Wyrok WSA we Wrocławiu, sygn. akt II SA/Wr 582/19
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu
Data orzeczenia: 2019-10-29 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6099 Inne o symbolu podstawowym 609
Hasła tematyczne: Wodne prawo
Skarżony organ: Inne
Treść wyniku: *Uchylono postanowienie I i II instancji
Powołane przepisy: article: art. 61a par. 1
journal: Dz.U. 2000 nr 98 poz 1071
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Olga Białek (spr.) Sędziowie Asesor WSA Wojciech Śnieżyński Sędzia WSA Gabriel Węgrzyn po rozpoznaniu w Wydziale II na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym w dniu 29 października 2019 r. sprawy ze skargi K. R. na postanowienie Dyrektora Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej Państwowego Gospodarstwa Wodnego Wody Polskie we [...] z dnia [...] lipca 2019 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania w sprawie wydania decyzji nakazującej wykonanie ekspertyzy bądź opracowania lub zaktualizowania instrukcji gospodarowania wodą I. uchyla zaskarżone postanowienie oraz poprzedzające je postanowienie organu pierwszej instancji; II. zasądza od Dyrektora Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej Państwowego Gospodarstwa Wodnego Wody Polskie we [...] na rzecz skarżącego kwotę 597 (słownie: pięćset dziewięćdziesiąt siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.


UZASADNIENIE

Wnioskiem z dnia [...] marca 2019 r. skierowanym do Państwowego Gospodarstwa Wodnego Wody Polskie Zarząd Zlewni w [...] pełnomocnik K. R. – nawiązując do wcześniejszej korespondencji w przedmiocie obniżenia na zastawce w [...] poziomu wody w kanale ([...]) i jeziorze [...] do poziomu 78,40 m n.p.m. – wystąpił o wszczęcie w trybie art. 410 Prawa wodnego, postępowania dotyczącego pozwolenia wodnoprawnego mającego za przedmiot zastawkę w [...] i wskazanie w decyzji podmiotu zobowiązanego do piętrzenia wody. Pełnomocnik wnioskodawcy wyjaśnił, że na skutek podniesienia wody w kanale i jeziorze [...], zalewane są zabudowania na stanowiącej własność skarżącego działce nr [...] w miejscowości [...], gmina [...]. Mimo wielu sygnalizacji poziom wody nie został obniżony, co prowadzi do dalszych szkód.

Postanowieniem z dnia [...] kwietnia 2019 r., wydanym na podstawie art. 61 a § 1 i § 2 k.p.a., Dyrektor Zarządu Zlewni w [...] Państwowego Gospodarstwa Wodnego Wody Polskie odmówił wszczęcia postępowania w sprawie wydania decyzji nakazującej zakładowi posiadającemu pozwolenie wodnoprawne na piętrzenie wody na "[...]" w miejscowości [...], gmina [...], wykonania ekspertyzy bądź opracowania lub zaktualizowania instrukcji gospodarowania wodą.

Uzasadniając powyższe rozstrzygnięcie organ stwierdził, że żądanie wszczęcia postępowania - w oparciu o art. 410 Prawa wodnego - zmierzającego do wydania decyzji nakazującej zakładowi posiadającemu pozwolenie wodnoprawne na piętrzenie wody na "[...]" wykonanie ekspertyzy bądź opracowania lub zaktualizowania instrukcji gospodarowania wodą jest bezpodstawne, ponieważ ostatnie pozwolenie wodnoprawne na piętrzenie na ww. budowli, wydane dla [...] spółki z o.o. straciło ważność po dnu [...] grudnia 2015 r. Natomiast pozwolenie wodnoprawne z dnia [...] kwietnia 2016 r. wydane decyzją Starosty [...] na rzecz [...] Sp. z o.o. zobowiązywało jedynie do utrzymania piętrzenia na "[...]" na czas rozbiórki grobli i budowy mostu kładki dla pieszych nad [...].

W zażaleniu na powyższe postanowienie, pełnomocnik wnioskodawcy wniósł o jego zmianę i wszczęcie postępowania w przedmiocie pozwolenia wodnoprawnego mającego za przedmiot zastawkę na "[...]", ewentualnie o jego uchylenie i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia organowi pierwszej instancji. Nie zgadzając się z kwestionowanym aktem, pełnomocnik stwierdził, że organ nie zrozumiał wniosku strony. Jego intencją jest bowiem uregulowanie piętrzenia wody na kanale i jeziorze [...], a więc na sporych akwenach wodnych. Sytuacja w której - jak wskazuje organ pierwszej instancji - nie ma podmiotu obowiązanego do piętrzenia wody, jest niedopuszczalna, gdyż powoduje zagrożenie zdrowia życia oraz mienia podmiotów przebywających w pobliżu przedmiotowych akwenów.

Dyrektor Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej we [...] Państwowego Gospodarstwa Wodnego Wody Polskiego – po rozpatrzeniu powyższego zażalenia - postanowieniem z dnia [...] lipca 2019 r., na podstawie art. 138 § 1 w związku z art. 124 i 144 k.p.a, utrzymał w mocy postanowienie organu pierwszej instancji.

W uzasadnieniu, po przywołaniu art. 61 a § 1 k.p.a. i wyjaśnieniu jego treści organ wskazał, że zgodnie z art. 410 ust. 1 Prawa wodnego, "jeżeli w związku z udzieleniem pozwolenia wodnoprawnego nastąpiło naruszenie interesów osób trzecich, właściwy organ mając na uwadze, że korzystanie z wód nie może powodować pogorszenia stanu wód zależnych, marnotrawstwa wody lub energii wody, a także nie może wyrządzać szkód, może w drodze decyzji nałożyć na zakład posiadający pozwolenie wodnoprawne obowiązek: 1/ wykonania ekspertyzy; 2/ opracowania lub zaktualizowania instrukcji gospodarowania wodą i przedstawienia ich w terminie określonym w decyzji". W związku z powyższym organ II instancji podzielił stanowisko organu pierwszej instancji co do tego, że obwiązki wymienione w art. 410 ust. 1 Prawa wodnego można nałożyć jedynie na podmiot posiadający pozwolenie wodnoprawne, a w niniejszej sprawie, brak jest takiego podmiotu.

Pozwolenie wodnoprawne udzielone [...] w [...] sp. z o.o. na szczególne korzystanie z wód, obejmujące piętrzenie wody na kanale [...] i utrzymania poziomu lustra wody w jeziorze [...], wygasło bowiem z dniem [...] grudnia 2015 r. a po tym terminie nie zostały udzielone żadne pozwolenia wodnoprawne uprawniające do korzystania z tych wód. Uwzględniając, że organy związane są zakresem wniosku strony i nie mogą same kształtować żądania strony, prawidłowe jest więc rozstrzygnięcie o odmowie wszczęcia postępowania z art. 410 Prawa wodnego.

Nie godząc się z powyższym rozstrzygnięciem w skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu, pełnomocnik K. R. zarzucił organowi naruszenie przepisów postępowania mających istotny wpływ na wynik sprawy poprzez przeprowadzenie postępowania wbrew regulacjom art. 7, art. 75 i art. 77 § 1 k.p.a., w szczególności pominięcie decyzji Starosty [...] z dnia [...] kwietnia 2016 r. udzielającej pozwolenia wodnoprawnego związanego z kanałem [...] i jeziorem [...]. Zarzucając powyższe pełnomocnik wniósł o uchylenie postanowienia I i II instancji, o zasądzenie kosztów postępowania oraz o przeprowadzenie dowodu z pisma PGW Wody Polskie z dnia [...] lutego 2018 r. kierowanego do skarżącego, na okoliczność urzędowego potwierdzenia istnienia pozwolenia wodnoprawnego z dnia [...] kwietnia 2016 r. dotyczącego kanału [...] i jeziora [...].

W uzasadnieniu skargi, jej autor zakwestionował stanowisko organu II instancji co do tego, że po dniu [...] grudnia 2015 r. nie zostało udzielone żadne pozwolenie wodnoprawne uprawniające do korzystania z przedmiotowych wód. Organ ten pominął bowiem bardzo istotny dowód jakim jest decyzja z dnia [...] kwietnia 2016 r. udzielając [...] sp. z o.o. w [...], pozwolenia wodnoprawnego na rozbiórkę części grobli i budowę w tym miejscu mostu – kładki dla pieszych nad Kanałem [...] w miejscowości [...], w której w pkt II ppkt 3 zastrzeżono, że "przed przystąpieniem do rozbiórki grobli należy utrzymywać piętrzenie wody jeziora [...] na budowli z bunkrem w km 21+928 kanału [...] na rzędnej 78,40 m n.p.m.", a w pkt III ppkt 4 zobowiązano użytkownika do: "zamontowania znaku wodnego, poprzez uprawnionego geodetę oraz utrzymywania piętrzenia wody jeziora [...] na budowli hydro-technicznej ([...]) w km 21+928 kanału [...] na rzędnej 78,40 m n.p.m". Decyzja została dostrzeżona przez organ pierwszej instancji, który jednak nieprawidłowo i zupełnie niezrozumiale przyjął, wbrew literalnemu brzmieniu przywołanych wyżej postanowień, że ww. pozwolenie wodnoprawne zobowiązywało jedynie do utrzymywania piętrzenia wód na czas rozbiórki grobli i budowy mostu – kładki. Zdaniem strony, postanowienia zawarte w ww. punktach decyzji dotyczą zaś utrzymywania piętrzenia wody jeziora [...] na budowli hydrotechnicznej ([...]) w km 21+928 kanału [...] na rzędnej 78,40 m n.p.m przed przystąpieniem do prac, w trakcie prac oraz po zakończeniu. W ocenie skarżącego, stanowisko organu pierwszej instancji budzi wątpliwości, w kontekście pisma z dnia [...] lutego 2018 r. w którym Dyrektor Zarządu Zlewni stwierdził, w oparciu o ww. pozwolenie wodnoprawne z dnia [...] kwietnia 2016r., że podmiotem odpowiedzialnym za piętrzenie wody jeziora [...] na budowli hydrotechnicznej ([...]) w km 21+928 kanału [...] na rzędnej 78,40 m n.p.m., jest podmiot na rzecz którego wydano pozwolenie wodnoprawne, tj [...] Sp.z o.o w [...]. Wskutek pominięcia powyższej decyzji organ odwoławczy wadliwie uznał, że brak jest podmiotu na który należało nałożyć obowiązki wymienione w art. 410 Prawa wodnego.

W odpowiedzi na skargę, organ administracji wniósł o jej oddalenie podtrzymując w całości argumentację i wywody prawne zawarte w kwestionowanym postanowieniu.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje.

Podstawę prawną zaskarżonego postanowienia stanowi art. 61a § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz. U. z 2018 r. poz. 2096, dalej jako "k.p.a."). Zgodnie z tym przepisem, gdy żądanie wszczęcia postepowania o którym mowa w art. 61, zostało wniesione przez osobę nie będącą stroną lub z innych uzasadnionych przyczyn postępowanie nie może być wszczęte, organ administracji publicznej wydaje postanowienie o odmowie wszczęcia postępowania.

W świetle przywołanego przepisu podstawą do odmowy wszczęcia postępowania mogą być zatem dwa rodzaje przesłanek: pierwsze, o charakterze podmiotowym (w szczególności wniesienie podania przez osobę niebędącą stroną), drugie, o charakterze przedmiotowym, które pozostają w związku z przedmiotem postępowania administracyjnego i mieszczą się w pojęciu "innych uzasadnionych przyczyn".

W niniejszej sprawie organy administracji podstawę do wydania postanowienia o odmowie wszczęcia postępowania wywodzą z przesłanek przedmiotowych, które mieścić się powinny w "innych uzasadnionych przyczynach" o których stanowi art. 61a § 1 k.p.a. W zaskarżonym postanowieniu jako przeszkodę odmowy wszczęcia postępowania wskazano bowiem brak podmiotu na który można nałożyć obowiązki określone w art. 410 Prawa wodnego, czyli podmiotu uprawnionego z pozwolenia wodnoprawnego związanego z kanałem [...] i jeziorem [...]uprawniające go do korzystania z tych wód.

W ocenie Sądu stanowisko to jest co najmniej przedwczesne i podjęte zostało z naruszeniem przepisów prawa procesowego, które to naruszenie mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

W pierwszym rzędzie zauważyć należy, że na ocenę prawidłowości kontrolowanego postanowienia wpływ ma nie tylko spełnienie przesłanek ustawowych uprawniających organ do jego wydania (wynikających z art. 61a § 1 k.p.a.) ale także zgodność określonego przez organy przedmiotu którego dotyczy odmowa wszczęcia postępowania z przedmiotem określonym przez podmiot wnioskujący o wszczęcie postępowania.

W świetle reguły zawartej w art. 61 § 1 k.p.a. ( zgodnie z którą postępowanie administracyjne wszczyna się na żądanie strony lub z urzędu) przyjmuje się, że w przypadku, gdy przepis prawa materialnego nie reguluje expressis verbis inicjatywy wszczęcia postępowania w danej kategorii spraw administracyjnych, jeżeli przedmiotem postępowania jest określenie ciążących na jednostce obowiązków, ograniczenie lub cofnięcie uprawnień - wszczęcie postępowania następuje z urzędu. Natomiast, gdy chodzi ustalenie sytuacji prawnej jednostki w zakresie jej uprawnień, zgodnie z zasadą, że jednostka rozporządza swoim prawem, wszczęcie postępowania następuje na jej wniosek. W szczególności, wówczas przedmiot postępowania administracyjnego wyznacza żądanie strony i podane przez nią okoliczności faktyczne. W orzecznictwie utrwalone jest stanowisko, że organ administracji publicznej nie jest władny do zmiany żądania strony lub jego kwalifikacji prawnej, które należy oceniać na podstawie treści wniesionego przez nią pisma ( por. wyrok NSA z 11.06.1990r. I SA 367/90, ONSA 1990, Nr 2-3, poz. 47. Jak wskazano słusznie w wyroku NSA z 17.09.1992r. III SA 949/92 ( KPA z orzecznictwem NSA, SN i TK pod red. R. Hausera , W-wa 1995 , str. 154 ): " O tym, jaki charakter ma pismo strony, decyduje sama strona, której nie można również odmówić prawa do zmiany żądania lub też do jego modyfikacji na wstępnym etapie a nawet w toku postępowania. Jeśli charakter pisma budzi wątpliwości, organ administracji ma obowiązek wyjaśnić rzeczywistą wolę strony".

W niniejszej sprawie postanowienia organów poddane kontroli sądowej, zainicjowane zostały wnioskiem pełnomocnika skarżącego z dnia [...] marca 2019 r. o wszczęcie - w trybie art. 410 Prawa wodnego - postępowania dotyczącego pozwolenia wodnoprawnego mającego za przedmiot zastawę na [...] (jak w korespondencji z "[...] października 2018 r.") i wskazanie w decyzji podmiotu zobowiązanego do piętrzenia wody. W uzasadnieniu podania wyjaśniono, że strona żąda wszczęcia postępowania w związku z podtapianiem jej działki, co wiąże ze zbyt wysokim poziomem wód w kanale [...] i jeziorze [...] powodującym po jej stronie szkody. Powyższe wskazuje zatem, że strona domagała się wszczęcia postępowania w sprawie naruszenia jej interesu prawnego będącego wynikiem podtapiania zabudowań na działce, na skutek nieprawidłowego poziomu ww. wód.

Organ pierwszej instancji odczytał wniosek strony jako żądanie wydania decyzji o której stanowi art. 410 ust. 1 Prawa wodnego, a więc decyzji nakładającej na zakład posiadający pozwolenie wodnoprawne na piętrzenie wody na "[...]" wykonania ekspertyzy bądź opracowania lub zaktualizowania instrukcji gospodarowania wodami.

Stwierdzić zatem należy, że strona co prawda wskazała w swoim wniosku jako podstawę prawną działania art. 410 Prawa wodnego, jednak nie sformułowała wprost żądania wydania decyzji nakładającej na określony podmiot (podmiotu wykonującego pozwolenie wodnoprawne w ogóle nie wskazała) obowiązki o których mowa w ust. 1 art. 410 Prawa wodnego. Domagała się natomiast określenia w decyzji podmiotu zobowiązanego do piętrzenia wody w kanale [...] i jeziorze [...]. W tej sytuacji nie można przyjąć, że organ pierwszej instancji ustalił w sposób prawidłowy rzeczywisty zakres żądania strony. Wskazana we wniosku podstawa prawna procedowania nie przystaje bowiem do żądania określenia podmiotu zobowiązanego do piętrzenia wody.

Wniosek taki potwierdza treść zażalenia, w którym pełnomocnik skarżącego wprost wskazał, że organ pierwszej instancji nie zrozumiał wniosku o wszczęcie postępowania. Jak wyjaśnił, intencją wnioskodawcy jest bowiem – wobec wskazania przez organ pierwszej instancji, że w chwili obecnej nie ma podmiotu obowiązanego do piętrzenia wody - doprowadzenie do uregulowania piętrzenia wody na kanale [...] i jeziorze [...] w związku ze szkodami jakie doznaje na skutek zalewania jego nieruchomości.

W tym miejscu zauważyć należy, że powyższa argumentacja zawarta w zażaleniu, została pominięta przez organ rozpatrujący ten środek zaskarżenia. Organ drugiej instancji nie odniósł się bowiem w ogóle do prawidłowości określenia przedmiotu postępowania którego wszczęcia odmówił organ pierwszej instancji, jak też nie ocenił, czy w świetle zgłaszanych przez stronę okoliczności dotyczących naruszenia jej interesu, istniały podstawy do przyjęcia, że inicjatywa wszczęcia postępowania przysługuje wyłącznie stronie.

Organ II instancji nie dostrzegł zwłaszcza, że w świetle argumentacji zażalenia i zgłaszanych przez pełnomocnika strony żądań, brak było jednoznacznych podstaw do zakwalifikowania wystąpienia zawartego w piśmie z dnia [...] marca 2019r. jako wniosku o wydanie decyzji nakazującej podmiotowi posiadającemu pozwolenie wodnoprawne na piętrzenie wody, obowiązku wykonania ekspertyzy lub instrukcji gospodarowania wodą. Strona zgłaszała przede wszystkim fakt naruszenia jej interesu na skutek podtapiania zabudowań w związku z podwyższonym poziomem wód i domagała się wskazania podmiotu odpowiedzialnego za utrzymanie odpowiedniego poziomu wody w kanale i jeziorze. Wobec rozbieżności pomiędzy treścią żądania a wskazaną we wniosku podstawą prawną, brak było podstaw na etapie postępowania zażaleniowego, do uznania, że przedmiot żądania strony został jednoznacznie ustalony. W tej sytuacji, także wobec złożonego w zażaleniu oświadczenia pełnomocnika, należał podjąć kroki celem ustalenia jaka jest rzeczywista wola strony.

Organ odwoławczy nie bacząc jednak na prawidłowość zakwalifikowania żądania strony, podtrzymał rozstrzygnięcie organu pierwszej instancji o odmowie wszczęcia postępowania w takim przedmiocie jak określił to organ pierwszej instancji.

W kontekście przedstawionych uwag stwierdzić należy, że po wpłynięciu wniosku strony, organy – zwłaszcza organ II instancji – nie wywiązały się z obowiązku dokładnego określenia żądania, tj. zakresu złożonego wniosku i oczekiwań wyrażonych w piśmie z dnia [...] marca 2019 r., co z kolei pozwoliłoby na odpowiednie ich zakwalifikowanie i na określenie charakteru postępowania i jego przedmiotu, ze wskazaniem czy istnieje norma prawa materialnego i jaka, która mogłaby stanowić podstawę rozstrzygnięcia administracyjnego. W ocenie Sądu, nie można uznać za prawidłowej praktyki odmowy wszczęcia postępowania, bez jednoznacznego i bezspornego ustalenia zakresu żądania strony i przedmiotu sprawy administracyjnej. Od tego bowiem czego dany wniosek dotyczy zależeć będzie ewentualne wszczęcie (lub nie) postępowania w sprawie administracyjnej.

Reasumując Sąd uznał, że organ II instancji naruszył przepisy postępowania administracyjnego wyrażone w art. 7 art. 77 i art. 80 k.p.a. Godzi się bowiem wskazać, że fundamentalną zasadą postępowania administracyjnego jest spoczywający na organie obowiązek podjęcia wszelkich niezbędnych kroków w celu dokładnego wyjaśnienia sprawy - art. 7 k.p.a. Właściwe ustalenie stanu faktycznego - niezbędne dla prawidłowości podejmowanych decyzji - wymaga z kolei wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia całości materiału dowodowego - art. 77 k.p.a. Dokładne wyjaśnienie stanu faktycznego w rozumieniu art. 7 k.p.a obejmuje również ustalenie przez organ administracji treści rzeczywistego żądania strony. Organ zobowiązany jest zatem z urzędu podjąć czynności wyjaśnienia żądania strony (tak: wyrok NSA z dnia 7 kwietnia 1992 r. IV SA 1378/91, niepubl.). Dodać również należy, że zasada uwzględniania interesu społecznego i słusznego interesu obywateli obowiązuje już na etapie wstępnych czynności wyjaśniających a potem w całym ciągu postępowania administracyjnego od chwili wszczęcia postępowania do momentu wydania decyzji. Na etapie czynności wstępnych, istotne bowiem jest, że o tym jaki charakter ma mieć pismo wniesione przez stronę w postępowaniu administracyjnym i jaki jest przedmiot żądania decyduje ostatecznie strona, a nie organ administracyjny, do którego pismo to skierowała. W razie wątpliwości, organ administracyjny mając na względzie postanowienia art. 7 – 9 kpa winien zapytać stronę o wyrażenie swojego stanowiska i wyjaśnić ewentualne wątpliwości (por: wyrok NSA z dnia 23 kwietnia 1993r., sygn. akt SA/Kr 2342/92, niepubl.). Naruszenie tych zasad doprowadziło w niniejszej sprawie do naruszenia, przywołanej wyżej, skodyfikowanej w art. 7 k.p.a. zasady dokonania niezbędnych ustaleń tak, aby w sposób niebudzący wątpliwości wyjaśnić stan faktyczny sprawy i pogłębić zaufanie obywateli do organów Państwa. Powyższa zasada pozostaje w związku z zasadą praworządności, albowiem właściwe ustalenie stanu faktycznego sprawy jest niezbędnym elementem prawidłowego zastosowania normy prawa materialnego.

Nie usunięcie przez organ drugiej instancji wskazanych nieprawidłowości powoduje, że takimi samymi uchybieniami dotknięte jest także orzeczenie organu pierwszej instancji.

W niniejszej sprawie naruszony został także przepis art. 61a § 1 k.p.a., co pozostaje w bezpośrednim związku z naruszeniem przywołanych wyżej ww. dyrektyw procesowych .

Jak wcześniej zauważono, orzekając o odmowie wszczęcia postępowania organy wskazały na przesłanki przedmiotowe odmowy, objęte w art. 61a § 1 k.p.a. zakresem wyrażenia "uzasadnione przyczyny". Pojęcia tego ustawodawca jednak nie zdefiniował pozostawiając to orzecznictwu i doktrynie. Jak natomiast wyjaśnił Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 28 grudnia 2018 r., sygn. akt I OSK 1948/18", przez inne uzasadnione przyczyny należy przez nie rozumieć sytuacje, które w sposób oczywisty, przy pierwszym zestawieniu zakresu żądania wniosku z obowiązującym stanem prawnym, stanowią przeszkodę do wszczęcia postępowania. Taki przypadek zachodzi np. gdy: żądanie dotyczy sprawy, która nie podlega załatwieniu w formie decyzji administracyjnej; żądanie wniesiono w sprawie rozstrzygniętej już decyzją lub w której toczy się postępowanie przed właściwym organem administracji; żądanie wniesiono po upływie terminu określonego w ustawie dla dochodzenia określonych praw; brak jest podstawy materialnoprawnej do rozpatrzenia żądania w trybie administracyjnym."

Podzielając powyższe stanowisko dodać należy, że samo wystąpienie omawianej przeszkody nie decyduje per se o wydaniu postanowienia o odmowie wszczęcia postępowania, albowiem wymagana jest oczywistość jej występowania już na wstępnym etapie procedowania.

Cecha "oczywistości" przeszkody w prowadzeniu postępowania może być pojmowana z kolei jako sytuacja, w której przeszkoda wynika z niezgodności prowadzenia postępowania z podstawowymi zasadami prawa administracyjnego albo jako jawność, wyrazistość, całkowita dostępność poznawcza jej istnienia. Stan taki obejmują przywołanej wyżej sytuacje: gdy w tej samej sprawie postępowanie administracyjne już się toczy lub zapadło już rozstrzygnięcie albo, gdy sprawa w ogóle nie podlega załatwieniu przez organ w drodze decyzji administracyjnej. Oczywistą przeszkodą w tym znaczeniu jest także cywilny charakter sprawy, leżący poza kognicją organów administracji publicznej oraz poza kognicją sądów administracyjnych. Co istotne, o oczywistości istnienia przeszkody dla wszczęcia postępowania można też mówić, gdy wynika ona z treści samego wniosku o wszczęcie postępowania, faktów powszechnie znanych lub znanych organowi z urzędu (art. 77 § 4 k.p.a.), bądź z dokumentów urzędowych, którymi dysponuje organ. Chodzi zatem o sytuację, w której przeszkoda dla wszczęcia postępowania jest widoczna bez zbierania informacji, dowodów i wyjaśnień w rozumieniu art. 12 § 2 k.p.a.

W niniejszej sprawie tego rodzaju oczywiste przeszkody do wszczęcia postępowania nie zostały wykazały. Jeżeli bowiem organy nie wyjaśniły rzeczywistej woli strony w zakresie zgłoszonego żądania, trudno przyjąć, że wskazana przez organ przeszkoda wszczęcia postępowania jest oczywista. Ponadto, jeżeli skarżący powołał się we wniosku na szkodę jakiej doznaje w wyniku zalewania nieruchomości w związku z podwyższonym poziomem wód jeziora i kanału – co wskazuje na naruszenie jego interesu - to rozstrzygnięcie tak zakreślonej sprawy, wymaga poczynienia przez organy odpowiednich ustaleń faktycznych celem zbadania, który podmiot jest odpowiedziany na gruncie Prawa wodnego za utrzymanie wód ( w tym właściwego poziomu wód) oraz za eksploatowanie (w tym utrzymanie) budowli hydrotechnicznych wskazanych przez stronę. W zależności od poczynionych ustaleń organ mógł bowiem ocenić, czy istnieje materialnoprawna podstawa dla rozstrzygnięcia i odnieść się do wskazanej przez stronę podstawy postępowania. Bez podjęcia czynności wyjaśniających nie da się zaś wyjaśnić powyższych okoliczności. Tym samym nie można przyjąć, że oczywistość przeszkody wszczęcia postępowania wynika już z samego wniosku strony i możliwa była do ustalenia bez żadnych czynności wyjaśniających.

Zauważyć także należy, że stanowisko organu II insatncji, co do tego, że po wygaśnięciu pozwolenia wodnoprawnego na szczególne korzystanie z wód udzielonego decyzją z dnia [...] lipca 2005 r. [...], nie zostało żadnemu podmiotowi udzielone pozwolenie wodnoprawne uprawniające do korzystania z wód związane z kanałem [...] i jeziorem [...], pozostaje w sprzeczności z uzasadnieniem organu pierwszej instancji w którym podano, że decyzją z dnia [...] kwietnia 2016 r. udzielone zostało pozwolenie wodnoprawne na rzecz [...] w [...] zobowiązujące użytkownika do piętrzenia wody na [...] na czas rozbiórki grobli i budowy mostu – kładki dla pieszych nad Kanałem [...]. W ocenie Sądu nie jest także jednoznaczne i oczywiste – jak przyjął to organ pierwszej instancji - że pozwolenie wodnoprawne na rzecz [...] obejmuje tylko okres rozbiórki i budowy grobli, skoro w piśmie z dnia [...] lutego 2018 r. kierowanym do pełnomocnika skarżącego, ten sam organ stwierdza, że według ww. pozwolenia wodnoprawnego podmiotem odpowiedzianym za piętrzenie wody jeziora [...] na budowli hydrotechnicznej jest [...] a wątpliwości budzi okres w jakim obowiązuje bądź obowiązywało zobowiązanie do piętrzenia wody. Organ domniemuje jedynie, że zobowiązanie to dotyczyło bezpośrednio okresu przed przystąpieniem do realizacji, jak i samej realizacji inwestycji objętej przedmiotowym pozwoleniem. W lutym 2018 r. kwestia ta nie jawiła się więc jako oczywista i nie wynika z akt sprawy, co w tym względzie zmieniło się w okresie do wydania postanowienia o odmowie wszczęcia postępowania.

Sąd zauważa także, że na obecnym etapie nie można odnieść się do powyższej kwestii, skoro w aktach sprawy brak jest dokumentu który mógłby być uznany za ww. decyzję lub choćby jej kopię. Załączono jedynie komputerowy wydruk decyzji z dnia [...] kwietnia 2016 r. w którym brak jest wskazania organu wydającego ten akt, jak też podpisu osoby upoważnionej do jego wydania. Trudno jedynie w oparciu o taki wydruk przeprowadzać analizę wiążących zobowiązań decyzji. Niewątpliwie materiał w tym zakresie wymagał uzupełnienia o odpowiednie dokumenty które pozyskane powinny być od organu wydającego ww. decyzję i które pozwoliłaby na ustalenie powyższej kwestii. Przyjmując stanowisko, że przedmiotowa decyzja nakazywała piętrzenie wód jedynie w okresie poprzedzającym budowę i w czasie budowy inwestycji organ pierwszej instancji nie określił jednak, czy przystąpiono do wykonania inwestycji inwestycja i czy została ona już zakończona.

W tym stanie rzeczy zaskarżone postawnie jak też poprzedzające je postanowienie organu I instancji ze względu na naruszenie wskazanych wyżej przepisów prawa procesowego podlegały uchyleniu.

Wskazania co do dalszego postępowania wynikają z treści niniejszego wyroku, przy czy w pierwszym rzędzie organ ustali w sposób nie budzący wątpliwości jaki jest rzeczywisty przedmiot żądania strony.

Wobec stwierdzenia przez Sąd ww. uchybień, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. "c" ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzeczono jak w sentencji wyroku. Orzeczenie o kosztach swoje wsparcie znajduje zas w art. 200 ww.ustawy.