Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt VI SA/Wa 795/10
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2010-07-22 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6037 Transport drogowy i przewozy
Hasła tematyczne: Transport
Skarżony organ: Inspektor Transportu Drogowego
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 151
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
article: art. 4 pkt 3, 4, art. 5 ust. 1, lp. 1. 1 załącznika do ustawy
journal: Dz.U. 2007 nr 125 poz 874
law: Ustawa z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Halina Emilia Święcicka (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Ewa Frąckiewicz Sędzia WSA Małgorzata Grzelak Protokolant Agnieszka Gajewiak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 22 lipca 2010 r. sprawy ze skargi T. Sp. z o.o. z siedzibą w S. na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] lutego 2010 r. nr [...] w przedmiocie nałożenia kary pieniężnej oddala skargę


UZASADNIENIE

Zaskarżoną decyzją z dnia [...] lutego 2010 r. nr [...] Główny Inspektor Transportu Drogowego po rozpatrzeniu odwołania wniesionego przez T. Sp. z o. o. z siedzibą w S. od decyzji Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] listopada 2009 r. nr [...] o nałożeniu kary pieniężnej w wysokości 8.500 złotych, utrzymał w mocy w całości decyzję organu I instancji. Jako podstawę prawną wskazał art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a., art. 5, art. 87 ust. 1, art. 92 ust. 1 i 4 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym (Dz. U. z 2007 r., Nr 125,, poz. 874 ze zm.), lp. 1.1 i 1.7 załącznika do ustawy, art. 31 ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 r. o czasie pracy kierowców (Dz. U. Nr 92 poz. 879), art. 15 ust. 7 lit. a rozporządzenia Rady (EWG) Nr 3821/85 z dnia 20 grudnia 1985 r. w sprawie urządzeń rejestrujących stosowanych w transporcie drogowym (Dz. Urz. WE L370 z 31 grudnia 1985 r. z późn. zm.).

Decyzje obu organów zapadły w oparciu o następujące ustalenia faktyczne i wywody prawne.

W dniu [...] kwietnia 2009 r. na drodze krajowej nr [...] w miejscowości [...]Wojewódzki Inspektor Transportu Drogowego poddał kontroli samochód ciężarowy marki [...] nr rej. [...] z naczepą o nr rej. [...]. Kontrolowanym pojazdem kierował F. K.. W dniu kontroli wykonywany był przewóz rzeczy – asfalt twardolany z [...] do [...]. W kwicie wagowym, okazanym przez kierowcę, jako kontrahenta wskazano T. Sp. z o.o. z siedzibą w S., który odebrał towar z A. Sp. z o.o. z siedzibą w K.. Kierowca okazał także dokument w języku niemieckim zatytułowany "Lieferschein", nie okazał wypisu z zaświadczenia na wykonywanie przewozów drogowych na potrzeby własne oraz wykresówek ani żadnego dokumentu potwierdzającego fakt nieprowadzenia pojazdu za dni: 9 - 11 kwietnia 2009 r., 13 kwietnia 2009 r., 16 kwietnia 2009 r., 26 kwietnia 2009 r.

Na miejsce kontroli, już po jej zakończeniu dostarczono wypis nr [...] z zaświadczenia nr [...] na przewozy własne wystawiony na T. Sp. z o.o.

Kontrolę udokumentowano protokołem kontroli nr [...]. Stwierdzono wykonywanie transportu drogowego lub przewozu na potrzeby własne z naruszeniem obowiązku wyposażenia kierowcy w odpowiednie dokumenty.

W dniu kontroli T. Sp. z o. o. skierowała drogą faksową do Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego oświadczenie, w którym wskazała, że sprzęt budowlany, którym wykonywany był przewóz, został wynajęty od A. GmbH z siedzibą w H. na podstawie zamówienia z dnia [...] kwietnia 2009 r. Sprzęt wykorzystywany jest do przewozu masy asfaltu lanego z W. w T. przedsiębiorstwa A. oraz W. w R. firmy S.. Powyższe roboty wykonywane są na zlecenie przedsiębiorstwa J., które jest głównym wykonawcą ww. zadania. Do pisma załączono kopie ww. zamówienia z dnia [...] kwietnia 2009 r. sporządzonego w języku angielskim.

Pismem z dnia [...] kwietnia 2008 r. T. Sp. z o. o. z siedzibą w S., dalej zwana skarżącą, została zawiadomiona przez Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego o wszczęciu postępowania administracyjnego. Jednocześnie wezwano ją do przedstawienia umowy, na podstawie której F. K. wykonuje przewozy dla skarżącej oraz dokumentów potwierdzający tytuł prawny do dysponowania kontrolowanymi pojazdami.

W odpowiedzi na powyższe zawiadomienie organu I instancji skarżąca w piśmie z dnia [...] maja 2009 r. wskazała, że nie posiada umowy z F. K. oraz dokumentu potwierdzającego tytuł prawny do pojazdu o nr rejestracyjnym oraz przyczepy [...]. Odnosząc się do zarzutów braku wykresówek strona wskazała, iż w Niemczech samochody typowo budowlane, takie jak kontrolowane, są traktowane jak maszyny budowlane i są zwolnione m. in. ze stosowania wykresówek w czasie poruszania się w obrębie budowy. Pojazdy te są wyróżnione poprzez tablice rejestracyjne koloru zielonego. Do pisma dołączyła sporządzoną w języku niemieckim umowę o współpracę zawartą pomiędzy T. Sp. z o. o., a A. GmbH, będącej niemieckim pośrednikiem najmu sprzętu, wraz z tłumaczeniem przysięgłym na język polski. Z umowy wynika, że "A. wesprze T. w zakresie wynajmu kotłów do podgrzewania asfaltu twardolanego wraz z kierowcą danej firmy użyczającej, jeżeli T. będzie obsługiwał duże budowy i jego park maszynowy w zakresie kotłów będzie niewystarczający." Do pisma zostało dołączone również potwierdzenie zlecenia nr [...] (wraz z tłumaczeniem przysięgłym na język polski), z którego wynika, że okres najmu rozpoczyna się z dniem [...] kwietna 2009 r.

W toku postępowania administracyjnego uzyskano ze Starostwa Powiatowego w S. (pismo z dnia [...] maja 2009 r.), informację, że skarżąca posiada zaświadczenie na przewozy drogowe na potrzeby własne nr [...], do którego nie zostały zgłoszone kontrolowane pojazdy oraz informację, iż skarżąca nie posiada licencji na wykonywanie krajowego transportu drogowego.

Z Biura Obsługi Transportu Drogowego Ministerstwa Infrastruktury uzyskano informację (pismo z dnia [...] maja 2009 r.), iż skarżąca nie posiada licencji na wykonywanie międzynarodowego zarobkowego przewozu drogowego rzeczy, jednakże do dnia [...] maja 2009 r. posiadała zaświadczenie na wykonywanie międzynarodowych przewozów na potrzeby własne, do którego nie zostały zgłoszone kontrolowane pojazdy.

Pismem z dnia [...] maja 2009 r. organ I instancji zawiadomił stronę o stwierdzeniu dodatkowego naruszenia tj. wykonywania transportu drogowego bez wymaganej licencji.

Pismem z dnia [...] maja 2009 r. skarżąca wskazała, że nie jest przedsiębiorcą wykonującą przewóz drogowy, a zatem nie powinna być stroną w sprawie. Jednocześnie podniosła, że skoro nie jest przedsiębiorcą wykonującym transport drogowy, to zgodnie z art. 29 ustawy o transporcie drogowym nie dotyczy jej obowiązek uzyskania zezwolenia na przewóz kabotażowy. Skarżąca wskazała również, że nie jest właścicielem kontrolowanego pojazdu i w związku z tym nie zgłosiła go po posiadanego zezwolenia na wykonywanie przewozów na potrzeby własne.

Decyzją z dnia [...] czerwca 2009 r. nr [...]Wojewódzki Inspektor Transportu Drogowego nałożył na T. Sp. z o.o. z siedzibą w S. karę pieniężną w wysokości 8.500 zł, na którą składały się kary:

- 8.000 zł za wykonywanie transportu drogowego bez wymaganej licencji, z wyłączeniem taksówek,

- 500 zł za wykonywanie transportu drogowego lub przewozu na potrzeby własne z naruszeniem obowiązku wyposażenia kierowcy w odpowiednie dokumenty.

Odnosząc się do pierwszego naruszenia wskazano, iż wyjaśnienia strony są niewystarczające, albowiem brak jest w obowiązujących regulacjach przepisu, który zwalniałby przedsiębiorcę z obowiązku stosowania prawa z powodów, które zostały przez nią podniesione. Jak stanowi art. 5 ust. 1 ww. ustawy o transporcie drogowym, podjęcie i wykonywanie transportu drogowego wymaga uzyskania odpowiedniej licencji na wykonywanie transportu drogowego. Zgodnie z art. 87 ust. 1 powyższej ustawy podczas przejazdu wykonywanego w ramach transportu drogowego kierowca pojazdu samochodowego, jest obowiązany mieć przy sobie i okazywać, na żądanie uprawnionego organu kontroli m.in. wypis ze wspomnianej licencji.

Odnosząc się do drugiego naruszenia wskazano, że kierowca w trakcie kontroli drogowej nie przedstawił wykresówek z następującego okresu: 9 - 11 kwietnia; 13 kwietnia, 16 kwietnia i 26 kwietnia 2009 r. lub innego dokumentu, który potwierdzałby fakt nieprowadzenia pojazdu w tych okresach.

Reasumując wskazano, że to na przedsiębiorcy spoczywa ciężar odpowiedzialności za ewentualne skutki działań osób (w tym kierowcy), którymi w wykonywaniu działalności gospodarczej się posługuje. Zgodnie bowiem z zasadą ryzyka pracodawcy (tzw. ryzyko osobowe) to pracodawca obciążony jest skutkami niewłaściwego doboru pracowników i zmuszony jest ponosić straty wynikłe wskutek ich niezaradności i braku należytego przygotowania do pracy. Reguła ta obowiązuje zarówno na gruncie prawa cywilnego jak i administracyjnego

W odwołaniu od powyższej decyzji skarżąca podniosła, iż nie powinna być stroną niniejszego postępowania, gdyż organ I instancji określił ją mianem pracodawcy w stosunku do kierowcy prowadzącego kontrolowany pojazd, podczas gdy F. K. jest pracownikiem innego przedsiębiorstwa. Natomiast w odniesieniu do niespełnienia przez nią przesłanek przewozu na potrzeby własne organ I instancji stwierdziła, że przewozy powinny być wykonywane przez przedsiębiorcę lub jego pracowników. Zdaniem strony powyższe stwierdzenia są ze sobą sprzeczne.

Główny Inspektor Transportu Drogowego decyzją z dnia [...] sierpnia 2009 r. nr [...] uchylił ww. decyzję Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego w całości i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania przez organ I instancji. Podniósł, że z dotychczas zebranych w sprawie dokumentów nie wynika bowiem jednoznacznie, kto jest stroną postępowania. Z treści umowy najmu sprzętu budowlanego wraz z obsługą zawartej dnia [...] marca 2009 r. pomiędzy T. Sp. z o.o. a A. GmbH nie można jednoznacznie stwierdzić, iż wykonywanie przewozu drogowego w dniu kontroli odbywało się na rzecz adresata decyzji, tj. T. Sp. z o.o. z siedzibą w S..

Wojewódzki Inspektor Transportu Drogowego, ponownie rozpoznając sprawę, pismem z dnia [...] września 2009 r. wezwał skarżącą o przesłanie umowy zawartej z firmą A. GmbH z siedzibą w H. na wykonywanie kontrolowanego przewozu z dnia [...] kwietnia 2009 r. oraz faktury za zapłatę przedmiotowej usługi.

Skarżąca przy piśmie z dnia [...] września 2009 r. przesłała wymagane dokumenty, tj. umowę o współpracy z dnia [...] marca 2008 r. sporządzoną w języku niemiecki z tłumaczeniem na język polskie, polecenie zlecenia nr [...] z dnia [...] marca 20009 r. w języku niemieckim z tłumaczeniem na język polski, oraz fakturę nr [...] z [..] maja 2009 r. w języku niemieckim z tłumaczeniem na język polski.

Pismem z dnia [...] października 2009 r. wezwano A. Sp. z o.o. z siedzibą w K. do wskazania nazwy i adresu przedsiębiorcy, który w dniu 29 kwietnia dokonał zakupu asfaltu twardolanego, zgodnie ze świadectwem ważenia nr [...].

W odpowiedzi, ww. spółka w piśmie z dnia [...] października 2009 r. wskazała, iż zgodnie ze świadectwem ważenia odbiorcą asfaltu twardolanego była firma T. Sp. z o.o.

Decyzją z dnia [...] listopada 2009 r. Wojewódzki Inspektor Transportu Drogowego ponownie nałożył na T. Sp. z o. o. z siedzibą w S. karę pieniężną w wysokości 8.500 zł, na którą składały się kary:

- 8.000 zł za wykonywanie transportu drogowego bez wymaganej licencji, z wyłączeniem taksówek,

- 500 zł za wykonywanie transportu drogowego lub przewozu na potrzeby własne z naruszeniem obowiązku wyposażenia kierowcy w odpowiednie dokumenty

Jako podstawę rozstrzygnięcia organ przywołał art. 104 k.p.a., art. 5, art. 87 ust. 1-3 oraz art. 92 ust. 1, ust. 2 i ust. 4 ustawy z o transporcie drogowym, l.p. 1.1 i 1.7 załącznika do tej ustawy, art. 31 ustawy o czasie pracy kierowców oraz art. 15 ust. 7 Rozporządzenia Rady (EWG) nr 3821/85.

Organ uznał, że stroną niniejszego postępowania jest T. Sp. z o.o. z siedzibą w S.. O powyższym w sposób niebudzący jakichkolwiek wątpliwości świadczy świadectwo ważenia nr [...] wystawione w dniu [...] kwietnia 2009 r. przez A. Sp. z o.o. kontrahentowi firmie T. Sp. z o.o. Organ wskazał, iż celem potwierdzenia powyższego zwrócił się do ww. załadowcy z prośbą o wskazanie przedsiębiorcy, który zgodnie z w/w dokumentem dokonał zakupu towaru. Pismem z dnia [...] października 2009 r. A. Sp. z o.o. poinformowała organ, iż odbiorcą asfaltu twardolanego była firma T. Sp. z o.o., z siedzibą w S.. Wspomniane wyżej dokumenty wraz z oświadczeniem strony z dnia [...] kwietnia 2009 r. stanowią wystarczające dowody na wskazanie strony postępowania. W świetle tych materiałów dowodowych nie zasługują na uwzględnienie argumenty strony zawarte w odwołaniu z dnia [...] lipca 2009 r., iż nie powinna być stroną postępowania, gdyż usługę transportu zleciła specjalistycznej firmie, z którą zawarła umowę współpracy. Zdaniem organu analiza umowy współpracy zawartej w dniu [...] marca 2009 r. między T. Sp. z o.o. a A. GmbH wraz z potwierdzeniem zlecenia nr [...] pozwala na przyjęcie, że strona niniejszego postępowania posiadała prawo do dysponowania pojazdem, który niezbędny był do wykonania umowy zlecenia łączącej stronę z firmą J. Wszystko to zdaniem organu świadczy, iż przewóz drogowy wykonywany był w dniu kontroli w imieniu skarżącej, gdyż to ona dążąc do wykonania zlecenia łączącego ją z firmą J. zawarła umowę współpracy w zakresie dostaw maszyn do produkcji asfaltu twardolanego z firmą A. GmbH.

W odwołaniu od powyższej decyzji skarżąca podtrzymała zarzut, że nie jest stroną w postępowaniu. Powołała się na art. 28 k.p.a. na potwierdzenie, że postępowanie nie dotyczy ani jej interesu prawnego ani jej obowiązku. Skarżąca zarzuciła też organowi, że nie zgromadził nowych dowodów w sprawie. Wskazała, iż jest jedynie najemcą sprzętu budowlanego do przewozu asfaltu twardolanego. Podniosła, że nie jest właścicielem sprzętu, ani nie jest pracodawcą dla F. K.. F. K. obsługiwał jedynie wynajęty na rzecz skarżącej sprzęt, zaś podmiotem odpowiedzialnym za działania kierowcy jest jego pracodawca, tj. A. GmbH.

Zdaniem skarżącej nie ma znaczenia też fakt, iż jest właścicielem przewożonego ładunku. Świadectwo ważenia nr [...] świadczy jedynie o tym, iż zakupiła przedmiotowy towar. Transport wykonywany był na rzecz T. Sp. z o.o., ale w imieniu A. GmbH.

Po rozpatrzeniu odwołania, Główny Inspektor Transportu Drogowego decyzją z dnia [...] listopada 2009 r. utrzymał zaskarżoną decyzję w całości w mocy, powtarzając argumentacją zawartą w decyzji I instancji. Odnosząc się do argumentów zawartych w odwołaniu, organ podniósł, że zgromadzony w trakcie postępowania administracyjnego materiał dowodowy wskazuje, że to T. Sp. z o. o. była wykonawcą kontrolowanego przewozu. Wskazują na to oświadczenia skarżącej złożone w toku postępowania administracyjnego. Wynika z nich, że strona przyjęła na siebie wykonanie zobowiązania polegającego na budowie autostrady [...], którą to pracę zlecił jej J. W ramach wykonania tego zobowiązania, J. zlecił skarżącej przewóz masy asfaltu z W. przedsiębiorstwa A. w T. oraz z W. w R. firmy S.. Oznacza to, że kontrolowany przewóz wykonywany był w imieniu T. Sp. z o. o., ale na rzecz J.. Słusznie zatem przyjęto, że podmiotem wykonującym przewóz był T. Sp. z o. o. Wykonywanie transportu drogowego reguluje ustawa o transporcie drogowym i przedsiębiorca wykonujący taki transport ma bezwzględny obowiązek przestrzegania jej przepisów.

Zdaniem organu fakt, iż pojazd nie stanowił własności strony nie stanowi przeszkody do uznania, że ona wykonywała przewóz. Skarżąca zawarła umowę najmu z A. GmbH, której przedmiotem jest pojazd marki [...] o nr rej. [...] wraz z przyczepą o nr rejestracyjnym [...]. Zgodnie z art. 659 § 1 k.c. przez umowę najmu wynajmujący zobowiązuje się oddać najemcy rzecz do używania przez czas oznaczony lub nie oznaczony, a najemca zobowiązuje się płacić wynajmującemu umówiony czynsz. A zatem skarżąca miała prawo do korzystania z przedmiotu najmu i przedmiot ten pozostawał w jej faktycznym władztwie. Użytkowała ww. pojazd zgodnie z jego przeznaczeniem w celu wykonania zadania zleconego przez J..

Odnosząc się do zarzutu skarżącej, że postępowanie nie dotyczy ani jej interesu prawnego ani jej obowiązku, organ wskazał, że w rozpatrywanym przypadku do obowiązków strony, jako podmiotu wykonującego transport drogowy rzeczy, należało przestrzeganie przepisów ustawy o transporcie drogowym, a jak wynika z decyzji skarżąca wykonywała transport drogowego bez wymaganej licencji oraz z naruszeniem obowiązku wyposażenia kierowcy w odpowiednie dokumenty.

Organ podniósł, że dokonując przewozu asfaltu twardolanego skarżąca wykonywała transport drogowy, co oznacza, że miała obowiązek posiadania licencji na jego wykonywanie. Jak wynika z art. 5 ust. 1 ustawy o transporcie drogowym podjęcie i wykonywanie transportu drogowego wymaga uzyskania odpowiedniej licencji na wykonywanie transportu drogowego. W toku postępowania administracyjnego ustalono, że strona nie posiada takiego dokumentu, natomiast uzyskała zaświadczenie na wykonywanie krajowych i międzynarodowych przewozów na potrzeby własne, które w rozpatrywanej sprawie okazały się niewystarczające. Zgodnie z definicją przewozu na potrzeby własne, jednym z warunków pozwalających na uznanie go za taki jest to, że pojazdy samochodowe używane do przewozu są prowadzone przez przedsiębiorcę lub jego pracowników. W tym przypadku, jak sama przyznaje skarżąca, kierowca F. K. nie był jej pracownikiem, był zatrudniony w A. GmbH.

Odnosząc się do zarzutu, że w Niemczech samochody typowo budowlane, takie jak kontrolowane, są traktowane jak maszyny budowlane i są zwolnione m.in. ze stosowania wykresówek w czasie poruszania się w obrębie budowy, organ wskazał, że skarżąca nie przytoczyła żadnych dowodów na powyższe twierdzenie, niemniej w rozpatrywanej sprawie nie ma to znaczenia, albowiem kontrolowany przewóz miał miejsce na terytorium Rzeczpospolitej Polskiej, gdzie obowiązuje polskie prawo oraz akty prawa unijnego.

Skargę na powyższą decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie złożyła T. Sp. z o.o. z siedzibą w S., wnosząc o uchylenie decyzji obu instancji oraz umorzenie postępowania w sprawie.

Skarżąca postawiła zarzuty:

- rażącego naruszenie przepisów postępowania administracyjnego, tj. art. 28 k.p.a., polegającego na nadaniu przez organy administracyjne statusu strony spółce T., podczas gdy postępowanie nie dotyczy interesu prawnego ani też obowiązku tegoż podmiotu i brak jest w związku z tym podstaw prawnych do skierowania zaskarżonej decyzji do niej oraz obciążenia ją karą pieniężną nałożoną w drodze tej decyzji,

- naruszenia art. 7 w zw. z art. 77 i art. 107 § 3 k.p.a. polegającego na braku dokonania przez organy administracji publicznej dostatecznych ustaleń w zakresie stanu faktycznego, prowadzących do nie budzącego wątpliwości określenia, czy kontrolowany przejazd był usługą transportu drogowego oraz kto tę usługę i w czyim imieniu wykonywał i w związku z tym, kto jest stroną przedmiotowego postępowania; świadectwo ważenia towaru wskazujące, iż przewożony pojazdem asfalt był własnością skarżącej, nie jest wystarczającym dowodem na to, że to ona jest stroną postępowania,

- sprzeczności poczynionych ustaleń organów administracyjnych z treścią zebranego w sprawie materiału dowodowego, polegającą na przyjęciu, iż skarżąca jest stroną niniejszego postępowania, podczas gdy z materiału zgromadzonego w sprawie wynika jednoznacznie, iż była ona jedynie najemcą pojazdu specjalistycznego wraz z kierowcą, zaś przewóz wykonywany był przez A. GmbH, który zatrudniał kierowcę pojazdu – F. K. i jest właścicielem przedmiotowego pojazdu.

- naruszenia prawa materialnego, tj. art. 10 ust 3 Rozporządzenia (WE) nr 561/2006 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 15 marca 2006r. w sprawie harmonizacji niektórych przepisów socjalnych odnoszących się do transportu drogowego oraz zmieniającego rozporządzenia Rady (EWG) nr 3821/85 i (WE) 2135/98, jak również uchylającego rozporządzenie Rady (EWG) nr 3820/85, polegającego na obciążeniu odpowiedzialnością i ukaraniu skarżącej karą pieniężną za nieokazanie przez kierowcę do kontroli wykresówek, podczas gdy z ww. przepisu wynika, iż to: "Przedsiębiorstwo transportowe odpowiada za naruszenia przepisów, których dopuszczają się kierowcy tego przedsiębiorstwa, nawet jeśli naruszenie takie miało miejsce na terytorium innego Państwa Członkowskiego lub w państwie trzecim".

- naruszenia prawa materialnego, tj. art. 13 rozporządzenia Rady (EWG) nr 3821/85 z dnia 20.12.1985r. w sprawie urządzeń rejestrujących stosowanych w transporcie drogowym, polegające na przyjęciu, iż skarżąca podlega ukaraniu za naruszenia związane z wyposażeniem kierowcy pojazdu w urządzenia rejestrujące, podczas gdy odpowiedzialność ta spoczywa na kierowcy oraz jego pracodawcy, nie zaś najemcy pojazdu, dla którego kierowca wykonuje wynajętym pojazdem określoną usługę.

- naruszenia prawa materialnego, tj. art. 25 ust. 1 ustawy o czasie pracy kierowców, polegającego na przypisaniu skarżącej obowiązków, które wobec kierowcy pojazdu ma jedynie pracodawca i on tylko może odpowiadać za ich niewykonanie.

Ponadto skarżąca zakwestionowała wysokość nałożonej zaskarżoną decyzją kary, która jest rażąco wysoka i nieadekwatna do ewentualnych naruszeń oraz zakwestionowała obowiązek stosowania wykresówek w samochodach typowo budowlanych. Powtórzyła argumentację zawartą w odwołaniu od decyzji I instancji.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie podtrzymując dotychczasowe stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Zgodnie z przepisem art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2002 r., Nr 153, poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W świetle powołanego przepisu ustawy Wojewódzki Sąd Administracyjny w zakresie swojej właściwości ocenia zaskarżoną decyzję administracyjną z punktu widzenia jej zgodności z prawem materialnym i przepisami postępowania administracyjnego, według stanu faktycznego i prawnego obowiązującego w dacie wydania tego aktu. Sąd administracyjny nie ocenia rozstrzygnięcia organu administracji pod kątem jego słuszności, czy też celowości, jak również nie rozpatruje sprawy kierując się zasadami współżycia społecznego.

Ponadto, co wymaga podkreślenia, Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm., zwanej p.p.s.a.).

Oceniając zaskarżoną decyzję pod kątem zgodności jej z prawem Sąd nie stwierdził naruszenia prawa materialnego i procesowego, które mogłoby skutkować uwzględnieniem skargi.

Wbrew twierdzeniom strony, organ prawidłowo ustalił stan faktyczny niniejszej sprawy i właściwie dokonał subsumcji ustalonego stanu pod powołane w decyzji normy prawne.

Skarżąca swoje zarzuty opiera na mylnej tezie, iż skoro jest wyłącznie najemcą kontrolowanego pojazdu – to nie ona jest podmiotem wykonującym przewóz drogowy. W ocenie Sądu zarzuty te są niesłuszne, skarżąca wykonywała kontrolowany przewóz drogowy.

Zdaniem Sądu, w tej sprawie ustalono w sposób nie budzący wątpliwości, że użytkownikiem skontrolowanego pojazdu była skarżąca. Pojazdy (samochód ciężarowy i naczepa) zostały wynajęte od A. GmbH, na podstawie zamówienia z dnia [...] kwietnia 2009 r., faktu tego nie kwestionuje skarżąca, która w toku postępowania oświadczyła, iż wynajętym sprzętem wykonuje przewozy w ramach działalności gospodarczej. Skarżąca również potwierdziła, iż przewóz był zrealizowany na podstawie potwierdzenia zlecenia nr [...] z dnia [...] marca 2009 r.

Kontrolowany przewóz realizowała na podstawie zlecenia firmy J., który był przewozem asfaltu twardolanego. Potwierdzeniem jest świadectwo ważenia, w którym skarżąca wymieniona jest jako kontrahent, który nabył przewożony asfalt.

Wszystkie powyższe ustalenia w ocenie Sądu świadczą o tym, iż kontrolowany przewóz był transportem drogowym rzeczy, który wykonywała skarżąca. Należy podkreślić, iż dla ustalenia, kto wykonuje transport drogowy jest bez znaczenia, sprawa własności kontrolowanego pojazdu. Wystarczy - jak w przedmiotowej sprawie - wynajem pojazdu.

Jednocześnie kontrolowany przewóz nie mógł być uznany za przewóz spełniający warunki przewozu na potrzeby własne o jakim mowa w art. 4 pkt 4 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym (Dz. U. z 2007 r., Nr 125,, poz. 874 ze zm.).

Zgodnie z treścią powołanego przepisu niezarobkowy przewóz drogowy - przewóz na potrzeby własne to każdy przejazd pojazdu po drogach publicznych z pasażerami lub bez, załadowanego lub bez ładunku, przeznaczonego do nieodpłatnego krajowego i międzynarodowego przewozu drogowego osób lub rzeczy, wykonywany przez przedsiębiorcę pomocniczo w stosunku do jego podstawowej działalności gospodarczej, spełniający łącznie następujące warunki:

a) pojazdy samochodowe używane do przewozu są prowadzone przez przedsiębiorcę lub jego pracowników,

b) przedsiębiorca legitymuje się tytułem prawnym do dysponowania pojazdami samochodowymi,

c) w przypadku przejazdu pojazdu załadowanego - rzeczy przewożone są własnością przedsiębiorcy lub zostały przez niego sprzedane, kupione, wynajęte, wydzierżawione, wyprodukowane, wydobyte, przetworzone lub naprawione albo celem przejazdu jest przewóz osób lub rzeczy z przedsiębiorstwa lub do przedsiębiorstwa na jego własne potrzeby, a także przewóz pracowników i ich rodzin,

d) nie jest przewozem w ramach prowadzonej działalności gospodarczej

w zakresie usług turystycznych.

Zatem dla uznania przewozu za przejazd na potrzeby własne konieczne jest spełnienie wszystkich wskazanych powyżej przesłanek.

Kontrolowany przejazd drogowy nie spełniał wszystkich wymienionych warunków, gdyż samochód używany do przewozu był prowadzony przez kierowcę, który nie był pracownikiem skarżącej.

W związku z tym organy trafnie uznały, że przejazd drogowy wykonywany w dniu 29 kwietnia 2009 r. nie miał charakteru przewozu na potrzeby własne.

Przepis art. 4 pkt 3 powyższej ustawy stanowi z kolei, że transport drogowy to krajowy transport drogowy lub międzynarodowy transport drogowy, a określenie to obejmuje również każdy przejazd drogowy wykonywany przez przedsiębiorcę pomocniczo w stosunku do jego podstawowej działalności gospodarczej, niespełniający warunków, o których mowa w pkt 4. Zgodnie natomiast z art. 5 ust. 1 ww. ustawy – podjęcie i wykonywanie transportu drogowego wymaga uzyskania odpowiedniej licencji na wykonywanie transportu drogowego.

W ocenie Sądu nie budzi wątpliwości, iż wykonywany kontrolowany przewóz pojazdem wynajętym przez skarżącą miał charakter pomocniczy w stosunku do jej podstawowej działalności gospodarczej. Zgodnie z wpisem do KRS przedmiotem działalności skarżącej jest produkcja, usługi, sprzedaż hurtowa w wielu branżach, brak jest wskazania usług transportowych.

W zaistniałym stanie faktycznym organy administracji obu instancji prawidłowo więc ustaliły, iż kontrolowany przewóz był przejazdem drogowym wykonywanym przez skarżącą pomocniczo w stosunku do jej podstawowej działalności gospodarczej, niespełniający warunków, o których mowa w art. 4 pkt 4 ustawy o transporcie drogowym, a więc powinna posiadać licencję na wykonywanie transportu drogowego i w związku z tym zasadnym było nałożenie kary pieniężnej w wysokości 8.000 zł na podstawie załącznika lp. 1.1 do tej ustawy.

Ponadto skarżąca była zobowiązana do przestrzegania wszelkich obowiązków i warunków związanych z wykonywaniem transportu drogowego, w tym dotyczących obowiązku wyposażenia kierowcy w odpowiednie dokumenty, co zgodnie z lp. 1.7 załącznika do ustawy zobowiązuje organ do nałożenia kary pieniężnej w wysokości 500 zł.

Kary pieniężne w transporcie drogowym określono w sposób sztywny w ramach poszczególnych naruszeń, a decyzja wydawana na podstawie tych przepisów ma związany, a nie uznaniowy charakter, zatem zarzut rażąco wysokiej kary i nieadekwatnej do stwierdzonych naruszeń był niezasadny.

W tym stanie rzeczy Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w sentencji wyroku.