Wyrok WSA w Gliwicach, sygn. akt II SA/Gl 178/24
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach
Data orzeczenia: 2024-08-07 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6329 Inne o symbolu podstawowym 632
Hasła tematyczne: Pomoc społeczna
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Uchylono decyzję I i II instancji
Powołane przepisy: article: art. 134 § 1, art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) i c)
journal: Dz.U. 2024 poz 935
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j.)
article: art. 2 pkt 11, art. 9 ust. 1 i 2, art. 10 ust. 2 pkt 1, art. 38
journal: Dz.U. 2023 poz 1993
law: Ustawa z dnia 7 września 2007 r. o pomocy osobom uprawnionym do alimentów (t.j.)
article: art. 39 ust. 1 pkt 1
journal: Dz.U. 2023 poz 1426
law: Ustawa z dnia 9 czerwca 2011 r. o wspieraniu rodziny i systemie pieczy zastępczej (t.j.)
article: art. 32 ust. 1, art. 91 ust. 1, 2, 3
journal: Dz.U. 1997 nr 78 poz 483
law: Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 2 kwietnia 1997 r. uchwalona przez Zgromadzenie  Narodowe w dniu 2 kwietnia 1997 r., przyjęta przez Naród w referendum konstytucyjnym w dniu  25 maja 1997 r., podpisana przez Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej w dniu 16 lipca 1997 r.
article: art. 4 pkt 1, art. 7 pkt 2
journal: Dz.U. 2024 poz 323
law: Ustawa z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych
article: art. 2 ust. 3, art. 3 ust. 2, art. 18 ust. 2, art. 27 ust. 3
journal: Dz.U. 1991 nr 120 poz 526
law: Konwencja o prawach dziecka, przyjęta przez Zgromadzenie Ogólne Narodów Zjednoczonych dnia 20 listopada 1989 r.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Stanisław Nitecki (spr.), Sędziowie Asesor WSA Aneta Majowska, Sędzia WSA Krzysztof Nowak, Protokolant specjalista Anna Trzuskowska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 7 sierpnia 2024 r. sprawy ze skargi R.K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Bielsku-Białej z dnia 14 grudnia 2023 r. nr SKO.IV/424/2777/2023 w przedmiocie odmowy przyznania świadczeń z funduszu alimentacyjnego uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Prezydenta Miasta B. z dnia 30 października 2023 nr [...].


UZASADNIENIE

Decyzją z 30 października 2023 r., nr [...] wydaną na podstawie art. 1a ust. 1 pkt 1, art. 2 pkt 4, art. 9, art. 10, art. 12 ust. 2, art. 20 i art. 25 ustawy z 7 września 2007 r. o pomocy osobom uprawnionym do alimentów (Dz. U. z 2023 r., poz. 1993 ze zm.) Prezydent Miasta B. nie przyznał małoletnim F. F. oraz F. F. , świadczenia z funduszu alimentacyjnego w okresie od 1 października 2023 r. do 30 września 2024 r. Decyzja ta skierowana została do R. K. będącej przedstawicielem ustawowym wskazanych dzieci (dalej jako strona lub skarżąca). W uzasadnieniu podniesiono, że wyżej wymieniona wystąpiła z wnioskiem o przyznanie przedmiotowych świadczeń 13 października 2023 r., z kolei mocą postanowienia Sądu Rejonowego w B. z [...]r., sygn. akt [...] ustanowiono ją opiekunem prawnym dla obojga wspomnianych dzieci. Podkreślono jednak, że innymi postanowieniami tego samego Sądu wydanymi odpowiednio [...] r. (sygn. akt [...]) oraz [...] r. (sygn. akt [...] ) została ustanowiona dla każdego z nich rodziną zastępczą, co wyklucza uwzględnienie jej żądania z uwagi na treść art. 10 ust. 2 pkt 1 powołanej ustawy, zgodnie z którym świadczenia z funduszu alimentacyjnego nie przysługują, jeżeli osoba uprawniona została umieszczona w instytucji zapewniającej całodobowe utrzymanie lub w pieczy zastępczej.

Niezadowolona z powyższej decyzji skarżąca złożyła odwołanie do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Bielsku-Białej domagając się przyznania spornych świadczeń. Podkreśliła bowiem, że skoro na mocy stosownych orzeczeń Sądu ustanowiono ją opiekunem prawnym małoletnich, zaś ich rodzice zostali pozbawieni praw rodzicielskich, to w rezultacie jest osobą mającą pełne prawo do sprawowania nad tymi dziećmi opieki, a tym samym w świetle obowiązujących przepisów prawa zachowuje wymogi warunkujące prawo do pobierania świadczeń z funduszu alimentacyjnego.

Decyzją z 14 grudnia 2023 r. nr SKO.IV/424/2777/2023 Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Bielsku-Białej utrzymało w mocy rozstrzygnięcie organu pierwszej instancji. W uzasadnieniu zaaprobowano ustalenia wspomnianego organu co do tego, że strona stosownymi orzeczeniami Sądu została ustanowiona opiekunem prawnym a zarazem rodziną zastępczą dla dzieci, na które żądała spornych świadczeń. Przyznano również, że w sprawie zachodzi negatywna przesłanka określona w art. 10 ust. 2 pkt 1 ustawy o pomocy osobom uprawnionym do alimentów stanowiącym, że świadczenia z funduszu alimentacyjnego nie przysługują, jeżeli osoba uprawniona została umieszczona w instytucji zapewniającej całodobowe utrzymanie lub w pieczy zastępczej. Kolegium podniosło, że piecza zastępcza może przybrać formę instytucjonalną lub - jak ma to miejsce w niniejszym przypadku - rodzinną, gdyż taką jest między innymi rodzina zastępcza. Równocześnie zaakcentowało, że powołane unormowanie wyklucza w sposób bezwzględny możliwość przyznania spornych świadczeń dla osób pozostających w pieczy zastępczej a jest to uzasadnione faktem, że rodzinie zastępczej przysługuje szereg innych świadczeń mających podobny cel, polegający na pokryciu kosztów utrzymania umieszczonych w niej dzieci, a w rezultacie zachodzi konieczność zapobieżenia dublowaniu wypłacanego przez państwo w tych formach wsparcia.

Niezadowolona z opisanej wyżej decyzji strona wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach żądając przyznania spornych świadczeń na wskazany we wniosku okres zasiłkowy. Ponownie bowiem podkreśliła, że jest opiekunem prawnym dzieci i ma pełne prawo do sprawowania pieczy nad nimi, a skoro tak, to w świetle obowiązujących przepisów żądane świadczenia jej przysługują.

W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Bielsku-Białej wniosło o jej oddalenie nie znajdując podstaw do zmiany zajętego w sprawie stanowiska, podtrzymując swoje dotychczasowe wywody oraz powołując się na argumentację analogiczną do tej, którą podniosło w uzasadnieniu swojego rozstrzygnięcia.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył, co następuje.

Skarga zasługuje na uwzględnienie.

Na wstępie należy podnieść, że po myśli art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2024 r., poz. 935) sądy administracyjne w zakresie swojej właściwości sprawują kontrolę działalności administracji publicznej stosując środki określone w ustawie. Zgodnie zaś z treścią art. 134 § 1 tej regulacji, sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związanym zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Z brzmienia art. 145 § 1 powołanej ustawy wynika natomiast, że w przypadku, gdy sąd stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy lub naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, bądź wreszcie inne naruszenie przepisów postępowania, jeśli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy, wówczas - w zależności od rodzaju naruszenia - uchyla decyzję lub postanowienie w całości lub w części, albo stwierdza ich nieważność bądź niezgodność z prawem. Zaskarżona decyzja lub postanowienie mogą zatem ulec uchyleniu wtedy, gdy organom administracji publicznej można postawić zarzut naruszenia prawa, czy to materialnego, czy też procesowego, jeżeli miało ono, bądź mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Sąd nie może natomiast kierować się tu względami słuszności czy zasadami współżycia społecznego.

W tym kontekście uznano, że skarga w niniejszej sprawie podlega uwzględnieniu. Sądowa kontrola legalności, przeprowadzona stosownie do wskazań zawartych w art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2022 r., poz. 2492) wykazała bowiem, że kwestionowany przez stronę akt nie odpowiada wymogom prawa.

Przedmiotem zaskarżenia jest w niniejszej sprawie decyzja odmawiająca przyznania świadczenia z funduszu alimentacyjnego na osoby małoletnie pozostające pod opieką skarżącej, na okres świadczeniowy 2023/2024. Dokonując kontroli legalności tego aktu, w pierwszej kolejności należy podnieść, że stosownie do treści art. 9 ustawy o pomocy osobom uprawnionym do alimentów, sporne świadczenia przysługują osobie uprawnionej do ukończenia przez nią 18 roku życia albo w przypadku gdy uczy się w szkole lub szkole wyższej do ukończenia przez nią 25 roku życia, albo w przypadku posiadania orzeczenia o znacznym stopniu niepełnosprawności - bezterminowo (ust. 1), jeżeli dochód rodziny w przeliczeniu na osobę nie przekracza kwoty 800 zł (ust. 2).

Zgromadzony w niniejszej sprawie materiał dowodowy potwierdza jednoznacznie, że na mocy stosownego orzeczenia Sądu Rejonowego w B. z [...]r. skarżąca została ustanowiona opiekunem prawnym swoich wnuków, na których domagała się świadczeń, a równocześnie jest poza sporem, że dzieci te mają zasądzone prawo do alimentów, których egzekucja okazała się bezskuteczna. Bezspornym jest także to, że na podstawie postanowień tego samego Sądu wydanych odpowiednio 14 czerwca 2018 r. oraz 2 sierpnia 2018 r. ustanowiono skarżącą dla nich rodziną zastępczą. Oznacza to, że wskazani małoletni pozostają w pieczy zastępczej, której formą jest rodzina zastępcza zdefiniowana w art. 39 ust. 1 pkt 1 ustawy z 9 czerwca 2011 r. o wspieraniu rodziny i systemie pieczy zastępczej (Dz. U. z 2024 r., poz. 177 ze zm.).

Organy obydwu instancji zgodnie przyjęły, że w takiej sytuacji wnioskowane świadczenie nie mogło zostać przyznane z uwagi na treść art. 10 ust. 2 pkt 1 ustawy o pomocy osobom uprawnionym do alimentów, zgodnie z którym świadczenie z funduszu alimentacyjnego nie przysługuje, jeżeli osoba uprawniona została umieszczona w instytucji zapewniającej całodobowe utrzymanie lub w pieczy zastępczej. W orzecznictwie sądów administracyjnych jak również w literaturze akcentuje się że, powyższe uregulowanie określa w sposób jednoznaczny bezwzględnie obowiązującą przesłankę negatywną, której wystąpienie wyklucza możliwość pobierania spornych świadczeń, czyli innymi słowy obliguje organ administracyjny do pozbawienia lub nieprzyznania prawa do ich pobierania z chwilą umieszczenia dziecka w pieczy zastępczej, przy czym przyjmuje się, iż istotna jest data faktycznego umieszczenia w takiej pieczy, a nie data orzeczenia sądowego w tej sprawie (vide: E. Tomaszewska, Ustawa o pomocy osobom uprawnionym do alimentów. Komentarz, uwagi do art. 10; publ. LEX 2019 r.). W tym kontekście fakt, że skarżąca jest jednocześnie zarówno opiekunem prawnym uprawnionych do alimentów dzieci jak i ich rodziną zastępczą, nie wyłącza zastosowania powyższego przepisu, gdyż z punktu widzenia jego treści nie ma on znaczenia prawnego. Powołane unormowanie wyklucza bowiem w sposób generalny przyznanie świadczeń z funduszu alimentacyjnego na dzieci umieszczone w pieczy zastępczej - bez względu na to o jaką formę tej pieczy chodzi ani też, kto ją wykonuje, i nie przewiduje od tego wyłączenia żadnych odstępstw, a w szczególności nie różnicuje pieczy zastępczej niepowiązanej z opieką prawną od tej, która jest wykonywana przez osobę będącą opiekunem prawnym (vide wyroki Wojewódzkich Sądów Administracyjnych: w Gorzowie Wielkopolskim z 11 marca 2020 r., sygn. akt II SA/Go 48/20, publ. Lex nr 2887950, w Warszawie z 3 sierpnia 2021 r., sygn. akt I SA/Wa 1477/20, publ. Lex nr 3279276 oraz w Białymstoku z 24 lutego 2022 r., sygn. akt II SA/Bk 868/21, publ. Lex nr 3323457).

Zdaniem składu orzekającego w rozpoznawanej sprawie, stanowisko takie odwołuje się do bezpośredniego brzmienia przywołanego przepisu, jednakże pomija inne unormowania prawne, które w tym zakresie mają znaczenie.

W pierwszej kolejności przyjdzie dostrzec, że zgodnie z art. 91 ust. 1 Konstytucji ratyfikowana umowa międzynarodowa, po jej ogłoszeniu w Dzienniku Ustaw Rzeczypospolitej Polskiej, stanowi część krajowego porządku prawnego i jest bezpośrednio stosowana, chyba że jej stosowanie jest uzależnione od wydania ustawy. Z kolei po myśli ust. 2 przywołanego przepisu Konstytucji RP umowa międzynarodowa ratyfikowana za uprzednią zgodą wyrażoną w ustawie ma pierwszeństwo przed ustawą, jeżeli ustawy tej nie da się pogodzić z umową. Przywołane unormowanie ma istotne znaczenie dla rozpoznawanej sprawy, albowiem Konwencja o Prawa Dziecka z 20 listopada 1989 r. została opublikowana w Dz. U. z 1991 r. Dz. U. nr 120, poz. 526. Warto w tym miejscu zaznaczyć, że Konwencja ta została wprowadzona do krajowego porządku prawnego przed uchwaleniem obecnie obowiązującej Konstytucji RP z 2 kwietnia 1997 r. Okoliczność ta ma znaczenie dla oceny miejsca jej w systemie źródeł prawa w Polsce. Konwencja ta została ratyfikowana przez Prezydenta Rzeczypospolitej zgodnie z unormowaniami obowiązującymi w 1991 r. i została opublikowana w Dzienniku Ustaw, a tym samym została wprowadzona do krajowego porządku prawnego.

Zgodnie z treścią art. 2 ust. 3 przywoływanej Konwencji Państwa-Strony w granicach swojej jurysdykcji będą respektowały i gwarantowały prawa zawarte w niniejszej konwencji wobec każdego dziecka, bez jakiejkolwiek dyskryminacji, niezależnie od rasy, koloru skóry, płci, języka, religii, poglądów politycznych, statusu majątkowego, niepełnosprawności, cenzusu urodzenia lub jakiegokolwiek innego tego dziecka albo jego rodziców bądź opiekuna prawnego. Po myśli natomiast art. 3 ust. 2 tego aktu Państwa-Strony działają na rzecz zapewnienia dziecku ochrony i opieki w takim stopniu, w jakim jest to niezbędne dla jego dobra, biorąc pod uwagę prawa i obowiązki jego rodziców, opiekunów prawnych lub innych osób prawnie za nie odpowiedzialnych, i w tym celu będą podejmowały wszelkie właściwe kroki ustawodawcze oraz administracyjne. Dodatkowo według art. 18 ust. 2 przedmiotowej Konwencji w celu zagwarantowania i popierania praw zawartych w niniejszej konwencji Państwa-Strony będą okazywały odpowiednią pomoc rodzicom oraz opiekunom prawnym w wykonywaniu przez nich obowiązków związanych z wychowywaniem dzieci oraz zapewnią rozwój instytucji, zakładów i usług w zakresie opieki nad dziećmi. Dopełnieniem przywołanych regulacji jest art. 27 ust. 3 wskazanego aktu, po myśli którego Państwa-Strony, zgodnie z warunkami krajowymi oraz odpowiednio do swych środków, będą podejmowały właściwe kroki dla wspomagania rodziców lub innych osób odpowiedzialnych za dziecko w realizacji tego prawa oraz będą udzielały, w razie potrzeby, pomocy materialnej oraz innych programów pomocy, szczególnie w zakresie żywności, odzieży i mieszkań.

W drugiej kolejności przyjdzie dostrzec postanowienia art. 91 ust. 3 Konstytucji RP. Zgodnie z tym przepisem, jeżeli wynika to z ratyfikowanej przez Rzeczpospolitą Polską umowy konstytuującej organizację międzynarodową, prawo przez nią stanowione jest stosowane bezpośrednio, mając pierwszeństwo w przypadku kolizji z ustawami. Przywołanie wskazanego aktu jest spowodowane tym, że stosownie do postanowień art. 20 Karty praw podstawowych, a zatem aktu będącego częścią składową Traktatu z Lizbony zmieniającego Traktat o Unii Europejskiej i Traktat ustanawiający Wspólnotę Europejską, sporządzonego w Lizbonie dnia 13 grudnia 2007 r. (Dz. U. z 2009 r. Nr 203, poz. 1569) - wszyscy są równi wobec prawa. Z kolei według art. 24 ust. 2 przywoływanej Karty we wszystkich działaniach dotyczących dzieci, zarówno podejmowanych przez władze publiczne, jak i instytucje prywatne, należy przede wszystkim uwzględnić najlepszy interes dziecka. Według natomiast art. 34 ust. 3 przywoływanej tu Karty w celu zwalczania wykluczenia społecznego i ubóstwa, Unia uznaje i szanuje prawo do pomocy społecznej i mieszkaniowej dla zapewnienia, zgodnie z zasadami ustanowionymi w prawie Unii oraz ustawodawstwach i praktykach krajowych, godnej egzystencji wszystkim osobom pozbawionym wystarczających środków.

Po trzecie wreszcie Konstytucja RP w art. 32 ust. 1 stanowi, że wszyscy są wobec prawa równi. Wszyscy mają prawo do równego traktowania przez władze publiczne.

Czwartym elementem, który należy mieć w polu widzenia, to unormowania zamieszczone w ustawie o pomocy osobom uprawnionym do alimentów. W preambule do tej ustawy stanowi się, że dostarczanie środków utrzymania osobom, które nie są w stanie samodzielnie zaspokoić swoich potrzeb, a w szczególności dzieciom, jest w pierwszej kolejności obowiązkiem wskazanym w Kodeksie rodzinnym i opiekuńczym członków ich rodziny, konstytucyjna zasada pomocniczości nakłada na państwo obowiązek wspierania jedynie tych osób ubogich, które nie są w stanie samodzielnie zaspokoić swoich potrzeb i nie otrzymują należytego wsparcia od osób należących do kręgu zobowiązanych wobec nich do alimentacji. Wspieranie osób znajdujących się w trudnej sytuacji materialnej z powodu niemożności wyegzekwowania alimentów należy łączyć z działaniami zmierzającymi do zwiększenia odpowiedzialności osób zobowiązanych do alimentacji. Zgodnie natomiast z treścią art. 9 pkt. 1 wskazanej ustawy świadczenia z funduszu alimentacyjnego przysługują osobie uprawnionej do ukończenia przez nią 18 roku życia albo w przypadku gdy uczy się w szkole lub szkole wyższej do ukończenia przez nią 25 roku życia, albo w przypadku posiadania orzeczenia o znacznym stopniu niepełnosprawności - bezterminowo. Po myśli art. 2 pkt. 11 tej ustawy osobą uprawnioną jest osoba uprawniona do alimentów od rodzica na podstawie tytułu wykonawczego pochodzącego lub zatwierdzonego przez sąd, jeżeli egzekucja okazała się bezskuteczna.

Piątym i zarazem ostatnim elementem, który należy mieć w polu widzenia to postanowienia art. 38 ustawy z 11 czerwca 2011 r. o wspieraniu rodzin i systemie pieczy zastępczej. Zgodnie z tym przepisem kierownik powiatowego centrum pomocy rodzinie powiatu obowiązanego do finansowania pobytu dziecka w pieczy zastępczej, po zasięgnięciu opinii asystenta rodziny, a w przypadku gdy rodzinie dziecka nie został przydzielony asystent rodziny - po zasięgnięciu opinii podmiotu organizującego pracę z rodziną, może dochodzić na rzecz dziecka przebywającego w pieczy zastępczej świadczeń alimentacyjnych, a po myśli ust. 2 tego przepisu kierownik powiatowego centrum pomocy rodzinie powiatu obowiązanego do finansowania pobytu dziecka w pieczy zastępczej jest obowiązany dochodzić świadczeń alimentacyjnych, w przypadku gdy od umieszczenia dziecka w pieczy zastępczej upłynął rok.

W kontekście przywołanych powyżej regulacji prawnych przyjdzie zwrócić wagę na kilka zagadnień. W pierwszej kolejności dostrzec należy, że w przypadku ubiegania się o zaliczkę alimentacyjną osobą uprawnioną jest dziecko. Okoliczność ta ma kluczowe znaczenie, ponieważ w ustawie o świadczeniach rodzinnych stosownie do postanowień art. 4 pkt. 1 osobą uprawnioną do otrzymania świadczeń rodzinnych jest rodzic, a nie dziecko. Tym samym w przypadku obu wymienionych aktów normatywnych spotykamy się z innymi beneficjentami podejmowanych rozstrzygnięć. Oznacza to zarazem, że regulacji z jednej ustawy nie można przenosić na drugą ustawę. Tym samym unormowania zamieszczone w art. 7 pkt. 2 ustawy o świadczeniach rodzinnych nie można w analogiczny sposób traktować jak zamieszczonego w art. 10 ust. 2 pkt. 1 ustawy o pomocy osobom uprawnionym do alimentów. Brzmienie tych przepisów jest tożsame, jednakże w polu widzenia należy mieć to, że adresatem świadczeń normowanych wskazanymi ustawami jest inny podmiot i okoliczność ta musi być brana pod uwagę.

Kolejnym zagadnieniem wymagającym uwagi są postanowienia ustawy o wspieraniu rodzin i systemie pieczy zastępczej. Jak bowiem zostało to zaakcentowane mocą postanowień art. 38 tej ustawy organizator rodzinnej pieczy zastępczej i kierownik powiatowego centrum pomocy rodzinie są wpierw uprawnieni a następnie zobowiązani do podejmowania działań zmierzających do uzyskania przez dzieci przebywające w pieczy zastępczej alimentów od osób zobowiązanych. Wprowadzenie do porządku prawnego tej regulacji wynika z dbałości o środki finansowe dziecka umieszczonego w pieczy zastępczej. Zatem można uznać, że dziecko przebywające w pieczy zastępczej jest uprawnione do otrzymania alimentów od osób zobowiązanych. Nie wywiązywanie się przez osobę zobowiązaną i spełnianie dodatkowych wymogów wskazanych w ustawie o pomocy osobom uprawnionym do alimentów uprawnia osobę uprawnioną do ubiegania się o przyznanie świadczenia alimentacyjnego. Występujące zróżnicowanie sytuacji prawnej dziecka przebywającego w rodzinie naturalnej oraz w pieczy zastępczej nie jest do zaakceptowania. Brak zgody na takie unormowanie wynika w pierwszej kolejności z postanowień art. 32 ust. 1 Konstytucji RP i przewidzianej w niej zasady równości. Można także do tego dodać naruszenie postanowień art. 30 przywołanego aktu, a mianowicie przewidzianej w nim zasady respektowania godności człowieka w tym także dziecka.

Przedstawiona powyżej sytuacja w ocenie składu orzekającego uprawniałaby do zwrócenia się do Trybunału Konstytucyjnego z pytaniem prawnym dotyczącym zgodności postanowień art. 10 ust. 2 pkt. ustawy o pomocy osobom uprawnionym do alimentów z postanowieniami Konstytucji RP. Występujące wątpliwości co do prawidłowości składu powyższego Trybunału oraz postanowienia art. 91 Konstytucji RP odnoszące się do hierarchii źródeł prawa w Polsce skłoniły skład orzekający do uznania, że w przypadku sprzeczności między ratyfikowaną umową międzynarodową a przepisem zamieszczonym w ustawie pierwszeństwo ma ratyfikowana umowa międzynarodowa. W tym kontekście odwołać należy się do postanowień Konwencji o Prawach Dziecka, a w szczególności przywołanych powyżej art. 3 ust.2, art. 18 ust. 2 i art. 27 ust. 3, przewidujących wsparcie dzieci znajdujących się w trudnej sytuacji materialnej. Dodatkowo dostrzec należy treść art. 91 ust. 3 Konstytucji RP i wynikające z tego przepisu pierwszeństwo unormowań ratyfikowanych przez Rzeczpospolitą Polską umów konstytuujących organizację międzynarodową, i to, że prawo przez nią stanowione jest stosowane bezpośrednio, mając pierwszeństwo w przypadku kolizji z ustawami. W tym kontekście dostrzec należy postanowienia art, 20, art. 24 i art. 34 ust. 2 Karty praw podstawowych, a zatem aktu będącego częścią składową Traktatu z Lizbony zmieniającego Traktat o Unii Europejskiej i Traktat ustanawiający Wspólnotę Europejską, sporządzonego w Lizbonie dnia 13 grudnia 2007 r. (Dz. U. z 2009 r. Nr 203, poz. 1569), przewidujące niezbędność respektowania zasady równości, jak również zapewnienia dzieciom wsparcia.

Przeprowadzona powyżej analiza stanu normatywnego skłoniła skład orzekający do opowiedzenia się za stanowiskiem, że w rozpoznawanej sprawie zastosowanie mają postanowienia art. 91 Konstytucji RP i uprawniają one do podjęcia rozstrzygnięcia w oparciu o postanowienia ratyfikowanej umowy międzynarodowej (Konwencji o Prawach Dziecka) jak również umowy konstytuującej organizację międzynarodową ratyfikowaną w prawem przewidziany sposób (Kartę praw podstawowych Unii Europejskiej). W szczególności naruszona została zasada równości, ponieważ brak jest podstaw dla różnicowania sytuacji prawnej dziecka uprawnionego do alimentów, w przypadku gdy osoba zobowiązana do ich uiszczania nie wywiązuje się z ciążącego na niej obowiązku.

Przedstawione rozważania skłaniają do uznania, że stanowisko prezentowane w dotychczasowym orzecznictwie sądów administracyjnych, które jest znane składowi orzekającemu, nie miało w polu widzenia postanowień umów międzynarodowych ratyfikowanych w prawem przewidziany sposób, jak również pomijało unormowania zamieszczone w ustawie o wspieraniu rodzin i systemie pieczy zastępczej.

Konsekwencją przeprowadzonych rozważań jest uwzględnienie wniesionej skargi i uchylenie zaskarżonej decyzji jak również decyzji organu pierwszej instancji, ponieważ wyczerpane zostały przesłanki uwzględnienia wniesionej skargi przewidziane postanowieniami art. 145 § 1 pkt. 1 lit. a i c ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, a zatem naruszenie przepisów prawa materialnego, które miało wpływ na wynik postępowania oraz naruszenie przepisów postępowania, które mogło mieć wpływ na wynik sprawy.

W ramach ponownie prowadzonego postępowania organ pierwszej instancji, kierując się wskazaniami zamieszczonymi w niniejszym wyroku, ustali czy osoby uprawnione reprezentowane przez skarżącą jako opiekuna prawnego, spełnia wszystkie wymogi do otrzymania wnioskowanego świadczenia, a następnie podejmie stosowne rozstrzygnięcie.

W konsekwencji kierując się treścią art. 145 § 1 pkt. 1 lit. a i c ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi należało orzec jak w sentencji.