Wyrok WSA w Łodzi, sygn. akt III SA/Łd 625/23
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi
Data orzeczenia: 2023-12-07 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6032 Inne z zakresu prawa o ruchu drogowym
Hasła tematyczne: Ruch drogowy
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Uchylono postanowienie I i II instancji
Powołane przepisy: article: art. 1
journal: Dz.U. 2022 poz 2492
law: Ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych - t.j.
article: art. 119 pkt 3, art. 120, art. 134, art. 145 § 1 pkt 1 lit. c, art. 200 i art. 205 § 2
journal: Dz.U. 2023 poz 1634
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.
article: § 14 ust. 1 pkt 1 lit. c
journal: Dz.U. 2023 poz 1964
law: Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie (t. j.)
article: art. 15zzzzzn2
journal: Dz.U. 2021 poz 2095
law: Ustawa z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych  chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (t. j.)
article: art. 71, art. 78, art. 140 mb pkt 2
journal: Dz.U. 2023 poz 1047
law: Ustawa z dnia 20 czerwca 1997 r. - Prawo o ruchu drogowym (t. j.)
article: art. 7, art. 58, art. 59. art. 77, art. 80, art. 138 § 1 pkt 1, art. 144
journal: Dz.U. 2023 poz 775
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (t. j.)

SENTENCJA

Dnia 7 grudnia 2023 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział III w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Monika Krzyżaniak (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Małgorzata Kowalska, Sędzia WSA Joanna Wyporska-Frankiewicz, , po rozpoznaniu w dniu 7 grudnia 2023 roku na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym sprawy ze skargi "L" Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością Spółki komandytowej z siedzibą w T. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Piotrkowie Trybunalskim z dnia 24 lipca 2023 roku nr KO.484.109.2023 w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu na zawiadomienie o nabyciu pojazdu 1/ uchyla zaskarżone postanowienie oraz poprzedzające je postanowienie Starosty Tomaszowskiego z 6 czerwca 2023 roku, Nr WK.5410.8.1241.2022.MF; 2/ zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Piotrkowie Trybunalskim na rzecz "L" spółki z ograniczoną odpowiedzialnością, spółki komandytowej w T. kwotę 597 (pięćset dziewięćdziesiąt siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.


UZASADNIENIE

Postanowieniem z 24 lipca 2023 r., nr KO.484.109.2023, wydanym na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 w zw. z art. 144, art. 58 i art. 59 § 1 ustawy z 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2023 r. poz. 775, ze zm., dalej: k.p.a.), Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Piotrkowie Trybunalskim utrzymało w mocy postanowienie Starosty Tomaszowskiego z 6 czerwca 2023 r. znak: WK.5410.8.1241.2022.MF o odmowie przywrócenia terminu na zawiadomienie o nabyciu pojazdu Volkswagen [...], nr rej. [...] (Starosta Tomaszowski podaje w swojej decyzji błędny numer rejestracyjny przedmiotowego pojazdu: A. zamiast [...]).

W sprawie ustalono następujące okoliczności faktyczne i prawne:

W dniu 29 czerwca 2021 r. B. Sp. z o.o. Sp. k. na podstawie faktury nr [...] kupiła pojazd marki Volkswagen [...], nr rej. [...], VIN: [...].

Decyzją z 2 stycznia 2023 r. Starosta Tomaszowski nałożył na B. Sp. z o.o. Sp. k. karę pieniężną w wysokości 700 zł, z tytułu naruszenia obowiązku zawiadomienia starosty o nabyciu pojazdu w terminie 30 dni. Organ wskazał, że w oparciu o art. 78 ust. 2 pkt 1 ustawy Prawo o ruchu drogowym (Dz. U. z 2023 r. poz. 1047 ze zm.) w zw. z art. 57 § 1 k.p.a., strona miała obowiązek zawiadomić starostę o nabyciu ww. pojazdu do dnia 29.07.2021 r., co uczyniła dopiero 05.08.2021 r., przekraczając tym samym ustawowy termin na dokonanie ww. czynności o 7 dni.

W wyniku rozpatrzenia odwołania Spółki od ww. decyzji, Kolegium decyzją z 17 kwietnia 2023 r. znak: KO.484.36.2023 uchyliło decyzję Starosty Tomaszowskiego w całości i przekazało sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji. Kolegium wskazało, iż mając na uwadze orzecznictwo Wojewódzkich Sądów Administracyjnych w zakresie rozpoznania skarg na decyzje w przedmiocie nakładania kar pieniężnych z tytułu naruszenia obowiązku zawiadomienia o nabyciu/zbyciu pojazdu, konieczne jest najpierw - w trybie art. 15zzzzzn2 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz. U. z 2021 r., poz. 2095 ze zm., obecnie Dz. U. z 2023 r., poz. 1327, dalej jako: ustawa COVID-19), zawiadomienie strony przez organ o uchybieniu terminu i wyznaczenie terminu 30 dni do złożenia wniosku o przywrócenie terminu.

Starosta Tomaszowski pismem z 26 kwietnia 2023 r. zawiadomił B. Sp. z o.o. Sp. k. o uchybieniu 30-dniowego terminu na zgłoszenie nabycia pojazdu, wyznaczając jednocześnie stronie termin 30 dni od dnia otrzymania zawiadomienia na złożenie wniosku o przywrócenie terminu.

W dniu 1 czerwca 2023 r. wpłynął wniosek B. Sp. z o.o. Sp. k.

o przywrócenie terminu do zgłoszenia nabycia pojazdu Volkswagen [...], nr VIN: [...]. W obszernym uzasadnieniu wniosku wskazano przebieg dotychczasowego postępowania, przedstawiając zarzuty w zakresie postępowania dotyczącego nałożenia kary administracyjnej za brak zawiadomienia organu o nabyciu pojazdu. Natomiast w zakresie argumentów przemawiających za przywróceniem terminu do złożenia zawiadomienia strona podkreśliła, iż termin na uczynienie zadość dyspozycji przepisu art. 78 ust. 2 pkt 1 u.p.r.d. był wielokrotnie wydłużany i skracany na przestrzeni ostatnich trzech lat, łatwo było więc o pomyłkę odnośnie ustawowego terminu na zgłoszenie nabycia pojazdu, szczególnie biorąc pod uwagę fakt, iż spółka uchybiła terminowi zaledwie o 7 dni, co nie powinno umknąć uwadze organu administracyjnego. Skarżąca podniosła również, iż nie posiadała wiedzy w przedmiocie wszczęcia wobec spółki postępowania wyjaśniającego, mimo iż uzyskała już (w wyniku jego zainicjowania) status strony (w rozumieniu przepisu art. 28 k.p.a.). Wskazując na dynamikę, jak i ilość zmian przepisów prawa administracyjnego oraz pokrewnych gałęzi prawa, rzutujących na brzmienie przepisów strona podniosła, że należy powziąć refleksję nad tym, czy było możliwe śledzenie na bieżąco przez Spółkę przepisów, a po stronie organu rozważenie, czy nie jest zasadnym odstąpić od nałożenia wobec Spółki kary administracyjnej. Końcowo skarżąca powołując się na art. 189f k.p.a. wskazała, iż zabrakło rozważenia, jaka jest waga naruszenia prawa przez Spółkę i czy strona nie zaprzestała naruszania prawa, uwzględniając w szczególności okoliczność, iż strona nie uzyskała żadnej korzyści finansowej wskutek naruszenia przedmiotowych norm u.p.r.d. Organ winien również wziąć pod uwagę, iż strona dopełniła brakującej czynności już w 7 dniu po upływie 30-dniowego terminu, czyniąc to z własnej inicjatywy, co powinno być skategoryzowane przez organ jako "nieznaczna waga uchybienia", skutkiem czego nawet uznawszy (czysto hipotetycznie) fakt, że doszło do przekroczenia dyspozycji art. 78 ust. 2 pkt 1 przez wnioskującego (z czym się kategorycznie nie zgadza), wówczas i tak należało poprzestać na pouczeniu i odstąpić od wymierzenia administracyjnej kary pieniężnej.

Postanowieniem z 6 czerwca 2023 r. Starosta Tomaszowski odmówił B. Sp. z o.o. Sp. k. przywrócenia terminu na złożenia zawiadomienia o nabyciu pojazdu. W uzasadnieniu postanowienia organ przywołał okoliczności nabycia przez Spółkę przedmiotowego pojazdu oraz przepisy zobowiązujące właściciela pojazdu do złożenia stosownego zawiadomienia. Cytując art. 58 k.p.a. organ I instancji wskazał, że instytucja przywrócenia terminu nie jest przedmiotem uznania organów. Przywrócenie terminu nie jest możliwe, gdy strona dopuściła się choćby lekkiego niedbalstwa w tym zakresie. Organ wskazał, że jeśli stronie towarzyszyły obawy o zdrowie związane z koniecznością przebywania w skupiskach ludzi, mogła ona skorzystać z alternatywnych metod załatwienia sprawy i nie wychodząc z domu, przy użyciu Elektronicznej Platformy Usług Administracji Publicznej (ePUAP) bądź korzystając z instytucji pełnomocnictwa wywiązać się z obowiązku określonego w art. 78 ust. 2 pkt 1 u.p.r.d. Organ I instancji nie zgodził się ze stanowiskiem strony, jakoby powodem opóźnienia w terminie zgłoszenia nabycia pojazdu było ograniczenie fizycznego przyjmowania interesantów przez Starostwo Powiatowe w Tomaszowie Mazowieckim, skoro strona mogła skorzystać z alternatywnych sposobów załatwienia sprawy w terminie, jednakże tego nie uczyniła. Organ I instancji podkreślił również, iż analizując bazę danych Centralnej Ewidencji Pojazdów i Kierowców oraz własne zasoby archiwalne ustalił, iż w przedmiotowym okresie Spółka reprezentowana przez B. R. dokonywała rejestracji pojazdów, zgłoszeń zbyć oraz nabyć pojazdów z zachowaniem ustawowego terminu (np.: rejestracja w dniu 24.03.2021 r. pojazdu marki Peugeot [...] o nr rej. C., nr VIN: D. nabytego na podstawie faktury nr G. z dnia 23.03.2021 r. zachowując 30-dniowy termin ustawowy; zgłoszenie zbycia w dniu 15.03.2021 r. pojazdu marki Seat [...] o nr rej. E., nr VIN: F. sprzedanego na podstawie faktury nr H. z dnia 16.02.2021 r.) oraz w licznych innych przypadkach potwierdzonych raportem wygenerowanym z CEPiK.

Organ I instancji wskazał też, że analiza zgromadzonego materiału dowodowego, nie stanowi podstawy do stwierdzenia, iż strona uchybiła terminowi do zgłoszenia nabycia pojazdu bez swojej winy.

Na ww. postanowienie strona złożyła zażalenie, wnosząc o jego uchylenie wobec uznania, iż skarżąca należycie uprawdopodobniła okoliczności skutkujące przywróceniem terminu do złożenia zawiadomienia o nabyciu pojazdu oraz umorzenia postępowania w sprawie, względnie o "wydanie decyzji" o odstąpieniu od nałożenia administracyjnej kary pieniężnej na Spółkę. Zaskarżonemu postanowieniu zarzucono naruszenie:

- art. 7 k.p.a. poprzez nieuwzględnienie słusznego interesu obywatela w sytuacji, gdy skarżąca przyznaje, iż błędnie przyjęła termin obowiązkowego zgłoszenia nabycia pojazdu, ze względu na dynamiczne zmiany przepisów. Pierwotny 30 dniowy termin zgłoszenia od daty nabycia pojazdu został wydłużony w trakcie trwania pandemii Covid-19 do 180 dni, następnie ponownie obowiązywał termin 30 dniowy, a od 1 lipca 2021 r. obowiązuje termin 60-dniowy. Skarżąca już w 7 dniu pozostawania w zwłoce, przy pierwszej obiektywnie możliwej sposobności, samodzielnie i z własnej inicjatywy dokonała skutecznego zgłoszenia nabycia przedmiotowego pojazdu, co nie zostało jednak uwzględnione przez organ I instancji;

- art. 7 k.p.a., art. 77 § 1 k.p.a. i art. 80 k.p.a. poprzez zebranie materiału dowodowego w sposób wybiórczy, a następnie dokonanie jego niewyczerpującej analizy, bez uwzględnienia zarzutów i wniosków strony;

- art. 12 § 1 k.p.a. poprzez zaniechanie wnikliwego rozpoznania sprawy przez organ, niepodjęcie wszelkich niezbędnych działań w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz pominięcie obiektywnych dowodów i przytoczonych okoliczności uprawdopodobniających i potwierdzających zasadność stanowiska strony;

- art. 7 k.p.a. i 8 k.p.a. poprzez naruszenie zasady praworządności, uwzględniania interesu społecznego i słusznego interesu stron, a także zasady sprawiedliwości społecznej oraz pogłębiania zaufania obywateli do organów państwa (skarżąca polegała na opinii Zastępcy Dyrektora Związku Powiatów Polskich z 13 marca 2020 r. ); - art. 189f § 1-3 k.p.a., w sytuacji, gdy naruszenie obowiązku zawiadomienia w przewidzianym terminie o nabyciu pojazdu nie oznacza a priori zasadności nałożenia kary pieniężnej, bowiem istotną kwestią jest to, czy istnieją podstawy do zastosowania instytucji odstąpienia od nałożenia administracyjnej kary pieniężnej, wynikające z art. 189f k.p.a., czego organ I instancji niewątpliwie nie zweryfikował w sposób prawidłowy i wyczerpujący;

W obszernym uzasadnieniu zażalenia skarżąca przedstawiła przebieg dotychczasowego postępowania podnosząc zarzuty w odniesieniu do zasadności nałożenia kary administracyjnej za brak zawiadomienia organu o nabyciu pojazdu. W zakresie argumentów przemawiających za przywróceniem terminu do złożenia zawiadomienia strona wskazała, że na każdym etapie swojego działania w niniejszej sprawie była świadoma dominującego poglądu doktryny prawa administracyjnego, zgodnie z którym, żeby uprawdopodobnić brak winy w niedotrzymaniu terminu, nie wystarczy wykazanie braku winy umyślnej. Nawet ona (wywołana niedbalstwem) wystarczy, żeby odmówić przywrócenia terminu. O przywrócenie terminu może się starać ten, kto działał z najwyższą starannością, jednak dopełnienie czynności w terminie stało się niemożliwe z powodu trudnej do przezwyciężenia przeszkody, niezależnej od osoby zainteresowanej. Przy ocenie tej przesłanki należy brać pod uwagę obiektywny miernik staranności, jakiej można wymagać od strony należycie dbającej o swoje interesy. Przywrócenie terminu nie jest więc możliwe, gdy strona dopuściła się choćby lekkiego niedbalstwa. Strona wyjaśniła jednak, że dopełniła brakującej czynności przy pierwszej możliwej, obiektywnie rzecz analizując, sposobności. Powyższe uczyniła nawet pomimo uprzedniego pozostawania w dobrej wierze i uzasadnionego, usprawiedliwionego przekonania odnośnie słuszności tez, podniesionych w treści opinii prawnej Grzegorza P. Kubalskiego, Zastępcy Dyrektora Związku Powiatów Polskich głoszących, iż niedopełnienie obowiązku zgłoszenia nabycia lub zbycia pojazdu zgodnie z treścią art. 140mb u.p.r.d, z powodów związanych z epidemią koronawirusa, w szczególności z konieczności dostosowania się do zaleceń władz publicznych lub ze względu na ograniczenie funkcjonowania właściwego wydziału komunikacji, stanowi siłę wyższą, wyłączającą odpowiedzialność z tytułu dokonanego w ten sposób naruszenia. Nadto, Informacja Starostwa w okresie pandemii była znacząco przeciążona i nie istniała obiektywna możliwość nawiązania z nią kontaktu, w tym chociażby telefonicznego. Na ówczesny moment, owszem, osoba fizyczna mogła starać się o załatwienie sprawy poprzez profil zaufany ePUAP, jednak rzecz miała się zgoła odmiennie w przypadku osób prawnych. Powszechnie znanym faktem jest, iż w dacie mieszczącej się w spektrum zainteresowania niniejszej sprawy, system teleinformatyczny, obsługujący cyfrowy portal administracji publicznej ePUAP nie dawał technicznej możliwości zgłoszenia nabycia lub zbycia pojazdu podmiotom występującym w sprawie jako osoby prawne, nawet pomimo posiadania takiego profilu. Zdaniem strony, w takim stanie faktycznym nie istniała obiektywna możliwość dokonania zgłoszenia za pośrednictwem platformy ePUAP. Jak wynika explicit z powyższego, nie może więc być mowy o jakimkolwiek przejawie lekkiego nawet niedbalstwa z jego strony.

Strona skarżąca zaznaczyła, że przyczyna, przez którą nie mogła dokonać zgłoszenia nabycia pojazdu w terminie, była obiektywna i przez nią niezawiniona, bowiem niezależna od jej woli, na którą nie miała wpływu, a co było przeszkodą nie do przezwyciężenia, w postaci paraliżu instytucji administracji publicznej, przeciążenia serwerów organów administracji publicznej (okresowa niemożność połączenia się ze stronami urzędu, obsługującego Wydział Komunikacji - a to wszystko spowodowane nagłą i niespodziewaną, globalną pandemią wirusa Covid-19, co stanowi fakt oczywisty i powszechnie przyznany, a wobec tego: udowodniony. Skarżący dodaje, iż był to sam początek, pierwsze miesiące od wybuchu pandemii Covid-19.

Podobnie jak we wniosku o przywrócenie terminu skarżąca podniosła, iż nie posiadała wiedzy w przedmiocie wszczęcia wobec Spółki postępowania wyjaśniającego, mimo iż Spółka uzyskała już status strony w rozumieniu przepisu art. 28 k.p.a. W dalszej części zażalenia skarżąca przedstawiła wywody w zakresie prowadzonego przez organ I instancji postępowania dotyczącego nałożenia kary administracyjnej, przywołując orzecznictwo sądów administracyjnych w zakresie zastosowana art. 15zzzzzn2 i art. art. 15zzr ustawy COVID-19, uzasadniając to faktem nieuzyskania przez Spółkę żadnej korzyści finansowej, złożenia zawiadomienia z własnej inicjatywy, nieznacznej wagi naruszenia (7 dni) oraz treści art. 189f k.p.a. Wskazała na właściwy w jej ocenie sposób zakończenia sprawy, poprzez poprzestanie na pouczeniu i odstąpieniu od wymierzenia administracyjnej kary pieniężnej. Skarżąca uważa, iż w pełni uprawdopodobniła brak występowania winy pod jakąkolwiek postacią po jej stronie, a nadto uwiarygodniła rzeczową i stosowną argumentacją, iż dołożyła należytej staranności w jak najszybszym zgłoszeniu nabycia pojazdu, czyniąc powyższe przy pierwszej obiektywnie postrzeganej, sposobności.

Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Piotrkowie Trybunalskim rozpoznając zażalenie w pierwszej kolejności wyjaśniło, że niniejsze postępowanie dotyczy oceny odmowy uwzględnienia złożonego wniosku o przywrócenie terminu do złożenia zawiadomienia o nabyciu pojazdu, a nie postępowania w zakresie wymierzenia skarżącej Spółce administracyjnej kary pieniężnej. Tym samym podniesione w zażaleniu uwagi, zarzuty w zakresie postępowania w sprawie wymierzenia takiej kary, w tym postępowaniu nie mogą być brane pod uwagę.

Organ odnosząc się następnie do brzmienia art. 15zzzzzn2 ust. 1 ustawy o COVID-19 wyjaśnił, że szczególny tryb przywrócenia terminu uregulowany w ustawie COVID-19 jest dodatkową ochroną prawną dla stron w postępowaniu administracyjnym w przypadku niedochowania przez nie terminów przewidzianych przepisami prawa administracyjnego, zastrzeżoną dla terminów uchybionych w czasie trwania epidemii. Nie przewiduje on innych przesłanek przywrócenia terminu, niż przewidziane w przepisach k.p.a. Wprowadza jedynie dodatkowy tryb zawiadomienia strony o uchybieniu i wydłuża - z siedmiu do trzydziestu dni - termin na złożenie wniosku o przywrócenie terminu. Pomimo, że z przepisu art. 15zzzzzn2 ustawy COVID-19 nie wynika, według jakich zasad organy administracji powinny rozpatrywać wnioski o przywrócenie terminów prawa administracyjnego, to jednak skoro ustawodawca nawiązał w ust. 3 tego przepisu wprost do art. 58 k.p.a., to należy przyjąć, że jego intencją było, aby wnioski tego rodzaju rozpatrywane były właśnie na podstawie przepisów k.p.a. Przepis art. 15zzzzzn2 ustawy COVID-19 nie funkcjonuje zatem samodzielnie i nie może stanowić wyłącznej podstawy do rozpoznania wniosku o przywrócenie terminu. Przepis ten normuje obowiązek organu w zakresie poinformowania o uchybieniu i możliwości złożenia wniosku o przywrócenie terminu, ale samo rozpoznanie wniosku odbywa się w oparciu o przesłanki określające podstawę do przywrócenia terminu określone w art. 58 k.p.a.

Dokonując oceny argumentacji skarżącej w zakresie uchybienia terminowi złożenia zawiadomienia o nabyciu pojazdu organ II instancji wskazał na treść art. 58 § 1 i 2 k.p.a. i wymienione w nim przesłanki, od spełnienia których możliwe jest przywrócenie terminu. Powołując się w tym zakresie na wybrane orzecznictwo sądowoadministracyjne i literaturę organ stwierdził, że przywrócenie terminu ma charakter wyjątkowy i nastąpić może jedynie w przypadku, gdy łącznie spełnione zostaną określone w nim przesłanki, tj. złożenie w tym względzie prośby w stosownym terminie od ustania przyczyny uchybienia terminu, dopełnienie czynności, dla której określony był termin oraz uprawdopodobnienie, że uchybienie nastąpiło bez winy wnoszącego prośbę. W ocenie Kolegium podniesione przez skarżącą argumenty nie dawały podstaw do uznania, że uchybienie terminu w złożeniu zawiadomienia o nabyciu pojazdu nastąpiło bez winy strony.

Po pierwsze organ II instancji wskazał, iż brak wykształcenia prawniczego osoby reprezentującej Spółkę, nie jest przeszkodą w koniczności znajomości przepisów prawa. Tym bardziej, iż jako przedsiębiorca prowadzący działalność od 15.11.2019 r. (data rejestracji w Krajowym Rejestrze Sądowym nr 0000813652), której przedmiotem jest m. in. sprzedaż hurtowa i detaliczna samochodów osobowych i furgonetek oraz pozostałych pojazdów samochodowych, z wyłączeniem motocykli (kod PKD 45.11.Z oraz 45.19.Z), powinien wiedzieć, jakie z tą działalnością wiążą się obowiązki wynikające z przepisów prawa i konsekwencje prawne związane z ich nieprzestrzeganiem. Od profesjonalisty wymaga się bowiem zwiększonego zaangażowania, zapobiegliwości, rzetelności i dokładności w zakresie prowadzonej działalności. Po drugie organu stwierdził, że interpretacje przepisów prawnych autorów artykułów internetowych/prasowych nie są źródłem prawa i jako takie nie mogą stanowić wykładni tych przepisów. Po trzecie podnoszony przez skarżącą argument braku obsługi interesantów przez organ I instancji w tamtym okresie nie znajduje oparcia w zgromadzonym materiale dowodowy. Jak wskazał bowiem Starosta w uzasadnieniu swojego rozstrzygnięcia - osoba reprezentująca Spółkę tj. B. R. w zbliżonym okresie dokonywał rejestracji pojazdów, zgłoszeń zbyć oraz nabyć pojazdów z zachowaniem ustawowego terminu. W dniu w dniu 24.03.2021 r. zarejestrował pojazdu marki Peugeot [...] om rej. C., nr VIN: D. (nabyty na podstawie faktury nr G. z dnia 23.03.2021 r. zachowując 30-dniowy termin ustawowy). W dniu 15.03.2021 r. dokonał zgłoszenia zbycia pojazdu marki Seat [...] o nr rejestracyjnym E. i nr VIN: F. (sprzedanego na podstawie faktury nr H. z dnia 16.02.2021 r.) oraz w licznych innych przypadkach potwierdzonych raportem wygenerowanym z CEPiK. W tych okolicznościach trudno, w ocenie organu II instancji, jest również uznać, iż skarżąca miała problem z ustaleniem prawidłowego (obowiązującego w tym okresie) terminu na dokonanie zgłoszenia nabycia, czy też zbycia pojazdu.

Zdaniem organu II instancji, nie znajduje uzasadnia argumentacja, iż powyższe okoliczności spowodowane były nagłą i niespodziewaną, globalną pandemią wirusa Covid-19 i że był to sam początek, pierwsze miesiące od wybuchu pandemii Covid-19. Organ II instancji zaznaczył, że stan epidemii został ogłoszony od 20 marca 2020 r. na podstawie rozporządzenia Ministra Zdrowia z 20 marca 2020 r. w sprawie ogłoszenia na obszarze Rzeczypospolitej Polskiej stanu epidemii (Dz. U. z 2020 r., poz. 491 ze zm.), zatem obowiązywał już od roku. Natomiast w zakresie obaw przedstawiciela Spółki, który jako osoba niezaszczepiona, za wszelką cenę starał się unikać kontaktów z osobami postronnymi, celem zminimalizowania ryzyka zakażenia się i narażenia najbliższych (dzieci, rodziców) skarżący mógł skorzystać z innych form prawnych dokonania przedmiotowego zgłoszenia, np. drogą listowną, lub poprzez skorzystanie z instytucji pełnomocnika. Organ II instancji zaznaczył, iż w imieniu Spółki takiego zgłoszenia mogła dokonać również inna osoba uprawniona do jej reprezentowania lub upoważniona przez osobę wnioskującą.

Błędne jest również zdaniem organu, powoływanie się przez skarżącą, że nie posiadała wiedzy w przedmiocie wszczęcia wobec Spółki postępowania wyjaśniającego. Z akt sprawy wynika, iż pismem z 24 listopada 2022 r., organ I instancji zawiadomił Spółkę o wszczęciu postępowania administracyjnego w sprawie naruszenia obowiązku zawiadomienia organu w terminie 30 dni o nabyciu pojazdu marki Volkswagen [...], nr rej. [...], VIN: [...]. Zawiadomienie zostało doręczone Spółce 6 grudnia 2022 r.

Biorąc powyższe ustalenia, nie można było w ocenie Kolegium przyjąć, iż skarżąca uprawdopodobniła, że uchybienie terminowi nastąpiło bez jej winy. Podobnie nie można było uznać, iż zmiany przepisów prawa są przesłanką uzasadniającą przywrócenie terminu do złożenia zawiadomienia, o którym mowa w art. 78 ust. 2 pkt 1 u.p.r.d. (por. wyrok WSA w Kielcach z dnia 7 czerwca 2023 r., sygn. akt I SA/Ke 183/23 - LEX nr 3575468). Nie znajdują także uzasadnienia inne okoliczności podniesione przez skarżącą, a mianowicie: nieuzyskanie przez Spółkę żadnej korzyści finansowej, złożenia zawiadomienia z własnej inicjatywy, czy też fakt przekroczenia terminu zgłoszenia tylko o 7 dni. W zaistniałym stanie faktycznym Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Piotrkowie Trybunalskim uznało, że nie zostało uprawdopodobnione, że uchybienie terminowi nastąpiło bez winy strony, ponieważ przywrócenia uchybionego terminu nie uzasadnia niedostateczna staranność w prowadzeniu własnych spraw.

W skardze wniesionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi skarżąca reprezentowana przez fachowego pełnomocnika zaskarżyła powyższe postanowienie organu w całości, zarzucając mu:

1/ naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, poprzez nieuwzględnienie przez SKO obiter dictum postanowienia NSA z dnia 1 grudnia 2020 roku, sygn. akt I OW 73/20, z którego wynika, że ustawa Prawo o ruchu drogowym nie określa sposobu obliczania terminu, o którym mowa w art. 78 ust. 2 pkt 1 P.r.d., a wobec wysokiej represyjności powołanych przepisów, termin do wykonania powołanego obowiązku należy interpretować na korzyść podmiotów zobowiązanych, to jest przyjmując że nie wlicza się do niego sobót ani dni świątecznych;

2/ naruszenie następujących przepisów:

- art. 58 § 1 i 2 k.p.a. w zw. z art. 15 zzzzzn, ust. 1- 3 ustawy COVID-19 poprzez brak przywrócenia terminu 30 dni na zawiadomienie o nabyciu pojazdu, mimo że skarżący spełnił wszystkie przesłanki implikujące przywrócenie tego terminu, w szczególności uprawdopodobnił, że uchybienie terminu nastąpiło bez jego winy;

- art. 58 § 1 i 2 k.p.a. w zw. z art. 15 zzzzzn, ust. 1- 3 ustawy COVID-19 poprzez rażące i bezprawne przekroczenie granic uznania administracyjnego;

- art. 58 § 1 i 2 k.p.a. w zw. z art. 15 zzzzzn, ust. 1- 3 ustawy COVID-19 poprzez zdecydowanie zawężającą wykładnię regulacji związanych z przywróceniem terminu;

- art. 7 k.p.a. w zw. z art. 77 § 1 k.p.a. poprzez brak dokładnego wyjaśnienia okoliczności przedmiotowej sprawy i naruszenia zasady prawdy materialnej oraz jej gwarancji, a w szczególności: brak podjęcia przez organy najdalej idącej inicjatywy i wnikliwości w badaniu zaistniałego stanu faktycznego;

- art. 8 § 1 k.p.a. poprzez prowadzenie przez organy postępowania w sposób niebudzący zaufania do organów władzy publicznej;

- art. 12 § 1 k.p.a. poprzez zaniechanie wnikliwego rozpoznania sprawy przez organ, niepodjęcie wszelkich niezbędnych działań w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz pominięcie obiektywnych dowodów i przytoczonych okoliczności uprawdopodobniających i potwierdzających zasadność stanowiska strony, czego przejawem był brak ocenienia winy skarżącego według obiektywnych mierników jej staranności przy dokonywaniu czynności proceduralnej (zgłoszenia nabycia) oraz brak uwzględnienia przez organ wszystkich istotnych okoliczności, które zaistniały w sprawie,

- art. 77 art. 32 ust. 1 i 2 Konstytucji RP w zw. z art. 8 k.p.a. poprzez naruszenie zasady równości wobec pracy, nierówne traktowanie skarżącego w porównaniu z podmiotami, znajdującymi się w podobnej sytuacji;

- art. 87 art. 7 k.p.a., art. 77 § 1 k.p.a. i art. 80 k.p.a. poprzez zebranie materiału dowodowego w sposób wybiórczy, a następnie dokonanie jego niewyczerpującej analizy, bez uwzględnienia zarzutów i wniosków strony, co doprowadziło do przekroczenia granic swobodnej oceny dowodów i uznania przez organ, iż skoro skarżący naruszył obowiązek zawiadomienia w przewidzianym terminie o nabyciu pojazdu to istnieje bezwzględna konieczność nałożenia kary pieniężnej;

- art. 9 k.p.a. poprzez nieuwzględnienie zasady informowania, a także nieprawidłową interpretację zasady "ingorantia iuris nocet" w prawie administracyjnym.

Wobec powyższego, strona wniosła o uchylenie zaskarżonego postanowienia SKO z dnia 24 lipca 2023 r. w całości, a w ślad za nim także i uchylenia wcześniejszego postanowienia Starosty Tomaszowskiego z 6 czerwca 2023 r. Ponadto pełnomocnik strony wniósł o zasądzenie od Samorządowego Kolegium Odwoławczego na rzecz skarżącej zwrotu kosztów postępowania.

W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Piotrkowie Trybunalskim wniosło o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko wyrażone w zaskarżonym rozstrzygnięciu.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi zważył, co następuje:

Skarga jest uzasadniona, chociaż z innych powodów, niż zostały w niej podniesione.

Zgodnie z treścią art. 1 § 1 i 2 ustawy z 25 lipca 2002 roku - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2022 r. poz. 2492 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem.

Natomiast, w myśl art. 145 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 roku - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2023 r. poz. 1634 ze zm.; dalej: p.p.s.a.), sąd uwzględniając skargę na decyzję lub postanowienie:

1/ uchyla decyzję lub postanowienie w całości lub w części, jeżeli stwierdzi:

a/ naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy,

b/ naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego,

c/ inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy;

2/ stwierdza nieważność decyzji lub postanowienia w całości lub w części, jeżeli zachodzą przyczyny określone w art. 156 Kodeksu postępowania administracyjnego lub w innych przepisach;

3/ stwierdza wydanie decyzji lub postanowienia z naruszeniem prawa, jeżeli zachodzą przyczyny określone w Kodeksie postępowania administracyjnego lub innych przepisach.

Z wymienionych przepisów wynika, iż sąd bada legalność zaskarżonego aktu pod kątem jego zgodności z prawem materialnym, określającym prawa i obowiązki stron oraz z prawem procesowym, regulującym postępowanie przed organami administracji publicznej. Przy czym, co wymaga podkreślenia, stosownie do art. 134 § 1 p.p.s.a., sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, z zastrzeżeniem art. 57a.

Przedmiotem skargi w niniejszej sprawie jest postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Piotrkowie Trybunalskim z 24 lipca 2023 r. o utrzymaniu w mocy postanowienia Starosty Tomaszowskiego z 6 czerwca 2023 r. znak: WK.5410.8.1241.2022.MF w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu B. Sp. z o.o. Sp. k. na zawiadomienie o nabyciu w dniu 29.06.2021 r. pojazdu Volkswagen [...], nr rej. [...] - wydane na podstawie art. 58 § 1 i art. 59 k.p.a. w związku z art. 15zzzzzn² ust. 2 ustawy z 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (j. t. Dz. U. z 2021 r., poz. 2095 ze zm., dalej: "ustawa Covid").

Z brzmienia art. 15zzzzzn² ust. 1 i 2 ustawy COVID-19 wynika szczególny tryb przywracania terminów uregulowanych w tej ustawie. Jest on dodatkową ochroną prawną w przypadku ich niedochowania zastrzeżoną dla terminów uchybionych w czasie trwania epidemii (por. wyroki: WSA w Gdańsku z 12 stycznia 2022 r., sygn. akt II SA/Gd 659/21; WSA w Łodzi z 5 stycznia 2022 r., sygn. akt III SA/Łd 715/21, WSA w Kielcach z 14 października 2021 r. sygn. akt I SA/Ke 366/21; WSA w Rzeszowie z 5 października 2021 r. sygn. akt II SA/Rz 1032/21, publ. CBOSA). Stan epidemii w związku z zakażeniami tym wirusem został ogłoszony na obszarze Rzeczypospolitej Polskiej od dnia 20 marca 2020 r. (rozporządzenie Ministra Zdrowia z 20 marca 2020 r. w sprawie ogłoszenia ona obszarze RP stanu epidemii – Dz. U. z 2020 r. poz. 340) natomiast został odwołany 16 maja 2022 r. na mocy rozporządzenia Ministra Zdrowia z 12 maja 2022 r. w sprawie odwołania na obszarze Rzeczypospolitej Polskiej stanu epidemii (Dz. U. z 2022 r. poz. 1027).

Z przepisu art. 15 ust. 1 i 2 zzzzzn² ustawy COVID-19 nie wynika, według jakich zasad i przesłanek organy administracji powinny rozpatrywać wnioski o przywrócenie terminów prawa administracyjnego, jednak skoro ustawodawca nawiązał w ust. 3 tego artykułu wprost do art. 58 k.p.a., to należy przyjąć, że jego intencją było, aby wnioski tego rodzaju rozpatrywane były właśnie w oparciu o tryb z kodeksu postępowania administracyjnego. Do rozpoznania wniosku o przywrócenie terminu znajdą więc zastosowanie postanowienia art. 58 k.p.a., ale z modyfikacjami przepisu art. 15 ust. 1 i 2 zzzzzn² ustawy zmieniającej jako lex specialis. Rozpoznanie wniosku o przywrócenie terminu materialnego odbywa się z zastosowaniem przesłanki określonej w art. 58 § 1 k.p.a., której art. 15 ust. 1 i 2 zzzzzn² ustawy COVID-19 nie modyfikuje.

Stosownie do art. 58 § 1 k.p.a. w razie uchybienia terminu należy przywrócić termin na prośbę zainteresowanego, jeżeli uprawdopodobni, że uchybienie nastąpiło bez jego winy. Warunkiem przywrócenia terminu jest zatem uchybienie przez stronę ustawowemu terminowi oraz brak zawinienia strony w uchybieniu terminu. Instytucja przywrócenia terminu stwarza bowiem możliwość skutecznego dokonania przez stronę czynności procesowej w sytuacji, gdy upłynął już termin do jej podjęcia. Założeniem konstrukcyjnym tejże instytucji procesowej jest zatem przyjęcie, że ma ona zastosowanie jedynie w takim przypadku, w którym nastąpiło uchybienie terminu do dokonania danej czynności procesowej, tj. w sytuacji, gdy termin procesowy rozpoczął swój bieg i uwzględniając jego długość w określonym dniu swój bieg również zakończył.

Zdaniem sądu, nie powinno ulegać w związku z tym wątpliwości, że badanie złożonego przez stronę wniosku o przywrócenie terminu do złożenia zawiadomienia o nabyciu w dniu 29.06.2021 r. pojazdu, o którym mowa w art. 78 ust. 2 pkt 1 ustawy z 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym (tekst jedn. Dz. U. z 2023 r. poz. 1047 ze zm.; dalej jako: u.p.r.d.), organ powinien rozpocząć od ustalenia, czy faktycznie doszło w sprawie do uchybienia terminu, który mógłby podlegać przywróceniu. Jeżeli bowiem nie doszło do uchybienia terminu, to nie sposób czynić jakichkolwiek rozważań w aspekcie istnienia bądź braku wystąpienia pozostałych przesłanek określonych w art. 58 k.p.a., koniecznych do zastosowania instytucji przywrócenia terminu (p. m. in. wyroki: WSA we Wrocławiu z 20.04.2021 r., sygn. IV SA/Wr 567/20, WSA w Gorzowie Wlkp. z 28.10.2021 r., sygn. II SA/Go 855/21, WSA w Opolu z 30.11.2021 r., sygn. II SA/Op 261/20 - publ. CBOSA).

Art. 78 ust. 2 pkt 1 u.p.r.d. stanowi, iż właściciel pojazdu zarejestrowanego jest obowiązany zawiadomić w terminie nieprzekraczającym 30 dni starostę o nabyciu lub zbyciu pojazdu. W myśl natomiast art. 140 mb pkt 2 u.p.r.d., kto będąc właścicielem pojazdu zarejestrowanego na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej wbrew przepisowi art. 78 ust. 2 pkt 1 nie zawiadamia starosty o nabyciu lub zbyciu pojazdu - podlega karze pieniężnej w wysokości od 200 do 1 000 zł.

Dla rozstrzygnięcia niniejszej sprawy zasadnicze znaczenie ma przy tym treść przepisu art. 31ia ustawy o COVID-19 w brzmieniu obowiązującym od 1 lipca 2021 r. oraz art. 1 pkt 29 i art. 15 pkt 1 ustawy z dnia 24 czerwca 2021 r. o zmianie ustawy o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2021 r. poz. 1192). Przywołana ustawa zmieniająca wprowadziła powyższy przepis art. 31ia do ustawy COVID-19 z dniem 1 lipca 2021 r., tj. z dniem ogłoszenia ustawy zmieniającej, co wynika z art. 1 pkt 29 i art. 15 pkt 1 tejże ustawy.

Przepis art. 31ia ustawy COVID-19 przewiduje, że do dnia odwołania stanu zagrożenia epidemicznego albo stanu epidemii ogłoszonego z powodu COVID-19:

1) wydłuża się do 60 dni terminy określone w art. 71 ust. 7 i art. 78 ust. 2 pkt 1 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym;

2) art. 140mb ustawy, o której mowa w pkt 1, stosuje się z uwzględnieniem terminu określonego w pkt 1.

Tym samym, z dniem 1 lipca 2021 r. uległ wydłużeniu 30-dniowy termin, o którym mowa w art. 78 ust. 2 pkt 1 u.p.r.d. Ma to istotne znaczenie dla sprawy, bowiem [...] Sp. z o.o. Sp. k. kupiła pojazd marki Volkswagen [...], nr rej. [...], VIN: [...] w dniu 29 czerwca 2021 r. (faktura [...]).

Ustawa zmieniająca nie zawiera wprawdzie żadnych przepisów przejściowych w tym zakresie, jednakże ogóle reguły intertemporalne i treść uzasadnienia ustawy zmieniającej (druk sejmowy nr 1145 z dnia 6 maja 2021 r.) nakazują przyjąć, że przepis art. 31ia ustawy COVID-19 znajduje zastosowanie nie tylko do stanów nowych, tj. zachodzących od dnia jego wejścia w życie, ale również do stanów wcześniejszych, w których termin 30-dniowy, o którym mowa w art. 78 ust. 2 pkt 1 p.r.d., był wciąż otwarty, gdyż biegł w momencie ogłoszenia ustawy zmieniającej. Przepis ten ma zatem zastosowanie do spraw zaszłych, na zasadzie działania ustawy nowej w odniesieniu do stanów faktycznych sprzed jej wejścia w życie, jeżeli stany te nie uległy zamknięciu (zakończeniu) przed wejściem w życie ustawy (przepisu) - p. wyroki WSA w Poznaniu m.in. z 23.02.2023 r. w spr.: III SA/Po 970/22, III SA/Po 971/22 i III SA/Po 972/22; z 09.03.2023 r. w spr.: III SA/Po 980/22, III SA/Po 981/22 i III SA/Po 986/22; z 18.04. 2023 r. w spr.: III SA/Po 1075/22 i III SA/Po 1079/22 - publ. CBOSA). Poglądy wyrażone w powołanych wyżej uzasadnieniach wyroków, sąd w składzie rozpoznającym niniejszą sprawę w pełni podziela i przyjmuje jako własne.

WSA w Poznaniu powołał się w powyższych wyrokach na uchwałę Naczelnego Sądu Administracyjnego z 10 kwietnia 2006 r. sygn. akt I OPS 1/06 (publ. CBOSA), w której wyjaśniono, że nowa ustawa, w braku przepisów przejściowych, ma zastosowanie do stanów aktualnych, ale i zdarzeń wcześniej powstałych, jeśli nadal trwają, a bezpośrednie stosowanie nowych przepisów przede wszystkim odnosi się do zastanych w dniu wejścia ich w życie stosunków prawnych. Rozróżnić bowiem należy retrospektywność (nowe przepisy regulują też stany wcześniejsze, ale otwarte, w toku, niezakończone ostatecznie) oraz retroaktywność przepisów (oddziaływanie wsteczne na stany wcześniejsze, lecz zamknięte, czyli zakończone - załatwione) - por. również: wyroki NSA z dnia 26 sierpnia 2014 r. sygn. akt I OSK 147/13 i 21 lipca 2020 r. sygn. akt I OSK 3326/19 ( publ. CBOSA).

Jak wynika z uzasadnienia projektu ustawy z dnia 24 czerwca 2021 r. (Dz. U. z 2021 r. poz. 1192), wprowadzone w omawianej regulacji zmiany w zakresie wydłużenia terminów na zarejestrowanie pojazdu, o których mowa w art. 71 ust. 7 i art. 78 ust. 2 pkt 1 p.r.d. (z 30 do 60 dni), były "związane z przedłużającą się nadzwyczajną sytuacją i trwającym stanem epidemii oraz koniecznością podjęcia w związku z tym działań mających na celu zapobieganie, przeciwdziałanie i zwalczanie COVID-19". Prawodawca dostrzegł bowiem takie zagrożenia przedłużającego się stanu epidemii, jak to, że "może on wpływać na wydłużenie czasu obsługi interesantów w organach rejestrujących pojazdy, jak również utrudniać właścicielom pojazdów terminowe dopełnienie ustawowych obowiązków, nawet jeżeli część z nich nie generuje wizyty obywatela w urzędzie (np. możliwość złożenia zawiadomienia o zbyciu/nabyciu pojazdu przez e-PUAP lub pocztą)". Ustawodawca miał przy tym na uwadze, że "niedochowanie przez właściciela pojazdu tych terminów wiąże się sankcjami określonymi w art. 140mb p.r.d. (kary pieniężne)". Uznał, że "wydłużenie ustawowych terminów z 30 do 60 dni wpłynie na rozłożenie w czasie realizacji obowiązków ustawowych przez właścicieli pojazdów, a tym samym ułatwi organizację bezpiecznej pracy w organach rejestrujących i pomoże zmniejszyć ich obciążenie w okresie zagrożenia COVID-19, nie wpływając jednocześnie znacząco na aktualność danych o pojazdach zarejestrowanych oraz ich właścicielach, gromadzonych w Centralnej Ewidencji Pojazdów".

Zarazem prawodawca dostrzegł pilność potrzeby zmian w omawianym zakresie, gdyż w § 15 pkt 1 ustawy zmieniającej stwierdził, że m.in. w zakresie art. 1 pkt 29 (wprowadzającym art. 31ia do ustawy COVID-19) ustawa ta wchodzi w życie z dniem ogłoszenia. Uczynił zatem wyjątek od ogólnej reguły wyrażonej w art. 4 ust. 1 ustawy z dnia 20 lipca 2000 r. o ogłaszaniu aktów normatywnych i niektórych innych aktów prawnych (Dz. U. z 2019 r. poz. 1461), że akty normatywne, zawierające przepisy powszechnie obowiązujące, ogłaszane w dziennikach urzędowych wchodzą w życie po upływie czternastu dni od dnia ich ogłoszenia, chyba że dany akt normatywny określi termin dłuższy. Wobec tego ustawodawca musiał uznać, że ważny interes państwa wymaga natychmiastowego wejścia w życie aktu normatywnego. Przepis art. 4 ust. 2 ostatniej z przywołanych ustaw stanowi bowiem, że w uzasadnionych przypadkach akty normatywne, z zastrzeżeniem ust. 3, mogą wchodzić w życie w terminie krótszym niż czternaście dni, a jeżeli ważny interes państwa wymaga natychmiastowego wejścia w życie aktu normatywnego i zasady demokratycznego państwa prawnego nie stoją temu na przeszkodzie, dniem wejścia w życie może być dzień ogłoszenia tego aktu w dzienniku urzędowym.

Wszystko to razem wskazuje na zaistnienie podstaw do przyjęcia, że z woli ustawodawcy kształtującego brzmienie (treść) i sposób (moment) wejścia w życie ustawy, omawiany przepis może być stosowany do spraw zaszłych, na zasadzie działania ustawy nowej w odniesieniu do stanów faktycznych sprzed jej wejścia w życie, bez narażania innych wartości konstytucyjnych. W konsekwencji, jeżeli termin, o którym mowa w art. 78 ust. 2 pkt 1 u.p.r.d. na zgłoszenie właściwemu organowi faktu nabycia lub zbycia pojazdu, rozpoczął swój bieg przed wejściem w życie ustawy wprowadzającej przepis art. 31ia do ustawy COVID-19 (wydłużający z 30 do 60 dni termin określony w art. 78 ust. 2 pkt 1 u.p.r.d.) - i nie zakończył swojego biegu przed tym dniem, to z mocy ustawy uległ z dniem 1 lipca 2021 r. wydłużeniu do 60 dni.

W niniejszej sprawie nabycie pojazdu miało miejsce 29 czerwca 2021 r. Wobec tego w dniu wejścia w życie ustawy zmieniającej (w zakresie wprowadzającym m.in. przepis art. 31ia do ustawy COVID-19) pierwotny 30-dniowy termin, o którym mowa w art. 78 ust. 2 pkt 1 u.p.r.d., jeszcze nie upłynął i w konsekwencji z tym dniem uległ przedłużeniu do 60 dni. Skoro zaś spółka zgłoszenia zbycia pojazdu dokonała 5 sierpnia 2021 r., to niewątpliwie uczyniła to z zachowaniem tego wydłużonego terminu, który upływał z dniem 28 sierpnia 2021 r. (60 dni liczone od 29 czerwca 2021 r.).

W takiej sytuacji, zdaniem sądu, nie było podstaw prowadzenia postępowania administracyjnego w przedmiocie przywrócenia terminu do złożenia zawiadomienia o nabyciu pojazdu Volkswagen [...], VIN: [...], nr rej. [...].

Skoro nie doszło do uchybienia terminu, to również zarzuty skargi wskazujące na brak winy skarżącej w niezachowaniu terminu uznać należy za bezprzedmiotowe.

Natomiast organy analizując przesłanki wymienione w przepisie art. 58 § 1 k.p.a. i odnosząc je do stanu faktycznego sprawy, dopuściły się naruszenia przepisów postępowania w stopniu istotnym dla wyniku sprawy. Zarówno Starosta Tomaszowski, jak i Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Piotrkowie Trybunalskim, stosownie do wymogów określonych w art. 7, art. 77 § 1, art. 80 k.p.a., nie rozpatrzyli materiału dowodowego w sposób wnikliwy, prawidłowy i wyczerpujący. Dlatego w sposób nieuprawniony okolicznościami faktycznymi sprawy oraz wbrew powołanych wyżej przepisów k.p.a. i art. 31ia ustawy o COVID-19 w brzmieniu obowiązującym od 1 lipca 2021 r., oba organy przyjęły, że strona uchybiła terminowi na zawiadomienie o nabyciu pojazdu Volkswagen [...], VIN: [...], nr rej. [...] i przypisały Spółce winę w niezachowaniu tego terminu (p. wyrok NSA z 30.06.2020 r. sygn. I GSK 495/20 - publ. CBOSA). Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Piotrkowie Trybunalskim, utrzymując w mocy wadliwe postanowienie Starosty Tomaszowskiego z 6 czerwca 2023 r. znak WK.5410.8.1241.2022.MF naruszyło również w sposób istotny i mający wpływ na wynik sprawy art. 138 § 1 pkt 1 w zw. z art. 144 k.p.a.

Rozpoznając ponownie sprawę, organy winny uwzględnić wyrażoną powyżej ocenę prawną stanu faktycznego zaistniałego w niniejszej sprawie, w kontekście art. 58 § 1, art. 57 § 5 pkt 2 k.p.a. i art. 31ia ustawy o COVID-19 w brzmieniu obowiązującym od 1 lipca 2021 r., wskazującą, że skarżąca Spółka nie uchybiła terminowi do zawiadomienia o nabyciu pojazdu Volkswagen [...], VIN: [...], nr rej. [...].

Wobec stwierdzenia naruszenia ww. przepisów prawa procesowego, które to naruszenie miało istotny wpływ na wynik sprawy, sąd na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. orzekł jak w pkt 1 sentencji wyroku.

O kosztach postępowania sądowego orzeczono na podstawie art. 200 i art. 205 § 2 p.p.s.a. Na zasądzoną kwotę 597 zł złożył się wpis od skargi w wysokości 100 zł, wynagrodzenie pełnomocnika będącego adwokatem ustalone na podstawie § 14 ust. 1 pkt 1 lit. c) rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie (t.j. Dz. U. z 2023 r., poz. 1964) w kwocie 480 zł oraz opłata od dokumentu pełnomocnictwa w wysokości 17 zł (pkt 2 wyroku).

Sprawę rozpoznano w trybie uproszczonym na podstawie art. 119 pkt 3 w zw. z art. 120 p.p.s.a. Zgodnie z art. 119 pkt 3 p.p.s.a. sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym, jeżeli przedmiotem skargi jest postanowienie wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także postanowienie rozstrzygające sprawę co do istoty oraz postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie. W trybie uproszczonym sąd rozpoznaje sprawę na posiedzeniu niejawnym w składzie trzech sędziów (art. 120 p.p.s.a.).

R.T-M.