Wyrok NSA, sygn. akt II GSK 153/21
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2023-07-06 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6037 Transport drogowy i przewozy
Hasła tematyczne: Transport
Skarżony organ: Inspektor Transportu Drogowego
Treść wyniku: Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy: article: art. 4 pkt 1 i 11, art. 92a ust. 1, 2, 6 i 10
journal: Dz.U. 2019 poz 2140
law: Ustawa z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym - t.j.

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Joanna Kabat-Rembelska Sędzia NSA Cezary Pryca (spr.) Sędzia del.WSA Henryka Lewandowska-Kuraszkiewicz Protokolant Anna Zapała po rozpoznaniu w dniu 6 lipca 2023 r. na rozprawie w Izbie Gospodarczej skargi kasacyjnej K. T. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie z dnia 22 września 2020 r. sygn. akt II SA/Rz 1384/19 w sprawie ze skargi K. T. na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] września 2019 r. nr [...] w przedmiocie kary pieniężnej za naruszenie przepisów o transporcie drogowym 1. oddala skargę kasacyjną; 2. zasądza od K. T. na rzecz Głównego Inspektora Transportu Drogowego 675 (sześćset siedemdziesiąt pięć) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego.


UZASADNIENIE

I

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie wyrokiem z dnia 22 września 2020 r., sygn. akt II SA/Rz 1384/19, działając na podstawie ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (obecnie: tekst jedn. Dz. U. z 2023 r. poz. 259; dalej jako: "p.p.s.a.") oddalił skargę K. T. (dalej jako: "skarżący") na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] września 2019 r. w przedmiocie wymierzenia kary pieniężnej za naruszenie przepisów o transporcie drogowym.

Sąd pierwszej instancji orzekał w następującym stanie faktycznym i prawnym.

W dniu 26 marca 2019 r. przy ul. H. w R. miała miejsce kontrola drogowa pojazdu marki Skoda przeprowadzona przez inspektorów Inspekcji Transportu Drogowego. Kontrolowanym pojazdem skarżący wykonał usługę okazjonalnego przewozu osób, zamówionej poprzez aplikację [...] ([...]) na trasie R. ul. K. – R. ul. H. Ustalenia z kontroli zostały zawarte w protokole nr 117/2019.

Decyzją z dnia [...] czerwca 2019 r. organ pierwszej instancji nałożył na skarżącego karę pieniężną w wysokości 12.000 zł za wykonywanie transportu drogowego bez wymaganego zezwolenia na wykonywanie zawodu przewoźnika drogowego lub bez wymaganej licencji, oraz wykonywanie przewozu okazjonalnego pojazdem niespełniającym kryterium konstrukcyjnego określonego w art. 18 ust. 4a ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym (Dz. U. z 2019 r. poz. 2140 ze zm.; dalej jako: "u.t.d"), z zastrzeżeniem przewozów, o których mowa w art. 18 ust. 4b tej ustawy.

Decyzją z dnia 31 lipca 2019 r. organ pierwszej instancji działając na podstawie art. 92a ust. 2 oraz art. 93 ust. 5 w zw. z art. 93 ust. 1 u.t.d. nałożył na skarżącego karę pieniężną w wysokości 2.000 zł za następujące naruszenia:

1) naruszenie art. 92a ust. 2, 4 i 8 u.t.d. oraz lp. 4.2 załącznika nr 4 do u.t.d. – wykonywanie przewozu drogowego przez kierowcę - skarżącego, który nie posiada orzeczenia lekarskiego o braku przeciwskazań zdrowotnych do wykonywania pracy na stanowisku kierowcy - za co wymierzono karę 1.000 zł;

2) naruszenie art. 92a ust. 2, 4 i 8 u.t.d. oraz lp. 4.3 załącznika nr 4 do u.t.d. – wykonywanie przewozu drogowego przez kierowcę - skarżącego, który nie posiada orzeczenia psychologicznego o braku przeciwskazań psychologicznych do wykonywania pracy na stanowisku kierowcy - za co wymierzono karę 1.000 zł.

Po rozpoznaniu odwołania skarżącego decyzją z dnia [...] września 2019 r. organ odwoławczy działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. 2022 poz. 2000 ze zm.; dalej jako: "k.p.a."), art. 4 pkt 22, art. 39a ust. 1, art. 39j ust. 1-3, art. 39k ust. 1-2, art. 92a ust. 2 i 8 u.t.d. oraz lp. 4.2 i 4.3. załącznika nr 4 do u.t.d. utrzymał w mocy decyzję organu pierwszej instancji.

Skargę na powyższą decyzję organu złożył skarżący. Sąd pierwszej instancji skargę oddalił. W uzasadnieniu Sąd wskazał, że organy na podstawie prawidłowych ustaleń faktycznych stwierdziły, że skarżący jako kierowca wykonywał przewóz drogowy osób, nie posiadając orzeczenia lekarskiego oraz orzeczenia psychologicznego o braku przeciwwskazań zdrowotnych do wykonywania pracy na stanowisku kierowcy. Powyższe naruszenia obowiązków ustawowych są bowiem sankcjonowane karami w łącznej wysokości 2.000 złotych, zgodnie z treścią poz. 4.2. i 4.3. załącznika nr 4 do u.t.d. Zdaniem Sądu powyższą kwalifikacją prawną zachowań skarżącego jako kierowcy, który faktycznie wykonując czynności związane z przewozem drogowym naruszył ustawowe warunku przewozu, koresponduje treść art. 39a ust. 1 pkt. 3-4), art. 39j ust. 1-3 i art. 39k ust. 1-2 w zw. z art. 39m u.t.d. Skarżący kwestionuje status skarżącego jako przedsiębiorcy wykonującego przewóz drogowy - nie ma to jednak w sprawie istotnego znaczenia. W ocenie Sądu istotne jest bowiem to, że skarżący wykonywał faktycznie jako kierowca czynności stanowiące przewóz drogowy w rozumieniu art. 4 pkt. 6a) u.t.d. Zgodnie z art. 4 pkt 6a u.t.d. definicja "przewozu drogowego" jest bardzo szeroka, gdyż obejmuje ona nie tylko transport drogowy (zdefiniowany w art. 4 pkt. 3 w zw. z art. 4 pkt. 1 i 2 u.t.d.) i niezarobkowy przewóz drogowy (zdefiniowany w art. 4 pkt. 4 u.t.d.), lecz także "inny przewóz drogowy" w rozumieniu przepisów rozporządzenia (WE) nr 561/2006 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 15 marca 2006 r. w sprawie harmonizacji niektórych przepisów socjalnych odnoszących się do transportu drogowego oraz zmieniającego rozporządzenia Rady (EWG) nr 3821/85 i (WE) 2135/98, jak również uchylającego rozporządzenie Rady (EWG) nr 3820/85 (Dz.U. UE. L. z 2006 Nr 102 s.1; dalej jako: "rozporządzenie (WE) nr 561/2006 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 15 marca 2006 r."). Zgodnie z art. 4 lit. a) cyt. rozporządzenia (WE) nr 561/2006 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 15 marca 2006 r. "przewozem drogowym" jest "każda podróż odbywana w całości lub części po drogach publicznych przez pojazd, z ładunkiem lub bez, używanym do przewozu osób lub rzeczy". Oznacza, że "innym przewozem drogowym" jest przykładowo przewóz choćby jednej osoby pojazdem w rozumieniu art. 4 lit. b) cyt. rozporządzenia (WE) nr 561/2006 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 15 marca 2006 r., a więc pojazdem silnikowym, ciągnikiem, przyczepą lub naczepą albo zespołem tych pojazdów (z tym zastrzeżeniem, że: "pojazd silnikowy" to pojazd z własnym napędem, poruszający się po drogach, inny niż pojazdy stale poruszające się po szynach i zwykle używany do przewozu osób lub rzeczy, "ciągnik" to pojazd z własnym napędem, poruszający się po drogach, inny niż pojazd stale poruszający się po szynach i skonstruowany specjalnie do ciągnięcia, pchania lub poruszania przyczep, naczep, urządzeń lub maszyn; "przyczepa" to pojazd skonstruowany do sprzęgania go z pojazdem silnikowym lub ciągnikiem; "naczepa" to przyczepa bez przedniej osi sprzęgana w taki sposób, że znaczna cześć jej ciężaru i ciężaru jej ładunku spoczywa na ciągniku lub pojeździe silnikowym). Pojazdem w ramach przewozu drogowego w rozumieniu art. 4 lit. a) cyt. rozporządzenia (WE) nr 561/2006 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 15 marca 2006 r. jest więc każdy pojazd silnikowy, niezależnie od cech konstrukcyjnych. Jednocześnie przepis art. 4 lit. c) powyższego rozporządzenia stanowi, że "kierowca" to osoba, "która prowadzi pojazd nawet przez krótki okres, lub która jest przewożona w pojeździe w celu podjęcia w ramach swoich obowiązków jego prowadzenia w razie potrzeby". Sąd mając na uwadze powyższe podkreślił, że w sprawie bezsprzecznie ustalono, że skarżący za pośrednictwem aplikacji [...] podjął się jako kierowca czynności polegających na odpłatnym przewozie osoby do ustalonego miejsca przeznaczenia.

II

Skargę kasacyjną na powyższy wyrok WSA w Rzeszowie złożył skarżący, zaskarżając go w całości.

Zaskarżonemu orzeczeniu, na podstawie art. 174 pkt 1 i pkt 2 p.p.s.a., zarzucił:

I. naruszenie prawa materialnego w postaci:

1) niewłaściwego zastosowania art. 4 pkt 1 oraz art. 5b u.t.d. w zw. z lp. 4.2 oraz lp. 4.3 załącznika nr 4 do ww. ustawy, polegające na wymierzeniu skarżącemu kary w wysokości 2.000 zł w sytuacji, w której czynności podejmowane przez Skarżącego kasacyjnie nie mieszczą się w definicji krajowego transportu drogowego, o którym mowa w art. 4 pkt 1 u.t.d. (głównie ze względu na to, że czynności skarżącego kasacyjnie nie nosiły znamion wykonywania działalności gospodarczej);

2) niewłaściwego zastosowania art. 92a ust. 1 oraz art. 92a ust. 6 u.t.d. w zw. z lp. 4.2 załącznika nr 4 do ww. ustawy polegające na wymierzeniu skarżącemu kary w wysokości 1.000 zł za wykonywanie przewozu drogowego przez kierowcę, który nie posiada orzeczenia lekarskiego o braku przeciwwskazań zdrowotnych do wykonywania pracy na stanowisku kierowcy, w sytuacji w której czynności podejmowane przez Skarżącego nie mieszczą się w definicji krajowego transportu drogowego, o którym mowa w art. 4 pkt 1 u.t.d., w związku z czym skarżący nie był obowiązany do legitymowania się ww. orzeczeniem;

3) niewłaściwego zastosowania art. 92a ust. 1 i 6 u.t.d. w zw. z lp. 4.3 załącznika nr 4 do ww. ustawy polegające na wymierzeniu Skarżącemu kary w wysokości 1.000 zł za wykonywanie przewozu drogowego przez kierowcę, który nie posiada orzeczenia psychologicznego o braku przeciwwskazań zdrowotnych do wykonywania pracy na stanowisku kierowcy, w sytuacji w której czynności podejmowane przez skarżącego nie mieszczą się w definicji krajowego transportu drogowego, o którym mowa w art. 4 pkt 1 u.t.d., w związku z czym skarżący nie był obowiązany do legitymowana się ww. orzeczeniem;

4) niezastosowania przepisu art. 92a ust 10 u.t.d, w sytuacji, w której za ten sam czyn, stwierdzony jednym protokołem kontroli z dnia 26 marca 2019 r. wymierzona została zarówno kara 12.000 zł, na podstawie załącznika nr 3 do ww. ustawy (zgodnie z decyzją z dnia [...] czerwca 2019 r.), jak i kara 2.000 zł, w oparciu o załącznik nr 4 do ww. ustawy (zgodnie z decyzją z dnia 31 lipca 2019 r.)

II. naruszenie przepisów postępowania mające istotny wpływ na wynik sprawy, tj.:

5) art. 141 § 4 p.p.s.a. poprzez brak pełnego wyjaśnienia podstawy prawnej rozstrzygnięcia oraz brak odniesienia się do wszystkich wskazanych zarzutów skargi skierowanej do decyzji Głównego Inspektora Transportu Drogowego przejawiający się w braku wyczerpującego ustosunkowania się w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku do zarzutu naruszenia art. 7 oraz art. 77 § 1 k.p.a. w kontekście niepodjęcia wszelkich niezbędnych czynności oraz braku zebrania i rozpatrzenia materiału dowodowego, a w szczególności:

a) zaniechania ustalenia okoliczności mających istotne znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy takich jak ustalenie czy wykonywane przez Skarżącego czynności stwierdzone protokołem kontroli nosiły cechy wykonywania działalności gospodarczej,

b) braku zweryfikowania przez organ czy Skarżący posiadał status przedsiębiorcy w chwili przeprowadzenia kontroli,

c) zaniechania ustalenia, w jaki sposób doszło do skojarzenia kierującego z pasażerem oraz w jaki sposób odbyła się płatność,

d) braku wyjaśnienia zasad działalności aplikacji, dzięki której doszło do wspólnego przejazdu,

e) poprzez uznanie, że płatność za przejazd miała nastąpić na rzecz Skarżącego, podczas gdy powyższe nie znajduje potwierdzenia w zebranym materiale dowodowym i jest sprzeczne z istotą działania aplikacji, z której korzystał pasażer. Jednocześnie ww. naruszenie miało istotny wpływ na wynik sprawy, gdyż WSA w Rzeszowie pominął podczas rozpoznawania sprawy podniesione wyżej okoliczności, zaś gdyby okoliczności te nie zostały pominięte, rozstrzygnięcie wydane w sprawie mogło być odmienne;

6) art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) i c) p.p.s.a poprzez nieuwzględnienie skargi, mimo rażącego naruszenia przez Głównego Inspektora Transportu Drogowego przepisów art. 7, 77 § 1 k.p.a. polegające na niepodjęciu wszelkich niezbędnych czynności oraz braku zebrania i wszechstronnego rozpatrzenia materiału dowodowego, a w szczególności:

a) zaniechania ustalenia okoliczności mających istotne znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy takich jak ustalenie czy wykonywane przez Skarżącego czynności stwierdzone protokołem kontroli nosiły cechy wykonywania działalności gospodarczej,

b) braku zweryfikowania przez organ czy skarżący posiadał status przedsiębiorcy w chwili przeprowadzenia kontroli,

c) zaniechania ustalenia, w jaki sposób doszło do skojarzenia kierującego z pasażerem oraz w jaki sposób odbyła się płatność,

d) braku wyjaśnienia zasad działalności aplikacji, dzięki której doszło do wspólnego przejazdu,

e) poprzez uznanie, że płatność za przejazd miała nastąpić na rzecz skarżącego, a więc przewóz miał charakter odpłatny, podczas gdy powyższe nie znajduje potwierdzenia w zebranym materiale dowodowym i jest sprzeczne z istotą działania aplikacji, z której korzystał pasażer.

Wobec powyższego skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i rozpoznanie skargi poprzez uchylenie decyzji Głównego Inspektora Transportu Drogowego oraz zwrot kosztów postępowania kasacyjnego, w tym kosztów zastępstwa prawnego według norm przepisanych.

III

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga kasacyjna nie jest zasadna i podlega oddaleniu.

Zgodnie z art. 183 § 1 p.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, bierze jednak z urzędu pod uwagę nieważność postępowania. W niniejszej sprawie nie występują przesłanki nieważności postępowania sądowoadministracyjnego enumeratywnie wyliczone w art. 183 § 2 p.p.s.a. Z tego względu Naczelny Sąd Administracyjny przy rozpoznaniu sprawy związany był granicami skargi kasacyjnej. Granice te są wyznaczone wskazanymi w niej podstawami, którymi - zgodnie z art. 174 p.p.s.a. - może być naruszenie prawa materialnego przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie (art. 174 pkt 1 p.p.s.a.) albo naruszenie przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy (art. 174 pkt 2 p.p.s.a.).

Stosownie do art. 184 p.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny oddala skargę kasacyjną, jeżeli nie ma usprawiedliwionych podstaw albo jeżeli zaskarżone orzeczenie mimo błędnego uzasadnienia odpowiada prawu. Z dyspozycji tej normy wynika, że oddalenie skargi kasacyjnej jest następstwem uznania jej przez sąd za bezzasadną. Skarga kasacyjna jest bezzasadna także wówczas, gdy samo orzeczenie jest zgodne z prawem, a błędne jest jedynie jego uzasadnienie. Dotyczy to również przypadku, kiedy uzasadnienie prawidłowego orzeczenia jest błędne tylko w części (por. wyroki NSA z dnia: 17 maja 2011 r., sygn. akt I OSK 113/11; 20 stycznia 2006 r., sygn. akt I OSK 344/05 i sygn. akt I OSK 345/05; 12 października 2022 r., sygn. akt III FSK 1326/21). Orzeczenie odpowiada prawu mimo błędnego uzasadnienia, gdy nie ulega wątpliwości, że po usunięciu błędów zawartych w uzasadnieniu sentencja nie uległaby zmianie, jak również w sytuacji, gdy w uzasadnieniu wyroku sąd pierwszej instancji dokonał niewłaściwej wykładni przepisów prawa materialnego, brak jest podstaw do uchylenia zaskarżonego wyroku, gdy jego sentencja jest prawidłowa (wyrok NSA z dnia 3 lutego 2011 r., sygn. akt II GSK 221/10).

Rozpoznając w tak zakreślonych granicach skargę kasacyjną uznać należy, iż nie było podstaw do jej uwzględnienia, chociaż uzasadnienie zaskarżonego wyroku jest częściowo błędne.

Zarzuty skargi kasacyjnej skonstruowane zostały na obydwu podstawach przewidzianych w art. 174 pkt 1 i 2 p.p.s.a. tj. zarówno na naruszeniu prawa materialnego, jak i na naruszeniu przepisów postępowania, które zdaniem skarżącego - miało istotny wpływ na wynik sprawy. Zarzucane naruszenie przepisów postępowania w zakresie badania i oceny okoliczności faktycznych rozpatrywanej sprawy związane jest w sposób bezpośredni z dokonaną wykładnią prawa materialnego, które miało wpływ na zakres prowadzonego postępowania dowodowego, jakie w tego rodzaju sprawach powinno zostać przeprowadzone przez organy. Tak więc komplementarny charakter zarzutów wskazanych w skardze kasacyjnej powoduje, że wymagają one łącznego rozpatrzenia.

Mając na uwadze treść zarzutów kasacyjnych oraz ich uzasadnienie należy wskazać, że spór prawny w rozpatrywanej sprawie odnosi się do oceny prawidłowości stanowiska Sądu pierwszej instancji, który kontrolując zgodność z prawem decyzji Głównego Inspektora Transportu Drogowego w przedmiocie nałożenia kary pieniężnej za naruszenie przepisów o transporcie drogowym ocenił, że decyzja ta jest zgodna z prawem. Z uzasadnienia zaskarżonego wyroku wynika, że w okolicznościach stanu faktycznego, organ administracji publicznej trafnie uznał, że zaistniały okoliczności do nałożenia na skarżącego kary pieniężnej, o której mowa w art.92a ust.2 u.t.d., zgodnie z którym każda inna osoba wykonująca czynności związane z przewozem drogowym, która naruszyła obowiązki lub warunki przewozu drogowego, podlega karze pieniężnej w wysokości od 200 złotych do 2000 złotych za każde naruszenie, a stosownie do art. 92a ust. 8 ustawy wykaz naruszeń obowiązków lub warunków przewozu drogowego, o których mowa w art. 92a ust.2 ustawy, wysokości kar pieniężnych za poszczególne naruszenia, a w przypadku niektórych naruszeń numer grupy naruszeń oraz wagę naruszeń wskazane w załączniku I do rozporządzenia Komisji (UE) 2016/403, określa załącznik nr 4 do ustawy. W ocenie Sądu pierwszej instancji organy trafnie wskazały, że przeprowadzona w dniu 26 marca 2019 roku kontrola drogowa wykazała, że kontrolowanym pojazdem skarżący wykonywał przewóz drogowy osób nie posiadając orzeczenia lekarskiego oraz orzeczenia psychologicznego o braku przeciwskazań zdrowotnych do wykonywania pracy na stanowisku kierowcy, a tym samy naruszył ustawowe warunki przewozu określone w art.39a ust.1 pkt 3-4 u.t.d., art.39j ust.1-3 u.t.d. i art.39k ust.1-2 u.t.d. w związku z art.39m u.t.d.

W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego z punktu widzenia przepisów art. 92a ust. 2 oraz art. 39j i art. 39k w zw. z art. 39m u.t.d. oraz lp. 4.2. i 4.3. załącznika nr 4 do tej ustawy, określających znamiona deliktów administracyjnych polegających odpowiednio na wykonywaniu przewozu drogowego przez kierowcę, który nie posiada orzeczenia lekarskiego o braku przeciwskazań zdrowotnych do wykonywania pracy na stanowisku kierowcy oraz wykonywaniu przewozu drogowego przez kierowcę, który nie posiada orzeczenia psychologicznego o braku przeciwskazań psychologicznych do wykonywania pracy na stanowisku kierowcy, nie ma podstaw aby twierdzić, że przeprowadzone w sprawie ustalenia faktyczne (przyjęte następnie przez WSA za podstawę orzekania) nie były wystarczające dla zakwalifikowania zachowania skarżącego, jako wyczerpującego znamiona wskazanych deliktów, w konsekwencji zaś dla przypisania skarżącemu odpowiedzialności za nie i nałożenia administracyjnej kary pieniężnej.

Poza sporem winno pozostawać, że okoliczności wykonywania tego przewozu, a w tym kontekście także okoliczności złożenia zlecenia na jego wykonanie, przekonują o zasadności przypisania stronie skarżącej naruszenia polegającego na wykonywaniu przewozu drogowego przez kierowcę, który nie posiada orzeczenia lekarskiego o braku przeciwskazań zdrowotnych do wykonywania pracy na stanowisku kierowcy oraz wykonywaniu tego przewozu przez kierowcę, który nie posiada orzeczenia psychologicznego o braku przeciwskazań psychologicznych do wykonywania pracy na stanowisku kierowcy (a mianowicie odpowiednio naruszeń opisanych pod lp. 4.2. oraz lp. 4.3. załącznika nr 4 do u.t.d.).

W związku z powyższym stwierdzić należy, że całkowicie niezasadne są zarzuty skargi kasacyjnej wskazujące na naruszenie przepisów ustawy o transporcie drogowym z uwagi na to, że działanie skarżącego nie mieści się w definicji "krajowego transportu drogowego" określonej w art.4 ust.1 u.t.d. (pkt I podpunkt 1.2, 3 petitum skargi kasacyjnej).

Przypomnieć należy, że zgodnie z art. 4 pkt 1 u.t.d., krajowy transport drogowy oznacza podejmowanie i wykonywanie działalności gospodarczej w zakresie przewozu osób lub rzeczy pojazdami samochodowymi zarejestrowanymi w kraju (...), przy czym jazda pojazdu, miejsce rozpoczęcia lub zakończenia podróży i przejazdu oraz droga znajdują się na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej. Warunki podjęcia i wykonywania krajowego transportu drogowego w zakresie przewozu osób określa przepis art. 5b ust. 1 u.t.d.

W orzecznictwie NSA wielokrotnie podkreślano, że podmiotem wykonującym transport drogowy jest nie tylko ten, kto podejmuje i wykonuje tego rodzaju działalność gospodarczą zgodnie z obowiązującymi przepisami prawa, ale także ten kto faktycznie podejmuje czynności z zakresu transportu drogowego, w przedstawionym powyżej rozumieniu tego pojęcia, chociaż nie dopełnił warunków niezbędnych do legalnego wykonywania tej działalności gospodarczej (por. wyroki NSA z dnia: 4 listopada 2009 r., sygn. akt II GSK 166/09; 20 stycznia 2009 r., sygn. akt II GSK 670/08). W tej sytuacji, wobec przedmiotu regulacji ustawy o transporcie drogowym oraz wobec celów tej regulacji motywowanych potrzebą ochrony statusu legalnie działających przewoźników, za w pełni uzasadniony należałoby uznać więc i ten wniosek, że sankcjonowane przepisami wymienionej ustawy wykonywanie transportu drogowego obejmuje swoim zakresem również działania faktyczne polegające na przewozie osób (lub rzeczy), które odpowiadają pojęciu "krajowego transportu drogowego" i które to działania faktyczne nie muszą jednocześnie stanowić przedmiotu trwale prowadzonej działalności gospodarczej (por. wyroki NSA z dnia: 18 listopada 2022 r., sygn. akt II GSK 1031/19; 3 kwietnia 2019 r., sygn. akt II GSK 701/17; 20 stycznia 2009 r., sygn. akt II GSK 670/08).

Tak więc z przedstawionych powodów nie sposób jest twierdzić, że strona skarżąca nie wykonywała krajowego transportu drogowego w zakresie przewozu osób w rozumieniu art. 4 pkt 1 u.t.d.

Ponadto należy podkreślić, że skład NSA orzekający w niniejszej sprawie w pełni podziela pogląd prawny zaprezentowany w wyroku NSA z dnia 12 stycznia 2023 r., sygn. akt II GSK 744/22, a wskazujący na to, że ukaranie strony karą administracyjną za naruszenia określone w załączniku nr 4 do ustawy, nie wyklucza możliwości wszczęcia, wobec tej samej strony, postępowania w przedmiocie innych naruszeń stwierdzonych podczas jednej kontroli, określonych w innym załączniku do ustawy.

W rozpoznawanej sprawie poza sporem pozostaje okoliczność, że decyzją z dnia [...] sierpnia 2019 r. Główny Inspektor Transportu Drogowego utrzymał w mocy decyzję Podkarpackiego Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] czerwca 2019 r., którą to decyzją nałożono na skarżącego karę pieniężną w wysokości 12.000 złotych. Jako podstawę prawną wskazano art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a., art.4 pkt 11 i 22, art.5b ust.1, art.18 ust.4a i 4b, art.87 ust.1, art. 92a ust.1 i 7 pkt 1 u.t.d. oraz Ip.1.1 i 2.11 załącznika numer 3 do tej ustawy.

Zgodnie z art. 92a ust. 10 u.t.d., jeżeli czyn będący naruszeniem, o którym mowa w zał. nr 3 do ustawy, stanowi jednocześnie naruszenie, o którym mowa w zał. nr 4 do ustawy, w przypadku podmiotu wykonującego przewóz drogowy lub inne czynności związane z tym przewozem będącego jednocześnie osobą, o której mowa w ust. 2, nakłada się wyłącznie karę pieniężną, o której mowa w ust. 1.

Z treści przytoczonego przepisu wynika, że art. 92a ust. 10 u.t.d. wyłącza możliwość nałożenia na ten sam podmiot kary pieniężnej za te same naruszenia, jeśli są one uregulowane i usankcjonowanie jednocześnie w dwóch załącznikach do ustawy: nr 3 i nr 4. Sytuacje objęte dyspozycją art. 92a ust. 10 to takie zatem, gdy jeden czyn wypełnia znamiona naruszeń z dwóch załączników. W ocenie Sądu, normy zawartej w tym przepisie nie można odczytywać jako generalnego zakazu nałożenia kary za stwierdzone podczas jednej kontroli naruszenia, przewidziane w zał. nr 3 i nr 4, bez względu na rodzaj tych naruszeń. Pamiętać bowiem należy, że to nie okoliczność jednej kontroli (jednego czynu) wyłącza możliwość nałożenia kar pieniężnych przewidzianych w dwóch załącznikach, ale stwierdzenie, że czyn ten stanowi naruszenie opisane jednocześnie w załączniku nr 3 i nr 4. Tytułem przykładu wskazuje się, że brak licencji stwierdzony podczas kontroli przewozu, o jakim mowa w załączniku nr 3 lp. 1.1 oraz nieokazanie i niewyposażenie kierowcy w licencję podczas tej samej kontroli, o czym mowa w załączniku nr 4 lp. 1.1, wynikają z tego samego naruszenia, a zatem zgodnie z art. 92a ust. 10 u.t.d. nie można ukarać za brak licencji i za jej nieokazanie, bowiem brak licencji pochłania to drugie naruszenie.

W tym stanie rzeczy należy stwierdzić, że naruszenie wymienione w załączniku nr 3 I.p.1.1 i 2.11, za które inną decyzją wymierzono skarżącemu karę pieniężną 12.000 zł, nie pochłania naruszeń wymienionych w załączniku nr 4 I.p. 4.2 I.p. i 4.3 I.p., na podstawie którego podjęto zaskarżoną decyzję. Naruszenie z jednego załącznika do ustawy nie stanowi zatem w tym konkretnym przypadku jednocześnie naruszenia z drugiego załącznika.

Za nieuzasadniony należy uznać zarzut odnoszący się do naruszenia przepisu art. 141 § 4 p.p.s.a. W myśl powołanego przepisu uzasadnienie wyroku powinno zawierać zwięzłe przedstawienie stanu sprawy, zarzutów podniesionych w skardze, stanowisk pozostałych stron, podstawę prawną rozstrzygnięcia oraz jej wyjaśnienie. Jeżeli w wyniku uwzględnienia skargi sprawa ma być ponownie rozpatrzona przez organ administracji, pisemne motywy powinny ponadto obejmować wskazania co do dalszego postępowania. Sama okoliczność, że w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku nie odniesiono się szczegółowo do wszystkich argumentów strony, może stanowić o naruszeniu art. 141 § 4 p.p.s.a. tylko w sytuacji, gdy taka wadliwość mogła mieć istotny wpływ na wynik sprawy, czyli na treść podjętego rozstrzygnięcia. Zarzuty w tym zakresie nie są jednak skuteczne, gdy mimo nieprawidłowego nawet uzasadnienia, zaskarżony wyrok odpowiada prawu (art. 184 p.p.s.a.). Przepis art. 141 § 4 p.p.s.a. nie może stanowić właściwej płaszczyzny do skutecznego zakwestionowania stanowiska sądu co do wykładni bądź zastosowania prawa materialnego. Poprzez zarzut naruszenia art. 141 § 4 p.p.s.a. nie można również skutecznie zwalczać prawidłowości przyjętego przez sąd stanu faktycznego. Powołany przepis dotyczy składników, zakresu i kompletności uzasadnienia, nie zaś oceny stanu faktycznego oraz prawnego ustalonego w postępowaniu administracyjnym i przyjętego przez sąd administracyjny. W ramach rozpatrywania zarzutu naruszenia tego przepisu Naczelny Sąd Administracyjny zobowiązany jest jedynie do kontroli zgodności uzasadnienia zaskarżonego wyroku z wymogami wynikającymi z powyższej normy prawnej. Uzasadnienie zaskarżonego wyroku zawiera przedstawienie stanu sprawy, zarzutów podniesionych w skardze, stanowiska strony przeciwnej, podstawę prawną rozstrzygnięcia oraz jej wyjaśnienie.

Natomiast za błędne uznać należało stanowisko Sądu pierwszej instancji wskazujące na to, że w okolicznościach faktycznych tej sprawy wykonywany przez skarżącego przewóz osób nie nosił cech przewozu okazjonalnego w rozumieniu art. 4 pkt 11 u.t.d.

Uwzględniając okoliczności wykonywania tego przewozu, które ustalone zostały w oparciu o protokół kontroli, zeznania pasażera, zeznania skarżącego wykonującego przewóz, Główny Inspektor Transportu Drogowego wydając decyzję z dnia [...] sierpnia 2019 r. utrzymującą w mocy decyzję Podkarpackiego Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] czerwca 2019 r. nakładającą na skarżącego karę pieniężną w wysokości 12.000 złotych uznał, że przewóz ten był przewozem okazjonalnym o jakim mowa w art. 4 pkt 11 u.t.d. Stanowisko organu zostało potwierdzone w wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie z dnia 3 grudnia 2019 r. sygn. akt II SA/Rz 119/19, od którego skarga kasacyjna został oddalona wyrokiem NSA z dnia 6 lipca 2023 r. sygn. akt II GSK 342/20.

Z treści art. 4 pkt 11 u.t.d. wynika, że przewozem okazjonalnym jest przewóz osób, który nie stanowi przewozu regularnego, regularnego specjalnego albo przewozu wahadłowego. W tym stanie rzeczy nie było wątpliwości, że skarżący zrealizował usługę przewozu odpłatnie na własny rachunek przy wykorzystaniu aplikacji [...] ([...]), bez wymaganej licencji, samochodem, który nie spełniał kryterium konstrukcyjnego określonego w art.18 ust. 4a u.t.d. oraz bez orzeczenia lekarskiego o braku przeciwskazań zdrowotnych do wykonywania pracy na stanowisku kierowcy i bez orzeczenia psychologicznego o braku przeciwskazań psychologicznych do wykonywania pracy na stanowisku kierowcy. Oznacza to, że podczas jednej kontroli doszło do naruszenia kilku obowiązków lub warunków przewozu drogowego co powoduje powstanie więcej niż jednej sprawy administracyjnej i w konsekwencji konieczność nałożenia dwu lub więcej kar pieniężnych. Naruszenia te wymagają przeprowadzenia odrębnych postępowań wyjaśniających. Należy podkreślić, że w przypadku kontroli zakończonej stwierdzeniem kilku naruszeń, mimo wydania jednej decyzji administracyjnej, nie mamy do czynienia z jedną, tożsamą w znaczeniu materialnym, sprawą administracyjną, lecz kilkoma odrębnymi sprawami, które łączy element podmiotowy. Pamiętać bowiem należy, że pierwotnym źródłem ustaleń w zakresie naruszeń obowiązującego prawa pozostaje kontrola drogowa, przywołana w uzasadnieniu do decyzji, a potwierdzona protokołem kontroli (por. wyrok NSA z dnia 1 kwietnia 2022 r., sygn. akt II GSK 1860/18).

Mając powyższe na uwadze Naczelny Sąd Administracyjny działając na podstawie art.184 p.p.s.a. oraz art. 204 pkt 1 p.p.s.a. orzekł, jak w sentencji wyroku.