] zł i odsetki za zwłokę obliczone na dzień wydania decyzji tj. 16 marca 2022 r. w wysokości [...] zł,

- listopad 2018 r. w kwocie głównej [...] zł i odsetki za zwłokę obliczone na dzień wydania decyzji tj. 16 marca 2022 r. w wysokości [...] zł,

- grudzień 2018 r. w kwocie głównej [...] zł i odsetki za zwłokę obliczone na dzień wydania decyzji tj. 16 marca 2022 r. w wysokości [...] zł,

- styczeń 2019 r. w kwocie głównej [...] zł i odsetki za zwłokę obliczone na dzień wydania decyzji tj. 16 marca 2022 r. w wysokości [...] zł,

- luty 2019 r. w kwocie głównej [...] zł i odsetki za zwłokę obliczone na dzień wydania decyzji tj. 16 marca 2022 r. w wysokości [...] zł,

- marzec 2019 r. w kwocie głównej [...] zł i odsetki za zwłokę obliczone na dzień wydania decyzji tj. 16 marca 2022 r. w wysokości [...] zł,

- kwiecień 2019 r. w kwocie głównej [...] zł i odsetki za zwłokę obliczone na dzień wydania decyzji tj. 16 marca 2022 r. w wysokości [...] zł,

- maj 2019 r. w kwocie głównej [...] zł i odsetki za zwłokę obliczone na dzień wydania decyzji tj. 16 marca 2022 r. w wysokości [...] zł,

- czerwiec 2019 r. w kwocie głównej [...] zł i odsetki za zwłokę obliczone na dzień wydania decyzji tj. 16 marca 2022 r. w wysokości [...] zł,

- lipiec 2019 r. w kwocie głównej [...] zł,

- sierpień 2019 r. w kwocie głównej [...] zł,

- wrzesień 2019 r. w kwocie głównej [...] zł,

- październik 2019 r. w kwocie głównej [...] zł i odsetki za zwłokę obliczone na dzień wydania decyzji tj. 16 marca 2022 r. w wysokości [...] zł,

- listopad 2019 r. w kwocie głównej [...] zł i odsetki za zwłokę obliczone na dzień wydania decyzji tj. 16 marca 2022 r. w wysokości [...] zł,

- grudzień 2019 r. w kwocie głównej [...] zł i odsetki za zwłokę obliczone na dzień wydania decyzji tj. 16 marca 2022 r. w wysokości [...] zł.

3. oraz za koszty postępowania egzekucyjnego w kwocie [...]zł.

Od tej decyzji M. G. złożył odwołanie, zarzucając naruszenie:

1. art. 116 § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (w skrócie: "o.p.") poprzez błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie, m.in. poprzez:

a) przyjęcie, że nie zostały spełnione przesłanki egzoneracyjne, o których mowa

w art. 116 § 1 pkt 1 i 2 o.p.;

b) przyjęcie, że organ podatkowy wykazał bezskuteczność egzekucji z całego majątku spółki,

2. art. 187 § 1 o.p. poprzez uznanie, że organ podatkowy zebrał i rozpatrzył cały materiał dowodowy w sprawie,

3. art. 187 § 1 w zw. z art. 200 § 1 o.p. oraz w zw. z art. 150 § 4 o.p. poprzez uznanie, że organ podatkowy zebrał i rozpatrzył cały materiał dowodowy w sprawie, podczas gdy organ podatkowy uniemożliwił wypowiedzenie się odnośnie zebranego materiału dowodowego w sprawie innemu członkowi zarządu spółki, tj. P. M. S.,

4. art. 197 § 1 o.p. poprzez jego niezastosowanie i przyjęcie, że w sprawie nie są wymagane wiadomości specjalne, wobec czego organ podatkowy samodzielnie uznał, że zarząd spółki ponosi winę w niezłożeniu wniosku o ogłoszenie upadłości spółki lub wszczęcie postępowania restrukturyzacyjnego.

Odwołujący wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji i umorzenie postępowania bądź przekazania sprawy do ponownego rozpoznania w celu zgromadzenia, i rozpatrzenia całego materiału dowodowego w sprawie.

Utrzymując w mocy decyzję organu I instancji z 16 marca 2022 r. – przywołaną na wstępie decyzją z 15 listopada 2022 r. – DIAS w uzasadnieniu wyjaśnił, że dla przeniesienia odpowiedzialności za zobowiązania podatkowe spółki na członka zarządu niezbędne jest - poza stwierdzeniem, że zaległości podatkowe powstały w czasie pełnienia przez daną osobę funkcji członka zarządu – wykazanie, że egzekucja

z majątku spółki okazała się w całości lub w części bezskuteczna. Odnosząc się więc do drugiej z pozytywnych przesłanek odpowiedzialności członka zarządu, jaką jest bezskuteczność egzekucji, DIAS wskazał, że pojęcie bezskuteczności egzekucji nie zostało zdefiniowane ani w przepisach podatkowych ani w przepisach o postępowaniu egzekucyjnym. W związku z tym należy je odczytywać zgodnie z dyrektywami wykładni językowej i powiązać z celem postępowania egzekucyjnego, którym jest doprowadzenie do zaspokojenia roszczeń wierzyciela.

Następnie organ II instancji stwierdził, że spółka nie regulując zobowiązań podatkowych wobec Naczelnika Urzędu Skarbowego [...] z tytułu podatku od towarów i usług za II kwartał 2017 r. w łącznej kwocie należności [...] zł (termin płatności od 25 lipca 2017 r.) oraz wobec Z. U. S. za czerwiec 2017 r. z upływem 25 października 2017 r. stała się dłużnikiem niewypłacalnym, a zatem na reprezentującym spółkę członku zarządu zgodnie z art. 21 ust. 1 ustawy z dnia 28 lutego 2003 r. Prawo upadłościowe (Dz. U. z 2022 r. poz. 1520 z późn. zm.; w skrócie: "u.p.u.") ciążył obowiązek zgłoszenia wniosku o ogłoszenie upadłości nie później niż w terminie 30 dni, od dnia w którym wystąpiła podstawa do ogłoszenia upadłości. Organ wskazał, że z upływem 25 października 2017 r. spółka stała się dłużnikiem niewypłacalnym. Spełniona bowiem została jedna z przesłanek zawartych w u.p.u., tj. zaprzestanie regulowania przez spółkę wymagalnych zobowiązań.

DIAS stwierdził, że skarżący nie wykazał przesłanek uwalniających go od solidarnej odpowiedzialności za przedmiotowe zaległości podatkowe, wymienionych w art. 116 § 1 o.p. Skarżący nie wykazał, że we właściwym czasie został zgłoszony wniosek o ogłoszenie upadłości lub wszczęcie postępowania zapobiegającego upadłości, jak również nie wykazał braku winy w niezgłoszeniu wniosku o ogłoszenie upadłości lub w niewszczęciu postępowania zapobiegającego upadłości spółki.

Organ II instancji, uzasadniając swoje stanowisko, zwrócił uwagę na orzecznictwo sądów administracyjnych, które jednoznacznie wskazuje, że brak po stronie członka zarządu spółki wiedzy o jej kondycji finansowej nie jest okolicznością świadcząca o tym, że niezgłoszenie wniosku o ogłoszenie upadłości lub wszczęcie postępowania zapobiegającego upadłości nastąpiło bez jego winy w rozumieniu art. 116 § 1 o.p. Tak samo jak nie mają wpływu na ww. odpowiedzialność przyczyny powstania zaległości podatkowych, które mogą być tylko uwzględnione w osobnym postępowaniu

o umorzenie należności.

W niniejszym stanie faktycznym złożono skutecznie deklaracje podatkowe, z których wynikają zobowiązania podatkowe.

Spółka, nie regulując zadeklarowanego podatku, spowodowała powstanie zaległości podatkowej, których opóźnienie w regulowaniu przekroczyło 3 miesiące. Ziściła się więc – zdaniem DIAS - przesłanka niewypłacalności z art. 11 ust. 1 i 1a u.p.u. obligująca członków zarządu do zgłoszenia wniosku o upadłość. Dla oceny właściwego momentu zgłoszenia wniosku nie ma zatem decydującego znaczenia sporządzenie bilansu rocznego spółki. Zgłoszenie wniosku o upadłość to moment, gdy członek zarządu wie albo przy dołożeniu należytej staranności powinien wiedzieć, że spółka nie jest w stanie zaspokoić w całości wszystkich wierzycieli, ale w części ma jeszcze takie możliwości.

Organ II instancji stwierdził, że oceniając winę skarżącego w niezgłoszeniu wniosku o upadłość wziął pod uwagę, że spółka miała już problemy z płynnością finansową, o czym świadczą składane w 2015 wnioski o odroczenie terminu płatności zaległości w podatku od towarów i usług za I kwartał 2015 r., z tytułu podatku dochodowego od osób prawnych za 2014 r., z tytułu podatku dochodowego od osób fizycznych od wypłaconych wynagrodzeń pracowników (PIT-4) za 2014 r., odroczenia a potem o rozłożenie na raty płatności zaległości podatkowej z tytułu podatku od towarów i usług za III kwartał 2015 r. w kwocie [...]zł, w 2016 roku o odroczenie płatności podatku dochodowego od osób prawnych za 2015 r. w kwocie głównej [...] zł i w marcu 2017 r. o odroczenie zapłaty zaległości w podatku od towarów i usług za IV kwartał2016r. w kwocie [...]zł.

DIAS nie zgodził się więc ze stanowiskiem skarżącego, że sytuacja finansowa,

w której znajduje się spółka jest zdarzeniem nagłym, którego nie dało się przewidzieć. Stwierdził, że spółka wiedzę o zaległościach podatkowych pozyskała także

z doręczonych tytułów wykonawczych.

Podzielił stanowisko organu I instancji, że dla uwolnienia się od odpowiedzialności z art. 116 o.p. konieczne jest zgłoszenie wniosku we właściwym czasie bez względu na sposób jego rozpatrzenia przez sąd. Zwrócił także uwagę, że

w sytuacji, gdy przesłanka upadłości ustanie to wnioskodawca może wycofać wniosek przed ogłoszeniem upadłości przez sąd.

Stwierdził, że obowiązkiem członka zarządu jest monitorowanie zadłużenia spółki pozwalające na zgłoszenie w odpowiednim czasie wniosku o upadłość lub wszczęcie postępowania układowego. Za brak podjęcia przez członka zarządu odpowiednich środków przeciwdziałających złej sytuacji finansowej spółki oraz zawarcie umowy z nierzetelnym kontrahentem Skarb Państwa nie może ponosić negatywnych konsekwencji.

DIAS stwierdził, że wobec drugiego członka zarządu P. S. Naczelnik Urzędu Skarbowego [...] postanowieniem z 5 listopada 2021 r. nr [...], [...] wszczął odrębne postępowanie w sprawie orzeczenia o solidarnej odpowiedzialności w trybie art. 116 o.p. za zaległości K. Sp. z o.o.

Zdaniem organu II instancji zebrany materiał dowodowy nie uzasadniał konieczności przeprowadzenia dowodu z opinii biegłego lekarza psychiatry. Zdaniem organu zły stan zdrowia skarżącego nie usprawiedliwia braku winy w niezgłoszeniu wniosku o ogłoszenie upadłości spółki. Mając pełną zdolność do czynności prawnych skarżący mógł i może nadal podejmować swobodnie decyzje dotyczące życia osobistego oraz zawodowego, w tym sprawowania funkcji członka zarządu. Pomimo kilkuletniej niedyspozycji zdrowotnej, jak dowodzi skarżący, nie zrezygnował z pełnionej funkcji. Materiał dowodowy nie wykazał, aby kiedykolwiek skarżący powoływał się na zły stan zdrowia i niemożność świadomego i zgodnego z wolą skarżącego zachowania. Organ wskazuje, że z przedłożonych przez skarżącego wraz z odwołaniem dokumentów wynika, że aktywnie prowadził sprawy spółki: np. we wrześniu 2018 r. prowadził korespondencję e-mailową z A. W.-M. z A. Sp. z o.o. sp.k. dotyczącą przygotowania dokumentów celem przystąpienia spółki do postępowania przetargowego, uczestniczył w postępowaniu przed Sądem Rejonowym [...] Wydział VIII Gospodarczy K. R. S. sygn. [...] w dniu 18 grudnia 2019 r. w charakterze skarżącego. Ponadto z przedłożonej dokumentacji lekarskiej nie wynika, by kiedykolwiek skarżący był hospitalizowany lub był w stanie uniemożliwiającym zajmowanie się sprawami spółki. Zdaniem organu z przedłożonego zaświadczenia lekarskiego z 07 lipca

2022 r. nie wynika, czy stan zdrowia miał jakikolwiek wpływ na podejmowane czynności.

Decyzja DIAS została zaskarżona do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu. W skardze zarzucono naruszenie:

1. art. 200 § 1 o.p. poprzez niewyznaczenie skarżącemu przez organ podatkowy przed wydaniem decyzji siedmiodniowego terminu do wypowiedzenia się w sprawie zebranego materiału dowodowego i tym samym pozbawienie skarżącego prawa do wyjaśnienia okoliczności mogących mieć istotny wpływ na wynik sprawy;

2. art. 197 § 1 o.p. w zw. z art. 191 o.p., 187 § 1 o.p. oraz art. 188 o.p. poprzez bezpodstawne pominięcie wnioskowanego przez skarżącego dowodu z opinii biegłego lekarza psychiatry celem oceny stanu zdrowia psychicznego skarżącego,

w tym określenia, czy stan zdrowotny skarżącego pozwalał na swobodne podjęcie decyzji i świadome wyrażenie woli w przedmiocie złożenia wniosku o ogłoszenie upadłości spółki i błędne uznanie, że nie zachodzi potrzeba uzyskania wiadomości specjalnych i tym samym bezpodstawne przyjęcie, że nie wystąpiła przesłanka egzoneracyjna, o której mowa w art. 116 § 1 pkt 1 lit. b o.p.;

3. art. 187 § 1 o.p. poprzez brak zebrania i wyczerpującego rozpatrzenia materiału dowodowego w sprawie;

4. art. 116 § 1 pkt 1 lit. b o.p. i jego niezastosowanie, podczas gdy z okoliczności sprawy jednoznacznie wynika, że niezgłoszenie wniosku o ogłoszenie upadłości lub niewszczęcie postępowania zapobiegającego ogłoszeniu upadłości nastąpiło bez winy skarżącego;

5. art. 116 § 1 o.p. poprzez bezpodstawne przyjęcie, że w sprawie zachodzą wskazane w przepisie przesłanki odpowiedzialności pomimo, że egzekucja z majątku spółki nie okazała się w całości bezskuteczna;

6. art. 116 § 1 pkt 2 o.p. i jego niezastosowanie, podczas gdy skarżący wskazał mienie, z którego egzekucja umożliwi zaspokojenie zaległości podatkowych spółki

Wniesiono o:

1) uchylenie zaskarżonej decyzji i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania

w celu zgromadzenia oraz wszechstronnego rozpatrzenia materiału dowodowego w sprawie,

2) przeprowadzenie dowodu z kopii zaświadczenia z dnia 01 grudnia 2022 r. lekarza psychiatry K. G. na okoliczność stanu zdrowia psychicznego skarżącego, przyczyn niezłożenia wniosku o ogłoszenie upadłości spółki

w ustawowym terminie,

3) wydanie przez Sąd postanowienia o wstrzymaniu wykonania zaskarżonej decyzji.

W uzasadnieniu skargi skarżący rozwinął i umotywował podniesione w niej zarzuty.

W odpowiedzi na skargę organ II instancji wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasowe argumenty.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu postanowieniem z 13 września 2023 r. I SA/Po 75/23 odmówił wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji.

Na podstawie art. 106 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo

o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2023 r. poz. 1634 z późn. zm.; w skrócie: "p.p.s.a.") Sąd na rozprawie w dniu 05 grudnia 2023 r. postanowił przeprowadzić w sprawie dowody z dokumentów: kopii zaświadczenia lekarskiego

z 01 grudnia 2022 r. (wniosek zawarty w skardze) oraz dokumentów wymienionych przez skarżącego w piśmie procesowym z dnia 27 listopada 2023 r.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje:

Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.

Przystępując do rozpoznania sprawy, Sąd miał na uwadze, że zgodnie z art. 1

§ 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2022 r. poz. 2492 z późn. zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem (legalności), jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Sądy administracyjne, kierując się wspomnianym kryterium legalności, dokonują oceny zgodności treści zaskarżonego aktu oraz procesu jego wydania z normami prawnymi – ustrojowymi, proceduralnymi i materialnymi – przy czym ocena ta jest dokonywana według stanu prawnego i zasadniczo na podstawie akt sprawy istniejących w dniu wydania zaskarżonego aktu. W świetle art. 3 § 2 p.p.s.a. kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje m.in. orzekanie w sprawach skarg na decyzje administracyjne (pkt 1).

Stosownie do art. 134 § 1 p.p.s.a. sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną w niej podstawą prawną. Oznacza to, że bierze pod uwagę wszelkie naruszenia prawa, a także wszystkie przepisy, które powinny znaleźć zastosowanie w rozpoznawanej sprawie, niezależnie od żądań i wniosków podniesionych w skardze – w granicach sprawy, wyznaczonych przede wszystkim rodzajem i treścią zaskarżonego aktu.

Dokonując tak rozumianej kontroli zaskarżonej decyzji DIAS, Sąd nie dopatrzył się przy jej wydaniu naruszeń prawa, które w świetle art. 145 § 1 p.p.s.a. skutkowałyby koniecznością uchylenia albo stwierdzenia nieważności tego aktu, względnie stwierdzenia jego wydania z naruszeniem prawa.

W toku przeprowadzonej sądowej kontroli zaskarżonej decyzji, na podstawie kryterium jej zgodności z prawem i w kontekście zarzutów sformułowanych w skardze, Sąd badał, czy organy podatkowe naruszyły prawo, uznając, że w ustalonych okolicznościach faktycznych zastosowanie znajdzie przepis art. 116 § 1 i § 2 o.p., uzasadniający orzeczenie o solidarnej odpowiedzialności skarżącego jako prezesa zarządu K. Sp. z o.o. w P. za zaległości podatkowe tej spółki z tytułu podatku od towarów i usług wraz z odsetkami za zwłokę, z tytułu podatku dochodowego od osób fizycznych od wypłaconych wynagrodzeń przez płatnika wraz z odsetkami za zwłokę oraz koszty postępowania egzekucyjnego.

Zaznaczyć należy, że sądowa kontrola zaskarżonej decyzji musi w pierwszej kolejności dotyczyć tych ewentualnych naruszeń przepisów postępowania, które mogły mieć wpływ na prawidłowe ustalenie podstawy faktycznej rozstrzygnięć organów podatkowych. Jak trafnie wskazano w orzecznictwie, rozważania w przedmiocie zastosowania określonego przepisu prawa materialnego mają uzasadnienie dopiero na tym etapie stosowania prawa, na którym nie ma już żadnych wątpliwości, co do stanu faktycznego. Dopiero po przesądzeniu, że stan faktyczny przyjęty przez organ

w zaskarżonej decyzji jest prawidłowy albo, że nie został skutecznie podważony, można przejść do skontrolowania procesu subsumcji danego stanu faktycznego pod zastosowany w sprawie przepis prawa materialnego (por. wyrok NSA z 02.02.2018 r.

I FSK 579/16; wszystkie orzeczenia dostępne w internetowej Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych, publ.; w skrócie "CBOSA").

W pierwszej kolejności należy odnieść się do zarzutu naruszenia przepisów postępowania, tj. art. 187 § 1, art. 188, art. 191, art. 197 § 1 oraz art. 200 o.p., którego skarżący upatruje w niepodjęciu przez organ wszelkich czynności mających na celu wszechstronne wyjaśnienie stanu faktycznego sprawy.

Zgodnie z art. 187 § 1 o.p. organ podatkowy jest obowiązany zebrać i w sposób wyczerpujący rozpatrzyć cały materiał dowodowy.

Stosownie do art. 188 o.p. żądanie strony dotyczące przeprowadzenia dowodu należy uwzględnić, jeżeli przedmiotem dowodu są okoliczności mające znaczenie dla sprawy, chyba że okoliczności te stwierdzone są wystarczająco innym dowodem,

a także art. 191 o.p., zgodnie z którym organ podatkowy ocenia na podstawie całego zebranego materiału dowodowego, czy dana okoliczność została udowodniona, znajdują się w Rozdziale 11 o.p. dotyczącym dowodów.

Zgodnie z art. 197 § 1 o.p. w przypadku gdy w sprawie wymagane są wiadomości specjalne, organ podatkowy może powołać na biegłego osobę dysponującą takimi wiadomościami, w celu wydania opinii.

Z kolei w myśl art. 200 § 1 o.p. przed wydaniem decyzji organ podatkowy wyznacza stronie siedmiodniowy termin do wypowiedzenia się w sprawie zebranego materiału dowodowego.

W ocenie Sądu organy podatkowe w toku prowadzonego postępowania podjęły wszelkie niezbędne działania w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego

i prawnego sprawy oraz wyczerpującego zbadania wszystkich okoliczności sprawy, mających istotne znaczenie dla ustalenia przesłanek orzeczenia o solidarnej odpowiedzialności skarżącego jako prezesa zarządu za zaległości podatkowe spółki. Zgromadzony w sprawie materiał dowodowy został oceniony w sposób rzetelny. Organ odwoławczy w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji odniósł się do wszystkich okoliczności faktycznych i prawnych występujących w sprawie oraz w sposób wyczerpujący wyjaśnił podjęte orzeczenie.

Organ dokonał wnikliwej analizy materiału dowodowego pod kątem ustalenia wymagalności przedmiotowych zobowiązań podatkowych oraz istnienia przesłanek warunkujących wydanie orzeczenia w przedmiocie solidarnej odpowiedzialności skarżącego jako prezesa zarządu spółki za zaległości podatkowe tej spółki i uznał, że w przedmiotowej sprawie zaistniała podstawa do wydania takiego orzeczenia w trybie przepisów art. 116 o.p.

Organ wyjaśnił, że spółka nie regulując zobowiązań podatkowych wobec Naczelnika z tytułu podatku od towarów i usług za II kwartał 2017 r. w łącznej kwocie należności [...] zł (termin płatności od 25 lipca 2017 r.) oraz wobec Z. U. S. za czerwiec 2017 r. z upływem 25 października 2017 r. stała się dłużnikiem niewypłacalnym.

Zdaniem Sądu, oceny żądań dowodowych skarżącego organ powinien dokonywać z uwzględnieniem znaczenia przeprowadzonych w postępowaniu dowodów, co w rozpatrywanym przypadku uczynił. Organ w uzasadnieniu wskazał, że materiał dowodowy nie wykazał, aby kiedykolwiek skarżący powoływał się na zły stan zdrowia

i nie możność świadomego i zgodnego z wolą skarżącego zachowania.

Organy podatkowe nie mają obowiązku dopuszczenia każdego dowodu proponowanego przez stronę, jeżeli dla prawidłowego ustalenia stanu faktycznego adekwatne i wystarczające są inne dowody (por. wyrok NSA z 15.06.2023 r. II FSK 15/21, CBOSA). Przepis art. 188 o.p. nie stanowi o nieograniczonym obowiązku uwzględnienia przez organy każdego wniosku dowodowego strony (por. wyrok NSA

z 29.08.2023 r. III FSK 42/23, CBOSA).

Art. 197 § 1 o.p. nie zawiera żadnych ograniczeń swobody podejmowania decyzji o powołaniu biegłego, to jednak granice tej swobody są wyznaczone przez zasadę prawdy obiektywnej, bo z niej wypływa obowiązek organu podjęcia wszelkich niezbędnych działań mających na celu dokładne wyjaśnienie stanu faktycznego sprawy. W sprawach zatem o zawiłym stanie faktycznym, który można wyjaśnić wtedy, gdy dysponuje się specjalnymi wiadomościami, organ podatkowy jest obowiązany wykorzystać środek dowodowy w postaci opinii biegłego (por. wyrok NSA

z 19.09.2023 r. III FSK 504/23, CBOSA). Z art. 197 § 1 o.p. nie wynika także obowiązek powoływania biegłego w celu wyjaśnienia każdej wątpliwości wymagającej rozważenia przez organ podatkowy. Jeżeli zgromadzony w sprawie materiał dowodowy pozwala, bez uchybienia zasadzie prawdy materialnej, ocenić charakter określonych czynności uwzględniając określone normy prawa podatkowego, to niezasadne się staje powoływanie w tym przedmiocie biegłego (por. wyrok NSA z 26.04.2022 r. II FSK 235/22, CBOSA).

Z akt administracyjnych wynika także, że zawiadomieniem z 12 października 2022 r., doręczonym 31 października 2022 r. [a więc przed wydaniem zaskarżonej decyzji – uw. Sądu] organ II instancji wyznaczył skarżącemu siedmiodniowy termin do wypowiedzenia się w sprawie zebranego materiału dowodowego, zgodnie z art. 200 § 1 o.p.

W związku z powyższym Sąd uznał, że zarzut naruszenia art. 187 § 1, art. 188, art. 191, art. 197 § 1 oraz art. 200 o.p nie zasługiwał na uwzględnienie.

Zasady odpowiedzialności podatkowej osób trzecich określone są w rozdziale

15 o.p. W rozdziale tym mieści się zakres podmiotowy oraz przedmiotowy tej odpowiedzialności. Za zaległości podatkowe spółki z ograniczoną odpowiedzialnością, spółki z ograniczoną odpowiedzialnością w organizacji, prostej spółki akcyjnej, prostej spółki akcyjnej w organizacji, spółki akcyjnej lub spółki akcyjnej w organizacji odpowiadają solidarnie całym swoim majątkiem członkowie jej zarządu, jeżeli egzekucja z majątku spółki okazała się w całości lub w części bezskuteczna, a członek zarządu:

1) nie wykazał, że:

a) we właściwym czasie zgłoszono wniosek o ogłoszenie upadłości lub w tym czasie zostało otwarte postępowanie restrukturyzacyjne w rozumieniu ustawy

z dnia 15 maja 2015 r. - Prawo restrukturyzacyjne (Dz. U. z 2022 r. poz. 2309 oraz z 2023 r. poz. 1723 i 1860; w skrócie: "u.p.r.") albo zatwierdzono układ

w postępowaniu o zatwierdzenie układu, o którym mowa w u.p.r., albo

b) niezgłoszenie wniosku o ogłoszenie upadłości nastąpiło bez jego winy;

2) nie wskazuje mienia spółki, z którego egzekucja umożliwi zaspokojenie zaległości podatkowych spółki w znacznej części.

W myśl art. 116 § 2 o.p. odpowiedzialność członków zarządu obejmuje zaległości podatkowe z tytułu zobowiązań, których termin płatności upływał w czasie pełnienia przez nich obowiązków członka zarządu, oraz zaległości wymienione w art. 52 oraz

art. 52a powstałe w czasie pełnienia obowiązków członka zarządu.

Podkreślić należy, że odpowiedzialność osób trzecich za zobowiązanie podatkowe ma charakter akcesoryjny i następczy - występuje jedynie w sytuacji niewykonania lub nienależytego wykonania zobowiązania podatkowego przez podatnika i jest uzależniona od istnienia jego odpowiedzialności. Jest to także odpowiedzialność subsydiarna. Wierzyciel podatkowy nie ma swobody kolejności zgłaszania roszczenia do podatników lub osoby trzeciej, lecz kolejność ta jest ściśle określona przez przepisy prawa podatkowego. Wydanie decyzji o odpowiedzialności osoby trzeciej wymaga wykazania zarówno przesłanek pozytywnych tej odpowiedzialności, jak również wykazania, że w sprawie nie wystąpiły przesłanki wyłączające tę odpowiedzialność, tzw. przesłanki egzoneracyjne. Przepis art. 116 o.p. ustala warunki odpowiedzialności członka zarządu spółki za zobowiązania podatkowe tej spółki, a także wskazuje jak rozłożony jest ciężar dowodzenia powyższych przesłanek (por. wyrok NSA z 12.102017 r. II FSK 2614/15, CBOSA).

W myśl art. 116 § o.p. organy podatkowe były zobowiązane wykazać jedynie okoliczności pełnienia przez skarżącego obowiązków członka zarządu spółki w czasie powstania zobowiązania podatkowego, które przerodziło się w zaległość podatkową oraz bezskuteczność egzekucji przeciwko spółce. Natomiast ciężar wykazania okoliczności uwalniających od odpowiedzialności spoczywał na skarżącym.

W ocenie Sądu, organy podatkowe wykazały istnienie przesłanek pozytywnych.

Skarżący pełnił funkcję prezesa zarządu spółki od dnia 20 lipca 2016 r., wówczas to Uchwałą Nr [...] Nadzwyczajnego Zgromadzenia Wspólników K. Sp. z o.o. skarżący został powołany na Prezesa Zarządu ww. spółki. Zgodnie z danymi umieszczonymi w KRS w dacie podejmowania rozstrzygnięcia przez organ I instancji skarżący pełnił nadal ww. funkcję w spółce.

Ponadto, prowadzone wobec spółki postępowanie egzekucyjne zostało umorzone postanowieniem Naczelnika z 30 grudnia 2020 r. ([...] oraz [...]) z uwagi na jego bezskuteczność.

Zawiadomieniem z 22 czerwca 2021 r. [...] Naczelnik poinformował o nieprzystąpieniu do egzekucji wobec zobowiązanej spółki w oparciu

o wystawione tytułu wykonawcze o nr [...]. Uzasadniając ww. zawiadomienie organ wskazał na wcześniej prowadzone postępowanie egzekucyjne, które z uwagi na bezskuteczność zostało umorzone.

W związku z wystawieniem tytułów wykonawczych o numerach [...] z 06 sierpnia 2021 r., [...], [...]

i [...] z 05 sierpnia 2021 r. Naczelnik odstąpił od prowadzenia egzekucji z uwagi na stwierdzenie jej bezskuteczności w związku z prowadzoną egzekucją na podstawie wcześniej wystawionych tytułów wykonawczych.

Powyższe okoliczności są w niniejszej sprawie bezsporne.

W ocenie Sądu skarżący nie wskazał przesłanek egzoneracyjnych skutkujących wyłączeniem jego odpowiedzialności za zaległości spółki. Nie wskazał majątku spółki ani innego prawa majątkowego, z którego możliwe byłoby zaspokojenie zaległości spółki z tytułu należności podatkowych w znacznej części.

Nie został też złożony wniosek o ogłoszenie upadłości.

Przepis art. 116 § 1 pkt 1 lit. a o.p. wymaga złożenia wniosku "we właściwym czasie" i tylko wówczas członek zarządu nie będzie ponosił odpowiedzialności za zaległości podatkowe z tytułu zobowiązań, których termin płatności upływał w czasie pełnienia przez niego obowiązków członka zarządu (por. wyrok NSA z 10.05.2023 r.

III FSK 929/22, CBOSA). Tym samym ustalenie czasu właściwego do zgłoszenia wniosku o ogłoszenie upadłości należy do kompetencji organów podatkowych, prowadzących postępowanie na podstawie art. 116 § 1 o.p. Jest to okoliczność faktyczna, która powinna być ustalona w toku postępowania dowodowego (por. wyrok NSA z 04.10.2023 r. III FSK 2879/21, CBOSA).

Podnieść przy tym należy, że w orzecznictwie sądów administracyjnych przyjęto, iż pojęcie "właściwego czasu", które nie zostało zdefiniowane w przepisach o.p. winno być oceniane z punktu widzenia przepisów regulujących postępowanie upadłościowe oraz układowe (por. wyroki NSA: z 03.08.2017 r. II FSK 807/17 oraz z 11.05.2017 r.

II FSK 312/17, CBOSA).

Stosownie do art. 11 ust. 1 u.p.u. dłużnik jest niewypłacalny, jeżeli utracił zdolność do wykonywania swoich wymagalnych zobowiązań pieniężnych. W przypadku osób prawnych dodatkowo dłużnika uważa się za niewypłacalnego także wtedy, gdy jego zobowiązania pieniężne przekraczają wartość jego majątku, a stan ten utrzymuje się przez okres przekraczający dwadzieścia cztery miesiące (art. 11 ust. 2 u.p.u.).

W ocenie Sądu, oznacza to, że spełnienie którejkolwiek z dwóch przesłanek wymienionych w art. 11 u.p.u., zgodnie z art. 21 ust. 2 u.p.u. obliguje zarząd spółki

z ograniczoną odpowiedzialnością do zgłoszenia wniosku o ogłoszenie upadłości.

Stosownie do postanowień art. 21 ust. 1 u.p.u. dłużnik jest obowiązany, nie później niż w terminie trzydziestu dni od dnia, w którym wystąpiła podstawa do ogłoszenia upadłości, zgłosić w sądzie wniosek o ogłoszenie upadłości. Tym samym czasem właściwym na zgłoszenie przedmiotowego wniosku jest termin, który nie niweczy celu postępowania upadłościowego, jakim jest dbałość o interesy wierzycieli.

Mając powyższe na uwadze i przechodząc do analizy stanu finansowego spółki, ocenianego w kontekście scharakteryzowanego wyżej stanu "niewypłacalności", Sąd uznał, że organy podatkowe prawidłowo ustaliły stan faktyczny uzasadniający zastosowanie w sprawie art. 11 u.p.u.

Z bezspornych w sprawie okoliczności wynika, K. Sp. z o.o. zaprzestała regulowania swoich zobowiązań z tytułu podatku od towarów i usług za II kwartał

2017 r. w kwocie głównej [...] zł (termin płatności upływał od 26 lipca 2017 r.),

z tytułu podatku dochodowego od osób fizycznych od wypłaconych wynagrodzeń przez płatnika za miesiąc sierpień 2017 r. (termin płatności 20 września 2017 r.) w kwocie głównej [...] zł; z tytułu podatku od towarów i usług za III kwartał 2017 r. (termin płatności 25 października 2017 r.) w kwocie głównej [...] zł. Z każdym miesiącem spółka doprowadzała do powstania kolejnych zaległości podatkowych zarówno

w podatku od towarów i usług tj. II kwartał 2018 r. w kwocie [...]zł, lipiec 2019 r.

w kwocie [...]zł, wrzesień 2019 r. w kwocie [...]zł, grudzień 2019 r. w kwocie

[...] zł, za styczeń 2020 r. w kwocie [...]zł, luty 2020 r. w kwocie [...]zł, marzec 2020 r. w kwocie [...]zł oraz z tytułu podatku dochodowego od osób fizycznych od wypłaconych wynagrodzeń przez płatnika za miesiące: od sierpnia do grudnia 2017 r., od lutego do grudnia 2018r., od stycznia do grudnia 2019 r. w łącznej kwocie głównej [...] zł. Spółka wygenerowała także zaległości wobec drugiego wierzyciela

tj. Z. U. S. z tytułu ubezpieczeń społecznych za okres od czerwca 2017 r. do grudnia 2019 r. w kwocie głównej [...] zł, ubezpieczenia zdrowotnego za okres od czerwca 2017 r. do grudnia 2019 r. w kwocie głównej [...] zł oraz na koncie FP i FGŚP za okres od czerwca 2017 r. do grudnia 2019 r. w kwocie głównej [...] zł.

Organ prawidłowo stwierdził, że spółka nie regulując zobowiązań podatkowych wobec Naczelnika z tytułu podatku od towarów i usług za II kwartał 2017 r. w łącznej kwocie należności [...] zł (termin płatności od 25 lipca 2017r.) oraz wobec Z. U. S. za czerwiec 2017 r. z upływem 25 października 2017 r. stała się w rozumieniu ww. przepisu dłużnikiem niewypłacalnym, a zatem na reprezentującym spółkę członku zarządu, zgodnie z art. 21 ust. 1 u.p.u. ciążył obowiązek zgłoszenia wniosku o ogłoszenie upadłości nie później niż w terminie 30 dni, od dnia, w którym wystąpiła podstawa do ogłoszenia upadłości. Spełniona tym samym została jedna z przesłanek zawartych w u.p.u. tj. zaprzestanie regulowania przez spółkę wymagalnych zobowiązań.

Niewypłacalność istnieje nie tylko wtedy, gdy dłużnik nie ma środków, lecz także wtedy, gdy dłużnik nie wykonuje zobowiązań z innych przyczyn. Skarżący w toku postępowania powoływał się na prowadzenie nierzetelnie ksiąg przez firmę D. sp. z o.o. (i jej poprzednika prawnego D. sp. z o.o.). Co spowodowało, że spółka 30 listopada 2017 r. wypowiedziała jej umowę o świadczenie usług w zakresie księgowo-doradczym. Jednakże spór spółki z firmą świadczącą usługi księgowe nie zwalnia zarządu spółki od odpowiedzialności za zaległości podatkowe, zważywszy, że deklaracje były składne do właściwego organu podatkowego, z którymi zarząd mógł w każdej chwili się zapoznać i uregulować zaległości podatkowe. Nie uregulowano tych zaległości również w toku postępowania egzekucyjnego. Postępowanie w sprawie odpowiedzialności skarżącego za zaległości spółki nastąpiło dopiero 15 listopada 2021r.

Dla określenia, czy istnieją podstawy ogłoszenia upadłości fundamentalne, znaczenie ma wyłącznie ustalenie, czy dłużnik nie wykonuje tych zobowiązań, które są wymagalne i to bez względu na ich wysokość i bez względu na stan majątku dłużnika (por. wyroki NSA: z 10.04.2015 r. II FSK 853/13; z 11.04.2014 r. I FSK 656/13; z 02.03.2023 r. III FSK 4689/21, III FSK 4006/21; z 28.06.2022 r. III FSK 45/22; z 26.05.2022 r. III FSK 162/22; z 18.09.2020r. II FSK 729/20, CBOSA). Z taką okolicznością mamy do czynienia w niniejszej sprawie. Sąd podziela ocenę wyrażoną w tym zakresie przez DIAS, że trudno zgodzić się ze stanowiskiem skarżącego, że sytuacja finansowa, w której znajduje spółka jest zdarzeniem nagłym, którego nie dało się przewidzieć. Tym bardziej, że spółka wiedzę o zaległościach podatkowych pozyskała także z doręczonych tytułów wykonawczych.

Dla wykazania przesłanki egzoneracyjnej, o której mowa w art. 116 § 1 pkt 1 lit. b o.p., nie wystarczy subiektywne poczucie braku winy w niezgłoszeniu wniosku

o upadłość. Brak takiej winy jest kategorią obiektywną i można się na nią powoływać jedynie w sytuacji, gdy członek zarządu nie miał żadnych możliwości prowadzenia spraw spółki, a brak tych możliwości wynikał z przyczyn od niego całkowicie niezależnych (por. wyrok NSA z 02.03.2023 r. III FSK 716/22, CBOSA).

Akcentowana przez skarżącego okoliczność stanu jego zdrowia psychicznego, która nie pozwalał na swobodne podjęcie decyzji i świadome wyrażenie woli

w przedmiocie złożenia wniosku o ogłoszenie upadłości spółki, zdaniem Sądu, nie miała znaczenia dla określenia istnienia przesłanki wyłączającej odpowiedzialność członka zarządu spółki kapitałowej. Okoliczność taka nie pozbawiła skarżącego samej możliwości złożenia takiego wniosku, natomiast ocena jego skuteczności stanowi odrębny problem badany w postępowaniu wszczętym takim wnioskiem (por. wyrok NSA z 28.04.2017 r. I FSK 1625/15, CBOSA).

Zły stan zdrowia psychicznego skarżącego nie może uprawdopodobnić braku winy skarżącego, jeśli w czasie w którym skarżący nie partycypował w życiu gospodarczym spółki, jak twierdzi - ze względu na zły stan zdrowia – tj. we wrześniu 2018 r. skarżący prowadził korespondencję e-mailową z A. W.-M. z A. Sp. z o.o. sp.k., z której wynika, że brał on udział w przygotowywaniu dokumentów celem przystąpienia spółki do postępowania przetargowego. Skarżący uczestniczył także w postępowaniu przed Sądem Rejonowym [...] Wydział VIII Gospodarczy K. R. S. sygn. akt [...]. KRS [...] w dniu

18 grudnia 2019 r. w charakterze skarżącego. Skarżący nie zrezygnował z pełnienia funkcji członka zarządu. W związku z powyższym Sąd podziela stanowisko organu, że przeprowadzenie dowodu z opinii biegłego wobec zebranego materiału dowodowego nie miało żadnego uzasadnienia.

Sąd stwierdza zatem, że organy podatkowe zasadnie przyjęły, że skarżący nie wykazał braku winy w niezgłoszeniu wniosku o ogłoszenie upadłości spółki.

Mając na względzie powyższe Sąd za bezzasadny uznał, zarzut naruszenia

art. 116 § 1 pkt 1 lit. b oraz pkt 2 o.p.

W tym stanie rzeczy Sąd na podstawie art. 151 p.p.s.a. skargę oddalił.