Wyrok WSA we Wrocławiu, sygn. akt III SA/Wr 419/22
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu
Data orzeczenia: 2023-07-13 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6550
Hasła tematyczne: Środki unijne
Skarżony organ: Dyrektor Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa
Treść wyniku: *Oddalono skargę w całości
Powołane przepisy: article: art. 40 c ust. 3 pkt 3
journal: Dz.U. 2004 nr 42 poz 386
law: Ustawa z dnia 11 marca 2004 r. o Agencji Rynku Rolnego i organizacji niektórych rynków rolnych.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Sędziowie Sędzia WSA Katarzyna Borońska (sprawozdawca), Asesor WSA Anetta Makowska - Hrycyk, Aneta Brzezińska, Protokolant Referent Tomasz Gołębiowski, , po rozpoznaniu w Wydziale III na rozprawie w dniu 29 czerwca 2023 r., sprawy ze skargi J. K., na decyzję Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa we Wrocławiu, z dnia 7 marca 2022 r. nr 9001-00000001246/22, w przedmiocie odmowy przyznania dopłaty z tytułu zużytego do siewu lub sadzenia materiału siewnego kategorii elitarny lub kwalifikowany, , , , oddala skargę w całości.,


UZASADNIENIE

Wnioskiem z 21 czerwca 2021 r. J. K. (dalej: skarżący, wnioskodawca, strona) zwrócił się do Kierownika BP ARiMR w Oleśnicy o przyznanie mu dopłaty z tytułu zużytego do siewu lub sadzenia materiału siewnego kategorii elitarny lub kwalifikowany, mającej charakter pomocy de minimis w rolnictwie. We wniosku wskazał, że materiał siewny został wykorzystany na powierzchni [...]ha (zboże) i na powierzchni [...]ha (ziemniaki).

Do wniosku dołączono 5 faktur potwierdzających zakup przez wnioskodawcę materiału siewnego. W wyniku kontroli wniosku organ I instancji stwierdził, że materiał siewny (ziemniak-sadzeniak) został zakupiony od Spółdzielni A. L., [...] O. (dalej: Spółdzielnia), który to przedsiębiorca nie był wpisany do ewidencji przedsiębiorców prowadzących obrót materiałem siewnym oraz rolników prowadzących obrót materiałem siewnym, o których mowa w ustawie z 9 listopada 2012 o nasiennictwie (Dz.U. z 2021 r., poz.129). Wnioskodawca w dniu 11 sierpnia 2021 r. przedłożył również 5 faktur potwierdzających zakup ziemniaków przez Spółdzielnię od innych podmiotów (T. Sp. z o.o. oraz P. S.A.) oraz oświadczenie Spółdzielni dotyczące charakteru jej działań.

Kierownik BP w Oleśnicy z/s w S. (dalej: organ I instancji) decyzją z dnia 28 stycznia 2022 r. nr BP014.61910.1.00230.2022.PC przyznał skarżącemu pomoc finansową w formie dopłaty z tytułu zużytego do siewu lub sadzenia materiału siewnego kategorii elitarny lub kwalifikowany do powierzchni [...] ha gruntów ornych obsianych zbożem i jednocześnie odmówił przyznania ww. pomocy do [...] ha gruntów ornych obsianych zbożem i [...] ha gruntów ornych obsadzonych ziemniakami.

W uzasadnieniu decyzji organ I instancji powołał się na przepisy ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o organizacji niektórych rynków rolnych (t.j. Dz.U. z 2022 r. poz. 185) – dalej: u.o.n.r.r., i wskazał, że nie został w przypadku skarżącego spełniony wynikający z art. 40 c ust. 3 pkt 3 tej ustawy warunek udzielenia dopłaty tj. by zakup materiału siewnego zużytego do zasiewu na deklarowanych powierzchniach był dokonany od przedsiębiorcy wpisanego do ewidencji przedsiębiorców prowadzących obrót materiałem siewnym, o której mowa w przepisach o nasiennictwie, albo od rolnika prowadzącego obrót materiałem siewnym wytworzonym w posiadanym gospodarstwie rolnym, wpisanego do ewidencji rolników, o której mowa w przepisach o nasiennictwie, albo od podmiotu prowadzącego obrót materiałem siewnym na terytorium innego państwa członkowskiego Unii Europejskiej.

W odniesieniu natomiast do powierzchni [...] ha ustalono, że skarżący na działce ewidencyjnej nr [...] zadeklarował zboża, podczas gdy we wniosku o płatności bezpośrednie zadeklarował na tej działce uprawę ziemniaków skrobiowych – co oznaczało sprzeczność między deklaracjami.

Od powyższej decyzji wnioskodawca wniósł odwołanie, w którym zarzucił wydanie decyzji z naruszeniem przepisów prawa materialnego, tj.:

- art. 40c ust. 1 u.o.n.r.r. w zw. z art. 3 pkt 3 ustawy z dnia 18 grudnia 2003 r. o krajowym systemie ewidencji producentów, ewidencji gospodarstw rolnych oraz ewidencji wniosków o przyznanie płatności (Dz.U. z 2022 r., poz. 2001) – dalej: ustawa o krajowym systemie ewidencji producentów, poprzez nieprzyznanie pomocy finansowej wnioskodawcy w formie dopłaty z tytułu zużytego do siewu lub sadzenia materiału siewnego kategorii elitarny lub kwalifikowany, jako producentowi rolnemu w rozumieniu art. 3 pkt 3 ww. ustawy;

- art. 40c ust. 3 pkt 3 u.o.n.r.r. w zw. z art. 2 § 1 ustawy z dnia 15 września 2000 r. o grupach producentów rolnych i ich związkach oraz o zmianie innych ustaw (Dz.U. z 2022 r., poz. 395) – dalej: ustawa o grupach producentów rolnych, poprzez uznanie, iż Spółdzielnia prowadzi obrót materiałem siewnym, podczas gdy przekazywała ona zakupiony materiał siewny na wewnętrzne potrzeby członków grupy, a przekazanie to nie miało charakteru gospodarczego, nie uzyskiwała korzyści z tego tytułu, ale wykonywała swojej ustawowe obowiązki

- art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a., polegające na niewyczerpującym rozpatrzeniu całego materiału dowodowego oraz na jego dowolnej ocenie – w szczególności w zakresie tego, czy Spółdzielnia prowadziła obrót materiałem siewnym;

- art. 50 § 1 k.p.a., polegające na niewezwaniu strony do złożenia wyjaśnień w sprawie powierzchni [...] ha na działce ewidencyjnej nr [...] odnośnie rozbieżności dotyczących deklaracji upraw.

Skarżący wniósł o zmianę decyzji w części dotyczącej odmowy przyznania pomocy finansowej w kwocie 22 045,97 zł i przyznanie tejże pomocy.

Skarżoną obecnie decyzją z 7 marca 2022 r. Dyrektor Dolnośląskiego Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa (dalej: Dyrektor ARiMR, organ odwoławczy) utrzymał w mocy decyzję organu I instancji.

Organ odwoławczy podzielił stanowisko organu I instancji co do tego, że okoliczność braku wpisu Spółdzielni, jako podmiotu od którego skarżący nabył materiał siewny (ziemiaki-sadzeniaki) do ewidencji przedsiębiorców prowadzących obrót materiałem siewnym, wykluczała przyznanie mu dopłat w świetle brzmienia art. 40c ust. 3 u.o.n.r.r. Odnosząc się do zarzutów odwołania Dyrektor ARiMR wskazał, że w sytuacji zakupu materiału siewnego przez grupę producentów na rzecz swoich członków, grupa ta powinna spełniać wymagania przepisów ustawy o nasiennictwie posiadać wpis do ewidencji przedsiębiorców upoważnionych do obrotu materiałem siewnym. W świetle bowiem zawartej w tej ustawie definicji obrotu, bez wymaganego wpisu każda forma przekazania materiału siewnego przez grupę swoim członkom będzie traktowana jako obrót niezgodny z wymogami ustawy o nasiennictwie. Natomiast pozyskanie przez wnioskodawcę materiału siewnego w sposób inny, niż wskazany w art. 40c ust. 3 u.o.n.r.r. skutkuje odmową przyznania dopłaty do gruntów obsianych lub obsadzonych tym materiałem.

W skardze na powyższą decyzję skarżący wniósł o jej uchylenie oraz o uchylenie decyzji organu I instancji w części dotyczącej odmowy przyznania pomocy finansowej w formie dopłaty z tytułu zużytego do siewu lub sadzenia materiału siewnego kategorii elitarny lub kwalifikowany w kwocie 22 045,97 zł do powierzchni gruntów ornych obsianych lub obsadzonych materiałem siewnym kategorii elitarny lub kwalifikowany - [...] ha ziemniaków oraz o zobowiązanie organu I instancji do wydania decyzji, zgodnie z którą przyznana zostanie skarżącemu pomoc finansowa w formie dopłaty z tytułu zużytego do siewu lub sadzenia materiału siewnego kategorii elitarny lub kwalifikowany w kwocie 22 045,97 zł

Skarżący podtrzymał zarzuty odwołania podnosząc wydanie decyzji z naruszeniem:

- art. 40c ust. 1 u.o.n.r.r. w zw. z art. 613 § 4 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny oraz w zw. z art. 3 pkt. 3 ustawy z dnia 18 grudnia 2003 r. o krajowym systemie ewidencji producentów, poprzez nieprzyznanie pomocy finansowej wnioskodawcy w formie dopłaty z tytułu zużytego do siewu lub sadzenia materiału siewnego kategorii elitarny lub kwalifikowany, jako producentowi rolnemu w rozumieniu art. 3 pkt 3 ww. ww. ustawy o krajowym systemie ewidencji producentów, podczas gdy pomoc ta z uwagi na spełnienie wszelkich warunków winna zostać przyznana;

- art. 40c ust. 3 pkt 3 u.o.n.r.r. w zw. z art. 2 § 1 ustawy o grupach producentów rolnych poprzez uznanie, iż Spółdzielnia A. prowadzi obrót materiałem siewnym, podczas gdy de facto takiego obrotu nie prowadzi i działa wyłącznie na rzecz swoich członków zgodnie z ustawą o grupach producentów rolnych, zaś materiał siewny z kategorii elitarny lub kwalifikowany sama zakupiła od podmiotu wpisującego się w art. 40c ust. 3 u.o.n.r.r.;

- art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a., polegające na niewyczerpującym rozpatrzeniu całego materiału dowodowego oraz na jego dowolnej ocenie.

Ponadto zarzucił naruszenie przepisów postępowania, tj. art. 50 § 1 k.p.a., polegające na niewezwaniu strony do złożenia wyjaśnień w sprawie powierzchni [...] ha na działce ewidencyjnej [...] odnośnie rozbieżności dotyczących deklaracji upraw we wniosku o płatności bezpośrednie na rok 2021 a wniosku o przyznanie dopłaty z tytułu zużytego do siewu lub sadzenia materiału siewnego kategorii elitarny lub kwalifikowany.

Odpowiadając na skargę Dyrektor ARiMR wniósł o jej oddalenie i podtrzymał stanowisko oraz argumentację zawarte w zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje.

Stosownie do art. 3 § 2 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2023, poz. 259 ze zm., dalej: p.p.s.a.) kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na decyzje administracyjne. W wyniku takiej kontroli decyzja może zostać uchylona w razie stwierdzenia, że naruszono przepisy prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy lub doszło do takiego naruszenia przepisów prawa procesowego, które mogłoby w istotny sposób wpłynąć na wynik sprawy, ewentualnie w razie wystąpienia okoliczności mogących być podstawą wznowienia postępowania (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a), b) i c) p.p.s.a.). Z przepisu art. 134 § 1 p.p.s.a. wynika, że Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.

Orzekając wedle tak określonych kryteriów Sąd uznał, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie, bowiem zaskarżona decyzja nie narusza przepisów prawa materialnego bądź przepisów prawa procesowego w stopniu uzasadniającym jej uchylenie.

Materialno prawną podstawę rozstrzygnięcia stanowiły przepisy ustawy z dnia 11 marca 2004r. o organizacji niektórych rynków rolnych (Dz.U. z 2018r. poz.945 ze zm.), Rozdziału 9b. Zgodnie z treścią art.40c ust.1 tej ustawy dopłat z tytułu zużytego do siewu lub sadzenia materiału siewnego kategorii elitarny lub kwalifikowany udziela się producentom rolnym w rozumieniu ustawy z dnia 18 grudnia 2003 r. o krajowym systemie ewidencji producentów, ewidencji gospodarstw rolnych oraz ewidencji wniosków o przyznanie płatności. W myśl natomiast art.40c ust.2 cytowanej ustawy warunkiem uzyskania dopłaty jest posiadanie przez producenta rolnego działek rolnych o łącznej powierzchni nie mniejszej niż 1 ha, na których uprawia się gatunki roślin uprawnych objęte dopłatami, przy czym działka rolna oznacza zwarty obszar gruntu rolnego, na którym jest prowadzona uprawa lub grupa upraw, o której mowa w rozporządzeniu Komisji (WE) nr 796/2004 z dnia 21 kwietnia 2004 r. ustanawiającym szczegółowe zasady wdrażania zasady współzależności, modulacji oraz zintegrowanego systemu administracji i kontroli przewidzianych w rozporządzeniu Rady (WE) nr 1782/2003 ustanawiającego wspólne zasady dla systemów pomocy bezpośredniej w zakresie wspólnej polityki rolnej oraz określonych systemów wsparcia dla rolników, oraz wdrażania zasady współzależności przewidzianej w rozporządzeniu (WE) nr 479/2008 (Dz. Urz. UE L 141 z 30.04.2004, str. 18, z późn. zm.; Dz. Urz. UE Polskie wydanie specjalne, rozdz. 3, t. 44, str. 243), o powierzchni nie mniejszej niż 0,1 ha wchodzący w skład gospodarstwa rolnego.

Jak stanowi art.40c ust.3 ustawy dopłaty udziela się do powierzchni gruntów ornych obsianych lub obsadzonych materiałem siewnym kategorii elitarny lub kwalifikowany gatunków roślin uprawnych określonych w przepisach wydanych na podstawie ust. 6 pkt 2, jeżeli:

1) ilość materiału siewnego kategorii elitarny lub kwalifikowany, zużyta do obsiania lub obsadzenia tych powierzchni, jest nie mniejsza niż minimalna ilość tego materiału określona w przepisach wydanych na podstawie art. 40d ust. 6 pkt 2;

2) materiał siewny kategorii elitarny lub kwalifikowany został wytworzony:

a) przez przedsiębiorcę wpisanego do ewidencji przedsiębiorców, o której mowa w przepisach o nasiennictwie, lub

b) w gospodarstwie rolnym posiadanym przez rolnika wpisanego do ewidencji rolników, o której mowa w przepisach o nasiennictwie, lub

3) materiał siewny kategorii elitarny lub kwalifikowany został zakupiony:

a) od przedsiębiorcy wpisanego do ewidencji przedsiębiorców prowadzących obrót materiałem siewnym, o której mowa w przepisach o nasiennictwie, albo

b) od rolnika prowadzącego obrót materiałem siewnym wytworzonym w posiadanym gospodarstwie rolnym, wpisanego do ewidencji rolników, o której mowa w przepisach o nasiennictwie, albo

c) od podmiotu prowadzącego obrót materiałem siewnym na terytorium innego państwa członkowskiego Unii Europejskiej.

Dopłaty mają charakter pomocy de minimis w rolnictwie i są udzielane zgodnie z przepisami o postępowaniu w sprawach dotyczących pomocy publicznej (art. 40c ust. 5 ustawy).

Dopłata jest przyznawana przez kierownika biura powiatowego Agencji właściwego ze względu na miejsce zamieszkania lub siedzibę producenta rolnego przyznaje, w drodze decyzji, dopłatę z tytułu zużytego do siewu lub sadzenia materiału siewnego kategorii elitarny lub kwalifikowany, na wniosek producenta rolnego (art.40d ust.1 ustawy). Zgodnie z treścią ust.3 i 4 art. 40d ustawy, do wniosku producent rolny dołącza oryginał albo potwierdzoną za zgodność z oryginałem przez notariusza albo upoważnionego pracownika Agencji kopię:

1) faktury zakupu materiału siewnego kategorii elitarny lub kwalifikowany wystawionej w okresie od dnia 15 lipca roku poprzedzającego złożenie wniosku do dnia 15 czerwca roku złożenia wniosku, pod warunkiem że materiał ten został zużyty w tym okresie do siewu lub sadzenia;

2) dokumentu wydania z magazynu materiału siewnego kategorii elitarny lub kwalifikowany wystawionego w roku, w którym materiał ten został zużyty do siewu lub sadzenia, jeżeli producent rolny zużył do siewu lub sadzenia w posiadanym przez niego gospodarstwie rolnym materiał siewny kategorii elitarny lub kwalifikowany, o którym mowa w art. 40c ust. 3 pkt 2 lit. a lub b.

Dokumenty, o których mowa w ust. 3, powinny zawierać w szczególności: 1) datę sprzedaży lub wydania z magazynu materiału siewnego; 2) nazwę gatunku i odmiany; 3) kategorię lub stopień kwalifikacji materiału siewnego; 4) numer partii materiału siewnego.

W myśl art. 40e ust. 1 ustawy wojewódzki inspektor ochrony roślin i nasiennictwa, zwany dalej "wojewódzkim inspektorem", na wniosek dyrektora oddziału regionalnego Agencji przekazuje nieodpłatnie informacje o:

1) przedsiębiorcach wpisanych do ewidencji przedsiębiorców prowadzących obrót materiałem siewnym oraz rolnikach wpisanych do ewidencji rolników prowadzących obrót materiałem siewnym, o których mowa w przepisach o nasiennictwie, w zakresie:

a) imienia i nazwiska, miejsca zamieszkania i adresu albo nazwy, siedziby i adresu oraz miejsca i adresu wykonywania działalności,

b) numeru w ewidencji przedsiębiorców prowadzących obrót materiałem siewnym albo numeru w ewidencji rolników prowadzących obrót materiałem siewnym, prowadzonej przez wojewódzkiego inspektora,

c) numeru identyfikacji podatkowej (NIP).

Spór w niniejszej sprawie dotyczy tego, czy w przypadku odpłatnego przekazania przez spółdzielnię posiadającą status grupy producentów rolnych materiału siewnego z kategorii elitarny lub kwalifikowany na rzecz swojego członka (którym jest skarżący), przysługuje mu prawo do otrzymania dopłaty, jeżeli sama spółdzielnia nie jest podmiotem wpisanym do ewidencji przedsiębiorców prowadzących obrót materiałem siewnym, ale przekazywany członkom spółdzielni materiał siewny nabyła od takiego podmiotu.

Jak podkreśla się w orzecznictwie, celem wprowadzenia mechanizmu dopłat do materiału siewnego była głównie poprawa jakości surowców roślinnych wprowadzanych do obrotu, ułatwienie pozyskiwania przez zakłady przetwórcze dużych i jednorodnych jakościowo partii produktów rolnych, zapewnienie warunków do produkcji bezpiecznej żywności i pasz oraz zapobieganie chorobom przenoszonym przez ziarno (wyrok WSA w Warszawie z 23 września 2016 r., sygn. akt V SA/Wa 3593/15). Przedmiotem dopłat, o których mowa w Rozdziale 9b u.o.n.r.r. nie może być zatem jakikolwiek materiał siewny, ale wyłącznie taki, który spełnia wymogi gwarantujące zachowanie wysokiej jakości oraz tożsamość materiału wykorzystywanego następnie do wytworzenia produktów rolnych. Zagadnienia dotyczące obrotu materiałem siewnym, rejestracji odmian oraz wytwarzania, oceny i kontroli materiału siewnego zostały uregulowane w powołanej na wstępie ustawie o nasiennictwie, która dotyczy rodzajów materiału siewnego wymienionych w art. 1, m.in. ziemniaków sadzeniaków (zgodnie z art. 3 pkt 8 pkt a ww. ustawy stanowiących "materiał siewny roślin rolniczych"). Przepisy tej ustawy implementują szereg regulacji unijnych, w tym m.in. Dyrektywy Rady z 13 czerwca 2002 r. nr 2002/56/WE w sprawie obrotu sadzeniakami ziemniaków (Dz.U.UE.L.2002.193.60 z dnia 2002 lipca 20) – dalej: Dyrektywa 2002/56/WE, Dyrektywa ta nakłada na państwa członkowskie obowiązek wprowadzenia przepisów w zakresie stosowania odpowiednich mechanizmów kontrolnych w celu zapewnienia zarówno wymogów odnoszących się do jakości sadzeniaków jak i zapewniających możliwość identyfikacji.

Elementem krajowego systemu kontroli w powyższym zakresie jest m.in. wprowadzenie w ustawie o nasiennictwie w odniesieniu do przedsiębiorców dokonujących obrotu materiałem siewnym roślin rolniczych i warzywnych wymogu zgłoszenia zamiaru dokonywania obrotu takim materiałem wojewódzkiemu inspektorowi ochrony roślin i nasiennictwa (art. 84 ust. 1 ustawy o nasiennictwie), który następnie wpisuje przedsiębiorcę do prowadzonej przez siebie ewidencji. W przypadku rolników, o których mowa w art. 85 ww. ustawy, zostają oni wpisani do ewidencji rolników prowadzonej również przez wojewódzkiego inspektora ochrony roślin i nasiennictwa. Należy zauważyć, że podmioty dokonujące obrotu materiałem siewnym są bowiem obciążone szeregiem obowiązków, m.in. w zakresie składania informacji dotyczących obrotu materiałem siewnym wojewódzkiemu inspektorowi ochrony roślin i nasiennictwa i w zakresie prowadzenia dokumentacji dotyczącej tego obrotu (art. 92 ww. ustawy), co do zachowania wymogów dotyczących przygotowania materiału siewnego do obrotu (m.in. opakowania etykiety, plomby, dokumentacja – art. 95-100 ww. ustawy). Wiąże się to zarazem ściśle z uprawnieniami wojewódzkiego inspektora do kontroli materiału siewnego, która polega na losowym sprawdzeniu wymagań w zakresie jakości oraz spełniania innych wymagań w zakresie wytwarzania, oceny i przechowywania materiału siewnego, a także obrotu tym materiałem (art. 121 ustawy o nasiennictwie).

Konsekwencją powyższego jest więc objęcie dopłatami na podstawie u.o.n.r.r. jedynie materiału siewnego z kategorii elitarny lub kwalifikowany, co do którego zostały w ramach powyższego mechanizmu kontroli zapewnione warunki zachowania jakości wymaganej przepisami krajowymi i unijnymi. W tym kontekście sformułowany w art. 40c ust. 3 pkt 3 u.o.n.r.r. wymóg zakupu tego rodzaju materiału siewnego wyłącznie od podmiotów wskazanych w pkt. a-c (tj. wpisanych do ewidencji prowadzonych przez wojewódzkiego inspektora na podstawie przepisów ustawy o nasiennictwie lub podmiotu prowadzącego obrót materiałem siewnym na terytorium innego państwa członkowskiego UE) pełni też gwarancję tożsamości produktu zużytego do zasiewu, spełniającego określoną jakość i cechy.

W realiach rozpoznawanej sprawy zasadnie, zdaniem Sądu, organy ARiMR uznały, że powyższe wymagania, wynikające z art. 40c ust. 3 u.o.n.r.r. nie zostały spełnione.

Nie stanowiło kwestii spornej w niniejszej sprawie to, że Spółdzielnia, od której skarżący na podstawie dołączonych do wniosku faktur nabył materiał siewny tj. ziemniaki sadzeniaki, nawet jeśli zakupiła ziemniaki sadzeniaki od podmiotu wpisanego do ewidencji, o której mowa w art. 84 ustawy o nasiennictwie, sama takim podmiotem nie była, podobnie jak nie była przedsiębiorcą prowadzącym obrót materiałem siewnym na terytorium innego państwa członkowskiego UE. Jak natomiast wyjaśniono powyżej, kontrola nad tego rodzaju materiałem siewnym ma miejsce na każdym etapie obrotu i z tym właśnie powiązany jest wymóg, by był on dokonywany przez podmioty wpisane do ww. ewidencji. Skorelowane są z tym regulacje dotyczące dopłat przyznawanych na podstawie Rozdziału 9b u.o.n.r.r., które mają dotyczyć wyłącznie materiału siewnego, w stosunku do którego została (na każdym etapie) zapewniona odpowiednia kontrola, a której elementem jest właśnie wymóg wpisu do rejestru podmiotu dokonującego obrotu materiałem siewnym.

Odnosząc się tym miejscu do argumentacji skarżącego, dotyczącej szczególnego charakteru nabycia sadzeniaków od Spółdzielni (odpłatne przekazanie na rzecz członka spółdzielni) wskazać należy, że z dokumentów znajdujących się w aktach administracyjnych (faktury zakupu sadzeniaków przez Spółdzielnię) wynika jednoznacznie, że Spółdzielnia dokonała we własnym imieniu zakupu materiału siewnego oraz że sprzedawała materiał siewny członkom spółdzielni ( faktury zakupu sadzeniaków przez skarżącego od Spółdzielni). Okoliczność, że Spółdzielnia działała na rzecz jej członków i wykonywała w ten sposób swoje zadania jako podmiot utworzony i działający na podstawie ustawy o grupach producentów rolnych tzn. de facto odsprzedawała materiał siewny "po kosztach" członkom spółdzielni, którzy następnie, po jego wykorzystaniu mieli odsprzedawać produkty rolne spółdzielni, aby ta wprowadziła je na rynek, nie ma znaczenia w kontekście przywołanych regulacji dotyczących dopłat do materiału siewnego oraz ustawy o nasiennictwie. Na gruncie ustawy o nasiennictwie obrót rozumiany jest szeroko – jako oferowanie do sprzedaży, sprzedaż, dostawa materiału siewnego lub inny sposób dysponowania tym materiałem, z wyłączeniem materiału siewnego przeznaczonego do: a) oceny i kontroli, b) przerobu, uszlachetniania i pakowania, c) innych celów niż siew i sadzenie, d) celów naukowych, doświadczalnych i hodowli roślin. Prowadzący obrót (art. 3 pkt 24 ustawy o nasiennictwie) z kolei oznacza osobę fizyczną, osobę prawną albo jednostkę organizacyjną nieposiadającą osobowości prawnej, która prowadzi obrót materiałem siewnym roślin rolniczych lub roślin warzywnych.

W świetle powyższej definicji, ale także celów regulacji krajowych i unijnych, w tym zapewnienia należytej kontroli, obojętne jest zatem, czy Spółdzielnia dokonuje sprzedaży materiału siewnego "na zewnątrz" czy wyłącznie na rzecz swoich członków, czy robi to w ramach swoich ustawowych zadań grupy producentów i czy osiąga z tego zysk - istotne jest bowiem, że dochodzi do zadysponowania tym materiałem, co mieści się w pojęciu obrotu w rozumieniu ustawy o nasiennictwie. W niniejszej sprawie nie ma przy tym wątpliwości co do tego, że własność ziemniaków sadzeniaków przeszła ze Spółdzielni na skarżącego na podstawie odpłatnej czynności (sprzedaży), czego potwierdzeniem są wystawione faktury.

Mając na uwadze powyższe organy ARiMR zasadnie odmówiły skarżącemu przyznania płatności materiału siewnego z kategorii elitarny lub kwalifikowany dotyczącego ziemniaków sadzeniaków, jako że dokonując zakupu spornego materiału siewnego od podmiotu, który niewątpliwie nie był w tym czasie wpisany do ewidencji przedsiębiorców dokonujących obrotu materiałem siewnym tego rodzaju, nie spełniono wymogu określonego w art. 40c ust.3 pkt 3 lit. a) u.o.n.r.r.

W kwestii natomiast zarzutu naruszenia art. 50 § 1 k.p.a., poprzez brak wezwania strony do złożenia wyjaśnień w sprawie powierzchni [...] ha na działce ewidencyjnej [...], Sąd uznał, że jest on bezzasadny. Wskazać należy, że wprawdzie organ I instancji w uzasadnieniu swojej decyzji podał jako powód odmowy w tym zakresie płatności (tj. do powierzchni [...] ha) niezgodność deklarowanej uprawy na działce ewidencyjnej nr [...] we wniosku o płatność obszarową (zadeklarowano ziemniaki) oraz o we wniosku o dopłatę z tytułu zużytego do siewu lub sadzenia materiału siewnego z kategorii elitarny lub kwalifikowany (zadeklarowano zboże), jak jednak Dyrektor ARiMR wskazał w zaskarżonej decyzji, organ nie miał wątpliwości, że na działce tej strona faktycznie uprawiała ziemniaki. Sam skarżący wyjaśniał w odwołaniu, że zadeklarowanie zboża we wniosku o dopłaty do materiału siewnego wynikało z oczywistej omyłki, podczas, gdy powinny tam zostać zadeklarowane ziemniaki, zgodnie z wnioskiem o płatności bezpośrednie. Stanowisko strony, jak zwrócił uwagę organ odwoławczy, potwierdzała dołączona do wniosku o przyznanie płatności obszarowych na 2021 r., umowa kontraktacyjna, dotycząca produkcji ziemniaków skrobiowych przez wnioskodawcę w 2021 r. Tym samym zgodzić się trzeba z oceną organu, że nie zachodziły w tym zakresie wątpliwości wymagające wezwania strony do złożenia wyjaśnień. Skoro zaś na działce rzeczywiście nie uprawiano zboża, ale ziemniaki, zaś organ trafnie uznał że nabycie przez skarżącego od Spółdzielni materiału siewnego w postaci ziemniaków sadzeniaków za zakup od podmiotu niespełniającego warunku wpisu do ewidencji przedsiębiorców prowadzących obrót materiałem siewnym, to obszar działki 226, na której zużyto ten materiał zasadnie został wykluczony z dopłat.

W opinii Sądu nie można organom postawić skutecznie zarzutu naruszenia art. 7, art. 77 i art. 80 k.p.a. Zaskarżona decyzja została oparta na materiale dowodowym zgromadzonym zgodnie z wymogami procesowymi, w przeważającej części dostarczonym przez samą stronę postępowania. Ustalenia organu dotyczące okoliczności faktycznych sprawy nie są w istocie kwestionowane przez stronę, która polemizuje natomiast z prawną kwalifikacją czynności sprzedaży przez Spółdzielnię materiału siewnego członkom grupy na ich wewnętrzne potrzeby jako obrotu materiałem siewnym i konsekwencjami prawnymi w postaci odmowy wnioskowanych dopłat w części dotyczącej zużycia tego materiału siewnego.

Mając na uwadze powyższe Sąd skargę jako bezzasadną oddalił na podstawie art. 151 p.p.s.a.