Wyrok WSA w Krakowie, sygn. akt II SAB/Kr 191/23
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie
Data orzeczenia: 2023-11-23 00:00:00+01:00 (orzeczenie nieprawomocne)
Symbol z opisem: 6480
658
Hasła tematyczne: Dostęp do informacji publicznej
Skarżony organ: Prezydent Miasta
Treść wyniku: zobowiązano do wydania aktu lub dokonania czynności
Powołane przepisy: article: w zw. z art. 4 ust. 1
journal: Dz.U. 2001 nr 112 poz 1198
law: Ustawa z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej.
article: art. 149 par. 1
journal: Dz.U. 2023 poz 259
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Joanna Tuszyńska Sędziowie WSA Piotr Fronc (spr.) WSA Mirosław Bator po rozpoznaniu w dniu 23 listopada 2023 r. na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym przy udziale Prokuratora Prokuratury Rejonowej Kraków – Śródmieście Wschód T. W. sprawy ze skargi T. S. na bezczynność Prezydenta Miasta Krakowa w zakresie udzielenia informacji publicznej na wniosek z dnia 26 kwietnia 2024r. I. zobowiązuje Prezydenta Miasta Krakowa do wydania w terminie 14 dni aktu lub dokonania czynności w przedmiocie wniosku skarżącego T. S. z dnia 26 kwietnia 2023 roku; II. stwierdza, że Prezydent Miasta Krakowa dopuścił się bezczynności, która nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa; III. w pozostałej części skargę oddala; IV. zasądza od Prezydenta Miasta Krakowa na rzecz skarżącego T. S. kwotę 100 (sto) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.


UZASADNIENIE

Uzasadnienie.

T. S. wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie na bezczynność Prezydenta Miasta Krakowa w zakresie rozpatrzenia wniosku z dnia 21 kwietnia 2023r. o udostępnienie informacji publicznej, dotyczącej wyników kontroli wewnętrznych:

1) wystąpień pokontrolnych, 2) w razie udostępnienia wystąpień pokontrolnych, podania przyczyn nieudostępnienia tych dokumentów w Biuletynie Informacji Publicznej lub portalu danych, 3) w przypadku nieudostępnienia wystąpień pokontrolnych, z powodu niesporządzenia tych dokumentów, udostępnienia następujących dokumentów lub informacji: a) upoważnień dla kontrolerów, b) protokołów kontroli, c) zastrzeżeń do protokołów, d) informacji, czy przeprowadzono dodatkowe czynności kontrolne, a jeżeli tak, to jakie, e) załączników do protokołów, jeśli stwierdzono zasadność zastrzeżeń w całości lub części, f) stanowisk o nieuwzględnieniu zastrzeżeń w całości lub części, g) wyjaśnień o odmowie podpisania protokołów, h) informacji o naradach pokontrolnych. Wnioskodawca wskazał równocześnie, że wystarczającą formę udostępniania informacji, o której mowa w pkt 3) lit. a)-h) wniosku, może być spis dokumentów lub czynności wymienionych w pkt 3 lit. a)-h), wraz z datami sporządzenia dokumentów lub dokonania czynności, a obejmujący informacje: a) czy i kiedy wydano upoważnienia dla kontrolerów, ) b) czy i kiedy sporządzono protokół kontroli, c) czy i kiedy wniesiono zastrzeżenia do protokołu, d) czy i kiedy przeprowadzono dodatkowe czynności kontrolne, a jeśli tak, to jakie, e) czy i kiedy sporządzono załącznik do protokołu kontroli, f) czy i kiedy sporządzono stanowisko o nieuwzględnieniu zastrzeżeń w całości lub części, g) czy i kiedy wpłynęły wyjaśnienia o odmowie podpisania protokołu, h) czy i kiedy odbyto o naradę pokontrolną.

Skarżący zarzucił naruszenie art. 1, art. 13 ust. 1, art. 13 ust. 2, art. 16 ust. 1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (dalej u.d.i.p.), przez nieudzielenie informacji publicznej i nie wydanie decyzji administracyjnej, wnosząc o:

1) zobowiązanie organu do udzielenia żądanej informacji publicznej w terminie 14 dni od daty doręczenia akt organowi,

2) stwierdzenie, że bezczynność organu nastąpiła z rażącym naruszeniem prawa,

3) orzeczenie o wymierzeniu organowi grzywny do wysokości dziesięciokrotnego przeciętnego wynagrodzenia miesięcznego w gospodarce narodowej w roku poprzednim, ogłaszanego przez Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego na podstawie odrębnych przepisów,

4) zasądzenie od organu na rzecz skarżącego zwrotu kosztów postępowania

Skarżący w uzasadnieniu skargi podał, iż do wniosku objętego skargą Dyrektor Wydziału Kontroli Wewnętrznej i Ewidencji Mienia Urzędu Miasta Krakowa ("Dyrektor"), działając z upoważnienia Prezydenta Miasta Krakowa, ustosunkował się pismem z dnia 5 maja 2023 roku. Sposób załatwienia polegał na odmowie udostępnienia informacji publicznej, bez wydania decyzji administracyjnej. Dyrektor twierdzi, jakoby żądane przez wnioskodawcę dane nie dotyczyły sprawy publicznej i służyły obronie prywatnego interesu w sprawie cywilnej -interesu małżonki wnioskodawcy, będącej powódką w sprawie przeciwko UMK przed Sądem Rejonowym dla Krakowa-Nowej Huty w Krakowie IV Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych, sygn. akt: IV P 360/22/N.

Dyrektor powołał się na fakt, że wnioskodawca wystąpił jako pełnomocnik małżonki podczas pertraktacji ugodowych w tej sprawie, do których strony były zobowiązane przez sąd. Podał także, że realizacja innego wniosku o udostępnienie informacji publicznej, jaki wnioskodawca złożył w dniu 1 września 2022 roku, a odpowiedź nań otrzymał w dniu 15 września 2022 roku (sprawa KE-03.1431.9.2022/AZH), zakończyła się wykorzystaniem udostępnionej informacji przez małżonkę wnioskodawcy w sprawie o sygnaturze IV P 360/22/N. W konkluzji Dyrektor odmówił wnioskodawcy działania w trosce o sprawy publiczne i przypisał mu działanie tylko w interesie prywatnym, uznając to za podstawę odmowy udostępnienia informacji publicznej, bez wydania decyzji administracyjnej.

Wg skarżącego aktualna działalność Wydziału Kontroli Wewnętrznej i Ewidencji Mienia, to zarówno sprawa publiczna (art. 1 ust. 1 u.d.i.p.), jak dane publiczne (art. 6 ust. 1 pkt 4 u.d.i.p.). Efekty kontroli podlegają obowiązkowemu udostępnieniu w BIP UMK (art. 8 ust. 3 w zw. z art. 6 ust. 1 pkt 4 lit. a tiret drugie u.d.i.p.), a udostępnione nie są. Wnioskodawca, jak każdy inny, ma prawo do zapoznania się z tymi danymi na wniosek i działa w interesie publicznym, jakim jest jawność działania administracji publicznej. Nie jest winą wnioskodawcy, że, z winy pracodawcy, jego żona pozostaje w sporze sądowym z UMK. Spór nie dotyczy aktualnej działalności Wydziału, lecz zdarzeń z przeszłości i nie ma pomiędzy tymi sprawami koniecznego związku. Idąc tym tokiem rozumowania, jaki zaprezentował Dyrektor, wnioskodawcy można usiłować odmówić nie tylko udostępnienia informacji publicznej, lecz i innych usług publicznych, do których ma pełne prawo (zameldowania, rejestracji pojazdu, pozwolenia na budowę, itp.), tylko dlatego, że jego żona ośmieliła się pozywać urząd obsługujący organ administracji w jednostkowej, ściśle zakreślonej sprawie pracowniczej, nie dotyczącej okresu objętego wnioskami o dostęp do informacji publicznej. Zachowania te są oczywistym działaniem dla szykany, bez powodu. Roli społecznych wnioskodawcy nie wyczerpuje bycie mężem swojej żony: jest człowiekiem, obywatelem, podatnikiem, mieszkańcem Krakowa. Z tych to ról wynika prawo do informacji o sprawach publicznych oraz prawo do działania w sprawie i w interesie publicznym, którego nie można ograniczyć z powołaniem się li tylko na ograniczony czasowo i przedmiotowo spór z małżonką wnioskodawcy, nie pokrywający się zakresowe z 4 wnioskami o udostępnienie informacji publicznej, których dotyczy skarga.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenia podając, iż żądane dane nie stanowią informacji publicznej, tj. nie mieszczą się w pojęciu objętym ustawą z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej. Żądane informacje w zaistniałych okolicznościach nie stanowiły informacji publicznej, lecz służyły realizacji osobistego, partykularnego interesu i roszczeń określonych osób: małżonki Skarżącego oraz jej pełnomocnika, to jest Skarżącego, dochodzonych w toku sprawy sądowej. Podkreślono związek przyczynowy pomiędzy działaniami Skarżącego jako wnioskodawcy oraz jego aktywnością w charakterze pełnomocnika małżonki Skarżącego występującej jako powódka w sprawie sądowej o sygnaturze IV P 360/22/N przeciwko Urzędowi Miasta Krakowa. Skarżący jest małżonkiem i zarazem pełnomocnikiem małżonki - byłej Kierowniczki Referatu Kontroli Organizacyjno - Prawnej Wydziału Kontroli Wewnętrznej i Ewidencji Mienia, która z uwagi na zajmowane stanowisko służbowe do 15 maja 2022 r. nadzorowała wykonywanie kontroli wewnętrznych w Wydziale Kontroli Wewnętrznej i Ewidencji Mienia (wcześniej w Wydziale Kontroli Wewnętrznej) Urzędu Miasta Krakowa. Po otrzymaniu wypowiedzenia zmieniającego stosunek pracy i w związku ze złożonym odwołaniem pozostaje w sporze cywilnym z pracodawcą - Prezydentem Miasta Krakowa. Małżonka Skarżącego kwestionuje prawidłowość otrzymanego wypowiedzenia zmieniającego warunki pracy, skutkiem którego przestała zajmować stanowisko Kierownika Referatu Kontroli Organizacyjno - Prawnej i domaga się wypłaty odszkodowania Skarżący we wszystkich swoich wnioskach składanych w trybie dostępu do informacji publicznej nie domaga się udostępnienia informacji dokumentów podlegających obowiązkowej publikacji w BIP i w związku z tym nieudostępnianych na wniosek, a żąda informacji, które nie posiadają przymiotu dokumentów, dotyczą wewnętrznej organizacji pracy Urzędu Miasta Krakowa (w zakresie poprzedniego miejsca pracy Małżonki Skarżącego) i są wykorzystywane w indywidulanej sprawie, a nie w interesie publicznym Przedmiotem tego rodzaju wniosków nie jest problem czy kwestia, która ma znaczenie dla większej ilości osób, czy grup obywateli, lub jest ważna dla funkcjonowania organów państwa. Nie można bowiem przy pomocy ustawy o dostępie do informacji publicznej starać się o uzyskanie informacji w swojej własnej sprawie. Ustawa o dostępie do informacji publicznej nie może być przy tym nadużywana i wykorzystywana w czysto prywatnych sprawach. Z żądania udostępnienia informacji publicznej musi więc wynikać interes obiektywny a nie subiektywny. Uzyskanie wskazanych we wnioskach Skarżącego informacji jest w ewidentny sposób bezpośrednio związane ze sporem o charakterze cywilnoprawnym, który podlega kognicji sądu pracy, a jego stronami są małżonka i jednocześnie mandantka Skarżącego jako powódka oraz Urząd Miasta Krakowa / Prezydent Miasta Krakowa w charakterze pozwanego pracodawcy, a zarazem organu, do którego jest kierowane żądanie udzielenia informacji w trybie dostępu do informacji publicznej.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 3 § 1 p.p.s.a., sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Natomiast § 2 cytowanego artykułu w pkt 8 w związku z pkt 4 precyzuje, że kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje także orzekanie w sprawach skarg na bezczynność organów, w tym na bezczynność w dokonywaniu czynności materialno – technicznych z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień wynikających z przepisów prawa.

W myśl art. 119 pkt 4 p.p.s.a. sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym, jeżeli przedmiotem skargi jest bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania. W trybie uproszczonym sąd rozpoznaje sprawę na posiedzeniu niejawnym w składzie trzech sędziów. Sąd wskazuje, że nie znalazł podstaw do przekazania, na podstawie art. 122 p.p.s.a., sprawy do rozpoznania na rozprawie. W niniejszej sprawie brak było ograniczeń, związanych z orzekaniem w trybie uproszczonym, uniemożliwiających rozpoznanie skargi. Sprawa nie wymagała przeprowadzenia rozprawy, a dla jej rozstrzygnięcia udział stron nie był niezbędny.

W pierwszej kolejności wskazać należy, iż przepisy u.d.i.p. stanowią, iż bezczynność podmiotu zobowiązanego do udzielenia informacji publicznej ma miejsce wówczas, gdy w prawnie ustalonym terminie podmiot ten nie podjął żadnych czynności w sprawie lub prowadził postępowanie w sprawie, ale mimo istnienia ustawowego obowiązku nie zakończył go wydaniem w terminie decyzji, postanowienia lub też innego aktu, albo nie podjął stosownej czynności. Stosownie do art. 13 ust 1 i 2 u.d.i.p. samo udostępnienie informacji następuje bez zbędnej zwłoki, nie później jednak niż w terminie 14 dni od dnia złożenia wniosku, a jeżeli informacja nie może być udostępniona w tym terminie to podmiot obowiązany do jej udostępnienia powiadamia w tym terminie o powodach opóźnienia oraz o terminie w jakim udostępni informację, nie dłuższym jednak niż 2 miesiące od złożenia wniosku.

Wskazany w skardze organ jest w świetle art. 4 ust. 1 pkt 1 u.d.i.p. podmiotem obowiązanym do udostępniania informacji publicznej, co nie było kwestionowane.

Również z treści wniosku wynika, iż żądana informacja wytworzona została w ramach sfery działalności publicznej skarżonego organu gdyż dotyczy jego Wydziału Kontroli Wewnętrznej i Ewidencji Mienia. A zatem dotyczy sprawy publicznej w rozumieniu art. 1 ust. 1 u.d.i.p., jak i danych publicznych, o których stanowi art. 6 ust. 1 pkt 4 u.d.i.p.). Efekty kontroli podlegają obowiązkowemu udostępnieniu w BIP UMK (art. 8 ust. 3 w zw. z art. 6 ust. 1 pkt 4 lit. a tiret drugie u.d.i.p.). Spełnione są zatem w ocenie Sądu przesłanki w zakresie wytworzenia żądanej informacji przez organ władzy publicznej i jako mającej przymiot tj. odnoszącej się do organu władzy publicznej. Sąd nie podziela przy tym stanowiska skarżonego organu, iż sporna informacja nie miała waloru "informacji o sprawach publicznych" z racji odnoszenia się li tylko do interesu indywidulanego – prywatnego wnioskodawcy wobec starania się uzyskania informacji w swojej własnej indywidualnej sprawie, jak szeroko argumentował skarżony organ. Żądana przez skarżącego informacja dotyczy sfery faktów, jest wytwarzana w ramach działalności organu władzy publicznej i zawiera informację o sposobie realizowania przez ten organ nałożonych nań zadań publicznych. Stanowi zatem informację publiczną w rozumieniu art. 1 ust. 1 u.d.i.p.

Ponadto Sąd w niniejszej sprawie podziela pogląd wyrażony w orzecznictwie, iż z treści u.d.i.p. nie wynika, aby cel prywatny stanowił przesłankę ograniczającą dostęp do informacji publicznej. Nie wynika to w szczególności z treści art. 1 ust. 1 i art. 6 u.d.i.p. Odmowa zastosowania wymienionych przepisów wyłącznie w oparciu o ustalenie, iż zamiarem wnioskodawcy jest ich wykorzystanie w celu prywatnym, byłaby odmową ich stosowania w oparciu o nieznane kryterium ustawowe. Rozpatrując wniosek o udostępnienie informacji publicznej właściwy podmiot nie jest upoważniony do badania interesu prawnego, ani nawet faktycznego wnioskodawcy (art. 2 ust. 2 u.d.i.p.). Ocena, czy określona informacja stanowi informację publiczną w rozumieniu ustawy nie może być odmienna w zależności od tego, jaki wnioskodawca ubiegać się będzie o jej udostępnienie. Jeżeli zatem konkretny dokument ma charakter informacji publicznej, to nie może być on tej cechy pozbawiony wówczas, gdy jego udostępnienie, zdaniem podmiotu zobowiązanego, mogłoby służyć dla celu prywatnego (por. np. wyroki NSA z 18 października 2013 r. I OSK 1482/13, z 15 listopada 2013 r., I OSK 1585/13, z dnia 20 grudnia 2013 r., sygn. akt I OSK 1987/13).

Zatem okoliczność, iż wnioskodawca chce wykorzystać żądaną informację publiczną w celach prywatnych, nie oznacza, iż informacja publiczna przestaje posiadać walor informacji publicznej i nie może być w związku z tym udzielona. Natomiast tylko udostępnienie informacji publicznej przetworzonej uwarunkowane jest wykazaniem przez wnioskodawcę, że jej uzyskanie jest "szczególnie istotne dla interesu publicznego" w rozumieniu art. 3 ust. 1 pkt 1 u.d.i.p. Jednakże żądana we wniosku z dnia 21 kwietnia 2023r. informacja dotyczy jedynie wytworzonych dokumentów i prostych informacji co do przyczyn nieudostępnienia informacji w BIP czy też danych o podjętych czynnościach, nie posiada więc cech informacji przetworzonej.

Jak wyżej wskazano w świetle przepisów u.d.i.p. podmiot do którego kieruje się wniosek, bez zbędnej zwłoki, nie później jednak niż w terminie 14 dni od dnia złożenia wniosku, udostępnia informację.

Powyższe wymogi zostały naruszone i skarżony organ nie zakończył postępowania ani wydaniem w terminie decyzji lub też innego aktu, ani nie podjął stosownej czynności. Stąd skoro, jak wyżej wskazano żądana informacja stanowi informację publiczną, a organ jest w jej posiadaniu, to winien udzielić takiej informacji. Jeśli natomiast uważa, iż nie może udostępnić informacji, uznając, iż jest to nadużycie prawa do informacji publicznej - to winna zostać wydana decyzja administracyjna w tym względzie. Reasumując – organ albo ma udostępnić informację, albo wydać decyzję odmowną, jeśli uważa, że są jakieś przesłanki, aby taką decyzję wydać. Bezczynność podmiotu zobowiązanego do udzielenia informacji publicznej ma miejsce wówczas, gdy w prawnie ustalonym terminie organ lub inny podmiot zobowiązany do podjęcia czynności materialno-technicznej w przedmiocie informacji publicznej nie podejmuje takiej czynności ani nie wydaje decyzji o odmowie udzielenia informacji publicznej. Wobec nie uczynienia zadość temu obowiązkowi, w pkt I sentencji wyroku Sąd uznając, iż skarżony organ dopuścił się bezczynności zobowiązał go na podstawie art. 149 § 1 pkt 1 p.p.s.a. do wydania aktu lub dokonania czynności, w terminie 14 dni.

W zakresie oceny czy bezczynność miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa (art. 149 § 1a p.p.s.a.) zdaniem Sądu, skarżony organ nie działał z rażącym naruszeniem prawa, ponieważ udzielił bez zbędnej zwłoki pisemnej odpowiedzi na wniosek, a zatem nie można uznać, aby zlekceważył wnioskodawcę. Nie uczynienie zadość wymogom ustawowym wyżej opisanym, spowodowane zaś było jedynie błędną oceną przesłanek informacji publicznej. Wobec tego orzeczono jak w pkt II sentencji wyroku. Z powyższych przyczyn brak też było podstaw do uwzględnienia skargi w przedmiocie nałożenia grzywny, stąd skarga w tym zakresie została oddalona w punkcie III.

O kosztach orzeczono w oparciu o art. 200 p.p.s.a., zasądzając na rzecz strony skarżącej kwotę 100 zł, na którą składa się koszt wpisu, o czym orzeczono w pkt IV sentencji wyroku.