Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt VII SA/Wa 667/21
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2021-07-08 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6010 Pozwolenie na budowę, użytkowanie obiektu lub jego części,  wykonywanie robót budowlanych innych niż budowa obiektu, prz
Hasła tematyczne: Wodne prawo
Skarżony organ: Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 7, 77, 80, 107, 156 par. 1
journal: Dz.U. 2020 poz 256
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - t.j.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Joanna Gierak - Podsiadły, Sędziowie sędzia WSA Izabela Ostrowska, sędzia WSA Grzegorz Rudnicki (spr.), po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 8 lipca 2021 r. sprawy ze skargi U B i H B na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] grudnia 2020 r. znak [...] w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji oddala skargę


UZASADNIENIE

Uzasadnienie.

Zaskarżoną decyzją z [...] grudnia 2020 r., znak [...] , Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego (dalej: "GINB") na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z 14 czerwca 1960 r., Kodeks postępowania administracyjnego (dalej: "k.p.a."), po ponownym rozpatrzeniu, w związku z wyrokiem Naczelnego Sądu Administracyjnego z 23 kwietnia 2020 r., sygn. akt II OSK 757/20 oraz Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z 18 października 2019 r., sygn. akt VII SA/Wa 1997/19 odwołania U B i H B od decyzji Wojewody [...]z [...]września 2015 r., Nr [...], w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności decyzji - utrzymał w mocy ww. decyzję.

Uzasadniając rozstrzygnięcie GINB wyjaśnił, że decyzją z [...]marca 2016 r., znak: [...][...] , po rozpatrzeniu odwołania U i H B, uchylił w całości decyzję Wojewody [...]z [...] września 2015 r., Nr [...] , odmawiającą stwierdzenia nieważności decyzji Starosty [...]z [...] stycznia 2015 r., Nr [...], zatwierdzającej projekt budowlany i udzielającej B B pozwolenia na budowę drenażu powierzchniowego działki nr ew. [...], obr. [...] w [...]oraz umorzył postępowanie organu I instancji.

Wyrokiem z 18 października 2019 r., sygn. akt VII SA/Wa 1997/19, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uchylił ww. decyzję GINB z [...]marca 2016 r., a Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z 23 kwietnia 2020 r., sygn. akt II OSK 757/20, oddalił skargę kasacyjną od ww. wyroku WSA w Warszawie z 18 października 2019 r. NSA w ww. wyroku z 23 kwietnia 2020 r. stwierdził, że w realiach niniejszej sprawy, biorąc po uwagę, że zaprojektowany drenaż powierzchniowy przebiega wzdłuż granicy z działką skarżących, którzy kwestionują prawidłowość jego wykonania z uwagi na zalewanie terenu ich działki, zasadnym było przyznanie skarżącym statusu strony w postępowaniu w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji zezwalającej na realizację tej inwestycji. W ocenie NSA należy umożliwić skarżącym ochronę ich uzasadnionego interesu prawnego wynikającego z możliwości ograniczenia zagospodarowania należącej do nich nieruchomości, poprzez utrudnienia w dotychczasowym sposobie korzystania z nieruchomości, biorąc pod uwagę, że przepisy prawa cywilnego (art. 140 k.c. oraz art. 144 k.c.) gwarantują właścicielowi nieruchomości sąsiedniej prawo korzystania z nieruchomości zgodnie z jej przeznaczeniem.

Organ wyjaśnił treść i znaczenie art. 153 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r., poz. 2325 z p. zm., dalej: "p.p.s.a."), stwierdzając, że jak wskazał NSA w ww. wyroku sygn. akt II OSK 757/20, zasadne jest przyznanie U i H B statusu strony w postępowaniu w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji zezwalającej na realizację tej inwestycji. GINB wyjaśnił też charakter postępowania nadzwyczajnego w sprawie o stwierdzenie nieważności decyzji i stwierdził, że organ administracyjny nie orzeka co do istoty sprawy rozstrzygniętej wadliwą decyzją, lecz orzeka, jako organ kasacyjny. Postępowanie administracyjne w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji ma bowiem na celu wyjaśnienie jej kwalifikowanej niezgodności z prawem, a nie ponowne rozpoznanie zakończonej sprawy. W konsekwencji, zakres prowadzonego w ramach trybu nadzorczego postępowania dowodowego nie odpowiada temu, prowadzonemu w trybie zwykłym.

GINB wyjaśnił ponadto, kiedy naruszenie prawa ma charakter rażący. Zgodnie z art. 32 ust. 4 pkt 2 ustawy z 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane (Dz. U z 2013 r., poz. 1409 z późn. zm. wg stanu na dzień wydania kontrolowanej decyzji, dalej: "Pr. bud.") pozwolenie na budowę może być wydane wyłącznie temu, kto złożył oświadczenie, pod rygorem odpowiedzialności karnej, o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane. Stosownie zaś do art. 33 ust. 2 pkt 2 Pr. bud., powyższy dokument inwestor winien dołączyć do wniosku o pozwolenie na budowę. Jak wynika z akt sprawy, inwestor B B wraz z wnioskiem o wydanie pozwolenia na budowę złożyła oświadczenie o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością (działka nr ew. [...] obr. [...] w [...]) na cele budowlane. Tym samym w analizowanym przypadku nie naruszono rażąco wymagań ustanowionych ww. przepisami art. 32 ust. 4 pkt 2 oraz art. 33 ust. 2 pkt 2 Pr. bud.

Stosownie do art. 35 ust. 1 pkt 1 Pr. bud., przed wydaniem decyzji o pozwoleniu na budowę lub odrębnej decyzji o zatwierdzeniu projektu budowlanego właściwy organ sprawdza zgodność projektu budowlanego z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Działka nr ew. [...] na której zaprojektowano sporny drenaż powierzchniowy działki, zlokalizowana jest na terenie objętym zakresem obowiązywania uchwały Rady Miejskiej w [...] z [...] marca 2014 r., Nr [...], w sprawie uchwalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego miasta [...] (Dz. Urz. Woj. [...]z [...]04.2014r., poz. [...]). Przedmiotowa działka położona jest na obszarze oznaczonym w planie symbolem 24U - tereny usług komercyjnych lub publicznych (§ 23 ust. 1 pkt 1 lit. a ww. uchwały).

GINB przytoczył ustalenia ogólne dla całego obszaru objętego planem w zakresie odprowadzania wód opadowych i roztopowych, określone w § 14 ust. 1 pkt 3 i stwierdził, że ustalenia miejscowego planu dopuszczają dwa rodzaje odprowadzania wody deszczowej i wód opadowych - przez odprowadzanie do istniejącej kanalizacji, bądź przez infiltrację do gruntu. Przedmiotem inwestycji jest budowa drenażu powierzchniowego działki oznaczonej w ewidencji gruntów nr ew. [...]położonej przy ul. [...]w [...]. Celem stosowania urządzeń jest równomierne rozprowadzanie wody w strefie aeracji i zapobieganie zawilgoceniu ścian budynku zaprojektowanego oraz budynków na działkach sąsiednich. Projektowana inwestycja swoim zakresem obejmuje wykonanie drenażu powierzchniowego składającego się z rur drenarskich i studzienek rewizyjnych przeznaczonych do rozprowadzania i rozpraszania wody strefy aeracji w granicach działki [...] (projekt budowlany - s. 6).

Elementy zbierające w formie rur drenarskich zostaną wykonane przy ścianach wschodniej i południowej budynku - ich zadaniem jest przejęcie wód strefy aeracji przy ścianach zewnętrznych budynku. Drenaż powierzchniowy zbierający (osuszający) zostanie wykonany z rur drenarskich układanych w odległości min. 1,0 m od granicy działki oraz od budynków na głębokości - 0,40 m do 1,0 m. Drenaż układany powyżej poziomu posadowienia fundamentów budynków. Drenaż rozsączający zostanie wykonany z rur drenarskich Ø100 układanych pod nawierzchnią utwardzoną we wschodniej i zachodniej części działki na głębokości - 0,40 m do 1,4 m w odległości min. 4,0 m od zabudowań na działkach sąsiednich. Rozprowadzenie wody w strefie aeracji odbywa się poniżej poziomu posadowienia budynków w obrębie oddziaływania drenażu. Na załamaniach rurociągów w oznaczonych miejscach zaprojektowano studzienki 0315. (...) Drenaż powierzchniowy składa się z części zbierającej (osuszającej) i rozsączającej (projekt budowlany - s. 8). Zestawienie ilościowe elementów drenażu obejmuje (projekt budowlany - s. 9): Drenaż zbierający Ø 100 PVC-u: 94,5 m; Drenaż rozsączający Ø 100 PVC-u: 105,7 m; Rura pełna Ø 100 PVC: 20 m; Studzienki rewizyjne Ø 315: 5 szt. (długość całkowita 6,6 m). Inwestycja jest zgodna z ustaleniami ww. miejscowego planu.

Zgodnie z art. 35 ust. 1 pkt 2 P. bud., przed wydaniem decyzji o pozwoleniu na budowę lub odrębnej decyzji o zatwierdzeniu projektu budowlanego właściwy organ sprawdza także zgodność projektu zagospodarowania działki lub terenu z przepisami, w tym techniczno-budowlanymi. GINB nie stwierdził, aby rozwiązania projektowe zatwierdzone kontrolowaną decyzją o pozwoleniu na budowę rażąco uchybiały przepisom ww. rozporządzenia Ministra Infrastruktury z 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U z 2002 r. Nr 75, poz. 690 - według stanu na dzień wydania kontrolowanej decyzji).

Mając na uwadze argumentację skarżących, wnioskujących o zbadanie odległości rur rozsączających na podstawie obowiązujących norm w zakresie odległości, GINB wyjaśnił, że obowiązujące przepisy nie regulują odległości ww. drenażu rozsączającego ani też drenażu zbierającego od budynków i granic działek sąsiednich.

Za bezzasadny należało uznać również zarzut nieuzyskania dla przedmiotowej inwestycji pozwolenia wodnoprawnego. Zgodnie z treścią art. 122 ust. 1 pkt 1 ustawy z 18 lipca 2001 r. Prawo wodne (według stanu na dzień kontrolowanej decyzji), jeżeli ustawa nie stanowi inaczej, pozwolenie wodnoprawne jest wymagane na szczególne korzystanie z wód. Stosownie zaś do treści art. 37 pkt 2 Prawa wodnego szczególnym korzystaniem z wód jest korzystanie wykraczające poza korzystanie powszechne lub zwykłe, w szczególności wprowadzanie ścieków do wód lub do ziemi. Zgodnie zaś z treścią art. 9 ust. 1 pkt 14 lit. c Prawa wodnego, przez ścieki rozumie się wody opadowe lub roztopowe, ujęte w otwarte lub zamknięte systemy kanalizacyjne, pochodzące z powierzchni zanieczyszczonych o trwałej nawierzchni, w szczególności z miast, portów, lotnisk, terenów przemysłowych, handlowych, usługowych i składowych, baz transportowych oraz dróg i parkingów.

Z projektu budowlanego (s.11), wynika, że wody opadowe i roztopowe odprowadzone będą z dachu budynku oraz nawierzchni utwardzonej o powierzchni mniejszej niż 1000 m2. Podkreślić należy, że wśród ww. powierzchni zanieczyszczonych o trwałej nawierzchni nie znajdują się dachy. Ponadto w projekcie budowlanym (s. 10) wskazano, że woda opadowa i roztopowa przesączająca się do strefy aeracji gruntu z powierzchni biologicznie czynnych i utwardzeń nie pochodzi z powierzchni zanieczyszczonych.

W ocenie GINB, mając na uwadze powyższe, uznał, że ww. wód opadowych i roztopowych w przedmiotowej sprawie nie ma można zakwalifikować, jako ścieków na gruncie, których definicja zawarta została w art. 9 ust. 1 pkt 14 lit. c Prawa wodnego. Natomiast argumentacja skarżących wskazująca na odprowadzanie wód z powierzchni usługowych i parkingów, pozostaje bez wpływu na przedmiotową kwestię. W szczególności kiedy przedmiotem spornej inwestycji jest drenaż rozsączający wodę znajdująca się w strefie aeracji.

W związku z powyższym uzyskanie pozwolenia wodnoprawnego w niniejszej sprawie nie było wymagane.

Za bezzasadne uznał GINB zarzuty naruszenia art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. w zw. z art. 122 ust. 1 pkt 1 ustawy Prawo wodne w zw. z art. 7 k.p.a. i naruszenia art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. w zw. z art. 25 pkt 1 Pr. bud., zgodnie z którym do podstawowych obowiązków inspektora nadzoru inwestorskiego należy reprezentowanie inwestora na budowie przez sprawowanie kontroli zgodności jej realizacji z projektem lub pozwoleniem na budowę, przepisami oraz zasadami wiedzy technicznej. Podkreślić bowiem należy, że ww. obowiązek nałożony został na inspektora nadzoru inwestorskiego, a nie na organ administracji architektoniczno-budowlanej.

Mając zaś na uwadze zarzut naruszenia art. 5 ust. 1 pkt 9 Pr. bud. GINB wyjaśnił, że w orzecznictwie sądowo - administracyjnym wielokrotnie wskazywano, że pojęcie uzasadnionych interesów osób trzecich powinno być interpretowane w oparciu o przesłanki obiektywne, a więc w oparciu o zgodność z przepisami, w tym techniczno- budowlanymi przewidzianymi w przepisach rozporządzenia Ministra Infrastruktury z 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie oraz z normami obowiązującymi w budownictwie. Oznacza to, że gdyby w postępowaniu prowadzonym w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę, czy też w postępowaniu nieważnościowym wykazano sprzeczność z powyższymi wymogami, to spowodowane w wyniku jej realizacji uciążliwości dla otoczenia mogą zostać zakwalifikowane, jako naruszające "uzasadnione interesy osób trzecich". Z taką sytuacją nie mamy do czynienia w analizowanej sprawie.

Odnosząc się do zrzutu naruszenia art. 144 Kodeksu cywilnego, GIMNB uznał, że przepisy ustawy Prawo budowlane nie są przepisami szczególnymi w stosunku do art. 144 k.c. Roszczenie oparte na treści art. 144 k.c. jest roszczeniem cywilnym i do jego rozpoznania w postępowaniu administracyjnym oraz sądowoadministracyjnym brak jest jakichkolwiek podstaw. W przypadku takiego naruszenia oraz faktycznego zalewania działki skarżących mogą oni skorzystać ze środków ochrony prawnej przewidzianych w przepisach ustawy Kodeks cywilny, w tym mogą wystąpić z roszczeniem odszkodowawczym do sądu cywilnego.

Dlatego też GINB nie stwierdził, aby decyzja Starosty [...] z [...] stycznia 2015 r., Nr [...], naruszała rażąco przepisy obowiązujące w dacie jej wydania. Ponadto nie jest ona obarczona żadną z pozostałych z wad, o których mowa w art. 156 § 1 k.p.a. tj. decyzja nie została wydana z naruszeniem przepisów o właściwości, bez podstawy prawnej, nie dotyczy sprawy już poprzednio rozstrzygniętej inną decyzją ostateczną albo sprawy, którą załatwiono milcząco, nie została skierowana do osoby niebędącej stroną w sprawie, w razie jej wykonania nie wywołałaby czynu zagrożonego karą oraz nie zawiera wady powodującej jej nieważność z mocy prawa.

Z decyzją tą nie zgodzili się skarżący, wnosząc pismem swego pełnomocnika, datowanym na 5 marca 2021 r. skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, zaskarżając ją w całości.

Pełnomocnik zarzucił decyzji naruszenie:

"1. art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. w zw. z art. 5 ust. 1 pkt 2 lit. b i pkt 9 ustawy z dn. 07.07.1994 r. Prawo budowlane (...) w zw. z art. 144 k.c. - przez ich błędną wykładnię i przyjęcie, że decyzja, która powoduje naruszenie uzasadnionych interesów osób trzecich na skutek ponadnormatywnego oddziaływania na sąsiednią nieruchomość, zakłócającego korzystanie z przysługującego im prawa własności, nie stanowi rażącego naruszenia prawa;

2. art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. w zw. z art. 35 ust. 1 pkt 1 pr. bud. w zw. z art. 122 ust. 1 pkt 1, art. 37 pkt 2 w zw. z art. 9 ust. 1 pkt 14 ustawy z dn. 18.07.2001 r. Prawo wodne (...) w zw. z art. 7 k.p.a. - przez ich błędną wykładnię polegającą na przyjęciu, że zaskarżona decyzja nie narusza rażąco prawa bowiem odpowiada miejscowemu planowi zagospodarowania przestrzennego oraz dla jej wydania nie było potrzebne pozwolenie wodnoprawne, gdyż nie dotyczy odprowadzania wód z powierzchni usługowych i parkingów, podczas gdy prawidłowa wykładnia ww. przepisów wskazuje na to, że wydanie pozwolenia wodnoprawnego stanowiło warunek niezbędny ze względu na fakt odprowadzania wód z powierzchni usługowych i parkingu;

3. art. 35 ust. 1 pkt 1 pr. bud. w zw. z § 14 ust. 1 pkt 3 lit. i oraz j uchwały Rady Miejskiej w [...] z dnia [...] marca 2014 roku Nr [...][...] w sprawie uchwalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego miasta [...] (Dz. Urz. Woj. [...]z dn. [...].04.2014 r. poz. [...] , dalej, jako: "m.p.z.p.") w zw. z art. 9 ust. 1 pkt 14 lit. c pr. wodne - przez ich niewłaściwe zastosowanie na skutek pominięcia sposobu użytkowania działki nr [...] w zakresie działalności usługowej w postaci placówki medycznej (przychodnia) wraz z wybudowanym na jej potrzeby parkingiem, które to powierzchnie należy uznać za powierzchnie zanieczyszczone o trwałej nawierzchni, a w konsekwencji pochodzące z niej wody opadowe lub roztopowe należało uznać za ścieki, na których wprowadzenie do ziemi inwestor winien uzyskać pozwolenie wodno-prawne;

4. art. 5 ust. 1 pkt 2 lit. b i pkt 9 pr. bud. w zw. z § 28 i § 29 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dn. 12.04.2012 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz.U. z 2002 r. Nr 75 poz. 690 ze zm.) - przez ich niewłaściwe zastosowanie i przyjęcie, że niewyposażenie działki nr [...] w należycie zaprojektowaną i wybudowaną kanalizację umożliwiającą odprowadzenie wód opadowych do sieci kanalizacji deszczowej lub ogólnospławnej, w sytuacji braku przeszkód do podłączenia jej do znajdującej się w ulicy sieci kanalizacji miejskiej, a tym samym skierowanie spływu wód opadowych na teren sąsiedniej nieruchomości także poprzez naruszenie minimalnej odległości położenia rury rozsączającej, nie stanowi rażącego naruszenia prawa".

Pełnomocnik skarżących wniósł o uchylenie zaskarżonej i poprzedzającej ją decyzji oraz zasądzenie kosztów postepowania.

Uzasadniając skargę pełnomocnik skarżących wyjaśnił, że obie decyzje naruszają art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. w zw. z art. 5 ust. 1 pkt 2 lit. b. i pkt 9 Pr. bud. w zw. z art. 144 k.c. Zgodnie z art. 5 ust. 1 Pr. bud., obiekt budowlany wraz ze związanymi z nim urządzeniami budowlanymi należy, biorąc pod uwagę przewidywany okres użytkowania, projektować i budować w sposób określony w przepisach, w tym techniczno-budowlanych, oraz zgodnie z zasadami wiedzy technicznej, zapewniając m.in.: warunki użytkowe zgodne z przeznaczeniem obiektu, w szczególności w zakresie usuwania ścieków, wody opadowej i odpadów, a także poszanowanie, występujących w obszarze oddziaływania obiektu, uzasadnionych interesów osób trzecich, w tym zapewnienie dostępu do drogi publicznej.

Organ administracyjny wydając decyzję dotyczącą pozwolenia na budowę obowiązany jest badać, czy obiekt budowlany spełnia wymagania techniczne w zakresie usuwania ścieków i wody opadowej z nieruchomości, a także to, czy budowa nie narusza praw właścicieli nieruchomości sąsiednich. Obowiązki te stanowią odzwierciedlenie normy z art. 144 k.c., przewidującej zakaz immisji. Konieczność badania tych przesłanek potwierdził również Sąd Najwyższy w wyroku z dnia 17.12.2008 r. w sprawie o sygn. akt: I CSK 191/08.

W orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego przyjmuje się, że w ogólności przepisy Prawa budowlanego wcale nie wykluczają powiązania kwestii oddziaływania obiektu budowlanego z ponadnormatywnym oddziaływaniem na sąsiednią nieruchomość oraz z naruszeniem przysługującemu właścicielowi prawa własności nieruchomości. Nawet wystąpienie nieponadnormatywnego oddziaływania może mieć wpływ na sposób wykonywania prawa własności na sąsiedniej nieruchomości, ale przy uwzględnieniu konkretnych parametrów planowanej inwestycji. W system ochrony praw właścicielskich wpisuje się bowiem wyrażona w Prawie budowlanym zasada wolności budowlanej (art. 4), zgodnie z którą każdy ma prawo zabudowy nieruchomości gruntowej, jeżeli wykaże prawo do dysponowania na cele budowlane, pod warunkiem zgodności zamierzenia budowlanego z przepisami. Proces inwestycyjno-budowlany nie może naruszać obowiązującego porządku prawnego, w tym przepisów prawa cywilnego. Tym bardziej, że art. 5 ust. 1 pkt 9 Pr. bud. wprost uzależnia legalność projektowania i budowy obiektu budowlanego od poszanowania, występujących w obszarze oddziaływania obiektu, uzasadnionych interesów osób trzecich.

W orzecznictwie NSA przyjmuje się, że do przepisów odrębnych, w rozumieniu art. 3 pkt 20 Pr. bud. należą nie tylko przepisy rozporządzeń określających warunki techniczne, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowania, przepisy z zakresu ochrony środowiska oraz zagospodarowania przestrzennego, ale także przepisy prawa cywilnego w zakresie ochrony prawa własności. Wskazuje się również, że przez ograniczenie możliwości zagospodarowania działki sąsiedniej należy rozumieć także utrudnienia w korzystaniu z nieruchomości zgodnie z jej przeznaczeniem.

Stanowisko organu odsyłającego skarżących na "drogę powództwa cywilnego z art. 144 k.c." w żadnej mierze nie zasługuje na uwzględnienie, gdyż kwestie te podlegają badaniu już na etapie postępowania w sprawie wydania pozwolenia na budowę.

Starosta [...] wydając decyzję nr [...] w przedmiocie pozwolenia na budowę doprowadził do tego, że wody opadowe oraz ścieki z terenu jednej nieruchomości (stanowiącej nieruchomość usługową wraz z parkingiem), są odprowadzane na nieruchomość sąsiednią (z domem mieszkalnym) w sposób powodujący permanentne immisje. Nieruchomość sąsiednia jest w efekcie zalewana wodami z działki nr [...], czego konsekwencją jest zawilgocenie budynku mieszkalnego skarżących, powstawanie szkodliwej dla zdrowia pleśni w tym budynku, co z kolei doprowadza do wyrządzenia im znacznej szkody majątkowej związanej z koniecznością dokonywania ciągłych remontów w budynku mieszkalnym.

Ustawodawca nałożył na organ orzekający szereg uprawnień i obowiązków związanych z wydawaniem decyzji dotyczących budowy. Obowiązki te nie mogą ograniczać się wyłącznie do bezrefleksyjnej analizy projektu przedkładanego przez inwestora. Badane winny być również stosunki sąsiedzkie i wzajemne relacje pomiędzy nieruchomościami w ramach obszaru oddziaływania. W przeciwnym wypadku może bowiem dojść do powstania szkody, za którą odpowiedzialność może ponosić również organ administracyjny.

W okolicznościach niniejszej sprawy organy dopuściły się również naruszenia art. 5 ust. 1 pkt 2 lit. b i pkt 9 Pr. bud. w zw. z § 28 i § 29 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z 12 kwietnia 2012 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz.U. z 2002 r. Nr 75 poz. 690 ze zm.) przez ich niewłaściwe zastosowanie i przyjęcie, że niewyposażenie działki nr [...] w należycie zaprojektowaną i wybudowaną kanalizację umożliwiającą odprowadzenie wód opadowych do sieci kanalizacji deszczowej lub ogólnospławnej, w sytuacji braku przeszkód do podłączenia jej do znajdującej się w ulicy sieci kanalizacji miejskiej, a tym samym skierowanie spływu wód opadowych na teren sąsiedniej nieruchomości także poprzez naruszenie minimalnej odległości położenia rury rozsączającej, nie stanowi rażącego naruszenia prawa.

Przywołane przepisy rozporządzenia w sposób jednoznaczny nakładają na inwestora obowiązek zaprojektowania i wybudowania takiego rozwiązania w zakresie kanalizacji, który zapewni efektywne odprowadzenie wód opadowych, przy czym jako rozwiązanie podstawowe przewiduje się podłączenie do sieci kanalizacji deszczowej lub ogólnospławnej. Jest to o tyle istotne, że działka nr [...]posiada bezpośredni dostęp do miejskiego systemu kanalizacji deszczowej, albowiem znajduje się on tuż przy działce, tj. w ulicy [...], a zatem nie było żadnych przeszkód, aby dokonać do niego stosownego przyłącza. W konsekwencji nie doszło do ziszczenia się przesłanki z § 28 ust. 2 ww. rozporządzenia w postaci "braku możliwości przyłączenia do sieci kanalizacji deszczowej", a zatem niedopuszczalne było stworzenie w tym wypadku drenażu rozsączającego wodę, który na dodatek doprowadził do zmiany naturalnego spływu wód opadowych i ich skierowania na teren sąsiedniej nieruchomości.

W treści zaskarżonej decyzji GINB dokonuje również błędnego ustalenia przeznaczenia nieruchomości objętej inwestycją, albowiem wbrew faktom nie kwalifikuje jej, jako usługową oraz pomija całkowicie okoliczność, że w części została przeznaczona na parking. Na terenie działki nr [...]prowadzona jest placówka medyczna - Niepubliczny Zakład Opieki Zdrowotnej [...] , przy której zlokalizowano utwardzony kostką brukową parking samochodowy. Powyższe powoduje, że stosownie do treści § 14 ust. 1 pkt 3 lit. i oraz j uchwały Rady Miejskiej w [...] z [...] marca 2014 r. Nr [...][...] w sprawie uchwalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego miasta [...] , a także art. 35 ust. 1 pkt 1 Pr. bud. w zw. z art. 122 ust. 1 pkt 1, art. 37 pkt 2 w zw. z art. 9 ust. 1 pkt 14 prawa wodnego, konieczne było w tym wypadku uzyskanie przez inwestora pozwolenia wodnoprawnego.

GINB pominął powyższą okoliczność wskazując jedynie, że wód opadowych i roztopowych w przedmiotowej sprawie nie można zakwalifikować, jako ścieków na gruncie, których definicja została zawarta w art. 9 ust. 1 pkt 14 lit. c prawa wodnego, zaś okoliczność odprowadzania wód z powierzchni usługowych i parkingów pozostaje bez wpływu na przedmiotową kwestię. Powyższe stanowi oczywiste naruszenie przepisów, ponieważ przywołany art. 9 ust. 1 pkt 14 lit. c prawa wodnego stanowi jednoznacznie, że przez ścieki rozumie się wprowadzane do wód lub do ziemi wody opadowe lub roztopowe, ujęte w otwarte lub zamknięte systemy kanalizacyjne, pochodzące z powierzchni zanieczyszczonych o trwałej nawierzchni, w szczególności z miast, portów, lotnisk, terenów przemysłowych, handlowych, usługowych i składowych, baz transportowych oraz dróg i parkingów. W ocenie skarżących fakt wykorzystywania nieruchomości do celów działalności usługowej oraz zlokalizowanie na jej terenie parkingu w sposób jednoznaczny wskazuje na spełnienie kryteriów pozwalających na uznanie wód za ścieki, a co za tym idzie - wymagających uzyskania pozwolenia wodnoprawnego stosownie do treści art. 122 ust. 1 pkt 1 w zw. z art. 37 pkt 2 prawa wodnego.

Nieuzyskanie pozwolenia wodnoprawnego stanowi rażące naruszenie prawa widoczne na pierwszy rzut oka. Przy wykładni pojęcia "rażące naruszenie prawa" trzeba brać pod uwagę skutki tego naruszenia - jeżeli skutki naruszenia są niemożliwe do zaakceptowania z punktu widzenia praworządności to dane naruszenie jest rażącym naruszeniem prawa. Oznacza to, że organ rozstrzygając w przedmiocie nieważności powinien przeanalizować skutki, jakie niesie ze sobą wydanie decyzji nr [...], a skutki te, jak wynika z akt przedmiotowego postępowania, są niezwykle dotkliwe i wiążą się z powstaniem po stronie skarżących znacznej szkody w postaci permanentnych immisji, powodujących z kolei obniżenie wartości nieruchomości oraz konieczność ciągłego ponoszenia kosztów związanych z podmywaniem należącego do nich budynku mieszkalnego.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje.

Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t. jedn. Dz.U. z 2021 r., poz. 137) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, a kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Oznacza to, że sądy administracyjne nie orzekają merytorycznie, tj. nie wydają orzeczeń, co do istoty sprawy, lecz badają zgodność zaskarżonego aktu administracyjnego z obowiązującymi przepisami prawa, określającymi prawa i obowiązki stron oraz przepisami procedury administracyjnej, normującymi zasady postępowania przed organami administracji publicznej. Z brzmienia zaś art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. jedn. Dz. U. z 2019 r., poz. 2325), zwanej dalej "p.p.s.a." wynika, że w wypadku, gdy sąd stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, bądź naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, bądź inne naruszenie przepisów postępowania, jeśli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy, wówczas - w zależności od rodzaju naruszenia - uchyla decyzję lub postanowienie w całości lub w części, albo stwierdza ich nieważność bądź niezgodność z prawem. Nie ulega więc wątpliwości, że zaskarżona decyzja lub postanowienie mogą ulec uchyleniu tylko wtedy, gdy organom administracji publicznej można postawić uzasadniony zarzut naruszenia prawa, czy to materialnego, czy to procesowego, jeżeli naruszenie to miało, bądź mogło mieć wpływ na wynik sprawy.

Biorąc pod uwagę powyższe, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie stwierdził, że zaskarżona decyzja nie naruszała prawa w ww. sposób, a skarga nie była zasadna. Zarówno organ I instancji, jak i organ odwoławczy rozpatrzyły sprawę w sposób nienaruszający przepisów procesowych, poprawnie stosując wskazane w uzasadnieniach obu decyzji przepisy prawa materialnego.

Słusznie organ II instancji podkreślił szczególny charakter postępowania w sprawę stwierdzenia nieważności ostatecznej decyzji administracyjnej. Jest to postępowanie nadzwyczajne, w którym organ administracji publicznej musi dokonać oceny, czy wady kontrolowanej decyzji ostatecznej są na tyle poważne (a więc zostały stypizowane w art. 156 § 1 pkt. 1 – 7 k.p.a.), że należy odstąpić od generalnej zasady trwałości decyzji administracyjnych, wyrażonej w art. 16 § 1 k.p.a. W tak rozumianym zakresie GINB poprawnie uzasadnił zarówno ww. nadzwyczajny charakter postępowania, jak również prawidłowo wyjaśnił przesłanki nieważności decyzji, opisane w art. 156 § 1 pkt. 2 k.p.a.

Odnosząc teoretyczne rozważania prawne do stanu faktycznego sprawy niniejszej organ dokonał prawidłowej subsumpcji prawnej stwierdzając, że decyzja Starosty [...] z [...] stycznia 2015 r., Nr [...] , zatwierdzająca projekt budowlany i udzielającej B B pozwolenia na budowę drenażu powierzchniowego nie ma wad enumeratywnie określonych w art. 156 § 1 k.p.a. i dlatego nie ma podstaw do stwierdzenia jej nieważności.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyjaśnia, że – wbrew twierdzeniom pełnomocnika skarżących – kwestionowana co do jej ważności decyzja Starosty [...] nie naruszała rażąco ani prawa własności skarżących do ich nieruchomości, ani przepisów ówcześnie obowiązującej ustawy z 18 lipca 2001 r. Prawo wodne (t. jedn. Dz. U. z 2017 r., poz. 1121, dalej: "Prawo wodne") i przepisów wykonawczych, ani obowiązującego prawa miejscowego. Niezwiązany zarzutami skargi tut. Sąd dokonał analizy zarówno zaskarżonej decyzji GINB, jak i poprzedzającej ją decyzji Wojewody [...] nie znajdując naruszenia przez te organa prawa materialnego lub procesowego w stopniu uzasadniającym uchylenie decyzji GINB i ewentualnie Wojewody.

Odnosząc się natomiast do skargi pełnomocnika skarżących, stwierdzić należy, co następuje.

Zgodnie z art. 144 Kodeksu cywilnego, właściciel nieruchomości powinien przy wykonywaniu swego prawa powstrzymywać się od działań, które by zakłócały korzystanie z nieruchomości sąsiednich ponad przeciętną miarę, wynikającą ze społeczno-gospodarczego przeznaczenia nieruchomości i stosunków miejscowych. Przepis ten stanowi ustawowy zakaz tzw. immisji pośrednich, regulując zasady sąsiedztwa nieruchomości. Co do zasady, ochrona przed immisjami jest domeną prawa cywilnego; właścicielowi nieruchomości, którego korzystanie zostaje zakłócone w ten sposób przysługuje roszczenie dochodzone przed sądem powszechnym - tzw. actio negatoria (art. 222 § 2 k.c.), w ramach którego może domagać się przywrócenia stanu zgodnego z prawem i zaniechania naruszeń. Rażące naruszenie cywilnoprawnego zakazu immisji może stanowić wadę decyzji, o której mowa w art. 156 § 1 pkt. 2 k.p.a. wówczas, gdy zostanie powiązane z przepisem prawa materialnego administracyjnego, odnoszącego się do stosunków sąsiedzkich i wprowadzających określone zakazy lub nakazy administracyjnoprawne (np. kwestie związane z sytuowaniem budynków na działce sąsiedniej, zakaz zmiany naturalnego spływu wód opadowych w celu kierowania ich na teren nieruchomości sąsiedniej itp.).

Błędem jest natomiast łączenie zakazu z art. 144 k.c. z przepisami ogólnymi prawa administracyjnego (w tym budowlanego), wprowadzającymi tylko generalne zasady postępowania w określonych sprawach i wyprowadzanie z takiego powiązania wniosku o rażącym (art. 156 § 1 pkt. 2 k.p.a.) naruszeniu tychże zasad, jak czyni to pełnomocnik skarżących.

W art. 5 Pr. bud. ustawodawca określił zasady ogólne projektowania obiektów budowlanych; dopiero w przepisach szczegółowych wprowadzone zostały nakazy i zakazy związane z prowadzeniem robót budowlanych. Jak słusznie wyjaśnił Naczelny Sąd Administracyjny, "konstrukcja przepisu art. 5 p.b., który formułuje pewne zasady generalne obowiązujące w procesie budowy i użytkowania obiektów budowlanych, polega na odesłaniu do przepisów odrębnych, regulujących w sposób szczegółowy objęte nim zagadnienia, w tym przepisów techniczno-budowlanych i innych przepisów wykonawczych" (wyrok z 20 sierpnia 2020 r., sygn. akt II OSK 1634/18, CBOSA).

Norma prawna, wynikająca z art. 5 Pr. bud., nie może być więc naruszona w sposób rażący, gdyż jest ogólna. W orzecznictwie przyjmuje się dość jednolicie, że ochrona wynikająca z art. 5 ust. 1 Pr. bud. nie dotyczy wszelkich niedogodności związanych z planowaną inwestycją, ale takich, gdy projektowany obiekt naruszałby konkretne przepisy. Z tego artykułu wynika, że poszanowaniu podlegają nie wszystkie, lecz tylko uzasadnione – a więc kwalifikowane dyspozycją konkretnego przepisu prawa materialnego o charakterze szczegółowym - interesy osób trzecich. Dlatego też w sprawie nie mógł być rażąco naruszony kwestionowaną decyzją organu administracji architektoniczno budowlanej ani pkt. 2 lit. b, ani pkt. 9 art. 5 ust. 1 Pr. bud.

Ponadto, poszanowanie interesów osób trzecich polega na umożliwieniu tym podmiotom skorzystania z prawa zabudowy w takim zakresie, w jakim przysługuje ono inwestorowi. Wiąże się to z potrzebą dokonywania wyważenia interesów inwestora i właścicieli sąsiednich działek, co wymaga uwzględnienia istniejącej zabudowy oraz możliwości zabudowy działek w przyszłości (por. wyrok NSA z 10 grudnia 2020 r., sygn. akt II OSK 1626/18, CBOSA). Owo "ważenie interesów" musi uwzględniać, że interes osób trzecich (art. 5 ust. 1 pkt. 9 Pr. bud.) nie może uniemożliwiać wykonywania prawa inwestora, określonego w art. 4 Pr. bud. Każdy ma bowiem prawo zabudowy nieruchomości gruntowej, jeżeli wykaże prawo do dysponowania nieruchomością na cele budowlane, pod warunkiem zgodności zamierzenia budowlanego z przepisami.

Stąd też zarzut Nr 1 skargi był całkowicie bezzasadny i błędny.

Badając w postępowaniu nadzwyczajnym zaistnienie przesłanki z art. 156 § 1 pkt. 2 k.p.a. organ obowiązany jest uwzględnić stan faktyczny i prawny, jaki istniał w dacie wydania kwestionowanej decyzji. W dniu wydania kwestionowanej co do jej ważności decyzji Starosty [...] obowiązywał (art. 5 ustawy z 24 kwietnia 2015 r. o zmianie niektórych ustaw w związku ze wzmocnieniem narzędzi ochrony krajobrazu, Dz. U. z 2015 r., poz. 774) art. 35 ust. 1 pkt. 1 Pr. bud. w brzmieniu: "przed wydaniem decyzji o pozwoleniu na budowę lub odrębnej decyzji o zatwierdzeniu projektu budowlanego właściwy organ sprawdza zgodność projektu budowlanego z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego i innymi aktami prawa miejscowego albo decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu w przypadku braku miejscowego planu, a także wymaganiami ochrony środowiska, w szczególności określonymi w decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, o której mowa w art. 71 ust. 1 ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko". Przepis ten – wbrew twierdzeniom skargi – nie odnosił się w żadnej mierze do wymagań uzyskania ewentualnych pozwoleń wodnoprawnych.

W zakresie natomiast, w którym cyt. przepis nakazywał sprawdzenie zgodności projektu budowlanego z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego organa obu instancji przeprowadziły stosowne i poprawne ustalenia w postępowaniu nadzwyczajnym. W uzasadnieniu zaskarżonej decyzji GINB wziął pod uwagę, że działka nr ew. [...] na której zaprojektowano drenaż powierzchniowy, położna jest na terenie objętym miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego miasta [...] (uchwała Rady Miejskiej w [...] z [...] marca 2014 r., Nr [...]- Dz. Urz. Woj. [...]z [...]kwietnia 2014 r., poz. [...]), na obszarze oznaczonym w planie symbolem 24U - tereny usług komercyjnych lub publicznych (§ 23 ust. 1 pkt 1 lit. a uchwały). W takim zakresie zasadnie przywołał organ § 14 ust. 1 pkt 3 planu miejscowego, zgodnie z którym prawo miejscowe dopuszcza dwa rodzaje odprowadzania wody deszczowej i wód opadowych - do istniejącej kanalizacji lub infiltrację do gruntu. W tym też zakresie organ odniósł się do założeń projektowych, wskazując, że zezwolone roboty budowlane dotyczyły właśnie budowy drenażu powierzchniowego z rur drenarskich i studzienek rewizyjnych przeznaczonych do rozprowadzania i rozpraszania wody strefy aeracji w granicach działki [...]poniżej poziomu posadowienia budynków w obrębie oddziaływania drenażu a więc w sposób planem miejscowym przewidziany.

Przywołane przez pełnomocnika skarżących w skardze art. 122 ust. 1 pkt. 1 oraz art. 37 pkt. 2 i art. 9 ust. 1 pkt. 14 obowiązującej w dniu wydania kwestionowanej co do ważności decyzji ustawy Prawo wodne (wg. t. jedn. z Dz. U. z 2015 r., poz. 469) przewidywały, że o ile ustawa nie stanowiła inaczej, pozwolenie wodnoprawne było niezbędne na szczególne korzystanie z wód, a więc na korzystanie wykraczające poza korzystanie powszechne lub zwykłe – w szczególności na wprowadzanie ścieków do wód lub ziemi.

Definicja ścieków została zamieszczona w art. 9 ust. 1 pkt. 14 Prawa wodnego i obejmowała wprowadzane do wód lub do ziemi m. in. wody opadowe lub roztopowe, ujęte w otwarte lub zamknięte systemy kanalizacyjne, pochodzące z powierzchni zanieczyszczonych o trwałej nawierzchni, w szczególności z miast, portów, lotnisk, terenów przemysłowych, handlowych, usługowych i składowych, baz transportowych oraz dróg i parkingów. Jak zaś wynika z projektu budowlanego (s. 7) powierzchnia niezabudowanej działki nr ewid[...]przy ul. [...]w [...]w dniu orzekania przez Starostę [...]nie była utwardzona; z ogólnej powierzchni działki 1710,41 m kw. aż 1698,41 m kw. była to powierzchnia zielona. Dlatego też dla wydania decyzji w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego drenażu oraz udzielenia pozwolenia na budowę nie była niezbędna decyzja o pozwoleniu wodnoprawnym. W dniu wydawania kwestionowanej decyzji Starosty nie występowały bowiem przesłanki z art. 37 pkt. 2 i art. 9 ust. 1 pkt. 14 Prawa wodnego dla konieczności uzyskania pozwolenia wodnoprawnego na odprowadzanie ścieków w postaci wód opadowych lub roztopowych z powierzchni zanieczyszczonych o trwałej nawierzchni.

Pozwolenie wodnoprawne mogłoby być ewentualnie wymagane, gdyby na dzień orzekania Starosty [...]decyzją z [...]stycznia 2015 r. Nr [...] zrealizowana była już inna inwestycja – budowa budynku niepublicznego zakładu opieki zdrowotnej z przewidzianymi utwardzeniami gruntu, zezwolona decyzją tego Starosty z [...] maja 2014 r., Nr [...], a wykonywany drenaż miałby odprowadzać wody opadowe lub roztopowe, ujęte w otwarte lub zamknięte systemy kanalizacyjne, pochodzące z powierzchni zanieczyszczonych o utwardzonej nawierzchni.

Dlatego też zarzut Nr 2 skargi nie był zasadny,

Uwagi poczynione powyżej mają również zastosowanie w odniesieniu do zarzutu Nr 3, zawartego w skardze. Skoro § 14 ust. 1 pkt 3 miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego dopuszczał dwa rodzaje odprowadzania wody deszczowej i wód opadowych do istniejącej kanalizacji lub infiltrację do gruntu, to zaprojektowany drenaż odpowiadał ustaleniom prawa miejscowego. Fakt zaś braku zabudowy i utwardzenia gruntu przedmiotowej działki na dzień orzekania przez Starostę [...]w przedmiocie pozwolenia na budowę drenażu wykluczał konieczność uzyskania pozwolenia wodnoprawnego na taką budowę. Organ administracji architektoniczno budowlanej uwzględniał zaś stan faktyczny, istniejący w dniu orzekania, a nie stan faktyczny przyszły.

Dlatego niezasadny był również zarzut Nr 3 skargi.

Wbrew twierdzeniom pełnomocnika skarżących, zawartych w zarzucie Nr 4 skargi, z akt sprawy (w tym w szczególności z analizy projektu budowlanego drenażu) nie wynika, aby woda opadowa lub roztopowa została celowo skierowana z działki nr ewid. [...]na nieruchomości sąsiednie. Została ona skierowana w całości do instalacji drenażowej, której budowa została zezwolona decyzją Starosty [...], w ten sposób, że odprowadzona miała być do studzienek rewizyjnych na tejże działce. Należy też podkreślić, że nie jest zadaniem organów administracji architektoniczno budowlanej dokonywanie oceny prawidłowości projektu budowlanego; w tym zakresie pełną odpowiedzialność ponosi projektant. To projektant odpowiada za to, aby instalacja drenażowa i rewizyjna zapobiegały przedostawaniu się wody opadowej i roztopowej na nieruchomości sąsiednie. Organ wydający pozwolenie na budowę i zatwierdzający projekt budowlany jest więc związany w takim zakresie projektem budowlanym, sporządzonym przez osobę mającą stosowne uprawnienia. W takim wypadku kwestia ewentualnego wadliwego rozwiązania projektowego lub wadliwego wykonania instalacji nie może obciążać organu administracji publicznej, a potencjalne szkody właścicieli gruntów sąsiednich powstałe z tej przyczyny uprawniają ich do poszukiwania ochrony na drodze cywilnoprawnej.

Mając na uwadze dokonaną powyżej ocenę prawną tut. Sądu w odniesieniu do ogólnego charakteru prawnego art. 5 Pr. bud., wyjaśnić należy, że zgodnie z ówcześnie obowiązującym art. 5 ust. 1 pkt. 2 lit. b obiekt budowlany, jako całość oraz jego poszczególne części, wraz ze związanymi z nim urządzeniami budowlanymi należało, biorąc pod uwagę przewidywany okres użytkowania, projektować i budować w sposób określony w przepisach, w tym techniczno-budowlanych, oraz zgodnie z zasadami wiedzy technicznej, zapewniając warunki użytkowe zgodne z przeznaczeniem obiektu, w szczególności w zakresie usuwania ścieków, wody opadowej i odpadów. Jak wynikało z art. 5 ust. 1 pkt. 9 ww. ustawy, projektowanie powinno uwzględniać poszanowanie, występujących w obszarze oddziaływania obiektu, uzasadnionych interesów osób trzecich, w tym zapewnienie dostępu do drogi publicznej.

Zgodnie z § 28 ust. 1 i 2 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (wg. stanu jedn. z Dz. U. z 2002 r., Nr 75, poz. 690) działka budowlana, na której sytuowane są budynki, powinna być wyposażona w kanalizację umożliwiającą odprowadzenie wód opadowych do sieci kanalizacji deszczowej lub ogólnospławnej. W razie braku możliwości przyłączenia do sieci kanalizacji deszczowej lub ogólnospławnej, dopuszczalne było odprowadzanie wód opadowych na własny teren nieutwardzony, do dołów chłonnych lub do zbiorników retencyjnych. Zgodnie zaś z § 29 cyt. rozporządzenia, dokonywanie zmiany naturalnego spływu wód opadowych w celu kierowania ich na teren sąsiedniej nieruchomości było zabronione.

W kontekście ww. przepisów prawa materialnego nie sposób jest uznać – jak twierdzi pełnomocnik skarżących – że organa obu instancji wadliwie je "zastosowały" w postępowaniu nadzwyczajnym. Po pierwsze, organa te nie stosowały ww. przepisów, bo nie orzekały merytorycznie w przedmiocie pozwolenia na budowę, ale oceniały wystąpienie przesłanek potencjalnej nieważności takiego pozwolenia, w szczególności z art. 156 § 1 pkt. 2 k.p.a. Po drugie, zarówno Wojewoda [...] , jak i GINB, słusznie uznały, że przepisów tych nie naruszył (zwłaszcza rażąco) Starosta [...] . Skoro – o czym była już mowa – zarówno prawo miejscowej, jak i ww. § 28 ust. 2 rozporządzenia wykonawczego dopuszczał odprowadzenie wody opadowej na własny teren nieutwardzony do studzienek rewizyjnych, to zarówno zatwierdzenie projektu budowlanego przewidującego takie rozwiązanie, jak i udzielenie pozwolenia na budowę drenażu było zgodne z prawem. Jak wynika z oświadczenia uprawnionego w zakresie tego typu budów projektanta (s. 3 projektu budowlanego) projekt drenaży powierzchniowego działki nr ewid. [...] został wykonany zgodnie z obowiązującymi przepisami oraz zasadami wiedzy technicznej.

Twierdzenia skarżących o zalewaniu ich nieruchomości niepoparte ekspertyzą sporządzoną przez osobę posiadającą odpowiednie kwalifikacje nie są natomiast wystarczającą podstawą do zakwestionowania prawidłowości postępowania dowodowego przeprowadzonego przez organa nadzoru budowlanego. Skarżący, chcąc zakwestionować prawidłowość zawartej w oświadczeniu projektanta oceny, mogli jednak przedstawić stosowną ekspertyzę w tym przedmiocie. Wobec braku przedstawienia takiej ekspertyzy, brak jest podstaw do zakwestionowania ww. oświadczenia projektanta (por. w tym zakresie również wyrok NSA z 6 czerwca 2013 r., sygn. akt II OSK 345/12, CBOSA).

Ze zgromadzonego zaś w sprawie materiału dowodowego nie wynika, żeby inwestor w jakikolwiek sposób celowo kierował wody opadowe na działki sąsiednie. Tylko takie zaś działanie uzasadniałoby zastosowanie § 29 ww. rozporządzenia, ale nie w postępowaniu o stwierdzenie nieważności decyzji o pozwoleniu na budowę, a w postepowaniu zwykłym, z zakresu nadzoru budowlanego.

Starosta [...] nie tylko więc nie naruszył prawa rażąco, ale w ogóle go nie naruszył wydając pozwolenie na budowę przedmiotowego drenażu.

Dlatego też niezasadny był zarzut Nr 4 skargi.

Słusznie więc Wojewoda [...] odmówił stwierdzenia nieważności decyzji Starosty [...] , udzielającej pozwolenia na budowę drenażu z powodu niewystąpienia przesłanek z art. 156 § 1 (a w szczególności z pkt. 2 tego przepisu) k.p.a. Dlatego też GINB, jako organ odwoławczy, zgodnie z wskazanym, jako podstawa prawna art. 138 § 1 pkt. 1 k.p.a. utrzymał w mocy decyzję organu I instancji. Organa obu instancji ustaliły stan faktyczny sprawy zgodnie z art. 7 i art. 77 § 1 k.p.a. w sposób umożliwiający jego ocenę zgodnie z art. 80 k.p.a., zaś wydane decyzje uzasadniły zgodnie z dyspozycją art. 11 i art. 107 § 3 k.p.a.

W takim stanie rzeczy, na podstawie art. 151 p.p.s.a., Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie orzekł, jak w sentencji. Sprawa rozpoznana została na posiedzeniu niejawnym na podstawie art. 15 zzs4 ustawy z 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19 (...) - Dz. U. z 2020 r., poz. 374 ze zm.