Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt V SA/Wa 1839/14
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2015-03-17 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6539 Inne o symbolu podstawowym 653
Hasła tematyczne: Ubezpieczenie społeczne
Skarżony organ: Minister Pracy i Polityki Społecznej
Treść wyniku: Uchylono zaskarżoną decyzję
Powołane przepisy: article: art. 25a ust. 1 pkt 1
journal: Dz.U. 2011 nr 127 poz 721
law: Ustawa z dnia 27 sierpnia 1997 r. o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych - tekst jednolity.
article: art. 32, art. 69
journal: Dz.U. 1997 nr 78 poz 483
law: Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 2 kwietnia 1997 r. uchwalona przez Zgromadzenie  Narodowe w dniu 2 kwietnia 1997 r., przyjęta przez Naród w referendum konstytucyjnym w dniu  25 maja 1997 r., podpisana przez Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej w dniu 16 lipca 1997 r.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Ewa Wrzesińska-Jóźków Sędziowie: WSA Michał Sowiński (spr.) WSA Tomasz Zawiślak Protokolant starszy sekretarz sądowy Artur Dobrowolski po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 17 marca 2015 r. sprawy ze skargi W. M. na decyzję Ministra Pracy i Polityki Społecznej z dnia ... maja 2014 r. nr ... w przedmiocie zwrotu składek na ubezpieczenia społeczne przekazanych tytułem refundacji 1. uchyla zaskarżoną decyzję; 2. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się wyroku; 3. zasądza od Ministra Pracy i Polityki Społecznej na rzecz skarżącego W. M. kwotę ... złotych tytułem zwrotu kosztów zastępstwa procesowego.


UZASADNIENIE

Po rozpatrzeniu odwołania W.M. wykonującego działalność gospodarczą od decyzji Prezesa Zarządu Państwowego Funduszu Rehabilitacji Osób Niepełnosprawnych z dnia ... grudnia 2013 r., znak: ... Minister Pracy i Polityki Społecznej decyzją z dnia ... maja 2014 r. nr ... utrzymał w mocy zaskarżone rozstrzygnięcie. W uzasadnieniu własnej decyzji organ odwoławczy przywołał m. in. następujące okoliczności faktyczne i prawne. Decyzją z dnia ... grudnia 2013 r. Prezes Zarządu PFRON nakazał stronie zwrot środków Funduszu przekazanych tytułem refundacji składek na ubezpieczenia społeczne za następujące okresy:

- marzec 2009 r. - kwiecień 2009 r.

- czerwiec 2009 r. - lipiec 2009 r.

- kwiecień 2010 r. - luty 2011 r.

- kwiecień 2011 r. - lipiec 2011 r.

- wrzesień 2011 r. - wrzesień 2012 r.

Skarżący wskazał w odwołaniu, iż przyznane środki zostały wykorzystane w całości zgodnie z przeznaczeniem, nie zostały pobrane w nadmiernej wysokości i jedyną nieprawidłowością było przekroczenie terminu płatności.

Uznając bezzasadność wniesionego odwołania organ II instancji wskazał, że zgodnie z art. 25a ust. 1 ustawy z dnia 27 sierpnia 1997 r. o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych (Dz. U. z 2011 r. Nr 127, poz. 721, z późn. zm.) Fundusz refunduje osobie niepełnosprawnej wykonującej działalność gospodarczą obowiązkowe składki na ubezpieczenia emerytalne i rentowe do wysokości odpowiadającej wysokości składki, której podstawą wymiaru jest kwota określona w art. 18 ust. 8 oraz w art. 18a ustawy z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych (Dz. U. z 2009 r. Nr 205, poz. 1585, z późn. zm.), pod warunkiem terminowego opłacenia tych składek w całości.

Zgodnie natomiast z art. 49e ust. 1 i 2 ustawy o rehabilitacji środki Funduszu podlegają zwrotowi w kwocie wykorzystanej niezgodnie z przeznaczeniem, pobranej w nadmiernej wysokości lub ustalonej w wyniku kontroli w zakresie stwierdzonych nieprawidłowości, określonej w drodze decyzji nakazującej zwrot wypłaconych środków wraz z odsetkami naliczonymi od tej kwoty, od dnia jej otrzymania, w wysokości określonej jak dla zaległości podatkowych.

Jak wynika z akt sprawy w dniu 3 kwietnia 2013 r. organ I instancji uzyskał informację iż skarżący nie opłacił składek na ubezpieczenia społeczne w terminie wynikającym z art. 47 ust. 1 ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych za okresy wskazane w decyzji z dnia ... grudnia 2013 r.

W związku z powyższym organ uznał, że skarżący nienależnie pobrał środki tytułem refundacji składek na ubezpieczenia społeczne za wskazany okres i na podstawie przepisów prawa zobowiązany jest do ich zwrotu. Składając wniosek beneficjent podpisuje jednocześnie oświadczenie o terminowym opłaceniu składek oraz, że dane zawarte we wniosku są zgodne ze stanem prawnym i faktycznym, zatem skarżący miał świadomość konsekwencji powstałych nieprawidłowości.

Decyzję organu odwoławczego zaskarżył W. M. zarzucając:

a) wydanie zaskarżonej decyzji z naruszeniem art. 6, art. 7 i art. 77 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2013 r., poz. 267, z późn. zm.); dalej: "k.p.a." polegającym na niewłaściwym zastosowaniu tego przepisu, poprzez przyjęcie przez organ drugiej instancji, że wydanie przez organ pierwszej instancji decyzji administracyjnej nagle, w sytuacji, gdy Skarżący od kilku lat płacił składki na ZUS, ze środków pochodzących z PFRON-u, z kilkudniowym opóźnieniem, po 10 dniu każdego miesiąca nie narusza zasady pogłębienia zaufania obywateli do organów państwa, zasady praworządności, zasady prawdy obiektywnej oraz słuszny interes obywatela, a także zasady zbierania i rozpatrywania materiału dowodowego, w sytuacji, gdy Skarżący nie posiadał wiedzy o terminach płatności składek na ubezpieczenie społeczne tj., że musi regulować składki do 10 dnia każdego miesiąca, lecz był pewny, że do 15 dnia każdego miesiąca), a organ pierwszej instancji w żaden sposób nie reagował na opóźnienia w płatnościach składek przez skarżącego, co narusza zasadę rzetelnej procedury, a przez to konstytucyjną zasadę państwa prawa a ponadto zasadę prawdy obiektywnej oraz słuszny interes obywatela, a także zasadę zbierania i rozpatrywania materiału dowodowego, poprzez prowadzenie postępowania dowodowego z kilkuletnim opóźnieniem, w sytuacji, gdy można było sprawdzić terminowość płatności składek na ZUS przez skarżącego w systemie ZUS, czego organ zaniechał, a podjął dopiero po kilku latach, co istotnie naruszyło słuszny interes obywatela;

b) wydanie zaskarżonej decyzji z naruszeniem art. 9 k.p.a., poprzez niezastosowanie tego przepisu w przedmiotowej sprawie, pomimo że skarżący, jako osoba niepełnosprawna, a jednocześnie korzystająca z refundacji składek przez PFRON, nie wiedział do kiedy ma opłacać składki na ubezpieczenie społeczne, a w dodatku skarżący nie mógł wiedzieć, że kilkudniowa zwłoka w płatnościach składek do ZUS powoduje takie obostrzenie, że będzie musiał zwrócić refundowane składki przez PFRON, gdyż jest to nieprawidłowość, a organ pierwszej instancji, w żaden sposób nie dokonał należytej staranności by skarżący nie poniósł szkody z powodu nieznajomości prawa, a w szczególności organ pierwszej instancji nie udzielił skarżącemu niezbędnych wyjaśnień i wskazówek w tym zakresie;

c) wydanie zaskarżonej decyzji z naruszeniem art. 80 k.p.a., polegającym na dorozumianym przyjęciu, że prawo do informacji wprawdzie przysługuje, ale to skarżący powinien zapoznać się z obowiązującymi w tym zakresie przepisami lub skorzystać z profesjonalnej pomocy podmiotu świadczącego usługi prawne, w sytuacji gdy skarżący wszelkie składki na ZUS uregulował i cyklicznie opłacał praktycznie co miesiąc po 10 dniu miesiąca, a więc widać regularność, która wynikła z zakodowanej w głowie skarżącego, a winno być wzięte pod uwagę również z tego powodu, że jest on osobą niepełnosprawną i tym bardziej nie musiał znać się na prawie, a w aktach sprawy brak dowodu, by skarżący został na piśmie poinformowany do kiedy ma opłacać składki na ZUS ze środków otrzymywanych z PFRON.

d) wydanie zaskarżonej decyzji z naruszeniem art. 8 k.p.a., polegającym na niezastosowaniu tego przepisu w przedmiotowej sprawie, w sytuacji gdy organ pierwszej instancji mógł wcześniej skorygować nieterminowe opłacanie składek przez skarżącego, dokonując stosownej weryfikacji w systemie elektronicznym ZUS, czego organ pierwszej instancji zaniechał i tym samym jego działanie nie budzi zaufania do władzy publicznej, a co pominął organ drugiej instancji;

e) wydanie zaskarżonej decyzji z naruszeniem art. 49e ust. 1 w zw. z art. 25a ust. 1 pkt 1) ustawy o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych, poprzez bezpodstawne przyjęcie, że kilkudniowe opóźnienie w płatności składki na ZUS jest nieprawidłowością, o której mowa w art. 49e ust. 1 ww. ustawy, rodząc konieczność zwrotu składek, w sytuacji, gdy teza taka przeczy w ogóle istocie pomocy osobom niepełnosprawnym, które tak jak Skarżący opłaciły składki na ZUS w całości, a opóźnienie jest wręcz marginalne, a także przyjęcie przez organ drugiej instancji, że to jest realizacja zasady praworządności, pomimo że art. 49e ust. 1 w zw. z art. 25a ust. 1 pkt 1) ustawy o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych wydają się być niekonstytucyjne, z uwagi na ich sprzeczność z istotą samej ustawy, która ma pomagać, a nie czyhać i stwarzać pułapki na osoby niepełnosprawne.

Podnosząc powyższe zarzuty skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz o zasądzenie kosztów postępowania a nadto o skierowanie pytania prawnego do Trybunału Konstytucyjnego w celu rozstrzygnięcia czy art. 49e ust. 1 w zw. z art. 25a ust. 1 pkt 1) ustawy o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych są zgodne z konstytucją.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie i podtrzymał swoje dotychczasowe stanowisko.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje.

Skarga jest zasadna.

Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269, z późn. zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości m.in. przez kontrolę administracji publicznej. Kontrola działalności organów administracyjnych, o której mowa, sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej (§ 2 powołanej regulacji). Oznacza to, iż sądy administracyjne nie orzekają merytorycznie, tj. nie wydają orzeczeń co do istoty sprawy, lecz badają zgodność zaskarżonego aktu administracyjnego z obowiązującymi w dacie jego podjęcia przepisami prawa materialnego, określającymi prawa i obowiązki stron oraz przepisami procedury administracyjnej, normującymi zasady postępowania przed organami administracji publicznej.

W myśl art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270, z późn. zm.); dalej: "p.p.s.a." sąd administracyjny rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Z kolei art. 135 p.p.s.a. stanowi, iż sąd stosuje przewidziane ustawą środki w celu usunięcia naruszenia prawa w stosunku do aktów lub czynności wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach sprawy, której dotyczy skarga, jeżeli jest to niezbędne dla końcowego jej załatwienia.

Sąd uwzględniając skargę na decyzję uchyla ten akt w całości albo w części, jeżeli stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego lub inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy, o czym stanowi art. 145 § 1 pkt 1 p.p.s.a.

Podstawą prawną wydania zaskarżonej decyzji jest art. 49e ust. 1 i 2 ustawy z dnia 27 sierpnia 1997 r. o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych, który stanowi, że środki Funduszu podlegają zwrotowi w kwocie wykorzystanej niezgodnie z przeznaczeniem, pobranej w nadmiernej wysokości lub ustalonej w wyniku kontroli w zakresie stwierdzonych nieprawidłowości, określonej w drodze decyzji nakazującej zwrot wypłaconych środków wraz z odsetkami naliczonymi od tej kwoty, od dnia jej otrzymania, w wysokości określonej jak dla zaległości podatkowych. Zwrotu środków dokonuje się w terminie 3 miesięcy od dnia otrzymania wezwania do zapłaty lub ujawnienia okoliczności powodujących obowiązek zwrotu.

Zgodnie z art. 25a ust. 1 pkt 1 ww. ustawy Fundusz refunduje osobie niepełnosprawnej wykonującej działalność gospodarczą obowiązkowe składki na ubezpieczenia emerytalne i rentowe do wysokości odpowiadającej wysokości składki, której podstawą wymiaru jest kwota określona w art. 18 ust. 8 oraz w art. 18a ustawy z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych (Dz. U. z 2009 r. Nr 205, poz. 1585, z późn. zm.), pod warunkiem terminowego opłacenia tych składek w całości.

W ocenie Sądu, oparcie się wyłącznie na językowej wykładni art. 25a ust. 1 pkt 1 ustawy o rehabilitacji prowadzi do konkluzji, których nie można pogodzić z konstytucyjnymi zasadami praworządności i równości (art. 2 i 32 Konstytucji). Należy bowiem zauważyć, iż zgodnie z art. 26a ust. 1a1 pkt 3 ww. ustawy miesięczne dofinansowanie do wynagrodzenia pracownika niepełnosprawnego nie przysługuje jeżeli miesięczne koszty płacy zostały poniesione przez pracodawcę z uchybieniem terminów, wynikających z odrębnych przepisów, przekraczającym 14 dni. Uregulowanie zawarte w art. 26a ust. 1a1 pkt 3 ustawy o rehabilitacji wskazuje zatem na brak analogii w zakresie uchybienia terminowego opłacania składek przez niepełnosprawnego wykonującego działalność gospodarczą, a 14-dniowym terminem na ponoszenie kosztów płacy przez pracodawcę, co w konsekwencji może powodować nierówne traktowanie podmiotów gospodarczych przez stosowanie przepisów dyskryminujących osoby niepełnosprawne prowadzące samodzielnie działalność gospodarczą. Nie można bowiem zaakceptować takiego rozumowania, według którego osoby niepełnosprawne samodzielnie prowadzące działalność gospodarczą w przypadku minimalnego nawet uchybienia terminowi do opłacenia składek na ubezpieczenia społeczne są pozbawiane refundacji składek gdy pracodawcy korzystający z dofinansowania do wynagrodzeń pracowników niepełnosprawnych nie tracą uprawnienia do otrzymania dofinansowania jeżeli miesięczne koszty płacy zostały poniesione przez pracodawcę z uchybieniem terminów, wynikających z odrębnych przepisów, które nie przekraczało 14 dni.

Skoro rezultaty wykładni językowej art. 25a ust. 1 pkt 1 ustawy o rehabilitacji nie dają się pogodzić z konstytucyjnymi zasadami praworządności i równości, to konieczne stało się zweryfikowanie rezultatów językowej wykładni art. 25a ust. 1 pkt 1 ustawy o rehabilitacji wykładnią systemową i celowościową. W rozbudowanym, dynamicznym i rozczłonkowanym systemie źródeł prawa administracyjnego potrzeba weryfikowania rezultatów wykładni językowej wykładnią systemową i celowościową nie budzi wątpliwości w doktrynie i orzecznictwie (por. np. wyrok NSA z dnia 7 grudnia 2009 r., I OSK 722/09, w którym wskazano, że gdy wyniku wykładni językowej nie da się zaakceptować ze względu na konsekwencje o charakterze systemowym, należy się posiłkować tym ostatnim, co oznacza, że granice wykładni językowej nie są bezwzględne i ich przekroczenie jest uzasadnione w sytuacji odwołania się do wartości konstytucyjnych). Odwoływanie się do wartości konstytucyjnych w procesach wykładni stanowi przejaw zarówno systemowego, jak i celowościowego interpretowania prawa.

Przełamanie rezultatów językowej wykładni art. 25a ust. 1 pkt 1 ustawy o rehabilitacji jest w ocenie składu orzekającego konieczne w wyżej wskazanym kierunku, aby treść norm prawnych regulujących sprawy refundacji osobom niepełnosprawnym wykonującym działalność gospodarczą obowiązkowych składek na ubezpieczenia emerytalne i rentowe była zgodna z konstytucyjnymi zasadami praworządności oraz ochrony i poszanowania praw osób niepełnosprawnych. W ocenie Sądu, artykułu 25a ust. 1 pkt 1 ustawy o rehabilitacji nie należy interpretować zgodnie z jego literalną treścią, lecz z uwzględnieniem wykładni celowościowej przy uwzględnieniu wartości wynikających z art. 32 i 69 Konstytucji, tj. równości wobec prawa oraz udzielania pomocy osobom niepełnosprawnym w zabezpieczaniu egzystencji.

W konsekwencji art. 25a ust. 1 pkt 1 ustawy o rehabilitacji należy wykładać w ten sposób, że uchybienie terminowi opłacenia obowiązkowych składek na ubezpieczenia emerytalne i rentowe nieprzekraczające 14 dni nie powoduje utraty prawa do refundacji składek. Niewątpliwie powyższa systemowa i celowościowa wykładnia art. 25a ust. 1 pkt 1 wykracza poza językowe brzmienie tego przepisu, jest jednak uzasadniona koniecznością takiego odczytywania norm prawnych, aby ich treść nie pozostawała w sprzeczności z Konstytucją RP.

Sąd wykładając przepis art. 25a ust. 1 pkt 1 ustawy o rehabilitacji zastosował przepisy Konstytucji w celu odkodowania takiego znaczenia normy, które jest zgodne zasadami wyrażonymi w Konstytucji. W ocenie składu orzekającego wykładnia prokonstytucyjna nie może być utożsamiana z naruszeniem trójpodziału władzy i wykluczona w sytuacji, gdy Konstytucja podkreśla obowiązek działania zgodnie z ustawą, jak to czyni np. w art. 69. Obowiązek działania w zgodzie z ustawą nie niweczy oczywistego w demokratycznym państwie prawnym respektowania Konstytucji, która zgodnie z treścią jej art. 8 ust. 1 i 2 jest najwyższym prawem Rzeczypospolitej Polskiej, a jej przepisy stosuje się bezpośrednio, chyba że Konstytucja stanowi inaczej. Treść art. 8 ust. 2 Konstytucji nie wyłącza jej mocy obowiązującej w jakimkolwiek zakresie. Odwołanie się do zasady trójpodziału władzy (art. 10 ust. 1 Konstytucji), hierarchii źródeł prawa powszechnie obowiązującego (art. 87 ust. 1), zadań i roli sądów (art. 175 ust. 1 i 184 Konstytucji) nie może również służyć jako argument mogący przemawiać za prawidłowością wyboru jednej z metod wykładni wypracowanych w nauce prawa. Dodatkowo należy podkreślić, że zgodnie z art. 178 ust. 1 Konstytucji sędziowie w sprawowaniu swojego urzędu są niezawiśli i podlegają tylko Konstytucji oraz ustawom, co w istotnym stopniu uzasadnia metodę wykładni prokonstytucyjnej (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 20 września 2013 r. sygn. akt I OSK 46/13 dostępny w bazie CBOIS na stronie http://orzeczenia.nsa.gov.pl).

Należy ponadto wskazać, iż ustawą z dnia 6 lutego 2015 r. o zmianie ustawy o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych wprowadzono zmianę w art. 25a ustawy o rehabilitacji polegającą na dodaniu ust. 4 w brzmieniu: "4. Refundacja, o której mowa w ust. 1, nie przysługuje, jeżeli składki zostały opłacone z uchybieniem terminów określonych w art. 40 ustawy z dnia 20 grudnia 1990 r. o ubezpieczeniu społecznym rolników lub art. 47 ustawy z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych przekraczającym 14 dni." W uzasadnieniu do projektu ustawy wskazano, iż obowiązujący przepis jest zbyt restrykcyjny w kontekście uprawnień, jakie posiadają pracodawcy korzystający z dofinansowania do wynagrodzeń pracowników niepełnosprawnych (Sejm RP VII kadencji druk sejmowy nr 2771 dostępny na stronie http://sejm.gov.pl).

Odnosząc się do wniosku skarżącego o zawieszenie postępowania z urzędu i skierowanie pytania prawnego do Trybunału Konstytucyjnego w celu rozstrzygnięcia czy art. 49e ust. 1 w zw. z art. 25a ust. 1 pkt 1 ustawy o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych są zgodne z konstytucją należy wskazać, iż zgodnie z art. 125 § 1 pkt 5 p.p.s.a. sąd zawiesza postępowanie z urzędu w razie przedstawienia przez sąd w tym postępowaniu pytania prawnego Trybunałowi Konstytucyjnemu albo Trybunałowi Sprawiedliwości Unii Europejskiej. Przepis ten mógłby być naruszony przez sąd tylko wtedy, gdy mimo przedstawienia pytania prawnego Trybunałowi Konstytucyjnemu albo Trybunałowi Sprawiedliwości Unii Europejskiej, postępowanie sądowoadministracyjne nie zostałoby zawieszone. Z art. 193 Konstytucji RP wynika, że każdy sąd może przedstawić Trybunałowi Konstytucyjnemu pytanie prawne co do zgodności aktu normatywnego z Konstytucją, ratyfikowanymi umowami międzynarodowymi lub ustawą, jeżeli od odpowiedzi na pytanie prawne zależy rozstrzygnięcie sprawy toczącej się przed sądem. Również z treści art. 3 ustawy z dnia 1 sierpnia 1997 r. o Trybunale Konstytucyjnym (Dz. U. Nr 102, poz. 643, z późn. zm.) wynika, że "Każdy sąd może przedstawić Trybunałowi pytanie prawne co do zgodności aktu normatywnego z Konstytucją, ratyfikowanymi umowami międzynarodowymi lub ustawą, jeżeli od odpowiedzi na pytanie prawne zależy rozstrzygnięcie sprawy toczącej się przed sądem". Wynika to stąd, że art. 3 ww. ustawy o Trybunale Konstytucyjnym nie zobowiązuje sądu, a jedynie daje możliwość przedstawienia Trybunałowi pytania prawnego, w sytuacji jeżeli od odpowiedzi na to pytanie zależy rozstrzygnięcie sprawy toczącej się przed sądem. To wątpliwości sądu, a nie strony skarżącej, mogą uzasadniać przedstawienie pytania prawnego Trybunałowi (wyrok NSA z dnia 21 grudnia 2004 r., OSK 971/04, LEX nr 236849). Skarżący zatem nie legitymuje się uprawnieniem do skutecznego domagania się przedłożenia przez sąd pytania prawnego Trybunałowi Konstytucyjnemu (por. wyrok NSA z dnia 18 maja 2010 r. sygn. akt I GSK 944/09, LEX nr 594760, wyrok WSA z dnia 18 października 2007 r. sygn. akt II SA/Ol 861/07, LEX nr 303725).

Reasumując, w realiach niniejszej sprawy nie można uznać, iż opłacenie przez osobę niepełnosprawną wykonującą działalność gospodarczą obowiązkowych składek na ubezpieczenia emerytalne i rentowe z uchybieniem terminu nieprzekraczającym 14 dni skutkuje obowiązkiem zwrotu środków Funduszu przekazanych tytułem refundacji składek, nie narażając się na zarzuty naruszenia art. 32 i art. 69 Konstytucji RP. Ponieważ w dotychczasowym postępowaniu organy nie poczyniły dostatecznych ustaleń dotyczących tego czy składki zostały opłacone z uchybieniem terminu przekraczającym 14 dni, tym samym naruszyły art. 7 i art. 77 § 1 k.p.a., co mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Zaniechania te były przede wszystkim wynikiem niewłaściwej, bo nie uwzględniającej powyższych zasad konstytucyjnych, wykładni art. 25a ust. 1 pkt 1 ustawy o rehabilitacji, co miało wpływ na wynik sprawy.

Rozpoznając ponownie sprawę Minister uwzględni wszystkie przedstawione wyżej uwagi oraz dokonaną przez Sąd wykładnię przepisów ustawy. Organ ten oceni, czy skarżący nie dokonał opłaty składek na ubezpieczenia społeczne za wskazane w zaskarżonej decyzji okresy w terminie przekraczającym 14 dni, co skutkowałoby obowiązkiem zwrotu środków Funduszu przekazanych tytułem refundacji składek.

Z wyżej wyłożonych przyczyn Sąd na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) i c) p.p.s.a. uchylił zaskarżoną decyzję, stwierdzając na podstawie art. 152 p.p.s.a., że nie podlega ona wykonaniu do czasu uprawomocnienia się wyroku. O kosztach Sąd orzekł na podstawie art. 200 p.p.s.a.