Wyrok NSA, sygn. akt II OSK 86/22
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2024-10-22 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6010 Pozwolenie na budowę, użytkowanie obiektu lub jego części,  wykonywanie robót budowlanych innych niż budowa obiektu, prz
Hasła tematyczne: Administracyjne postępowanie
Skarżony organ: Wojewoda
Treść wyniku: Uchylono zaskarżony wyrok i oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 145 § 1 pkt 4, art. 148 § 1 i 2, art. 49, art. 149 § 3
journal: Dz.U. 2021 poz 735
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jedn.
article: art. 11d ust. 5, art. 11f ust. 3 i ust. 6
journal: Dz.U. 2020 poz 1363
law: Ustawa z dnia 10 kwietnia 2003 r. o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg publicznych - t.j.
Teza: Skuteczne doręczenie stronie decyzji o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej w formie wynikającej z art. 11f ust. 3 ustawy z dnia 10 kwietnia 2003 r. o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg publicznych (Dz. U. z 2020 r. poz. 1363, z późn. zm.) odnosi ten skutek prawny, że strona dowiedziała się o tej decyzji w znaczeniu wynikającym z art. 148 § 2 K.p.a.

TEZY

Skuteczne doręczenie stronie decyzji o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej w formie wynikającej z art. 11f ust. 3 ustawy z dnia 10 kwietnia 2003 r. o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg publicznych (Dz. U. z 2020 r. poz. 1363, z późn. zm.) odnosi ten skutek prawny, że strona dowiedziała się o tej decyzji w znaczeniu wynikającym z art. 148 § 2 K.p.a.


SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący - Sędzia NSA Leszek Kiermaszek (spr.), Sędzia NSA Andrzej Jurkiewicz, Sędzia WSA (del.) Grzegorz Antas, Protokolant starszy sekretarz sądowy Bernadetta Pręgowska, po rozpoznaniu w dniu 22 października 2024 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej Wojewody Małopolskiego od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 18 sierpnia 2021 r. sygn. akt II SA/Kr 690/21 w sprawie ze skargi C. sp.k. z siedzibą w K. na postanowienie Wojewody Małopolskiego z dnia 22 marca 2021 r. nr WI-VI.7821.1.30.2021.BM w przedmiocie odmowy wznowienia postępowania w sprawie dotyczącej zezwolenia na realizację inwestycji drogowej 1) uchyla zaskarżony wyrok w całości i oddala skargę, 2) zasądza od C. sp.k. z siedzibą w K. na rzecz Wojewody Małopolskiego kwotę 460 (czterysta sześćdziesiąt) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego.


UZASADNIENIE

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie wyrokiem z dnia 18 sierpnia 2021 r., sygn. akt II SA/Kr 690/21, po rozpoznaniu sprawy ze skargi C. sp. k. z siedzibą w K. (dalej zwana skarżącą) na postanowienie Wojewody Małopolskiego z dnia 22 marca 2021 r., znak WI-VI.7821.1.30.2021.BM w przedmiocie odmowy wznowienia postępowania w sprawie dotyczącej zezwolenia na realizację inwestycji drogowej - uchylił zaskarżone postanowienie i poprzedzające je postanowienie organu pierwszej instancji (punkt I) i zasądził od Wojewody Małopolskiego na rzecz skarżącej kwotę 680 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania (punkt II).

Wyrok został wydany w następujących okolicznościach stanu faktycznego i prawnego sprawy.

Prezydent Miasta Krakowa, na wniosek zarządcy drogi, decyzją z dnia 13 marca 2020 r., nr 8/6740.4/2020 (dalej decyzja z 13 marca 2020 r.) udzielił zezwolenia na realizację inwestycji drogowej pn.: "Budowa drogi gminnej dojazdowej ze skrzyżowaniem z ulicą K. (droga nr [...], powiatowa klasa zbiorcza) w km [...] - km [...] oraz rozbudowa ulicy [...]drogi gminnej dojazdowej od skrzyżowania z ul. [...] (droga nr [...], wojewódzka klasa główna) w km [...] - km [...]". Decyzja ta stała się ostateczna.

Skarżąca pismem z dnia 14 września 2020 r., w oparciu o podstawę wznowienia z art. 145 § 1 pkt 4 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2021 r. poz. 735, ze zm.; obecnie Dz. U. z 2024 r. poz. 572; dalej "K.p.a."), wniosła o wznowienie postępowania zakończonego decyzją z 13 marca 2020 r. We wniosku tym wskazała, że o wydaniu decyzji dowiedziała się w dniu 11 września 2020 r. od T. sp. z o.o., która udostępniła jej zdjęcia przedmiotowej decyzji.

Prezydent Miasta Krakowa postanowieniem z dnia 13 listopada 2020 r., znak AU-01-2.6740.4.18.2020.APS, na zasadzie art. 149 § 3 w związku z art. 148 § 2 K.p.a., odmówił wznowienia postępowania ponieważ uznał, że wniosek o wznowienie został złożony z przekroczeniem terminu określonego w art. 148 § 2 K.p.a. Stwierdził, że skarżąca, jako właściciel nieruchomości położonej przy ul. [...] w Krakowie, była stroną postępowania zakończonego wydaniem decyzji z 13 marca 2020 r. i w związku z tym była zawiadomiona o wszczęciu postępowania oraz wydaniu decyzji kończącej postępowanie w formie obwieszczenia, zamieszczonego na tablicy ogłoszeń Wydziału Architektury i Urbanistyki Urzędu Miasta Krakowa, opublikowanego w Internecie na stronie www.bip.krakow.pl w Ogłoszeniach i komunikatach w dniach od 23 marca do 7 kwietnia 2020 r. oraz w prasie lokalnej (Gazecie Krakowskiej). Decyzja z 13 marca 2020 r. została więc skarżącej doręczona w formie obwieszczenia w dniu 7 kwietnia 2020 r., a zatem to tę datę należy uznać za ostatni dzień, w którym skarżąca dowiedziała się o decyzji.

Zażalenie na postanowienie z dnia 13 listopada 2020 r. wniosła skarżąca zarzucając w nim nierozpoznanie istoty sprawy. Zakwestionowała stanowisko organu, że wniosek został złożony po upływie ustawowego terminu, skoro nie zbadano, czy skarżąca nie brała udziału w postępowaniu z własnej, czy też bez własnej winy.

Wojewoda powołanym na wstępie postanowieniem z dnia 22 marca 2021 r. utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie o odmowie wznowienia postępowania.

W uzasadnieniu Wojewoda przytoczył art. 49 K.p.a. oraz art. 11d ust. 5 ustawy z dnia 10 kwietnia 2003 r. o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg publicznych (Dz. U. z 2020 r. poz. 1363, ze zm.; obecnie Dz. U. z 2024 r. poz. 311; dalej określanej jako "ustawa drogowa") i stwierdził, że zgodnie z tymi przepisami organ pierwszej instancji skutecznie zawiadomił skarżącą o wydaniu decyzji z 13 marca 2020 r. przez obwieszczenie. Wojewoda wskazał, że skarżąca nie jest właścicielem nieruchomości położonej w granicach inwestycji, zatem organ wydający decyzję nie miał podstaw prawnych do informowania jej pisemnie zawiadomieniem o wydaniu decyzji, o którym mowa w art. 11d ust. 5 ustawy drogowej.

Wojewoda wskazał dalej, że z publicznym zawiadomieniem wiąże się skutek prawnoprocesowy doręczenia pisma. Z uwagi na fikcję prawną doręczenia decyzji, wynikającą z art. 49 K.p.a., termin określony w art. 148 K.p.a. rozpoczyna bieg w piętnastym dniu po ogłoszeniu decyzji. Zwrot zawarty w art. 148 § 2 K.p.a. "strona dowiedziała się o decyzji" należy rozumieć w ten sposób, że strona uzyskała informacje pozwalające zidentyfikować decyzję, której jej nie doręczono.

Powyższe postanowienie Wojewody z dnia 22 marca 2021 r. skarżąca zaskarżyła do sądu administracyjnego.

W skardze wniosła o uchylenie zarówno zaskarżonego, jak i poprzedzającego go postanowienia organu pierwszej instancji o odmowie wznowienia postępowania. Skarżąca zarzuciła, że nieprawidłowo przyjęły organy, że doszło do skutecznego doręczenia decyzji przez obwieszczenie, skoro nie uwzględniono, że w okresie od 31 marca 2020 r. do 24 maja 2020 r. nie biegły terminy w postępowaniu administracyjnym. Zasadniczo jednak wskazała, że należało ją zawiadomić o wszczęciu postępowaniu i doręczyć jej decyzję bezpośrednio, skoro inwestycja drogowa narusza prawo własności nieruchomości skarżącej.

W odpowiedzi na skargę organ, którego działania zaskarżono, wniósł o jej oddalenie uznając ją za bezzasadną i podtrzymując stanowisko zawarte w zaskarżonym postanowieniu.

W uzasadnieniu powołanego na wstępie wyroku z dnia 18 sierpnia 2021 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie uznał, że skarga zasługuje na uwzględnienie.

W ocenie Sądu pierwszej instancji organy administracji przyjęły nieprawidłowe założenia co do daty, od której należało liczyć miesięczny termin do złożenia podania o wznowienie postępowania, o którym mowa w art. 148 § 2 K.p.a. Sąd nie zgodził się z poglądem, że fikcja doręczenia decyzji wyklucza zastosowanie reguły wynikającej z tego przepisu. Zgodnie z jego treścią termin do złożenia podania o wznowienie postępowania z przyczyny określonej w art. 145 § 1 pkt 4 K.p.a. biegnie od dnia, w którym strona dowiedziała się o decyzji. Tak więc data faktycznego dowiedzenia się o decyzji, a nie data fikcyjnego jej doręczenia, stanowi punkt odniesienia dla oceny, czy wnoszący podanie zachował jednomiesięczny termin, o którym mowa w art. 148 § 1 K.p.a.

Wprowadzone przepisem art. 49 K.p.a. rozwiązanie w postaci "fikcji doręczenia" (uregulowanie szczególne w stosunku do zasady z art. 39 K.p.a.) nie może być więc uznawane za tożsame z dowiedzeniem się przez stronę o decyzji, w rozumieniu art. 148 § 2 K.p.a. Sąd przywołał wyroki NSA z 23 lutego 2011 r., sygn. akt II OSK 2517/10 i 15 marca 2018 r., sygn. akt II OSK 481/18 wywodząc, że zgodnie z art. 49 K.p.a. sam upływ czternastu dni, w ciągu których obwieszczenie było dostępne publicznie powoduje, że czynność doręczenia uważa się za dokonaną ze skutkiem prawnym. Jednakże owo przyjęcie, zgodnie z art. 49 in fine K.p.a., doręczenia stronie decyzji ze skutkiem prawnym nie jest tożsame z dowiedzeniem się przez stronę o decyzji (art. 148 § 2 K.p.a.), czy też z dowiedzeniem się o okoliczności stanowiącej podstawę do wznowienia postępowania (art. 148 § 1 K.p.a.). Kwestia zachowania terminu do wniesienia podania o wznowienie postępowania nie może być oceniana wyłącznie przez pryzmat regulacji art. 49 K.p.a. uznającej obwieszczenie o decyzji za równoważne jej doręczeniu. Zdaniem Sądu czym innym jest zagadnienie zaistnienia przesłanek wznowieniowych, jednak ta kwestia nie ma wpływu na ocenę zachowania przez stronę terminu do wniesienia podania o wznowienie postępowania. Data dowiedzenia się przez stronę o decyzji może być inna niż data fikcyjnego doręczenia tej decyzji przy zastosowaniu trybu obwieszczeń, w przeciwnym razie instytucja wznowienia postępowania byłaby iluzoryczna. Strona ma prawo wykazywać, że o decyzji dowiedziała się nie w ciągu 14 dni od dnia publicznego ogłoszenia, lecz w terminie późniejszym, co ma istotne znaczenie dla zachowania terminu do wznowienia postępowania. Sąd celem wsparcia przedstawionej argumentacji przywołał także cztery wyroki WSA w Krakowie.

W ocenie Sądu, w związku z błędną wykładnią przepisów prawa procesowego nie zostały wyjaśnione istotne okoliczności faktyczne, determinujące rozstrzygnięcie kwestii zachowania terminu do złożenia podania o wznowienie postępowania i tym samym doszło do naruszenia art. 7, art. 77 § 1 i art. 107 § 3 K.p.a., które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Według Sądu ustosunkowanie się do pozostałych twierdzeń i zarzutów skargi w tej sytuacji byłoby przedwczesne.

W elekcie Wojewódzki Sąd Administracyjny na zasadzie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c w związku z art. 135 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r. poz. 2325, ze zm.; obecnie Dz. U. z 2024 r. poz. 935; dalej powoływanej jako "P.p.s.a."), uchylił zaskarżone postanowienie oraz poprzedzające je postanowienie organu pierwszej instancji.

Skargę kasacyjną od powyższego wyroku wniósł Wojewoda Małopolski, reprezentowany przez pełnomocnika będącego radcą prawnym, zaskarżając to orzeczenie w całości.

Skarga kasacyjna zawiera wyłącznie zarzuty procesowe.

Najpierw pełnomocnik Wojewody zarzucił naruszenie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c P.p.s.a. w związku z art. 149 § 3 oraz art. 7, art. 77 i art. 107 § 3 K.p.a. poprzez ich błędną wykładnię i przyjęcie, że organy przedwcześnie uznały, że zaistniały przesłanki do odmowy wznowienia postępowania, w sytuacji gdy skarżący naruszył miesięczny termin do złożenia podania o wznowienie postępowania, określony w art. 148 § 2 K.p.a., co uzasadniało wydanie zaskarżonego postanowienia.

Następnie pełnomocnik zarzucił naruszenie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c P.p.s.a. w związku z art. 148 § 2 i art. 49 § 2 K.p.a. oraz art. 11 f ust. 3 ustawy drogowej poprzez ich błędną wykładnię i przyjęcie, że doręczenie decyzji przez publiczne obwieszczenie, ze skutkiem prawnym określonym w art. 49 § 2 K.p.a., nie jest tożsame z dowiedzeniem się przez stronę postępowania o decyzji, zgodnie z art. 148 § 2 K.p.a., w sytuacji, gdy ustawodawca z doręczeniem decyzji w trybie publicznego obwieszczenia (art. 49 § 2 K.p.a.) wiąże nierozerwalnie skutek prawny w postaci doręczenia decyzji, a zatem twierdzenia skarżącej, że dowiedziała się o tej decyzji w innym terminie, niż dzień skutecznego doręczenia jej decyzji w tym trybie, pozostają irrelewantne dla ustalenia zachowania terminu, o którym mowa w art. 148 § 2 K.p.a.

Pełnomocnik zarzucił również naruszenie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c w powiązaniu z art. 135 P.p.s.a. oraz w związku z art. 7, art. 77, art. 107 § 3 i art. 148 § 2 K.p.a. poprzez uwzględnienie skargi na skutek przyjęcia, że organy administracji naruszyły art. 7, art. 77 § 1 i art. 107 § 3 K.p.a., ponieważ w sprawie nie zostały w sposób należyty wyjaśnione istotne dla jej rozstrzygnięcia okoliczności, tj. nie ustalono, kiedy strona dowiedziała się o wydaniu decyzji, w sytuacji, gdy materiał dowodowy zgromadzony w sprawie wskazuje, że strona dowiedziała się o decyzji w dniu 8 kwietnia 2020 r., a zatem składając w dniu 11 września 2020 r. wniosek o wznowienie postępowania przekroczyła termin określony przepisem art. 148 § 2 K.p.a.

Ostatni zarzut pełnomocnik odniósł do art. 151 P.p.s.a. poprzez jego niezastosowanie, pomimo że w stanie faktycznym i prawnym sprawy zaistniały podstawy do jego zastosowania i oddalenia skargi.

W oparciu o wskazane podstawy pełnomocnik organu wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku i rozpoznanie skargi przez jej oddalenie; ewentualnie przekazanie sprawy Sądowi pierwszej instancji do ponownego rozpoznania oraz zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych. Ponadto pełnomocnik zrzekł się rozpoznania sprawy na rozprawie.

W uzasadnieniu skargi kasacyjnej pełnomocnik rozwinął argumentację mającą przemawiać za zasadnością podniesionych zarzutów, przywołując wyroki NSA z 10 listopada 2015 r., sygn. akt II OSK 307/15 i 13 marca 2018 r., sygn. akt II OSK 1086/17 zawierające pogląd odmienny od tych powołanych w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku.

Pismem z dnia 17 listopada 2021 r. pełnomocnik skarżącej wniósł o rozpoznanie niniejszej sprawy na rozprawie.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga kasacyjna zasługuje na uwzględnienie.

W rozpoznawanej sprawie spór między stronami ogniskuje się wokół zagadnienia dotyczącego terminu do złożenia podania o wznowienie postępowania administracyjnego, z przyczyny określonej w art. 145 § 1 pkt 4 K.p.a., w sprawie zakończonej ostateczną decyzją o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej. Wszystkie zarzuty procesowe skargi kasacyjnej odnoszą się do tego zagadnienia, aczkolwiek nawiązują do różnych jego aspektów.

Zgodnie z art. 148 § 1 K.p.a. podanie o wznowienie postępowania wnosi się do organu administracji publicznej, który wydał w sprawie decyzję w pierwszej instancji, w terminie jednego miesiąca od dnia, w którym strona dowiedziała się o okoliczności stanowiącej podstawę do wznowienia postępowania. Jednakże jednomiesięczny termin do złożenia podania z tej przyczyny, że strona bez własnej winy nie brała udziału w postępowaniu (art. 145 § 1 pkt 4 K.p.a.), biegnie od dnia, w którym strona dowiedziała się o decyzji. Właściwe więc rozumienie pojęcia "dowiedzenia się" o decyzji ma istotne znaczenie dla oceny terminowości złożenia podania o wznowienie postępowania, a w konsekwencji także skuteczności wniesienia wniosku. Uwzględnić przy tym trzeba, że wniesienie wniosku po upływie tego terminu stanowi podstawę do wydania przez właściwy organ postanowienia o odmowie wznowienia postępowania (art. 149 § 3 K.p.a.).

Postępowanie administracyjne w sprawie zakończonej decyzją z 13 marca 2020 r. o udzieleniu zarządcy drogi zezwolenia na realizację inwestycji drogowej zostało wszczęte i było prowadzone w trybie i na zasadach określonych w ustawie drogowej, a z ustalonego w tej sprawie stanu faktycznego wynika bezspornie, że skarżąca była stroną tego postępowania. Kwestia ta ma rozstrzygające znaczenie dla wyniku kontroli instancyjnej zaskarżonego wyroku.

W punkcie wyjścia należy stwierdzić, że kwestię doręczeń pism w ramach postępowania administracyjnego regulują przepisy Działu I Rozdziału 8 K.p.a. (art. 39 i n.). Według art. 49 § 1 K.p.a., statuującego specyficzny sposób doręczania pism, jeżeli przepis szczególny tak stanowi, strony mogą być zawiadamiane o decyzjach i innych czynnościach organu w formie publicznego obwieszczenia, w innej formie publicznego ogłoszenia w zwyczajowo przyjętej w danej miejscowości lub przez udostępnienie pisma w Biuletynie Informacji Publicznej na stronie podmiotowej właściwego organu administracji publicznej. Trafnie zwraca uwagę autor skargi kasacyjnej, że art. 11f ust. 3 ustawy drogowej jest przepisem szczególnym, o którym mowa w art. 49 § 1 K.p.a. Przepis ten, w brzmieniu jaki miał w sprawie zastosowanie, przewiduje, że decyzja o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej podlega doręczeniu wyłącznie wnioskodawcy (inwestorowi), natomiast pozostałe strony są zawiadamiane o jej wydaniu w drodze obwieszczeń, w urzędzie wojewódzkim lub starostwie powiatowym oraz w urzędach gmin właściwych ze względu na przebieg drogi, w urzędowych publikatorach teleinformatycznych - Biuletynie Informacji Publicznej tych urzędów, a także w prasie lokalnej. Przepis ten stosuje się odpowiednio do zawiadamiania stron o wszczęciu postępowania, z wyłączeniem zawiadamiania w drodze obwieszczenia w prasie lokalnej (art. 11f ust. 6 ustawy drogowej). Stosownie do art. 49 § 2 K.p.a. dzień, w którym nastąpiło publiczne obwieszczenie, inne publiczne ogłoszenie lub udostępnienie pisma w Biuletynie Informacji Publicznej wskazuje się w treści tego obwieszczenia, ogłoszenia lub w Biuletynie Informacji Publicznej, a zawiadomienie uważa się za dokonane po upływie czternastu dni od dnia, w którym nastąpiło publiczne obwieszczenie, inne publiczne ogłoszenie lub udostępnienie pisma w Biuletynie Informacji Publicznej. Oznacza to, zgodnie z powyższą regulacją szczególną, że jeśli w takiej formie nastąpiło zawiadomienie strony o wydaniu decyzji, z upływem czternastego dnia decyzja została doręczona.

W dotychczasowym orzecznictwie sądów administracyjnych zarysowała się jednak rozbieżność poglądów odnośnie skutków prawnych zawiadomienia o wydaniu decyzji dokonanej w formie publicznego obwieszczenia, innego publicznego ogłoszenia lub udostepnienia jej w BIP w kontekście normatywnego znaczenia zwrotu "dowiedzenia się" o decyzji.

Według pierwszego stanowiska, popieranego przez pełnomocnika organu wnoszącego skargę kasacyjną, z upływem czternastego dnia od dnia, w którym nastąpiło publiczne obwieszczenie, inne publiczne ogłoszenie lub udostępnienie decyzji w Biuletynie Informacji Publicznej strona uzyskała informację o decyzji pozwalającą ją zidentyfikować i ustalić, czego dotyczy, dowiedziała się zatem o decyzji w znaczeniu wynikającym z art. 148 § 2 K.p.a. Niedopuszczalne jest więc powoływanie się przez stronę postępowania na taką okoliczność, że pomimo skutecznego doręczenia decyzji (zawiadomienia o jej wydaniu) o tej decyzji nie wiedziała, gdyż prowadziłoby to podważenia sensu unormowania zawartego w art. 49 K.p.a. (zob. m.in. wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego z 19 czerwca 2013 r., sygn. akt II OSK 447/12, LEX nr 1559766, 10 listopada 2016 r. sygn. akt II OSK 307/15, LEX nr 2199275, 13 marca 2018 r., sygn. akt II OSK 1086/17, LEX nr 2479922, 4 kwietnia 2023 r., sygn. akt II OSK 1058/20, LEX nr 3555721, 4 grudnia 2023 r., sygn. akt II OSK 1637/22, LEX nr 3769283).

Zgodnie z drugim stanowiskiem, za którym opowiedział się Sąd pierwszej instancji, wynikająca z art. 49 K.p.a. fikcja doręczenia decyzji nie może być uznana za tożsamą z dowiedzeniem się przez stronę o decyzji w rozumieniu art. 148 § 2 K.p.a. (zob. wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego z 23 lutego 2011 r. , sygn. akt II OSK 2517/10, LEX nr 1071224, 16 grudnia 2014 r., sygn. akt II OSK 2957/12, LEX nr 1637149, 15 marca 2018 r., sygn. akt II OSK 481/18, LEX nr 2474859, 5 lutego 2020 r., sygn.. akt II OSK 3815/19, LEX nr 3072416). Zwolennicy tego poglądu argumentują, że sam fakt doręczenia zawiadomienia o decyzji w tym trybie nie wyklucza możliwości wykazywania przez stronę, że w rzeczywistości o decyzji dowiedziała się w innym, późniejszym terminie (por. wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego z 20 kwietnia 2021 r., sygn. akt III OSK 308/21, LEX nr 3197757, 29 maja 2024 r., sygn. akt III OSK 3791/21, LEX nr 3722181).

NSA w składzie orzekającym opowiada się za pierwszym z przedstawionych stanowisk. Przede wszystkim trafny jest pogląd, do którego nawiązuje argumentacja skargi kasacyjnej, że strona która brała udział w postępowaniu, pomimo skutecznego doręczenia jej decyzji (z upływem czternastego dnia od dnia, w którym nastąpiło publiczne obwieszczenie, inne publiczne ogłoszenie lub udostępnienie decyzji w BIP na stronie podmiotowej organu) nie może twierdzić we wniosku o wznowienia postępowania, że o decyzji tej nie wiedziała. Skuteczność doręczenia stronie decyzji w formie wynikającej z art. 11f ust. 3 ustawy drogowej nie jest uzależniona od faktycznego dotarcia tej decyzji do adresata. Taka forma doręczenia umożliwia zainteresowanej stronie zapoznanie się z treścią decyzji, przede wszystkim z rozstrzygnięciem w niej zawartym. Niewątpliwie przepis ten, zakładający tzw. fikcję prawną doręczenia decyzji, ma charakter restrykcyjny, tym niemniej ma on swoje oparcie w przepisie rangi ustawowej, a nadto znajduje usprawiedliwienie z uwagi na potrzebę zapewnienia sprawności postępowania w sprawach, w których występuje wielość stron. Mając na względzie skutki, jakie powoduje zastosowanie tej instytucji procesowej, wymaga ona skrupulatnej weryfikacji przez właściwy organ administracji publicznej w postępowaniu w sprawie o udzielenie zezwolenia na realizację inwestycji drogowej, ale wymaga także sprawdzenia po złożeniu podania o wznowienie postępowania z tej przyczyny, że strona bez własnej winy nie brała udziału w postępowaniu. Podzielenie racji stanowiska przeciwnego prowadziłoby do całkowitego podważenia sensu regulacji wynikającej z art. 49 K.p.a. Wszak skuteczne doręczenia decyzji w formie przewidzianej w art. 49 K.p.a. w związku z art. 11f ust. 3 ustawy drogowej umożliwia stronie wniesienie w ustawowo określonym terminie odwołania od tej decyzji. Nieskorzystanie przez stronę z tego uprawnienia powoduje, że decyzja staje się ostateczna. Powoływanie się więc przez stronę we wniosku o wznowienie postępowania, że o decyzji nie wiedziała, a informację o jej wydaniu uzyskała w późniejszym terminie na gruncie regulacji zawartej w art. 148 § 3 K.p.a. nie znajduje uzasadnienia.

Podsumowując, skuteczne doręczenie stronie decyzji o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej w formie wynikającej z art. 11f ust. 3 ustawy drogowej odnosi ten skutek prawny, że strona dowiedziała się o tej decyzji w znaczeniu wynikającym z art. 148 § 2 K.p.a.

W rozpoznawanej sprawie Sąd pierwszej instancji nie zakwestionował ustaleń organów administracji, że obwieszczenie z dnia 24 marca 2020 r. zawiadamiające o wydaniu decyzji z 13 marca 2020 r. o zezwoleniu na realizacji inwestycji drogowej zostało umieszczone na tablicy ogłoszeń Urzędu Miejskiego w Krakowie w dniach 24 marca - 7 kwietnia 2020 r. oraz udostępnione w Biuletynie Informacji Publicznej na stronie podmiotowej tegoż Urzędu i prasie lokalnej (24 marca 2020 r.). Nie podważył również twierdzeń, że z chwilą upływu czternastego dnia od dnia publicznego obwieszczenia doszło do skutecznego doręczenia decyzji skarżącej (7 kwietnia 2020 r.), wskutek czego otworzyła się droga do wniesienia przez strony odwołania od decyzji z 13 marca 2020 r. w terminie przewidzianym w art. 129 § 2 K.p.a.

Uwzględniając powyższe za trafny należy uznać zarzut pełnomocnika wnoszącego skargę kasacyjną, odniesiony do art. 145 § 1 pkt 1 lit. c P.p.s.a. w związku z art. 7, art. 77 § 1 i art. 107 § 3 K.p.a., że brak było podstaw do przyjęcia, że w sprawie nie zostały wyjaśnione wszystkie istotne dla wyniku sprawy okoliczności, mianowicie że nie wyjaśniono kiedy skarżąca dowiedziała się o decyzji z 13 marca 2020 r. Zgodnie z tym co dotychczas rozważono, zebrany materiał dowodowy dostarczał wystarczających podstaw do przyjęcia, że skarżąca o decyzji dowiedziała się z upływem czternastego dnia od dnia publicznego ogłoszenia o wydaniu decyzji. W konsekwencji niezasadnie również przyjął Sąd pierwszej instancji, że organy przedwcześnie uznały, iż skarżąca składając w dniu 15 września 2020 r. podanie o wznowienie postępowanie zakończonego decyzją z 13 marca 2020 r. uchybiła jednomiesięcznemu terminowi z art. 148 § 2 K.p.a., co uzasadniało wydanie na podstawie art. 149 § 3 K.p.a. postanowienia o odmowie wznowienia postępowania.

Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił kontrolowane postanowienia, gdy tymczasem w stanie faktycznym sprawy przyjętym za podstawę orzekania powinien był skargę oddalić. Dlatego Naczelny Sąd Administracyjny stosując art. 188 P.p.s.a. uchylił zaskarżony wyrok i na podstawie art. 151 P.p.s.a. oddalił skargę w całości.

O kosztach postępowania kasacyjnego, które sprowadzają się do wpisu od skargi kasacyjnej i wynagrodzenia pełnomocnika procesowego, będącego radcą prawnym, orzeczono na mocy art. 203 pkt 2 P.p.s.a.