Wyrok WSA w Rzeszowie, sygn. akt I SA/Rz 509/15
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie
Data orzeczenia: 2015-08-04 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6115 Podatki od nieruchomości
Hasła tematyczne: Podatek od nieruchomości
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Uchylono zaskarżoną decyzję
Powołane przepisy: article: art. 145 § 1 pkt 1 lit. a
journal: Dz.U. 2012 poz 270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity.
article: art. 1a ust. 1 pkt 2
journal: Dz.U. 2010 nr 95 poz 613
law: Ustawa z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych - tekst jednolity.
article: art. 3 pkt 1, pkt 3, pkt 5
journal: Dz.U. 2013 poz 1409
law: Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący S. WSA Jarosław Szaro Sędziowie WSA Tomasz Smoleń / spr./ SO del. Piotr Popek Protokolant specjalista Teresa Tochowicz po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 4 sierpnia 2015r. sprawy ze skargi I. P. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] marca 2015r. nr [...] w przedmiocie łącznego zobowiązania pieniężnego za 2009 rok 1) uchyla zaskarżoną decyzję, 2) określa, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do chwili uprawomocnienia się wyroku, 3) zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego na rzecz skarżącej I. P. kwotę 100 (słownie: sto) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.


UZASADNIENIE

Zaskarżoną decyzją z dnia [...] marca 2015 r. nr [...] , Samorządowe Kolegium Odwoławcze ( dalej: organ II instancji lub organ odwoławczy ), po rozpoznaniu odwołania I. P. (dalej: Skarżąca), od decyzji Prezydenta Miasta [...] z dnia [...] grudnia 2014 r., znak [...] w sprawie ustalenia wysokości łącznego zobowiązania pieniężnego za 2009 rok w kwocie 363,00 zł, utrzymało w mocy decyzję Prezydenta Miasta [...] (dalej: organ I instancji).

Jak wynika z akt sprawy decyzją z dnia [...] grudnia 2014r., sygn. [...] Prezydent Miasta [...] ustalił Skarżącej wysokość zobowiązania podatkowego w podatku od nieruchomości oraz w podatku rolnym, pobieranych w formie łącznego zobowiązania pieniężnego za 2009r., w wysokości 363,00 zł.

W odwołaniu od powyższej decyzji Skarżąca wskazała, że decyzja ustalająca zobowiązanie podatkowe na 2009 r. została wydana bez wyjaśnienia spraw, które miały istotny wpływ na treść rozstrzygnięcia. Na działce nr 5 w obrębie 117 – Z. I (obecnie działka nr 156 w obręb 210 - B.) kontynuowana jest budowa gazociągów kopalnianych i metanolociągów łączących odwierty w ośrodkiem odbioru gazu dla Kopalni Gazu Ziemnego Z. w R. oraz jest realizowany plan ruchu Kopalni Gazu Z., co w sposób istotny ogranicza korzystanie z tej nieruchomości. Organ podatkowy nie wyjaśnił stanu faktycznego na przedmiotowej działce od momentu otrzymania koncesji przez Zakład Górniczy [...] na prowadzenie działalności, do momentu przywrócenia stanu działki sprzed prowadzenia prac eksploatacyjno – górniczych przez przedsiębiorstwo. Powołała się przy tym na wyroki Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie sygn. akt SA/Rz 1024/02, sygn. akt: II SA/Rz 411/09, II SA/Rz 825/10, oraz postanowienie II SA/Rz 825/10 a także wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego sygn. akt I OSK 930/11. Podniosła, że ewidencja górniczych środków trwałych, stanowiących budowlę zakładu górniczego pn. "Kopalnia Gazu Z." pozostaje jedynie w posiadaniu przedsiębiorcy, w związku z czym, brak wpisu obiektu budowlanego jako budowli do ewidencji gruntów i budynków nakłada na organ podatkowy obowiązek ustalenia charakteru tego obiektu dla celów podatkowych. Ponadto opodatkowany przez organ kiosk uliczny nie jest w jej ocenie budowlą w rozumieniu art. 3 pkt 3 w zw. z art. 2 pkt 1 lit. b Prawa budowlanego i nie podlega opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości.

Samorządowego Kolegium Odwoławcze nie podzieliło wskazanych zarzutów i wskazaną na wstępie decyzją utrzymało zaskarżoną decyzję w mocy.

W uzasadnieniu organ odwoławczy wskazał, że z danych zawartych w ewidencji gruntów i budynków wynika, że w 2009r., jak i w chwili wydawania decyzji Skarżąca była właścicielem działki nr 156, obręb 210 o powierzchni 1,4337 ha, sklasyfikowanej jako użytki rolne o pow. 1,3291 ha oraz tereny mieszkaniowe – B o pow. 1046 m2., na której posadowione są :

* dwa budynki mieszkalne, położone przy ul. [...] 55 i [...] 57,

* pięć budynków o funkcji produkcyjnej, usługowej i gospodarczej dla rolnictwa. Ponadto organy ustaliły, że w 2009 r. Skarżąca korzystała z terenu 12 m2, położonego w R., przy ul. [...], oznaczonego jako część działki nr 1599/4 w obrębie 208 - dzielnica [...], na którym znajduje się kiosk handlowy. Ww. działka jest własnością Gminy Miasta [...]. Na podstawie zaświadczenia o wpisie do ewidencji działalności gospodarczej ustalono, że Skarżąca prowadziła działalność gospodarczą pod nazwą "[...].".

Podstawą wymiaru podatku były, zgodnie z art. 21 ust. 1 ustawy z dnia 17 maja 1989 r. prawo geodezyjne i kartograficzne ( Dz.U. z 2000 r., nr 100, poz. 1086 ze zm.; dalej: ustawa prawo geodezyjne i kartograficzne ) dane zawarte w ewidencji gruntów i budynków.

Odpowiadając na postawione zarzuty organ odwoławczy wskazał, że treść danych zawartych w ewidencji gruntów i budynków dotycząca działki nr 156 była przedmiotem postępowania administracyjnego, w wyniku którego decyzją z dnia [...] listopada 2008r., [...] Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego znak: [...], utrzymał w mocy decyzję Prezydenta Miasta [...] z dnia [...] września 2008r., znak [...]. W wyniku tego postępowania nie doszło do zmiany powierzchni, ani sposobu klasyfikacji gruntów ww. działki, mającej wpływ na wymiar podatku.

Ponadto organ II instancji zwrócił uwagę, że Prezydent Miasta [...] decyzją z dnia [...] lutego 2006r., znak [...] orzekł o ograniczeniu w sposobie korzystania z nieruchomości położonych w R., w dzielnicy D. - Z., poprzez udzielenie zezwolenia [...] S.A. Oddział [...] - Z. ( dalej: [...]) na założenie i przeprowadzenie między innymi na działce nr 5 obręb 1179 ( obecnie działka nr 156 obręb 210) sieci gazociągów przesyłowych, łączących odwierty z ośrodków odbioru gazu dla kopalni Gazu Ziemnego Z.. Wyrokiem z dnia 6 marca 2014r., sygn. I OSK 3016/13, Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną Skarżącej i utrzymał w mocy decyzję Wojewody [...]z dnia [...] października 2006r., znak [...], utrzymującą z kolei w mocy wcześniej powołaną decyzję Prezydenta Miasta [...]. Organ odwoławczy zauważył przy tym, że do ww. celów, działka nie została wywłaszczona, a ponadto, że obiekt budowlany zakładu górniczego i rozpoczęcie realizacji ruchu zakładu górniczego na działce nr 156 nastąpiło dopiero w 2011 r. W 2009 r. nie były prowadzone żadne prace, tym samym zarzut niemożności wykorzystywania działki oraz użytkowania budynków mieszkalnych w 2009 r. uznał za bezzasadnym.

Organ II instancji nie zgodził się również z zarzutem, że zakład górniczy jest samoistnym posiadaczem gruntów i tym samym podatnikiem. Jak wynika z zapisów ewidencji gruntów to Skarżąca jest właścicielem gruntu. Prawo [...] do korzystania z nieruchomości wynika jedynie z ograniczenia prawa Skarżącej do korzystania z własnej nieruchomości, ale nie wiąże się z wyzbyciem własności. Po stronie [...] nie było woli władania nieruchomością, konieczną do przyjęcia samoistnego posiadania.

Organ odwoławczy zaznaczył również, że kwestia prowadzenia działalności gospodarczej na gruncie opodatkowanym ma znaczenie jedynie dla wymiaru podatku, nie wiąże się natomiast ze zmianą podatnika.

Na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego Skarżąca złożyła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie. Podniosła w niej, że do chwili obecnej nie zostały wykonane prawomocne wyroki związane z podlegającym opodatkowaniu terenem, podając przy tym sygnatury spraw: II SA/Rz 461/07, SA/Rz 1042/02, II SA/Rz 825/10.

W uzasadnieniu podniosła, że jedną z podstawowych cech prawa własności jest możliwość pobierania pożytków. Sam fakt wydania koncesji na nieruchomości innemu podmiotowi ogranicza prawa podmiotowe właściciela. Wskazała przy tym na ryzyko związane z realizacją koncesji. Powołując się na wyrok WSA w Gliwicach z dnia 8 maja 2014 r., sygn. akt I SA/Gl 1082/13 argumentowała, że dane z ewidencji gruntów i budynków mogą być w uzasadnionych przypadkach zastąpione danymi wynikającymi z innego dokumentu urzędowego. Zarzuciła naruszenie art. 200a § 1 oraz art. 233 § 2 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa ( Dz.U. z 2012 r., poz. 749 ze zm.; dalej: Ordynacja podatkowa ) w sposób mający istotny wpływ na wynik sprawy, a także art. 120, 122, 187 § 1, 191 Ordynacji podatkowej. Wniosła o przeprowadzenie uzupełniającego postępowania dowodowego z protokołu rozprawy administracyjnej z dnia [...] marca 2015 r. Poza wymienionym protokołem, do skargi dołączyła również decyzję Wojewody [...] z dnia [...] czerwca 1995 r. uchylającą decyzję Kierownika Urzędu Rejonowego orzekającą o umorzeniu postępowania w sprawie wydania zezwolenia dla [...] Zakładu [...]" w [...] na wejście na teren nieruchomości położonej w R. celem budowy gazociągów kopalnianych i matanolociągów łączących istniejące odwierty z ośrodkiem zbioru i obróbki gazu ziemnego; oświadczenie K. W.; opinię geodezyjną wraz z mapkami, z których wynika przebieg gazociągu, uchwałę Rady Miasta [...] z dnia 18 listopada 2014 r. w sprawie aktualności Studium Uwarunkowań i Kierunków Zagospodarowania Przestrzennego Miasta [...] w latach 2010-2013.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie podtrzymując argumenty jak w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie zważył co następuje:

Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. nr 153, poz. 1269) oraz art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012r., poz. 270, dalej: P.p.s.a.), sąd administracyjny sprawuje kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, stosując środki przewidziane w ustawie.

Na podstawie art. 145 § 1 P.p.s.a. sąd uwzględniając skargę na decyzję lub postanowienie:

1) uchyla decyzję, lub postanowienie w całości albo w części, jeżeli stwierdzi:

a) naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik spraw,

b) naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego

c) naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy (...).

Natomiast zgodnie z art. 134 § 1 P.p.s.a. sąd rozstrzyga w granicach sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi.

Dokonując kontroli zaskarżonej decyzji Sąd stwierdza, że narusza ona przepisy prawa materialnego, które miały wpływ na wynik sprawy.

Zgodnie z art. 2 ust. 1 ustawy z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych ( Dz.U. Nr 9, poz. 31 ze zm.; dalej: ustawa o podatkach i opłatach lokalnych) opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości podlegają następujące nieruchomości lub obiekty budowlane:

1) grunty;

2) budynki lub ich części;

3) budowle lub ich części związane z prowadzeniem działalności gospodarczej.

Jak ustaliły organy, co nie było przedmiotem sporu, Skarżąca w 2009 r. była właścicielką zabudowanej działki nr 156, położonej w R., w obrębie 210- dzielnica B., o powierzchni 1,4337 ha, w tym 1,3291 ha użytków rolnych oraz 1046 m2 gruntów sklasyfikowanych jako tereny mieszkaniowe – B, na której posadowione są dwa budynki mieszkalne położone przy ul. [...] 55 i [...] 57, pięć budynków o funkcji "produkcyjne, usługowe i gospodarcze dla rolnictwa", przy czym budynki o tych funkcjach znajdują się na części działki nr 156, sklasyfikowanej jako grunty rolne zabudowane – B – PsIII. Organy ustaliły również, że Skarżąca w 2009 r. korzystała bezumownie z terenu o powierzchni 12 m2, położonej przy ul. [...], oznaczonego jako część działki nr 1599/4 w obrębie 208- dzielnica [...], na którym zlokalizowany jest kiosk handlowy o wartości wskazanej przez Skarżącą- 600 zł, działka stanowi własność gminy Miasto [...].

Na etapie postępowania odwoławczego Skarżąca kwestionowała opodatkowanie tego kiosku, organ odwoławczy nie odniósł się do tych zarzutów.

Określając podatek od nieruchomości z tytułu posiadania pawilonu handlowego tak jak organ I instancji przyjął, że jest on budowlą w rozumieniu art. 3 pkt 3 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane ( Dz.U. z 2010 r., nr 243, poz. 1623 ze zm.; dalej: ustawa Prawo budowlane ) i podlega opodatkowaniu.

Ze stanowiskiem tym nie można się zgodzić.

Zgodnie z art. 1a ust. 1 pkt 2 ustawy o podatkach i opatach lokalnych "budowla" to obiekt budowlany w rozumieniu przepisów prawa budowlanego niebędący budynkiem lub obiektem małej architektury, a także urządzenie budowlane w rozumieniu przepisów prawa budowlanego związane z obiektem budowlanym, które zapewnia możliwość użytkowania obiektu zgodnie z jego przeznaczeniem. Ustawa prawo budowlane, do której odsyła art. 1 a ust. 1 pkt 2 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych definiuje – w art. 3 pkt 1 obiekt budowlany, stanowiąc, że należy przez to rozumieć:

a) budynek wraz z instalacjami i urządzeniami technicznymi,

b) budowlę stanowiącą całość techniczno-użytkową wraz z instalacjami i urządzeniami,

c) obiekt małej architektury.

Natomiast zgodnie z art. 3 pkt 3 ustawy Prawo budowlane przez budowlę należy rozumieć każdy obiekt budowlany niebędący budynkiem lub obiektem małej architektury, jak: obiekty liniowe, lotniska, mosty, wiadukty, estakady, tunele, przepusty, sieci techniczne, wolno stojące maszty antenowe, wolno stojące trwale związane z gruntem urządzenia reklamowe, budowle ziemne, obronne (fortyfikacje), ochronne, hydrotechniczne, zbiorniki, wolno stojące instalacje przemysłowe lub urządzenia techniczne, oczyszczalnie ścieków, składowiska odpadów, stacje uzdatniania wody, konstrukcje oporowe, nadziemne i podziemne przejścia dla pieszych, sieci uzbrojenia terenu, budowle sportowe, cmentarze, pomniki, a także części budowlane urządzeń technicznych (kotłów, pieców przemysłowych, elektrowni wiatrowych, elektrowni jądrowych i innych urządzeń) oraz fundamenty pod maszyny i urządzenia, jako odrębne pod względem technicznym części przedmiotów składających się na całość użytkową.

Z kolei przez tymczasowy obiekt budowlany – w myśl art. 3 pkt 5 Prawa budowlanego – należy rozumieć obiekt budowlany przeznaczony do czasowego użytkowania w okresie krótszym od jego trwałości technicznej, przewidziany do przeniesienia w inne miejsce lub rozbiórki, a także obiekt budowlany niepołączony trwale z gruntem, jak: strzelnice, kioski uliczne, pawilony sprzedaży ulicznej i wystawowe, przekrycia namiotowe i powłoki pneumatyczne, urządzenia rozrywkowe, barakowozy obiekty kontenerowe.

Definicja "obiektu budowlanego" w prawie budowlanym została skonstruowana przy użyciu definicji "budynku", "budowli" i "obiektu małej architektury". Z brzmienia przepisu art. 3 pkt 1 ustawy Prawo budowlane wynika, że wyliczenie to ma charakter wyczerpujący, zatem każdy obiekt budowlany można zaliczyć do jednej z trzech wymienionych kategorii. W tym sensie odrębną kategorią obiektów budowlanych nie są "tymczasowe obiekty budowlane". Te ostatnie są bowiem odmianą obiektów budowlanych, wyodrębnioną ze względu na specyficzne cechy, wobec czego również w kategoriach "budynków", "budowli" czy też "obiektów małej architektury" mogą mieścić się takie, które spełniają te cechy i są tymczasowymi obiektami budowlanymi. Tymczasowe obiekty budowlane są tylko pewną odmianą w zbiorze wszystkich obiektów budowlanych (zob. Prawo budowlane. Komentarz, praca zbiorowa pod red. Z. Niewiadomskiego, Wydawnictwo C. H. BECK, Warszawa 2007 r., str. 40 i 53).

W świetle powyższego, obiekt budowlany w rozumieniu art. 3 pkt 5 ustawy Prawo budowlane nie może zostać wykluczony z kategorii budowli w rozumieniu art. 3 pkt 3 ustawy Prawo budowlane. Obiekt budowlany może być bowiem zaliczony do jednej z trzech kategorii obiektów budowlanych (budynków, budowli, obiektów małej architektury).

W przedstawionym stanie faktycznym nie ulega wątpliwości, że kiosk nie stanowi ani budynku, ani obiektu małej architektury w rozumieniu ustawy Prawo budowlane. Do rozważenia pozostaje zatem kwestia, czy kwalifikuje się on do budowli w rozumieniu prawa podatkowego.

Sąd rozpoznający niniejszą sprawę w pełni podziela stanowisko wyrażone w uchwale 7-miu sędziów NSA z dnia 3 lutego 2014r., sygn. akt II FPS 11/13, zgodnie z którą tymczasowy obiekt budowlany, o którym mowa w art. 3 pkt 5 ustawy Prawo budowlane może być budowlą w rozumieniu art. 1a ust. 1 pkt 2 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych jeżeli jest budowlą wprost wymienioną w art. 3 pkt 3 ustawy Prawo budowlane lub w innych przepisach tej ustawy oraz załączniku do niej, stanowiącą całość techniczno-użytkową wraz z instalacjami i urządzeniami w rozumieniu art. 3 pkt 1 lit. b ustawy Prawo budowlane. Spełniający wskazane kryteria tymczasowy obiekt budowlany, o ile jest związany z prowadzeniem działalności gospodarczej, podlega opodatkowaniu na podstawie art. 2 ust. 1 pkt 3 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych.

W niniejszej sprawie nie ulega wątpliwości, że kiosk handlowy, stanowiący tymczasowy obiekt budowlany w rozumieniu ustawy Prawo budowlane niepołączony trwale z gruntem, nie został expressis verbis wymieniony w art. 3 pkt 3 ustawy Prawo budowlane. Jednocześnie organ podatkowy nie wykazał, że jest ona traktowana jako budowla w innych przepisach ustawowych uzupełniających, czy precyzujących prawo budowlane.

W konsekwencji, przedmiotowego kiosku nie można zaliczyć do budowli w rozumieniu art. 3 pkt 3 ustawy prawo budowlane, a tym samym do budowli w rozumieniu art. 1 a ust. 1 pkt 2 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych co wyklucza jej opodatkowanie podatkiem od nieruchomości.

W pozostałym zakresie decyzja odpowiada prawu.

Prawidłowo organy obu instancji przyjęły, że podstawą wymiaru podatku są, zgodnie z art. 21 ust. 1 ustawy Prawo geodezyjne i kartograficzne dane wynikające z ewidencji gruntów i budynków. Z przepisu tego wynika, że ewidencja gruntów i budynków jest urzędowym źródłem informacji faktycznych wykorzystywanych w postępowaniach administracyjnych, w tym i w postępowaniu podatkowym. Od tej reguły nie zostały przewidziane żadne wyjątki, a zatem organ podatkowy I instancji ustalający wysokość zobowiązania w podatku od nieruchomości nie jest uprawniony do przyjęcia innej podstawy wymiaru podatku niż dane wskazane w ewidencji gruntów.

Na podstawie art. 1 ustawy z dnia 15 listopada 1984 r. o podatku rolnym ( Dz.U. 2013 r., poz. 1381 ze zm.; dalej ustawa o podatku rolnym ), dane z ewidencji gruntów i budynków są wręcz elementem materialnoprawnym ustawowej definicji przedmiotu opodatkowania tym podatkiem. Z mocy powyższego przepisu oraz funkcjonalnie z nim związanego art. 21 ust. 1 ustawy Prawo geodezyjne i kartograficzne organ podatkowy ustalając wymiar podatku jest zobowiązany uwzględniać dane wynikające z tej ewidencji. Dopóki dane te nie zostaną zmienione w stosownym trybie, dopóty organ podatkowy będzie zobowiązany uwzględniać je przy ustalaniu wymiaru podatku. To właśnie przeciwne zachowanie organu, a więc przyjęcie danych innych, niż wynikające z ewidencji gruntów i budynków, byłoby działaniem sprzecznym z prawem, gdyż naruszałoby wskazany wyżej przepis art. 21 ust. 1 ustawy prawo geodezyjne i kartograficzne. Stanowisko to znajduje oparcie zarówno w utrwalonym w tym zakresie orzecznictwie sądów administracyjnych, jak i w literaturze przedmiotu czego przykładem są wyroki Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie z dnia 27 stycznia 2010 r., sygn. I SA/Lu 684/09, Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 21 stycznia 2010r., sygn. III SA/Po 363/09 czy Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 13 stycznia 2010r., sygn. II FSK 1243/08 ( wszystkie orzeczenia dostępne w internetowej Centralnej Bazie Orzeczeń i Informacji o Sprawach).

Wypisu z rejestru gruntów jest dla organów podatkowych wiążący, zarówno co do wielkości gruntów, jak i sposobu klasyfikacji. Ma on przy tym moc dokumentu urzędowego i zgodnie z art. 194 § 1 Ordynacji podatkowej stanowi dowód tego, co zostało w nim urzędowo stwierdzone. Domniemanie prawdziwości dokumentu urzędowego jest domniemaniem wzruszalnym. Przepis art. 194 § 3 Ordynacji podatkowej dopuszcza przeprowadzenie przeciwdowodu.

Kwestionowanie danych zawartych w ewidencji gruntów i budynków należy do podatnika. Stanowisko takie zgodne jest z linią orzeczniczą Naczelnego Sądu Administracyjnego, z której jednoznacznie wynika, że to podatnik powinien doprowadzić do zgodności zapisów w ewidencji gruntów i budynków z rzeczywistym stanem dotyczącym posiadanych przez siebie nieruchomości, o ile takie różnice zachodzą. Taki obowiązek nie spoczywa natomiast na organach podatkowych, które są związane danymi zawartymi w ewidencji gruntów i budynków (zob. wyrok NSA z dnia 8 maja 2002 r. , sygn. akt III SA 2466/01).

W niniejszej sprawie Skarżąca nie wskazała żadnego dokumentu, który pozwalałby na obalenie domniemania prawdziwości danych wynikających z ewidencji gruntów. W skardze ogólnie odwołała się do toczących się w przeszłości spraw sądowoadministracyjnych prowadzonych przed Sądem Administracyjnym w Rzeszowie i zapadłych tam wyroków: sygn. akt SA/Rz 1024/02, II SA/Rz 411/09 i II SA/Rz 825/10. W tych wskazanych sprawach rzeczywiście sądy kwestionowały sposób postępowania przed [...] Wojewódzkim Inspektorem Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego w zakresie modernizacji ewidencji gruntów i budynków. Postępowanie prowadzone w tym zakresie przez Prezydenta Miasta [...] związane było z aktualizacją operatu ewidencji gruntów i budynków, która to aktualizacja, jak ustaliły organy, nie miała wpływu na istotne z punktu widzenia wymiaru podatku: powierzchnię działki nr 156 oraz klasyfikację gruntów.

Faktem jest, że działka nr 156 obręb 210 (poprzednio działka nr 5 obręb 117) była objęta zamierzeniem inwestycyjnym [...] Zakładu [...] pod nazwą "Zagospodarowanie istniejących odwiertów eksploatacyjnych oraz budowa gazociągów kopalnianych i metanolociągów łączących odwierty z ośrodkiem odbioru gazu dla Kopalni Gazu Ziemnego Z. w R.", której lokalizację ustalił Wojewoda [...] decyzją z dnia [...] marca 1993 roku nr [...], która stała się ostateczna. W oparciu o tę decyzję Prezydent Miasta [...] decyzją z dnia [...] lutego 2006 roku nr [...] orzekł między innymi o ograniczeniu sposobu korzystania z działki nr 156 (poprzednio nr 5) stanowiącej własność Skarżącej. Podstawą prawną tej decyzji był przepis art. 124 ust. 1 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 roku o gospodarce nieruchomościami (tj. Dz.U. z 2004 r., nr 261, poz. 2603 zm.; dalej ustawa o gospodarce nieruchomościami ). Przepis ten stanowi, że Starosta może ograniczyć, w drodze decyzji, sposób korzystania z nieruchomości przez udzielenie zezwolenia na zakładanie i przeprowadzenie na nieruchomości m.in. przewodów i urządzeń służących do przesyłania gazu, jeżeli właściciel lub użytkownik nieruchomości nie wyraża na to zgody. Ta decyzja, która stała się ostateczna a także prawomocna – Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 6 marca 2014r., sygn. I OSK 3016/13 oddalił skargi kasacyjne, stanowi ograniczenie prawa do nieruchomości w związku z budową odpowiednich przewodów i urządzeń do przesyłu gazu. Podkreśla się w literaturze, że charakter takiego zezwolenia odpowiada w istocie służebności gruntowej lub służebności przesyłu (tak E. Bończak – Kucharczyk Komentarz do art. 124 Ustawy o gospodarce nieruchomościami, E. Izyk, Komentarz. Ustawa o gospodarce nieruchomościami Warszawa 2011; B. Bieniek Urządzenia przesyłowe. Problematyka prawna, Warszawa 2008). Istotą ograniczenia sposobu korzystania z nieruchomości, które polega na czasowym zezwoleniu na zajęcie nieruchomości w celu założenia i przeprowadzenia przewodów i urządzeń służących do dystrybucji gazu jest czasowy tytuł prawny do władania daną nieruchomością w określonym celu bez konieczności odebrania własności. Właścicielem nieruchomości, odnosząc to do realiów kontrolowanej sprawy, nadal pozostawała Skarżąca, która jak wynika z akt sprawy w 2011 roku została ograniczona czasowo w korzystaniu z nieruchomości. Decyzja Prezydenta Miasta [...] z dnia [...] lutego 2006 roku w tym przedmiocie stanowiła dla inwestora dowód posiadania prawa do dysponowania nieruchomością na cele budowlane, co podnosi Skarżąca w skardze, ale nie oznaczała zmian w stosunkach własnościowych, ani też tego, że inwestor jako przedsiębiorca górniczy stał się posiadaczem samoistnym gruntu. Przewody służące do dystrybucji gazu po wybudowaniu, stają się odrębnym od gruntu przedmiotem własności stanowiącym własność tego przedsiębiorstwa, które je wybudowało. Nie stanowią one, jak twierdzi Skarżąca, części składowej gruntu, "zajętego" w ten sposób na prowadzenie działalności gospodarczej, lecz część składową przedsiębiorstwa (art. 49 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny ( Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 ze zm.). Zatem choć rurociągi położone w gruncie stanowią element składowy budowli – Kopalni Gazu Ziemnego, to jednak są odrębnym od gruntu przedmiotem opodatkowania, którego niniejsza sprawa nie dotyczy. Niedogodności dla właściciela gruntu związane z przebiegiem linii przesyłowych oraz ingerencją w prawo własności, także na przyszłość, chociażby w celu konserwacji czy usuwania awarii tych urządzeń, kompensować należy w oparciu o instrumenty prawne, które przewiduje czy to ustawa o gospodarce gruntami, czy też Kodeks cywilny. Zwrócił zresztą na to uwagę Naczelny Sąd Administracyjny w końcowym fragmencie uzasadnienia cytowanego wyżej wyroku w sprawie I OSK 3016/13.

Sąd pragnie również z urzędu zauważyć, że Samorządowe Kolegium Odwoławcze stosując się do wytycznych wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie sygn. akt I SA/Rz 373/13 ze skargi na decyzję dotyczącą łącznego zobowiązania pieniężnego w stosunku do tego samego podmiotu, przedmiotu opodatkowania tyle że za rok 2007 ustaliło, że w 2008 roku na działce ewidencyjnej nr 156 obręb 210 w R., nie był posadowiony zakład górniczy i nie był realizowany plan ruchu górniczego oraz nie odbywała się na nim eksploatacja gazu ziemnego. Powyższych ustaleń organ dokonał na podstawie oględzin przedmiotu opodatkowania oraz pisemnej informacji [...] SA w Warszawie Oddział w [...], z której wynika, że w stosunku do działki nr ew. 156 obr. 210 (dawniej nr ew. 5 obr. 117) zapadła decyzja w sprawie ograniczenia sposobu korzystania z tej nieruchomości poprzez zezwolenie na założenie i przeprowadzenie gazociągów. Takie orzeczenie zapadło wprawdzie w 2006 roku, ale jego egzekucja - wobec sprzeciwu właścicielki, miała miejsce dopiero w 2011 roku. Zatem dopiero od 2011 roku, od kiedy przystąpiono do realizacji inwestycji położenia gazociągu na działce nr 156, można mówić o jakimkolwiek ograniczeniu w wykonywaniu władztwa nad przedmiotową działką. Takie ograniczenie w ogóle nie występowało w 2009 roku, którego dotyczy zaskarżona decyzja.

W świetle powyższych ustaleń za nieuzasadnione należy uznać kierowane przez Skarżącą wnioski dowodowe o przeprowadzenie uzupełniającego dowodu z dołączonych do skargi: protokołu rozprawy, oświadczenia K. W., które dotyczą realizacji zamierzenia budowlanego na przedmiotowych gruntach. Okoliczności w nich stwierdzone jak: przebieg gazociągu, związane z tym uciążliwości, zostały stwierdzone na podstawie innych dokumentów i jak wyżej wskazano, pozostają bez wpływu na wynik sprawy.

Wbrew stanowisku Skarżącej postępowanie organów podatkowych w omawianym zakresie nie jest dotknięte uchybieniami, na które powołuje się Skarżąca. Wskazane przez Skarżącą naruszenia zasad ogólnych postępowania, a to zasady legalności oraz zasady prawdy obiektywnej, zdaniem Sądu nie miały miejsca.

Zebrany w sprawie materiał dowodowy był wystarczający do podjęcia decyzji. W toku postępowania Skarżąca nie przedstawiła dowodów podważających prawidłowość zapisów ewidencji gruntów i budynków. Organy podjęły natomiast wszelkie niezbędne i konieczne działania w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego niniejszej sprawy, a zgromadzony w ten sposób kompletny materiał dowodowy został wyczerpująco rozpatrzony. Jako udowodnione należy przyjąć stwierdzone przez organ fakty, że Skarżąca I. P. jest i w 2009 roku była, właścicielem działki nr ewidencyjny 156 obręb 210 o pow. ogółem 1,4337 w tym 1,3291 ha użytków rolnych oraz 1046 metrów kwadratowych gruntów sklasyfikowanych jako tereny mieszkaniowe – B, na której są posadowione dwa budynki mieszkalne położone przy ul. [...] 55 i 57. W konsekwencji dokonał prawidłowego wymiaru łącznego zobowiązania pieniężnego w oparciu o te dane i wysokości stawek podatkowych wynikających z uchwał Rady Miasta [...].

W świetle powyższych uwag za niesłuszny należy uznać zarzut naruszenia art. 120, 121, 187 § 1 oraz 191 Ordynacji podatkowej.

Końcowo Sąd pragnie zaznaczyć, że podatek od nieruchomości oraz rolny wymierzone w ramach łącznego zobowiązania pieniężnego, mają charakter podatku majątkowego, co oznacza że obowiązek ich zapłaty wiąże się z samym faktem własności lub posiadania samoistnego nieruchomości (gruntu) i nie ma znaczenia czy i jak nieruchomość (grunt) jest wykorzystywana przez właściciela, bo to może mieć znaczenie jedynie na wysokość wymiaru podatków, względnie na zwolnienie od podatków. Przywołane ustawy nie przewidują zwolnienia od tych podatków, związanego z usytuowaniem nieruchomości (gruntu) w sąsiedztwie zakładu górniczego, czy w jego strefie ochronnej. Ewentualne przeszkody czy ograniczenia w korzystaniu z nieruchomości (gruntu), mogą być natomiast podstawą do dochodzenia roszczeń cywilnoprawnych.

W związku ze stwierdzoną na wstępie błędną kwalifikacją należącego do Skarżącej w 2009 r. kiosku, jako przedmiotu podatku od nieruchomości, decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego należało uchylić, co Sąd uczynił na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a P.p.s.a.

W ponownie przeprowadzonym postępowaniu organ uwzględni przeprowadzoną przez Sąd wykładnię wydając stosowne rozstrzygnięcie.

W przedmiocie wykonalności Sąd orzekł na podstawie art. 152 P.p.s.a., o kosztach na podstawie art. 200 i art. 205 § 1 P.p.s.a.