Wyrok WSA w Gliwicach, sygn. akt III SA/Gl 1576/21
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach
Data orzeczenia: 2022-04-06 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6536 Ulgi w spłacaniu należności pieniężnych, do których nie stosuje się przepisów Ordynacji podatkowej (art. 34 i 34a  ustaw
Hasła tematyczne: Ubezpieczenie społeczne
Skarżony organ: Prezes Zakładu Ubezpieczeń Społecznych/ZUS
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 28 ust 1,2,3,  art. 83 ust4
journal: Dz.U. 2021 poz 423
law: Ustawa z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Anna Apollo, Sędziowie Sędzia WSA Adam Gołuch (spr.), Sędzia WSA Barbara Orzepowska-Kyć, Protokolant St. sekr. sąd. Joanna Spadek, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 6 kwietnia 2022 r. sprawy ze skargi M. M. na decyzję Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia [...] r. nr [...] ([....]) w przedmiocie ulg w spłacaniu należności pieniężnych, do których nie stosuje się przepisów Ordynacji podatkowej oddala skargę.


UZASADNIENIE

Zaskarżoną decyzją z dnia [...] r. nr [...], Prezes Zakładu Ubezpieczeń Społecznych (dalej: organ odwoławczy, organ II instancji) utrzymał w mocy decyzję Zakładu Ubezpieczeń Społecznych [...] Oddział w L. (dalej: organ I instancji, ZUS) z dnia [...] r. nr [...], odmawiającą M.M. (dalej skarżąca) umorzenia należności z tytułu nieopłaconych składek.

W podstawie prawnej organ II instancji powołał przepis art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz.U. z 2021 r. poz. 735 ze zm.), dalej "k.p.a", jako podstawę formalną, oraz art. 83 ust. 4 ustawy z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych (Dz.U. z 2021 r. poz. 423) dalej ustawa o sus.

Decyzja została wydana w następującym stanie faktycznym i prawnym.

Wnioskiem z [...] roku (data prezentaty organu) skarżąca zwróciła się do ZUS o umorzenie nieopłaconych składek w części sfinansowanej przez płatnika składek na ubezpieczenie społeczne, ubezpieczenie zdrowotne, Fundusz Pracy i Fundusz Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych oraz odsetek za zwłokę. We wniosku wskazała m.in. przyczyny związane z trudną sytuacją materialną spowodowaną nieterminowymi płatnościami wierzycieli. Obecnie nie prowadzi działalności gospodarczej, pracuje na [...] etatu z powodów zdrowotnych, ma na utrzymaniu niepełnoletnią córkę, jest rozwiedziona, co uniemożliwia jej spełnienie zaległych świadczeń.

Organ I instancji decyzją z [...] r., nr [...], odmówił wnioskodawczyni umorzenia należnych składek. Stwierdził, że wniosek nie opiera się na żadnej z ustawowych podstaw umorzenia zaległości, wymienionych taksatywnie w przepisach art. 28 ust. 2 i ust. 3 oraz art. 32 ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych.

Organ I instancji odmówił skarżącej umorzenia należności z tytułu składek osoby ubezpieczonej będącej równocześnie płatnikiem tych składek w łącznej kwocie [...] zł. w tym:

1) na ubezpieczenia społeczne – za okres 08/2008 r. – 06/2013 r. składek w łącznej kwocie [...] zł. w tym z tytułu:

składek-[...] zł.

odsetek-[...] zł.

kosztów upomnienia-[...] zł.

2) na ubezpieczenie zdrowotne – za okres 10/2008 r. – 06/2013 r., w łącznej kwocie [...] zł. w tym z tytułu:

składek-[...]zł.

odsetek-[...] zł.

kosztów upomnienia-[...] zł.

3) na Fundusz Pracy i Fundusz Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych – za okres od 10/2008 do 06/2013 r. w łącznej kwocie [...] zł. w tym z tytułu:

składek-[...] zł.

odsetek-[...] zł.

kosztów upomnienia-[...] zł.

Odsetki liczone na [...] r. tj. na dzień złożenia wniosku.

Organ I instancji na podstawie art. 83 ust 1 pkt 3 w związku z art. 28 ust.3a oraz § 3 ust. 1 rozporządzenia Ministra Gospodarki, Pracy i Polityki Społecznej z dnia 31 lipca 2003 r. w sprawie szczegółowych zasad umarzania należności z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne (Dz.U nr 141, poz.1365) zwanego dalej: rozporządzeniem odmówił skarżącej umorzenia należności z tytułu składek osoby ubezpieczonej będącej równocześnie płatnikiem tych składek w łącznej kwocie [...] zł. w tym:

3) na ubezpieczenia społeczne – za okres 08/2008 r. – 06/2013 r. składek w łącznej kwocie [...] zł. w tym z tytułu:

składek-[...] zł.

odsetek-[...] zł.

kosztów upomnienia-[...] zł.

4) na ubezpieczenie zdrowotne – za okres 10/2008 r. – 06/2013 r., w łącznej kwocie [...] zł. w tym z tytułu:

składek-[...] zł.

odsetek-[...] zł.

kosztów upomnienia-[...] zł.

3) na Fundusz Pracy i Fundusz Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych – za okres od 10/2008 do 06/2013 r. w łącznej kwocie [...] zł. w tym z tytułu:

składek-[...]zł.

odsetek- [...] zł.

kosztów upomnienia-[...] zł.

Do składek na FUS za 08/2008, FUZ za 10/2008 oraz FP i FGŚP za 10/2008-11/2008 odsetki naliczone na dzień przedawnienia. Do pozostałych zaległości odsetki liczone na [...] r. tj. na dzień złożenia wniosku.

W uzasadnieniu ww. decyzji, ZUS wskazał, że wnioskodawczyni wyrejestrowała działalność gospodarczą w dniu [...] r,. Jest osobą zatrudnioną na [...] etatu, przebywała w miesiącu [...] r. na urlopie bezpłatnym. Prowadzi wraz z córką gospodarstwo domowe. Pobiera zasiłek z pomocy społecznej w wysokości [...] zł, oraz pobiera alimenty na dziecko w wysokości [...] zł. Nie korzysta z pomocy MOPS. Ponosi stałe wydatki z tytułu opłat eksploatacyjnych [...] zł i koszty leczenia [...] zł. Posiada zadłużenie z tytułu zaciągniętych kredytów bankowych na kwotę [...] zł i na kwotę [...] zł.

Zobowiązania te nie są spłacane.

W bazie Centralnej Ewidencji Pojazdów i Kierowców figuruje jako właściciel:

-Naczepy ciężarowej [...] rok prod. [...],

-Naczepy ciężarowej [...] rok prod. [...],

-Naczepy ciężarowej [...]rok prod. [...],

-Naczepy ciężarowej [...] rok prod. [...],

-Ciągnika siodłowego [...] rok prod. [...],

-Naczepy ciężarowej [...] rok prod. [...] ,

-Przyczepy specjalizowanej [...] rok prod. [...] .

Część spośród wyżej wskazanych w CEPiK pojazdów jak twierdzi skarżąca została sprzedana a część zezłomowana.

Z ustaleń ZUS wynika, że skarżąca nie figuruje jako właściciel nieruchomości.

ZUS odmówił wnioskodawczyni umorzenia należnych składek, stwierdzając, że wniosek nie opiera się na żadnej z ustawowych podstaw umorzenia zaległości, wymienionych taksatywnie w przepisach art. 28 ust. 2 i ust.3, 3a ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych.

Organ podniósł, że analiza zgromadzonego materiału dowodowego nie wykazała okoliczności, które skutkowałyby umorzeniem zobowiązania.

Organ powołując przepis art. 28 ust. 3 pkt 1 – 4 ustawy o sus wskazał, że w stosunku do skarżącej nie wystąpiły przesłanki nieściągalności należności nie było też prowadzone postępowanie upadłościowe ani likwidacyjne. W związku z tym przesłanki, o których mowa w art. 28 ust. 3 pkt 2, 4 i 4b, nie zachodzą w stosunku do zadłużenia wnioskodawcy.

Z przyczyn oczywistych nie ma również zastosowania art. 28 ust. 3 pkt 1. Wysokość zadłużenia z tytułu nieopłaconych składek przewyższa kwotę kosztów upomnienia w postępowaniu egzekucyjnym. Oznacza to, że przesłanka z art. 28 ust. 3 pkt 4a również nie ma zastosowania.

Organ ustalił, że należności z tytułu zaległych składek za okres od 02.2010 r. do 06.2013 r. są objęte postępowaniem egzekucyjnym. Możliwości przymusowego dochodzenia zaległości z tytułu składek nie zostały zatem przez organ rentowy wyczerpane.

W oparciu o przedstawione powyżej fakty organ stwierdził, że w sprawie nie zachodzą przesłanki określone w art. 28 ust. 3 ustawy o sus, stąd umorzenie należności na ich podstawie jest niemożliwe.

Organ nie znalazł przesłanek uzasadniających umorzenie należności z tytułu nieopłaconych składek na podstawie przepisów rozporządzenia.

Okoliczności, o których mowa w § 3 ust. 1 pkt 1 i pkt 3 rozporządzenia również nie zachodzą, ponieważ skarżąca nie wykazała, że nie może uzyskiwać dochodów ze względu na własny stan zdrowia lub w związku z koniecznością sprawowania opieki nad chorym członkiem rodziny. Skarżąca wskazała też na problemy zdrowotne lecz nie legitymuje się orzeczeniem o niepełnosprawności. W kontekście powyższego brak jest podstaw do stwierdzenia, że sytuacja zdrowotna uniemożliwia lub ogranicza pozyskiwanie dochodów niezbędnych do spłaty zadłużenia względem ZUS.

Organ odmówił również umorzenia należności z uwagi na trudną sytuację finansową, która w przypadku konieczności opłacenia zadłużenia pozbawiałaby wnioskodawcę i jego rodzinę możliwości zaspokojenia niezbędnych potrzeb życiowych, o której mowa w § 3 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia.

Organ podniósł również, że odstąpienie od powszechnego obowiązku regulowania należności publicznoprawnych, jakim jest umorzenie należności z tytułu składek, jest możliwe jedynie w sytuacji jednoznacznego stwierdzenia, że wnioskodawca nie będzie miał możliwości spłaty zaległości. W ocenie organu brak jest podstaw do uznania, że sytuacja materiaIno-bytowa strony całkowicie i trwale uniemożliwia spłatę powstałego zobowiązania.

Od tego rozstrzygnięcia skarżąca w dniu [...] roku złożyła wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy.

Po rozpatrzeniu sprawy Prezes ZUS utrzymał wspomnianą wcześniej decyzję w mocy. Organ II instancji w ww. decyzji z [...] r., oznaczonej numerem [...], stwierdził w szczególności, że dokonał ponownej analizy kwestii przedawnienia uznając, że w kwestionowanej decyzji prawidłowo stwierdzono, że należności z tytułu składek są wymagane i nie uległy przedawnieniu.

Nadto Organ II instancji po analizie sprawy ustalił, że nie zachodzą przesłanki określone w art. 28 ust.2, 3,3a ustawy o sus, pozwalające na umorzenia należnych składek. Organ II instancji stwierdził, że skarżąca nie wykazała szczególnych okoliczności o charakterze obiektywnym, wyjątkowym i trwałym które uzasadniałyby umorzenia należnych składek, ponieważ problemy zdrowotne skarżącej nie uniemożliwiają jej podjęcie pracy w zakładzie pracy chronionej co w znacznym stopniu mogłoby poprawić jej sytuację finansową. Ponadto skarżąca nie próbowała zawrzeć umowy o rozłożenie na raty należności co również poprawiłoby jej możliwości płatnicze. W konsekwencji organ II instancji utrzymując decyzję organu I instancji odmawiającą umorzenia, wskazał, że nie nakłada ona na skarżącą żadnych dodatkowych obowiązków, których nałożenie spowodowałoby pogorszenie aktualnej sytuacji materialnej i osobistej skarżącej lecz odmawia przywileju polegającego na zwolnieniu z obowiązku opłacania składek względem innych podmiotów które regulują zobowiązania wynikające z nieopłaconych w terminie składek.

Na tę decyzję skarżąca złożyła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach za pośrednictwem organu. Skarga wpłynęła do organu w dniu [...] roku.

Skarżąca wniosła o uchylenie w całości decyzji Prezesa ZUS, oraz poprzedzającej ją decyzji organu I instancji i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania, a w przypadku stwierdzenia podstawy do umorzenia wniosła o umorzenie postępowania. Wniosła też o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji. Wniosła o zasądzenie kosztów postępowania.

Skarżąca zarzuciła zaskarżonej decyzji oraz jej poprzedzającej rażące naruszenie przepisów prawa mające istotny wpływ na wynik sprawy, a to:

1. niewłaściwe zastosowanie ustawy o sus w szczególności:

a) art. 83 ust 4 sprowadzającym się do niezasadnego przyjęcia, że umorzeniem na podstawie art 28 ust 2 i 3 ustawy o sus. Mogą być objęte składki za osobę prowadzącą działalność gospodarczą, przy równoczesnym spełnieniu warunków całkowitego zaprzestania prowadzenia działalności gospodarczej przy jednoczesnym braku majątku, z którego można egzekwować należności, co oznacza wystąpienie przesłanki całkowitej nieściągalności stanowiące o naruszeniu art 32 Konstytucji RP,

b) sporządzeniu uzasadnienia w sposób lakoniczny i niezrozumiały dla skarżącej,

2. art 1 Protokołu dodatkowego do Konwencji o Ochronie Praw Człowieka i Podstawowych Wolności (Paryż 20 marca 1952 r.) zgodnie z którym każda osoba fizyczna i prawna ma prawo do poszanowania swego mienia, nikt nie może być pozbawiony swojej własności chyba że w interesie publicznym i na warunkach przewidzianych w ustawie,

3. ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz.U. z 2021 r. poz. 735 ze zm.), w szczególności:

-art 7, art 8, art 77, art 105 §1, wszechstronnego zebrania oraz rozpatrzenia w sposób wyczerpujący materiału dowodowego przez bezzasadne uznanie, że zachodziły podstawy do umorzenia postępowania, a wobec tego do utrzymania decyzji ZUS w tej sprawie oraz przez nierozważenie słusznego interesu skarżącej jako strony,

4. upływ terminu przedawnienia składek za okres od 08.2008 r. do 06.2013 r.

Skarżąca w uzasadnieniu skargi powołała się m.in. na szczególnie ciężką sytuację materialną i zdrowotną. Wnosząc o uchylenie decyzji Prezesa ZUS, skarżąca zarzuciła naruszenie przepisów prawa materialnego mające wpływ na wynik sprawy tj. art 28 ust 3 pkt 6 ustawy o sus. przez nierozważenie wszechstronnie przesłanki umorzenia, ponieważ oczywistym jest że w postępowaniu egzekucyjnym nie uzyska się kwot przekraczających wydatki egzekucyjne. Skarżąca wskazała też, że organ podejmując uznaniową zaskarżoną decyzję nie działał w granicach prawa lecz dowolnie.

W odpowiedzi na skargę organ II instancji wniósł o jej oddalenie podtrzymując swoje dotychczasowe stanowisko w sprawie, podnosząc te same okoliczności prawne i faktyczne, które wcześniej opisał w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył, co następuje:

Skarga okazała się niezasadna.

Na wstępie wyjaśnić należy, że zgodnie z art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tj. Dz. U. z 2021 r., poz. 137) sądy administracyjne kontrolują prawidłowość zaskarżonych aktów administracyjnych, między innymi decyzji ostatecznych, przy uwzględnieniu kryterium ich zgodności z prawem. Decyzja podlega uchyleniu, jeśli sąd stwierdzi naruszenie prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy, naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania lub inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy, o czym stanowi art. 145 § 1 pkt 1 lit. a-c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2019r., poz. 2325 – dalej określanej skrótem p.p.s.a.) lub też naruszenie prawa będące podstawą stwierdzenia nieważności decyzji (art. 145 § 1 pkt 2 p.p.s.a ). W myśl natomiast art. 134 § 1 p.p.s.a. sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.

Dokonując kontroli zaskarżonej decyzji we wskazanych wyżej ramach Sąd stwierdził, że decyzje organów wydane w sprawie nie naruszają prawo w stopniu powodującym konieczność ich uchylenia.

Przedmiotem sporu jest zasadność odmowy przez organ umorzenia należności z tytułu składek osoby ubezpieczonej będącej jednocześnie płatnikiem składek, należności z tytułu składek oraz odsetek za zwłokę od należności z tytułu składek w łącznej kwocie [...] zł. z powodu braku przesłanek umorzenia w tym przede wszystkim braku przesłanki całkowitej nieściągalności wskazanego w decyzji zadłużenia oraz z powodu nieupłynięcia terminu, w którym zaległości mogą być dochodzone.

W rozpoznawanej sprawie jedną z podstaw prawnych zaskarżonej decyzji stanowił przepis art. 28 ust 1, 2 i ust 3 ustawy o sus. Zgodnie z treścią art. 28 ust. 2 ustawy o sus należności z tytułu składek mogą być umarzane w całości lub w części przez ZUS tylko w przypadku stwierdzenia ich całkowitej nieściągalności, która zachodzi w sytuacjach wymienionych w ust. 3 w pkt od 1 do 6, ww ustawy.

W art. 28 ust. 1 ustawy o sus. ustawodawca przewidział możliwość umarzania składek na ubezpieczenie społeczne w całości lub w części, jednak tylko w przypadku wykazania ich całkowitej nieściągalności (art. 28 ust. 2) lub na szczególnych warunkach, w przypadku ubezpieczonych będących jednocześnie płatnikami składek, określonych w rozporządzeniu.

Zgodnie z art. 28 ust. 3 ustawy o sus, całkowita nieściągalność składek, o której mowa w art. 28 ust. 2 tej ustawy zachodzi, gdy:

1) dłużnik zmarł nie pozostawiając żadnego majątku lub pozostawił ruchomości nie podlegające egzekucji na podstawie odrębnych przepisów, albo pozostawił przedmioty codziennego użytku domowego, których wartość nie przekracza kwoty stanowiącej trzykrotność przeciętnego wynagrodzenia i jednocześnie brak jest następców prawnych oraz nie ma możliwości przeniesienia odpowiedzialności na osoby trzecie;

2) sąd oddalił wniosek o ogłoszenie upadłości dłużnika lub umorzył postępowanie upadłościowe z przyczyn, o których mowa w art. 13 i art. 361 pkt 1 ustawy z dnia 28 lutego 2003 r. Prawo upadłościowe i naprawcze;

3) nastąpiło zaprzestanie prowadzenia działalności przy jednoczesnym braku majątku, z którego można egzekwować należności, następców prawnych, możliwości przeniesienia odpowiedzialności na osoby trzecie w rozumieniu przepisów Ordynacja podatkowa;

4) nie nastąpiło zaspokojenie należności w zakończonym postępowaniu likwidacyjnym;

4a) wysokość nieopłaconej składki nie przekracza kwoty kosztów upomnienia w postępowaniu egzekucyjnym;

4b) nie nastąpiło zaspokojenie należności w umorzonym postępowaniu upadłościowym;

5) naczelnik urzędu skarbowego lub komornik sądowy stwierdził brak majątku, z którego można prowadzić egzekucję;

6) jest oczywiste, że w postępowaniu egzekucyjnym nie uzyska się kwot przekraczających wydatki egzekucyjne.

Powyższe wyliczenie jest wyczerpujące, tj. stanowi zamknięty katalog sytuacji, w których można uznać, iż ma miejsce całkowita nieściągalność należności z tytułu składek i dopiero wystąpienie którejkolwiek z przesłanek określonych w tym przepisie daje potencjalną możliwość umorzenia tych należności.

Wobec treści wniosku skarżącej, do kwestii umorzenia nieopłaconych składek na ubezpieczenie zdrowotne osoby ubezpieczonej będącej jednocześnie płatnikiem tych składek, zastosowanie w sprawie miał także przepis art. 28 ust. 3a ustawy o sus, w którym ustawodawca przewidział instytucję umorzenia należności z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne w uzasadnionych przypadkach, pomimo braku ich całkowitej nieściągalności.

Przytoczone powyżej regulacje wskazują, że decyzja ZUS w przedmiocie umorzenia należności z tytułu należności składkowych ma charakter uznaniowy, co oznacza, że organ przy zaistnieniu choćby jednej z przesłanek może, ale nie musi umorzyć należności z tytułu składek. Mając na uwadze powyższe okoliczności faktyczne sprawy, w ocenie sądu, w zaskarżonej decyzji organ odniósł się do indywidualnych okoliczności i sytuacji skarżącej. Dokonując bowiem oceny poczynionych ustaleń organ uznał, że wobec skarżącej nie zachodzi również przesłanka zawarta § 3 ust. 1 pkt 1 ww. rozporządzenia, tj. gdy opłacenie należności z tytułu składek pozbawiłoby zobowiązanego i jego rodzinę możliwości zaspokojenia niezbędnych potrzeb życiowych.

Dokonana przez organ - na podstawie ww. kryterium - ocena stanu faktycznego pod kątem zaistnienia przesłanek umorzenia należności z tytułu składek, nie narusza w ocenie sądu zasadę uznania administracyjnego, jak i nie wykracza poza reguły swobodnej oceny dowodów i nie jest też sprzeczna z brzmieniem wskazanego § 3 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia, zgodnie z którym to przepisem, właśnie niemożność opłacenia należności ze względu na stan majątkowy i sytuację rodzinną - powodującą zbyt ciężkie skutki dla zobowiązanego w zakresie zaspokojenia niezbędnych potrzeb życiowych - jest przesłanką umorzenia zaległości.

Za spełnienie przesłanki z § 3 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia należy uznać taką sytuację, gdy warunki bytowe osoby zobowiązanej powodują trwałe zagrożenie dalszej egzystencji. W ocenie sądu taka sytuacja po stronie skarżącej nie wystąpiła.

Zdaniem Sądu w zaskarżonej decyzji ZUS wykazał, prawidłowość prowadzonego postępowania w zakresie umorzenia zaległości oraz właściwie zastosował wskazane wyżej przepisy.

Z zebranych materiałów wynika, że nie wystąpiła przesłanka braku majątku niepodlegającego egzekucji, ponieważ zarówno Komornik sądowy jak i Naczelnik Urzędu Skarbowego nie stwierdzili braku majątku, z którego można prowadzić egzekucję. Zdaniem Sądu nie doszło też do przedawnienia należności składkowych z uwagi na wszczęcie postępowania egzekucyjnego przez Dyrektora Oddziału ZUS w C. co skutkowało zawieszeniem biegu terminu przedawnienia.

Ponadto skarżąca posiada majątek ruchomy w postaci przynajmniej jednej naczepy samochodowej [...] z [...] r. o wartości około [...] zł na której ZUS posiada zastaw. Nie można zatem stwierdzić, że w postępowaniu egzekucyjnym nie uzyska się kwot przekraczających wydatki egzekucyjne.

Skarżąca wraz z córką prowadzi gospodarstwo domowe. Nie wystąpiła też przesłanka dotycząca zdrowia która uwarunkowana jest nie tylko istnieniem przewlekłej choroby osoby zobowiązanego lub jego członka rodziny, ale także skutkiem choroby w postaci pozbawienia takiej osoby możliwości uzyskania dochodu uniemożliwiającej opłacenie należności. Skarżąca nie posiada stopnia niepełnosprawności w związku ze wskazywany przez nią złym stanem zdrowia, zatem nie można przyjąć ze sytuacja zdrowotna skarżącej lub członka rodziny uniemożliwia jej uzyskiwanie dochodów niezbędnych do podjęcia spłaty zadłużenia.

Sytuacja zdrowotna, jak również straty materialne, nie stanowią przesłanki z art. 28 ust. 2, 3 ustawy sus oraz nie mogą uzasadniać umorzenia należności.

Zasadnie ZUS zauważył, że zadeklarowany przez skarżącą stan materialny jest trudny, jednak nie korzysta ona z pomocy społecznej ani innych form pomocy.

Jednocześnie są informacje odnośnie źródeł dochodu, z których są pokrywane wskazywane przez stronę wydatki. Zgromadzony materiał dowodowy nie daje więc podstaw do stwierdzenia trwałego ubóstwa oraz uznania, że sytuacja materialna ma charakter definitywny.

W opinii Sądu zarzut skarżącej dotyczący rażącego naruszenia przepisów prawa tj. art 1 Protokołu dodatkowego do Konwencji o Ochronie Praw Człowieka i Podstawowych Wolności (Paryż 20 marca 1952 r.) zgodnie z którym każda osoba fizyczna i prawna ma prawo do poszanowania swego mienia, nikt nie może być pozbawiony swojej własności chyba że w interesie publicznym i na warunkach przewidzianych w ustawie, nie został w żaden sposób wykazany a Sąd nie dopatrzył się w tym zakresie naruszenia prawa przez organ rozstrzygający sprawę również co do nieposzanowania mienia skarżącej. Podobnie zarzut upływu terminu przedawnienia składek za okres od 08.2008 r. do 06.2013 r. nie może się ostać ponieważ w związku z wszczęciem postępowania egzekucyjnego przez Dyrektora Oddziału ZUS w C. bieg terminu przedawnienia za wyżej wskazany okres uległ zawieszeniu a ZUS dokonał zabezpieczenia przez wpisanie zastawu skarbowego na składnikach majątku skarżącej co oznacza zgodnie z art. 24 ust 5 ustawy o sus że należności te nie ulegają przedawnieniu.

Zasadnie również organ wskazał, że kwestia trudności finansowych skarżącego nie stanowi wystarczającej podstawy do zastosowania umorzenia należności oraz odsetek z tytułu składek. Istotne jest to, aby konkretne okoliczności, jakie doprowadziły do sytuacji skarżącego, były wyjątkowe, niezależne od jego woli i sposobu postępowania, składając się na nadzwyczajność sytuacji. Subiektywnie ważny interes skarżącego nie może prowadzić do traktowania budżetu państwa jako źródła finansowania prowadzonej działalności gospodarczej środkami publicznymi, a instytucja umorzenia nie może być nadużywana.

W ocenie Sądu, w rozpatrywanej sprawie nie doszło do naruszenia przepisów prawa procesowego ani materialnego skutkującego koniecznością uchylenia zaskarżonej decyzji, a uzasadnienie rozstrzygnięcia wskazuje na przesłanki, jakimi kierował się ZUS odmawiając umorzenia należności z tytułu zaległych składek.

Płatnik składek odpowiada za zobowiązania całym swoim majątkiem, zarówno teraźniejszym, jak i przyszłym. Należy przy tym wskazać, że obowiązkiem wierzyciela jest przede wszystkim poszukiwanie możliwości odzyskania zaległych należności. Dlatego też jeśli organ dostrzega jakiekolwiek możliwości wyegzekwowania długu, czy z obecnego majątku dłużnika, czy też w dalszej perspektywie czasowej, to podjęcie w ramach uznania administracyjnego negatywnego dla wnioskodawcy rozstrzygnięcia, nie może być uważane za dowolne, a umorzenie należności składkowych byłoby przedwczesne.

W tym miejscu wypada zauważyć, że w postępowaniu w sprawach o umorzenie należności analizie nie podlegają przyczyny powstania zadłużenia, ocenie podlega wyłącznie sytuacja wnioskodawczyni w kontekście przesłanek umorzenia, określonych w przytoczonych powyżej przepisach.

Zdaniem Sądu, w rozpoznawanej sprawie nie budzą zastrzeżeń ustalenia organu administracji nie tylko odnośnie stanu zaległości skarżącej, ale także jej sytuacji materialno-bytowej, zobowiązań pieniężnych, braku oszczędności i majątku skarżącej, jej sytuacji zdrowotnej. Wyjaśnienie tych okoliczności odbyło się zgodnie z wymogami powołanych wyżej przepisów prawa i w sposób nie budzący zastrzeżeń Sądu.

W niniejszej sprawie organ administracji trafnie uznał, że nie zachodzi żadna z przesłanek całkowitej nieściągalności.

Uzasadnienie zaskarżonej decyzji jednoznacznie wskazuje, że organ dokonał wszechstronnej oceny stanu faktycznego skarżącego utrwalając jednocześnie w aktach wyniki badań.

Sąd dokonując oceny zaskarżonego rozstrzygnięcia uznał, że organ, w ramach prawidłowo rozumianego uznania administracyjnego, właściwie rozważył przesłankę zarówno ważnego interesu strony jak też interesu publicznego, zachowując odpowiednie proporcje jednego i drugiego interesu, uwzględniając również konkretne okoliczności tej sprawy. Jak słusznie zauważył organ w zaskarżonej decyzji, o istnieniu ważnego interesu po stronie zobowiązanego nie decyduje jego subiektywne przekonanie, lecz zobiektywizowane kryteria.

Prawidłowo zatem, zdaniem Sądu, organ rozważył ważny interes skarżącej oraz też okoliczności związane z powstaniem zadłużenia. Wykonywanie działalności gospodarczej ma charakter profesjonalny, prowadzący tę działalność wykonuje ją na własny koszt i ryzyko i nie może tego ryzyka przerzucać na organ.

Organ zasadnie, w świetle wniosku skarżącej podkreślił, że biorąc pod uwagę publicznoprawny charakter tych należności oraz uwzględniając cele, na jakie składki są przeznaczone, organ odpowiedzialny za ich pobór zobowiązany jest do szczegółowej staranności i ostrożności w procedowaniu spraw z zakresu umarzania.

Jeżeli zatem właściwy organ dostrzega jeszcze jakiekolwiek możliwości wyegzekwowania zaległych składek, negatywne dla wnioskodawczyni rozstrzygnięcie nie może być uważane za dowolne gdyż niezasadnym byłoby czynienie z instytucji umorzenia powszechnie stosowanego środka prowadzącego do zwolnienia z zapłaty zaległości.

Sąd wskazuje, że wydanie decyzji w przedmiocie umorzenia należności nie korzysta z tzw. "powagi rzeczy osądzonej", co otwiera przed stroną możliwość wystąpienia do ZUS z nowym wnioskiem o umorzenie zadłużenia, gdyby sytuacja finansowa i zdrowotna strony znacznie się pogorszyła w porównaniu do tej, która stanowiła stan faktyczny w rozpoznanej sprawie.

Mając na uwadze powyższe Wojewódzki Sąd Administracyjny, na podstawie art. 151 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji.