Wyrok WSA w Krakowie, sygn. akt III SA/Kr 520/23
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie
Data orzeczenia: 2023-10-26 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6120 Ewidencja gruntów i budynków
Hasła tematyczne: Geodezja i kartografia
Skarżony organ: Inne
Treść wyniku: oddalono skargę
Powołane przepisy: article: Art. 24  ust. 2a pkt 1 lit. d
journal: Dz.U. 2023 poz 1752
law: Ustawa z dnia 17 maja 1989 r. - Prawo geodezyjne i kartograficzne (t. j.)

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: SWSA Jakub Makuch Sędziowie: SWSA Tadeusz Kiełkowski (spr.) ASR WSA Magdalena Gawlikowska Protokolant: specjalista Anna Chwalibóg po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 19 października 2023 r. sprawy ze skargi B. R. i K.R. na decyzję Małopolskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego z dnia 30 stycznia 2023 r. znak IG-II.7221.167.2022.TT w przedmiocie odmowy aktualizacji operatu ewidencji gruntów i budynków oddala skargę


UZASADNIENIE

Małopolski Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego decyzją z dnia 30 stycznia 2023 r., znak IG-II.7221.167.2022.TT, wydaną na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz. U. z 2022 r. poz. 2000 ze zm.) oraz art. 7b ust. 2 pkt 2 ustawy z dnia 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne (t.j. Dz.U. z 2021 r. poz. 1990 ze zm.) po rozpatrzeniu odwołania B. R. i K. R. od decyzji Starosty O. z dnia 15 września 2022 r., znak [...], orzekającej o odmowie aktualizacji operatu ewidencji gruntów i budynków w zakresie dokonania zmian przedmiotowo-podmiotowych polegających na ujawnieniu w ewidencji gruntów i budynków w obrębie Ł. działki nr 1/3 o pow. 0,1126 ha oraz ujawnieniu jej prawa własności na rzecz B. i K. R. w 2/8 cz. w miejsce dotychczasowych działki nr 1/3 o pow. 0,0404 ha (własność H. C. zgodnie z KW nr [...]) oraz działki nr 1/4 o pow. 0,0030 ha (własność Powiatu O. na podstawie decyzji o zezwoleniu na realizacje inwestycji drogowej z dnia 5 sierpnia 2021 r., znak: [...]) – utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję organu pierwszej instancji.

Powyższa decyzja, która jest przedmiotem skargi, zapadła w następujących okolicznościach faktycznych i prawnych.

Decyzją z dnia 16 listopada 2021 r., znak: [...], wydaną na podstawie art. 7d pkt 1 lit. a, art. 24 ust. 2a pkt 2 i art. 24 ust. 2c ustawy z dnia 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne (Dz. U. z 2021 r. poz. 1990 ze zm.) oraz art. 104, art. 107 § 1 i art. 109 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeksu postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2021 r. poz. 735 ze zm.), po rozpatrzeniu wniosku B. i K. R., Starosta O. odmówił aktualizacji operatu ewidencyjnego, polegającej na ujawnieniu w opisowej części ewidencji gruntów i budynków w obrębie Ł., jednostce ewidencyjnej Z. – obszar wiejski, działki nr 1/3 o pow. 0,1126 ha i wpisanie własności tej nieruchomości zgodnie ze stanem prawnym wynikającym ze zbioru dokumentów ZD [...], tj. na rzecz J. M., S. F., D. F., B. R., K. R., J. B., R. B., F. C. i M. C.

Decyzją z dnia 20 maja 2022 r., znak: IG-II.7221.195.2021.TT, wydaną na podstawie art. 138 § 2 k.p.a. w związku z art. 7b ust. 2 pkt 2 ustawy z dnia 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne (Dz. U. z 2021 r. poz. 1990 ze zm.), po rozpatrzeniu odwołania B. R. i K. R., Małopolski Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego orzekł kasatoryjnie. W uzasadnieniu tego rozstrzygnięcia organ odwoławczy wskazał, że nieprawidłowo ustalono strony postępowania oraz przedmiot wniosku. Realizacja żądania wnioskodawców jest możliwa wyłącznie przez ujawnienie działki nr 1/3 o pow. 0,1126 ha w miejsce aktualnie ujawnionych w obrębie Ł. działek nr 1/3 i nr 1/4 (które powstały w 1986 r. z podziału działki nr 1/2), gdyż to one stanowią obecnie ten obszar gruntu, który został ich zdaniem w przeszłości błędnie oznaczony. Tym samym również te działki stanowią przedmiot postępowania, a ich właściciel powinien być stroną postępowania. Nieuwzględnienie działek nr 1/3 i nr 1/4 i pominięcie pisma wnioskodawców z dnia 30 marca 2021 r., w którym domagali się oni w oparciu o zbiór dokumentów ZD [...] ujawnienia prawa własności jedynie w zakresie przypadających im 2/8 części działki spowodowało, że sentencja decyzji nie odpowiada w pełni żądaniu. W ponownie prowadzonym postępowaniu organ pierwszej instancji powinien: – ustalić właściwy krąg stron postępowania; – odnieść się do twierdzeń wnioskodawców (dotyczących m.in. istnienia parceli 1/3 w dwóch częściach oraz położenia parceli 1/2), jakie wywodzą oni z mapy [...]; – pozyskać odpis postanowienia z dnia 10 czerwca 2013 r. o uwłaszczeniu wydanego przez SR w O. (sygn. akt [...]) wraz z dokumentami geodezyjnymi obrazującymi granice działek będących przedmiotem uwłaszczenia, albowiem stanowiło ono podstawę ujawnienia prawa własności działek nr 1/3 i nr 1/4 zgodnie z KW nr [...] i pozwoli na wyjaśnienie wątpliwości dotyczących pierwotnego nabycia własności działek stanowiących poprzednio działkę nr 1/2 oraz jej położenia, granic i powierzchni; – rozważyć uznanie za strony postępowania jedynie wnioskodawców oraz właściciela działek nr 1/3 i nr 1/4, albowiem potencjalne ujawnienie prawa własności danej działki dotyczącego jedynie części współwłaścicieli nie narusza prawa pozostałych współwłaścicieli do ujawnienia ich praw na odrębny wniosek w przyszłości, jak również nie stanowi naruszenia zasady aktualności danych ewidencyjnych.

Decyzją z dnia 1 sierpnia 2022 r., znak: [...], wydaną na podstawie art. 104 § 1, art. 105 § 1, art. 107 § 1, art. 109 § 1 k.p.a., Starosta O. umorzył postępowanie w przedmiocie aktualizacji operatu ewidencyjnego polegającej na ujawnieniu w opisowej części ewidencji gruntów i budynków w obrębie Ł., jednostce ewidencyjnej Z. – obszar wiejski, działki nr 1/3 o pow. 0,1126 ha zgodnie ze stanem prawnym wynikającym ze zbioru dokumentów ZD [...] – w części dotyczącej ujawnienia prawa własności na rzecz J. B. (1/4), R. B. (1/4), D. i S. F. (1/8) i J. M. (1/8).

Decyzją z dnia 15 września 2022 r., znak: [...], wydaną na podstawie art. 7d pkt 1 lit. a, art. 20 ust. 1, art. 24 ust. 2a pkt 2 i art. 24 ust. 2c ustawy z dnia 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne (Dz. U. z 2021 r. poz. 1990 ze zm.) oraz art. 104, art. 107 § 1 i art. 109 § 1 k.p.a., po rozpatrzeniu wniosku B. i K. R., odmówił aktualizacji operatu ewidencji gruntów i budynków w zakresie dokonania zmian przedmiotowo-podmiotowych polegających na ujawnieniu w ewidencji gruntów i budynków w obrębie Ł. działki nr 1/3 o pow. 0,1126 ha oraz ujawnieniu jej prawa własności na rzecz B. i K. R. w 2/8 cz. w miejsce dotychczasowych: działki nr 1/3 o pow. 0,0404 ha (własność H. C. zgodnie z KW nr [...]) oraz działki nr 1/4 o pow. 0,0030 ha (własność Powiatu O. na podstawie decyzji o zezwoleniu na realizacje inwestycji drogowej z dnia 5 sierpnia 2021 r., znak: [...]). W uzasadnieniu tego rozstrzygnięcia organ pierwszej instancji wskazał, że dostępne materiały geodezyjne nie potwierdzają tezy wnioskodawców o istnieniu parceli nr 1/3 o pow. 0,4763 ha w dwóch niegraniczących ze sobą częściach, z których jedna o pow. 0,3637 ha znajdowała się w obrębie P., a druga o pow. 0,1126 znajdowała się w obrębie Ł. Tym samym w przeszłości nie mogło dojść do błędnego oznaczenia drugiej z nich przez przypisanie jej danych opisowych parceli nr 1/2, co miałoby uzasadniać aktualizację operatu ewidencyjnego.

Działając na skutek odwołania B. R. i K. R., Małopolski Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego wydał opisaną na wstępie decyzję z dnia 30 stycznia 2023 r., którą utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję organu pierwszej instancji. W uzasadnieniu tego rozstrzygnięcia organ odwoławczy na wstępie wyjaśnił, że prowadzenie operatu ewidencji gruntów i budynków regulują przepisy Pgik oraz rozporządzenia Ministra Rozwoju Pracy i Technologii z dnia 27 lipca 2021 r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków, a podstawową zasadą prowadzenia ewidencji gruntów i budynków jest zasada aktualności, a także przytoczył art. 20 ust. 1 i ust. 2, art. 24 ust. 2a, ust. 2b i ust. 2c Pgik. Następnie organ odwoławczy przeprowadził analizę historii przekształceń działek ewidencyjnych będących przedmiotem wniosku w kontekście żądań wnioskodawców i analizę przedstawionego przez nich materiału dowodowego.

W protokole parcelowym gminy katastralnej P. od roku 1895 r. figurowały parcele: 1/1 o powierzchni 0,7157 ha i 1/2 o powierzchni 0,0424 ha. Stan taki został również uwidoczniony na archiwalnej mapie katastralnej założonej w 1876 r. i prowadzonej do 1899 r. W 1911 roku (co potwierdza protokół parcelowy i mapa katastralna P. – km. 7 i 10) parcela 1/1 o powierzchni 0,7157 ha została podzielona na 3 parcele: 1/1 o powierzchni 0,3187 ha, 1/3 o powierzchni 0,3637 ha i 1/4 o powierzchni 0,0333 ha. W 1931 roku parcela 1/1 zmieniła powierzchnię na 0,3527 ha, parcela 1/2 na 0,0434 ha, a parcela 1/3 na 0,4763 ha. Jak wskazał organ pierwszej instancji, na podstawie analizy archiwalnej mapy i protokołu parcelowego stwierdzono, że zmiany powierzchni wynikały z poszerzenia wymienionych parcel kosztem parcel sąsiednich na osi północ-południe, a nie wschód-zachód, w związku z czym parcele o liczniku 1 nie zmieniły granic względem siebie.

W 1950 r. doszło do podziału administracyjnego wsi P. na wieś P. i wieś Ł. (które dotychczas nie stanowiły odrębnej wsi i katastralnie stanowiły część wsi P. – niwę). W efekcie powstały dwa osobne obręby: P. i Ł. Linia podziału administracyjnego wsi P. podzieliła parcelę 1/1 o powierzchni 0,3527 ha na parcele: 1/1 o powierzchni 0,0864 ha w obrębie P. i 1/5 o powierzchni 0,2663 ha w obrębie Ł. Po dokonaniu tego podziału parcele: 1/3 o powierzchni 0,4763 ha, 1/4 o powierzchni 0,0333 ha i 1/1 o powierzchni 0,0864 ha pozostały w obrębie P., natomiast parcele: 1/5 o powierzchni 0,2663 ha i 1/2 o powierzchni 0,0434 ha zostały włączone do obrębu Ł.

Po założeniu na terenie obrębów P. i Ł. w 1965 r. ewidencji gruntów i budynków, dotychczasowe parcele katastralne bez zmiany oznaczenia i powierzchni stały się działkami ewidencyjnymi. W 1986 r., działka ewidencyjna nr 1/2 o powierzchni 0,0434 ha w obrębie Ł. został podzielona (operat [...]) na działki: nr 1/3 o powierzchni 0,0404 ha i nr 1/4 o powierzchni 0,0030 ha. Aktualnie w EGiB w obrębie P. ujawnione są działki nr 1/3 o powierzchni 0,4763 ha, nr 1/4 o powierzchni 0,0333 ha i nr 1/1 o powierzchni 0,0864 ha, natomiast w obrębie Ł. ujawnione są działki: nr 1/5 o powierzchni 0,2663 ha, nr 1/3 o powierzchni 0,0404 ha i nr 1/4 o powierzchni 0,0030 ha. Wskazane działki ewidencyjne położone są na osi wschód-zachód i sąsiadują ze sobą w przedstawionej powyżej kolejności, przy czym działka nr 1/3 o powierzchni 0,4763 ha obręb P. położona jest najdalej od strony zachodniej, a działka nr 1/4 o powierzchni 0,0030 ha obręb Ł. najdalej od strony wschodniej i graniczy od tej strony z obecną ulicą C.

Dalej organ odwoławczy zauważył, że wnioskodawcy zwrócili się o aktualizację danych ewidencyjnych, której podstawą miało być wykrycie ujawnionych w niej błędnych informacji, a błąd ten miał miejsce jeszcze w okresie obowiązywania katastru austriackiego, a następnie został powtórzony podczas zakładania EGiB w obrębach P. i Ł. Ich zdaniem powstała w 1911 r. parcela 1/3 położona w P., która od 1931 r. ma powierzchnię 0,4763 ha, nie stanowiła jednolitego obszaru gruntu oddzielonego od innych parcel za pomocą linii granicznych, lecz składała się z dwóch oddzielnych niegraniczących ze sobą części: pierwszej o powierzchni 0,3637 ha (która po wspomnianym podziale administracyjnym pozostała w P.) i drugiej o powierzchni 0,1126 ha (która po podziale znalazła się we wsi Ł.). Fakt ten zdaniem wnioskodawców potwierdza treść wpisu w arkuszu posiadłości gruntowej nr 5. Z kolei parcela 1/2 o powierzchni 0,0424 ha położona w P. (która po podziale administracyjnym znalazła się w Ł.) zdaniem wnioskodawców jeszcze przed założeniem EGiB została zniesiona i połączyła się z parcelami sąsiednimi (które dziś zdaniem wnioskodawców stanowią działki ewidencyjne nr 3/9 i 3/7 obręb Ł.) i przestała istnieć jako odrębna parcela w części kartograficznej katastru. Fakt ten w ocenie wnioskodawców potwierdza przedłożona przez nich mapa z zasobu Archiwum Narodowego w K. ekspozytura w S. sygn. [...]. Według wnioskodawców, choć parcela 1/2 przestała być uwidoczniona w części kartograficznej katastru, to w dalszym ciągu była ujawniona w jego części opisowej, ponieważ nie została wykreślona z arkusza posiadłości gruntowej nr 3. Sytuacja ta spowodowała, iż przy zakładaniu EGiB w 1965 roku podczas nanoszenia numerów działek na mapę ewidencyjną, działce nr 1/3 – części o powierzchni 0,1126 ha, która znajdowała się w Ł. – przypisano numer nieistniejącej już parceli 1/2. W efekcie w części opisowej EGiB zamiast działki nr 1/3 o powierzchni 0,1126 ha obręb Ł. ujawniono działkę nr 1/2 o powierzchni 0,0434 ha obręb Ł. Jak uznają wnioskodawcy, mimo że przebieg granic i powierzchnia wymienionej wyżej części działki nr 1/3 w Ł. w stosunku do stanu sprzed założenia EGiB nie uległy zmianie, to zostały jej przypisane dane opisowe innej nieruchomości, która już wtedy nie istniała jako odrębna parcela. W konsekwencji wnioskodawcy twierdzą, że kiedy ich poprzednicy prawni – F. M. i J. M. – nabyli na mocy umowy sprzedaży z dnia 29 lutego 1968 r. prawo własności 2/8 części m.in. działki nr 1/3 obręb P., to nabyli również taką samą część działki ujawnionej wtedy w ewidencji jako działka nr 1/2 o powierzchni 0,0434 ha obręb Ł., gdyż działka oznaczona w taki sposób w rzeczywistości stanowiła drugą część dawnej parceli 1/3. Oznacza to, że kiedy wnioskodawcy w drodze umowy darowizny z dnia 26 września 1995 r. nabyli prawo własności 2/8 części działki nr 1/3 obręb P., to nabyli również prawo własności 2/8 części działki nr 1/2 obręb Ł. (już od 1986 r. podzielonej na działki nr 1/3 i 1/4 obręb Ł., z których pierwsza jest aktualnie własnością H. C., a druga Powiatu O.). Wnioskodawcy żądają zatem ujawnienia działki nr 1/3 o pow. 0,1126 ha w miejsce aktualnie ujawnionych w obrębie Ł. działek nr 1/3 i 1/4 (które powstały w 1986 roku z podziału działki nr 1/2), gdyż to one stanowią obecnie ten sam obszar gruntu, który został ich zdaniem w przeszłości błędnie oznaczony, a także wpisaniu własności 2/8 części tej nieruchomości na ich rzecz, zgodnie ze stanem prawnym wynikającym ze zbioru dokumentów ZD [...] (w którym ujawnione są akty notarialne z 1968 r. i 1995 r.).

Wnioskodawcy przedłożyli kopie map z zasobu Archiwum Narodowego w Krakowie ekspozytura w S. sygn. [...] oraz kopie dwóch kontraktów kupna sprzedaży [...] z dnia 31 października 1892 r. oraz [...]. Z kolei Starosta O. pozyskał m.in.: kopie arkuszy posiadłości gruntowych nr 5 i nr 3, kopie archiwalnych katastralnych map gminy P. km 7 i 10 (założone w 1899 r.), kopię fragmentu protokołu parcelowego wsi P., odpis z Iwh 54 gm. kat. P., odpis ze zbioru dokumentów ZD [...], a także postanowienie Sądu Rejonowego w O. (sygn. akt [...]) wraz z załącznikami graficznymi oraz kopie map katastralnych gm. P. założonych w latach 1845, 1876 r. i 1899.

Organ odwoławczy wskazał, że z faktu przekształcenia bez zmiany oznaczenia i powierzchni podczas zakładania ewidencji gruntów dotychczasowych parcel katastralnych w działki ewidencyjne wynika, że do potencjalnego błędu nie mogło dojść pierwotnie w czasie zakładania ewidencji, lecz jeszcze w czasie obowiązywania katastru austriackiego. Stwierdzenie o błędzie popełnionym w okresie obowiązywania katastru znajduje się również w pismach wnioskodawców, którzy jednak nie wskazali, kiedy dokładnie mogło to nastąpić. Ustalenie, kiedy potencjalnie mogło dojść do popełnienia błędu, jest jednak możliwe po analizie wskazywanych przez wnioskodawców okoliczności jego popełnienia. Twierdzą oni bowiem, iż parcela 1/1 pow. 0,7157 ha, podzieliła się nie na 3, lecz na 4 części, tj. parcele: 1/1, 1/4 i 1/3, która jednak składała się z dwóch niegraniczących ze sobą części. Drugiej z tych części o powierzchni 0,1126 ha miały zostać błędnie przypisane dane opisowe parceli 1/2, która w dacie tego przypisania miała już nie istnieć na mapie katastralnej, gdyż zdaniem wnioskodawców została w okresie wcześniejszym zniesiona poprzez połączenie się z sąsiednimi parcelami, dziś stanowiącymi działki nr 3/9 i 143/7 obręb Ł. Biorąc pod uwagę, iż po podziale parceli 1/1 na mapie katastralnej była uwidoczniona parcela 1/2, a także iż miała ona już nie istnieć w momencie potencjalnego błędnego przypisania jej danych części parceli 1/3, do błędu mogło potencjalnie dojść jedynie w dacie utworzenia parceli 1/3, a więc w 1911 r.

Wnioskodawcy twierdzą, że do błędu mogło dojść dlatego, iż parcela 1/2 jeszcze przed jej zniesieniem była położona w innym miejscu niż wynikałoby to z obowiązujących po podziale parceli 1/1 map katastralnych. Nie była ona położona na osi wschód-zachód i nie graniczyła z parcelą 1/1 (a następnie z parcelami powstałymi po jej podziale) od jej strony wschodniej, lecz była położona na osi północ-południe i graniczyła z parcelą 1/1 od jej strony północnej. Kwestia położenia parceli 1/2 jest kluczowa dla możliwości wykazania przez wnioskodawców, iż doszło do błędu, gdyż tylko w przypadku gdyby parcela 1/1 (a następnie parcele powstałe z jej podziału) położona była na osi wschód zachód aż do granicy z dzisiejszą ulicą c. w Ł. (a więc obejmowała cały obszar stanowiący dziś działki nr 1/3, 1/4, 1/1 w P. i nr 1/5, 1/3 i 1/4 w Ł.), istniałaby podstawa do twierdzenia, iż którejś z parcel powstałych po jej podziale potencjalnie mogły zostać przypisane dane opisowe innej parceli. W celu wykazania, iż parcela 1/2 była położna w miejscu wskazanym przez wnioskodawców, konieczne byłoby więc przedłożenie materiałów kartograficznych sprzed 1911 r. obrazujących położenie parceli 1 jeszcze przed jej podziałem, przy czym w jej granicach musiałby się znajdować obszar położony na osi wschód-zachód (przyszła parcela 1/1) oraz na osi północ-południe (przyszła parcela 1/2), co nadawałoby jej kształt przypominający odwróconą literę T, bądź też materiału ukazującego położenie parcel 1/1 i 1/2 (w układzie wskazanym przez wnioskodawców) już po podziale parceli 1, bądź też materiału obrazującego położenie samej parceli 1/1 jeszcze przed jej podziałem, ale już po połączeniu się parceli 1/2 z sąsiednimi parcelami.

Materiałami, na których wnioskodawcy oparli swoje twierdzenia o położeniu parceli 1/2 w układzie północ-południe, były mapy z Archiwum Narodowego w K. ekspozytura w S. sygn. [...] oraz podkład z ortofotomapy załączonej do wniosku z 20 lutego 2020 r. Mapy te (stanowiące dwie odbitki z arkusza P. [...] i jedną odbitkę z arkusza P. [...]) po dokonaniu porównania z archiwalnymi mapami katastralnymi zakładanymi w 1845 r., 1876 r., i 1899 r., należy uznać za kopie wydruków map katastralnych powstałych w 1845 r. i prowadzonych do 1976 r. Mapy te zawierają oznaczenia liczbowe, które nie są jednak numerami parcel. Analiza protokołu parcelowego oraz przedłożonych przez wnioskodawców kontraktów kupna-sprzedaży pozwala jednoznacznie stwierdzić, iż są to oznaczenia arkuszy posiadłości gruntowych. Na przedłożonych mapach znajdują się obszary gruntów oznaczone numerem 5, a więc numerem arkusza posiadłości gruntowej obejmującego swym zasięgiem m.in. dawne parcele 3 i nr 1. Zarówno na mapie przedłożonej przez wnioskodawców, jak i na archiwalnej mapie katastralnej założonej w 1845 r., (które to mapy przedstawiają taki sam układ we wschodniej części nieruchomości objętej arkuszem posiadłości gruntowej nr 5), znajduje się wąska parcela (droga) położona na osi północ-południe. Droga ta, zdaniem wnioskodawców, stanowi właśnie dawną parcelę 1/2, tj. jest to jej prawdziwe położenie. Teza ta nie znajduje jednak potwierdzenia w materiale dowodowym i nie może zostać uznana za potwierdzoną.

W tym kontekście organ odwoławczy wskazał następujące argumenty. Po pierwsze – biorąc pod uwagę, iż arkusz posiadłości gruntowej obejmował swoim zasięgiem szereg parcel, oznaczenie danego obszaru gruntu jedynie numerem tego arkusza nie pozwala na precyzyjną identyfikację konkretnej indywidualnej parceli. W rozpatrywanym przypadku nie jest to możliwe również dlatego, że załączona do akt archiwalna mapa katastralna z 1845 r. nie zawiera oznaczeń poszczególnych parcel, nie jest więc możliwa ich identyfikacja przez porównanie obu wymienionych wyżej map. Po drugie – przedłożona przez wnioskodawców mapa obowiązywała jedynie do 1876 r., parcela nr 1/2 powstała natomiast z podziału parceli 1, który nastąpił na potrzeby kontraktu kupna-sprzedaży z 1892 r. Podział ten nastąpił więc w okresie obowiązywania mapy katastralnej z 1876 r. prowadzonej do 1899 r. Na mapie tej zostało uwidocznione położenie parcel powstałych na mocy tego podziału, tj. 1/1 i 1/2. Na zachowanym arkuszu nr 10 przedmiotowej mapy obie parcele sąsiadują ze sobą na osi wschód-zachód, a nie północ-południe. Natomiast parcela drogowa wskazywana przez wnioskodawców na mapie z 1845 r. nie jest już uwidoczniona na mapie z 1876 r. Położenie przedmiotowych parcel na osi wschód-zachód nie uległo zmianie do końca obowiązywania katastru austriackiego w latach 60. XX wieku. Tym samym brak jest dowodów potwierdzających twierdzenia wnioskodawców o położeniu parceli 1/2 innym niż wynikałoby to z archiwalnych map po roku 1911 r. Już przed podziałem parceli 1/1 w 1911 r. parcela 1/2 była uwidoczniona na mapie i sąsiadowała z nią od jej strony wschodniej i położenie to jest zgodne z uwidocznionym na późniejszej mapie katastralnej założonej w 1899 r. oraz na mapie ewidencyjnej. Tym samym parcela ta nie mogła jeszcze przed 1911 r. być położona od północnej strony parceli 1/1 i przed jej podziałem połączyć się z parcelami powstałymi po podziale parceli 3, dziś stanowiącymi działki ewidencyjne nr 3/7 3/9 obręb Ł.

W ocenie organu odwoławczego, ani mapa z Archiwum Narodowego, ani przedłożone kopie kontraktów kupna-sprzedaży z 1892 roku i 1910 roku, nie potwierdzają też drugiej tezy wnioskodawców, zgodnie z którą parcela 1/3 o pow. 0,4763 ha składała się z dwóch niegraniczących ze sobą części. Wskazywany wpis w arkuszu posiadłości gruntowej nr 5 opisujący przy parceli 1/3 dwa obszary gruntu o powierzchni 0,3637 ha i 0,1126 ha nie dotyczy bowiem dwóch odrębnych części tej parceli, lecz powierzchni dwóch klas gruntu 4 i 5, jakie na niej występują. Ponadto samo istnienie parceli katastralnej składającej się z dwóch niegraniczących ze sobą obszarów gruntu nie było możliwe ze względu na sprzeczność z samymi założeniami katastru austriackiego. Prowadzony był on w systemie parcelowym, gdzie parcela oznaczała ciągłą część upraw (użytku gruntowego), paryfikatu (gruntu nadającego się do uprawy rolnej, lecz wskutek innego jego przeznaczenia nieuprawianego – np. rowy, fosy, drogi, miedze) lub gruntu wolnego od podatku znajdującego się w tym samym posiadaniu. Za odrębną parcelę uważano taką, w której poszczególne części wpisane były do różnych ksiąg, np. część do ksiąg hipotecznych, część do innych ksiąg publicznych lub określenie przydatności do jednej całości było utrudnione przez oddzielenie, np. skarpą (Fedorowski W., Ewidencja gruntu, Warszawa 1974). Parcela była więc pojęciowym odpowiednikiem dzisiejszej działki ewidencyjnej i dwa niegraniczące ze sobą obszary gruntu nie mogły posiadać jednego oznaczenia jako jedna parcela. W konkluzji organ odwoławczy stwierdził, że obszar gruntu wskazywany przez wnioskodawców jako druga część parceli 1/3 o pow. 0,1126 ha od samego początku był prawidłowo oznaczoną parcelą 1/2, która znajdowała się w tym miejscu jeszcze przez powstaniem parceli 1/3 – w związku z tym nie może być mowy o zaistnieniu błędu w oznaczeniu parcel, a następnie działek ewidencyjnych w ewidencji gruntów i budynków.

W dniu 3 marca 2023 r. B. R. i K. R. złożyli skargę na powyższą decyzję Małopolskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego i wnieśli o stwierdzenie nieważności zaskarżonej decyzji i poprzedzającej ją decyzji organu pierwszej instancji oraz ich uchylenie, a także o rozpatrzenie sprawy na nowo i podjęcie wszelkich niezbędnych kroków do ostatecznego zakończenia sprawy trwającej kilka lat. Skarżący zarzucili: 1) nieuprawnioną ingerencję w prawo własności, 2) rażące naruszenie art. 7, art. 8 w zw. z art. 75 § 1 w zw. z art. 77 § 1 i art. 78 § 1 k.p.a. i celowe zaniechanie dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego przejawiające się zignorowaniem kilku wniosków o wizję w terenie, podczas gdy dowód taki jest konieczny, skoro organy twierdzą, że droga nr 1/3 nigdy nie istniała i podważają dokumenty (akty notarialne, arkusz posiadłości gruntowych 5 i zbiór dokumentów 1489), opierając się tylko na – obarczonym błędem naniesienia numeru drogi 1/2 na trzykrotnie większą drogę nr 1/3 – protokole parcelowym gm. kat. P. W uzasadnieniu skargi wskazano w szczególności, że widoczny gołym okiem błąd objęcia drogi nr 1/3 o pow. 0,1126 ha rejestrem dawnej drogi nr 1/2 o pow. 0,0424 ha w 1965 r. – mimo, że droga nr 1/2 nie istniała na gruncie i mapach – dostrzegają wszyscy prócz organów, a powoduje on pozbawienie skarżących prawa własności do drogi nr 1/3 o pow. 0,1126 ha. Już w 2009 r. Urząd Miejski w Z. poinformował skarżących, że istniejąca droga nr 1/3 o pow. 0,1126 ha prawidłowo wykazywana na mapie o zasięgu obszarowym od drogi C. w Ł. wzdłuż południowej granicy działki nr 3/7 (dawnej nr 3/2) nie jest tożsamą z dawną drogą nr 1/2 o pow. 0,0424 ha, a jest objęta jej rejestrem, przez co część opisowa nie zgadza się z częścią kartograficzną, oraz powoduje, że różnica powierzchni (ok. 7 arów) pozostaje "niczyja". Błąd ten sprawia, że według części kartograficznej skarżący mają prawa tej drogi oraz dostęp do domu i gospodarstwa zapewniony w aktach notarialnych w ark.pos.gr.nr [...] i ZD [...], natomiast według części opisowej już nie. Ze strony Starostwa zawsze padały stwierdzenia, że droga nr 1/3 o pow. 0,1126 ha nigdy nie istniała, gdyż nie ma jej w protokole parcelowym gm.kat. P. założonym w 1895 r. Protokół ten przeinacza jednak mapy i rzeczywistość w terenie, gdyż dawna droga nr 1/2 o pow. 0,0424 ha od dawna już nie istniała na gruncie jako oddzielna parcela, a w 1895 r. istniała natomiast droga nr 1/3, którą ark.pos.gr. nr 5 po wykonanym pomiarze dokumentuje i wykazuje jej powierzchnię (0,1126 ha).

Skarżący wskazali, że wszystkie działki rolne o liczniku 1 oznaczone nr 5 p.dr (błędnie uważali, że to numery parcel), co oznacza, że równolegle do wykazania ich na mapie, były objęte ks.gr.gm.kat. P. [...] i należały do jednego właściciela. Drogi o liczniku 1 o zasięgu obszarowym od zach. od drogi W. do drogi C. ze wsch. stanowiły dostęp do pól i dróg publicznych. Jak potwierdza Starostwo, na mapie z 1845 r. i mapie z Archiwum Narodowego wyrysowana we wschodniej części była droga z północy na południe, która skośnie przebiegała przez działki 3/7 (dawna 3/2 i 3/3), dzieląc każdą z nich na dwie części. Ponieważ grunt tej drogi wydzielony był liniami granicznymi i miał inny kierunek niż pozostałe drogi 1, wykazywany był w ks.gr.54 poz. [...] – droga polna, jako oddzielna parcela. Powierzchnię tej drogi (4a24m2) potwierdza szerokość działek, przez które przebiegała (ponad 100 m) i szerokość (ok. 4 m – jak pozostałe drogi 1). Właściciel – chcąc by działki 3/2 i 3/3 były jednolitymi całościami – "zlikwidował" tę drogę, skreślona została na mapie z Archiwum Narodowego i przestała być oddzielną parcelą, co powinno wiązać się z wykreśleniem ks.gr.54, jak również z zaprzestaniem wykazywania jej numeru w innym miejscu. Aby zapewnić dostęp do drogi C. w miejsce drogi 1/2, właściciel przedłużył przebieg drogi 1 z zachodu na wschód i tak powstała droga 1/3 o pow. 11a26m2 kl. 4 o zasięgu obszarowym od drogi C. do granicy działki 3/6. Potwierdza to organ pierwszej instancji – na mapie z 1876 r. widać już inny układ parcel we wschodniej części nieruchomości objętej ark. pos. gr. 5 – nie ma już przejazdu północ-południe, ale za to jest wyraźny przebieg działki 1 (tj. 1/3 o pow. 11a26m2) ze wschodu na zachód, który pozostał już niezmieniony do końca obowiązywania katastru austriackiego. Mapa z 1876 r., na której nie ma już wykazywanej drogi 1/2, wykreślana jest natomiast parcela 3/2 jako jednolita całość wraz z gruntem dawnej drogi 1/2. Tak więc kontrakt sprzedaży w 1892 r. nie podzielił parcel 3 i 1, gdyż podział ten dokonał się wcześniej (przed rokiem 1876), a przedmiotem tego kontraktu była działka 3/2 o pow. 2 morgów 682 sążni kw. I grunt dawnej drogi 1/2 o pow. 118 sążni kw., podział tych gruntów oznacza, że zmienił się ich właściciel, natomiast właściciel drogi 1/3 o pow. 11a26m2 pozostał ten sam. Powyższa udokumentowana zmiana na mapach została pominięta w ks. gr. 6, gdzie droga 1/2 istniała nadal jako oddzielna parcela i na potrzeby tego kontraktu została przeniesiona do ark.pos.gr. 4, co stało się powodem błędów i przeinaczeń zakłamujących rzeczywistość w terenie (m. in. błędne naniesienie numeru, a nie gruntu dawnej nieistniejącej drogi 1/2 o pow. 4a24m2 – mimo dużej różnicy pow. – na właściwą drogę 1/3 o pow. 11a26m2 kl.4, której powierzchnię określił i potwierdza ark.pos.gr. 5).

Zdaniem skarżących, nie można zgodzić się z tym, że dwa różne nieprzylegające do siebie obszary gruntu nie mogły posiadać jednego numeru, gdyż w przypadku skarżących zdarzyło się tak trzy razy (oprócz dwóch działek o nr 1/3 są też dwie działki o nr 3/9, a także dwie działki o nr 7/1, przy czym w odniesieniu do tej ostatniej organ pierwszej instancji na wniosek skarżących zmienił jej numer na nr 7/3). Skarżący zarzucili organowi odwoławczemu, że ten nie odniósł się do zarzutów odwołania, nie dopuścił w celu porównania wydruków z Geoportalu360 dróg nr 1/3 o pow. 0,1126 ha kl. 4 w Ł. i nr 1/3 o pow. 0,3663 ha w P. i nie dokonał właściwej oceny załącznika mapowego z aktu uwłaszczenia działek nr 1/3 o pow. 0,0404 ha i nr 1/4, z którego wynika, że jest to droga nr 1/3 o pow. 0,1126 ha i gołym okiem widać, że nie są to drogi o pow. 0,0434 ha. Na koniec skarżący wskazali, że przez błąd w ewidencji ich gospodarstwo – jako pozbawione dojazdu – traci bardzo dużo na wartości.

W odpowiedzi na skargę Małopolski Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego wniósł o oddalenie skargi, podtrzymując swoje stanowisko zaprezentowane w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje.

Stosownie do art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz. U. z 2022 r. poz. 2492) w zw. z art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2023 r. poz. 259, dalej "p.p.s.a."), sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej, stosując środki określone w ustawie. Kontrola sądu polega na zbadaniu, czy przy wydawaniu zaskarżonego aktu nie doszło do rażącego naruszenia prawa dającego podstawę do stwierdzenia jego nieważności, naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania, naruszenia prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy oraz naruszenia przepisów postępowania administracyjnego w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Sąd nie jest przy tym związany zarzutami i wnioskami skargi ani powołaną podstawą prawną, zgodnie z dyspozycją art. 134 § 1 p.p.s.a. Sąd nie rozstrzyga sprawy administracyjnej merytorycznie, lecz ocenia zgodność aktu z prawem.

Kontrolując zaskarżoną decyzję zgodnie ze wskazanymi wyżej kryteriami, należało uznać, że odpowiada ona prawu i nie ma podstaw do pozbawienia jej mocy wiążącej. Skarga okazała się niezasadna.

Zgodnie z art. 24 ust. 2a punkt 1 i 2 oraz ust. 2b ustawy z dnia 17 maja 1989 r. – Prawo geodezyjne i kartograficzne (obecnie t.j. Dz. U. z 2023 r. poz. 1752, dalej p.g.k.), informacje zawarte w ewidencji gruntów i budynków podlegają aktualizacji: 1) z urzędu, jeżeli zmiany tych informacji wynikają z: a) przepisów prawa, b) dokumentów, o których mowa w art. 23 ust. 1-4, c) materiałów zasobu, d) wykrycia błędnych informacji; 2) na wniosek podmiotów, o których mowa w art. 20 ust. 2 pkt 1, lub władających gruntami na zasadach samoistnego posiadania. Aktualizacja informacji zawartych w ewidencji gruntów i budynków następuje: 1) w drodze czynności materialno-technicznej na podstawie: a) przepisów prawa, b) wpisów w księgach wieczystych, c) prawomocnych orzeczeń sądu, a w przypadkach dotyczących europejskiego poświadczenia spadkowego – orzeczeń sądu, d) ostatecznych decyzji administracyjnych, e) aktów notarialnych, ea) aktów poświadczenia dziedziczenia oraz europejskich poświadczeń spadkowych, f) zgłoszeń dotyczących zmiany sposobu użytkowania budynku lub jego części, o których mowa w art. 71 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. – Prawo budowlane, do których właściwy organ nie wniósł sprzeciwu, g) wpisów w innych rejestrach publicznych, h) dokumentacji geodezyjnej przyjętej do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego, z uwzględnieniem art. 20 ust. 2b; 2) w drodze decyzji administracyjnej – w pozostałych przypadkach. Zgodnie zaś z art. 24 ust. 2c p.g.k. odmowa aktualizacji informacji zawartych w ewidencji gruntów i budynków następuje w drodze decyzji administracyjnej.

Zgodnie z § 30 ust. 1 Rozporządzenia Ministra Rozwoju, Pracy i Technologii z dnia 27 lipca 2021 r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków (Dz. U. z 2021 r. poz. 1390 ze zm.) przebieg granic działek ewidencyjnych w procesie zakładania, modernizacji albo bieżącej aktualizacji ewidencji wykazuje się na podstawie: 1) dokumentacji geodezyjnej przyjętej do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego sporządzonej na potrzeby: a) postępowania rozgraniczeniowego, b) postępowania w sprawie scalenia lub wymiany gruntów, c) postępowania w sprawie scalenia i podziału nieruchomości, d) postępowania sądowego lub administracyjnego, a następnie wykorzystanej do wydania prawomocnego orzeczenia sądowego lub ostatecznej decyzji administracyjnej, e) podziału nieruchomości, f) wznowienia znaków granicznych, wyznaczenia punktów granicznych lub ustalenia przebiegu granic działek ewidencyjnych; 2) innych materiałów zasobu dotyczących przebiegu granic; 3) dokumentacji geodezyjnej sporządzonej przez Straż Graniczną, jeżeli dokumentacja ta określa przebieg granic państwa z dokładnością odpowiednią dla ewidencji. Zgodnie z § 31 powołanego rozporządzenia, jeżeli brak jest dokumentacji lub materiałów, o których mowa w § 30, albo zawarte w nich dane nie pozwalają na odtworzenie położenia granic z dokładnością właściwą dla szczegółów I grupy określonej w przepisach wydanych na podstawie art. 19 ust 1 pkt 11 ustawy, dane dotyczące położenia granic działek ewidencyjnych pozyskuje się w wyniku pomiarów geodezyjnych poprzedzonych ustaleniem przebiegu tych granic.

Jak wskazuje się w orzecznictwie: "Aktualizacja operatu ewidencyjnego polega na zastąpieniu dotychczasowych zapisów ewidencyjnych nowymi lub na ich zmodyfikowaniu. Każdorazowa konieczność dokonania zmiany lub modyfikacji (aktualizacji) powinna być udokumentowana przez wnioskodawcę. W ramach pojęcia aktualizacji można dokonywać prostowania jak i usuwania danych błędnych. Może się to odbywać wyłącznie w sytuacji, gdy uzasadnia to aktualny stan prawny lub gdy błędne wpisy w bazie danych ewidencyjnych mają charakter oczywistych – w świetle złożonych dokumentów – pomyłek. Z uwagi na czysto deklaratoryjny charakter urządzeń ewidencyjnych, niezgodność danych ewidencyjnych ze stanem faktycznym oraz nieprawidłowość ujawnionych w ewidencji danych, musi być oczywista, a zatem bezsporna i niewymagająca prowadzenia postępowania wyjaśniającego. Ewidencja gruntów i budynków nie ma charakteru prawotwórczego. Jej zadaniem jest tylko i wyłącznie odzwierciedlanie w sposób prawidłowy aktualnego stanu prawnego, a nie tworzenie stanu prawnego nowego, choćby był on zgodny z żądaniem wnioskodawcy. Aktualizacja informacji zawartych w ewidencji gruntów i budynków następuje w drodze czynności materialno-technicznej na podstawie wniosku zainteresowanego podmiotu ewidencyjnego i wskazanej w tym wniosku dokumentacji geodezyjnej przyjętej do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego, jeżeli wnioskowana zmiana obejmuje informacje gromadzone w ewidencji gruntów i budynków dotyczące nieruchomości znajdujących się w wyłącznym władaniu wnioskodawcy albo wnioskodawców (art. 24 ust. 2b pkt 1 lit. h P.g.k.). Przy czym aktualizacja ewidencji poprzez usunięcie błędu może dotyczyć tylko i wyłącznie błędów oczywistych, czyli takich, które można dostrzec z łatwością, a więc bez konieczności prowadzenia postępowania wyjaśniającego" (wyrok WSA w Kielcach z dnia 17 sierpnia 2022 r., II SA/Ke 360/22, CBOSA).

"Organ ewidencyjny, prowadząc postępowanie administracyjne w przedmiocie aktualizacji ewidencji, nie jest władny do samodzielnej oceny prawidłowości dokumentów stanowiących podstawę wpisu do ewidencji (...). Działanie takie prowadziłoby bowiem do naruszenia przepisów wskazujących organy i sądy właściwe do wznowienia postępowania administracyjnego, stwierdzenia nieważności decyzji czy prowadzenia postępowania rozgraniczeniowego. Oznacza to, że w przypadku, gdy nie zostały uprzednio przeprowadzone postępowania, których wyniki dałyby podstawy do zmiany wpisów dokonanych w ewidencji, a wnioskodawca nie przedstawił wraz z wnioskiem o aktualizację dokumentów wymienionych w przepisach prawa geodezyjnego i kartograficznego, brak jest podstaw do dokonania aktualizacji wpisów. Tym samym nie wystarczy samo kwestionowanie prawidłowości czy kompletności dokumentów stanowiących w przeszłości podstawę wpisów, aby doszło do wnioskowanej aktualizacji" (wyrok NSA z dnia 1 marca 2022 r., I OSK 865/21, CBOSA).

Należy też zauważyć, że: "Na wniosek strony można wprowadzić do ewidencji gruntów i budynków jedynie zmiany danych objętych tą ewidencją, wynikające z nowych zdarzeń, a nie korygować wpisy na podstawie powtórnej oceny archiwalnych dokumentów. Powtórna ocena tych dokumentów możliwa jest bowiem tylko w ramach prowadzonego z urzędu postępowania w trybie art. 24 ust. 2a pkt 1 lit. c i d p.g.k. lub postępowania modernizacyjnego, o którym mowa w art. 24a p.g.k. W orzecznictwie sądów administracyjnych podkreśla się także, że to na podmiotach, o których mowa w art. 20 ust. 2 p.g.k., ciąży obowiązek udokumentowania wnioskowanej zmiany danych objętych ewidencją gruntów i budynków" (zob. D. Felcenloben, Ewidencja gruntów i budynków. Zagadnienia materialne i procesowe, Warszawa 2022, s. 259).

Jak wyjaśnił Naczelny Sąd Administracyjny (wyrok z dnia 25 marca 2021 r., I OSK 2545/20, CBOSA): "Zwrot »wykrycie błędnych informacji« w rozumieniu art. 24 ust. 2a pkt 1 lit. d pgk oznacza błąd oczywisty, tj. taki, który nie wymaga szczegółowego postępowania dowodowego. (...) Utrwalonym w orzecznictwie i doktrynie jest pogląd, że nie można dokonywać żadnych zmian własnościowych (m.in. zmiany granic i powierzchni działek) przez samoistne zmiany w ewidencji gruntów. Ewidencja gruntów jest bowiem tylko publicznym rejestrem obejmującym dane o gruntach wynikające z odpowiedniej dokumentacji urzędowej, który winien być utrzymywany w stałej aktualności co do stanu faktycznego i prawnego. Zmian w stanie prawnym zapisanym w ewidencji gruntów dokonuje się na podstawie prawomocnych orzeczeń sądowych, aktów notarialnych, ostatecznych decyzji administracyjnych, a także innych aktów normatywnych. Postępowanie mające na celu aktualizację operatu ewidencyjnego ma charakter rejestrowy, czyli wtórny względem zdarzeń prawnych, z których wynikają zmiany danych podlegających ujawnieniu w ewidencji".

Istotne jest także to, że "dokumenty określające poprzedni stan prawny działek gruntu nie stanowią podstawy zarejestrowania tego stanu w ewidencji gruntów i budynków, jeżeli stan późniejszy został stwierdzony kolejnym dokumentem, z którym ustawodawca związał skutek wiążącego ustalenia stanu prawnego danych działek gruntu" (zob. powołany wyrok NSA z dnia 25 marca 2021 r.).

Analizując okoliczności niniejszej sprawy przez pryzmat przytoczonych przepisów oraz ich wykładni przyjmowanej w orzecznictwie sądów administracyjnych, podzielić należy stanowisko organu odwoławczego, że wyniki postępowania wyjaśniającego – przeprowadzonego w sposób prawidłowy i wyczerpujący – nie dały podstaw do zidentyfikowania błędnych informacji w operacie ewidencji gruntów i budynków, które mogłyby podlegać skorygowaniu w trybie jego aktualizacji.

Domagając się aktualizacji operatu ewidencji gruntów i budynków w sposób opisany w sentencji zaskarżonej decyzji, skarżący twierdzili, że ich poprzednicy prawni – F. M. i J. M. – nabywając na mocy umowy sprzedaży z 29 lutego 1968 r., Rep. A Nr [...], prawo własności 2/8 części m.in. działki nr 1/3 obręb P., nabyli również taką samą część działki ujawnionej wtedy w ewidencji jako działka nr 1/2 o powierzchni 0,0434 ha obręb Ł., gdyż działka oznaczona w taki sposób w rzeczywistości stanowiła drugą część dawnej parceli 1/3. W konsekwencji – zdaniem skarżących – także oni nabywając na mocy umowy darowizny z 26 września 1995 r., Rep. A Nr [...], prawo własności 2/8 części działki nr 1/3 obręb P., w istocie nabyli również prawo własności 2/8 części działki 1/2 obręb Ł. (ta ostatnia działka w 1986 r, operatem [...], podzielona została na działki nr 1/3 i 1/4 obręb Ł., z których pierwsza, o pow. 0,0404 ha, jest obecnie własnością H. C., a druga, o pow. 0,0030 ha – Powiatu O.).

Zdaniem Sądu, organ odwoławczy prawidłowo przyjął, że powyższe twierdzenie nie zostało wykazane i nie znajduje potwierdzenia w zebranym materiale dowodowym. Organ odwoławczy szczegółowo odniósł się przy tym do podnoszonych przez skarżących argumentów tudzież dowodów przytaczanych na ich poparcie. Nie ma podstaw do kwestionowania oceny organu odwoławczego (zawartej w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji i wyżej obszernie zreferowanej) w odniesieniu do – uznanej zasadnie za istotną – kwestii położenia parceli 1/2 (skarżący formułowali tezę, że nie była ona położona na osi wschód-zachód i nie graniczyła z parcelą 1/1 od jej strony wschodniej, lecz była położona na osi północ-południe i graniczyła z parcelą 1/1 od jej strony północnej). Dokonana przez organ odwoławczy analiza materiału dowodowego w tym zakresie, m. in. archiwalnej mapy katastralnej z 1845 roku, jest przekonująca i na jej tle jako w pełni zasadny jawi się wniosek – przeciwny tezie skarżących – że wspomniana parcela 1/2, przed podziałem parceli 1/1 w 1911 r., była uwidoczniona na mapie i sąsiadowała z parcelą 1/1 od jej strony wschodniej, przy czym położenie to jest zgodne z położeniem uwidocznionym na późniejszej mapie katastralnej założonej w 1899 roku oraz na mapie ewidencyjnej. Nie ma zatem podstaw, by twierdzić, że parcela 1/2 była położona w innym miejscu niż wynika to archiwalnych map po roku 1911.

Organ odwoławczy odniósł się także – w ocenie Sądu, prawidłowo – do twierdzenia skarżących, jakoby parcela 1/3 o pow. 0,4763 ha składała się z dwóch niegraniczących ze sobą części – wyjaśniając, że wpis w arkuszu posiadłości gruntowej nr 5 opisujący przy parceli 1/3 dwa obszary gruntu o powierzchni 0,3637 ha i 0,1126 ha nie dotyczy dwóch odrębnych części tej parceli, lecz powierzchni dwóch klas gruntu 4 i 5, jakie na niej występują; ponadto samo istnienie parceli katastralnej składającej się z dwóch niegraniczących ze sobą obszarów gruntu, nie było możliwe ze względu na sprzeczność z założeniami katastru austriackiego. W odniesieniu zaś do kwestii różnicy między częścią opisową a częścią graficzną w operacie ewidencji gruntów i budynków w zakresie powierzchni działki nr 1/3 w Ł. już organ pierwszej instancji wyjaśnił, że może ona być wyłącznie wynikiem niedokładnego wyrysowania kształtu działki na obowiązującej mapie (różnice są często spotykane przy wektoryzacji map katastralnych, a obowiązująca mapa powstała z wektoryzacji katastralnych map austriackich).

Zarzuty skargi okazały się niezasadne. Nie doszło ani – zważywszy na charakter przedmiotowego rozstrzygnięcia – w istocie nie mogło dojść do ingerencji w prawo własności skarżących. Organ ocenił zebrany materiał dowodowy i ustalił stan faktyczny prawidłowo (nie doszło do naruszenia przepisów statuujących zasadę prawdy obiektywnej ani innych przepisów prawa procesowego, w tym art. 7 k.p.a., art. 8 k.p.a., art. 75 § 1 k.p.a., art. 77 § 1 k.p.a., art. 78 § 1 k.p.a., art. 80 k.p.a.), prawidłowo zinterpretował i zastosował odnośne przepisy prawa materialnego (w tym art. 24 ust. 2a punkt 1 i 2 oraz ust. 2b p.g.k.) i dokonał prawidłowej subsumcji stanu faktycznego pod hipotezę normy prawnej, konstatując konieczność wydania decyzji o odmowie aktualizacji operatu ewidencji gruntów i budynków. Dla rozstrzygnięcia sprawy nie było potrzeby przeprowadzania dowodu z wizji lokalnej – taki dowód wykraczały również poza ramy postępowania zmierzającego do wykrycia potencjalnych błędnych informacji w rozumieniu art. 24 ust. 2a pkt 1 lit. d p.g.k. Zaskarżona decyzja odpowiada prawu, a w szczególności nie narusza przepisów prawa powołanych w skardze.

Mając powyższe na względzie, na podstawie art. 151 p.p.s.a., Sąd orzekł jak w sentencji wyroku.