Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt V SA/Wa 1807/15
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2015-07-29 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6552
Hasła tematyczne: Środki unijne
Skarżony organ: Dyrektor Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: par. 4; par. 5; par. 10 ust. 4;
journal: Dz.U. 2009 nr 48 poz 390
law: Rozporządzenie Ministra Rolnictwa i Rozwoju  Wsi z dnia 19 marca 2009 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania pomocy  finansowej w ramach działania "Zalesianie gruntów rolnych oraz zalesianie gruntów innych niż rolne" objętego Programem Rozwoju Obszarów  Wiejskich na lata 2007-2013
journal: Dz.U.UE.L 2011 nr 25 poz 8 art. 4 ust. 8;
law: Rozporządzenie Komisji (UE) Nr 65/2011 z dnia 27 stycznia 2011 r. ustanawiające szczegółowe zasady wykonania rozporządzenia Rady (WE) nr  1698/2005 w odniesieniu do wprowadzenia procedur kontroli oraz do zasady wzajemnej zgodności w zakresie środków wsparcia rozwoju  obszarów wiejskich.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodnicząca Sędzia WSA - Krystyna Madalińska-Urbaniak, Sędzia WSA - Barbara Mleczko-Jabłońska (spr.), Sędzia WSA - Irena Jakubiec-Kudiura, Protokolant spec. - Mariusz Dzierzęcki, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 29 lipca 2015 r. sprawy ze skargi F.G. Sp. jawna w W. na decyzję Dyrektora [...] Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w W. z dnia [...] lutego 2015 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania pomocy na zalesianie gruntów rolnych; oddala skargę


UZASADNIENIE

W dniu 9 sierpnia 2010 r. do Biura Powiatowego ARiMR Warszawa Z. z/s W. wpłynął wniosek spółki F. s.j. (dalej także: strona, skarżąca) o przyznanie pomocy na zalesienie za rok 2010 z wymaganymi załącznikami.

W dniu [...] marca 2011 r. postanowieniem nr [...] organ I instancji zawiesił z urzędu postępowanie w sprawie wniosku strony o przyznanie pomocy na zalesianie gruntów rolnych na rok 2010, wskazując, że wszczęte zostało postępowanie w sprawie anulowania numeru producenta rolnego nadanego F. s.j. Wskazano na konieczność uprzedniego zakończenia ww. postępowania, albowiem w przypadku stwierdzenia anulowania nadania numeru, postępowanie stałoby się bezprzedmiotowe.

W wyniku złożonego zażalenia producenta, w dniu 15 czerwca 2011 r. Dyrektor Mazowieckiego OR ARiMR wydał postanowienie [...] o utrzymaniu w mocy postanowienia w przedmiocie zawieszenia postępowania z urzędu.

Wyrokiem WSA z 30 maja 2014 r. o sygn. akt V SA/Wa 819/14 oddalono skargę spółki na postanowienie [...].

Wyrokiem z 8 lipca 2014 r. sygn. akt II GSK 728/13 Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną wniesioną przez Dyrektora Mazowieckiego OR od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 21 stycznia 2013 r. sygn. akt V SA/Wa 1876/12, uchylającego decyzję Dyrektora OR ARiMR o anulowaniu numeru identyfikacyjnego F. sp. j. W ocenie NSA prawidłowym było stwierdzenie WSA, że spółka F. prowadziła gospodarstwo rolne, skoro w wyniku umowy doszło do faktycznego wydzielenia części nieruchomości wspólnej i oddania do wyłącznego użytkowania jednemu ze współwłaścicieli, spółce F., celem prowadzenia na niej produkcji rolnej. Spółka spełniała zatem wymóg do uznania jej za producenta rolnego/rolnika w rozumieniu art. 3 ust.2 i 3 ustawy z dnia 18 grudnia 2003 r. o krajowym systemie ewidencji producentów, ewidencji gospodarstw rolnych oraz ewidencji wniosków o przyznanie płatności oraz art. 2 rozporządzenia Rady WE nr 73/2009, definiujących rolnika/producenta rolnego jako osobę prawną, która jest posiadaczem gospodarstwa rolnego lub którego gospodarstwo znajduje się na terytorium wspólnoty.

W związku z prawomocnym rozstrzygnięciem kwestii prawidłowości nadania F. sp. j. numeru producenta rolnego, Kierownik Biura Powiatowego ARiMR W. podjął zawieszone postępowanie w sprawie wniosku o przyznanie pomocy na zalesianie. Następnie decyzją z dnia [...] grudnia 2014 r. nr [...], wydaną na podstawie art. 20 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 7 marca 2007 r. o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich z udziałem środków Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Obszarów Wiejskich (Dz.U 2013 poz. 173) oraz art. 4 ust. 3 Rozporządzenia rady (WE) nr 2988/95 z dnia 18 grudnia 1995 w sprawie ochrony interesów finansowych Wspólnot Europejskich (Dz. U. UE L 312/1; dalej: rozporządzenie 2988/95), organ ten odmówił przyznania pomocy na zalesienie wnioskującej spółce.

W ocenie organu, z okoliczności faktycznych sprawy wynika, że A. i E. G., poprzez podział należących do nich nieruchomości rolnych, a następnie oddawanie ich w użytkowanie utworzonym przez siebie spółkom jawnym, w tym F. sp. j., stworzyli sztuczne warunki, mające na celu spełnienie warunków do przyznania możliwie największej pomocy na zalesianie w ramach środków z Programu Rozwoju Obszarów Wiejskich.

Wskazano bowiem, że zgodnie z § 7 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 19 marca 2009 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania pomocy finansowej w ramach działania "Zalesianie gruntów rolnych oraz gruntów innych niż rolne objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007-2013" (Dz. U. 2009 Nr 48 poz. 390; dalej rozporządzenie MRiRW), obowiązującego w dacie złożenia wniosku, jeden podmiot może starać się o przyznanie pomocy na zalesienie obszaru o powierzchni maksymalnej 20 ha. Spółki, których wspólnikami są małżonkowie G., wnosiły o przyznanie pomocy na zalesienie dokładnie takiej powierzchni. Zdaniem Kierownika BP ARiMR, działanie takie jest obliczone na ominięcie limitów kwotowych, jakie mogą być przyznane jednemu podmiotowi.

Organ zaznaczył przy tym, że środki pomocowe pochodzące z PROW finansowane z budżetu UE podlegają ochronie, co wynika z rozporządzenia 2988/95 i muszą być wydatkowane zgodnie z zasadami rzetelnego zarządzania finansami, ogólną zasadą słuszności i proporcjonalności.

Działający w imieniu spółki F. sp.j., A. G. złożył odwołanie od wydanej decyzji, zarzucając, organom:

– naruszenie rozporządzenia MRiRW poprzez jego błędną wykładnię i pominięcie przy wydawaniu decyzji postanowienia nr [...] z dnia [...] września 2010 r. o spełnieniu warunków do otrzymania pomocy na zalesienie;

– naruszenie art. 4 ust.8 rozporządzenia Komisji UE nr 65/2011 z dnia 27 stycznia 2011 r. (Dz.U. L 25 z 28.01.2011, str.8; dalej: rozporządzenie 65/2011) ustanawiającego szczegółowe zasady wykonania rozporządzenia Rady (WE) nr 1698/2005 w odniesieniu do wprowadzenia procedur kontroli oraz do zasady wzajemnej zgodności w zakresie środków wsparcia rozwoju obszarów wiejskich (Dz. Urz. UE L 25/8 z 28.01.2015 r.), poprzez jego błędną wykładnię i stwierdzenie, że zostały stworzone sztuczne warunki sprzeczne z celami danego systemu wsparcia.

Strona wskazała, że od momentu wydania postanowienia o spełnieniu warunków do otrzymania pomocy na zalesienie nie nastąpiły żadne nowe okoliczności mające wpływ na przyznanie płatności na zalesianie, zatem ewentualne wątpliwości organ winien zgłosić na etapie przed jego wydaniem, tj. przed wyłączeniem ziemi z produkcji rolnej i zasadzeniem lasu. W chwili obecnej brak jest podstaw do kwestionowania możliwości wypłaty pomocy na zalesienie.

Ponadto spółka zaznaczyła, że zgodnie z art. 4 ust.8 rozporządzenia 65/2011, nie dokonuje się żadnych płatności na rzecz beneficjentów, w odniesieniu do których ustalono, że sztucznie stworzyli warunki wymagane do otrzymania takich płatności, aby uzyskać korzyści sprzeczne z celami danego systemu wsparcia. Spółka w swojej ocenie wypełniła cele programu zalesieniowego, dokonując zalesienia, co zostało potwierdzone przez Nadleśnictwo G. oraz dwie kontrole na gruncie przeprowadzone przez ARiMR., a w organ I instancji nie wykazał, aby spółka chciała osiągnąć korzyści w sprzeczności z celami danego systemu wsparcia.

Zdaniem strony, opisany w decyzji limit 20 ha na rolnika nie jest celem wsparcia, a elementem moderacji budżetowej w zależności od popularności danego programu, czego potwierdzeniem jest fakt, że limit ten w roku 2011 został w drodze rozporządzenia zwiększony do 100 ha z uwagi na małe zainteresowanie programem.

Ponadto zarzucono organowi, iż odmówił wykonania wyroku NSA z 8 lipca 2014 r. sygn. akt II GSK 728/13, w którym stwierdzono, że F. sp. j. jest odrębnym rolnikiem prowadzącym własne gospodarstwo rolne.

Ponadto zarzucono naruszenie spełnienie zasady dwuinstancyjności w strukturze ARiMR, skutkujące iluzorycznym i bezrefleksyjnym utrzymywaniem w mocy zaskarżonych decyzji.

Dyrektor Mazowieckiego Oddziału ARiMR w Warszawie decyzją nr [...] z dnia [...] lutego 2015 r., wydaną na podstawie art. 13 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. 2013 poz. 267 ze zm.; dalej: k.p.a.) utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję Kierownika BP ARiMR W. z dnia [...] grudnia 2014 r.

Odnosząc się do zarzutów wskazanych przez stronę w odwołaniu, Dyrektor zaznaczył, że sama okoliczność, iż spółce F. sp. jawna został nadany numer producenta rolnego nie jest przesłanką do automatycznego przyznania pomocy na zalesienie.

Organ wskazał, że w postanowieniu o spełnieniu warunków i wymagań z dnia [...] września 2010 r. nr [...], na które powoływała się strona, dokonano weryfikacji:

– czy rolnik został wpisany do ewidencji producentów;

– czy rolnik zobowiązał się do wykonania zalesienia gruntów i pielęgnacji założonej uprawy leśnej;

– czy rolnik zobowiązał się do prowadzenia założonej uprawy leśnej;

– czy są przestrzegane wymogi i normy;

– czy obszar zalesiany stanowi grunty orne lub sady, które zostały przeznaczone do zalesienia w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego a w przypadku braku tego planu, gdy zalesianie tych gruntów nie jest sprzeczne z ustaleniami studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego gminy;

– czy stanowią własność lub współwłasność tego rolnika albo własność jego małżonka;

– czy zajmują powierzchnię większą niż 0,5 ha i szerokość większą niż 20 m.

Ponieważ organ ARiMR nie stwierdził w tym zakresie nieprawidłowości, stwierdzono spełnienie konkretnych warunków i wymogów określonych w rozporządzenie MRiRW.

Jednocześnie zaznaczono, że z treści art. 4 ust.8 rozporządzenia 65/2011 nie dokonuje się żadnych płatności na rzecz beneficjentów, w odniesieniu do których ustalono, że sztucznie stworzyli warunki wymagane do otrzymania takich płatności, aby uzyskać korzyści sprzeczne z celami danego systemu wsparcia.

Organ wskazał, że w stanie prawnym obowiązującym w dniu wszczęcia postępowania, jeden rolnik mógł ubiegać się o przyznanie pomocy w ramach zalesienia maksymalnie do powierzchni 20 ha. Dyrektor OR ARiMR wskazał, ze zgodnie z ustaleniami poczynionymi przez organ I instancji, państwo A. i E. G., sami posiadając nadane odrębne numery producentów rolnych utworzyli 4 spółki jawne: F., T. G., W. G., P. G.. Wszystkie spółki mają swoje siedziby pod tym samym adresem: ul. [...]. Każda z nich, otrzymując odrębny numer producenta złożyła w roku 2010 wniosek o przyznanie płatności na zalesienie powierzchni 20 ha, tj. maksymalnego limitu, do którego można przyznać. Zdaniem organu odwoławczego, A. G. wraz z małżonką tworzyli kolejne spółki z zamiarem uzyskania maksymalnej kwoty wsparcia na zalesienie do posiadanej przez nich łącznej powierzchni 103,58 ha, zamiast wnioskowania jako pojedynczy producent o pomoc na zalesienie do powierzchni jedynie 20 ha. Podkreślono, że działki ewidencyjne, przewidziane przez poszczególne spółki do zalesienia, położone były w bliskim sąsiedztwie i były tak podzielone (działki ew. nr 11/20, 16 i 18) aby uzyskać maksymalny limit wsparcia poprzez złożenie kilku wniosków jakoby przez innego i niezależnego beneficjenta.

W ocenie Dyrektora przedstawiona sytuacja jest szczególnym przypadkiem sztucznego tworzenia warunków wymaganych do otrzymania płatności przez beneficjentów. Taka praktyka stoi natomiast w sprzeczności z celami Programu Rozwoju Obszarów Wiejskich, którym jest m. in. zrównoważony rozwój obszarów. Ponadto zaznaczono, że zgodnie z obowiązującymi przepisami prawa (art. 2 lit a i b rozporządzenia Rady WE nr 73/2009) gospodarstwo oznacza wszystkie jednostki produkcyjne znajdujące się na terytorium państwa członkowskiego zarządzane przez rolnika, którym może być nie tylko osoba fizyczna lub prawna ale także grupa osób fizycznych lub grupa osób prawnych, bez względu na status prawny takiej grupy lub jej członków w świetle prawa krajowego. Powołano się tu na wyrok WSA z 6 września 2013 r. sygn. akt VII SA/Wa 386/12, twierdząc, że aplikowanie o pomoc przez te same osoby w ramach kilkunastu spółek kapitałowych należy postrzegać jako skierowane na ominięcie jednemu beneficjentowi kwotowego limitu dofinansowania. Taka sytuacja miała miejsce wedle organu w niniejszym przypadku, albowiem spółki W., T., P. i F. zostały utworzone i zgłoszone jako rolnicy w celu ominięcia limitów powierzchniowych, na które mogła zostać przyznana pomoc. Tym samym należało uznać, że zasadnie zastosowano przepis art. 4 ust. 8 rozporządzenia 65/2011, zgodnie z którym bez uszczerbku dla przepisów szczegółowych, nie dokonuje się żadnych płatności na rzecz beneficjentów, w odniesieniu do których stwierdzono, że sztucznie stworzyli warunki wymagane do otrzymania takich płatności, aby uzyskać korzyści sprzeczne z celami systemu wsparcia.

Odnosząc się do zarzutu niewykonania wyroków sądów administracyjnych zapadłych w sprawie dotyczącej nadania numeru producenta rolnego, organ zauważył, że z treści tych orzeczeń wynika, że rozważania poczynione na temat tworzenia sztucznych warunków były w tamtej sprawie przedwczesne, albowiem w istocie nie to zagadnienie było przedmiotem sprawy. Stąd zarzut ten jest nieuzasadniony.

Decyzja Dyrektora Mazowieckiego Oddziału Regionalnego ARiMR stała się przedmiotem skargi F. sp. j. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, w której domagano się uchylenia decyzji obu instancji.

W skardze podniesiono zarzuty naruszenia:

1. art. 7, 77 § 1, 80, 107 § 3 k.p.a., polegające na przekroczeniu zasady swobodnej oceny dowodów, skutkujące nieuprawnionym uznaniem, iż skarżąca sztucznie utworzyła warunki niezbędne do uzyskania płatności, tj. dążyła do ominięcia maksymalnego limitu przyznawanych dofinansowań na rzecz jednego rolnika określonego w § 7 rozporządzenia MRiRW;

2. art. 7, 77 § 1, 80, 107 § 3 k.p.a., polegające na przekroczeniu zasady swobodnej oceny dowodów, skutkujące nieuprawnionym uznaniem, iż skarżąca nie jest samodzielnym i odrębnym organizacyjnie rolnikiem (odrębnym od jej wspólników i innych spółek, których wspólnikami są małżonkowie E. i A. G.);

3. art. 107 § 3 k.p.a. w zw.z art. 11 k.p.a., polegające na braku zawarcia w decyzji niezbędnych elementów uzasadnienia, w szczególności zaś wskazania dowodów z których organ wywodzi okoliczność, iż wskutek wypłaty dofinansowania skarżąca uzyskałaby korzyść sprzeczną z celami wsparcia, a także wskazania z jakimi konkretnie celami wsparcia ta korzyść miałaby być sprzeczna;

4. art. 107 § 3 k.p.a., poprzez niewskazanie w sentencji decyzji materialnoprawnej podstawy rozstrzygnięcia, w szczególności w postaci odpowiednich przepisów prawa polskiego, stanowiącej obligatoryjny element decyzji, co w konsekwencji uniemożliwia pełną analizę zasadności orzeczenia;

5. art 4 ust. 3 rozporządzenia 2988/1995 w zw. z art. 5 ust. 3 Rozporządzenia Komisji (WE) nr 1975/2006 z dnia 7 grudnia 2006 roku ustanawiającego szczegółowe zasady stosowania rozporządzenia Rady (WE) nr 1698/2005 w zakresie wprowadzenia procedur kontroli, jak również wzajemnej zgodności w odniesieniu do działań wsparcia rozwoju obszarów wiejskich (Dz.U.UE.L.2006.368.74; dalej: Rozporządzenie nr 1795/2006), w zw. z art. 4 Rozporządzenia Rady (WE) nr 1698/2005 z dnia 20 września 2005 roku w sprawie wsparcia rozwoju obszarów wiejskich przez Europejski Fundusz Rolny na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich (EFRROW) - (Dz.U.UE.L.2005.277.1; dalej: rozporządzenie nr 1698/2005), poprzez jego niewłaściwe zastosowanie i odmowę przyznania Skarżącej środków finansowych w ramach pomocy na zalesianie w wyniku nieuprawnionego uznania, że Skarżąca sztucznie utworzyła warunki niezbędne do uzyskania płatności w celu osiągnięcia korzyści sprzecznych z celami systemu wsparcia, pomimo braku jakichkolwiek dowodów na tę okoliczność;

6. art. 4 ust. 8 rozporządzenia 65/2011 poprzez jego niewłaściwe zastosowanie przez organ i wskazanie go jako podstawy odmowy przyznania pomocy na zalesienie, co nie było działaniem prawidłowym z uwagi na brak mocy obowiązującej tej regulacji w czasie istotnym dla merytorycznego rozstrzygnięcia niniejszej sprawy;

7. art 8 ustawy z dnia 15 września 2000 r. Kodeks spółek handlowych (Dz. U. 2013 poz. 1030 ze zm.; dalej: k.s.h.) polegające na przyjęciu braku odrębności podmiotowej spółki jawnej od jej wspólników, skutkującej bezpodstawnym uznaniem, iż to jedynie wspólnicy F. sp. jawna mogliby być uznani za rolników i tylko oni mogliby wnioskować o przyznanie płatności na zalesianie.

W uzasadnieniu strona skarżąca podkreślała, że jedyną wskazaną przyczyną odmowy przyznania pomocy finansowej na zalesienie za wnioskowany okres było całkowicie dowolne uznanie przez organ, że E. i A. G. rozdrobnili swoje duże gospodarstwo rolne i przekazali je na rzecz nowoutworzonych spółek prawa handlowego. Powyższe działanie w interpretacji Dyrektora OR ARiMR miało mieć na celu wyłącznie obejście maksymalnych limitów dofinansowania przyznawanego dla jednego rolnika (20 ha), co stanowić miało działanie nakierowane pozyskanie korzyści sprzecznych z celami systemu wsparcia. Zdaniem skarżącej, organ całkowicie pominął to, że cel jakim było zalesienie, został wykonany. Ponadto w sposób całkowicie nieuprawniony organ odmawia odrębności podmiotowi jakim jest F. sp. jawna, forsując tezę o zależności tego podmiotu od jego wspólników.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Zgodnie z treścią art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Natomiast, w myśl art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012r., poz. 270 – dalej: p.p.s.a.) sąd uwzględniając skargę na decyzję lub postanowienie:

1/ uchyla decyzję lub postanowienie w całości lub w części, jeżeli stwierdzi:

a/ naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy,

b/ naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego,

c/ inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy;

2/ stwierdza nieważność decyzji lub postanowienia w całości lub w części, jeżeli zachodzą przyczyny określone w art. 156 Kodeksu postępowania administracyjnego lub w innych przepisach;

3/ stwierdza wydanie decyzji lub postanowienia z naruszeniem prawa, jeżeli zachodzą przyczyny określone w Kodeksie postępowania administracyjnego lub innych przepisach.

Z wymienionych przepisów wynika, iż sąd bada legalność zaskarżonego aktu administracyjnego pod kątem zgodności z prawem materialnym, określającym prawa i obowiązki stron oraz z prawem procesowym, regulującym postępowanie przed organami administracji publicznej.

Jednocześnie, zgodnie z przepisem art. 134 § 1 p.p.s.a., sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Oznacza to między innymi, że sąd administracyjny nie musi w ocenie legalności zaskarżonego postanowienia ograniczać się tylko do zarzutów sformułowanych w skardze, ale może wadliwości kontrolowanego aktu podnosić z urzędu (patrz: T. Woś - Postępowanie sądowo-administracyjne, Warszawa 1996 r., str. 224). W tym celu Sąd stosuje przewidziane ustawą środki w celu usunięcia naruszeń prawa w stosunku do aktów i czynności wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach sprawy, której dotyczy skarga, jeżeli jest to niezbędne do końcowego jej załatwienia (art. 135 p.p.s.a.).

Biorąc pod rozwagę przytoczone podstawowe zasady oceny dokonywanej przez sądy administracyjne, należy stwierdzić, że skarga nie zasługiwała na uwzględnienie.

Przedmiotem skargi w niniejszej sprawie jest rozstrzygnięcie dotyczące odmowy przyznania środków na zalesianie gruntów rolnych na 2010 r. Z uwagi na datę złożenia wniosku o przyznanie pomocy, właściwych uregulowań dotyczących zasad jej przyznawania należy szukać w rozporządzeniu Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 19 marca 2009 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania pomocy finansowej w ramach działania "Zalesianie gruntów rolnych oraz gruntów innych niż rolne objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007-2013" (Dz. U. 2009 Nr 48 poz. 390). W paragrafie 4 oraz 5 ww. rozporządzenia zostały określone warunki, jakie musi spełniać podmiot ubiegający się o pomoc. Natomiast zgodnie z § 10 ust. 4 rozporządzenia, Kierownik biura powiatowego Agencji wydaje postanowienie o spełnieniu przez wnioskodawcę:

1) warunków określonych w § 4 ust. 1 pkt 1-3 albo § 5 ust. 1 oraz

2) wymagań dotyczących gruntów przeznaczonych do zalesienia, określonych w § 4 ust. 2 lub 3 albo § 5 ust. 2

- w terminie 60 dni od dnia złożenia wniosku o pomoc, jeżeli w wyniku weryfikacji wniosku zostanie ustalone, że te warunki i wymagania zostały spełnione.

Rozpatrując stan faktyczny w sprawie, należy zauważyć, że takie postanowienie, z dnia [...] września 2010 r. o nr [...], w istocie zostało wydane przez Kierownika Biura Powiatowego ARiMR w W. w dniu [...] września 2010 r. Stwierdzono w nim, że F. sp. jawna spełnia warunki i wymogi do przyznania pomocy na zalesianie. Jednakże, co Sąd ocenia jako błędne, skarżąca wnioskuje, że z samego tego faktu należy się jej wypłata pomocy na zalesienie. Sąd stwierdza, że powyższe postanowienie potwierdzało jedynie spełnienie wymogów, bez których nie byłoby w ogóle możliwe ubieganie się o środki finansowe.

Natomiast rozstrzygnięcie w przedmiocie przyznania bądź odmowy przyznania środków na zalesianie następuje w drodze odrębnego postępowania administracyjnego, na co wskazuje treść art. 20 ust. 1 ustawy z dnia 7 marca 2007 r. o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich z udziałem środków Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich w ramach Programu Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007-2013 (Dz.U 2013 poz. 173), wedle którego pomoc w ramach działań, o których mowa w art. 5 ust. 1 pkt 2, 3, 6, 7 oraz 9-15, w tym zalesianie gruntów rolnych oraz zalesianie gruntów innych niż rolne, jest przyznawana w drodze decyzji administracyjnej. Z kolei zgodnie z art. 20 ust. 3 pkt 1 ww. ustawy, w decyzji w sprawie przyznania pomocy w ramach działań, o których mowa w art. 5 ust. 1 pkt 12, 14 i 15 określa się również zmniejszenia tej pomocy i wykluczenia z tej pomocy, jeżeli te zmniejszenia i wykluczenia wynikają z przepisów Unii Europejskiej, o których mowa w rozporządzeniu Rady (WE) nr 1698/2005 z dnia 20 września 2005 r. w sprawie wsparcia rozwoju obszarów wiejskich przez Europejski Fundusz Rolny na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich (EFRROW) (Dz. Urz. UE L 277 z 21.10.2005, str. 1, z późn. zm.). W sprawie istotne znaczenie ma również powoływane wyżej rozporządzenie 65/2011, ustanawiające szczegółowe zasady wykonania rozporządzenia 1698/2005.

Organ rozpatrując niniejszą sprawę uznał, że zastosowanie powinna znaleźć regulacja zawarta w art. 4 ust. 8 rozporządzenia 65/2011 – a właściwie, co organ przyznał w odpowiedzi na skargę – w jednakowo brzmiącym art. 5 ust. 3 rozporządzenia Komisji (WE) nr 1975/2006 z dnia 7 grudnia 2006 r., zgodnie z którą nie naruszając przepisów szczegółowych, nie dokonuje się żadnych płatności na rzecz beneficjentów, w odniesieniu do których ustalono, że sztucznie stworzyli warunki wymagane do otrzymania takich płatności, aby uzyskać korzyści sprzeczne z celami danego systemu wsparcia. Zdaniem Dyrektora OR ARiMR przez skarżącą, a konkretnie przez wspólników spółki jawnej, zostały stworzone sztuczne warunki mające na celu otrzymanie korzyści sprzecznych z celami systemu wsparcia, korzyści te miały wedle organu przejawiać się w postaci uzyskania pomocy z pominięciem obowiązującego w dacie złożenia wniosku, wynikającego z ówczesnej treści § 7 rozporządzenia MRiRW z 19 marca 2009 r., ograniczenia maksymalnej powierzchni, na jaką można było starać się o dofinansowanie, wynoszącego 20 ha.

W związku z powyższym, w skardze zawarto zarzut dowolnej oceny materiału dowodowego, prowadzącego do odmowy przyznania spółce F. przymiotu odrębnego od jej wspólników podmiotu funkcjonującego w obrocie prawnym. Powołano się przy tym szeroko na uregulowania zawarte w Kodeksie spółek handlowych. Odnosząc się do tego zarzutu, Sąd stwierdza, że nie znajduje on odzwierciedlenia w treści decyzji. Organy nie kwestionowały bowiem tego, że F. sp. jawna, jak również pozostałe spółki – W., P. i T. – są osobnym podmiotem, będącym producentem rolnym Zresztą okoliczność ta została już rozstrzygnięta w wyrokach sądów administracyjnych – WSA w Warszawie z dnia 21 stycznia 2013 r. sygn. V SA/Wa 1876/12 i NSA z dnia 8 lipca 2014 r. sygn. II GSK 728/13, dotyczących kwestii nadania numeru identyfikacji spółce.

Zgodnie z treścią art. 22 § 1 k.s.h., spółką jawną jest spółka osobowa, która prowadzi przedsiębiorstwo pod własną firmą, a nie jest inną spółką handlową. Natomiast zgodnie z treścią art. 251 § 1 spółka jawna powstaje z chwilą wpisu do rejestru. Zatem wtedy zyskuje ona zdolność sądową. Jednakże nie można pominąć okoliczności, iż w dalszym ciągu podstawowymi podmiotami w funkcjonowaniu spółki są jej wspólnicy. Oni reprezentują spółkę w stosunku do osób trzecich, odpowiadają również za jej zobowiązania, a finalnie są również beneficjentami wszelkich wierzytelności. Nie można zatem rozpatrywać działalności spółki jawnej w całkowitym oderwaniu od działań podjętych przez jej wspólników.

Zastrzeżenia organów dotyczyły właśnie okoliczności powstania spółek F., W., P. i T., ich funkcjonowania oraz działań podjętych w celu uzyskania pomocy na zalesianie gruntów rolnych, ze szczególnym uwzględnieniem faktu, iż w dacie składania wniosków pomocowych, za wszystkimi spółkami stały w istocie 2 osoby – małżonkowie A. i E. G.. Zdaniem organu, nie można pominąć tej okoliczności, albowiem w istocie pozytywne rozpatrzenie wniosku spółek, będących w istocie zależnymi od tych samych osób, prowadziłoby do skutku w postaci nierówności traktowania podmiotów ubiegających się o taką pomoc. W niniejszej sprawie pozytywne rozpatrzenie wniosku prowadziłoby do sytuacji, w której małżonkowie G., mający w dyspozycji grunty do zalesienia o powierzchni przekraczającej określony w rozporządzeniu limit 20 ha, uzyskaliby większą pomoc niż pojedynczy rolnik, starający się o pomoc na zalesienie gruntów przekraczających ww. powierzchnię.

Sąd rozpoznając niniejszą sprawę uznaje powyżej przedstawione rozumowanie organu za słuszne.

Rozporządzenia 65/2011, jak również 1975/2006, nie definiuje pojęcia "sztucznych" warunków, ale kwestia wykładni tego pojęcia była przedmiotem rozważań TSUE we wskazanym w skardze wyroku z dnia 12 września 2013 r. w sprawie C-434/12. Wyrok ten dotyczy wprawdzie wykładni art. 4 ust. 8 rozporządzenia Komisji (WE) Nr 65/2011, które zastąpiło rozporządzenie Komisji (WE) Nr 1975/2006, jednak treści obu przepisów są tożsame. Rozporządzenia te obejmują przepisy wykonawcze do rozporządzenia Rady (WE) nr 1698/2005 z dnia 20 września 2005 r. w sprawie wsparcia rozwoju obszarów wiejskich przez Europejski Fundusz Rolny na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich (EFRROW, Dz.U. L 277, s.1).

Wyrok w sprawie C-434/12 określa prawidłowy sposób postępowania przez organy ARiMR przy ocenie wystąpienia przesłanek z art. 5 ust. 3 rozporządzenia Komisji (WE) Nr 1975/2006 (odpowiednio art. 4 ust. 8 rozporządzenia Komisji (WE) Nr 65/2011). Do stwierdzenia stworzenia przez beneficjenta sztucznych warunków uzasadniających odmowę przyznania płatności konieczne jest wykazanie łącznego wystąpienia elementu obiektywnego (ogółu obiektywnych okoliczności, z których wynika, że pomimo formalnego poszanowania przesłanek przewidzianych w stosownych uregulowaniach, cel realizowany przez te uregulowania nie został osiągnięty) i subiektywnego (wola uzyskania korzyści wynikającej z uregulowań Unii Europejskiej poprzez sztuczne stworzenie wymaganych dla jej uzyskania przesłanek).

Do dokonania oceny, czy doszło do stworzenia sztucznych warunków w rozumieniu art. 5 ust. 3 rozporządzenia (WE) Nr 1975/2006, konieczna jest ocena działania także na etapie tworzenia tych podmiotów, a więc nie tylko działań samego beneficjenta, tj. utworzonej spółki, ale i podmiotów tworzących tę spółkę w ewentualnym celu uzyskania korzyści. W przeciwnym razie niemożliwe byłoby uwzględnienie całości okoliczności sprawy dla oceny obiektywnego i subiektywnego aspektu uznania stworzenia sztucznych warunków dla otrzymania płatności. Powyższą tezę zawarto w wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 26 czerwca 2014 r. sygn. VIII SA/Wa 324/14, utrzymanym następnie w mocy wyrokiem Naczelnego sądu Administracyjnego z dnia 14 listopada 2014 r. sygn. II GSK 2576/14, a Sąd rozpatrując niniejszą sprawę, podziela ją i przyjmuje jako własną.

W istocie okoliczność, iż spółka F. sp. jawna, ale i pozostałe spółki – P., W. i T. – zostały założone przez te same osoby i na krótko przed momentem wniesienia o przyznanie pomocy na zalesianie, jak również fakt, że powierzchnia wskazana w tych wnioskach odpowiadała maksymalnym limitom dopuszczonym w ówcześnie obowiązującym rozporządzeniu, dają solidne podstawy do stwierdzenia, że działania te zostały wykonane w celu zmaksymalizowania uzyskanej korzyści, za jaką należy w niniejszej sprawie uznać sumaryczną wysokość potencjalnych dopłat. Finalnie bowiem środki te, pomimo formalnego udzielenia pomocy spółkom jawnym, trafiłyby do ich wspólników, czyli małżeństwa G. Bez znaczenia dla sprawy są tu poczynione przez skarżącą rozważania dotyczące charakteru ograniczenia powierzchniowego zawartego w treści rozporządzenia MRiRW z dnia 19 marca 2009 r i późniejsze podwyższenie limitu powierzchniowego. W dacie złożenia wniosku obowiązywał przepis § 7 rozporządzenia MRiRW zawierający ograniczenie do 20 ha, a sugestie skarżącej dotyczące "celowościowego ujęcia sprawy", stanowią jedynie polemikę zmierzającą do udowodnienia prawidłowości swojego stanowiska.

Zatem skoro zdaniem organu zachodziło duże prawdopodobieństwo, iż A. i E. G. stworzyli sztuczne warunki uzyskania pomocy poprzez chęć przysporzenia na swoją rzecz wielokrotności maksymalnego limitu pomocy przysługującemu jednemu beneficjentowi, miał on podstawę do wydania rozstrzygnięcia co do odmowy udzielenia dofinansowania na mocy wskazanych przepisów.

Z tych względów, w oparciu o art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę.