Wyrok WSA w Olsztynie, sygn. akt II SA/Ol 280/17
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie
Data orzeczenia: 2017-05-09 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6019 Inne, o symbolu podstawowym 601
Hasła tematyczne: Administracyjne postępowanie
Budowlane prawo
Skarżony organ: Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku: Uchylono postanowienie I i II instancji
Powołane przepisy: article: art. 7, art. 12 § 1, art. 77 § 1, art. 80
journal: Dz.U. 2016 poz 23
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity
article: art. 49b ust. 1 i 2, art. 52
journal: Dz.U. 2016 poz 290
law: Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Marzenna Glabas (spr.) Sędziowie sędzia WSA Beata Jezielska sędzia WSA Tadeusz Lipiński Protokolant specjalista Małgorzata Krajewska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 9 maja 2017 r. sprawy ze skargi Zarządu Melioracji i Urządzeń Wodnych na postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia "[...]", nr "[...]" w przedmiocie nałożenia obowiązku przedłożenia dokumentów I. uchyla zaskarżone postanowienie oraz utrzymane nim w mocy postanowienie organu I instancji; II. zasądza od Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego na rzecz skarżącego kwotę 580 zł (pięćset osiemdziesiąt złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego; III. zwraca na rzecz skarżącego kwotę 400 zł (czterysta złotych), tytułem nadpłaconego wpisu sądowego.


UZASADNIENIE

Zaskarżonym postanowieniem z dnia z dnia "[...]" r., nr "[...]",Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego (dalej jako: "organ II instancji", "WINB"), po rozpatrzeniu zażalenia Zarządu Melioracji i Urządzeń Wodnych (dalej jako; "skarżący"), utrzymał w mocy postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowalnego (dalej jako: "organ I instancji", "PINB") z dnia "[...]" r., znak: "[...]", nakładające na Zarząd Melioracji i Urządzeń Wodnych Rejonowy Oddział obowiązek przedłożenia do dnia 15 marca 2017 r.:

- oświadczenia o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością (działką nr "[...]"w obrębie m. S., gm. S.) na cele budowlane oraz dokumentacji określającej rodzaj, zakres i sposób wykonania na tej nieruchomości robót budowlanych związanych z budową pomostu z odpowiednimi szkicami lub rysunkami, a także pozwoleniami uzgodnieniami i opiniami wymaganymi odrębnymi przepisami, zawierającej dodatkowo zakres prac koniecznych do wykonania robót budowlanych mających na celu doprowadzenie przedmiotowego obiektu do stanu zgodnego z prawem;

- projektu zagospodarowania działki;

- decyzji ustalającej warunki zabudowy dla pomostu, stosownie do art. 59 ust. 1

o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym.

Organ II instancji podzielił w całości stanowisko organu I instancji co do podmiotu zobowiązanego. Wskazał, że na działce nr "[...]" (jez. Długie), na wysokości działki nr "[...]" obr. S., gm. S. zlokalizowany jest pomost drewniany o dł. 10,6 m. Obiekt jest w złym stanie technicznym - grozi zawaleniem. Zarówno obecna właścicielka działki nr "[...]", jak i poprzednia oświadczyły, że nie wybudowały pomostu. Nie był i nie jest przez nie użytkowany. W stosunku do tego obiektu były prowadzone przez Policję czynności, jednak nie ustalono jego właściciela. Również Starosta umorzył prowadzone przez siebie postępowanie w sprawie w/w pomostu z powodu nieustalenia właściciela. WINB podał, że zgodnie z art. 52 ustawy Prawo budowlane inwestor, właściciel lub zarządca obiektu budowlanego jest obowiązany na swój koszt dokonać czynności nakazanych w decyzji, o której mowa wart. 48, art. 49b, art. 50a oraz art. 51. Wyjaśnił, że wymienienie w tym przepisie trzech kategorii podmiotów zobowiązanych nie oznacza, że obowiązek dokonania czynności obciąża te podmioty solidarnie. Kolejność podmiotów wskazanych w powołanym przepisie nie jest przypadkowa. W pierwszej kolejności zobowiązany do dokonania czynności jest inwestor, chyba że w okolicznościach sprawy podmiot ten w dacie orzekania już nie istnieje bądź nie ma tytułu do nieruchomości lub obiektu, który upoważniałby do wykonania czynności nakazanych decyzją. Taka sytuacja może mieć miejsce, gdy obiekt jest budowany na terenie, do którego inwestor nie ma żadnego tytułu prawnego i inwestycja jest realizowana bez zgody właściciela nieruchomości bądź, gdy inwestor zbył nieruchomość, której dotyczy przedmiot postępowania, na rzecz innych osób. Organ II instancji podkreślił, że nałożenie obowiązku wykonania czynności można uzasadniać kryterium sprawstwa lub tytułu prawnego do obiektu budowlanego, którego postępowanie dotyczy. Ocenił, że w stanie faktycznym niniejszej sprawy podmiot odwołujący się może być adresatem rozstrzygnięć kierowanych przez PINB. Zauważył, że w wyroku z dnia 5 października 2016 r., sygn. akt II OSK 665/16 Naczelny Sąd Administracyjny przyjął, że zarządca nieruchomości gruntowej Skarbu Państwa, pokrytej wodami jeziora, może być adresatem decyzji o nakazie rozbiórki obiektu budowlanego znajdującego się na terenie jeziora, będącego jednocześnie urządzeniem wodnym, w przypadku braku możliwości ustalenia właściciela tego obiektu. WINB stwierdził, że organ I instancji podjął próby ustalenia właściciela pomostu, które jednak nie przyniosły efektu. W związku z tym, prawidłowo PINB uznał za adresata nałożonych obowiązków Zarząd Melioracji i Urządzeń Wodnych Rejonowy Oddział. Organ II instancji zaznaczył, że wykonanie nałożonych obowiązków nie jest przymusem, jest to postanowienie dowodowe, mające na celu uzyskanie dokumentacji niezbędnej do legalizacji samowoli. Podmiot zobowiązany w przypadku niewykonania zobowiązania zostanie zobligowany do wykonania rozbiórki spornego pomostu.

W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie Zarząd Melioracji i Urządzeń Wodnych wniósł o uchylenie postanowień wydanych w obu instancjach w całości oraz o zasądzenie kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego, według norm przepisanych, w związku z naruszeniem:

1. przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy,

w szczególności:

a) art. 7 i 77 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz. U. z 2016r. poz. 23, dalej jako: "k.p.a."), poprzez niewyczerpujące zebranie i rozpatrzenie materiału dowodowego oraz jego niewłaściwą interpretację i ocenę;

2. przepisów prawa materialnego poprzez niewłaściwą interpretację i zastosowanie, które miało wpływ na wynik sprawy, w szczególności:

a) art. 9 ust.1 pkt 19, art. 11, art. 64a ust. 5, art. 123 § 1 a i art. 139 ust. 2 ustawy z dnia 18 lipca 2001 r. Prawo wodne (t.j. Dz. U. z 2015 r. poz. 469), poprzez przyjęcie, że skarżący jest właścicielem przedmiotowego pomostu, podczas gdy ze stanu faktycznego jak i z przytoczonych przepisów wynika, że takim właścicielem nie jest;

b) art. 49b ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (t.j. Dz. U.

z 2016 r. poz. 290), w sytuacji gdy pomost był już dawno wybudowany, według organu po sierpniu 2002r., a przepis ten dotyczy obiektów będących w budowie;

c) art. 45 i art. 140 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny (t.j. Dz. U.

z 2017 r. poz. 459).

W uzasadnieniu skargi skarżący wskazał na sprzeczne zeznania obecnej

i poprzedniej właścicielki działki nr "[...]". Zarzucił, że pomimo ewidentnych sprzeczności w wyjaśnieniach obu tych osób organ nie skonfrontował ich i dowolnie ustalił, że pomost powstał po dacie sprzedaży działki w 2002 r. Skarżący stwierdził, że także twierdzenia organu o wypytaniu o pomost sąsiadów, bez wskazania jakich, kiedy i na jakie okoliczności, wskazuje na zupełną dowolność w postępowaniu organu. Z tego względu oba postanowienia powinny być uchylone w celu ustalenia właściciela pomostu. Skarżący podniósł ponadto, że własność wody nie przekłada się automatycznie na własność urządzeń wodnych. Przepisy ustawy Prawo wodne stwarzają prawną możliwość, aby inny podmiot był właścicielem wody, a inny właścicielem urządzeń wodnych. Budowle wodne nie mogą być postrzegane w kategoriach części składowej nieruchomości gruntowej obejmującej koryto cieku. Przepisy Prawa wodnego konstruują w tym wypadku wyjątek od ogólnej zasady superficies solo cedit. Zatem mienie takie stanowi odrębną od gruntu nieruchomość budowlaną i w stosunku do takiej nieruchomości nie mają zastosowania przepisy Prawa wodnego, które jako lex specialis dotyczą wyłącznie wód i gruntów nimi pokrytych. Urządzenia wodne znajdujące się na gruntach pokrytych wodami mogą być przedmiotem własności innych podmiotów niż właściciel wody oraz mogą podlegać obrotowi cywilnoprawnemu, w szczególności mogą być przedmiotem trwałego zarządu również jednostek organizacyjnych innych niż te, które zarządzają wodami i gruntami nimi pokrytymi. Skarżący podkreślił, że nie jest właścicielem przedmiotowego pomostu, nie zajmuje się budową pomostów i nigdy żadnego pomostu nie wybudował. Nie jest też właścicielem, inwestorem ani zarządcą przedmiotowego pomostu, aby w myśl przepisu art. 49 b ust. 2 ustawy Prawo budowlane obowiązany był do wykonania czynności legalizacyjnych względem niego. Jako zarządca wód w imieniu właściciela, posiada w sprawie jedynie uprawnienie do wydania zgody do dysponowania gruntem na cele budowlane w formie umowy na użytkowanie gruntu pokrytego wodami. Umowa taka zawierana jest już po uzyskaniu przez inwestora decyzji o pozwoleniu wodnoprawnym. Oświadczył, że nie legitymuje się tytułem prawnym do przedmiotowego pomostu, zatem w myśl obowiązujących przepisów, nie jest podmiotem uprawnionym ani do wystąpienia o legalizację pomostu, ani do jego rozbiórki.

W odpowiedzi na skargę organ II instancji wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie. Podkreślił, że w badanej sprawie istotny jest fakt, że sporny pomost znajduje się na działce będącej w zarządzie skarżącego, a nie jest możliwe dostępnymi organowi środkami ustalenie jego faktycznego właściciela.

Z tych też względów obowiązki zostały nałożone na zarządcę, zgodnie z art. 52 Prawa budowlanego.

Na rozprawie w dniu 9 maja 2017 r. pełnomocnik organu wniósł o oddalenie skargi, podtrzymując stanowisko wyrażone w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia i odpowiedzi na skargę. Podał, iż w sprawę zaangażowano Policję, gdyż ma ona szersze uprawnienia i możliwości niż organ. Poza oględzinami

i zaangażowaniem Policji organ nie podjął innych działań.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie zważył, co następuje:

Skarga zasługuje na uwzględnienie.

Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz. U. z 2016 r., poz. 1066) i art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2016 r., poz. 718, dalej jako: p.p.s.a.), sąd administracyjny kontroluje legalność zaskarżonego rozstrzygnięcia administracyjnego, czyli jego zgodność z powszechnie obowiązującymi przepisami prawa, obowiązującymi w dacie jego wydania, nie będąc przy tym związanym zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Oznacza to, że sąd ma obowiązek przeanalizowania sprawy administracyjnej zakończonej zaskarżonym aktem w jej całokształcie, czyli od momentu jej wszczęcia. Stosownie do art. 145 § 1 pkt 1 p.p.s.a. sąd ma obowiązek uwzględnienia skargi i wyeliminowania z obrotu prawnego aktu administracyjnego, jeżeli stwierdzi jakiekolwiek naruszenie przepisu prawa mogące mieć istotne znaczenie dla rozstrzygnięcia. W myśl zaś art. 135 p.p.s.a. sąd administracyjny stosuje przewidziane ustawą środki w celu usunięcia naruszenia prawa w stosunku do aktów lub czynności wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach sprawy, której dotyczy skarga, jeżeli jest to niezbędne dla końcowego jej załatwienia. Zatem zakresem rozpoznania sądu objęte są wszystkie rozstrzygnięcia (akty) wydane w ramach danej sprawy administracyjnej. Działania takie służyć mają zapewnieniu ostatecznego i pełnego załatwienia sprawy, czyli stworzenia takiego stanu, w którym w obrocie prawnym nie będzie funkcjonował żaden akt organu administracji publicznej niezgodny z prawem.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie, dokonując kontroli legalności zaskarżonego postanowienia w świetle powołanych wyżej kryteriów oraz w oparciu

o akta sprawy, zgodnie z art. 133 § 1 p.p.s.a., uznał zasadność zarzutu naruszenia art. 7, art. 77 § 1 k.p.a. i art. 80 k.p.a. wobec nieprzeprowadzenia wyczerpującego postępowania dowodowego, a przez to - dowolne przyjęcie, że nie można ustalić sprawcy samowolnego posadowienia pomostu na jeziorze Długim, na wysokości działki nr "[...]", której właścicielem jest B. T. Zgodnie z jej oświadczeniem, podanym do protokołu oględzin przeprowadzonych przez organ I instancji w dniu 20 lipca 2016 r. - nie wybudowała tego pomostu i go nie użytkuje. Poprzednia właścicielka działki, przesłuchana przez PINB w dniu 10 stycznia 2017 r., zeznała do protokołu, że nie wie kto i kiedy wybudował przedmiotowy pomost. Podała, że w czasie sprzedaży działki w sierpniu 2002 r. obiekt ten nie istniał. Informacje te są rozbieżne i powinny zostać zweryfikowane przez organ nadzoru budowlanego poprzez przesłuchanie na te okoliczności właścicieli lub użytkowników sąsiednich działek, a także obecnej i poprzedniej właścicielki działki, które powinny orientować się, czy w dacie kupna działki pomost już istniał i kiedy powstał. Organy orzekające w sposób niedopuszczalny zaniechały własnych czynności dowodowych, poprzestając na lakonicznych informacjach z Policji i Starostwa Powiatowego o nieustaleniu sprawcy samowoli budowlanej. To organy nadzoru budowlanego są gospodarzami postępowania administracyjnego, na nich też ciąży obowiązek działania na podstawie i w granicach prawa. W takiej sytuacji organ administracji publicznej właściwy do wydania władczego rozstrzygnięcia ma obowiązek zgromadzić materiał dowodowy, który pozwoli mu na wyciagnięcie własnych wniosków. Wynika to z treści art. 7 k.p.a., nakazującego podjąć wszelkie kroki niezbędne do dokładnego ustalenia stanu faktycznego, art. 77 § 1 k.p.a., który nakłada na organ administracji obowiązek wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia całego materiału dowodowego oraz art. 80 k.p.a., który nakazuje organowi administracji oceniać, czy dana okoliczność została udowodniona na podstawie całokształtu materiału dowodowego. Obowiązkiem organu jest więc dokonanie oceny wartości dowodowej poszczególnych dowodów, ich wiarygodności i przydatności dla rozstrzygnięcia sprawy. To bowiem organ administracji publicznej właściwy w danej sprawie ostatecznie rozstrzyga sprawę. W przypadku istniejących wątpliwości lub niejasności organ powinien żądać wyjaśnień lub uzupełnienia zeznań.

W rozpatrywanym przypadku zaś organy orzekające w ogóle nie dociekały, kto mógł być sprawcą samowoli, zakładając z góry, że nie jest możliwe ustalenie właściciela pomostu. Jednak bez wyczerpania możliwości dowodowych, takie stwierdzenie należy oceniać jako całkowicie przedwczesne.

W powoływanym przez obie strony wyroku z dnia 5 października 2016 r., sygn. II OSK 665/16 Naczelny Sąd Administracyjny wyjaśnił dlaczego i kiedy zarządca nieruchomości gruntowej Skarbu Państwa pokrytej wodami jeziora może być adresatem decyzji o nakazie rozbiórki obiektu budowlanego znajdującego się na terenie jeziora, będącego jednocześnie urządzeniem wodnym (art. 48 i art. 49 b w zw. z art. 52 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane). NSA przekonywująco argumentował, że

w stosunku do urządzeń wodnych, zdefiniowanych w art. 9 ust. 1 pkt 19 Prawa wodnego, stosuje się łącznie przepisy Prawa budowlanego i Prawa wodnego. Zgodnie bowiem z art. 2 ust. 2 Prawa budowlanego przepisy tej ustawy nie naruszają przepisów odrębnych, a w szczególności prawa wodnego - w odniesieniu do urządzeń wodnych. Z przepisu art. 62 ust. 2 Prawa wodnego wynika natomiast, że przepisy art. 63-66 (dotyczące budownictwa wodnego) nie naruszają przepisów ustawy - Prawo budowlane. Oznacza to, że, przy braku szczególnych zwolnień, wykonanie urządzenia wodnego będzie wymagało uzyskania pozwolenia wodnoprawnego, a następnie uzyskania pozwolenia na budowę (albo dokonania zgłoszenia). Pomost w myśl art. 9 ust. 1 pkt 19 Prawa wodnego jest urządzeniem wodnym i zgodnie z art. 3 pkt 3 Prawa budowlanego - budowlą. Z przepisów art. 28-30 Prawa budowlanego wynika, które urządzenia wodne w rozumieniu Prawa wodnego wymagają uzyskania pozwolenia na budowę, a które dokonania zgłoszenia właściwemu organowi. Zgłoszenia wymaga budowa pomostów o długości całkowitej do 25 m i wysokości, liczonej od korony pomostu do dna akwenu, do 2,50 m, służących do: cumowania niewielkich jednostek pływających, jak łodzie, kajaki, jachty (pkt a), uprawiania wędkarstwa (pkt b), rekreacji (pkt c), co wynika z art. 30 ust. 1 pkt 1 w zw. z art. 29 ust. 1 pkt 16 Prawa budowlanego. Stąd NSA wyprowadził wniosek, że skoro urządzenie wodne w rozumieniu Prawa wodnego stanowi jednocześnie obiekt budowlany w rozumieniu Prawa budowlanego, na którego budowę wymagane jest dokonanie zgłoszenia organom architektoniczno-budowalnym, to również organy nadzoru budowlanego mają kompetencje do załatwiania spraw dotyczących rozbiórki tego rodzaju samowolnie wybudowanych obiektów budowlanych. Tym samym, wszczynając postępowanie legalizacyjne organ nadzoru budowlanego obowiązany jest kierować się ogólnymi zasadami postępowania administracyjnego. Nie jest dla niego wiążąca decyzja starosty umarzająca postępowanie legalizacyjne w trybie art. 64 a Prawa wodnego, wobec braku ustalenia sprawcy.

W cytowanym wyroku NSA kompleksowo wyjaśnił, że zastosowanie art. 52 Prawa budowlanego do wskazania adresata decyzji nakazującej rozbiórkę obiektu budowlanego, który jest jednocześnie urządzeniem wodnym wymaga analizy przepisów dotyczących własności wód i urządzeń wodnych. Dostrzegł, że własność wód w prawie wodnym nie pokrywa się z własnością w rozumieniu prawa cywilnego (art. 140 k.c.), bowiem woda nie jest rzeczą w rozumieniu art. 45 k.c. Wody stojące oraz wody

w rowach znajdujące się w granicach nieruchomości gruntowej stanowią własność właściciela tej nieruchomości według zasady: czyją własność stanowią grunty, tego własnością jest woda. W takim przypadku własność gruntu przesądza o własności wody. Natomiast wody płynące są wodami publicznymi i w tym przypadku własność wody przekłada się na własność gruntu pod wodą w granicach określonych liniami brzegów, co wynika z brzmienia art. 14, 17 i 18 Prawa wodnego. Zauważył, powołując liczne orzeczenia sądów administracyjnych i Sądu Najwyższego, że w przepisach Prawa wodnego nie ma stwierdzenia wprost, iż przewiduje ono wyjątek od zasady superficies solo cedit, ale takie stanowisko ustawodawcy wynika w sposób dostatecznie jasny ze sformułowań tego Prawa (art. 123 § 1 a, art. 139 ust. 2) oraz jego celu. Właścicielem urządzenia wodnego postawionego na nurcie wody płynącej, która stanowi wraz z gruntem znajdującym się pod nią własność Skarbu Państwa nie musi być właściciel wody ani właściciel gruntu, na którym zostało ono posadowione. Wskazał, że przepisy Prawa wodnego dotyczące budownictwa wodnego posługują się pojęciem "właściciela urządzenia wodnego". Zgodnie z art. 64 ust. 2 Prawa wodnego właściciel urządzenia wodnego znajdującego się na śródlądowych wodach powierzchniowych jest obowiązany do zapewnienia obsługi, bezpieczeństwa oraz właściwego funkcjonowania tego urządzenia, z uwzględnieniem wymagań wynikających z warunków utrzymywania wód. Właściciel urządzenia wodnego może wystąpić z wnioskiem o jego legalizację, jeżeli urządzenie wodne zostało wykonane bez wymaganego pozwolenia wodnoprawnego albo zgłoszenia (art. 64 a ust. 1), na właściciela urządzenia wodnego organ właściwy do wydania pozwolenia wodnoprawnego nakłada, w drodze decyzji, obowiązek likwidacji urządzenia, ustalając warunki i termin wykonania tego obowiązku (art. 64 a ust. 5). Pojęcie to nie zostało zdefiniowane w tej ustawie, choć w art. 9 ust. 2 pkt 3 Prawa wodnego wskazano, że przepisy ustawy dotyczące właścicieli - stosuje się odpowiednio do posiadaczy samoistnych oraz użytkowników wieczystych; a w przypadku eksploatacji instalacji stosuje się do prowadzącego instalację w rozumieniu ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. - Prawo ochrony środowiska. Powyższe rozważania doprowadziły NSA do wniosku, że w przypadku, gdy niemożliwe jest ustalenie inwestora, organ nadzoru budowlanego, stosując art. 52 Prawa budowlanego do wskazania adresata decyzji nakazującej rozbiórkę pomostu, powinien w pierwszej kolejności ustalić kto jest właścicielem urządzenia wodnego (pomostu). Przy czym NSA zaznaczył, że należy mieć na uwadze, iż przepisy ustawy dotyczące właścicieli stosuje się odpowiednio do m.in. do posiadaczy samoistnych oraz użytkowników wieczystych (art. 9 ust. 2 pkt 3 Prawa wodnego). Ustalenia więc przede wszystkim wymaga, czy właścicielem (posiadaczem samoistnym) pomostu nie jest właściciel działki przylegającej do jeziora, do której to działki przylega również dany pomost. Jeżeli niemożliwe jest ustalenie właściciela pomostu, to decyzja o rozbiórce tego obiektu budowlanego (urządzenia wodnego) powinna być skierowana do zarządcy nieruchomości gruntowej, na której znajduje się ten obiekt, czyli do zarządcy nieruchomości pokrytej wodami jeziora. NSA podkreślił, że chociaż własność wody ani własność gruntu w granicach linii brzegowych jeziora nie rozciąga się na urządzenie wodne znajdujące się na terenie jeziora (wyjątek od zasady superficies solo cedit) i nawet jeżeli Zarząd Melioracji i Urządzeń Wodnych, działający w imieniu Marszałka Województwa, nie jest inwestorem ani właścicielem danego pomostu, to - jako zarządca nieruchomości, na której znajduje się ten obiekt budowlany, uprawniony do udzielania zgody w imieniu Skarbu Państwa na dysponowanie terenem na cele budowlane - może być uznany za zarządcę tego obiektu budowlanego w rozumieniu art. 52 Prawa budowlanego, jeżeli niemożliwe jest ustalenie jego właściciela. Skład orzekający WSA przytoczone stanowisko w całości podziela. Odnosząc powyższe rozważania do realiów niniejszej sprawy, przyjąć należy, że dopiero wykluczenie możliwości ustalenia sprawcy samowoli budowlanej, czyli inwestora spornego pomostu, poprzez wyczerpanie możliwości dowodowych przez organy orzekające w sprawie, uzasadni wdrożenie procedury legalizacyjnej, a następnie nałożenie ewentualnego obowiązku rozbiórki w stosunku do skarżącego.

Wbrew zarzutowi z pkt 2 lit. b skargi, cały art. 49b ustawy Prawo budowlane, w tym jego ust. 2, odnosi się do obiektów budowlanych zarówno będących w budowie, jak i wybudowanych. Wynika to z treści ust. 1 tego artykułu.

Mając powyższe na uwadze orzeczono jak w punkcie I wyroku, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit c p.p.s.a.

Przy ponownym rozpoznaniu sprawy organy orzekające uwzględnią art. 153 p.p.s.a. Wskazania co do dalszego postępowania wynikają wprost z powyższych rozważań.

O kosztach postępowania, obejmujących zwrot od organu na rzecz skarżącego należnego wpisu od skargi w kwocie 100 zł oraz kosztów zastępstwa procesowego w kwocie 480 zł, rozstrzygnięto na zasadzie art. 200 p.p.s.a. w związku z § 14 ust. 1 pkt 1 lit. c rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych ( Dz.U. z 2015r. poz. 1804).

O zwrocie nadpłaconego wpisu w kwocie 400 zł orzeczono zgodnie z art. 225 p.p.s.a. Przepis ten stanowi, że opłatę prawomocnie uchyloną w całości lub w części postanowieniem sądu oraz różnicę między kosztami pobranymi a kosztami należnymi, a także pozostałość zaliczki wpłaconej na pokrycie wydatków zwraca się stronie z urzędu na jej koszt.