Wyrok NSA, sygn. akt III OSK 2366/23
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2024-05-09 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6480
658
Hasła tematyczne: Dostęp do informacji publicznej
Skarżony organ: Inne
Treść wyniku: Uchylono zaskarżony wyrok i przekazano sprawę do ponownego rozpoznania przez Wojewódzki Sąd Administracyjny
Powołane przepisy: article: art. 6 ust. 1 pkt 4 lit. a, art. 2 ust. 2
journal: Dz.U. 2016 poz 1764
law: Ustawa z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej - tekst jedn.
article: art. 183 par 1 i 2, art. 174, art. 141 par 4, art. 185 par 1, art. 203 pkt 1, art. 205 par 2
journal: Dz.U. 2023 poz 1634
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Przemysław Szustakiewicz Sędziowie sędzia NSA Ewa Kwiecińska (spr.) sędzia del. WSA Hanna Knysiak-Sudyka po rozpoznaniu w dniu 9 maja 2024 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej [...] sp. z o.o. z siedzibą w [...] od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 29 czerwca 2023 r., sygn. akt III SAB/Gd 95/23 w sprawie ze skargi J. B. na bezczynność [...] sp. z o.o. z siedzibą w [...] w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej 1. uchyla zaskarżony wyrok i przekazuje sprawę do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Gdańsku, 2. zasądza od J. B. na rzecz [...] sp. z o.o. z siedzibą w [...] kwotę [...] (słownie: [...]) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego.


UZASADNIENIE

Wyrokiem z dnia 29 czerwca 2023 r., sygn. akt III SAB/Gd 95/23, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku (dalej: "WSA w Gdańsku", "Sąd pierwszej instancji"), po rozpoznaniu sprawy ze skargi J. B. (dalej: "skarżąca") na bezczynność [...] sp. z o.o. z siedzibą w [...] (dalej: [...] sp. z o.o." lub "Spółka") w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej zobowiązał [...] sp. z o.o. do rozpatrzenia wniosku skarżącej z dnia [...] grudnia 2022 r. w terminie 14 dni od dnia doręczenia odpisu prawomocnego wyroku wraz z aktami sprawy (pkt 1 wyroku), stwierdził, że bezczynność [...] sp. z o.o. nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa (pkt 2 wyroku) oraz zasądził od [...] sp. z o.o. na rzecz skarżącej kwotę 100 (sto) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania (pkt 3 wyroku).

Powyższy wyrok zapadł w następujących okolicznościach faktycznych i prawnych sprawy.

Skarżąca pismem z dnia [...] grudnia 2022 r. wystąpiła z wnioskiem o udzielenie informacji publicznej w zakresie wydania warunków technicznych do przyłączenia sieci wodociągowej i kanalizacji dla budynków przy ul. [...] w [...] w latach 2020 r. 2021 i 2022 a także na działkach o nr: [...] w [...] w latach 2020, 2021 i 2022.

[...] sp. z o.o. w odpowiedzi pismem z dnia [...] stycznia 2023 r. (wysłanym do skarżącej mailem [...] stycznia 2023 r.) poinformowała, że ww. wniosek dąży do realizacji celu prywatnego, a więc nie może zostać uwzględniony. Analiza publicznie dostępnych danych oraz rejestrów wskazuje bowiem, iż skarżąca jest wspólnikiem [...] sp. z o.o. sp. k. oraz posiada udziały w [...] sp. z o.o. Skarżąca jest jednocześnie prokurentem [...] sp. z o.o. Przy czym wskazane Spółki zrealizowały już inwestycję w [...] i aktualnie poszukują gruntów inwestycyjnych pod zabudowę wielorodzinną w [...] i okolicach. Obszary, do których skarżąca kieruje zapytania stanowią, działki inwestycyjne nadające się do realizacji inwestycji deweloperskiej, co potwierdza, że wnioskowane informacje są potrzebne w celu dokonania analizy warunków realizacji większej inwestycji deweloperskiej, w tym ustalenia jej preferowanej lokalizacji. Skarżąca pozyskuje zatem informacje w celu wykorzystania ich w celach zawodowych/indywidualnych na potrzeby oferowanych przez siebie usług, czyli realizując własny interes. Zdaniem [...] sp. z o.o. faktycznym celem wniosku skarżącej jest bowiem realizacja prywatnego jej interesu, polegającego na rozszerzeniu własnej oferty lub zwiększeniu poziomu konkurencyjności czy atrakcyjności tej oferty. Prywatny interes skarżącej nie może być natomiast realizowany na zasadach i w trybie przewidzianym w ustawie z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej, gdyż nie odpowiada to celowi i funkcji, jakie wynikają z tej ustawy.

W reakcji na powyższe skarżąca pismem z dnia [...] stycznia 2023 r., na podstawie art. 2 ust. 1 i art. 10 ust. 1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (t.j. Dz.U. z 2016 r. poz. 1764 z póżn. zm.), dalej jako "u.d.i.p.", wniosła o udostępnienie informacji w zakresie wydania warunków technicznych przyłączenia do sieci wodociągowej i kanalizacji sanitarnej dla budynków: przy ul. [...] w [...] w roku 2020, 2021 i 2022 oraz na działkach o nr: [...] (obręb ewidencyjny [...], jednostka ewidencyjna [...]) w [...] w roku 2020, 2021 i 2022, bądź informację, że w latach 2020, 2021, 2022 nie zostały wydane żadne warunki techniczne na ww. terenie. Jednocześnie skarżąca wskazała, że zawarta w piśmie z dnia [...] stycznia 2023 r. odmowa udostępnienia informacji publicznej ze względu na rzekomy cel ustalenia zakupu preferowanej lokalizacji przez firmę [...] i poszukiwania gruntów w celu zakupu jest niedorzeczna, ponieważ wiadomym jest [...] sp. z o.o., że [...] posiada już teren inwestycyjny przy ul. [...] w [...] i obecnie podmioty te są w trakcie procedury spornej w sprawie odmowy darmowego przyłączenia do sieci wodno-kanalizacyjnej. W konsekwencji skarżąca wniosła o niezwłoczną odpowiedź na jej wniosek z dnia [...] grudnia 2022 r., jak również na odrębny wniosek z dnia [...] grudnia 2022 r.

W odpowiedzi [...] sp. z o.o. pismem z [...] stycznia 2023 r. poinformowała skarżącą, że powyższy wniosek z dnia [...] stycznia 2023 r. jest tożsamy z zakresie żądań objętych uprzednimi wnioskami z dnia [...] i [...] grudnia 2022 r., a zatem został już rozstrzygnięty odpowiedzią z dnia [...] stycznia 2023 r. Jednocześnie [...] sp. z o.o. w całości podtrzymała przedstawione wcześniej stanowisko dotyczące wystąpienia przez skarżącą z wnioskiem o udostępnienie informacji publicznej wyłącznie w celu realizacji interesu prywatnego, z uwagi na powiązania ze spółkami [...]. W ocenie [...] sp. z o.o. prywatny interes skarżącej nie może być realizowany na zasadach i w trybie przewidzianym w u.d.i.p., stąd brak jest podstaw do uwzględnienia wniosków skarżącej.

Nadanym drogą mailową pismem z dnia [...] stycznia 2023 r. skarżąca wskazała na pojęcie nadużywania prawa do informacji, wnosząc o udostępnienie żądanych danych w terminie 7 dni.

[...] sp. z o.o. pismem z dnia [...] stycznia 2023 r. podtrzymała uprzednio zaprezentowane stanowisko.

Skarżąca wystąpiła do WSA w Gdańsku ze skargą na bezczynność [...] sp. z o.o. w przedmiocie wniosku z dnia [...] grudnia 2022 r. o udostępnienie informacji publicznej. Zarzuciła naruszenie art. 61 ust. 1 Konstytucji RP oraz art. 1 ust. 1 u.d.i.p. i wniosła o zobowiązanie ww. Spółki do załatwienia wspomnianego wniosku.

W odpowiedzi na skargę [...] sp. z o.o. wyjaśniła, że informacje objęte owym wnioskiem, tj. warunki techniczne, stanowią informację publiczną lecz wniosek o ich udostępnienie został złożony w celu prywatnym, a tym samym żądanie skarżącej nie podlega realizacji w trybie dostępu do informacji publicznej, o czym skarżąca była trzykrotnie informowana.

W piśmie procesowym z dnia [...] kwietnia 2023 r. skarżąca wskazała, że odmowa wydania żądanych informacji stanowi próbę zatajenia działań. Jeżeli [...] sp. z o.o. nie wydała żadnych warunków technicznych przyłączenia do wody i kanalizacji na opisanym we wniosku terenie, to wystarczy prosta odpowiedź. Skarżąca podniosła, że jej wniosek dotyczy wszystkich mieszkańców gminy [...], jak i nowych mieszkańców [...], gdzie jedni zostają przyłączeni do sieci wodno-kanalizacyjnej przez [...] sp. z o.o., a drugim przyłączenia do sieci się odmawia. Wniosek nie ma więc charakteru interesu prywatnego, a ma na celu umożliwienie społecznej kontroli organu. Następnie pismem z [...] maja 2023 r. skarżąca dodała, że o ile posiada udziały w spółkach, to [...] sp. z o.o. nie ma nic wspólnego z gruntami w [...], a [...] s.k., która jest właścicielem gruntów w [...], od [...] 2021 r. ma zwieszoną działalność. Zauważyła także, iż o udostępnieniu informacji decyduje wyłącznie treść wniosku, a nie intencje wnioskodawcy. Wobec tego rozważania co do oceny celu skarżącej nie mają znaczenia dla rozstrzygnięcia.

Odpowiadając, [...] sp. z o.o. podniosła, że aktualne negowanie przez skarżącą pozyskiwania informacji w celu prywatnym jest wyłącznie elementem taktyki przyjętej na potrzeby postępowania. Skarżąca wskazała bowiem wprost, w jakim celu wnosi o udzielenie jej informacji, a wniosek o udostępnienie informacji został złożony przez skarżącą wyłącznie z uwagi na to, że wcześniej spółka odmówiła wydania warunków przyłączenia do sieci wodno-kanalizacyjnej wobec [...]. Według [...] sp. z o.o. działanie skarżącej ma na celu wyłącznie realizację jej interesu prywatnego.

W piśmie z dnia [...] czerwca 2023 r. skarżąca wskazała, że zaprezentowane powyżej stanowisko [...] sp. z o.o. jeszcze głębiej potwierdza fakt niechęci odpowiedzi na wniosek o udostępnienie informacji publicznej. Jeżeli Spółka ta rzeczywiście działa w trosce o dobro publiczne i nie wydaje żadnych warunków przyłączenia do sieci wodno-kanalizacyjnej w [...] na wymienionym terenie ze względu na brak wydajności przepompowni wody i brak przepustowości przepompowni ścieków, to wystarczy odpowiedź, że nie zostały na tym terenie w roku 2020, 2021 i 2022 wydane żadne warunki techniczne przyłączenia do sieci. Przy czym organ nie jest upoważniony do badania motywacji wnioskodawcy żądającego udostępnienia informacji publicznej.

Po rozpoznaniu wcześniej wskazanej skargi na bezczynność, WSA w Gdańsku wydał powołany na wstępie wyrok z dnia 29 czerwca 2023 r., sygn. akt III SAB/Gd 95/23. W uzasadnieniu orzeczenia przytoczył przepisy u.d.i.p., podając, że przedmiotem wystosowanego w sprawie zapytania zawartego we wniosku z dnia [...] grudnia 2022 r. były wydane warunki techniczne przyłączenia do sieci wodociągowej i kanalizacji sanitarnej dla budynków przy ul. [...] w [...] w latach 2020, 2021 oraz 2022 i na działkach nr: [...], a także [...] (obręb ewidencyjny [...], jednostka ewidencyjna [...]) w [...] w latach 2020, 2021 i 2022, bądź informację, że w latach 2020, 2021, 2022 nie zostały wydane żadne warunki techniczne na ww. terenie.

Sąd pierwszej instancji podkreślił, iż [...] sp. z o.o. należy w pełni do gminy [...], która jest jej jedynym wspólnikiem i Spółka ta realizuje za ww. gminę należące do niej zadania publiczne, gospodarując również mieniem gminnym. Z przepisu art. 4 ust. 1 pkt 4 i 5 u.d.i.p. wynika natomiast, że podmiotami zobowiązanymi do udostępnienia informacji publicznej są również m.in. osoby prawne jednostki samorządu terytorialnego i ich organy. Oznacza to, iż Spółkę tę, jako podmiot realizujący zadania publiczne w zakresie zbiorowego zaopatrzenia w wodę oraz odprowadzania oczyszczania ścieków komunalnych, należy zaliczyć do kręgu podmiotów zobowiązanych do udostępniania informacji publicznej, będącej w jej posiadaniu.

WSA w Gdańsku podał, że informacje, o których udostępnienie wnioskiem z dnia [...] grudnia 2022 r. wystąpiła skarżąca, stanowią informację publiczną w rozumieniu art. 6 ust. 1 pkt 4 lit. a tiret pierwsze u.d.i.p., gdyż zakres zadania publicznego gminy, wykonywany przez przedsiębiorstwo zajmujące się odbiorem ścieków, jest w tym kontekście zbieżny z prawami i obowiązkami właścicieli nieruchomości przyłączanych do sieci kanalizacyjnej. Zindywidualizowany charakter wydania warunków technicznych nie powoduje utraty przymiotu publicznej informacji znajdującej się w tym dokumencie. [...] sp. z o.o. w odpowiedzi na skargę również wskazała, że po przeanalizowaniu wniosku uznała, iż objęte wnioskiem informacje, tj. opisane warunki techniczne, stanowią informację publiczną. Jednocześnie Spółka nie kwestionowała, że odmowa udzielenia informacji publicznej następuje w drodze decyzji (art 16 ust. 1 u.d.i.p.).

Sąd pierwszej instancji wskazał, iż istotę sporu w niniejszej sprawie stanowi kwestia, czy gminna spółka [...] dysponowała podstawą prawną do odmowy udzielenia żądanej informacji z uwagi na wspomniany wcześniej (rzekomy) interes prywatny skarżącej.

WSA w Gdańsku zauważył, że z punktu widzenia przepisów u.d.i.p. motywy jakie towarzyszą wnioskodawcy przy zgłoszeniu żądania, nie mają żadnego znaczenia. Przepisy u.d.i.p. nie wymagają ich podawania, a co więcej zabraniają nawet podmiotowi, do którego został skierowany wniosek, domagania się ich ujawnienia. Artykuł 2 ust. 2 u.d.i.p. stanowi bowiem, że od osoby wykonującej prawo do informacji publicznej nie wolno żądać wykazania interesu prawnego lub faktycznego. Dodatkowo aprobowany w orzecznictwie sądowym jest pogląd, w myśl którego ocena, czy określona informacja ma walor informacji publicznej, nie może być uzależniona od tego, kto i dla jakich celów ubiega się o jej udostępnienie. Powody, dla których uprawniony podmiot występuje o jej udostępnienie, nie mogą rzutować na tę ocenę. Kryteria uznania za informację publiczną muszą bowiem być zobiektywizowane i znajdować podstawę w przepisach komentowanej ustawy.

Wobec zaprezentowanych wywodów Sąd pierwszej instancji nie zgodził się ze stanowiskiem [...] sp. z o.o., że występując z wnioskiem z dnia [...] grudnia 2022 r., skarżąca nadużyła prawa do dostępu do informacji publicznej. Ponadto powoływanie się na interes prywatny skarżącej, w realiach rozpoznawanej sprawy, nie mogło również stanowić podstawy do odmowy udzielenia wnioskowanej informacji. Jednocześnie, zdaniem WSA w Gdańsku, skarżąca składając przedmiotowy wniosek, nie działała na rzecz i w imieniu innego podmiotu.

WSA w Gdańsku wskazał, że warunki techniczne przyłączenia do sieci wodociągowej i kanalizacji sanitarnej stanowią niewątpliwie informację publiczną w rozumieniu u.d.i.p., a więc decydujące dla rozstrzygnięcia sprawy było to, iż [...] sp. z o.o. odmówiła skarżącej jej udostępnienia. W konsekwencji Spółka ta niewątpliwie dopuściła się bezczynności, odstępując od uwzględnienia wniosku skarżącej poprzez udostępnienie informacji publicznej. Przy czym, w ocenie WSA w Gdańsku, udzielona skarżącej negatywna odpowiedź nie może być uznana za wypełnienie obowiązku ciążącego na podmiocie zobowiązanym na gruncie u.d.i.p., przez co doszło do istotnego naruszenia art. 2 ust. 1 u.d.i.p.

Sąd pierwszej instancji zaznaczył, że wniesienie skargi na bezczynność w przedmiocie udzielenia informacji publicznej jest uzasadnione nie tylko w przypadku niedotrzymania terminu załatwienia sprawy, ale także w razie niepodjęcia określonego działania, mimo istnienia w tym zakresie ustawowego obowiązku, choćby podmiot zobowiązany mylnie sądził, że zachodzą okoliczności zwalniające go od obowiązku prowadzenia postępowania w sprawie i zakończenia go wydaniem decyzji lub innego aktu czy czynności.

W okolicznościach niniejszej sprawy nie wystąpiła również żadna z przesłanek uzasadniających ograniczenie prawa do informacji publicznej określona w art. 5 u.d.i.p.

W konsekwencji przedstawionych wywodów prawnych WSA w Gdańsku - na podstawie art. 149 § 1 pkt 1 ustawy Prawo postępowaniu przed sądami administracyjnymi - zobowiązał [...] sp. z o.o. do rozpoznania wniosku skarżącej z dnia [...] grudnia 2022 r. w terminie 14 dni od dnia doręczenia odpisu prawomocnego wyroku wraz z aktami sprawy. Z kolei orzekając w zakresie uregulowanym w art. 149 § 1a ww. ustawy, Sąd pierwszej instancji uwzględnił, że rażącym naruszeniem prawa jest naruszenie ciężkie, które nosi cechy oczywistej i wyraźnej sprzeczności z obowiązującym prawem. Sąd pierwszej instancji uznał, że w okolicznościach omawianej sprawy bezczynność [...] sp. z o.o. nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa. Rażące naruszenie prawa oznacza bowiem wadliwość o szczególnie dużym ciężarze gatunkowym i ma miejsce w razie oczywistego braku podejmowania przez organ jakichkolwiek czynności, oczywistego lekceważenia wniosku strony i jawnego natężenia braku woli załatwienia sprawy. Według WSA w Gdańsku sytuacja taka w niniejszej sprawie nie wystąpiła. W tym zakresie Sąd pierwszej instancji uwzględnił w szczególności, że otrzymując wniosek z dnia [...] grudnia 2022 r., w dniu [...] stycznia 2023 r. [...] sp. z o.o. wyraziła stanowisko w przedmiocie zgłoszonego żądania. W późniejszym okresie ww. Spółka również aktywnie brała udział w postępowaniu, informując skarżącą o zajętym stanowisku. W ocenie Sądu pierwszej instancji na stan bezczynności wpłynęło jedynie dokonanie przez [...] sp. z o.o. błędnej oceny, że domniemany cel, jaki przyświecał skarżącej, uniemożliwia rozpoznanie wniosku. Zdaniem Sądu pierwszej instancji tym samym brak było intencjonalnego działania nakierowanego na nierozpoznanie zgłoszonego wniosku.

[...] sp. z o.o. wywiodła skargę kasacyjną od powyższego wyroku, zaskarżając go w całości i wnosząc o jego uchylenie oraz przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania przez Sąd pierwszej instancji, a także o zasądzenie na jej rzecz od skarżącej niezbędnych kosztów postępowania według norm przepisanych.

[...] sp. z o.o. kwestionowanemu wyrokowi zarzuciła naruszenie:

A/ przepisów prawa materialnego, tj.:

1) art. 61 ust. 1 Konstytucji RP w zw. z art. 2 ust. 1 u.d.i.p. poprzez ich niewłaściwe zastosowanie w niniejszej sprawie i zobowiązanie [...] sp. z o.o. do rozpatrzenia wniosku skarżącej, podczas gdy skarżąca wniosek złożyła z nadużyciem prawa, pozorując realizację wartości leżących u podstaw prawa do informacji publicznej;

2) art. 61 ust. 3 Konstytucji RP oraz art. 82 Konstytucji RP poprzez ich niezastosowanie i zobowiązanie [...] sp. z o.o. do rozpoznania wniosku o udostępnienie informacji publicznej złożonego w okolicznościach niewątpliwie świadczących o tym, że wniosek został złożony z naruszeniem konstytucyjnego obowiązku troski o dobro wspólne oraz z nadużyciem prawa;

B/ przepisów prawa procesowego, co mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, tj. art. 149 § pkt 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2023 r. poz. 259, dalej p.p.s.a.) poprzez stwierdzenie, że [...] sp. z o.o. dopuściła się bezczynności w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej, gdy tymczasem w opisanych w uzasadnieniu niniejszej skargi okolicznościach faktycznych i prawnych nie można żadną miarą przypisać ww. Spółce bezczynności, co było z kolei efektem naruszeń szeregi przepisów postępowania, tj.:

1) art. 3 § 2 pkt 8) i 9) w zw. z art. 2 ust. 2 u.d.i.p. poprzez nieuzasadnione przyjęcie, że w ramach kontroli działania [...] sp. z o.o. w zakresie zarzutu bezczynności nie jest dopuszczalna pełna kontrola działalności tej Spółki w świetle zarzutu bezczynności przy rozpoznaniu wniosku przez [...] sp. z o.o., tj. błędne przyjęcie przez WSA w Gdańsku, iż bezwzględnie nie może być badana motywacja podmiotu wnoszącego o udostępnienie informacji publicznej i pominięcie tej okoliczności w toku kontroli sądowoadministracyjnej;

2) art. 133 § 1 p.p.s.a. oraz art. 141 § 4 p.p.s.a w zw. z art. 2 ust. 2 u.d.i.p. poprzez wydanie wyroku w sprawie bez uwzględnienia istotnych okoliczności, które z tych akt wynikają, tj.:

- WSA w Gdańsku odmówił dokonania analizy i uwzględnienia przy rozstrzygnięciu sprawy okoliczności wynikających z akt sprawy, a dotyczących motywacji skarżącej w zakresie żądania udzielenia informacji publicznej, mimo tego iż okoliczności te były kluczowe dla rozstrzygnięcia niniejszej sprawy w świetle powoływania się przez [...] sp. z o.o. na brak obowiązku udostępnienia informacji publicznej z uwagi na nadużycie przez skarżącą prawa podmiotowego wynikającego z art. 61 ust. 1 Konstytucji w zw.z art. 2 ust. 1 u.d.i.p.,

- WSA w Gdańsku pominął i nie odniósł się do okoliczności wynikających z akt sprawy, dotyczących sporu istniejącego miedzy [...] sp. z o.o. a spółkami deweloperskimi, z którymi skarżąca jest powiązana, a także pominął treść pisma skarżącej z dnia [...] stycznia 2023 r., w którym skarżąca wprost informuje, iż o udostępnienie informacji publicznej wnosi w związku z rzeczonym sporem oraz na jego potrzeby,

3) art. 141 § 4 p.p.s.a. w związku z art. 2 ust. 2 u.d.i.p. poprzez rozstrzygnięcie istoty zarzutu [...] sp. z o.o. dotyczącego nadużycia prawa w jednym zdaniu, bez jakiegokolwiek odniesienia do okoliczności faktycznych sprawy, tj. wskazanie, iż "podzielając przywołane poglądy judykatury i doktryny prawa nie można zgodzić się ze stanowiskiem Spółki, że występując z przedmiotowym wnioskiem skarżąca nadużyła prawa dostępu do informacji publicznej". Sąd przedmiotowej kwestii nie wyjaśnił i nie poddał ocenie w kontekście normatywnych podstaw konstrukcyjnych skargi na bezczynność, co więcej Sąd zdaje się także kwestionować, iż możliwe jest w ogóle nadużycie prawa wynikającego z art. 61 ust. 1 Konstytucji w zw. z art. 2 ust. 1 u.d.i.p., jednakże kwestii tej WSA w Gdańsku nie wyjaśnił w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku;

4) art. 133 § 1 p.p.s.a., art. 134 § 1 p.p.s.a. w zw. z art. 1 ust. 1 w zw. z art. 10 ust. 1 oraz art. 13 ust. 1 w zw. z art. 13 ust. 2 u.d.i.p. poprzez błędne przyjęcie, że do wniosku skarżącej stosuje się przepisy u.d.i.p. i błędne uznanie, iż [...] sp. z o.o. nie udzielając informacji publicznej w terminie wynikającym z art. 13 ust. 1 w zw. z ust. 2 u.d.i.p., dopuściła się bezczynności;

5) art. 133 § 1 p.p.s.a., art. 134 § 1 p.p.s.a. w zw. z art. 1 ust. 1 w zw. z art. 16 ust. 1 w zw. z art. 17 ust. 1 u.d.i.p. poprzez błędne przyjęcie, że do wniosku skarżącej stosuje się przepisy u.d.i.p. i błędne wskazanie, że [...] sp. z o.o. nie mogła w formie "zwykłego pisma" poinformować osoby występującej o udzielenie informacji publicznej o negatywnym rozstrzygnięciu wniosku oraz że odmowa mogła nastąpić wyłącznie w formie decyzji administracyjnej.

W przypadku uznania przez NSA powyższego zarzutu jako niezasadny i uznania, że odmowa udzielenia informacji publicznej z uwagi na nadużycie prawa nastąpić może wyłącznie w formie decyzji administracyjnej, [...] sp. z o.o. podniosła zarzut naruszenia:

6) art. 133 § 1 p.p.s.a. oraz art. 141 § 4 p.p.s.a. w zw. z art. 16 ust. 1 i 2 w zw. z art. 17 ust. 1 u.d.i.p. art. 107 § 1 i § 3 k.p.a. poprzez brak dokonania przez WSA w Gdańsku analizy czy pismo [...] sp. z o.o. z dnia [...] stycznia 2023 r. stanowiło decyzję o odmowie dostępu do informacji publicznej, mimo tego że ww. pismo zawiera wszystkie elementy konieczne do uznania bytu prawnego decyzji;

7) art. 151 p.p.s.a., przez jego niezastosowanie, mimo tego że [...] sp. z o.o. nie pozostawała w bezczynności.

[...] sp. z o.o. oświadczyła, że zrzeka się przeprowadzenia rozprawy i wnosi o rozpoznanie skargi kasacyjnej na posiedzeniu niejawnym.

Odpowiadając na skargę kasacyjną, skarżąca wniosła o jej oddalenie.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje.

Zgodnie z treścią art. 183 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tj.: Dz.U. z 2023 r., poz. 1634 ze zm.) - zwanej dalej p.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, bierze jednak z urzędu pod rozwagę nieważność postępowania. W sprawie nie występują, enumeratywnie wyliczone w art. 183 § 2 p.p.s.a., przesłanki nieważności postępowania sądowoadministracyjnego. Z tego względu, przy rozpoznaniu sprawy, Naczelny Sąd Administracyjny związany był granicami skargi kasacyjnej.

Skargę kasacyjną można oprzeć na następujących podstawach:

1) naruszeniu prawa materialnego przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie,

2) naruszeniu przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy (art. 174 p.p.s.a.).

Granice skargi kasacyjnej wyznaczają wskazane w niej podstawy.

W pierwszej kolejności rozpoznaniu podlegały najdalej idące zarzuty naruszenia przepisów postępowania, tj. zarzuty naruszenia przez Sąd pierwszej instancji art. 141 § 4 p.p.s.a. poprzez sporządzenie uzasadnienia wyroku w sposób uniemożliwiający jego kontrolę kasacyjną (zawarte w punktach B.2 i B.3 petitum skargi kasacyjnej), wskutek nieprzeprowadzenia przez ten Sąd analizy kwestii nadużycia przez skarżącą prawa do informacji publicznej.

Odnosząc się do tak sformułowanych zarzutów, wyjaśnić należy, iż zgodnie z art. 141 § 4 p.p.s.a. uzasadnienie wyroku powinno zawierać zwięzłe przedstawienie stanu sprawy, zarzutów podniesionych w skardze, stanowisk pozostałych stron, podstawę prawną rozstrzygnięcia oraz jej wyjaśnienie. Jeżeli w wyniku uwzględnienia skargi sprawa ma być ponownie rozpatrzona przez organ administracji, uzasadnienie powinno ponadto zawierać wskazania co do dalszego postępowania. Przepis ten określa zatem niezbędne elementy uzasadnienia, których zamieszczenie pozwala odtworzyć sposób rozumowania sądu, który doprowadził do takiego właśnie rozstrzygnięcia. Wskazuje on na trzy elementy, które muszą się znaleźć w uzasadnieniu wyroku. Są nimi:

1) opis historyczny sprawy, zawierający prezentację jej okoliczności faktycznych, przebiegu i stanowisk stron do momentu podjęcia ostatecznego rozstrzygnięcia (decyzji, postanowienia bądź innego aktu administracyjnego) zaskarżonego do sądu administracyjnego,

2) prezentacja stanowisk stron w postępowaniu sądowoadministracyjnym obejmująca w pierwszym rzędzie zarzuty skargi oraz argumenty strony przeciwnej zawarte w odpowiedzi na nią, uzupełnione ewentualnie o stanowiska innych uczestników postępowania oraz

3) stanowisko sądu obejmujące wskazanie podstawy prawnej rozstrzygnięcia wraz z jej wyjaśnieniem.

Uzasadnienie wyroku winno zatem odzwierciedlać proces badania przez Sąd zgodności z prawem zaskarżonego rozstrzygnięcia organu. W związku z tym powinno być tak sporządzone, aby wynikało z niego, dlaczego Sąd uznał zaskarżone orzeczenie za zgodne lub niezgodne z prawem lub uznał, że organ dopuścił się bezczynności lub przewlekłości postępowania. Zarzut naruszenia art. 141 § 4 p.p.s.a. może być podstawą uwzględnienia skargi kasacyjnej przede wszystkim wtedy, gdy uzasadnienie orzeczenia nie pozwala jednoznacznie ustalić przesłanek, jakimi kierował się wojewódzki sąd administracyjny, podejmując zaskarżone orzeczenie, a wada ta nie pozwala na kontrolę instancyjną orzeczenia (zob. np. wyroki NSA z: 12 października 2010 r., II OSK 1620/10; z 17 stycznia 2023 r., III OSK 1804/21; z 25 stycznia 2023 r., III FSK 1558/21; z 25 stycznia 2023 r., II GSK 908/22; dostępne na: www.orzeczenia.nsa.gov.pl). Przepis art. 141 § 4 p.p.s.a. wymaga zatem, aby Sąd pierwszej instancji wyjaśnił w sposób adekwatny do celu, jaki wynika z tej regulacji, dlaczego nie stwierdził w rozpatrywanej sprawie naruszenia przez organy administracji przepisów prawa materialnego, ani przepisów procedury w stopniu, który mógłby mieć wpływ na treść rozstrzygnięcia (albo stwierdził takie naruszenie). Wywody sądu nie mogą być przy tym wewnętrznie sprzeczne, niespójne i niekonsekwentne, gdyż uniemożliwia to jednoznaczne odczytanie intencji sądu, które przemawiały za podjęciem określonego rozstrzygnięcia (zob. np. wyrok NSA z dnia 2 marca 2023 r., II OSK 1708/20).

Mając na względzie powyższe wytyczne, Naczelny Sąd Administracyjny uznał, że uzasadnienie wyroku Sądu pierwszej instancji nie spełnia wskazanych wymogów. Rozpoznając zarzuty naruszenia przez Sąd pierwszej instancji art. 141 § 4 p.p.s.a. poprzez sporządzenie uzasadnienia wyroku w sposób uniemożliwiający jego kontrolę kasacyjną, koniecznym jest odniesienie się do kluczowego w niniejszej sprawie problemu nadużycia prawa do informacji publicznej.

Obowiązujące przepisy prawa nie znają pojęcia "nadużycia prawa do informacji publicznej". W szczególności ustawa o dostępie do informacji publicznej nie uznaje takiej podstawy odmowy udostępnienia informacji publicznej. Koncepcja nadużycia prawa do informacji powstała w doktrynie i orzecznictwie jako odpowiedź na realne sytuacje, z którymi musiały mierzyć się sądy administracyjne. Jak wskazał Naczelny Sąd Administracyjny w uzasadnieniu wyroku z 7 czerwca 2019 r., sygn. akt I OSK 3152/18, "Nadużycie prawa dostępu do informacji publicznej będzie polegało na próbie korzystania z jego instytucji dla osiągnięcia celu innego aniżeli troska o dobro publiczne, jakim jest prawo do przejrzystego państwa, jego struktur, przestrzeganie prawa przez podmioty życia publicznego, jawność administracji i innych organów itp. Celem ustawy o dostępie do informacji publicznej nie jest więc zaspokajanie indywidualnych (prywatnych) potrzeb w postaci pozyskiwania informacji wprawdzie publicznych, lecz przeznaczonych dla celów innych niż wyżej wymienione. Takie informacje mogą być uzyskiwane na zasadach przyjętych dla danego rodzaju stosunków (por. J. Drachal, Prawo do informacji publicznej w świetle wykładni funkcjonalnej, w: Sądownictwo administracyjne gwarantem wolności i praw obywatelskich 1980-2005, Naczelny Sąd Administracyjny, Warszawa 2005 pod redakcją J. Górala, R. Hausera i J. Trzcińskiego, s. 146, 147; zobacz również: W. Jakimowicz, Nadużycie publicznego prawa podmiotowego dostępu do informacji publicznej, w: Antywartości w prawie administracyjnym, red. A. Błaś, Warszawa 2016, s. 163 -170; M. Jaśkowska, Nadużycie publicznego prawa podmiotowego jako przesłanka ograniczenia dostępu do sądu w sprawach z zakresu informacji publicznej, Zeszyty Naukowe Sądownictwa Administracyjnego 2018, nr 1). Występowanie tego typu zachowań dostrzeżono również w orzecznictwie sądów administracyjnych (por. m.in. wyrok NSA z 30 sierpnia 2012 r., sygn. akt I OSK 799/12; wyroki NSA z 10 kwietnia 2014 r., sygn. akt I OSK 1087/14)".

Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 22 marca 2024 r., wydanym sprawie sygn. akt III OSK 320/22, zwrócił uwagę na istotę zjawiska określanego w doktrynie i orzecznictwie jako nadużycie przez określony podmiot przysługującego mu prawa, tj. w realiach prawa publicznego, na zjawisko nadużycia publicznego prawa podmiotowego. Można przyjąć, mając na uwadze wypowiedzi doktryny i orzecznictwa, że nadużycie publicznego prawa podmiotowego oznacza korzystanie z tego prawa i używanie instrumentów służących jego realizacji nie w celu zrealizowania wartości, którym to prawo ma służyć, chociaż z powoływaniem się na nie.

W polskim porządku prawnym, w którym konstytucyjne prawo podmiotowe dostępu do informacji publicznej ma charakter publicznego prawa podmiotowego o treści pozytywnej, prawodawca w żadnym miejscu nie wskazał wyraźnie, jakie wartości leżą u podstaw skonstruowania przez niego tego rodzaju prawa. Nie uczynił tego zwłaszcza w ustawie o dostępie do informacji publicznej. Określił jednak, że prawo dostępu do informacji publicznej jest prawem politycznym, umieszczając art. 61 Konstytucji, kreujący to prawo, wśród unormowań dotyczących wolności i praw politycznych. Jest to pewna wskazówka w odkodowywaniu tych wartości. Przyjmując, że u podstaw prawa dostępu do informacji publicznej jako prawa politycznego leżą wartości leżące również u podstaw sprawowania władzy w ustroju państwa, wśród których istotną pozycję zajmuje jawność, to nadużyciem prawa dostępu do informacji publicznej byłoby przy powoływaniu się na jawność życia publicznego jego wykorzystywanie po to, aby podejmować działania niezgodne z prawem (nie na podstawie i w granicach prawa), godzące w sprawność i rzetelność funkcjonowania instytucji publicznych, a także ukierunkowane na nieposzanowanie przyrodzonej i niezbywalnej godności człowieka bądź pozyskiwanie, gromadzenie i udostępnianie innych informacji o obywatelach niż niezbędne w demokratycznym państwie prawnym. Na takie wartości leżące u podstaw prawa dostępu do informacji publicznej wskazuje również Naczelny Sąd Administracyjny, stwierdzając, że "Celem wprowadzenia prawa do informacji publicznej była realizacja idei jawności życia publicznego, jego demokratyzacja, dążenie do wzrostu zaufania społecznego do władzy publicznej, a w rezultacie poprawa funkcjonowania administracji publicznej. (...) Udostępnienie informacji publicznej wiąże się zawsze z zaangażowaniem personelu urzędniczego i określonych środków technicznych. Związane z tym obowiązki administracji nie są wobec tego obojętne dla efektywności wykonywania innych zadań publicznych. Zakres obowiązku informacyjnego państwa powinien być ukształtowany w taki sposób, aby zapewnić równowagę między korzyściami wynikającymi z zapewnienia dostępu do informacji, a szeroko rozumianymi kosztami, jakie muszą ponieść w celu jego realizacji podmioty zobowiązane. Nadużywanie prawa do informacji może bowiem ograniczać dostęp do niej innym podmiotom i zakłócać funkcjonowanie urzędu. Dotyczy to zwłaszcza sytuacji, gdy intencje składającego wniosek nie mieszczą się w założeniach aksjologicznych, które legły u podstaw omawianej regulacji prawnej, w tym jeśli wniosek ma na celu udręczenie podmiotu rozpatrującego (zob. wyrok NSA z dnia 30 sierpnia 2012 r., I OSK 799/12; wyrok z dnia 7 września 2019 r., I OSK 2687/17; wyrok NSA z dnia 11 lipca 2022 r., III OSK 2851/21; wyrok NSA z dnia 26 stycznia 2023 r., III OSK 7265/21).

Z charakteru konstrukcji nadużycia publicznego prawa podmiotowego, w tym również publicznego prawa dostępu do informacji publicznej, wynika, że zachowanie mające cechy nadużywania prawa nie powinno korzystać z ochrony prawnej (por. wyrok NSA z dnia 30 sierpnia 2012 r., I OSK 799/12.

W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego należy zgodzić się z poglądem doktryny, że obowiązek troski o dobro wspólne nie może być wprawdzie samoistną podstawą ograniczania wolności i praw jednostki (zob. K. Działocha, A. Łukaszczuk [w:] Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej. Komentarz. Tom II, wyd. II, red. L. Garlicki, M. Zubik, Warszawa 2016, LEX/el. 2021, art. 82), przyjąć jednakże należy, że jego nierespektowanie może uzasadniać odmowę udzielenia ochrony podmiotowi korzystającemu ze swoich praw niezgodnie z ich celem. Z obowiązku troski o dobro wspólne wynika bowiem nakaz czynienia takiego użytku z prawa podmiotowego, który odpowiada aksjologii demokratycznego państwa prawnego, jakim jest Rzeczpospolita Polska będąca dobrem wspólnym wszystkich obywateli (art. 1 i 2 Konstytucji RP), w czym mieści się nakaz takiego korzystania z prawa podmiotowego, które odpowiada celom tego prawa, a w konsekwencji uzasadniony jest wniosek o podstawie do odmowy ochrony publicznego prawa podmiotowego wykorzystywanego niezgodnie z jego celem. Dobro wspólne to bowiem, "dobro wyrażające się w ochronie i realizacji konstytucyjnych praw i wolności, mających swoje źródło w godności człowieka" (zob. M. Florczak-Wątor [w:] Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej. Komentarz, wyd. II, red. P. Tuleja, LEX/el. 2021, art. 82, punkt 3), a zatem obowiązek troski o dobro wspólne to obowiązek troski o ochronę i realizację konstytucyjnych praw i wolności. Gwarantowanie ochrony podmiotom nierealizującym tego ustawowego obowiązku byłoby akceptacją dla dopuszczalności osłabienia ochrony i realizacji konstytucyjnych praw i wolności. Warto odnotować, że brak realizowania obowiązku troski o dobro wspólne traktowany jest w piśmiennictwie jako podstawa odmowy ochrony również innych praw konstytucyjnych, np. prawa do wynagrodzenia szkody, o jakim stanowi art. 77 ust. 1 Konstytucji (zob. M. Ziółkowski, 8. Podsumowanie [w:] Odpowiedzialność odszkodowawcza za niezgodne z prawem działanie władzy publicznej. Studium z prawa konstytucyjnego, Warszawa 2021, Lex).

Powyższe stanowisko stanowi kontynuację poglądów prezentowanych przez Naczelny Sąd Administracyjny w wyrokach z: 29 września 2023 r., III OSK 5517/21 i z 18 października 2023 r., III OSK 1848/22.

Należy jednak mieć na uwadze, że istotną przeszkodą w diagnozowaniu nadużycia prawa dostępu do informacji publicznej może być nieznajomość motywów, jakimi kieruje się podmiot domagający się udzielenia mu informacji publicznej. Jest rzeczą oczywistą, że brak jest jakichkolwiek podstaw domagania się od takiego podmiotu wyjaśniania powodów, dla których chce on skorzystać z przysługującego mu publicznego prawa podmiotowego. W przypadku prawa dostępu do informacji publicznej ustawodawca wyraźnie tę oczywistość potwierdza, stanowiąc w art. 2 ust. 2 u.d.i.p., że od osoby wykonującej prawo do informacji publicznej nie wolno żądać wykazania interesu prawnego lub faktycznego. Skoro jednak dla stwierdzenia nadużycia tego prawa niezbędne jest ustalenie pozorowania realizacji wartości leżących u jego podstaw, to konieczne jest poznanie rzeczywistego celu wystąpienia z wnioskiem o udostępnienie konkretnej informacji publicznej. Ustaleń w tym zakresie można dokonywać w oparciu o ocenę okoliczności faktycznych danej sprawy, w tym treści wniosku o udostępnienie informacji publicznej. Pomocne może być stanowisko żądającego prezentowane w innych pismach kierowanych do podmiotu zobowiązanego. Znaczenie może mieć okoliczność ponawiania wniosków o udzielenie informacji publicznych już udostępnionych wnioskodawcy albo ogólnodostępnych (por. wyrok NSA z dnia 30 sierpnia 2012 r., I OSK 799/12).

Oceniając z kolei pod kątem przedmiotowym wniosek złożony przez skarżącą, a więc wniosek o udostępnienie dokumentów dotyczących sieci wodociągowo-kanalizacyjnej, wskazać należy, że stosownie do art. 6 ust. 1 pkt 4 lit. a u.d.i.p. udostępnieniu podlega informacja publiczna, w szczególności o danych publicznych, w tym treść i postać dokumentów urzędowych, treść aktów administracyjnych i innych rozstrzygnięć. Prawo dostępu do informacji publicznej obejmuje zatem prawo żądania udzielenia informacji o określonych faktach i stanach istniejących w chwili udzielania informacji. Informacja publiczna dotyczy sfery faktów, a prawo dostępu do informacji publicznej oznacza dostęp do informacji już będącej w posiadaniu podmiotu zobowiązanego.

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie rozpoznającym sprawę podziela zaprezentowany w orzecznictwie sądowoadministracyjnym pogląd (zob. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie z dnia 22 lutego 2018 r.; sygn. akt II SAB/Sz 173/17), że dokumenty obejmujące lokalizację, funkcjonowanie oraz ustalony sposób przyłączenia odbiorców do sieci kanalizacyjnej są informacjami publicznymi, do których znajduje zastosowanie u.d.i.p.

Zindywidualizowany charakter wydania warunków technicznych nie powoduje utraty przymiotu publicznej informacji znajdującej się w takim dokumencie. Należy w tym miejscu zwrócić uwagę, że Naczelny Sąd Administracyjny w uzasadnieniu wyroku z dnia 31 sierpnia 2023 r. (sygn. akt II GSK 594/20) analizując zagadnienia związane z podłączeniem przyłącza kanalizacyjnego do urządzeń przedsiębiorstwa sieciowego, wskazał, że przyłącze kanalizacyjne po jego połączeniu do sieci należy traktować jako element składowy sieci. Przemawia za tym definicja sieci z art. 2 pkt 7 ustawy o zbiorowym zaopatrzeniu w wodę i zbiorowym odprowadzaniu ścieków. Skoro siecią są przewody w posiadaniu przedsiębiorstwa, które służą do dostarczania wody albo odprowadzania ścieków, to wskutek przyłączenia do sieci możliwe jest odprowadzanie cieczy od odbiorcy usługi. Najpóźniej z chwilą połączenia urządzenia z siecią przedsiębiorstwa sieciowego obejmuje ono władztwo nad urządzeniem w celach związanych z działalnością przesyłową. Połączenie sieci z instalacją wewnętrzną w nieruchomości ma na celu zapewnienie dostarczania mediów odbiorcy, zatem przyłącze ściśle wiąże się z funkcjami wykonywanymi przez sieć wodociągową albo kanalizacyjną, zaś granica między instalacją wewnętrzną a instalacją zewnętrzną jest jednocześnie granicą własności urządzeń należących, z jednej strony do podmiotu przyłączanego, a z drugiej właściciela sieci. Dlatego przyłącze powinno wchodzić ostatecznie w skład sieci, ponieważ służy do odprowadzania ścieków, jest przewodem i jest wykorzystywane w tym celu przez przedsiębiorstwo sieciowe.

Nie ulega zatem wątpliwości, że wniosek z dnia [...] grudnia 2022 r. dotyczył sprawy z zakresu informacji publicznej. Ocena Sądu pierwszej instancji jest zatem w tym zakresie prawidłowa. Podkreślić w tym miejscu należy, iż rozstrzygnięcie kwestii prawnego charakteru żądanej informacji było konieczne dla oceny zaskarżonego wyroku, gdyż stwierdzenie nadużycia prawa do informacji publicznej może nastąpić tylko po jej zakwalifikowaniu jako informacji publicznej. W uzasadnieniu zaskarżonego wyroku, o ile w sposób prawidłowy została przeprowadzona analiza charakteru żądanej informacji, to brak jest analizy, podnoszonego przez organ i wskazywanego jako podstawa odmowy udostępnienia żądanych informacji, problemu ewentualnego nadużycia przez skarżącą prawa do informacji publicznej, co uniemożliwia dalszą kontrolę zaskarżonego rozstrzygnięcia.

W świetle powyższego zasadne okazały się zarzuty naruszenia art. 141 § 4 p.p.s.a podniesione w punktach B.2 i B.3 skargi kasacyjnej. Uzasadnienie zaskarżonego wyroku nie zawiera bowiem wszystkich elementów wymaganych przepisem art. 141 § 4 p.p.s.a. Sąd pierwszej instancji, pomimo kategorycznego stwierdzenia, że osią sporu w analizowanej sprawie jest kwestia, czy gminna spółka [...] dysponowała podstawą prawną do odmowy udzielenia żądanej informacji z uwagi na wspomniany wcześniej (rzekomy) interes prywatny skarżącej, potraktował ten problem marginalnie. WSA w Gdańsku w tym zakresie uznał, iż "nie można zgodzić się ze stanowiskiem Spółki, że występując z przedmiotowym wnioskiem skarżąca nadużyła prawa dostępu do informacji publicznej". Takie rozważenie kluczowej w sprawie kwestii jest niewystarczające i nie spełnia wymogów z art. 141 § 4 p.p.s.a. Jeżeli Sąd nie zgadza się ze stanowiskiem organu, to należy odnieść się do jego twierdzeń, a także do zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego, a w szczególności do pisma wnioskodawczyni z dnia [...] stycznia 2023 r., w którym, jak podnosi Spółka, wprost określiła przyczyny, dla których wnosi o udzielenie żądanych informacji.

W związku z powyższym Naczelny Sąd Administracyjny stwierdził, że wadliwy sposób sporządzenia uzasadnienia zaskarżonego wyroku uniemożliwia kontrolę zasadności pozostałych zarzutów skargi kasacyjnej (zarówno procesowych, jak i materialnoprawnych). Ocena taka byłaby przedwczesna, dopiero bowiem prawidłowe rozważenie kwestii nadużycia prawa do informacji publicznej pozwoli na ustalenie, czy trafne jest stanowisko Sądu pierwszej instancji, że organ pozostawał w bezczynności wobec przedmiotowego wniosku.

Dlatego też Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 185 § 1 p.p.s.a. uchylił zaskarżony wyrok i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania. Sąd pierwszej instancji, po ponownym rozpoznaniu sprawy, zobowiązany będzie rozważyć, stanowiącą podstawę odmowy udostępnienia żądanych danych, kwestię ewentualnego nadużycia przez skarżącą prawa dostępu do informacji publicznej, odnosząc się zarówno do argumentów Spółki, jak i twierdzeń skarżącej, a także do zgromadzonego w aktach sprawy materiału dowodowego.

Rozstrzygnięcie o kosztach postępowania kasacyjnego znajduje uzasadnienie w dyspozycji art. 203 pkt 1 i art. 205 § 2 p.p.s.a. w zw. z § 14 ust. 1 pkt 2 lit. a) i w zw. z § 14 ust. 1 pkt 1 lit. b) rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie (t.j. Dz.U. 2023 poz.1964).