Wyrok WSA w Rzeszowie, sygn. akt II SA/Rz 681/18
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie
Data orzeczenia: 2018-10-05 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6090 Budownictwo wodne, pozwolenie wodnoprawne
Hasła tematyczne: Wodne prawo
Skarżony organ: Inne
Treść wyniku: Uchylono zaskarżoną decyzję
Powołane przepisy: article: art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) i c)
journal: Dz.U. 2018 poz 1302
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r.  Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity
article: art. 7a
journal: Dz.U. 2017 poz 1257
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity
article: art. 268 ust. 1 pkt 3a, art. 271 ust. 4 pkt 1
journal: Dz.U. 2017 poz 1566
law: Ustawa z dnia 20 lipca 2017 r. Prawo wodne

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący SNSA Małgorzata Wolska /spr./ Sędziowie WSA Elżbieta Mazur – Selwa WSA Piotr Godlewski Protokolant specjalista Anna Mazurek - Ferenc po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 5 października 2018 r. sprawy ze skargi Gminy [...] na decyzję Dyrektora Zarządu Zlewni Państwowego Gospodarstwa Wodnego Wody Polskie w [...] z dnia [...] kwietnia 2018 r.nr [...] w przedmiocie opłaty stałej za odprowadzanie wód opadowo roztopowych I. uchyla zaskarżoną decyzję; II. zasądza od Dyrektora Zarządu Zlewni Państwowego Gospodarstwa Wodnego Wody Polskie w [...] na rzecz strony skarżącej Gminy [...] kwotę 190 zł /słownie: sto dziewięćdziesiąt złotych/ tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.


UZASADNIENIE

Sygn. II SA/Rz 681/18

UZASADNIENIE

Przedmiotem skargi Gminy [...] (dalej w skrócie: "Gmina" lub "strona skarżąca") jest decyzja Dyrektora Zarządu Zlewni Państwowego Gospodarstwa Wodnego Wody Polskie w [...] (dalej w skrócie: "Dyrektor") z dnia [...] kwietnia 2018 r. nr [...] określająca opłatę stałą za odprowadzenie wód opadowo roztopowych z odcinka drogi 989 do potoku B.

Decyzja ta wydana została na podstawie art. 273 ust. 6 w zw. z art. 271 ust. 4, art. 14 ust. 2 i 6 pkt 2 ustawy z dnia 20 lipca 2017 r. Prawo wodne (Dz. U. poz. 1566

i 2180 – zwana dalej "P.w.") oraz art. 104 K.p.a.

Jak wynika z akt sprawy informacją roczną z dnia [...] marca 2018 r. nr [...] Dyrektor, działając na podstawie art. 271 ust. 1 P.w., ustalił Gminie za okres 1 stycznia 2018 r. – 31 grudnia 2018 r. opłatę stałą w wysokości 6 PLN, za odprowadzanie wód opadowych z odcinka drogi 989 do potoku B. w km 0+370 jego biegu w m. Ż. W informacji tej wskazano, że opłatę obliczono zgodnie z art. 271 ust. 4 P.w. oraz § 6 rozporządzenia Rady Ministrów z 22 grudnia 2017 r. w sprawie jednostkowych stawek opłat za usługi wodne (Dz. U. poz. 2502 – dalej "rozporządzenie"). Stanowi ona iloczyn jednostkowej stawki opłaty, wynoszącej 2,50 zł na dobę za 1m3/s, czasu wyrażonego w dniach, wynoszącego 365 dni i maksymalnej ilości ścieków wprowadzonych do wód lub ziemi określonych w pozwoleniu wodnoprawnym [...] w ilości wynoszących po przeliczeniu 0,00689 m3/s. Podano także, że opłatę należy uiścić w czterech kwartalnych ratach płatnych we wskazanych terminach.

Od powyższej informacji rocznej reklamację wniosła Gmina kwestionując zasadność nałożenia na nią opłaty. Wyjaśniła, że pozwolenie wodnoprawne [...] dotyczy wykonania czynności związanych z budową chodnika przy drodze wojewódzkiej nr 989 relacji S.-L. w miejscowości Ż. Dla tej inwestycji Gmina przygotowała dokumentację i uzyskała wymagane prawem zezwolenia, które następnie przekazane zostały do Zarządu Dróg Wojewódzkich w [...] (dalej: ZDW). To ten podmiot wykonał prace związane z budową chodnika i obecnie utrzymuje wykonane urządzenia. Zdaniem Gminy opłata za odprowadzanie wód opadowych z odcinka drogi 989 powinna zostać naliczona ZDW w [...].

W piśmie z dnia [...] kwietnia 2018 r. Dyrektor poinformował o skorygowaniu błędu pisarskiego zawartego w informacji rocznej (korekta dotyczy wskazania, że opłata została ustalona za odprowadzanie wód opadowo roztopowych, a nie jak pierwotnie wskazano tylko opadowych) i wskazał przy tym, że opłata stała za usługi wodne zostaje utrzymana bez zmian.

Natomiast nie uznając reklamacji Dyrektor wskazaną na wstępie decyzją z [...] kwietnia 2018 r. ustalił dla Gminy za okres 1 stycznia 2018 r. – 31 grudnia 2018 r. opłatę stałą w wysokości 6,00 PLN, za odprowadzenie wód opadowo roztopowych

z odcinka drogi 989 do potoku B. w km 0+370 jego biegu w miejscowości Ż.

Na wstępie organ zaznaczył, że regulacje prawne związane z przejęciem praw i obowiązków wynikających z pozwolenia wodnoprawnego reguluje art. 411 P.w. Pozwolenie nr [...] z [...] lutego 2010 r. wydane dla Gminy [...] jest aktualne. W oparciu o nie Gmina [...] odprowadza wody opadowo roztopowe z odcinka drogi 989 do potoku B. w km 0+370 jego biegu w miejscowości Ż. w ilości 0,00689 m3/s. To zaś oznacza, że zgodnie z art. 298 pkt 1 P.w. obowiązana jest ponosić opłatę za usługi wodne.

W dalszej części organ wskazał, że zaistniała przesłanka obligująca Dyrektora do wydania decyzji ustalającej wysokość opłaty stałej. Podał, że określenie wysokości opłaty stałej dokonano w oparciu o art. 271 ust. 4 i § 6 rozporządzenia

i zacytował treść tych przepisów.

Na powyższą decyzję skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego złożyła Gmina wnioskując o jej uchylenie i umorzenie postępowania. Kwestionowanej decyzji zarzuciła naruszenie:

- art. 411 P.w. poprzez jego błędne zastosowanie do stanu faktycznego sprzed wejścia w życie tego przepisu (przepis ten wszedł w życie 1 stycznia 2018 r.);

- art. 134 P.w. poprzez jego niewłaściwe zastosowanie i nieuwzględnienie, że ZDW w [...] stał się następcą prawnym Gminy [...] w sprawie budowy i eksploatacji urządzeń opisanych w pozwoleniu wodnoprawnym z [...] lutego 2010 r., co nie wymagało potwierdzenia decyzją;

- art. 28 K.p.a. poprzez nieustalenie przymiotu strony w postępowaniu dla ZDW

i tym samym skierowanie decyzji do podmiotu niebędącego stroną – Gminy [...];

- art. 271 P.w. poprzez jego błędną wykładnię i przyjęcie, że opłatę za odprowadzenie wód opadowo-roztopowych poza granicą miasta [...] można naliczyć Gminie [...].

W rozwinięciu zarzutów Gmina podniosła, że organ wydający decyzję powołał się na uregulowania prawne, które obowiązują od 1 stycznia 2018 r. Natomiast

w czasie gdy uzyskano pozwolenie wodnoprawne i przekazano je wraz z całą dokumentacją do ZDW w [...] przejęcie praw i obowiązków wynikających

z pozwolenia wodnoprawnego nie wymagało potwierdzenia odrębną decyzją (art. 134 P.w.). Następstwo prawne według powołanego przepisu stawało się elementem stanu faktycznego. Strona skarżąca zarzuciła, że organ wydający decyzję nie wskazał żadnej normy prawnej z której wynikałaby możliwość zastosowania nowego przepisu (art. 411 P.w.) do stanu faktycznego sprzed jego wejścia w życie. Nadto organ błędnie ustalił strony prowadzonego postępowania i adresata decyzji, gdyż na podstawie art. 134 ustawy Prawo wodne z 18 lipca 2001 r. ZDW w [...] stał się następcą prawnym Gminy [.. ] w sprawie budowy i eksploatacji urządzeń opisanych w pozwoleniu wodnoprawnym z [...] lutego 2010 r. w oparciu o które naliczona została opłata za usługi wodne.

Gmina zwróciła także uwagę, że w analizowanej sprawie nie znajduje zastosowania art. 271 P.w., który dotyczy ustalenia opłaty za odprowadzanie wód opadowych lub roztopowych ujętych w otwarte lub zamknięte systemy kanalizacji zbiorczej w granicach administracyjnych miast. Przypadek objęty decyzją dotyczy odprowadzania wód opadowo roztopowych z odcinka drogi wojewódzkiej nr 989 relacji S. – L. w miejscowości Ż., która jest miejscowością wiejską, położoną poza granicą administracyjną miasta. Końcowo strona skarżąca wskazała, że organ wbrew dyspozycji art. 10 K.p.a. nie zapewnił stronom możliwości zapoznania się i wypowiedzenia co do zebranych dowodów i materiałów.

W odpowiedzi na skargę Dyrektor wnosząc o jej oddalenie, podtrzymał stanowisko wyrażone w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Dodał, że zarówno art. 134 ustawy z 18 lipca 2001 r. Prawo wodne, podobnie jak art. 411 obowiązującej aktualnie ustawy z 20 lipca 2017 r. Prawo wodne wymagał wydania decyzji o przeniesieniu praw i obowiązków z pozwolenia wodnoprawnego. Wyjaśnił także, że w świetle art. 271 ust. 1 pkt 1 P.w. opłatę stałą nalicza się w przypadku odprowadzania do wód:

1. wód opadowych lub roztopowych ujętych w otwarte lub zamknięte systemy kanalizacji deszczowej służące do odprowadzania opadów atmosferycznych albo

2. systemy kanalizacji zbiorczej w granicach administracyjnych miast.

Organ zauważył, że w przedmiotowej sprawie zaistniała przesłanka opisana w pkt 1 – a zatem opłata stała może obejmować również teren znajdujący się poza granicą administracyjną miasta.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Sąd administracyjny sprawuje w zakresie swej właściwości kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej, co wynika z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2017 r. poz. 2188). Zakres tej kontroli wyznacza art. 134 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2018 r., poz. 1302 ze zm., dalej "P.p.s.a."). Stosownie do tego przepisu sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. W myśl art. 145 P.p.s.a., sąd zobligowany jest do uchylenia decyzji bądź postanowienia lub stwierdzenia ich nieważności, ewentualnie niezgodności z prawem, gdy dotknięte są one naruszeniem prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszeniem prawa dającym podstawę do wznowienia postępowania, innym naruszeniem przepisów postępowania, jeśli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy, lub zachodzą przyczyny stwierdzenia nieważności decyzji wymienione w art. 156 Kodeksu postępowania administracyjnego lub innych przepisach. W ramach kontroli legalności sąd stosuje przewidziane prawem środki w celu usunięcia naruszenia prawa w stosunku do aktów lub czynności wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach sprawy, której dotyczy skarga, jeżeli jest to niezbędne dla końcowego jej załatwienia (art. 135 P.p.s.a.).

Kontrolując kwestionowaną decyzję Sąd stwierdził, iż wydano ją

z naruszeniem przepisów postępowania administracyjnego, które miało istotny wpływ na wynik sprawy oraz z naruszeniem prawa materialnego, co miało wpływ na wynik sprawy i z tego względu podlega wyeliminowaniu z obrotu prawnego.

Przedmiotem skargi w niniejszej sprawie jest decyzja Dyrektora Zarządu Zlewni Państwowego Gospodarstwa Wodnego Wody Polskie w [...], którą określono opłatę stałą w wysokości 6,00 zł za odprowadzenie wód opadowo roztopowych z odcinka drogi 989 do potoku B. w miejscowości Ż.

Na wstępie Sąd zauważa, że zakwestionowana w skardze opłata stała została ustalona na podstawie przepisów ustawy z 20 lipca 2017 r. Prawo wodne (Dz. U.

z 2017 r., poz. 1566 ze zm. – dalej "P.w."). Wejście w życie tej ustawy stanowi reformę gospodarki wodnej, wprowadza systemowe rozwiązania zrównoważonego gospodarowania zasobami wodnymi oparte na systemie usług wodnych, co wymaga wprowadzenia katalogu nowych instrumentów ekonomicznych i prawnych. Wprowadzone przepisy wymagają od podmiotów świadczących na podstawie pozwoleń wodnoprawnych usługi wodne, ponoszenia opłat na rzecz państwowej osoby prawnej Wody Polskie (art. 298 pkt 1 w zw. z art. 299 P.w.). Jednym

z instrumentów ekonomicznych służących gospodarowaniu wodami są opłaty za usługi wodne (art. 367 pkt 1 P.w.), w tym za usługi w postaci odprowadzania do wód - wód opadowych lub roztopowych ujętych w otwarte lub zamknięte systemy kanalizacji deszczowej służące do odprowadzania opadów atmosferycznych albo systemy kanalizacji zbiorczej w granicach administracyjnych miast (art. 268 ust. 1 pkt 3 lit. a P.w.). Opłata za usługi wodne za pobór wód składa się z opłaty stałej

i zmiennej uzależnionej od ilości wód pobranych (art. 270 ust. 1 P.w.). Natomiast

w ust. 11 art. 270 P.w. wskazano, że opłata za usługi wodne za odprowadzanie do wód – wód opadowych lub roztopowych ujętych w otwarte lub zamknięte systemy kanalizacji deszczowej służące do odprowadzania opadów atmosferycznych albo systemy kanalizacji zbiorczej w granicach administracyjnych miast składa się z opłaty stałej oraz opłaty zmiennej zależnej od istnienia urządzeń do retencjonowania wody

z terenów uszczelnionych.

Definicję usług wodnych zawiera w art. 35 ust. 1 P.w., który określa, że usługi wodne polegają na zapewnieniu gospodarstwom domowym, podmiotom publicznym oraz podmiotom prowadzącym działalność gospodarczą możliwości korzystania

z wód w zakresie wykraczającym poza zakres powszechnego korzystania z wód, zwykłego korzystania z wód oraz szczególnego korzystania z wód. W ust. 3 tego przepisu skatalogowane zostały różne usługi wodne, wskazując w pkt 7), że jedną

z nich jest odprowadzanie do wód lub do urządzeń wodnych - wód opadowych lub roztopowych, ujętych w otwarte lub zamknięte systemy kanalizacji deszczowej służące do odprowadzania opadów atmosferycznych albo w systemy kanalizacji zbiorczej w granicach administracyjnych miast.

Wysokość opłaty stałej (w tym opłaty za odprowadzanie do wód m. in. wód opadowych lub roztopowych) ustalają organy Wód Polskich, a następnie przekazują podmiotom obowiązanym do ponoszenia opłat za usługi wodne rozstrzygnięcie

w tym przedmiocie w formie informacji rocznej. Informacja powinna także zawierać sposób obliczenia tej opłaty (art. 271 ust. 1 P.w.). Podmiot obowiązany do ponoszenia opłat za usługi wodne, któremu przekazano informację, może złożyć reklamację, jeżeli nie zgadza się z wysokością opłaty (art. 273 ust. 1 P.w.). Reklamację składa się do Wód Polskich w terminie nie dłuższym niż 14 dni. W razie nieuznania reklamacji właściwy organ Wód Polskich określa wysokość opłaty za usługi wodne w drodze decyzji administracyjnej. Organem właściwym do wydania decyzji ustalającej wysokość opłaty stałej na podstawie art. 273 ust. 6 P.w. jest dyrektor zarządu zlewni (co wynika z art. 14 ust. 2 i 6 pkt 2 P.w.). Natomiast od decyzji ustalającej opłatę podmiot korzystający z wód na mocy art. 273 ust. 8 P.w. ma prawo złożyć do WSA skargę, domagając się kontroli jej legalności.

W przedmiotowej sprawie organ określił opłatę stałą w wysokości 6,00 zł za odprowadzanie do wód - wód opadowo roztopowych z odcinka drogi 989 do potoku. Ustalając tę opłatę oparł się na decyzji Starosty [...] z dnia [...] lutego

2010 r. nr [...] udzielającej Gminie [...] pozwolenia wodnoprawnego m. in. na odprowadzanie wód opadowo-roztopowych z przebudowywanego odcinka drogi wojewódzkiej nr 989 do potoku.

Ze stanowiska strony skarżącej wynika, że Gmina dla ww. inwestycji przygotowała

i opracowała dokumentację oraz uzyskała wymagane prawem zezwolenia, które następnie przekazano Zarządowi Dróg Wojewódzkich w [...] (ZDW), który to podmiot z przejął prawa i obowiązki wynikające z ww. pozwolenia, stał się następcą prawnym Gminy w zakresie budowy i eksploatacji urządzeń opisanych w pozwoleniu wodnoprawnym. Ten podmiot wykonał prace związane z budową chodnika i obecnie utrzymuje wykonane urządzenia, zatem to jemu winna zostać naliczona opłata. Nadto podkreślono, że przypadek objęty decyzją dotyczy odprowadzania do wód - wód opadowo roztopowych w miejscowości położonej poza granicą administracyjną miasta.

Natomiast organ uznał, że zaistniały przesłanki do ustalenia opłaty stałej z tytułu odprowadzania wód opadowych i roztopowych do wód, bowiem jego podstawą jest samo ostateczne pozwolenie wodnoprawne, a które wydane dla Gminy [...] jest aktualne. Przeniesienie praw wymaga wydania decyzji. Ustalenie opłaty stałej może obejmować także tereny położone poza granicami administracyjnymi miasta.

Podstawę prawną ustalonej opłaty stałej stanowił art. 271 ust. 4 pkt 1 P.w. oraz § 6 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 22 grudnia 2017 r. w sprawie jednostkowych stawek opłat za usługi wodne. Przedmiotem zarzutów rozpoznawanej skargi oraz wcześniej złożonej reklamacji nie była kwestia prawidłowości wyliczenia opłaty stałej (a podmiotu obowiązanego do jej poniesienia), zatem Sąd jedynie porządkowo wyjaśnia kwestie związane z przyjętym przez organ wskaźnikiem ilości wód, która może być odprowadzana na podstawie pozwolenia wodnoprawnego, jako podstawy ustalenia wysokości opłaty.

Wyżej powołane pozwolenie wodnoprawne Starosty [...] z [...] lutego 2010 r., zostało wydane na podstawie nieobowiązującego art. 128 ust. 1 ustawy z 18 lipca 2001 r. Prawo wodne (Dz. U. z 2012 r., poz. 145 ze zm.). Na mocy tej regulacji w pozwoleniu wodnoprawnym ustalono w m. in. ilość odprowadzanych wód opadowo-roztopowych, w łącznej ilości: Qśrd=2,88 [m3/d] Qm=6,89 [l/s]. Obecnie obowiązujące przepisy Prawa wodnego przewidują w art. 403 ust. 2 pkt 2, konieczność uwzględnienia w pozwoleniu wodnoprawnym na odprowadzanie wód opadowych lub roztopowych maksymalną ilość m3 na sekundę i średnią ilość m3 na rok oraz powierzchnię rzeczywistą i zredukowaną zlewni odwadnianej przez każdy wylot. Wskaźnik maksymalnej ilości wód wyrażonej w m3 wody na sekundę, odprowadzanych do wód, jest wartością jaką winny kierować się organy Wód Polskich przy ustalaniu wysokości opłaty za odprowadzanie do wód - wód opadowych i roztopowych, co wprost wynika z brzmienia art. 271 ust. 3 P.w.

Tut. skład orzekający w pełni akceptuje poglądy wyrażone w wyrokach WSA

w Rzeszowie z dnia 26 września 2018 r., sygn. akt II SA/Rz 630/18, II SA/Rz 631/18, II SA/Rz 632/18 (baza CBOIS), że w aktualnie obowiązujących przepisach P.w. ustawodawca nie uregulował sposobu w jaki należałoby dokonać przeliczenia "starych" limitów korzystania dla potrzeb stosowania nowych regulacji o ustaleniu wysokości opłat za odprowadzania do wód, jak również inne dozwolone postacie korzystania. Należało zatem zastosować względem korzystającego taką wykładnię, która będzie dla niego maksymalnie przyjazna. Zdaniem Sądu, dokonując wykładni art. 271 P.w. należy pamiętać, że korzystający z wód publicznych w sposób szczególny na podstawie starych pozwoleń nabywali te uprawnienia w zupełnie innych warunkach dotyczących wysokości opłat za korzystanie ze środowiska. Dlatego nie można w sposób automatyczny przekładać nowych reguł naliczania opłat do "starych" pozwoleń wodnoprawnych, gdyż godziłoby to w sposób oczywisty w

zasady demokratycznego państwa prawnego, gwarantującego administrowanym stabilność ukształtowanych ostatecznie stosunków prawnych.

Ponieważ wydane na rzecz Skarżącej pozwolenie wodnoprawne nie określa

w swej treści maksymalnego pułapu ilości wód odprowadzanych do wód na sekundę, to organ Wód Polskich musiał dokonać wyboru spośród dostępnych w myśl treści pozwolenia wodnoprawnego wskaźników maksymalnego poboru. Treść uzasadnienia decyzji Dyrektora nie wskazuje jaki wskaźnik został przyjęty przy dokonywaniu przeliczenia maksymalnej ilości wód, wyrażonej w m3/s, co więcej nie tłumaczy przyczyn dokonanego wyboru. Przy czym przy tym wyborze organ winien był odwołać się do regulacji zawartej w art. 7a K.p.a., który w § 1 stanowi, że jeżeli przedmiotem postępowania administracyjnego jest nałożenie na stronę obowiązku bądź ograniczenie lub odebranie stronie uprawnienia, a w sprawie pozostają wątpliwości co do treści normy prawnej, wątpliwości te są rozstrzygane na korzyść strony, chyba że sprzeciwiają się temu sporne interesy stron albo interesy osób trzecich, na które wynik postępowania ma bezpośredni wpływ.

Odnosząc się natomiast do głównego zarzutu skargi dotyczącego nieuwzględnienia przez organ, że ZDW stał się następcą prawnym Gminy [...] w sprawie budowy i eksploatacji urządzeń opisanych w pozwoleniu wodnoprawnym

z [...] lutego 2010 r. i to do niego winna zostać skierowana decyzja Sąd zauważa, że kwestionowana decyzja, również i w tym zakresie nie wyjaśnia powodów dla których organ uznał, że adresatem decyzji jest podmiot będący beneficjentem pozwolenia wodnoprawnego, a nie faktyczny użytkownik instalacji. Odnośnie identyfikacji podmiotu zobowiązanego do uiszczenia opłaty za korzystanie z wód (usługę wodną) wskazać należy, że podstawowe znaczenie ma tu art. 298 P.w. Zgodnie z tym przepisem opłatę za usługi wodne są obowiązane ponosić:

1) podmioty korzystające z usług wodnych;

2) osoby fizyczne, osoby prawne, jednostki organizacyjne, w tym spółki nieposiadające osobowości prawnej, będące:

a) właścicielami nieruchomości lub obiektów budowlanych,

b) posiadaczami samoistnymi nieruchomości lub obiektów budowlanych,

c) użytkownikami wieczystymi gruntów,

d) posiadaczami nieruchomości lub ich części albo obiektów budowlanych lub ich części, stanowiących własność Skarbu Państwa lub jednostki samorządu terytorialnego - które na skutek wykonywania robót i obiektów mających wpływ na zmniejszenie naturalnej retencji terenowej doprowadziły do zmniejszenia tej retencji;

3) podmioty wydobywające z wód powierzchniowych, w tym z morskich wód wewnętrznych wraz z wodami wewnętrznymi Zatoki Gdańskiej oraz wód morza terytorialnego, kamień, żwir, piasek oraz inne materiały, a także wycinające rośliny

z wód lub brzegu.

Powyższy przepis pozwala na wyróżnienie dwóch podstawowych kategorii podmiotów zobowiązanych do ponoszenia opłat za usługi wodne: podmiotów korzystających z usług wodnych oraz podmiotów korzystających z wód w ramach szczególnego korzystanie, o którym mowa w art. 34 P.w., tj. w inny sposób niż

w ramach usług wodnych. W analizowanych okolicznościach faktycznych w grę wchodzi zastosowanie art. 298 pkt 1 Prawa wodnego, a więc skierowanie obowiązku ponoszenia opłaty do podmiotu korzystającego z usług wodnych.

Zdaniem strony skarżącej ZDW przejęło prawa i obowiązki wynikające z pozwolenia wodnoprawnego, co nie wymagało potwierdzenia odrębną decyzją (art. 134 nieobowiązującej ustawy Prawo wodne). Natomiast zdaniem organu zarówno ww. art. 134, jak i art. 411 P.w. (aktualnie obowiązującego) wymagał wydania decyzji o przeniesieniu praw i obowiązków z pozwolenia wodnoprawnego.

W ocenie Sądu organ w zakwestionowanej decyzji nie wyjaśnił precyzyjnie czy w rzeczywiści jest tak jak twierdzi skarżąca, że doszło do przeniesienia praw

i obowiązków wynikających z pozwolenia wodnoprawnego, w wyniku czego PZDW stał się następcą prawnym Gminy, nie podjął żadnych czynności mających na celu weryfikację czy taka decyzja została wydana, a jeśli tak to na jaki podmiot została przeniesiona. Organ winien więc podać określoną argumentację przemawiającą za zajętym przez niego stanowiskiem. Jest to istotne w szczególności przy uwzględnieniu stanowiska, że adresat pozwolenia nie powinien być obciążany za samą tylko zgodę organu na korzystanie ze składnika środowiska, lecz za faktyczne jego użycie, co poświadcza ogólna zasada ochrony środowiska "korzystający płaci" wyrażona w art. 7 ust. 1 i 2 ustawy Prawo ochrony środowiska.

Powyższe winno znaleźć odzwierciedlenie w uzasadnieniu decyzji, które według art. 107 § 1 pkt 3 K.p.a. stanowi jej niezbędny element. Jego zawartość określa z kolei art. 107 § 3 K.p.a., wedle którego uzasadnienie faktyczne decyzji powinno w szczególności zawierać wskazanie faktów, które organ uznał za udowodnione, dowodów, na których się oparł, oraz przyczyn, z powodu których innym dowodom odmówił wiarygodności i mocy dowodowej, zaś uzasadnienie prawne - wyjaśnienie podstawy prawnej decyzji, z przytoczeniem przepisów prawa. Konieczność sporządzania poprawnego uzasadnienia decyzji związana jest z zasadą przekonywania wyrażoną w art. 11 K.p.a. Zobowiązuje ona organ do wyjaśniania stronom zasadności przesłanek, którymi kieruje się przy załatwieniu sprawy, aby

w ten sposób w miarę możności doprowadzić do wykonania przez strony decyzji bez potrzeby stosowania środków przymusu. Z pewnością zasady tej organ nie zrealizuje, wówczas gdy nie wyjaśni dostatecznie podstawowej dla rozstrzygnięcia sprawy kwestii. Taka zaś sytuacja zaistniała na gruncie rozpoznawanej sprawy.

W wydanej decyzji organ ograniczył się do ogólnikowego stwierdzenia, że przeniesienie praw i obowiązków wynikający z pozwolenia wymaga wydania decyzji. Nie wyjaśnił natomiast czy rzeczywiście taka decyzja została wydana.

Obowiązek wykazania tych okoliczności znajduje oparcie także w art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 K.p.a., z treści których wynika, że ustalenia organów administracji winny w sposób niebudzący żadnych wątpliwości wynikać ze zgromadzonego materiału dowodowego. W przeciwnym wypadku ustalenia organów należy uznać za niekompletne i niewystarczające do wydania decyzji.

W rozpoznawanej sprawie organ nie wykazał, że rozstrzygnął wątpliwości interpretacyjnych przepisu art. 271 ust. 4 P.w. na korzyść strony zobowiązanej do wniesienia opłaty oraz, że naliczył opłatę bardziej korzystną, co wskazuje na naruszenie art. 7a § 1 k.p.a. w zw. z art. 107 § 3 K.p.a., a także czy obowiązek uiszczenia opłaty nałożono na właściwy podmiot.

Naruszenia tych przepisów postępowania oraz uprzednio wskazanych – art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a. w powiązaniu z naruszeniami przepisów prawa materialnego – art. 268 ust. 1 pkt 3a w zw. z art. 271 ust. 4 pkt 1 P.w, skutkowały uchyleniem zaskarżonej decyzji w oparciu o art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) i c) P.p.s.a.

Sąd nie podzielił natomiast stanowiska strony skarżącej, z którego wynika, że organ dokonał błędnej interpretacji art. 271 P.w. i przyjął, że można naliczyć opłatę za odprowadzenie wód opadowo-roztopowych poza granicą miasta. Sąd zauważa, że art. 268 ust. 1 pkt 3 w pkt a) przewiduje uiszczenie opłaty stałej za odprowadzanie do wód - wód opadowych lub roztopowych w dwóch przypadkach: 1) gdy są one ujęte w otwarte lub zamknięte systemy kanalizacji deszczowej służące do odprowadzania opadów atmosferycznych, albo 2) gdy są one ujęte w systemy kanalizacji zbiorczej w granicach administracyjnych miast. Regulacja ta dotyczy dwóch odrębnych sytuacji, o czym przesądza użycie przez ustawodawcę spójnika "albo", stanowiącego alternatywę rozłączną, co oznacza że sformułowanie

"w granicach administracyjnych miast" odnosi się tylko "systemów kanalizacji zbiorczej", a opłata jest ustalana niezależnie zarówno w pierwszym jak i w drugim

wymienionych przypadków.

Stwierdzone przez Sąd naruszenia przepisów prawa materialnego

i procesowego skutkowały koniecznością uwzględnienia skargi Spółki w oparciu o art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) i c) w zw. z art. 134 §1 i art. 135 P.p.s.a

O kosztach postępowania sądowego orzeczono na podstawie art. 200 i art. 205 § 2 P.p.s.a.