Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt II SA/Wa 154/24
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2024-10-16 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6246 Orzeczenia Centralnej Wojskowej Komisji Lekarskiej
Hasła tematyczne: Inne
Skarżony organ: Centralna Wojskowa Komisja Lekarska
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 151
journal: Dz.U. 2024 poz 935
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j.)

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Ewa Radziszewska-Krupa (spr.), Sędzia WSA Joanna Kube, Asesor WSA Anna Pośpiech-Kłak, Protokolant specjalista Maryla Wiśniewska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 16 października 2024 r. sprawy ze skargi J. N. na orzeczenie Centralnej Wojskowej Komisji Lekarskiej w [...] z dnia [...] listopada 2023 r. nr [...] w przedmiocie zdolności do służby wojskowej oddala skargę


UZASADNIENIE

I. Stan sprawy przedstawia się następująco:

1. Dowódca Jednostki Wojskowej Nr [...] w [...] skierował J. N. (zwany dalej "Skarżącym") [...] sierpnia 2023r. do Rejonowej Wojskowej Komisji Lekarskiej w [...] (zwana dalej "RWKL") w celu określenia zdolności do czynnej służby wojskowej.

2. RWKL orzeczeniem z [...] sierpnia 2023r. nr [...] uznała Skarżącego za niezdolnego do służby wojskowej w czasie pokoju, z wyjątkiem niektórych stanowisk służbowych przeznaczonych dla terytorialnej służby wojskowej, rozpoznając u Skarżącego:

1) zaburzenia osobowości upośledzające zdolności adaptacyjne poddające się korekcji - § 68 pkt 2 rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z 7 czerwca 2022r. w sprawie orzekania o zdolności do służby wojskowej ora trybu postępowania wojskowych komisji lekarskich w tych sprawach (Dz.U. z 2022r., poz.1243 ze zm., zwane dalej "rozporządzeniem z 2022r."),

2) zaburzenia nerwicowe upośledzające zdolności adaptacyjne rokujące poprawę - § 66 pkt 2 rozporządzenia z 2022r.;

3) skrzywienie przegrody nosa nieupośledzające lub nieznacznie upośledzające drożność nosa - § 26 pkt 3 rozporządzenia z 2022r.

RWKL z powodu schorzeń wymienionych w pkt 1 i 2 rozpoznania zakwalifikowała Skarżącego do Kategorii D Grupa II (zał. nr 1 rozporządzenia z 2022r.), wskazując, że Skarżący jest niezdolny do zawodowej służby wojskowej w czasie pokoju z wyjątkiem niektórych stanowisk służbowych przeznaczonych dla terytorialnej służby wojskowej.

RWKL w podstawie prawnej powołała ponadto art. 58 ust. 6, art. 84 ust. 2 i art. 87 ust. 1 ustawy z 11 marca 2022r. o obronie Ojczyzny (Dz.U. z 2022r., poz. 2305, zwana dalej "u.o.O."), § 8 i 9, w związku z § 3, § 10 i § 11 ust. 1 i 5 rozporządzenia z 2022r.

Zdaniem RWKL schorzenia wskazane w punkcie 1, 2, 3, nie pozostają w związku ze służbą wojskową.

3. Skarżący w odwołaniu wniósł o uchylenie ww. orzeczenia RWKL z [...] sierpnia 2023r. i pozostawienie sprawy bez dalszego biegu, wskazując, że kiedy stawił się w Wojskowej Specjalistycznej Przychodni Lekarskiej w [...] [...] sierpnia 2023r., na zlecone badania lekarsko-specjalistyczne, nie mógł przedstawić posiadanej dokumentacji medycznej i nie mógł dostarczyć do 16 sierpnia 2023r. (termin wyznaczony na wykonanie badań lekarsko- specjalistycznych) odpisu dokumentacji medycznej, która powinna być wzięta pod uwagę w procesie orzeczniczym, a także wypełnionego zlecenia na badania lekarsko-specjalistyczne (tzw." Obiegówka"). Wynikało to z tego, że został skierowany [...] sierpnia 2023r. przez dowódcę [...] na badania specjalistyczne dla celów orzecznictwa wojskowo-lekarskiego, a [...] sierpnia 2023r. był w czynnej służbie wojskowej, skoszarowany w jednostce i nie posiadał przy sobie dokumentacji medycznej. Skarżący [...] sierpnia 2023r. poinformował RWKL telefonicznie, że z powodu ww. okoliczności nie będzie mógł dostarczyć dokumentacji medycznej do [...] sierpnia 2023r. i uzyskał informację, że dokumentację medyczną może dostarczyć po opuszczeniu jednostki wojskowej.

Skarżący podniósł, że RWKL, na podstawie badań wykonanych [...] sierpnia 2023r. nie rozpoznała u Niego chorób o charakterze przewlekłym, na które choruje do tej pory (trądziku nieznacznie szpecącego skóry pleców (§ 2 p 2) i sezonowego alergicznego nieżytu nosa (§ 30 p 1), co rozpoznała Powiatowa Komisja Lekarska [...] (zwana dalej "PKL") w orzeczeniu z [...] czerwca 2023r. RWKL rozpoznała u Skarżącego natomiast zaburzenia osobowości upośledzające zdolności adaptacyjne, poddające się korekcji (§ 68 pkt 2) i zaburzenia nerwicowe upośledzające zdolności adaptacyjne rokujące poprawę (§ 66 pkt 2), co spowodowało uznanie Skarżącego za niezdolnego do służby wojskowej w czasie pokoju - kategoria D.

Zdaniem Skarżącego rozpoznanie to nie ma potwierdzenia w dokumentacji leczenia [...] Skarżącego. Nie stwierdziła ich też PKL w ww. orzeczeniu z [...] czerwca 2023r. Z objaśnień szczegółowych do § 68 pkt 2 rozporządzenia z 2022r. wynika, że § ten dotyczy osób z długotrwałą dezadaptacją, więc nie może być stwierdzony na podstawie jednorazowego badania psychologicznego. Rozpoznanie zaburzeń nerwicowych (§ 66.2) nie ma potwierdzenia w dostępnej dokumentacji medycznej i zostało zakwestionowane przez psychiatrę prowadzącego Skarżącego podczas porady z [...] września 2023r.

Dodatkowo Skarżący wskazał, że rozpoznanie w badaniu specjalistycznym przez psychologa i psychiatrę § 75.2 świadczy, że orzekali oni na podstawie zał. 2 do ww. rozporządzenia, który dotyczy orzekania do służby wojskowej w powietrzu, służby naziemnego zabezpieczenia lotów i służby inżynieryjnolotniczej. RWKL natomiast w ww. orzeczeniu powołuje się na zał. 1 do ww. rozporządzenia. Ponadto § 66.2 i § 68.2 w zał. 2 do rozporządzenia z 2022r., na podstawie którego orzekał konsultujący psycholog (o czym świadczy rozpoznanie także § 75.2) nie są tożsame z § 66.2 i § 68.2 w zał. 1 do ww. rozporządzenia, na podstawie, którego RWKL sporządziła orzeczenie, co stanowi wyraźną sprzeczność.

Skarżący podkreślił też, że nie miał możliwości wykonania zleconych [...] sierpnia 2023r. badań laboratoryjnych i RTG klatki piersiowej, gdyż z niejasnego powodu odebrał skierowanie w rejestracji Wojskowej Specjalistycznej Przychodni Lekarskiej [...] sierpnia 2023r., przed ich wykonaniem. Dodatkowo wyjaśnił, że dostarczył do RWKL [...] sierpnia 2023r. wypełnione zlecenie na badania lekarsko-specjalistyczne (tzw. "Obiegówka") i rezygnację z dalszych badań. Po konsultacji telefonicznej z RWKL uznał bowiem, że bezzasadne jest kontynuowanie badań zleconych w trakcie czynnej służby wojskowej, którą zakończył już przysięgą wojskową z [...] sierpnia 2023r., ale dowiedział się [...] sierpnia 2023r., że [...] sierpnia 2023r. wydała orzeczenie w sprawie Jego zdolności do służby wojskowej. Bezzasadne jest zatem składanie wypełnionego zlecenia na badania lekarsko-specjalistyczne. Skarżący zrezygnował też z badań zakończonych już orzeczeniem i wskazał, że korzysta z odwołania od orzeczenia RWKL.

4. Centralna Wojskowa Komisja Lekarska w [...] (zwana dalej "CWKL") orzeczeniem z [...] listopada 2023r. nr [...] utrzymała w mocy ww. orzeczenie RWKL. W podstawie prawnej powołała się na: art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z 14 czerwca 1960r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2023r., poz. 775, zwana dalej "k.p.a."), art. 84 ust. 2 i art. 190 ust. 1 i 10 u.o.O oraz § 3, § 11 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z 24 sierpnia 2012r. w sprawie wojskowych komisji lekarskich oraz określenia ich siedzib, zasięgu działania i właściwości (Dz.U. z 2012r., poz. 1013 ze zm.), a także § 11 ust. 1 i § 12, ust. 1, 2 i 3 rozporządzenia z 2022r.

CWKL w uzasadnieniu orzeczenia po przestawieniu stanu faktycznego sprawy, w tym zarzutów i argumentacji zawartej w odwołaniu wskazała, że z analizy dokumentacji orzeczniczo-lekarskiej wynika, że Skarżący jest leczony [...] od kilku lat. Przebywał w Oddziale [...] od [...] listopada do [...] grudnia 2019r., z powodu zaburzeń hiperkinetycznych, obniżonego nastroju, drażliwości, dokonał próby "S". Podczas pobytu w Oddziale [...] rozpoznano u Skarżącego zaburzenia adaptacyjne i wypisano z oddziału do dalszego leczenia w PZP. PKL w orzeczeniu z [...] czerwca 2023r. rozpoznała u Skarżącego pojedynczy epizod afektywny - § 69 pkt 1. Skarżący podczas odbywania czynnej służby wojskowej był konsultowany przez psychologa konsultanta dowódcy [...], który rozpoznał u Niego obniżony nastój napęd psychoruchowy, Skarżący odpowiadał na zadawane pytania po linii zdawkowo. Po przeprowadzeniu przez psychologa wywiadu ze Skarżącym i ustaleniu, że leczy się psychiatrycznie, podjęto decyzję o odsunięciu Skarżącego od zajęć szkolnych, dostępu do broni i skierowano Go do RWKL, w celu orzeczenia zdolności do służby wojskowej. Lekarz [...] i [...], badający orzekanego na zlecenie RWKL, rozpoznali u Skarżącego schorzenia [...], które zakwalifikowali do § 68 pkt 2, § 66 pkt 2 i § 75 pkt 2.

CWKL podkreśliła, że jakkolwiek lekarze ustalają schorzenia występujące u badanego i ich stopień zaawansowania, to kategorię zdolności do służby wojskowej, w oparciu o przepisy rozporządzenia z 2022r. ustalają wojskowe komisje lekarskie. RWKL nie zastosowała błędnej kwalifikacji psychologa – [...] - § 75 pkt 2 rozporządzenia z 2022r.

CKL podkreśliła również, że do żołnierzy czynnej służby wojskowej ma zastosowanie zał. nr 1 Grupa II rozporządzenia z 2022r. W tej sytuacji dla rozpoznanych u Skarżącego schorzeń, którym przypisano w grupie II § 66 pkt 2 i § 68 pkt 2 odpowiada kategoria D - co czyni Skarżącego niezdolnym do służby wojskowej w czasie pokoju za wyjątkiem niektórych stanowisk przeznaczonych dla terytorialnej służby wojskowej.

5. Skarżący w skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wniósł o uchylenie ww. orzeczeń [...] i [...] w części dotyczącej zdolności do pełnienia służby wojskowej.

W uzasadnieniu skargi podniósł, że CWKL w uzasadnieniu zaskarżonego orzeczenia nie odniosła się do punktów 1, 2, 3, 4, 6, 7 odwołania, a odnosząc się do punktu 5 odwołania, potwierdziła ustalenia RWKL, w tym stosując jednocześnie rozpoznania z załącznika 1 i załącznika 2, nie odnosząc się bezpośrednio do sprzeczności wyrażonej przez niego w punkcie 5 odwołania. Stanowi to naruszenie art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a. Także RWKL nie stwierdziła u Skarżącego trądziku nieznacznie szpecącego skóry pleców (§ 2 p 2) i sezonowego alergicznego nieżytu nosa, które stwierdziła PKL 2 miesiące wcześniej. Są to choroby o charakterze przewlekłym, na które Skarżący choruje do tej pory. RWKL nie stwierdziła tych chorób, ponieważ wywiad i badanie przez lekarza internistę polegało na rozmowie lekarza z wojskowym, przywożącym Skarżącego do RWKL, i podpisie, bez wywiadu i badania. Narusza to art. 7 k.p.a. RWKL rozpoznała zaburzenia osobowości (§ 68 pkt 2 rozporządzenia z 2022r.) i zaburzenia nerwicowe (§ 66 pkt 2 ww. rozporządzenia). Nie znajduje to potwierdzenia w dokumentacji medycznej i nie zostało rozpoznane przez PKL w orzeczeniu z [...] czerwca 2023r., więc naruszyła art. 7 i 77 k.p.a.

Dodatkowo CWKL nie uwzględniła w orzeczeniu załączonego zaświadczenia wydanego przez G. K., potwierdzającego dobry stan psychiczny Skarżącego, co narusza art. 80 k.p.a. Z objaśnień szczegółowych do § 68 pkt 2 rozporządzenia z 2022r. wynika, iż § ten dotyczy osób z długotrwałą dezadaptacją, a zatem w oczywisty sposób nie może być stwierdzony na podstawie jednorazowego badania psychologicznego przy nieposiadaniu dokumentacji medycznej przez RWKL w chwili wydawania orzeczenia. Z kolei rozpoznanie u niego zaburzeń nerwicowych (§ 66.2) nie znajduje potwierdzenia w dostępnej dokumentacji medycznej, a także zostały zakwestionowane przez prowadzącego [...] podczas porady w dniu [...] września 2023 r. Stanowi to naruszenie art. 6, 77 i 80 k.p.a.

Skarżący podtrzymał również inne zarzuty zawarte podkreślając, że RWKL nie oceniła całości stanu zdrowia Skarżącego, w tym ogólnego stanu zdrowia, który powinien być oceniany. RWKL nie pozwoliła też dostarczyć dokumentacji medycznej, mimo telefonicznej zmiany terminu, po zakończeniu pobytu w jednostce wojskowej, co narusza art. 7, 77 i 80 K.p.a.

6. CWKL w odpowiedzi na skargę wniosła o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko wyrażone w zaskarżonym orzeczeniu i odnosząc się do zawartych w skardze zarzutów.

II. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

1. skarga nie zasługuje na uwzględnienie.

2. Sąd na wstępie zauważa, że Sądy administracyjne, zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. z 2023r., poz. 2492 ze zm.) oraz stosownie do art. 3 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2024r., poz. 935, ze zm., zwana dalej "P.p.s.a.") sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, a kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Sąd administracyjny kontroluje w związku z tym zaskarżone orzeczenie w aspekcie jego zgodności z prawem i może je wzruszyć, jeśli zachodzi jedna z wad wskazanych w art. 145 § 1 pkt 1 lub pkt 2 P.p.s.a. Oznacza to, że w postępowaniu sądowym badaniu podlega prawidłowość zastosowania przez organ administracji publicznej przepisów prawa w odniesieniu do istniejącego w sprawie stanu faktycznego oraz trafność zastosowania wykładni tych przepisów.

Sąd w razie nieuwzględnienia skargi w całości albo w części, na mocy art. 151 P.p.s.a., oddala skargę odpowiednio w całości albo w części.

3. Sąd, badając zatem legalność wydanych w sprawie orzeczeń: zaskarżonego orzeczenia CWKL z [...] listopada 2023r. oraz utrzymanego nim w mocy ww. orzeczenia RWKL z [...] sierpnia 2023r., uznał, że orzeczenia te nie zawierały wskazanych w art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) P.p.s.a. naruszeń prawa, które mogły mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

Materialnoprawną podstawę wydania zaskarżonych orzeczeń stanowiły przepisy ww. u.o.O. a także przepisy ww. rozporządzenia z 2022r.

W myśl art. 58 ust. 6 u.o.O. ustala się następujące kategorie zdolności do czynnej służby wojskowej, z wyłączeniem zawodowej służby wojskowej:

1) kategoria A - zdolny do służby wojskowej, co oznacza zdolność do odbywania lub pełnienia określonego rodzaju służby wojskowej, o której mowa w art. 129, a także zdolność do odbywania służby zastępczej;

2) kategoria B - czasowo niezdolny do służby wojskowej, co oznacza przemijające upośledzenie ogólnego stanu zdrowia albo ostre lub przewlekłe stany chorobowe, które w okresie do 24 miesięcy od dnia badania rokują odzyskanie zdolności do służby wojskowej, o której mowa w pkt 1, w czasie pokoju;

3) kategoria D - niezdolny do służby wojskowej, o której mowa w pkt 1, w czasie pokoju, z wyjątkiem niektórych stanowisk służbowych przeznaczonych dla terytorialnej służby wojskowej;

4) kategoria E - trwale i całkowicie niezdolny do służby wojskowej, o której mowa w pkt 1, w czasie pokoju oraz w razie ogłoszenia mobilizacji i w czasie wojny.

Stosownie do art. 87 ust. 1 u.o.O. wojskowe komisje lekarskie wydają orzeczenie o zdolności danej osoby do służby wojskowej na podstawie badania lekarskiego fizycznej i psychicznej zdolności tej osoby do odpowiedniego rodzaju służby wojskowej, z uwzględnieniem wyników badań specjalistycznych, a w przypadku potrzeby również obserwacji szpitalnej. Przepis art. 58 ust. 6 stosuje się.

Zgodnie z art. 84 ust. 2 u.o.O. wojskowa komisja lekarska wydaje orzeczenie, które jest decyzją.

W przepisie art. 87 ust. 3 u.o.O. ustawodawca zawarł upoważnienie dla Ministra Obrony Narodowej do wydania w porozumieniu z Ministrem Zdrowia, rozporządzenia regulującego orzekanie o zdolności fizycznej i psychicznej do pełnienia zawodowej służby wojskowej.

Rozstrzyganie o zdolności do zawodowej służby wojskowej odbywa się w postępowaniu administracyjnym z gwarancjami dwuinstancyjnego toku orzecznictwa o charakterze sformalizowanym i z zagwarantowaniem czynnego udziału badanego. Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z 26 lutego 2015r. sygn. akt I OSK 851/14 wskazał, że wojskowe komisje lekarskie, jako organy administracji publicznej, podejmują rozstrzygnięcia w indywidualnych sprawach, w drodze decyzji administracyjnych (nazywanych w przepisach orzeczeniami), które poddane są mocy obowiązującej przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego. Natomiast przepisy rozporządzenia w sprawie orzekania o zdolności do zawodowej służby wojskowej oraz właściwości i trybu postępowania wojskowych komisji lekarskich w tych sprawach, jako lex specialis, regulują pewne kwestie odmiennie od rozwiązań przyjętych w k.p.a. Jednak w sprawach nieuregulowanych w rozporządzeniu, przepisy Kodeksu znajdują zastosowanie w pełnym zakresie (dostępny na www.orzeczenia.nsa.gov.pl).

Należy też zauważyć, że w orzecznictwie ugruntowane jest stanowisko dotyczące komisji lekarskich, że Sąd administracyjny, kontrolując wydane w sprawie orzeczenia komisji lekarskich o zdolności do zawodowej służby wojskowej, nie jest uprawniony do kwestionowania rozpoznania dokonanego przez wojskową komisję lekarską (por. np. wyroki WSA w Warszawie z 5 czerwca 2024r. sygn. akt II SA/Wa 1570/23; 8 kwietnia 2024r. sygn. akt II SA/Wa 1747/23; 14 lutego 2024r. sygn. akt II SA/Wa 1126/23). Sąd administracyjny nie jest bowiem uprawniony do kontroli dokonanego przez komisję rozpoznania w zakresie stwierdzonych schorzeń ani oceny fachowości przeprowadzonych badań lekarskich. W zakresie swoich uprawnień Sąd administracyjny kontroluje wyłącznie, czy organy prawidłowo przeprowadziły postępowanie, czy orzekały na podstawie kompletnego materiału dowodowego, jak również czy ustalony przez nie stan faktyczny znalazł odzwierciedlenie w orzeczeniu właściwej komisji lekarskiej (por. wyrok NSA z dnia 16 lutego 2022 r., sygn. akt III OSK 5019/21 czy wyrok WSA w Warszawie z dnia 25 września 2019 r., sygn. akt II SA/Wa 528/19). Sąd stanowisko to podziela i uznaje za własne oraz stwierdza, że Sąd nie może badać prawidłowości samej diagnozy dokonanej przez powołane do tego osoby. Sąd kontroluje więc przebieg postępowania przed ww. komisją lekarską oraz prawidłowość kwalifikacji schorzenia w oparciu o obowiązujące regulacje prawne, ale nie jest władny, aby rozważać kwestie medyczne czy badać prawidłowość dokonanej kwalifikacji rozpoznanego przez komisję lekarską schorzenia. Przypomnieć przy tym należy, że stosownie do art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) P.p.s.a. Sąd powinien dokonać oceny, czy jeśli doszło do naruszenia przed organem administracyjnym przepisów postępowania, czy naruszenie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Oznacza to tym samym, że nie każde naruszenie norm prawa procesowego przez organ administracyjny powoduje uchylenie wydanego orzeczenia, a tylko takie naruszenie, który mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy uzasadnia zastosowanie sankcji z art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) P.p.s.a.

W ocenie Sądu, orzekające w sprawie wojskowe komisje lekarskie obu instancji sprostały wymogom prawnym uzasadniającym wydanie orzeczenia w przedmiocie zdolności Skarżącego do służby wojskowej i ustalenia kategorii tej zdolności – kategorii D. Komisje te działały zgodnie z posiadaną właściwością rzeczową, miejscową i instancyjną, stosownie do art. 61 ust. 2 i art. 64 ust. 2 u.o.O. oraz w składach orzekających zgodnych z wymogami wskazanymi w § 3, § 4 pkt 1 i 8, § 5, 6, 11 rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z 24 sierpnia 2012 r. w sprawie wojskowych komisji lekarskich oraz określenia ich siedzib, zasięgu działania i właściwości (Dz.U. poz. 1013 ze zm.) w związku z art. 821 u.o.O.

Zdaniem Sądu wojskowe komisje lekarskie obu instancji przeprowadziły postępowanie w sposób zgodny z regulacjami zawartymi w ww. rozporządzeniu z 2022r., według stanu na datę wydania ww. orzeczeń. Z akt sprawy wynika, że RWKL, zgodnie z § 8 ust. 1 rozporządzenia z 2022r., orzekała na podstawie skierowania wystawionego przez uprawniony organ kierujący (Dowódcę Jednostki Wojskowej nr 4391, w celu ustalenia przydatności do służby). Doszło też do niezwłocznego wydania orzeczenie po przeprowadzeniu wymaganych badań oraz po zgromadzeniu wymaganej dokumentacji, zgodnie z § 9 ust. 1 rozporządzenia z 2022r. Również zakres badań wykonywanych w ramach orzekania o zdolności był zgodny z załącznikiem nr 3 do ww. rozporządzenia. W świetle okoliczności podniesionych przez CWKL (wyniku analizy dokumentacji orzeczniczo-lekarskiej wskazującym, że Skarżący jest leczony [...] od kilku lat; przebywał w Oddziale [...] od [...] listopada do [...] grudnia 2019r., z powodu zaburzeń hiperkinetycznych, obniżonego nastroju, drażliwości, dokonał próby "S". Podczas pobytu w Oddziale [...] rozpoznano u Skarżącego zaburzenia adaptacyjne i wypisano z oddziału do dalszego leczenia w PZP. PKL w orzeczeniu z [...] czerwca 2023r. rozpoznała u Skarżącego pojedynczy epizod afektywny - § 69 pkt 1. Skarżący podczas odbywania czynnej służby wojskowej był konsultowany przez psychologa konsultanta dowódcy [...], który rozpoznał u Niego obniżony nastój napęd psychoruchowy, Skarżący odpowiadał na zadawane pytania po linii zdawkowo. Po przeprowadzeniu przez psychologa wywiadu ze Skarżącym i ustaleniu, że leczy się psychiatrycznie, podjęto decyzję o odsunięciu Skarżącego od zajęć szkolnych, dostępu do broni i skierowano Go do RWKL, w celu orzeczenia zdolności do służby wojskowej. Lekarz [...], badający orzekanego na zlecenie RWKL, rozpoznali u Skarżącego schorzenia [...], które zakwalifikowali do § 68 pkt 2, § 66 pkt 2 i § 75 pkt 2) – należało uznać, że organy obu instancji uznały, że nie było konieczności przeprowadzenia dodatkowych badań lekarskich i konsultacji specjalistycznych. Organy obu instancji nie stwierdziły też przesłanek do przedłożenia innych dokumentów, o których mowa w § 9 ust. 4 ww. rozporządzenia z 2022r. Tym samym podnoszone przez Skarżącego zarzuty z tego zakresu nie mogły być uznane za zasadne. Z ww., obowiązujących przepisów prawa wynika, że to wojskowe komisje lekarskie mogą zdecydować, jakie dokumenty są niezbędne do wydania diagnozy, a inicjatywa osoby badanej nie może mieć w tym zakresie decydującego znaczenia, tym bardziej, że z § 9 ust. 6 rozporządzenia z 2022r. wynika, że po bezskutecznym upływie terminu wyznaczonego na dostarczenie dokumentów wojskowa komisja lekarska wydaje orzeczenie na podstawie posiadanej dokumentacji.

Zdaniem Sądu wydane w sprawie orzeczenia organów obu instancji zawierały też niezbędne elementy w rozumieniu § 10 ust. 1 rozporządzenia z 2022r., w tym przede wszystkim rozpoznanie (pkt 8), ustalenie kategorii zdolności do czynnej służby wojskowej wraz z uzasadnieniem (pkt 9); w razie stwierdzenia chorób i ułomności - określenie ich związku lub braku związku z czynną służbą wojskową (pkt 10); podpisy członków komisji, którzy wydali orzeczenie (pkt 12). Orzeczenie w pierwszej instancji wydało trzech lekarzy, stosownie do § 11 ust. 1 i § 12 ust. 1 ww. rozporządzenia. Wojskowa komisja lekarska wyższego stopnia zajęła swoje stanowisko w zaskarżonym orzeczeniu na podstawie otrzymanej dokumentacji i dokumentów znajdujących się w aktach sprawy (§ 11 ust. 3 i § 12 ust. 2 ww. rozporządzenia z 2022r.), a orzeczenie to podpisali wszyscy członkowie składu orzekającego i zostało opatrzone pieczęcią urzędową wojskowej komisji lekarskiej (§ 11 ust. 5 ww. rozporządzenia).

Wprawdzie Skarżący zarówno w odwołaniu, jak i w skardze podnosi szereg wadliwości proceduralnych wiążących się z wydaniem ww. orzeczeń, tym niemniej organy obu instancji nie pominęły znajdujących się w aktach sprawy dowodów, a RWKL na ich podstawie w orzeczeniu powołała się na prawidłowe przepisy prawa, które umożliwiły określenie, że Skarżący jest niezdolny do zawodowej służby wojskowej w czasie pokoju z wyjątkiem niektórych stanowisk służbowych przeznaczonych dla terytorialnej służby wojskowej, biorąc przy tym pod uwagę rozpoznane u Skarżącego schorzenia z § 68 pkt 2 i 66 pkt 2 ww. rozporządzenia z 2022r. Doszło zatem do prawidłowego uwzględnienia przepisów prawa materialnego mających zastosowanie w sprawie. Należy ponadto podkreślić, że celem postępowania wyjaśniającego przed wojskową komisją lekarską nie jest ustalenie wszystkich okoliczności faktycznych łączących się z daną sprawą, lecz ustalenie okoliczności istotnych dla rozstrzygnięcia sprawy z punktu widzenia norm prawa materialnego znajdujących w tej sprawie zastosowanie. Istotny jest zatem przedmiot danego postępowania, wynikający także ze skierowania, w którym zwrócono uwagę na określnie przydatności Skarżącego do służby wojskowej. Wojskowe komisje lekarskie obu instancji, uwzględniając okoliczności faktyczne sprawy, podjęły wszelkie czynności niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy oraz zgromadziły niezbędną dokumentację medyczną, która umożliwiała wydanie ww. orzeczeń wskazujących na zakwalifikowanie Skarżącego do Kategorii D. Wbrew stanowisku prezentowanemu w skardze CWKL w uzasadnieniu zaskarżonego orzeczenia, po przestawieniu stanu faktycznego sprawy, w tym zarzutów i argumentacji zawartej w odwołaniu wskazała, że z analizy dokumentacji orzeczniczo-lekarskiej wynika, że Skarżący jest leczony psychiatrycznie od kilku lat. Przebywał w Oddziale [...] od [...] listopada do [...] grudnia 2019r., z powodu zaburzeń hiperkinetycznych, obniżonego nastroju, drażliwości, dokonał próby "S". Podczas pobytu w Oddziale [...] rozpoznano u Skarżącego zaburzenia adaptacyjne i wypisano z oddziału do dalszego leczenia w PZP. Te okoliczności faktyczne nie zostały podważone przez Skarżącego. Warto też wskazać, że CWKL w uzasadnieniu zaskarżonego orzeczenia, mając na względzie powoływane przez Skarżącego orzeczenie PKL z [...] czerwca 2023r. wskazała, że PKL rozpoznała u Skarżącego pojedynczy epizod afektywny - § 69 pkt 1. Tym samym ta okoliczność, a nie stwierdzone przez PKL u Skarżącego choroby przewlekłe w postaci trądziku nieznacznie szpecącego skóry pleców (§ 2 p 2) i sezonowego alergicznego nieżytu nosa (§ 30 p 1) miały decydujące znaczenie przy określeniu zdolności Skarżącego do służby wyrażonej oraz zdecydowały o przyznanej Skarżącemu Kategorii D.

CWKL, utrzymując w mocy ww. orzeczenie RWKL, podniosła ponadto, mając na względzie okoliczności faktyczne sprawy, że Skarżący podczas odbywania czynnej służby wojskowej był konsultowany przez psychologa konsultanta dowódcy [...], który rozpoznał u Niego obniżony nastój napęd psychoruchowy, Skarżący odpowiadał na zadawane pytania po linii zdawkowo. Po przeprowadzeniu przez psychologa wywiadu ze Skarżącym i ustaleniu, że leczy się [...], podjęto decyzję o odsunięciu Skarżącego od zajęć szkolnych, dostępu do broni i skierowano Go do RWKL, w celu orzeczenia zdolności do służby wojskowej. Lekarz [...], badający orzekanego na zlecenie RWKL, rozpoznali u Skarżącego schorzenia [...], które zakwalifikowali do § 68 pkt 2, § 66 pkt 2 i § 75 pkt 2. W związku z tym, CWKL, mając na względzie podnoszone przez Skarżącego w odwołaniu zarzuty, podkreśliła, że jakkolwiek lekarze ustalają schorzenia występujące u badanego i ich stopień zaawansowania, to kategorię zdolności do służby wojskowej, w oparciu o przepisy rozporządzenia z 2022r. ustalają wojskowe komisje lekarskie. RWKL nie zastosowała błędnej kwalifikacji [...] - § 75 pkt 2 rozporządzenia z 2022r. Z akt sprawy i z wydanego przez RWKL orzeczenia z 11 sierpnia 2023r. wynika wprost, że RWKL rozpoznała u Skarżącego 1) zaburzenia osobowości upośledzające zdolności adaptacyjne poddające się korekcji - § 68 pkt 2 rozporządzenia z 2022r., 2) zaburzenia nerwicowe upośledzające zdolności adaptacyjne rokujące poprawę - § 66 pkt 2 rozporządzenia z 2022r.; 3) skrzywienie przegrody nosa nieupośledzające lub nieznacznie upośledzające drożność nosa - § 26 pkt 3 rozporządzenia z 2022r.

Warto też wskazać, że do żołnierzy czynnej służby wojskowej ma zastosowanie zał. nr 1 Grupa II rozporządzenia z 2022r. W tej sytuacji dla rozpoznanych u Skarżącego schorzeń, którym przypisano w grupie II § 66 pkt 2 i § 68 pkt 2 odpowiadało kategoria D. Czyniło to Skarżącego niezdolnym do służby wojskowej w czasie pokoju za wyjątkiem niektórych stanowisk przeznaczonych dla terytorialnej służby wojskowej. W świetle objaśnień szczegółowych do § 66 rozporządzenia z 2022r. zaburzenia nerwicowe (nerwice) należy rozpoznawać w przypadkach:

– czynnościowych zaburzeń emocjonalnych, takich jak np.: zaburzenia lękowe, dysfunkcje somatyczne (tzw. nerwice narządowe), zaburzenia dysocjacyjne, konwersyjne, neurastenia,

– o długotrwałym (wieloletnim) przebiegu (w odróżnieniu od nerwicowych reakcji adaptacyjnych (por. § 67);

– po wykluczeniu zaburzeń organicznych (zespoły nerwicowe uwarunkowane organicznie (por. § 73),

– po wykluczeniu zaburzeń psychotycznych (por. § 70).

W objaśnieniach szczegółowych wskazano, że pkt 2 dotyczy badanych z wyraźnymi psychicznymi i somatycznymi objawami nerwicowymi i z względnie niezaburzonym ogólnym przystosowaniem społecznym.

W świetle objaśnień szczegółowych do § 68 rozporządzenia z 2022r. przez zaburzenia osobowości (osobowość nieprawidłowa, psychopatia, charakteropatia) należy rozumieć niedorozwój lub defekt sfery dążeniowo-uczuciowej osobowości, bez względu na etiologię. Rozpoznanie ustala się na podstawie:

– obecności cech zaburzonej osobowości i cech świadczących o niedostatecznej adaptacji w zwykłych sytuacjach życiowych,

– początku zaburzeń w okresie późnego dzieciństwa lub w okresie młodzieńczym (defekty osobowości spowodowane uszkodzeniem ośrodkowego układu nerwowego w wieku dojrzałym (por. § 73),

– po wykluczeniu upośledzenia umysłowego, zaburzeń psychotycznych, reakcji adaptacyjnych (por. § 67).

W objaśnieniach tych wskazano, że § 68 obejmuje także tzw. infantylizm psychiczny (osobowość niedojrzałą). Pkt 1 dotyczy osób z cechami zaburzonej osobowości bez objawów trwałego nieprzystosowania, natomiast pkt 2 dotyczy osób, u których na tle długotrwałej dezadaptacji stwierdza się okresy zadowalającego funkcjonowania.

Zdaniem Sądu zarówno RWKL, jak i CWKL w procedurze orzeczniczej uwzględniły ww. przepisy, wzięły również pod uwagę charakter i warunki służby Skarżącego oraz rozważyły dostępną dokumentację medyczną, a wnioski zawarte w uzasadnieniach ww. orzeczeń RWKL i CWKL mają odzwierciedlenie w dokumentacji znajdującej się w aktach sprawy. Niezasadne były zatem zarzuty naruszenia art. 7, art. 77 i art. 80 k.p.a. Wprawdzie wadliwością proceduralną ww. orzeczeń był brak stwierdzenia schorzeń, które rozpoznała u Skarżącego PKL w orzeczeniu z 22 czerwca 2023r. w postaci trądziku nieznacznie szpecącego skóry pleców (§ 2 p 2) i sezonowego alergicznego nieżytu nosa (§ 30 p 1). Schorzenia te jednak nie miały decydujące znaczenie przy określeniu zdolności Skarżącego do służby wyrażonej oraz przyznanej Skarżącemu Kategorii D i jakkolwiek w ten sposób organy administracyjne dopuściły się naruszenia zasady zaufania do organów administracyjnych, o której mowa w art. 8 § 1 k.p.a., tym niemniej wadliwość ta nie miała istotnego wpływu na wynik sprawy – przyznanie Skarżącemu kategorii D. W orzecznictwie podkreśla się ponadto, że zasada prowadzenia postępowania w sposób budzący zaufanie jego uczestników do władzy publicznej nie ma absolutnego charakteru i nie może być rozumiana jako konieczność wydawania decyzji sprzecznych z obowiązującym prawem i powielających poprzednie błędy (por. wyroki NSA: z 1 czerwca 2001r., sygn. akt I SA/Gd 1145/99, niepubl., z 8 grudnia 1999r., sygn. akt 1775/98, Serwis Podatkowy" 2001/4/12, z 30 września 2005r., FSK 2528/04, Lex Polonica). Należy też stwierdzić, że choć oceny wyrażone w wydanych w sprawie orzeczeniach wojskowych komisji lekarskich obu instancji nie odpowiadały oczekiwaniom Skarżącego, to ocen tych dokonano na podstawie okoliczności wynikających z akt administracyjnych sprawy, więc naruszenie ww. zasady wynikającej z art. 8 § 1 k.p.a. także z tego powodu nie mogło mieć istotnego wpływu na wynik sprawy. Schorzenia, które stwierdzono u Skarżącego (zaburzenia osobowości upośledzające zdolności adaptacyjne poddające się korekcji - § 68 pkt 2 rozporządzenia z 2022r., 2) zaburzenia nerwicowe upośledzające zdolności adaptacyjne rokujące poprawę - § 66 pkt 2 rozporządzenia z 2022r.) uzasadniały przyznanie kategorii D w świetle przepisów powołanych w podstawie prawnej ww. orzeczeń wojskowych komisji lekarskich obu instancji.

4. Sąd, mając powyższe okoliczności na względzie, uznał, że zasadne było oddalenie skargi, na mocy art. 151 P.p.s.a.