Wyrok WSA w Krakowie, sygn. akt II SA/Kr 61/13
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie
Data orzeczenia: 2013-03-27 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6182 Zwrot wywłaszczonej nieruchomości i rozliczenia z tym związane
Hasła tematyczne: Administracyjne postępowanie
Nieruchomości
Skarżony organ: Wojewoda
Treść wyniku: oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 229 , 242
journal: Dz.U. 2010 nr 102 poz 651
law: Ustawa z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami - tekst jednolity.
article: art. 16 , 105
journal: Dz.U. 2000 nr 98 poz 1071
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Jacek Bursa Sędziowie : WSA Krystyna Daniel (spr.) WSA Agnieszka Nawara-Dubiel Protokolant : Małgorzata Piwowar po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 27 marca 2013 r. sprawy ze skargi D. B. na decyzję Wojewody [...] z dnia 6 listopada 2012 r. nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania skargę oddala


UZASADNIENIE

Prezydent Miasta K. decyzją z [...] kwietnia 2012 r., na podstawie art. 4 pkt. 9b1, art. 142 ust. 1 ustawy z 21.08.1997 r. o gospodarce nieruchomościami (tj. Dz. U. z 2010 r. Nr 102, póz. 651 ze zm.), art. 16 § 1, art. 105 § 1 k.p.a. umorzył jako bezprzedmiotowe postępowanie w sprawie zwrotu części działek ewid. nr [...] ,[...] ,[...] obr. [...] m. K. (pół. w granicach b. parcel katastralnych l. kat. [...], [...] b. gm. kat. B. ) prowadzonego z wniosku D.B. .

W uzasadnieniu organ podał, że w dniu 21.10.2011 r. wpłynął wniosek D.B. o zwrot nieruchomości oznaczonych jako działki nr: [...] ,[...] ,[...] oraz [...] obr. [...] m. K. . Pismem z 10.02.2012 r. sprecyzowano, że wniosek dotyczy on działek nr [...] ,[...] , obr. [...] m. K. i części działki nr [...] obr. [...] m. K. . Kolejnym pismem z 23.03.2012 r. pełnomocnik wnioskodawcy zaznaczył, iż zakres wniosku o zwrot dotyczy powyższych działek w granicach wywłaszczonych parcel katastralnych l. kat. [...] ,[...] b. gm. kat. B.

Organ ustalił, że orzeczeniem Prezydium Wojewódzkiej Rady Narodowej w K. z 28.04.1951 r., nr [...] wywłaszczono na rzecz Skarbu Państwa z przeznaczeniem na cele budowy Miasta N. część b. parceli 1. kat. [...] o pow. 0,4194 ha, b. gm. kat, B. stanowiącej własność M.P. oraz część b. parceli l. kat. [...] o pow. 0,0295, b. gm. kat. B. stanowiącej współwłasność M.P. w ½ . części i M.P. w 1/2 cz. Ostatecznym orzeczeniem Prezydium Rady Narodowej m. K. z 19.04.1966 r., nr [...] została wywłaszczona na rzecz Skarbu Państwa na cele budowy osiedla hoteli robotniczych część byłej parceli l . kat. [...] o pow. 0,0781 ha, b.gm. kat. B. stanowiącej własność M.P. Na podstawie prawomocnego postanowienia Sądu Rejonowego dla [...] w K. z 20.10.1992 r, sygn.[...] spadek po M.P. nabyła D.B. w całości.

Organ wskazał, że planem podziału parcel z 17.09.1964 r. b. parcela l. kat. [...] o pow. 0,9675 ha podzieliła się na parcele l. kat: [...] o pow. 0,9150 ha i [...] o pow. 0,0525 ha. Planem sytuacyjnym parcela l. kat. [...] zniosła się wraz z innymi do parceli I. kat. [...], która zmieniła oznaczenie na parcelę l. kat. [...] o pow. 0,4866 ha, a następnie podzieliła się na parcele l. kat.: [...] o pow. 0,3952 ha i [...] o pow. 0,0914 ha. Planem sytuacyjnym z 17.09.1964 r. b. parcela l. kat. [...] o pow. 0,4975 ha, podzieliła się na parcele l. kat: [...] o pow. 0,3965 ha i [...] o pow. 0,1010 ha. Planem podziału nr [...] . parcela l. kat. [...] podzieliła się na parcele l. kat.:[...] o pow. 0,0229 ha i [...] o pow. 0,0781 ha. Wykazem zmian gruntowych wykonanym w dniu 23.03.1992 r. b. parcele l. kat.:[...] ,[...] oraz [...] weszły w skład działki nr [...] o pow. 6,5019 ha, obr. [...] m. K. Projektem podziału, zatwierdzonym 13.07.1993 r. działka nr [...] podzieliła się na działki nr: [...] ,[...] ,[...] ,[...] itd... Wedle aktualnego odpisu z księgi wieczystej nr [...] działki nr[...] ,[...] ,[...] obr.[...] stanowią własność Skarbu Państwa w użytkowaniu wieczystym Przedsiębiorstwa Usług Hotelarskich i Turystycznych "[...] " w K. sp. z o.o. Prawo użytkowania wieczystego Przedsiębiorstwa Usług Hotelarskich i Turystycznych "[...] w K. sp. z o.o. ujawnione zostało w księdze wieczystej nr [...] na podstawie decyzji Wojewody K. z 28.02.1994 r. w dniu 16.09.1994 r.

Organ ustalił również, że sprawa zwrotu nieruchomości oznaczonych jako części działek nr [...] ,[...] ,[...] została już merytorycznie rozstrzygnięta decyzją Prezydenta Miasta K. znak: [...] z 01.06.2007 r. utrzymaną w mocy decyzją Wojewody znak: [...] z 28.03.2008 r. Podstawą odmowy zwrotu w/w działek była treść art. 229 ustawy o gospodarce nieruchomościami oraz fakt, iż w/w działki zostały oddane w użytkowanie wieczyste Przedsiębiorstwu Usług Hotelarskich i Turystycznych w K., a wpisu tego prawa dokonano w księdze wieczystej KW nr [...] w dniu 16 września 1994 r. Nadmienił przy tym, że 21.09.2005 r. organ prowadzący poprzednie postępowanie wystąpił do Wydziału Geodezji Urzędu Miasta K. o wydanie decyzji zatwierdzającej projekt podziału nieruchomości, dokonany operatem pomiarowym z 25.04.2005 r., dotyczącym podziału m.in. działki nr [...] na działki: [...] ,[...] oraz działki nr [...] na działki:[...] ,[...] ,[...] Decyzją z 06.02.2006 r., która stała .się ostateczna 28.02.2006 r. Prezydent Miasta K. orzekł z urzędu o odmowie wprowadzenia zmiany w operacie ewidencji gruntów i budynków dla obrębu nr [...] m. K. , polegającej na rozdzieleniu odrębnych nieruchomości połączonych w działce nr [...] ,[...] Powodem odmowy był fakt, iż postępowanie dotyczące wygaśnięcia do części tych działek wieczystego użytkowania zostało umorzone, działki te posiadają jednorodny stan prawny i nie ma podstaw do ujawnienia zmian polegających na ich podziale w trybie wprowadzenia zmian w operacie ewidencji gruntów.

W związku z powyższym organ wskazał, że ponowne merytoryczne rozpoznanie sprawy rozstrzygniętej ostateczną decyzją o odmowie zwrotu naruszyłoby zasadę trwałości decyzji administracyjnych określoną w art. 16 § 1 k.p.a., co prowadziłoby do wydania decyzji dotkniętej wadą nieważności, wynikającą z przepisu art. 156 § 1 pkt.3 k.p.a. O tożsamości sprawy można mówić, gdy występują te same podmioty, dotyczy tego samego przedmiotu i dotyczy tego samego stanu prawnego w niezmienionym stanie faktycznym sprawy. Taka sytuacja ma miejsce w niniejszej sprawie. Orzeczenie o zwrocie części działek nr [...] ,[...] ,[...], obr. [...] m. K. (w granicach b. parcel katastralnych l. kat. [...] ,[...] b. gm. kat. B. ) nie jest możliwe, albowiem zachodzi stan powagi rzeczy osądzonej, a przedmiot, strony postępowania oraz stan prawny i faktyczny sprawy nie uległy zmianie. -

Odwołanie od ww. decyzji wniosła D.B. . Zaskarżonej decyzji zarzuciła naruszenie art. 16 § 1 i art. 105 § 1 k.p.a. poprzez bezzasadne uznanie, że sprawa została już ostatecznie rozstrzygnięta. W ocenie odwołującej się, w przedmiotowej sprawie zmienił się stan faktyczny, albowiem nieruchomości zostały wywłaszczone na cele budowy Miasta N. , natomiast obecnie działki te są w posiadaniu Przedsiębiorstwa Usług Hotelarskich i Turystycznych "[...]" sp. z o.o. w K . Działki te stanowią nieużytki, częściowo zagospodarowane na miejsce parkingowe.

Wojewoda decyzją z [...] listopada .2012 r., znak: [...], na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. utrzymał zaskarżoną decyzję w mocy.

W uzasadnieniu organ wskazał, że jedną z generalnych zasad postępowania administracyjnego jest zasada trwałości ostatecznych decyzji administracyjnych określona w art. 16 k.p.a. Przez tożsamość sprawy w rozumieniu art. 156 § 1 pkt 3 k.p.a. należy rozumieć sytuację, w której w sprawie występują te same podmioty, dotyczy ona tego samego przedmiotu i tego samego stanu prawnego w nie zmienionym stanie faktycznym tej sprawy oraz interes prawny (lub faktyczny) podmiotów postępowania jest taki sam.

Wojewoda potwierdził, iż działki nr: [...] ,[...] ,[...] obr. [...] stanowią własność Skarbu Państwa w użytkowaniu wieczystym Przedsiębiorstwa Usług Hotelarskich i Turystycznych [...] w K. sp. o. o. oraz, iż prawo użytkowania wieczystego zostało ujawnione w ww. księdze wieczystej 16.09.1994 r.

Zgodnie z art. 229 ustawy o gospodarce nieruchomościami roszczenie o którym mowa w art. 136 ust. 3 nie przysługuje, jeżeli przed dniem wejścia w życie ww. ustawy o gospodarce nieruchomościami (tj. 1 stycznia 1998 r.) nieruchomość została sprzedana albo ustanowiono na niej prawo użytkowania wieczystego na rzecz osoby trzeciej i prawo to zostało ujawnione w księdze wieczystej. Od daty wydania decyzji Wojewody z 28.03.2008 r. utrzymującej w mocy decyzję Prezydenta Miasta K. z [...] .06.2007 r. nie nastąpiły zmiany w tożsamości sprawy. Oznacza to, że ponowne wydanie decyzji w przedmiocie zwrotu ww. nieruchomości, stanowiłoby rozstrzygnięcie o sprawie już uprzednio rozpoznanej ostateczną decyzją, co uzasadniałoby zarzut nieważności takiej decyzji na podstawie art. 156 § 1 pkt 3 k.p.a.

Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie na decyzję Wojewody wniosła D.B. .

Zaskarżonej decyzji zarzuciła naruszenie art. 16 § 1 k.p.a. w zw. z art. 105 § 1 k.p.a. poprzez bezzasadne rozstrzygniecie, że sprawa zwrotu działek została już rozstrzygnięta decyzją z 01.06.2007 r. Wskazała, że mimo wywłaszczenia działek na cele budowy miasta N. do dnia dzisiejszego cel ten nie został zrealizowany. W uzasadnieniu powtórzyła argumenty przedstawione w odwołaniu.

W odpowiedzi na skargę, Wojewoda wniósł o oddalenie skargi i podtrzymał swoje stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji.

>

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył co następuje:

Stosownie do przepisu art. 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, póz. 1270 ze zm.), zwanej dalej w skrócie p.p.s.a., sądy administracyjne są powołane do kontroli administracji publicznej, w tym w zakresie legalności decyzji administracyjnych i stosują środki określone w ustawie (art. 1 i art. 3 p.p.s.a). W ramach swej kognicji sąd bada czy przy wydawaniu zaskarżonego aktu administracyjnego nie doszło do naruszenia prawa materialnego i przepisów postępowania administracyjnego, nie będąc przy tym związanym granicami skargi, stosownie do treści art. 134 § 1 p.p.s.a.

W ocenie Sądu przeprowadzona kontrola zaskarżonej decyzji jak i poprzedzającej ją decyzji organu l instancji nie wykazała, aby zostały podjęte z naruszeniem prawa uzasadniającym ich uchylenie.

Na wstępie należy stwierdzić, że w postępowaniu administracyjnym obowiązuje zasada trwałości decyzji administracyjnych określona w przepisie art. 16 § 1 k.p.a. Oznacza to, że uchylenie lub zmiana decyzji ostatecznych, stwierdzenie ich nieważności oraz wznowienie postępowania może nastąpić tylko w przypadkach przewidzianych w ustawie lub w ustawach szczególnych. Oznacza to również, że ta sama sprawa nie może być rozpatrywana kilka razy. Zasada trwałości decyzji oznacza zatem to decyzje obowiązują tak długo, dopóki nie zostaną uchylone lub zmienione przez nową decyzję opartą na odpowiednim przepisie prawnym. Jest to tak zwane domniemanie mocy obowiązującej decyzji. Nadto należy podkreślić, że odstępstwa od zasady ogólnej trwałości ostatecznej decyzji administracyjnej, jako rozwiązanie stanowiące wyjątek od zasady, podlegają wykładni ścisłej. Tym samym podważenie zasady trwałości decyzji ostatecznej może nastąpić tylko w określonym trybie, przy zastosowaniu którego organ obowiązany jest do przestrzegania zasad ogólnych postępowania. Oznacza to, że zasada trwałości decyzji administracyjnej powinna skutkować honorowaniem stanu prawnego wynikającego z ostatecznej decyzji, co oznacza, że ani sąd, ani organ administracyjny nie jest uprawniony do jej kwestionowania, w szczególności pod względem jej merytorycznej zasadności i jest nią związany (wyrok NSA z 11. 10. 2011r. sygn.. akt l OSK 1895/10, Lex 1149265).

Tożsamość sprawy zachodzi wówczas gdy występują w niej te same podmioty, dotyczy ona tego samego przedmiotu oraz tego samego stanu prawnego w niezmienionym stanie faktycznym sprawy.

Taka sytuacja ma miejsce w niniejszej sprawie.

W ocenie Sądu organy obu instancji prawidłowo przyjęły, iż w rozpatrywanej sprawie zachodzi "tożsamości spraw": zakończonych: zaskarżoną decyzją Wojewody z 6 listopada 2012 r. znak:[...] , którą Wojewoda utrzymał w mocy decyzję Prezydenta M. K. z 4 września 2012 r., orzekającą o umorzeniu jako bezprzedmiotowego postępowania w sprawie zwrotu części działek ewid. nr [...] ,[...] ,[...] obr. [...] m. K. (pół. w granicach b. parcel katastralnych l. kat. [...] i [...] . gm. kat. B. ) prowadzonego z wniosku D.B. z 21 października 2011 r. oraz sprawy zakończonej decyzją Wojewody z 28 marca 2008 r. znak: [...] , utrzymującej w mocy decyzję Prezydenta Miasta K. z 1 czerwca 2007 r. nr [...] którą orzeczono o odmowie zwrotu części działek nr [...] ,[...] ,[...] ob. [...] granicach b. parcel kat. l. kat. [...] ,[...] . gm. kat. B. na rzecz D.B. j.

Zgodnie ze stanowiskiem Wojewody , wyrażonym w zaskarżonej decyzji, analogicznym do stanowiska organu l instancji, w postępowaniu zakończonym wydaniem prawomocnej decyzji Wojewody z 28 marca 2008 r. została zakończona sprawa dotycząca zwrotu części działek nr [...] ,[...] ,[...] obr. [...] w granicach b. parcel kat. L. kat. [...] ,[...] g,/ kat. B. poprzez odmowę ich zwrotu na rzecz D.B. . W wyżej wymienionych decyzjach - co zostało wskazane w zaskarżonej decyzji i poprzedzającej ja decyzji organu l Instancji - podstawę prawną odmowy zwrotu przedmiotowych nieruchomości wywłaszczonych z przeznaczeniem na cele budowy miasta N. H. stanowił przepis art. 229 ustawy 21. 08. 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (Dz. U. z 2010 r. nr 102, póz. 651 ze zm.)- stanowiący, że roszczenie, o którym mowa w art. 136 ust. 3 nie przysługuje, jeżeli przed dniem wejścia w życie niniejszej ustawy nieruchomość została sprzedana albo ustanowiono na niej prawo użytkowania wieczystego na rzecz osoby trzeciej i prawo to zostało ujawnione w księdze wieczystej. W sprawie bezsporny jest także fakt że wnioskowane do zwrotu działki zostały oddane w użytkowanie wieczyste Przedsiębiorstwu Usług Hotelarskich i Turystycznych w K. a wpisu tego prawa dokonano w księdze wieczystej KW nr [...] w dniu 16 września 1994 r., a więc przed dniem wejścia w życie ustawy o gospodarce nieruchomościami tj. 1 stycznia 1998 r. (art. 242 u.g.n.).

Mając zatem na uwadze, iż sprawa wnioskowanych przez Skarżącą do zwrotu części działek ewid nr [...] ,[...] ,[...] obr. [...] m. K. w granicach parcel kat. l. kat [...] ,[...] b. gm. Kat. B. była przedmiotem rozstrzygnięcia ostateczną decyzją znajdującą się w obrocie, co wynika z przedłożonych akt administracyjnych sprawy, a także biorąc uwagę, że rozważania odnoszące się do zasady trwałości decyzji administracyjnej stwierdzić należy, że przedmiotowej sprawie zaistniały przesłanki do jej umorzenia jako bezprzedmiotowej, stosownie do treści art. 105 § 1 k.p.a. , który stanowi, że gdy postępowanie z jakiekolwiek przyczyny stało się bezprzedmiotowe, organ administracji publicznej wydaje decyzje o jego umorzeniu.

Z tych względów działając na podstawie art. 151 ustawy p.p.s.a Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie orzekł jak w sentencji.