Wyrok WSA we Wrocławiu, sygn. akt III SA/Wr 956/22
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu
Data orzeczenia: 2023-03-20 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6262 Radni
6391 Skargi na uchwały rady gminy w przedmiocie ... (art. 100 i 101a ustawy o samorządzie gminnym)
Hasła tematyczne: Samorząd terytorialny
Skarżony organ: Rada Miasta
Treść wyniku: *Stwierdzono nieważność aktu, niebędącego aktem prawa miejscowego w całości
Powołane przepisy: article: art. 24 ust. 1
journal: Dz.U. 2020 poz 713
law: Ustawa z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Anetta Chołuj Sędziowie Sędzia WSA Katarzyna Borońska (sprawozdawca) Sędzia WSA Kamila Paszowska-Wojnar Protokolant referent Kamila Ostrowska po rozpoznaniu w Wydziale III na rozprawie w dniu 27 lutego 2023 r. sprawy ze skargi B.K. na uchwałę Rady Miejskiej w Polkowicach z dnia 24 listopada 2022 r., nr LIII/576/22 w sprawie stwierdzenia wygaśnięcia mandatu radnej B.K. I. stwierdza nieważność zaskarżonej uchwały; II. zasądza od Gminy Polkowice na rzecz skarżącej kwotę 697 zł (sześćset dziewięćdziesiąt siedem złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.


UZASADNIENIE

Przedmiotem skargi B. K. (dalej: skarżąca, radna) jest uchwała Rady Miejskiej w Polkowicach z 24 listopada 2022 r. nr LIII/576/22 w sprawie stwierdzenia wygaśnięcia mandatu radnej B. K.

Jak wynika z akt sprawy, w dniu 7 czerwca na sesji Rady Miejskiej w Polkowicach (dalej: Rada Miejska) odbyło się głosowanie nad uchwałą w przedmiocie wygaśnięcia mandatu radnej. Wniosek o podjęcie uchwały uzasadniono naruszeniem przez działania radej dyspozycji art. 24 ust. 1 ustawy z 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (Dz.U. z 2022, poz. 599 i 1055) – dalej: u.s.g.. zgodnie z którym radni nie mogą prowadzić działalności gospodarczej na własny rachunek lub wspólnie z innymi osobami z wykorzystaniem mienia komunalnego gminy, w której radny uzyskał mandat, a także zarządzać taką działalnością lub być przedstawicielem czy pełnomocnikiem w prowadzeniu takiej działalności. Wskazano, że Skarżąca mimo objęcia funkcji prokurenta (prokura łączna, wpisana do KRS 22 stycznia 2022 r.) w P., która to spółka prowadzi działalność gospodarczą z wykorzystaniem mienia komunalnego Gminy Polkowice (spółka ta zawarła kilkanaście umów z Gminą Polkowice na realizację programów polityki zdrowotnej oraz zadań nałożonych z zakresu ochrony zdrowia), nadal sprawuje funkcję radnej w Radzie Miejskiej W Polkowicach oraz funkcję przewodniczącej Komisji Rewizyjnej Rady Miejskiej. W wyniku głosowania ustalono, że za podjęciem uchwały głosowa lo 7 osób, 7 osób przeciw, 2 osoby się wstrzymały, 1 osoba nie brała udziału w głosowaniu - wobec nieuzyskania większości głosów uchwała nie została podjęta. Materiały z sesji Przewodniczący Rady przekazał Wojewodzie Dolnośląskiemu, który pismem z dnia 24 czerwca 2022 r. odpowiedział że po zapoznaniu się z przekazaną dokumentacją nie znalazł podstaw do podjęcia czynności na podstawie art. 98a u.s.g.

Na sesji w dniu 24 listopada 2022 r. projekt uchwały o stwierdzeniu wygaśnięcia mandatu radnej B. K. poddano ponownie pod głosowanie i uchwała została podjęta.

W skardze na opisaną wyżej uchwałę radna wniosła o stwierdzenie jej nieważności w całości, zarzucając podjęcie jej z naruszeniem przepisów ustawy o samorządzie gminnym poprzez dokonanie nieuzasadnionej reasumpcji głosowania nad zaskarżoną uchwałą oraz z naruszeniem art. 24f ust. 1 u.s.g. poprzez jego błędną wykładnię i uznanie, że ma on charakter bezwzględny i nie pozwala na jego miarkowanie lub ocenę zasadności zastosowania do konkretnej sprawy.

Skarżąca poddała w wątpliwość dopuszczalność reasumpcji głosowania nad daną uchwałą lub wnioskiem w sytuacji, gdy projekt uchwały po jego uchwaleniu lub nieuchwaleniu poddawany jest pod powtórne głosowanie w celu zweryfikowania uzyskanego w pierwszym głosowaniu wyniku. Podniosła, że w związku z brakiem przepisów prawa, które wprost regulowałyby sytuację, w której uchwała bądź wniosek (np. wniosek o rozszerzenie porządku obrad), przegłosowany na sesji, nie uzyskał wymaganej większości głosów (tzn. rada j.s.t. zdecydowała w głosowaniu, iż wniosek nie przeszedł i że rada nie rozszerzyła porządku obrad bądź odwrotnie rada rozszerzyła porządek obrad a następnie zgłoszono wniosek o jego zdjęcie), był ponownie poddany pod głosowanie na tej samej sesji, materia ta powinna być unormowana w statucie jednostki samorządowej, poprzez wprowadzenie szczegółowych rozwiązań i warunków. Powołała się również na pogląd wyrażony przez Wojewodę Lubelskiego w rozstrzygnięciu nadzorczym z dnia 1 października 2015 r. (PN-II.4131.380.2015), że powtórne głosowanie nad projektem uchwały (reasumpcja) jest sytuacją wyjątkową, a jego dopuszczalność należy każdorazowo ocenić w kontekście danego przypadku, wykazując zaistnienie uzasadnionych wątpliwości co do wyniku głosowania lub oczywistego błędu w podjętej uchwale. Podkreślenia przy tym wymaga, że samo głosowanie stanowi swoisty akt w trakcie którego dochodzi do złożenia przez każdą osobę uprawnioną i według określonej prawem procedury - oświadczenia woli, w myśl którego opowiedziała się ona za wnioskiem, przeciw wnioskowi, wstrzymała się od głosu lub oddała głos nieważny. Podkreśliła, że samo zaś poddanie danego projektu uchwały pod drugie głosowanie, jedynie w celu uzyskania określonego wyniku, należy uznać za działanie sprzeczne z prawem. – co potwierdził Wrocławski Sąd Administracyjny, który wskazał, że skutki prawne aktu głosowania są wiążące i nie mogą być dowolnie znoszone w całkowicie swobodny sposób poprzez reasumpcję głosowania, aż do osiągnięcia pożądanego z różnych względów rezultatów. Zdaniem Sądu jakakolwiek reasumpcja głosowania może być dopuszczalna tylko wyjątkowo i tylko w razie stwierdzenia w jego toku oczywistych uchybień i omyłek. W przeciwnym razie byłaby to wada formalna w zakresie procedowania

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie w całości.

Organ przywołał treść art. 24 ust. 1 u.s.g. i podkreślił, że stwierdzenie wygaśnięcia mandatu radnego z powodu naruszenia ustawowego zakazu łączenia mandatu radnego z wykonywaniem określonych w odrębnych przepisach funkcji lub działalności niewątpliwie wymaga ustalenia i rozważenia okoliczności dotyczących naruszenia tego zakazu z uwagi na antykorupcyjny cel jego wprowadzenia, którym jest ograniczenie korupcji i wykorzystywania stanowisk publicznych dla własnych oraz prywatnych celów. To, że w przypadku skarżącej doszło do naruszenia zakazu wyrażonego w art. 24 f u.s.g. potwierdza zarówno wniosek klubu radnych "Porozumienie dla Mieszkańców Polkowic", jak i sporządzona na potrzeby procedowania opinia prawna z 20 maja 2022.

Z materiału dowodowego w dniu 7 czerwca 2022 r. wobec braku uzyskania większości głosów radnych uchwała w sprawie wygaszenia mandatu radnej B. K. nie została podjęta i tym samym nie funkcjonuje w obrocie prawnym. Co ważne, Przewodniczący Rady Miejskiej, pozostali radni nie zgłosili żadnych wniosków dotyczących powtórzenia głosowania, co tylko dowodzi, iż w tej sprawie nie było głosowania do skutku zarówno na tej jak i następnej sesji Rady Miejskiej. Nie pojawiły się również inne wątpliwości co do samego przebiegu i wyniku głosowania na sesji w dniu 7 czerwca 2022 r. poza jednym, związanym z udziałem w głosowaniu samej radnej B. K. i koniecznością jego powtórzenia (reasumpcji). Podjęcie z kolei na sesji w dniu 24 listopada 2022 r. przez Radę Miejską w Polkowicach uchwały Nr LIII/576/22 z dnia 24 listopada 2022 r. należy odczytywać nie jako powtórzenie głosowania a ponowne głosowanie w sprawie, wobec której zaszły usprawiedliwione okoliczności o wyjątkowym charakterze w postaci uchybień ze strony organu nadzoru - Wojewody Dolnośląskiego (podobnie w wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu z dnia 15 lutego 2005 r., sygn. akt II SA/Wr 2586/03). Jest to zatem sytuacja całkowicie przeciwna do tej związanej z powtórzeniem głosowania (reasumpcji) jakie miało miejsce w dniu 7 czerwca 2022 r. i było spowodowane udziałem w głosowaniu samej radnej.

Brak podjęcia na sesji w dniu 7 czerwca 2022 roku przez Radę Miejską w Polkowicach uchwały w sprawie stwierdzenia wygaśnięcie mandatu radnej B. K. w sytuacjach opisanych wyżej i wynikających z przepisów prawa jednoznacznie oznacza, że Rada Miejska w Polkowicach nie wykonała ciążącego na niej w opisanych sytuacjach obowiązku, w związku z czym obowiązek ten spoczywał już po stronie Wojewody Dolnośląskiego. Co ważne, to właśnie Wojewoda Dolnośląski z racji przyznanych mu uprawnień zobligowany jest do nadzorowania działalności samorządów w zakresie zakreślonym przepisami prawa oraz ingerowania zarówno w przypadku naruszenia prawa przez organy gminy jak i w przypadku pozostawania przez ten organ w bezczynności, gdy winien podjąć przewidziane prawem uchwały (Rozstrzygnięcie Nadzorcze Nr NK-N.4131.45.1.2018.RB Wojewody Dolnośląskiego z dnia 1 lutego 2018 roku; Zarządzenie Zastępcze Nr 9/2018 Wojewody Zachodniopomorskiego z dnia 30 października 2018 r.).

Jeżeli zatem Rada Miejska w Polkowicach nie wydała w przedmiotowej sprawie aktu prawnego potwierdzającego wygaśnięcie mandatu radnej, to powinna się zmaterializować procedura zawarta w art. 98a ust. 1 i 2 u.s.g. (podobnie w wyrokach: Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku z dnia 17 stycznia 2017 r. sygn. akt II SA/Bk 804/16 i z dnia 6 grudnia 2016 r. sygn. akt II SA/Bk 708/16; Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy z dnia 27 lipca 2016 r. sygn. akt II SA/Bd 575/16). Jednak w przedmiotowej sprawie Wojewoda Dolnośląski pismem z dnia 24 czerwca 2022 r. o numerze [...] poinformował Radę Miejską w Polkowicach, iż po zapoznaniu się z przekazaną dokumentacją cyt.: "nie znalazł podstaw do podjęcia czynności na podstawie art. 98a ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym." Nie uzasadnił tym niemniej swojego stanowiska oraz nie wskazał na żadne podstawy prawne dotyczące odstąpienia od wypełnienia art. 98a ustawy z dnia 8 marca 1990 r.u.s.g. . Tym samym Wojewoda Dolnośląski nie tylko nie odpowiedział de facto na zapytania jakie zadał w przedmiotowej sprawie Przewodniczący Rady Miejskiej w Polkowicach w dniu 10 czerwca 2022 r., ale w sposób bezsprzeczny zaniechał ciążącego na nim obowiązku nadzorowania działalności samorządowej i ingerowania w przypadku bezczynności związanej z niepodjęciem stosownej uchwały przez Radę Miejską w Polkowicach.

Organ zaznaczył, że uzyskanie pierwotnie równego wyniku głosowania nie przesądza o niemożliwości podjęcia głosowania w tej materii na innej sesji. Uzyskanie w głosowaniu równej liczby głosów "za" oraz "przeciw" określonemu wnioskowi skutkuje jedynie nieprzyjęciem głosowanego wniosku. Nie jest to jednakże równoznaczne z uznaniem, że przegłosowano i przyjęto w rezultacie uchwałę zawierającą wniosek o treści przeciwnej. Mając na względzie powyższe w żaden sposób nie można uznać, jakoby uchwała została podjęta, dlatego też zaskarżona uchwała miała prawo zostać wprowadzona do porządku obrad sesji i być wzięta ponownie pod głosowanie radnych w dniu 24 listopada 2024 r.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje.

Stosownie do art. 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2019 r. poz. 2167), sądy administracyjne powołane są do kontroli działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Kontrola ta z mocy art. 3 § 2 pkt 5 i 6 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2023 r. poz. 259 ze zm., dalej określanej jako "p.p.s.a.") obejmuje również akty prawa miejscowego oraz inne akty organów jednostek samorządu terytorialnego podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej. W myśl art. 134 § 1 p.p.s.a., sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związanym podniesionymi zarzutami i wnioskami skargi, a także powołaną w niej podstawą prawną.

Zgodnie z art. 147 § 1 p.p.s.a., sąd uwzględniając skargę na uchwałę lub akt, o których mowa w art. 3 § 2 pkt 5 i 6, stwierdza nieważność tej uchwały lub aktu w całości lub w części albo stwierdza, że zostały wydane z naruszeniem prawa, jeżeli przepis szczególny wyłącza stwierdzenie ich nieważności. Przepis art. 91 ust. 1 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (Dz. U. z 2020 r. poz. 713) stanowi, że uchwała lub zarządzenie organu gminy sprzeczne z prawem są nieważne. Z kolei, stosownie do art. 91 ust. 4 ww. ustawy, w przypadku nieistotnego naruszenia prawa organ nadzoru nie stwierdza nieważności uchwały lub zarządzenia, ograniczając się do wskazania, że uchwałę lub zarządzenie wydano z naruszeniem prawa.

Usunięcie zaskarżonej uchwały z obrotu prawnego może zatem nastąpić tylko wówczas, gdy postępowanie sądowe dostarczy podstaw do uznania, że przy jej podjęciu organ naruszył przepisy prawa materialnego lub normy regulujące procedurę podjęcia uchwały, przy czym naruszenie to musi mieć charakter rażący.

Przedmiotem skargi została objęta uchwała sprawie stwierdzenia wygaśnięcia mandatu radnej, wydana na podstawie art. 383 § 2 Kodeksu wyborczego, który stanowi, że wygaśnięcie mandatu radnego z przyczyn, o których mowa w § 1 pkt 2 - z wyjątkiem powodów wskazanych w art. 10 § 2 i art. 11 § 2, oraz pkt 3, 5 i 7, stwierdza rada, w drodze uchwały, w terminie miesiąca od dnia wystąpienia przyczyny wygaśnięcia mandatu.

W przedmiotowej sprawie, zdaniem organu, wystąpiła przesłanka wygaśnięcia mandatu skarżącej wymieniona w art. 383 § 1 pkt 5 Kodeksu wyborczego, tj. naruszenia ustawowego zakazu łączenia mandatu radnego z wykonywaniem określonych w odrębnych przepisach funkcji lub działalności. Zakaz taki określony jest w art. 24f ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym, który stanowi, że radni nie mogą prowadzić działalności gospodarczej na własny rachunek lub wspólnie z innymi osobami z wykorzystaniem mienia komunalnego gminy, w której radny uzyskał mandat, a także zarządzać taką działalnością lub być przedstawicielem czy pełnomocnikiem w prowadzeniu takiej działalności. Według art. 24f ust. 1a ww. ustawy, jeżeli radny przed rozpoczęciem wykonywania mandatu prowadził działalność gospodarczą, o której mowa w ust. 1, jest obowiązany do zaprzestania prowadzenia tej działalności gospodarczej w ciągu 3 miesięcy od dnia złożenia ślubowania. Niewypełnienie obowiązku, o którym mowa w zdaniu pierwszym, stanowi podstawę do stwierdzenia wygaśnięcia mandatu radnego w trybie art. 383 ustawy Kodeks wyborczy.

W pierwszej kolejności należy stwierdzić, źe przekroczenie przez Radę Miejską terminu, o którym mowa w art. 383 § 2 Kodeksu wyborczego, nie stanowi o niedopuszczalności podjęcia tejże uchwały, a w konsekwencji nie jest podstawą stwierdzenia jej nieważności. Skład orzekający Sądu w niniejszej sprawie w pełni podziela stanowisko zaprezentowane przez NSA w wyroku z dnia 19 grudnia 2019 r., sygn. akt II OSK 3139/19, zgodnie z którym, termin o którym mowa w art. 383 § 2 Kodeksu wyborczego ma charakter instrukcyjny, a jego upływ nie pozbawia rady do podjęcia uchwały do wygaszenia mandatu radnego. Nie byłoby bowiem uzasadnione i racjonalne przypisywanie temu terminowi charakteru prekluzyjnego, a więc takiego, którego upływ pozbawiałby radę możliwości podjęcia uchwały potwierdzającej zaistnienie zdarzenia, wywołującego określone konsekwencje z mocy prawa. W ten sposób rada mogłaby swoim zaniechaniem doprowadzić do odwrócenia skutków powstających z woli ustawodawcy.

Odmiennie natomiast należy ocenić fakt poddania ponownie w dniu 24 listopada 2022 r. pod głosowanie tego samego projektu uchwały w sytuacji, gdy po skutecznie przeprowadzonym i głosowaniu w dniu 7 czerwca 2022 r. i prawidłowo ustalonym wyniku głosowania, uchwała nie została podjęta wobec braku uzyskania większości głosów radnych.

Podkreślenia wymaga, że przedmiotem głosowań były uchwały o takiej samej treści i odwołujące się do tożsamej przyczyny i podstawy prawnej, tj. naruszenia przez skarżącą zakazu wymienionego w art. 24f ust. 1 u.s.g. w zw. z art. 383 § 1 pkt 5 ustawy z 5 stycznia 2021 r. Kodeks wyborczy (Dz. U. z 2019 r. poz. 68 ze zm.), a mającej źródło w ustaleniu tej samej okoliczności faktycznej, a mianowicie w okoliczności objęcia przez radną funkcji prokurenta (prokura łączna, wpisana do KRS 22 stycznia 2022 r.) w P., która to spółka prowadzi działalność gospodarczą z wykorzystaniem mienia komunalnego Gminy Polkowice. Zdaniem Sądu w orzekającym składzie powyższy sposób procedowania nie znajduje oparcia w przepisach prawa.

Wskazać należy, że w myśl art. 14 ust. 1 u.s.g., uchwały rady gminy zapadają zwykłą większością głosów w obecności co najmniej połowy ustawowego składu rady, w głosowaniu jawnym, chyba że ustawa stanowi inaczej.

Przepisy ustawy o samorządzie gminnym nie przewiduje możliwości powtórnego głosowania nad tym samym projektem uchwały. W ustawie o samorządzie gminnym nie zostały również zawarte żadne normy prawne zezwalające na reasumpcję głosowania, jednakże statuty jednostek samorządowych mogą, w myśl art. 22 u.s.g. wprowadzać szczegółowe rozwiązania dopuszczające taką możliwość.

Podkreślić jednak trzeba, że dokonanie reasumpcji głosowania może mieć miejsce w przypadku zaistnienia oczywistych uchybień i omyłek. Chodzi tu o pojawienie się istotnych i nie dających się usunąć wątpliwości co do przebiegu głosowania, obliczenia jego wyników lub wprowadzenia w błąd radnych co do zasad głosowania (por. D. Dąbek "Prawo miejscowe samorządu terytorialnego" Oficyna Wyd. Branta, 2003, str.291). Reasumcji głosowania nie można jednak traktować równoznaczne z tym rada gminy może dowolnie kształtować tryb i sposób głosowania w sprawach, które należą do jej właściwości. Przepisy ustawowe w kwestiach głosowania są unormowaniem wyczerpującym i brak jest podstaw do odmiennego regulowania tych zagadnień w statucie.

Głosowanie uznaje się w doktrynie i orzecznictwie za swoisty akt, w trakcie którego dochodzi do złożenia przez każdą osobę uprawnioną i według określonej prawem procedury - oświadczenia woli, w myśl którego opowiedziała się ona za wnioskiem, przeciw wnioskowi, wstrzymała się od głosu lub oddała głos nieważny. Złożone w takich warunkach oświadczenia woli (głosy) tworzą, łącząc się ze sobą, jedną kolegialną czynność organu, którą można określić jako akt wyboru. Poprzez głosowanie każdy z członków organu kolegialnego wyraża swoje stanowisko w sprawie przedłożonej do głosowania. Może się to przejawiać w akceptowaniu, odmowie akceptacji projektu uchwały lub powstrzymaniu się od wyrażenia stanowiska w sprawie (por.: M. Augustyniak "Organizacja i funkcjonowanie rady gminy", wyd. z 2012 r., s. 230; A. Wierzbica "Referendum i wybory oraz zarządzenia i uchwały jednostek samorządu terytorialnego", wyd. z 2014 r., s. 336, wyrok NSA z dnia 14 marca 2003 r., sygn. akt II SA/Po 1101/01, wyrok WSA we Wrocławiu z dnia 15 lutego 2005 r., sygn. akt II SA/Wr 2586/03, wyrok WSA w Lublinie z dnia 8 marca 2016 r., sygn. akt III SA/Lu 1366/15, wyrok WSA w Olsztynie z dnia 21 września 2010 r., sygn. akt II SA/Ol 550/10). Oczywistym jest, że skutki prawne aktu głosowania są wobec tego wiążące i nie mogą być dowolnie znoszone w całkowicie swobodny sposób poprzez reasumpcję głosowania, aż do osiągnięcia "pożądanego" z różnych względów rezultatu (wyrok WSA we Wrocławiu, z 15 lutego 2005 r. II SA/Wr 2586/03).

Zdaniem Sądu, głosowanie do skutku, co miało miejsce w niniejszej sprawie, jest nieakceptowalne i oznacza naruszenie prawa każdego z radnych do wyrażania własnego zdania i woli oraz przekonań co do słuszności głosowania materii, a w konsekwencji zmusza radnych do zmiany ich świadomego stanowiska wyrażonego w pierwotnym głosowaniu. Takiego trybu procedowania nad uchwałą o określonej treści nie przewidują przepisy prawa. Jak już zaznaczono, skutki prawne aktu głosowania są wiążące i nie mogą być dowolnie znoszone przez powtarzanie głosowania w tej samej sprawie (por. wyrok WSA w Lublinie z dnia 29 stycznia 2009 r., syng. akt II SA/Lu 402/09; A. Wierzbica "Referendum i wybory oraz zarządzenia i uchwały jednostek samorządu terytorialnego", s. 346). Jak dopuszczalne można natomiast, zdaniem Sądu potraktować, poddanie ponownie pod głosowanie uchwały określonej treści tylko wówczas, gdy zmieniły się okoliczności faktyczne leżące u jej podstaw, ewentualnie gdy na skutek zmiany stanu prawnego zaistniały przesłanki do jej podjęcia.

W niniejszej sprawie Rada Miejskia podjęła 24 listopada 2020 r. zaskarżoną uchwałę o treści, która była już poddana głosowaniu na sesji Rady w dniu 7 czerwca 2022r. Nie tylko treść samych projektów uchwał poddanych pod glosowanie była tożsama, ale także przedstawione wraz z projektem motywy uzasadnienia każdego z nich. Zauważyć należy, że na rozprawie w dniu 27 lutego 2023 r. przedstawiciele Rady Miejskiej podnieśli wprawdzie, że uchwałę w dniu 24 listopada 2022 r. podjęto na podstawie nowych okoliczności faktycznych, jakimi było stanowisko Wojewody w sprawie braku podstaw do wydania zarządzenia zastępczego oraz pozyskanie informacji o udziale radnej , jako reprezentanta zamawiającego, w postępowaniu przetargowym (na dowód przedłożono podpisane przez skarżącą pismo P. S.A. z 27 stycznia 2022 r. z informacją o kwocie, jaką zamawiający zamierza przekazać na realizację zamówienia), jednakże żadna z tych okoliczności nie znalazła odbicia w uzasadnieniu projektu uchwały przedstawionej radnym do ponownego głosowania. Wspomniane pismo i udokumentowane w nim informacje (przekazane Sądowi dopiero wraz z odpowiedzią na skargę) nie były także powołane i obecne w dyskusji na sesji Rady Miejskiej, na której podjęto uchwałę. To zaś czyni w tym zakresie twierdzenia przedstawicieli organu gołosłownymi i niepoddającymi się kontroli Sądu. Na marginesie Sąd zauważa, że powołane pismo z 27 stycznia 2022 r. nie wskazuje na pojawienie się nowej, nieznanej wcześniej radnym okoliczności stanowiącej przesłankę stwierdzenia wygaśnięcia mandatu radnej, ale stanowi w istocie potwierdzenie tych samych okoliczności, na które powołano się na sesji Rady Miejskiej 7 czerwca 2022 r. tj. faktu prowadzenia przez P. S.A. działalności z wykorzystaniem mienia gminy (co nie było przez żądną ze stron podważane) oraz wykonywania przez skarżącą funkcji prokurenta tej spółki. Z kolei powołanie się na sposób działania Wojewody Dolnośląskiego nie może być oceniane w kontekście zmiany podstaw faktycznych podjęcia uchwały, bowiem pozostaje ono bez wpływu na ocenę ustawowych przesłanek stwierdzenia wygaśnięcia mandatu radnej, o które opiera się zaskarżona uchwała.

Należy zaznaczyć, że zgodnie z art. 98a ust. 1 u.s.g. jeżeli właściwy organ gminy, wbrew obowiązkowi wynikającemu z przepisów art. 383 § 2 i 6 oraz art. 492 § 2 i 5 ustawy, o której mowa w art. 24b ust. 6, oraz art. 5 ust. 2 i 3 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o ograniczeniu prowadzenia działalności gospodarczej przez osoby pełniące funkcje publiczne, w zakresie dotyczącym m.in. wygaśnięcia mandatu radnego, nie podejmuje uchwały wojewoda wzywa organ gminy do podjęcia odpowiedniego aktu w terminie 30 dni. W razie bezskutecznego upływu terminu określonego w ust. 1, wojewoda, po powiadomieniu ministra właściwego do spraw administracji publicznej, wydaje zarządzenie zastępcze (ust.3). Zwalczanie bezczynności rady gminy w zakresie stwierdzenia wygaśnięcia mandatu radnego należy zatem do wojewody, który dokonuje tego w trybie nadzoru.

W tej sytuacji Sąd uznał, że przy podjęciu zaskarżonej uchwały doszło do istotnego naruszenia trybu podejmowania uchwał – powtórnego procedowania treści uchwały co do której radni wyrazili swoje stanowisko w sprawie, w sytuacji braku wykazania, że zmieniły się okoliczności faktyczne stanowiące uzasadnienie do podjęcia uchwały.

Mając na uwadze powyższe Sąd stwierdził, że zaskarżona uchwała obarczona jest wadą, która uzasadniała stwierdzenie jej nieważności, o czym orzekł na podstawie art. 147 § 1 p.p.s.a.

Zarazem wobec stwierdzenia nieważności uchwały z uwagi na wady dotyczące procedury jej podjęcia, niezasadne byłoby wypowiadanie się przez Sąd co do oceny okoliczności stanu faktycznego z których wywiedziono konieczność podjęcia uchwały w przedmiocie stwierdzenia wygaśnięcia mandatu radnej.