Wyrok WSA we Wrocławiu, sygn. akt IV SA/Wr 53/21
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu
Data orzeczenia: 2023-12-07 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6192 Funkcjonariusze Policji
Hasła tematyczne: Policja
Skarżony organ: Komendant Policji
Treść wyniku: *Uchylono decyzję I i II instancji
Powołane przepisy: article: art. 115a
journal: Dz.U. 2020 poz 360
law: Ustawa z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji - tj.
article: art. 9 ust. 1
journal: Dz.U. 2020 poz 1610
law: Ustawa z dnia 14 sierpnia 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach dotyczących wsparcia służb mundurowych nadzorowanych przez ministra  właściwego do spraw wewnętrznych, o zmianie ustawy o Służbie Więziennej oraz niektórych innych ustaw.
article: art. 145 par. 1 pkt 1 lit. a w zw. 135
journal: Dz.U. 2023 poz 1634
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Ireneusz Dukiel (sprawozdawca) Sędziowie Sędzia WSA Daria Gawlak-Nowakowska Sędzia WSA Marta Pająkiewicz-Kremis po rozpoznaniu w Wydziale IV na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym w dniu 7 grudnia 2023 r. sprawy ze skargi R.R. na decyzję Komendanta Wojewódzkiego Policji we Wrocławiu z dnia 3 grudnia 2020 r. nr 735/2020 w przedmiocie odmowy naliczenia i wypłacenia wyrównania ekwiwalentu pieniężnego za niewykorzystany urlop uchyla zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję organu I instancji.


UZASADNIENIE

R. R. (dalej jako strona lub skarżący) zaskarżył do tut. Sądu decyzję Komendanta Wojewódzkiego Policji we Wrocławiu (dalej jako KWP lub organ odwoławczy) z dnia 3 grudnia 2020r., nr 735/2020, utrzymującą w mocy decyzję Komendanta Miejskiego Policji w Legnicy (dalej jako KMP lub organ I instancji) z dnia 28 października 2020r., nr CF-1241-292/2018, odmawiającą naliczenia i wypłacenia wyrównania ekwiwalentu pieniężnego za niewykorzystany urlop.

Zaskarżona decyzja wydana została w następującym stanie faktycznym:

Strona, zwolniona ze służby w Policji z dniem 4 kwietnia 2015r., wnioskiem z dnia 21 listopada 2018r. zwróciła się do KMP o ponowne przeliczenie i wypłatę ekwiwalentu pieniężnego za niewykorzystany urlop wypoczynkowy i dodatkowy.

W uzasadnieniu tego wniosku strona wskazała, że wypłacony jej w związku ze zwolnieniem ze służby ekwiwalent pieniężny za niewykorzystany urlop wypoczynkowy i dodatkowy ustalono w wysokości 1/30 części miesięcznego uposażenia zasadniczego wraz z dodatkami o charakterze stałym, należnego na ostatnio zajmowanym stanowisku służbowym. Akcentując powyższe strona podniosła, że stanowiący podstawę ustalenia i wypłaty tego ekwiwalentu pieniężnego przepis art. 115a ustawy z dnia 6 kwietnia 1990r. o Policji został uznany przez Trybunał Konstytucyjny w wyroku z dnia 30 października 2018r., sygn. akt K 7/15, za niezgodny z Konstytucją RP.

Organ I instancji, we wskazanej powyżej decyzji z dnia 28 października 2020r., odmówił stronie naliczenia i wypłacenia wyrównania ekwiwalentu pieniężnego za niewykorzystany urlop. W podstawie prawnej tej decyzji wskazano na art. 115a ustawy z dnia 6 kwietnia 199 r. o Policji (Dz. U. z 2020 r. poz. 360 ze zm., dalej jako ustawa o Policji lub w skrócie u.oP.) oraz art. 9 ust. 1 ustawy z dnia 14 sierpnia 2020r. o szczególnych rozwiązaniach dotyczących wsparcia służb mundurowych nadzorowanych przez ministra właściwego do spraw wewnętrznych, o zmianie ustawy o Służbie Więziennej oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2020r. poz. 1610, dalej jako ustawa nowelizująca lub w skrócie u.s.r.w.s.m.).

W odwołaniu od tej decyzji strona zarzuciła, że odmowa wypłacenia jej należnego wyrównania ekwiwalentu za niewykorzystany urlop jest pozbawiona podstaw prawnych, albowiem ustawa nowelizująca nie może pozbawiać jej prawa do świadczenia, którego dochodzenie jest zasadne w świetle treści wyroku Trybunału Konstytucyjnego z dnia 30 października 2018r., sygn. akt K 7/15.

Organ odwoławczy wspomnianą na wstępie decyzją z dnia 3 grudnia 2020r. utrzymał w mocy decyzję KMP z dnia 28 października 2020r.

W uzasadnieniu tej decyzji KWP wskazał, że strona została zwolniona ze służby w policji z dniem 4 kwietnia 2015r. W dacie zwolnienia ze służby wypłacono stronie przysługujący jej wówczas ekwiwalent pieniężny za niewykorzystane urlopy. W ocenie organu odwoławczego powołany przez stronę wyrok Trybunału Konstytucyjnego z dnia 30 października 2018r. nie może stanowić postawy do ponownego przeliczenia ekwiwalentu pieniężnego albowiem zgodnie z art. 9 ust. 1 u.s.r.w.s.m. w stosunku do policjantów zwolnionych ze służby przed dniem 6 listopada 2018r. znajdą zastosowanie wyłącznie przepisy ustawy o Policji w brzmieniu sprzed nowelizacji z dnia 1 października 2020r. Znowelizowany art. 115a u.oP., w myśl którego ekwiwalent pieniężny za 1 dzień niewykorzystanego urlopu wypoczynkowego lub dodatkowego ustala się w wysokości 1/21 części miesięcznego uposażenia zasadniczego wraz z dodatkami o charakterze stałym należnego policjantowi na ostatnio zajmowanym stanowisku służbowym nie może mieć zatem zastosowania do strony, która została zwolniona ze służby w Policji przed dniem 6 listopada 2018r.

W skardze wniesionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu strona zarzuciła naruszenie:

- art. 66 ust. 2 Konstytucji RP;

- art. 190 ust. 4 Konstytucji RP w zw. z art. 115a u.oP. w zakresie związanym z wyrokiem Trybunału Konstytucyjnego z dnia 30 października 2018r., sygn. akt K 7/15 (opublikowanym w dniu 6 listopada 2018r.), a przez to pozbawienie należnych z mocy prawa świadczeń w postaci właściwej wysokości ekwiwalentu za niewykorzystany urlop.

Na tej podstawie skarżący wniósł o uchylenie decyzji organów obu instancji oraz o zobowiązanie organu do dokonania czynności wypłaty wyrównania w określonym terminie wraz z ustawowymi odsetkami.

Organ odwoławczy w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumentację przedstawioną w zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu postanowieniem z dnia 18 maja 2021r., działając na podstawie art. 125 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. jedn. Dz. U. z 2019r., poz. 2325 ze zm., dalej jako u.p.p.s.a.) zawiesił postępowanie sądowe w związku ze skierowaniem przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku, postanowieniem z dnia 21 stycznia 2021r., sygn. akt II SA/Bk 866/20, pytania do Trybunału Konstytucyjnego o to: czy art. 9 ust. 1 u.s.r.w.s.m. w zakresie, w jakim wyłącza stosowanie przepisu art. 115a u.oP. w brzmieniu obowiązującym od dnia 1 października 2020r. do spraw dotyczących ekwiwalentu pieniężnego za niewykorzystany urlop wypoczynkowy lub dodatkowy wszczętych po dniu 6 listopada 2018r. w odniesieniu do policjantów zwolnionych ze służby przed dniem 6 listopada 2018r. jest zgodny z art. 2, art. 8 ust. 1, art. 32 ust. 1, art. 190 ust. 1, 3 i 4 Konstytucji RP ?

Tut. Sąd postanowieniem z dnia 3 lipca 2023r., na podstawie art. 128 § 1 pkt 4 u.p.p.s.a., podjął z urzędu zawieszone postępowanie sądowe.

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu zważył, co następuje:

Sądy administracyjne, zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t. jedn. Dz. U. z 2022 r. poz. 2492 ze zm.) oraz art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. jedn. Dz. U. z 2023 r. poz. 1634 ze zm., dalej jako u.p.p.s.a.) sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej. Możliwe jest zatem wyeliminowanie przez sąd z obrotu prawnego decyzji wydanej przez organ administracji publicznej po stwierdzeniu, że narusza ona bądź przepis prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy, bądź przepis postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na rozstrzygnięcie, albo też przepis prawa dający podstawę do wznowienia postępowania lub po ustaleniu, że decyzja organu dotknięta jest wadą nieważności (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a)-c) i pkt 2 u.p.p.s.a.). Nadto, stosownie do art. 134 § 1 u.p.p.s.a., sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.

Sprawa została rozpoznana na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym na podstawie art. 119 pkt 2 u.p.p.s.a.

Dokonując, we wskazanych powyżej granicach, kontroli zaskarżonej decyzji Sąd w składzie orzekającym stwierdził wystąpienie podstaw do wyeliminowania obu decyzji z obrotu prawnego z uwagi na zawartą w nich wykładnię przepisów prawa materialnego, której Sąd z przyczyn omówionych poniżej nie podziela.

Istota sporu w sprawie sprowadzała się do rozstrzygnięcia kwestii czy organy obu instancji, odmawiając skarżącemu wyrównania ekwiwalentu pieniężnego za niewykorzystany urlop, prawidłowo zinterpretowały i zastosowały art. 115a u.oP. w zw. z art. 9 ust. 1 u.s.r.w.s.m. w świetle treści i skutków wyroku Trybunału Konstytucyjnego z dnia 30 października 2018r., sygn. akt K 7/15.

Poprzedzając szczegółowe rozważania w sprawie należy wyjaśnić, że postanowieniem z dnia 3 lipca 2023r. tut. Sąd, na podstawie art. 128 § 1 pkt 4 u.p.p.s.a., podjął zawieszone postępowanie sądowe w sprawie mając na względzie treść wyroku Europejskiego Trybunału Praw Człowieka w Strasburgu (dalej jako ETPCz) z dnia 21 lipca 2022r. w sprawie Bieliński przeciwko Polsce, nr 4862/19, w którym uznano, że długotrwałe zawieszenie sprawy w oczekiwaniu na rozstrzygniecie Trybunału Konstytucyjnego narusza art. 6 i art. 13 Europejskiej Konwencji Praw Człowieka. Zdaniem ETPCz, gdy długość postępowania sądowego uzależniona jest w znacznym stopniu od zwłoki w rozpoznaniu sprawy przez Trybunał Konstytucyjny dochodzi do naruszenia praw obywatela do skutecznego środka odwoławczego.

Wydając w dniu 18 maja 2021r. postanowienie o zawieszeniu postępowania sądowego, na podstawie art. 125 § 1 pkt 1 u.p.p.s.a., tut. Sąd miał na uwadze wystąpienie przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku, postanowieniem z dnia 21 stycznia 2021r., sygn. akt II SA/Bk 866/20, do Trybunału Konstytucyjnego z pytaniem: czy art. 9 ust. 1 u.s.r.w.s.m. w zakresie, w jakim wyłącza stosowanie przepisu art. 115a u.oP. w brzmieniu obowiązującym od dnia 1 października 2020r. do spraw dotyczących ekwiwalentu pieniężnego za niewykorzystany urlop wypoczynkowy lub dodatkowy wszczętych po dniu 6 listopada 2018r. w odniesieniu do policjantów zwolnionych ze służby przed dniem 6 listopada 2018r. jest zgodny z art. 2, art. 8 ust. 1, art. 32 ust. 1, art. 190 ust. 1, 3 i 4 Konstytucji RP?

Podejmując decyzję o podjęciu zawieszonego postępowania, na podstawie art. 128 § 1 pkt 4 u.p.p.s.a., tut. Sąd miał na względzie nadrzędność prawa strony do rozpoznania sprawy bez nieuzasadnionej zwłoki, czego wyznacznikiem jest uzasadnienie wspomnianego orzeczenia ETPCz z dnia 21 lipca 2022r. W tym kontekście wskazać trzeba, że Trybunał Konstytucyjny, w sprawie zainicjowanej wspomnianym pytaniem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku, pomimo upływu dwóch lat od jej zarejestrowania pod sygn. akt P/21, nie wyznaczył rozprawy, ani nie rozpoznał sprawy w inny sposób. Kierując się zatem własnymi kompetencjami orzeczniczymi i jednocześnie obowiązkiem stosowania prokonstytucyjnej wykładni przepisów prawa sąd administracyjny nie dostrzega przeszkód prawnych uniemożliwiających rozstrzygnięcie niniejszej sprawy.

Przechodząc do istoty sprawy przypomnieć należy, że w wyroku z dnia 30 października 2018r. (opublikowanym w dniu 6 listopada 2018 r. w Dz. U. z 2018r. poz. 2102) Trybunał Konstytucyjny orzekł, że art. 115a u.oP. (w brzmieniu, jaki obwiązywał w dniu zwolnienia skarżącej ze służby) w zakresie, w jakim ustala wysokość ekwiwalentu pieniężnego za 1 dzień niewykorzystanego urlopu wypoczynkowego lub dodatkowego w wymiarze 1/30 miesięcznego uposażenia, jest niezgodny z art. 66 ust. 2 w zw. z art. 31 ust. 3 zdanie drugie Konstytucji RP.

Nie budzi wątpliwości tut. Sądu, że po wydaniu przez Trybunał Konstytucyjny wspomnianego wyroku, należy redagować oraz dokonywać wykładni przepisów prawa odnoszących się do ustalania wysokości ekwiwalentu pieniężnego za niewykorzystany urlop wypoczynkowy lub urlop dodatkowy zgodnie z tym orzeczeniem (por. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 8 sierpnia 2023r., sygn. akt II SA/Wa 1102/21).

Ustawodawca dostrzegając stanowisko Trybunału Konstytucyjnego przedstawione w wyroku z dnia 30 października 2018r., w sprawie o sygn. akt K 7/15, dokonał z dniem 1 października 2020r. nowelizacji art. 115a u.oP. na mocy ustawy z dnia 14 sierpnia 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach dotyczących wsparcia służb mundurowych oraz o zmianie niektórych innych ustaw. Znowelizowany przepis art. 115a u.oP. otrzymał brzmienie: "Ekwiwalent pieniężny za 1 dzień niewykorzystanego urlopu wypoczynkowego lub dodatkowego ustala się w wysokości 1/21 części miesięcznego uposażenia zasadniczego wraz z dodatkami o charakterze stałym należnego policjantowi na ostatnio zajmowanym stanowisku służbowym."

Z treści przytoczonego przepisu wynika, że art. 115a u.oP. w brzmieniu znowelizowanym od dnia 1 października 2020r. należy stosować do dwóch rodzajów spraw dotyczących wypłaty ekwiwalentu pieniężnego za niewykorzystany urlop wypoczynkowy lub dodatkowy:

- policjantowi zwolnionemu ze służby od dnia 6 listopada 2018r.;

- wszczętych i niezakończonych przed dniem 6 listopada 2018r.

Jednocześnie, w przepisie przejściowym, tj. art. 9 ust. 1 u.s.r.w.s.m. ustawodawca wprowadził zasady stosowania art. 115a u.oP. zastrzegając, że "Przepis art. 115a ustawy zmienianej w art. 1 w brzmieniu nadanym niniejszą ustawą stosuje się do spraw dotyczących wypłaty ekwiwalentu pieniężnego za niewykorzystany urlop wypoczynkowy lub dodatkowy wszczętych i niezakończonych przed dniem 6 listopada 2018r. oraz do spraw dotyczących wypłaty ekwiwalentu pieniężnego za niewykorzystany urlop wypoczynkowy lub dodatkowy policjantowi zwolnionemu ze służby od dnia 6 listopada 2018r. Ekwiwalent pieniężny za niewykorzystany urlop wypoczynkowy lub dodatkowy za okres przed dniem 6 listopada 2018r. ustala się na zasadach wynikających z przepisów ustawy zmienianej w art. 1 w brzmieniu obowiązującym przed dniem 6 listopada 2018r. Przy obliczaniu wysokości ekwiwalentu pieniężnego przysługującego za niewykorzystany urlop wypoczynkowy lub dodatkowy za rok 2018 określa się proporcję liczby dni niewykorzystanego urlopu wypoczynkowego lub dodatkowego przysługującego przed dniem 6 listopada 2018r. oraz od dnia 6 listopada 2018r.".

Z treści art. 9 ust. 1 ustawy nowelizującej wynika ponad wszelką wątpliwość, że ustawodawca zdecydował się w odniesieniu do ekwiwalentu pieniężnego za niewykorzystany urlop wypoczynkowy lub dodatkowy za okres sprzed dnia 6 listopada 2018r. przyjąć zasady (w zakresie wysokości przelicznika) wynikające z ustawy o Policji w brzmieniu obowiązującym sprzed dniem 6 listopada 2018r., a które Trybunał Konstytucyjny w przywoływanym wielokrotnie wyroku z dnia 30 października 2018r. uznał za sprzeczne z art. 66 ust. 2 w zw. z art. 31 ust. 3 zdanie drugie Konstytucji RP.

Powołując się na art. 9 ust. 1 u.s.r.w.s.m. oraz wobec faktu zwolnienia skarżącego ze służby w Policji przed dniem 6 listopada 2018r., a przy tym wobec niewystąpienia przesłanki "sprawy dotyczącej ekwiwalentu pieniężnego za niewykorzystany urlop wypoczynkowy lub dodatkowy wszczętej i niezakończonej przed dniem 6 listopada 2018r." orzekające w sprawie organy uznały, iż ekwiwalent pieniężny za niewykorzystany urlop należy obliczać skarżącemu według zasad obowiązujących przed dniem 6 listopada 2018r., a więc według przelicznika, który został uznany przez Trybunał Konstytucyjny w wyroku z dnia 30 października 2018r. za niezgodny z Konstytucją RP. Wyliczony w ten sposób ekwiwalent pieniężny za niewykorzystane urlopy został stronie wypłacony, a zatem w ocenie organów brak było podstaw do ponownego przeliczenia skarżącemu ekwiwalentu pieniężnego za niewykorzystane urlopy (wypoczynkowy i dodatkowy), o co strona wnosiła powołując się bezpośrednio na wyrok Trybunału Konstytucyjnego z dnia 30 października 2018r., sygn. akt K 7/15.

Ze stanowiskiem zaprezentowanym w zaskarżonej decyzji, podobnie jak w decyzji organu I instancji, Sąd się nie zgadza i zwraca uwagę, że w kontrolowanej sprawie nie można nie dostrzec, iż poczynione w art. 9 ust. 1 u.s.r.w.s.m. zastrzeżenie ustawodawcy co do zasad stosowania art. 115a u.oP. w znowelizowanym brzmieniu prowadzi w istocie do wtórnej niekonstytucyjności normy prawnej wyznaczającej wysokość współczynnika do wyliczenia ekwiwalentu pieniężnego za niewykorzystany urlop wypoczynkowy i dodatkowy (w wysokości 1/30). Mamy tu zatem do czynienia ze zjawiskiem tzw. "wtórnej niekonstytucyjności" polegającym na tym, że ustawodawca powtarza rozwiązania normatywne uznane już raz za niekonstytucyjne (por. K. Kos, O pojęciu wtórnej niekonstytucyjności prawa, Przegląd Prawa Konstytucyjnego 2018, Nr 2 (42), s. 21). Tymczasem, jak przyjmuje się w doktrynie, derogacja trybunalska, znajdująca swoje umocowanie w Konstytucji RP, wyłącza ogólny reżim intertemporalny, obejmujący zmiany przepisów dokonywane przez ustawodawcę. Stwierdzenie niekonstytucyjności danego przepisu zamyka zawsze drogę do stosowania normy po dacie jej derogowania z powodu niekonstytucyjności. Oznacza to, że racjonalny ustawodawca tworząc przepisy przejściowe powinien je konstruować w taki sposób, aby uwzględnić skutki wyroku Trybunału Konstytucyjnego.

Sąd w składzie orzekającym nie ma wątpliwości, że poprzez wprowadzenie art. 9 ust. 1 ustawy nowelizującej ustawodawca de facto przepisem przejściowym próbuje ograniczyć zakres zastosowania wyroku Trybunału Konstytucyjnego, a ponadto narusza konstytucyjną zasadę powszechnej mocy obowiązującej wyroków Trybunału Konstytucyjnego.

Z tej też przyczyny w przedmiotowej sprawie należało odmówić stosowania art. 9 ust. 1 ustawy nowelizującej w brzmieniu dotkniętym wtórną niekonstytucyjnością przepisu art. 115a ustawy o Policji oraz dokonać prokonstytucyjnej wykładni art. 9 ust. 1 u.s.r.w.s.m. w zakresie odnoszącym się do wysokości współczynnika ekwiwalentu pieniężnego przysługującego policjantom zwolnionym ze służby przed 6 listopada 2018r. poprzez przyjęcie, że skoro wyrok Trybunału Konstytucyjnego usunął z systemu prawnego niekonstytucyjne brzmienie art. 115a u.oP. w zakresie współczynnika 1/30, to posłużenie się przez ustawodawcę w art. 9 ust. 1 przepisu przejściowego zawartego w ustawie nowelizującej sformułowaniem "na zasadach wynikających z przepisów ustawy" oznacza, że należy stosować art. 115a u.oP. w brzmieniu obowiązującym przed nowelizacją, jednak z wyłączeniem tej jego części (dotyczącej współczynnika ekwiwalentu w wysokości 1/30), którą uznano za sprzeczną z przepisami ustawy zasadniczej i którą należy wypełnić treścią wyroku trybunalskiego. Innymi słowy, ekwiwalent pieniężny za niewykorzystany urlop wypoczynkowy lub dodatkowy należy obliczać według zasad podanych w ustawie o Policji w brzmieniu ukształtowanym wyrokiem Trybunału Konstytucyjnego z dnia 30 października 2018r., sygn. akt K 7/15.

Wskazując na powyższe Sąd wojewódzki zwraca uwagę, że na mocy art. 190 Konstytucji RP, nie tylko sądy, ale także organy administracji publicznej powinny dokonywać konstytucyjnej wykładni art. 115a ustawy o Policji w związku z art. 9 ust. 1 ustawy nowelizującej. Przeciwne rozumienie art. 9 ust. 1 u.s.r.w.s.m. prowadzi do stosowania wyroku Trybunału Konstytucyjnego jedynie na przyszłość, tj. od dnia jego publikacji, co w konsekwencji prowadzi do wyłączenia skutku retroaktywnego tego wyroku. Przyjęcie takiego stanowisko w sposób oczywisty stanowiłoby naruszenie art. 190 ust. 4 Konstytucji RP.

Wypada dodać, że podobne stanowisko do zajętego przez Sąd w niniejszej sprawie zaprezentował Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w wyrokach z dnia: 1 września 2023r., sygn. akt II SA/Wa 1118/23, z dnia 18 sierpnia 2023r., sygn. akt II SA/Wa 958/21; z dnia 8 sierpnia 2023r., sygn. akt II SA/Wa 1102/21 – wszystkie wyroki dostępne na stronie - https://orzeczenia.nsa.gov.pl).

Końcowo już tylko warto odnotować, że w uzasadnieniu do projektu do ustawy nowelizującej wskazano, że projekt przewiduje wprowadzenie rozwiązań prawnych mających na celu wdrożenie wyroku Trybunału Konstytucyjnego z dnia 30 października 2018 r., sygn. akt 7/15.

Reasumując, poprzez odmowę wypłacenia stronie wyrównania ekwiwalentu pieniężnego za niewykorzystany urlop wypoczynkowy i dodatkowy organy obu instancji naruszyły wskazane w skardze przepisy art. 66 ust. 2 i art. 190 ust. 4 Konstytucji RP oraz art. 115a ustawy o Policji w zw. z art. 9 ustawy nowelizującej poprzez ich błędną wykładnię w stopniu, który miał wpływ na wynik sprawy, co obligowało Sąd do wyeliminowania z obrotu prawnego zaskarżonej decyzji i poprzedzającej jej decyzji organu I instancji.

Ponownie rozpatrując sprawę organ I instancji weźmie pod uwagę, że wysokość ekwiwalentu pieniężnego za niewykorzystany urlop wypoczynkowy lub dodatkowy za okres sprzed dnia 6 listopada 2018 r. ustala się na zasadach wynikających z przepisów ustawy o Policji w brzmieniu obowiązującym przed 6 listopada 2018 r. ukształtowanym wyrokiem Trybunału Konstytucyjnego z dnia 30 października 2018 r., sygn. akt K 7/15. Nadto uwzględni również, że świadczeniem ekwiwalentnym za przepracowany dzień urlopu będzie wynagrodzenie za 1 dzień roboczy, przy czym art. 115a u.oP. odwołuje się do ostatniego uposażenia należnego policjantowi na ostatnio zajmowanym stanowisku służbowym. Obowiązkiem tego organu będzie następnie ponowne ustalenie wysokości przysługującego skarżącemu ekwiwalentu pieniężnego za niewykorzystane urlopy (wypoczynkowy i dodatkowy), według podanych wyżej zasad i określenie różnicy pomiędzy kwotą wymaganą a już wypłaconą.

Odnosząc się końcowo do zawartego w skardze żądania zobowiązania organu do wyrównania należnego ekwiwalentu pieniężnego wraz z odsetkami Sąd wskazuje, że zarówno przepisy ustawy o Policji, jak i wydane na jej podstawie akty wykonawcze, nie zawierają unormowań, które przyznawałyby organowi Policji kompetencje do rozstrzygania w drodze decyzji administracyjnej sprawy odsetek ustawowych od niewypłaconego w terminie uposażenia i innych należności pieniężnych. Analiza różnorodnych uregulowań stosunków służbowych i zapadłego na ich tle orzecznictwa sądowego – sądów powszechnych i administracyjnych – prowadzi do wniosku, że droga administracyjna w przedmiocie dochodzenia odsetek przysługuje tam, gdzie przepis określonej pragmatyki służbowej przewiduje prawo do odsetek, a jednocześnie nie przewiduje dla ich dochodzenia drogi przed sądem powszechnym. Skoro ustawa o Policji nie przewiduje prawa funkcjonariusza do odsetek, a niewypłacenie w terminie uposażenia funkcjonariuszowi Policji stanowi opóźnienie się ze spełnieniem świadczenia pieniężnego, uzasadniające na podstawie art. 481 § 1 Kodeksu cywilnego, żądanie odsetek przed sądem powszechnym, w sprawie właściwy pozostaje ten sąd (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 3 lutego 2015r., sygn. akt I OSK 1467/13, oraz powołany już wcześniej wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 8 sierpnia 2023 r., sygn. akt I SA/Wa 1102/21).

Na marginesie należy uzupełniająco dodać, że przeszkody do obliczenia i wypłacenia różnicy między kwotą należną, a kwotą wypłaconą stronie skarżącej z tytułu ekwiwalentu za niewykorzystany urlop, nie stanowi art. 107 ust. 1 u.oP., zgodnie z którym roszczenia z tytułu prawa do uposażenia i innych świadczeń oraz należności pieniężnych ulegają przedawnieniu z upływem 3 lat od dnia, w którym roszczenie stało się wymagalne. Sąd w tym zakresie podziela wyrażane w tym zakresie stanowisko sądów administracyjnych, że nie można przez instytucję przedawnienia unicestwiać uprawnienia jednostki do przywrócenia stanu konstytucyjności po stwierdzeniu przez Trybunał Konstytucyjny niekonstytucyjności prawnej podstawy czynności materialno-technicznej wypłaty ekwiwalentu za niewykorzystany urlop. Takie działania organów Policji godziłyby w konstytucyjną zasadę państwa prawa i wywodzoną z niej zasadę ochrony zaufania obywateli do państwa i stanowionego przez nie prawa (por. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z dnia 21 lipca 2021r., sygn. akt III SA/Łd 205/21).

W tym stanie rzeczy, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) w zw. z art. 135 u.p.p.s.a., Sąd orzekł jak w sentencji wyroku.