Wyrok WSA w Rzeszowie, sygn. akt II SA/Rz 854/23
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie
Data orzeczenia: 2023-09-05 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6042 Gry losowe i zakłady wzajemne
Hasła tematyczne: Gry losowe
Skarżony organ: Dyrektor Izby Administracji Skarbowej
Treść wyniku: oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 89 ust. 1 pkt  4
journal: Dz.U. 2018 poz 165
law: Ustawa z dnia 19 listopada 2009 r. o grach hazardowych - tekst jedn.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący S. WSA Jarosław Szaro, Sędzia WSA Małgorzata Niedobylska /spr./, Sędzia WSA Grzegorz Panek, Protokolant sekr. sąd. Sabina Długosz po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 5 września 2023 r. sprawy ze skargi T.S. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Rzeszowie z dnia 21 marca 2023 r., nr 1801-IOA.4246.27.2023 w przedmiocie wymierzenia kary pieniężnej z tytułu posiadania samoistnego lokalu w którym znajdował się niezarejestrowany automat do gier oddala skargę.


UZASADNIENIE

Sygn. akt II SA/Rz 854 /23

U Z A S A D N I E N I E

Przedmiotem skargi T. S. (dalej: Skarżąca) jest decyzja Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Rzeszowie (dalej: DIAS/organ odwoławczy) z 21 marca 2023 r. nr 1801-IOA.4246.27.2023. Utrzymano nią w mocy decyzję Naczelnika Urzędu Celno-Skarbowego (dalej: NPUCS) z [...] grudnia 2022 r. nr [...], którą nałożono na Skarżącą karę pieniężną w wysokości 100.000 zł z tytułu posiadania samoistnego lokalu, w którym znajdowały się niezarejestrowane automaty do gier.

Z przedłożonych Sądowi akt sprawy wynika, że 20 lutego 2018 r. funkcjonariusze Służby Celno-Skarbowej przeprowadzili w lokalu o nazwie "[...]" , mieszczącego się w [...] przy ul. [...], kontrolę w zakresie przestrzegania przepisów regulujących urządzanie i przeprowadzanie gier hazardowych, o których mowa w ustawie z dnia 19 listopada 2009 r. o grach hazardowych (Dz. U. z 2018 r. poz.165 ze zm. - dalej: u.g.h.).

Stwierdzono, że w lokalu znajdują się dwa urządzenia, w tym jeden o nazwie: [....] nr [...], przypominające swym wyglądem automaty do gier hazardowych. Urządzenia były włączone i gotowe do gry. Kontrolujący przystąpili do przeprowadzenia eksperymentu gry na tych urządzeniach, którego celem miało być określenie rodzaju i charakteru rozgrywanych na nich gier. Ze względu na zablokowanie urządzeń niemożliwym okazało się przeprowadzenie eksperymentu na urządzeniu [....] nr [...] oraz pełnego eksperymentu gry na urządzeniu [...] nr [...]. W związku z powyższym odstąpiono od zatrzymania przedmiotowych urządzeń w dniu realizacji czynności ograniczając się do wykonania szczegółowych oględzin zewnętrznych udokumentowanych załączonym do akt sprawy protokołem. W oparciu o informacje naklejone na urządzeniu ustalono, że ze właścicielem urządzenia jest firma L. sp. z o.o. z siedzibą w R.

Kontrolujący przesłuchali Skarżącą, której zeznania udokumentowano w protokole przesłuchania. Wskazała ona, że jest właścicielką "[....]". Na parterze budynku, w którym prowadzi działalność gospodarczą, znajduje się odrębne pomieszczenie, które wynajmuje. Z tego co pamięta umowę najmu podpisała 1 lutego 2018 r., ale nie pamięta jakiej firmie wynajęła pomieszczenie. Osoba, z którą podpisała umowę zabrała ją informując, że przywiezie ją w chwili wstawienia maszyn do lokalu. Skarżąca nie potrafiła wyjaśnić kto i kiedy przywiózł urządzenia do lokalu. Nie potrafiła podać danych personalnych ani numeru telefonu tej osoby. Podała, że ustaliła kwotę czynszu na poziomie 600 zł. Twierdziła, że nie zna zasad gry na tych urządzeniach; mężczyzna, który podpisywał umowę zapewnił ją, że są legalne i nie naruszają przepisów.

W dniu 20 marca 2018 r. funkcjonariusze Służby Celno-Skarbowej dokonali analizy zapisu obrazu eksperymentu przeprowadzonego na urządzeniu [...] nr [...], którego wyniki zostały zawarte w Protokole z czynności kontrolnych oględzin i eksperymentu gry na urządzeniu do gier hazardowych z dnia 20 marca 2018 r. Ustalono, że urządzenie [...] nr [...]:

- jest urządzeniem elektronicznym,

- warunkiem rozpoczęcia gier na urządzeniu jest zakredytowanie urządzenia, co świadczy o komercyjnym charakterze urządzanych gier; sprawdzane urządzenie przyjmuje pieniądze w postaci banknotów,

- przebieg gier na urządzeniu zawiera element losowości, uzyskiwane wyniki gier są niezależne od woli oraz zręczności grającego, a brak wiedzy grającego o występowaniu tego samego układu pod co najmniej dwoma numerami powoduje, że z punktu widzenia grającego przebieg gier ma charakter losowy,

-w grach na urządzeniu można uzyskać wygrane pieniężne; wygrane pieniężne wypłacane są bezpośrednio z urządzenia.

-w grach na urządzeniu można uzyskać wygrane rzeczowe w postaci punktów, za które po przekazaniu ich na licznik kredytowy, można prowadzić nowe gry.

Powyższe ustalenia zostały potwierdzone w protokole kontroli doraźnej z 4 kwietnia 2018 r.

Na podstawie powyższego stwierdzono, że gry rozgrywane na urządzeniach [...] zawierają się w definicji gier na automatach, określonej w art. 2 ust. 3 i 4 u.g.h., zaś możliwość rozpoczęcia rozgrywania kolejnych nowych gier za punkty otrzymane w wyniku wygranej zawiera się w definicji wygranej rzeczowej, określonej w art. 2 ust. 4 u.g.h., a zatem ujawnione w kontrolowanym lokalu m.in. urządzenie do gier o nazwie [....] nr [...] jest automatem w rozumieniu u.g.h.

Z uwagi na to, że lokal o nazwie "[....]", którego Skarżąca była właścicielem, nie był objęty koncesją na prowadzenie kasyna gry, NPUCS postanowieniem z 9 kwietnia 2018 r. wszczął dochodzenie w sprawie urządzania w ww. lokalu gier na automatach wbrew przepisom u.g.h., tj. o przestępstwo skarbowe z art. 107 § 1 k.k.s.

Ustalono, ze pomieszczenie w którym ujawniono nielegalne automaty do gier nie posiadało niezależnego od lokalu "[....]" wejścia. Do pomieszczenia wchodziło się z holu obiektu "[...]". Pomieszczenie było wyodrębnione, ale nie w taki sposób, aby można było sądzić, ze jego dysponentem jest inny podmiot niż właścicielka lokalu "[...]". Pomieszczenie bywało zamykane; nie ustalono jednak kto posiadał do niego klucze. W przypadku otwartych drzwi do pomieszczenia posiadacz lokalu i inne osoby pracujące lub tam przebywające mogły widzieć automaty i słyszeć ich dźwięk. Ponadto ustalono, że właścicielka nie rozliczała się z tytułu najmu/dzierżawy lokalu położonego w [...] przy ul. [...] za okres 2018 r. i nie składała z tego tytułu deklaracji podatkowej.

Mając na uwadze powyższe okoliczności NPUCS w dniu 13 października 2022 r. wszczął z urzędu postępowanie w zakresie nałożenia na Skarżącą kary pieniężnej z tytułu samoistnego posiadania lokalu, w którym w dniu 20 lutego 2018 r. znajdował się m.in. niezarejestrowany automat do gier o nazwie [...] nr [...] i w którym prowadzona była działalność gastronomiczna, a następnie decyzją nr [...] nałożył na Skarżącą karę pieniężną w wysokości 100.000,00 zł.

Skarżąca nie zgodziła się z rozstrzygnięciem organu i złożyła odwołanie zarzucając niezasadne pociągnięcie jej do odpowiedzialności administracyjnej i wymierzenie jej kary pieniężnej za urządzanie gier na automatach poza kasynem gry, w sytuacji gdy wynajęła lokal innemu podmiotowi na potrzeby urządzanie gier co, w jej ocenie, uwalnia ją od odpowiedzialności administracyjnej jako posiadacza samoistnego lokalu. Ponadto zarzuciła, że funkcjonariusze przeprowadzający kontrolę nie posiadali wiedzy specjalistycznej umożliwiającej im dokonanie oceny charakteru gier; urządzenie w trakcie kontroli zostało zablokowane, zaś organ zaniechał dopuszczenia dowodu z opinii biegłego celem ustalenia charakteru gier.

Decyzją z dnia 21 marca 2023 r., opisaną na wstępie, DIAS utrzymał w mocy decyzję organu I instancji. W uzasadnieniu organ odwoławczy podkreślił, że lokal o nazwie "[...]", w którym znajdował się niezarejestrowany automat do gier o nazwie [...] nr [...] był w posiadaniu samoistnym T. S. Potwierdzeniem powyższego są zeznania Skarżącej złożone w dniu 20 lutego 2018 r. oraz 11 maja 2018 r. w toku postępowania karno-skarbowego, w których wskazała, że jest właścicielem ww. lokalu, gdzie prowadzi działalność gospodarczą. Powyższy fakt został również potwierdzony zeznaniami pracownicy lokalu z 10 maja 2018.

DIAS podkreślił, że rodzaj prowadzonej działalności w tym lokalu wynika także ze zgłoszenia wykonywanej działalności gospodarczej do CEIDG. Przedmiotowy lokal znajdował się jako całość we władaniu Skarżącej i służył jej do prowadzenia działalności gospodarczej. Informacje te znalazły również potwierdzenie w pismach Starostwa Powiatowego z dnia 5 października 2022 r. oraz Urzędu Miasta z dnia 12 września 2022 r., zgodnie z którymi właścicielem nieruchomości położonej w [...] przy ul. [...] oraz podatnikiem podatku od nieruchomości, według stanu na 2018r., była m.in. T. S.

W ocenie organu odwoławczego skoro Skarżąca była posiadaczem samoistnym lokalu, w którym umiejscowiony był niezarejestrowany automat do gier i w którym prowadzona była działalność gastronomiczna, to zaistniały przesłanki do nałożenia na nią kary pieniężnej na podstawie art. 89 ust. ust. 1 pkt 4 u.g.h.

Skarżąca nie zgodziła się z decyzją organu odwoławczego z dnia 21 marca 2023r. i wniosła na nią skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie, domagając się jej uchylenia, jak również uchylenia poprzedzającej ją decyzji NPUCS z [...] grudnia 2022 r. w całości i umorzenia postępowania, a także zasądzenia kosztów postępowania. Zaskarżonej decyzji zarzuciła naruszenie:

I. przepisów postępowania, tj. 208 § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2022 r. poz. 2651 ze zm.), dalej: O.p. oraz art. 189g § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2021 r. poz. 735 zez m.), dalej: k.p.a. poprzez jego błędną wykładnię i w konsekwencji wydanie decyzji administracyjnej utrzymującej w mocy decyzję organu I instancji, w sytuacji, w której kara pieniężna podlegała przedawnieniu;

II. przepisów prawa materialnego, tj. art. 15 zzr ust. 1 pkt 3 ustawy z dnia 2 marca 2020r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych, poprzez jego błędną wykładnie i uznanie, iż w niniejszej sprawie powyższe przepisy mają zastosowanie, w sytuacji gdy termin przedawnienia zobowiązania podatkowego nie jest "terminem przedawnienia przewidzianym przepisami prawa administracyjnego" w rozumieniu art. 15zzr ust. 1 pkt 3 ustawy, a zatem przepisy te nie miały zastosowania, a kara pieniężna podlegała przedawnieniu;

III. przepisów postępowania, tj. 89 ust. 1 pkt 4 u.g.h. poprzez jego błędną wykładnię i w konsekwencji niewłaściwe zastosowanie polegające na pociągnięciu Skarżącej do odpowiedzialności administracyjnej i wymierzeniu jej kary pieniężnej za urządzanie gier na automatach poza kasynem gry, w sytuacji gdy prawidłowa wykładnia tych przepisów, w świetle dokonanych ustaleń faktycznych, powinna skutkować odstąpieniem od wymierzenia kary, na skutek stwierdzenia, że wynajęcie lokalu innemu podmiotowi na potrzeby urządzania gier na automatach powinno skutkować uwolnieniem Skarżącej od odpowiedzialności administracyjnej jako posiadacza samoistnego lokalu.

W ocenie Skarżącej organ bezpodstawnie nałożył na nią karę w sytuacji gdy uległa ona przedawnieniu.

Skarżąca podniosła również, że nie powinna podlegać odpowiedzialności jako posiadacz samoistny, gdyż wynajęła lokal, w którym znajdowały się automaty do gier podmiotowi pod nazwą J. sp. z o.o. z /s w B. Tym samym doszło do przekazania posiadania innemu podmiotowi, który stał się posiadaczem zależnym.

Tym samym brak jest podstaw do pociągnięcia jej do odpowiedzialności na podstawie u.g.h.

W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko i argumentację zawartą w zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie zważył, co następuje:

Skarga jest niezasadna, ponieważ zaskarżona decyzja nie narusza prawa.

Sąd nie stwierdził podstaw do zastosowania względem kontrolowanej decyzji środków określonych w art. 145 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2023 r. poz. 1634 ze zm. - dalej: P.p.s.a.). Uwzględnienie skargi i uchylenie zaskarżonej decyzji mogłoby bowiem nastąpić w razie stwierdzenia przez sąd naruszenia przez organ prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, innego naruszenia przepisów postępowania, jeżeli mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Żadna z powyższych okoliczności w kontrolowanej sprawie jednak nie zaistniała.

Rozpoznając przedmiotową sprawę w pierwszej kolejności należy odnieść się do kwestii przedawnienia.

Wskazać należy, że mając na uwadze ukształtowane orzecznictwo sądowe bezsporne jest, że w kwestii przedawnienia, niezależnie od odesłania zawartego w art. 91 u.g.h., zastosowanie mają przepisy K.p.a., w tym art.189g K.p.a. (vide: wyroki NSA: z dnia 4 marca 2020r. sygn. akt II GSK 53/20, z dnia 8 grudnia 2020r. sygn. akt II GSK 1017/20 oraz II GSK 1018/20, dostępne w internetowej Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych, pod adresem: https://orzeczenia.nsa.gov.pl/, dalej: "CBOSA").

Zgodnie art. 189g K.p.a., administracyjna kara pieniężna nie może zostać nałożona, jeżeli upłynęło pięć lat od dnia naruszenia prawa.

Ponieważ w rozpoznawanej sprawie fakt posiadania samoistnego lokalu, w którym znajdował się niezarejestrowany automat do gier, został stwierdzony w dniu kontroli, tj. 20 lutego 2018 r., to do tej daty winno odnosić się naruszenie przepisów u.g.h. W konsekwencji pięcioletni termin przedawnienia prawa do wydania decyzji ustalającej, nakładającej karę pieniężną oraz realizacji obowiązku jej doręczenia, rozpoczął swój bieg 20 lutego 2018 r. i kończył, co do zasady, z dniem 20 lutego 2023 r. Oznacza to, że w warunkach normalnych, bez stosowania szczególnych rozwiązań odnoszących się do kwestii biegu terminu przedawnienia, w niniejszej sprawie ostateczna decyzja nakładająca karę winna być wydana i doręczona Stronie do dnia 20 lutego 2023 r. Jednakże, zdaniem Sądu, w okolicznościach analizowanej sprawy, wbrew zarzutowi podniesionemu przez Skarżącą, do liczenia terminu przedawnienia zastosowanie znajduje art. 15 zzr ust. 1 pkt 3 ustawy z dnia 2 marca 2020r. Zgodnie z tym przepisem, w okresie obowiązywania stanu zagrożenia epidemicznego albo stanu epidemii ogłoszonego z powodu COVID-19, bieg przewidzianych przepisami prawa administracyjnego terminów przedawnienia nie rozpoczyna się, a rozpoczęty ulega zawieszeniu na ten okres. Okresu zawieszenia biegu terminu przedawnienia nie wlicza się zatem do łącznego okresu przedawnienia.

Sąd podziela stanowisko organu odwoławczego, że w niniejszej sprawie nie doszło do przedawnienia kompetencji organu do nałożenia kary pieniężnej, choć różni się z organem w ocenie długości okresu, o jaki został wydłużony pięcioletni termin przedawnienia. Niemniej jednak, bez względu na to, czy termin biegu przedawnienia został zawieszony na 71 dni, jak przyjął organ, czy na 54 dni, jak uważa Sąd, skarżona decyzja weszła do obiegu prawnego zanim upłynął krótszy z ww. okresów.

Decyzja organu II instancji została wydana w dniu 21 marca 2023 r. i doręczona w dniu 11 kwietnia 2023 r., natomiast pięcioletni termin przedawnienia, przedłużony o opisane wyżej 54 dni, minąłby z dniem 15 kwietnia 2023 r. Zatem w chwili wydania i doręczenia decyzji ostatecznej przedawnienie prawa do nałożenia kary pieniężnej nie nastąpiło.

Przechodząc do meritum sprawy stwierdzić należy, że organ prawidłowo wskazał na podstawę materialnoprawną rozstrzygnięcia, tj. przepisy ustawy o grach hazardowych w brzmieniu obowiązującym w dacie dokonania kontroli w lokalu, tj. w dniu 20 lutego 2018 r. W myśl art. 3 u.g.h. urządzanie gier losowych, zakładów wzajemnych, gier w karty i gier na automatach oraz prowadzenie działalności w tym zakresie jest dozwolone na podstawie właściwej koncesji, zezwolenia lub dokonanego zgłoszenia. Na mocy art. 6 ust. 1 u.g.h. działalność w zakresie gier cylindrycznych, gier w karty, gier w kości i gier na automatach może być prowadzona po uzyskaniu koncesji na kasyno gry, z zastrzeżeniem art. 5 ust. 1 i 1b oraz art. 6a ust. 2. Z kolei w myśl art. 14 ust. 1 u.g.h. urządzanie gier cylindrycznych, gier w karty, w tym turniejów gry w pokera, gier w kości oraz gier na automatach jest dozwolone wyłącznie w kasynach gier na zasadach i warunkach określonych w zatwierdzonym regulaminie i udzielonej koncesji lub udzielonym zezwoleniu, a także wynikających z przepisów ustawy, z wyjątkiem ust. 4 i 5. Grami na automatach przy tym są gry na urządzeniach mechanicznych, elektromechanicznych lub elektronicznych, w tym komputerowych oraz gry odpowiadające zasadom gier na automatach urządzane przez sieć Internet o wygrane pieniężne lub rzeczowe, w których gra zawiera element losowości (art. 2 ust. 3 u.g.h.).

Zgodnie z art. 89 ust. 1 pkt 4 u.g.h. karze pieniężnej podlega posiadacz samoistny lokalu, w którym znajdują się niezarejestrowane automaty do gier i w którym prowadzona jest działalność gastronomiczna, handlowa lub usługowa, o ile lokal nie jest przedmiotem posiadania zależnego. Wysokość kary pieniężnej wymierzanej w tym przypadku wynosi 100.000 zł od każdego automatu (art. 89 ust. 4 pkt 3 u.g.h.).

W sprawie poza sporem jest, że Skarżąca była właścicielem ww. lokalu w [....] oraz że w lokalu tym prowadzona była działalność gastronomiczna. Skarżąca nie kwestionuje również, że w przedmiotowym lokalu znajdowało się niezarejestrowane urządzenie do gier oraz że nie posiadała zezwolenia/koncesji na urządzanie gier na automatach. Sporną kwestią jest natomiast zwolnienie Skarżącej z odpowiedzialności z uwagi na oddanie lokalu w posiadanie zależne.

Przepis art. 89 ust. 1 pkt 4 u.g.h. wskazuje, że co do zasady podmiotem odpowiedzialnym za wskazane w nim czyny jest posiadacz samoistny lokalu, chyba że wykaże on, że lokal stał się przedmiotem posiadania zależnego. W takim przypadku odpowiedzialność zostaje "przeniesiona" na posiadacza zależnego lokalu. Z literalnego brzmienia przepisu wynika przy tym, że dla "zwolnienia" posiadacza samoistnego z odpowiedzialności na podstawie przywołanej regulacji konieczne jest, aby przedmiotem posiadania zależnego przez podmiot trzeci był lokal, nie zaś jego część (np. określona powierzchnia części lokalu). Przeniesienie posiadania do części lokalu (rozumianego jako część powierzchni lokalu) nie będzie skutkowało "przesunięciem" ciężaru odpowiedzialności na posiadaczy zależnych tej niewyodrębnionej w osobny lokal części powierzchni lokalu (por. wyrok NSA z dnia 20 kwietnia 2023r. sygn. akt II GSK 967/20).

Zatem to na posiadaczu samoistnym, który chce uwolnić się od odpowiedzialności, spoczywa ciężar wykazania, że oddał lokal w posiadanie zależne innemu podmiotowi. Skarżąca w trakcie przesłuchania w dniu 20 lutego 2018r. stwierdziła, że podpisała nową umowę w dniu 1 lutego 2018r., ale jej nie posiada i nie wie komu wynajęła lokal. W postępowaniu odwoławczym natomiast przedstawiła kopię zawartej w dniu 2 stycznia 2017r. umowy podnajmu części lokalu o pow. 6m 2 z firmą J. sp. z o.o. z siedzibą w B.

Z zebranego materiału dowodowego (oględziny lokalu, umowa najmu, pisma Starostwa Powiatowego z dnia 5 października 2022 r. oraz Urzędu Miasta z dnia 12 września 2022 r.) wynika, że Skarżąca była posiadaczem samoistnym przedmiotowego lokalu w rozumieniu art. 89 ust. 1 pkt 4 u.g.h.

W ocenie Sądu statusu tego nie utraciła wraz z wynajęciem części lokalu (6 m²) spółce J. sp. z o.o.

W tym zakresie należy wskazać, że zgodnie z art. 336 Kodeksu cywilnego, posiadaczem rzeczy jest zarówno ten, kto nią faktycznie włada jak właściciel (posiadacz samoistny), jak i ten, kto nią faktycznie włada jak użytkownik, zastawnik, najemca, dzierżawca lub mający inne prawo, z którym łączy się określone władztwo nad cudzą rzeczą (posiadacz zależny). Posiadanie samoistne rzeczy polega na faktycznym wykonywaniu w stosunku do niej wszelkich uprawnień, które składają się na treść prawa własności, a zatem co do zasady przynależą właścicielowi. Oznacza to, że ten kto jest posiadaczem samoistnym rzeczy, powinien być co do zasady postrzegany jako jej właściciel. Z kolei termin "lokal" nie jest zdefiniowany w u.g.h.

W ustawie z 24 czerwca 1994 r. o własności lokali zdefiniowano natomiast termin "samodzielnego lokalu mieszkalnego" i samodzielnych lokali wykorzystywanych zgodnie z przeznaczeniem na cele inne niż mieszkalne. Zgodnie z tą definicją samodzielnym lokalem mieszkalnym jest wydzielona trwałymi ścianami w obrębie budynku izba lub zespół izb przeznaczonych na stały pobyt ludzi, które wraz z pomieszczeniami pomocniczymi służą zaspokajaniu ich potrzeb mieszkaniowych.

Zdaniem Sądu, jakkolwiek definicja ta odnosi się do pojęcia lokalu samodzielnego, to może być ona podstawą do zdefiniowania pojęcia lokalu, o którym mowa w u.g.h. Definicja zawarta w tym przepisie nie odbiega bowiem od powszechnego, językowego rozumienia pojęcia lokalu. Zgodnie ze Słownikiem Języka Polskiego (www.sjp.pl) lokal to :

1. mieszkanie, pomieszczenie użytkowe 2. zakład gastronomiczny lub rozrywkowy. Bazując na powyższych definicjach, zarówno legalnych, jak i zawartych w języku powszechnym, w ocenie Sądu pojęcie lokalu zawarte w omawianym przepisie musi być zdefiniowane jako pomieszczenie lub zespół pomieszczeń (izb) znajdujących się w budynku wyodrębnione za pomocą ścian, zadaszone, służące do prowadzenia działalności określonej w tym przepisie, a więc gastronomicznej, handlowej lub usługowej. Pojęcie to powinno obejmować wszelkie powierzchnie wydzielone w sposób wyraźny (ścianami, odrębnym wejściem), także znajdujące się w ramach innego obiektu (np. budynku, galerii handlowej), przeznaczone do pobytu osób (w celach mieszkalnych lub związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej).

Sąd podziela jednolicie wyrażany w orzecznictwie sądowym pogląd, że lokal, o jakim mowa w art. 89 ust. 1 pkt 4 u.g.h. nie traci charakteru wyodrębnionego fizycznie miejsca, w którym prowadzona jest działalność gospodarcza w sytuacji, gdy korzystając z zasady swobody umów posiadacz lokalu udostępni (wynajmie) fragment jego powierzchni innej osobie do używania. Samoistny posiadacz lokalu w takiej sytuacji nie traci posiadania "lokalu", w którym prowadzona jest działalność gospodarcza. Zgodnie bowiem z art. 336 K.c., posiadanie jest "władaniem rzeczą", a takie władanie przejawia się w podejmowaniu czynności wskazujących na to, że posiadacz traktuje rzecz (lokal) jako pozostającą w jego sferze swobodnej dyspozycji (por. wyroki NSA z 3 grudnia 2020 r., II GSK 995/20; z 3 grudnia 2020 r., II GSK 749/20; z 22 września 2022 r., sygn. akt II GSK 689/19; CBOSA).

W świetle okoliczności rozpoznawanej sprawy należy stwierdzić, że wynajęcie części powierzchni lokalu nie spowodowało, że ta część stała się samodzielnym "lokalem", który mógł być oddany w posiadanie zależne w rozumieniu art. 89 § 1 pkt 4 u.g.h. Zawarcie umowy najmu nie spowodowało zatem w tej sprawie utraty przez Skarżącą posiadania samoistnego lokalu. Nie została zatem spełniona ustawowa przesłanka oddania lokalu w posiadanie zależne, zwalniająca posiadacza samoistnego od sankcji, przewidzianej w art. 89 ust. 1 pkt 4 u.g.h.

Zdaniem Sądu, wbrew twierdzeniom skargi, poczynione w kwestii spornej ustalenia są prawidłowe i odpowiadają prawu. Nieskuteczne są przy tym zarzuty skargi, że organy nie wyjaśniły rozbieżności pomiędzy zeznaniami Skarżącej, a przedłożoną umową podnajmu. To Skarżąca powinna najlepiej wiedzieć czy, kiedy i komu oddała lokal w posiadanie zależne, ona zatem powinna te wątpliwości wyjaśnić.

W rozpoznawanej sprawie zasadnie uznały organy, że Skarżąca nie wykazała, aby oddała lokal w posiadanie zależne. Jak wynika z materiału dowodowego, niezarejestrowany automat do gier znajdował się w pomieszczeniu, które nie posiadało odrębnego wejścia, a wyłącznie z wnętrza budynku, którym władała Skarżąca, pomieszczenie nie było zamykane, dostęp do niego był nieograniczony z holu obiektu. Nawet zatem podnajęcie tego pomieszczenia (części lokalu) nie spowodowało przeniesienia odpowiedzialności na posiadacza zależnego.

Reasumując organy prawidłowo oceniły na podstawie całego zebranego materiału dowodowego, że Skarżąca była posiadaczem samoistnym lokalu o nazwie "[....]", Noclegi mieszczącego się przy ul. [...] w [...], w którym w dniu 20 lutego 2018 r. znajdował się niezarejestrowany automat do gier o nazwie [....] nr [...] i w którym prowadzona była działalność gastronomiczna oraz prawidłowo przypisały Skarżącej odpowiedzialność z art. 89 ust. 1 pkt 4 u.g.h.

Mając powyższe na uwadze Sąd, na podstawie art. 151 P.p.s.a., orzekł jak w sentencji wyroku.