Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt VIII SA/Wa 809/23
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2024-01-25 00:00:00+01:00 (orzeczenie nieprawomocne)
Symbol z opisem: 6219 Inne o symbolu podstawowym 621
Hasła tematyczne: Inne
Skarżony organ: Komendant Policji
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 95 ust. 3 pkt 1 i pkt 3, art. 97 ust. 5
journal: Dz.U. 2020 poz 360
law: Ustawa z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji - tj.
article: art. 29 ust. 1
journal: Dz.U. 2023 poz 1280
law: Ustawa z dnia 18 lutego 1994 r. o zaopatrzeniu emerytalnym funkcjonariuszy Policji, Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego, Agencji Wywiadu,  Służby Kontrwywiadu Wojskowego, Służby Wywiadu Wojskowego, Centralnego Biura Antykorupcyjnego, Straży Granicznej, Straży  Marszałkowskiej, Służby Ochrony Państwa, Państwowej Straży Pożarnej, Służby Celno-Skarbowej i Służby Więziennej oraz ich rodzin (t. j.)

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Iwona Szymanowicz- Nowak, Sędziowie Sędzia WSA Leszek Kobylski, Sędzia WSA Renata Nawrot (sprawozdawca), , Protokolant starszy sekretarz sądowy Karolina Sikora, , po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 25 stycznia 2024 r. w Radomiu sprawy ze skargi ze skargi J. R., A. R. i Ł. R. na decyzję Komendanta Wojewódzkiego Policji z siedzibą w [...] z dnia 9 października 2023 r. nr [...] w przedmiocie obowiązku opróżnienia lokalu mieszkalnego oddala skargę.


UZASADNIENIE

Komendant Wojewódzki Policji z siedzibą w R. decyzją z 9 października 2023 r. Nr [...], na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2023 r. poz. 775, z późn. zm., dalej K.p.a.), po rozpatrzeniu odwołania J.R., Ł. R., A. R., utrzymał w mocy decyzję Komendanta Miejskiego Policji w R. z 16 sierpnia 2023 r. nr 21, orzekającej o obowiązku opróżnienia lokalu mieszkalnego w R., ul. O. przez A. R., J. R. i Ł. R..

Uzasadniając decyzję wskazał, że Komendant Miejski Policji w R.na podstawie zebranych materiałów potwierdził, że lokal mieszkalny pozostaje

w dyspozycji Komendanta Miejskiego Policji w R. oraz najemcą tego lokalu jest A.R.. Ponadto z przeprowadzonego wywiadu środowiskowego wynika, że

w przedmiotowym lokalu zamieszkuje A. R. wraz z J. R. i synem Ł. R.m oraz lokal nie jest wynajmowany. Ponadto ww. osoby są zameldowane pod powyższym adresem. Ustalono również w Zakładzie Emertytalno- Rentowym MSWiA, że A. R. nie figuruje w ewidencji czynnej i archiwalnej świadczeniobiorców tego zakładu. WW. został wydalony ze służby w Milicji Obywatelskiej z dniem 30 września 1989 r., a następnie Minister Spraw Wewnętrznych rozkazem personalnym nr [...] MSW z dnia 31.07.1990 r. uchylił rozkaz personalny Szefa Służby Kadr i Doskonalenia Zawodowego MSW nr [...] z dnia 06.09.1989 r. i zwolnił A. R. ze służby w Milicji Obywatelskiej z dniem 30.09.1989 r. na podstawie art. 16 ust. 2 pkt 6 ustawy z dnia 31.07.1985 r. o służbie funkcjonariuszy Służby Bezpieczeństwa i Milicji Obywatelskiej Polskiej Rzeczypospolitej Ludowej, który stanowi, że funkcjonariusza można zwolnić ze służby w przypadku gdy wymaga tego ważny interes służby.

W decyzji wskazano, że A. i J. R. są właścicielami działki

w miejscowości P. ul. D., która jest zabudowana budynkiem mieszkalnym murowanym o powierzchni 116 m² oraz budynkiem transportu i łączności murowanym

o powierzchni 54,00 m².

W tej sytuacji Komendant Miejski Policji w R. (dalej także organ I instancji) decyzją z 16 sierpnia 2023 r., Nr 21, działając na podstawie art. 97 ust. 5, art. Art. 95 ust. 3 pkt 1 i pkt 3 oraz ust. 4 Ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji (Dz. U. z 2023 r., poz. 171 - ze zm., dalej ustawa o Policji) w związku z art. 29 ust 1 ustawy z dnia 18.02.1994 r. o zaopatrzeniu emerytalnym funkcjonariuszy Policji Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego, Agencji Wywiadu, Służby Wywiadu Wojskowego, Centralnego Biura Antykorupcyjnego, Straży Granicznej, Straży Marszałkowskiej, Służby Ochrony Państwa, Państwowej Straży Pożarnej, Służby Celno- Skarbowej

i Służby Więziennej oraz ich rodzin (Dz. U. z 2022 r.poz. 1626) orzekł o obowiązku opróżnienia lokalu mieszkalnego przez: A. R., J. R.

i Ł. R. (dalej skarżący, strona).

W odwołaniu od powyższej decyzji profesjonalny pełnomocnik skarżących zarzucił:

1. błąd w zakresie ustaleń faktycznych który miał wpływ na wynik sprawy poprzez nie ustalenie czy decyzja nr [...] o przydziale mieszkania dla Stron została wyeliminowana z obrotu prawnego czy nadal obowiązuje, czy decyzja wygasła wobec jej wydania w czasie funkcjonowania Milicji Obywatelskiej i rozwiązania Milicji Obywatelskiej ustawą z roku 1990, nie wyjaśnienie statusu prawnego lokalu mieszkalnego, nie wykazanie i błąd w zakresie ustaleń prawnych że lokal został przydzielony do dyspozycji Organu i że Organ może dysponować lokalem podczas gdy lokal stanowi własność Gminy Miasta R. i w tytule własności - księdze wieczystej dla której Sąd Rejonowy w R. [...]Wydział Ksiąg Wieczystych prowadzi księgę wieczystą nr [...] nie ma wpisu na rzecz Organu. Oznacza to czego błędnie nie ustalił Organ, że tylko Gmina ma prawo do dysponowania lokalem stanowiącym jej własność.

2. Przepisów prawa procesowego które miały wpływ na wynik sprawy tj. art. 7, 77 § 1 K.p.a.

3. Przepisów prawa materialnego które miały wpływ na wynik sprawy tj. art. 107 K.p.a. poprzez brak rozstrzygnięcia, brak uzasadnienia faktycznego i prawnego.

4. Przepisów prawa materialnego które miały wpływ na wynik sprawy tj. art. 97 ust. 5, art. 95 ust. 3 pkt 1 i pkt 3 oraz ust. 4 ustawy z dnia 06.04.1990 r. o Policji.

5. Naruszenie innych przepisów prawnych jak w uzasadnieniu.

Rozpoznając odwołanie powołaną na wstępie decyzją Komendant Wojewódzki Policji (dalej Komendant Wojewódzki, organ odwoławczy) utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję organu I instancji.

W uzasadnieniu Komendant Wojewódzki wyjaśnił, iż w rozpoznawanej sprawie bezsporne jest, że lokal mieszkalny w R. przy ul. O. o łącznej powierzchni użytkowej 48,60 m², jako mieszkanie funkcyjne został przydzielony decyzją nr [...] z dnia 30.09.1980 r. A. R. na podstawie Zarządzenia nr 82/74 Ministra Spraw Wewnętrznych z dnia 15.11.1974 r. w sprawie mieszkań przeznaczonych dla funkcjonariuszy MO (Dz. Urz. MSW z 1974 r., nr 6, poz. 20). A. R. zgodnie z rozkazem personalnym nr [...] Szefa Służby Kadr

i Doskonalenia Zawodowego MSW z dnia 06.09.1989 r. został wydalony ze służby

w Milicji Obywatelskiej z dniem 30.09.1989 r. na podstawie art. 16 ust. 1 pkt 3 ustawy

z dnia 31.07.1985 r. o służbie funkcjonariuszy SB i MO PRL, tj. wymierzenia kary wydalenia ze służby. Minister Spraw Wewnętrznych rozkazem personalnym nr [...]

z dnia 31.07.1990 r. uchylił rozkaz personalny Szefa Służby Kadr i Doskonalenia Zawodowego nr [...] z dnia 06.09.1989 roku i zwolnił A. R. ze służby w Milicji Obywatelskiej na podstawie art. 16 ust. 2 pkt 6 ustawy z dnia 31.07.1985 roku o służbie funkcjonariuszy Służby Bezpieczeństwa i Milicji Obywatelskiej, tj. gdy wymaga tego ważny interes służby.

Ponadto ustalono, że A. i J. R. są właścicielami działki

w miejscowości P.ul. D., która jest zabudowana budynkiem mieszkalnym murowanym o powierzchni 116 m². A. R. nie figuruje w ewidencji czynnej

i archiwalnej świadczeniobiorców Zakładu Emerytalno- Rentowego MSWiA. Zatem nie posiada uprawnień do policyjnej emerytury lub renty, zajmuje lokal mieszkalny bez tytułu prawnego.

Organ odwoławczy wyjaśnił, iż zgodnie z 95 ust 1 pkt 2 i 3 ustawy o Policji, lokalu mieszkalnego na podstawie decyzji administracyjnej nie przydziela się policjantowi posiadającemu w miejscowości, w której pełni służbę, lub w miejscowości pobliskiej lokal mieszkalny odpowiadający co najmniej przysługującej mu powierzchni mieszkalnej albo dom jednorodzinny lub dom mieszkalno- pensjonatowy lub którego małżonek posiada lokal mieszkalny lub dom określony w pkt 2.

Natomiast w myśl § 1 ust. 1 rozporządzenia MSWiA w sprawie szczegółowych zasad przydziału, opróżniania i norm zaludnienia lokali mieszkalnych oraz przydziału

i opróżniania tymczasowych kwater przeznaczonych dla policjantów (tj, Dz. U. z 2020 r., poz. 947 ze zm.), lokal mieszkalny przydziela się policjantowi w razie braku mieszkania albo zajmowania lokalu niezgodnego z przysługującymi policjantowi oraz członkom jego rodziny normami zaludnienia. Przepis art 90 ustawy o Policji stanowi, że na lokale mieszkalne dla policjantów przeznacza się lokale będące w dyspozycji ministra właściwego do spraw wewnętrznych lub podległych mu organów. W myśl art 97 ust. 5 wymienionej ustawy przydział i opróżnianie mieszkań następuje w formie decyzji administracyjnej.

Zgodnie z art. 95 ust. 3 pkt 3 wymienionej ustawy, decyzję o opróżnieniu lokalu mieszkalnego wydaje się także w przypadku zajmowania lokalu mieszkalnego, o którym mowa w art. 90, przez policjanta lub członków jego rodziny albo inne osoby - bez tytułu prawnego. Posłużenie się przez ustawodawcę kategorycznym sformułowaniem "wydaje się" jednoznacznie wskazuje, że we wskazanej powyżej sytuacji organ obligatoryjnie wydaje decyzję o opróżnieniu lokalu mieszkalnego. Decyzja ta nie ma charakteru uznaniowego.

Odnosząc się do zarzutów odwołania Komendant Wojewódzki wyjaśnił, że zgormadzony materiał dowodowy potwierdza, że na podstawie decyzji nr [...]

o przydziale mieszkania funkcyjnego z dnia 30.09.1980 r. A. R. zostało przydzielone mieszkanie funkcyjne w R. przy ul. O.

i decyzja ta nie została nigdy wyeliminowana z obrotu prawnego.

Zgodnie z art. 146 ustawy z dnia 06.04.1990 r. o Policji rozwiązano Milicję Obywatelską i na podstawie art. 149 wymienionej ustawy, funkcjonariusze z chwilą rozwiązania Milicji Obywatelskiej stają się policjantami. W myśl art. 153 ustawy o Policji ilekroć w przepisach prawa jest mowa o "Milicji Obywatelskiej" i "funkcjonariuszach Milicji Obywatelskiej", należy przez to rozumieć "Policję" i "policjantów".

Ponadto w odniesieniu do zarzutu dotyczącego braku wpisu w tytule własności - księdze wieczystej o nr [...] Organu, co ma przesądzać o prawie do dysponowania przedmiotowym lokalem mieszkalnym przez Gminę Miasta R., nie zasługuje na uwzględnienie, bowiem w dziele dotyczącym własności w księdze wieczystej wskazane są wyłącznie te lokale mieszkalne, w stosunku do których dokonano wyodrębnienia lokali w drodze aktów notarialnych, tym samym należy uznać, że lokal mieszkalny w R. przy ul. O.w dalszym ciągu znajduje się w zasobach Gminy Miasta R., a dysponentem lokalu pozostaje Komendant Miejski Policji w R.. Fakt ten potwierdza również pismo Dyrektora Miejskiego Zarządu Lokalami w R. z dnia 03.02.2023 r. oraz pismo Prezydenta Miasta R. l. dz. [...] z dnia 15.05.2014 r., znajdujące się w aktach sprawy.

Organ odwoławczy zaznaczył, że zgormadzony materiał dowodowy potwierdza, że lokal należy do zasobu gminy i pozostaje w dyspozycji Policji. Prawo do jego dysponowania jest przesłanką faktyczną i ma charakter niezależny od prawa własności danego lokalu. Natomiast umowy najmu czy dokumenty stwierdzające warunki najmu, mają charakter porządkujący i stanowiący podstawę do ustalenia wysokości czynszu

i opłat związanych z najmem

Podkreślić należy jak podał Komendant Wojewódzki, że przedmiotowy lokal mieszkalny został przydzielony na podstawie decyzji o przydziale mieszkania funkcyjnego na podstawie przepisów kodeksu postępowania administracyjnego, ponieważ do spraw związanych z lokalami mieszkalnymi przeznaczonymi do dyspozycji ministra spraw wewnętrznych lub podległych mu organów nie stosuje się przepisów Kodeksu cywilnego, a sprawy między innymi przydziału i opróżniania tych lokali mieszkalnych regulują przepisy szczególne, czyli przede wszystkim przepisy ustawy

z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji i rozporządzeń wydanych na jej podstawie i w celu jej wykonania.

Zatem tytuł prawny do lokalu mieszkalnego na podstawie decyzji o przydziale może otrzymać tylko i wyłącznie funkcjonariusz Policji. Konsekwencją zajmowania lokalu mieszkalnego będącego w dyspozycji organów Policji przez osobę, która nie posiada tytułu prawnego do tego lokalu jest wydanie decyzji o opróżnieniu lokalu,

a podstawą prawną takiej decyzji zasadnie jest przepis art 95 ust 3 pkt 3 ustawy

o Policji, który przewiduje wydanie decyzji związanej i przy takiej decyzji nie ma podstaw do stosowania zasady uwzględniania interesu społecznego i słusznego interesu obywateli, ze względu na jednoznaczne zdeterminowanie treści decyzji wolą ustawodawcy.

Odnosząc się do zarzutów naruszenia art. 7 i art. 77 § 1 K.p.a., organ odwoławczy stwierdził, iż Skarżący nie wykazali wad w zgromadzonym materiale dowodowym, a wbrew zarzutom zawartym w odwołaniu organ I instancji rozpoznając sprawę nie uchybił procedurom postępowania administracyjnego w sposób mogący wpłynąć na przebieg i wynik postępowania.

Komendant odniósł się również do treści art. 29 ust. 1 ustawy o zaopatrzeniu emerytalnym funkcjonariuszy Policji, (...., Dz.U z 2023 r., poz. 1280 ze zm.), podając, iż funkcjonariusze zwolnieni ze służby, uprawnieni do policyjnej emerytury lub renty, mają prawo do lokalu mieszkalnego będącego w dyspozycji odpowiednio ministra właściwego do spraw wewnętrznych, Ministra Sprawiedliwości lub podległych im organów, albo Szefa Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego, Szefa Agencji Wywiadu, Szefa Służby Kontrwywiadu Wojskowego i Szefa Służby Wywiadu Wojskowego

w rozmiarze przysługującym im w dniu zwolnienia ze służby. Do mieszkań tych stosuje się odpowiednio przepisy dotyczące lokali mieszkalnych dla funkcjonariuszy.

W nawiązaniu do powyższego organ odwoławczy stwierdził, że z ustaleń

w Zakładzie Emerytalno-Rentowym MSWiA wynika, że A. R. nie figuruje

w ewidencji czynnej i archiwalnej świadczeniobiorców tego zakładu, w związku z tym nie posiada uprawnień do policyjnej emerytury lub renty.

W ocenie organu nie doszło do naruszenia powołanego w odwołaniu art. 107 K.p.a., decyzja zawiera uzasadnienie faktyczne i prawne.

W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie Skarżący, zaskarżając decyzje w całości, wnieśli o uchylenie decyzji zaskarżonej oraz poprzedzającej ją decyzji Komendanta Miejskiego Policji z 16 sierpnia 2023 r.

i umorzenie postępowania jako bezprzedmiotowego, a także zasądzenie kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego, według norm przepisanych.

Zaskarżonej decyzji zarzucili:

1. Błąd w zakresie ustaleń faktycznych który miał wpływ na wynik sprawy poprzez błędne ustalenie założonej oczywistości że:

a. Lokal będący przedmiotem sprawy położony w R. przy ulicy O. był w dyspozycji Milicji Obywatelskiej i jest w dyspozycji Policji co nie jest udowodnione i nie wynika z żadnego dokumentu formalno-prawnego,

a opiera się tylko na prywatnych twierdzeniach które zostały zakwestionowane przez Stronę.

b. Policja jest generalnym następcą prawnym Milicji Obywatelskiej co jest niezgodne z ustawą o Policji.

c. Policja w zakresie następstwa generalnego przejęła lokal i prawo dysponowania lokalem po Milicji Obywatelskiej.

d. Nie ustalenie że wydana decyzja nr [...] z 30. 09. 1980 r. o przydziale mieszkania dla Stron została wyeliminowana z obrotu prawnego czy nadal obowiązuje, czy decyzja wygasła wobec jej wydania w czasie funkcjonowania Milicji Obywatelskiej

i rozwiązania Milicji Obywatelskiej ustawą z roku 1990, błędne ustalenie możliwości dysponowania lokalem przez Policję w okolicznościach braku wydania decyzji

o przydziale lokalu przez Policję i wobec formalno- prawnego statutu lokalu powszechnie znanej wiedzy o wpisach w KW, tytułu własności dla Gminy Miasta R., nie wyodrębnienia lokalu pod numerem który zajmują Strony co jasno wynika z wpisów w księdze wieczystej [...]. Nie wyjaśnienie mimo zarzutów Strony statusu prawnego lokalu mieszkalnego, nie wykazanie i błąd w zakresie ustaleń formalno- prawnych i faktycznych że lokal został przydzielony do dyspozycji Organu i że Organ może dysponować lokalem, podczas gdy lokal stanowi własność Gminy Miasta R. i w tytule własności - księdze wieczystej dla której SR w R. [...] Wydział Ksiąg Wieczystych prowadzi księgę wieczystą nie ma wpisu na rzecz Organu. Oznacza to, czego błędnie nie ustalił Organ, że tylko Gmina ma prawo do dysponowania lokalem stanowiącym jej własność.

2. Naruszenie przepisów prawa materialnego które miały wpływ na wynik sprawy tj. art. 97 ust 5, art. 95 ust. 3 pkt 1 i pkt 3 oraz ust 4 ustawy z dnia 06. 04. 1990 r.

o Policji. Organ winien i nie wykazał możliwości dysponowania lokalem dla Organu na czas wydania skarżonej decyzji wobec kompetencji z rozporządzenia MSW o jakim stanowi art. 146 ust 4 ustawy o policji przez co Organ naruszył ten przepis.

3. Naruszenie przepisów prawa materialnego które miały wpływ na wynik sprawy tj. art. 95 ust. 3 pkt 3 ustawy o policji oraz art. 29 ust. 2 ustawy z dnia 18 lutego 1994 r. o zaopatrzeniu emerytalnym funkcjonariuszy policji, agencji bezpieczeństwa wewnętrznego, agencji wywiadu, służby kontrwywiadu wojskowego, służby wywiadu wojskowego, centralnego biura antykorupcyjnego, straży granicznej, straży marszałkowskiej, służby ochrony państwa, państwowej straży pożarnej, służby celno-skarbowej i służby więziennej oraz ich rodzin poprzez błędne zastosowanie

w okolicznościach błędu w zakresie ustaleń faktycznych który miał wpływ na błędnie wydaną decyzję że lokal jest w dyspozycji Organu, że podstawą prawną dla pobytu Stron jest decyzja administracyjna a nie cywilistyczna umowa o charakterze bezumownego korzystania z lokalu czy też umowa najmu lokalu z Gminą Miasta R. albo z podmiotami reprezentującymi prawa właścicielskie właściciela którym jest Gmina Miasta R., co uniemożliwia Organowi stosowanie przepisów prawa administracyjnego dla procesu eksmisji Stron i potwierdza okoliczność że Strony nie były adresatem decyzji Organu.

4. Naruszenie przepisów prawa procesowego które miały wpływ na wynik sprawy tj. art. 7 i 77 § 1 K.p.a.

5. Naruszenie przepisów prawa materialnego które miały wpływ na wynik sprawy tj. art. 107 K.p.a. poprzez brak rozstrzygnięcia, brak uzasadnienia faktycznego

i prawnego

6. Naruszenie innych przepisów prawnych opisanych poniżej jak w uzasadnieniu, które jest integralną częścią skargi.

W uzasadnieniu skargi pełnomocnik Skarżących rozwinął postawione zarzuty, akcentując, iż sprawa nie jest z zakresu postępowania administracyjnego i powinna zostać umorzona jako bezprzedmiotowa.

W odpowiedzi na skargę Komendant Wojewódzki Policji wniósł o oddalenie skargi, podtrzymując swoje dotychczasowe argumenty faktyczne i prawne.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył co następuje:

Stosownie do art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r., poz. 2325 ze zm., dalej jako P.p.s.a.) sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Powyższa kontrola, zgodnie z art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2018 r., poz. 2107 ze zm.), sprawowana jest pod względem zgodności z prawem. Sąd sprawując tę kontrolę rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.

W postępowaniu sądowym przy ocenie aktu administracyjnego nie podlegają ocenie argumenty natury słusznościowej ani też zasady współżycia społecznego, oceniana jest wyłącznie legalność aktu administracyjnego, czyli jego zgodność

z przepisami prawa materialnego i prawidłowość przyjętej przez organ procedury, która doprowadziła do jego wydania.

Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.

Przydział lokali mieszkalnych pozostających w dyspozycji organów Policji regulują przepisy ustawy o Policji oraz rozporządzenia/zarządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji w sprawie szczegółowych zasad przydziału, opróżnienia

i norm zaludnienia lokali mieszkalnych oraz przydziału i opróżnienia tymczasowych kwater przeznaczonych dla policjantów. Przepisy te w sposób odrębny, uzasadniony potrzebami służby, określają powstanie uprawnienia do zajmowania lokalu mieszkalnego pozostającego w dyspozycji ww. organów i nie przewidują możliwości wstąpienia z mocy prawa w stosunek najmu przez osoby zajmujące taki lokal bez tytułu prawnego.

Podstawę prawną zaskarżonej decyzji stanowił art. 95 ust. 3 pkt 1 i pkt 3 w zw.

z art. 97 ust. 5 ustawy o Policji oraz art. 29 ust. 1 ustawy o zaopatrzeniu emerytalnym funkcjonariuszy policji.

Przepis art. 95 ust. 3 pkt 3 ustawy o Policji stanowi dyspozycję do wydania decyzji związanej o opróżnieniu lokalu mieszkalnego w przypadku zajmowania lokalu mieszkalnego, o którym mowa w art. 90, przez policjanta lub członków jego rodziny albo inne osoby – bez tytułu prawnego. Zgodnie z art. 90 na lokale mieszkalne dla policjantów przeznacza się lokale będące w dyspozycji ministra właściwego do spraw wewnętrznych lub podległych mu organów. Decyzja podejmowana w trybie art. 95 ust. 3 pkt 3 ma charakter związany, co oznacza, że w sytuacji wystąpienia określonej w tej normie przesłanki polegającej na zajmowaniu przez daną osobę lokalu, o którym mowa w art. 90 ustawy o Policji bez tytułu prawnego, organ Policji jest zobligowany do wydania rozstrzygnięcia nakazującego jej opróżnienie tego mieszkania. W sprawach,

w których wprowadzona jest instytucja decyzji związanej, nie ma podstaw do stosowania luzu decyzyjnego ze względu na jednoznaczne oznaczenie sposobu rozstrzygnięcia przez ustawodawcę. Nie jest obowiązkiem organów Policji zabezpieczanie potrzeb mieszkaniowych obywatelom niezwiązanym z resortem (por. wyroki NSA z 21 sierpnia 2020 r., I OSK 653/20 oraz z 22 kwietnia 2016 r., I OSK 2887/14).

Z kolei zgodnie z art. 29 ust. 1 ustawy o zaopatrzeniu emerytalnym funkcjonariuszy Policji, (...), funkcjonariusze zwolnieni ze służby, uprawnieni do policyjnej emerytury lub renty, mają prawo do lokalu mieszkalnego będącego

w dyspozycji odpowiednio ministra właściwego do spraw wewnętrznych, Ministra Sprawiedliwości lub podległych im organów, albo Szefa Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego, Szefa Agencji Wywiadu, Szefa Służby Kontrwywiadu Wojskowego

i Szefa Służby Wywiadu Wojskowego w rozmiarze przysługującym im w dniu zwolnienia ze służby. Do mieszkań tych stosuje się odpowiednio przepisy dotyczące lokali mieszkalnych dla funkcjonariuszy.

Z akt niniejszej sprawy wynika, że pierwotnie sporny lokal został przydzielony A. R. (najemcy lokalu), na podstawie decyzji nr [...] o przydziale mieszkania funkcyjnego z dnia 30 września 1980 r. Na dzień wydania decyzji do zamieszkania z A. R. uprawniona była jego żona J..

Skarżący A. R. został wydalony ze służby w Milicji Obywatelskiej

z dniem 30 września 1989 r., a następnie Minister Spraw Wewnętrznych rozkazem personalnym nr [...] MSW z dnia 31.07.1990 r. uchylił rozkaz personalny Szefa Służby Kadr i Doskonalenia Zawodowego MSW nr [...] z dnia 06.09.1989 r.

i zwolnił A. R. ze służby w Milicji Obywatelskiej z dniem 30.09.1989 r. na podstawie art. 16 ust. 2 pkt 6 ustawy z dnia 31.07.1985 r. o służbie funkcjonariuszy Służby Bezpieczeństwa i Milicji Obywatelskiej Polskiej Rzeczypospolitej Ludowej, który stanowi, że funkcjonariusza można zwolnić ze służby w przypadku gdy wymaga tego ważny interes służb.

Z kolei na dzień wydania zaskarżonej decyzji w przedmiotowym lokalu zamieszkiwał skarżący z żoną i synem Ł R. (Skarżący).

Z niezakwestionowanych ustaleń organów obu instancji wynika, że A. i J. R. są właścicielami działki w miejscowości P.ul. D., która jest zabudowana budynkiem mieszkalnym murowanym o powierzchni 116 m².

Ponadto A. R. (w tym pozostali skarżący) nie figuruje w ewidencji czynnej i archiwalnej świadczeniobiorców Zakładu Emertytalno- Rentowego MSWiA.

Skarżący nie wykazali, aby posiadali jakikolwiek tytuł prawny uprawniający ich do zajmowania lokalu mieszkalnego, poza decyzją o przydziale lokalu powołaną wyżej.

Zważyć tu należy, że pojęcie tytułu prawnego do lokalu należy rozumieć

w znaczeniu przepisów ustawy o Policji. Tytułem prawnym do lokalu będzie decyzja

o jego przydziale. Zgodnie bowiem z art. 97 ust. 5 ustawy o Policji przydział

i opróżnianie mieszkań oraz załatwianie spraw, o których mowa w art. 91, art. 92, art. 94 i art. 96 ust. 2-4, następuje w formie decyzji administracyjnej. Oznacza to, że kluczowe znaczenie w świetle ustawy o Policji ma decyzja o przydziale lokalu.

Lokale, o których mowa w art. 90 ustawy o Policji, służą realizacji prawa policjanta w służbie stałej do lokalu mieszkalnego w miejscowości, w której pełni służbę lub w miejscowości pobliskiej, z uwzględnieniem liczby członków rodziny oraz ich uprawnień wynikających z przepisów odrębnych, jak stanowi art. 88 ust. 1 ustawy

o Policji.

Status zajmowanego przez skarżących lokalu, a więc lokalu pozostającego

w dyspozycji Policji, przesądza również o tym, że do lokalu takiego nie mają zastosowania przepisy Kodeksu cywilnego, w tym art. 691 § 1 K.c. Skoro bowiem prawo do takich lokali, w tym możliwość uzyskania do nich tytułu prawnego przez policjanta (milicjanta), podlega szczególnej regulacji, tj. wskazanych powyżej przepisów, to regulacje zawarte w Kodeksie cywilnym zostają w tej materii wyłączone. Pogląd ten nie budzi jakichkolwiek wątpliwości w orzecznictwie (por. wyroki NSA: z dnia 16 grudnia 2012 r. sygn. akt I OSK 1122/10, z dnia 30 stycznia 2013 r. sygn. akt. I OSK 220/12 – publik. www.orzeczenia.nsa.gov.pl).

W drodze decyzji o przydziale lokalu mieszkalnego to jedynie policjant (milicjant) uzyskiwał i uzyskuje tytuł prawny do lokalu, natomiast członkowie jego rodziny, wymienieni w decyzji, własnego tytułu prawnego nie uzyskują. Posiadają oni wyłącznie uprawnienie pochodne do tytułu prawnego funkcjonariusza, zamieszkiwania w lokalu.

Wyjątkowo samoistny tytuł prawny do lokalu mieszkalnego pozostającego

w dyspozycji ministra właściwego do spraw wewnętrznych lub podległych organów, może uzyskać członek rodziny zmarłego funkcjonariusza, emeryta lub rencisty policyjnego. Przewiduje to przepis art. 29 ustawy o zaopatrzeniu emerytalnym, który stanowi w ust. 1, że funkcjonariusze zwolnieni ze służby, uprawnieni do policyjnej emerytury lub renty, mają prawo do lokalu mieszkalnego będącego w dyspozycji odpowiednio ministra właściwego do spraw wewnętrznych, (...) w rozmiarze przysługującym im w dniu zwolnienia ze służby. Do mieszkań tych stosuje się odpowiednio przepisy dotyczące lokali mieszkalnych dla funkcjonariuszy. Natomiast ust. 2 stanowi, że prawo do lokalu mieszkalnego, określone w ust. 1, przysługuje również członkom rodzin uprawnionym do renty rodzinnej po funkcjonariuszu, którzy w chwili śmierci spełniali warunki wymagane do uzyskania emerytury lub renty policyjnej, oraz po zmarłych emerytach i rencistach.

W niniejszej sprawie bezsporne jest, że skarżący A. R. nie jest policjantem, emerytem policyjnym lub osobą uprawnioną do renty rodzinnej po zmarłym funkcjonariuszu. Nie ma zatem uprawnień do spornego lokalu. Również pozostałe osoby J. R. i Ł. R. nie posiadają uprawnień do tego lokalu. Skarżący w tym były milicjant A. R. nie posiadają żadnych związków

o charakterze zatrudnieniowym (art. 95 ust. 3 pkt 1 ustawy o Policji), jak również nie pobierają żadnych świadczeń z Zakładu Emertytalno- Rentowego MSWiA.

W tej sytuacji organy Policji wydały skuteczną decyzję, opartą o uregulowania prawne wynikające z ustawy o Policji nakazującą obowiązek opróżnienia lokalu mieszkalnego w R. ul. O..

Podkreślenia tu wymaga, że przepisy kodeksu cywilnego, co podniesiono powyżej, nie mają bowiem zastosowania w sprawach dotyczących mieszkań, o których mowa w art. 90 ustawy o Policji.

Podnoszone przez skarżących w skardze okoliczności odnoszące się do braku wyjaśnienia znaczenia prawnego statusu lokalu, czy też nie ustalenia, że decyzja nr [...] z 30.09.1980 r. o przydziale mieszkania dla stron została wyeliminowana

z obrotu prawnego czy nadal obowiązuje, pozostają bez wpływu na prawidłowość wydanego w sprawie rozstrzygnięcia przez organy. Na marginesie Sąd zwraca uwagę, że te wątpliwości skarżących pojawiły się dopiero po wszczęciu postępowania

o opróżnienie lokalu.

Sąd podziela w całości ustalenia Komendanta Wojewódzkiego Policji w zakresie statusu lokalu mieszkalnego, w związku z powyższym nie zachodzi potrzeba ich powtarzania. A. R. otrzymał sporny lokal mieszkalny, jako mieszkanie funkcyjne na podstawie Zarządzenia Nr 82/74 Ministra Spraw Wewnętrznych z dnia 15 listopada 1974 r. w sprawie mieszkań przeznaczonych dla funkcjonariuszy MO (Dz. Urz. MSW z 1974 r. Nr 6, poz. 20). Decyzja o przydziale mieszkania funkcyjnego, potwierdzała wyłącznie prawo A. R. wraz z żoną J. do zajmowania spornego lokalu. Zaś w sytuacji, gdy skarżący A. R. jako osoba nie będąca ani funkcjonariuszem, ani nie posiadająca uprawnień do świadczeń emerytalno-rentowych z MSWiA dla funkcjonariuszy Policji, nie jest uprawniony do zajmowania lokalu pozostającego w dyspozycji organów Policji.

Wbrew zarzutom skargi Gmina nie jest dysponentem lokalu stanowiącym jej własność, a A. R. został poinformowany przez Prezydenta Miasta R., że lokal nr [...] przy ul. O.znajduje się w dyspozycji Komendy Miejskiej Policji (pismo, akta adm.).

Przepis art. 90 ustawy o Policji stanowi, że na lokale mieszkalne dla policjantów przeznacza się lokale będące w dyspozycji ministra właściwego do spraw wewnętrznych lub podległych mu organów, nie wiążąc owej dyspozycji z konkretną jednostką. Dysponowanie lokalem jest specyficznym pojęciem prawnym, różnym od własności, posiadania, czy innego stanu władania. Jest oderwane zwłaszcza od własności. Zatem organy Policji mogą dysponować lokalami, którymi nie są właścicielami. Dysponowanie lokalem przez organy Policji nie musi wynikać

z obowiązujących norm prawnych. W tym miejscu należy zwrócić uwagę na wyrok Sądu Najwyższego z 20 czerwca 2001 r. I CKN 683/00, w którym SN wskazał, że lokalem będącym w dyspozycji Ministra Spraw Wewnętrznych w rozumieniu art. 90 ustawy

o Policji jest lokal, co do którego decyzja o jego przydziale lub o jego opróżnieniu należy do kompetencji jednostek podległych temu organowi, a to oznacza, że dysponowanie lokalem związane jest z prawem organu Policji do decydowania o jego przydziale bądź opróżnieniu.

Przed wyrokiem Trybunału Konstytucyjnego z 18 września 2008 r. K 7/07,

w wyniku którego ustawodawca dokonał zmiany art. 90 ustawy o Policji (z dniem 5 sierpnia 2009 r.), ówczesne brzmienie ust. 1 tego przepisu było następujące: "Na lokale mieszkalne dla policjantów przeznacza się lokale będące w dyspozycji ministra właściwego do spraw wewnętrznych lub podległych mu organów, uzyskane w wyniku ich działalności inwestycyjnej albo od terenowych organów rządowej administracji ogólnej, stanowiące własność gminy lub zakładów pracy, a także zwolnione przez osoby, które decyzje o przydziale uzyskały z jednostek podległych ministrowi właściwemu do spraw wewnętrznych." We wspomnianym wyroku TK art. 90 ustawy

o Policji w poprzednim brzmieniu został zakwestionowany w zakresie, w jakim odnosił się do dalszego bezterminowego dysponowania przez ministra właściwego do spraw wewnętrznych oraz podległe mu organy użytkowanymi dotychczas lokalami mieszkalnymi w domach stanowiących własność prywatną. Nie ma więc powodu, aby przy zmienionej, obecnej treści art. 90 ustawy o Policji – przy niedookreślonym ustawowo znaczeniu pojęcia lokalu będącego w dyspozycji ministra właściwego do spraw wewnętrznych lub podległych mu organów – nie uznawać, że lokal pozostaje

w dyspozycji organów Policji, jeśli w przeszłości został przydzielony funkcjonariuszowi Policji (Milicji) oraz stanowi własność gminy, która respektuje taki stan rzeczy. Takie stanowisko wyraził Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku sygn. akt III OSK 2013/21

z dnia 11 kwietnia 2023 r.

W związku z powyższym, jako niezasadne należało uznać zarzuty naruszenia przepisów prawa materialnego art. 95 ust. 3 pkt 1 i pkt 3 ustawy o Policji oraz przepisów prawa procesowego tj. art. 7, art. 77 § 1 K.p.a. Niezasadny okazał się również zarzut naruszenia art. 107 K.p.a. Organy zebrały materiał dowodowy niezbędny do wydania zaskarżonych decyzji w zakresie obowiązku opróżnienia lokalu mieszkalnego nr [...] przy ul. O.w R.. Organy Policji rozpoznające niniejsza sprawę działały

w granicach prawa, prawidłowo ustaliły, że Skarżący nie posiadają tytułu prawnego do zajmowanego lokalu mieszkalnego. Zatem wydane decyzje nie naruszają prawa

i należy je uznać za zasadne.

Sąd nie dopatrzył się także słuszności skargi w zakresie naruszenia art. 107 K.p.a., bowiem uzasadnienie zaskarżonej decyzji zostało sporządzone w sposób prawidłowy. Zarzuty skargi stanowią jedynie polemikę z zasadnymi argumentami zawartymi w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Ponadto wywody skargi próbują

w sposób nieudolny skierować podstawy zaskarżenia na procedurę cywilną, która nie ma zastosowania w sprawie. Prowadzenie bowiem ustaleń i rozważań w tym zakresie nie miałoby istotnego wpływu na końcowy sposób załatwienia niniejszej sprawy.

Końcowo jeszcze raz podkreślić należy, że konsekwencją zajmowania lokalu mieszkalnego będącego w dyspozycji organów Policji przez osobę, która nie posiada tytułu prawnego do tego lokalu, jest wydanie decyzji o opróżnieniu lokalu, a podstawą prawną takiej decyzji jest przepis art. 95 ust. 3 pkt 3 ustawy o Policji. Przepis ten

w rozpoznawanej sprawie został zastosowany prawidłowo. Przewiduje on wydanie decyzji związanej (decyzję o opróżnieniu lokalu mieszkalnego wydaje się...).

W sprawach, w których wprowadzona jest instytucja tzw. decyzji związanej, nie ma podstaw do stosowania zasady uwzględniania interesu społecznego i słusznego interesu obywateli, ze względu na jednoznaczne zdeterminowanie treści decyzji wolą ustawodawcy.

Mając na uwadze powyższe, Sąd uznając, iż zaskarżona decyzja odpowiada prawu, oddalił skargę na podstawie art. 151 P.p.s.a.