Wyrok NSA, sygn. akt III OSK 1575/22
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2024-12-17 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 647  Sprawy związane z ochroną danych osobowych
Hasła tematyczne: Ochrona danych osobowych
Skarżony organ: Generalny Inspektor Ochrony Danych Osobowych
Treść wyniku: Uchylono zaskarżony wyrok i oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 105a ust. 3
journal: Dz.U. 2021 poz 2439
law: Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Prawo bankowe (t.j.)
journal: Dz.U.UE.L 2016 nr 119 poz 1 art. 58 ust. 2 lit. b i c
law: Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/679 z dnia 27 kwietnia 2016 r. w sprawie ochrony osób fizycznych w związku z  przetwarzaniem danych osobowych i w sprawie swobodnego przepływu takich danych oraz uchylenia dyrektywy 95/46/WE

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Małgorzata Masternak-Kubiak sędzia NSA Zbigniew Ślusarczyk (spr.) sędzia del. WSA Mariusz Kotulski Protokolant asystent sędziego Dominika Daśko po rozpoznaniu w dniu 17 grudnia 2024 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej Prezesa Urzędu Ochrony Danych Osobowych od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 29 marca 2022 r. sygn. akt II SA/Wa 3181/21 w sprawie ze skargi [...] Bank S.A. [...] na decyzję Prezesa Urzędu Ochrony Danych Osobowych z dnia 14 lipca 2021 r. nr DS.523.3589.2020.FT.AN.131535,131354,131532 w przedmiocie przetwarzania danych osobowych 1. uchyla zaskarżony wyrok i oddala skargę, 2. zasądza od [...] Bank S.A. [...] na rzecz Prezesa Urzędu Ochrony Osobowych kwotę 580 (pięćset osiemdziesiąt) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego.


UZASADNIENIE

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z 29 marca

2022 r., sygn. akt II SA/Wa 3181/21, wydanym po rozpoznaniu sprawy ze skargi [...] Bank S.A. [...] na decyzję Prezesa Urzędu Ochrony Danych Osobowych z 14 lipca 2021 r. nr DS.523.3589.2020.FT.AN.131535,131354,131532 w przedmiocie przetwarzania danych osobowych, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c oraz art. 200 i art. 205 § 2 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2022 r., poz. 329 ze zm.), dalej "p.p.s.a.", w pkt. 1. sentencji - wyroku uchylił zaskarżoną decyzję w części obejmującej punkt 1, a w pkt. 2. sentencji wyroku - zasądził od Prezesa Urzędu Ochrony Danych Osobowych na rzecz [...] Bank S.A. [...] zwrot kosztów postępowania.

W uzasadnieniu ww. wyroku Sąd I instancji podał, że M. N. w piśmie z 9 lipca 2020 r. wniósł skargę do Prezesa Ochrony Danych Osobowych na niezgodne z prawem przetwarzanie przez [...] Bank S.A. [...] jego danych osobowych, ich udostępnienie do Biura Informacji Kredytowej S.A. z siedzibą w Warszawie oraz niespełnienie wobec skarżącego obowiązku informacyjnego.

Skarżący podał, że z art. 105 ust.1 i ust. 4 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Prawo bankowe (Dz. U. z 2020r., poz. 1896) wynika, że bank ma obowiązek udzielenia informacji stanowiących tajemnicę bankową m. in. innym bankom oraz innym instytucjom ustawowo upoważnionym do udzielenia kredytów, w zakresie, w jakim informacje te są niezbędne w związku z udzielaniem kredytów, pożyczek pieniężnych, gwarancji bankowych i poręczeń. Stosownie do art. 105a tej ustawy, informacje te mogą być przetwarzane w celu oceny zdolności kredytowej i analizy ryzyka kredytowego. Skarżący wyjaśnił, że spłacił wszelkie zobowiązania wobec Banku (z tytułu umowy o kredyt studencki z [...] stycznia 2012 r. oraz karty kredytowej z [...] listopada 2008 r.), mimo to Bank nadal przetwarza jego dane osobowe, udostępniając je BIK S.A. bez jego zgody. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w wyroku z 25 sierpnia 2005 r. sygn. akt II SA/Wa 547/04 wywiódł, że po wygaśnięciu zobowiązania Bank powinien bezzwłocznie usunąć z rejestrów wszelkie informacje dotyczące dotychczasowego klienta.

Prezes Urzędu Ochrony Danych Osobowych, decyzją z 14 lipca 2021 r. (nr DS.523.3589.2020.FT.AN.131535,131354,131532), wydaną na podstawie art. 104 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2021 r. poz. 735), art. 6 ust. 1, art. 14 ust. 1 i 2 oraz art. 58 ust. 2 lit. c Rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/679 z dnia 27 kwietnia 2016 r. w sprawie ochrony osób fizycznych w związku z przetwarzaniem danych osobowych i w sprawie swobodnego przepływu takich danych oraz uchylenia dyrektywy 95/46/WE (ogólne rozporządzenie o ochronie danych) (Dz. Urz. UE L 119 z 4.05,2016, str. 1, Dz. Urz. UE L 127 z 23.05.2018, str. 2 oraz Dz. Urz. UE L 74 z 4.03.2021, str. 35) w zw. z art. 105a ust. 3 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Prawo bankowe: 1) nakazał [...] Bank S.A. [...] zaprzestania przetwarzania danych osobowych M. N., dotyczących umów nr [...] z dnia [...] listopada 2008 r. oraz nr [...] z dnia [...] stycznia 2012 r., w systemie Biura Informacji Kredytowej S.A., z siedzibą w Warszawie, przetwarzanych na podstawie art. 105a ust. 3 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Prawo bankowe, w celu oceny zdolności kredytowej i analizy ryzyka kredytowego; 2) w pozostałym zakresie odmówił uwzględnienia wniosku.

W uzasadnieniu decyzji organ podał, że zgodnie z art. 105a ust. 1 Prawa bankowego, przetwarzanie przez banki, inne instytucje ustawowo upoważnione do udzielania kredytów, instytucje pożyczkowe oraz podmioty, o których mowa w art. 59d ustawy z dnia 12 maja 2011 r. o kredycie konsumenckim, a także instytucje utworzone na podstawie art. 105 ust. 4, informacji stanowiących tajemnicę bankową i informacji udostępnionych przez instytucje pożyczkowe oraz podmioty, o których mowa w art. 59d ustawy z dnia 12 maja 2011 r. o kredycie konsumenckim, w zakresie dotyczącym osób fizycznych może być wykonywane, z zastrzeżeniem art. 104, art. 105 i art. 106-106d, w celu oceny zdolności kredytowej i analizy ryzyka kredytowego. Zgodnie z art. 105a ust. 3 Prawa bankowego, banki, instytucje oraz podmioty, o których mowa w ust. 1, mogą przetwarzać informacje stanowiące tajemnicę bankową i informacje udostępnione przez instytucje pożyczkowe oraz podmioty, o których mowa w art. 59d ustawy z dnia 12 maja 2011 r. o kredycie konsumenckim, dotyczące osób fizycznych po wygaśnięciu zobowiązania wynikającego z umowy zawartej z bankiem, inną instytucją ustawowo upoważnioną do udzielania kredytów, instytucją pożyczkową lub podmiotem, o którym mowa w art. 59d ustawy z dnia 12 maja 2011 r. o kredycie konsumenckim, bez zgody osoby, której informacje dotyczą, gdy osoba ta nie wykonała zobowiązania lub dopuściła się zwłoki powyżej 60 dni w spełnieniu świadczenia wynikającego z umowy zawartej z bankiem, inną instytucją ustawowo upoważnioną do udzielania kredytów, instytucją pożyczkową lub podmiotem, o którym mowa w art. 59d ustawy z dnia 12 maja 2011 r. o kredycie konsumenckim, a po zaistnieniu tych okoliczności upłynęło co najmniej 30 dni od poinformowania tej osoby przez bank, inną instytucję ustawowo upoważnioną do udzielania kredytów, instytucję pożyczkową albo podmiot, o którym mowa w art. 59d ustawy z dnia 12 maja 2011 r. o kredycie konsumenckim, o zamiarze przetwarzania dotyczących jej tych informacji, bez jej zgody.

Odnosząc powołane przepisy do okoliczności faktycznych sprawy, organ podał, że [...] Bank S.A. nie miał podstaw do przekazania danych osobowych M.N., dotyczących umów o kredyt gotówkowy plus o nr [...] z [...] stycznia 2012 r. oraz umowy nr [...] o przyznanie limitu kredytowego i wydanie karty z [...] listopada 2008 r., do Biura Informacji Kredytowej S.A. (na podstawie łączącej strony umowy powierzenia przetwarzania danych osobowych), w celu oceny zdolności kredytowej i analizy ryzyka kredytowego.

Zdaniem organu, w świetle powołanych przepisów prawa, sam fakt, że M. N. spóźnił się z wykonaniem zobowiązań co najmniej 60 dni, nie upoważnia Banku do przetwarzania jego danych na warunkach określonych w art. 105a ust. 3 ustawy Prawo bankowe. Jednym z warunków legalności przetwarzania danych jest bowiem skuteczne poinformowanie strony o zamiarze przetwarzania dotyczących jego informacji stanowiących tajemnicę bankową, bez jego zgody po wygaśnięciu zobowiązania wynikającego z przedmiotowej umowy. Bank przetwarzając dane skarżącego musi wykazać, że został on poinformowany o zamiarze przetwarzania ich bez jego zgody.

W rozpatrywanej sprawie, w ocenie Prezesa Urzędu Ochrony Danych Osobowych, [...] Bank S.A. nie przedstawił dowodu na prawidłowe doręczenie M. N.pism z 30 grudnia 2013 r. i z 17 lutego 2014 r., zawierających oświadczenia o wypowiedzeniu umów z uwagi na rażące naruszenie ich warunków (dopuszczenie się zwłoki w spłacie powyżej 60 dni w spełnieniu świadczenia wynikającego z zawartych umów) oraz informacje o zamiarze przetwarzania danych stanowiących tajemnicę bankową, bez jego zgody na podstawie art. 105a ust. 3 Prawa bankowego. Sporządzenie i wysłanie pisma, nie jest równoznaczne z jego doręczeniem, nie stanowi dowodu jego prawidłowego doręczenia, a w konsekwencji poinformowania skarżącego o zamiarze przetwarzania danych bez jego zgody. Organ dodał, że powołany przepis nie formułuje obowiązku wysłania tej informacji w szczególnej formie i to do banku należy wybór formy przekazania odbiorcy komunikatu o zamiarze przetwarzania danych osobowych bez jego zgody. Jednocześnie jednak podmiot ten musi wykazać, że poinformował stronę o zamiarze przetwarzania danych, stanowiących tajemnicę bankową, bez jego zgody na podstawie art. 105a ust. 3 Prawa bankowego.

W konkluzji Prezes Urzędu Ochrony Danych Osobowych stwierdził, że nie zostały spełnione przesłanki z art. 105a ust 3 Prawa bankowego, zgodnie z którym Bank może przetwarzać informacje stanowiące tajemnicę bankową, dotyczące osób fizycznych po wygaśnięciu zobowiązania wynikającego z umowy, bez ich zgody w celu oceny zdolności kredytowej i analizy ryzyka kredytowego. W związku z tym na podstawie art. 58 ust. 2 lit. c rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/679 z dnia 27 kwietnia 2016 r. w pkt 1 decyzji z 14 lipca 2021 r. nakazał [...] Bank S.A. zaprzestania przetwarzania danych osobowych M.N., dotyczących umów z [...] listopada 2008 r. i z [...] stycznia 2012 r. w systemie Biura Informacji Kredytowej S.A.

Organ nie znalazł natomiast podstaw do uwzględnienia drugiego żądania M. N. zawartego w skardze z 9 lipca 2020 r., dotyczącego naruszenia przez Bank art. 25 ust. 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. o ochronie danych osobowych (Dz.U. z 2016 r. poz. 922), który nakłada na administratora obowiązek informacyjny w przypadku zbierania danych osobowych nie od osoby, której one dotyczą (obecnie odpowiednik tego przepisu stanowi art. 14 ust. 1 i 2 RODO). Z ustalonego w niniejszej sprawie stanu faktycznego wynika, że Bank pozyskał i przetwarza dane osobowe skarżącego wyłącznie na podstawie zawartych z nim umów, a zatem dane zostały pozyskane bezpośrednio od niego.

[...] Bank S.A. [...] zaskarżył decyzję Prezesa Urzędu Ochrony Danych Osobowych z 9 grudnia 2020 r., w zakresie pkt 1, do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. Skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji w punkcie 1.

WSA w Warszawie uznał, że zarzuty skargi są uzasadnione, a Prezes UODO dokonał nieprawidłowej wykładni art. 105a ust. 3 Prawa bankowego, naruszył powołane w skardze przepisy postępowania i w konsekwencji dopuścił się naruszenia art. 58 ust. 2 lit. c RODO.

Na wstępie Sąd I instancji wyjaśnił, że zgodnie z art. 105a ust. 1 Prawa bankowego, przetwarzanie przez banki, inne instytucje ustawowo upoważnione do udzielania kredytów, instytucje pożyczkowe oraz podmioty, o których mowa wart. 59d ustawy z dnia 12 maja 2011 r. o kredycie konsumenckim, a także instytucje utworzone na podstawie art. 105 ust. 4, informacji stanowiących tajemnicę bankową i informacji udostępnionych przez instytucje pożyczkowe oraz podmioty, o których mowa w art. 59d ustawy z dnia 12 maja 2011 r. o kredycie konsumenckim, w zakresie dotyczącym osób fizycznych może być wykonywane, z zastrzeżeniem

art. 104, art. 105 i art. 106 - 106d ustawy w celu oceny zdolności kredytowej i analizy ryzyka kredytowego.

Według art. 105a ust. 3 ustawy Prawo bankowe banki, instytucje oraz podmioty, o których mowa w ust. 1, mogą przetwarzać informacje stanowiące tajemnicę bankową i informacje udostępnione przez instytucje pożyczkowe oraz podmioty, o których mowa wart. 59d ustawy z dnia 12 maja 2011 r. o kredycie konsumenckim, dotyczące osób fizycznych po wygaśnięciu zobowiązania wynikającego z umowy zawartej z bankiem, inną instytucją ustawowo upoważnioną do udzielania kredytów, instytucją pożyczkową lub podmiotem, o którym mowa

w art. 59d ustawy z dnia 12 maja 2011 r. o kredycie konsumenckim, bez zgody osoby, której informacje dotyczą, gdy osoba ta nie wykonała zobowiązania lub dopuściła się zwłoki powyżej 60 dni w spełnieniu świadczenia wynikającego z umowy zawartej z bankiem, inną instytucją ustawowo upoważnioną do udzielania kredytów, instytucją pożyczkową lub podmiotem, o którym mowa w art. 59d ustawy z dnia 12 maja 2011 r. o kredycie konsumenckim, a po zaistnieniu tych okoliczności upłynęło co najmniej 30 dni od poinformowania tej osoby przez bank, inną instytucję ustawowo upoważnioną do udzielania kredytów, instytucję pożyczkową albo podmiot, o którym mowa w art. 59d ustawy z dnia 12 maja 2011 r. o kredycie konsumenckim, o zamiarze przetwarzania dotyczących jej tych informacji, bez jej zgody.

Natomiast przepis art. 105a ust. 5 Prawa bankowego stanowi, że przetwarzanie informacji stanowiących tajemnicę bankową w przypadkach, o których mowa w ust. 3, może być wykonywane przez okres nie dłuższy niż 5 lat od dnia wygaśnięcia zobowiązania, a w przypadku, o którym mowa w ust. 4, przez okres 12 lat od dnia wygaśnięcia zobowiązania.

Sąd przypomniał, że w zaskarżonej decyzji Prezes Urzędu Ochrony Danych Osobowych stwierdził, że skarżący Bank w toku postępowania administracyjnego nie przedstawił dowodów na skuteczne poinformowanie M.N. o zamiarze przetwarzania jego danych, bez jego zgody, a w konsekwencji nie spełnił jednej z przesłanek wymienionych w art. 105a ust. 3 Prawa bankowego.

W związku z tym, na podstawie art. 58 ust. 2 lit. c ogólnego rozporządzenia o ochronie danych, w pkt 1 zaskarżonej decyzji nakazał Bankowi zaprzestania przetwarzania danych osobowych M. N. dotyczących umów: o kredyt gotówkowy plus o nr [...] z [...] stycznia 2012 r. oraz nr [...] o przyznanie limitu kredytowego i wydanie karty z [...] listopada 2008 r., w bazie BIK w celu oceny zdolności kredytowej i analizy ryzyka kredytowego.

WSA w Warszawie zaznaczył, że w rozpoznanej sprawie spór dotyczył wykładni pojęcia "poinformowania", o którym mowa w art. 105a ust. 3 ustawy Prawo bankowe.

Zdaniem organu, sporządzenie i wysłanie pism nie jest równoznaczne z udowodnieniem ich prawidłowego doręczenia, a w konsekwencji skutecznego poinformowania adresata o zamiarze przetwarzania przez Bank danych stanowiących tajemnicę bankową, bez jego zgody. Samo bowiem oświadczenie o wysłaniu korespondencji i przedstawienie jej kopii, nie stanowi dowodu na jej doręczenie (poinformowanie o jej treści adresata).

Strona skarżąca wywodziła natomiast, że przesyłki polecone zawierające oświadczenia Banku zostały skierowane do M.N. na prawidłowy adres (wskazany w umowach kredytowych) i nie zostały zwrócone do nadawcy. Jej zdaniem, skoro dysponuje dowodem nadania spornych przesyłek (wydrukami z księgi nadawczej), to oznacza, w świetle wyroku SN z 17 marca 2010 r., sygn. akt II CSK 454/09, że poinformowała adresata o zamiarze przetwarzania danych w BIK, bez jego zgody, stosownie do art. 105a ust. 3 Prawa bankowego.

Sąd zgodził się ze stanowiskiem strony skarżącej.

W tym zakresie Sąd I instancji przywołał również unormowanie art. 3 pkt 8 ustawy z dnia 23 listopada 2012 r. - Prawo pocztowe (Dz.U. z 2020 r., poz. 1041), zgodnie z którym, przez "nadanie" rozumie się polecenie doręczenia przesyłki pocztowej lub kwoty pieniężnej określonej w przekazie pocztowym oraz przekazanie druku bezadresowego zgodnie z umową o świadczenie usługi pocztowej. Zawarcie umowy o świadczenie usługi pocztowej następuje w szczególności przez przyjęcie przez operatora pocztowego przesyłki pocztowej do przemieszczenia i doręczenia (art. 15 ust. 1 pkt 1). Według art. 2 ust. 1 pkt 22 ustawy, przesyłka polecona to przesyłka listowa będąca przesyłką rejestrowaną, przemieszczana i doręczana w sposób zabezpieczający ją przed utratą, ubytkiem zawartości lub uszkodzeniem.

Z kolei, jak stwierdził dalej WSA w Warszawie, w myśl art. 17 powołanej ustawy, potwierdzenie nadania przesyłki rejestrowanej lub przekazu pocztowego wydane przez placówkę pocztową operatora wyznaczonego ma moc dokumentu urzędowego. Przepis § 27 rozporządzenia Ministra Administracji i Cyfryzacji z dnia 29 kwietnia 2013 r. w sprawie warunków wykonywania usług powszechnych przez operatora wyznaczonego (Dz. U. z 2020 r. poz. 1026) stanowi natomiast, że w przypadku przesyłek rejestrowanych, umowę (o świadczenie usług pocztowych) uważa się za zawartą z chwilą wydania nadawcy przez operatora wyznaczonego dowodu przyjęcia przesyłki rejestrowanej.

Zestawiając powyższe z ustalonym stanem faktycznym na podstawie akt sprawy Sąd wywiódł, że Bank do pisma z 10 sierpnia 2020 r. skierowanego do organu, zawierającego wyjaśnienia w niniejszej sprawie, załączył m. in. wydruki

z księgi nadawczej z dnia 31 grudnia 2013 r. i z 18 lutego 2014 r., które potwierdzają, że w każdym z tych dni Bank wydał pracownikowi Poczty Polskiej ([...]) korespondencję (przesyłkę) adresowaną do skarżącego na adres: Słoneczna 35, Mrągowo.

Tym samym, Sąd I instancji uznał, że Pocztowa Książka Nadawcza jest dowodem nadania przesyłki przez nadawcę (Sąd powołał się na wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie z dnia 17 grudnia 2018 r., sygn. akt II SA/Rz 1043/18, LEX nr 2617201), natomiast dowód nadania przesyłki zawierający stempel pocztowy uznaje się za dokument urzędowy, korzystający z domniemania prawdziwości i autentyczności.

Dowód ten, zdaniem Sądu, stanowi także uprawdopodobnienie doręczenia przesyłki adresatowi (wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 20 stycznia 2021 r., sygn. akt III OSK 2491/21). Toteż, wg Sądu, brak potwierdzenia odbioru przesyłki rejestrowanej nie oznacza, że przesyłka ta nie została doręczona. Przesyłka rejestrowana, nieodebrana w terminie odbioru, zwracana jest nadawcy. Jeżeli nadawca przesyłki rejestrowanej uiścił opłatę, otrzymał potwierdzenie nadania, a operator nie zwrócił mu tej przesyłki, można domniemywać, że została doręczona adresatowi. Dowód nadania przesyłki rejestrowanej stwarza podstawę domniemanie doręczenia jej adresatowi, możliwe do obalenia przez wykazanie, że adresat przesyłki nie miał możliwości zapoznania się z jej treścią (wyrok Sądu Apelacyjnego w Białymstoku z 26 lipca 2018 r., sygn. akt I ACa 259/18, LEX nr 2561758).

Sąd I instancji zwrócił też uwagę, że regułą jest, iż przesyłki pocztowe, zwłaszcza rejestrowane, są doręczane. Brak doręczenia zwykle powodują szczególne okoliczności, np. niedostatki w obsłudze pocztowej, błędne zaadresowanie przesyłki, znana nadawcy nieobecność adresata w miejscu zamieszkania itp.

WSA w Warszawie wyprowadził zatem wniosek, że skoro strona [...] Bank S.A. dysponuje dowodem nadania spornej korespondencji, a jej adresat w toku postępowania administracyjnego nie wykazał okoliczności, które mogłyby obalić domniemanie doręczenia listów poleconych, to nie ma podstaw do przyjęcia, że Bank nie dopełnił obowiązku "poinformowania" o którym mowa

w art. 105a ust.3 Prawa bankowego.

Co więcej, zdaniem Sądu, akie rozumienie przesłanki "poinformowania", koresponduje z treścią art. 14 ust. 1 pkt 3 ustawy z dnia 9 kwietnia 2010 r. o udostępnianiu informacji gospodarczych i wymianie danych gospodarczych (Dz. U. z 2020 r., poz. 389 ze zm.) w brzmieniu obowiązującym w dacie wydania zaskarżonej decyzji, zgodnie z którym wierzyciel może przekazać do biura informacji gospodarczych o zobowiązaniach konsumentów informacje gospodarcze o zobowiązaniu dłużnika będącego konsumentem wyłącznie wówczas, gdy: upłynął co najmniej miesiąc od wysłania przez wierzyciela listem poleconym albo doręczenia dłużnikowi będącemu konsumentem do rąk własnych, na adres do doręczeń wskazany przez dłużnika będącego konsumentem, a jeżeli nie wskazał takiego adresu - na adres miejsca zamieszkania, wezwania do zapłaty, zawierającego ostrzeżenie o zamiarze przekazania danych do biura, z podaniem firmy i adresu siedziby tego biura. W świetle tego przepisu przesłanka przekazania informacji (a więc poinformowania) o zobowiązaniu dłużnika jest spełniona wraz z upływem miesiąca od wysłania przez wierzyciela listem poleconym wezwania do zapłaty. W taki sposób należy, zdaniem Sądu, wykładać art. 105a ust. 3 ustawy Prawo bankowe nie wiążąc "poinformowania" wyłącznie z dowodem faktycznego zapoznania się adresata przesyłki z jej treścią.

W konsekwencji Sąd nie podzielił stanowiska, w myśl którego "poinformowanie", o którym mowa w art. 105a ust. 3 ustawy Prawo bankowe, ma miejsce wyłącznie w sytuacji, gdy bank dysponuje - w przypadku nadania przesyłki drogą pocztową - dowodem jej doręczenia adresatowi, tj. zwrotnym potwierdzeniem odbioru.

Skargę kasacyjną od powyższego wyroku wniósł Prezes UODO, reprezentowany przez radcę prawnego. Zaskarżając wyrok WSA w Warszawie

w całości, na podstawie art. 176 § 2 p.p.s.a. wniósł o rozpoznanie przedstawionej skargi kasacyjnej na rozprawie. Na podstawie art. 188 p.p.s.a wniósł o uchylenie w całości zaskarżonego wyroku i oddalenie skargi [...] Bank S.A., ewentualnie, w oparciu o przepis art. 185 § 1 p.p.s.a., wniósł o uchylenie w całości zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie. Wystąpił także o zasądzenie zwrotu kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego, według norm przepisanych.

Zaskarżonemu wyrokowi zarzucił naruszenie przepisu prawa materialnego, tj. art. 105a ust. 3 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Prawo bankowe (t.j. Dz.U. z 2021 r. poz. 2439 - zwanej dalej ustawą p.b.) poprzez jego błędną wykładnię polegającą na przyjęciu, że wykonanie obowiązku informacyjnego, o którym mowa w tym przepisie, nie musi polegać na skutecznym doręczeniu klientowi banku informacji o zamiarze przetwarzania jego danych osobowych bez jego zgody, a wystarczające jest rzeczywiste umożliwienie klientowi banku zaznajomienia się ze wspomnianą informacją poprzez jej wysłanie drogą pocztową i wykazanie tego stosownym wydrukiem z książki nadawczej wobec domniemania doręczenia, gdy tymczasem prawidłowa wykładnia tego przepisu prowadzi do wniosku, że "poinformowanie" w rozumieniu tego przepisu oznacza skuteczne doręczenie klientowi banku informacji o zamiarze przetwarzania jego danych osobowych bez jego zgody, co w konsekwencji doprowadziło do uchylenia zaskarżonej decyzji w zakresie punktu 1.

W uzasadnieniu skargi, jej autor, podniósł m.in., że żaden przepis ustawy Prawo bankowe nie wymaga, aby obowiązek informacyjny, o którym mowa w art. 105a ust. 3 tej ustawy, był realizowany w szczególnej formie. Nie musi być to przesyłka polecona, gdyż forma spełnienia tego obowiązku jest całkowicie dowolna, byleby tylko klient banku został poinformowany o zamiarze przetwarzania jego danych. W opinii Prezesa UODO skuteczne przekazanie informacji do adresata, wybór operatora pocztowego i sposobu przekazania informacji oraz ryzyko z tym związane obciążają Bank, gdyż to on wywodzi z tego faktu poinformowania skutki prawne. Ponadto skarżący kasacyjnie organ wskazał, że uznanie za datę poinformowania klienta banku daty wysłania pisma doprowadziłoby w konsekwencji do sytuacji, w której dłużnicy mieliby zróżnicowany realny czas na podjęcie ewentualnych działań (wykonania zobowiązania) w związku z otrzymanym powiadomieniem.

W odpowiedzi na skargę kasacyjną, [...] Bank S.A. [...], reprezentowany przez radcę prawnego, wniósł o jej oddalenie oraz o zasądzenie zwrotu kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa prawnego według norm przepisanych. Uzasadniając złożony wniosek procesowy Bank w znaczącej części powtórzył stanowisko Sądu z uzasadnienia zaskarżonego wyroku.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Stosownie do art. 183 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2024 r., poz. 935) zwanej dalej p.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, biorąc pod rozwagę z urzędu jedynie nieważność postępowania. W rozpoznawanej sprawie nie zachodzi żadna z okoliczności skutkujących nieważnością postępowania, o jakich mowa w art. 183 § 2 p.p.s.a. i nie zachodzi żadna z przesłanek, o których mowa w art. 189 p.p.s.a., które Naczelny Sąd Administracyjny rozważa z urzędu dokonując kontroli zaskarżonego skargą kasacyjną wyroku. W tych okolicznościach w sprawie badaniu podlegały wyłącznie zarzuty podniesione w skardze kasacyjnej na uzasadnienie przytoczonej podstawy kasacyjnej.

Podstawy, na których można oprzeć skargę kasacyjną zostały określone w art. 174 p.p.s.a. Przepis art. 174 pkt 1 p.p.s.a. przewiduje dwie postacie naruszenia prawa materialnego, a mianowicie błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie. Przez błędną wykładnię należy rozumieć niewłaściwe zrekonstruowanie treści normy prawnej wynikającej z konkretnego przepisu, natomiast przez niewłaściwe zastosowanie, dokonanie wadliwej subsumcji przepisu do ustalonego stanu faktycznego. Również druga podstawa kasacyjna wymieniona w art. 174 pkt 2 p.p.s.a. – naruszenie przepisów postępowania – może przejawiać się w tych samych postaciach, co naruszenie prawa materialnego, przy czym w wypadku oparcia skargi kasacyjnej na tej podstawie skarżący powinien nadto wykazać istotny wpływ wytkniętego uchybienia na wynik sprawy.

W rozpatrywanej sprawie spór dotyczy wykładni pojęcia "poinformowania", o którym mowa w art. 105a ust. 3 ustawy Prawo bankowe. Zdaniem organu, sporządzenie i wysłanie pisma nie jest równoznaczne z udowodnieniem jego prawidłowego doręczenia, a w konsekwencji skutecznego poinformowania adresata o zamiarze przetwarzania przez Bank danych stanowiących tajemnicę bankową, bez jego zgody. Samo bowiem oświadczenie o wysłaniu korespondencji i przedstawienie mu kopii, nie stanowi dowodu na jej doręczenie (poinformowanie o jej treści adresata). Bank wywodził natomiast, że przesyłki polecone zawierające oświadczenia Banku zostały skierowane do klienta banku na prawidłowy adres (wskazany w umowach kredytowych) i nie zostały zwrócone do nadawcy. Jego zdaniem, skoro dysponuje dowodem nadania spornych przesyłek, to oznacza, że poinformował adresata o zamiarze przetwarzania danych w BIK, bez jego zgody, stosownie do art. 105a ust. 3 Prawa bankowego. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie podzielił to zapatrywanie Banku.

Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego stanowisko Sądu I instancji nie jest prawidłowe, należy bowiem podzielić stanowisko zaprezentowane w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z 16 stycznia 2024 r., który to orzekał w zbliżonym stanie faktycznym, podzielając stanowisko Prezesa Urzędu Ochrony Danych Osobowych.

Podzielić należy zarzut naruszenia przepisów prawa materialnego, tj. art. 105a ust. 3 ustawy Prawo bankowe. Jak wynika z brzmienia art. 105a ust. 3 Prawa bankowego banki, instytucje oraz podmioty, o których mowa w ust. 1, mogą przetwarzać informacje stanowiące tajemnicę bankową i informacje udostępnione przez instytucje pożyczkowe oraz podmioty, o których mowa w art. 59d ustawy z dnia 12 maja 2011 r. o kredycie konsumenckim, dotyczące osób fizycznych po wygaśnięciu zobowiązania wynikającego z umowy zawartej z bankiem, inną instytucją ustawowo upoważnioną do udzielania kredytów, instytucją pożyczkową lub podmiotem, o którym mowa w art. 59d ustawy z dnia 12 maja 2011 r. o kredycie konsumenckim, bez zgody osoby, której informacje dotyczą, gdy osoba ta nie wykonała zobowiązania lub dopuściła się zwłoki powyżej 60 dni w spełnieniu świadczenia wynikającego z umowy zawartej z bankiem, inną instytucją ustawowo upoważnioną do udzielania kredytów, instytucją pożyczkową lub podmiotem, o którym mowa w art. 59d ustawy z dnia 12 maja 2011 r. o kredycie konsumenckim, a po zaistnieniu tych okoliczności upłynęło co najmniej 30 dni od poinformowania tej osoby przez bank, inną instytucję ustawowo upoważnioną do udzielania kredytów, instytucję pożyczkową albo podmiot, o którym mowa w art. 59d ustawy z dnia 12 maja 2011 r. o kredycie konsumenckim, o zamiarze przetwarzania dotyczących jej tych informacji, bez jej zgody.

Istotną przesłanką umożliwiającą zastosowanie tego przepisu jest poinformowanie osoby, która nie wykonała zobowiązania lub dopuściła się zwłoki powyżej 60 dni w spełnieniu świadczenia wynikającego z umowy zawartej z bankiem itd., przez ten bank lub inną instytucję wymienioną w tym przepisie o zamiarze przetwarzania dotyczących jej informacji, bez jej zgody.

Należy też podkreślić, że jeśli w okresie 30 dni od poinformowania o zamiarze przetwarzania informacji bez zgody, klient spłacił całą zaległość wobec banku, to po upływie 30. dnia bank i inna instytucja upoważniona do udzielania kredytów oraz instytucja z art. 105 ust. 4 Prawa bankowego nie mogą przetwarzać informacji bez jego zgody. Termin trzydziestodniowy został bowiem wprowadzony w celu zapewnienia konsumentowi ostatecznej możliwości wywiązania się z zobowiązań wobec banku i uniknięcia tym samym sankcji w postaci przetwarzania o nim informacji jako o niesolidnym dłużniku przez okres 5 lat.

Prawodawca nie zdefiniował użytego w art. 105 ust. 3 Prawa bankowego pojęcia "poinformować", ani nie stworzył w tym zakresie żadnych szczególnych wymogów formalnych co do sposobu i treści takiego poinformowania klienta lub byłego klienta banku. Prawidłowa wykładnia tego przepisu nie może jednak oznaczać całkowitej dowolności w tym zakresie. "Poinformować" to tyle co "udzielić informacji, wskazówek, objaśnić, powiadomić o czymś, podać do wiadomości" (Słownik języka polskiego, pod red. M. Szymczaka, Warszawa 1988, t. II, s.766), czyli spowodować, że ktoś zaczyna o czymś wiedzieć. W literaturze i orzecznictwie sądowoadministracyjnym zwraca się uwagę na materialny (ochronny), a nie formalny charakter tego przepisu. Dane osobowe są wartością chronioną ustawowo, a prawo od ich ochrony - jak przyjmuje się w piśmiennictwie – "stanowi swego rodzaju emanację ogólnego prawa gwarantowanego Konstytucją RP (art. 47). Spostrzeżenie to oparte jest na założeniu, że dane osobowe są niejako częścią życia prywatnego lub rodzinnego, względnie że posługiwanie się danymi dotyczącymi innej osoby wkracza w przyznaną jej kompetencję decydowania o swoim życiu osobistym" (zob. J. Barta, P. Fajgielski, R. Markiewicz - Komentarz do art. 1 ustawy o ochronie danych osobowych, System informacji prawnej LEX).

O ile podzielić należy stanowisko, iż przy analizie przepisu art. 105a ust. 3 Prawa bankowego, nie powinno się także abstrahować od istoty (celu) wprowadzenia instytucji przetwarzania danych osobowych dłużnika bez jego zgody na mocy tego przepisu ustawy (należy pamiętać, że Biuro Informacji Kredytowej ma za zadanie przetwarzać dane nierzetelnych dłużników, tj. osób, które pomimo zaciągnięcia określonego zobowiązania wobec banku, nie wywiązują się z umowy i nie spłacają swojego zobowiązania, chroniąc w ten sposób inne podmioty przed wyłudzaniem kolejnych pożyczek, a także pośrednio - rzetelnych kredytobiorców), to jednak pozycja dłużnika jest wobec podmiotu udzielającego pożyczki słabsza, a skutek w postaci przetwarzania danych osobowych bez jego zgody ma charakter publicznoprawny.

Powyższe oznacza, że wszelkie regulacje znoszące tę ochronę muszą być odczytywane i wykładane ściśle, z uwzględnieniem funkcji jakiej mają służyć. Przy takiej wykładni, sformułowanie użyte w przepisie art. 105a ust. 3 Prawa bankowego, dotyczące obowiązku informacyjnego banku, musi więc oznaczać, że nie jest to tylko obowiązek formalny. Jakkolwiek ustawodawca w żaden sposób nie ograniczył sposobów i form takiego powiadomienia, to w każdym wypadku sposób ten powinien umożliwić zweryfikowanie faktu poinformowania klienta banku o zamierzonym przetwarzaniu jego danych osobowych. Ustawodawca w żaden sposób nie ograniczył sposobów i form takiego poinformowania. Zauważyć jednak należy, że prawodawca użył kategorycznej formy "poinformować" (czasownik przechodni dokonany), a nie "informować". Określony w ustawie skutek ma nastąpić po upływie "30 dni od poinformowania tej osoby przez bank", a nie od np. wysłania jej informacji. Takie "poinformowanie" może nastąpić np. osobiście w placówce banku lub innego podmiotu wymienionego w art. 105a ust. 3 Prawa bankowego, przez przesyłkę doręczaną listownie lub przez pracownika banku albo innego uprawnionego podmiotu, a nawet nie można również wykluczyć możliwości skierowania takiej informacji drogą elektroniczną (o ile strony w zawartej umowie taką formę korespondencji przewidziały przez bank w tym zakresie z podmiotem zewnętrznym). O ile więc sposób i forma poinformowania klienta mogą być różnorodne, to jednak w każdym wypadku sposób ten powinien umożliwić zweryfikowanie faktu poinformowania klienta banku o zamierzonym przetwarzaniu jego danych osobowych. Wybór formy poinformowania adresata, operatora pocztowego i sposobu przekazania informacji oraz związany z tym obowiązek wykazania tego faktu obciążają bank lub inny zobowiązany podmiot, gdyż to one wywodzą z tego faktu skutki prawne. Taki sposób rozumienia obowiązku poinformowania zamieszczonego w art. 105a ust. 3 prawa bankowego wynika nie tylko z gwarancyjnego charakteru tego przepisu dla kredytobiorcy, ale także z dobrze pojętego interesu podmiotów udzielających kredytów, aby w sposób skuteczny zamieścić w BIK stosowną informację o nierzetelnym kredytobiorcy. Jak wskazano wyżej, wskazanie daty doręczenia przesyłki zawierającej stosowną informację umożliwia także prawidłowe wskazanie początku trzydziestodniowego terminu, o którym mowa w art. 105a ust. 3 Prawa bankowego (nie jest nim bowiem data nadania przesyłki na poczcie ani data uzależniona od domniemanego odebrania przesyłki).

Podsumowując stwierdzić należy, że Prezes UODO prawidłowo przyjął, że przepis art. 105a ust. 3 Prawa bankowego obligował Bank do wykazania spełnienia powyższego obowiązku.

W tym stanie rzeczy, stwierdzając, że skarga kasacyjna ma usprawiedliwioną podstawę, a istota sprawy jest dostatecznie wyjaśniona, Naczelny Sąd Administracyjny w oparciu o art. 188 p.p.s.a. uchylił zaskarżony wyrok i rozpoznał skargę.

Z zebranego materiału dowodowego zgromadzonego w sprawie wynika, że na potwierdzenie spełnienia obowiązku z art. 105a ust. 3 Prawa bankowego Bank przedstawił kopie oświadczeń z 17 lutego 2014 r i 31 grudnia 2013 r. skierowanych do M. N. (dalej także jako skarżący (w postępowaniu administracyjnym)) o wypowiedzeniu umów kredytowych (odpowiednio: numer [...] i [...]), które wysłał listami poleconymi (na podany przez niego adres), zawierające informację o zamiarze przekazania jego danych osobowych do Biura Informacji Kredytowej. Na tę okoliczność bank załączył do skargi dowody w postaci wydruku z książki nadawczej korespondencji z 17 lutego 2014 r. i 30 grudnia 2013 r. Bank podkreślił, że korespondencja wysłana do M. N. nie została zwrócona do adresata oraz że M. N. nie informował Banku o zmianie adresu. Jednocześnie Bank nie przedstawił żadnego dowodu doręczenia tych przesyłek poleconych (wskazującego na datę doręczenia np. wydruk z strony śledzenia przesyłek rejestrowanych), przy jednoczesnym zaprzeczeniu przez skarżącego jakoby [...] Bank S.A. spełnił obowiązek poinformowania go o zamiarze przetwarzania dotyczących go informacji stanowiących tajemnicę bankową bez jego zgody, co było wymagane zgodnie z art. 105a ust. 3 ustawy - Prawo bankowe.

Konsekwencją przedstawionego wyżej stanowiska jest to, że za niezasadny uznać należy zarzut Banku podniesiony w skardze, naruszenia przepisów postępowania mającego istotny wpływ na wynik sprawy, tj.: art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. w zw. z art. 6, art. 7, art. 8 § 1 i 2, art. 77 § 1 k.p.a. i art. 80 k.p.a. oraz art. 107 § 3 k.p.a. Organ nie naruszając tych przepisów prawidłowo uznał, że okoliczność poinformowania skarżącego o zamiarze przetwarzania jego danych osobowych po wygaśnięciu zobowiązań wynikających z umów kredytowych nie została przez Bank udowodniona. Naczelny Sąd Administracyjny podziela pogląd organu, że Bank nie przedstawił dowodu na prawidłowe doręczenie skarżącemu dokumentów, w treści których była informacja o okolicznościach wskazanych w art. 105a ust. 3 Prawa bankowego. Żaden z dowodów przedstawionych przez Bank (wydruk stron z systemu bankowego o rejestracji wysłania zawiadomienia, oświadczenia banku) nie potwierdził by skarżący otrzymał informację o zamiarze przetwarzana jego danych osobowych. Informacje o dokonaniu wysyłki takiej wiadomości nie mogą stanowić o uczynieniu zadość obowiązkowi z art. 105a ust. 3 Prawa bankowego. W celu weryfikacji dopuszczalności przetwarzania danych osobowych na podstawie art. 105a ust. 3 Prawa bankowego, Bank powinien przedstawić organowi stosowne dowody na potwierdzenie rzeczywistego wykonania wymienionego w tym przepisie obowiązku poinformowania i w tym zakresie Prezes UODO nie mógł opierać się wyłącznie na oświadczeniu banku. Racjonalna ocena dowodów przedłożonych przez strony niniejszego postępowania dokonana w myśl zasad wyrażonych w art. 75 § 1 k.p.a. i art. 80 k.p.a. nie może prowadzić do wniosku, że udowodniono okoliczność poinformowania skarżącego o zamiarze przetwarzania jego danych osobowych w sposób określony w art. 105a ust. 3 Prawa bankowego. Analiza przedłożonych przez strony dowodów w sprawie prowadzi do wniosku, że okoliczność poinformowania skarżącego stanowiła wyłącznie domniemanie wywiedzione z okoliczności skierowania do niego listem poleconym korespondencji zawierającej informacje, które w okolicznościach niniejszej sprawy, w tym w obliczu oświadczenia skarżącego, należy uznać za obalone.

Uregulowana w art. 7 k.p.a. zasada prawdy obiektywnej nakazuje organowi prowadzącemu postępowanie zebranie z urzędu lub na wniosek strony oraz rozpatrzenie całego materiału dowodowego w sposób pozwalający na ustalenie stanu faktycznego sprawy zgodnego z rzeczywistością. Oczywiście chodzi tu o wyjaśnienie okoliczności faktycznych w takim stopniu, w jakim wymaga tego rozstrzygnięcie sprawy. Zasada ta jest podstawową regułą każdej nowoczesnej regulacji procesowej. Należy pamiętać, że prawidłowe ustalenie stanu faktycznego sprawy stanowi warunek konieczny – chociaż jeszcze niewystarczający – prawidłowego jej rozstrzygnięcia. Zawsze bowiem niewyjaśnienie lub niedostateczne wyjaśnienie stanu faktycznego sprawy będzie prowadziło do wydania wadliwej decyzji. W teorii prawa mówi się wtedy o subsumcji faktu uznanego za udowodniony pod konkretną normę administracyjnego prawa materialnego – por. J. Wróblewski (w:) W. Lang, J. Wróblewski, S. Zawadzki, Teoria państwa i prawa, Warszawa 1980, s. 431. Należy podkreślić, iż od 11 kwietnia 2011 r. zmieniono brzmienie art. 7 k.p.a., statuującego tę zasadę, przez wyraźne podkreślenie, że zebranie materiału dowodowego sprawy następuje zarówno z urzędu, jak i na wniosek strony. W ten sposób wyraźnie zwrócono uwagę na obowiązek strony współdziałania z organem w celu ustalenia stanu faktycznego sprawy zgodnego z rzeczywistością. Zmiana ta niesie ze sobą ten skutek, że na zasadzie prawdy obiektywnej nie można już dalej opierać twierdzenia, iż jest ona źródłem ciężaru dowodowego spoczywającego na organie prowadzącym postępowanie. Nie ma już bowiem podstawy prawnej uzasadniającej taki wniosek. Natomiast ta zmiana daje podstawę do zajęcia stanowiska, że w sytuacji gdy dany środek dowodowy niezbędny do ustalenia konkretnej okoliczności faktycznej, z istnienia której strona wywodzi dla siebie skutki prawne, nie znajduje się w posiadaniu organu, to wynikający z zasady prawdy obiektywnej obowiązek organu prowadzącego postępowanie ogranicza się do konieczności poinformowania strony o przedstawienia posiadanych dowodów.

Zgodnie z art. 75 § 1 k.p.a. jako dowód należy dopuścić wszystko, co może przyczynić się do wyjaśnienia sprawy, a nie jest sprzeczne z prawem. W szczególności dowodem mogą być dokumenty, zeznania świadków, opinie biegłych oraz oględziny. Natomiast z art. 77 § 1 k.p.a. wynika obowiązek zebrania i rozpatrzenia pełnego materiału dowodowego w sprawie, którego realizacja ma miejsce na dwóch płaszczyznach. Po pierwsze, polega on na przeprowadzeniu postępowania dowodowego co do wszystkich okoliczności stanowiących fakty prawotwórcze, a więc takich, z którymi w świetle przepisów obowiązującego prawa związane są określone skutki prawne. Po drugie, zebrany materiał dowodowy powinien znaleźć pełne odzwierciedlenie w uzasadnieniu faktycznym decyzji.

Jeśli zaś chodzi o obowiązek dokonania oceny na podstawie całokształtu materiału dowodowego, czy dana okoliczność została udowodniona (art. 80 k.p.a.), to nie można twierdzić, iż jakaś okoliczność została udowodniona, jeżeli w materiale dowodowym, utrwalonym w aktach sprawy, brak jest dowodu na jej potwierdzenie. Jeżeli zobowiązany podmiot wykazuje jedynie domniemanie realizacji nałożonego na niego ustawowo obowiązku, a jednocześnie w materiale dowodowym zawarte jest zaprzeczenie wykonania tego obowiązku (które dezawuuje skutek wynikający z tej okoliczności), to oznacza, że nie ziściła się przesłanka wynikająca z prawa materialnego umożliwiająca w konsekwencji zastosowanie tej normy materialnoprawnej. Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego, z wszystkich tych obowiązków wywiązał się organ administracji orzekający w niniejszej sprawie i zarzuty Sądu I instancji w tym zakresie są nieuzasadnione. W konsekwencji w pełni został także zrealizowany przez organ obowiązek wynikający z art. 107 § 3 k.p.a.

Chybione jest stanowisko Sądu I instancji powołującego się na przepisy ustawy Prawo pocztowe oraz Regulamin świadczenia usług pocztowych i uznającego, że Bank dysponuje dowodem na przekazanie skarżącemu informacji o zamiarze przetwarzania danych osobowych bez jego zgody. Zgodnie z art. 17 ustawy z 23 listopada 2012 r. Prawo pocztowe (Dz. U. z 2022 r. poz. 896) potwierdzenie nadania przesyłki rejestrowanej lub przekazu pocztowego wydane przez placówkę pocztową operatora wyznaczonego ma moc dokumentu urzędowego, co oznacza, że stwierdza on zaistnienie opisanych w nim faktów i korzysta z domniemania prawdziwości, a jego ewentualne obalenie musi być oparte na przekonywujących dowodach. Podkreślić jednak należy, że Prezes UODO nie kwestionuje faktu dokonania nadania przesyłek listami poleconymi do skarżącego. Jednak traktowanie tego faktu jako dowodu poinformowania (dostarczenia informacji) skarżącemu zgodnie z art. 105a ust. 3 Prawa bankowego nie ma uzasadnienia w brzmieniu art. 17 ustawy Prawo pocztowe. Dodatkowo należy zauważyć, że ciężar udowodnienia rzeczywistego spełnienia przesłanek określonych w art. 105a ust. 3 Prawa bankowego, ciąży na Banku jako administratorze danych. Zatem w świetle konieczności wykazania istnienia prawnie uzasadnionego interesu po stronie administratora danych, wszelkie dowody w w.w. zakresie nie mogą opierać się na domniemaniach.

Podsumowując w ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego, prawidłowe jest stanowisko organu, który doszedł do przekonania, że Bank nie wykazał, iż dopełnił wymaganego w art. 105a ust. 3 ustawy Prawo bankowe obowiązku poinformowania skarżącego o zamiarze przetwarzania dotyczących go informacji stanowiących tajemnicę bankową bez jej zgody. W aktach administracyjnych brak jest bowiem dowodów wskazujących na fakt, że Bank poinformował swojego klienta o zamiarze przetwarzania powyższych danych osobowych, chociaż niewątpliwie Bank podjął działania zmierzające do zrealizowania tego obowiązku (wysłał pisma ze stosowną informacją). Prezes UODO zastosował się do zasad ogólnych postępowania administracyjnego: zasady praworządności, zasady prawdy obiektywnej i pogłębiania zaufania do władzy publicznej oraz nie przekroczył granic swobodnej oceny dowodów i prawidłowo przyjął, że potwierdzenie nadania pisma listem poleconym nie stanowi dowodu poinformowania skarżącego o zamiarze przetwarzania jej danych osobowych bez jego zgody.

Wyżej wykazano, że zarzuty skargi okazały się niezasadne a zaskarżona decyzja jest zgodna z prawem, w rezultacie oddalono skargę Banku na podstawie art. 151 p.p.s.a.

O kosztach postępowania kasacyjnego od [...] Bank SA [...] na rzecz Prezesa Urzędu Ochrony Danych osobowych orzeczono na podstawie art. 203 pkt 2 w zw. z art. 205 § 2 p.p.s.a.