Wyrok WSA w Łodzi, sygn. akt II SA/Łd 608/22
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi
Data orzeczenia: 2023-06-13 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6329 Inne o symbolu podstawowym 632
Hasła tematyczne: Administracyjne postępowanie
Pomoc społeczna
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Uchylono zaskarżoną decyzję
Powołane przepisy: article: art. 16 par. 1, art. 97 par. 1 pkt 4, art. 105 par. 1
journal: Dz.U. 2021 poz 735
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jedn.
article: art. 135, art. 145 par. 1 pkt 1 lit. c
journal: Dz.U. 2023 poz 259
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.

SENTENCJA

Dnia 13 czerwca 2023 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział II w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Agata Sobieszek-Krzywicka (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Robert Adamczewski Asesor WSA Beata Czyżewska Protokolant Asystent sędziego Izabela Lewandowska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 13 czerwca 2023 roku sprawy ze skargi D. I. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Łodzi z dnia 10 maja 2022 roku nr SKO.4110.67.2022 w przedmiocie odmowy zmiany decyzji przyznającej prawo do zasiłku dla opiekuna uchyla zaskarżoną decyzję. ał


UZASADNIENIE

Decyzją z dnia 10 maja 2022 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Łodzi na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz.U. z 2021 r., poz. 735 ze zm., dalej również jako: "k.p.a.") utrzymało w mocy decyzję Burmistrza Miasta Ozorkowa z dnia 7 kwietnia 2022 r. nr 000236.519B.04.2022 w sprawie odmowy zmiany decyzji z dnia 10 grudnia 2018 r. nr 001533.519B.12.2018 przyznającej D.I. prawo do zasiłku dla opiekuna na męża S. I.

Powyższe rozstrzygnięcie zapadło w oparciu o następujące ustalenia faktyczne i ocenę prawną.

Decyzją z 10 grudnia 2018 roku Burmistrz Miasta Ozorkowa przyznał D.I. prawo do zasiłku dla opiekuna w związku z opieką nad niepełnosprawnym mężem – S.I. na okres od 1 listopada 2014 roku na czas nieokreślony. Przed dniem 30 czerwca 2013 r. skarżąca miała przyznane świadczenie pielęgnacyjne bezterminowo, jednak 1 stycznia 2013 r. weszły w życie przepisy ustawy z 7 grudnia 2012 r. o zmianie ustawy o świadczeniach rodzinnych oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. z 2012 r. poz.1548). Na mocy art. 11 ust. 1 i 3 tej ustawy decyzje przyznające świadczenia pielęgnacyjne wydane na podstawie dotychczasowych przepisów wygasały z dniem 30 czerwca 2013 r. Owe przepisy stanowiły, że decyzje te wygasały z mocy samego prawa, a organy administracji publicznej miały zgodnie z art. 11 ust. 4 ustawy z 2012 r. obowiązek poinformować beneficjentów świadczeń pielęgnacyjnych w terminie 2 miesięcy od wejścia w życie ustawy o wygaśnięciu decyzji przyznających im prawo do pobierania tego świadczenia.

W dniu 30 listopada 2021 roku D. I. złożyła wniosek o ustalenie prawa do świadczenia pielęgnacyjnego z tytułu rezygnacji z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w związku z koniecznością sprawowania opieki nad niepełnosprawnym mężem – S. I. Skarżąca w powyższym wniosku złożyła oświadczenie o rezygnacji z zasiłku dla opiekuna w momencie przyznania świadczenia pielęgnacyjnego. Burmistrz Miasta Ozorkowa decyzją z 27 grudnia 2021 roku orzekł o odmowie przyznania skarżącej prawa do świadczenia pielęgnacyjnego. Na powyższą decyzję strona wniosła odwołanie do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Łodzi, które decyzją z 18 stycznia 2022 roku uchyliło zaskarżoną decyzję w całości i przyznało D.I. prawo do świadczenia pielęgnacyjnego z tytułu rezygnacji z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w związku z koniecznością sprawowania opieki nad mężem na okres od 1 listopada 2021 na czas nieokreślony.

W związku z powyższym, pismem z 3 lutego 2022 roku organ poinformował stronę o wszczęciu postępowania z urzędu w sprawie uchylenia prawa do pobieranego przez stronę zasiłku dla opiekunów, przyznanego decyzją z 10 grudnia 2018 roku. Decyzją z 15 lutego 2022 roku Burmistrz Miasta Ozorkowa uchylił własną decyzję ostateczną z 10 grudnia 2018 roku w sprawie przyznanego stronie zasiłku dla opiekuna.

W dniu 15 lutego 2022 roku do organu I instancji wpłynął wniosek D.I. "o zmianę decyzji przyznającej prawo do zasiłku dla opiekuna poprzez przyznanie prawa do świadczenia pielęgnacyjnego". W piśmie z dnia 15 marca 2022 r. D.I. doprecyzowała, że wnioskuje o wzruszenie decyzji nr 001533.519B.12.2018 z dnia 10 grudnia 2018 r. na podstawie art 155 k.p.a. i przyznanie świadczenia pielęgnacyjnego od lipca 2013 r. jako świadczenia bardziej korzystnego. Podała również, że jednocześnie z chwilą jego przyznania składa rezygnację z zasiłku dla opiekuna.

Decyzją z dnia 7 kwietnia 2022 r. nr 000236.519B.04.2022 Burmistrz Miasta Ozorkowa odmówił zmiany decyzji z dnia 10 grudnia 2018 r. W uzasadnieniu swojego rozstrzygnięcia organ wskazał, iż art. 155 k.p.a. nie przewiduje uchylenia jednego świadczenia a w zamian przyznania innego, w tym przypadku świadczenia pielęgnacyjnego. Organ I instancji podkreślił, że nie jest możliwa zmiana decyzji poprzez zastąpienie zasiłku dla opiekuna świadczeniem pielęgnacyjnym, o co wnioskuje strona, z jednoczesnym cofnięciem w dacie przyznania świadczenia pielęgnacyjnego od lipca 2013 r. Decyzja wydana na podstawie art. 155 k.p.a. może bowiem dotyczyć wyłącznie kwestii rozstrzygniętych zmienianą, ewentualnie uchylaną decyzją organu, a nie kwestii nowych. Przyznanie świadczenia pielęgnacyjnego w tym trybie byłoby niewątpliwie rozstrzygnięciem zupełnie nowego zagadnienia. Przedmiotem postępowania w sprawie zmiany lub uchylenia decyzji bynajmniej nie jest ponowne, merytoryczne jej rozpoznanie. Ramy prawne i faktyczne sprawy są wyznaczone ostatecznym rozstrzygnięciem, stanowiącym podstawę tego postępowania. Art. 155 k.p.a. nie może stanowić podstawy do wzruszenia decyzji ostatecznej ze względu na ujawnienie nowych dowodów bądź okoliczności, które mogłyby prowadzić do odmiennych ustaleń niż te, w oparciu o które wydano pierwotną decyzję.

Nie bez znaczenia dla rozstrzygnięcia pozostaje również fakt, że D.I. ostatecznie zostało przyznane świadczenie pielęgnacyjne w związku z koniecznością sprawowania opieki nad mężem, jednak na okres od dnia 1 listopada 2021 r. na czas nieokreślony.

Odwołanie od powyższej decyzji złożyła D.I. Jak wskazano na wstępie, decyzją z dnia 10 maja 2022 r. nr SKO.4110.67.2022 Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Łodzi nie znalazło podstaw do zakwestionowania zaskarżonej decyzji i utrzymało ją w mocy. W uzasadnieniu swojego rozstrzygnięcia Kolegium wskazało, iż konstrukcja przepisu art. 155 k.p.a. powoduje, że nie można w nim upatrywać środka zmierzającego do ponownego rozpoznania sprawy zakończonej ostateczną decyzją administracyjną, niejako "w kolejnej instancji". Organ administracji orzekający w trybie art. 155 k.p.a. przeprowadza kontrolę wydanej decyzji ostatecznej z jednego punktu widzenia, tj. bada, czy za zmianą albo uchyleniem przemawia interes społeczny lub słuszny interes strony. Organ ten nie jest uprawniony do ponownego merytorycznego rozpatrywania sprawy. Istotą tego postępowania jest zatem sprawdzenie, czy w ustalonym dotąd stanie faktycznym i prawnym istnieją szczególne przesłanki, które przemawiałyby za uchyleniem lub zmianą decyzji ostatecznej. Prawna możliwość zastosowania trybu przewidzianego w art. 155 k.p.a. uwarunkowana jest zatem prowadzeniem postępowania w ramach tego samego stanu prawnego i faktycznego oraz z udziałem tych samych stron, czyli w sprawie tożsamej podmiotowo i przedmiotowo. Art. 155 k.p.a. może odnosić się do decyzji dotkniętych niekwalifikowanymi wadami (niedającymi jednak podstaw do stwierdzenia nieważności decyzji czy do wznowienia postępowania, bo wówczas podlegają one naprawieniu w trybach nadzwyczajnych, któremu omawiany tryb nie służy) lub decyzji prawidłowych. Nie można również pominąć, że przewidziana w powyższym przepisie możliwość zmiany decyzji ostatecznej dotyczy jedynie sytuacji, gdy w wyniku rozpoznania sprawy organ administracji publicznej mógł podjąć różne wariantowe rozstrzygnięcia. Tryb ten służy tym samym do zmiany rozstrzygnięcia na inne, również możliwe do wydania w niezmienionych okolicznościach faktycznych i prawnych. Warunkiem dopuszczalności uchylenia lub zmiany decyzji w trybie art. 155 k.p.a. jest stwierdzenie, że stan prawny powstały wskutek uchylenia lub zmiany decyzji będzie zgodny z prawem. Organ administracji, zmieniając decyzję na korzystniejszą dla strony, nie może rozstrzygnąć sprawy w sposób sprzeczny z prawem, choćby taki sposób rozstrzygnięcia sprawy został potwierdzony orzeczeniami sądu administracyjnego wydanymi w innych sprawach. Możliwość zastosowania art. 155 k.p.a. w konkretnej sprawie należy zatem rozważać w świetle przepisów prawa materialnego w tym znaczeniu, iż zmiana lub uchylenie decyzji musi pozostawać w zgodności z tymi przepisami.

Skoro zmiana decyzji ostatecznej w trybie art. 155 k.p.a. nie może prowadzić do wydania decyzji sprzecznej z prawem, to słuszny interes strony w rozumieniu art. 155 k.p.a. musi być interesem znajdującym oparcie w obowiązujących przepisach prawa, bowiem zasada praworządności, wyrażona w art. 6 k.p.a., zobowiązuje organy administracji do działania na podstawie przepisów prawa. "Słuszny interes strony", którym to zwrotem posługuje się art. 155 k.p.a., rozumieć należy (niejako subiektywną chęć uzyskania rozstrzygnięcia organu administracji publicznej o treści zgodnej z wolą strony), wyłącznie jako interes zgodny przede wszystkim z prawem i zasadami współżycia społecznego. Modyfikacja ukształtowanego ostateczną decyzją stosunku administracyjnoprawnego (poprzez jego zmianę bądź zniesienie) musi więc być społecznie akceptowalna i godna wsparcia ze strony organu państwa, ze względu na cel jaki ma zostać przez tę modyfikację osiągnięty. Nadto "słuszny interes strony" nie jest pojęciem tożsamym ze słusznym interesem obywateli, o którym mowa w art. 7 k.p.a. Słuszny interes strony, o którym mowa w art. 155 k.p.a. należy rozumieć jako interes prawny, a nie jako interes faktyczny.

Tym samym, w ocenie Kolegium, zasadnym jest odmowa zmiany decyzji Burmistrza Miasta Ozorkowa z dnia 10 grudnia 2018 r. w sposób wnioskowany przez skarżącą. W ocenie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Łodzi organ I instancji prawidłowo przeprowadził postępowanie wyjaśniające, wydana zaś w sprawie decyzja jest zgodna z obowiązującymi przepisami prawa.

Skargę na powyższą decyzję złożyła D.I., zaskarżając ją w całości i zarzucając jej naruszenie przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy, a w konsekwencji wnosząc o uchylenie w całości zaskarżonej decyzji oraz decyzji organu pierwszej instancji.

W uzasadnieniu swojej skargi D.I. wskazała, że z dniem 1 lipca 2013 roku utraciła prawo do świadczenia pielęgnacyjnego w związku z wygaśnięciem z mocy prawa decyzji przyznającej prawo do świadczenia pielęgnacyjnego na mocy art. 11 ust. 3 ustawy z dnia 7 grudnia 2012 roku o zmianie ustawy o świadczeniach rodzinnych oraz niektórych innych ustaw. Skarżąca podkreśliła, że spełniała warunki do otrzymania świadczenia pielęgnacyjnego określone w ustawie z dnia 28 listopada 2003 roku o świadczeniach rodzinnych w brzmieniu obowiązującym w dniu 31 grudnia 2012 roku. Zdaniem skarżącej nie bez znaczenia dla oceny całości wydawanych w sprawie rozstrzygnięć ma okoliczność, że naruszenia organu I instancji w sposób istotny rzutują na wynik sprawy, gdyż prawidłowe zastosowanie przez organ przepisu prawa materialnego w brzmieniu nieobarczonym wadą konstytucyjną byłoby po pierwsze zgodne z normami konstytucyjnymi, a po drugie przesądzałoby o uprawnieniu skarżącej do świadczenia pielęgnacyjnego.

W orzecznictwie sądowoadministracyjnym utrwalony jest pogląd, że wadliwe pouczenie stron o zakresie uprawnień nie może rodzić dla niej negatywnych skutków. Skarżąca wskazała, że na skutek działań legislacyjnych została pozbawiona prawa do otrzymywanego od lat świadczenia pielęgnacyjnego w związku z koniecznością opieki nad niezdolnym do samodzielnej egzystencji mężem. Taka sytuacja nie powinna pociągać za sobą aż tak daleko idących konsekwencji, jak pobieranie mniej korzystnego świadczenia, zwłaszcza że organy nie kwestionują spełnienia pozytywnych przesłanek określonych w ustawie. Ani wadliwa działalność ustawodawcza, ani błędne działania organów Państwa nie mogą prowadzić do akceptacji sytuacji, gdy osoba dotknięta tymi działaniami pozbawiona jest prawa do świadczenia bardziej korzystnego. W ocenie skarżącej w niniejszej sprawie organ w sposób wadliwy ustalił i zastosował treść normy prawnej, na podstawie której mógł i miał obowiązek rozstrzygać w sprawie, a wydana decyzja jest obarczona znaczącą wadą mającą bezpośredni wpływ na wynik sprawy. Dlatego, konieczne jest wyeliminowanie tego rozstrzygnięcia.

Reasumując, skarżąca wniosła o najpełniejsze urzeczywistnienie norm, zasad i wartości konstytucyjnych, a co za tym idzie uchylenie decyzji organu I i II instancji i przyznanie jej utraconego świadczenia pielęgnacyjnego od 2013 roku oraz wyrównanie utraconej różnicy między wypłacanym zasiłkiem dla opiekuna, a kwotą świadczenia pielęgnacyjnego przez te wszystkie lata.

W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Łodzi podtrzymało argumentację wskazaną w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji i w konsekwencji wniosło o oddalenie skargi.

Postanowieniem z dnia 8 listopada 2022 r. w sprawie o sygn. akt II SA/Łd 608/22 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi zawiesił postępowanie sądowoadministracyjne w niniejszej sprawie. W uzasadnieniu Sąd wskazał, iż przedmiotem zaskarżenia w sprawie o sygn. akt II SA/Łd 499/22 Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi była decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Łodzi z dnia 20 kwietnia 2022 r. w przedmiocie uchylenia decyzji z dnia 10 grudnia 2018 r. w sprawie zasiłku dla opiekuna. W niniejszej sprawie przedmiotem rozpoznania jest odmowa zmiany tej samej decyzji z dnia 10 grudnia 2018 r. Zatem prawomocne rozstrzygnięcie sprawy o sygn. akt II SA/Łd 499/22, w ocenie Sądu, jest istotne z punktu widzenia realizacji przedmiotowego postępowania i ma na nie bezpośredni wpływ. Zaś w sprawie o sygn. akt II SA/Łd 499/22 wydany został wyrok, lecz w chwili wydania postanowienia o zawieszeniu postępowania w sprawie o sygn. akt II SA/Łd 608/22, nie był on jeszcze prawomocny.

Wyrokiem z dnia 18 października 2022 r. w sprawie o sygn. akt II SA/Łd 499/22 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi po rozpoznaniu sprawy ze skargi D.I. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Łodzi z dnia 20 kwietnia 2022 r. nr SKO.4110.34.2022 utrzymującą w mocy decyzję Burmistrza Miasta Ozorkowa z 15 lutego 2022 r. znak 000136.ZK.519B.02.2022, uchylającą decyzję Burmistrza Miasta Ozorkowa z dnia 10 grudnia 2018 r. znak 001533.519B.12.20218 w przedmiocie przyznania zasiłku dla opiekuna oddalił skargę. Wyrok ten jest prawomocny od dnia 1 kwietnia 2023 r., co wynika z danych zawartych w systemie OSO tut. Sądu.

Postanowieniem z dnia 14 kwietnia 2023 r. w sprawie o sygn. akt II SA/Łd 608/22 Wojewódzki Sąd Administracyjny podjął zawieszone postępowanie sądowoadministracyjne w niniejszej sprawie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi zważył, co następuje:

Zgodnie z treścią art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz. U. z 2022 r., poz. 2492 z późn. zm.) w związku z art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j.: Dz. U. z 2023 r., poz. 259) z późn. zm.), zwanej p.p.s.a., sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W ramach owej kontroli sąd administracyjny nie przejmuje sprawy administracyjnej do jej końcowego załatwienia, lecz ocenia, nie będąc przy tym związany granicami skargi, czy przy wydawaniu zaskarżonego aktu nie naruszono reguł postępowania administracyjnego i czy prawidłowo zastosowano prawo materialne. Sąd uwzględniając skargę na decyzję lub postanowienie uchyla decyzję lub postanowienie w całości albo w części, jeżeli stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, bądź inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy (art.145 § 1 pkt 1 p.p.s.a.). Przy czym stosownie do art. 134 § 1 p.p.s.a. rozstrzygając daną sprawę sąd, co zasady, nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi, może zastosować przewidziane ustawą środki w celu usunięcia naruszenia prawa w stosunku do aktów lub czynności wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach sprawy, której dotyczy skarga, jeżeli jest to niezbędne dla końcowego jej załatwienia (art. 135 p.p.s.a.). Natomiast w razie nieuwzględnienia skargi, sąd skargę oddala odpowiednio w całości albo w części (art. 151 p.p.s.a.).

W niniejszej sprawie przedmiotem postępowania przed organami administracji był wniosek skarżącej o zmianę decyzji Burmistrza Miasta Ozorkowa z dnia 10 grudnia 2018 r. przyznającej skarżącej prawo do zasiłku dla opiekuna. Decyzja ta została ostatecznie wyeliminowana z obrotu prawnego. Należy podkreślić, na co wskazał również organ odwoławczy w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, że Burmistrz Miasta Ozorkowa uchylił ją decyzją z dnia 15 lutego 2022 r. znak 000136.ZK.519B.02.2022, która następnie została utrzymana w mocy decyzją Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Łodzi z dnia 20 kwietnia 2022 r. nr SKO.4110.34.2022. Skarga Pani D.I. na powyższą decyzję została oddalona wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z dnia 18 października 2022 r., sygn. akt II SA/Łd 499/22, prawomocnym od dnia 1 kwietnia 2023 r. Należało zatem zważyć, że w niniejszej sprawie, w dacie orzekania przez organ II instancji, decyzja uchylająca decyzję Burmistrza Miasta Ozorkowa z dnia 10 grudnia 2018 r. była ostateczna.

Stosownie do art. 16 § 1 k.p.a. ostateczne są decyzje, od których nie służy odwołanie w administracyjnym toku instancji lub wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy. Uchylenie lub zmiana takich decyzji, stwierdzenie ich nieważności oraz wznowienie postępowania może nastąpić tylko w przypadkach przewidzianych w kodeksie lub ustawach szczególnych. Przyjmuje się, że decyzja ostateczna jest prawidłowa. Służy jej tzw. domniemanie legalności, które oznacza, że jest ona ważna i powinna być wykonywana dopóty, dopóki nie zostanie zmieniona, uchylona lub nie zostanie stwierdzona jej nieważność przez właściwy organ i z zachowaniem przepisanego trybu postępowania (np. wyrok NSA z 14.04.2017 r.,I OSK 1545/15, LEX nr 2289679). Ostateczna decyzja administracyjna jest wiążąca erga omnes, a więc również w stosunku do organów administracji oraz sądów administracyjnych (por. wyrok NSA z 10.09.2014 r., I OSK 229/13, LEX nr 1551287). Skoro zatem ostateczna decyzja organów administracji publicznej korzysta z domniemania legalności to dopóki funkcjonuje w obrocie prawnym, dopóty organ zobowiązany jest do jej uwzględnienia przy wydawaniu swojego rozstrzygnięcia.

W sytuacji, gdy istnieją okoliczności, czyniące wydanie decyzji administracyjnej prawnie niemożliwym z uwagi na brak przedmiotu postępowania, możemy mówić o bezprzedmiotowości postępowania. Przyczyny, dla których postępowanie stało się bezprzedmiotowe, mogą być różnorodnej natury. W piśmiennictwie dzieli się te przyczyny na podmiotowe i przedmiotowe. Do drugiej z ww. kategorii przyczyn bezprzedmiotowości zalicza się m.in. sytuacje, gdy nastąpiły takie zmiany w okolicznościach sprawy, które wykluczają osiągnięcie celu postępowania. Odnosząc powyższe do realiów niniejszej sprawy należało zwrócić uwagę, że celem postępowania było rozstrzygnięcie w przedmiocie zmiany decyzji Burmistrza Miasta Ozorkowa z 10 grudnia 2018 r. przyznającej skarżącej prawo do zasiłku dla opiekuna, która została uchylona ostateczną lecz nie prawomocną decyzją tego organu z 15 lutego 2023 r. Należało także zważyć, że jeżeli traci byt prawny decyzja administracyjna wydana w określonej sprawie, to konsekwencją tego jest brak przedmiotu w postępowaniu o zmianę tej decyzji; cel tego postępowania nie może bowiem zostać osiągnięty. Gdy natomiast postępowanie, bez względu na przyczynę, staje się bezprzedmiotowe, wówczas jakiekolwiek rozstrzygnięcie merytoryczne pozytywne, czy negatywne staje się prawnie niedopuszczalne. Z mocy bowiem art. 105 § 1 k.p.a., gdy postępowanie z jakiejkolwiek przyczyny stało się bezprzedmiotowe w całości albo w części, organ administracji publicznej wydaje decyzję o umorzeniu postępowania odpowiednio w całości albo w części.

W niniejszej sprawie w dacie rozstrzygania przez organ II instancji sprawy o zmianę decyzji Burmistrza Miasta Ozorków z 10 grudnia 2018 r. decyzja uchylająca tę decyzję była ostateczna, nie była jednak jeszcze decyzją prawomocną. Skarżąca skorzystała z prawa złożenia skargi do sądu administracyjnego. W świetle powyższego zawieszenie postępowania administracyjnego znajdowało wyraźną podstawę prawną w art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a., ponieważ rozpatrzenie sprawy i wydanie decyzji zależało od rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego przez sąd, czyli od rozpoznania skargi na decyzję w przedmiocie uchylenia decyzji weryfikowanej w tym postępowaniu. Jak zostało wyjaśnione powyżej wyeliminowanie z obrotu prawnego decyzji z 10 grudnia 2018 r. czyniło bezprzedmiotowym postępowanie w sprawie zmiany tej decyzji, w konsekwencji czego niedopuszczalnym stawało się rozstrzygnięcie merytoryczne.

Organ winien zatem zawiesić postępowanie do czasu prawomocnego orzeczenia sądu w sprawie ze skargi D.I. (sygn. akt. II SA/Łd 499/22), której przedmiotem było utrzymanie w mocy decyzji Burmistrza Miasta Ozorków z 15 lutego 2018 r., uchylającej decyzję tego organu z dnia 10 grudnia 2018 r. Pogląd taki pozostaje zgodny ze stanowiskiem Naczelnego Sądu Administracyjnego wyrażonym w uchwale z dnia 5 czerwca 2017 r. sygn. II GPS 1/17 (opubl. w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych), że w toku postępowania sądowoadministracyjnego, organ administracji publicznej może wszcząć postępowanie administracyjne w celu zmiany, uchylenia, stwierdzenia nieważności aktu lub wznowienia postępowania w sprawie kontrolowanego przez sąd rozstrzygnięcia, jednakże obowiązany jest zawiesić to postępowanie na podstawie art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a. do czasu prawomocnego zakończenia postępowania sądowoadministracyjnego.

W związku z powyższym, Sąd ustalił, że w sprawie doszło do naruszenia przepisów postępowania – art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a., które miało istotny wpływ na wynik sprawy. W konsekwencji Sąd na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c w zw. z art. 135 p.p.s.a. uchylił zaskarżoną decyzję.

Wobec prawomocnego od dnia 1 kwietnia 2023 r. wyroku Wojewódzkiego Sadu Administracyjnego w Łodzi z dnia 18 października 2022 r. w sprawie II SA/Łd 499/22 oraz ostatecznej i prawomocnej decyzji Burmistrza Miasta Ozorków z dnia 15 lutego 2022 r. uchylającej własną decyzję z 19 grudnia 2018 r. przyznającą skarżącej prawo do zasiłku dla opiekuna, organ rozpoznając ponownie sprawę rozważy zastosowanie przepisu art. 105 § 1 k.p.a.