Wyrok WSA w Gliwicach, sygn. akt II SA/Gl 497/23
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach
Data orzeczenia: 2023-09-05 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6136 Ochrona przyrody
Hasła tematyczne: Ochrona przyrody
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 88 ust. 1 i  ust. 2
journal: Dz.U. 2022 poz 916
law: Ustawa z dnia 16 kwietnia 2004 r. o ochronie przyrody (t.j)
article: art. 151
journal: Dz.U. 2023 poz 1634
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Wojciech Gapiński, Sędziowie Sędzia WSA Beata Kalaga-Gajewska, Sędzia WSA Renata Siudyka (spr.), po rozpoznaniu w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym w dniu 5 września 2023 r. sprawy ze skargi D.B. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Bielsku-Białej z dnia 9 stycznia 2023 r. nr SKO.V/428/231/2022 w przedmiocie kary pieniężnej za usunięcie drzewa oddala skargę.


UZASADNIENIE

Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Bielsku -Białej (SKO) decyzją z dnia 9 stycznia 2023 r. nr SKO.V/428/231/2022, po rozpatrzeniu odwołania D. B. (skarżąca) prowadzącej działalność pod nazwą Firma Usługowa B W. ul. [...] od decyzji Wójta Gminy [...] (organ I instancji) z dnia 6 lipca 2022 r. nr [...] w przedmiocie wymierzenia administracyjnej kary pieniężnej za usunięcie bez zgody posiadacza nieruchomości drzewa z gatunku czeremcha oraz krzewów rosnących na dz. nr [...] i [...] w K. utrzymał w mocy decyzję organu I instancji w całości.

Decyzja zapadła w następującym stanie faktycznym i prawnym.

W dniu 7 stycznia 2022 r. organ I instancji wszczął z urzędu postępowanie administracyjne w sprawie wymierzenia administracyjnej kary pieniężnej za usunięcie drzew lub krzewów bez zgody posiadacza nieruchomości na działkach nr [...] i [...] w K.

Pismem z dnia 25 stycznia 2022 r. organ I instancji wezwał strony postępowania do złożenia wyjaśnień na piśmie dotyczących podania liczby drzew, gatunków drzew i obwodów ich pni mierzonych na wysokości 130 cm oraz określenia liczby oraz gatunków krzewów rosnących w skupisku i jego powierzchni w m2, które zostały usunięte z działek nr [...] i [...] w K. W dniu 4 lutego 2022 r. wyjaśnienia złożyła skarżąca, a w dniu 7 lutego 2022 r. współwłaściciel działek.

Organ I instancji postanowieniem z dnia 15 marca 2022 r. powołał biegłego z zakresu ochrony przyrody w celu sporządzenia opinii z zakresu ochrony przyrody w sprawie wymierzenia administracyjnej kary pieniężnej za usunięcie drzew i krzewów bez zgody posiadacza nieruchomości oraz do udziału w oględzinach.

Oględziny w terenie przeprowadzono w dniu 5 kwietnia 2022 r. Podczas oględzin ustalono powierzchnię i gatunki usuniętych krzewów z terenu działki o nr [...] i [...] oraz odnaleziono część pniaków wskazanych przez właściciela działek, które zostały odzwierciedlone w opinii dendrologicznej z dnia 29 kwietnia 2022 r. Organ I instancji uzupełnił dokumentację o dowody z fotografii z dnia 11 kwietnia 2022 r. przedłożonych przez współwłaściciela działek

Postanowieniem z dnia 17 maja 2022 r. organ I instancji dopuścił dowód z opinii dendrologicznej z dnia 29 kwietnia 2022 r. sporządzonej przez biegłego sądowego z zakresu leśnictwa i ochrony przyrody i odmówił uwzględnienia żądania dowodowego skarżącej, na okoliczność faktycznych powodów usunięcia drzew lub krzewów bez zgody posiadacza nieruchomości na wskazanych działkach.

Biegły ustalił, że usunięte krzewy to czeremcha zwyczajna, bez czarny oraz jaśmin. Powierzchnia usuniętych krzewów wyniosła 628,87 m2. Z terenu nieruchomości usunięto również jedno drzewo z gatunku czeremcha zwyczajna o obwodzie 99 cm. Zaznaczył, że w odniesieni do usuniętych drzew z gatunku czereśnia ptasia o obwodzie pnia 115 cm i 88 cm, jabłoń domowa o obwodzie pnia 41 cm i 88 cm oraz śliwa domowa o obwodzie 99 cm nie stosuje się przepisów o karze pieniężnej.

Organ I instancji odniósł się do opinii biegłego i uznał ją za spójną, logiczną i zgodną z wskazanym stanem co do powierzchni zajętej przez krzewy. Wyjaśnił, że zawarte we wniosku skarżącej żądanie nie ma znaczenia dla sprawy, gdyż ustawodawca nie daje organom ochrony przyrody podstaw do badania powodów usunięcia drzew lub krzewów bez zezwolenia. Wskazał, że z pisma właścicieli działek nr [...] i [...] z dnia 7 lutego 2022 r. wynika, iż do usunięcia drzew i krzewów doszło bez ich zgody. Z oględzin w terenie, opinii dendrologicznej, analizy dokumentacji fotograficznej i map wynika, że w przedmiotowej sprawie doszło do usunięcia drzew i krzewów na działkach nr [...] i [...] w K. Sprawcami byli pracownicy firmy skarżącej. Wobec bezspornego ustalenia sprawcy czynu organ I instancji naliczył skarżącej administracyjną karę pieniężną w trybie art. 88 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 o ochronie przyrody (t.j. Dz. U. z 2022 r., poz.916 - dalej "ustawa").

W odwołaniu skarżąca, reprezentowana przez profesjonalnego pełnomocnika, zarzuciła decyzji pierwszoinstancyjnej naruszenie przepisów postępowania, tj. art. 7, art. 78 § 1, art. 77 § 1 oraz art. 80 kpa poprzez błędne i niewystarczające ustalenie stanu faktycznego; błędną podstawę faktyczną i prawną uzasadniającą nałożenie kary pieniężnej; oparcie decyzji na błędnej i niepełnej wiedzy oraz naruszenia art. 89 ust. 7 ustawy poprzez nie uwzględnienie w/w przepisu. Wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji i umorzenie postępowania ewentualnie o uchylenie decyzji i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia. W uzasadnieniu podkreśliła, że z art. 88 ust. 1 pkt 2 ustawy wynika, że administracyjną karę pieniężną wymierza się za usunięcie drzewa lub krzewu bez zgody posiadacza nieruchomości. Kara nakładana jest na posiadacza nieruchomości, albo właściciela urządzeń, o których mowa w art. 49 § 1 Kodeksu cywilnego albo na inny podmiot jeżeli działał bez zgody posiadacza nieruchomości. Zdaniem skarżącej w sprawie kluczowe znaczenie w kwestii wymierzenia kary ma nie tylko fakt usunięcia drzew (krzewów) ale wszystkie okoliczności tego działania. Zarzuciła nie uwzględnienie kluczowego wniosku dowodowego w zakresie przesłuchania wskazanych świadków, gdyż to właśnie pracownik Urzędu Gminy [...] oraz sołtys K. wprowadzili w błąd pracownika skarżącej informując o miejscu objętym zleceniem w sposób nieprecyzyjny i uwzględniający w pełni działki nr [...] i [...] . W konsekwencji w sprawie brak jest ustaleń dotyczących przyczyn i okoliczności naruszenia działki posiadaczy i usunięcia z niej drzew i krzewów. Nie uwzględniono również okoliczności ugodowego załatwienia sporu pomiędzy skarżącą , a właścicielami wskazanych działek.

SKO, po rozpatrzeniu odwołania skarżącej, utrzymało w mocy decyzję organu I instancji. Przedstawiło przebieg postępowania według chronologii zdarzeń wskazując na przepisy będące materialną podstawą rozstrzygnięcia. Przytoczyło brzmienie art. 88 ust. 1, art. 84 ust. 1 oraz. art. 89 ust. 7 ustawy. Odnosząc się do stanu faktycznego sprawy SKO stwierdziło, że skarżąca będąc profesjonalnym podmiotem w dniu 18 października 2021 r. zawarła umowę z Gminą [...] na wykonanie usługi polegającej na usunięciu zakrzewień, samosiejek, wycięciu drzew, które są mniejsze niż 50 cm, drzew owocowych, wykarczowania chwastów, mulczowania terenu, a roboty te miały być wykonane na działce nr [...] w K. O planowanym terminie rozpoczęcia prac skarżąca winna była powiadomić Gminę na piśmie lub drogą elektroniczną z 2-dniowym wyprzedzeniem. Skarżąca nie powiadomiła Gminy o terminie rozpoczęcia prac w sposób wskazany w umowie, a w konsekwencji nie nastąpiło przekazanie terenu, na którym miała być wykonana usługa. W ocenie SKO fakt zapoznania się pracowników skarżącej z lokalizacją będącą przedmiotem późniejszego zlecenia nie można uznać za okazanie nieruchomości. Oceny tej nie zmienia również fakt, że w czynnościach uczestniczył sołtys i pracownik gminy. SKO podkreśliło, że to na wykonawcy ciąży obowiązek dochowania szczególnej staranności przy wykonywaniu zlecenia i zapewnienia przebiegu prac zgodnie z zawartą umową. Poza sporem jest, że w trakcie wykonywania usługi pracownicy skarżącej dokonali również usunięcia drzew i krzewów na terenie działek nr [...] i [...] (nie objętych zleceniem), co nastąpiło bez zgody posiadacza nieruchomości.

SKO nie zgodziło się ze skarżącą, że fakt odbioru wykonanych robót potwierdza (protokół z dnia 8 listopada 2022), że organ wiedział kiedy będą wykonywane prace i zlecone prace porządkowe związane z usunięciem drzew i krzewów, a skarżąca wykonała prace na zlecenie organu. Zakresem umowy objęta była tylko działka nr [...] . Natomiast pracownicy skarżącej dokonali również usunięcia drzew i krzewów z terenu działki nr [...] i [...] . Ryzyko wykonywania zlecenia niezgodnie z umową obciąża wykonawcę.

SKO stwierdziło, że w stanie faktycznym sprawy nie zaistniała żadna niespodziewana, nienadająca się przewidzieć sytuacja, która da się zakwalifikować jako stan nagły zagrażający bezpieczeństwu, o którym mowa w art. 89 ust. 7 ustawy, a zarzut nie uwzględnienia wskazanego przepisu uznało za nietrafny. SKO wskazało, że administracyjna odpowiedzialność za bezprawne usunięcie drzew i krzewów jest zobiektywizowana, a więc nie jest uzależniona od winy ukaranego, jak również nie jest uzależniona od zawarcia ugody cywilnej między skarżącą, a posiadaczami nieruchomości, z której usunięto drzewa i krzewy bez ich zgody.

W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach na decyzję SKO skarżąca, jak dotychczas reprezentowana przez profesjonalnego pełnomocnika zarzuciła naruszenie przepisów postępowania mające istotny wpływ na wynik sprawy, a to art. 7, art. 77 § 1, art. 78 § 1, art. 80 § 1, jak i art. 107 § 3 kpa., poprzez błędną ocenę stanu dowodów zgromadzonych w sprawie oraz niewłaściwe ustalenie jej stanu faktycznego m.in. związanego z pominięciem zawnioskowanych przez skarżącą dowodów; art. 7, art.77 § 1 i art. 80 kpa, polegające na niewyczerpującym zebraniu i rozpatrzeniu całego materiału dowodowego i niepodjęciu wszelkich kroków niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego i załatwienia sprawy; art. 7, art. 76 § 1, art. 77 § 1 i art. 80 kpa, polegające na niewyczerpującym rozpatrzeniu materiału dowodowego oraz na jego dowolnej ocenie; art. 7, 77 § 1 i art. 107 § 3 kpa polegające na niewyczerpującym zebraniu i rozpatrzeniu całego materiału dowodowego wbrew ciążącemu na SKO na mocy art. 77 § 1 kpa obowiązkowi w tym zakresie i w konsekwencji niepodjęcie wszelkich czynności niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy; art. 9 i art.11 kpa poprzez niedostateczne wyjaśnienie podstaw i przesłanek utrzymania w mocy decyzji organu I instancji; art. 8 kpa. poprzez brak pogłębienia zaufania obywateli do organów administracji publicznej poprzez wydawanie bez uwzględnienia wniosku dowodowego skarżącej mającego istotny wpływ na ustalenie okoliczności faktycznych niniejszej sprawy; art. 138 § 1 pkt 1 kpa w związku z art. 144 kpa poprzez utrzymanie w mocy wadliwego orzeczenia organu I instancji; art. 138 § 1 pkt 1 kpa polegające na bezzasadnym utrzymaniu w mocy zaskarżonej decyzji organu I instancji, w sytuacji, gdy prawidłowe było uchylenie przedmiotowej decyzji i przekazanie jej organowi I instancji do ponownego rozpoznania oraz naruszenie przepisu prawa materialnego, a to art. 88 ust. 1 pkt 2, art. 88 ust. 2 i ust. 3 oraz art. 89 ust. 1 ustawy poprzez błędne uznanie, że sam fakt dokonania przez skarżącą na nieruchomości uczestników postępowania bez ich wiedzy i zgody wycinki jest wystarczającą przesłanką do nałożenia kary pieniężnej na skarżącą, w sytuacji gdy działania skarżącej na nieruchomości uczestników postępowania spowodowane były wprowadzeniem jej w błąd przez pracowników Gminy [...] . Wniosła o uwzględnienie skargi i uchylenie zaskarżonej decyzji w całości, a nadto przeprowadzenie dowodu z dokumentu w postaci: rachunku szczegółowego dla numeru telefonu skarżącej potwierdzającego, że telefonicznie poinformowała Gminę [...] o przystąpieniu do wykonywania umowy; zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych, w tym kosztów zastępstwa adwokackiego, a także rozpoznanie skargi w trybie uproszczonym. W uzasadnieniu nie zgodziła się z rozstrzygnięciem i jego uzasadnieniem. Stwierdziła, że w niniejszej sprawie niesporny jest fakt usunięcia drzew i krzewów, wymienionych z gatunku i wymiarów w zaskarżonej decyzji. Z kolei sporna pozostaje okoliczność, w ramach której doszło do usunięcia drzew bez uprzedniego zezwolenia wymaganego zgodnie z art. 83 ust. 1 ustawy i bez wiedzy posiadaczy nieruchomości. Zdaniem skarżącej kluczowe znaczenie dla kwestii wymierzenia kary ma nie tylko fakt usunięcia drzew (krzewów), ale wszystkie okoliczności tego działania, zatem ustalenie podmiotu, który tego dokonał, ewentualnej zgody posiadacza nieruchomości oraz celu, dla którego dokonano usunięcia. Podkreśliła, że nie uwzględniono wniosku dowodowego pełnomocnika skarżącej z dnia 12 kwietnia 2022 r., który miał kluczowe znaczenie dla ustalenia istotnych okoliczności w sprawie. Ponownie podkreśliła, że organ I instancji wiedział zarówno kiedy będą wykonywane prace, jak również dokonał odbioru zlecenia. Z akt sprawy wynika, iż zlecone prace porządkowe związane z usunięciem drzew i krzewów wykonała skarżąca na zlecenie Wójta Gminy [...] , a w tej sytuacji brak przesłuchania w charakterze świadków zawnioskowanych przez pełnomocnika skarżącej stanowi istotne naruszenie przepisów postępowania administracyjnego. W rozpoznawanej sprawie brak jest ustaleń dotyczących przyczyn i okoliczności naruszenia działki posiadaczy i usunięcia z niej drzew i krzewów. Nadto w zaskarżonej decyzji nie uwzględniono okoliczności ugodowego zakończenia sprawy pomiędzy skarżącą a posiadaczami nieruchomości. Do skargi dołączyła wydruk rachunku szczegółowego z numeru telefonu skarżącej za okres rozliczeniowy 13 października 2021 r. do 12 listopada 2021 r.

W odpowiedzi na skargę SKO wniosło o jej oddalenie i podtrzymało dotychczas prezentowane stanowisko.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył, co następuje:

Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.

Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz. U. z 2022 r. poz. 2492), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej.

Zakres kontroli wykonywanej przez sądy administracyjne określony jest przepisem art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2023 r. poz. 259 ze zm.- dalej: "p.p.s.a."), który stanowi, że sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, z zastrzeżeniem art. 57a p.p.s.a. Sąd administracyjny dokonując kontroli rozstrzygnięć organów administracyjnych, kieruje się wyłącznie kryterium legalności, czyli zgodności z przepisami prawa materialnego i procesowego. Oznacza to, że w ramach takiej kontroli sąd nie może kierować się względami słuszności czy zasadami współżycia społecznego. Zgodnie z art. 135 p.p.s.a. sąd stosuje przewidziane ustawą środki w celu usunięcia naruszenia prawa w stosunku do aktów lub czynności wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach sprawy, której dotyczy skarga, jeżeli jest to niezbędne dla końcowego jej załatwienia.

Na podstawie art. 145 § 1 p.p.s.a., uwzględnienie przez sąd administracyjny skargi i uchylenie decyzji następuje, gdy sąd stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania lub inne naruszenie przepisów postępowania, jeśli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy. W przypadku, gdy nie zachodzą okoliczności wskazane w art. 145 § 1 p.p.s.a., skarga zgodnie z art. 151 p.p.s.a. podlega oddaleniu.

W pierwszej kolejności należy wyjaśnić, że przedmiotowa skarga została rozpoznana przez Sąd na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym, stosownie do art. 119 pkt 2 p.p.s.a. Wniosek o rozpoznanie sprawy w trybie uproszczonym złożył pełnomocnik skarżącej, a SKO nie zażądało przeprowadzenia rozprawy.

W ocenie Sądu brak było również podstaw do uwzględnienia wniosku dowodowego w zakresie dopuszczenia rachunku połączeń telefonicznych wykonywanych przez skarżąca w okresie od 13 października 2021 r. do 12 listopada 2021 r. przedłożonej przy skardze w formie załącznika. Okoliczności, które skarżąca próbuje wykazać przez wniosek dowodowy wynikają w sposób dostateczny ze zgromadzonego w aktach administracyjnych materiału dowodowego i zostały przez organy ocenione w sposób jednoznaczny. Tym samym wniosek dowodowy w tym zakresie podlegał oddaleniu.

Kontrolując zaskarżoną decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Bielsku- Białej (SKO, organ odwoławczy), utrzymującą w mocy decyzję Wójta Gminy [...] (organ I instancji) w przedmiocie wymierzenia skarżącej administracyjnej kary pieniężnej za usunięcie bez zgody posiadacza nieruchomości drzew i krzewów. Sąd doszedł do przekonania, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie, bowiem zaskarżona decyzja i decyzja ją poprzedzająca odpowiadają wymogom prawa.

Podstawę materialnoprawną wydanej w sprawie decyzji stanowią przepisy ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 r. o ochronie przyrody (obecnie t.j. Dz. U. z 2023 r., poz. 1336 – dalej "ustawa"), a w szczególności art. 88 ust. 1 pkt 1 ustawy, zgodnie z którym wójt, burmistrz albo prezydent miasta wymierza administracyjną karę pieniężną za usunięcie drzewa lub krzewu bez wymaganego zezwolenia. Przy czym, jak wynika z orzecznictwa sądów administracyjnych, odpowiedzialność administracyjna, o której mowa w art. 88 ust. 1 ustawy, jest zobiektywizowana i wystarczy tylko wystąpienie tzw. bezprawia administracyjnego, a więc wykazanie związku przyczynowego między działaniem danego podmiotu a wycięciem drzew i krzewów. W orzecznictwie sądów administracyjnych przeważa pogląd, według którego kładzie się nacisk na obiektywny charakter odpowiedzialności administracyjnej za usunięcie drzew bez zezwolenia, gdzie wyłączną i wystarczającą podstawą nałożenia kary jest działanie bezprawne, sprzeczne z wymogiem uprzedniego uzyskania pozwolenia/zezwolenia na usunięcie drzew (por. wyrok NSA z dnia 9 lutego 2012 r., II OSK 2262/10, CBOSA; wyrok WSA w Lublinie z dnia 15 listopada 2011 r., II SA/Lu 268/11, CBOSA).

Zgodnie natomiast z art. 88 ust. 2 ustawy kara ta jest nakładana na posiadacza nieruchomości, albo właściciela urządzeń, o których mowa w art. 49 § 1 k.c. albo na inny podmiot, jeżeli działał bez zgody posiadacza nieruchomości. Kara, o której mowa w art. 88 ust. 1 cytowanej ustawy jest nakładana na posiadacza nieruchomości, albo właściciela urządzeń, o których mowa w art. 49 § 1 Kodeksu cywilnego, albo na inny podmiot, jeżeli działał bez zgody posiadacza nieruchomości (art. 88 ust. 2 ustawy o ochronie przyrody). Administracyjną karę pieniężną, o której mowa w art. 88 ust. 1 pkt 1-3, 5 i 6, ustala się w wysokości dwukrotnej opłaty za usunięcie drzewa lub krzewu, o której mowa w art. 84 ust. 1, a w przypadku, w którym usunięcie drzewa lub krzewu jest zwolnione z obowiązku uiszczenia opłaty, administracyjną karę pieniężną ustala się w wysokości takiej opłaty, która byłaby ponoszona, gdyby takiego zwolnienia nie było (art. 89 ust. 1 ustawy). Jeżeli ustalenie obwodu usuniętego lub zniszczonego drzewa jest niemożliwe z powodu braku kłody, obwód do wyliczenia administracyjnej kary pieniężnej ustala się, przyjmując najmniejszą średnicę pnia i pomniejszając wyliczony obwód o 10% (art. 89 ust. 4 ustawy). Wysokość stawek opłat za usunięcie drzew określona jest w rozporządzeniu Ministra Środowiska z dnia 3 lipca 2017 r. w sprawie wysokości stawek opłat za usunięcie drzew i krzewów (Dz. U. z 2017 r. poz. 1330). Zgodnie z załącznikiem nr 1 do ww. rozporządzenia, stawka opłaty w zł za 1 cm obwodu pnia mierzonego na wysokości 130 cm uzależniona jest od gatunku drzewa oraz obwodu pnia drzewa w cm mierzonego na wysokości 130 cm wynoszącego do 100 cm i od 101 cm. Czynności, o których mowa w art. 83-89, w zakresie, w jakim są one wykonywane przez wójta, burmistrza albo prezydenta miasta, w odniesieniu do nieruchomości będących własnością gminy - z wyjątkiem nieruchomości będących w użytkowaniu wieczystym innego podmiotu - wykonuje starosta (art. 90 ust. 1 ustawy ).

Zobiektywizowana odpowiedzialność administracyjna, o której mowa w art. 88 ust. 1 ustawy oznacza, że wystarczające jest samo wystąpienie tzw. bezprawia administracyjnego, a więc wykazanie związku przyczynowego między działaniem danego podmiotu, a wycięciem drzew, spowodowanego działaniem posiadacza danej nieruchomości. Skoro natomiast odpowiedzialność ta została zobiektywizowana, to dla jej oceny nie ma znaczenia z jakich powodów dokonano wycinki drzew i krzewów bez zgody właściciela/posiadacza nieruchomości. Nieistotna z punktu widzenia tej postaci odpowiedzialności jest także świadomość konieczności uzyskania stosownego zezwolenia lub zgody, albo jej brak. Bez znaczenia pozostają także pobudki i motywy, jakimi kieruje się osoba usuwająca drzewo lub zlecająca dokonanie wycinki (vide wyrok WSA w Krakowie z dnia 21 lipca 2016 r., II SA/Kr 541/16).

Podstawą do obciążenia odpowiedzialnością z art. 88 ust. 1 pkt 2 ustawy określonego podmiotu jest zatem wykazanie, że istnieje związek przyczynowy pomiędzy działaniem tego podmiotu a zniszczeniem drzew. Jeżeli drzewa usunęła osoba trzecia bez wiedzy właściciela (posiadacza) i w sposób, któremu właściciel (posiadacz) nie mógł zapobiec, wtedy właściciel (posiadacz) nieruchomości nie ponosi odpowiedzialności z art. 88 ust. 1 pkt 2 ustawy, co nie oznacza, że nie można wymierzyć kary tej osobie, która drzewa te bez zgody i wiedzy właściciela (posiadacza) usunęła (por. wyrok WSA w Łodzi z dnia 10 stycznia 2019 r., sygn. akt II SA/Łd 1043/18).

Z powyższych względów Sąd nie podziela tych wszystkich zarzutów skargi, które zmierzają do wykazania, że skarżąca działała na zlecenie Gminy i była przekonana, że wycinka drzew i krzewów w całości wykonywana była na działce stanowiącej własność Gminy. Jak również nie powinna ponosić odpowiedzialności administracyjnej za bezprawną wycinkę drzew i krzewów na działkach będących własnością prywatną, gdyż prace były wykonywane na zlecenie Gminy, a skarżąca telefonicznie poinformowała pracownika Gminy o zamiarze rozpoczęcia wycinki na działce nr [...] w K. Zdaniem skarżącej jej pracownicy zostali wprowadzeni w błąd przez pracowników Gminy co do granic działki będącej przedmiotem zlecenia.

W ocenie Sądu, okoliczności rozpoznawanej sprawy nie budzą wątpliwości. Ze zgromadzonego materiału jednoznacznie wynika, że skarżąca usunęła drzewa i krzewy z działek sąsiadujących z działką gminną bez zgody posiadacza nieruchomości. Jak ustalono w toku przeprowadzonego postępowania, usunięcie wskazanych drzew i krzewów nastąpiło w związku z pracami prowadzonymi przez skarżącą na podstawie umowy zlecenia zawartej z Gminą [...] na działce będącej własnością Gminy, która to działka sąsiaduje bezpośrednio z działkami nr [...] i [...] , stanowiącymi własność osób fizycznych. Nie jest sporne, że właściciele działek nr [...] i [...] nie udzielili skarżącej zgody na usunięcie przedmiotowych drzew. Z kolei z treści protokołu oględzin, które miały miejsce w dniu 5 kwietnia 2022 r. wynika powierzchnia prac i gatunki usuniętych drzew i krzewów z terenu działek o nr [...] i [...] . W trakcie oględzin pomierzono komisyjnie powierzchnię zmulczowanych roślin drzewiastych oraz komisyjnie pomierzono widoczne na gruncie pniaki. Odnaleziono część pniaków wskazanych przez właściciela działek, które zostały odzwierciedlone w opinii dendrologicznej z dnia 29 kwietnia 2022 r. Średnice pni drzew, na wysokości 1,3 m określił biegły sądowy z zakresu leśnictwa i ochrony przyrody przy Sądzie Okręgowym w B. Powyższe ustalenia są jasne, spójne i nie budzą zastrzeżeń, nie były także kwestionowane przez skarżącą.

Sąd zauważa, że zgodnie z treścią z § 2 ust. 2 umowy zlecenia z dnia 18 października 2021 r. "O planowanym terminie rozpoczęcia prac należy powiadomić Gminę na piśmie lub droga elektroniczną ([...]) z 2 dniowym wyprzedzeniem". Skarżąca prezentuje stanowisko, że skoro powiadomiła pracownika Gminy o terminie rozpoczęcia prac drogą telefoniczną, to Gmina miała świadomość o tym fakcie, a pracownicy wykonywali pracę na działce im okazanej. Wniosek ten nie jest zasadny wobec jasnego brzmienia zapisów umowy. Nie ulega również wątpliwości, że właściciele działek nr [...] i [...] nie udzielili skarżącej zgody na usunięcie przedmiotowych drzew i krzewów. Co więcej nie mieli świadomości o prowadzonej wycince na ich działkach. Ponadto skarżąca usunęła z terenu działek nr [...] i [...] między innymi czeremchę o obwodzie pnia 99 cm, gdy tymczasem z § 1 umowy zlecenia wynika, że jej przedmiotem było między innymi wycięcie drzew, które są mniejsze w obwodzie niż 50 cm.

W tej sytuacji należy zatem uznać, że spełnione zostały przesłanki zastosowania w niniejszej sprawie przepisu art. 88 ust. 1 pkt 2 ustawy.

Odnosząc się natomiast do podnoszonej przez skarżącą kwestii omyłkowego wycięcia wskazanych drzew i krzewów oraz zawarcia porozumienia ze stroną poszkodowaną, podnieść należy, że okoliczność ta nie ma znaczenia odnośnie do wymierzenia kary w trybie art. 88 ust. 1 pkt 2 ustawy. Powstanie odpowiedzialności administracyjnej związane jest wyłącznie z zaistnieniem zdarzenia, które kwalifikowane jest ustawą jako naruszenie obowiązujących norm prawnych. Przypisanie odpowiedzialności sprowadza się zatem do ustalenia, czy konkretne zdarzenie wyczerpuje znamiona oznaczone w ustawie i pozostaje w związku przyczynowym z zachowaniem konkretnego podmiotu (por. wyrok NSA z dnia 11 stycznia 2022 r., sygn. akt III OSK 816/21).

W świetle powyższych rozważań uznać należy, że zaskarżona decyzja wydana została w oparciu o właściwie ustalony stan faktyczny i przy prawidłowym zastosowaniu obowiązujących w tym zakresie przepisów prawa. Organ odwoławczy dokonał właściwej oceny zgromadzonego materiału dowodowego, który był wystarczający do wydania rozstrzygnięcia w przedmiotowej sprawie. Wydanie kwestionowanej decyzji poprzedziło dokładne wyjaśnienie wszystkich istotnych okoliczności mających znaczenie dla podejmowanego w sprawie rozstrzygnięcia (art. 7 i 77 kpa). Ocena ta nie nosi cech dowolności (art. 80 kpa). Zgodnie zaś z art. 107 k.p.a., organ odwoławczy w sposób wyczerpujący uzasadnił podjęte rozstrzygnięcie, odwołując się do obowiązujących regulacji prawnych.

W tym stanie rzeczy, Sąd, na podstawie art. 151 p.p.s.a., skargę oddalił.

Powołane w treści uzasadnienia orzeczenia sądów administracyjnych dostępne są w internetowej Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl).