Wyrok WSA w Gliwicach, sygn. akt I SA/Gl 599/23
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach
Data orzeczenia: 2023-11-29 00:00:00+01:00 (orzeczenie nieprawomocne)
Symbol z opisem: 6110 Podatek od towarów i usług
Hasła tematyczne: Podatek od towarów i usług
Skarżony organ: Dyrektor Izby Administracji Skarbowej
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 240 par. 1 pkt 5, art. 128, art. 127
journal: Dz.U. 2023 poz 2383
law: Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t. j.)

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Eugeniusz Christ, Sędziowie WSA Katarzyna Stuła-Marcela (spr.), Anna Tyszkiewicz-Ziętek, Protokolant Ewelina Cyroń, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 29 listopada 2023 r. sprawy ze skargi Z.S. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Katowicach z dnia 27 lutego 2023 r. nr 2401-IOA.603.6.2022.MS UNP: 2401-23-046777 w przedmiocie odmowy uchylenia w trybie wznowienia postępowania decyzji ostatecznej w sprawie podatku od towarów i usług za miesiące kwiecień 2009 r. oraz od czerwca do grudnia 2009 r. oddala skargę.


UZASADNIENIE

1. Z. S. (dalej: skarżący) wniósł skargę na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Katowicach (dalej: DIAS) z 27 lutego 2023 r. nr 2401-IOA.603.6.2022.MS w przedmiocie odmowy uchylenia decyzji ostatecznej w zakresie podatku od towarów i usług.

2. Stan sprawy.

2.1. Dyrektor Urzędu Kontroli Skarbowej w K. decyzjami z 30 września 2013 r. określił skarżącemu prowadzącemu działalność gospodarczą pod firmą Przedsiębiorstwo Handlowo-Usługowo-Transportowe "R." w przedmiocie podatku od towarów i usług:

- nadwyżki podatku naliczonego nad należnym do zwrotu na rachunek bankowy podatnika za kwiecień, czerwiec, sierpień, wrzesień i grudzień 2009 r., oraz

- zobowiązanie podatkowe za miesiące lipiec, październik i listopad 2009 r.

Z uzasadnienia wydanych decyzji wynika, iż w okresie objętym przedmiotowymi decyzjami skarżący nieprawidłowo rozliczył podatek od towarów i usług, przez co zawyżył kwotę podatku naliczonego z faktur wystawionych przez O. sp. z o.o. Zdaniem organu podatkowego pierwszej instancji nabycia te nie dokumentowały rzeczywistych zdarzeń gospodarczych. Z decyzji tych wynika również, że prowadząc w 2009 r. działalność gospodarczą pod ww. firmą, skarżący uczestniczył w procederze obrotu pustymi fakturami rzekomo dokumentującymi wewnątrzwspólnotowe dostawy wyrobów stalowych do podmiotu czeskiego S. s.r.o.

W wyniku wniesionych odwołań, organ odwoławczy decyzją z 13 lutego

2014 r. utrzymał w mocy decyzje organu pierwszej instancji.

Powyższe rozstrzygnięcie skarżący zaskarżył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach, który wyrokiem z 26 stycznia 2015 r. sygn. akt III SA/GI 636/14 oddalił skargę. Naczelny Sąd Administracyjny po rozpoznaniu wniesionej przez skarżącego skargi kasacyjnej wyrokiem z 27 marca 2018 r. sygn. akt I FSK 635/16, również oddalił skargę.

Pismem z 18 grudnia 2018 r., powołując się na art. 240 § 1 pkt 5 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (t.j. Dz. U. z 2023 r. poz. 2383 – o.p.), skarżący złożył wniosek o wznowienie postępowania zakończonego decyzją ostateczną DIAS z 13 lutego 2014 r. Jako przesłankę wznowienia wskazał na wyjście na jaw istotnych dla sprawy okoliczności faktycznych, wskazanych w piśmie Izby Administracji Skarbowej w P., tj. VAT [...] z 5 listopada 2018 r., w którym Biuro Wymiany Informacji Podatkowych w K1. informuje o wynikach identyfikacji S. s.r.o.

Wniósł o dopuszczenie i przeprowadzenie dowodu z ww. dokumentu na okoliczność statusu podatkowego S. s.r.o. według stanu na: 6 kwietnia 2009 r., 29 czerwca 2009 r., 28 lipca 2009 r., 26 sierpnia 2009 r., 21 września 2009 r., 15 października 2009 r., 20 listopada 2009 r., 14 grudnia 2009 r., 10 lutego 2010 r., 16 marca 2010 r., dochowania należytej staranności w kontaktach handlowych z wyżej wymienionym podmiotem.

W uzasadnieniu wniosku podniósł, że w toku postępowania kontrolnego Urząd Kontroli Skarbowej nie przeprowadził wszystkich dowodów, o które wnosił, w tym dowodu na okoliczność ustalenia statusu podatkowego S. s.r.o. Organ uznał, że skarżący świadomie uczestniczył w zorganizowanym przestępstwie wyłudzenia podatku VAT i nie dochował należytej staranności, w celu prawidłowej weryfikacji kontrahenta i ustalenia, czy towar rzeczywiście jest przewożony do ww. podmiotu.

Zdaniem skarżącego nową istotną okolicznością faktyczną, która nie była badana przez organ na skutek oddalenia wniosków dowodowych, są informacje wynikające z pisma Izby Administracji Skarbowej w P., że kontrahent skarżącego w Czechach w okresie realizowanych transakcji pozostawał czynnym podatnikiem VAT. Nowa okoliczność faktyczna związana ze statusem podatkowym S. s.r.o. przy jednoczesnym uwzględnieniu, iż towar stanowiący przedmiot transakcji zawieranych pomiędzy skarżącym, a ww. podmiotem w rzeczywistości istniał, jest istotna dla wykazania dobrej wiary skarżącego. Zatem oceniając należytą staranność skarżącego, powinien być również uwzględniony fakt, że odbiorca towaru był prawidłowo powołanym podmiotem gospodarczym oraz miał przypisany status podatnika VAT czynnego.

Skarżący we wniosku wskazał, że dla zrealizowania ciążącego na organie obowiązku w zakresie oceny jego należytej staranności, kluczowym pozostaje wykazanie, czy skarżący zawierał transakcje z podmiotami wiarygodnymi, których status nie budził wątpliwości podatkowych. Podmiot, który jest aktywnym podatnikiem VAT już wyłącznie tylko z tego faktu, pozostaje dla ewentualnych kontrahentów wiarygodnym uczestnikiem obrotu gospodarczego.

Skarżący podniósł również, iż jak wynika z protokołu z 21 lutego 2017 r. na pytanie zadane J. L. podczas przesłuchania "... czy w 2010 r. Pan Z. S. lub ktokolwiek z firmy P.H.U.T R. widział przedmiotowy towar? (...)", J. L. odpowiedział;,,(...) No pewno na początku tj. jeszcze w 2009 r. kiedy faktycznie jeździł towar to widzieli go w S. na placu na ul. [...] (...)".

W konsekwencji zdaniem skarżącego, należy przyjąć, że towar w sprawie istniał (w przeciwieństwie do przyjętego przez organ założenia, iż brak było w ogóle towaru w transakcjach), a skarżący nie wiedział, iż uczestniczy w transakcjach stanowiących oszustwo podatkowe (w przeciwieństwie do przyjętego przez organ założenia, że miał świadomość uczestniczenia w transakcji stanowiącej oszustwo podatkowe). Uwzględnienia w opinii skarżącego wymaga, że gdy obrót towarem występuje chociażby w jakimś zakresie, organ jest zobowiązany do zbadania dobrej wiary podatnika.

Po rozpatrzeniu złożonego wniosku, DIAS uznając, że w przedmiotowej sprawie spełnione zostały formalne przesłanki, postanowieniem z 8 kwietnia 2019 r. wznowił postępowanie w sprawie zakończonej decyzją ostateczną z 13 lutego

2014 r.

2.2. Po przeprowadzeniu postępowania, DIAS działając jako organ pierwszej instancji, decyzją z 25 maja 2021 r. odmówił uchylenia decyzji ostatecznej z 13 lutego 2014 r. utrzymującej w mocy decyzje Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej w K. z 30 września 2013 r. z powodu braku przesłanek określonych w art. 240 § 1 o.p.

2.3. Po rozpoznaniu odwołania od powyższej decyzji, DIAS działając jako organ drugiej instancji, zaskarżoną w nn. sprawie decyzją utrzymał w mocy ww. decyzję z dnia 25 maja 2021 r.

W uzasadnieniu podał, że jako podstawę wznowienia postępowania w niniejszej sprawie skarżący wskazał art. 240 § 1 pkt 5 o.p. zgodnie z którym w sprawie zakończonej decyzją ostateczną wznawia się postępowanie, jeżeli wyjdą na jaw istotne dla sprawy nowe okoliczności faktyczne lub nowe dowody istniejące w dniu wydania decyzji nieznane organowi, który wydał decyzję.

O zaistnieniu omawianej podstawy można mówić wówczas, gdy łącznie zostaną spełnione cztery przesłanki: wyszły na jaw nowe okoliczności faktyczne lub dowody; nowe okoliczności faktyczne lub dowody są istotne dla sprawy, tzn. mogą mieć wpływ na jej odmienne rozstrzygnięcie; nowe okoliczności faktyczne lub dowody nie były znane organowi, który wydał decyzję; nowe okoliczności faktyczne lub dowody istniały w dniu wydania decyzji.

Dalej organ wskazał, że wbrew twierdzeniom skarżącego stan faktyczny w sprawie w przeprowadzonym w trybie zwykłym postępowaniu został w pełni i prawidłowo ustalony, a decyzje organów wydano na podstawie całego zgromadzonego materiału dowodowego. Na podstawie zgromadzonego w postępowaniu zwykłym materiału dowodowego, DIAS decyzją z 13 lutego 2014 r. utrzymał w mocy decyzje Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej w K. z 30 września 2013 r. w przedmiocie podatku od towarów i usług za kwiecień 2009 r. oraz od czerwca do grudnia 2009 r. Z uzasadnienia ww. rozstrzygnięcia wynika, iż towar, w postaci wyrobów stalowych, będący przedmiotem obrotu pomiędzy N. sp. z o.o., O. sp. z o.o., Z. S. PHUT R., S. s.r.o. nie istniał, a celem ujawnionego mechanizmu był fikcyjny obrót fakturami, nie dokumentującymi rzeczywistych transakcji gospodarczych.

Decyzja DIAS o wzruszenie, której skarżący wystąpił, została poddana ocenie w postępowaniu sądowoadministracyjnym. Prawidłowość wydanego przez organ rozstrzygnięcia potwierdził Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w wyroku z 26 stycznia 2015 r. sygn. akt III SA/GI 636/14, w którym stwierdził, że organy podatkowe zasadnie przyjęły, iż analizowane transakcje skarżącego z firmą O. nie odzwierciedlają rzeczywistego obrotu gospodarczego. Sąd uznał, że wobec wykazania, iż w przedmiotowej sprawie w świetle zebranego materiału dowodowego brak było towaru, czynność opisana w fakturach nie została dokonana, a tym samym nie została spełniona materialna przesłanka powstania prawa do odliczenia VAT. W związku z tym organ nie musiał wykazywać, iż przy zachowaniu należytej staranności skarżący co najmniej mógł wiedzieć, iż nabywając towary wykazane w spornych fakturach uczestniczy w transakcjach wykorzystanych w celu nadużycia prawa, gdyż zgodnie z obowiązującymi przepisami, ugruntowanym w tym zakresie orzecznictwem sądowoadministracyjnym oraz wyrokami TSUE, dobra wiara nie jest w takiej sytuacji badana.

Powyższe stanowisko Sądu potwierdził Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z 27 marca 2018 r. sygn. akt I FSK 635/16.

Zatem wnoszona przez skarżącego okoliczność statusu podatkowego S. s.r.o. w kwietniu 2009 r. oraz od czerwca do grudnia 2009 r. pozostaje bez wpływu na wydane prawomocne rozstrzygnięcie. Istotnym jest, że większość nadużyć podatkowych popełnianych jest przez podmioty posiadające status czynnego podatnika podatku od towarów i usług, a to, że S. s.r.o. taki status posiada nie przesądza, że nie mogła być uczestnikiem transakcji naruszających konstrukcje podatku od towarów i usług.

Wobec zatem bezspornego stwierdzenia braku faktycznego obrotu towarem, okoliczność posiadania przez S. s.r.o. statusu czynnego podatnika podatku od towarów i usług pozostaje bez wpływu na decyzję ostateczną z 13 lutego 2014 r.

W kwestii braku konieczności badania statusu S. s.r.o. wypowiedział się Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w wyroku z 26 stycznia 2015 r. sygn. akt III SA/GI 636/14, w którym uznał, że DIAS wykazał, że w przedmiotowej sprawie w świetle zebranego materiału dowodowego brak było towaru, czynność opisana w fakturach nie została dokonana, zatem nie została spełniona materialna przesłanka powstania prawa do odliczenia VAT. To zaś skutkuje tym, że organ nie musi wykazywać, iż skarżący przy zachowaniu należytej staranności co najmniej mógł wiedzieć, iż nabywając usługi wykazane w spornych fakturach uczestniczy w transakcjach wykorzystanych w celu nadużycia prawa. Skoro zaś nie było towaru, to nie doszło do wewnątrzwspólnotowej dostawy towarów i uwzględnienie wniosku dowodowego na okoliczność stwierdzenia statusu firmy S. s.r.o. jest zbyteczne.

Jednocześnie nadmieniono, że przywołany we wniosku protokół przesłuchania J. L. przed UKS w K. został poddany ocenie przez Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z 27 marca 2018 r.

W ocenie organu odwoławczego istotny jest również wyrok Sądu Okręgowego w K. z 18 grudnia 2018 r. sygn. akt [...] (prawomocny z dniem 13 lutego 2020 r.), który włączono do akt postępowania. W wyroku tym Sąd Okręgowy w K. uznał skarżącego za winnego popełnienia czynu polegającego na tym, że w okresie od 1 kwietnia 2009 r. do 4 maja 2010 r. w K2. i innych miejscowościach na terenie kraju, działając w zorganizowanej grupie, mającej na celu popełnianie przestępstw i przestępstw skarbowych, w krótkich odstępach czasu, w wykonaniu z góry powziętego zamiaru, w celu osiągnięcia korzyści majątkowej, czyniąc sobie z popełnienia przestępstwa stałe źródło dochodu, wspólnie i w porozumieniu z S. T. i J. L., będąc właścicielem Przedsiębiorstwa Handlowo-Usługowo-Transportowego R. z siedzibą w K2., użył poświadczających nieprawdę, co do okoliczności mającej znaczenie prawne, 170 szt. faktur VAT wystawionych w imieniu firmy O. sp. z o.o., stwierdzających fikcyjny zakup produktów stalowych na łączną kwotę brutto 31.991.376,67 zł, w tym VAT 5.768.936,78 zł, wprowadzając je do księgowości firmy PHUT R.. Faktury te wprowadził następnie do księgowości firmy PHUT R., po czym używając wszystkich ww. faktur do rozliczeń podatkowych w złożonych przez siebie, poświadczających nieprawdę deklaracjach podatkowych VAT-7 za miesiące: kwiecień 2009 r. oraz od czerwca 2009 r. do maja 2010 r. do Urzędu Skarbowego w K2., wprowadził w błąd pracowników urzędu co do faktu zakupu produktów stalowych przez firmę PHUT R. od firmy O. sp. z o.o. oraz co do faktu ich dalszej sprzedaży w ramach wewnątrzwspólnotowej dostawy towarów do spółek S. s.r.o. oraz D. s.r.o.

Sąd uznał również skarżącego za winnego tego, że w okresie od 1 kwietnia 2009 r. do 4 maja 2010 r. w K2. i innych miejscowościach na terenie kraju, działając w zorganizowanej grupie mającej na celu popełnianie przestępstw i przestępstw skarbowych, w krótkich odstępach czasu, w wykonaniu z góry powziętego zamiaru, wspólnie i w porozumieniu z S. T. i J. L., przyjął na rachunek firmy PHUT R. środki płatnicze stanowiące zapłatę za fikcyjne dostawy towaru do firmy S. s.r.o. i D. s.r.o., a następnie przekazał środki płatnicze na rachunki firmy O. sp. z o.o., stanowiące zapłatę za fikcyjne dostawy towaru dokonane przez ww. firmę na podstawie poświadczających nieprawdę co do okoliczności mających znaczenie prawne faktur VAT, przy czym środki w kwocie 5.768.936,78 zł pochodziły z przestępstw karnoskarbowych związanych z niemającym miejsca obrotem wyrobami stalowymi.

Ostatecznie Sąd, w miejsce kar orzeczonych za zbiegające się przestępstwa, wymierzył skarżącemu jedną karę łączną dwóch lat pozbawienia wolności. Wykonanie orzeczonej kary pozbawienia wolności Sąd warunkowo zawiesił na okres pięciu lat próby, oddając Pana w tym okresie pod dozór kuratora. Ponadto, Sąd orzekł wobec Pana zakaz prowadzenia działalności gospodarczej na własny rachunek oraz zakaz zasiadania we wszelkich organach spółek prawa handlowego na okres pięciu lat.

Powyższy wyrok dotyczy okresu od 1 kwietnia 2009 r. do 4 maja 2010 r. Obejmuje on zatem miesiące, których dotyczyła decyzja z dnia 13 lutego 2013 r. W wyroku tym wymienione zostały wszystkie faktury wystawione zarówno przez O. sp. z o.o. jak i przez skarżącego działającego w 2009 r. pod firmą PHUT R., wynikające z tych faktur kwoty jak i dokonane przez skarżącego przelewy, które zgromadzono w postępowaniu kontrolnym i podlegały ocenie przez Urząd Kontroli Skarbowej w K. w wydanych decyzjach w trybie zwykłym.

Powyższy wyrok potwierdza prawidłowość dokonanych ustaleń i wydanych przez organy rozstrzygnięć, która została potwierdzona wyrokami sądów administracyjnych, jednocześnie obalając argumentację skarżącego co do faktycznego obrotu towarem i braku wiedzy skarżącego co do uczestnictwa w oszustwie podatkowym.

Ponadto organ wskazał, że już w momencie wniesienia odwołania w niniejszej sprawie, skarżący posiadał wiedzę o uprawomocnieniu się wyroku Sądu Okręgowego w K. z 18 grudnia 2018 r. sygn. akt [...].

3.1. Powyższa decyzja została zaskarżona do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach.

Zarzucono jej naruszenie art. 240 §1 pkt. 5 op w zw. z art. 245 §1 pkt. 2 op poprzez błędne uznanie, że podane we wniosku o wznowienie postępowania okoliczności nie były podstawą do wznowienia postępowania, u podstaw czego leżała wadliwa ocena decyzji organu pierwszej instancji w postaci odmowy uchylenia decyzji ostatecznej.

Wniesiono o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz o zasądzenie kosztów postępowania sądowego.

W uzasadnieniu podano, że błędne jest twierdzenie organu, że wskazane okoliczności nie są istotne dla sprawy, jak wymaga tego przepis art. 240 § 1 pkt 5 o.p.

Informacje wynikając z pisma Izby Administracji Skarbowej w P. z dnia 5 listopada 2018 r. wskazujące, że kontrahent skarżącego w okresie realizowanych transakcji pozostawał czynnym podatnikiem VAT wskazują, że kontrahent rzeczywiście prowadzi działalność gospodarczą. Skarżący zatem nie wiedział, ani nie mógł przypuszczać, że współpraca stanowi dla niego ryzyko podatkowe.

Dla zrealizowania ciążącego na organie obowiązku w zakresie oceny należytej staranności skarżącego, kluczowym pozostawał fakt, czy zawierał on transakcje z podmiotami wiarygodnymi, których status nie budził wątpliwości podatkowych. Kluczowy wpływ na ustalenie powyższej okoliczności miało potwierdzenie posiadania przez kontrahenta statusu czynnego podatnika VAT.

Bezzasadne jest również powoływanie się przez organ na wyrok WSA w Gliwicach z dnia 26 stycznia 2015 r. o sygn. akt III SA/GI 636/14, bowiem został on wydany przed wyjściem na jaw istotnej w przedmiotowej sprawie okoliczności mającej wpływ na rozstrzygnięcie.

Jeśli zdaniem organu, status czynnego podatnika nie przesądza o tym, że nie mógł być on uczestnikiem transakcji oszukańczych, to należy każdorazowo zbadać czy miało to miejsce. Nie sposób bowiem oprzeć merytorycznego rozstrzygnięcia tylko na stwierdzeniu, że większość nadużyć podatkowych popełnianych jest przez podmioty posiadające taki status.

Organ nie znajduje również żadnego merytorycznego uzasadnienia, dlaczego podziela stanowisko, iż status podatkowy kontrahenta pozostaje bez wpływu na wydane prawomocne rozstrzygnięcie.

Skarżący wielokrotnie podnosił, iż koniecznym było zbadanie w toku postępowania dowodowego statusu ww. spółki czego nie uczyniono. Okoliczność ta, jak już podkreślono, miała kluczowe znaczenie w kwestii dochowania należytej staranności.

3.2. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując swoje dotychczasowe stanowisko w sprawie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył, co następuje.

4. Skarga wniesiona w niniejszej sprawie okazała się niezasadna.

Rozważając sporne zagadnienie, które wystąpiło w nn. sprawie, na wstępie należy zaznaczyć, że z zakotwiczonej w art. 2 Konstytucji RP zasady państwa prawa wynika zasada pewności prawa. Na gruncie Ordynacji podatkowej jej emanację stanowi sformułowana w art. 128 o.p., zasada trwałości decyzji ostatecznych. Stanowi ona, że decyzje, od których nie służy odwołanie w postępowaniu podatkowym, są ostateczne. Uchylenie lub zmiana tych decyzji, stwierdzenie ich nieważności oraz wznowienie postępowania mogą nastąpić tylko w przypadkach przewidzianych w ordynacji podatkowej oraz w ustawach dodatkowych. Decyzja podatkowa jest ostateczna, jeżeli w pierwszej instancji strona nie złożyła od niej odwołania, jeżeli w pierwszej instancji stronie nie przysługuje od niej odwołanie z mocy ustawy (art. 261 § 4 o.p.) bądź decyzję tę wydał organ drugiej instancji w toku postępowania odwoławczego. Z zasadą trwałości decyzji ostatecznych koresponduje zasada dwuinstancyjności postępowania podatkowego (art. 127 o.p.).

Postępowanie w sprawie wznowienia postępowania stanowi wyjątek od zasady trwałości decyzji ostatecznych i jest możliwe tylko w odniesieniu do wad wskazanych w art. 240 § 1 o.p. W postępowaniu wznowieniowym, będącym postępowaniem nadzwyczajnym, nie rozpatruje się po raz kolejny sprawy merytorycznie - tak jak robi się to w toku zwykłego postępowania instancyjnego. Złożenie wniosku o wznowienie postępowania nie obliguje organu podatkowego do rozpatrzenia sprawy na nowo. Zakres rozpoznania sprawy determinuje przesłanka wznowienia (wyrok NSA z dnia 12 lipca 2017 r. I FSK 527/17 - CBOIS).

Instytucja wznowienia postępowania podatkowego ma na celu stworzenie prawnej możliwości ponownego przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego i podjęcia rozstrzygnięcia sprawy zakończonej ostateczną decyzją podatkową, jeżeli postępowanie podatkowe przed organami podatkowymi było dotknięte wadami procesowymi, enumeratywnie wskazanymi w art. 240 § 1 o.p.

Powyższa instytucja nie może być wykorzystywana do ponownej pełnej merytorycznej kontroli decyzji ostatecznej wydanej w postępowaniu zwykłym, bowiem nie jest to kontynuacja postępowania zwykłego, a odrębne postępowanie nadzwyczajne. Toczy się ono tylko w zakresie oceny, czy zachodzą przesłanki określone w art. 240 § 1 o.p. i w takim też zakresie rozstrzygnięcie organu podatkowego podlega kontroli sądowej (wyrok NSA z dnia 21 czerwca 2017 r. I FSK 1763/15).

5. Przenosząc powyższe uwagi na grunt rozpoznawanej sprawy wskazać na wstępie należy, że żądanie skarżącej dotyczy decyzji ostatecznej DIAS z dnia 13 lutego 2014 r. utrzymującej w mocy decyzje z 30 września 2013 r. określające skarżącemu w podatku od towarów i usług nadwyżki podatku naliczonego nad należnym do zwrotu na rachunek bankowy podatnika za kwiecień, czerwiec, sierpień, wrzesień i grudzień 2009 r., oraz zobowiązanie podatkowe za miesiące lipiec, październik i listopad 2009 r.

Jako podstawę żądania w niniejszej sprawie skarżący wskazał art. 240 § 1 pkt 5 o.p. Z kolei nową okolicznością faktyczną, o której mowa w art. 240 § 1 pkt 5 o.p. miało być, pismo Izby Administracji Skarbowej w P., tj. VAT [...] z 5 listopada 2018 r., w którym Biuro Wymiany Informacji Podatkowych w K1. informuje o wynikach identyfikacji kontrahenta skarżącego – S. s.r.o. W ocenie skarżącego nowa okoliczność faktyczna związana ze statusem podatkowym ww. spółki, przy jednoczesnym uwzględnieniu, iż towar stanowiący przedmiot transakcji zawieranych pomiędzy skarżącym, a ww. podmiotem w rzeczywistości istniał, jest istotna dla wykazania dobrej wiary skarżącego.

Zgodnie z ww. przepisem w sprawie zakończonej decyzją ostateczną wznawia się postępowanie, jeżeli wyjdą na jaw istotne dla sprawy nowe okoliczności faktyczne lub nowe dowody istniejące w dniu wydania decyzji nieznane organowi, który wydał decyzję.

Z powyższej regulacji wynika, że o zaistnieniu omawianej podstawy wznowienia można mówić wówczas, gdy łącznie zostaną spełnione następujące przesłanki:

a) wyszły na jaw nowe okoliczności faktyczne lub nowe dowody,

b) są one istotne dla sprawy, tzn. mogą mieć wpływ na jej odmienne rozstrzygnięcie,

c) nie były znane organowi, który wydał decyzję,

d) istniały w dniu wydania decyzji (zob. B. Gruszczyński w: S. Babiarz, B. Dauter, B. Gruszczyński, R. Hauser, A. Kabat, M. Niezgódka – Medek, Ordynacja podatkowa, Komentarz, Warszawa 2007, s. 733).

Omawiana regulacja ma bogaty dorobek orzeczniczy, w którym wskazuje się, że ujawnione okoliczności faktyczne lub dowody muszą charakteryzować się przymiotem nowości (nie wystarczy fakt, iż organ ich wcześniej po prostu nie analizował, bądź analizował, ale błędnie), mieć istotne znaczenie dla sprawy (wpływać na zmianę treści decyzji), istnieć w dniu wydania decyzji ostatecznej i być nieznane organowi wydającemu tę decyzję oraz stronie lub będąc znanymi stronie, zostać po raz pierwszy przez nią zgłoszone. Przez "nowe okoliczności faktyczne" należy rozumieć zdarzenia faktyczne, które miały miejsce przed wydaniem decyzji ostatecznej, a ujawnione zostały po jej wydaniu, przy czym, bez znaczenia pozostaje, dlaczego organ nie dysponował wiedzą o tych okolicznościach (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 21 czerwca 2004 r., sygn. akt FSK 170/04).

W ocenie Sądu organ zasadnie przyjął, że nie zachodziła w sprawie przesłanka wymieniona w art. 240 § 1 pkt 5 o.p.

Na podstawie zgromadzonego w postępowaniu zwykłym materiału dowodowego DIAS decyzją z 13 lutego 2014 r. utrzymał w mocy decyzje Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej w K. z 30 września 2013 r. w przedmiocie podatku od towarów i usług za kwiecień 2009 r. oraz od czerwca do grudnia 2009 r. Z uzasadnienia ww. rozstrzygnięcia wynika, iż towar w postaci wyrobów stalowych, będący przedmiotem obrotu pomiędzy N. sp. z o.o., O. sp. z o.o., Z. S. PHUT R., S. s.r.o. nie istniał, a celem ujawnionego mechanizmu był fikcyjny obrót fakturami, nie dokumentującymi rzeczywistych transakcji gospodarczych.

Powyższa decyzja DIAS o wzruszenie której skarżący wystąpił, została poddana ocenie w postępowaniu sądowoadministracyjnym.

Prawidłowość wydanego przez organ rozstrzygnięcia potwierdził Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w wyroku z 26 stycznia 2015 r. sygn. akt III SA/GI 636/14, w którym stwierdził, że organy podatkowe zasadnie przyjęły, iż analizowane transakcje skarżącego z firmą O. nie odzwierciedlają rzeczywistego obrotu gospodarczego. Sąd uznał, że wobec wykazania, iż w przedmiotowej sprawie w świetle zebranego materiału dowodowego brak było towaru, czynność opisana w fakturach nie została dokonana, a tym samym nie została spełniona materialna przesłanka powstania prawa do odliczenia VAT. W związku z tym organ nie musiał wykazywać, iż przy zachowaniu należytej staranności skarżący co najmniej mógł wiedzieć, iż nabywając towary wykazane w spornych fakturach uczestniczy w transakcjach wykorzystanych w celu nadużycia prawa, gdyż zgodnie z obowiązującymi przepisami, ugruntowanym w tym zakresie orzecznictwem sądowoadministracyjnym oraz wyrokami TSUE, dobra wiara nie jest w takiej sytuacji badana.

Nadto Sąd wypowiedział się w kwestii braku konieczności badania statusu kontrahenta skarżącego w ww. wyroku w wydanym w pierwszej instancji, w którym uznał, że w świetle zebranego materiału dowodowego brak było towaru, skoro zaś nie było towaru, to nie doszło do wewnątrzwspólnotowej dostawy towarów i uwzględnienie wniosku dowodowego na okoliczność stwierdzenia statusu firmy S. s.r.o. w ocenie Sądu było zbyteczne.

Powyższe stanowisko Sądu pierwszej instancji, potwierdził Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z 27 marca 2018 r. sygn. akt I FSK 635/16.

Co więcej, prawidłowość dokonanych ustaleń i wydanych przez organy rozstrzygnięć, zaakceptowanych wyrokami sądów administracyjnych, jednocześnie obalających argumentację skarżącego co do faktycznego obrotu towarem i braku wiedzy skarżącego co do uczestnictwa w oszustwie podatkowym, potwierdza prawomocny wyrok Sądu Okręgowego w K. z 18 grudnia 2018 r. w sprawie o sygn. akt [...]. Mocą tego wyroku, Sąd uznał skarżącego winnym popełnienia zarzucanych mu czynów dotyczących fikcyjnego obrotu produktami stalowymi, wskazując że działał w zorganizowanej grupie przestępczej, mającej na celu popełnienie przestępstw i przestępstw skarbowych w wykonaniu z góry powziętego zamiaru w celu osiągniecia korzyści majątkowej.

Powyższy wyrok dotyczy okresu od 1 kwietnia 2009 r. do 4 maja 2010 r. Obejmuje on zatem miesiące, których dotyczyła decyzja wydana w trybie zwykłym. W wyroku tym wymienione zostały wszystkie faktury wystawione zarówno przez O. sp. z o.o. jak i przez skarżącego, działającego w 2009 r. pod firmą PHUT R., wynikające z tych faktur kwoty jak i dokonane przez skarżącego przelewy, które zgromadzono w postępowaniu kontrolnym i podlegały ocenie przez Urząd Kontroli Skarbowej w K. w wydanych decyzjach w trybie zwykłym.

Zgodnie, tymczasem z treścią art. 11 p.p.s.a. ustalenia wydanego w postępowaniu karnym prawomocnego wyroku skazującego, co do popełnienia przestępstwa wiążą sąd administracyjny. Związanie sądu administracyjnego prawomocnym wyrokiem skazującym zostało wprowadzone po to, by uniknąć sytuacji, w których na podstawie tych samych stanów faktycznych byłyby wydawane różne orzeczenia w postępowaniu karnym i sądowoadministracyjnym.

Wprowadzenie do postępowania sądowo-administracyjnego zasady, o jakiej mowa w art. 11 p.p.s.a. sprawia, że adresatami tej zasady stają się pośrednio organy administracji publicznej. Działanie art. 11 p.p.s.a. w postępowaniu sądowoadministracyjnym sprawia, że sąd będzie musiał uznać za błędne ustalenia tych organów, jeżeli nie będą korespondowały z zasadą związania ustaleniami prawomocnego wyroku skazującego (por. wyrok NSA z dnia 4 marca 2020 r. sygn. akt II GSK 2815/17 i przytoczone tam orzecznictwo).

W obliczu powyższego, podnoszona przez skarżącego okoliczność statusu podatkowego S. s.r.o. w kwietniu 2009 r. oraz od czerwca do grudnia 2009 r. pozostaje bez wpływu na wydane ostateczne rozstrzygnięcie. Dowody istotne dla sprawy muszę mieć znaczenie prawne, a więc muszą mieć wpływ na zmianę treści decyzji w kwestiach zasadniczych. W nn. sprawie taka istotność nie została wykazana.

Zatem w ocenie Sądu, zasadne jest stanowisko organów podatkowych wyrażone w zaskarżonej decyzji.

6. Mając na uwadze powyższe, Sąd nie dostrzegając naruszenia przepisów prawa materialnego i procesowego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2023 r. poz. 1634 z późn. zm.) orzekł o oddaleniu skargi.