Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt V SA/Wa 854/16
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2017-03-30 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6559
Hasła tematyczne: Finanse publiczne
Skarżony organ: Minister Rozwoju
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 207 ust. 1, art. 184
journal: Dz.U. 2016 poz 1870
law: Ustawa z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych - tekst jedn.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA - Krystyna Madalińska-Urbaniak, Sędzia NSA - Ewa Wrzesińska - Jóźków, Sędzia WSA - Marek Krawczak (spr.), Protokolant specjalista - Marcin Wacławek, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 30 marca 2017 r. sprawy ze skargi W. R. prowadzącej działalność gospodarczą pod nazwą W. R. "[...]" P. N. na decyzję Ministra Rozwoju (obecnie Minister Rozwoju i Finansów) z dnia [...] lutego 2016 r. nr [...] w przedmiocie określenia kwoty dofinansowania przypadającej do zwrotu; oddala skargę.


UZASADNIENIE

Przedmiotem sprawy jest skarga W. R. (dalej: "Strona" "Skarżąca") na decyzję Ministra Rozwoju (dalej: "Minister", "organ odwoławczy") z dnia [...] lutego 2016 r. nr [...] w przedmiocie określenia kwoty dotacji przypadającej do zwrotu.

Stan sprawy przedstawia się następująco.

Na podstawie umowy o dofinansowanie nr [...] zawartej w dniu 4 września 2013 r. z Zarządem Województwa [...] (dalej: umowa o dofinansowanie) Strona realizowała projekt pt. [...] o wartości [...] zł, z czego [...] zł stanowi wkład własny Strony z okresem realizacji [...] r. Celem głównym projektu była poprawa dostępności do edukacji przedszkolnej w L.

W ramach wniosku o dofinansowanie projektu Strona zaplanowała realizację zajęć edukacyjnych, wspierających i terapeutycznych na łączną kwotę ... Zgodnie z § 20b umowy o dofinansowanie Strona zobowiązana była do stosowania zasady konkurencyjności przy udzielaniu zamówień w ramach projektu. Zgodnie z Wytycznymi, podrozdział 3.1.3.1 "zasada konkurencyjności dotyczy wszystkich zamówień w ramach projektu przekraczających wyrażoną w złotych równowartość kwoty 14 tys. euro netto, tj. bez podatku od towarów i usług (VAT)".

W dniu [...] marca 2015 r. wezwano Stronę do zwrotu łącznej kwoty wydatków niekwalifikowalnych w wysokości [...] zł. Wobec braku przedmiotowego zwrotu w dniu [...] maja 2015 r. Marszałek Województwa [...] (dalej: "Marszałek") wszczął postępowanie administracyjne. Postępowanie to zakończyło się w dniu [...] sierpnia 2015 r. wydaniem decyzji określającej kwotę [...] zł do zwrotu z odsetkami jak dla zaległości podatkowych liczonymi od dnia przekazania środków do dnia zapłaty w związku z naruszeniem art. 207 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych (tekst jednolity: Dz. U. z 2016 r., poz. 1870 ze zm.; dalej: "u.f.p.") oraz umarzającej zwrot kwoty [...] zł.

W uzasadnieniu swojej decyzji Marszałek wskazał, że powodem żądania zwrotu powyższej kwoty były wyniki weryfikacji wniosków o płatność nr [...] oraz [...] projektu [...], w których stwierdzono:

1. naruszenie zasady konkurencyjności przy zakupie usług na przeprowadzenie zajęć rewalidacyjno- kompensacyjnych i wydatki niekwalifikowalne w kwocie [...] zł;

2. wydatki niekwalifikowalne związane z zatrudnieniem pani E. S. w wysokości [...] zł w związku z zawarciem umowy cywilnoprawnej, której zakres czynności był tożsamy do zawartej wcześniej umowy pracę, co zdaniem Marszałka stanowiło naruszenie zapisów Wytycznych w zakresie kwalifikowania wydatków w ramach PO KL podrozdział 4.5.2;

3. koszty pośrednie rozliczane ryczałtem w wysokości 7% kosztów bezpośrednich w łącznej kwocie [...] zł.

Strona złożyła odwołanie od powyższej decyzji.

Minister decyzją o numerze wskazanym w komparycji wyroku uchylił decyzję Marszałka w części dotyczącej zwrotu kwoty [...] zł wraz z odsetkami w wysokości określonej jak dla zaległości podatkowych i w tym zakresie umorzył postępowanie pierwszej instancji, a w pozostałej części utrzymał decyzję Marszałka w mocy.

W odniesieniu do kwestii naruszenie zasady konkurencyjności przy zakupie usług Minister wyjaśnił, że w związku z tym, iż łączna kwota środków przeznaczona na realizację zadania ([...] zł) przekracza wyrażoną w złotych równowartość kwoty 14 tys. euro, Strona zobowiązana była dokonać zakupu usługi z zastosowaniem zasady konkurencyjności i zastosować się do regulacji, jakie w tym zakresie nakładają na nią Wytyczne w podrozdziale 3.1.3.1 pkt 5.

Jak wskazał Minister, Strona w dniu [...] lipca 2013 r. osobiście przekazała trzem potencjalnych wykonawcom zapytanie ofertowe na realizację usługi przeprowadzenia zajęć rewalidacyjno-kompensacyjnych, od których otrzymała w dniach 31 lipca 2013 r. oraz 5 sierpnia 2013 r. formularze ofertowe: od U.R. na kwotę [...] zł, od A. G. na kwotę [...] zł, od J. P. na kwotę [...] zł. Jedynym kryterium wyboru była cena, a wybrano ofertę A. G. Powyższe zostało potwierdzone w dokumencie pn. "[...]" z dnia 20 sierpnia 2013 r.

Minister zauważył, że z uwagi na obowiązki Strony w zakresie prawidłowego przeprowadzania procedury konkurencyjności nałożone na nią przez Wytyczne, Marszałek stwierdził uchybienia w zakresie niekompletnej dokumentacji związanej z wyborem wykonawcy. Materiały źródłowe nie zawierały informacji o upublicznieniu oferty na stronie internetowej Strony, a także wymaganych załączników zgodnie z pkt 9 lit. g podrozdziału 3.1.3.1 Wytycznych, tj. potwierdzenie udokumentowania publikacji zapytania na stronie internetowej (np. druk zrzutu ekranu), złożone oferty wraz z oświadczeniami wykonawców o braku powiązań z zamawiającym. W związku z powyższym Marszałek nałożył korektę w wysokości 15% rozliczonych wydatków za naruszenie określone w Wytycznych dotyczące określania korekt finansowych za naruszenie zasady konkurencyjności (dalej: taryfikator korekt) w pkt 13 pn. Niedopełnienie obowiązku zamieszczenia zapytania ofertowego na stronie internetowej (o ile posiada taka stronę), przy jednoczesnym wysłaniu zapytania ofertowego do co najmniej trzech potencjalnych wykonawców (o ile na rynku istnieje trzech potencjalnych wykonawców). Minister zauważył, że w toku postępowania odwoławczego pismem z dnia [...] października 2015 r. Strona dokonała uzupełnienia akt sprawy m.in. o dokumenty dotyczące wyboru wykonawcy zajęć rewalidacyjno-kompensacyjnych.

Jak wskazał Minister, w kontekście zapisów podrozdziału 3.1.3.1 pkt 5 Wytycznych Strona dokonując zakupu usługi przeprowadzenia zajęć rewalidacyjno-kompensacyjnych upubliczniła zapytanie ofertowe na swojej stronie internetowej, a także w swojej siedzibie. W dokumentacji z przeprowadzonego postępowania znajduje się zrzut ekranu potwierdzający powyższe, a także adnotacja na jednym z ogłoszeń, iż zostało zdjęte z tablicy ogłoszeń w siedzibie

Strony. Strona załączyła także zapytania ofertowe zaadresowane do trzech różnych wykonawców. Wybór udokumentowała protokołem.

Zdaniem Ministra, nie zasługuje na uwzględnienie zarzut organu Marszałka w zakresie nieupublicznienia zapytania ofertowego na stronie internetowej. Przedmiotowe ogłoszenie zostało zamieszczone zarówno na stronie, jak i w siedzibie Strony. Minister stwierdził, że postępowanie nie zostało przeprowadzone właściwie i odnalazł w dokumentacji szereg uchybień, tj.:

1. w aktach sprawy znajdują się trzy kopie zapytań ofertowych zaadresowane do trzech wykonawców, bez potwierdzenia, iż zostały one faktycznie przekazane osobiście w dniu 25 lipca 2013 r., jak to wskazuje Strona;

2. z otrzymanych formularzy ofertowych nie wynika, czy zostały one złożone w terminie przewidzianym przez Stronę. Strona nie zamieściła na formularzach informacji o terminie ich wpływu, a więc nie można stwierdzić, iż zostały one złożone zgodnie z terminem określonym przez Stronę do [...] sierpnia 2013 r.;

3. brak oświadczeń wykonawców o braku powiązań z zamawiającą;

4. brak oświadczeń o braku powiązań z wykonawcami, którzy złożyli oferty, podpisane przez Stronę lub osoby upoważnione do zaciągania zobowiązań w imieniu Strony lub osoby wykonujące w imieniu Strony czynności związane z przygotowaniem i przeprowadzeniem procedury wyboru wykonawcy.

Zdaniem organu odwoławczego, Strona nienależycie przeprowadziła postępowanie i dopuściła się szeregu nieprawidłowości przy jego dokumentowaniu, co rodzi uzasadnione wątpliwości odnośnie konkurencyjnego wyboru wykonawcy. Zgromadzona dokumentacja jest niezupełna i posiada uchybienia skutkujące naruszeniem Wytycznych podrozdziału 3.1.3.1 pkt 9 lit. g).

Powyższe naruszenie, którego dopuściła się Strona, opisane jest w taryfikatorze będącym załącznikiem do Zasad finansowania z dnia 24 grudnia 2012 r. w pkt 9 jako Brak protokołu przy jednoczesnym zachowaniu dokumentów potwierdzających wybór wykonawcy lub uchybienia formalne dotyczące protokołu i skutkuje korektą w wysokości 5%.

Wobec powyższego Minister nałożył na Stronę korektę w wysokości 5% na wydatki rozliczone we wniosku o płatność nr [...] w wysokości [...] zł - korekta w wysokości [...] zł oraz we wniosku nr [...] w wysokości [...] zł - korekta w wysokości [...] zł.

Odnosząc się do uznanego za niekwalifikowalny wydatku na wynagrodzenie nauczyciela języka angielskiego – E. S. Minister stwierdził, iż E. S. była zatrudniona poza projektem u Strony na podstawie umowy o pracę z dnia [...] sierpnia 2013 r. na czas określony od [...]września 2013 r. do [...] sierpnia 2014 r. Jednocześnie w dniu [...] stycznia 2014 r. strona zawarła z E. S. umowę zlecenie na prowadzenie zajęć z języka angielskiego w ramach realizowanego projektu.

Minister powołał się na Wytyczne podrozdział 4.5.2 i na podstawie akt sprawy stwierdził, że zakres czynności wykonywanych przez E. S. w ramach projektu jest analogiczny w stosunku do zakresu czynności wykonywanego na podstawie umowy o pracę u Strony w ramach pozaprojektowej działalności. Niezasadne zatem było zawieranie z E. S. dodatkowej umowy zlecenia dotyczącej czynności wykonywanych w ramach projektu pt. "[...].". Należało rozszerzyć zakres obowiązków w ramach umowy o pracę, ponieważ powinna ona w swojej treści obejmować wszystkie obowiązki, jakie wykonywała E. S. w ramach jej zatrudnienia u Strony. Jak wynika z Wytycznych, zawarcie umowy cywilnoprawnej z pracownikiem zatrudnionym w ramach stosunku pracy jest możliwe tylko w sytuacji, gdy charakter zadań wyklucza możliwość ich realizacji w ramach stosunku pracy. Taka okoliczność nie wystąpiła w przedmiotowym projekcie, bowiem E. S. miała za zadanie prowadzić zajęcia z języka angielskiego dla dzieci przedszkolnych w godzinach pracy przedszkola. Tak więc charakter wykonywanych przez nią zadań w ramach projektu nie wykluczał możliwości ich realizacji w ramach stosunku pracy. Tym samym nie została spełniona przesłanka umożliwiająca podpisanie z nią odrębnej umowy cywilnoprawnej wynikająca z Wytycznych.

Zdaniem organu odwoławczego, działanie Strony naruszyło zapisy Wytycznych podrozdziału 4.5.2, a więc następujące wydatki należy uznać za niekwalifikowalne:

- kwota [...] zł, wykazana do rozliczenia we wniosku o płatność nr [...]

- kwota [...] zł, wykazana do rozliczenia we wniosku o płatność nr ...

Łączna kwota wydatków bezpośrednich niekwalifikowalnych wydatkowanych z naruszeniem art. 184 u.f.p. to [...] zł, na którą składają się:

1. kwota [...] zł - naruszenie zasady konkurencyjności przy zakupie usług edukacyjnych;

2. kwota [...] zł - wydatki niekwalifikowalne związane z zatrudnieniem E. S.;

W opinii Ministra, zwrotowi powinna również podlegać kwota naliczona ryczałtowo (7 %) od niekwalifikowalnych wydatków bezpośrednich kwota kosztów pośrednich, w myśl podrozdziału 4.4 pkt 4 Wytycznych. Strona rozliczyła niekwalifikowalny wydatek w ramach projektu współfinansowanego ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego, co stanowi o szkodzie finansowej w ogólnym budżecie Unii Europejskiej. Niekwalifikowalność wydatku wynika z działania beneficjenta, które spowodowało naruszenie procedur, o których mowa w art. 184 ufp. Powyższe naruszenie - jako że oznacza naruszenie procedury z art. 184 ust. 1 ufp - stanowi podstawę do zwrotu środków, o której mowa w art. 207 ust. 1 pkt 2 ufp.

W ocenie Ministra, postępowanie odwoławcze w rozstrzyganej sprawie wszczęte zostało w dniu [...] września 2015 r., tj. w dniu przekazania do Ministra odwołania beneficjenta od decyzji Marszałka.

W dniu [...] września 2015 r. Minister wezwał Marszałka do uzupełnienia akt sprawy, co nastąpiło w dniu [...] września 2015 r. Następnie w dniu [...] grudnia 2015 r. IZ PO K wezwała Stronę do złożenia w sprawie wyjaśnień, co nastąpiło w dniu[...] grudnia 2015 r. Pismem z dnia [...] stycznia 2016 r. Minister wystosował do Marszałka drugie wezwanie o uzupełnienie akt sprawy, na które organ I instancji odpowiedział w dniu [...] stycznia 2016 r. Wobec czego dwumiesięczny okres rozstrzygnięcia przedmiotowej sprawy, z uwzględnieniem terminów leżących nie po stronie tutejszego organu, upływał w dniu [...] grudnia 2015 r. Tym samym, na podstawie przywołanego art. 54 § 1 pkt 3 Op w ramach wydatków niekwalifikowalnych zdaniem Ministra nie należy naliczać odsetek za okres od dnia 15 grudnia 2015 r. do dnia otrzymania przez Stronę decyzji Ministra.

W skardze złożonej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na powyższą decyzję Strona zaskarżyła tę decyzję w zakresie, w którym Minister nie dokonał uchylenia decyzji Marszałka z dnia [...] sierpnia 2015 r, a utrzymał w mocy tę decyzję w części dotyczącej zwroty kwoty [...] zł.

Skarżąca zarzuciła, że:

1. Minister błędnie uznał, iż co do rozliczenia zajęć rewaluacyjno-kompensacyjnych Skarżąca nie dopełniła zasadzie konkurencyjności poprzez m.in. niezamieszczenie pełnych wymaganych informacji na stronie internetowej beneficjentki, oraz niezawarcie informacji na temat braku powiązań wzajemnych między wykonawcą a zamawiającym, nieudokumentowanie daty wpływu zapytań ofertowych lub ofert, momentu otrzymania.

2. Minister niesłusznie zarzucił, iż protokoły z przeprowadzanych przez Skarżącą postępowań były niekompletne i wynika z tego niedopełnienie przez nią rygorom z zasady konkurencyjności i efektywnego zarządzania. Bezpodstawnie stwierdzono, że Strona nie udokumentowała sprostania wymaganiom - gdy tymczasem sprostała tym wymaganiom, bowiem przedstawiła ona wymaganą dokumentacje dot. m.in. wykonawców wskazującą, iż wysłane zostały zapytania ofertowe, iż brak jest powiązań, etc. - także co do zajęć kompensacyjno - rewalidacyjnych; Strona zamieściła wymagane informacje na stronie, a następnie w aktach sprawy zaległy dokumenty wskazujące na to upublicznienie.

3. Minister nie naprawił błędu Marszałka, który błędnie uznał, jakoby słusznym było nakazanie zwrotu przez beneficjentkę jakichkolwiek kwot z uwagi na rzekomo sprzeczne z przepisami wynagrodzenie m.in. E. S. Dodatkowe wynagrodzenie dla nauczycielki należne było za wykonywane przez nią dodatkowe czynności (nie mieszczące się rodzajowo i ilościowo w stosunku pracy) wykonywane na podstawie umowy zlecenia.

4. Minister dokonując oceny złożonych dokumentów przekroczył zasadę swobodnej oceny dowodów,

5. Marszałek błędnie uznał, iż tak różne zakupy do przedszkola miałyby być traktowane jako jedno zamówienie. Marszałek błędnie uznał, iż Skarżąca dokonując poszczególnych zamówień u poszczególnych wykonawców realizujących zamówienia danego rodzaju i przeznaczenia, rzekomo niesłusznie dokonywała tychże poszczególnych zamówień u różnych wykonawców – podczas gdy niemożliwe jest zrealizowanie tak różnorodnych zamówień połączywszy je w jedno zamówienie u jednego wykonawcy.

6. niesłusznie Marszałek uznał, iż Strona dopuściła się skorzystania z różnych wykonawców przy poszczególnych rodzajowo różnych zamówieniach, w naturalnym rozbiciu na poszczególne zamówienia. W rzeczywistości bowiem zespół czynności składających się na zakup wyposażenia bądź usług dla przedszkola nie stanowi jednego zamówienia, mogącego być zrealizowanym przez jednego wykonawcę - a to jako zespół czynności rozbieżnych, różnych zarówno w ocenie ich przez pryzmat kryterium jedności podmiotowej, czasowej, jak i przedmiotowej.

7. zarówno Minister jak i Marszałek w sprawie błędnie zarzucają Stronie dokonanie sztucznego dzielenia zamówienia - że Skarżąca dokonując poszczególnych zamówień dotyczących zakupu wyposażenia przedszkola u poszczególnych wykonawców realizujących zamówienia danego rodzaju i przeznaczenia, rzekomo niesłusznie dokonywała tychże poszczególnych zamówień u różnych.

8. nieprawdą jest, jakoby dokumenty źródłowe nie wskazywały na sprostanie przez Skarżącą przepisom prawa i zapisom umowy o dofinansowanie. Dokumenty te znajdywały się w aktach sprawy, ale Marszałek nie nadesłał do Ministra całych akt wraz z odwołaniem, a jedynie drobne fragmenty akt podpierające decyzję Marszałka z pominięciem dokumentów korzystnych dla Skarżącej.

W odpowiedzi na skargę Minister wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumentację z zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje.

Zgodnie z treścią art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz. U. z 2016 r., poz. 1066 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Natomiast, w myśl art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2016 r., poz. 718 ze zm. - dalej: "p.p.s.a."), sąd uwzględniając skargę na decyzję lub postanowienie:

1) uchyla decyzję lub postanowienie w całości lub w części, jeżeli stwierdzi:

a/ naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy,

b/ naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego,

c/ inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy;

2) stwierdza nieważność decyzji lub postanowienia w całości lub w części, jeżeli zachodzą przyczyny określone w art. 156 Kodeksu postępowania administracyjnego lub w innych przepisach;

3) stwierdza wydanie decyzji lub postanowienia z naruszeniem prawa, jeżeli zachodzą przyczyny określone w Kodeksie postępowania administracyjnego lub innych przepisach.

Z wymienionych przepisów wynika, iż sąd bada legalność zaskarżonego aktu administracyjnego pod kątem zgodności z prawem materialnym, określającym prawa i obowiązki stron oraz z prawem procesowym, regulującym postępowanie przed organami administracji publicznej.

Jednocześnie, zgodnie z przepisem art. 134 § 1 p.p.s.a., sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Oznacza to między innymi, że sąd administracyjny nie musi w ocenie legalności zaskarżonego postanowienia ograniczać się tylko do zarzutów sformułowanych w skardze, ale może wadliwości kontrolowanego aktu podnosić z urzędu (patrz: T. Woś - Postępowanie sądowo-administracyjne, Warszawa 1996 r., str. 224). W tym celu Sąd stosuje przewidziane ustawą środki w celu usunięcia naruszeń prawa w stosunku do aktów i czynności wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach sprawy, której dotyczy skarga, jeżeli jest to niezbędne do końcowego jej załatwienia (art. 135 p.p.s.a.).

Reasumując należy stwierdzić, iż uchylenie aktu administracyjnego z racji naruszenia prawa materialnego uzasadnione będzie wtedy, gdy - w wypadku prawidłowego zastosowania tych norm - rozstrzygnięcie byłoby inne. Zaznaczyć trzeba, że naruszenie prawa nie powoduje uchylenia aktu administracyjnego, gdy wystąpi w postaci rażącej, albowiem wówczas stwierdza się nieważność decyzji lub postanowienia. Wreszcie "inne naruszenie przepisów postępowania" skutkuje uchyleniem aktu administracyjnego, o ile uchylenie to mogło mieć (a więc wcale nie musiało mieć) wpływu na wynik sprawy.

Skarga analizowana pod tym kątem nie zasługuje na uwzględnienie. Sąd uznał bowiem, rozpoznając niniejszą sprawę, iż organy administracji publicznej nie naruszyły przepisów prawa materialnego w stopniu, które miało wpływ na wynik sprawy oraz przepisów postępowania w stopniu, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

W pierwszej kolejności Sąd stwierdza, że stan faktyczny sprawy przyjęty przez Ministra i przedstawiony w części historycznej uzasadnienia uznaje za ustalony prawidłowo i przyjmuje go za podstawę oceny zaskarżonej decyzji.

Odnosząc do zarzutów Skarżącej związanych z uznaniem tożsamości zamówień udzielonych przez Skarżącą, to zarzuty te nie zasługują na uwzględnienie.

Trafnie organ w odpowiedzi na skargę zwraca uwagę na fakt, iż w niniejszej sprawie zamówienie, którego prawidłowość udzielenia organ zakwestionował, dotyczyło wyłącznie zajęć kompensacyjno-rewalidacyjnych i obejmowało kwotę [...] zł. Tym samym za niezasadne należy uznać zarzuty Skarżącej związane z błędnym uznaniem wskazanego zamówienia za tożsame, czy też niezasadnym przyjęciem przez organ, że zamówienie to zostało przez Skarżącą podzielone celu ominięcia przepisów. Żadna ze wskazanych okoliczności nie była podnoszona w niniejszym postępowaniu przez żaden z organów, zarówno organ I jak i II instancji stwierdziły, w stosunku do tego zamówienia konieczne jest stosowanie procedury konkurencyjności ze względu na jego wartość, natomiast kwestia jego tożsamości czy podziału na części wprawdzie pojawiała się argumentacji organu I instancji, jednak nie odnośnie tego konkretnego zamówienia, a odnośnie innych zajęć organizowanych przez Skarżącą w ramach projektu.

Należy wskazać, że przy wydatkowaniu środków przyznanych w ramach projektu beneficjent zobowiązuje się stosować aktualnie obowiązującą treść Wytycznych, o których mowa w ust. 2 i § 1 pkt 6 (§ 3 ust. 4 umowy). Zgodnie z kolei z § 1 pkt 6 umowy ilekroć w umowie jest mowa o "wydatkach kwalifikowalnych" należy przez to rozumieć wydatki kwalifikowalne zgodnie z Wytycznymi w zakresie kwalifikowania wydatków w ramach Programu Operacyjnego Kapitał Ludzki, które zamieszczone są na stronie internetowej Instytucji Pośredniczącej.

Rację ma Minister podnosząc w zaskarżonej decyzji, iż z racji tego, że wartość wskazanego zamówienia przekracza równowartość [...] euro netto, przy dzieleniu tego zamówienia Skarżąca była zobowiązana do stosowania zasady konkurencyjności. W ramach tej zasady Skarżąca była zobowiązana do dochowania szczególnych procedur przewidzianych w Wytycznych, wśród nich m.in. obowiązku wysłania zapytania ofertowego do co najmniej trzech potencjalnych wykonawców, o ile na rynku istnieje trzech potencjalnych wykonawców danego zamówienia; upublicznienia powyższego zapytania ofertowego co najmniej na swojej stronie internetowej o ile posiada taką stronę (3.1.3.1 Podsekcja 1 pkt. 5a Wytycznych) a także prawidłowe udokumentowanie protokołem wyboru najkorzystniejszej spośród ofert, do którego załącza się wymagane załączniki (3.1.3.1. Podsekcja 1 pkt. 9 Wytycznych) tj.: (1) potwierdzenie udokumentowania publikacji zapytania na stronie internetowej (np. Zrzut ekranu), (2) złożone oferty wraz z oświadczeniem wykonawców o braku powiązań, (3) oświadczenia o braku powiązań z wykonawcami, którzy złożyli oferty, podpisane przez beneficjenta lub osoby upoważnione do zaciągania zobowiązań w imieniu beneficjenta lub osoby wykonujące w imieniu beneficjenta czynności związane z przygotowaniem i przeprowadzeniem procedury wyboru wykonawcy.

W rozpatrywanej sprawie organ odwoławczy rozpoznający sprawę uznał prawidłowo, że część zarzutów w zakresie niespełnienia wskazanych wyżej wymogów została Skarżącej postawiona niezasadnie. Jednakże Minister zaznaczył, że w zakresie dokumentowania procesu wyboru wykonawcy tego zamówienia, Skarżąca popełniła szereg uchybień.

Skarżąca podnosi, że przedłożyła organom wymagane oświadczenia o braku powiązań między wykonawcą, a zamawiającym. Należy jednakże wskazać, że w przywołanym powyżej zapisie Wytycznych mowa jest o dwóch oświadczeniach, tj. oświadczeniu wykonawcy oraz oświadczeniu beneficjenta.

W niniejszej sprawie Skarżąca w ogóle nie przedłożyła oświadczenia wykonawcy o braku powiązań ze Skarżącą, a zatem przygotowany przez nią protokół jest niekompletny. Ponadto, Skarżąca nie przedłożyła również oświadczeń o braku powiązań Skarżącej z wykonawcami, które byłyby podpisane przez Skarżącą lub osoby upoważnione do zaciągania zobowiązań w jej imieniu. Z przedłożonych zaś kopii zapytań ofertowych zaadresowanych do potencjalnych wykonawców nie wynika, aby zostały one przekazane osobiście wykonawcom w dniu 25 lipca 2013 r. (co wynika z protokołu wyboru wykonawcy), ponieważ formularze nie są opatrzone żadną wzmianką w tym zakresie uczynioną ze strony wykonawców, a brak jest również jakichkolwiek innych dokumentów, które potwierdzałyby tę okoliczność. Nieprawidłowe jest również to, że nie można stwierdzić, czy oferty złożone przez potencjalnych wykonawców wpłynęły w terminie przewidzianym przez Skarżącą, ponieważ każda z ofert opatrzona jest jedynie datą jej sporządzenia, brakuje natomiast wskazania daty otrzymania tych pism przez Skarżącą.

Zdaniem Sądu, organ odwoławczy słusznie zatem uznał, że Skarżąca, będąc zobowiązana do stosowania ramach tego zamówienia zasady konkurencyjności, nie dopełniła wszystkich obowiązków związanych z tą zasadą, czym uchybiła zarówno procedurom wynikającym z treści Wytycznych, jak obowiązującej Skarżącą umowie o dofinansowanie.

Niezasadny jest przy tym zarzut, iż organy przekroczyły zasadę swobodnej oceny odwodów. W sprawie nie można doszukać się naruszenia art. 80 k.p.a. ponieważ został zebrany cały materiał potrzebny do wydania rozstrzygnięcia. Organy dokonały analizy tego materiału i przeprowadziły wyczerpującą wykładnię przepisów oraz reguł obowiązujących Skarżącą i na podstawie tego materiału wydały rozstrzygnięcie w kwestionowanym przez Stronę zakresie.

Sąd zauważa, iż na wniosek pełnomocnika Skarżącej w postępowaniu odwoławczym uzupełniono materiał dowodowy. Pełnomocnik Skarżącej kilkakrotnie zapoznał się z aktami sprawy w siedzibie organu odwoławczego. Następnie na etapie postępowania sądowoadministracyjnego Strona dwukrotnie zapoznała się z aktami sprawy, nie wskazała przy tym (np. poprzez złożenie pism procesowych) na braki w dokumentacji w przesłanych do sądu aktach administracyjnych. Jeżeli Skarżąca utrzymuje, iż zamieściła na stronie internetowej wymagane dokumenty oraz dostarczyła oświadczenia o braku powiązań, to niezrozumiałe jest, iż formułując powyższe twierdzenia nie odwołuje się do konkretnych dowodów znajdujących się w aktach sprawy i popierających jej stanowisko.

Przedmiotem sporu w sprawie jest także kwestia zasadności zwrotu części dofinansowania w kwocie [...] zł związanych z zatrudnieniem E. S., która była zatrudniona poza projektem u Skarżącej na podstawie umowy o pracę z dnia [...] sierpnia 2013 r. na czas określony od [...] września 2013 r. do [...] sierpnia 2014 r. Jednocześnie w dniu [...] stycznia 2014 r. Skarżąca zawarła z E. S. umowę zlecenie na prowadzenie zajęć z języka angielskiego w ramach realizowanego projektu.

Zgodnie z treścią Wytycznych, tj. rozdz. 4.5.2 Sekcja 2 - Stosunek cywilnoprawny, wynagrodzenie osoby zaangażowanej do projektu na podstawie umowy cywilnoprawnej, która jest jednocześnie pracownikiem Beneficjenta zatrudnionym na podstawie stosunku pracy, jest możliwe wyłącznie w uzasadnionych przypadkach, w szczególności gdy charakter zadań wyklucza możliwość ich realizacji w ramach stosunku pracy, o ile spełniony jest m.in. warunek zgodności z przepisami krajowymi tzn. praca wykonywana w ramach umowy cywilnoprawnej jest rodzajowo różna od pracy wykonywanej na podstawie stosunku pracy.

W ocenie Sądu należy przyznać rację organowi, że ta szczególna sytuacja nie miała miejsca w przypadku Skarżącej, tzn. że możliwe było powierzenie zadań dotyczących obsługi projektu w ramach stosunku pracy, gdyż były to rodzajowo tożsame obowiązki.

W przedmiotowej sprawie wszystkie obowiązki wykonywane przez E. S. w ramach realizacji projektu powinny być wykonywane na podstawie umowy o pracę, zaś zawarcie przez Skarżącą ze swoją pracownicą odrębnej umowy cywilnoprawnej uznać należy za nieprawidłowe i sprzeczne z Wytycznymi. Porównując zakres obowiązków przewidzianych w umowie o pracę i umowie cywilnoprawej należy uznać, iż obowiązki świadczone przez E. S. w ramach powyższych umów - jak słusznie zauważono w zaskarżonej decyzji - są tożsame i obejmują prowadzenie zajęć z języka angielskiego. Zatem w ramach umowy cywilnoprawnej wykonywane były te same zadania, które realizowano w ramach pracowniczych obowiązków służbowych.

W ocenie Sądu, bez wpływu na powyższe pozostają wywody wskazujące na specjalne kwalifikacje E. S. do czynności które wykonywała poza stosunkiem pracy, ani też argumenty, że jakoby są to kwalifikacje inne niż typowego pracownika zatrudnionego tylko na typowy etat.

Odnosząc się do argumentacji skargi wskazać należy, że dla ustalenia tożsamości wykonywanych czynności znaczenie ma rodzaj tych czynności, zaś niezależnie od źródeł finansowania projektów, które realizowała Strona, pracowniczy zakres obowiązków E. S. zazębiał się i obejmował świadczenie na rzecz Skarżącej usługi prowadzenia zajęć z języka angielskiego. Podkreślić należy, iż charakter zadań wykonywanych przez E. S. absolutnie nie wykluczał możliwość ich realizacji w ramach stosunku pracy.

Takie rozumienie treści przytaczanych zapisów Wytycznych powoduje, że niedopełnienie przez Skarżącą warunków przewidzianych dla zachowania zasady konkurencyjności polegające na braku przedłożenia kompletnej dokumentacji, a także nieprawidłowe zaangażowanie do realizacji projektu pracownika Skarżącej, E. S. oznacza że wydatkowane przez Skarżącą środki nie mogą zostać uznane za kwalifikowalne. Zgodnie z Wytycznymi wydatki w ramach POKL są kwalifikowalne o ile łącznie spełniają wskazane w nich warunki. Jednym z warunków jest poniesienie wydatków zgodnie z zasadami określonymi w Wytycznych (3.1. Podrozdział 1 pkt 1 lit. i) ii).

Art. 207 ust. 1 u.f.p. stanowi, że w przypadku, gdy środki przeznaczone na realizację programów finansowanych z udziałem środków europejskich są:

1) wykorzystane niezgodnie z przeznaczeniem,

2) wykorzystane z naruszeniem procedur, o których mowa w art. 184,

3) pobrane nienależnie lub w nadmiernej wysokości

- podlegają zwrotowi przez beneficjenta wraz z odsetkami w wysokości określonej jak dla zaległości podatkowych, liczonymi od dnia przekazania środków, w terminie 14 dni od dnia doręczenia decyzji, o której mowa w ust. 9,

Jednocześnie ust. 8 tego artykułu stanowi, że w przypadku stwierdzenia okoliczności, o których mowa w ust.1, instytucja, która podpisała umowę z beneficjentem, wzywa go do:

1) zwrotu środków lub

2) do wyrażenia zgody na pomniejszenie kolejnych płatności, o którym mowa w ust. 2, w terminie 14 dni od dnia doręczenia wezwania.

W ust. 9 tego artykułu stwierdzono zaś, że po bezskutecznym upływie terminu, o którym mowa w ust. 8, organ pełniący funkcję instytucji zarządzającej lub instytucji pośredniczącej wydaje decyzję określającą kwotę przypadającą do zwrotu i termin, od którego nalicza się odsetki, oraz sposób zwrotu środków.

Naruszenie procedur przy wykorzystaniu środków dotyczy przede wszystkim procedur wskazanych w umowie o dofinansowanie projektu, zawieranej na podstawie art. 206 u.f.p., w szczególności w zakresie zamówień publicznych.

Jak już to wcześniej wskazywano, obowiązek stosowania zapisów Wytycznych został wprost zapisany w umowie z dnia [...] września 2013 r., zatem brak ich właściwego zastosowania stanowi naruszenie umowy, co powoduje, że zgodnie z jej § 13 ust. 1 pkt 2 należy uznać środki w kwocie: [...] zł (naruszenie zasady konkurencyjności przy zakupie usług edukacyjnych) oraz [...] zł (wydatki związane z zatrudnieniem E. S.) za niekwalifikowane.

Należy przy tym stwierdzić, że umowa o dofinansowanie stanowi procedurę, a zatem dotyczy jej treść art. 184 u.f.p., ze skutkiem wskazanym w tym przepisie. Sądy administracyjne wielokrotnie wskazywały na ten aspekt rozumienia treści tego przepisu, a Sąd podziela w tym względzie tak wyrażony pogląd (patrz: wyrok NSA z dnia 9 stycznia 2014 r., sygn. akt II GSK 1546/12 - dostępny na stronie internetowej Centralnej Bazy Orzeczeń Sądów Administracyjnych: www.orzeczenia.gov.pl).

Wskazywane naruszenia stanowią naruszenie procedur obowiązujących przy wykorzystaniu środków pochodzących z budżetu Unii Europejskiej, o których mowa w art. 184 u.f.p. Spełniona zatem została dyspozycja normy z art. 207 ust. 1 pkt 2 u.f.p., zgodnie z którą w przypadku, gdy środki przeznaczone na realizację programów finansowych z udziałem środków europejskich są wykorzystane z naruszeniem procedur, podlegają zwrotowi wraz z odsetkami w wysokości określonej jak dla zaległości podatkowych, liczonymi od dnia przekazania środków.

Nadto w myśl umowy Skarżąca zobowiązała się do zwrotu całości lub części dofinansowania wraz z odsetkami w wysokości określonej, jak dla zaległości podatkowych, jeśli zostanie stwierdzone, że dofinansowanie jest przez Beneficjenta wykorzystane z naruszeniem cyt. powyżej procedur.

W tym stanie rzeczy należy uznać, że zasadne stało się żądanie organów dotyczące zwrotu wypłaconych środków wraz z odsetkami w kwocie wskazanej w decyzji organu I instancji na podstawie art. 207 ust. 1 pkt 2 u.f.p.

Podsumowując uznać należy, iż organ II instancji dokonał prawidłowej wykładni przepisów prawa materialnego, a także przestrzegał wskazanych reguł procesowych. Z akt sprawy i z uzasadnienia decyzji wynika, że zbadał on wyczerpująco wszystkie okoliczności faktyczne i dokonał obiektywnej oraz wnikliwej ich oceny.

Z powyższych względów Wojewódzki Sąd Administracyjny, uznając, że zaskarżona decyzja jest zgodna z prawem, na podstawie art. 151 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji wyroku.