Wyrok WSA w Gdańsku, sygn. akt II SA/Gd 284/07
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku
Data orzeczenia: 2008-09-17 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6019 Inne, o symbolu podstawowym 601
Hasła tematyczne: Budżetowe prawo
Skarżony organ: Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku: Uchylono decyzję II i I instancji
Powołane przepisy: article: art. 30 ust. 1 pkt 3,  art. 50 ust. 1 pkt 3 i 4
journal: Dz.U. 2003 nr 207 poz 2016
law: Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r.  - Prawo budowlane - tekst jednolity
article: art. 105
journal: Dz.U. 2000 nr 98 poz 1071
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity
article: art. 7, 10
journal: Dz.U. 2000 nr 98 poz 1071
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Zdzisław Kostka Sędziowie: Sędzia NSA Barbara Skrzycka-Pilch Sędzia WSA Janina Guść (spr.) Protokolant Starszy Sekretarz Sądowy Katarzyna Gross po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 17 września 2008 r. sprawy ze skargi J. B. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 7 lutego 2007 r., nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania administracyjnego w sprawie robót budowlanych 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 25 maja 2006 r., nr [...], 2. zasądza od P Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego na rzecz J. B. kwotę 500 (pięćset) zł tytułem zwrotu kosztów postępowania.


UZASADNIENIE

Decyzją z dnia 25 maja 2006 r. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego, na podstawie art. 105 § 1 k.p.a. i art. 80 ust. 2 pkt 1, art. 83 ust. 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (t.j.Dz. U. Nr 207 z 2003 r., poz. 2016 ze zm.) umorzył postępowanie w sprawie legalności robót budowlanych prowadzonych przez E. R. na działce nr [...], położonej przy ul. [...]w N. D. G. jako bezprzedmiotowe. W uzasadnieniu wskazano, że postępowanie wszczęte zostało w związku z wnioskiem J. B., A. M., K. K., R. S., A. G. i M. G., K. Z. i R. S., którzy domagali się nakazania zaprzestania prowadzonych prac budowlanych. Organ wyjaśnił, że w trakcie oględzin przedmiotowej nieruchomości ustalono, że na działce nr [...] prowadzone są roboty budowlane polegające na budowie ogrodzenia o wysokości nie większej niż 2,20 m z cegły murowanej na ławie betonowej utworzonej wzdłuż działek nr [...] i nr [...], należących do inwestora, o łącznej długości 74,3 m, wygradzając z podłużnej działki nr 17/15 (o szerokości około 9,0 m) pas o szerokości od 4,60 m do 6,15 m. Roboty związane z budową ogrodzenia na działce nr [...], powiększającego grodzony dotychczas teren działek nr [...] i nr [...] zostały rozpoczęte przez E. R. -właściciela działki - w dniu 1 września 2005 r. bez zgłoszenia. Organ I instancji wskazał, że ogrodzenie wznoszone na działce prywatnej, nie wyższe niż 2,20 m, nie podlega regulacjom aktualnie obowiązującego prawa budowlanego. Zgodnie bowiem z art. 30 ust. 1 pkt 3 tego prawa zgłoszenia właściwemu organowi wymaga jedynie budowa ogrodzeń o wysokości powyżej 2,20 m i ogrodzeń od strony dróg, ulic, placów, torów kolejowych i innych miejsc publicznych. Taki obowiązek jest uzależniony od sposobu wykorzystywania nieruchomości gruntowej, od strony której ogrodzenie ma powstać. Rozpatrywane ogrodzenie nie powstaje na granicy działki, działka nr [...] nie jest miejscem publicznym, tym bardziej drogą publiczną, ponieważ w rozumieniu przepisów, wynikających z ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych (t.j. Dz. U. Nr 10 z 2007 r. poz. 115 ze zm.), drogą publiczną jest droga, z której może korzystać każdy (art. 1). Fakt, że nieruchomość oznaczona działką nr [...] przy ul. [...] w N. D. G. jest własnością osoby fizycznej, wyklucza uznanie jej za drogę publiczną, ponieważ możliwość korzystania z drogi przez każdego jest nie do pogodzenia z prawem własności, z którego wynika uprawnienie właściciela do korzystania z nieruchomości z wyłączeniem innych osób (art. 140 k.c.) W ustawie o drogach publicznych przewidziano, że drogi muszą być własnością Skarbu Państwa lub jednostek samorządu terytorialnego, by uznać je za służące ogółowi ludzi. Organ I instancji wskazał również, iż w przeszłości na rozpatrywanym terenie i w związku z uznawaną za drogę działką nr [...], niezasadnie wydano pozwolenia na budowę z pominięciem wymogu zapewnienia działkom budowlanym (objętym pozwoleniem) dostępu do drogi publicznej.

Odwołanie od powyższej decyzji wnieśli J. B., K. K., R. S., A. i M. G., S. S., K. Z. i R. S. domagając się uchylenia decyzji organu I instancji i podnosząc zarzuty naruszenia przepisów postępowania administracyjnego i prawa materialnego. Skarżący wskazali, że organ I instancji naruszył przepis art.10 § 1 k.p.a., w myśl którego organ administracji publicznej obowiązany jest zapewnić stronom czynny udział w każdym stadium postępowania a przed wydaniem decyzji umożliwić im wypowiedzenie się co do zebranych materiałów oraz zgłoszonych żądań. Brak możliwości wypowiedzenia się co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań miał istotny wpływ na ustalenia stanu faktycznego. Organ naruszając art. 75 k.p.a. nie przeprowadził wyczerpującego postępowania dowodowego w oparciu o dokumenty znajdujące się w ewidencji gruntów Starostwa Powiatowego w postaci wypisu z ewidencji gruntu, mapki, dokumentów związanych z zatwierdzeniem geodezyjnego podziału nieruchomości, ustalenia lokalizacji inwestycji, dokumentacji technicznej dotyczącej planu realizacyjnego zabudowy mieszkaniowej jednorodzinnej z usługami działki nr [...] a wcześniej [...] położonej przy ul. [...]. W odwołaniu zarzucono fakt nierozpoznania wniosku J. B. o sprostowanie protokołu, ani wniosku o doręczenie załącznika do protokołu w postaci uwierzytelnionego zaświadczenia Miasta i Gminy N. D. G. nr [...] oraz kserokopii zdjęcia. Skarżący wskazali, iż działka Nr [...] została wydzielona z przeznaczeniem pod drogę zapewniającą dostęp posiadaczom sąsiednich działek do drogi publicznej. Sposób wydzielenia tych działek został opracowany przez Biuro Projektów Budownictwa Komunalnego jako projekt pod nazwą: "Urbanistyka - Plan realizacyjny Zabudowa jednorodzinna z usługami w N. D. G. przy ul. [...]". Powyższa dokumentacja została wykonana w oparciu o wskazania lokalizacyjne Burmistrza Miasta i Gminy. W oparciu o powyższe opracowanie została wydana decyzja o ustaleniu lokalizacji inwestycji z dnia 19 listopada 1992 r., zgodnie z którą Urząd Rejonowy zatwierdził geodezyjny podział działek. Działki zostały wyodrębnione w taki sposób, iż każda z nich posiadała dostęp do działki nr [...] umożliwiającej dostęp do drogi publicznej. Przeznaczenie i charakter tej działki jako drogi zostały określone w ewidencji gruntów. Żaden z późniejszych nabywców wydzielonych działek budowlanych nie dokonałby zakupu tej działki gdyby nie posiadał zapewnionego dostępu do drogi publicznej. Nadto skarżący wskazali, iż zgodnie z planem zagospodarowania przestrzennego teren w tym rejonie miasta posiada funkcję usługowo-mieszkaniową i usługową, a wzniesiony przez uczestnika obiekt jest zakładem produkcyjnym konfekcji odzieżowej. Obiekt budowlany jak i jego ogrodzenie wzniesione zatem zostały niezgodnie z planem zagospodarowania przestrzennego, co stanowi naruszenie prawa budowlanego.

Decyzją z dnia 7 lutego 2007 r. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego, na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 k.p.a. uchylił w całości zaskarżoną decyzję i umorzył postępowanie administracyjne w sprawie budowanego ogrodzenia na działce nr [...] przy ul. [...] w N. D. G.. W uzasadnieniu wskazano, że zgodnie z art. 30 ust. 1 pkt 3 Prawa budowlanego zgłoszenia właściwemu organowi wymaga budowa ogrodzeń od strony dróg, ulic, placów, torów kolejowych i innych miejsc publicznych, oraz ogrodzeń o wysokości powyżej 2,20m. W myśl ustawy z dnia 21 marca 1985r o drogach publicznych (Dz. U. Nr 14 z 1985r poz.60 ze zm.) drogą publiczną jest droga zaliczana do jednej z kategorii dróg: krajowe, wojewódzkie, powiatowe gminne, z której może korzystać każdy, zgodnie z jej przeznaczeniem, z ograniczeniami i wyjątkami określonymi w tej ustawie lub innymi przepisami szczególnymi. Drogi krajowe stanowią własność Skarbu Państwa a drogi wojewódzkie, powiatowe i gminne własność właściwego samorządu województwa, powiatu lub gminy. Mając na uwadze powyższe oraz fakt, iż nieruchomość oznaczona działką nr [...] przy ul. [...] jest własnością osoby fizycznej, brak jest podstaw do uznania jej za drogę publiczną. Organ wyjaśnił, że z ustaleń faktycznych wynika, że przedmiotowe ogrodzenie wybudowane zostało na działce prywatnej i posiada wysokość do 2,20m, w związku z powyższym nie podlega ono przepisom prawa budowlanego. Roboty budowlane, których budowa nie wymaga pozwolenia na budowę, albo zgłoszenia nie mają cechy samowoli budowlanej, do likwidacji której uprawnione są organy nadzoru budowlanego, w związku z tym rezultat tych robót, o ile powoduje negatywne skutki dla osób trzecich i ich nieruchomości, kwalifikuje się jako szkoda w rozumieniu przepisów kodeksu cywilnego, do naprawienia, której właściwa jest droga przed sądami powszechnymi. Organ II instancji wskazał, że postępowanie administracyjne w sprawie legalności prowadzonych przez E. R. robót budowlanych przy budowie ogrodzenia na działce nr [...] przy ul. [...] w N. D. G. jest bezprzedmiotowe.

J. B., A. M., K. K., R. S., A. G. i M. G., K. Z. i R. S., wnieśli skargę na powyższą decyzję. Skarga wniesiona przez A. M., K. K., R. S., A. G. i M. G., K. Z. i R. S. została prawomocnie odrzucona, a sprawa podlega rozpoznaniu na skutek skargi wniesionej przez J. B..

J. B. wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji podnosząc zarzuty nierozpoznania okoliczności dotyczącej naruszenia art. 10 § 2 k.p.a., naruszenia art.75 k.p.a., naruszenia art. 30 ust. 6 pkt. 2 i ust.7 pkt. 1 i 4 Prawa budowlanego, poprzez nie wyjaśnienie podniesionej w odwołaniu okoliczności, iż nieruchomość E. R. położona przy ul. [...] wraz z ogrodzeniem została usytuowana niezgodnie z planem zagospodarowania przestrzennego, który przewiduje w tym miejscu obiekty o funkcji mieszkaniowo-usługowej a nie jak to jest w stanie faktycznym obiektu mieszkaniowo-produkcyjnego. Nadto skarżący zarzucił, iż organ II instancji naruszył art. 30 ust.6 pkt. 2 i ust. 7 pkt. 1 i 4 Prawa budowlanego, poprzez nie wyjaśnienie podniesionej w odwołaniu okoliczności, iż budowanie ogrodzenia zagraża życiu i zdrowiu mieszkańców działek sąsiednich albowiem powoduje ograniczenie dostępu sprzętu sanitamo-porządkowego, pożarniczego i ratownictwa. W skardze zarzucono naruszenia art. 30 ust. 6 pkt. 2 Prawa budowlanego przez nieuwzględnienie okoliczności, iż ogrodzenie zostało wzniesione od strony drogi publicznej tj. ul. [...] oraz na terenie należącym do Polskich Kolei Państwowych od strony torów kolejki wąskotorowej bez wymaganego zgłoszenia. Skarżący wskazał, iż organ I instancji naruszył art. 10 § 1 k.p.a., w myśl którego organ administracji publicznej obowiązany jest zapewnić stronom czynny udział w każdym stadium postępowania a przed wydaniem decyzji umożliwić im wypowiedzenie się co do zebranych materiałów oraz zgłoszonych żądań, a uchybienie powyższe miało istotny wpływ na ustalenia stanu faktycznego zawarte w uzasadnieniu. Organ nie przeprowadził bowiem wyczerpującego postępowania dowodowego w oparciu o dokumenty znajdujące się w ewidencji gruntów Starostwa Powiatowego w postaci wypisu z ewidencji gruntu, mapki, dokumentów związanych z zatwierdzeniem geodezyjnego podziału nieruchomości, ustalenia lokalizacji inwestycji, dokumentacji technicznej dotyczącej planu realizacyjnego zabudowy mieszkaniowej jednorodzinnej z i usługami działki nr [...] a wcześniej [...] położonej przy ul. [...]. Uchybienie to narusza normę art. 75 k.p.a., w myśl którego jako dowód należy dopuścić wszystko co może przyczynić się do wyjaśnienia sprawy a nie jest sprzeczne z prawem. Skarżący wskazał również, iż organ I instancji nie rozpoznał jego wniosku o sprostowanie protokołu i nie uwzględnił wniosku o doręczenie załącznika do protokołu w postaci uwierzytelnionego zaświadczenia Miasta i Gminy nr [...] oraz kserokopii zdjęcia, na które to zaświadczenie organ I instancji powołał się w uzasadnieniu decyzji. Skarżący stwierdził, iż wzniesienie ogrodzenia nastąpiło częściowo od strony drogi publicznej oraz od strony w kolejowych, bez uprzedniego wymaganego prawem zgłoszenia.

W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasową argumentację.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje:

Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. nr 153, poz. 1269) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, pod względem zgodności z prawem. Wojewódzki Sąd Administracyjny rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Dz. U. nr 153, poz. 1270 ze zm.).

Podstawę wydania zaskarżonej decyzji stanowił art. 105 k.p.a., zgodnie z którym postępowanie podlega umorzeniu w razie jego bezprzedmiotowości. Organy administracji obu instancji stwierdziły, iż w ustalonym stanie faktycznym brak jest podstaw do ingerencji organów nadzoru budowlanego.

Z okoliczności sprawy wynika, iż inwestor na działce Nr [...] rozpoczął budowę ogrodzenia o wysokości nie przekraczającej 2,20 m. Ogrodzenie to jest wznoszone na działce stanowiącej jego własność, która to działka jest wpisana w ewidencji gruntów jako działka drogowa. Wydzielenie tej działki nastąpiło decyzją z dnia 4 grudnia 1992 r., w wyniku której powstało szereg działek budowlanych. Podłużny kształt działki wskazuje, iż nie miała ona charakteru działki budowlanej, lecz działki umożliwiającej dojazd do innych wydzielonych nieruchomości. Na działce tej ustanowiono nadto służebność przechodu i przejazdu dla działki Nr [...]. Okoliczności te wskazują, iż działka ta w istocie pełni funkcję działki drogowej, aczkolwiek nie została zaliczona do żadnej kategorii dróg publicznych. (dowód: odpis decyzji, odpis aktu notarialnego – w aktach administracyjnych organu I instancji)

Ocena, iż prowadzona inwestycja pozostaje poza sferą zainteresowania organów nadzoru budowlanego została dokonana w odniesieniu do obowiązku dokonania zgłoszenia prowadzonych robót budowlanych a jej podstawę stanowiła interpretacja treści art. 30 ust. 1 pkt 3 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (t.j. Dz. U. nr 207 z 2003 r. poz. 2016 ze zm.). Przepis ten stanowi, iż zgłoszenia właściwemu organowi wymaga budowa ogrodzeń od strony dróg, ulic, placów, torów kolejowych i innych miejsc publicznych oraz ogrodzeń o wysokości powyżej 2,20 m. Wykładnia treści tej normy prawnej wymaga interpretacji pojęcia "droga" i "innych miejsc publicznych" i rozważenia czy wolą ustawodawcy było objęcie obowiązkiem zgłoszenia jedynie budowy ogrodzeń od strony dróg publicznych w rozumieniu przepisów ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych, czy też wszelkich działek pełniących funkcje drogowe powszechnie dostępnych dla nieograniczonej liczby osób.

W orzecznictwie sądowoadministracyjnym przeważa pogląd, że ustawodawcy w art. 30 ust. 1 pkt 3 Prawa budowlanego chodziło o drogę w rozumieniu miejsca publicznego (powszechnie dostępnego), a nie wyłącznie o drogę w rozumieniu przepisów ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych (t.j. Dz. U. Nr 19 z 2007 r. poz. 115 ze zm.). Stanowisko takie wyraził Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 17 kwietnia 2007 r. sygn. akt [...], stwierdzając, iż prawidłowa wykładnia normy prawnej art. 30 ust. 1 pkt 3 Prawa budowlanego, powinna prowadzić do wniosku, że droga nie zaliczona do żadnej kategorii dróg publicznych, stanowi "inne miejsce publiczne". Jeżeli bowiem do istniejącej drogi, w tym drogi wewnętrznej, która nie jest drogą publiczną, ma dostęp nieograniczona ilość osób korzystających z tej drogi, to nie sposób przyjąć, że droga ta nie stanowi miejsca publicznego. Naczelny Sąd Administracyjny wskazał, iż droga taka staje się miejscem publicznym z woli właściciela, ze względu na ustanowiony przez niego sposób użytkowania, a ratio legis tego przepisu wymaga zgłoszenia budowy ogrodzenia właśnie od strony miejsc publicznych. Także w wyrokach z dnia 4 lutego 2002 r. sygn. akt [...], z dnia 2 lipca 2004 r. sygn. akt [...] i z dnia 23 sierpnia 2006 r., sygn. akt [...], Naczelny Sąd Administracyjny stwierdził, iż droga nie zaliczona do żadnej kategorii dróg publicznych i tak stanowi «inne miejsce publiczne», o którym mowa w art. 30 ust. 1 pkt 3 Prawa budowlanego. Wojewódzki Sąd Administracyjny w K. w wyroku z dnia 11 maja 2007 r., sygn. akt [...], stwierdził, że ze sformułowania zawartego w przepisie art. 30 ust.1 pkt 2 Prawa budowlanego: "budowa ogrodzeń od strony dróg, ulic, placów i innych miejsc publicznych" wynika, że określenia "drogi" i "ulice" użyto w tym przepisie w znaczeniu funkcjonalnym. Dla jego zastosowania bez znaczenia jest, czy dana droga została sklasyfikowana jako droga publiczna. Istotnym jest jedynie czy spełnia ona kryterium "miejsca publicznego", w znaczeniu jej dostępności dla ogółu. Również "ulica" wymieniona w tym przepisie nie musi spełniać kryterium drogi publicznej. Wystarczającym jest ustalenie, że budowa ogrodzenia nastąpiła od strony drogi położonej na terenie zabudowy miast lub wsi, przeznaczonej do obsługi bezpośredniego otoczenia, czy też od strony drogi będącej wydzielonym pasem terenu, przeznaczonym do ruchu lub postoju pojazdów oraz do ruchu pieszych gdyby ustawodawca obowiązkiem dokonania zgłoszenia chciał objąć jedynie budowę ogrodzeń od strony dróg publicznych, to omawianemu przepisowi nadałby brzmienie "budowa ogrodzeń od strony dróg publicznych, ulic, placów i innych miejsc publicznych oraz o wysokości powyżej 2,20 m wymaga zgłoszenia właściwemu organowi." w przepisie art. 30 ust.1 pkt 3 Prawa budowlanego sformułowanie: "dróg, ulic, placów" użyte zostało w potocznym rozumieniu tych słów, co zgodne jest z definicjami "drogi" i "ulicy" zamieszczonymi w ustawie o drogach publicznych. Określenie "i innych miejsc publicznych" oznacza dopełnienie dla poprzedzającego je sformułowania "dróg, ulic, placów". W związku z tym wymienione w omawianym przepisie "drogi, ulice, place" muszą spełniać kryterium "miejsca publicznego" w potocznym znaczeniu tego słowa, czyli być ogólnie dostępne, bez względu na to, czy są drogami publicznymi i ulicami w rozumieniu ustawy o drogach publicznych. Podobne stanowisko zajęły Wojewódzkie Sądy Administracyjne WSA w wyroku z dnia 25 kwietnia 2007 r. sygn. akt [...] oraz WSA w wyroku z dnia 7 marca 2007 r. sygn. akt [...].

Sąd w niniejszym składzie podziela tę interpretację treści art. 30 ust.1 pkt 3 Prawa budowlanego. Za wykładnią taką przemawia bowiem zarówno treść przepisu jak i cel tego uregulowania. Ustawodawca wprowadzając obowiązek zgłoszenia budowy ogrodzenia od strony dróg, ulic, placów, torów kolejowych i innych miejsc publicznych wprowadził wymóg zgłoszenia budowy ogrodzeń realizowanych od strony miejsc publicznych jako miejsc dostępnych dla nieograniczonej liczby osób. Istota tego uregulowania nie odnosi się do formy własności – osoby prywatnej bądź podmiotu publicznoprawnego i nie wymaga normatywnego zdefiniowania danego miejsca jako publicznego przepisami ustawy. Za taka interpretacją przemawia zawarte w art. 30 ust.1 pkt 3 Prawa budowlanego przykładowe wyliczenie miejsc publicznych. Zaznaczyć bowiem należy, iż o ile w ustawie o drogach publicznych znajduje się definicja drogi publicznej, o tyle brak jest w przepisach pojęcia placu publicznego. Art. 1 ustawy o drogach publicznych stanowi, iż drogą publiczną jest droga zaliczona na podstawie przepisów ustawy do jednej z kategorii dróg, z której może korzystać każdy, zgodnie z jej przeznaczeniem, z ograniczeniami i wyjątkami określonymi w tej ustawie lub innych przepisach szczególnych. Art. 8 ust. 1 tej ustawy stanowi natomiast, iż drogi nie zaliczone do żadnej z kategorii dróg publicznych, w szczególności drogi w osiedlach mieszkaniowych, dojazdowe do gruntów rolnych i leśnych, dojazdowe do obiektów użytkowanych przez przedsiębiorców, place przed dworcami kolejowymi, autobusowymi i portami oraz pętle autobusowe, są drogami wewnętrznymi. Plac przed dworcem kolejowym jest niewątpliwie miejscem publicznych, dostępnym dla nieograniczonej liczby osób, mimo, iż żaden przepis ustawy nie definiuje go jako miejsca publicznego.

Zdaniem Sądu, celem art. 30 ust. 1 pkt 3 Prawa budowlanego jest zapewnienie kontroli organu administracji nad budową ogrodzeń stanowiących obiekty budowlane (lub ich części), z uwagi na powszechną dostępność terenu, z którym ogrodzenie graniczy, wynikającą z jego przeznaczenia. Objęcie takich obiektów sferą zainteresowania organów administracji podyktowane jest ochroną potencjalnych użytkowników powszechnie dostępnego terenu i ma na celu zapewnienie bezpieczeństwa tych konstrukcji budowlanych.

Roboty budowlane polegające na realizacji ogrodzenia od strony drogi publicznie dostępnej wymagały dokonania zgłoszenia. Wobec braku wymaganego zgłoszenia robót budowlanych organ nadzoru budowlanego winien przeprowadzić procedurę przewidzianą przepisami art. 50 i 51 prawa budowlanego.

W niniejszej sprawie brak było zatem podstaw do umorzenia postępowania jako bezprzedmiotowego.

Nadto wskazać należy, iż sfera działania organów nadzoru budowlanego nie ogranicza się do sprawdzenia spełnienia przez inwestora wymogu zgłoszenia robót bądź uzyskania pozwolenia na budowę. Organy te mają bowiem także wynikający z art. 50 ust. 1 Prawa budowlanego obowiązek ingerencji w przypadku prowadzenia robót budowlanych w sposób mogący spowodować zagrożenie bezpieczeństwa ludzi lub mienia (art. 50 ust. 1 pkt 3) bądź prowadzenia robót budowlanych w sposób istotnie odbiegający od warunków określonych w przepisach (art. 50 ust. 1 pkt 4). Przepisy rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U. Nr 75 poz. 690 ze zm.) w § 41—43 przewidują warunki jakim winny odpowiadać ogrodzenia. W przypadku wszczęcia postępowania odnośnie prowadzenia robót budowlanych, organ nadzoru budowlanego winien, przed stwierdzeniem braku podstaw do jego ingerencji, rozważyć, czy nie zachodzą przesłanki do podjęcia działań organu na podstawie art. 50 ust. 1 pkt 3 i 4 Prawa budowlanego. W niniejszej sprawie organy administracji, stwierdzając brak obowiązku zgłoszenia prowadzonych robót, nie poczyniły żadnych ustaleń i nie dokonały oceny prawidłowości prowadzonych robót z punktu widzenia ich bezpieczeństwa i zgodności z przepisami. Umorzenie postępowania jako bezprzedmiotowego przed analizą tych okoliczności naruszało treść art. 105 k.p.a. w związku z art. 50 ust. 1 pkt 3 i 4 Prawa budowlanego.

Niezależnie od powyższego wskazać należy, iż organ I instancji wbrew treści art. 10 k.p.a. nie umożliwił stronom wypowiedzenia się co do zebranych dowodów i zgłoszonych żądań i nie rozpoznał wniosku J. B. o doręczenie załączników do protokołu, co narusza art. 74 § 2 k.p.a. Odnośnie wniosku J. B. o sprostowanie protokołu oględzin, wskazać należy, iż przepisy k.p.a. nie przewidują możliwości złożenia takiego wniosku po sporządzeniu protokołu. Organ odwoławczy, ponownie rozpatrujący sprawę na skutek wniesionego odwołania, wbrew obowiązkowi wynikającemu z art. 7 k.p.a. w związku z art. 140 k.p.a. zaniechał wyjaśnienia szeregu podniesionych przez odwołujących się zarzutów w tym zarzutu budowy części ogrodzenia od strony drogi publicznej i linii kolejowej oraz sprzeczności inwestycji z planem zagospodarowania przestrzennego.

Biorąc pod uwagę powyższe okoliczności Wojewódzki Sąd Administracyjny na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c w związku z art. 135 prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnym uchylił zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego. W toku ponownego rozpoznania sprawy organ administracji winien przeprowadzić postępowanie z zachowaniem reguł art. 7 i 10 k.p.a., w tym dokonać dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy i podnoszonych przez strony zarzutów, umożliwiając im zapewnienie czynnego udziału w postępowaniu. Organ winien uwzględnić dokonaną przez Sąd ocenę prawną, w tym interpretację prawa materialnego - art. 30 ust. 1 pkt 3 Prawa budowlanego.

W związku z uwzględnieniem skargi, Sąd na podstawie art. 200 prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi zasądził na rzecz skarżącego od Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego kwotę 500 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania - uiszczonego w sprawie wpisu sądowego.