Wyrok WSA w Bydgoszczy, sygn. akt II SA/Bd 782/22
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy
Data orzeczenia: 2023-06-27 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6181 Zajęcie nieruchomości i wejście na nieruchomość, w tym pod autostradę
Hasła tematyczne: Nieruchomości
Skarżony organ: Wojewoda
Treść wyniku: uchylono zaskarżoną decyzję
Powołane przepisy: article: art. 126 ust. 1
journal: Dz.U. 2021 poz 1899
law: Ustawa z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami - t.j.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący: sędzia WSA Grzegorz Saniewski Sędziowie sędzia WSA Jerzy Bortkiewicz sędzia WSA Katarzyna Korycka (spr.) po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 27 czerwca 2023 r. sprawy ze skargi J. B. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] czerwca 2022 r. nr [...] w przedmiocie zezwolenia na czasowe zajęcie nieruchomości 1. uchyla zaskarżoną decyzję, 2. zasądza od Wojewody [...] na rzecz J. B. kwotę 200 (dwieście) zł tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.


UZASADNIENIE

Decyzją z dnia [...] kwietnia 2022 r. nr [...] Starosta [...], po rozpoznaniu wniosku [...] z siedzibą w G. (dalej powoływanej również jako "wnioskodawca", "inwestor"), działając na podstawie m.in. art. 126 ust. 1 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (t.j. Dz.U. z 2021 r. poz. 1899 ze zm., dalej jako "ugn"), zezwolił na czasowe zajęcie nieruchomości położonej w gminie K., obręb J. oznaczonej jako działka nr [...] o powierzchni [...] ha poprzez zezwolenie wnioskodawcy na zajęcie przedmiotowej nieruchomości w celu zapobieżenia powstaniu znacznej szkody – zagrożenie porażeniowe i pożarowe na linii napowietrznej średniego napięcia 15kV relacji GPZ C. – [...] (pkt 1 sentencji decyzji); określając przy tym, że czasowe zajęcie następuje na okres trzech dni roboczych liczonych od dnia zajęcia nieruchomości w pasie ustanowionej służebności, zgodnie z postanowieniem Sądu Rejonowego w A. K. I Wydział Cywilny o sygn. akt [...] (pkt 2 sentencji decyzji); a także zobowiązując inwestora do przywrócenia przedmiotowej nieruchomości do stanu poprzedniego, niezwłocznie po likwidacji szkody, ze wskazaniem, że jeżeli przywrócenie nieruchomości do stanu poprzedniego jest niemożliwe albo powoduje nadmierne trudności lub koszty stosuje się art. 128 ust. 4 ugn (pkt 3 sentencji decyzji); oraz nadając decyzji rygor natychmiastowej wykonalności (pkt 5 sentencji decyzji).

W uzasadnieniu decyzji Starosta wskazał, że z wniosku inwestora wynika, iż północna część ww. działki nr [...], na której znajduje się linia napowietrzna średniego napięcia porośnięta jest drzewami, które rosną bezpośrednio pod linią i których gałęzie zbliżają się do przewodów, powodując zagrożenie pożarowe oraz zagrożenie dla życia i zdrowia nie tylko właścicieli nieruchomości, ale również osób postronnych. Wobec tego, zdaniem wnioskodawcy, stan ten, tj. wzrost drzew i ich styczność z linią napowietrzną, wymaga podjęcia niezwłocznych działań mających na celu zapobieżenie powstania szkody poprzez wejście odpowiedniego zespołu roboczego na teren ww. nieruchomości i podjęcie pilnych prac nakierowanych na przeciwdziałanie powstaniu znacznej szkody. Inwestor podkreślił jednocześnie, że z uwagi na zbliżającą się porę wiosenną i letnią wzrośnie temperatura wskutek czego przewody ulegną podgrzaniu i w efekcie również obniżeniu, dlatego też zamierza dokonać wycinki i przycięcia ok. 300 sztuk drzew w ten sposób by nie zagrażały one niezakłóconej pracy linii napowietrznej. Starosta wskazał ponadto, że powyższy wniosek inwestora został poprzedzony próbą osiągnięcia porozumienia z właścicielką nieruchomości, co zakończyło się jednak niepowodzeniem. Mając zatem powyższe na uwadze Starosta stwierdził, że w sprawie zaistniały przesłanki do wydania zezwolenia inwestorowi w trybie art. 126 ust. 1 ugn na czasowe zajęcie przedmiotowej nieruchomości w celu zapobieżenia powstaniu znacznej szkody poprzez udzielenie wnioskodawcy zezwolenia na wycinkę drzew oraz gałęzi aby nie zagrażały one niezakłóconej pracy odcinka elektroenergetycznej sieci przesyłowej.

Od powyższej decyzji odwołanie wniosła właścicielka przedmiotowej nieruchomości - skarżąca J. B. - uznając ją za niesłuszną, niesprawiedliwą i tendencyjną. Podniosła, że od kilku lat zwraca się do wnioskodawcy w sprawie przedmiotowej linii napowietrznej, wysuwając różne propozycje (m.in. wycinka drzew z opłatą [...] zł za drzewo; całościowe potraktowanie działki i zapłata za wycinkę całości [...] zł odszkodowania i utraconych korzyści majątkowych), jednak pozostawały one bez odzewu. Proponowała także drogę sądową oraz przestawienie słupa, ale również to – jak wskazała - nie spotkało się z aprobatą. Podniosła przy tym, że kilkukrotnie próbowano wymusić na niej niekorzystne dla niej rozwiązania przy użyciu środków niezgodnych z prawem. Wskazała również, że las na jej nieruchomości zalesiony jest zgodnie z planem zalesieniowym sporządzonym przez Nadleśnictwo G. i że pobiera na niego płatność z ARMiR I..

Po rozpoznaniu powyższego odwołania Wojewoda [...] decyzją z dnia [...] czerwca 2022 r. nr [...] utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. W pierwszej kolejności organ odwoławczy wskazał, że w sprawie zachodziła konieczność uzupełnienia zgromadzonego materiału dowodowego, wobec czego zwrócił się do inwestora o: dołączenie dokumentacji fotograficznej potwierdzającej styczność rosnących drzew z linią energetyczną, stanowiącą dowód na okoliczność pilnego zapobieżenia powstaniu znacznej szkody; przedłożenie mapy do celów prawnych, sporządzonej przez uprawnioną osobę na potrzeby przedmiotowego postępowania; jak również doprecyzowanie wniosku i wskazanie na jaki faktycznie okres dni roboczych i w jakich godzinach będzie zajęta nieruchomość będąca przedmiotem postępowania. Pismem z dnia [...] maja 2022 r. inwestor udzielił odpowiedzi doprecyzowując termin potrzebny na wykonanie prac, informując organ, że prace polegające na wycince drzew pod linią energetyczną przeprowadzono w dniach 9-10 maja 2022 r. za zgodą właściciela nieruchomości i przedkładając dokumentację fotograficzną. Przechodząc zatem do rozpoznania wniesionego odwołania w oparciu o całość zgromadzonego materiału dowodowego, Wojewoda wyjaśnił że treść art. 126 ust. 1 ugn poprzez określenie "nagłej potrzeby" wskazuje na element określonej profilaktyki celem przeciwdziałania szkodzie, niezależnie od tego czy mamy do czynienia z nieprzewidywalnym zdarzeniem czy z przewidywalnym. Noma ta ma zatem służyć minimalizowaniu powstania znacznej szkody, a więc określonego zagrożenia, które może wynikać z możliwości wystąpienia awarii, pożaru lub porażenia. Podkreślił przy tym, że przepis ten nie określa zakresu czynności jakie mogą być podejmowane na nieruchomości, jednak mogą to być takie czynności które są niezbędne do zapobieżenia powstaniu znacznej szkody. W przedmiotowej sprawie zaś, jak wskazał, wnioskodawcy chodzi o przycięcie rosnących w pobliżu linii elektroenergetycznej drzew, których gałęzie zbliżają się do samej linii oraz znajdują się bezpośrednio pod nią powodując duże zagrożenie. Ocena zakresu niezbędnych czynności – jak wskazał Wojewoda – musi być dokonywana indywidualnie w odniesieniu do każdego przypadku, co w ocenie organu II instancji zostało należycie wykonane przez Starostę w niniejszej sprawie. Podkreślił też, że obowiązek rzetelnego i wyczerpującego postępowania dowodowego w niniejszej sprawie jest konieczny z uwagi na jej charakter oraz właściwe wyważenie sprzecznych interesów stron. Odnosząc się do podniesionej przez skarżącą kwoty rekompensaty za usunięcie części lasu, Wojewoda wskazał, że nie jest ona poparta żadnym dowodem, np. operatem szacunkowym, z którego wynikałaby podstawa prawna odszkodowania, a nie życzeniowa wartość właściciela nieruchomości. Podkreślił też, że sugestie strony dotyczące przestawienia słupa, a więc przebudowy linii napowietrznej i uratowania 0,45 ha lasu nie stanowią przedmiotu niniejszego postępowania. Odnosząc się do pozostałych zarzutów w zakresie braku odszkodowania Wojewoda wskazał na treść art. 126 ust. 3 ugn, który określa tryb ustalenia wysokości odszkodowania.

Na powyższą decyzję skarżąca wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy, podnosząc, że w niniejszej sprawie nie można mówić o nagłej potrzebie, ponieważ wiadomo, że las z biegiem lat dorośnie do trakcji, a ponadto skarżąca już od kilku lat próbuje dogadać się z inwestorem w przedmiotowej kwestii, jednak bezskutecznie. Ostatecznie, jak wskazała, w sprawie doszło do wycinki drzew, a nie jak wskazano w decyzji Starosty – podcięcia drzew, i to bez przeprowadzania z nią jakichkolwiek konsultacji i propozycji odszkodowania. Pozbawiono ją też prawa do obrony poprzez nadanie decyzji klauzuli natychmiastowej wykonalności. Swoją propozycję wysokości odszkodowania, jak wyjaśniła, obliczyła natomiast na podstawie dotychczasowych stawek jakie wypłacała jej wcześniej E. za wycinkę pojedynczych drzew na innej nieruchomości w J..

W odpowiedzi na skargę Wojewoda wniósł o jej oddalenie, podtrzymując swoje dotychczasowe stanowisko.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy zważył, co następuje:

Kontrola przeprowadzona przez Sąd w niniejszej sprawie w zakresie wynikającym z treści art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz.U. z 2022 r., poz. 2492) w zw. z art. 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2023 r. poz. 259, dalej powoływanej jako "ppsa") wykazała, że skarga zasługuje na uwzględnienie bowiem zaskarżona decyzja nie odpowiada wymogom prawa.

Kwestia wymagająca rozstrzygnięcia przez Sąd sprowadza się do oceny czy organy prawidłowo przyjęły, że w niniejszej sprawie zaistniała przesłanka uzasadniająca podjęcie decyzji o czasowym zajęciu nieruchomości, związana z nagłą potrzebą zapobieżenia powstania znacznej szkody, oraz czy organy przed wydaniem decyzji należycie kwestię tę wykazały poprzez przeprowadzenie wyczerpującego postępowania dowodowego, pozwalającego na stwierdzenie, że wydane rozstrzygnięcia oraz określony w nich zakres czynności oraz zakres terenu nieruchomości podlegającej czasowemu zajęciu są adekwatne i proporcjonalne do okoliczności zaistniałych w rozpatrywanym stanie faktycznym. .

W pierwszej kolejności należy zatem wskazać, że możliwość wydania decyzji o ograniczeniu prawa do nieruchomości w przypadku siły wyższej lub zagrożenia powstania szkody daje art. 126 ugn. Zgodnie z nim w przypadku siły wyższej lub nagłej potrzeby zapobieżenia powstania znacznej szkody z zastrzeżeniem ust. 5, starosta udziela w drodze decyzji zezwolenia na czasowe zajęcie nieruchomości na okres nie dłuższy niż 6 miesięcy licząc od dnia zajęcia nieruchomości. W przypadku postępowania prowadzonego na wniosek, wydanie decyzji następuje niezwłocznie, nie później jednak niż w terminie 7 dni. Zgodnie zaś z ust. 2 decyzji takiej nadaje się rygor natychmiastowej wykonalności.

W świetle treści przytoczonego przepisu art. 126 § 1 ugn, podstawową przesłanką do jego zastosowania jest ustalenie stanu kwalifikowanego tj. siły wyższej lub nagłej potrzeby zapobieżenia powstania znacznej szkody, uzasadniających natychmiastowe wejście na teren cudzej nieruchomości. O ile w przypadku klasycznej tzw. siły wyższej ustalenie tego nie powinno budzić wątpliwości gdyż cechą siły wyższej jest jej natychmiastowość, nieprzewidywalność i skutek w postaci np. zerwania przewodów elektrycznych lub znaczne ryzyko z tym związane, to inaczej przedstawia się sytuacja w której należy ocenić istnienie przesłanki "nagłej potrzeby zapobieżenia powstaniu znacznej szkody". Po pierwszej, istotnym jest, że "nagła potrzeba" nie jest równoznaczna z gwałtownością (nieprzewidywalnością) mającego nastąpić zdarzenia, w tym bowiem zakresie wystarczające byłoby odniesienie się do pojęcia siły wyższej jako zdarzenia o charakterze nagłym, niespodziewanym, z reguły pochodzącego od sił natury. Pojęcie "nagłej potrzeby" powinno być natomiast utożsamiane z sytuacją nadzwyczajną jako przyczyną zagrożenia, a mianowicie katastrofy, awarie urządzeń lub sieci itp. Istotą tej przesłanki jest taka nieprzewidywalna sytuacja lub stan, które nakazują szybkie, natychmiastowe działanie w celu zapobieżenia powstaniu znacznej szkody, przy czym podstawą wydania decyzji powinny być także wiarygodne informacje, z których wynika potrzeba niezwłocznego działania. Pojęcie "nagłej potrzeby" należy więc powiązać z koniecznością przeciwdziałania zdarzeniom, które miałyby w przyszłości wpływ na powstanie znacznej szkody (przy czym tego rodzaju zagrożenie nie tyle ma być nieprzewidywalne, co z jego charakteru ma wynikać nagła potrzeba zapobieżeniu powstania szkody). "Nagła potrzeba" ma zatem przede wszystkim charakter zapobiegawczy, ponieważ w tym przypadku chodzi o możliwość wystąpienia zdarzenia, które może zaistnieć bez wpływu człowieka, jak i jego zaniechań, ponieważ szkoda może zaistnieć w każdym momencie, co wymaga odpowiedniej reakcji. Ponadto może się to wiązać także z wystąpieniem siły wyższej, czyli zdarzenia nie tyle powstałego bez wpływu człowieka, co niedającego się przewidzieć; nie oznacza to, że nie można takiego zdarzenia się spodziewać w przyszłość z uwagi na stopień prawdopodobieństwa. Oczywistym jest, iż z faktu postawienia linii elektroenergetycznej wynika, że występowanie około niej wysokiego zadrzewienia może doprowadzić nie tylko do awarii takiej linii, ale także do pożaru lub porażeń. Takie zagrożenia mogą nastąpić w sposób niekontrolowany i nagły. Nie można im przeciwdziałać w inny sposób, jak dokonując odpowiedniej wycinki lub przycinki zadrzewienia około elektroenergetycznej linii napowietrznej. Nagłość (niespodziewanie się) nie oznacza, że wszyscy mają czekać aż nastąpi zagrożenie w postaci awarii, pożaru lub porażenia. Z art. 126 ust. 1 ugn wynika bowiem, że działanie organu, polegające na udzieleniu zezwolenia na czasowe zajęcie nieruchomości, ma służyć zapobieżeniu powstania szkody, której wielkość w przypadku awarii, pożaru lub porażenia, jest trudna do przewidzenia. (zob. wyrok NSA z dnia 9 listopada 2017 r. sygn. akt I OSK 15/16 – dostępny na stronie). Tym samym, odnosząc się do zarzutów skarżącej, jakoby konieczność podcięcia/wycięcia lasu rosnącego pod linią energetyczną nie była czymś nagłym, wskazać należy, że faktycznie wzrost lasu, skutkujący ostatecznie zagrożeniem spowodowanym dosięganiem gałęzi do linii energetycznych nie jest czymś nagłym, niespodziewanym. Jednak, jak wykazano powyżej, istotą "nagłej potrzeby" w rozumieniu art. 126 ust. 1 ugn jest nie tyle nagłe zaistnienie danej sytuacji, a stan, który nakazuje szybkie i niezwłoczne działanie w celu zapobieżenia powstaniu znacznej szkody. Tym samym, w ocenie Sądu zasadnie organy przyjęły, że sytuacja związana ze wzrostem drzew i ich stycznością z linią napowietrzną może stanowić przesłankę nagłej potrzeby.

Idąc dalej, wskazać należy, że zakres czynności, jakie mogą być podejmowane na nieruchomości w przypadku zaistnienia np. wspomnianej nagłej potrzeby, nie został określony w artykule stanowiącym podstawę wydanych decyzji. Mogą to być jednak jedynie takie czynności, które są niezbędne do odwrócenia siły wyższej lub jej skutków bądź zapobieżenia powstaniu znacznej szkody. Ocena zakresu niezbędnych czynności musi być dokonywana indywidualnie w odniesieniu do każdego przypadku (zob. P. Wojciechowski [w:] Ustawa o gospodarce nieruchomościami. Komentarz, red. P. Czechowski, Warszawa 2015, art. 126). Nie może przy tym umknąć uwadze, że każde ograniczenie działaniem władczym prawa własności wymaga racjonalnego i przekonującego uzasadnienia. Konstytucja RP chroni bowiem prawo własności, co wynika z jej art. 64, który stanowi, że jego ograniczenie może nastąpić jedynie na podstawie ustawy i to w zakresie w jakim nie narusza ono w sposób istotny prawa własności. Przysługujące właścicielowi prawo do korzystania z jego rzeczy zgodnie z jej społeczno-gospodarczym przeznaczeniem zagwarantowane jest w art. 140 kodeksu cywilnego, ale nie jest prawem absolutnym. W każdym jednak wypadku jego ograniczenia, należy dokonać rozważań w celu ustalenia czy nie dojdzie do sytuacji w której mielibyśmy do czynienia z ponadustawowym i nieuzasadnionym racjami społecznymi ograniczeniem prawa. Konieczne jest więc w tym wypadku zachowanie zasady proporcjonalności. Zgodnie z art. 31 ust. 3 Konstytucji RP "ograniczenia w zakresie korzystania z konstytucyjnych wolności i praw może być ustanowione tylko w ustawie i tylko wtedy gdy jest to konieczne w demokratycznym państwie dla jego bezpieczeństwa lub porządku publicznego, bądź dla ochrony środowiska, zdrowia i moralności publicznej albo wolności i praw innych osób. Ograniczenia te nie mogą naruszać istoty wolności i praw. Badanie czy przesłanki te zostały spełnione wymaga w każdym wypadku skonfrontowania wartości i dóbr chronionych daną regulacją z tymi które w jej efekcie podlegają ograniczeniu (por. wyrok TK z 8 października 2007 r., sygn. akt K 20/07 w Lex). Zasada ta kładzie nacisk na adekwatność celu i środka użytego do jego osiągnięcia, a także jego proporcjonalność. Dodać należy, że powyższe gwarancje konstytucyjne skupione wokół konieczności działania w sposób proporcjonalny korespondują jednocześnie z treścią art. 8 kpa, gdzie ustawodawca również wskazał, że organy administracji publicznej prowadzą postępowanie w sposób budzący zaufanie jego uczestników do władzy publicznej, kierując się m.in. zasadami proporcjonalności (por. wyrok WSA w Warszawie z dnia 10 czerwca 2019 r. sygn. akt I SA/Wa 714/19 – dostępny jw.).

Co prawda w przypadku działania organu na wniosek, podstawę wydania decyzji zezwalającej na czasowe zajęcie nieruchomości z powodu nagłej potrzeby lub siły wyższej, czy decyzji potwierdzającej zaistnienie przesłanek zajęcia nieruchomości z tych powodów - stanowi co do zasady tylko wniosek. W tej sytuacji to podmiot, który ma interes prawny w wydaniu decyzji i zapobieżeniu znacznej szkodzie, musi przekonująco udokumentować spełnienie przesłanki nagłej potrzeby lub siły wyższej, uzasadniających niezwłoczne zajęcie nieruchomości bez zgody właściciela"(por. wyrok WSA w Olsztynie z dnia 14 maja 2019 r., II SA/Ol 280/19 – dostępny jw.). Niemniej jednak podkreślenia wymaga, że organy administracji publicznej orzekając w sprawach administracyjnych związane są zasadami ogólnymi postępowania administracyjnego i tym samym każdorazowo zobligowane są do podejmowania stosownych czynności w celu jednoznacznego ustalenia zaistnienia przesłanek mających znaczenie z punktu widzenia danej sprawy. Istotnym jest ponadto, że wyrażoną w art. 7 kpa zasadę prawdy materialnej należy rozumieć jako wymóg oparcia rozstrzygnięcia jedynie na okolicznościach faktycznie istniejących, a nie wyprowadzanych w drodze domniemań (M. Wierzbowski, Zasady ogólne (w:) M. Szubiakowski, M. Wierzbowski, A. Wiktorowska, Postępowanie administracyjne - ogólne, podatkowe i egzekucyjne, Warszawa 2000, s. 19). Organy przed wydaniem rozstrzygnięcia zobligowane są więc przeprowadzić wszelkie możliwe dowody, aby wyjaśnić okoliczności sprawy, w taki sposób, który pozwoli wyeliminować wszelkie wątpliwości oraz zastosować najodpowiedniejsze – a więc adekwatne i proporcjonalne – rozwiązania. Sposób rozumowania oraz motywy działania podejmowanego przez organy w toku postępowania, a także motywy wydanych przez nie ostatecznie rozstrzygnięć winny natomiast znaleźć odzwierciedlenie w uzasadnieniach decyzji. Przy czym, w kontekście rozpoznawanej sprawy nadmienić należy, że w treści decyzji zezwalającej na czasowe zajęcie nieruchomości nie ma co prawda potrzeby określania precyzyjnie zakresu czynności, do których podjęcia będzie uprawniony podmiot, na rzecz którego decyzja jest wydawana, co nie jest jednak jednoznaczne z potraktowaniem tej kwestii w sposób zupełnie ogólny, nieskonkretyzowany i dowolny, w szczególności gdy ma to znaczenie dla rozmiarów podejmowanych czynności, które nie pozostają neutralne dla środowiska – tak jak w przedmiotowej sprawie (zob. wyrok WSA w Kielcach z 18 listopada 2010 r., II SA/Ke 570/10 – dostępny jw.).

Mając na względzie powyższe uwagi oraz wynikający z akt administracyjnych stan faktyczny sprawy, Sąd zważył, że zaskarżona decyzja jest wadliwa w takim stopniu, że konieczne jest jej uchylenie i ponowne przeprowadzenie postępowania przez organ odwoławczy, celem uzupełnienia materiału dowodowego w zakresie koniecznym dla zweryfikowania istotnych okoliczności, determinujących legalność podjęcia decyzji z art. 126 ust. 1 ugn. Analiza akt sprawy doprowadziła bowiem Sąd do przekonania, że organy obu instancji wydały decyzje pozytywne dla inwestora bez uprzedniego wyjaśnienia wszystkich istotnych w sprawie okoliczności, a w szczególności bez zweryfikowania czy przesłanka nagłej potrzeby związanej z koniecznością zapobieżenia powstaniu znacznej szkody występuje w całym pasie nieruchomości skarżącej, który objęty został decyzją o zezwoleniu na czasowe zajęcie (tj. w pasie ustanowionej służebności, zgodnie z postanowieniem Sądu Rejonowego w A. K. I Wydział Cywilny o sygn. akt [...]) oraz bez jakiegokolwiek powiązania tej przesłanki z zakresem czynności, które są niezbędne do zapobieżenia powstania znacznej szkody (tj przycięcie czy też wycięcka drzew).

W realiach niniejszej sprawy inwestor wraz z wnioskiem o zezwolenie na czasowe zajęcie nieruchomości przedłożył m.in. kserokopię postanowienia o zasiedzeniu służebności gruntowej na nieruchomości J. B., obejmującej pas nieruchomości, na którym znajduje się energetyczna linia napowietrzna stanowiąca własność inwestora; mapkę powierzchni zajęcia nieruchomości; oraz oświadczenie z dnia [...] marca 2022 r. wykazujące uprzednią próbę osiągnięcia porozumienia z właścicielem nieruchomości. W treści wniosku wskazał natomiast, że na przedmiotowej działce, bezpośrednio pod linią napowietrzną średniego napięcia rosną drzewa, które zbliżają się do przewodów powodując zagrożenie, w związku z czym wnioskodawca zamierza dokonać wycinki drzew oraz przycięcia gałęzi (ze wskazaniem że drzewa wymagające wycinki/przycięcia gałęzi to ok. 300 sztuk), tak aby nie zagrażały one niezakłóconej pracy linii napowietrznej oraz nie tworzyły niebezpieczeństwa powstania znacznych szkód. Powyższe ustalenia – na podstawie których to Starosta wydał decyzję pozytywną - organ odwoławczy uznał jednak za niewystarczające i w związku z tym zwrócił się do inwestora, wzywając go pismem z dnia [...] maja 2022 r. do złożenia dodatkowych wyjaśnień (tj. doprecyzowanie wniosku i wskazanie okresu dni roboczych i godzin w jakich zajęta będzie nieruchomość) oraz przedłożenia dokumentacji fotograficznej potwierdzającej styczność rosnących drzew z linią energetyczną, stanowiącą dowód na okoliczność pilnego zapobieżenia powstaniu znacznej szkody, a także mapy do celów prawnych, sporządzonej przez uprawnioną do tego osobę. W odpowiedzi na wezwanie (pismo z dnia [...] maja 2022 r.) inwestor przedłożył 7 fotografii przedstawiających miejsca, gdzie gałęzie drzew zbliżają się do linii energetycznej, mapkę z wytyczonym pasem, w którym znajduje się linia napowietrzna przebiegająca przez nieruchomość skarżącej zgodnie z postanowieniem sądowym o służebności oraz wskazał, że właściciel w dniu [...] maja 2022 r. wyraził zgodą na wycięcie lasu pod linią energetyczną. Natomiast w piśmie z dnia [...] maja 2022 r. inwestor wskazał, że wycinkę lasu pod linią energetyczną przeprowadzono w dniach 9-10 maja 2022 r.

W oparciu o powyższe – tj. materiał dowodowy zgromadzony przez Starostę i uzupełniony w toku postępowania odwoławczego – Wojewoda stwierdził, że sprawa wyjaśniona jest w zakresie wystarczającym dla jej rozstrzygnięcie oraz, że zachodzą w niej przesłanki do wydania decyzji pozytywnej, zezwalającej na zajęcie całego pasa nieruchomości skarżącej, w którym leży linia napowietrzna należąca do inwestora.

Zdaniem Sądu ocena ta jest jednak wadliwa. W pierwszej kolejności wskazać należy bowiem, że wbrew temu na co wskazuje Wojewoda w treści uzasadnienia zaskarżonej decyzji – postępowanie dowodowe w sprawie nie zostało przeprowadzone w sposób wyczerpujący, ponieważ nadal pozostają istotne dla rozstrzygnięcia kwestie wymagające wyjaśnienia. Przede wszystkim organ nie zweryfikował w żaden sposób tego, czy przesłanka "nagłej potrzeby", na którą powołuje się inwestor występuje na długości całego pasa nieruchomości skarżącej, w którym znajduje się linia energetyczna. W trakcie postępowania nie zebrano bowiem dowodów, które by taką sytuację opisywały. Powyższe nie wynika z przedłożonych do akt sprawy 7 zdjęć, ani też mapki wskazującej na przebieg linii napowietrznej na działce skarżącej. Dowody te nie wykazują bowiem bliskiej odległości konarów i gałęzi drzew od przewodów na długości "całej" linii energetycznej znajdującej się na nieruchomości skarżącej, a de facto jedynie w 7 sfotografowanych miejscach. W aktach sprawy nie ma dokumentów potwierdzających, iż przesłanka "nagłej potrzeby" występuje na długości całego pasa nieruchomości skarżącej, a nie np. określonego odcinka tego pasa. Nie ma też jakiejkolwiek informacji jaka jest odległość gałęzi od linii w pasie ustanowionej służebności (tj. czy jest ona taka sam, czy w poszczególnych odcinkach/miejscach zachodzą w tym zakresie różnice). We wniosku wskazano jedynie, że drzewa, które wymagają wycięcia lub przycięcia to ok. 300 sztuk, co jednak w obliczu braku ww. informacji nie wyjaśnia zakresu czynności koniecznych do podjęcia (tzn. ile drzew należy wyciąć, a ile przyciąć) oraz tego czy koniecznym jest zezwolenie na czasowe zajęcie całego pasa, w którym znajduje się linia energetyczna.

Stwierdzone naruszenie przepisów postępowania i oparcie decyzji na niedostatecznie wyjaśnionych okolicznościach sprawy, czyni to rozstrzygnięcie przedwczesnym. Tym samym Sąd uznał, że do wydania zaskarżonego rozstrzygnięcia doszło bez należytego zweryfikowania oraz wyjaśnienia przez Wojewodę wskazanych wyżej istotnych w sprawie kwestii, w sposób znajdujący odzwierciedlenie w aktach sprawy, czyniąc tym samym wydaną decyzję przedwczesną i w efekcie wadliwą. Podkreślenia wymaga przy tym, że w niniejszym postępowaniu wykazanie zasadności zastosowanych środków, ich adekwatności oraz proporcjonalności było tym bardziej konieczne, z uwagi na przedmiot sprawy, dotyczący ograniczenia prawa własności. Ponownie rozpoznając sprawę Wojewoda uwzględni argumentację wyrażoną w niniejszym wyroku. Rzeczą organu będzie przeprowadzenie uzupełniającego postępowania dowodowego w ramach prowadzonego postępowania odwoławczego w sposób, który umożliwi jednoznaczne stwierdzenie czy przesłanka "nagłej potrzeby", o której mowa w art. 126 ust. 1 ugn w sprawie odnosi się do całego terenu nieruchomości skarżącej, przez który przebiega linia energetyczna (pasu ustanowionej służebności) oraz który pozwoli na ocenę zakresu niezbędnych czynności, które inwestor winien podjąć w celu zapobieżenia powstaniu znacznej szkody.

Ponadto wskazać należy, że w razie gdyby organ odwoławczy po ponownym rozpoznaniu sprawy doszedł do wniosku, że należy wydać decyzję pozytywną, winien zwrócić uwagę na to, że organ I instancji w pkt 4 sentencji decyzji z dnia [...] kwietnia 2022 r. powołał się na treść art. 126 ust. 3 ugn w brzmieniu sprzed nowelizacji ustawy o gospodarce nieruchomościami z dnia 24 września 2010 r. (Dz.U. z 2010 r. poz. 200, Nr 1323). Uchybienie to nie ma co prawda istotnego wpływu na samo rozstrzygnięcie, ponieważ mimo braku wskazania w sentencji decyzji na aktualną treść ww. przepisu art. 126 ust. 3 ugn, w realiach sprawy i tak zastosowanie znalazłby aktualnie obowiązujący przepis. Niemniej jednak wskazywanie przez organ na nieobowiązujące przepisy narusza zasadę zaufania obywateli do organów, jak i informowania stron o okolicznościach faktycznych i prawnych i stanowi naruszenie, które Wojewoda powinien był wyeliminować.

Ustosunkowując się zaś do pozostałych podnoszonych przez skarżącą zarzutów odnośnie kwestii dotyczących odszkodowania wyjaśnić należy, że nie jest to przedmiotem postępowania i argumentacja w tym zakresie nie może mieć wpływu na wynik sprawy. Jeżeli chodzi natomiast o rygor natychmiastowej wykonalności to wskazać należy, że zgodnie ze stanowczą treścią art. 126 ust. 2 ugn, jeżeli tylko zachodzą podstawy do wydania decyzji zezwalającej na czasowe zajęcie nieruchomości, to nadanie tej decyzji rygoru jest obligatoryjne. Oczywistym ratio legis takiej regulacji jest bowiem przesłanka nagłości potrzeby zapobieżenia powstaniu znacznej szkody.

W tym stanie rzeczy Sąd, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c ppsa orzekł o uchyleniu zaskarżonej decyzji, stwierdzając istotne naruszenie przez Wojewodę przepisów prawa procesowego, a w szczególności art. 7, art. 77 § 1 w zw. z art. 136 § i art. 140 kpa.

O kosztach Sąd orzekł w oparciu o art. 200 w zw. art. 205 § 1 ppsa, uwzględniając uiszczony przez skarżącą wpis sądowy w kwocie 200 zł.

Jednocześnie należy wskazać, że na podstawie art. 15zzs4 ust. 3 ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz. U. z 2020 r. poz. 1842) sprawa została rozpoznana na posiedzeniu niejawnym.