Wyrok WSA w Poznaniu, sygn. akt II SA/Po 305/23
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu
Data orzeczenia: 2023-09-14 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6320 Zasiłki celowe i okresowe
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Oddalono skargę

SENTENCJA

Dnia 14 września 2023 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Wiesława Batorowicz (spr.) Sędziowie: Sędzia WSA Aleksandra Kiersnowska-Tylewicz Asesor WSA Paweł Daniel po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 14 września 2023 roku sprawy ze skargi G. M. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 16 lutego 2023 r., nr [...] w przedmiocie zasiłku celowego i specjalnego zasiłku celowego oddala skargę.


UZASADNIENIE

Przedmiotem niniejszej sprawy jest skarga G. M. (zwanej dalej "wnioskodawczynią" lub "skarżącą") na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego (zwanego dalej "SKO", "Kolegium" lub "organem II instancji") z dnia 16 lutego 2023 r., nr [...]. W decyzji tej utrzymano w mocy decyzję Prezydenta Miasta P. (zwanego dalej "Prezydentem" lub "organem I instancji") z dnia 17 listopada 2022 r., nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania skarżącej pomocy finansowej w formie zasiłku celowego, celowego specjalnego i celowego pod warunkiem zwrotu części lub całości zasiłku. Zaskarżona decyzja zapadła w oparciu o poniżej przedstawiony stan faktyczny i prawny.

Pismem z dnia 25 października 2022 r. wnioskodawczyni zwróciła się do Miejskiego Ośrodka Pomocy Rodzinie w P. (zwany dalej "MOPR") z prośbą o udzielenie jej pomocy finansowej na miesiąc listopad 2022 r. Pomoc miała obejmować zakup leków i leczenie, rehabilitację, na podstawie stałej dokumentacji ([...] zł leki, [...] zł leczenie stomatologiczne, rehabilitacja [...] zł), drobny remont ([...] zł), zakup pościeli zimowej ([...] zł), zadośćuczynienie za wszystkie krzywdy wyrządzone przez Państwo – [...] zł. Z przedłożonego odpisu wyroku Sądu Rejonowego [...] w P. z dnia 16 października 2013 r. o sygn. akt VI U [...] wynika, że wnioskodawczyni jest osobą o lekkim stopniu niepełnosprawności na stałe.

Zakład Ubezpieczeń Społecznych powiadomił MOPR, że wnioskodawczyni pobiera [...] zł emerytury netto. [...] Ośrodek Zdrowia Psychicznego powiadomił z kolei MOPR o tym, że wnioskodawczyni cierpi na uporczywe zaburzenia urojeniowe. Nieprzyjęcie pacjentki do szpitala psychiatrycznego spowoduje znaczne pogorszenie stanu jej zdrowia psychicznego.

Dnia 3 listopada 2022 r. odbyła się rozmowa telefoniczna, podczas której przeprowadzono wywiad środowiskowy. Ustalono, że wnioskodawczyni żyje z emerytury, nigdzie nie pracuje, mieszka samotnie w dużym domu. Dom jest zadbany, nie ma ciepłej wody, opala dom piecem na węgiel. Pracownik MOPR dokonał oceny sytuacji wnioskodawczyni. Jeśli chodzi o wykup lekarstw, są one dostępne do wykupienia na podstawie recept ważnych 3-4 miesiące. Rozkładając wydatki na taki okres czasu, kosztują one ok. [...] zł miesięcznie, co pozwala wnioskodawczyni na wykup leków. Wnioskodawczyni przedstawiła co prawda recepty, ale nie ma informacji jakie to mają być leki i jakie jest ich dawkowanie. Pracownik MOPR nie posiada wiedzy medycznej, która pozwoliłaby zweryfikować zasadność roszczeń wnioskodawczyni. Ponadto stwierdzono, że wnioskodawczyni nie wykorzystuje swoich możliwości, aby poprawić swoją sytuację życiową.

Wnioskodawczyni pobiera emeryturę w wysokości [...] zł, a ponadto od lat jest klientką MOPR i korzysta z rozmaitych form wsparcia. Pomoc społeczna to nie jest źródło utrzymania, ale forma wsparcia obywatela w trudnościach życiowych.

W zakresie leczenia stomatologicznego nie znaleziono przekonujących podstaw do udzielenia takiej pomocy. Istotne jest to, że wnioskodawczyni może korzystać z bezpłatnych podstawowych świadczeń stomatologicznych refundowanych przez Narodowy Fundusz Zdrowia. Wnioskodawczyni nie uzasadniła potrzeby skorzystania z takich usług.

Odnosząc się do rehabilitacji, wnioskodawczyni musi wiedzieć, że są realizowane świadczenia rehabilitacyjne gwarantowane przez Narodowy Fundusz Zdrowia. Są to świadczenia bezpłatne. Posiadając ważne skierowanie lekarskie, można uzyskać darmowe świadczenia.

Pomoc społeczna nie jest źródłem dla prowadzeni remontów domów, mieszkań. Wnioskodawczyni posiada duży dom, w którym mieszka sama. Wnioskodawczyni nie wykorzystuje potencjału, jaki posiada. Może przecież sprzedać swój dom albo go wynająć i posiadać przez to stałe źródło dochodu. Skarżąca podaje zawyżone kwoty, jakich oczekuje. Dla przykładu zakup kołdry na zimę nie kosztuje [...] zł, tylko 200 zł. Wnioskodawczyni nie robi nic, aby zmienić swoją sytuację życiową, a pomoc społeczna nie jest od wyręczania obywateli z problemów, z jakimi się borykają.

Kwota ponad [...] zł nie mieści się w katalogu potrzeb, jakie mogą być zaspokajane z budżetu MOPR. Krzywdy, jakich miała doznać wnioskodawczyni są jej subiektywną oceną. W tej sprawie powinna udać się do sądu cywilnego, a nie na drogę administracyjną.

Decyzją z dnia 17 listopada 2022 r., nr [...] Prezydent odmówił przyznania wnioskodawczyni pomocy finansowej w postaci zasiłku celowego specjalnego i celowego. W uzasadnieniu decyzji Prezydent zrelacjonował stan faktyczny sprawy. Podniósł, że wnioskodawczyni przekracza kryterium dochodowe, które warunkuje przyznanie pomocy społecznej w oczekiwanej formie. Z tego względu, Prezydent zastosował przepis art. 41 pkt 1 i 2 ustawy z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej (t.j. Dz. U. z 2021 r. poz. 2268 z późn. zm., zwanej dalej "u.p.s.") i rozważył możliwość przyznania wnioskodawczyni zasiłku celowego. Prezydent nie dopatrzył się jednak nadzwyczajności w sytuacji wnioskodawczyni. Mając na względzie to, że w trybie art. 41 pkt 1 i 2 u.p.s. zasiłek może być przyznany, a nie musi, zdecydowano się na odmowę przyznania świadczenia.

Prezydent stwierdził, że wnioskodawczyni nie znajduje się w szczególnie uzasadnionych okolicznościach, które skłaniałyby organ do przyznania pomocy. Sytuacja życiowa wnioskodawczyni to efekt wielu jej wyborów, które nie mogą stanowić przesłanki do udzielenia pomocy. Dla uzasadnienia odmowy przyznania pomocy na poszczególne cele, Prezydent powtórzył ustalenia poczynione przez pracownika MOPR. Prezydent podniósł, że nie tylko wnioskodawczyni wymaga pomocy. Jest w P. wiele rodzin i samotnie gospodarujących, którzy potrzebują pomocy, a oczekiwania skarżącej, że MOPR będzie ją utrzymywać są niedorzeczne. Rolą systemu pomocy społecznej jest wspieranie, a nie wyręczanie potrzebującego z problemów, jakie pojawiły się w jego życiu. Wnioskodawczyni posiada możliwości zmiany swojego trudnego, jak twierdzi, położenia, ale nie robi nic, aby tak się stało. W tej sytuacji, w ocenie Prezydenta, nie może być mowy o udzieleniu jakiejkolwiek pomocy.

Wnioskodawczyni wniosła odwołanie od decyzji organu I instancji. Jak twierdzi, organ nie podał żadnych przepisów prawa, które uzasadniałyby wydanie decyzji odmownej. MORP od wielu lat jest przyczyną niedoli wnioskodawczyni. W ocenie wnioskodawczyni, MOPR jest winny zniszczeń w jej domu, jest winny stanowi zdrowotnemu, w jakim się znajduje. Według wnioskodawczyni organ błędnie interpretuje dokumentację, jaką wnioskodawczyni nadsyła od lat.

Skarżąca podnosi, że z dokumentacji wynika, jakoby musiała korzystać z prywatnej opieki zdrowia, gdyż świadczenia darmowe wymagają wielomiesięcznego oczekiwania. Remont jej domu jest konieczny ze względu na zniszczenia, jakich dokonał MOPR.

Decyzją z dnia 16 lutego 2023 r., nr [...] Kolegium utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję. Kolegium zrelacjonowało stan faktyczny sprawy. Podniosło także, że przyznanie pomocy jest uzależnione od kryterium dochodowego. Ponieważ skarżąca przekroczyła to kryterium o [...] zł, zasadne było rozważanie przyznania pomocy w oparciu o przepis art. 41 pkt 1 i 2 u.p.s., który stanowi o uznaniowości w zakresie przyznania wnioskowanej pomocy.

Tak jak organ I instancji, SKO również nie stwierdziło, aby sytuacja skarżącej była nadzwyczajna, nieprzewidywalna, że trudności życiowe zaistniały nagle bez wpływu skarżącej na nie. Skarżąca od lat nie chce poprawy swojej sytuacji. Oczekuje, że to Państwo będzie ją utrzymywać za wszystkie krzywdy, jakie ją spotkały. Pomoc społeczna powinna być udzielona, kiedy nie ma ona możliwości przezwyciężenia trudności życiowych. Postawa skarżącej przeczy temu.

SKO stwierdziło, że przedstawienie samych recept to za mało. Potrzebne jest zaświadczenie lekarskie stwierdzające konieczność zażywania takich leków. Pracownik MOPR stwierdził, że wskazane przez skarżącą recepty są wymagane przez 3-4 miesiące. Racjonalna gospodarka funduszami, jakie posiada skarżąca pozwoli jej na wykupienie wszystkich leków bez pomocy MOPR.

Skarżąca jest ubezpieczona, a więc może korzystać z bezpłatnej opieki stomatologicznej. Pomijając już fakt, że skarżąca nie przedstawiła żadnego dokumentu, który wskazywałby na konieczność leczenia stomatologicznego, nie ma i nie było podstaw do przyznania jej pomocy na tenże cel. Ta sama argumentacja dotyczy zabiegów rehabilitacyjnych.

Remont domu nie jest potrzebą objętą katalogiem potrzeb niezbędnych. Koszt zakupu kołdry, której cena została zawyżona przez wnioskodawczynię, może ona ponieść we własnym zakresie. To samo dotyczy świec olejnych.

Zadośćuczynienie w kwocie ponad 10 mld zł jest kwotą, która również nie została objęta katalogiem form pomocy. Poza tym organ administracji publicznej nie jest podmiotem właściwym do wypłacania takich kwot. Jeżeli skarżąca uważa, że ze strony MOPR spotkała ją krzywda, powinna wytoczyć powództwo przed sądem powszechnym.

Pomoc społeczna ma na celu wsparcie, a nie wyręczanie potrzebujących ze wszystkich problemów życiowych. Skarżąca znalazła się w trudnej sytuacji finansowej z własnej woli. Nie wykorzystuje swoich możliwości, aby wyjść z kryzysu. Dom, w którym mieszka może sprzedać albo wynająć, a środki uzyskane w ten sposób, może przeznaczyć na swoje cele osobiste.

Skarżąca wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu, kwestionując decyzję organu II instancji. Według skarżącej doszło do naruszenia przepisów prawa materialnego oraz zaniechanie, a także sprzeczne z prawem ustalenia nieodnoszące się do sprawy. Skarżąca wnosi o uchylenie zaskarżonej decyzji.

Skarżąca podniosła, że organ nie wycenił w ogóle leków, które musi ona zażywać. Nie przedstawiono faktu, że oczekiwanie na rehabilitację wynosi obecnie ok. 6 miesięcy. Nie wzięto pod uwagę, że nie ma już ciepłej wody, zaświadczenia z centrum stomatologii o konieczności leczenia. Organ pominął wiele okoliczności, za które odpowiedzialny jest MOPR. Co więcej, organy wiedzą o tym i nie uznają tego za potrzebę włączenia tego do ogólnego wyobrażenia o sytuacji życiowej skarżącej.

W odpowiedzi na skargę SKO wniosło o jej oddalenie. Organ II instancji podtrzymał stanowisko, jakie zajął w zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje:

Skarga nie zasługiwała na uwzględnienie.

Na wstępnie należy zwrócić uwagę, że niniejsza sprawa została rozpoznana w trybie art. 15zzs4 ust. 3 ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (t.j. Dz. U. z 2023 r. poz. 1327 z późn. zm.). Zgodnie z powołanym przepisem: "Przewodniczący może zarządzić przeprowadzenie posiedzenia niejawnego, jeżeli uzna rozpoznanie sprawy za konieczne, a przeprowadzenie wymaganej przez ustawę rozprawy mogłoby wywołać nadmierne zagrożenie dla zdrowia osób w niej uczestniczących i nie można przeprowadzić jej na odległość z jednoczesnym bezpośrednim przekazem obrazu i dźwięku. Na posiedzeniu niejawnym w tych sprawach sąd orzeka w składzie trzech sędziów". W związku z tym, zarządzeniem z dnia 7 sierpnia 2023 r. Przewodnicząca Wydziału II tut. Sądu skierowała sprawę do rozpoznania na posiedzeniu niejawnym w dniu 14 września 2023 r.

Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz. U. z 2022 r. poz. 2492) sądy administracyjne sprawują kontrolę nad działalnością administracji publicznej, przyjmując jako kryterium kontroli zgodność z prawem. Ponadto zgodnie z art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2023 r. poz. 259, zwanej dalej "p.p.s.a.") w zakresie realizowanej kontroli, Sąd nie jest związany zarzutami podniesionymi w skardze, w związku z czym nie wyznaczają one kierunku analizy podejmowanej przez Sąd.

Przedmiotem skargi jest ocena zgodności z prawem decyzji SKO utrzymującej w mocy decyzję Prezydenta w przedmiocie przyznania skarżącej zasiłku celowego. W wyniku przeprowadzonej kontroli sądowej, Sąd doszedł do przekonania o tym, że zaskarżona decyzja odpowiada prawu. Twierdzenie Sądu wynika z poniższej argumentacji.

Materialnoprawną podstawą rozstrzygnięcia w niniejszej sprawie są przepisy u.p.s. Analizę o motywach zapadłej decyzji, a będącej przedmiotem skargi należy rozpocząć od zwrócenia uwagi, że instytucja prawna, jaką jest pomoc społeczna, stanowi przejaw subsydiarnej działalności państwa. Rolą państwa jest udzielanie pomocy osobom potrzebującym, które z uwagi na niekorzystne zdarzenia, jakie wystąpiły w ich życiu, znalazły się w trudnej sytuacji. Zgodnie z art. 69 oraz art. 71 ust. 1 Konstytucji RP władze publiczne zapewniają pomoc osobom z niepełnosprawnościami prowadząc politykę społeczną, w której uwzględnia się potrzeby wynikające z trudnej sytuacji materialnej. Sąd w składzie orzekającym zwraca uwagę na słowo "pomoc", które oznacza "wspieranie kogoś fizycznie lub moralnie, wsparcie, ratunek" (E. Sobol, Popularny słownik języka polskiego PWN, Warszawa 2003, s. 717). Słownikowe znaczenie "pomocy" prowadzi do wniosku, że jej celem jest wsparcie, ułatwienie osiągnięcia jakiegoś zamierzonego celu, a nie wyręczanie osoby podejmującej starania. Podobnie jest w przypadku pomocy społecznej, której cele zostały określone w art. 2 ust. 1 u.p.s. Powołany przepis stanowi: "Pomoc społeczna jest instytucją polityki społecznej państwa, mającą na celu umożliwienie osobom i rodzinom przezwyciężanie trudnych sytuacji życiowych, których nie są one w stanie pokonać, wykorzystując własne uprawnienia, zasoby i możliwości". Ustawodawca sam podkreśla, że polityka społeczna nie prowadzi do wyręczenia osoby potrzebującej, tylko do umożliwienia jej przezwyciężenia trudności życiowych. Osoba potrzebująca musi samodzielnie uporać się z tymi trudnościami, a władze publiczne mają na celu udzielenie wsparcia, którego katalog rozmaitych form określają przepisy u.p.s. Twierdzenie Sądu znajduje poparcie w treści art. 3 i art. 4 u.p.s. Pomoc społeczna wspiera osoby i rodziny w wysiłkach zmierzających do zaspokojenia niezbędnych potrzeb i umożliwia im życie w warunkach odpowiadających godności człowieka. Zadaniem pomocy społecznej jest zapobieganie sytuacjom, o których mowa w art. 2 ust. 1 u.p.s., przez podejmowanie działań zmierzających do życiowego usamodzielnienia osób i rodzin oraz ich integracji ze środowiskiem.

Ustawodawca, który jest racjonalny, zdaje sobie sprawę z tego, że wszystkie podmioty, które zostały desygnowane w art. 2 ust. 2 u.p.s. do sprawowania polityki społecznej, posiadają ograniczone zasoby do udzielania rzeczonej pomocy. Jest to okoliczność bezsporna. Mimo to, podmioty te powinny starać się tak nimi gospodarować, aby pomoc mogła być udzielana. To jednak nie oznacza, że zakres pomocy ma odpowiadać zakresowi potrzeb wynikających z trudności, w jakich znalazła się osoba potrzebująca, a szczególnie, gdy subiektywnie wycenia swoje potrzeby. Osoba taka jest zobowiązana, na podstawie art. 4 u.p.s., do współdziałania w rozwiązywaniu jej trudności życiowych.

Wszystkie dotychczasowe twierdzenia Sądu w składzie orzekającym znajdują potwierdzenie w utrwalonej linii orzeczniczej. "Zgodnie z art. 2 ust. 1 i art. 3 ust. 1 u.p.s. pomoc społeczna jest instytucją polityki społecznej państwa, mającą na celu umożliwienie osobom i rodzinom przezwyciężanie trudnych sytuacji życiowych, których nie są one w stanie pokonać, wykorzystując własne uprawnienia, zasoby i możliwości. Pomoc społeczna wspiera osoby i rodziny w wysiłkach zmierzających do zaspokojenia niezbędnych potrzeb i umożliwia im życie w warunkach odpowiadających godności człowieka. Rolą organów pomocy społecznej jest zatem wspieranie potrzebujących osób i rodzin w celu ich usamodzielnienia się oraz ich integracji ze środowiskiem. Funkcji tej nie można jednak utożsamiać z obowiązkiem stałego dostarczania środków pieniężnych w wysokości satysfakcjonującej wnioskodawców oraz zaspokajania wszystkich ich oczekiwań zmierzających do podwyższenia standardu codziennego funkcjonowania beneficjentów pomocy społecznej." (wyrok NSA z dnia 10 grudnia 2021 r., sygn. akt I OSK 825/21, dostępny na stronie: https://orzeczenia.nsa.gov.pl – Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych, zwana dalej "CBOSA"). Pomoc społeczna nie służy stałemu zaspokajaniu wszelkich oczekiwań osób o to wnioskujących, lecz jedynie wspieraniu ich do czasu uzyskania przez te osoby możliwości samodzielnego zaspokajania niezbędnych potrzeb życiowych (wyrok NSA z dnia 27 lipca 2021 r., sygn. akt I OSK 3038/19, dostępny w CBOSA).

Jedną z form wsparcia udzielnej przez system pomocy społecznej jest zasiłek celowy uregulowany w art. 39 ust. 1 u.p.s. Jednakże, aby uzyskać pomoc w tej formie, osoba ubiegająca się o ten zasiłek musi spełnić wymóg z art. 8 ust. 1 pkt 1 u.p.s., a więc spełnić kryterium dochodowe. Innymi słowy, przekroczenie tego kryterium dochodowego oznacza niemożność uzyskania zasiłku celowego z art. 39 ust. 1 u.p.s. W toku postępowania administracyjnego ustalono, że Skarżąca przekracza próg dochodowy, który to próg wynosi 776 zł. Wobec tego należało zastosować przepis art. 41 u.p.s. Należy zwrócić jednak uwagę, że powołany przepis wyraża możliwość wydania decyzji. Sąd w składzie orzekającym podkreśla słowo "może". Ustawodawca wskazał w tym przepisie kompetencję, z której organ pomocowy może, ale nie musi skorzystać. Jest to więc instytucja uznania administracyjnego.

Organ administracji publicznej, mając na względzie zasady udzielania pomocy społecznej, ma swobodę w podjęciu decyzji co do wysokości przyznanej pomocy. Organ pomocy społecznej zobligowany jest również wziąć pod uwagę wielkość przyznanych z budżetu państwa środków finansowych oraz liczbę osób uprawnionych do korzystania z pomocy społecznej, w tym przede wszystkim osoby, których dochód jest niższy niż ustawowe kryterium dochodowe (wyrok NSA z dnia 2 grudnia 2021 r., sygn. akt I OSK 431/20, dostępny w CBOSA). Instytucja uznaniowości opiera się na założeniu, że każde rozstrzygnięcie w ramach niej jest zgodne z prawem, również co do wysokości tej pomocy. Istotnym jest to, aby organ administracji publicznej uzasadnił swoją decyzję w taki sposób, żeby ustrzec się od zarzutu arbitralności oraz dowolności. W tym miejscu godzi się zauważyć, że nie stanowi naruszenia zasady budzenia zaufania obywateli do organów władzy publicznej (art. 8 ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego [t.j. Dz. U. z 2022 r. poz. 2000, zwanej dalej "k.p.a."]) uzasadnienie, które nie przekonuje Skarżącą o trafności zapadłego rozstrzygnięcia. Jeżeli organ administracji publicznej uzasadnił swoją decyzję uznaniową, sąd administracyjny nie może uznać, że nie odpowiada ona prawu, mimo tego, czy uzasadnienie jest przekonujące czy nie (wyrok WSA w Poznaniu z dnia 27 stycznia 2023 r., sygn. akt II SA/Po 835/22, dostępny w CBOSA).

Jak wynika z art. 41 u.p.s., zasiłek celowy może być przyznany w szczególnie uzasadnionych okolicznościach. Analizując treść zaskarżonej decyzji, Sąd stwierdza, że spełnia ona wymagania, jakie stawia się decyzji uznaniowej. SKO wskazało bowiem na możliwości, jakie posiada skarżąca. Pobiera emeryturę, mieszka sama w dużym domu, a także posiada orzeczenie o lekkim stopniu niepełnosprawności. Stopień lekki oznacza, że nie ma przeszkód do podjęcia aktywności zawodowej, choćby w takim zakresie, aby nie wpływało to na stan zdrowia skarżącej. Co więcej, skarżąca nie musi podejmować pracy w pełnym wymiarze czasu. Skarżąca poza podjęciem pracy, może wynająć część swojego domu albo sprzedać go i kupić odpowiednie dla siebie mieszkanie. Z nieznanych nikomu względów, skarżąca nie podejmuje żadnej działalności, która mogłaby poprawić jej sytuację materialną.

Sąd podziela pogląd SKO o tym, że skarżąca nie wykorzystuje swoich możliwości do poprawy swojej sytuacji. Z tego też względu, zasadnie odmówiono jej przyznania kolejnej zresztą pomocy finansowej na kolejny miesiąc. Skarżąca, przy racjonalnym gospodarowaniu swoimi środkami, a także podejmując działania, które omówiono w poprzednim akapicie, mogłaby spełniać swoje potrzeby bez udziału pomocy społecznej. Skoro skarżąca intencjonalnie nie podejmuje tej aktywności, to niezasadne jest przyznawanie jej pomocy. Skarżąca musi mieć świadomość, że instytucja pomocy społecznej jest finansowana przez podatników. Środki, jakie przeznaczają na utrzymanie państwa i samorządu muszą być przeznaczone dla osób, które naprawdę wymagają pomocy. Są bowiem osoby w stanie o wiele bardziej wymagającym niż skarżąca, bez wielkiego domu, całkowicie niezdolni do pracy, z niewielkim świadczeniem rentowo-emerytalnym, a czasami nawet i bez niego.

SKO trafnie podniosło, że w życiu skarżącej nie zaszła żadna nadzwyczajna okoliczność, która uzasadniałaby przyznanie jej pomocy, skoro skarżąca dysponuje majątkiem niemałych rozmiarów. To czy skarżąca podziela argumentację organu II instancji, czy nie, nie przesądza o niezasadności zapadłej decyzji (wyrok WSA w Poznaniu z dnia 6 maja 2022 r., sygn. akt II SA/Po 536/21, dostępny w CBOSA). Jak wskazuje się w orzecznictwie, "Przesłanka »szczególnie uzasadnionego przypadku« występuje bowiem wówczas, gdy sytuacja życiowa osoby ubiegającej się oświadczenie pomocy społecznej ponad wszelką wątpliwość, bez konieczności wnikliwych zabiegów interpretacyjnych istniejącego stanu rzeczy, pozwala stwierdzić, że jest nadzwyczaj drastyczna, dotkliwa w skutkach i głęboko ingerująca w plany życiowe, a wynika ze zdarzeń nienależących do zdarzeń codziennych ani nawet do zdarzeń nadzwyczajnych." (wyrok NSA z dnia 23 marca 2021 r., sygn. akt I OSK 2698/20, dostępny w CBOSA). Żadne z okoliczności, w jakiej znalazła się skarżąca nie wpisuje się w szczególnie uzasadnione okoliczności.

Organ II instancji zasadnie podniósł, że kwestia wypłacenia zadośćuczynienia pozostaje objęta kognicją sądów powszechnych. Jeżeli skarżąca czuje się skrzywdzona przez MOPR, Prezydenta, czy SKO, i może to udowodnić, powinna złożyć powództwo do sądu powszechnego. Jej zaniechanie w tym obszarze, gdyż nigdy nie wystąpiła z takim powództwem, świadczy o iście subiektywnym twierdzeniu o zasadności swojego roszczenia.

Skarżąca wielokrotnie wnosi o udzielenie jej pomocy w sprawach, które nie są objęte przedmiotem pomocy społecznej, jednocześnie nieustannie zawyżając swoje oczekiwania. W sprawie o sygn. akt II SA/Po [...] skarżąca wnosiła o przyznanie pomocy na remont domu w kwocie [...]zł, a w niniejszej – [...] zł. Remont nie jest objęty przedmiotem pomocy. Skarżąca podnosi, że musi wykupywać leki, jednakże, jak trafnie podniosło Kolegium, skarżąca, lepiej dysponując swoimi środkami, może każdego miesiąca pokryć te koszty. Oczekiwanie pomocy na rehabilitację oraz leczenie stomatologiczne jest niedorzeczne, kiedy można skorzystać z darmowych świadczeń, nawet mimo oczekiwania na terminy. Skarżąca, zamiast od lat wnioskować o pomoc do MOPR i Prezydenta o przyznanie świadczeń, których wie, że nie otrzyma, co organy administracji publicznej uporczywie tłumaczą skarżącej w każdej decyzji, skarżąca mogłaby zapisać się na terminy interesujących ją świadczeń. Ze znanych tylko jej powodów, nie czyni tego. Nie może więc oczekiwać, że uzyska decyzję pozytywną, skoro skarżąca nie robi nic, aby zmienić swoją sytuację. Państwo Polskie nie jest otrzymywania obywateli.

Odnosząc się do zarzutów poniesionych w skardze, należy uznać ich niezasadność. Skarżąca zarzuca SKO niewyjaśnienie okoliczności faktycznych. Mając na względzie cel systemu pomocy społecznej, Sąd wskazuje, że to nie jest tak, że skarżąca będzie od początku do końca zaopiekowana, niczym wyręczona we wszystkim. Jak wskazuje samo słowo "pomoc", skarżąca musi systematycznie przyczyniać się do poprawy swojej sytuacji, aby uzyskać pomoc ze strony samorządu, czy państwa. Podczas wywiadu środowiskowego, a także pomny doświadczeń z poprzednich postępowań, Prezydent oraz SKO mają wiedzę, że skarżąca nie wykorzystuje swoich możliwości, przede wszystkim finansowych, aby cokolwiek zmienić w swoim życiu. Nie ma więc powodu, aby organy udzielały pomocy.

Skarżąca chce korzystać ze świadczeń rehabilitacyjnych, ale nie robi nic, aby uzyskać darmowe świadczenia gwarantowane. To samo dotyczy świadczeń stomatologicznych. Żaden z organów, ani nawet sąd, nie mają wiedzy medycznej, aby zdecydować jakie leki powinna brać skarżąca, jakie powinno być ich dawkowanie oraz jaką ilość powinna zakupić skarżąca. Skoro skarżąca nie widzi potrzeby wyjaśnienia organowi nurtujących go wątpliwości tak istotnych w rozpoznaniu niniejszej sprawy, nie sposób stwierdzić, że którykolwiek organ naruszył prawo. Nie doszło do naruszenia art. 39 u.p.s. SKO, wydając zaskarżoną decyzję, podniosło, że kierowało się uznaniowością. Ponadto Kolegium wskazało, jakie przesłanki były przekonujące na rzecz utrzymania w mocy decyzji organu I instancji. Możliwości, jakimi dysponuje Skarżąca sprawiają, że przyznanie jej zasiłku celowego jest nieuzasadnione.

Co do zarzutów naruszenia prawa procesowego, skarżąca nie sformułowała żadnego konkretnego zarzutu, dlatego Sąd, kierując się art. 134 § 1 p.p.s.a., przeanalizował całokształt sprawy i nie doszukał się żadnych naruszeń. Kolegium, a wcześniej Prezydent, w oparciu o art. 7 w związku z art. 77 § 1 k.p.a., ustaliło wszystkie okoliczności faktyczne. Ustalono, że świadczenia rehabilitacyjne oraz lecznicze w zakresie stomatologii są nieodpłatne. Ustalono, że skarżąca zażywa lekarstwa, ale dawkowanie pozostaje nadal nieznane. Organ pomocy, nie posiadając wiedzy medycznej, nie może przyznać środków na zakup leków, które przy nieodpowiednim stosowaniu, mogą stanowić zagrożenie dla zdrowia i życia.

Uzasadnienie zaskarżonej decyzji zawiera wszystkie elementy, jakie powinno mieć w sytuacji wydania decyzji uznaniowej. To, że skarżąca nie czuje się przekonana, nie oznacza, że decyzja posiada wady skutkujące jej uchyleniem.

Mając powyższe na uwadze, Sąd doszedł do przekonania o niezasadności zarzutów skargi i jej samej. Kierując się przepisem art. 134 § 1 p.p.s.a., nie znaleziono żadnych podstaw skutkujących uchyleniem zaskarżonej decyzji, ani poprzedzającej ją decyzji organu I instancji. W związku z tym Sąd, na podstawie art. 151 p.p.s.a. oddalił skargę, o czym orzeczono w sentencji wyroku.