Wyrok WSA w Szczecinie, sygn. akt I SA/Sz 36/17
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie
Data orzeczenia: 2017-09-20 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6531 Dotacje oraz subwencje z budżetu państwa, w tym dla jednostek samorządu terytorialnego
Hasła tematyczne: Środki unijne
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: 1. uchylono zaskarżoną decyzję 2. w pozostałym zakresie oddalono skargi
Powołane przepisy: article: art.107 par 3, art. 6, art. 7, art. 75 par 1, art. 77 par 1, art 80
journal: Dz.U. 2016 poz 23
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity
article: art. 90 ust. 3,ust. 3d, ust. 4, art. 5 ust. 7
journal: Dz.U. 2015 poz 2156
law: Ustawa z dnia 7 września 1991 r. o systemie oświaty
article: art. 145 par 1 pkt 1 lit/c, art. 151, art. 200, art. 205 par 2, art. 206
journal: Dz.U. 2016 poz 718
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity
article: par 14 ust. 1 pkt 1 lit. a w zw. z par 2 pkt 5
journal: Dz.U. 2015 poz 1800
law: Rozporządzenie z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Bolesław Stachura (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Jolanta Kwiecińska,, Sędzia WSA Anna Sokołowska, Protokolant starszy sekretarz sądowy Edyta Wójtowicz, po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 20 września 2017 r. sprawy ze skargi J. K. - organu prowadzącego P."E." w C. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 14 listopada 2016 r. nr [...] w przedmiocie zwrotu dotacji wykorzystanej w 2013 r. niezgodnie z przeznaczeniem oraz dotacji pobranej w nadmiernej wysokości w 2013 r., 2014 r., 2015 r. wraz z odsetkami za zwłokę I. uchyla zaskarżoną decyzję w części utrzymującej w mocy decyzję Starosty z dnia 25 sierpnia 2016 r. nr [...] w części ustalającej kwotę dotacji pobranej w nadmiernej wysokości w roku 2013, 2014, 2015 i w tym zakresie uchyla wskazaną decyzję Starosty, II. w pozostałym zakresie skargę oddala, III. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego na rzecz J.K. - organu prowadzącego P."E." w C. kwotę [...] złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.


UZASADNIENIE

Zaskarżoną do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie, decyzją

z dnia [...] r. nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] (zwane dalej "organem odwoławczym") utrzymało w mocy decyzję Starosty [...] (zwanego dalej: "organem I instancji") z dnia [...] r. nr [...] w sprawie zwrotu przez [...] (zwanego dalej: "Stroną" bądź "Skarżącym") dotacji wykorzystanej w 2013 r. niezgodnie z przeznaczeniem w wysokości [...] zł. oraz zwrotu dotacji pobranej w nadmiernej wysokości w kwotach [...] zł w 2013 r., [...] zł w 2014 r. [...] zł w 2015 r. wraz z odsetkami.

Zaskarżona decyzja została wydana w następującym stanie faktycznym sprawy:

W toku kontroli okresowej przeprowadzonej w dniach od 20 listopada 2015 r. do 15 stycznia 2016 r. w zakresie prawidłowości wykorzystania udzielonej dotacji, stwierdzono nieprawidłowości.

Starosta [...] decyzją z dnia [...] r. [...] orzekł wobec Strony jako organu prowadzącego ww. szkołę, o obowiązku zwrotu dotacji wykorzystanej w 2013 r. niezgodnie z przeznaczeniem w wysokości [...] zł oraz zwrotu dotacji pobranej nienależnie w 2013 r. w kwocie [...] zł, w 2014 r. w kwocie [...] zł i w 2015 r. w kwocie [...] zł wraz z należnymi odsetkami liczonymi od wskazanych w decyzji terminów.

Nie zgadzając się z powyższym rozstrzygnięciem, Strona wniosła odwołanie do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...].

Decyzją z dnia [...] r. nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...], uchyliło decyzję Starosty [...] z dnia [...] r. [...] i przekazało sprawę organowi I instancji do ponownego rozpatrzenia gdyż uznało, że decyzja nie spełniała wymogów określonych w art. 107 § 3 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. 2016.23 ze zm.; dalej: k.p.a.), ze względu na brak należytego uzasadnienia faktycznego oraz prawnego oraz niewskazanie dowodów stanowiących podstawę orzekania o zwrocie dotacji. Organ odwoławczy wskazał również, że dotacja określona w pkt. 2 decyzji, dotyczyła dotacji pobranej w nadmiernej wysokości a nie dotacji nienależnej, a także nie ustalono liczby słuchaczy, którzy nie spełnili wymogu frekwencji i nie podpisali się na liście obecności.

Po ponownym rozpoznaniu sprawy, Starosta [...] orzekł o zwrocie dotacji

w sposób wskazany w opisanej wyżej decyzji z dnia [...] r. W pkt. 3 i 4 decyzji określił też terminy naliczania odsetek od kwot podlegających zwrotowi.

Organ I instancji uznał, że środki dotacji udzielonej w 2013 r. na zadania określone w art. 90 ust. 3 d ustawy z dnia 7 września 1991 r. o systemie oświaty

(j.t. Dz.U. 2015. 2156 zw. dalej: "u.s.o.") – podmiot prowadzący szkołę przeznaczył na zwrot części dotacji z roku 2011, jako wykorzystanej niezgodnie z przeznaczeniem.

W wyniku bowiem kontroli przeprowadzonej przez Urząd Kontroli Skarbowej został on zobowiązany do zwrotu części dotacji z 2011 r., którą to – w lipcu, sierpniu, wrześniu, październiku i listopadzie 2013 r. (w łącznej kwocie [...] zł) - zwrócił właśnie środkami finansowymi z dotacji otrzymanej w 2013 r.

Organ I instancji wyjaśnił, że stosownie do art. 90 ust. 3 d u.s.o., przedmiotowe dotacje przeznaczone są na dofinansowanie realizacji zadań szkoły w zakresie kształcenia, wychowania i opieki, zatem mogą być wykorzystane wyłącznie na cele wskazane szczegółowo w przepisach tej ustawy i dofinansowanie to powinno dotyczyć wydatków bieżących. Nadto, stwierdził, że przez sfinansowanie z dotacji udzielonej

w 2013 r. zwrotu dotacji pobranej w roku 2011, Strona naruszyła przepisy art. 5 ust. 7

i art. 90 ust. 4 u.s.o., gdyż w żaden sposób nie uzasadniają one wydatkowania dotacji na zobowiązania wynikłe z niewłaściwego wykorzystania wcześniej udzielonej dotacji. Taki wydatek (w kwocie [...] zł) wyłączony jest więc z finansowania dotacją.

Odnośnie dotacji określonej w pkt. 2 ww. decyzji, tj. dotyczącego dotacji pobranej w nadmiernej wysokości organ I instancji wskazał, że w dniu 1 stycznia 2013 r. w życie wszedł znowelizowany przepis u.s.o., który w sposób bezpośredni uzależnił dotację na słuchacza od jego frekwencji na zajęciach w ciągu miesiąca - dotacja należy się bowiem jeśli słuchacz uczestniczył w minimum 50% zajęć w miesiącu. Po dokonaniu szczegółowej analizy dzienników lekcyjnych ww. szkoły prowadzonej przez Stronę, organ stwierdził, że część słuchaczy nie uczestniczyła w minimum połowie zajęć w poszczególnych miesiącach, a Strona nie dokonywała korekt wniosków miesięcznych o udzielenie dotacji z tego tytułu. Dane o liczbach słuchaczy spełniających kryterium obecności, wynikające z przeanalizowanych dzienników lekcyjnych w większości przypadków różniła się od liczby wskazywanej przez Stronę w comiesięcznych wnioskach o dotację.

Organ I instancji dodał, że z dniem 3 września 2014 r. weszło w życie rozporządzenie Ministra Edukacji Narodowej z dnia 29 sierpnia 2014 r. w sprawie sposobu prowadzenia przez publiczne przedszkola, szkoły i placówki dokumentacji przebiegu nauczania, działalności wychowawczej i opiekuńczej oraz rodzajów dokumentacji (Dz. U. 2014.1170 ze zm.), w którym został unormowany sposób dokumentowania obecności słuchaczy na poszczególnych godzinach zajęć - słuchacze potwierdzają swoją obecność własnoręcznym podpisem na listach obecności, które stanowią integralną część dziennika lekcyjnego. Ustawodawca nie wyznaczył vacatio legis dla tego aktu prawnego. Oznacza to, że w tym przypadku nie ma żadnego okresu "przygotowawczego", w którym nie obowiązywałyby zapisy tego rozporządzenia.

W ocenie organu I instancji, brak dostępności nowych dzienników

w oficjalnych, dostępnych wzorach nie zwalniał z obowiązku dokumentowania obecności słuchaczy na zajęciach. Z dniem 31 marca 2015 r. ustawodawca dokonał zmiany w art. 90 ust 3 u.s.o., poprzez wprowadzenie bezwzględnego obowiązku potwierdzania przez słuchaczy faktu uczestnictwa w zajęciach własnoręcznymi podpisami na listach obecności.

Przeprowadzona przez organ I instancji analiza zapisów w dziennikach, wskazała różnice w liczbie słuchaczy zgłaszanych do dotacji i spełniających wymóg frekwencji. Organ I instancji stwierdził, iż część słuchaczy nie uczestniczyła w minimum połowie zajęć w poszczególnych miesiącach. Kontrolowany nie korygował zgłaszanych danych dotyczących liczby słuchaczy objętych kontrolą o tych, którzy nie spełnili warunku frekwencji. Kwota z powodu nadmiernie pobranej dotacji w okresie od 1 marca 2013 r. do czerwca 2015 r. została ustalona w wysokości [...] zł.

Wobec tego, że Strona nie dokonała zwrotu ww. kwot dotacji w terminie określonym w art. 252 ust. 1 ustawy z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych (j.t. Dz. U. 2013. 885 ze zm.) – dalej: "u.f.p." - organ I instancji wszczął postępowanie administracyjne w przedmiocie ustalenia i zwrotu dotacji pobranej w nadmiernej wysokości oraz dotacji wykorzystanej niezgodnie z przeznaczeniem, zakończone wydaniem ww. decyzji z dnia [...] r.

W odwołaniu od tej decyzji, Strona podniosła, że organ I instancji nie zastosował się do wytycznych organu odwoławczego a jedynie powtórzył w decyzji argumentację, zmieniając wysokość dotacji z [...] zł na kwotę [...] zł, uznanej wcześniej jako nienależnie pobraną a obecnie na pobraną w nadmiernej wysokości.

Zdaniem Strony, znaczna część ustaleń nie wynikała z uzasadnienia decyzji,

w której brak jest należytego uzasadnienia faktycznego i prawnego oraz brak wskazania dowodów stanowiących podstawy orzekania. Strona zarzuciła, iż nie dokonano ustaleń w zakresie faktycznej liczby słuchaczy i nie uwzględniono tego, że słuchacze szkoły

w okresie lipiec-sierpień nie mają obowiązku uczęszczać na zajęcia, a tym samym nie ma możliwości, aby słuchacze podpisywali się liście obecności. Nadto dodała, że przy wydaniu zaskarżonej decyzji brały udział te same osoby, które brały udział przy zbieraniu materiałów i wydawaniu poprzedniej decyzji, a nie osoby nowe, niezaangażowane w sprawę.

Strona podniosła również, że od 16 lat na terenie powiatu drawskiego prowadzi działalność edukacyjną, prowadząc w [...] kilka rodzajów szkół, wobec tego decyzje organu I instancji o zwrocie dotacji otrzymanej w latach 2013-2015 jako dotacji nienależnej we wszystkich tych szkołach, prowadzą faktycznie do zamknięcia działalności edukacyjnej Strony i jej bankructwo.

Zdaniem Strony, wnioski organu nie są zgodne ze stanem faktycznym

i prawnym. Szkoła podawała w różnych miesiącach różne liczby słuchaczy, jednak organ nie podał na jakiej podstawie uznał, że liczba słuchaczy spełniających wymóg 50% frekwencja była niższa niż osoby wykazane we wniosku o dotację. Sam brak podpisu na listach obecności, o czym mówi rozporządzenie Ministra Edukacji Narodowej z dnia 29 sierpnia 2014 r., w ocenie Strony nie jest wymogiem, od którego zależy prawidłowość dotacji. Jest to co prawda domniemanie, że słuchacz nie uczestniczył w zajęciach, ale domniemanie to można przełamać innymi dowodami np. listę dzienników obecności prowadzonych przez wykładowców i ich przesłuchanie co do liczby słuchaczy na zajęciach oraz rzetelności prowadzonych dzienników.

W kwestii zwrotu dotacji wydatkowanej niezgodnie z przeznaczeniem Strona podniosła, że oprócz art. 90 ust. 4 u.s.o. mówiącego o przeznaczeniu dotacji oświatowych jest art. 5 ust. 7 u.s.o., określający zadania organu prowadzącego szkołę. Mając te przepisy na uwadze, Strona wydatkowała i rozliczyła dotację zgodnie z przeznaczeniem. Zdaniem Strony, jeżeli popełniono w tym zakresie błąd, to jest to błąd natury formalnej, a nie merytorycznej. Powołując się na art. 64 ust. 1 u.f.p., Strona wniosła o ewentualne umorzenie zobowiązania.

Organ odwoławczy utrzymując w mocy decyzję organu I instancji wskazał,

że kwestię obowiązku zwrotu dotacji nienależnych, pobranych w nadmiernej wysokości, czy też wykorzystanych w sposób niezgodny z zasadami wynikającymi w tym zakresie

z przepisów u.s.o., regulują przepisy u.f.p. i w związku z tym organ przytoczył brzmienie przepisów art. 252 tej ustawy.

Organ odwoławczy wyjaśnił dalej, że w myśl art. 90 ust. 3d u.s.o., dotacje przeznaczane na realizację zadań szkoły ograniczone są co do zakresu ich celowości (tj. kształcenia, wychowania i opieki, w tym profilaktyki społecznej) oraz do bieżących wydatków szkoły – doprecyzowanych w tym przepisie od 1 stycznia 2014 r. Organ odwoławczy zauważył, że u.s.o. nie zawiera definicji pojęcia "wydatki bieżące" dlatego - zgodnie z zasadami wykładni systemowej - pod tym pojęciem należy rozumieć "wydatki bieżące" określone w art. 124 ust. 3 w zw. z art. 236 ust. 2 u.f.p. – przytaczając brzmienie art. 124 ust. 3 u.f.p.

Organ odwoławczy podkreślił przy tym, że od wydatków bieżących związanych

z zadaniami oświatowymi danej szkoły lub placówki, należy odróżnić wydatki związane z realizacją zadań organu prowadzącego tę szkołę lub placówkę oświatową – wymienionych w art. 5 ust. 7 u.s.o.

Jak wskazał organ odwoławczy, zgodnie z art. 90 ust. 3d u.s.o. w brzmieniu obowiązującym do dnia 31 grudnia 2013 r., dotacje mogły być wykorzystane wyłącznie na pokrycie wydatków bieżących szkoły lub placówki. Z uwagi zatem na treść art. 90 ust 3 d u.s.o., nie wszystkie wydatki bieżące, w rozumieniu art. 124 u.f.p., mogą być sfinansowane z dotacji przyznanej szkole. Takiego rozumienia pojęcia wydatków bieżących nie zmienia fakt zmiany przepisu art. 90 ust. 3d u.s.o. z dniem 1 stycznia 2014 r. Wprowadzona zmiana polegała na wykreśleniu pojęcia "wydatki bieżące" i zastąpieniu go enumeratywnym wyliczeniem rodzajów wydatków, które mogą być pokrywane z dotacji oświatowej.

W ocenie organu odwoławczego, do takich "wydatków bieżących" nie można zaliczyć dokonania zwrotu części dotacji z roku 2011, uznanej inną decyzją za dotację pobraną nienależnie - jest to bowiem wydatek wyłączony z finansowania dotacją.

Wskazując na przepis art. 90 ust. 3 u.s.o., w myśl którego dotacja przysługuje na każdego ucznia uczestniczącego w co najmniej 50% obowiązkowych zajęć edukacyjnych w danym miesiącu, organ odwoławczy stwierdził, że liczbę uczniów

ww. szkoły uczestniczących w co najmniej 50% obowiązkowych zajęć edukacyjnych

w danym miesiącu określono na podstawie oświadczeń składanych przez szkołę

o rzeczywistej liczbie uczniów, zgodnie z uchwałą Rady Powiatu [...]

nr [...] z dnia [...] r. w sprawie trybu udzielania i rozliczania dotacji szkołom/placówkom niepublicznym oraz trybu i zakresu kontroli prawidłowości ich wykorzystania szkół publicznych i placówek niepublicznych, opublikowaną w Dz. Urz. Woj. [...] z 2013 r. poz. 1306.

Strona, jako osoba prowadząca ww. szkołę, zobowiązana była do rzetelnego, bieżącego, comiesięcznego zgłaszania korekty faktycznej liczby uczniów pobierających naukę w szkole, natomiast Starostwo [...] mogło przeprowadzić stosowne kontrole w prowadzonych przez Stronę szkołach oraz żądać zwrotu kwoty dotacji przekraczającej iloczyn liczby uczniów i odpowiedniej kwoty przeliczeniowej, jako dotacje wypłacone w nadmiernej wysokości.

Organ odwoławczy wyjaśnił dalej, iż zgodnie z § 7 ww. uchwały Powiatu [...] z 2013 r., podstawą naliczenia wysokości miesięcznej transzy dotacji jest informacja o liczbie uczniów/wychowanków uczęszczających do szkoły według stanu na pierwszy roboczy dzień danego miesiąca oraz miesięczna stawka dotacji na jednego ucznia/wychowanka ustalona zgodnie z ustawą o systemie oświaty. Zgodnie zaś z § 8 tej uchwały, informację o miesięcznej liczbie uczniów/wychowanków, o której mowa w § 7, organ prowadzący przekazuje do Starostwa Powiatowego w terminie do 10 dnia miesiąca - wzór informacji stanowi załącznik nr 3 do uchwały. W uchwale stwierdzono też, że dotacje dla niepublicznych szkól ponadgimnazjalnych o uprawnieniach szkół publicznych przysługują na każdego ucznia uczestniczącego w co najmniej 50% obowiązkowych zajęć edukacyjnych w danym miesiącu (§ 10). Organ prowadzący jest zobowiązany sporządzić i przekazać dotującemu, nie później niż do 10 dnia następnego miesiąca, rozliczenie miesięczne wykorzystania dotacji za miesiąc poprzedni, z uwzględnieniem kwoty przekazanej dotacji oraz sposobu jej wykorzystania. Rozliczenie sporządza się według wzoru stanowiącego załącznik nr 4 do uchwały.

Organ odwoławczy podkreślił, że dotacje otrzymane wiążą się z osobami uczestniczącymi w zajęciach edukacyjnych, a nie takimi, które w tych zajęciach nie uczestniczą. Jednostka samorządu terytorialnego musi mieć zatem wiedzę odnośnie faktycznego stanu liczbowego uczniów, a źródłem tej wiedzy jest informacja od podmiotu prowadzącego szkołę niepubliczną. Obowiązkiem osoby prowadzącej daną placówkę jest więc wykazanie faktycznej liczby uczniów (słuchaczy).

Powiat [...] przekazywał szkole, w okresach miesięcznych, dotację

w oparciu o przekazywaną przez dotowaną szkołę miesięczną informację o liczbie uczniów, która to informacja stanowiła podstawę do naliczania i przekazywania dotacji. Strona składała co miesiąc wniosek o udzielenie dotacji, zaś liczbę uczniów uczestniczących w co najmniej 50% obowiązkowych zajęć edukacyjnych w danym miesiącu organ I instancji określał na podstawie oświadczeń składanych przez Stronę o rzeczywistej liczbie uczniów, zgodnie z uchwałą rady powiatu.

Organ odwoławczy stwierdził, iż kontrola ustalenia zgodności ze stanem faktycznym liczby słuchaczy Prywatnego Technikum Uzupełniającego "[...]" objętych dotacją z budżetu Powiatu [...] w okresie od 2012 r. do czerwca 2015 r. została przeprowadzona na zasadach wynikających z powołanej Uchwały. Okres od 1 stycznia 2012 do 28 lutego 2013 r. nie został objęty kontrolą ze względu na brak unormowań prawnych regulujących zasady trybu i zakres kontroli prawidłowości wykorzystania dotacji.

Zdaniem organu odwoławczego, wyniki kontroli zawarte w protokole z dnia

19 stycznia 2016 r., są spójne logiczne i nie budzą wątpliwości. Wnioski kontrolujących wypływają z analizy wskazanych dokumentów (zestawienia dotyczące obecności słuchaczy na zajęciach, sporządzone na podstawie dzienników lekcyjnych, comiesięczne zgłoszenia liczby słuchaczy). W protokole kontroli organ dotujący odnotował, że począwszy od 1 marca 2013 r. metodą pełną sprawdzono frekwencję słuchaczy na zajęciach na podstawie zapisów w dziennikach w okresie 2012/2013 i 2013/2014, natomiast metodą wyrywkową sprawdzono frekwencję w roku szkolnym 2014/2015. Zestawienia o liczbie godzin dydaktycznych, na których byli obecni słuchacze w poszczególnych miesiącach ww. lat, stanowią załącznik nr 19 do protokołu.

W ocenie organu odwoławczego, wyniki kontroli wykazały, iż miesięczne wykazy liczby słuchaczy do naliczenia dotacji nie są zgodne ze stanem faktycznym. Szkoła wykazywała zawyżoną liczbę słuchaczy, niż wynikało to z ustalonego stanu faktycznego. W oparciu o materiał dowodowy w postaci protokołu z kontroli wraz

z załącznikami (zestawienia dotyczące obecności słuchaczy na zajęciach, sporządzone na podstawie dzienników lekcyjnych) organ I instancji dokonał ustaleń zobrazowanych w 3 tabelach. Tabele zawierają dane o liczbie słuchaczy, którzy w danym miesiącu

w 2013 r., 2014 r. i w 2015 r. spełnili warunek wymaganej obecności na zajęciach oraz o liczbie słuchaczy, na które Strona wnioskowała o naliczenie i przekazanie dotacji,

a także kwoty dotacji z nich wynikające.

Stwierdzono, że z powodu niedostatecznej frekwencji słuchaczy na zajęciach, kwota dotacji pobranej w nadmiernej wysokości w roku 2013 wynosi [...] zł, zaś

w okresie od stycznia 2014 r. do marca 2015 r. wyniosła [...] zł. W tabeli nr 4 zawarto dane dotyczące dotacji pobranej w nadmiernej wysokości z powodu niezastosowania znowelizowanego przepisu rangi ustawowej dotyczącego dokumentowania obecności na zajęciach (miesiące: kwiecień-czerwiec 2015 r.). Wobec tego, brak podpisów kontrolujący uznali za niespełnienie normy ustawowej - skutkującej obowiązkiem zwrotu dotacji. Zdaniem organów obu instancji, brak podpisów słuchaczy po 1 kwietnia 2015 r. oznacza, że żaden słuchacz nie spełnił obowiązku wymaganej frekwencji. Tym samym kwota dotacji pobranej w nadmiernej wysokości w 2015 r. (za okres od kwietnia do czerwca 2015 r.) wyniosła [...] zł.

Z dokonanych ustaleń wynika zatem, że kwota dotacji ogółem pobranej

w nadmiernej wysokości w okresie 2013-2015 r. wyniosła [...] zł (co wynika

z podsumowań tabel 1-4).

Odnosząc się do wyjaśnień Strony, że słuchacze nie życzyli sobie składania podpisów a ponadto mogłoby to stanowić naruszenie ustawy o ochronie danych osobowych, organ odwoławczy wyjaśnił, iż w roku szkolnym 2014/2015 obecność słuchaczy na poszczególnych godzinach zajęć nauczyciele potwierdzali stawiając znak +, tak jak to robili dotychczas w typowych, dostępnych i dostosowanych do tego celu dziennikach zajęć. W roku szkolnym 2015/2016 obecność na zajęciach słuchacze potwierdzali własnoręcznym podpisem na listach, które były integralną częścią dostępnego i typowego dziennika zajęć dla szkoły zaocznej. Jednak, jak wynika to z akt sprawy, dane o liczbach słuchaczy spełniających kryterium obecności, wynikające z zapisów w dziennikach lekcyjnych w większości przypadków różniły się od liczby wskazanej przez Stronę w comiesięcznych wnioskach o dotację.

Zdaniem organu odwoławczego, do kontrolującego nie należy ustalanie na podstawie innych dowodów, np. rozmów z nauczycielami, czy konkretni słuchacze faktycznie uczestniczyli w wymaganej liczbie zajęć. Wiarygodność takich informacji po ponad dwóch latach od zdarzenia może budzić wątpliwości. Kontrolowany nie posiadając list obecności spełniających wymogi określone w rozporządzeniu Ministra Edukacji Narodowej z dnia 29 sierpnia 2014 r., nie jest w stanie udokumentować w sposób rzetelny, czy słuchacze brali udział w minimum 50% zajęć. Zgodnie z § 10 ust. 5 tego rozporządzenia, w dzienniku lekcyjnym prowadzonym przez szkolę dla dorosłych wpisuje się tematy przeprowadzonych zajęć edukacyjnych, oceny uzyskane w ramach wewnątrzszkolnego systemu oceniania oraz oceny z ustnych i pisemnych egzaminów semestralnych i egzaminów poprawkowych. Przeprowadzenie zajęć nauczyciel potwierdza podpisem, z zastrzeżeniem § 22 ust. 5. Integralną częścią dziennika lekcyjnego są listy obecności, na których obecność na poszczególnych godzinach zajęć edukacyjnych słuchacze potwierdzają własnoręcznym podpisem.

Dla niniejszej sprawy nie ma znaczenia fakt, że w okresie wakacyjnym słuchacze nie mają obowiązku uczestniczenia w zajęciach, ponieważ dotacja przysługuje na tych słuchaczy, którzy spełnili ustawowy wymóg frekwencji, bez względu na okresy roku szkolnego

Organ odwoławczy uznał, że organ I instancji prawidłowo, zgodnie z przepisami art. 252 u.f.p., określił kwoty dotacji do zwrotu i okresy naliczania odsetek od tych kwot. Organ odwoławczy wyjaśnił przy tym, że stwierdzenie okoliczności pobrania dotacji

w nadmiernej wysokości nastąpiło 19 stycznia 2016 r. (podpisanie protokołu kontroli przez Stronę), a zatem upływ 15 dni nastąpił 2 lutego 2016 r., dlatego organ I instancji miał podstawy żądać odsetek od dnia 4 lutego 2016 r.

Odnosząc się do innych zarzutów Strony, Kolegium zauważyło, że odwołujący się miał świadomość spoczywającego na nim obowiązku wykazywania słuchaczy spełniających wymóg 50% obecności na zajęciach zgodnie z art. 90 ust. 3 u.s.o., bowiem wzór deklaracji rocznego rozliczenia dotacji otrzymanej w konkretnym roku, stanowiący załącznik do ww. uchwały Rady Powiatu [...], zawiera informację o takim warunku frekwencji. Strona składała roczne rozliczenie dotacji na formularzu stanowiącym załącznik do tej uchwały, co świadczy o jej wiedzy o istnieniu takiego obowiązku.

W odniesieniu do wniosku o umorzenie kwoty dotacji, organ odwoławczy stwierdził, że jest on przedwczesny, ponieważ wniosek o zastosowanie ulgi, o której mowa w art. 55 u.f.p. powinien być złożony po otrzymaniu decyzji zobowiązującej do zwrotu dotacji, jednak przed wskazanym terminem zwrotu. W świetle przepisów u.f.p. nie jest zatem możliwe jednoczesne określenie zobowiązania do zwrotu dotacji i rozstrzygnięcie wniosku zobowiązanego do zwrotu należności odnośnie jej umorzenia. Obowiązek zwrotu dotacji w określonym wymiarze kwotowym musi najpierw zostać ustalony ostateczną decyzją organu i dopiero wtedy mogą one podlegać procedurze wszczętej na wniosek zobowiązanego odnośnie ich umorzenia.

Odnośnie zarzutu brania udziału w wydaniu decyzji tych samych osób, organ odwoławczy wskazał, że wynikający z art. 24 § 1 pkt 5 k.p.a. obowiązek wyłączenia pracownika dotyczy tylko sytuacji gdy decyzja, przy wydaniu której uprzednio dany pracownik uczestniczył, poddawana jest następnie kontroli - czy to w postępowaniu zwykłym (w toku instancji albo na podstawie art. 127 § 3 k.p.a.), czy nadzwyczajnym

(w trybie wznowienia postępowania albo stwierdzenia nieważności decyzji). Nie odnosi się natomiast do sytuacji, gdy w wyniku zastosowania przez organ odwoławczy kompetencji kasacyjnych, o których mowa w art. 138 § 2 k.p.a., sprawa zostaje przekazana do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji.

W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie [...] prowadzący Prywatne Technikum Uzupełniające "[...]" w [...], reprezentowany przez pełnomocnika, wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji oraz o zasądzenie na rzecz Skarżącego, kosztów postępowania sądowego, w tym kosztów zastępstwa adwokackiego według norm przepisanych.

Zaskarżonej decyzji zarzucono:

1) naruszenie przepisów prawa materialnego mające wpływ na wynik sprawy,

tj. art. 90 ust. 3, ust. 3d i ust. 4 oraz art. 5 ust. 7 u.s.o., poprzez uznanie dotacji

w wysokości [...] zł w roku 2013 jako wydatkowanej niezgodnie

z przeznaczaniem, oraz dotacji w łącznej wysokości [...] zł w latach 2013, 2014

i 2015 jako pobranej w nadmiernej wysokości,

2) naruszenie przepisów postępowania mogące mieć wpływ na wynik sprawy, tj. art. 6, art. 7, art. 75 § 1, art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a., poprzez niezebranie i nierozpatrzenie

w sposób wyczerpujący całego materiału dowodowego oraz niepodjęcie wszelkich niezbędnych kroków celem dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego i załatwienia sprawy.

W uzasadnieniu skargi Skarżący - powtarzając argumenty podniesione

w odwołaniu - wskazał, że:

1) znaczna część ustaleń dokonanych i wskazanych w decyzjach organów obu instancji nie wynika z uzasadnienia zaskarżonej decyzji, brak jest należytego uzasadnienia faktycznego i prawnego oraz brak jest wskazania dowodów stanowiących podstawy orzekania, w tym w szczególności nie przeprowadzono postępowania dowodowego, które umożliwiłoby weryfikację faktycznej liczby słuchaczy, a nie tylko wydanie decyzji w oparciu o dzienniki lekcyjne, bez przeprowadzenia innych środków dowodowych w postaci zeznań nauczycieli, słuchaczy i porównania dzienników z osobami przystępującymi do egzaminów końcowych;

2) nie dokonano ustaleń w zakresie faktycznej liczby słuchaczy, którzy nie spełniali wymogów frekwencji oraz nie podpisywali się na liście obecności, bowiem organ wydał decyzję jedynie w oparciu o porównanie listy słuchaczy wynikającej ze zgłoszenia Skarżącego i dzienników lekcyjnych, gdzie jedynym dowodem obecności słuchacza lub jego nieobecności jest znak krzyżyka (plusa) tym bardziej, że za rok 2014/2015 organ dokonał jedynie wyrywkowej oceny dziennika, a jest to jedyny dowód, którym dysponował organ – tym bardziej, iż słuchacze liceum faktycznie kończąc zajęcia, w których wymagana jest ich obecność w kwietniu,

w miesiącach maj-czerwiec przygotowują się do egzaminów i zdają egzaminy,

a w okresie lipiec-sierpień nie chodzą do szkoły, gdyż są wakacje. Za okres maj-sierpień słuchacze nie mają więc obowiązku uczęszczać na zajęcia, a tym samym nie ma możliwości, aby podpisywali się na liście obecności, jak również nie ma możliwości ustalenia wymogu 50% frekwencji, skoro słuchacze nie uczęszczają na zajęcia, a przygotowują się i zdają egzaminy – a więc przynajmniej za ten okres, kiedy słuchacze nie muszą wpisywać się na listę obecności, dotacja nie może być uznana, jako pobrana w nadmiernej wysokości;

3) przy wydaniu decyzji organu I instancji brały udział te same osoby, które brały udział przy zbieraniu materiałów i wydawaniu uprzedniej decyzji, która została uchylona, a powinny brać udział - zbierać materiały i wydawać decyzję - nowe osoby, nie zaangażowane uprzednio w sprawę;

4) organ powinien ustalać i przekazywać dotację nie tylko co do faktycznej ilości wychowanków, ale również w odpowiedniej wysokości, tymczasem organ ustalał dotację na jednego słuchacza w wysokości niższej, niż wynika to z art. 90 ust. 3 u.s.o. gdzie wskazano, że podstawą obliczenia prawidłowej wysokości dotacji jest kwota ustalona w budżecie powiatu wydatków bieżących ponoszona w szkołach publicznych tego samego typu i rodzaju w przeliczeniu na jednego ucznia w danym powiecie, a jeśli takie szkoły nie ma w danym powiecie, to brana jest pod uwagę szkoła w najbliższym powiecie, ale powiat nie informując Skarżącego w jaki sposób dokonywał wyliczenia dotacji na jednego wychowanka, wskazywał jedynie wartość, która była znacznie niższa od otrzymywanej kwoty na szkołę w ramach subwencji oświatowej, a tym samym Skarżący otrzymywał kwoty dotacji niższe na jednego wychowanka w kontrolowanym okresie aniżeli wynika to z przepisów prawa, a tym samym organ powinien przy dokonywaniu kontroli zasadności wykorzystania dotacji, w pierwszej kolejność wykazać, czy w sposób zgodny z prawem przekazywał dotację w prawidłowej wysokości, czy też były to kwoty zaniżone,

5) dotacja w wysokości [...] zł uznana została bezpodstawnie jako wydatkowana niezgodnie z jej przeznaczeniem, ponieważ Skarżący miał możliwość

z dotacji z roku 2013 dokonywać zwrotu dotacji z roku 2011 uprzednio uznanej jako wydatkowanej niezgodnie z przeznaczaniem, ponieważ taki wydatek należy uznać jako wydatek bieżący, przeznaczony na działalność edukacyjną, wskazany

w ustawie o systemie oświaty.

Zdaniem Skarżącego, gdyby nawet uznać, że popełnił on błędy w ww. zakresie, to jest to błąd raczej natury formalnej, a nie merytorycznej. Od początku powstania Szkół "[...]", ukończyło je [...] absolwentów, w tym egzamin dojrzałości zdobyło [...] osoby, a dyplom technika zdobyło dokładnie [...] osób - wg stanu na maj 2016 r. Liceum Ogólnokształcące "[...]" ukończyło [...] osoby, w tym [...] osoby zdobyło egzamin dojrzałości. Jest zatem bezsporne, że również w latach 2013-2015 prowadzący Prywatne Technikum Uzupełniające "[...]" z siedzibą w [...], prowadził w sposób prawidłowy programy edukacyjne i nauczania. Tymczasem zaskarżona decyzja prowadzi faktycznie do zamknięcia działalności edukacyjnej przez Skarżącego i jego bankructwa - gdyż okazało się, że przez prawie 3 lata prowadził on na swój koszt działalność edukacyjną, płacąc m.in. wynagrodzenia nauczycielom i opłacając media, czynsze itp.

Skarżący zarzucił też, że Starostwo [...] nigdy nie prowadziło żadnych spotkań z dyrektorami prywatnych placówek oświatowych na terenie powiatu [...], w tym również ze Stroną, podczas których wyjaśniano by przepisy i ich interpretację dotyczące zasad otrzymywania i rozliczania dotacji.

Kwestionując ustalenia organów, iż w okresie od marca 2013 r. do marca 2015 r. wnioskował i otrzymywał dotacje również na słuchaczy, którzy w danym miesiącu uczęszczali na zajęcia mniej niż wymagana 50% frekwencja, Skarżący wskazał, że nie jest to zgodne z prawdą, a o tym, że weryfikował i kontrolował, czy dotacja na danego słuchacza przysługuje, świadczy m.in. fakt, iż podawał w różnych miesiącach różne osoby, a nie przez cały rok jedną ich liczbę. Ustawowy wymóg wynikający z przepisów u.s.o., obowiązujący od 1 kwietnia 2015 r. wskazuje, iż uczestnictwo uczniów

w obowiązkowych zajęciach edukacyjnych musi być potwierdzone ich własnoręcznymi podpisami na listach obecności na tych zajęciach. Zdaniem Skarżącego, jest to przepis pomocniczy, który pozwala weryfikować, czy dana osoba w danym miesiącu uczęszczała na zajęcia w min. 50% zajęć, ale nie jest to wymóg, który wskazuje, że jeśli osoba nie złożyła swojego podpisu pomimo tego, że była na zajęciach, to automatycznie dotacja na daną osobę będzie uznawana za pobraną nienależnie tylko z tego powodu, że dana osoba nie złożyła własnoręcznego podpisu na liście imiennej (pomimo tego, że faktycznie w zajęciach uczestniczyła). Należy przyjąć, że w takiej sytuacji przepis wprowadza domniemanie, że takiej osoby na zajęciach nie było, ale takie domniemanie może przełamać podmiot kontrolujący poprzez np. przedstawienie listy dzienników obecności prowadzonych przez wykładowców ze wskazaniem, ile osób było na zajęciach i jakie były to konkretnie osoby.

W odpowiedzi na skargę, Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] wniosło o jej oddalenie, uznając zarzuty skargi za niezasadne.

Dodatkowo na rozprawie pełnomocnik Skarżącego podkreślił odmienność rozpoznawanej sprawy od innych spraw [...] jako organu prowadzącego szkoły, który były przedmiotem innych decyzji SKO w [...], a następnie były rozstrzygane przed WSA w Szczecinie. Wskazał, że ze względu na specyfikę Technikum, dużą część zajęć stanowią praktyki, obecności zaś na praktykach nie są odzwierciedlane w dziennikach lekcyjnych.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie z w a ż y ł, co następuje:

W wyniku kontroli zaskarżonej decyzji co do jej zgodności z prawem Sąd uznał, że decyzja ta w części odnoszącej się do dotacji pobranej w nadmiernej wysokości

w latach 2013, 2014 i 2015 została wydana z naruszeniem przepisów postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy i wobec tego uchylił w tej części zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję organu I instancji.

Przede wszystkim wskazać należy, że w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji Kolegium wskazało, iż "W protokole kontroli z dnia 19 stycznia 2016 r., organ dotujący odnotował, że począwszy od 01.03.2013 r. metodą pełną sprawdzono frekwencję słuchaczy na zajęciach na podstawie zapisów w dziennikach w okresie 2012/2013, 2013/2014. Metodą wyrywkową sprawdzono frekwencję w roku szkolnym 2014/2015. Zestawienia o liczbie godzin dydaktycznych, na których byli obecni słuchacze w poszczególnych miesiącach lat stanowią załącznik nr 19 do protokołu." W takim też stanie sprawy Kolegium zaakceptowało decyzję organu I instancji.

Skarżący zarzucił zaś w skardze, że za rok 2014/2015 organ dokonał jedynie wyrywkowej oceny dziennika (metoda wyrywkowa), podczas gdy jest to jedyny dowód, którym dysponował organ. Tym samym według Skarżącego, organ nie dokonał ustaleń w zakresie faktycznej liczby słuchaczy, którzy nie spełniali wymogów frekwencji oraz nie podpisywali się na liście obecności, albowiem organ wydał decyzje jedynie w oparciu

o porównanie list słuchaczy wynikających ze zgłoszenia Skarżącego i dzienników lekcyjnych, gdzie jedynym dowodem obecności słuchacza lub jego nieobecności jest znak krzyżyka (plusa). W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy również nie odniósł się do tego zarzutu.

W ocenie Sądu, brak wyjaśnienia zastosowanej metody w ww. protokole kontroli z 19 stycznia 2016 r., a następnie w decyzji Kolegium akceptującej sporne ustalenia organu I instancji, dokonanej na podstawie zastosowanej wskazanej wyżej metody wyrywkowej co do badania frekwencji słuchaczy Prywatnej Technikum Uzupełniające "[...]" w [...] na zajęciach lekcyjnych, skutkowało brakiem możliwości zweryfikowania tych ustaleń przez Sąd w zakresie prawidłowości tych wyliczeń za lata 2014 i 2015, co świadczy, że organy obu instancji rozstrzygając niniejszą sprawę naruszyły podstawowe zasady prowadzenia postępowania administracyjnego, w szczególności art. 7, art. 8, art. 77 § 1 K.p.a., nakazujące organom administracji publicznej podejmowanie wszelkich niezbędnych działań w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy, prowadzenie postępowania w sposób budzący zaufanie do organów władzy publicznej oraz wyczerpujące zebranie i rozpatrzenie całego materiału dowodowego. Naruszono tym samym również przepis postępowania zawarty w art. 107 § 3 K.p.a. przez niewyjaśnienie w uzasadnieniach decyzji organów obu instancji spornej kwestii, wywołującej istotne wątpliwości Skarżącego, których Sąd nie był w stanie zweryfikować, co uniemożliwiło pełną sądową kontrolę legalności tych decyzji. Zatem nie budzi wątpliwości, że brak wyjaśnienia tej spornej kwestii, istotnej dla jej merytorycznego rozstrzygnięcia, mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy

w zakresie lat 2014 i 2015.

Stwierdzić przy tym należy, że wskazane naruszenie procesowe, mimo

że dotyczy roku szkolnego 2014/2015, w istocie odnosi się do pełnego rozliczenia okresu za lata 2014 i 2015.

Natomiast co do dotacji pobranej w nadmiernej wysokości w za rok 2013,

to zdaniem Sądu w odniesieniu do tego roku, w kontekście dodatkowych zarzutów Strony, zgłoszonych na rozprawie, należało uznać, że ze względu na specyfikę Technikum organ winien rozważyć kwestie związane z koniecznością odbycia praktyk zawodowych, jako częścią procesu edukacji, sposobem dokumentowania uczestnictwa w nich, a przede wszystkim prawem do uzyskania dotacji za okres ich odbywania. Tego zaś zabrakło w zaskarżonej decyzji. Powyższe rozważania winny objąć także rok 2014 i 2015.

Sąd nie kwestionuje przy tym, że dziennik lekcyjny zawierający dane dotyczące obecności słuchaczy na zajęciach ww. szkoły stanowi dokument urzędowy

w rozumieniu art. 76 § 1 K.p.a. (przepis ten ma odpowiednio zastosowanie w niniejszej sprawie w myśl art. 60 ustawy o finansach publicznych), który to dokument zawiera domniemanie prawdziwości tego co zostało w nim urzędowo potwierdzone, przy czym domniemanie to może zostać wzruszone innym dowodem, stosownie do art. 76 § 3 K.p.a. Domniemanie prawdziwości nakazuje uznać, że treść takiego dokumentu jest zgodna z rzeczywistością. Dzięki temu domniemaniu taki dowód urzędowy skraca

i upraszcza postępowanie dowodowe. Nie ma potrzeby udowadniania faktów, które wynikają z dokumentu urzędowego, co oznacza, że dopuszczalne jest wykazywanie innymi dowodami okoliczności nie objętych takim dokumentem.

W pozostałej natomiast części, tj. w zakresie dotacji wykorzystanej niezgodnie

z przeznaczeniem w roku 2013 w kwocie [...] zł, zaskarżona decyzja pozostaje

w zgodzie z prawem i w związku z tym Sąd, działając na podstawie art. 151 p.p.s.a., orzekł o oddaleniu skargi w tym zakresie.

Wyjaśnić zatem należy, że zgodnie z art. 90 ust. 3d u.s.o.: "Dotacje, o których mowa w ust. 1a-3b, są przeznaczone na dofinansowanie realizacji zadań szkoły lub placówki w zakresie kształcenia, wychowania i opieki, w tym profilaktyki społecznej. Dotacje mogą być wykorzystane wyłącznie na pokrycie wydatków bieżących szkoły lub placówki.".

Przepis ten z dniem 1 stycznia 2014 r. otrzymał nowe brzmienie, m.in. przez zdefiniowanie w pkt. 1 wydatków bieżących, które obejmują "każdy wydatek poniesiony na cele działalności szkoły, (...), w tym na wynagrodzenie osoby fizycznej prowadzącej szkołę, (...), jeżeli odpowiednio pełni funkcję dyrektora szkoły, (...), z wyjątkiem wydatków na inwestycje i zakupy inwestycyjne, zakup i objęcie akcji i udziałów lub wniesienie wkładów do spółek prawa handlowego", a ponadto dodano pkt. 2, dotyczący możliwości sfinansowania zakupu środków trwałych oraz wartości niematerialnych i prawnych, obejmujących (lit. a-e) m.in. książki i inne zbiory biblioteczne, środki dydaktyczne, sprzęt sportowy i rekreacyjny, meble, pozostałe środki trwałe oraz wartości niematerialne i prawne o wartości nieprzekraczającej wielkości ustalonej w przepisach o podatku dochodowym od osób prawnych, dla których odpisy amortyzacyjne są uznawane za koszt uzyskania przychodu w 100 % ich wartości, w momencie oddania do używania.

Z dniem 31 marca 2015 r. pkt 1 ustępu 3d otrzymał brzmienie: "1) pokrycie wydatków bieżących szkół, (...), obejmujących każdy wydatek poniesiony na cele działalności szkoły, (...), w tym na:

a) wynagrodzenie osoby fizycznej prowadzącej szkołę, (...), jeżeli odpowiednio pełni funkcję dyrektora szkoły, (...),

b) sfinansowanie wydatków związanych z realizacją zadań organu prowadzącego,

o których mowa w art. 5 ust. 7

- z wyjątkiem wydatków na inwestycje i zakupy inwestycyjne, zakup i objęcie akcji

i udziałów lub wniesienie wkładów do spółek prawa handlowego;".

Należy więc tu dodać, że art. 5 ust. 7 u.s.o. (w brzmieniu do 30 marca 2015 r.) stanowił: "Organ prowadzący szkołę lub placówkę odpowiada za jej działalność.

Do zadań organu prowadzącego szkołę lub placówkę należy w szczególności:

1) zapewnienie warunków działania szkoły lub placówki, w tym bezpiecznych

i higienicznych warunków nauki, wychowania i opieki;

2) wykonywanie remontów obiektów szkolnych oraz zadań inwestycyjnych w tym zakresie;

3) zapewnienie obsługi administracyjnej, finansowej, w tym w zakresie wykonywania czynności, o których mowa w art. 4 ust. 3 pkt 2-6 ustawy z dnia 29 września 1994 r. o rachunkowości (Dz. U. z 2002 r. Nr 76, poz. 694, z późn. zm.), i organizacyjnej szkoły lub placówki;

4) wyposażenie szkoły lub placówki w pomoce dydaktyczne i sprzęt niezbędny do pełnej realizacji programów nauczania, programów wychowawczych, przeprowadzania sprawdzianów i egzaminów oraz wykonywania innych zadań statutowych.".

Zdaniem Sądu, zasadnie organy obu instancji uznały, że wobec braku przed 2014 r. w ustawie o systemie oświaty definicji "wydatków bieżących" należało – zgodnie z zasadami wykładni systemowej – sięgać (odpowiednio) do definicji takiego pojęcia, zawartego w art. 124 ust. 3 w zw. z at. 236 ust. 2 u.f.p. W myśl art. 124 ust. 1 u.f.p., do wydatków budżetu państwa zalicza się m.in. (pkt 3) wydatki bieżące jednostek budżetowych i wydatki majątkowe (pkt 4). Wydatki bieżące – zgodnie z ust. 3 tego artykułu – "obejmują: 1) wynagrodzenia i uposażenia osób zatrudnionych w państwowych jednostkach budżetowych oraz składki naliczane od tych wynagrodzeń i uposażeń; 2) zakupy towarów i usług; 3) koszty utrzymania oraz inne wydatki związane z funkcjonowaniem jednostek budżetowych i realizacją ich statutowych zadań; 4) koszty zadań zleconych do realizacji jednostkom zaliczanym i niezaliczanym do sektora finansów publicznych, z wyłączeniem organizacji pozarządowych". Z kolei (w myśl ust. 4) wydatki majątkowe "obejmują: 1) wydatki na zakup i objęcie akcji oraz wniesienie wkładów do spółek prawa handlowego; 2) wydatki inwestycyjne państwowych jednostek budżetowych oraz dotacje celowe na finansowanie lub dofinansowanie kosztów inwestycji realizowanych przez inne jednostki".

Stosownie natomiast do art. 236 ust. 2 u.f.p.: "Przez wydatki bieżące budżetu jednostki samorządu terytorialnego rozumie się wydatki budżetowe niebędące wydatkami majątkowymi.".

W ocenie Sądu, w świetle przytoczonych wyżej przepisów, w sposób uprawniony organy obu instancji uznały, że wydatek przez Skarżącego w kwocie [...] zł na poczet zwrotu dotacji pobranej w roku 2011, sfinansowany środkami pochodzącymi z dotacji udzielonej w 2013 r. - stanowi dotację wykorzystaną niezgodnie z przeznaczeniem, gdyż w żaden sposób nie może być ten wydatek uznany za przeznaczony z tej dotacji na cele określone w art. 90 ust. 3d u.s.o., tj. na realizację zadań szkoły w zakresie kształcenia, wychowania i opieki, w tym kształcenia specjalnego i profilaktyki społecznej przez ich wykorzystanie "wyłącznie na pokrycie wydatków bieżących szkoły" – także przy uwzględnieniu definicji "wydatków bieżących", zawartej w art. 124 ust. 3 w zw. z art. 236 ust. 2 u.f.p. Nie był to bowiem wydatek w rozumieniu art. 90 ust. 3d u.s.o. (w brzmieniu obowiązującym w 2013 r.), lecz spłata wymagalnego zobowiązania finansowego Skarżącego na rzecz budżetu Powiatu [...] określonego w odrębnej decyzji administracyjnej.

Takie stwierdzenie jest również zasadne przy uwzględnieniu dokonanych

w art. 90 ust. 3d o.s.o. po 2013 r. zmian – przytoczonych wyżej.

Również powołane wyżej brzmienie art. 5 ust. 7 u.s.o. nie pozwala tego wydatku Skarżącego, dokonanego w 2013 r., uznać za wydatek na ww. cele szkoły, nawet przy uwzględnieniu zadań organu prowadzącego, określonych w tym przepisie.

A zatem, zgodnie z prawem organ uznał w zaskarżonej decyzji, że wskazaną kwotę [...] zł sfinansowaną z dotacji otrzymanej w 2013 r. na poczet zwrotu dotacji

z 2011 r. Skarżący wykorzystał w roku 2013 niezgodnie z przeznaczeniem i dlatego zasadne było orzeczenie o zwrocie tej kwoty wraz z odsetkami liczonymi od dnia przekazania z budżetu Powiatu [...] poszczególnych kwot tej dotacji do dnia zapłaty.

Zgodnie bowiem z art. 252 ust. 1 u.f.p.: "Dotacje udzielone z budżetu jednostki samorządu terytorialnego:

1) wykorzystane niezgodnie z przeznaczeniem,

2) pobrane nienależnie lub w nadmiernej wysokości

- podlegają zwrotowi do budżetu wraz z odsetkami w wysokości określonej jak dla zaległości podatkowych, w ciągu 15 dni od dnia stwierdzenia okoliczności, o których mowa w pkt 1 lub pkt 2.".

Równocześnie w ust. 3 art. 252 u.f.p. ustawodawca wyjaśnił, że: "Dotacjami pobranymi w nadmiernej wysokości są dotacje otrzymane z budżetu jednostki samorządu terytorialnego w wysokości wyższej niż określona w odrębnych przepisach, umowie lub wyższej niż niezbędna na dofinansowanie lub finansowanie dotowanego zadania.".

Ponadto, w myśl ust. 5 art. 252 u.f.p.: "Zwrotowi do budżetu jednostki samorządu terytorialnego podlega ta część dotacji, która została wykorzystana niezgodnie

z przeznaczeniem, nienależnie udzielona lub pobrana w nadmiernej wysokości.".

Stosownie do ust. 6 art. 252 u.f.p.: "Odsetki od dotacji podlegających zwrotowi do budżetu jednostki samorządu terytorialnego nalicza się począwszy od dnia:

1) przekazania z budżetu jednostki samorządu terytorialnego dotacji wykorzystanych niezgodnie z przeznaczeniem;

2) następującego po upływie terminów zwrotu określonych w ust. 1 i 2 w odniesieniu do dotacji pobranej nienależnie lub w nadmiernej wysokości.".

W myśl zaś art. 60 pkt 1 u.f.p., kwoty dotacji podlegające zwrotowi do budżetu jednostki samorządu terytorialnego w przypadkach określonych w tej ustawie są środkami publicznymi stanowiącymi niepodatkowe należności budżetowe o charakterze publicznoprawnym.

Zgodnie natomiast z art. 67 ust. 1 u.f.p.: "Do spraw dotyczących należności,

o których mowa w art. 60, nieuregulowanych niniejszą ustawą stosuje się przepisy ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (...) i odpowiednio przepisy działu III ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (...)."

Odnosząc się z kolei do zarzutu skargi, że w wydaniu decyzji organu I instancji brały udział te same osoby, które brały udział przy zbieraniu materiałów i wydawaniu uprzedniej decyzji, która została uchylona przez SKO, stwierdzić należało,

że prawidłowo organ odwoławczy w zaskarżonej decyzji wyjaśnił, że stosownie

do art. 24 § 1 pkt 5 K.p.a., pracownik organu administracji publicznej podlega co do zasady wyłączeniu od udziału w postępowaniu w sprawie, w której brał udział

w wydaniu zaskarżonej decyzji – zatem obowiązek wyłączenia pracownika dotyczy tylko sytuacji, gdy decyzja, przy wydaniu której uprzednio dany pracownik uczestniczył, miałaby być poddawana następnie kontroli - czy to w postępowaniu zwykłym (w toku instancji albo na podstawie art. 127 § 3 K.p.a.), czy nadzwyczajnym (w trybie wznowienia postępowania albo stwierdzenia nieważności decyzji), przez tego samego pracownika – co nie wystąpiło w sprawie.

Nie był również skuteczny zarzut skargi co do ustalenia i przekazywania dotacji na jednego słuchacza w wysokości niższej, niż wynika to z art. 90 ust. 3 u.s.o. Ustalanie wysokości dotacji na jednego słuchacza dokonywane jest bowiem w odrębnym trybie, co nie jest przedmiotem niniejszego postępowania, przy czym podmiotom prowadzącym szkoły przysługują stosowne środki pozwalające na weryfikację ustalonych przez organ samorządu stawek dotacji.

W odniesieniu do zarzutu skargi, że Starostwo [...] nie prowadziło szkoleń dla podmiotów prowadzących szkoły, podczas których wyjaśniano by przepisy i ich interpretację dotyczące zasad otrzymywania i rozliczania dotacji wskazać należy,

że w zaskarżonej decyzji wyjaśniono, iż z załączników jak i protokołów kontroli przeprowadzonych w szkołach prowadzonych przez Skarżącego wynika,

że uczestniczył on w konferencjach i szkoleniach z udziałem przedstawicieli MEN, podczas których poruszane były tematy dotyczące zasad otrzymywania i rozliczania dotacji z budżetu państwa.

Natomiast nawet gdyby nie było takich szkoleń – bowiem jednostki samorządu terytorialnego nie mają obowiązku ich prowadzenia - to i tak Skarżący miał świadomość spoczywającego na nim obowiązku wykazywania słuchaczy spełniających wymóg 50% obecności na zajęciach zgodnie z art. 90 ust. 3 u.s.o., gdyż wzór deklaracji rocznego rozliczenia dotacji otrzymanej w konkretnym roku, stanowiący załącznik do ww. uchwały Rady Powiatu [...] zawiera informację o takim warunku frekwencji. Składając roczne rozliczenie dotacji na formularzu stanowiącym taki załącznik do uchwały, potwierdzał wiedzę o istnieniu takiego obowiązku. Ponadto, ustawy o systemie oświaty i o finansach publicznych są aktami normatywnymi a uchwały organu samorządu powiatowego w sprawie trybu udzielania i rozliczania dotacji oświatowych są aktami prawa miejscowego, wobec czego przyjmuje się, że są one powszechnie znane. Niewątpliwie każdy organ prowadzący szkołę powinien zadbać o zapoznanie się z przepisami regulującymi taką działalność, a w razie potrzeby może występować do odpowiednich instytucji o stosowne wyjaśnienia dotyczące interpretacji takich przepisów.

W ponownym rozpoznaniu sprawy w zakresie dotacji pobranych w nadmiernej wysokości dotyczących lat 2014 i 2015 organ uwzględni wyżej przedstawione wskazania co do braku wyjaśnienia zastosowanej do obliczenia faktycznej liczby słuchaczy metody wyrywkowej i dokona ponownej oceny sprawy usuwając istniejące

w tym zakresie wątpliwości. Co do lat 2013, 2014, 2015 wyjaśni i rozważy kwestie związane z koniecznością odbycia przez uczniów Technikum praktyk, sposobem dokumentowania uczestnictwa w nich, a przede wszystkim prawem Skarżącego do uzyskania dotacji za okres ich odbywania przez uczniów.

W tym stanie sprawy Sąd, działając na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. orzekł jak w pkt. I sentencji wyroku, zaś na podstawie art. 151 p.p.s.a. orzekł o oddaleniu skargi w pozostałym zakresie (pkt II sentencji wyroku).

O kosztach postępowania orzeczono na podstawie art. 200, art. 205 § 2 i art. 206 p.p.s.a. oraz § 14 ust. 1 pkt 1 lit a) w zw. z § 2 pkt 5 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie (Dz.U.2015.1800, ze zm.) – zasądzając jednak te w łącznej kwocie [...] zł, obejmującej zwrot części uiszczonego wpisu w kwocie [...] zł, należne wynagrodzenie pełnomocnika w kwocie [...] zł, ustalone w ten sposób z uwagi na fakt, że skarga została uwzględniona w części niewspółmiernej w stosunku do wartości przedmiotu sporu (3/4) oraz uiszczoną od pełnomocnictwa procesowego opłatę skarbową ([...] zł).