Wyrok WSA w Krakowie, sygn. akt I SA/Kr 795/07
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie
Data orzeczenia: 2008-09-17 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6110 Podatek od towarów i usług
Hasła tematyczne: Inne
Skarżony organ: Dyrektor Izby Skarbowej
Treść wyniku: Uchylono decyzję I i II instancji
Powołane przepisy: article: art. 30,40,47
journal: Dz.U. 1993 nr 108 poz 486
law: Obwieszczenie Ministra Finansów z dnia 1 września 1993 r. w sprawie ogłoszenia jednolitego tekstu ustawy o zobowiązaniach podatkowych.
article: art. 332
journal: Dz.U. 2005 nr 8 poz 60
law: Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa - tekst jedn.

SENTENCJA

Sygn. akt I SA/Kr 795/07 | | W Y R O K W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 17 września 2008 r., Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie, w składzie następującym:, Przewodniczący Sędzia: WSA Ewa Michna, Sędzia: WSA Beata Cieloch (spr.), Asesor: WSA Inga Gołowska, Protokolant: Anna Boczkowska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 17 września 2008 r., sprawy ze skargi T. A., na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej, z dnia [...] Nr [...] /sprostowano numer decyzji/, w przedmiocie orzeczenia o odpowiedzialności za zaległości podatkowe w podatku od towarów i usług za styczeń, luty i marzec 1997 roku., I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu I instancji, II. określa, że zaskarżone decyzje nie mogą być wykonane do chwili uprawomocnienia się wyroku, III. zasądza od Dyrektora Izby Skarbowej na rzecz skarżącego koszty postępowania w kwocie 472,00 zł (czterysta siedemdziesiąt dwa złote 00/100).


UZASADNIENIE

Decyzją z dnia [...] nr [...], Naczelnik Urzędu Skarbowego orzekł o odpowiedzialności skarżącego T. A. za zaległości podatkowe w podatku VAT spółki z o.o. "B-O". Na skutek złożonego odwołania, decyzją Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...] nr [...], decyzja organu pierwszej instancji została utrzymana w mocy. W wyniku złożonej skargi Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie, wyrokiem z dnia 9 lutego 2006 r., sygn. akt. I SA/Kr 263/03, uchylił decyzję organu drugiej instancji. Następnie Dyrektor Izby Skarbowej decyzją z dnia [...]. nr [...], w związku z wyżej wymienionym orzeczeniem Sądu uchylił decyzję organu podatkowego pierwszej instancji i przekazał sprawę do mownego rozpatrzenia wskazując na konieczność zbadania okoliczności mających wpływ na zerwanie biegu przedawnienia.

Naczelnik Urzędu Skarbowego, po ponownie przeprowadzonym postępowaniu wyjaśniającym, decyzją z dnia [...] nr [...] orzekł o odpowiedzialności skarżącego za zaległości podatkowe w podatku VAT, spółki z o.o. "B.O.", za okres od stycznia do marca 1997r., umarzając w pozostałym zakresie postępowanie podatkowe decyzją z dnia [...], nr [...].

W uzasadnieniu decyzji nr [...], organ podatkowy stwierdził, że z uwagi na nie uiszczenie kwoty zobowiązania podatkowego spółki z o.o. "B. O" z tytułu należności w podatku od towarów i usług, za miesiące od stycznia do marca 1997 r., organ podatkowy wystawił tytuły wykonawcze nr: [...] za styczeń 1997 r., [...] za luty 1997 r. oraz [...] za marzec 1997 r., które to zostały doręczone spółce w dniu 1 kwietnia 1999 r. Sprawy egzekucyjne obejmujące w/w tytuły wykonawcze, zostały zarejestrowana pod sygnaturami akt - odpowiednio - [...], [...] oraz [...]. Z uwagi na bezskuteczność egzekucji postanowieniami z dnia [...]. Komornik Sądowy umorzył postępowanie egzekucyjne w/w zakresie. Organ podatkowy podniósł też, że zawiadomienia o wszczęciu postępowania egzekucyjnego w sprawach [...], [...] oraz [...] zostały podjęte przez dłużnika w dniu [...] września 2001 r., a w/w sprawy zostały dołączone do spraw egzekucyjnych wcześniej wszczętych z wniosku Naczelnika Urzędu Skarbowego, przy czym w sprawach tych dokonano zajęcia rachunku bankowego spółki. Zajęcia te wraz z zawiadomieniami o wszczęciu postępowania zostały doręczone dłużnikowi w dniu [...] lipca 2000 r. Zdaniem organu podatkowego bieg terminu przedawnienia został przerwany na skutek zastosowania środka egzekucyjnego w postaci zajęcia rachunku bakowego o czym dłużnik został powiadomiony. Termin ten rozpoczął na nowo swój bieg z dniem [...] grudnia 2004 r., tj. dzień po dniu w którym umorzono postępowanie egzekucyjne. W związku z powyższym organ podatkowy uznał, że skoro zobowiązanie podatkowe ciążące na spółce nie uległo przedawnieniu, to nie uległo przedawnieniu prawo do wydania decyzji ustalającej odpowiedzialność w stosunku do wspólnika tej spółki.

Skarżący złożył odwołanie od decyzji nr [...], podnosząc, iż zobowiązanie podatkowe przedawniło się przed dniem wydania decyzji orzekającej o jego odpowiedzialności. Skarżący wniósł o umorzenie postępowania.

Decyzją z dnia [...], nr [...] Dyrektor Izby Skarbowej utrzymał w mocy orzeczenie organu pierwszej instancji, w pełni podzielając jego stanowisko w sprawie.

Na powyższą decyzję skarżący wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie, domagając się uchylenia zaskarżonej decyzji. Skarżący podniósł, że zobowiązanie podatkowe spółki z o.o. "B. O" z tytułu podatku VAT za miesiące od stycznia do marca 1997 r. przedawniło się najpóźniej w dniu 15 lipca 2004 r., tj. po upływie pięciu lat licząc od dnia następującego po dniu, w którym zastosowano środek egzekucyjny.

W odpowiedzi na skargę organ podatkowy, wniósł o oddalenie skargi. Dyrektor Izby Skarbowej w pełni podtrzymał stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji.

Pismem z dnia [...] lipca 2008 r. Komornik Sądowy przy Sądzie Rejonowym poinformował Sąd, że w sprawach egzekucyjnych o sygn. akt: [...] wszczętej na postawie tytułu wykonawczego nr [...], [...] wszczętej na postawie tytułu wykonawczego nr [...] oraz [...] wszczętej na postawie tytułu wykonawczego nr [...], nie dokonano żadnych zajęć rachunku bankowego dłużnika "B. O." Sp. z o.o. w K.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie, zważył co następuje:

Skarga jest zasadna i zasługuje na uwzględnienie.

Przedmiotem sporu w niniejszej sprawie była kwestia przedawnienia zobowiązania podatkowego spółki "B. O." Sp. z o.o., a co z tym idzie istnienia odpowiedzialności skarżącego T. A. (będącego wspólnikiem spółki) za zobowiązania w/w spółki. Należało bowiem ustalić ,czy w przedmiotowej sprawie zaistniało zdarzenie, które w świetle obowiązujących wówczas przepisów prawa doprowadziło do przerwania biegu terminu przedawnienia zobowiązania podatkowego z tytułu podatku VAT za okres od stycznia do marca 1997 r. ciążącego na spółce "B. O" Sp. z o.o.

Niniejsza sprawa dotyczy odpowiedzialności skarżącego, jako osoby trzeciej za zaległości podatkowe powstałe przed dniem 1 stycznia 1998 r., dlatego też zgodnie z art. 332 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. (Dz.U. z 05 r., Nr 8, poz. 60 ze zm.) Ordynacja podatkowa, zastosowanie będą miały przepisy ustawy z dnia 19 grudnia 1980 r. o zobowiązaniach podatkowych ( Dz.U. z 93 r., Nr 108, poz. 486 ze zm). Zgodnie z art. 40 ust. 1 i 47 ust. 2 ustawy o zobowiązaniach podatkowych, za zaległości podatkowe podatnika odpowiadają również osoby trzecie, jeżeli zachodzą przewidziane w ustawach okoliczności natomiast komandytariusz i wspólnik spółki z ograniczoną odpowiedzialnością odpowiadają całym swoim majątkiem za zobowiązania spółki z tytułu podatków w takiej części, w jakiej mają prawo uczestniczyć w podziale zysku.

Kwestię przedawnienia zobowiązania podatkowego na gruncie ustawy o zobowiązaniach podatkowych regulował art. 30, który stanowił, że zobowiązania podatkowe przedawniają się z upływem 5 lat - licząc od końca roku, w którym upłynął termin płatności podatku. Bieg przedawnienia przerywa się natomiast przez odroczenie terminu płatności, rozłożenie zaległości na raty oraz przez czynność egzekucyjną, o której zobowiązany został zawiadomiony. Po każdym przerwaniu przedawnienia biegnie ono na nowo.

Jednocześnie podkreślić należy, że jedynym terminem ograniczającym prawo do wydania decyzji o odpowiedzialności podatkowej osoby trzeciej oraz jej wyegzekwowania na gruncie cytowanej ustawy o zobowiązaniach podatkowych była cezura wynikająca z art. 30, czyli czas przedawnienia się zobowiązania podatkowego, które miało być przedmiotem przeniesienia odpowiedzialności podatkowej na osobę trzecią, bowiem w momencie wygaśnięcia tegoż zobowiązania, upadała podstawa do orzekania o odpowiedzialności podatkowej z tytułu wygasłego zobowiązania, jak również jego egzekwowania. Przepis art. 30 cytowanej ustawy nie był, zatem odpowiednikiem obecnie obowiązującego art. 118 § 1 i § 2 Ordynacji podatkowej, gdyż nie określał on terminu, w którym można było wydać decyzję o odpowiedzialności podatkowej osoby trzeciej oraz przedawnienia zobowiązania wynikającego już z takiej decyzji, lecz określał tylko termin przedawnienia zobowiązania podatkowego, stanowiący ograniczenie do przeniesienia odpowiedzialności za to zobowiązanie na osobę trzecią i jego wyegzekwowania, z uwagi na jedynie akcesoryjny charakter tej odpowiedzialności (por. wyrok NSA w Warszawie z dnia 29.06.2007 r., Nr Lex 364745, sygn. I FSK 178/07).

Przenosząc powyższe rozważania na grunt niniejszej sprawy stwierdzić należy, że odpowiedzialność skarżącego jako osoby trzeciej była uzależniona od istnienia zaległości podatkowej spółki, tj. takiej, która nie uległa przedawnieniu. Decyzja o odpowiedzialności skarżącego za zobowiązania spółki z dnia [...]. została doręczona skarżącemu w dniu [...] lutego 2007 r. Tymczasem, zdaniem Sądu, zobowiązanie podatkowe spółki w podatku VAT za okres od stycznia do marca 1997 r. uległo przedawnieniu z dniem [...] grudnia 2002 roku.

Organ podatkowy argumentując odpowiedzialność skarżącego przyjął, że w kwestii odpowiedzialności spółki za zobowiązania z tytułu podatku VAT za okres styczeń - marzec 1997 r. nastąpiło przerwanie biegu terminu przedawnienia na skutek zastosowania czynności egzekucyjnej, która miała miejsce w 2000 r., w postaci zajęcia rachunku bankowego spółki, o której spółka została powiadomiona. Jak stwierdził organ podatkowy termin przedawnienia rozpoczął na nowo swój bieg w dniu [...] grudnia 2004 r., albowiem w dniu [...] grudnia 2004 r. postępowanie egzekucyjne dotyczące przedmiotowej zaległości zostało umorzone, tym samym zdaniem organu podatkowego, nie uległo przedawnieniu prawo do wydania decyzji orzekającej o odpowiedzialności w stosunku do skarżącego jako wspólnika tej spółki.

Tymczasem z analizy akt podatkowych wynika, że w sprawach egzekucyjnych o sygnaturach akt [...], [...] oraz [...], dotyczących zaległości podatkowej z tytułu podatku VAT za miesiące styczeń, luty i marzec 1997 r., nie dokonano zajęć rachunku bankowego spółki "B O" Sp. z o.o. Jednoznacznie wynika to z pisma Komornika Sądowego Rewiru I przy Sądzie Rejonowym z dnia [...] marca 2005 r., skierowanego do Naczelnika Urzędu Skarbowego (str. 28 akt podatkowych), gdzie szczegółowo wskazano sygnatury akt egzekucyjnych w sprawach przedmiotowej spółki, w których zastosowano zajęcie rachunku bankowego. Nie ma tam wskazanych spraw dotyczących zaległości podatkowych za okres objęty niniejszym postępowaniem. Również z pisma Komornika Sądowego Rewiru I przy Sądzie Rejonowym z dnia [...] lipca 2008 r. wystosowanego na wezwanie Sądu, wynika, że w w/w sprawach nie dokonano żadnych zajęć rachunku bankowego dłużnika "B. O" Sp. z o.o. Powyższe wskazuje, że termin przedawnienia zobowiązania spółki "B O" Sp. z o.o. nie został przerwany albowiem czynność egzekucyjna nie została podjęta. Zobowiązanie to przedawniło się zatem z dniem [...] grudnia 2002 r. W konsekwencji niedopuszczalnym było wydanie w 2007 r. decyzji o odpowiedzialności skarżącego za zobowiązania spółki jako jej wspólnika.

Zdaniem Sądu, w przedmiotowej sprawie doszło do naruszenia przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy tj. : art. 122 i 187 § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz.U. z 05 r., Nr 8, poz. 60 ze zm.) wyrażających zasadę prawdy obiektywnej oraz zasadę prawdy materialnej. Zasady te statuują obowiązek podejmowania przez organy podatkowe w toku postępowania, wszelkich niezbędnych działań w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz obowiązek wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia całego materiału dowodowego. Przez możliwość istotnego wpływania naruszeń przepisów postępowania na wynik sprawy należy rozumieć prawdopodobieństwo oddziaływania naruszeń prawa procesowego na treść decyzji, a więc na ukształtowanie w nich stosunku administracyjnoprawnego materialnego lub procesowego. W niniejszej sprawie podstawą uchylenia decyzji był brak należytej staranności organu podatkowego w prowadzeniu sprawy, a wyrażający się w rozstrzyganiu o niej bez pełnej znajomości stanu faktycznego sprawy oraz materiału dowodowego występującego w sprawie; por. T. Woś, w: T. Woś (red.), Postępowanie..., s. 240-241; tak też przyjął NSA w wyroku z 11 stycznia 2006 r., II GSK 332/2005, LexPolonica nr 397271. Organy podatkowe nie ustaliły z należytą wnikliwością, czy w sprawach egzekucyjnych obejmujących swym zakresem zaległości podatkowe za okres styczeń - marzec 1997 r. wystąpiły czynności przerywające bieg terminu przedawnienia tych zobowiązań. Wskazane uchybienia procesowe miały istotny wpływ na wynik sprawy ,albowiem doprowadziły do orzeczenia o odpowiedzialności skarżącego za zobowiązania spółki co spowodowało naruszenie przepisów prawa materialnego dotyczącego przedawnienia tj: art.30 ustawy o zobowiązaniach podatkowych.

Mając powyższe na względzie, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie, rozpatrując skargę na decyzje Dyrektora Izby Skarbowej i badając sprawę zgodnie z art. 134 ust. 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153 poz. 1270 ze zmianami) tj. w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, orzekł jak w sentencji w oparciu o art. 145 § 1 lit a i c ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Na podstawie art. 152 cyt. wyżej ustawy Sąd określił, że zaskarżona decyzja oraz poprzedzająca ją decyzja organu pierwszej instancji nie mogą być wykonane do chwili uprawomocnienia się wyroku. O kosztach postępowania orzeczono na zasadach art. 200 powołanej ustawy.