Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt I SA/Wa 158/23
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2023-06-02 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6329 Inne o symbolu podstawowym 632
Hasła tematyczne: Pomoc społeczna
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Uchylono decyzję I i II instancji
Powołane przepisy: article: art. 145 par. 1 pkt 1 lit. a) i c)
journal: Dz.U. 2023 poz 259
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.
article: art. 7, art. 9, art. 77 par. 1, art. 80
journal: Dz.U. 2022 poz 2000
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - t.j.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Monika Sawa (spr.), sędzia WSA Joanna Skiba, asesor WSA Anna Milicka-Stojek, Protokolant specjalista Monika Bodzan, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 2 czerwca 2023 r. sprawy ze skargi E. S. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia 28 listopada 2022 r. nr SKO/4111/717/2022 w przedmiocie odmowy przyznania dodatku węglowego uchyla zaskarżoną decyzję oraz decyzję Wójta Gminy [...] z dnia 12 października 2022 r. nr OPS.458.38.2022.


UZASADNIENIE

Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] (SKO/organ), decyzją z 28 listopada 2022 r. SKO/4111/717/2022 po rozpatrzeniu odwołania E. S. utrzymało w mocy decyzję wydaną z upoważnienia Wójta Gminy [...] przez Kierownika Gminnego Ośrodka Pomocy Społecznej w [...] z dnia 12 października 2022 r., nr OPS.458.38.2022 w przedmiocie odmowy przyznania dodatku węglowego.

Decyzja wydana została w następującym stanie faktycznym i prawnym.

Organ wskazał, że wskazaną wyżej decyzją organ I instancji orzekł o odmowie przyznania skarżącej dodatku węglowego z uwagi na złożenie deklaracji z uwzględnieniem rodzaju paliwa jako węgiel i paliwa węglopochodne dla budynku mieszkalnego położonego w miejscowości [...], po 11 sierpnia 2022 r.

Uzasadniając rozstrzygnięcie organ I instancji przytoczył treść przepisów powołanych w podstawie prawnej decyzji i wskazał, że w złożonym wniosku z dnia 22 sierpnia 2022 r. o wypłatę dodatku węglowego skarżąca wskazała, że źródłem ogrzewania jej gospodarstwa domowego jest kocioł na paliwo stałe zasilany węglem kamiennym, brykietem lub peletem zawierającym co najmniej 85% węgla kamiennego. Natomiast w centralnej ewidencji emisyjności budynków widnieją dwie deklaracje. Pierwsza z dnia 30 czerwca 2022 r., w której wskazano jako główne źródło paliwa "inny rodzaj biomasy", druga natomiast z 26 sierpnia 2022 r., w której jako rodzaj paliwa wskazano węgiel i paliwa węglopochodne - deklaracja ta została złożona po 11 sierpnia 2022 r. W ocenie organu w sprawie nie została spełniona przesłanka określona w art. 2 ust. 1 i ust. 3 ustawy z dnia 5 sierpnia 2022 r. o dodatku węglowym.

SKO wskazało, że na tej podstawie organ I instancji uznał, iż w sprawie zachodzi okoliczność uzasadniająca odmowę przyznania dodatku węglowego.

Z decyzją tą nie zgodziła się E. S. i złożyła odwołanie, w którym wyjaśniła w jaki sposób doszło do złożenia pierwszej deklaracji, wskazując m.in., że to jej matka z pomocą pracownika Urzędu Gminy wypełniała deklarację, natomiast skarżąca bez sprawdzenia tylko ją podpisała. Kiedy się zorientowała, że deklaracja została wypełniona błędnie złożyła drugą deklarację. Wniosła o pozytywne rozpatrzenie sprawy. Jednocześnie na dowód, że opala węglem przedłożyła faktury.

SKO rozpoznając odwołanie wskazało, że podstawę rozstrzygnięcia stanowi ustawa z dnia 5 sierpnia 2022 r. o dodatku węglowym. Zgodnie z jej treścią dodatek węglowy

przysługuje osobie w gospodarstwie domowym w przypadku, gdy głównym źródłem ogrzewania gospodarstwa domowego jest kocioł na paliwo stałe, kominek, koza, ogrzewacz powietrza, trzon kuchenny, piecokuchnia, kuchnia węglowa lub piec kaflowy na paliwo stałe, zasilane paliwami stałymi, wpisane lub zgłoszone do centralnej ewidencji emisyjności budynków, o której mowa w art. 27a ust. 1 ustawy z dnia 21 listopada 2008 r. o wspieraniu termomodernizacji i remontów oraz o centralnej ewidencji emisyjności budynków, do dnia 11 sierpnia 2022 r., albo po tym dniu - w przypadku głównych źródeł ogrzewania wpisanych lub zgłoszonych po raz pierwszy do centralnej ewidencji emisyjności budynków (dalej zwanej "CEEB"), o których mowa w art. 27g ust. 1 tej ustawy. Przy czym, przez gospodarstwo domowe, o którym mowa powyżej, rozumie się:

1) osobę fizyczną samotnie zamieszkującą i gospodarującą (gospodarstwo domowe jednoosobowe) albo

2) osobę fizyczną oraz osoby z nią spokrewnione lub niespokrewnione pozostające w faktycznym związku, wspólnie z nią zamieszkujące i gospodarujące (gospodarstwo domowe wieloosobowe). Natomiast, przez paliwa stałe rozumie się węgiel kamienny, brykiet lub pellet zawierające co najmniej 85% węgla kamiennego (vide: art. 2 ust. 1-3 ustawy). Organ wskazał, że zasadniczo (poza wyjątkami wskazanymi w ustawie), postępowanie w sprawie dodatku węglowego wszczynane jest na wniosek, przy czym wniosek o wypłatę dodatku węglowego składa się w terminie do dnia 30 listopada 2022 r., zaś wnioski złożone po tym dniu pozostawia się bez rozpoznania. SKO wskazało, że przyznanie przez wójta, burmistrza albo prezydenta miasta dodatku węglowego nie wymaga wydania decyzji. Odmowa przyznania dodatku węglowego, uchylenie oraz rozstrzygnięcie w sprawie nienależnie pobranego dodatku węglowego wymagają natomiast wydania decyzji (art. 2 ust. 9, 10, 16 ustawy). Stosownie do treści art. 2 ust. 15 cyt. ustawy, wójt, burmistrz albo prezydent miasta dokonuje weryfikacji wniosku o wypłatę dodatku węglowego, w szczególności w zakresie zgłoszenia lub wpisania głównego źródła ogrzewania w centralnej ewidencji emisyjności budynków. W wyniku przywołanej nowelizacji wprowadzono dodatkowo zapisy mówiące, iż dokonując weryfikacji wniosku o wypłatę dodatku węglowego, wójt, burmistrz albo prezydent miasta bierze pod uwagę w szczególności:

1) informacje wynikające z deklaracji o wysokości opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi, o której mowa w art. 6m ustawy z dnia 13 września 1996 r. o utrzymaniu czystości i porządku w gminach;

2) informacje uzyskane w związku z postępowaniem o przyznanie:

a) świadczeń rodzinnych oraz dodatków do zasiłku rodzinnego, o których mowa odpowiednio w art. 2 i art. 8 ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych,

b) świadczenia wychowawczego, o którym mowa w art. 4 ustawy z dnia 11 lutego 2016 r. o pomocy państwa w wychowywaniu dzieci,

c) dodatku osłonowego, o którym mowa w art. 2 ust. 1 ustawy z dnia 17 grudnia 2021 r. o dodatku osłonowym,

d) dodatku mieszkaniowego, o którym mowa w art. 2 ustawy z dnia 21 czerwca 2001 r. o dodatkach mieszkaniowych;

3) dane zgromadzone w rejestrze PESEL oraz rejestrze mieszkańców, o których mowa odpowiednio w art. 6 ust. 1 i art. 6a ust. 1 ustawy z dnia 24 września 2010 r. o ewidencji ludności.

Jeżeli podczas weryfikacji wniosku o wypłatę dodatku węglowego wystąpią wątpliwości dotyczące gospodarstwa domowego wnioskodawcy, wójt, burmistrz albo prezydent miasta może przeprowadzić wywiad środowiskowy, który ma na celu ustalenie faktycznego stanu danego gospodarstwa domowego zgodnie z art. 2 ust. 2 odpowiednio pkt 1 i 2, odnośnie samotnego zamieszkiwania w przypadku jednoosobowych gospodarstw domowych oraz wspólnie stale zamieszkujących i gospodarujących z wnioskodawcą w przypadku gospodarstw domowych wieloosobowych. Wywiad środowiskowy przeprowadza się w miejscu zamieszkania wnioskodawcy. W toku wywiadu środowiskowego ustala się, czy stan faktyczny danego gospodarstwa domowego jest zgodny z informacjami podanymi we wniosku o wypłatę dodatku węglowego. Natomiast, niewyrażenie zgody na przeprowadzenie wywiadu środowiskowego, stanowi podstawę do odmowy przyznania dodatku węglowego (art. 2 ust. 15a - ust. 15e ustawy).

SKO wskazało, że w przedmiotowej sprawie organ I instancji, po analizie złożonego przez skarżącą wniosku o wypłatę dodatku węglowego, a także po weryfikacji danych z CEEB ustalił, iż wnioskodawczyni dla budynku położonego w miejscowości [...] w dniu 5 lipca 2022 r. dokonała wpisu źródła ogrzewania w CEEB. Z deklaracji wynika, że źródłem ciepła jest kocioł na paliwo stałe (węgiel, drewno, pelet lub inny rodzaj biomasy) z automatycznym podawaniem paliwa /podajnikiem (pozycja BOI). Z kolei jako rodzaj stosowanego w kotle paliwa wskazano inny rodzaj biomasy (pozycja B03). Następnie w dniu

26 sierpnia 2022 r. złożono kolejną deklaracje, z której wynika, że źródłem ciepła jest kocioł na paliwo stałe (węgiel, drewno, palet lub inny rodzaj biomasy) z automatycznym podawaniem paliwa /podajnikiem (pozycja BOI). Z kolei jako rodzaj stosowanego w kotle paliwa stałego tym razem wskazano węgiel i paliwa węglopochodne (pozycja B03). Zatem wnioskodawca zmienił po 11 sierpnia 2022 r. uprzednio złożoną deklaracje źródeł ciepła, a w zasadzie zmienił tzw. główne źródło ogrzewania mieszkania z innego rodzaju biomasy na węgiel. Organ odwołując się do treści powołanych przepisów wskazał, że dodatek węglowy przysługuje osobie w gospodarstwie domowym, gdy głównym źródłem ogrzewania gospodarstwa domowego jest m.in. kocioł zasilany paliwem stałym. Z kolei, przez paliwa stałe rozumie się węgiel kamienny, brykiet lub pelet zawierające co najmniej 85% węgla kamiennego (vide; art. 2 ust. 1-3 ustawy). Organ następnie rozważył, czy do opisanego stanu faktycznego znajduje zastosowanie przepis art. 2 ust. 15g u.d.w. Przepis ten został dodany z dniem 3 listopada 2022 r. przez art. 26 pkt 1 lit. b ustawy z 27 października 2022 r. o zakupie preferencyjnym paliwa stałego dla gospodarstw domowych i znajduje zastosowanie do postępowań w sprawie wypłaty dodatku węglowego wszczętych i niezakończonych przed dniem wejścia w życie tej ustawy.

Zgodnie z tym przepisem dodatek węglowy przysługuje osobie w gospodarstwie domowym także, gdy główne źródło ogrzewania gospodarstwa domowego, o którym mowa w art. 2 ust. 1 u.d.w., nie zostało zgłoszone lub wpisane do centralnej ewidencji emisyjności budynków, o której mowa w art. 27a ust. 1 u.w.t.r., do dnia 11 sierpnia 2022 r., a w wyniku przeprowadzenia wywiadu środowiskowego ustalono, że źródłem ogrzewania tego gospodarstwa jest źródło, o którym mowa w art. 2 ust. 1 u.d.w. Z przeprowadzonego wywiadu środowiskowego sporządza się notatkę służbową. Wpis do centralnej ewidencji emisyjności budynków, o której mowa w art. 27a ust. 1 u.w.t.r., dokonywany jest przez wójta, burmistrza albo prezydenta miasta z urzędu bez konieczności składania odpowiedniej deklaracji.

Organ zwrócił uwagę, że przepis art. 2 ust. 15g zd. 1 i 2 u.d.w. dotyczy tylko sytuacji, gdy do dnia 11 sierpnia 2022 r. nie zostało zgłoszone lub wpisane do centralnej ewidencji emisyjności budynków żadne główne źródło ciepła gospodarstwa domowego. Nie można, zdaniem organu, tego przepisu interpretować inaczej niż stanowi jego literalne brzmienie. Organ uznał, że przepis ten nie dotyczy osób, które złożyły deklaracje do 11 sierpnia 2022 r. zgłaszając, jako główne paliwo inny rodzaj biomasy, a dopiero po 11 sierpnia 2022 r. zmieniły deklarację w ten sposób, że zmieniły główne źródło ogrzewania gospodarstwa domowego.

W konsekwencji organ przyjął, że zmiana deklaracji złożonej przed 11 sierpnia nie stanowi podstaw do zastosowania art. 15g u.d.w. Bowiem na dany adres złożono już deklarację, z której nie wynikało prawo do dodatku, więc późniejsza zmiana deklaracji nie wpływa na uprawnienie do tego dodatku, co uzasadniało, zdaniem organu, wydanie decyzji odmownej.

Organ przypomniał jednocześnie, że oświadczenia wnioskodawcy składane są pod rygorem odpowiedzialności karnej za składanie fałszywych oświadczeń. Zatem dane zawarte w centralnej ewidencji emisyjności budynków bezwzględnie wiążą organ w postępowaniu o przyznanie dodatku węglowego, bowiem przepisy u.d.w. nie uprawniają organu orzekającego w tego typu sprawach do podważania danych zawartych w tejże ewidencji.

Mając na uwadze powyższe okoliczności faktyczne i prawne sprawy SKO stwierdziło, że decyzja organu I instancji zapadła w toku prawidłowo przeprowadzonego postępowania i jest zgodna z obowiązującymi przepisami prawa. W ocenie SKO organ I instancji dokonał prawidłowej wykładni powołanych przepisów, przytoczył najistotniejsze dla rozstrzygnięcia sprawy konkluzje, znajdujące pełne oparcie w materiale dowodowym oraz dokonał jego oceny w kontekście obowiązujących przepisów prawa. Dochował zatem zasad postępowania administracyjnego. Organ uznał zarzuty skarżącej za niezasadne.

Skargę na powyższą decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie złożyła E. S. (skarżąca) zaskarżając ją w całości i wnosząc o przyznanie dodatku węglowego. Skarżąca zarzuciła organowi, że nie zweryfikował złożonej przez nią deklaracji. Wskazała, że niezmiennym jej źródłem ogrzewania jest kocioł na paliwo stałe (pozycja B01). Inny rodzaj biomasy ujawniony w pierwszej deklaracji został zaznaczony w wyniku błędu.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie w całości, podtrzymując swoje stanowisko zawarte w uzasadnieniu decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2022 r., poz. 2492) sąd administracyjny sprawuje kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, co oznacza, że w zakresie dokonywanej kontroli sąd zobowiązany jest zbadać, czy organy administracji orzekając w sprawie nie naruszyły prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy. Stosownie natomiast do art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2023 r., poz. 259, dalej jako p.p.s.a.), sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.

Rozpoznając sprawę w ramach wskazanych kryteriów Sąd uznał, że skarga jest zasadna, gdyż zaskarżona decyzja, jak i poprzedzająca ją decyzja organu I instancji, naruszają prawo w stopniu uzasadniającym ich uchylenie.

Przedmiotem kontroli Sądu w niniejszej sprawie jest decyzja z 28 listopada 2022 r. SKO/4111/717/2022, mocą której po rozpatrzeniu odwołania E. S. SKO utrzymało w mocy decyzję wydaną z upoważnienia Wójta Gminy [...] przez Kierownika Gminnego Ośrodka Pomocy Społecznej w [...] z dnia 12 października 2022 r., nr OPS.458.38.2022 w przedmiocie odmowy przyznania dodatku węglowego.

Podstawę materialnoprawną przyznania przedmiotowego dodatku określają przepisy ustawy z dnia 5 sierpnia 2022 r. o dodatku węglowym.

Zgodnie z brzmieniem art. 2 ust. 1 ustawy, dodatek węglowy przysługuje osobie w gospodarstwie domowym w przypadku, gdy głównym źródłem ogrzewania gospodarstwa domowego jest kocioł na paliwo stałe, kominek, koza, ogrzewacz powietrza, trzon kuchenny, piecokuchnia, kuchnia węglowa lub piec kaflowy na paliwo stałe, zasilane paliwami stałymi, wpisane lub zgłoszone do centralnej ewidencji emisyjności budynków, o której mowa w art. 27a ust. 1 ustawy z dnia 21 listopada 2008 r. o wspieraniu termomodernizacji i remontów oraz o centralnej ewidencji emisyjności budynków (Dz. U. z 2022 r. poz. 438, 1561, 1576, 1967 i 2456), do dnia 11 sierpnia 2022 r., albo po tym dniu - w przypadku głównych źródeł ogrzewania wpisanych lub zgłoszonych po raz pierwszy do centralnej ewidencji emisyjności budynków, o których mowa w art. 27g ust. 1 tej ustawy.

Stosownie zaś do art. 2 ust. 2 ustawy, przez gospodarstwo domowe, o którym mowa w ust. 1, rozumie się:

1) osobę fizyczną samotnie zamieszkującą i gospodarującą (gospodarstwo domowe jednoosobowe) albo

2) osobę fizyczną oraz osoby z nią spokrewnione lub niespokrewnione pozostające w faktycznym związku, wspólnie z nią zamieszkujące i gospodarujące (gospodarstwo domowe wieloosobowe).

Przez paliwa stałe rozumie się węgiel kamienny, brykiet lub pelet zawierające co najmniej 85% węgla kamiennego (art. 2 ust. 3 ustawy).

W sprawach nieuregulowanych w ustawie stosuje się przepisy ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (art. 3 ust. 3 ustawy).

Z kolei na mocy art. 50 ust. 1 pkt g ustawy z dnia 15 września 2022 r. o szczególnych rozwiązaniach w zakresie niektórych źródeł ciepła w związku z sytuacją na rynku paliw (Dz. U. z 2022 r. poz. 1967 ze zm.), dodano po art. 2 ust. 15 ustawy nowe ustępy 15a-15e. Zgodnie z ich brzmieniem, dokonując weryfikacji wniosku o wypłatę dodatku węglowego, wójt, burmistrz albo prezydent miasta bierze pod uwagę w szczególności:

1) informacje wynikające z deklaracji o wysokości opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi, o której mowa w art. 6m ustawy z dnia 13 września 1996 r. o utrzymaniu czystości i porządku w gminach (Dz. U. z 2022 r. poz. 2519);

2) informacje uzyskane w związku z postępowaniem o przyznanie:

a) świadczeń rodzinnych oraz dodatków do zasiłku rodzinnego, o których mowa odpowiednio w art. 2 i art. 8 ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych (Dz. U. z 2022 r. poz. 615, 1265 i 2140),

b) świadczenia wychowawczego, o którym mowa w art. 4 ustawy z dnia 11 lutego 2016 r. o pomocy państwa w wychowywaniu dzieci (Dz. U. z 2022 r. poz. 1577 i 2140),

c) dodatku osłonowego, o którym mowa w art. 2 ust. 1 ustawy z dnia 17 grudnia 2021 r. o dodatku osłonowym (Dz. U. z 2022 r. poz. 1, 202, 1692 i 2687),

d) dodatku mieszkaniowego, o którym mowa w art. 2 ustawy z dnia 21 czerwca 2001 r. o dodatkach mieszkaniowych (Dz. U. z 2021 r. poz. 2021 oraz z 2022 r. poz. 1561 i 2456);

3) dane zgromadzone w rejestrze PESEL oraz rejestrze mieszkańców, o których mowa odpowiednio w art. 6 ust. 1 i art. 6a ust. 1 ustawy z dnia 24 września 2010 r. o ewidencji ludności (Dz. U. z 2022 r. poz. 1191).

Jeżeli podczas weryfikacji wniosku o wypłatę dodatku węglowego wystąpią wątpliwości dotyczące gospodarstwa domowego wnioskodawcy, wójt, burmistrz albo prezydent miasta może przeprowadzić wywiad środowiskowy, który ma na celu ustalenie faktycznego stanu danego gospodarstwa domowego zgodnie z art. 2 ust. 2 odpowiednio pkt 1 i 2, odnośnie samotnego zamieszkiwania w przypadku jednoosobowych gospodarstw domowych oraz wspólnie stale zamieszkujących i gospodarujących z wnioskodawcą w przypadku gospodarstw domowych wieloosobowych. Przepis art. 3 ust. 2 stosuje się. Wywiad środowiskowy przeprowadza się w miejscu zamieszkania wnioskodawcy.

Zgodnie natomiast z art. 64 ustawy nowelizującej powyższa zmiana przepisów ustawy weszła w życie z dniem następującym po dniu jej ogłoszenia, czyli 20 września 2022 r. W przepisach intertemporalnych - art. 52 ustawy nowelizującej - wskazano, że do postępowań w sprawie wypłaty dodatku węglowego wszczętych i niezakończonych przed dniem wejścia w życie niniejszej ustawy prowadzonych na postawie ustawy o dodatku węglowym stosuje się przepisy w brzmieniu nadanym niniejszą ustawą zmieniającą.

Mając na uwadze powyższe należy uznać, że w postępowaniu przed organami obu instancji miały zastosowanie znowelizowane przepisy art. 2 ust. 15a-15e ustawy, gdyż postępowanie zostało wszczęte w dniu 22 sierpnia 2022 r. (data wpływu wniosku do organu) i na dzień 20 września 2022 r. nie było zakończone.

Co do zasady Sąd podziela stanowisko organów, że w ramach postępowania o przyznanie dodatku węglowego kluczowymi okolicznościami jakie należy ustalić są: rodzaje urządzeń grzewczych zainstalowanych w gospodarstwie domowym (główne źródło ogrzewania, wymienione w art. 2 ust. 1 ustawy) oraz paliw stałych, wykorzystywanych w procesie spalania (węgiel kamienny, brykiet lub pelet zawierające co najmniej 85% węgla kamiennego, wymienione w art. 2 ust. 3 ustawy). W przypadku bowiem gdy główne źródło ogrzewania nie jest opalane wskazanym w art. 2 ust. 3 ustawy paliwem stałym dodatek węglowy nie przysługuje.

W niniejszej sprawie podstawą odmowy przyznania skarżącej dodatku węglowego było uznanie przez organy orzekające w sprawie, że paliwem używanym w gospodarstwie domowym jest "inny rodzaj biomasy". Zdaniem organu zgłoszona do CEEB korekta deklaracji dotyczącej źródeł ciepła i źródeł spalania paliw po 11 sierpnia 2022 r. nie mogła stanowić, jako spóźniona, podstawy przyznania dodatku węglowego. Zdaniem Sądu stanowisko organu jest błędne.

Wskazać należy przede wszystkim, że zgodnie z art. 7 k.p.a. w toku postępowania organy administracji publicznej stoją na straży praworządności, z urzędu lub na wniosek stron podejmują wszelkie czynności niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy, mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli. Zaś zgodnie z art. 77 § 1 k.p.a. organ administracji publicznej jest obowiązany w sposób wyczerpujący zebrać i rozpatrzyć cały materiał dowodowy. Podstawowym obowiązkiem organu jest zatem dokładne, prawidłowe i wyczerpujące ustalenie stanu faktycznego sprawy. Na organie ciąży bowiem obowiązek ustalenia stanu faktycznego sprawy zgodnie z prawdą (zasada prawdy obiektywnej). Organ administracji publicznej ocenia na podstawie całokształtu materiału dowodowego, czy dana okoliczność została udowodniona (art. 80 k.p.a.). Dopiero zatem prawidłowo ustalony stan faktyczny sprawy może stanowić podstawę rozstrzygnięcia sprawy.

W ocenie Sądu w niniejszej sprawie organ nie dokonał ustaleń jaki rodzaj paliwa stałego jest wykorzystywany w gospodarstwie domowym skarżącej.

Jak wynika z akt sprawy, skarżąca w deklaracji z dnia 5 lipca 2022 r. wskazała "inny rodzaj biomasy" (B03) jako rodzaj paliwa używanego w gospodarstwie domowym (deklaracja do CEEB z 5 lipca 2022 r.), zaś w kolejnej deklaracji z 26 sierpnia 2022 r. wskazała że wykorzystuje węgiel i paliwa węglopochodne (B03) (korekta deklaracji do CEEB z 26 sierpnia 2022 r.).

Z akt sprawy ale również uzasadnienia zaskarżonej decyzji wynika, ze podstawę rozstrzygnięcia organów stanowiły wyłącznie dane zawarte w CEEB (różne) bez wyjaśnienia jakie rzeczywiście paliwo jest wykorzystywane do ogrzewania gospodarstwa domowego skarżącej. Skarżąca wskazywała, że w pierwszej deklaracji informacja o rodzaju paliwa została wprowadzona błędnie przez jej matkę i to informacja zawarta w oświadczeniu z 26 sierpnia 2022 r. jest prawidłowa. Złożyła również do akt faktury, które jej zdaniem mają potwierdzić rodzaj zakupionego i używanego do ogrzewania przez skarżącą paliwa. Do tych dokumentów organ się nie odniósł.

Sąd zwraca uwagę, że katalog źródeł i informacji, w oparciu o które organ może dokonać weryfikacji wniosku o dodatek węglowy ma charakter otwarty, na co wskazuje użyty przez ustawodawcę w treści art. 2 ust. 15a zwrot "w szczególności", co oznacza zdaniem Sądu, że weryfikacja wniosku o przyznanie przedmiotowego dodatku nie powinna ograniczać się jedynie do sprawdzenia danych zawartych w CEEB (jeżeli są różne) i tylko na dzień 11 sierpnia 2022 r. Istotne okoliczności faktyczne sprawy, w tym rodzaj wykorzystywanego paliwa stałego, mogą być również ustalone w oparciu o inne dowody, m.in wywiad środowiskowy. Zgodnie bowiem z cytowanym powyżej art. 2 ust. 15b, 15c oraz 15d ustawy, jeżeli podczas weryfikacji wniosku o wypłatę dodatku węglowego wystąpią wątpliwości dotyczące gospodarstwa domowego wnioskodawcy, wójt, burmistrz albo prezydent miasta może przeprowadzić wywiad środowiskowy, który ma na celu ustalenie faktycznego stanu danego gospodarstwa domowego. Wywiad środowiskowy przeprowadza się w miejscu zamieszkania wnioskodawcy. W toku wywiadu środowiskowego ustala się, czy stan faktyczny danego gospodarstwa domowego jest zgodny z informacjami podanymi we wniosku o wypłatę dodatku węglowego.

Zdaniem Sądu także dokonana przez organy wykładnia przepisu art. 2 ust. 1 ustawy, w ocenie Sądu" jest sprzecza z celem samej ustawy, którym jest zagwarantowanie przyznania dodatku węglowego tym osobom, które faktycznie ogrzewają swoje gospodarstwo domowe węglem. Jak wskazano w uzasadnieniu do rządowego projektu ustawy o dodatku węglowym (druk sejmowy nr 2471): "Projektowana regulacja ma na celu zapewnienie wsparcia dla dużej grupy gospodarstw domowych w Polsce, w tym również gospodarstw najuboższych energetycznie, w pokryciu części kosztów wynikających ze wzrostu cen na rynku energii, w tym kosztów opału. (...) Zgodnie z przyjętym rozwiązaniem dodatek przysługuje gospodarstwu domowemu, gdy jego głównym źródłem ciepła jest jedno z tych, które zostały wskazane w ustawie. Oznacza to, że przysługuje ono każdemu z gospodarstw domowych, także w sytuacji gdy wspólnie korzystają z jednego źródła ciepła, np. w domach wielorodzinnych, wspólnotach, czy spółdzielniach mieszkaniowych." Sąd nie podziela stanowiska organów, że wskazana w art. 2 ust. 1 ustawy data 11 sierpnia 2022 r. stanowi jedyny wyznacznik dla weryfikacji źródła ogrzewania danego gospodarstwa domowego jakie figurowało w tej dacie w CEEB.

W związku z tym, że skarżąca złożyła dwie sprzeczne w swojej treści deklaracje (główną i korektę) w zakresie rodzaju paliwa używanego do ogrzewania mieszkania to powstały uzasadnione wątpliwości co do faktycznego rodzaju paliwa, które skarżąca wykorzystuje w swoim gospodarstwie domowym. Wątpliwości te winny być jednoznacznie przez organy wyjaśnione (np. potwierdzone fakturą) jako mające charakter istotny w świetle treści art. 2 ust. 1 w zw. z art. 2 ust. 3 ustawy, czego jednak w niniejszej sprawie zabrakło.

W tej sytuacji Sąd uznał ustalenia organów stanowiące podstawę wydania zaskarżonej decyzji za błędne. Organy bowiem nie przeprowadziły postępowania w sposób wyczerpujący i nie wyjaśniły istotnych dla sprawy okoliczności. Organy bowiem, wobec istniejących istotnych rozbieżności w treści deklaracji (w zakresie używanego paliwa), nie przeprowadziły wywiadu środowiskowego a także nie dokonały analizy dokumentów fiskalnych złożonych przez skarżącą, które pozwoliłyby ustalić jakiego rodzaju paliwa rzeczywiście używa skarżąca do ogrzania swojego gospodarstwa domowego. W konsekwencji wobec istotnych braków w zakresie ustalenia stanu faktycznego zaskarżoną decyzję należy uznać za przedwczesną.

Mając na uwadze powyższe Sąd uznał, że organy obu instancji dokonały błędnej wykładni art. 2 ust. 1 ustawy oraz naruszyły przepisy postępowania, tj. art. 7, art. 9, art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a. oraz art. 2 ust. 15b ustawy, w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

Ponownie rozpatrując sprawę organy uwzględnią powyższą ocenę prawną, dokonają dodatkowych, koniecznych ustaleń faktycznych, w szczególności przeprowadzą wywiad środowiskowy w miejscu zamieszkania skarżącej oraz przeanalizują faktury (potwierdzające zakup paliwa w objętym wnioskiem okresie) i ustalą na ich podstawie jakiego faktycznie rodzaju paliwa stałego używa skarżąca w swoim gospodarstwie domowym. Następnie, na podstawie tak uzupełnionego materiału dowodowego sprawy, dokonają oceny czy skarżąca spełnia wszystkie przesłanki do przyznania dodatku węglowego.

Z powyższych względów Sąd, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) i c) ppsa, orzekł jak sentencji wyroku.