Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt II SA/Wa 692/13
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2013-09-25 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6197 Służba Celna
Hasła tematyczne: Służba celna
Skarżony organ: Szef Służby Celnej
Treść wyniku: Stwierdzono nieważność zaskarżonego postanowienia
Powołane przepisy: article: art. 101 par. 3, art. 156 par. 1 pkt 2
journal: Dz.U. 2013 poz 267
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Ewa Kwiecińska, Sędziowie WSA Iwona Dąbrowska (spr.), Anna Mierzejewska, Protokolant Sekretarz sądowy Sylwia Mikuła, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 25 września 2013 r. sprawy ze skargi A. D. na postanowienie Szefa Służby Celnej z dnia [...] stycznia 2013 r. nr [...] w przedmiocie odmowy zawieszenia postępowania w sprawie zwolnienia ze Służby Celnej 1. stwierdza nieważność zaskarżonego postanowienia; 2. stwierdza, że zaskarżone postanowienie nie podlega wykonaniu w całości; 3. zasądza od Szefa Służby Celnej na rzecz skarżącego A. D. kwotę 100 (sto) złotych, tytułem zwrotu kosztów postępowania.


UZASADNIENIE

Dyrektor Izby Celnej w B. w dniu [...] listopada 2012 r. wszczął z urzędu postępowanie w sprawie zwolnienia A. D. ze służby celnej na podstawie art. 105 pkt 10 ustawy z dnia 27 sierpnia 2009 r. o Służbie Celnej (Dz. U. Nr 168, poz. 1323 z późn. zm.).

W trakcie prowadzonego postępowania w dniu [...] listopada 2012 r. pełnomocnik strony - radca prawny – R. K. złożył pismo procesowe w którym, powołując się na art. 97 § 1 pkt 4 kpa, zawarł wniosek o zawieszenie postępowania w sprawie zwolnienia strony ze służby, do czasu rozstrzygnięcia przez Naczelny Sąd Administracyjny sprawy w przedmiocie przedłużenia zawieszenia A. D. w pełnieniu obowiązków służbowych do czasu zakończenia postępowania karnego. Pełnomocnik strony wskazał przy tym, że postępowanie to prowadzone pod sygn. I OSK 2032/11 zostało zawieszone, z uwagi na skierowanie przez NSA pytania prawnego do Trybunału Konstytucyjnego.

Postanowieniem z dnia [...] listopada 2012 r. nr [...], wydanym na podstawie art. 123 § 1 w zw. z art. 101 § 1 i 3 kpa, organ I instancji odmówił zawieszenia przedmiotowego postępowania.

Uzasadniając rozstrzygnięcie, Dyrektor Izby Celnej stwierdził, że zgodnie z treścią art. 98 § 1 ustawy kpa, zawieszenie postępowania na wniosek strony jest możliwe jedynie wtedy, gdy zostało ono wszczęte na jej wniosek. Wobec faktu, iż postępowanie dotyczące zwolnienia strony ze służby zostało wszczęte z urzędu, brak jest możliwości zawieszenia postępowania na wniosek strony. Organ ocenił również, że brak jest podstaw do zawieszenia postępowania z urzędu. Zgodnie bowiem, z powołanym przez pełnomocnika strony, art. 97 § 1 pkt 4, organ administracji publicznej zawiesza postępowanie gdy rozpatrzenie sprawy i wydanie decyzji zależy od uprzedniego rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego przez inny organ lub sąd. Dyrektor Izby Celnej stwierdził, że przepis ten wymaga bezpośredniego związku pomiędzy rozstrzygnięciem sprawy a pojawieniem się zagadnienia wstępnego. Zaznaczył przy tym wyraźnie, iż od rozstrzygnięcia innego organu powinno zależeć wydanie decyzji w ogóle, a nie decyzji pozytywnej dla strony. Ponadto zdaniem organu, zawieszenie postępowania sądowoadministracyjnego przed Naczelnym Sądem Administracyjnym, z uwagi na przedstawienie Trybunałowi Konstytucyjnemu pytania prawnego w przedmiocie zgodności z Konstytucją przepisów prawa, nie stanowi przesłanki do zawieszenia postępowania administracyjnego, co zostało potwierdzone wyrokiem Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 16 września 2009 r. sygn. II GSK 38/09. Spowodowane jest to abstrakcyjnym charakterem kontroli konstytucyjności przeprowadzanej przez Trybunał Konstytucyjny, co stoi w sprzeczności z nakazem konkretności charakteru orzeczenia, od którego ma zależeć zawieszenie postępowania. Dodatkowo, Trybunał Konstytucyjny nie mieści się w pojęciu "innego organu lub sądu" użytym w przepisie art. 97 § 1 pkt 4 kpa. Wobec powyższego organ uznał, że brak jest podstaw do zawieszenia postępowania.

Na powyższe postanowienie złożono zażalenie, w którym wniesiono o uchylenie zaskarżonego postanowienia i zawieszenie postępowania w sprawie zwolnienia A. D. ze służby celnej. W zażaleniu pełnomocnik organu zarzucił organowi błędne rozpoznanie pisma z dnia [...] listopada 2012 r., jako wniosku strony o zawieszenie postępowania w trybie art. 98 § 1 kpa. Zdaniem pełnomocnika, pismo to było zwróceniem się do organu, aby ten zawiesił postępowanie z urzędu wobec wystąpienia przesłanki określonej w art. 97 § 1 pkt 4 kpa. Pełnomocnik strony wskazał, że ową przesłanką jest konieczność rozstrzygnięcia postępowania prowadzonego przez Naczelny Sąd Administracyjny w sprawie I OSK 2032/11 w przedmiocie oceny decyzji dotyczącej zawieszenia strony w pełnieniu obowiązków służbowych. Ocena słuszności i skuteczności zawieszenia funkcjonariusza stanowi zagadnienie wstępne w postępowaniu dotyczącym zwolnienia ze służby, gdyż właśnie upływ 12 miesięcy okresu zawieszenia jest przesłanką do wszczęcia postępowania w przedmiocie zwolnienia. Zatem do czasu, aż zostanie wyrokiem sądu stwierdzone, że zawieszenie funkcjonariusza było skuteczne, nie można – zdaniem pełnomocnika strony – rozstrzygać o zwolnieniu ze służby.

W związku z zażaleniem wydane zostało na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 kpa w związku z art. 144, art. 105 § 1 kpa oraz art. 188 ust. 5 ustawy z dnia 27 sierpnia 2009 r. o Służbie Celnej (Dz. U. Nr 168, poz. 1323 ze zm.), przez Szefa Służby Celnej, postanowienie nr [...] z dnia [...] stycznia 2013 r., utrzymujące w mocy zaskarżone postanowienie Dyrektora Izby Celnej w B..

W uzasadnieniu organ II instancji przychylił się do argumentów przedstawionych przez Dyrektora Izby Celnej. Szef Służby Celnej wskazał przy tym, że przez zagadnienie wstępne rozumie się sytuacje, w których wydanie orzeczenia merytorycznego w sprawie będącej przedmiotem postępowania przed organem uwarunkowane jest uprzednim rozstrzygnięciem zagadnienia wstępnego. Chodzi tutaj o zagadnienie prawne o charakterze materialnym, które wyłoniło się w toku postępowania w sprawie administracyjnej i do którego rozstrzygnięcia nie jest właściwy organ prowadzący postępowanie, ale inny organ lub sąd i rozstrzygnięcie tego zagadnienia jest koniecznym warunkiem wydania decyzji przez organ administracji. Treść rozstrzygnięcia innego organu lub sądu, do którego kompetencji należy wydanie takiego rozstrzygnięcia, jest koniecznym elementem podstawy rozpatrzenia sprawy i wydania decyzji przez organ administracji. Powołał się przy tym na treść wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z 15 listopada 2011 r. sygn. II GSK 1194/10. Organ II instancji ocenił, że w niniejszej sprawie nie zachodzi taka zależność, a samo stwierdzenie, że wynik innego postępowania może mieć, a nawet niewątpliwie będzie miał wpływ na losy sprawy administracyjnej, nie daje jeszcze podstaw do zawieszenia postępowania, jeżeli w chwili orzekania możliwe jest rozpatrzenie sprawy przez organ administracyjny i wydanie decyzji.

Powyższe postanowienie stało się przedmiotem skargi pełnomocnika A. D. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. W skardze pełnomocnik zarzucił postanowieniu naruszenie:

- art. 105 pkt 10 w zw. z art. 103 ust. 1 pkt 1 i art. 103 ust. 3 pow. ustawy z dnia 27 sierpnia 2009 roku o Służbie Celnej, poprzez utrzymanie w mocy postanowienia Dyrektora Izby Celnej w B. odmawiającego zawieszenia postępowania w sprawie zwolnienia skarżącego ze służby w sytuacji, gdy nie zostało zakończone postępowanie w przedmiocie skuteczności zawieszenia go w obowiązkach;

- art. 97 § 1 pkt 4 kpa w zw. z art. 100 § 2 kpa, przez niezawieszenie postępowania w przedmiocie zwolnienia skarżącego A. D. ze służby i uznanie, że w niniejszej sprawie zachodzą przesłanki do samodzielnego rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego w sytuacji, gdy organ nie wskazał żadnej przesłanki dla istnienia możliwości rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego, a nie zostało prawomocnie rozstrzygnięte postępowanie sądowoadministracyjne w przedmiocie skuteczności zawieszenia skarżącego A. D. w obowiązkach.

W związku z powyższymi zarzutami wniesiono o uchylenie zaskarżonego postępowania i zasądzenie kosztów postępowania, a także, na podstawie art. 61 § 2 p.p.s.a., o wstrzymanie wykonania postanowienia. Uzasadniając skargę, pełnomocnik skarżącego podniósł, że wobec przyjęcia przez organ za podstawę postępowania w przedmiocie zwolnienia ze służby upływu okresu zawieszenia funkcjonariusza w czynnościach służbowych niezbędne jest rozstrzygnięcie, czy zawieszenie to było skuteczne. Pełnomocnik wskazał przy tym, że przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Lublinie zapadł w dniu 19 lipca 2011 roku wyrok o sygn. III SA/Lu 206/11, uchylający decyzję Dyrektora Izby Celnej w B. z dnia [...] lutego 2011 r., wobec czego organ nie rozpoznał jeszcze środka odwoławczego skarżącego od decyzji w przedmiocie zawieszenia w pełnieniu obowiązków służbowych. Ponadto powołał się również na postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 18 maja 2012 r. sygn. I OSK 2023/11, zawieszające postępowanie w przedmiocie rozpoznania skargi kasacyjnej wniesionej od powyższego wyroku WSA w Lublinie, z uwagi na skierowanie pytania prawnego do Trybunału Konstytucyjnego. Powyższy brak rozstrzygnięcia przez sąd kwestii skuteczności zawieszenia stanowi dla pełnomocnika skarżącego przesłankę do zawieszenia z urzędu postępowania w przedmiocie zwolnienia ze służby celnej A. D.. Brak wydania postanowienia o zawieszeniu postępowania administracyjnego stanowi dla niego nieuprawnione zignorowanie stanowiska wyrażonego w korzystnym dla skarżącego wyroku WSA w Lublinie oraz nieuzasadnione samodzielne rozstrzygnięcie zagadnienia wstępnego w oparciu o art. 100 § 2 k.p.a. Uzasadniając wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonego postanowienia wskazano, że postanowienie to otwiera drogę do wydania decyzji o zwolnieniu ze służby, co z kolei pociągałoby znaczne skutki natury materialnej dla skarżącego oraz jego rodziny.

W odpowiedzi na skargę Szef Służby Celnej wniósł o oddalenie skargi oraz podtrzymał w całości swoje dotychczasowe stanowisko oraz argumentacje w sprawie.

W dniu [...] kwietnia 2013 r. wydane zostało postanowienie o odmowie wstrzymania wykonania zaskarżonego postanowienia.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Stosownie do treści art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), sąd administracyjny sprawuje wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę pod względem zgodności z prawem zaskarżonego postanowienia i to z przepisami obowiązującymi w dacie jego wydania. Innymi słowy, sąd administracyjny kontroluje legalność rozstrzygnięcia zapadłego w postępowaniu z punktu widzenia jego zgodności z prawem materialnym i obowiązującymi przepisami prawa procesowego.

Skarga analizowana pod tym kątem zasługuje na uwzględnienie, jednakże z powodów całkowicie odmiennych, aniżeli podniesione w skardze przez stronę.

W myśl art. 135 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j.: Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną w niej podstawą prawną.

Wskazać należy, że w dniu wydania zaskarżonego postanowienia art. 101 § 3 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (t. j.: Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 ze zm.), w brzmieniu ukształtowanym art. 1 pkt 17 lit. "b" ustawy z dnia 3 grudnia 2010 r. o zmianie ustawy – Kodeks postępowania administracyjnego oraz ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2011 r. Nr 6, poz. 18), zawierał następującą treść: "Na postanowienie w sprawie zawieszenia postępowania albo odmowy podjęcia zawieszonego postępowania służy stronie zażalenie", która pozostaje nadal aktualna. Warto zaznaczyć, że przed ww. nowelizacją rzeczony przepis stwierdzał, że "Na postanowienie w sprawie zawieszenia postępowania służy stronie zażalenie".

Jak zauważa się w orzecznictwie, po wskazanej nowelizacji kpa, aktualną treść art. 101 § 3 kpa należy odczytywać w ten sposób, że zażalenie przysługuje wyłącznie na postanowienie o zawieszeniu postępowania oraz na postanowienie o odmowie podjęcia zawieszonego postępowania (zob. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 18 czerwca 2013 r. o sygn. akt II OSK 2296/12, publ. http://orzeczenia.nsa.gov.pl). Jak wskazał Naczelny Sąd Administracyjny w przywołanym wyroku, skoro w omawianym przepisie posłużono się zwrotem "w sprawie odmowy podjęcia postępowania", przez który ustawodawca rozumie jedynie postanowienia negatywne, to nie ma podstaw, aby w stosunku do postanowień "w sprawie zawieszenia postępowania" dokonywać wykładni rozszerzającej ten zwrot, zamiast ograniczać go wyłącznie do postanowień o zawieszeniu postępowania. Stwierdzić trzeba, iż za koniecznością takiej interpretacji art. 101 § 3 kpa przemawia również wykładnia celowościowa i systemowa tego przepisu. Istotą nowelizacji art. 101 § 3 kpa było bowiem pozostawienie środka zaskarżenia na postanowienia tamujące postępowanie administracyjne i jednocześnie wyłączenie możliwości zaskarżania postanowień, które nie wstrzymują biegu postępowania administracyjnego, a więc na postanowienia o odmowie zawieszenia oraz o podjęciu zawieszonego postępowania administracyjnego. Uzasadnienia takiego założenia poszukiwać przede wszystkim należy w zasadzie szybkości postępowania (art. 12 kpa) wymagającej od organu administracji publicznej wnikliwego i szybkiego działania w sprawie, posługując się możliwie najprostszymi środkami prowadzącymi do jej załatwienia. Co do zasady, postępowanie administracyjne powinno być zakończone w terminach określonych w art. 35 kpa. Zauważyć przy tym trzeba, iż taki był też cel nowelizacji art. 101 § 3 kpa, którą m.in. wprowadzono do porządku prawnego nowy rodzaj środka zaskarżenia, tj. skargę na przewlekłe prowadzenie postępowania. Cel ten został również niejako wzmocniony nawiązującą do tej skargi ustawą z dnia 20 stycznia 2011 r. o odpowiedzialności majątkowej funkcjonariuszy publicznych za rażące naruszenie prawa (Dz. U. Nr 34, poz. 173).

Z przedstawionych wyżej przyczyn uznaje się za uzasadnione wyłączenie możliwości odrębnego zaskarżania postanowień, które nie tamują biegu postępowania administracyjnego. Trudno bowiem przyjmować, aby racjonalny ustawodawca z jednej strony wprowadzał mechanizmy udrażniające przebieg postępowania, a z drugiej strony utrzymywał te, które mogą służyć jego przedłużaniu. Podkreślić przy tym należy, iż strona niezadowolona z postanowienia o odmowie zawieszenia postępowania nie zostaje pozbawiona możliwości jego kontroli. Zgodnie bowiem z art. 142 kpa, strona wskazane wyżej rozstrzygnięcie może kwestionować w odwołaniu od decyzji i ewentualnie w skardze do sądu administracyjnego na decyzję organu II instancji. Na takie też przyczyny uzasadniające wykluczenie zażalenia na postanowienie o podjęciu zawieszonego postępowania wskazywano w uzasadnieniu rządowego projektu ustawy o zmianie ustawy – Kodeks postępowania administracyjnego oraz ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Sejm RP VI kadencji, nr druku: 2987). Ten sam argument przemawia także za wykluczeniem zażalenia na postanowienie o odmowie zawieszenia postępowania.

Ponadto, należy zwrócić uwagę na podobne regulacje dotyczące możliwości zaskarżenia postanowień w przedmiocie zawieszenia postępowania, które zawarto w procedurze sądowoadministracyjnej. Zgodnie z art. 194 § 1 pkt 3 ww. ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, zażalenie do Naczelnego Sądu Administracyjnego przysługuje na postanowienie, którego przedmiotem jest zawieszenie postępowania i odmowa podjęcia zawieszonego postępowania. Nie budzi żadnych wątpliwości w orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego, że uregulowanie to nie dotyczy postanowień o odmowie zawieszenia postępowania (por. postanowienie z dnia 15 września 2008 r. o sygn. akt II OZ 856/08, publ. "Orzecznictwo Naczelnego Sądu Administracyjnego i wojewódzkich sądów administracyjnych" 2009 r., Nr 2, poz. 22; z dnia 13 stycznia 2009 r. o sygn. akt II GZ 301/08, publ. LEX nr 551916; z dnia 18 maja 2010 r. o sygn. akt II OZ 407/10, publ. LEX nr 663658).

Zaznaczyć też trzeba, iż przedstawiona powyżej argumentacja stanowi odzwierciedlenie kształtujących się na tle przedmiotowego zagadnienia poglądów Naczelnego Sądu Administracyjnego (por. postanowienia z dnia 15 lutego 2013 r. sygn. akt II OSK 2921/12 oraz sygn. akt II OSK 2991/12; wyrok z dnia 8 maja 2013 r. o sygn. akt I OSK 2148/11, dostępne pod adresem: publ. http://orzecznia.nsa.gov.pl). W znacznej części także orzecznictwo wojewódzkich sądów administracyjnych, prezentuje zbieżny z powyższym pogląd odnośnie sposobu odczytania art. 101 § 3 kpa (por.: postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku z dnia 21 lutego 2012 r. o sygn. akt II SA/Bk 513/11; postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 30 maja 2012 r. o sygn. akt II SA/Gd 112/12; wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach z dnia 13 września 2012 r. o sygn. akt II SA/Ke 464/12; postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 19 września 2012 r. o sygn. akt II SA/Gd 715/11; postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 30 października 2012 r. o sygn. akt II SA/Wa 1443/12; postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 22 listopada 2012 r. o sygn. akt II SA/Gd 208/12; wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 6 lutego 2013 r. o sygn. akt IV SA/Po 991/12; wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 14 lutego 2013 r. o sygn. akt II SA/Gl 1165/12; wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 26 sierpnia 2013 r. o sygn. akt II SA/Gl 1134/13 – dostępne pod adresem: http://orzeczenia.nsa.gov.pl). Nie budzi zatem wątpliwości orzecznictwa, że na postanowienie o odmowie zawieszenia postępowania zażalenie nie przysługuje (zob. postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku z dnia 29 września 2011 r. o sygn. akt II SA/Bk 466/11, publ. LEX nr 1122843; wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 19 grudnia 2012 r. o sygn. akt II SA/Gd 630/12; LEX nr 1235827; postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 26 kwietnia 2013 r. o sygn. akt II SA/Kr 159/13, publ. http://orzeczenia.nsa.gov.pl).

Konkludując, w świetle art. 101 § 3 kpa, zażalenie na postanowienie o odmowie zawieszenia postępowania administracyjnego jest niedopuszczalne. Wydane zatem na skutek takiego niedopuszczalnego zażalenia postanowienie jest obarczone wadą nieważności, stosownie do art. 156 § 1 pkt 2 w związku z art. 126 i art. 144 kpa, jako wydane bez podstawy prawnej.

Powyższa konstatacja ma pełne zastosowanie na gruncie niniejszej sprawy. Na postanowienie Dyrektora Izby Celnej w B. z dnia [...] listopada

2012 r. nr [...] o odmowie zawieszenia postępowania administracyjnego w sprawie zwolnienia ze służby celnej – wbrew zawartemu w nim pouczeniu – A. D. nie przysługiwało zażalenie do Szefa Służby Celnej. Postanowienie to zostało bowiem wydane już po wejściu w życie omówionej wcześniej nowelizacji art. 101 § 3 kpa. Organ II instancji błędnie zatem przyjął zażalenie skarżącego do rozpoznania i w konsekwencji utrzymał w mocy postanowienie z dnia [...] listopada 2012 r., bowiem obowiązany był, na podstawie art. 134 w związku z art. 144 w związku z art. 101 § 3 kpa, stwierdzić niedopuszczalność zażalenia. Tym samym, jak była mowa, zaskarżone postanowienie Komendanta Głównego Policji jest obarczone wadą nieważności, a jako takie – wymaga wyeliminowania z obrotu prawnego.

W tym miejscu należy rozważyć, czy na postanowienie obarczone wadą nieważności, wydane na skutek niedopuszczalnego zażalenia, a zatem bez podstawy prawnej, przysługuje skarga do sądu administracyjnego, czy też powinna ona podlegać odrzuceniu na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 ww. ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Stosownie do art. 3 § 2 pkt 2 tej ustawy, kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty. Tymczasem w niniejszej sprawie zaskarżono postanowienie należące do kategorii tych, na które – jak wyżej wyjaśniono – nie przysługuje zażalenie.

Biorąc pod uwagę art. 184 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej oraz art. 1 § 1 i § 2 ww. ustawy – Prawo o ustroju sądów administracyjnych, jak również art. 3 § 1 ww. ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, należy – z woli ustawodawcy, w tym konstytucyjnego – szeroko wykładać zakres kognicji sądów administracyjnych, tak aby zrealizować skutecznie prawo jednostki do sądu (art. 45 ust. 1 w związku z art. 77 ust. 2 Konstytucji RP) oraz urzeczywistniać zasady Państwa praworządnego (art. 2 ustawy zasadniczej), przez kompleksową, holistyczną, skuteczną kontrolę administracji publicznej. Nie budzi wątpliwości, że niezgodne z zasadą Państwa prawnego jest odrzucenie przez sąd administracyjny wniesionej prawidłowo skargi na akt administracyjny, które skutkowałoby utrzymaniem w obrocie prawnym aktu nieważnego, wydanego bez podstawy prawnej. Mając powyższe na względzie, wnioskując a minori ad maius z art. 3 § 2 pkt 2 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, skonstatować należy, że skoro skarga do sądu administracyjnego przysługuje na postanowienia wydane przez organ na skutek zażalenia, które stronie przysługuje, to tym bardziej skarga ta jest dopuszczalna na postanowienia wydane w drugiej instancji na skutek niedopuszczalnego zażalenia, a zatem skrajnie wadliwe – pozbawione podstawy prawnej, co jest wyróżnioną przez ustawodawcę w art. 156 § 1 pkt 2 w związku z art. 126 i art. 144 kpa przyczyną ich nieważności. Sąd administracyjny, którego rolą ustrojową jest stanie na straży praworządności i sprawiedliwości, pozostaje zatem zobowiązany do merytorycznego rozpatrzenia skargi na taki akt, a następnie wyeliminowania go z obrotu prawnego przez stwierdzenie jego nieważności.

W tym stanie rzeczy, na podstawie art. 145 § 1 pkt 2 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie orzekł, jak w punkcie pierwszym sentencji wyroku. W oparciu o art. 152 ww. ustawy, Sąd wstrzymał wykonanie zaskarżonego postanowienia w całości.

O kosztach orzeczono na podstawie art. 200, art. 205 § 1 i 2 oraz art. 209 ww. ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Zasądzona od Komendanta Głównego Policji na rzecz skarżącego kwota 100 złotych stanowi wartość uiszczonego wpisu od skargi.