Wyrok NSA, sygn. akt I GSK 1637/22
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2023-12-20 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6531 Dotacje oraz subwencje z budżetu państwa, w tym dla jednostek samorządu terytorialnego
Hasła tematyczne: Inne
Skarżony organ: Minister Finansów, Funduszy i Polityki Regionalnej
Treść wyniku: Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy: article: art. 141 par. 4
journal: Dz.U. 2023 poz 1634
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Piotr Piszczek Sędzia NSA Beata Sobocha - Holc Sędzia del. WSA Artur Adamiec (spr.) po rozpoznaniu w dniu 20 grudnia 2023 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Gospodarczej skargi kasacyjnej Gminy Miejskiej A od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 30 marca 2022 r. sygn. akt V SA/Wa 2946/21 w sprawie ze skargi Gminy Miejskiej A na decyzję Ministra Finansów, Funduszy i Polityki Regionalnej z dnia 24 lutego 2021 r. nr FS11.4145.57.2020 w przedmiocie określenia przypadającej do zwrotu kwoty dotacji celowej 1. oddala skargę kasacyjną; 2. zasądza od Gminy Miejskiej A na rzecz Ministra Finansów, Funduszy i Polityki Regionalnej 1350 (tysiąc trzysta pięćdziesiąt) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego.


UZASADNIENIE

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 30 marca 2022 r., sygn. akt V SA/Wa 2946/21 oddalił skargę Gminy Miejskiej A na decyzję Ministra Finansów, Funduszy i Polityki Regionalnej z dnia 24 lutego 2021 r., nr FS11.4145.57.2020.

Strona od powyższego wyroku wniosła skargę kasacyjną zaskarżając wyrok w całości. Na podstawie art. 174 pkt 1 i pkt 2 p.p.s.a. zaskarżonemu wyrokowi zarzuciła:

1. Naruszenie przepisów prawa materialnego tj.:

- art. 167 ust 1. Konstytucji RP poprzez jego błędne niezastosowanie skutkujące brakiem zapewnienia Gminie Miejskiej A udziału w dochodach publicznych odpowiednio do przypadających jej zadań,

- art. 169 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych poprzez jego błędne zastosowaniu i przyjęcie, że dotacja częściowo została wykorzystana niezgodnie z przeznaczeniem,

- art. 169 ust. 6 ustawy z dnia 27 sierpnia 2009 r. ustawy o finansach publicznych poprzez jego błędne zastosowanie i nakazanie zwrotu rzekomo niewykorzystanej dotacji oraz wskazanie terminu naliczenia odsetek, w sytuacji, gdy nie zachodziły przesłanki do zwrotu dotacji,

- art. 168 ust. 6 ustawy z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych poprzez jego błędne zastosowanie polegające na przyjęciu, że cześć zadań, na które przyznano dotacje nie została zrealizowana,

- art. 49 ust. 1,3, 6 poprzez błędną wykładnię polegające na uznaniu, że przepisy te nie mogą stanowić podstawy weryfikacji prawidłowości naliczenia dotacji w postępowaniu administracyjnym, podczas gdy prawidłowa wykładnia tych przepisów nie uniemożliwia dokonania takiej oceny

2. Naruszenie przepisów prawa procesowego mający istotny wpływ na wynik sprawy, tj.:

- art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych oraz art. 3 § 2 pkt 1 p.p.s.a. poprzez wadliwe wykonanie ustrojowego obowiązku sądu w zakresie kontroli czynności materialnotechnicznych z zakresu administracji publicznej pod względem ich zgodności z prawem, w związku z naruszeniem przez sąd art. 141 § 4 p.p.s.a. wyrażającym się w przyjęciu przez sąd, jako podstawy rozstrzygnięcia wadliwie ocenionego stanu faktycznego sprawy, tj. bez wyczerpującego rozpatrzenia całego materiału dowodowego i bez jego właściwej oceny, a także poprzez brak odniesienia się sądu do argumentacji prawnej i faktycznej przedstawionej przez Skarżącego kasacyjnie;

- art. 141 § 4 p.p.s.a. poprzez brak odniesienia się przez Sąd l instancji do okoliczności i faktów podniesionych w skardze, jak też poprzez wadliwą ocenę prawną ustaleń faktycznych, z pominięciem całokształtu stanu faktycznego, wynikającego z treści skargi, co w ocenie Skarżącego kasacyjnie miało istotny wpływ na wynik sprawy, bowiem wadliwa ocena stanu faktycznego doprowadziła do oddalenia skargi, w sytuacji, kiedy skarga była zasadna, wobec czego skarżona decyzja winna być uchylona;

- art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) i c) p.p.s.a. w zw. z art. 77 § 1 k.p.a. w zw. z art. 80 k.p.a., art. 7 k.p.a. i art. 6 k.p.a., poprzez nieuchylenie zaskarżonych decyzji organów zarówno I, jak i 11 instancji, pomimo tego, że zostały one wydane z naruszeniem zasady swobodnej oceny dowodów, a organy nieprawidłowo ustaliły stan faktyczny sprawy i dokonały niewłaściwej, sprzecznej z zasadami logiki w zakresie oceny wysokości środków wydatkowanych na realizację zleconego zadania;

- art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) i c) p.p.s.a. w zw. z art. 151 p.p.s.a. i art. 6 k.p.a., art. 8 K.p.a, art. 1 p.p.s.a. oraz art. 81a § 1 k.p.a., poprzez oddalenie skargi na decyzję Wojewody Mazowieckiego, w sytuacji, gdy rozstrzygnięcie to zostało wydane z naruszeniem przepisów prawa materialnego oraz procesowego, a organy zarówno I, jak i II instancji oraz WSA w Warszawie nieprawidłowo ustaliły stan faktyczny.

W oparciu o tak postawione zarzuty wniesiono o uchylenie zaskarżonego wyroku i rozpoznanie sprawy co do istoty, ewentualnie w przypadku uznania przez Sąd, że istota sprawy nie jest dostatecznie wyjaśniona wnoszę o uchylenie zaskarżonego wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie.

W uzasadnieniu skargi kasacyjnej podniesiono, że za podstawę prawną wydanej decyzji przyjęto art. 169 ustawy o finansach publicznych. Zgodnie z treścią art. 169 ust. 1 ww. ustawy pobranie dotacji w nadmiernej wysokości, ma miejsce wtedy, gdy podmiot dotowany jest uprawniony do otrzymania dotacji, lecz dotacja została przyznana w wysokości przewyższającej kwotę prawidłowo naliczoną. Zgodnie, zaś z art. 169 ust. 2 ustawy, dotacjami pobranymi w nadmiernej wysokości są dotacje otrzymane z budżetu w wysokości wyższej niż określona w odrębnych przepisach, umowie lub wyższej niż niezbędna za dofinansowanie lub finansowanie dotowanego zadania. Natomiast w przedmiotowej spawie faktyczna kwota jaką wydano na realizację zadania to 1.026.490,63 zł a wysokość przyznanej dotacji to w sumie 535.424,00 zł. W ocenie Skarżącej wszystkie wydatki zostały prawidłowo rozliczone i udokumentowane oraz pozostają w adekwatnym bezpośrednim i jednoznacznym związku z wykonaniem zadań z zakresu rejestracji stanu cywilnego, ewidencji ludności oraz dowodów osobistych. Uzasadnienie zawierające tyle sprzeczności, niejasności oraz niepodbudowane wystarczająco stanem faktycznym nie może zostać uznane za prawidłowe i wystarczające.

Powtarzając argumentację zawartą w odwołaniu, skarżący W oparciu o powyższą argumentację skarżący stwierdził, że jeżeli organy państwowe decydują się na dotowanie określonych zadań zleconych, to powinny zapewnić ich pokrycie w całości, tak by j.s.t. mogły w pełni wykonywać te zadania i tym samym realizować swoje ustawowe obowiązki. Ustawowe ograniczenie, o którym mowa powyżej nie dotyczy, zaś ograniczenia środków, a ograniczenie swobody ich wydatkowania, co łączy się z obowiązkiem rzetelnego dokumentowania poczynionych wydatków. Obowiązek ten Gmina Miejska A wykonała w całości.

W ocenie Skarżącego Wojewoda uchybił zasadom postępowania, nie wyjaśniając dostatecznie stanu faktycznego sprawy w szczególności pominięcia faktu, że Gmina Miejska A zmuszona była do finansowania ze środków własnych zadania zleconego. Wskazano, że po rozpatrzeniu złożonej skargi Wojewódzki Sąd Administracyjny uznał, że zaskarżona decyzja odpowiada prawu i Sąd w pełni podzielił stanowisko Ministra zaprezentowane w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, że kwota części dotacji objęta tą decyzją stanowi dotację wykorzystaną niezgodnie z przeznaczeniem, o której mowa w art. 169 ust. 1 pkt 1 u.f.p. Podniesiono, że w szczególności należy wskazać, że nie uzasadnia niezgodnego z przeznaczeniem wykorzystania dotacji stanowisko skarżącej o nieadekwatnych kwotach dotacji, gdyż kwestia dotycząca ewentualnego zaangażowania środków własnych wykracza poza zakres analizowanej sprawy, w ramach której kontroli podlegała decyzja w przedmiocie określenia kwoty dotacji przypadającej do zwrotu i terminu, od którego nalicza się odsetki. WSA podkreślił, że przyznając dotację, w sposób jednoznaczny określono przedmiot dotacji oraz koszt poszczególnych zadań. Gmina była informowana o tym, że dotacja została zaplanowana przy zastosowaniu jednolitego sposobu kalkulacji wysokości kosztów zadań zleconych z zakresu administracji rządowej określonych w odrębnych przepisach, realizowanych przez jednostki samorządu terytorialnego, według kryterium liczby zrealizowanych przez nie spraw z uwzględnieniem ujednoliconego czasu realizacji zadań oraz stawki roboczogodziny, a także przy określeniu jednolitego wykazu zadań/czynności. Wobec powyższego skarżąca zobowiązana była wykorzystać dotację zgodnie z przeznaczeniem, a po dokonaniu rozliczenia dotacji, środki, które pozostały, obowiązana była zwrócić do budżetu państwa jako dotację niewykorzystaną w terminie określonym w art. 168 ust. 1 u.f.p. Kwota dotacji należna gminie za 2019 r. za wykonane zadania wyniosła 453-478,20 zł. Do końca 2019 r. Gminie przekazano natomiast dotację w kwocie 467.508,00 zł (uwzględniając środki w kwocie 4.191,78 zł z tytułu przeszacowania dotacji za rok 2018). Oznacza to, że do budżetu państwa powinna być zwrócona kwota 9.838,02 zł.

Jak wskazano, w najbardziej istotnej części swojego uzasadnienia WSA odwołał się do stanowiska Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, zaprezentowanym w wyroku z dnia 18 kwietnia 2018 r., wydanym w sprawie o sygn. akt V SA/Wa 1335/17, stwierdzającego że "przedmiotem sporu w sprawie jest jedynie kwestia związana z określeniem kwoty dotacji wykorzystanej niezgodnie z przeznaczeniem. Przedmiotem sporu nie jest natomiast kwestia dotycząca pokrycia, bądź też braku pokrycia w całości poniesionych, przez Gminę wydatków dotyczących spornego zadania z zakresu spraw obywatelskich. Pomijając fakt, że powyższe twierdzenia Gminy nie znajdują odzwierciedlenia w materiale dowodowym zgromadzonym w aktach, to i tak nie istnieje w przepisach ustawy o finansach publicznych żaden system, który umożliwiałby kompensację tych należności. Sąd podkreśla, że należności tych w żaden sposób nie można dochodzić w postępowaniu w przedmiocie określenia kwoty dotacji wykorzystanej niezgodnie z przeznaczeniem. Możliwość dochodzenia przez Gminę dotacji celowej na zadania zlecone z zakresu administracji rządowej (w tym na zadania wynikające z ustawy z dnia 10 kwietnia 1974 r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych - tj. Dz. U. z 2006 r. Nr 139, poz. 993 ze zm.) przewiduje art. 49 ustawy z dnia 13 listopada 2013 r. o dochodach jednostek samorządu terytorialnego (Dz. U. z 2015 r. poz. 513 ze zm.), jednakże właściwym w sprawie jest sąd powszechny, a nie jest sąd administracyjny". Jednocześnie Sąd nie stwierdził żadnego innego naruszenia przepisów prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy, bądź przepisu postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na rozstrzygnięcie, albo też przepisu prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania lub stwierdzenia nieważności.

Skarżący kasacyjnie stwierdził, że analiza uzasadnienia stanowiska jakie zostało zaprezentowane przez orzekające w sprawie organy oraz WSA w sposób nie budzący wątpliwości wskazuje na to, że rozpoznanie sprawy odbyło się wyłącznie w granicach jakie zostały wyznaczone przez "suche" normy określające tylko i wyłącznie rachunkowe wyliczenie i rozliczenie otrzymanej dotacji. Żaden z podmiotów orzekających nie pochylił się nad kwestiami stanowiącym zasadniczą cześć zarzutów i argumentacji skarżącej Gminy wychodzącą poza tak określone granice. Nie można również uznać, że uczynił to Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie li tylko poprzez odwołanie się do treści wskazanego orzeczenia tego sądu. Tak przedstawiona argumentacja zasadniczo nie pozwala na odczytanie motywów, które zdaniem Sądu nie pozwalają na możliwość weryfikacji prawidłowości ustalenia wysokości otrzymanej dotacji.

W odpowiedzi na skargę kasacyjną wniesiono o jej oddalenie i zasądzenie kosztów postępowania.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje.

Skarga kasacyjna nie zasługuje na uwzględnienie.

Zgodnie z art. 182 § 2 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje skargę kasacyjną na posiedzeniu niejawnym, gdy strona, która ją wniosła, zrzekła się rozprawy, a pozostałe strony, w terminie czternastu dni od doręczenia skargi kasacyjnej, nie zażądały przeprowadzenia rozprawy. Z uwagi na powyższe, Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną na posiedzeniu niejawnym w składzie trzech sędziów.

Biorąc pod uwagę treść z art. 193 zd. 2 p.p.s.a. uzasadnienie wyroku oddalającego skargę kasacyjną zawiera ocenę zarzutów skargi kasacyjnej. Naczelny Sąd Administracyjny nie przedstawia więc w uzasadnieniu wyroku oddalającego skargę kasacyjną opisu ustaleń faktycznych i argumentacji prawnej podawanej przez organy administracji oraz Sąd I instancji. Stan faktyczny i prawny sprawy rozstrzygniętej przez Wojewódzki Sąd Administracyjny przedstawiony został w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku.

Jednocześnie zgodnie z art. 183 § 1 p.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, biorąc jednak z urzędu pod rozwagę nieważność postępowania, a mianowicie sytuacje enumeratywnie wymienione w § 2 tego przepisu, które to w niniejszej sprawie nie wystąpiły.

Skargę kasacyjną zgodnie z art. 174 p.p.s.a., można oprzeć na podstawie naruszenia prawa materialnego przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie oraz na podstawie naruszenia przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Zmiana lub rozszerzenie podstaw kasacyjnych ograniczone jest natomiast, określonym w art. 177 § 1 p.p.s.a. terminem do wniesienia skargi kasacyjnej.

Z uwagi na wyraźne rozdzielenie w art. 174 p.p.s.a. podstaw kasacyjnych przytoczenie podstaw kasacyjnych polega na wskazaniu, czy strona skarżąca zarzuca naruszenie prawa materialnego, czy naruszenie przepisów postępowania, czy też oba te naruszenia łącznie, a przedmiotem zarzutu mogą być tylko te przepisy, które zastosował Sąd I instancji lub które powinien był zastosować, lecz je pominął. Skarga kasacyjna winna być bowiem skierowana przeciwko przyjętej w zaskarżonym wyroku podstawie prawnej rozstrzygnięcia. Niezbędne jest jednocześnie precyzyjne wskazanie konkretnych przepisów naruszonych przez Sąd, z podaniem jednostki redakcyjnej (numeru artykułu, paragrafu, ustępu, punktu). Wskazać należy, że naruszenie prawa przez niewłaściwe zastosowanie to wadliwe uznanie, że ustalony w sprawie stan faktyczny odpowiada hipotezie określonej normy prawnej (tzw. błąd subsumpcji). Ocena zasadności tego zarzutu może być skutecznie dokonywana wyłącznie na podstawie stanu faktycznego, którego ustalenia nie są kwestionowane lub nie zostały skutecznie podważone. Uzasadniając ten zarzut należy wykazać, że Sąd błędnie określił podstawę orzekania, stosując wybrany przepis popełnił błąd w subsumcji, czyli, że niewłaściwie uznał, że stan faktyczny przyjęty w sprawie odpowiada stanowi faktycznemu zawartemu w hipotezie normy prawnej zawartej w przepisie prawa. Jednocześnie należy wskazać, jaki przepis powinien być zastosowany, dlaczego powinien być zastosowany bądź, w jaki sposób przepis powinien być zastosowany ze względu na stan faktyczny sprawy. Co ważne, zarzutem naruszenia prawa materialnego nie można kwestionować ustaleń stanu faktycznego, gdyż te można podważać jedynie w oparciu o podstawę z art. 174 pkt 2 p.p.s.a.

Z kolei, zwrot "mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy" w odniesieniu do naruszenia przepisów prawa procesowego należy wiązać z hipotetycznymi następstwami uchybień przepisom postępowania. Oznacza to, że na stronie skarżącej spoczywa obowiązek uzasadnienia, że następstwa stwierdzonych uchybień były na tyle istotne, że kształtowały lub współkształtowały treść kwestionowanego orzeczenia (por. wyrok NSA z 14 marca 2018 r., II FSK 2480/17).

Skarga kasacyjna zostało oparta na podstawie określonej w art.174 pkt. 1 p.p.s.a. a więc naruszenia przepisów prawa materialnego. W orzecznictwie NSA wielokrotnie zwracano uwagę, że zarzuty oparte na podstawie kasacyjnej wymienionej w art. 174 pkt 1 p.p.s.a. powinny wykazać, że Sąd I instancji dopuścił się naruszenia prawa materialnego poprzez błędną wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie. Tak więc kasator powinien wykazać i uzasadnić, że wojewódzki sąd administracyjny nieprawidłowo odczytał normę prawną wynikającą z treści przepisu prawa materialnego, bądź mylnie zrozumiał treść przepisu prawa materialnego. W każdym więc z tych przypadków chodzi o sytuację, gdy wykładnia dokonana przez sąd jest nie do przyjęcia w kontekście logiczno-językowym, pozostałych przepisów prawa lub celu, w jakim został wprowadzony dany przepis. Natomiast uzasadniając zarzut niewłaściwego zastosowania przepisu prawa materialnego wykazać należy, iż sąd stosując przepis popełnił błąd subsumcji, czyli że niewłaściwie uznał, iż stan faktyczny przyjęty w sprawie nie odpowiada stanowi faktycznemu zawartemu w hipotezie normy prawnej zawartej w przepisie prawa. W obu tych przypadkach autor skargi kasacyjnej wykazać musi, jak w jego ocenie powinien być rozumiany stosowany przepis prawa, czyli jaka powinna być jego prawidłowa wykładnia, a w przypadku zarzutu niezastosowania przepisu dlaczego powinien być zastosowany (zob. wyroki NSA: z 14 czerwca 2017 r., sygn. akt II GSK 2735/15; z 6 czerwca 2017 r., sygn. akt II FSK 1342/15; z 6 czerwca 2017 r., sygn. akt II GSK 2668/15; niepublikowane).

Oceniając skargę kasacyjną w tak określonych ramach należało uznać ją za bezpodstawną.

Odnosząc się w pierwszej kolejności do zarzutu najdalej idącego zarzutu procesowego naruszenia art. 141 § 4 p.p.s.a. - NSA uznał, że nie jest on zasadny.

Przypomnieć należy, że przepis art. 141 § 4 p.p.s.a. określa niezbędne elementy, jakie powinno zawierać prawidłowo sporządzone uzasadnienie wyroku. Powinno ono mianowicie zawierać zwięzłe przedstawienie stanu sprawy, zarzutów podniesionych w skardze, stanowisk pozostałych stron, podstawę prawną rozstrzygnięcia oraz jej wyjaśnienie, a ponadto, jeżeli w wyniku uwzględnienia skargi sprawa ma być ponownie rozpatrzona przez organ administracji - wskazania co do dalszego postępowania. W orzecznictwie sądów administracyjnych przyjmuje się, że naruszenie art. 141 § 4 p.p.s.a. może stanowić skuteczną samodzielną podstawę kasacyjną, gdy uzasadnienie wyroku nie zawiera wszystkich elementów wymienionych w tym przepisie, w tym gdy w ramach przedstawienia stanu sprawy nie zawiera stanowiska sądu odnośnie do stanu faktycznego przyjętego jako podstawa zaskarżonego rozstrzygnięcia (por. uchwała NSA z 15 lutego 2010 r., sygn. akt II FPS 8/09, ONSAiWSA 2010, Nr 3, poz. 39; a także wyroki NSA: z 19 lutego 2019 r., sygn. akt II GSK 5379/16; z 20 sierpnia 2009 r., sygn. akt II FSK 568/08, LEX nr 513044). Naruszenie to musi być na tyle istotne, aby można było uznać, że mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy (art. 174 pkt 2 p.p.s.a.), co strona skarżąca kasacyjnie powinna wykazać.

Uzasadnienie zaskarżonego wyroku zawiera wszystkie elementy konstrukcyjne przewidziane w tym przepisie. W uzasadnieniu WSA przedstawił bowiem opis tego, co działo się w sprawie w postępowaniu przed organami administracji publicznej oraz przedstawił stan faktyczny przyjęty za podstawę wyroku, wskazując, z jakich przyczyn skarga zasługiwała na uwzględnienie, co umożliwia przeprowadzenie kontroli instancyjnej ustaleń WSA w kwestionowanym zakresie. To zaś, że skarżąca nie podziela stanowiska WSA i uważa uzasadnienie wyroku za niepełne nie stanowi skutecznej przesłanki uwzględnienia zarzutu naruszenia art. 141 § 4 p.p.s.a. (por. wyrok NSA z 29 kwietnia 2015 r., sygn. akt II GSK 470/14). Podkreślić bowiem należy, że nie można mylić dostateczności uzasadnienia z siłą jego przekonywania i trafnością wskazanych w nim argumentów. Celem uzasadnienia jest wprawdzie przekonanie stron postępowania o trafności rozstrzygnięcia, ewentualna wadliwość argumentacji bądź prezentowanie przez stronę innego poglądu niż wskazany w uzasadnieniu nie stanowi jednak o naruszeniu przez sąd art. 141 § 4 p.p.s.a., gdy uzasadnienie zawiera wszystkie wymagane prawem elementy. W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego, uzasadnienie zaskarżonego wyroku pozwala na odtworzenie toku rozumowania Sądu, który doprowadził do zajętego stanowiska, a tym samym możliwa była kontrola instancyjna zaskarżonego wyroku. Uzasadnienie to spełnia zatem wymogi przewidziane w art. 141 § 4 p.p.s.a. (zob. wyrok NSA z 15.03.2022 r II GSK 101/22) Wbrew twierdzeniom skarżącego kasacyjnie Sąd I instancji przedstawił w sposób jasny tok rozumowania, podstawy faktyczne i prawne.

Brak jest jednocześnie podstaw do uznania zasadności pozostałych zarzutów naruszenia przepisów postępowania, których to naruszeń skarga kasacyjna nie powiązała w żaden sposób z wynikiem sprawy. Nie wskazała na jakikolwiek wpływ podnoszonych naruszeń na wynik rozstrzyganej sprawy. Jednocześnie zarzuty te stanowią powtórzenie zarzutów odwołania, co uzasadnia powtórzenie trafnej w tym zakresie argumentacji Sądu I instancji. Zasadnie WSA stwierdził, że nie doszło do naruszenia przez Ministra przepisów procesowych, w tym art. 7, art. 77 § 1 w związku z art. 80 k.p.a., bowiem materiał dowodowy w sprawie został zebrany w sposób wyczerpujący, a dokonana jego ocena nie była dowolna. Organ II instancji, wydając zaskarżoną decyzję, podjął wszelkie czynności niezbędne do wyjaśnienia stanu faktycznego, jednocześnie dokonał wnikliwej analizy i oceny zgromadzonego w niniejszej sprawie materiału dowodowego oraz dokonał prawidłowej wykładni obowiązujących w przedmiotowej materii przepisów prawa materialnego. W ocenie Sądu, Minister wydając zaskarżoną decyzje odniósł się w sposób wyczerpujący do zgromadzonego materiału dowodowego, jak i twierdzeń skarżącej, przez to nie doszło do naruszenia dyspozycji art. 107 § 3 k.p.a., zasad dotyczących zgromadzenia i oceny materiału dowodowego w sposób, który mógłby mieć wpływ na treść rozstrzygnięcia sprawy, jak również zasad ogólnych kodeksu postępowania administracyjnego.

Odnosząc się do zarzutów naruszenia przepisów prawa materialnego należało uznać je za bezzasadne. Wskazać bowiem należy, że naruszenie prawa materialnego może przejawiać się w dwóch postaciach: jako błędna wykładnia albo jako niewłaściwe zastosowanie określonego przepisu prawa. Podnosząc zarzut naruszenia prawa materialnego przez jego błędną wykładnię, autor skargi kasacyjnej powinien wykazać, że sąd mylnie zrozumiał stosowany przepis prawa, natomiast uzasadniając zarzut niewłaściwego zastosowania przepisu prawa materialnego - iż sąd, stosując przepis, popełnił błąd subsumcji, czyli że niewłaściwie uznał, iż stan faktyczny przyjęty w sprawie nie odpowiada stanowi faktycznemu zawartemu w hipotezie normy prawnej zawartej w przepisie prawa. Co do zasady nie ma możliwości skutecznego powoływania się na zarzut niewłaściwego zastosowania prawa materialnego w sytuacji, gdy nie zakwestionowano skutecznie równocześnie ustaleń stanu faktycznego, na których oparto zaskarżone rozstrzygnięcie, co też ma miejsce w niniejszej sprawie. Błędne zastosowanie przepisów materialnoprawnych zasadniczo pozostaje w ścisłym związku z ustaleniami stanu faktycznego sprawy i może być wykazane pod warunkiem wcześniejszego obalenia tych ustaleń czy też dowiedzenia ich wadliwości (Wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 31.10.2023 r. I GSK 1258/20) Do obalenia poczynionych ustaleń faktycznych, czy wykazania ich wadliwości w niniejszej sprawie nie doszło. Przytoczyć więc należy, że jak prawidłowo wskazał Sąd I instancji, kwota części dotacji objęta decyzją stanowi dotację wykorzystaną niezgodnie z przeznaczeniem, o której mowa w art. 169 ust. 1 pkt 1 u.f.p. Nie uzasadnia niezgodnego z przeznaczeniem wykorzystania dotacji stanowisko skarżącej o nieadekwatnych kwotach dotacji, gdyż kwestia dotycząca ewentualnego zaangażowania środków własnych wykracza poza zakres analizowanej sprawy, w ramach której kontroli podlegała decyzja w przedmiocie określenia kwoty dotacji przypadającej do zwrotu i terminu, od którego nalicza się odsetki. W niniejszej sprawie przyznając dotację, w sposób jednoznaczny określono przedmiot dotacji oraz koszt poszczególnych zadań. Gmina była informowana o tym, że dotacja została zaplanowana przy zastosowaniu jednolitego sposobu kalkulacji wysokości kosztów zadań zleconych z zakresu administracji rządowej określonych w odrębnych przepisach, realizowanych przez jednostki samorządu terytorialnego, według kryterium liczby zrealizowanych przez nie spraw z uwzględnieniem ujednoliconego czasu realizacji zadań oraz stawki roboczogodziny, a także przy określeniu jednolitego wykazu zadań/czynności. Wobec powyższego skarżąca zobowiązana była wykorzystać dotację zgodnie z przeznaczeniem, a po dokonaniu rozliczenia dotacji, środki, które pozostały, obowiązana była zwrócić do budżetu państwa jako dotację niewykorzystaną w terminie określonym w art. 168 ust. 1 u.f.p. Kwota dotacji należna gminie za 2019 r. za wykonane zadania wyniosła 453.478,20 zł. Do końca 2019 r. Gminie przekazano natomiast dotację w kwocie 467.508,00 zł (uwzględniając środki w kwocie 4.191,78 zł z tytułu przeszacowania dotacji za rok 2018). Oznacza to, że do budżetu państwa powinna być zwrócona kwota 9.838,02 zł. Prawidłowo uznał WSA, że strona otrzymując środki z budżetu państwa przeznaczone na finansowanie lub dofinansowanie realizacji zadań publicznych zobowiązana była do efektywnego i zgodnego z obowiązującymi przepisami wykorzystania dotacji kierując się zasadą legalności, celowości i gospodarności. Wydatkowanie środków dotacji na wynagrodzenia, bez uwzględnienia faktycznego wykonywania zadań zleconych z zakresu administracji rządowej, narusza ww. zasady. Podkreślenia wymaga, że jednostka samorządu terytorialnego nie może odstąpić od zasad finansowania zadań określonych przez podmiot dotujący. Wydatkowanie środków musi mieć ścisły, bezpośredni związek z faktycznie wykonanym zadaniem, na które przyznano środki. Każdy wydatek powinien być uzależniony wyłącznie od wykonania finansowanego zadania. Gdyby natomiast przyjąć, że wysokość dotacji przyznana na konkretne zadania powinna odpowiadać wynagrodzeniu pracowników samorządowych ustalanemu przez urząd gminy to organ dotujący byłby zobowiązany do zapłaty kwoty w oparciu o liczbę etatów, niezależnie od tego czy zadanie w ogóle byłoby zrealizowane. Wydatkowanie środków dotacji na wynagrodzenia, bez uwzględnienia faktycznego wykonywania zadań z zakresu administracji rządowej narusza te zasady. Beneficjent nie ma możliwości swobodnego dysponowania przyznanymi środkami i może je wykorzystać jedynie w sposób ściśle określony przez dotującego. Mimo otrzymania stosownych wytycznych gmina wykorzystała dotację niezgodnie z przeznaczeniem, co w pełni uzasadniało wydane w sprawie rozstrzygnięcia. W stanie faktycznym ustalonym w niniejszej sprawie organ odwoławczy był zatem zobowiązany do zastosowania art. 169 ust. 6 w zw. z ust. 1 pkt 1, ust. 4 i ust. 5 pkt 1 u.f.p. W konsekwencji za nietrafne uznano zarzuty naruszenia prawa materialnego, tj. art. 169 ust. 1 pkt 1 i ust. 6, art. 168 u.f.p oraz art. 167 ust. 1 Konstytucji RP.

Mając powyższe na względzie naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 p.p.s.a. oddalił skargę kasacyjną.

O kosztach postępowania orzeczono na podstawie art. 204 pkt 1 p.p.s.a. w zw. z art. 205 § 2 p.p.s.a. w zw. § 14 ust. 1 pkt 2 lit. b w zw. z § 14 ust. 1 pkt 1 lit c rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (Dz. U. z 2023 r., poz. 1935).