Wyrok WSA w Olsztynie, sygn. akt I SA/Ol 300/21
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie
Data orzeczenia: 2021-07-08 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6115 Podatki od nieruchomości, w tym podatek rolny, podatek leśny oraz łączne zobowiązanie pieniężne
Hasła tematyczne: Podatkowe postępowanie
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 215 §1 i §3
journal: Dz.U. 2020 poz 1325
law: Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa - t.j.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Ryszard Maliszewski Sędziowie sędzia WSA Katarzyna Górska sędzia WSA Andrzej Brzuzy (sprawozdawca) po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 8 lipca 2021r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi E. B., P. B. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia "[...]", nr "[...]" w przedmiocie sprostowania decyzji w sprawie podatku od nieruchomości na 2014 r. oddala skargę.


UZASADNIENIE

Postanowieniem z "[...]", nr "[...]"Samorządowe Kolegium Odwoławcze w "[...]" (dalej jako: "SKO", "organ") sprostowało z urzędu oczywistą omyłkę pisarską w decyzji z "[...]", nr "[...]" (dalej jako: "decyzja sprostowana", "rozstrzygnięcie sprostowane"), uchylającej w całości decyzję Burmistrza "[...]" z "[...]", nr "[...]" i orzekającej co do istoty, poprzez ustalenie E. B. i P. B. (dalej jako: "strona" "podatnicy", "skarżący") zobowiązania podatkowego w podatku od nieruchomości za 2020 r. w kwocie 3.654 zł (po zaokrągleniu do pełnych złotych), przyjmując za podstawę opodatkowania budynek przeznaczony na cele rekreacyjne o powierzchni 370 m2, położony przy ul. "[...]", przy zastosowaniu stawki 7,73 zł za m2 powierzchni użytkowej (§1 ust. 2 pkt 5 lit. c uchwały z 28 listopada 2013 r. Rady Miejskiej w "[...]" nr "[...]") oraz grunty pozostałe o powierzchni 3.971 m2, przy zastosowaniu stawki 0,20 zł za m2 powierzchni użytkowej (§1 ust. 2 pkt 3 ww. uchwały)

Sprostowanie decyzji polegało na wpisaniu na pierwszej stronie, w wierszu 23 od góry, w miejsce roku "2020" - rok "2014". Natomiast, w wierszu 25 od góry, w miejsce adresu: "przy ul. "[...]"" - adres: "w "[...]"".

W uzasadnieniu organ podniósł, iż analiza sprostowanej decyzji wykazała, że podczas przepisywania jej tekstu błędnie podano rok, którego dotyczyło zobowiązanie podatkowe. Wpisano rok "2020" zamiast "2014" oraz omyłkowo podano błędny adres położenia opodatkowanego budynku, bowiem w miejsce adresu: "przy ul. "[...]"" należało wpisać: "w "[...]"". Jednocześnie, jako podstawę rozstrzygnięcia SKO wskazało art. 215 §1 ustawy z 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t.j. Dz. U. z 2020 r., poz. 1325-dalej jako: "O.p."), zgodnie z którym organ podatkowy może z urzędu, bądź na żądanie strony, prostować w drodze postanowienia błędy rachunkowe oraz inne oczywiste omyłki w wydanej przez ten organ decyzji.

Zażaleniem z 18 listopada 2020 r. strona, reprezentowana przez adwokata F. B. (dalej jako: "pełnomocnik", "pełnomocnik skarżących", "pełnomocnik strony") zaskarżyła postanowienie organu w całości, zarzucając naruszenie art. 215 §1 O.p., poprzez zastosowanie trybu określonego w tym przepisie do merytorycznej zmiany sprostowanej decyzji.

W uzasadnieniu pełnomocnik wskazał, że tryb rektyfikacji decyzji przewidziany w tym przepisie może być stosowany jedynie do oczywistych omyłek, to jest widocznych na pierwszy rzut oka, bez konieczności jakiejkolwiek głębszej analizy.

Nie może natomiast służyć merytorycznej zmianie rozstrzygnięcia. W jego ocenie, w wyniku wydania zaskarżonego postanowienia doszło do merytorycznej zmiany sprostowanego rozstrzygnięcia, ponieważ sprostowanie to prowadzi do ustalenia zobowiązania podatkowego za inną nieruchomość i inny rok.

Orzekające w II instancji SKO postanowieniem z "[...]", nr "[...]" utrzymało w mocy zaskarżone rozstrzygnięcie. W uzasadnieniu organ wskazał, powołując się na treść wyroku WSA w Krakowie z 20 lutego 2018 r., sygn. akt I SA/Kr 822/17 SKO (orzeczenia dostępne w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych na stronie internetowej: https://orzeczenia.nsa.gov.pl), że oczywista omyłka, to błąd polegający na tym, że przez przeoczenie, niewłaściwy dobór słów, czy też omyłkę pisarską zostało wyrażone coś, co w sposób oczywisty i widoczny jest sprzeczne z myślą wyrażoną niedwuznacznie przez organ. Oczywistość omyłki wynikać powinna bądź z natury samego błędu, bądź z porównania rozstrzygnięcia z uzasadnieniem, z treścią wniosku, czy też innymi okolicznościami. Dodał też, że sprostowaniu podlega oczywista omyłka zawarta zarówno w rozstrzygnięciu (sentencji), jak i w uzasadnieniu orzeczenia.

Organ przyznał też rację pełnomocnikowi strony, że sprostowaniu podlegają omyłki, których oczywisty charakter nie budzi wątpliwości i nie wymaga szczegółowych zabiegów wyjaśniających. Jednakże, zdaniem SKO, do takich właśnie należy zaliczyć omyłki zawarte w decyzji sprostowanej. Organ podkreślił również, że sprawa wymiaru zobowiązania podatkowego rozpoznawana była już w dwóch instancjach w postępowaniu podatkowym. Ponadto, poddana była dwuinstancyjnej kontroli sądowoadministracyjnej. Wskazał też, że wszystkie akty orzecznicze dotyczyły roku podatkowego 2014 i nieruchomości położonej w "[...]","[...]". Takie cechy charakterystyczne sprawy wynikają również z uzasadnienia sprostowanego rozstrzygnięcia. Dlatego też, zdaniem SKO podanie wadliwych danych w opisie decyzji musi być uznane za oczywiste omyłki oraz jako takie sprostowane w drodze postanowienia.

Skargą z 3 marca 2021 r. wniesioną do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie pełnomocnik skarżących wniósł o uchylenie w całości zaskarżonego rozstrzygnięcia oraz postanowienia go poprzedzającego. Wniósł również o zasądzenie kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa prawnego według norm przepisanych. Zaskarżonemu postanowieniu zarzucił naruszenie art. 233 §1 pkt 1 O.p. w zw. z art. 239 O.p. i w zw. z art. 215 §1 tej ustawy, poprzez utrzymanie w mocy postanowienia I instancyjnego, pomimo jego wydania z naruszeniem art. 215 §1 O.p., polegającego na zastosowaniu trybu określonego w tym przepisie do merytorycznej zmiany decyzji.

W uzasadnieniu skargi pełnomocnik podkreślił, że sprostowaniu może podlegać oczywiste przeoczenie, czy zastosowanie niewłaściwego słowa lub omyłka pisarska o charakterze elementarnym, które nie wpływają na treść i znaczenie prostowanego orzeczenia. Nie można więc uznać, w jego ocenie, że okres rozliczeniowy, którego dotyczy wymiar podatku a także oznaczenie nieruchomości, której dotyczy podatek nie wpływają nie wpływają na treść rozstrzygnięcia. Szczególnie, że równolegle prowadzone było i jest postępowanie dotyczące wymiaru podatku od nieruchomości za inne lata, w tym także za rok 2020.

W odpowiedzi na skargę SKO, podtrzymują swoje dotychczasowe stanowisko wskazało, że zarzuty skargi są bezpodstawne i wniosło o jej oddalenie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie zważył, co następuje:

Skarga nie jest zasadna.

Zgodnie z art. 1 §2 ustawy z 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2021 r., poz. 137), sąd kontroluje zaskarżone akty pod względem ich zgodności z prawem, przy czym nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, lecz granicami danej sprawy - art. 134 §1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r. poz. 2325, ze zm., dalej jako: "P.p.s.a."). Sąd ma obowiązek dokonać oceny zgodności z prawem zaskarżonego aktu, biorąc pod uwagę wszelkie naruszenia prawa, które mogły mieć wpływ na wynik sprawy, nawet jeżeli nie zostały podniesione w skardze. Uchylenie zaskarżonego aktu następuje w szczególności w przypadku, gdy narusza on przepisy prawa materialnego lub przepisy postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy (art. 3 §1 w związku z art. 145 §1 pkt 1 lit. c P.p.s.a.).

Sprawa została rozpoznana w trybie uproszczonym, stosownie do art. 119 pkt 3 P.p.s.a. Zgodnie z tym przepisem, sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym, jeżeli przedmiotem skargi jest postanowienie wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie.

W ocenie Sądu płaszczyzna i istota sporu w niniejszej sprawie dotyczy zasadności i prawidłowości zastosowania przez organ administracji publicznej trybu rektyfikacji decyzji do popełnionych w niej błędów, dotyczących określenia roku, za który wymierzono podatek od nieruchomości oraz oznaczenia adresu nieruchomości podlegającej opodatkowaniu.

Zgodnie z art. 215 §1 O.p. organ podatkowy może, z urzędu lub na żądanie strony, prostować w drodze postanowienia błędy rachunkowe oraz inne oczywiste omyłki w wydany przez ten organ decyzji.

Według art. 215 §3 O.p., na postanowienie w sprawie sprostowania służy zażalenie.

Zaskarżonym postanowieniem SKO sprostowało z urzędu oczywistą omyłkę w decyzji uchylającej decyzję organu I instancji w całości i orzekającej co do istoty w ten sposób, że w rozstrzygnięciu (wiersz 23 i 25) zastąpiono wskazany omyłko: rok "2020", rokiem "2014" oraz adres: "przy ul. "[...]"", adresem "w "[...]"".

Zdaniem pełnomocnika skarżących błędy popełnione przez organ, a następnie sprostowane z urzędu należy zakwalifikować jako błędy merytoryczne, zmieniające treść decyzji, a nie jako oczywiste omyłki, które można sprostować w trybie art. 215 §1 O.p..

Ze wskazanym stanowiskiem pełnomocnika strony nie sposób się zgodzić. W pierwszej kolejności należy zaznaczyć, że ustawodawca nie wykluczył możliwości korygowania rozstrzygnięcia w drodze sprostowania omyłek występujących w jego treści. Jest to dopuszczalne, o ile błąd ten ma charakter oczywisty, który stanowi granicę dopuszczalności jego sprostowania i stanowi kryterium oceny błędu, pozwalając na jego sprostowanie w trybie art. 215 §1 O.p. Na podstawie tego przepisu można więc naprawić jedynie oczywiste przeoczenie, czy zastosowanie niewłaściwego słowa lub omyłkę pisarską o charakterze elementarnym, nie wpływające na treść i znaczenie sprostowanej decyzji (por. wyroki NSA: z 31 marca 2015 r., sygn. akt II GSK 159/14, z 13 czerwca 2014 r., sygn. akt I FSK 1046/13, czy też wyrok WSA w Krakowie z dnia 23 maja 2016 r., sygn. akt I SA/Kr 373/16).

Nadmienić też należy, że art. 215 §1 O.p. nie zawiera definicji błędów rachunkowych, czy innych oczywistych omyłek. Należy mieć zatem na względzie ich potoczne znaczenie. Pod pojęciem oczywistej omyłki należy zatem rozumieć taki błąd słowny, który nie budzi najmniejszej wątpliwości. W tym miejscu na uwagę zasługuje wyrok NSA z 11 września 2019 r., sygn. akt II FSK 3901/17, z którym Sąd w pełni się identyfikuje, że sprostowaniu podlega jedynie niewątpliwe, jednoznaczne i ewidentne przeoczenie, czy zastosowanie niewłaściwego słowa lub niedokładność, przeinaczenie, przejęzyczenie pisarskie, które nie wpływają na treść i znaczenie prostowanego orzeczenia. Oczywistość omyłki powinna wynikać z natury samego błędu, bądź z porównania rozstrzygnięcia z uzasadnieniem decyzji, treścią wniosku lub dowodów zebranych w sprawie. Sprostowaniu w tym zakresie podlega zarówno rozstrzygnięcie (sentencja), jak i uzasadnienie decyzji (postanowienia). Przy czym, sprostowanie to nie może prowadzić, jak już wcześniej wspomniano do zmiany merytorycznej rozstrzygnięcia, czy ponownego rozstrzygnięcia sprawy w sposób odmienny od pierwotnego.

Przenosząc powyższe na grunt rozpatrywanej sprawy należy stwierdzić, że w tym przypadku mamy do czynienia ze zwykłą niedokładnością, która w ocenie Sądu w żaden sposób nie wpływa na treść i znaczenie sprostowanego rozstrzygnięcia. W pierwszej kolejności należy zauważyć, że sprostowana decyzja jest decyzją odwoławczą, której przedmiotem jest rozstrzygnięcie organu I instancji z "[...]", dotyczące wymiaru podatku od nieruchomości na 2014 r. W skład zaś zobowiązania podatkowego, zgodnie z jego treścią wchodzi podatek od nieruchomości dla nieruchomości zlokalizowanej pod adresem - "[...]" (k. 4 akt podatkowych). Co istotne, decyzja sprostowana odwołując się w wierszu 15-17 do decyzji wymiarowej, wyraźnie wskazuje na rok 2014 a nie 2020 (k. 11 akt podatkowych). Porównując też wiersz 17 od góry i wiersz 10 od dołu z wierszem 23 (gdzie błędnie umieszczono rok 2020) zamieszczone, co istotne na tej samej stronie omyłka ta, jest widoczna w ocenie Sąd już na pierwszy rzut oka, bez konieczności jakiejkolwiek głębszej analizy treści rozstrzygnięcia (k. 11 akt podatkowych).

O oczywistości omyłek świadczy również proste porównanie sentencji decyzji sprostowanej z treścią jej uzasadnienia. Jego prosta analiza, dokonana przez Sąd wyraźnie pokazuje, że SKO rozstrzygało o podatku od nieruchomości za rok "2014", a nie "2020", jak błędnie podnosi to pełnomocnik skarżących (wiersz 10 od dołu, k. 11 akt podatkowych, wiersz 4 i 15 od dołu, k. 11 akt podatkowych, s. 2 decyzji odwoławczej) oraz dotyczyło nieruchomości zlokalizowanej pod adresem ""[...]"", a nie "ul. "[...]"", (wiersz 7 od góry, k. 10 akt podatkowych). Sąd zwrócił też uwagę, co również przekonuje, że mamy do czynienia z oczywistą omyłką, że przy błędnym adresie nieruchomości wskazano powierzchnię "370 m2", odpowiadającą w rzeczywistości nieruchomości prawidłowej, zlokalizowanej pod adresem "[...]" (wiersz 9 od góry, k. 10 akt podatkowych i wiersz 5 od dołu, k. 4 akt podatkowych). Trzeba także podkreślić, że przedmiotowe omyłki pojawiają się w decyzji sprostowanej tylko raz i nie mają w jej treści innych powtórzeń, wskazując na ich oczywisty charakter. Ponadto, na dokonane rozstrzygnięcie zawsze należy patrzeć kompleksowo, a nie wybiórczo i ze z góry założoną tezą, jak zrobił to pełnomocnik skarżących. Tym bardziej, jak wielokrotnie podkreślały sądy administracyjne, że podstawa prawna, rozstrzygnięcie oraz uzasadnienie muszą być tożsame i ze sobą skorelowane. Nie można ich więc czytać oddzielnie. Nie można również tego czynić, jeśli mamy do czynienia z decyzją odwoławczą, w oderwaniu od rozstrzygnięcia I instancyjnego (pierwotnego). Już choćby ich proste porównanie bezspornie pokazuje, że postępowanie wymiarowe dotyczyło roku 2014 i nieruchomość zlokalizowanej pod adresem "[...]", a użycie wadliwego ich oznaczenia w treści decyzji odwoławczej jest uchybieniem o charakterze nieistotnym, które podlega sprostowaniu właśnie w trybie art. 215 §1 O.p. (jak uczyniło to SKO). Należy również zauważyć, że pełnomocnik skarżących nie wyjaśnił przekonująco, w jaki sposób przedmiotowe omyłki, zważywszy na pełną treść decyzji sprostowanej miałyby wpłynąć na jej merytoryczną zmianę.

W tym miejscu należy podnieść, że kwestią sprostowania, będącego przedmiotem niniejszego postępowania zajmował się już tut. Sąd w innej sprawie o sygnaturze akt I SA/Ol 842/20 (wyrok z 31 marca 2021 r.), który wyraźnie podkreślił, że: "Błąd dotyczący roku podatkowego oraz miejsca położenia nieruchomości, jako oczywista omyłka, może podlegać - stosownie do (...) art. 215 §1 O.p. - sprostowaniu.".

W ocenie Sądu organ odwoławczy, wydając postanowienie o sprostowaniu decyzji postąpił prawidłowo, a swoje rozstrzygnięcie uzasadnił w sposób rzetelny i wszechstronny. Błędy zaś zawarte w podjętym rozstrzygnięciu należało potraktować jako oczywiste omyłki, które podlegały sprostowaniu w trybie art. 215 §1 O.p. Podkreślić również należy, że sprostowane omyłki, objęte niniejszym postępowaniem nie prowadzą, wbrew twierdzeniom pełnomocnika skarżących do zmiany merytorycznej rozstrzygnięcia, w sposób odmienny od decyzji pierwotnej. Istnieje również możliwość natychmiastowego i niepozostawiającego jakichkolwiek wątpliwości wykrycia uchybienia, czy to w drodze prostego porównania decyzji z jej uzasadnieniem, czy też prostego jej zestawienia z zebranymi w sprawie dokumentami, np. rozstrzygnięciem I instancyjnym, (por. wyroki NSA: z 20 grudnia 2011 r., sygn. akt II FSK 1158/10, z 13 czerwca 2014 r., sygn. akt I FSK 1046/13, czy też wyrok WSA w Lublinie z 12 marca 2020 r., sygn. akt III SA/Lu 379/19.). Ponadto, wskazane omyłki, jak już wcześniej podkreślono zawiera jedynie sentencja decyzji, w uzasadnieniu zaś organ odwoławczy podał już prawidłowe dane (brak więc ich powtórzenia). Po dokonaniu więc prostego porównania rozstrzygnięcia z uzasadnieniem ich oczywistość jest bezdyskusyjna, wyraźna i niepodważalna.

Mając na uwadze powyższe, w ocenie Sądu, podnoszony przez pełnomocnika strony zarzut naruszenia art. 233 §1 O.p., art. 239 O.p. w zw. z art. 215 §1 O.p. nie zasługuje na uwzględnienie. W tych okolicznościach sprawy brak jest podstaw do stwierdzenia, że zaskarżone postanowienie narusza przepisy prawa.

W tym stanie rzeczy Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie, na podstawie art. 151 P.p.s.a orzekł jak w sentencji wyroku.