Wyrok WSA w Krakowie, sygn. akt II SA/Kr 1491/23
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie
Data orzeczenia: 2024-02-15 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6153 Warunki zabudowy  terenu
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: uchylono decyzję organu II i I instancji

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Agnieszka Nawara-Dubiel Sędziowie: Sędzia WSA Małgorzata Łoboz (spr.) Sędzia WSA Monika Niedźwiedź Protokolant: sekretarz sądowy Katarzyna Cyganik po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 15 lutego 2024 r. sprawy ze skargi B. T. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Krakowie z dnia 2 października 2023 r., znak SKO.ZP/415/224/2023 w przedmiocie umorzenia wznowionego postępowania w sprawie ustalenia warunków zabudowy I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu I instancji; II. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Krakowie na rzecz B. T. kwotę 200 (słownie: dwieście) zł tytułem zwrotu kosztów postępowania.


UZASADNIENIE

Przedmiotem skargi B. T. (dalej: skarżąca) jest decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Krakowie w przedmiocie umorzenia wznowionego postępowania w sprawie ustalenia warunków zabudowy.

W stanie faktycznym sprawy wnioskiem z 5 października 2020 r. skarżąca wniosła o wznowienie postępowania zakończonego ostateczną decyzją Prezydenta Miasta Krakowa z 20 sierpnia 2019 r. nr AU-2/6730.2/731/2019 o ustaleniu warunków zabudowy dla zamierzenia budowlanego budowy zespołu do dwudziestu czterech budynków mieszkalnych jednorodzinnych w zabudowie szeregowej z garażami, zagospodarowaniem terenu, miejscami postojowymi, układem dróg wewnętrznych na działkach [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...] obr. [...] i infrastrukturą na działkach wskazanych wyżej i nr [...] i [...] przy ul. [...] w K. .

Postanowieniem z 7 grudnia 2020 r. Prezydent Miasta Krakowa odmówił wznowienia postępowania w sprawie, z powodu braku przysługiwania skarżącej statusu strony w postępowaniu o ustaleniu warunków zabudowy. Postanowienie to zostało utrzymane w mocy postanowieniem SKO z 25 lutego 2021 r. Powyższe postanowienia zostały uchylone wyrokiem WSA w Krakowie z 14 lipca 2021 r. II SA/Kr 605/21. Sąd wskazał, że organy obu instancji nie zbadały wszystkich istotnych okoliczności sprawy, w kontekście możliwego oddziaływania planowanej inwestycji na działkę skarżącej. Oczywiste jest, że rozmiar inwestycji spowoduje zauważalny ruch samochodowy, zwiększenie wskaźnika zabudowy terenu, zwiększenie natężenia hałasu i emisji spalin. Działkę nr [...] (działka skarżącej) oddziela od planowanej inwestycji wyłącznie działka drogowa. Rozpoznając wniosek skarżącej w tym kontekście uznać należy, że działka należąca do skarżącej bezpośrednio sąsiadująca z inwestycją znajduje się w obszarze oddziaływania inwestycji, a przepisy kodeksu cywilnego dotyczące wykonywania własności i prawa sąsiedzkiego, w tym immisji są wystarczającą podstawą wykazania przez skarżącą interesu prawnego do wzięcia udziału w sprawie o ustalenie warunków zabudowy i przymiotu strony postępowania. Trzeba mieć na względzie, że stronami postępowania administracyjnego o ustalenie warunków zabudowy mogą być właściciele lub użytkownicy wieczyści działek, na których realizowana jest inwestycja oraz działek sąsiednich. Pojęcie "działki sąsiedniej" należy rozumieć szeroko, w kontekście urbanistycznej całości, jaką będzie tworzyć planowana inwestycja z obszarem, na który oddziaływuje.

Decyzją z 17 marca 2023 r. nr 28/6730.6/2023 organ I instancji umorzył postępowanie w sprawie. Organ wskazał, że nawet jeżeli działka danej osoby znajduje się w bliskim sąsiedztwie działki inwestora, to nie oznacza to każdorazowo, że osobie tej przysługuje status strony. Poza powołaniem się na fakt sąsiadowania z terenem inwestycji, skarżąca nie wskazała na inne okoliczności przemawiające za przyznaniem jej przymiotu strony, w szczególności nie wskazała normy prawnej, która zostałaby naruszona na skutek realizacji inwestycji. Posiadanie przymiotu strony w innym postępowaniu, nie determinuje w żaden sposób posiadania interesu prawnego w przedmiotowym postępowaniu, dotyczącym odrębnej inwestycji.

Decyzją z 2 października 2023 r. SKO utrzymało w mocy decyzję organu I instancji. W ocenie Kolegium skarżąca nie wykazała, aby wynik postępowania w sprawie warunków zabudowy wpływał na jej prawa i obowiązki oparte w przepisach prawa materialnego. SKO wskazało, że działka skarżącej nie sąsiaduje bezpośrednio z działką inwestycyjną, jest od niej oddzielona działkami o charakterze drogowym. Na etapie procedowania warunków zabudowy, działki pozostające we władaniu skarżącej położone były w odległości przynajmniej kilkudziesięciu metrów od granic działek, na których ma być realizowana inwestycja kubaturowa, a także nie przylegały do terenu inwestycji. Sama inwestycja poprzez wyznaczoną linie zabudowy również "będzie odsunięta od działek pozostających we władaniu wnioskodawców". W konsekwencji Kolegium stwierdziło, że skarżąca nie posiada interesu prawnego w przedmiotowym postępowaniu.

W skardze na powyższą decyzję skarżąca wskazała, że skan decyzji SKO otrzymała dnia 02.11.2023 r. od byłego pełnomocnika, pomimo że do Kolegium występowała osobiście. W odniesieniu do art. 61 ust. 1 pkt 1 u.p.z.p. skarżąca podniosła, że określenie, że przedmiotowa inwestycja jest to budowa 24 domów jednorodzinnych jest nieprawdziwe, gdyż w rzeczywistości jest to osiem trzykondygnacyjnych bloków składających się z 48 mieszkań (48 apartamentów). Zarówno w okolicy jak również po drugiej stronie ulicy brak takiej zabudowy.

Po drugie, uwagi dewelopera do projektu miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego nie zostały uwzględnione, więc już na tamtym etapie oczywistym było, że nie powinna być planowana zabudowa wielorodzinna szeregowa, (składająca się z ośmiu trzykondygnacyjnych bloków). Skarżąca zwróciła uwagę, że w uchwalonym planie ustalono nakaz stosowania dachów dwuspadowych lub wielospadowych o jednakowym kącie nachylenia połaci od 20° do 45°. Zarówno deweloper jak i Wydział Architektury Urzędu Miasta posiadał wiedzę, że przedmiotowy teren został objęty "Miejscowym Planem Zagospodarowania Przestrzennego obszaru "[...]", z tego też powodu nie powinna być wydana decyzja na zabudowę.

Po trzecie obszar oddziaływania został celowo wyznaczony z pominięciem należącej do skarżącej działki [...] oraz działek zabudowanych i zlokalizowanych po przeciwnej strony ulicy [...], aby umożliwić deweloperowi realizację zabudowy, która przy udziale mieszkańców nie mogłaby zostać uznana za kontynuację parametrów, cech i wskaźników kształtowania istniejącej zabudowy oraz istniejącego zagospodarowania terenu. W postępowaniu nr AU-02-6.JRM.7331-2615/10, które dotyczyło tych samych działek ewidencyjnych, został skarżącej przyznany status strony, pomimo że planowana inwestycja z racji planowanej zabudowy dwunastu domów jednorodzinnych i dwóch domów jednorodzinnych w zabudowie bliźniaczej, w oczywisty sposób w znacznie mniejszym zakresie oddziaływać miała na skarżącej i sąsiadów nieruchomość.

Po czwarte skarżąca zwróciła uwagę, że co najmniej zastanawiający jest fakt wydania kwestionowanej decyzji na jeden dzień przed uchwaleniem przez Radę Miasta K. Uchwały nr [...] zatwierdzającej miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego obszaru "[...]".

W odpowiedzi na skargę Kolegium wniosło o oddalenie skargi.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje.

Rozpoczynając, wyjaśnić należy, że istota sądowej kontroli administracji publicznej sprowadza się do ustalenia czy w określonym przypadku, jej organy dopuściły się kwalifikowanych naruszeń prawa. Sąd administracyjny sprawuje swą kontrolę pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej - art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2014 r. poz. 1647 z późn. zm.). Zakres tej kontroli wyznacza przepis art. 134 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 z późn. zm.; zwana dalej p.p.s.a.), stanowiąc, że Sąd rozstrzyga w granicach sprawy nie będąc przy tym związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Ponadto w myśl art. 135 p.p.s.a. Sąd stosuje przewidziane ustawą środki w celu usunięcia naruszenia prawa w stosunku do aktów lub czynności wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach sprawy, której dotyczy skarga, jeżeli jest to niezbędne dla końcowego jej załatwienia.

Z punktu widzenia powyższego stwierdzić należy, że skarga okazała się być zasadna.

Jak to już wyżej wskazano, postanowieniem z 7 grudnia 2020 r. Prezydent Miasta Krakowa odmówił wznowienia postępowania w sprawie, z powodu braku przysługiwania skarżącej statusu strony w postępowaniu o ustaleniu warunków zabudowy. Postanowienie to zostało utrzymane w mocy postanowieniem SKO z 25 lutego 2021 r. Powyższe postanowienia zostały uchylone wyrokiem WSA w Krakowie z 14 lipca 2021 r. II SA/Kr 605/21. Wobec tego przy ponownym rozpoznaniu sprawy organy ( a także sąd administracyjny) były związane wyrażoną w tym wyroku oceną prawną z racji art. 153 p.p.s.a. Wymaga podkreślenia, że ani organ, ani sąd nie mogą inaczej i na nowo sformułować oceny prawnej, która już raz została sformułowana w sprawie i są zobowiązane podporządkować się jej w pełnym zakresie. Co więcej, sąd ponownie orzekający jest zobowiązany wskazać, czy organ do tej oceny się zastosował, co jest warunkiem legalności zachowania organu w sprawie. Jak to bowiem trafnie wskazał NSA w wyroku z dnia 5 października 2023 r. III FSK 676/23 LEX nr 3654174: " W przypadku zaskarżenia do sądu administracyjnego rozstrzygnięcia zapadłego w wyniku uprzedniego wydania przez sąd wyroku kasacyjnego i wyrażenia w nim wiążącej oceny prawnej, ponownie rozpoznając sprawę sąd administracyjny obowiązany jest do dokonania kontroli, czy organ administracji prawidłowo uwzględnił wytyczne zawarte w poprzednim wyroku. Podporządkowanie się wytycznym sądu i wyrażonej przezeń ocenie prawnej jest bowiem głównym kryterium poprawności nowo wydanego rozstrzygnięcia".

Natomiast niezastosowanie się przez organy czy sąd pierwszej instancji do oceny prawnej wyrażonej w poprzednim wydanym w tej samej sprawie orzeczeniu sądu administracyjnego jest naruszeniem prawa, tj. art. 153 p.p.s.a.

Kwestia badana przez organy dotyczyła tego, czy skarżąca posiada interes prawny uprawniający do udziału w postępowaniu. Aktualnie organy stanęły na stanowisku, że tak nie jest. Koniecznym jest zatem przytoczenie fragmentu uzasadnienia wyroku w sprawie II SA/Kr 605/21: "W trakcie prowadzonego postępowania organy obu instancji nie zbadały wszystkich istotnych okoliczności sprawy , w kontekście możliwego oddziaływania planowanej inwestycji na działkę skarżącej. Należy mieć na względzie, co trafnie zarzuca skarga, że ustalenie warunków zabudowy dla inwestycji, która obejmuje swym zakresem budowę zespołu do dwudziestu czterech budynków mieszkalnych może znacznie ograniczyć sposób wykonywania prawa własności do nieruchomości gruntowej przy ul [...] składającej się z działki ew. nr [...] obr. ew. [...] (art. 140 i art. 144 kc), skoro oczywiste jest, że rozmiar inwestycji spowoduje zauważalny ruch samochodowy, zwiększenie wskaźnika zabudowy terenu, zwiększenie natężenia hałasu i emisji spalin. Działkę nr [...] oddziela od planowanej inwestycji wyłącznie działka drogowa nr [...]. Rozpoznając wniosek skarżącej w tym kontekście uznać należy, że działka nr [...] należąca do skarżącej bezpośrednio sąsiadująca z inwestycją znajduje się w obszarze oddziaływania inwestycji, a przepisy kodeksu cywilnego dotyczące wykonywania własności i prawa sąsiedzkiego, w tym immisji są wystarczającą podstawą wykazania przez skarżącą interesu prawnego do wzięcia udziału w sprawie o ustalenie warunków zabudowy i przymiotu strony postępowania. Trzeba mieć na względzie, że stronami postępowania administracyjnego o ustalenie warunków zabudowy mogą być właściciele lub użytkownicy wieczyści działek, na których realizowana jest inwestycja oraz działek sąsiednich. Pojęcie "działki sąsiedniej" należy rozumieć szeroko, w kontekście urbanistycznej całości, jaką będzie tworzyć planowana inwestycja z obszarem, na który oddziaływuje.

W kontrolowanej sprawie stan faktyczny związany z oddziaływaniem projektowanej inwestycji nie został wszechstronnie rozważony przez organy obu instancji i budzi uzasadnione wątpliwości. Wszystko to doprowadziło do odmówienia przymiotu strony skarżącej bez przekonującego i konkretnego odniesienia się do okoliczności sprawy, co narusza zasadę praworządności i uwzględniania słusznego interesu strony (art. 7 k.p.a.) Z uwzględnieniem zaprezentowanych poglądów organy obu instancji ponownie rozważą zasadność wniosku skarżącej o wznowienie postępowania w sprawie ustalenia warunków zabudowy".

Lektura wskazanego fragmentu nie pozostawia wątpliwości, że Sąd w sprawie II SA/Kr 605/21 przesądził, że skarżąca ma interes prawny w postępowaniu. Wskazał bowiem, że "działka nr [...] należąca do skarżącej bezpośrednio sąsiadująca z inwestycją znajduje się w obszarze oddziaływania inwestycji, a przepisy kodeksu cywilnego dotyczące wykonywania własności i prawa sąsiedzkiego, w tym immisji są wystarczającą podstawą wykazania przez skarżącą interesu prawnego do wzięcia udziału w sprawie o ustalenie warunków zabudowy i przymiotu strony postępowania.

W tym kontekście fakt uznania przez organy przy ponownym rozpoznaniu sprawy, że skarżąca nie ma interesu prawnego, jest oczywistym nie zastosowaniem się do uprzednich wiążących zaleceń Sądu, a więc narusza art. 153 p.p.s.a.

Naruszenie przez organy administracyjne postanowień art. 153 p.p.s.a. w sytuacji powtórnego zaskarżenia aktu lub czynności powodować musi uchylenie ich przez sąd administracyjny. Stanowi to gwarancję przestrzegania przez wspomniane organy związania orzeczeniem tego sądu.

Wobec tego w kontrolowanej sprawie musiało dojść do zapadnięcia orzeczenia uchylającego obie decyzje, jako wydane, jako się rzekło, z naruszeniem art. 153 p.p.s.a.

Przy ponownym rozpoznaniu sprawy organy przeprowadzą postępowanie wznowieniowe przy uznaniu, że skarżąca posiada przymiot strony postępowania.

Z tych przyczyn, na zas. art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. orzeczono jak w sentencji.

O kosztach orzeczono w oparciu o art. 200 p.p.s.a.