Wyrok WSA w Kielcach, sygn. akt II SA/Ke 150/23
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach
Data orzeczenia: 2023-03-28 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6329 Inne o symbolu podstawowym 632
Hasła tematyczne: Pomoc społeczna
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Uchylono decyzję I i II instancji
Powołane przepisy: article: art. 145 § 1 pkt 1 lit. c oraz art. 135
journal: Dz.U. 2023 poz 259
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.
article: art. 7, art. 77 § 1, art. 80 i art. 107 § 3
journal: Dz.U. 2022 poz 2000
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - t.j.
article: art. 17 ust. 1b
journal: Dz.U. 2022 poz 615
law: Ustawa z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych - tj.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Beata Ziomek, Sędziowie Sędzia WSA Jacek Kuza, Sędzia WSA Krzysztof Armański (spr.), Protokolant Starszy inspektor sądowy Katarzyna Tuz-Stando, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 28 marca 2023 r. sprawy ze skargi A. M. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Kielcach z dnia 23 stycznia 2023 r. znak: SKO.PS-80/5695/3005/2022 w przedmiocie świadczenia pielęgnacyjnego uchyla zaskarżoną decyzję oraz decyzję organu I instancji.


UZASADNIENIE

Decyzją z dnia 23 stycznia 2023 r. znak: SKO.PS-80/5695/3005/2022 Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Kielcach (zwane dalej SKO), po rozpatrzeniu odwołania A. M., utrzymało w mocy decyzję wydaną z upoważnienia Wójta Gminy Pawłów z dnia 29 sierpnia 2022 r. znak: GOPS-SP.5211.000827.2022, orzekającą o odmowie przyznania świadczenia pielęgnacyjnego z tytułu rezygnacji z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w związku ze sprawowaniem opieki nad legitymującym się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności J.M.

W uzasadnieniu SKO wyjaśniło, że A. M. jest synem osoby wymagającej opieki – J. M., który, jak wynika z akt sprawy, jest wdowcem i został zaliczony do osób o znacznym stopniu niepełnosprawności na stałe. Nie ulega zatem wątpliwości, że w niniejszej sprawie została spełniona pierwsza z przesłanek wynikających z art. 17 ust. 1b ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych (Dz.U. z 2022 r. poz. 615 ze zm.), zwanej dalej "ustawą" lub "u.ś.r.", dotycząca sytuacji osoby wymagającej opieki. Niekwestionowane jest również, że A. M. sprawuje opiekę nad J. M..

SKO powołało się na art. 17 ust. 1b ustawy oraz wyrok Trybunału Konstytucyjnego z dnia 21 października 2014 r. w sprawie o sygn. K 38/13, stwierdzający niekonstytucyjność art. 17 ust. 1b ustawy – w zakresie w jakim różnicuje prawo do świadczenia pielęgnacyjnego osób sprawujących opiekę nad osobą niepełnosprawną po ukończeniu przez nią wieku określonego w tym przepisie ze względu na moment powstania niepełnosprawności. Powołując się na orzecznictwo sądów administracyjnych organ stwierdził, że w stosunku do opiekunów dorosłych osób niepełnosprawnych, których niepełnosprawność powstała nie później, niż do ukończenia 18 roku życia lub w trakcie nauki w szkole lub w szkole wyższej, jednak nie później niż do ukończenia 25. roku życia, przepis art. 17 ust. 1b ustawy jest zgodny z Konstytucją i nie ma przeszkód prawnych do jego stosowania. Natomiast w stosunku do opiekunów osób wymagających opieki, których niepełnosprawność powstała później, kryterium momentu powstania niepełnosprawności, jako uniemożliwiające uzyskanie świadczenia pielęgnacyjnego, utraciło przymiot konstytucyjności. W rezultacie, w odniesieniu do tych osób oceny spełnienia przesłanek niezbędnych dla przyznania świadczenia pielęgnacyjnego należy dokonywać z pominięciem tego kryterium. Tym samym nie jest dopuszczalne oparcie odmowy przyznania prawa do świadczenia pielęgnacyjnego na tej części przepisu art. 17 ust. 1b ustawy, która została uznana za niezgodną z art. 32 ust. 1 Konstytucji RP.

W ocenie SKO organ I instancji, odmawiając zaskarżoną decyzją przyznania stronie prawa do wnioskowanego świadczenia ze względu na fakt, iż niepełnosprawność osoby wymagającej opieki istnieje od 29 roku życia, dopuścił się uchybienia prawa materialnego, gdyż nie wziął pod uwagę treści ww. wyroku Trybunału Konstytucyjnego z dnia 21 października 2014 r. i wydał decyzję w oparciu o niekonstytucyjną normę prawną. Mimo tego, w ocenie Kolegium, zaistniała w sprawie przesłanka powodująca konieczność odmowy przyznania wnioskowanego świadczenia.

W sytuacji kiedy o świadczenie pielęgnacyjne ubiegają się rolnicy, zgodnie z art. 17b ust. 1 i 2 u.ś.r. są zobowiązani do złożenia oświadczenia o rezygnacji z pracy w gospodarstwie rolnym. Oświadczenie to składane jest pod odpowiedzialnością karną, co jednak nie oznacza, że nie podlega ono weryfikacji przez organ orzekający w sprawie świadczenia pielęgnacyjnego.

W części III wniosku o ustalenie prawa do świadczenia pielęgnacyjnego A. M. oświadczył, że zaprzestał prowadzenia gospodarstwa rolnego albo wykonywania pracy w gospodarstwie rolnym od dnia 18 lipca 2022 r. Jednocześnie w tym właśnie dniu złożył oświadczenie, w którym wyjaśnił, iż wycofał wniosek o przyznanie dopłat bezpośrednich do gospodarstwa rolnego na rok 2022 i tym samym rezygnuje z pracy w gospodarstwie i zarządzania nim. Przedłożył ponadto kopię decyzji ARiMR z dnia 29 sierpnia 2022 r. o umorzeniu postępowania w sprawie przyznania płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego na rok 2022, o które ubiegał się we wniosku o przyznanie płatności na ten rok, złożonym w dniu 9 maja 2022 r. Nadto w piśmie z dnia 4 stycznia 2023 r. Urząd Gminy w Pawłowie poinformował, że A. M. ubiegał się o zwrot podatku akcyzowego zawartego w cenie oleju napędowego wykorzystywanego do produkcji rolnej w 2022 r. Jednocześnie GOPS w Pawłowie uzyskał z ARiMR przy piśmie z dnia 18 stycznia 2023 r. informację, że A. M. jest zarejestrowany w systemie informatycznym ARiMR jako producent rolny.

Zdaniem SKO weryfikacja oświadczenia A. M. o zaprzestaniu pracy w gospodarstwie rolnym doprowadziła do konkluzji, że odwołujący nie spełnia przesłanki zaprzestania prowadzenia gospodarstwa rolnego w związku z koniecznością opieki nad niepełnosprawnym ojcem.

Po pierwsze, jak wynika z dokonanych ustaleń, odwołujący korzysta ze zwrotu podatku akcyzowego wykorzystywanego w produkcji rolnej. W świetle zaś art. 3 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 10 marca 2006 r. o zwrocie podatku akcyzowego zawartego w cenie oleju napędowego wykorzystywanego do produkcji rolnej (Dz.U. z 2019 r. poz. 2188 ze zm.) zwrot podatku przysługuje producentowi rolnemu. Za producenta rolnego uważa się osobę fizyczną, osobę prawną lub jednostkę organizacyjną nieposiadającą osobowości prawnej, będącą posiadaczem gospodarstwa rolnego w rozumieniu przepisów o podatku rolnym. Za gospodarstwo rolne w rozumieniu art. 2 ust. 1 ustawy z dnia 15 listopada 1984 r. o podatku rolnym (Dz.U. z 2020 r. poz. 333), o którym mowa w art. 3 pkt 6 u.ś.r. uważa się obszar gruntów, o których mowa w art. 1, o łącznej powierzchni przekraczającej 1 ha lub 1 ha przeliczeniowy, stanowiących własność lub znajdujących się w posiadaniu osoby fizycznej, osoby prawnej albo jednostki organizacyjnej, w tym spółki, nieposiadającej osobowości prawnej. Stosownie zaś do art. 2 pkt 14 ustawy z dnia 5 lutego 2015 r. o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego użyte w ustawie określenia "rolnik" oznaczają rolnika w rozumieniu art. 4 ust. 1 lit. 1 rozporządzenia nr 1307/2013, którego gospodarstwo rolne jest położone na terytorium RP, czyli inaczej mówiąc "rolnik" oznacza osobę fizyczną lub prawną bądź grupę osób fizycznych bądź prawnych, bez względu na status prawny takiej grupy i jej członków w świetle prawa krajowego, której gospodarstwo rolne jest położone na obszarze objętym zakresem terytorialnym Traktatów, określonym w art. 52 TUE w związku z art. 349 i 355 TFUE, oraz która prowadzi działalność rolniczą. Działalność rolnicza (art. 4 ust. 1 lit. c rozporządzenia nr 1307/2013) oznacza: - produkcję, hodowlę lub uprawę produktów rolnych, w tym zbiory, dojenie, hodowlę zwierząt oraz utrzymywanie zwierząt do celów gospodarskich; - utrzymywanie użytków rolnych w stanie, dzięki któremu nadają się one do wypasu lub uprawy bez konieczności podejmowania działań przygotowawczych wykraczających poza zwykłe metody rolnicze i zwykły sprzęt rolniczy, w oparciu o kryteria określone przez państwa członkowskie na podstawie ram ustanowionych przez Komisję, lub - prowadzenie działań minimalnych, określanych przez państwa członkowskie, na użytkach rolnych utrzymujących się naturalnie w stanie nadającym się do wypasu lub uprawy (wyrok WSA w Lublinie z 30 marca 2022 r., sygn. II SA/Lu 99/22).

Ponadto organ odwoławczy zwrócił uwagę, że ze zgromadzonego materiału dowodowego wprawdzie wynika, że A. M. wycofał wniosek o przyznanie płatności z ARiMR i postępowanie w tym przedmiocie zostało umorzone, niemniej jednak nie doprowadził do wykreślenia z ewidencji producentów i nadal figuruje jako osoba zarejestrowana w systemie informatycznym ARiMR jako producent rolny. Wpisu producenta do ewidencji producentów dokonuje się w drodze decyzji administracyjnej, która zawiera również informację o nadanym numerze identyfikacyjnym. Jednocześnie z wpisem do ewidencji producentów nadawany jest numer identyfikacyjny. Umieszczenie w ewidencji producentów stanowi nadanie statusu producenta rolnego i nie jest to jedynie zwykła formalność. Uprawnionym do uzyskania płatności jest podmiot, który uzyskał wpis do ewidencji producentów ponieważ w ten sposób potwierdzany jest status producenta rolnego, jako uprawnionego do uzyskania płatności. Odwołujący na skutek rejestracji w systemie ewidencji nie utracił uprawnienia do wystąpienia z wnioskiem o płatności, bowiem posiada własny indywidualny numer identyfikacyjny, w oparciu o który może składać wnioski o płatność.

Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach wniósł A. M., zarzucając decyzji SKO niezebranie pełnego materiału dowodowego i uznanie, że nie spełnia warunków do uzyskania świadczenia, podczas gdy został wykreślony z rejestru producentów rolnych z dniem 1 lutego 2023 i obecnie nie korzysta z prawa do odliczenia podatku akcyzowego.

W odpowiedzi na skargę SKO wniosło o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji. Dodatkowo podniesiono, że okoliczność wykreślenia z dniem 1 lutego 2023 r. z ewidencji producentów nie ma wpływu na legalność zaskarżonej decyzji, która zapadła wcześniej, tj. 23 stycznia 2023 r. Jest to okoliczność nowa, nieznana organowi na etapie wydawania decyzji w sprawie. Fakt wykreślenia będzie mógł zostać uwzględniony w razie ponownego złożenia wniosku o przyznanie świadczenia.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 3 § 1 oraz art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2022 r. poz. 329 ze zm.), zwanej dalej p.p.s.a., wojewódzkie sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, co oznacza, że w zakresie dokonywanej kontroli sąd zobowiązany jest zbadać, czy organy administracji w toku postępowania nie naruszyły przepisów prawa materialnego lub przepisów postępowania w sposób, który odpowiednio miał lub mógł mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Sądowa kontrola legalności zaskarżonych orzeczeń administracyjnych sprawowana jest przy tym w granicach sprawy, a sąd nie jest związany zarzutami, wnioskami skargi, czy też powołaną w niej podstawą prawną (art. 134 § 1 p.p.s.a.).

Dokonując kontroli zaskarżonej decyzji w zakresie wyznaczonym wskazanymi przepisami prawa Wojewódzki Sąd Administracyjny uznał, że skarga zasługuje na uwzględnienie.

W pierwszej kolejności należy jednak podzielić stanowisko organu odwoławczego co do tego, że – zgodnie z ugruntowanym orzecznictwem sądów administracyjnych, odwołującym się do treści i skutków wyroku Trybunału Konstytucyjnego z dnia 21 października 2014 r. sygn. akt K 38/13 – nie może wykluczyć prawa do świadczenia pielęgnacyjnego okoliczność powstania niepełnosprawności po ukończeniu 18. roku życia, względnie 25. roku życia, u osoby podlegającej opiece, z powodu której wnioskodawczyni rezygnuje z pracy lub innej pracy zarobkowej. W stosunku do opiekunów dorosłych osób niepełnosprawnych, których niepełnosprawność powstała nie później niż do ukończenia 18. roku życia lub w trakcie nauki w szkole lub w szkole wyższej, jednak nie później niż do ukończenia 25. roku życia, przepis art. 17 ust. 1b ustawy jest zgodny z Konstytucją i nie ma przeszkód prawnych do jego stosowania. Natomiast w stosunku do opiekunów osób wymagających opieki, których niepełnosprawność powstała później, kryterium momentu powstania niepełnosprawności, jako uniemożliwiające uzyskanie świadczenia pielęgnacyjnego, utraciło przymiot konstytucyjności. Wobec tego, w odniesieniu do tych osób oceny spełnienia przesłanek niezbędnych dla przyznania świadczenia pielęgnacyjnego należy dokonywać z pominięciem tego kryterium (por. m.in. wyroki NSA z dnia 5 grudnia 2017r., sygn. I OSK 1079/17, z dnia 11 lipca 2017r., sygn. I OSK 1600/16, wyrok WSA w Gdańsku z dnia 2 sierpnia 2018r., sygn. III SA/Gd 413/18, wyrok WSA w Gorzowie Wielkopolskim z dnia 5 czerwca 2018r., sygn. II SA/Go 274/18).

Zasadniczo zgodnie z art. 17 ust. 1 u.ś.r. świadczenie pielęgnacyjne z tytułu rezygnacji z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej przysługuje:

1) matce albo ojcu,

2) opiekunowi faktycznemu dziecka,

3) osobie będącej rodziną zastępczą spokrewnioną w rozumieniu ustawy z dnia 9 czerwca 2011 r. o wspieraniu rodziny i systemie pieczy zastępczej,

4) innym osobom, na których zgodnie z przepisami ustawy z dnia 25 lutego 1964 r. - Kodeks rodzinny i opiekuńczy ciąży obowiązek alimentacyjny, z wyjątkiem osób o znacznym stopniu niepełnosprawności

- jeżeli nie podejmują lub rezygnują z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w celu sprawowania opieki nad osobą legitymującą się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności albo orzeczeniem o niepełnosprawności łącznie ze wskazaniami: konieczności stałej lub długotrwałej opieki lub pomocy innej osoby w związku ze znacznie ograniczoną możliwością samodzielnej egzystencji oraz konieczności stałego współudziału na co dzień opiekuna dziecka w procesie jego leczenia, rehabilitacji i edukacji.

Utrzymanie w mocy decyzji organu I instancji przez SKO opierało się na dokonaniu przez organ odwoławczy dodatkowych ustaleń związanych z treścią art. 17b u.ś.r. Zgodnie z ust. 1 tego artykułu w przypadku, gdy o świadczenia, o których mowa w art. 16a i art. 17 ubiegają się rolnicy, małżonkowie rolników bądź domownicy, świadczenia te przysługują odpowiednio:

1) rolnikom w przypadku zaprzestania prowadzenia przez nich gospodarstwa rolnego;

2) małżonkom rolników lub domownikom w przypadku zaprzestania prowadzenia przez nich gospodarstwa rolnego albo wykonywania przez nich pracy w gospodarstwie rolnym.

Zaprzestanie prowadzenia gospodarstwa rolnego lub zaprzestanie wykonywania pracy w gospodarstwie rolnym, o których mowa w ust. 1, potwierdza się stosownym oświadczeniem złożonym pod rygorem odpowiedzialności karnej za składanie fałszywych zeznań. Składający oświadczenie jest obowiązany do zawarcia w nim klauzuli następującej treści: "Jestem świadomy odpowiedzialności karnej za złożenie fałszywego oświadczenia.". Klauzula ta zastępuje pouczenie organu o odpowiedzialności karnej za składanie fałszywych zeznań (art. 17b ust. 2 ustawy).

Skarżący w trakcie postępowania przed organem I instancji złożył takie oświadczenie (k. 2 v. akt adm.). Co do zasady nie ma obowiązku badania treści tego oświadczenia (tj. co do faktów) przez organy orzekające w sprawie, co jednak nie wyklucza możliwości oceny prawdziwości oświadczenia jako dowodu w sprawie. Ocena ta powinna się przy tym odbywać z poszanowaniem ogólnych reguł swobodnej oceny dowodów, tym bardziej że oświadczenie jest składane właśnie pod rygorem odpowiedzialności karnej. Odpowiedzialność za złożenie oświadczenia przerzucana jest na osobę, która dane oświadczenie składa. Tego rodzaju ułatwienie dowodowe nie oznacza, że oświadczenie rolnika nie może podlegać weryfikacji przez organ orzekający w sprawie świadczenia pielęgnacyjnego. Takie założenie byłoby sprzeczne z podstawowym obowiązkiem wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy zgodnie z rzeczywistością (zasada prawdy obiektywnej). Nie przeczy temu również fakt, że oświadczenie jest składane pod rygorem odpowiedzialności karnej (por. m.in. wyrok WSA w Lublinie z 30 marca 2022 r., sygn. II SA/Lu 99/22, wyrok WSA w Krakowie z 7 lutego 2022 r., sygn. III SA/Kr 1600/21, wyrok WSA w Lublinie z 9 grudnia 2021 r., sygn. II SA/Lu 773/21). Skoro jednak ustawa wprowadza taki rodzaj dowodu, tj. oświadczenie, i to składane pod rygorem odpowiedzialności karnej, przeciwne jego treści ustalenie organu musi opierać się na jednoznacznym wykazaniu, że oświadczenie to nie polega na prawdzie.

W rozpatrywanym przypadku o uznaniu przez SKO, że skarżący – wbrew oświadczeniu – "nie zrezygnował z aktywności zawodowej" w charakterze rolnika przesądziły dwa elementy, a mianowicie fakt, że w dacie wydania decyzji w dalszym ciągu był on zarejestrowany w systemie informatycznym ARiMR jako producent rolny, jak również ustalenie, że skarżący w 2022 r. ubiegał się o zwrot podatku akcyzowego zawartego w cenie oleju napędowego wykorzystywanego do produkcji rolnej.

Należy jednak zauważyć, że ze złożonego przez skarżącego oświadczenia o zaprzestaniu prowadzenia gospodarstwa rolnego albo wykonywania pracy w gospodarstwie rolnym wynika, że miało to miejsce od dnia 18 lipca 2022 r. Tego samego dnia oświadczył on na piśmie (k. 9 akt adm.), że wycofał wniosek o przyznanie dopłat bezpośrednich do gospodarstwa rolnego na rok 2022 i "tym samym rezygnuje całkowicie z pracy w polu jak i zarządzania nim". Co więcej, przedłożył także umowę dzierżawy gospodarstwa rolnego, zawartej w dniu 18 lipca 2022 r., na podstawie której wydzierżawił wraz z żoną należące do nich gospodarstwo na rzecz S. O. na okres 10 lat. Dalej ze znajdującej się w aktach sprawy decyzji Kierownika Biura Powiatowego ARiMR w Starachowicach z dnia 29 sierpnia 2022 r. wynika, że postępowanie w sprawie przyznania płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego na rok 2022 wobec A. M. zostało w całości umorzone.

Trzeba w tym miejscu podkreślić, że świadczenie pielęgnacyjne jest przyznawane osobom, które nie mogą podjąć zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej lub które są zmuszone do rezygnacji z zatrudnienia (innej pracy zarobkowej) ze względu na konieczność osobistego sprawowania opieki nad osobą niepełnosprawną. Świadczenie to jest zatem skierowane do osób zdolnych i gotowych do wykonywania pracy zarobkowej, które dobrowolnie nie podejmują tego rodzaju pracy lub z niej rezygnują w celu wykonywania czynności związanych z opieką nad osobą wymagającą opieki. Jest to świadczenie rekompensujące brak możliwości uzyskiwania dochodu z pracy zarobkowej w związku z niepodjęciem lub rezygnacją z pracy zarobkowej w celu sprawowania opieki nad niepełnosprawnym członkiem rodziny. Świadczenie pielęgnacyjne ma zatem zastąpić dochód wynikający ze świadczenia pracy, której nie może podjąć lub z której musi zrezygnować osoba pielęgnująca. Istotą świadczenia pielęgnacyjnego jest więc częściowe zrekompensowanie opiekunowi niepełnosprawnego strat finansowych spowodowanych niemożnością podjęcia pracy lub rezygnacją z niej w związku z koniecznością opieki nad osobą niepełnosprawną (por. m.in. wyrok NSA z 21 sierpnia 2018 r., sygn. I OSK 1124/18).

Nie kwestionując zatem wywodów SKO dotyczących tego, że wpisu producenta do ewidencji producentów dokonuje się w drodze decyzji administracyjnej, która zawiera również informację o nadanym numerze identyfikacyjnym i w konsekwencji uprawnia do ubiegania się o uzyskanie płatności, trzeba zaakcentować, że skarżący jednoznacznie wykazał, że w 2022 roku zrezygnował z takich płatności. Co więcej, jak podniósł w skardze, z dniem 1 lutego 2023 r. został wykreślony z rejestru producentów rolnych. Informacja ma w tym przypadku znaczenie o tyle, że pokazuje, iż w 2023 roku skarżący takich płatności również nie uzyska. W tej sytuacji, mając na uwadze wskazany wyżej cel świadczenia pielęgnacyjnego, tj. zastąpienie dochodu uzyskiwanego dotychczas z wykonywanej pracy (w tym przypadku w rolnictwie), w ocenie Sądu nie można traktować jako czynnika decydującego o wyłączeniu możliwości przyznania świadczenia pielęgnacyjnego wyłącznie faktu zarejestrowania w systemie ARiMR w charakterze producenta rolnego – w sytuacji gdy dana osoba nie korzysta ze świadczeń finansowych z tym związanych. Ponadto, jak wyżej wspomniano, na podstawie umowy z dnia 18 lipca 2022 roku skarżący wydzierżawił gospodarstwo rolne innej osobie na okres 10 lat, co dodatkowo poddaje w wątpliwość możliwość uznawania go za producenta rolnego.

Jeśli zaś chodzi o kwestię związaną z ubieganiem się o zwrot podatku akcyzowego zawartego w cenie oleju napędowego wykorzystywanego do produkcji rolnej, z uzyskanej jak dotąd informacji wynika, że skarżący ubiegał się o taki zwrot w roku 2022. Trzeba jednak zwrócić uwagę, że jak wynika z art. 6 ust. 1, art. 5 ust. 2 i art. 7 ust. 1 ustawy z dnia 10 marca 2006 r. o zwrocie podatku akcyzowego zawartego w cenie oleju napędowego wykorzystywanego do produkcji rolnej (t.j. – aktualny na datę decyzji organu II instancji – z 2022 roku poz. 846 ze zm.), wniosek o zwrot podatku składa się w terminach od dnia 1 lutego do ostatniego dnia lutego i od dnia 1 sierpnia do dnia 31 sierpnia danego roku, zwrot ten przyznaje się za okres 6 miesięcy poprzedzających miesiąc złożenia wniosku o zwrot, zaś wypłata zwrotu następuje w terminach od dnia 1 kwietnia do dnia 30 kwietnia - jeżeli wnioski zostały złożone w terminie od dnia 1 lutego do ostatniego dnia lutego, oraz od dnia 1 października do dnia 31 października - jeżeli wnioski zostały złożone w terminie od dnia 1 sierpnia do dnia 31 sierpnia. Do wniosku o zwrot podatku dołącza się m.in. faktury VAT albo ich kopie, stanowiące dowód zakupu oleju napędowego w okresie 6 miesięcy poprzedzających miesiąc złożenia wniosku (art. 6 ust. 3 pkt 1 ww. ustawy). Z uzyskanej jak dotąd przez organ informacji nie wynika za jakie okresy roku 2022 skarżący ubiegał się o zwrot podatku akcyzowego, a w szczególności czy zwrot ten obejmował także okres po 18 lipca 2022 r., tj. dacie wydzierżawienia gospodarstwa, a zarazem złożenia wniosku o przyznanie świadczenia pielęgnacyjnego. Nawet jeśli skarżący złożył wniosek o zwrot podatku w sierpniu 2022 roku, to nie można wykluczyć, że dotyczył on jeszcze działalności rolniczej prowadzonej przed 18 lipca 2022 roku (do wniosku musiał dołączyć faktury VAT opatrzone określonymi datami) – skoro zgodnie z ww. przepisami zwrot przyznaje się za okres 6 miesięcy poprzedzających miesiąc złożenia wniosku o zwrot. Wówczas zaś w ocenie Sądu nie byłoby przeszkód do uznania, że skarżący rzeczywiście we wskazanej dacie zaprzestał prowadzenia gospodarstwa rolnego albo wykonywania pracy w gospodarstwie rolnym, co konsekwentnie wykazywał, w szczególności jeśli chodzi o rezygnację z dochodu związanego z gospodarstwem.

W świetle powyższych rozważań Sąd uznał, że wydając decyzje organy obu instancji naruszyły przepisy postępowania, tj. art. 7, art. 77 § 1, art. 80 i art. 107 § 3 k.p.a. w sposób mogący mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Wobec tego, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c oraz art. 135 p.p.s.a. należało uchylić zaskarżoną decyzję oraz decyzję organu I instancji. Przy ponownym rozpoznaniu sprawy organy uwzględnią przedstawione wyżej uwagi i poczynią w związku z tym jednoznaczne ustalenia we wskazanym kierunku.