Wyrok WSA w Łodzi, sygn. akt II SAB/Łd 127/24
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi
Data orzeczenia: 2025-02-19 00:00:00+01:00 (orzeczenie nieprawomocne)
Symbol z opisem: 6480
658
Hasła tematyczne: Dostęp do informacji publicznej
Skarżony organ: Prokurator
Treść wyniku: Stwierdzono, że bezczynność organu miała miejsce bez rażącego naruszenia prawa
Powołane przepisy: article: art. 1 ust. 1 i ust. 2, art. 3 ust. 1 pkt 1, art. 4 ust. 1 pkt 1 i ust. 3, art. 6 ust. 1 pkt 3 lit. a), lit. b), lit. e), lit. f) i ust. 2, art. 10 ust. 1, art. 13 ust. 1 i ust. 2, art. 14 ust. 2, art. 16, art. 21
journal: Dz.U. 2022 poz 902
law: Ustawa z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej - t.j.
article: art. 3 § 2 pkt 8 i § 3, art. 119 pkt 4, art. 149 § 1, § 1a, art. 199, art. 200, art. 205 § 1, art. 211
journal: Dz.U. 2024 poz 935
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j.)

SENTENCJA

Dnia 19 lutego 2025 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział II w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Agnieszka Grosińska-Grzymkowska (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Agata Sobieszek-Krzywicka, Asesor WSA Beata Czyżewska, po rozpoznaniu w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym w dniu 19 lutego 2025 roku sprawy ze skargi M.S. na bezczynność Prokuratora Rejonowego w R. w sprawie udostępnienia informacji publicznej 1. stwierdza, że Prokurator Rejonowy w R. dopuścił się bezczynności, która miała miejsce bez rażącego naruszenia prawa; 2. zobowiązuje Prokuratora Rejonowego w R. do załatwienia wniosku skarżącego M. S. z dnia 29 lipca 2024 roku w terminie 14 dni od dnia doręczenia prawomocnego wyroku wraz z aktami sprawy; 3. oddala skargę w pozostałym zakresie.


UZASADNIENIE

II SAB/Łd 127/24

U Z A S A D N I E N I E

M.S. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi skargę na bezczynność Prokuratora Rejonowego w R. w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej. Autor skargi w jej treści wskazał na naruszenie:

1. art. 61 ust. 1 Konstytucji poprzez błędne zastosowanie polegające na nieudostępnieniu informacji publicznej na wniosek;

2. art. 10 ust. 1 w zw. z art. 13 ust. 1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej poprzez brak zastosowania polegający na niezrealizowaniu wniosku o udostępnienie informacji publicznej wskutek udostępnienia innych informacji, a dodatkowo niekompletnych;

3. art. 1 ust. 1 w zw. z art. 6 ust. 1 pkt 3 u.d.i.p. poprzez brak zastosowania polegający na nieprawidłowym uznaniu, że rejestr - repertorium "DS" nie jest informacją publiczną.

Formułując powyższe zarzuty skarżący wniósł o:

1. stwierdzenie, że organ dopuścił się bezczynności;

2. zobowiązanie organu do załatwienia wniosku o udostępnienie informacji publicznej z dnia 29 lipca 2024 r.;

3. rozpoznanie sprawy na rozprawie;

4. przyznanie skarżącemu prawa pomocy;

5. zasądzenie od organu na rzecz skarżącego zwrotu kosztów postępowania, w tym rzeczywistych i niezbędnych kosztów postępowania obejmujących koszty znaczków pocztowych i koszty koperty.

W uzasadnieniu skargi jej autor wyjaśnił, że zwrócił się do organu o udostępnienie informacji publicznej w zakresie kopii repertorium "DS" za rok 2023 w zakresie obejmującym minimum sygnaturę, kwalifikację prawną sprawy oraz sposób zakończenia sprawy. W odpowiedzi na ten wniosek organ pismem z dnia 12 sierpnia 2024 r. poinformował skarżącego, że "w tut. Jednostce w roku 2023 odnotowano w repertorium Ds. 2722 spraw, w tym 1399 dochodzeń. W zakresie najpoważniejszych przestępstw przeprowadzono 256 śledztw. Prokuratura skierowała do Sądów 766 aktów oskarżenia i co do 967 spraw zapadły decyzje o umorzeniu postępowania przygotowawczego. Prokuratura w roku 2023 nadzorowała w większości sprawy z kategorii przemocy w rodzinie – 152 sprawy, niealimentacji – 460 spraw, prowadzenia pojazdu w stanie nietrzeźwości – 241 sprawy oraz różnego rodzaju wyłudzeń – 331 sprawy. Powyższą informację sporządzono w oparciu o rejestry systemowe, które są dokumentacją wewnętrzną Prokuratury i nie stanowią informacji publicznej".

W ocenie skarżącego wnioskowana informacja jest informacją publiczną, a organ udzielając innych informacji niż wnioskowane dokonał tego również nieprawidłowo, gdyż są one niekompletne.

W odpowiedzi na skargę Prokurator Rejonowy w R. wskazał, że uznaje ją za bezzasadną. Jednocześnie wskazano, że Prokuratura z uwagi na wielość spraw, czasochłonność ewentualnych czynności anonimizacji, a w szczególności wobec wewnętrznego charakteru dokumentu w postaci wpisów systemie informatycznym [...] udzieliła M.S., z zachowaniem terminu wskazanego w ustawie o dostępie do informacji publicznej odpowiedzi na pytanie zawarte w jego wniosku. Informacyjnie podano, że Repertorium Ds. prowadzone jest w systemie [...], zawierającym szereg danych o podmiotach uczestniczących w postępowaniu oraz jego przedmiocie w zakresie m.in. miejsca, czasu, kwalifikacji prawnej zdarzenia. Dostęp do systemu jest ograniczony do pracowników Prokuratury, chroniony kartą dostępu z logiem i hasłem. Poszczególni prokuratorzy, jak i pozostali pracownicy administracyjni mają niepełny i określony stosownymi zarządzeniami dostęp do danych. Zarejestrowane sprawy pomimo odnotowania sposobu zakończenia nie muszą posiadać waloru prawomocności i mogą być na etapie postępowania odwoławczego, a zatem nadal winno podlegać ochronie dobro śledztwa według przepisów kodeksu postępowania karnego. Sygnatura akt nadawana w systemie informatycznym stanowi integralną część sprawy, która ją identyfikuje dotyczy konkretnej osoby lub osób będących stroną postępowania lub osoby, której prawa zostały naruszone. Skarżący nie posiada statusu uczestnika postępowania w żadnym w prowadzonych przez organ postępowaniach, dlatego też udzielono mu informacji pismem z dnia 16 sierpnia 2024 r. zgodnie z dopuszczalnymi wymogami u.d.i.p. Na podstawie danych zawartych w systemie informatycznym obliczono ilość spraw zarejestrowanych w systemie w roku 2023, rozbito dane na dochodzenia i śledztwa (pozostałe to odmowy wszczęcia postępowania przygotowawczego), wskazano dominujące kwalifikacje prawne oraz liczbowo podano sposoby zakończenia postępowań. Przygotowana informacja jest wyczerpująca i spełnia dopuszczalne wymogi ustawy o dostępie do informacji publicznej.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi zważył, co następuje:

Sąd administracyjny sprawuje wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, stosownie do art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz. U. z 2024 r. poz. 1267). W myśl art. 3 § 2 pkt 8 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2024 r. poz. 935 z późn. zm. – dalej jako: "p.p.s.a."), kontrola - o której mowa powyżej - obejmuje m.in. orzekanie w sprawie skarg na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w art. 1-4 lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a. Jak wynika zaś z art. 3 § 3 p.p.s.a., sądy administracyjne orzekają także w sprawach, w których przepisy ustaw szczególnych przewidują sądową kontrolę i stosują środki określone w tych przepisach. Do takich zaś spraw należy niewątpliwie postępowanie prowadzone w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej. Właściwość sądów administracyjnych w sprawach z zakresu dostępu do informacji publicznej wynika z przepisu art. 21 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (t.j. Dz. U. z 2022 r. poz. 902 – dalej jako: "u.d.i.p.") – stanowiącego, że do skarg rozpatrywanych w postępowaniach o udostępnienie informacji publicznej stosuje się przepisy ustawy p.p.s.a.

Materialnoprawną podstawę rozstrzygnięcia w niniejszej sprawie stanowią przepisy powoływanej wyżej ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej. Ustawa ta reguluje zarówno zakres podmiotowy i przedmiotowy jej stosowania, jak i procedurę i tryb udostępniania informacji publicznej. Zgodnie z utrwaloną linią orzeczniczą dla dopuszczalności skargi na bezczynność organu w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej nie jest wymagane poprzedzenie jej jakimkolwiek środkiem zaskarżenia na drodze administracyjnej, ani wezwaniem do usunięcia naruszenia prawa, o jakim mowa w art. 52 § 3 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

W przypadku skierowania do podmiotu zobowiązanego do udostępnienia informacji publicznej pisemnego wniosku o udostępnienie informacji publicznej, można wyróżnić, w zależności od okoliczności faktycznych i prawnych, następujące działania podmiotu, do którego wniosek taki został skierowany. Podmiot ten może:

1) udostępnić informację publiczną, gdy jest jej dysponentem, a jednocześnie nie zachodzą okoliczności wyłączające możliwość jej udostępnienia; podmiot dokonuje tego w formie czynności materialno-technicznej (pisemnej odpowiedzi);

2) poinformować wnioskodawcę, że jego wniosek nie znajduje podstawy w przepisach ustawy o dostępie do informacji publicznej, gdyż żądanie nie dotyczy informacji mających charakter informacji publicznej lub też wskazać, że podmiot nie jest dysponentem informacji, o których udostępnienie wnioskodawca się zwrócił (art. 4 ust. 3 u.d.i.p.), bądź też poinformować wnioskodawcę, że w sprawie obowiązuje inny tryb udostępnienia żądanej przez niego informacji (art. 1 ust. 2 u.d.i.p.) lub że żądana informacja jest informacją przetworzoną (art. 3 ust. 1 pkt 1 u.d.i.p.);

3) odmówić udostępnienia informacji publicznej lub umorzyć postępowanie w sytuacji wskazanej w art. 14 ust. 2 u.d.i.p., stosownie do treści art. 16 u.d.i.p., czego dokonuje się w formie decyzji administracyjnej;

4) odmówić udostępnienia informacji publicznej przetworzonej w związku z niespełnieniem przez wnioskodawcę warunku wskazanego w art. 3 ust. 1 pkt 1 u.d.i.p.

Podmiot zobowiązany do udostępnienia informacji publicznej powinien dokonać powyższych działań w terminie 14 dni od dnia złożenia wniosku, z wyjątkami wynikającymi z ustawy (art. 13 ust. 1 u.d.i.p.). Z kolei w myśl art. 13 ust. 2 u.d.i.p. jeżeli informacja publiczna nie może być udostępniona w terminie określonym w ust. 1 u.d.i.p., podmiot obowiązany do jej udostępnienia powiadamia w tym terminie o powodach opóźnienia oraz o terminie, w jakim udostępni informację, nie dłuższym jednak niż 2 miesiące od dnia złożenia wniosku (por. wyrok NSA z 21 lutego 2023 r., sygn. akt III OSK 7187/21 – dostępny na stronie https://orzeczenia.nsa.gov.pl, Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych, dalej jako: CBOSA).

Na mocy art. 4 ust. 1 u.d.i.p. obowiązane do udostępnienia informacji publicznej są władze publiczne oraz inne podmioty wykonujące zadania publiczne, w szczególności: 1) organy władzy publicznej; 2) organy samorządów gospodarczych i zawodowych; 3) podmioty reprezentujące zgodnie z odrębnymi przepisami Skarb Państwa; 4) podmioty reprezentujące państwowe osoby prawne albo osoby prawne samorządu terytorialnego oraz podmioty reprezentujące inne państwowe jednostki organizacyjne albo jednostki organizacyjne samorządu terytorialnego; 5) podmioty reprezentujące inne osoby lub jednostki organizacyjne, które wykonują zadania publiczne lub dysponują majątkiem publicznym, oraz osoby prawne, w których Skarb Państwa, jednostki samorządu terytorialnego lub samorządu gospodarczego albo zawodowego mają pozycję dominującą w rozumieniu przepisów o ochronie konkurencji i konsumentów.

W orzecznictwie przyjmuje się, że na gruncie u.d.i.p. może dojść do bezczynności organu w sytuacjach, gdy organ zobowiązany do podjęcia czynności materialno-technicznej w przedmiocie informacji publicznej, takiej czynności nie podejmuje i jednocześnie nie wydaje decyzji o odmowie jej udostępnienia, albo też udziela informacji lecz jest ona niepełna, czy też niezgodna z wnioskiem, niejasna, lub niewiarygodna, oraz gdy odmawia jej udzielenia w nieprzewidzianej do tej czynności formie, ponadto gdy nie informuje strony o tym, że nie posiada wnioskowanej informacji lub że wnioskowana informacja nie stanowi informacji publicznej lub ma charakter informacji przetworzonej (por. wyrok WSA w Olsztynie z 12 maja 2022 r. sygn. akt II SAB/Ol 84/22, CBOSA).

W sprawie niniejszej nie jest sporne, że wniosek został skierowany do podmiotu zobowiązanego do udostępniania informacji publicznych, na podstawie art. 4 ust. 1 pkt 1 u.d.i.p.

Wniosek skarżącego zawierał żądanie udostępnienia Repertorium "Ds." za rok 2023 w zakresie obejmującym: sygnaturę, kwalifikację prawną sprawy oraz sposób jej zakończenia.

Wypada zatem wyjaśnić, że pojęcie informacji publicznej ustawodawca określił w art. 1 ust. 1 i art. 6 u.d.i.p. W myśl tych przepisów informację publiczną stanowi każda informacja o sprawach publicznych, a w szczególności o sprawach wymienionych w art. 6 u.d.i.p. Informacją publiczną jest każda informacja dotycząca sfery faktów i danych publicznych, a więc każda wiadomość wytworzona lub odnoszona do władz publicznych, a także wytworzona lub odnoszona do innych podmiotów realizujących funkcje publiczne w zakresie wykonywania przez nie zadań publicznych i gospodarowania mieniem komunalnym lub mieniem Skarbu Państwa. Informacją publiczną jest zatem treść dokumentów wytworzonych przez organy władzy publicznej i podmioty wykonujące zadania publiczne, treść wystąpień, opinii i ocen przez nie dokonywanych, niezależnie do jakiego podmiotu są one kierowane i jakiej sprawy dotyczą. Ponadto informację publiczną stanowi treść wszelkiego rodzaju dokumentów odnoszących się do organu władzy publicznej lub podmiotu wykonującego zadania publiczne, związanych z nimi bądź w jakikolwiek sposób ich dotyczących. Informacją publiczną jest więc zarówno treść dokumentów bezpośrednio wytworzonych przez ww. podmioty jak i tych, których używają one przy realizacji przewidzianych prawem zadań, nawet jeżeli nie pochodzą wprost od nich (por. wyroki NSA z dnia: 15 lipca 2011 r., sygn. akt I OSK 667/11; 30 lipca 2013 r. sygn. akt I OSK 1004/13, CBOSA).

Według art. 6 ust. 1 pkt 3 lit. f) u.d.i.p. udostępnieniu podlega informacja publiczna w szczególności o zasadach funkcjonowania podmiotów, o których mowa w art. 4 ust. 1, w tym o prowadzonych rejestrach, ewidencjach i archiwach oraz o sposobach i zasadach udostępniania danych w nich zawartych. Udostępnieniu podlega także informacja publiczna o sposobach załatwiania spraw (art. 6 ust. 1 pkt 3 lit. d), oraz o stanie przyjmowanych spraw (art. 6 ust. 1 pkt 3 lit. d).

Podkreślenia jednak wymaga, że tylko w odniesieniu do dokumentów urzędowych ustawa przewiduje, że udostępnieniu podlega nie tylko treść, ale również postać dokumentu (art. 6 ust. 1 pkt 4 lit. a u.d.i.p.). W wyroku z 12 maja 2023 r. sygn. akt III OSK 4095/21 (CBOSA), Naczelny Sąd Administracyjny wyjaśnił, że na bazie przepisu art. 6 ust. 2 u.d.i.p. w drodze rozumowania a contrario w orzecznictwie sądowoadministracyjnym stworzone zostało pojęcie dokumentu wewnętrznego, a więc działania, które nie stanowi informacji publicznej. Pojęcie to stosuje się dla określenia działań, które nie są skierowane do podmiotów zewnętrznych, które służą wymianie informacji między pracownikami danego podmiotu lub struktury administracyjnej, zgromadzeniu niezbędnych materiałów, uzgadnianiu poglądów i stanowisk, mogą określać zasady działania pracowników w określonych sytuacjach, mogą też być fragmentem przygotowań do powstania aktu będącego formą działalności danego podmiotu. Istotą dokumentu wewnętrznego, jak ujął Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 8 marca 2023 r., sygn. akt III OSK 7293/21 (CBOSA) jest to, że dokument wewnętrzny jest dokumentem urzędowym, czyli posiada cechy, o których mowa w art. 6 ust. 2 u.d.i.p., ale jest wytworzony tylko na potrzeby działalności podmiotu, który go wytworzył i nie przedstawia jego stanowiska na zewnątrz.

W ocenie Sądu repertorium "Ds.", jako narzędzie ewidencyjne, jest dokumentem urzędowym wewnętrznym, wytworzonym na potrzeby organu. Dokumentem urzędowym w rozumieniu ustawy jest treść oświadczenia woli lub wiedzy, utrwalona i podpisana w dowolnej formie przez funkcjonariusza publicznego w rozumieniu przepisów Kodeksu karnego, w ramach jego kompetencji, skierowana do innego podmiotu lub złożona do akt sprawy. Repertorium jako całość jest natomiast zbiorem różnorodnych informacji usystematyzowanych przez organ, który nadał temu zbiorowi określony kształt i który się nim posługuje w wykonywaniu swoich zadań. Żądanie udostępnienia repertorium jako całości, czy też jego fragmentu, jest żądaniem udostępnienia określonego zbioru różnorodnych informacji. Należy przy tym mieć na uwadze, że prawo do informacji dotyczy informacji o sprawie publicznej, a więc informacji o czymś, a nie udostępnienia zbioru informacji o różnorodnym charakterze, zawartych w dokumencie nie będącym dokumentem urzędowym.

Podsumowując - prawidłowo zatem organ poinformował skarżącego, że rejestr w postaci repertorium "DS", jako dokument wewnętrzny, nie stanowi dokumentu, którego treść i postać podlega udostępnieniu na podstawie u.d.i.p. W konsekwencji niezasadny okazał się podnoszony w skardze zarzut naruszenia w tym zakresie przepisów art. 1 ust. 1 w zw. z art. 6 ust. 1 pkt 3 u.d.i.p. poprzez ich niezastosowanie.

Jednak w niniejszej sprawie wniosek skarżącego obejmuje żądanie udostępnienia konkretnych, wskazanych informacji znajdujących się w repertorium, mianowicie: sygnatury, kwalifikacji prawnej oraz sposobu zakończenia każdej ze spraw objętych przedmiotowym repertorium. W tym miejscu należy dokonać rozróżnienia między dokumentem wewnętrznym, a informacjami w nim zawartymi, które mogą stanowić informacje publiczne podlegające udostępnieniu na podstawie przepisów u.d.i.p.

W ocenie Sądu informacje dotyczące kwalifikacji prawnej oraz sposobu zakończenia każdej ze spraw mają charakter informacji publicznej w świetle art. 6 ust. 1 pkt 3 lit. e) i f) u.d.i.p., gdyż niewątpliwie dotyczą funkcjonowania podmiotu obowiązanego do jej udostępnienia. Przymiotu informacji publicznej nie posiada natomiast informacja o sygnaturze każdej ze spraw.

W orzecznictwie akcentuje się, że "sprawa publiczna" to sprawa ogółu, przejaw działalności organów władzy publicznej oraz osób pełniących funkcje publiczne, tj. takiej aktywności tych podmiotów, która jest ukierunkowana na wypełnianie określonych zadań publicznych i realizowanie określonych interesów i celów publicznych. Art. 4 ust. 1 u.d.i.p. eksponuje element "wykonywania zadań publicznych" przez podmioty będące adresatami roszczeń o udostępnienie informacji publicznej, czyli zadań, które cechuje powszechność i użyteczność dla ogółu, a także sprzyjanie osiąganiu celów określonych w Konstytucji RP lub ustawie (por. wyroki NSA: z dnia 18 sierpnia 2010 r., sygn. akt I OSK 851/10; z dnia 4 lipca 2023 r., sygn. akt III OSK 5207/21, CBOSA). Charakter publiczny należy przypisać tym informacjom, które odnoszą się do publicznej sfery działalności organów (por. wyrok WSA w Gdańsku z dnia 28 września 2016 r., sygn. akt II SAB/Gd 13/16; wyrok NSA z dnia 25 marca 2003 r., sygn. akt II SA 4059/02, CBOSA). Takiego charakteru nie mają co do zasady działania wewnętrzne, które służą wprawdzie realizacji jakiegoś zadania publicznego, ale nie przesądzają o kierunkach działania organu, nie przedstawiają stanowiska organu na zewnątrz. Nie są wiążące co do sposobu załatwienia sprawy, nie są w związku z tym wyrazem stanowiska organu, nie stanowią więc informacji publicznej (zob. wyroki NSA: z 27 stycznia 2012 r. sygn. akt I OSK 2130/11; z 20 września 2016 r. sygn. akt I OSK 2649/15, z 4 lipca 2023 r. sygn. akt III OSK 5207/21, CBOSA). Sam znak sprawy, sygnatura jest nadawana w ramach czynności kancelaryjnych i nie wyjaśnia zasad funkcjonowania organu, w szczególności nie daje odpowiedzi o stanie przyjmowanych spraw, kolejności ich załatwiania lub rozpatrywania oraz nie daje wiedzy na temat prowadzonych przez organ rejestrów, ewidencji i archiwów oraz o sposobach i zasadach udostępniania danych w nich zawartych - w myśl art. 6 ust. 1 pkt 3 lit. e) i f) u.d.i.p. Nadawanie sprawom znaków zapewnia odpowiednią ewidencję, przechowywanie oraz ochronę dokumentacji przed utratą. Żądanie wskazania znaku sprawy, a więc ciągu literowo-cyfrowego, przyporządkowanego danej sprawie, nie odnosi się do wskazania zasad funkcjonowania organu, w rozumieniu art. 6 ust. 1 pkt 3 u.d.i.p., rozumianych jako kwestie dotyczące sposobu wykonywania zadań publicznych, załatwiania spraw i podejmowania decyzji. To zaś oznacza, że wniosek strony w tym zakresie nie zawiera żądania udostępnienia danych o charakterze publicznym. Sam znak sprawy, jako ciąg liter i cyfr, nie zawiera w sobie przekazu o sprawności realizowania danej sprawy, terminowości podejmowanych czynności czy też stanie sprawy. Żądanie wskazania znaku sprawy nie może być traktowane też jako pytanie o efekt działania organu w danej sprawie (por. wyrok WSA w Lublinie z 27 lutego 2018 r., sygn. akt II SAB/Lu 180/70, CBOSA).

Wobec powyższego informacje zawarte w repertorium "Ds." za rok 2023 w zakresie kwalifikacji prawnej czynu oraz sposobu zakończenia każdej ze spraw ujętej w tym repertorium, która została zakończona, należało uznać za informacje publiczne. Okoliczność, że informacja objęta wnioskiem w powyższym zakresie stanowi informację publiczną oraz że Prokurator Rejonowy w R. jest podmiotem, na którym ciąży obowiązek udostępnienia informacji publicznej, powoduje, iż w sprawie podmiot ten zobowiązany był do załatwienia opisanego wniosku w trybie przewidzianym przepisami u.d.i.p.

W konsekwencji należało ustalić, że organ, wbrew obowiązkowi, w terminie określonym w art. 13 ust. 1 u.d.i.p. nie załatwił wniosku skarżącego w zakresie informacji na temat kwalifikacji prawnej czynu oraz sposobu zakończenia postępowania w sprawach zakończonych, zawartych w repertorium "Ds." za rok 2023, a także w zakresie wniosku o udostępnienie sygnatur spraw, gdyż nie poinformował skarżącego w tym terminie, że żądanie informacji o sygnaturach nie dotyczy informacji posiadającej przymiot informacji publicznej. Powyższe skutkować musiało ustaleniem zaistnienia stanu bezczynności po stronie organu. Ponadto Sąd zwraca uwagę, że w przypadku gdyby żądana informacja publiczna stanowiła informację przetworzoną, wówczas z mocy art. 3 ust. 1 pkt 1 u.d.i.p. prawo skarżącego do tej informacji obejmuje uprawnienia do jej uzyskania tylko w takim zakresie, w jakim jest to szczególnie istotne dla interesu publicznego. Ciężar wykazania, że informacja publiczna jest informacją przetworzoną spoczywa na organie, natomiast konsekwencją ewentualnego uznania żądanej informacji publicznej za przetworzoną jest konieczność wykazania przez wnioskodawcę, że uzyskanie takiej informacji jest szczególnie istotne dla interesu publicznego. Jednakże to na organie ciąży obowiązek powiadomienia wnioskodawcy o przetworzonym charakterze wnioskowanej informacji oraz wezwania do wykazania spełnienia przesłanki szczególnej istotności dla interesu publicznego. Czynność tę organ winien także wykonać w terminach wynikających z art. 13 u.d.i.p.

Zasadny zatem okazał się podnoszony w skardze zarzut naruszenia przez organ art. 10 ust. 1 w zw. z art. 13 ust. 1 i 2 u.d.i.p.

Wobec powyższego Sąd ustalił, że organ dopuścił się bezczynności w przedmiocie załatwienia wniosku skarżącego o udostępnienie informacji publicznej. Jednakże bezczynność ta, zdaniem Sądu, nie nosi znamion rażącego naruszenia prawa. Kwalifikacja naruszenia prawa jako rażącego musi posiadać pewne dodatkowe cechy w stosunku do stanu określanego jako zwykłe naruszenie. Rażącym naruszeniem prawa jest stan, w którym bez żadnej wątpliwości i wahań można stwierdzić, że naruszono prawo w sposób oczywisty, przy czym każdorazowo taka ocena musi być dokonana przy uwzględnieniu okoliczności danej sprawy. Orzeczenie o kwalifikowanej formie bezczynności winno być zarezerwowane dla sytuacji szczególnych, wykazujących oczywisty brak poszanowania prawa dostępu do informacji publicznej i niedających się usprawiedliwić w żaden sposób. Taka sytuacja nie miała miejsca w niniejszej sprawie. Organ bowiem nie zignorował wniosku skarżącego, odniósł się do jego żądania, choć nieprawidłowo, w terminie wynikającym z art. 13 ust. 1 u.d.i.p. W takim stanie faktycznym Sąd ocenił, iż organ dopuścił się bezczynności jednakże bez rażącego naruszenia prawa, o czym orzekł w pkt 1 wyroku na podstawie art. 149 § 1a p.p.s.a. Na podstawie art. 149 § 1 p.p.s.a. w punkcie 2 wyroku Sąd zobowiązał organ do załatwienia wniosku skarżącego. Sąd oddalił skargę w pozostałym zakresie, tj. wniosku skarżącego o zasądzenie od organu na rzecz skarżącego zwrotu kosztów postępowania, w tym rzeczywistych i niezbędnych kosztów postępowania obejmujących koszty znaczków pocztowych i koszty koperty. Stosownie do treści art. 200 p.p.s.a. w razie uwzględnienia skargi przez sąd pierwszej instancji przysługuje skarżącemu od organu, który wydał zaskarżony akt lub podjął zaskarżoną czynność albo dopuścił się bezczynności lub przewlekłego prowadzenia postępowania, zwrot kosztów postępowania niezbędnych do celowego dochodzenia praw. Jak stanowi art. 205 § 1 p.p.s.a. do niezbędnych kosztów postępowania prowadzonego przez stronę osobiście lub przez pełnomocnika, który nie jest adwokatem lub radcą prawnym, zalicza się poniesione przez stronę koszty sądowe, koszty przejazdów do sądu strony lub pełnomocnika oraz równowartość zarobku lub dochodu utraconego wskutek stawiennictwa w sądzie. Koszty sądowe, zgodnie z art. 211 p.p.s.a., obejmują opłaty sądowe i zwrot wydatków. W niniejszej sprawie, uwzględniając wniosek skarżącego o przyznanie prawa pomocy, postanowieniem z dnia 28 października 2024 r. (sygn. akt II SPP/Łd 159/24) referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Łodzi w Wydziale II przyznał skarżącemu prawo pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych. Natomiast odnośnie do kosztów korespondencji do sądu, przyjmuje się, że nie zaliczają się one do podlegających zwrotowi kosztów postępowania sądowoadministracyjnego. Nie są to bowiem koszty, które zostały uznane za niezbędne koszty postępowania prowadzonego przez stronę osobiście. Zgodnie z art. 199 p.p.s.a. strony ponoszą koszty postępowania związane ze swym udziałem w sprawie, chyba że przepis szczególny stanowi inaczej. Katalog niezbędnych kosztów postępowania wskazany w art. 205 p.p.s.a. ma charakter wiążący i wyczerpujący (postanowienie NSA z 26 listopada 2015 r., I OZ 1531/15, CBOSA). Zatem wskazywane przez skarżącego koszty związane z prowadzeniem korespondencji, jako wykraczające poza zakres wspomnianego katalogu nie mogły podlegać zasądzeniu czy też zwrotowi na rzecz skarżącego.

Sprawa niniejsza została rozpoznana w trybie uproszczonym na podstawie art. 119 pkt 4 p.p.s.a.

dc