Wyrok NSA, sygn. akt II OSK 3174/14
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2016-09-28 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6361 Rejestr  zabytków
Hasła tematyczne: Zabytki
Skarżony organ: Wojewódzki Konserwator Zabytków
Treść wyniku: Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy: article: art. 3 par. 2 pkt 4, art. 146 par. 1 i art. 184
journal: Dz.U. 2012 poz 270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity.

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Marzenna Linska-Wawrzon Sędziowie: Sędzia NSA Maciej Dybowski Sędzia WSA del. Czesława Nowak-Kolczyńska /spr./ po rozpoznaniu w dniu 28 września 2016 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej sprawy ze skargi kasacyjnej Mazowieckiego Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 9 października 2014 r. sygn. akt VII SA/Wa 1446/14 w sprawie ze skargi M. K. na czynność Mazowieckiego Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków w przedmiocie wpisu do wojewódzkiej ewidencji zabytków 1. oddala skargę kasacyjną, 2. zasądza od Mazowieckiego Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków na rzecz M. K. kwotę 240 (dwieście czterdzieści) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego.


UZASADNIENIE

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 9 października 2014 r., sygn. akt VII SA/Wa 1446/14, po rozpoznaniu skargi M. K., stwierdził bezskuteczność czynności Mazowieckiego Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków polegającej na wpisaniu do Wojewódzkiej Ewidencji Zabytków działek ewidencyjnych nr [...],[...] i [...] z obrębu 7-10-07 położnych w Warszawie w Dzielnicy Żoliborz.

W uzasadnieniu wyroku Sąd I instancji przyjął następujące okoliczności faktyczne i prawne:

M. K. pismem z dnia 29 października 2013 r. wniósł skargę na czynność Mazowieckiego Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków polegającą na umieszczeniu w tabeli informacyjnej określonej jako Baza "Z.NIERUCHOME - REJESTR I EWIDENCJA, SIERPIEŃ 2013" (opublikowanej na stronie internetowej Mazowieckiego Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków), w pozycji dot. zabytku "Park w Młocinach" wpisanego do rejestru pod nr 646/1, w Rubryce "Uwagi", działek ewidencyjnych nr [...], [...] i [...] z obrębu 7-10-07, stanowiących własność M. K., w sytuacji, gdy zarówno decyzja Konserwatora Zabytków z lipca 1965 r., jak i dokonany na jej podstawie wpis do rejestru zabytków pod nr rej. A-646/1 ww. zabytku "Park w Młocinach", nie wymieniają ww. działek ewidencyjnych. Pismem z dnia 7 stycznia 2014 r. skarżący sprecyzował treść skargi i wskazał, że skarga dotyczy czynności polegającej na wpisaniu do wojewódzkiej ewidencji zabytków działek ewidencyjnych nr [...], [...] i [...] z obrębu 7-10-07.

Skarżonej czynności skarżący zarzucił, iż dokonana została z rażącym naruszeniem prawa, tj.:

- art. 16 k.p.a. oraz § 3 i § 4 ust. 1 rozporządzenia Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego z dnia 26 maja 2011 r. w sprawie prowadzenia rejestru zabytków, krajowej, wojewódzkiej i gminnej ewidencji zabytków oraz krajowego wykazu zabytków skradzionych lub wywiezionych za granicę niezgodnie z prawem, poprzez wprowadzenie do wojewódzkiej ewidencji zabytków informacji niezgodnych z treścią decyzji Konserwatora Zabytków z lipca 1965 r. oraz z dokonanym na jej podstawie wpisem do rejestru zabytków pod nr rej. A-646/1 zabytku "Park w Młocinach", a w konsekwencji naruszenie zasady trwałości ostatecznej decyzji administracyjnej poprzez faktyczną zmianę jej treści w trybie nieprzewidzianym przez przepis art. 16 k.p.a.;

- art. 22 ust. 2 ustawy z dnia 23 lipca 2003 r. o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami (Dz.U. z 2003 r. nr 162, poz. 1568 ze zm., zwanej dalej "u.o.z.") w związku z § 14 ust. 1 rozporządzenia z dnia 26 maja 2011 r., poprzez wprowadzenie do wojewódzkiej ewidencji zabytków danych niezgodnych z treścią decyzji Konserwatora Zabytków z lipca 1965 r. oraz treścią dokonanego na podstawie tej decyzji wpisu do rejestru zabytków nr rej. A-646/1 dot. zabytku "Park w Młocinach".

W uzasadnieniu skargi podkreślono, że decyzja Konserwatora Zabytków z lipca 1965 r. nie określa w żaden sposób nieruchomości wpisanej do rejestru zabytków jako Park w Młocinach, w szczególności w decyzji tej nie wskazano numerów działek współtworzących park, nie podano powierzchni terenu ani też nie sporządzono załącznika graficznego do decyzji, określającego granice terenu wpisanego do rejestru zabytków. Skarżący zaznaczył, że Mazowiecki WKZ postanowieniem z dnia 23 października 2008 r. nr 574/08 w sprawie wyjaśnienia treści decyzji Konserwatora Zabytków z lipca 1965 r. ustalił granice ochrony konserwatorskiej w taki sposób, że obejmowały one m.in. działki ew. nr [...], [...], [...] z obrębu 7-10-07. Postanowieniem z dnia 7 kwietnia 2010 r. Minister Kultury i Dziedzictwa Narodowego uchylił powyższe postanowienie Mazowieckiego WKZ i umorzył postępowanie organu I instancji. Skarżący stwierdził, że wpisanie działek ew. nr [...], [...] i [...] z obrębu 7-10-07 w rubryce "Uwagi" w opublikowanej na stronie internetowej tabeli informacyjnej określonej jako Baza "Z.NIERUCHOME – REJESTR I EWIDENCJA, SIERPIEŃ 2013" w pozycji dot. zabytku "Park w Młocinach", stanowi kolejną niedopuszczalną próbę wyjaśnienia/uzupełnienia treści decyzji z lipca 1965 r. W "pierwotnym" wpisie umieszczonym w "Rejestrze Zabytków miasta st. Warszawy, Dział A Zabytki Nieruchome", Tom I, pod nr porz. 714, w rubryce "Opis granic ochrony zabytku" nic nie wpisano, w rubryce "Nazwisko (nazwa) i adres właściciela" wpisano: "1. N. F. R. B. [...] K.-H., 2) L. M. A. P. [...] K.-H.", w rubryce "Uwagi" wpisano natomiast "dz. 110, 111, dz. ul. M.".

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie postanowieniem z dnia 28 marca 2014 r., sygn. akt VII SA/Wa 2525/13, odrzucił przedmiotową skargę, a Naczelny Sąd Administracyjny postanowieniem z dnia 18 czerwca 2014 r., sygn. akt II OSK 1521/14, uchylił zaskarżone postanowienie i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania. NSA uznał, że skarga podlegała kognicji sądu administracyjnego, a Sąd I instancji obowiązany był rozpoznać ją merytorycznie. Dodatkowo NSA zaznaczył, iż Sąd wojewódzki winien odnieść się do stanowiska skarżącego, że Mazowiecki WKZ postanowieniem z dnia 23 października 2008 r., nr 574/08 w sprawie wyjaśnienia treści decyzji Konserwatora Zabytków z [...] lipca 1965 r. ustalił granice ochrony konserwatorskiej, w ten sposób, że obejmowały one m.in. działki ew. o nr [...], [...] i [...] z obrębu 7-10-07, jednakże postanowienie to zostało uchylone postanowieniem Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego z dnia 7 kwietnia 2010 r.

Rozpoznając sprawę ponownie Wojewódzki Sąd Administracyjny stwierdził, że zaskarżona czynność nastąpiła z naruszeniem prawa, tj. art. 7, art. 77 § 1 oraz art. 80 k.p.a. ponieważ zupełnie nie wiadomo dlaczego i na jakiej podstawie stwierdzono i wpisano, że obiekt, jakim jest Park w Młocinach, zamyka się w granicach działek ewidencyjnych nr [...], [...] i [...] z obrębu 7-10-07, będących własnością M. K.. Nadesłane do Sądu akta sprawy nie zawierają żadnej mapy, załącznika graficznego czy opracowania. Również z ostatecznej decyzji Konserwatora Zabytków m.st. Warszawy z lipca 1965 r., wpisującej Park w Młocinach do rejestru zabytków pod nr rej. A/646/1, powyższa okoliczność nie wynika. W treści tej decyzji nie określono, w zakresie jakich działek ewidencyjnych zamyka się obiekt objętych ochroną konserwatorską, brak jest także jakiegokolwiek załącznika graficznego, stanowiącego integralną część decyzji. Jedynie, z czego można domniemywać jak przebiegają granice Parku w Młocinach zawiera dołączone opracowanie zatytułowane "Ewidencja zabytkowego parku w Młocinach m.st. Warszawy", jednakże zostało ono sporządzone w maju 1984 r., czyli 19 lat po wpisaniu Parku w Młocinach do rejestru zabytków. Nie może ono jednak stanowić dowodu, w zakresie szczegółowego określenia granic obiektu, objętego ochroną.

Zdaniem Sądu kluczową kwestią winno zatem być ustalenie przez organ granic w jakich Park w Młocinach został faktycznie objęty ochroną w 1965 r. Jeżeli organ będzie dysponował dostatecznymi dowodami, w jakich granicach w lipcu 1965 r. zamykał się Park, będzie mógł ponownie wpisać, konkretne działki ewidencyjne do wojewódzkiej ewidencji zabytków.

Sąd zaznaczył, że jak to zasadnie uczynił Minister Kultury i Dziedzictwa Narodowego w postanowieniu z dnia 7 kwietnia 2010 r., wyjaśnienie granic ochrony konserwatorskiej, nie jest możliwe w trybie art. 113 § 2 k.p.a., gdyż wyjaśnienie wątpliwości co do treści decyzji odnosić się może wyłącznie do tego, co stanowiło treść decyzji w chwili jej wydawania i nie wprowadza jakichkolwiek nowych treści.

Sąd nie podzielił poglądu strony skarżącej, że zaskarżona czynność dokonana została z rażącym naruszeniem art. 16 k.p.a., tj. z naruszeniem zasady trwałości ostatecznej decyzji administracyjnej Konserwatora Zabytków z lipca 1965 r., poprzez faktyczną zmianę jej treści w trybie nieprzewidzianym przez przepis art. 16 § 1 k.p.a. Decyzja ta obowiązuje nadal w obrocie prawnym w niezmienionej treści, nie została wzruszona w żadnym z trybów nadzwyczajnych, można jedynie mówić o "teoretycznej" zmianie treści decyzji. Ponadto Sąd zaznaczył, że w rozpoznawanej sprawie nie jest władny dokonywać merytorycznej kontroli ostatecznej decyzji Konserwatora Zabytków z lipca 1965 r. Natomiast przyznał Sąd rację skarżącemu, że wpis w wojewódzkiej ewidencji zabytków powinien odzwierciedlać stan faktyczny, który wynika ze stosownych dokumentów, w szczególności jego zakres powinien być zbieżny z treścią decyzji o wpisie do rejestru zabytków oraz treścią dokonanego na jej podstawie wpisu.

Z tych względów Sąd na podstawie art. 146 § 1 p.p.s.a., stwierdził bezskuteczność zaskarżonej czynności.

Mazowiecki Wojewódzki Konserwator Zabytków w skardze kasacyjnej od powyższego wyroku wniósł o jego uchylenie i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania.

Zaskarżonemu orzeczeniu zarzucono naruszenie przepisów postępowania, które miało wpływ na wynik sprawy:

art. 58 § 1 pkt 6 i § 3 p.p.s.a. w zw. z art. 52 § 3 p.p.s.a przez nieodrzucenie skargi pomimo jej niedopuszczalności z tego powodu, że była ona bezprzedmiotowa, jak również dlatego, że skarżący nie wezwał organu do usunięcia naruszenia prawa poprzez wyeliminowanie z wojewódzkiej ewidencji zabytków działek ewidencyjnych nr [...], [...] i [...] z obrębu 7-10-07 w Warszawie, dzielnicy Żoliborz;

141 § 4 p.p.s.a. poprzez brak należytego wyjaśnienia podstawy prawnej rozstrzygnięcia, w szczególności przez niewskazanie podstaw do przyjęcia, że organ w ramach prowadzenia wojewódzkiej ewidencji zabytków stosuje przepisy k.p.a., co umożliwi dopiero przyjęcie, że zaskarżona czynność nastąpiła z naruszeniem art. 7, art. 77 § 1 oraz art. 80 k.p.a., podczas gdy z art. 1 i art. 2 k.p.a. wynika, że wskazane przepisy regulują działania organów w sprawach indywidualnych, rozstrzyganych w drodzi decyzji administracyjnych oraz innych wyraźnie wskazanych, natomiast nie regulują czynności polegającej na ujęciu obiektu w wojewódzkiej ewidencji zabytków;

3) art. 153 p.p.s.a. poprzez sformułowanie oceny prawnej i wskazań co do dalszego postępowania w sposób niepełny, niezrozumiały i nienadający się do zastosowania.

W odpowiedzi na skargę kasacyjną skarżący M. K. wniósł o jej

oddalenie oraz zasądzenie kosztów postępowania.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje.

Skarga kasacyjna nie zasługuje na uwzględnienie.

Naczelny Sąd Administracyjny związany jest zarzutami skargi kasacyjnej i rozpoznaje sprawę w jej granicach, z urzędu biorąc pod rozwagę jedynie nieważność postępowania (art. 183 p.p.s.a.), której w niniejszym postępowaniu nie stwierdził.

Wojewódzki Sąd Administracyjny słusznie zwrócił uwagę, że kwestia dopuszczalności skargi na czynność Mazowieckiego Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków polegającą na wpisaniu do wojewódzkiej ewidencji zabytków działek ewidencyjnych nr [...], [...] i [...] była przedmiotem wiążącej oceny dokonanej przez Naczelny Sąd Administracyjny w postanowieniu z dnia 18 czerwca 2014 r. II OSK 1521/14. NSA uchylając postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 28 marca 2014 r. VII SA/Wa 2525/13 i przekazując sprawę do ponownego rozpoznania temu sądowi wskazał, iż czynność ta podlega kognicji sądów administracyjnych na podstawie art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a. i WSA jest zobowiązany merytorycznie rozpoznać sprawę.

Nie mogą więc odnieść zamierzonego skutku zarzuty naruszenia art. 58 § 1 pkt 6 i § 3 p.p.s.a. w zw. z art. 52 § 3 p.p.s.a poprzez nieodrzucenie skargi pomimo jej niedopuszczalności. Nie było też podstaw do stwierdzenia bezprzedmiotowości postępowania, czego domagał się skarżący kasacyjnie, bowiem nie przestał istnieć przedmiot skargi. A skarżący dopełnił warunku wezwania organu do usunięcia naruszenia prawa i nie zakwestionował tego NSA w postanowieniu kasacyjnym z dnia 18 czerwca 2014 r. Nie można bowiem podzielić poglądu kasacji, jakoby możliwość rozpoznania przez sąd sprawy została zawężona do zarzutów podniesionych w wezwaniu do usunięcia naruszenia prawa i następnie powtórzonych w skardze. Niesformułowanie w wezwaniu do usunięcia naruszenia prawa wszystkich zarzutów podnoszonych przeciwko aktowi, czy czynności, nie zwalnia sądu pierwszej instancji od rozpoznania sprawy co do zarzutów podniesionych w skardze (vide: wyrok NSA z dnia 12 lutego 2013 r., II OSK 2485/12).

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie ponownie rozpoznając sprawę nie miał więc podstaw do formalnego zakończenia postępowania, czy to przez odrzucenie skargi jako niedopuszczalnej, czy umorzenie postępowania, wobec jego bezprzedmiotowości. Po wydaniu postanowienia z dnia 18 czerwca 2014 r. II OSK 1521/14, nie zaistniały też nowe okoliczności faktyczne, ani nie uległ zmianie stan prawny, który stanowiłoby przeszkodę do merytorycznego rozpoznania sprawy. Rozpoznając sprawę, Sąd Wojewódzki związany był jej granicami wyznaczonymi przedmiotem zaskarżenia, potwierdzonym prawomocnym postanowieniem NSA z dnia 18 czerwca 2014 r. jako czynność Mazowieckiego Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków polegająca na wpisaniu do wojewódzkiej ewidencji zabytków działek ewidencyjnych nr [...], [...] i [...].

Skarżący kasacyjnie wskazał, że dla zabytku "Park w Młocinach" została utworzona karta ewidencyjna i organ dokonał czynności polegającej na jej włączeniu do zbioru wojewódzkiej ewidencji zabytków, stosownie do art. 22 ust. 2 u.o.z. Natomiast Mazowiecki Wojewódzki Konserwator Zabytków nie mógł dokonać i nie dokonał czynności polegającej na "wpisaniu" przedmiotowych działek do wojewódzkiej ewidencji zabytków. Potwierdził jednak, że w tabeli dostępnej na stronie internetowej MWKZ znalazła się informacja, która została zakwestionowana przez skarżącego, ale która nie może być utożsamiana z wpisaniem działek skarżącego do wojewódzkiej ewidencji zabytków.

W świetle tego co zostało wyżej przedstawione, podkreślić należy, że przedmiotem tej sprawy nie jest włączenie karty ewidencyjnej "Park w Młocinach" do ewidencji, ani informacja na stronie internetowej lecz działanie organu, które Naczelny Sąd Administracyjny określił jako czynność objętą przepisem art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a. o charakterze władczym, z zakresu administracji publicznej, podjętą w sprawie indywidualnej i dotyczącą uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, a polegającą na wpisaniu do wojewódzkiej ewidencji zabytków działek ewidencyjnych nr [...], [...] i [...].

Jednocześnie czynność Mazowieckiego Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków w przedmiocie wpisu do wojewódzkiej ewidencji zabytków nie należy do aktów lub czynności, które nie podlegałyby kontroli sądu administracyjnego z mocy wyłączenia zawartego w art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a. wprowadzonego na mocy ustawy nowelizującej z dnia 9 kwietnia 2015r. - Dz. U. z 2015 r., poz. 658 (vide: postanowienie NSA z dnia 6 września 2016 r., II OSK 1771/16).

Stosownie do art. 146 § 1 p.p.s.a., sąd uwzględniając skargę na akt lub czynność, o których mowa w art. 3 § 2 pkt 4 i 4a, uchyla ten akt, interpretację, opinię zabezpieczającą lub odmowę wydania opinii zabezpieczającej albo stwierdza bezskuteczność czynności. Przepis art. 145 § 1 pkt 1 stosuje się odpowiednio.

Konstrukcja środka stosowanego do skarg na czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa oparta jest na konstrukcji sankcji bezskuteczności. Bezskuteczność czynności materialnotechnicznej oznacza, że jej dokonanie od chwili jej wykonania nie wywołało skutku prawnego, a zatem nie mogła wywołać następnych skutków prawnych w zakresie sytuacji jednostki (uprawnienia lub obowiązku wynikającego z przepisów prawa). Podstawą do oceny zgodności z prawem aktu lub czynności, interpretacji są naruszenia przepisów prawa materialnego, ale też naruszenia przepisów postępowania, które są wyliczone w art. 145 § 1 pkt 1 lit. b i lit. c p.p.s.a., przesądzające o wadliwości ustalenia stanu faktycznego, a w konsekwencji zastosowania sankcji wzruszalności aktu lub bezskuteczności czynności (Adamiak B. Wyroki w sprawach skarg na inne niż decyzje i postanowienia akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczącej uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa (...) wydane w indywidualnych sprawach (art. 146 p.p.s.a.), [w:] Metodyka pracy sędziego w sprawach administracyjnych, monografia WK 2015).

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie realizując wskazania Sądu kasacyjnego dokonał oceny zgodności z prawem objętej skargą M. K. czynności Mazowieckiego Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków. A stwierdzając naruszenie przepisów postępowania (art. 7, 77 § 1 i 80 k.p.a.), o których mowa w art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a., orzekł o bezskuteczności tej czynności, na podstawie art. 146 § 1 p.p.s.a.

Ustawa z dnia 23 lipca 2003 r. o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami regulując materię publicznoprawną nie zawiera własnych norm proceduralnych, ale też żaden jej przepis nie wyłącza stosowania kodeksu postępowania administracyjnego. Wbrew twierdzeniom zawartym w kasacji nie miał w tej sprawie zastosowania art. 22 ust. 2 u.o.z. stanowiący, że wojewódzki konserwator zabytków prowadzi wojewódzką ewidencję zabytków w formie kart ewidencyjnych zabytków znajdujących się na terenie województwa. Znaczenia nie miała też argumentacja dotycząca odrębnego trybu ujęcia zabytku w wojewódzkiej ewidencji zabytków i wskazanie na § 14 ust. 1 rozporządzenia Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego z dnia 26 maja 2011 r. w sprawie prowadzenia rejestru zabytków, krajowej, wojewódzkiej i gminnej ewidencji zabytków oraz krajowego wykazu zabytków skradzionych lub wywiezionych za granicę niezgodnie z prawem (Dz.U. nr 113, poz. 661), który przewiduje, że wojewódzki konserwator zabytków włącza kartę ewidencyjną zabytku do wojewódzkiej ewidencji zabytków po sprawdzeniu, czy dane zawarte w karcie ewidencyjnej zabytku są wyczerpujące i zgodne ze stanem faktycznym, a także czy dokumentacja fotograficzna zabytku umożliwia jego identyfikację. Przedmiotem tej sprawy nie była czynność polegająca na włączeniu karty ewidencyjnej zabytku do zasobów wojewódzkiej ewidencji zabytków, co podkreślał też sam Wojewódzki Konserwator Zabytków. Wskazywanie więc na alternatywną wobec k.p.a. procedurę dla działań organu i czynienie Sądowi I instancji zarzutu, jakoby jej nie dostrzegł przy badaniu tej sprawy nie może być uznane za skuteczne.

Trafnie Sąd Wojewódzki argumentował, iż wpis w wojewódzkiej ewidencji zabytków powinien odzwierciedlać stan faktyczny, który powinien mieć oparcie w stosownej dokumentacji, w szczególności zakres ochrony konserwatorskiej powinien być zbieżny z treścią decyzji o wpisie do rejestru zabytków. A decyzja Konserwatora Zabytków m.st. Warszawy z lipca 1965 r. nie wskazuje na działki ewidencyjne nr [...], [...] i [...] jako wchodzące w skład zabytkowego Parku w Młocinach. Brak ustaleń i oceny Mazowieckiego Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków w zakresie podstaw do ujęcia tych nieruchomości w wojewódzkiej ewidencji zabytków czyni ową czynność nieskuteczną jako niezgodną z prawem, co prawidłowo zostało zweryfikowane przez Sąd I instancji.

To, że ustawodawca nie określił szczegółowo zasad, trybu i sposobu umieszczania zabytków nieruchomych w ewidencji zabytków, w odróżnieniu od wpisu do rejestru zabytków, który wymaga przeprowadzenia postępowania administracyjnego i wydania decyzji, nie oznacza, że wpisem do ewidencji zabytków organ administracji może w sposób dowolny wpływać na prawa i obowiązki właścicieli tych nieruchomości, prowadząc do ograniczenia prawa własności w sposób sprzeczny z konstytucyjną gwarancją ochrony własności wyrażoną art. 21 ust. 1 i zasadą demokratycznego państwa prawnego określoną w art. 2 Konstytucji RP.

Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego, kontrola zaskarżonej czynności została przez Sąd Wojewódzki przeprowadzona prawidłowo, a rozstrzygnięcie zostało poprzedzone analizą całej sprawy, z uwzględnieniem oceny prawnej i wskazań Naczelnego Sądu Administracyjnego, wyrażonych w postanowieniu z 18 czerwca 2014 r. II OSK 1521/14. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie dokonał też wyjaśnienia podstawy prawnej wydanego wyroku, powołując się na argumentację przemawiającą za jej zastosowaniem. Przedstawił w sposób jasny własne stanowisko w sprawie, co pozwalało jednoznacznie ustalić przesłanki, którymi Sąd się kierował podejmując zaskarżone orzeczenie. Uzasadnienie Sądu zawiera też wyraźne wskazania co do dalszego postępowania, które są konsekwencją dokonanej oceny prawnej i dotyczą sposobu działania organu w toku ponownego rozpoznania sprawy. Odpowiada to wymogom zawartym w regulacji art. 141 § 4 i 153 p.p.s.a.

Mając powyższe na względzie, Naczelny Sąd Administracyjny stwierdził, iż skarga kasacyjna nie zawiera usprawiedliwionych podstaw i orzekł jak w sentencji wyroku, w oparciu o art. 184 p.p.s.a. O kosztach rozstrzygając stosownie do przepisu art. 204 pkt 2 p.p.s.a.