Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt I SA/Wa 803/23
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2023-05-12 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6076 Sprawy objęte dekretem o gruntach warszawskich
Hasła tematyczne: Wodne prawo
Administracyjne postępowanie
Skarżony organ: Wojewoda
Treść wyniku: Uchylono zaskarżoną decyzję - art. 64a ppsa
Powołane przepisy: article: art. 215 ust. 2
journal: Dz.U. 2021 poz 1899
law: Ustawa z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami - t.j.
article: art. 136 i  art. 138  par. 2
journal: Dz.U. 2022 poz 2000
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - t.j.
article: art. 151a par. 1
journal: Dz.U. 2023 poz 259
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Asesor WSA Anna Milicka-Stojek (spr.) po rozpoznaniu w dniu 12 maja 2023 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze sprzeciwu Prokuratora Prokuratury Okręgowej w Warszawie del. do Prokuratury Regionalnej w Warszawie od decyzji Wojewody Mazowieckiego z dnia 31 stycznia 2023 r. nr 540/2023 w przedmiocie odmowy przyznania odszkodowania uchyla zaskarżoną decyzję.


UZASADNIENIE

Wojewoda Mazowiecki (dalej jako "organ" lub "Wojewoda") decyzją z 31 stycznia 2023 r. nr 540/2023, działając na podstawie art. 138 § 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2022 r. poz. 2000 ze zm.), powoływanej dalej jako "K.p.a.", na skutek odwołania M. W. (dalej jako "wnioskodawca"), uchylił decyzję Prezydenta m.st. Warszawy (dalej jako "Prezydent") z 21 czerwca 2022 r. nr 257/SD/2022 w przedmiocie odmowy przyznania odszkodowania za nieruchomość położoną w Warszawie przy ul. [...] nr hip. [...] i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ pierwszej instancji.

Decyzja wydana została w następującym stanie faktycznym i prawnym:

Prezydent decyzją z 21 czerwca 2022 r., działając na podstawie art. 215 ust. 2 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (Dz.U. z 2021 r. poz. 1899 ze zm.), powoływanej dalej jako "u.g.n.", po rozpatrzeniu wniosku z 22 maja 2014 r., odmówił wnioskodawcy przyznania odszkodowania za przejętą dekretem z dnia 26 października 1945 r. o własności i użytkowaniu gruntów na obszarze m.st. Warszawy (Dz.U. Nr 50, poz. 279), powoływanego dalej jako "dekret", nieruchomość położoną w Warszawie przy ul. [...[ nr hip. [...], która stanowi obecnie część dz. nr [...], nr [...] i nr [...] z obrębu [...]. Prezydent zauważył, że możliwość skorzystania z uprawnienia do odszkodowania, o którym mowa w art. 215 ust. 2 u.g.n., dotyczy domu jednorodzinnego, jeśli przeszedł on na własność państwa po 5 kwietnia 1958 r., bądź działki niezabudowanej, która przed wejściem w życie dekretu mogła być przeznaczona pod budownictwo jednorodzinne, jeżeli poprzedni właściciel bądź jego następcy prawni zostali pozbawieni faktycznej możliwości władania nią po 5 kwietnia 1958 r. Z materiału dowodowego wynika, że ww. nieruchomość zabudowana była budynkiem zniszczonym w toku działań wojennych, jednak w drodze napraw istniała możliwość jego odbudowy. Budynki posadowione na tej nieruchomości przeszły jednak na własność państwa w dniu 20 października 1948 r. w związku z bezskutecznym upływem terminu do wniesienia wniosku o przyznanie prawa własności czasowej (tj. 19 października 1948 r.). Nie została więc spełniona jedna z przesłanek warunkujących przyznanie odszkodowania, tj. przejście własności budynku na rzecz państwa przed 5 kwietnia 1958 r. Niezależnie od powyższego przedmiotowa nieruchomość nie spełnia również przesłanek pozwalających na przyznanie odszkodowania za działkę, gdyby uznać ją za grunt niezabudowany. Choć bowiem nieruchomość mogła być przed dniem wejścia w życie dekretu przeznaczona pod budownictwo jednorodzinne (zgodnie z ogólnym planem zabudowania m.st. Warszawy zatwierdzonym przez Ministerstwo Robót Publicznych w dniu 1 sierpnia 1931 r., obowiązującym w dacie wejścia w życie dekretu, jej teren położony był w strefach IV i V. Dla strefy IV określono sposób zabudowy zwarty, maksymalna ilość kondygnacji 4, powierzchnia zabudowy do 70% powierzchni nieruchomości. Dla strefy V określono sposób zabudowy zwarty, maksymalna ilość kondygnacji 5, powierzchnia zabudowy do 70% powierzchni nieruchomości), to jednak ze zgromadzonego materiału dowodowego wynika, że nie spełniono drugiej przesłanki z art. 215 ust. 2 u.g.n., tj. pozbawienia faktycznej możliwości władania nieruchomością po 5 kwietnia 1958 r. Prezydent powołał się w tej kwestii na: pismo z 16 grudnia 1949 r., w którym H. W. zwraca się do Zarządu Miejskiego m.st. Warszawy z prośbą o wydanie zaświadczenia, że nieruchomość przydzielona została Zarządowi; protokół objęcia w posiadanie budynków znajdujących się na nieruchomości z 7 kwietnia 1950 r. w wykonaniu orzeczenia administracyjnego Prezydenta m.st. Warszawy z 25 lutego 1950 r.; pismo Prezydium Rady Narodowej, Wydział Inspekcji Budowlanej Dzielnicy Śródmieście z 2 listopada 1953 r. skierowane do Wydziału Inspekcji Budowlanej którym wystąpiono, w związku ze stwierdzeniem stanu doraźnego zagrożenia bezpieczeństwa publicznego m.in. na ww. nieruchomości, o zlecenie Pogotowiu Budowlanemu robót polegających na rozbiórce zagrażających i oszpecających widok ulicy murów pozostałych po zburzonych w czasie wojny budynkach; decyzję Prezydium Rady Narodowej - Wydziału Inspekcji Budowlanej z 16 grudnia 1953 r., z której wynika, że budynek położony na przedmiotowej nieruchomości został uznany za zniszczony i przekazano go do rozbiórki bez zgody właścicieli ze względu na nieprzystąpienie przez nich do robót rozbiórkowych; protokół oględzin nieruchomości dokonanych w dniu 15 maja 1954 r. na skutek sprawdzenia robót rozbiórkowych prowadzonych przez Miejskie Przedsiębiorstwo Robót Rozbiórkowe Porządkowych w Warszawie, z którego wynika, że ww. przedsiębiorstwo w kwietniu 1954 r. przystąpiło do rozbiórki na nieruchomości, natomiast roboty zostały przerwane po dwóch dniach ze względu za zbyt mały odzysk cegły. Opierając się na powyższych dokumentach Prezydent uznał, że dawny właściciel utracił możliwość faktycznego władania gruntem przed 5 kwietnia 1958 r. Świadczy o tym przede wszystkim ww. protokół objęcia z 7 kwietnia 1950 r., co należy rozumieć jako konkretne działanie prawne podmiotu publicznego w stosunku do nieruchomości. Ponadto fakt, że Przedsiębiorstwo Robót Rozbiórkowe Porządkowych w Warszawie prowadziło na gruncie roboty rozbiórkowe przed 5 kwietnia 1958 r., świadczy o podejmowaniu przez podmiot publiczny konkretnych działań faktycznych. Prezydent zwrócił również uwagę, że ww. nieruchomość została częściowo zajęta w związku z realizacją Trasy [...] budowanej w latach 1947-1949. Zagospodarowanie części tej nieruchomości potwierdza pozyskana na zlecenie organu opina fotogrametryczna zdjęcia lotniczego z 1955 r. wykonana w dniu 22 października 2021 r. W opinii tej wskazano, że obszar określony jako litera C o przybliżonej pow. 190 m2 od północy ograniczony jest krawędzią drogi gruntowej, a od południa krawężnikiem chodnika Al. [...]. Obszar ten można zidentyfikować jako obszar urządzonej zieleni. Obszar opisany jako litera D o przybliżonej pow. 25 m2 obejmuje fragment chodnika stanowiącego cześć Al. [...].

Na skutek odwołania wnioskodawcy, Wojewoda decyzją z 31 stycznia 2023 r. uchylił powyższą decyzję Prezydenta i przekazał mu sprawę do ponownego rozpatrzenia. W uzasadnieniu decyzji wskazał, że Prezydent dokonał błędnej interpretacji art. 215 ust. 2 u.g.n. przez przyjęcie, że przepis ten dotyczy wyłącznie odszkodowania za działkę zabudowaną bądź niezabudowaną. Tymczasem winien był zbadać przesłanki określone w art. 215 ust. 2 u.g.n., tj. czy przedmiotowy budynek kwalifikuje się do uznania go za dom jednorodzinny oraz czy przeszedł na własność państwa po 5 kwietnia 1958 r., jak również czy działka, przed dniem wejścia w życie dekretu, mogła być przeznaczona pod budownictwo jednorodzinne, i poprzedni właściciel bądź jego następcy prawni zostali pozbawieni faktycznej możliwości władania nią po 5 kwietnia 1958 r. Wojewoda podzielił stanowisko Prezydenta, że przedmiotowa nieruchomość była w dniu wejścia w życie dekretu zabudowana budynkiem w rozumieniu art. 5 dekretu, co potwierdzają zgromadzone w aktach dokumenty wskazujące na możliwość jego odbudowy. Zasadnie również Prezydent uznał, że budynek przeszedł na własność państwa przed 5 kwietnia 1958 r., w związku z bezskutecznym upływem w dniu 19 października 1948 r. wniosku o przyznanie prawa własności czasowej. Choć zatem Prezydent nie poczynił ustaleń, czy budynek był domem jednorodzinnym, to jednak już niespełnienie jednej z przesłanek z art. 215 ust. 2 u.g.n. (tj. utraty własności budynku po 5 kwietnia 1958 r.) przemawiało za uznaniem, że za budynek ten odszkodowanie nie przysługiwało. Odnosząc się dalej do możliwości ustalenia odszkodowania za grunt, Wojewoda podzielił stanowisko Prezydenta, że przedmiotowa działka mogła być przeznaczona przed wejściem w życie dekretu pod budownictwo jednorodzinne. W sprawie nie zbadano jednak w sposób prawidłowy, czy spełniona została przesłanka odnosząca się do daty pozbawienia właścicieli faktycznej możliwości władania tą nieruchomością. Choć bowiem w uzasadnieniu decyzji przywołano na tę okoliczność zgromadzone dokumenty, to zdaniem Wojewody, pozbawienie dawnych właścicieli możliwości faktycznego władania gruntem nie wynika z protokolarnego przejęcia przez Skarb Państwa budynków na nim posadowionych w dniu 7 kwietnia 1950 r., w wykonaniu orzeczenia administracyjnego Prezydium Rady Narodowej z 25 lutego 1950 r. Objęcie w posiadanie budynków było zdarzeniem prawnym, które nie wiązało się automatycznie z pozbawieniem faktycznego władania. Nie sposób się zgodzić także z argumentacją, że prace porządkowe zlecone przez organy publiczne na nieruchomości, stanowiły o pozbawieniu dawnych właścicieli możliwości faktycznego władania nią. W aktach brak dokumentów wskazujących, by czynności porządkowe były dokonywane w ramach realizacji dalszych działań faktycznych podejmowanych przez podmioty publiczne przed 5 kwietnia 1958 r., które prowadziłyby do pozbawienia dawnych właścicieli realnej możliwości korzystania z gruntu. Z akt sprawy wynika również, że na teren nieruchomości została wydana w dniu 14 stycznia 1950 r. promesa L.dz W.P.B/6683/49/4 Zakładowi Osiedli Robotniczych Dyrekcji Okręgowej pod budownictwo mieszkaniowe społeczne oraz zaświadczenie o lokalizacji szczegółowej Nr 6045 z 5 marca 1958 r. pod osiedle mieszkaniowe, wydanej przez Prezydium Rady Narodowej m.st. Warszawy Stołeczny Zarząd Architektury i Budownictwa. Prezydent nie pozyskał jednak innych dokumentów potwierdzających, czy faktycznie doszło do realizacji inwestycji wymienionej w powyższych dokumentach oraz kiedy dokładnie rozpoczęto prace realizacyjne uniemożliwiające potencjalną możliwość faktycznego korzystania przez dawnych właścicieli z gruntu. Prezydent wydając decyzję o odmowie ustalenia odszkodowania powinien natomiast zebrać materiał dowodowy, z którego wynika, że poprzedni właściciel zostaje definitywnie pozbawiony możliwości jakiegokolwiek korzystania z działki, co następowało zazwyczaj w chwili jej rzeczywistego zajęcia w związku z realizacją inwestycji państwowych. Przesłanka wskazana w art. 215 u.g.n. może być ustalona jedynie na podstawie dowodów potwierdzających fakt i datę zajęcia gruntu pod inwestycję. W konsekwencji konieczne jest podjęcie przez Prezydenta czynności w zakresie pozyskania materiału dowodowego i oceny przesłanek wynikających z art. 215 ust. 2 u.g.n. dla gruntu objętego tym postępowaniem, poprzez ustalenie, czy nieruchomość została ogrodzona na zlecenie organu publicznego w celu realizacji przedsięwzięcia, o którym mowa pozyskanych przez Prezydenta dokumentach. Konieczne jest również przedstawienie dokumentów, które by potwierdzały, że działania rozbiórkowe nie były działaniami tymczasowymi, a wiązały się zajęciem nieruchomości w ramach realizacji przedsięwzięcia państwowego. Za przedwczesne Wojewoda uznał również ustalenia Prezydenta dotyczące części nieruchomości, opisanej w opracowaniu fotogrametrycznym z 22 października 2021 r., jako obszar C. Biegły w opinii tej stwierdził jedynie, że obszar ten można zidentyfikować jako obszar urządzonej zieleni. Nie wiadomo jednak na jakiej podstawie Prezydent wywiódł wniosek, że widoczne na zdjęciu elementy zieleni stanowią zagospodarowanie terenu w związku z budową trasy [...], tym bardziej, że w aktach znajduje się sporządzony na jego zlecenie szkic rozliczenia nieruchomości hip. Nr [...], stanowiący załącznik do opinii geodezyjnej z 1 czerwca 2021 r. przez uprawnionego geodetę, z którego wynika, że obszar C i D o którym mowa w opinii fotogrametry, objęty był zaświadczeniem o lokalizacji szczegółowej Nr 6045 z 6 marca 1958 r. Prezydent nie przedstawił żadnych wniosków w tym zakresie. W ocenie Wojewody, przy ponownym rozpatrywaniu sprawy Prezydent powinien przede wszystkim ustalić, kiedy nastąpiło faktyczne zagospodarowanie nieruchomości objętej wnioskiem o odszkodowanie i na poparcie swych ustaleń, załączyć do akt sprawy stosowne dokumenty dotyczące daty rozpoczęcia prac realizacyjnych inwestycji na przedmiotowej nieruchomości oraz wszelkie inne dokumenty mogące mieć wpływ na rozstrzygnięcie.

W sprzeciwie od powyższej decyzji skierowanym do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie Prokurator Prokuratury Okręgowej w Warszawie del. do Prokuratury Regionalnej w Warszawie, wniósł o jej uchylenie, zarzucając Wojewodzie naruszenie:

- art. 138 § 2 K.p.a. polegające na wydaniu decyzji kasacyjnej w sprawie, w której nie ziściły się przesłanki z tego przepisu i nie wykazano skutecznie ich istnienia, podczas gdy to na organie odwoławczym ciążył obowiązek wykazania, że w postępowaniu przed organem pierwszej instancji doszło do naruszenia przepisów postępowania, bowiem jest to jedna z przesłanek zastosowania art. 138 § 2 K.p.a., co w konsekwencji doprowadziło do bezpodstawnego uchylenia się przez Wojewodę od załatwienia sprawy co do jej istoty,

- art. 136 K.p.a. polegające na zaniechaniu zastosowania tego przepisu w rozpoznawanej sprawie. W sytuacji, gdy Wojewoda uznał, że Prezydent nie wyjaśnił części istotnych okoliczności sprawy, ale zgromadził obszerny materiał dowodowy, wówczas miał obowiązek te uchybienia usunąć we własnym zakresie – przeprowadzić z urzędu dodatkowe postępowanie w celu uzupełnienia dowodów i materiałów w sprawie albo zlecić przeprowadzenie tego postępowania organowi, który wydał decyzję.

W odpowiedzi na sprzeciw Wojewoda wniósł o jego oddalenie podtrzymując argumentację wyrażoną w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył co następuje:

Sprzeciw podlega uwzględnieniu.

Stosownie do art. 64a ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2023 r. poz. 259 ze zm.), powoływanej dalej jako "p.p.s.a.", od decyzji, o której mowa w art. 138 § 2 K.p.a., skarga nie przysługuje, jednakże strona niezadowolona z treści decyzji może wnieść od niej sprzeciw. Do sprzeciwu od decyzji stosuje się odpowiednio przepisy o skardze, jeżeli ustawa nie stanowi inaczej (art. 64b § 1 p.p.s.a.) (w tym również art. 53 § 3 p.p.s.a.), przy czym, rozpoznając sprzeciw od decyzji, sąd ocenia jedynie istnienie przesłanek do wydania decyzji, o której mowa w art. 138 § 2 K.p.a. (art. 64e p.p.s.a.).

Kontrola zgodności z prawem decyzji objętej sprzeciwem oznacza więc konieczność dokonania przez sąd administracyjny oceny, czy w realiach konkretnej sprawy organ odwoławczy w uzasadniony sposób skorzystał z możliwości wydania decyzji kasacyjnej. W myśl art. 138 § 2 K.p.a., organ odwoławczy może uchylić zaskarżoną decyzję w całości i przekazać sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi pierwszej instancji, gdy decyzja ta została wydana z naruszeniem przepisów postępowania, a konieczny do wyjaśnienia zakres sprawy ma istotny wpływ na jej rozstrzygnięcie. Przekazując sprawę, organ ten powinien wskazać, jakie okoliczności należy wziąć pod uwagę przy ponownym rozpatrzeniu sprawy. Nie powinno budzić wątpliwości, że etap orzekania, w ramach którego organ może skorzystać z kompetencji przyznanej mu przez wskazany wyżej przepis, jest poprzedzony postępowaniem wyjaśniającym. Dyspozycja art. 138 § 2 K.p.a. jest ściśle związana z wnioskami wywiedzionymi przez organ na tym właśnie etapie, albowiem rozstrzygnięcie kasacyjne opiera się na stwierdzeniu, że w ramach postępowania wyjaśniającego organ odwoławczy nie jest w stanie uzupełnić postępowania dowodowego w sposób odpowiadający treści art. 136 § 1-4 K.p.a.

Przenosząc powyższe rozważania na grunt niniejszej sprawy zauważyć należy, że Wojewoda uchylając zaskarżoną decyzję i przekazując sprawę do ponownego rozpoznania przez organ pierwszej instancji wskazał, że Prezydent powołując się na wydaną w dniu 14 stycznia 1950 r. w odniesieniu do nieruchomości promesę dla Zakładu Osiedli Robotniczych Dyrekcji Okręgowej pod budownictwo mieszkaniowe społeczne oraz zaświadczenie o lokalizacji szczegółowej Nr 6045 z 5 marca 1958 r. pod osiedle mieszkaniowe, nie pozyskał jednocześnie dokumentów potwierdzających, czy na gruncie faktycznie doszło do realizacji ww. inwestycji oraz kiedy dokładnie rozpoczęto prace realizacyjne uniemożliwiające potencjalną możliwość faktycznego korzystania przez dawnych właścicieli z gruntu. W związku z tym, Prezydent powinien ustalić, kiedy nastąpiło faktyczne zagospodarowanie nieruchomości objętej wnioskiem o odszkodowanie i na poparcie swych ustaleń załączyć do akt sprawy stosowne dokumenty w zakresie daty rozpoczęcia prac realizacyjnych inwestycji dotyczących tej nieruchomości oraz wszelkie inne dokumenty mogące mieć wpływ na rozstrzygnięcie (m.in., co wynika z uzasadnienia zaskarżonej decyzji, wskazujące, czy nieruchomość została ogrodzona na zlecenie organu publicznego w celu realizacji przedsięwzięcia, o którym mowa pozyskanych przez Prezydenta dokumentach, jak też potwierdzające, że działania rozbiórkowe nie były działaniami tymczasowymi, a wiązały się zajęciem nieruchomości w ramach realizacji przedsięwzięcia państwowego).

W ocenie Sądu, uzupełnienie materiału dowodowego o dodatkowe dokumenty potwierdzające wskazane wyżej okoliczności, może zostać przeprowadzone poprzez działania podjęte z urzędu przez organ drugiej instancji. Organ odwoławczy może bowiem wydać decyzję kasacyjną, gdy organ pierwszej instancji przy rozpatrywaniu sprawy nie przeprowadził w ogóle postępowania wyjaśniającego lub naruszył przepisy postępowania w stopniu uzasadniającym uznanie sprawy za niewyjaśnioną i przez to niekwalifikującą się do merytorycznego rozstrzygnięcia przez organ odwoławczy. Kasacyjne rozstrzygnięcie może zapaść wyłącznie w sytuacji, gdy wątpliwości organu drugiej instancji co do stanu faktycznego nie da się wyeliminować w trybie art. 136 K.p.a. (por. wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego z: 12 czerwca 2019 r. sygn. akt II OSK 1961/17; 8 czerwca 2018 r. sygn. akt II OSK 1684/16; 14 lutego 2017 r. sygn. akt II OSK 1386/15; https://cbois.nsa.gov.pl). Zastosowanie omawianego rodzaju decyzji organu odwoławczego, stanowiącego wyłom od zasady merytorycznego rozstrzygnięcia sprawy przez organ odwoławczy, nie powinno podlegać wykładni rozszerzającej (por. B. Adamiak [w:] B. Adamiak, J. Borkowski, Kodeks postępowania administracyjnego, Komentarz, Warszawa 2019, s. 786-787; A. Golęba [w:] Kodeks postępowania administracyjnego, Komentarz, red. H. Knysiak-Sudyka, Warszawa 2019, s. 970-971). Tymczasem Prezydent zgromadził obszerny materiał dowodowy niezbędny do wydania rozstrzygnięcia w sprawie, który uznał za kompletny i wskazujący na brak zaistnienia przesłanek z art. 215 ust. 2 u.g.n. do przyznania odszkodowania za przedmiotową nieruchomość (zarówno budynek, jak i grunt). Na podstawie tak zgromadzonego materiału dowodowego, Wojewoda podzielił stanowisko Prezydenta odnośnie do braku spełnienia przesłanek do przyznania odszkodowania za budynek, jak również odnośnie do tego, że przedmiotowa działka mogła być przeznaczona przed wejściem w życie dekretu pod budownictwo jednorodzinne. W ocenie organu, Prezydent nie zbadał jednak w sposób prawidłowy, czy w sprawie została spełniona ostatnia przesłanka z art. 215 ust. 2 u.g.n., odnosząca się do daty pozbawienia właścicieli faktycznej możliwości władania nieruchomością. W konsekwencji uwagi Wojewody w odniesieniu do wydanej decyzji pierwszoinstancjyjnej skupiły się jedynie na konieczności uzupełnienia materiału dowodowego o dokumenty potwierdzające, czy na gruncie faktycznie doszło do realizacji inwestycji, o której mowa w dokumentach znajdujących się w aktach oraz kiedy rozpoczęto prace realizacyjne uniemożliwiające potencjalną możliwość faktycznego korzystania przez dawnych właścicieli z gruntu. W ocenie Sądu, powyższe mogło zostać zrealizowane zastosowaniem art. 136 K.p.a., co dokonałoby się bez uszczerbku dla zasady szybkości prowadzonego od 2014 r. postępowania. Dodać należy, że Wojewoda może również w trybie art. 136 K.p.a. zlecić przeprowadzenie dodatkowego postępowania organowi, który wydał decyzję w pierwszej instancji.

Jeszcze raz podkreślić należy, że w sytuacji gdy organ odwoławczy ma możliwość skorzystania z art. 136 K.p.a., braki dowodowe postępowania pierwszej instancji nie mogą co do zasady stanowić podstawy do zastosowania art. 138 § 2 K.p.a. Dopiero w razie bezspornego wykazania, że przeprowadzenie uzupełniającego postępowania dowodowego na podstawie art. 136 K.p.a. prowadziłoby w istocie do konieczności zastąpienia w całości organu pierwszej instancji albo przeprowadzenia po raz pierwszy postępowania dowodowego w całości lub w znacznej części, zastosowanie kompetencji kasatoryjnej w świetle przesłanek z art. 138 § 2 K.p.a. może być uznane za uzasadnione. Taka zaś sytuacja, jak wskazano powyżej, nie miała miejsca w niniejszej sprawie.

W konsekwencji uznać należy, że Wojewoda wydając zaskarżoną decyzję naruszył art. 138 § 2 K.p.a. Postępowanie dowodowe we wskazanym przez organ zakresie może być bowiem przeprowadzone w ramach art. 136 K.p.a., a następnie tak uzupełniony materiał dowodowy winien być poddany ocenie tego organu.

Mając powyższe na uwadze, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 151a § 1 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji.