Wyrok NSA, sygn. akt II GSK 1138/19
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2023-07-04 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6460 Znaki towarowe
Skarżony organ: Urząd Patentowy RP
Treść wyniku: Oddalono skargę kasacyjną

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Dorota Dąbek Sędzia NSA Mirosław Trzecki Sędzia del. WSA Wojciech Sawczuk (spr.) Protokolant Zofia Frąckowiak po rozpoznaniu w dniu 4 lipca 2023 r. na rozprawie w Izbie Gospodarczej skargi kasacyjnej R. G. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 14 lutego 2019 r. sygn. akt VI SA/Wa 1846/18 w sprawie ze skargi R. G. na decyzję Urzędu Patentowego Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 26 września 2017 r. nr Sp. 132.2017 w przedmiocie oddalenia wniosku o unieważnienie prawa ochronnego na znak towarowy oddala skargę kasacyjną.


UZASADNIENIE

I.

Decyzją z 26 września 2017 r. Sp.132.2017 Urząd Patentowy RP oddalił wniosek R. G. (skarżący, wnioskodawca) o unieważnienie prawa ochronnego na słowno-graficzny znak towarowy "M MONTERIA" nr R.284807 (zarejestrowany decyzją UP z 25 kwietnia 2016 r.) oraz oddalił wniosek uprawnionego [...] (uczestnik, uprawniony) o zwrot kosztów postępowania.

Orzeczenie zapadło na podstawie art. 132 ust. 2 pkt 2 ustawy z 30 czerwca 2000 r. Prawo własności przemysłowej (tj. Dz. U. z 2013 r. poz. 1410 ze zm. - dalej jako pwp) w związku z art. 315 ust. 3 tej ustawy.

Analizując wniosek o unieważnienie organ wskazał na trzy przesłanki z art. 132 ust. 2 pkt 2 pwp jakie bierze pod uwagę przy jego analizie, tj. po pierwsze podobieństwo lub identyczność towarów/usług, do oznaczania których przeznaczone są dane znaki towarowe, po drugie podobieństwo lub identyczność znaków towarowych oraz po trzecie istnienie ryzyka spowodowania wśród odbiorców błędu polegającego w szczególności na skojarzeniu znaku spornego ze znakiem wcześniejszym.

Podkreślił przy tym, że nie każde podobieństwo pomiędzy znakami powoduje niedopuszczalność rejestracji znaku towarowego, lecz tylko podobieństwo w takim stopniu, które mogłoby wprowadzać odbiorców w błąd co do pochodzenia towarów. Skojarzenie przeciwstawionych znaków musi powodować u odbiorcy poważną wątpliwość co do pochodzenia towaru, wobec czego na skutek dezorientacji odbiorca może uznać produkt oznaczony znakiem podobnym za pochodzący od innego przedsiębiorcy, korzystającego z wcześniejszego prawa ochronnego.

Kierując się powyższymi wytycznymi, w pierwszej kolejności UP przeprowadził analizę porównawczą towarów i usług sygnowanych przedmiotowymi znakami przed porównaniem samych znaków uznając, że dopiero stwierdzenie jednorodzajowości towarów uzasadnia rozpoczęcie badania podobieństwa oznaczeń. Używanie bowiem nawet identycznych oznaczeń dla towarów niepodobnych nie wywołuje ryzyka wprowadzenia w błąd odbiorców co do pochodzenia towarów.

Wyjaśniając zasady badania podobieństwa towarów i usług organ przywołał zakres klas dla poszczególnych znaków (chronionego i przeciwstawionych słownych znaków unijnych: ZTUE.7448137 "MONTURA" i ZTUE.8244501 "MONTURA").

W ocenie UP okulary przeciwsłoneczne (klasa 9) są podobne w stosunku do oznaczanych znakiem "MONTURA" ZTUE.8244501 soczewek (szkieł) do okularów oraz komplementarne w stosunku do etui na okulary (klasa 9). Okulary przeciwsłoneczne stanowią odmianę okularów służących do ochrony wzroku przed silnym światłem słonecznym. Tego rodzaju okulary zawierają przyciemnione szkło tam, gdzie w okularach korekcyjnych znajdują się soczewki. Ponadto okulary przeciwsłoneczne, które są przeznaczone dla osób z wadą wzroku, zawierają również soczewki korekcyjne. Wobec powyższego okulary przeciwsłoneczne pozostają w ścisłym i bezpośrednim związku z soczewkami i szkłami przeznaczonymi do okularów.

W ocenie Urzędu okulary przeciwsłoneczne są komplementarne w stosunku do etui na okulary, ponieważ te ostatnie służą do przechowywania wszelkiego rodzaju okularów, przede wszystkim po to, aby zapobiegać ich mechanicznym uszkodzeniom. Pomiędzy tymi towarami istnieje zatem ścisły związek polegający na tym, że okulary przeciwsłoneczne są nieodzowne do użycia etui na okulary.

Zdaniem Urzędu torebki i portfele (klasa 18) są identyczne w stosunku do oznaczanych znakiem wyrobów ze skóry i imitacji skóry ujętych w klasie 18.

Torebki i portfele mieszczą się w szerokiej kategorii towarów określonych jako "wyroby ze skóry i imitacji skóry".

W ocenie Urzędu identyczność zachodzi również pomiędzy towarami ujętymi w klasie 24 porównywanych znaków. Oznaczana spornym znakiem bielizna kąpielowa za wyjątkiem odzieży mieści się w ogólnej kategorii towarów określonych jako "wyroby tekstylne".

Urząd stwierdził również, że w przypadku towarów ujętych w klasie 25 znaków występuje identyczność. Sporny znak przeznaczony jest bowiem do sygnowania towarów takich jak odzież gotowa, odzież ze skóry, odzież z imitacji skóry, okrycia wierzchnie, buty, buty sportowe, buty sznurowane i paski, podczas gdy znak "MONTURA" ZTUE.7448137 służy do oznaczania odzieży, obuwia i nakryć głowy. Obydwa znaki przeznaczone są do oznaczania rożnego rodzaju artykułów odzieżowych i obuwniczych.

Analizując podobieństwo znaków organ wskazał, że należy to czynić na 3 płaszczyznach, uwzględniając jednak, że decydujące znaczenie dla oceny podobieństwa przeciwstawionych oznaczeń ma kryterium ogólnego wrażenia, jakie znaki te wywierają na przeciętnego odbiorcę. Klienci z reguły postrzegają i zachowują w pamięci ogólny zarys poszukiwanego oznaczenia, kierując się przy wyborze głównie jego dominującymi elementami. Oceniając podobieństwo znaków należy mieć również na uwadze proporcje w sile odróżniającej poszczególnych elementów, a także stopień ich oryginalności, miejsce w znaku i kontekst, w jakim poszczególne elementy zostały użyte. Analizy podobieństwa znaków dokonuje się z pozycji odbiorców towarów, w zwykłych warunkach obrotu tymi dobrami. Jeżeli różnice pomiędzy znakami są dominujące, ryzyko pomyłki jest mało prawdopodobne. Jeżeli dominują cechy wspólne, to pomimo istnienia różnic kupujący może być wprowadzony w błąd. Sprawdzenie podobieństwa powinno prowadzić do obiektywnego bilansu podobieństw i różnic, a ich sumę należy odnieść do przeciętnej uwagi rozsądnego nabywcy.

Zarzut podobieństwa spornego znaku towarowego "MONTeRIa" do znaków "MONTURA" opiera się na wykorzystaniu w znaku spornym elementu słownego "MONT" oraz liter "R" i "A" które występują również w znakach przeciwstawionych. Urząd nie dopatrzył się jednak podobieństwa w warstwie słownej.

Analizując podobieństwo wizualne znaków podkreślono, że sporny znak jest oznaczeniem słowno-graficznym, w którym występuje element w postaci ośmioliterowego wyrazu "MONTERiA" oraz umieszczony ponad nim motyw w postaci przedstawionej w oryginalny graficznie sposób litery "M". Powyższy znak jest przedstawiony w kolorach czarnym i czerwonym.

Z kolei przeciwstawione znaki słowne składaj się z siedmiu liter: M, O, N, T, U, R, A, które odpowiadają użytym głoskom.

Analizując elementy słowne "MONTERIA" i "MONTURA" Urząd stwierdził, że składają się one odpowiednio z ośmiu i siedmiu liter, z tym że pierwsze cztery z nich są identyczne. Identyczna jest również szósta litera "R" oraz ostatnia litera "A", która w wyrazie "MONTERIA" zajmuje ósme miejsce, a w znakach "MONTURA" siódme.

Odmienne są natomiast występujące w drugiej połowie wyrazu "MONTERIA" litery "E" i "I" oraz litera "U" w znakach "MONTURA". Ponadto sporny znak zawiera element graficzny przedstawiający dodatkową literę "M", która jest przedstawiona w sposób, który przypomina dwie litery "M", mniejszą i większą, częściowo nałożone na siebie.

Powyższy element graficzny zajmuje znaczną część powierzchni spornego znaku. Czcionka litery "M" jest kilkukrotnie większa od czcionki pozostałych liter występujących w tym znaku. W ocenie organu powyższy motyw graficzny w postaci wyeksponowanej litery "M" ma charakter fantazyjny i zwiększa dystans między znakami. Elementu tego nie można pomijać w całościowej ocenie podobieństwa zarejestrowanych znaków towarowych. Należy podkreślić, że powyższy element występuje tylko w znaku spornym, podczas gdy znaki przeciwstawione nie posiadają żadnej szaty graficznej.

Urząd uznał, że przeciętny odbiorca widząc sporne oznaczenie "M MONTERIA" dostrzeże różnice pomiędzy nim a wcześniejszymi znakami, tj. szatę graficzną znaku spornego w postaci dodatkowej wyeksponowanej litery oraz dwie odmienne litery "E" i "I" występujące w elemencie słownym "MONTERIA". Powyższe cechy spornego znaku powodują, że wywiera on odmienne ogólne wrażenie w warstwie wizualnej.

Mając na względzie różnice w postaci: odmiennych dwóch liter w elemencie słownym "MONTERIA" oraz szaty graficznej spornego znaku, która szczególnie eksponuje oryginalnie przedstawioną literę, a także określoną grupę odbiorców, którzy ze starannością analizują oznaczenia sygnujące dane towary, brak jest podobieństwa porównywanych znaków towarowych na płaszczyźnie wizualnej.

Analizując znaki pod względem fonetycznym stwierdzono, że oceniane jako całość różnią się w taki sposób, że wywierają odmienne całościowe wrażenie. Składają się odpowiednio z dziewięciu i siedmiu liter oraz głosek. Mają identyczne w zapisie i brzmieniu człon "MONT" oraz pojedyncze litery "R" i "A". Znaki różnią się natomiast tym, że w spornym oznaczeniu występują odmienne litery "E" i "I", które nie występują w znakach wcześniejszych "MONTURA" oraz dodatkowa litera "M" na początku spornego znaku.

Przedmiotowe znaki wymawiane są w różny sposób. Przesądzają o tym trzy odmienne litery w znaku spornym - "E", "I" oraz "M".

Zgodnie z zasadami wymowy języka polskiego podział sylab w przedmiotowych znakach przedstawia się następująco: EM-MON-TE-RIA i MON-TU-RA. Polscy odbiorcy będą zatem wymawiać odpowiednio cztery i trzy sylaby w tych znakach. Identyczna jest zatem sylaba "MON", sylaby "RIA" i "RA" są w pewnym stopniu podobne, zaś sylaby "TE" i "TU" różne. Znaki te odróżnia również dodatkowa litra w znaku spornym, która przez większość odbiorców będzie odczytywana w sposób w jaki litera ta jest zazwyczaj odczytywana w alfabecie, tj. jako sylaba "EM".

W ocenie organu powyższe znaki należy uznać za odmienne pod względem fonetycznym nawet w przypadku porównywania jedynie elementów słownych "MONTERIA" i "MONTURA". Wtedy bowiem identyczna będzie pierwsza sylaba "MON", a ostatnie sylaby "RIA" i "RA" będą wymawiane w podobny sposób, ale z zauważalną różnicą w postaci zmiękczającej głoski "I". O braku podobieństwa fonetycznego przesądzają jednak środkowe sylaby "TE" i "TU" które są odczytywane w odmienny sposób. Samogłoski "E" i "U" są bowiem wymawiane zupełnie inaczej.

Analizując sporne znaki na gruncie możliwości wprowadzenia odbiorców w błąd Urząd wskazał, że ryzyko to może mieć charakter bezpośredni albo pośredni.

Oceny tego rodzaju ryzyka należy dokonywać w sposób kompleksowy przy uwzględnieniu wszystkich okoliczności istotnych w danej sprawie, takich jak: dystynktywność poszczególnych elementów słownych i graficznych w analizowanych znakach towarowych, stopień podobieństwa pomiędzy tymi znakami i towarami nimi sygnowanymi oraz skojarzenia, jakie mogą wystąpić pomiędzy danymi oznaczeniami.

Analizując niebezpieczeństwo wprowadzenia odbiorców w błąd Urząd rozważył zachowanie odbiorcy przeciętnego, który świadomie poszukuje właściwego towaru i w sposób przemyślany wybiera pomiędzy dostępnymi na rynku markami.

Sporny znak został przeznaczony do oznaczania okularów przeciwsłonecznych, torebek, portfeli, bielizny kąpielowej, odzieży, butów i pasków. Urząd uznał, że grupę docelowych odbiorców towarów sygnowanych spornym znakiem będą stanowić uważni i ostrożni nabywcy, którzy często posiadają wiedzę na temat poszukiwanych towarów i uważnie analizują dostępne na rynku produkty. Przesądza o tym charakter towarów oznaczanych analizowanymi znakami towarowymi. Stanowią je artykuły które nie są nabywane w sposób impulsowy. Odbiorcy towarów świadomie poszukują właściwej oferty i rozważnie wybierają pomiędzy dostępnymi na rynku produktami.

Znaki są na tyle zróżnicowane, że odbiorcy z pewnością nie będą mieli problemów z ich identyfikacją i odróżnieniem. Konsument nabywający towary sygnowane spornym znakiem będzie uważny i ostrożny dokonując wyboru. Odbiorca taki będzie także często skłonny do szukania i wzięcia pod uwagę porady sprzedawcy. Rozsądny nabywca przy zakupie towarów zwróci więc szczególną uwagę na znak towarowy, którym te towary są opatrzone.

Znaki różnią się zatem pod względem wizualnym i fonetycznym w takim stopniu, że nie istnieje niebezpieczeństwo, że odbiorcy towarów stwierdzą, że mają do czynienia z tym samym towarem lub serią towarów wytwarzanych przez wnioskodawcę lub podmiot z nim powiązany.

Organ wskazał także, że nie istnieje prawny zakaz inkorporacji w znakach późniejszych całości bądź części znaków wcześniejszych.

II.

Wyrokiem z 14 lutego 2019 r. sygn. akt VI SA/Wa 1846/18 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę R. G. na ww. decyzję.

WSA w całości podzielił ocenę organu co do tego, że w przypadku towarów z klasy 18, 24, 25, do oznaczania których służą znaki skarżącego i uczestnika postępowania to są one identyczne, natomiast w przypadku okularów przeciwsłonecznych z klasy 9 znaku "M MONTERIA" o numerze R.284807 organ dostrzegł, że są podobne w stosunku do oznaczanych znakiem "MONTURA" ZTUE.8244501 soczewek (szkieł) do okularów oraz komplementarne w stosunku do etui na okulary (klasa 9). Wbrew twierdzeniom skargi organ dokonał oceny stopnia podobieństwa tych towarów, podkreślając, że okulary przeciwsłoneczne pozostają w ścisłym i bezpośrednim związku z soczewkami i szkłami przeznaczonymi do okularów. Brak natomiast dostrzeżenia komplementarnego charakteru okularów przeciwsłonecznych wobec soczewek (szkieł do okularów) nie miało istotnego wpływu na ogólny wynik sprawy.

Organ prawidłowo zauważył, że znaki skarżącego są znakami słownymi, zaś sporny znak uczestnika postępowania znakiem barwnym słowno-graficznym. Znaki te należało porównywać w całości. Wbrew twierdzeniom strony skarżącej nie należało ignorować grafiki znaku spornego, albowiem wywiera ona wpływ na ogólne wrażenie odbiorcy towarów. Sąd podzielił w całości ostateczną konkluzję organu, że szata graficzna spornego znaku w postaci dodatkowej wyeksponowanej litery "M" oraz dwie odmienne litery "E" i "I" występujące w elemencie słownym "MONTERIA" różnicują oba znaki pod względem wizualnym.

Analizując przedmiotowe znaki pod względem fonetycznym Sąd pierwszej instancji również w całości podzielił ocenę Urzędu. Zdaniem WSA przeprowadzona kompleksowo ocena znaków w płaszczyźnie fonetycznej wykazała, że nie zachodzi między nimi konfuzyjne podobieństwo.

Urząd Patentowy trafnie również zauważył, że porównywane znaki są znakami fantazyjnymi, a więc nie może być mowy o występowaniu podobieństwa znaczeniowego między tymi znakami. Wbrew twierdzeniom skargi Urząd ustalając brak podobieństwa między przeciwstawionymi znakami dokonał bilansu podobieństw i różnic a nie opierał się wyłącznie na różnicach.

Zdaniem Sądu, organ analizując niebezpieczeństwo wprowadzenia odbiorców w błąd prawidłowo rozważył zachowanie odbiorcy przeciętnego, który świadomie poszukuje właściwego towaru i w sposób przemyślany wybiera pomiędzy dostępnymi na rynku markami.

Towary, do oznaczania których służą znaki towarowe skarżącego i uczestnika postępowania takie jak okulary przeciwsłoneczne, torebki, portfele, bielizna kąpielowa, a także odzież i buty nie są towarami pierwszej potrzeby, które nabywa się machinalnie. Konsument wybierając buty, okulary przeciwsłoneczne czy bieliznę kąpielową z uwagą i ostrożnością odniesie się do tych towarów. Poza tym znaki skarżącego i uczestnika postępowania są na tyle różne, że odbiorcy z pewnością nie będą mieli problemów z ich identyfikacją i odróżnieniem.

III.

Skargę kasacyjną od powyższego wyroku wywiódł R. G., zaskarżając go w całości i zarzucając:

I. na podstawie art. 174 pkt 2 uppsa - naruszenie przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, a mianowicie:

1. naruszenie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) uppsa poprzez niestwierdzenie naruszenia przez Urząd Patentowy RP art. 7 kpa, art. 77 § 1 kpa, art. 80 kpa, art. 107 § 3 kpa, polegające na wadliwym ustaleniu przez Sąd I Instancji, że organ w sposób wyczerpujący zbadał sprawę, a także wyjaśnił i uwzględnił wszystkie istotne z punktu widzenia jej rozstrzygnięcia okoliczności, związane z oceną podobieństwa wcześniejszych znaków towarowych MONTURA nr EUTM-007448137, nr EUTM-008244501 (zwanych dalej "znakami towarowymi MONTURA") oraz spornego znaku M MONTERIA nr R-284807 (zwanego dalej "znakiem towarowym M MONTERIA"), w sytuacji, gdy:

a) organ, oceniając ryzyko konfuzji, nie wziął pod uwagę wpływu stwierdzonej identyczności towarów w klasie 18, 24 i 25 oraz komplementarności towarów w klasie 9 na okoliczność jego wystąpienia;

b) organ nie uwzględnił zasady współzależności pomiędzy identycznością i komplementarnością towarów a stopniem podobieństwa analizowanych w sprawie znaków towarowych MONTURA oraz M MONTERIA i w konsekwencji nie zastosował surowszych kryteriów oceny samego podobieństwa tych znaków;

c) organ wadliwie ustalił skutek prawny, jaki wynika z faktu uzyskania przez Skarżącego prawa z rejestracji na znaki towarowe o charakterze słownym i przy całościowej ocenie podobieństwa błędnie przypisał nadmierne znaczenie elementowi słowno-graficznemu w spornym znaku M MONTERIA w postaci graficznego przedstawienia litery "M";

d) organ wadliwie uznał brak istnienia podobieństwa oznaczeń, opierając się wyłącznie na różnicach pomiędzy znakami, co jest sprzeczne z ugruntowaną w orzecznictwie i doktrynie zasadą, że ocena podobieństwa ma prowadzić do obiektywnego bilansu podobieństw i różnic, i to podobieństwa, a nie różnice powinny decydować o wystąpieniu ryzyka konfuzji wśród przeciętnych odbiorców;

e) organ nie dokonał prawidłowej i wyczerpującej oceny podobieństwa oznaczeń na płaszczyźnie wizualnej, fonetycznej i znaczeniowej;

f) organ wadliwie stwierdził, że identyczny element początkowy "MONT" oraz bardzo podobne zakończenia -RA i -R(I)A są niewystarczające do stwierdzenia podobieństwa pomiędzy znakami;

g) organ nie zbadał, czy podobieństwo w zakresie początkowego elementu "MONT" i końcówek -RA i -R(I)A jest w stanie przeważyć różnice w postaci graficznego zapisu i wyeksponowanej litery "M" oraz dwóch odmiennych liter "E" i "I";

h) organ wadliwie przyjął, że porównywane oznaczenia MONTURA i MONTERIA i nie są podobne fonetycznie pomimo faktu współposiadania identycznej pierwszej sylaby "MON" i podobnej ostatniej sylaby "RIA"/"RA" oraz w sumie identycznej liczby sylab;

i) organ nie poczynił ustaleń w zakresie podobieństwa brzmienia sylab "TE" i "TU" z uwagi na tożsamą, początkową spółgłoskę "T";

j) organ dokonał nieprawidłowej oceny okoliczności braku określonego znaczenia słów "MONTERIA" i "MONTURA" w języku polskim, polegającej na przyjęciu braku podobieństwa pomiędzy znakami, podczas gdy - zgodnie z ugruntowanym orzecznictwem - w przypadku, gdy oba porównywane znaki mają charakter fantazyjny, ocena na płaszczyźnie konceptualnej ma charakter neutralny;

k) organ wadliwie ustalił poziom uwagi przeciętnych odbiorców przy nabywaniu spornych towarów;

2. naruszenie art. 141 § 4 uppsa poprzez nieprawidłowe uzasadnienie wyroku polegające na braku prawnego i faktycznego uzasadnienia w zakresie uznanej za prawidłową wykładni dokonanej przez organ w przedmiotowej sprawie i rozumienia przez Sąd I Instancji przesłanek zastosowania tych przepisów, a także na skrótowym przedstawieniu motywów jakimi kierował się Sąd I Instancji przy ocenie decyzji Urzędu Patentowego RP uznając jego ustalenia za własne, w konsekwencji czego wyrok nie poddaje się kontroli sądowo-administracyjnej;

3. naruszenie art. 151 uppsa poprzez oddalenie skargi przy braku przesłanek pozwalających stwierdzić legalność decyzji Urzędu Patentowego RP.

II. na podstawie art. 174 pkt 1 uppsa - naruszenie przepisów prawa materialnego, a mianowicie:

1. naruszenie art. 132 ust 2 pkt 2 ustawy z dnia 30 czerwca 2000 r. - Prawo własności przemysłowej (t. j. Dz. U. z 2017 r. poz. 776 ze zm.), zwanej dalej pwp, poprzez jego błędną wykładnię polegającą na pominięciu zasady współzależności pomiędzy podobieństwem towarów i usług a podobieństwem znaków towarowych;

2. naruszenie art. 132 ust. 2 pkt 2 pwp, poprzez jego błędną wykładnię polegającą na wadliwym przyjęciu, że ocena całościowego podobieństwa znaków towarowych opiera się na uwzględnieniu wyłącznie cech, które je różnicują;

3. naruszenie art. 132 ust. 2 pkt 2 pwp, poprzez jego błędną wykładnię polegającą na wadliwym uznaniu, że ryzyko wprowadzenia przeciętnych odbiorców w błąd może być stwierdzone jeśli skojarzenie przeciwstawionych znaków powoduje u odbiorców poważną wątpliwość co do pochodzenia towaru;

4. naruszenie art. 132 ust. 2 pkt 2 pwp, poprzez jego błędną wykładnię polegającą na wadliwym uznaniu, że ocena ryzyka wprowadzenia przeciętnych odbiorców w błąd nie wymaga uwzględnienia wszystkich okoliczności istotnych z punktu widzenia rozstrzygnięcia danej sprawy;

5. naruszenie art. 132 ust. 2 pkt 2 pwp poprzez jego wadliwe zastosowanie polegające na ich niezastosowaniu w sprawie z uwagi na błędne uznanie, że w stanie faktycznym sprawy nie zostały spełnione przesłanki umożliwiające ich subsumpcję do stanu faktycznego sprawy.

Skarżący kasacyjnie wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania przez WSA lub uchylenie zaskarżonego orzeczenia i rozpoznanie, na podstawie art. 188 uppsa, skargi wniesionej do WSA poprzez jej uwzględnienie i uchylenie decyzji Urzędu Patentowego z 26 września 2017 r. Sp. 132.2017. W obu przypadkach strona wniosła o orzeczenie o kosztach postępowania.

IV.

W odpowiedzi na skargę kasacyjną uczestnik postępowania [...] Sp. z o.o. w P. wniósł o jej oddalenie oraz orzeczenie o kosztach postępowania.

W piśmie procesowym z 20 czerwca 2023 r. uczestnik podtrzymał swoje stanowisko, wskazując dodatkowo na wygaśnięcie znaku ZTUE.8244501 "MONTURA".

V.

Naczelny Sąd Administracyjny powziął informację o zmianie podmiotowej wśród uprawnionych do znaku przeciwstawionego ZTUE.7448137 "MONTURA", o której wbrew obowiązkowi nie został powiadomiony w terminie umożliwiającym zawiadomienie o rozprawie nowego właściciela ww. znaku (MONTURA S.r.l. z Włoch). W związku z tym odroczył rozprawę zdalną wyznaczoną na dzień 7 marca 2023 r. z uwagi na konieczność zawiadomienia o sprawie nabywcy znaku.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

VI.

Skarga kasacyjna jest w okolicznościach niniejszej sprawy nieuzasadniona.

Na wstępie przypomnienia wymaga, że zgodnie z art. 183 § 1 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, jednakże bierze z urzędu pod uwagę nieważność postępowania. W niniejszej sprawie nie występują jednak przesłanki nieważności postępowania sądowoadministracyjnego przeprowadzonego przez WSA, które ustawodawca enumeratywnie wylicza w art. 183 § 2 p.p.s.a.

VII.

Skarga kasacyjna zarzuca naruszenia obu podstaw kasacyjnych z art. 174 p.p.s.a., jednakże pomimo wyraźnie zarysowanego podziału, zarzuty materialne w istocie są w tym przypadku wtórne względem przede wszystkim kluczowego zarzutu naruszenia prawa procesowego oznaczonego w skardze kasacyjnej nr I.1, gdyż zależą od oceny kwestii prawidłowości dokonanych ustaleń. Strona skarżąca kasacyjnie zarzuca organowi zarówno naruszenia procesowe w dochodzeniu do wyjaśnienia istoty sprawy, jak również błędną wykładnię bądź niewłaściwe zastosowanie przepisów prawa materialnego, wynikającą jednakże z wadliwego przyjęcia określonych faktów, rzutujących na ocenę podobieństwa.

Wspomnieć także należy o tym, że dla istoty rozstrzygnięcia w sprawie unieważnienia spornego znaku towarowego nie ma znaczenia podnoszona przez uczestnika w piśmie procesowym z 20 czerwca 2023 r. kwestia wygaśnięcia unijnego znaku towarowego ZTUE.8244501 "MONTURA".

Niewątpliwie sprawa niniejsza dotyczy żądania unieważnienia znaku towarowego. Skutkiem unieważnienia jest więc to, że znak taki traktowany jest jakby nigdy nie był zarejestrowany (skutek ex tunc). Co do zasady bowiem prawa właściciela znaku towarowego mogą wygasnąć albo znak towarowy może zostać unieważniony. Różnica tkwi w tym, że datą wygaśnięcia jest data złożenia stosownego wniosku lub zdarzenia, podczas gdy orzeczone unieważnienie powoduje usunięcie w ogóle znaku z rejestru z mocą wsteczną (od początku).

Wygaśnięcie zatem jednego ze znaków przeciwstawionych w trakcie trwania postępowania o unieważnienie innego znaku (spornego), nie ma w tym przypadku zasadniczego znaczenia. Na jego podstawie unieważnienie innego znaku jest nadal możliwe, gdyż może to mieć wpływ na inne postępowania, np. cywilne o naruszenie praw do znaku towarowego.

Podobnie rzecz wygląda odnośnie do kwestii udziału R. G. w niniejszym postępowaniu w kontekście zbycia przez niego praw do znaku przeciwstawionego "MONTURA" ZTUE.7448137 na rzecz spółki MONTURA S.r.l. z Włoch. Nadal ma on w niniejszej sprawie sądowej status skarżącego nabyty przed Sądem pierwszej instancji. Zbycie prawa do znaku - co istotne - nastąpiło po wydaniu orzeczenia przez WSA, a nadto sprawa dotyczy zagadnienia związanego z żądaniem unieważnienia spornego znaku, a więc działania wywołującego opisany wyżej skutek ex tunc, mogący mieć więc wpływ na prawa wcześniej istniejące po stronie skarżącego.

VIII.

Przechodząc do omówienia poszczególnych zarzutów należy rozpocząć od zarzutu nr I.2, w którym strona wskazuje na naruszenie art. 141 § 4 p.p.s.a. poprzez nieprawidłowe uzasadnienie wyroku. Jej zdaniem brak jest prawnego i faktycznego uzasadnienia w zakresie uznanej za prawidłową wykładni dokonanej przez organ w przedmiotowej sprawie i rozumienia przesłanek zastosowania tych przepisów. Zdaniem strony WSA w istocie skrótowo przedstawił motywy jakimi się kierował, przyjmując w zasadzie ustalenia organu za własne i na tym kończąc ocenę. Wszystko to powoduje, że zaskarżony wyrok nie poddaje się kontroli instancyjnej.

Naczelny Sąd Administracyjny zarzutu tego nie może podzielić.

W pewnym ogólnym zarysie należy wskazać, że w orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego prezentowany jest jednolity i od lat już utrwalony pogląd, że wadliwość uzasadnienia wyroku może stanowić przedmiot skutecznego zarzutu kasacyjnego z art. 141 § 4 p.p.s.a. w sytuacji, gdy sporządzone jest ono w taki sposób, że niemożliwa jest kontrola instancyjna zaskarżonego wyroku. Treść uzasadnienia powinna zatem umożliwić zarówno stronom postępowania, jak i Naczelnemu Sądowi Administracyjnemu, który jest jego pośrednim adresatem, prześledzenie toku rozumowania sądu i poznanie racji, które stały za rozstrzygnięciem o zgodności bądź niezgodności z prawem zaskarżonego aktu. Tworzy to po stronie wojewódzkiego sądu administracyjnego obowiązek wyjaśnienia motywów podjętego rozstrzygnięcia, tak aby nie budziło ono wątpliwości co do gruntowności dokonanej analizy sprawy przez WSA.

Uzasadnienie zaskarżonego wyroku realizuje powyższe wymagania. Wynika z niego wprost jaki stan faktyczny został w sprawie przyjęty przez WSA za podstawę orzekania (w jakiej sprawie Sąd ten rozstrzygał), dokonano również jego oceny, formułując rozważania dotyczące wykładni i zastosowania art. 132 ust. 2 pkt 2 pwp i nie stwierdzając naruszeń w sferze prawa procesowego. W szczególności zaś dokonano porównawczej analizy samych oznaczeń, zwracając uwagę na elementy istotne w tego rodzaju ocenie. Inną sprawą jest jednak siła przekonywania użytych argumentów, co jednak nie może stanowić o naruszeniu art. 141 § 4 p.p.s.a. O tym, że WSA przeanalizował sprawę wystarczająco głęboko świadczy chociażby to, że wychwycił i odniósł się również do braku dostrzeżenia komplementarnego charakteru okularów przeciwsłonecznych wobec soczewek (szkieł do okularów), co uznał jednak za niemające istotnego wpływu na ogólny wynik sprawy.

Naczelny Sąd Administracyjny wyjaśnia ponadto, że jakkolwiek za posiadające pewną wartość, zwłaszcza porządkującą schemat wypowiedzi, uznać należy odnoszenie się przez WSA do zarzutów skargi czy innych pism stron zawierających określone stanowisko, niejako "krok po kroku" (z zastosowaniem swoistej metody: "zarzut - stanowisko wobec niego"), to jednak nie jest to ani prawem narzucone rozwiązanie, ani też nie będzie ono w każdej sytuacji konieczne, a nawet pożądane (zwłaszcza w oczywiście niezasadnych zarzutach skargi, na które Sąd pierwszej instancji odpowiada poprzez przedstawianie rzeczowej oceny istoty sprawy, faktów i norm mających w niej zastosowanie). WSA nie jest zatem zobowiązany do analizowania "krok po kroku" wszystkich uchybień podnoszonych w skardze i kolejnego ich omawiania. Wystarczające jest, aby z uzasadnienia wyroku wynikało wyjaśnienie zajętego stanowiska i ocena podniesionych uchybień w kontekście obowiązku kontroli zaskarżonego aktu, także w pewnym ogólnym całokształcie sformułowanych zarzutów i istoty kontrolowanych rozstrzygnięć administracyjnych. Możliwe jest zatem zbiorcze (niejako problemowe) odniesienie się do zarzutów skargi zamiast ich osobnego omawiania. Jak jednak wskazano, kwestią wiodącą w takim przypadku jest to, aby wywód Sądu pierwszej instancji wskazywał dlaczego w sprawie doszło do takiego rozstrzygnięcia jak orzeczone w wyroku.

Podsumowując ten wątek rozważań, uzasadnienie zaskarżonego wyroku zawiera wszystkie niezbędne elementy konstrukcyjne przewidziane w art. 141 § 4 p.p.s.a., pozwalając na przeprowadzenie kontroli instancyjnej, w szczególności zaś na merytoryczne odniesienie się do zarzutów skargi kasacyjnej dotyczących poszczególnie widzianych wad w zakresie oceny porównawczej znaków spornego i przeciwstawionych.

IX.

Uwzględniając w tym miejscu zasadę dyspozycyjności skargi kasacyjnej, jej znaczenie oraz skutki dla zakresu kontroli sprawowanej przez Naczelny Sąd Administracyjny, należy wskazać, że oczekiwanego rezultatu nie mógł także odnieść zarzut naruszenia art. 151 p.p.s.a. (oznaczony jako I.3 w skardze kasacyjnej).

Strona postrzega jego naruszenie w oddaleniu jej skargi przez WSA w sytuacji braku - jej zdaniem - przesłanek pozwalających stwierdzić legalność decyzji Urzędu. Przepis ten jest jednak przepisem wyłącznie wynikowym i nie może stanowić samodzielnej podstawy kasacyjnej, jak przyjęta w złożonym środku odwoławczym (por. wyrok NSA z 20 marca 2018 r. sygn. akt II OSK 425/18; z 15 lutego 2018 r. sygn. akt II FSK 297/16; z 8 grudnia 2017 r. sygn. akt II GSK 2547/17). Należy go zawsze powiązać, i to w petitum skargi kasacyjnej, z konkretnymi naruszeniami prawa materialnego lub procesowego, w wyniku których miało zdaniem strony dojść do niezasadnego oddalania skargi.

X.

Przechodząc do oceny zarzutów nr I.1.a-k i II.1-5 skargi kasacyjnej Naczelny Sąd Administracyjny wskazuje, że także i tych uchybień nie może uznać za uzasadnione.

Podkreślić przede wszystkim trzeba, że stwierdzenie braku podobieństwa pomiędzy znakami wyklucza możliwość zastosowania art. 132 ust. 2 pkt 2 pwp nawet w przypadku gdy oznaczenia te są stosowane względem identycznych towarów. Badanie współzależności podobieństwa znaków towarowych a podobieństwa oznaczonych nimi towarów lub usług wchodzi zaś w grę w przypadku, gdy znaki zostaną uznane za w jakimś stopniu podobne. Stwierdzenie braku podobieństwa oznaczeń jest także równoznaczne ze stwierdzeniem braku możliwości wprowadzenia w błąd odbiorców.

Błędne jest w kontekście tego twierdzenie strony, że organ nie wziął pod uwagę wpływu stwierdzonej identyczności towarów w klasie 18, 24 i 25 oraz komplementarności towarów w klasie 9 na okoliczność wystąpienia ryzyka konfuzji znaków (pomylenia ich przez odbiorcę).

Jedynym wspólnym elementem porównywanych znaków jest nie mający jakiegokolwiek znaczenia w języku polskim fragment "MONT" oraz głoski "R" i "A". W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego są to elementy, które obiektywnie rzecz ujmując nie tworzą podobieństwa, wbrew uwagom strony, która wnioskuje na ich podstawie o wręcz wysokim podobieństwie w warstwie słownej. Podzielić należy tym samym uwagi WSA, akceptujące wcześniejsze stanowisko organu, że wyposażenie spornego znaku w dodatkową grafikę, jak również różnice w warstwie słownej wynikające z użycia dodatkowej litery "M" wpisanej w grafikę znaku i odpowiednio odczytywanej w języku polskim powoduje dalsze oddalanie się znaków także w warstwie ich słownego postrzegania, przez co nie istnieje ryzyko konfuzji.

Nie jest również prawidłowe twierdzenie skargi kasacyjnej, że organ (a za nim także WSA), nie uwzględnił zasady współzależności pomiędzy identycznością i komplementarnością towarów a stopniem podobieństwa analizowanych w sprawie znaków towarowych MONTURA oraz M MONTERIA i w konsekwencji nie zastosował surowszych kryteriów oceny samego podobieństwa tych znaków.

W istocie w środku odwoławczym nie wykazano, na czym polegać miał ów brak surowości w ocenie podobieństwa znaków. Niewątpliwie każda taka ocena powinna być przede wszystkim adekwatna, zdroworozsądkowa i dostosowana do okoliczności sprawy. Jakkolwiek więc prawdą jest, że w doktrynie i orzecznictwie zwraca się uwagę, na potrzebę uwzględnienia przy ocenie podobieństwa oznaczeń tego, jakich towarów one dotyczą, co ma znaczenie z punktu widzenia potencjalnego ryzyka wprowadzenia w błąd, bowiem jeśli towary są identyczne, klient może łatwiej ulec złudzeniu podobieństwa, gdyż spotyka się z nimi na przysłowiowej "jednej półce sklepowej", to jednak nawet identyczność towarów nie świadczy per se i automatycznie o ryzyku konfuzji znaków. Dopiero analiza porównawcza oznaczeń może na to wskazywać powodując, że istniejące podobieństwo jest dodatkowo wzmagane właśnie przez identyczność towarów. W tej sprawie taka sytuacja nie występuje, bowiem identyczność niektórych towarów, jak i ich komplementarność nie są w stanie przeważyć różnej natury oznaczeń. W tej sprawie na plan pierwszy wysuwa się w spornym znaku grafika, która właśnie przez połączenie z wyrażeniem nie mającym znaczenia w języku polskim (w innych już jednak tak), a więc łagodzącym warstwę słowną, podkreśla i zwraca dodatkową uwagę na stronę graficzną, którą odbiorca zobaczy jako pierwszą i ją zapamięta, gdyż z uwagi na towary, do oznaczania których przeznaczony jest sporny znak (stosunkowo niewielkich gabarytów), ekspozycja znaku na nim nie będzie znacznych rozmiarów.

W konsekwencji błędne jest twierdzenie, że Urząd wadliwie ustalił skutek prawny, jaki wynika z faktu rejestracji przeciwstawionych słownych znaków towarowych, nadmiernie przypisując znaczenie elementowi słowno-graficznemu w postaci wkomponowanej graficznie w znak sporny litery "M".

Naczelny Sąd Administracyjny zauważa, że znaki słowne niejednokrotnie postrzegane są jako tzw. znaki silne, z uwagi na możliwość m.in. ich różnego, elastycznego zastosowania (jako tylko znaków słownych bądź również w towarzystwie grafiki). Nie oznacza to jednak, że z tej przyczyny zyskują jakiekolwiek uprzywilejowanie względem znaków mieszanych słowno-graficznych. Wymagany jest tu jeszcze element podobieństwa w użytej w znaku mieszanym warstwie słownej. Jak jednak wskazano wyżej, częściowe użycie wyrażenia MONT w spornym znaku jest niwelowane przez jego warstwę graficzną, wykorzystującą wpisany w element MONTERIA fantazyjny układ dwukolorowych liter "M", niewątpliwie przykuwających uwagę jako pierwszy. To właśnie ta różnica zwiększa i tak już duży dystans pomiędzy ocenianymi oznaczeniami.

Nie zachodziła w sprawie sytuacja uwzględnienia przez organ (i zaakceptowania tego stanowiska przez WSA) wyłącznie różnic pomiędzy porównywanymi znakami. Wbrew zarzutom skargi kasacyjnej organ dokonał obiektywnego wyważenia, swoistego bilansu, podobieństw i różnic, przyjmując w efekcie końcowym, że to jednak różnice a nie podobieństwa (istniejące wyłącznie w części warstwy słownej, bez jakiegokolwiek znaczenia) przemawiają bardziej za brakiem ryzyka konfuzyjnego postrzegania znaków. Nie ma więc racji strona skarżąca kasacyjnie wskazując, że w sprawie Urząd Patentowy dokonując analizy porównawczej znaku uwzględnił wyłącznie cechy je różnicujące. Przeczy temu wskazanie WSA, który wprost stwierdza, że przy ogólnym odbiorze wyważono podobieństwa i różnice, uznając jednak że to różnice przeważają.

W kontekście szeroko zacytowanego w części historycznej niniejszego uzasadnienia sposobu dokonanej przez organ i WSA oceny znaku spornego w porównaniu do znaków przeciwstawionych, co najmniej niezrozumiały jest zarzut nie dokonania prawidłowej i wyczerpującej oceny podobieństwa oznaczeń na płaszczyźnie wizualnej, fonetycznej i znaczeniowej. Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego w sprawie Urząd w sposób kompletny rozważył znak sporny i znaki przeciwstawione, czyniąc to we wszystkich powołanych warstwach. Organ dostrzegł istniejące podobieństwo wynikające w głównej mierze z użycia nie mającego znaczenia elementu początkowego "MONT". Nie ma on jednak znaczenia dla końcowo ustalonego braku podobieństwa oznaczeń i ryzyka konfuzji, tak jak użycie bardzo podobnych zakończeń -RA i -R(I)A. Dystans pomiędzy znakami jest nadal znaczny i użyty element słowny nie może go niwelować, powodując ryzyko konfuzji. Wbrew zarzutom skargi, organ dokładnie zbadał podobieństwo w zakresie początkowego elementu "MONT" i końcówek -RA i -R(I)A. Twierdzenia strony skarżącej kasacyjnie stanowią polemikę z tymi ustaleniami. Podkreślenia wymaga przy tym, że stwierdzony brak podobieństwa znaków, mimo identyczności i podobieństwa części oznaczanych nimi towarów nie stwarza możliwości wprowadzenia odbiorców w błąd.

Strona skarżąca kasacyjnie dokonuje w istocie wybiórczej oceny znaków, zwracają uwagę na poszczególne, oderwane od całości oznaczeń elementy, które mają przesądzać o podobieństwie i ryzyku konfuzji. Dotyczy to zwłaszcza współposiadania identycznej pierwszej sylaby "MON" i podobnej ostatniej sylaby "RIA"/"RA", identycznej liczby sylab, czy wreszcie braku poczynienia ustaleń z perspektywy podobieństwa brzmienia sylab "TE" i "TU" z uwagi na tożsamą, początkową spółgłoskę "T".

Jednakże ogólne spojrzenie na znaki wskazuje, że żadne ryzyko w tej sytuacji nie zachodzi, gdyż z perspektywy towarów i wzorca przeciętnego konsumenta, nie ma mowy o pomyleniu znaków przy ich odbiorze i to nawet przy identycznych towarach.

Nie są zasadne uwagi strony skarżącej kasacyjnie, co do nieuwzględnienia neutralnego charakteru oceny na płaszczyźnie koncepcyjnej znaków, z uwagi na fantazyjny charakter w tym zakresie. Organ i WSA prawidłowo przyjęły, że warstwa ta nie ma znaczenia, gdyż wyrażenia MONTURA i MONTERIA nie mają znaczenia w języku polskim. Mają je w innych językach, jednakże nie są one brane pod uwagę. W konsekwencji to, że znaczeniowo znaki nie prezentują w tej warstwie jakiejkolwiek treści znaczeniowej nie ma znaczenia na ich ogólną ocenę.

Naczelny Sąd Administracyjny nie podziela także zarzutu wadliwego ustalenia poziomu uwagi przeciętnych odbiorców towarów.

Prawidłowo określono, że wzorcem konsumenta dla towarów chronionych znakami jest w rzeczywistości cała populacja ludzka dokonująca zakupów. Wzorzec tego rodzaju konsumenta, zestawiony z rodzajem towarów, wskazuje zatem na osobę uważną i ostrożną, poszukującą porady u sprzedawcy, jako swego rodzaju specjalisty z branży. Wybierając buty, okulary przeciwsłoneczne czy bieliznę kąpielową konsument dokona tego z należytą uwagą i ostrożnością, gdyż nie kupuje akurat tego rodzaju rzeczy codziennie, co mogłoby grozić pewnym automatyzmem w podejmowaniu wyborów, a przez to prowadzić do osłabienia postrzegania różnic znaków i w efekcie ryzyka konfuzji.

Zestawiając to z różnym charakterem porównywanych znaków wskazać wypada, że z pewnością klienci obu firm nie będą mieli problemów z identyfikacją ich oznaczeń. Odbiorca taki jest właściwie poinformowany i ostrożnie podchodzi do zakupów wymienionych towarów. Ocena dokonana przez WSA w zakresie ryzyka wprowadzenia przeciętnych odbiorców w błąd jest więc prawidłowa. Organ i WSA przeanalizowały wszystkie okoliczności istotne w sprawie, a dokonana ocena nie może zostać uznana za wybiórczą.

XI.

Za niezasadne w konsekwencji należało także uznać wszystkie zarzuty naruszenia prawa materialnego.

W sprawie nie może być mowy o naruszeniu art. 132 ust. 2 pkt 2 pwp poprzez błędną wykładnię polegającą na pominięciu zasady współzależności pomiędzy podobieństwem towarów i usług a podobieństwem znaków towarowych. Istnieje po pierwsze różnica pomiędzy błędną wykładnią przepisu, a jego niewłaściwym zastosowaniem, czego skarga kasacyjna nie wyjaśnia. Po drugie, organ i WSA nie pominęły wskazanej zasady. To na co wskazuje strona to brak akceptacji dla stanowiska organu i WSA, że w sprawie zasada ta nie ma jakiegokolwiek większego znaczenia. Jak już bowiem wyjaśniono, to że istnieje identyczność towarów, nie oznacza że skutkuje to automatycznie podobieństwem oznaczeń i ryzkiem wprowadzenia w błąd. W istocie zarówno organ jak i WSA dokonały odmiennej niż strona oceny wpływu owej zasady na sprawę, a nie błędnej wykładni art. 132 ust. 2 pkt 2 pwp w jej kontekście.

Nie ma również mowy o błędnej wykładni wskazanego przepisu polegającej na wadliwym przyjęciu, że ocena całościowego podobieństwa znaków towarowych opiera się na uwzględnieniu wyłącznie cech, które je różnicują. W żadnym miejscu zaskarżonej decyzji oraz wyroku WSA tezy takiej nie sformułowano. W istocie strona kwestionuje dokonany bilans podobieństw i różnic, w ramach którego organ i Sąd pierwszej instancji doszły do przekonania, że różnice w porównywanych znakach przeważają nad podobieństwami istniejącymi wyłącznie w warstwie słownej i to tylko częściowo.

Niezasadny jest zarzut wskazujący na błędną wykładnię art. 132 ust. 2 pkt 2 pwp, mającą polegać na wadliwym uznaniu, że ryzyko wprowadzenia przeciętnych odbiorców w błąd może być stwierdzone jeśli skojarzenie przeciwstawionych znaków powoduje u odbiorców poważną wątpliwość co do pochodzenia towaru.

Zgodzić należy się z odpowiedzią na skargę kasacyjną, że skojarzenie przeciwstawionych znaków musi powodować uzasadnioną i poważną wątpliwość odbiorcy co do pochodzenia towarów/usług, który wskutek dezorientacji może uznać oznaczone znakiem podobnym towary/usługi za pochodzące od innego przedsiębiorcy, korzystającego z wcześniejszego prawa ochronnego. Wymóg "poważnej wątpliwości" pojawia się również w orzecznictwie - por. wyrok z 20 maja 2014 r. sygn. akt II GSK 487/13.

Zgodnie z tym orzeczeniem, oceny ryzyka wprowadzenia odbiorców w błąd należy dokonywać w sposób kompleksowy uwzględniając wszystkie okoliczności istotne w sprawie, takie jak: stopień podobieństwa pomiędzy przeciwstawionymi znakami oraz towarami, skojarzenia, jakie mogą wystąpić pomiędzy przeciwstawionymi znakami oraz stopień rozpoznawalności na rynku wcześniejszych znaków wnioskodawcy.

W przypadku zaś istnienia znaków towarowych zarejestrowanych na rzecz wnioskodawcy z wcześniejszym pierwszeństwem pojawienie się na rynku podobnego oznaczenia zawierającego identyczny, dominujący element słowny może spowodować, że pomimo odmiennej szaty graficznej odbiorcy stwierdzą, iż oznaczenie to jest zmodyfikowaną wersją znaków wcześniejszych i pochodzi z jednej grupy znaków tego samego przedsiębiorcy.

W niniejszej sprawie element słowny na który wskazuje strona skarżąca kasacyjnie nie ma jednak dominującego znaczenia, tym bardziej jeśli zestawi się go z niekwestionowaną szatą graficzną znaku spornego oraz niewykazaną w postępowaniu przed organem rozpoznawalnością na rynku polskim znaków przeciwstawionych MONTURA.

Słusznie wskazuje zatem strona przeciwna, że zasada dominującego znaczenia elementów słownych w znakach kombinowanych nie może być rozumiana jako przesądzająca kolizję. Zakres ochrony nie jest w tym przypadku wyznaczony i zależny od charakteru i rodzaju znaku. Przyjęcie toku rozumowania przedstawionego przez skarżącego kasacyjnie zaprzeczałoby celowi rejestrowania oznaczeń słowno-graficznych. Te z kolei mogą zawierać w sobie warstwę słowną nawet podobną do innych znaków słownych, byle jednak nie wprowadzała ona w błąd potencjalnych odbiorców. W niniejszej sprawie zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego ryzyko takie nie istnieje.

Nie doszło w sprawie również do naruszenia art. 132 ust. 2 pkt 2 pwp poprzez błędną wykładnię polegającą na wadliwym uznaniu, że ocena ryzyka wprowadzenia przeciętnych odbiorców w błąd nie wymaga uwzględnienia wszystkich okoliczności istotnych z punktu widzenia rozstrzygnięcia danej sprawy. Jest to w okolicznościach sprawy zarzut całkowicie nieuzasadniony. Po pierwsze dlatego, że w takim kształcie mógłby zostać sformułowany jako naruszenie materialne w postaci błędnego zastosowania prawa (brak wyważenia wszystkich okoliczności istotnych), a nie jego błędnej wykładni. Po drugie, nie można w ogóle mówić o braku wyważenia wszystkich istotnych elementów skoro ocena dokonana przez organ i zaakceptowana przez WSA jest kompleksowa, uwzględniając wszystkie pola badania podobieństwa znaków, wzorzec odbiorcy oraz podobieństwo towarów. W wyniku tego organ doszedł do słusznych wniosków, że nie ma ryzyka konfuzji porównywanych oznaczeń, szczegółowo wyjaśniając zajęte stanowisko.

Nie ma wreszcie mowy o naruszenie art. 132 ust. 2 pkt 2 pwp poprzez jego wadliwe zastosowanie polegające "na ich niezastosowaniu w sprawie z uwagi na błędne uznanie, że w stanie faktycznym sprawy nie zostały spełnione przesłanki umożliwiające ich subsumpcję do stanu faktycznego sprawy". Już samo sformułowanie tego zarzutu budzi wątpliwości co do intencji strony. W istocie skarga kasacyjna zawiera w zasadzie polemiczne stanowisko względem argumentacji użytej przez organ i WSA odnośnie do oceny podobieństwa oznaczeń. Obiektywnie patrząc na znaki należy dojść do przekonania, że nie zachodzi między nimi konfuzyjne podobieństwo. Uwzględniając korektę niezbędną przy tego rodzaju ocenie, tak aby stała się ona obiektywna a nie subiektywna, należy zwrócić uwagę, że sporne znaki nie są z całą pewnością podobne w stopniu, który powodowałby błąd u odbiorcy nawet identycznych towarów.

W tej sytuacji Naczelny Sąd Administracyjny orzekł o oddaleniu skargi kasacyjnej na podstawie art. 184 p.p.s.a.

Nie mógł zostać uwzględniony wniosek [...] Sp. z o.o. w P. o zasądzenie zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego.

Zgodnie z art. 204 p.p.s.a. w razie oddalenia skargi kasacyjnej strona, która wniosła skargę kasacyjną, obowiązana jest zwrócić niezbędne koszty postępowania kasacyjnego poniesione przez:

1) organ - jeżeli zaskarżono skargą kasacyjną wyrok sądu pierwszej instancji oddalający skargę;

2) skarżącego - jeżeli zaskarżono skargą kasacyjną wyrok sądu pierwszej instancji uwzględniający skargę.

Żadna z tych sytuacji nie występuje w niniejszej sprawie, gdyż uprawniony do spornego znaku nie jest ani organem ani też skarżącym w pierwszej instancji.