Postanowienie NSA, sygn. akt I FZ 244/23
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2023-10-26 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6110 Podatek od towarów i usług
Hasła tematyczne: Przywrócenie terminu
Skarżony organ: Dyrektor Izby Administracji Skarbowej
Treść wyniku: Uchylono zaskarżone postanowienie i przywrócono termin
Powołane przepisy: article: art. 86 i nast.
journal: Dz.U. 2023 poz 1634
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Sędzia NSA Danuta Oleś, , , po rozpoznaniu w dniu 26 października 2023 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Finansowej zażalenia A. sp. z o.o. z siedzibą w K. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach z dnia 6 lipca 2023 r. sygn. akt I SA/Ke 152/23 odmawiające przywrócenia terminu do wniesienia skargi w sprawie ze skargi A. sp. z o.o. z siedzibą w K. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Kielcach z dnia 30 stycznia 2023 r. nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług za sierpień, wrzesień październik, listopad, grudzień 2014 r. i styczeń 2015 r. postanawia: 1. uchylić zaskarżone postanowienie, 2. przywrócić spółce termin do wniesienia skargi.


UZASADNIENIE

Postanowieniem z 6 lipca 2023 r., sygn. akt I SA/Ke 152/23, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach odmówił A. sp. z o.o. z siedzibą w K. przywrócenia terminu do wniesienia skargi na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Kielcach z 30 stycznia 2023 r. w przedmiocie podatku od towarów i usług za sierpień, wrzesień, październik, listopad i grudzień 2014 r. oraz styczeń 2015 r.

Z uzasadnienia postanowienia Sądu pierwszej instancji wynika, że w niniejszej sprawie jako przyczynę wniesienia skargi po terminie pełnomocnik spółki podał awarię w systemie podpisywania ePUAP oraz okoliczność że placówki poczty w miejscu jego pobytu pracowały do godziny 19:00. Zdaniem Sądu pełnomocnik nie wykazał braku winy w niedochowaniu terminu do wniesienia skargi. Z załączonych do skargi wydruków wynika, że opisywany błąd systemu faktycznie pojawił się, ale wystąpił i został zgłoszony oraz zarejestrowany już po godzinie 13.00 w dniu 8 marca 2023 r. oraz został rozwiązany tego dnia o godzinie 22:05. Pełnomocnik nie wskazał natomiast jaka przeszkoda istniała pomiędzy momentem pojawienia się awarii systemu ePUAP (po godzinie 13) a godziną 19:00 (zamknięcie poczty w miejscu pobytu pełnomocnika skarżącej), która uniemożliwiła nadanie przesyłki zawierającej skargę na poczcie. Nie wskazał też na przyczyny uniemożliwiające mu wysyłkę w trybie elektronicznym ePUAP w godzinach 22:05 (usunięcie błędu systemu) - 24:00.

Zdaniem Sądu w związku z powyższym uprawnionym jest twierdzenie, że to pełnomocnik spółki nie dochował należytej staranności przy prowadzeniu sprawy jakiej w danych okolicznościach można by od niego oczekiwać.

W zażaleniu na powyższe postanowienie zarzucono naruszenie art. 87 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2023 r., poz. 1634 ze zm., dalej: "p.p.s.a."). polegające na przyjęciu, iż pełnomocnik spółki ponosi lekką winę w braku złożenia w terminie skargi, podczas gdy pełnomocnikowi nie można przypisać winy w tym, że błąd systemu zgłoszony 8 marca 2023 r. po godzinie 13:00 nie został usunięty do dnia 9 marca 2023 r., a brak podstaw do przyjęcia, iż pełnomocnik nie miał prawa złożenia skargi za pośrednictwem systemu elektronicznego w godzinach od 19:00 do 24:00, wobec faktu nie rozwiązania problemu błędu do 9 marca 2023 r.

Wskazując na powyższe podstawy wniesiono o uchylenie i zmianę zaskarżonego postanowienia oraz przywrócenie terminu do wniesienia skargi. Wniesiono także o zasądzenie zwrotu kosztów postępowania zażaleniowego.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Zażalenie zasługuje na uwzględnienie.

Stosownie do treści art. 86 § 1 p.p.s.a. sąd przywróci termin do dokonania czynności procesowej, jeśli strona uprawdopodobni, że uchybiła terminowi bez swojej winy. Kryterium braku winy, jako przesłanka zasadności wniosku o przywrócenie terminu, polega na dopełnieniu przez stronę obowiązku dołożenia szczególnej staranności przy dokonywaniu czynności procesowej. Jednocześnie zgodnie z art. 87 § 1, § 2 i § 4 p.p.s.a., pismo z wnioskiem o przywrócenie terminu wnosi się do sądu, w którym czynność miała być dokonana, w ciągu siedmiu dni od czasu ustania przyczyny uchybienia terminu. W piśmie tym należy uprawdopodobnić okoliczności wskazujące na brak winy w uchybieniu terminu. Równocześnie z wnioskiem strona powinna dokonać czynności, której nie dokonała w terminie.

W przedmiotowej sprawie skarżąca uchybiła terminowi do wniesienia skargi do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach. Decyzja organu drugiej instancji została doręczona pełnomocnikowi skarżącej 6 lutego 2023 r. Zatem termin do jej wniesienia upływał 8 marca 2023 r., natomiast skarga została nadana na poczcie 9 marca 2023 r.

Pełnomocnik spółki zarówno we wniosku o przywrócenie terminu, jak i w zażaleniu na postanowienie Sądu pierwszej instancji, podkreślał, że 8 marca 2023 r. sporządził skargę, której nie mógł wnieść tradycyjną pocztą, albowiem placówki poczty w miejscu jego pobytu pracowały do godziny 19:00, zaś pełnomocnik miał zamiar wnieść skargę za pośrednictwem platformy ePUAP, co mógł potencjalnie, gdyż nastąpił nieoczekiwany błąd w systemie podpisywania ePUAP z jego skrzynki podawczej. Wyżej wymieniony błąd został usunięty w późnych godzinach nocnych 8 marca 2023 r. Ten sam problem pojawił się 9 marca 2023 r., przy czym skargę w postaci dokumentów papierowych pełnomocnik bez swojej winy wniósł dopiero 9 marca 2023 r. na poczcie w K. Na okoliczność błędu w systemie ePUAP skrzynki pocztowej pełnomocnika 8 marca 2023 r. oraz braku winy pełnomocnika w niedochowaniu terminu pełnomocnik załączył dowód w postaci wydruku emaila wraz z print screenem (zrzutem ekranu komputera).

Wojewódzki Sąd Administracyjny uznał, że pełnomocnik nie wskazał jaka przeszkoda istniała pomiędzy momentem pojawienia się awarii systemu ePUAP (po godzinie 13) a godziną 19:00 (zamknięcie poczty w miejscu pobytu pełnomocnika skarżącej), która uniemożliwiła nadanie przesyłki zawierającej skargę na poczcie. W ocenie Sądu nie wykazał również przyczyny uniemożliwiające wysyłkę w trybie elektronicznym ePUAP w godzinach 22:05 (usunięcie błędu systemu) - 24:00.

Tymczasem pełnomocnik spółki wskazał, że brak wysyłki tradycyjną pocztą do 19:00 nie jest przesłanką żadnego niedbalstwa, w tym nawet jego lekkiej postaci. Natomiast w godzinach od 22:05 przyczyny niemożliwości wysłania nadal istniały, co potwierdzają wydruki wiadomości email otrzymane przez niego od Zespołu Service Desk.

Naczelny Sąd Administracyjny zauważa, że z treści maila przesłanego od Zespołu Service Desk (k. 18 akt sądowych) nie wynika jednoznacznie, że problem błędu został rozwiązany. Owszem w treści widnieje zapis, że " zgłoszenie Incydent nr [...] zostało rozwiązane" jednakże poniżej można przeczytać, że "w związku z wdrożeniem poprawki zgłaszany problem nie powinien występować" oraz " [...] Po wykonaniu powyższych czynności prosimy o dokonanie weryfikacji czy zgłaszany problem ustąpił". Nie można zatem przyjąć, tak jak to uczynił Sąd pierwszej instancji, że problem z funkcjonowaniem platformy ePUAP w zgłaszanym zakresie został całkowicie naprawiony. Zwrot "problem nie powinien występować" potwierdza pewne ryzyko pojawienia się owego błędu ponownie. Trudno więc uznać z całą stanowczością, że pełnomocnik spółki nie napotkał więcej problemów i mógł w terminie wysłać pismo za pośrednictwem platformy ePUAP.

Z tych względów na podstawie art. 185 § 1 w zw. z art. 197 § 1 i 2 p.p.s.a. orzeczono jak w sentencji.

Odnosząc się do zawartego w zażaleniu wniosku o zasądzenie zwrotu kosztów postępowania zażaleniowego, stwierdzić należy, iż nie może on być uwzględniony przez Naczelny Sąd Administracyjny, albowiem art. 203 i art. 204 p.p.s.a., które regulują kwestie zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego, nie mają zastosowania do postępowania toczącego się na skutek wniesienia zażalenia na postanowienie sądu pierwszej instancji.