Wyrok WSA w Krakowie, sygn. akt II SA/Kr 66/23
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie
Data orzeczenia: 2023-05-24 00:00:00+02:00 (orzeczenie nieprawomocne)
Symbol z opisem: 6010 Pozwolenie na budowę, użytkowanie obiektu lub jego części,  wykonywanie robót budowlanych innych niż budowa obiektu, prz
Skarżony organ: Wojewoda
Treść wyniku: oddalono skargę

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Małgorzata Łoboz Sędzia WSA Magda Froncisz (spr.) Asesor WSA Anna Kopeć po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 24 maja 2023 r. przy udziale Prokuratora Prokuratury Rejonowej Kraków-Śródmieście Wschód w Krakowie Tomasza Waszczuka sprawy ze skargi K. P. na postanowienie Wojewody Małopolskiego z dnia 25 października 2022 r. znak: WI-I.7840.2.78.2021.MA w przedmiocie odmowy wstrzymania wykonania decyzji oddala skargę.


UZASADNIENIE

Prezydent Miasta Krakowa postanowieniem z 1 lipca 2021 r. znak: AU-01-1.6740.1.284.2021.MMI, po rozpatrzeniu wniosku K. P., odmówił wstrzymania wykonania ostatecznej decyzji nr 25/6740.1/2021 z 8 stycznia 2021 r. znak: AU-01-1.6740.1.1934.2020.ERM zatwierdzającej projekt budowlany i udzielającej pozwolenia na budowę dla zamierzenia inwestycyjnego pn. budowa budynku mieszkalnego jednorodzinnego wraz z instalacjami wewnętrznymi (elektryczną, wod.-kan., gazową, c.o., wentylacją mechaniczną i klimatyzacją), wewnętrzną linią zasilającą elektryczną, budową zewnętrznych odcinków wewnętrznej instalacji kanalizacji sanitarnej, budową kanalizacji deszczowej do zbiornika na wody opadowe oraz zagospodarowaniem terenu pod wjazd oraz dojście i dojazd do budynku na dz. nr [...], obr[...] przy ul. [...] w K..

Jako podstawę prawną postanowienia organ I instancji wskazał art. 152 § 1 w zw. z art. 123 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2021 r., poz. 735), dalej "K.p.a.".

W uzasadnieniu postanowienia organ I instancji wskazał, że Prezydent Miasta Krakowa ww. decyzją z 8 stycznia 2021 r., nr 25/6740.1/2021 zatwierdził projekt budowlany i udzielił A. G. pozwolenia na budowę powyżej wskazanej inwestycji.

Następnie 8 lutego 2021 r. do organu I instancji wpłynęło pismo K. P., której organ I instancji nie uznał za stronę postępowania zakończonego ww. decyzją, stanowiące odwołanie od tego orzeczenia.

W wyniku rozpatrzenia ww. złożonego środka zaskarżenia Wojewoda Małopolski postanowieniem z 23 kwietnia 2021 r. znak: WI-I.7840.2.21.2021.MO, stwierdził, że zostało ono wniesione z uchybieniem terminu, o którym w mowa w art. 129 § 2 K.p.a. Zatem ww. decyzja z 8 stycznia 2021 r. stała się ostateczna z dniem 23 stycznia 2021 r.

W dniu 2 marca 2021 r. do Prezydenta Miasta Krakowa wpłynął wniosek K. P. zawierający żądanie wznowienia postępowania w sprawie zakończonej powyższą ostateczną decyzją z 8 stycznia 2021 r. Zdaniem wnioskodawczyni ww. decyzja z 8 stycznia 2021 r. została wydana z naruszeniem przepisów prawa, w związku z czym wniosła o wznowienie postępowania na postawie art. 145 § 1 pkt 4 K.p.a., czyli ze względu na brak udziału strony w postępowaniu bez własnej winy.

Wraz z wnioskiem o wznowienie postępowania został złożony również wniosek o wstrzymanie wykonania przedmiotowej decyzji na podstawie art. 152 K.p.a.

Następnie postanowieniem z 30 czerwca 2021 r., znak: AU-01-1.6740.1.284.2021.MMI organ I instancji wznowił postępowanie w przedmiotowej sprawie.

Natomiast rozpoznając wniosek o wstrzymanie organ I instancji wydał opisane na wstępie postanowienie z 1 lipca 2021 r. odmawiające wstrzymania wykonania ostatecznej decyzji z 8 stycznia 2021 r.

W ocenie organu I instancji nie zachodzą przesłanki wskazujące na prawdopodobieństwo uchylenia decyzji w wyniku wznowienia postępowania określonego w art. 152 § 1 K.p.a.

Prezydent podkreślił, że z treści przytoczonego przepisu wynika, iż ustawodawca zawęził krąg podmiotów uprawnionych do złożenia wniosku o wstrzymanie wykonania decyzji, stanowiąc, że wstrzymanie ich wykonania może nastąpić z urzędu lub na żądanie wyłącznie strony.

Dalej organ I instancji wskazał, że w toku postępowania wyjaśniającego ponownie dokonał analizy obszaru oddziaływania obiektu, który zgodnie z art. 3 pkt 20 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane (Dz.U. z 2021 r., poz. 2351 ze zm.), dalej "P.b.", stanowi teren wyznaczony w otoczeniu obiektu budowlanego na podstawie przepisów odrębnych, wprowadzających związane z tym obiektem ograniczenia w zagospodarowaniu tego terenu. Ponowna ocena zakresu oddziaływania obiektu objętego wnioskiem o pozwolenie na budowę, wykazała, iż działka nr [...] obr[...], której właścicielem jest wnioskodawczyni, nie znajdowała się w obszarze oddziaływania obiektu budowlanego, a co za tym idzie wnioskodawczyni nie przysługiwał przymiot strony w postępowaniu zakończonym wydaniem decyzji z 8 stycznia 2021 r.

Brak uznania działki nr [...] "za działkę znajdującą się w obszarze oddziaływania obiektu budowlanego, a co za tym idzie nie uznanie właściciela tej działki za stronę tego postępowania, nie czyni dostatecznym stopień prawdopodobieństwa uchylenia przedmiotowej decyzji pozwolenia na budowę w wyniku wznowienia postępowania".

Na powyższe postanowienie skarżąca złożyła zażalenie podnosząc m.in., że realizacja kwestionowanej inwestycji, która oddziałuje negatywnie na jej nieruchomość, spowoduje dla niej niepowetowaną szkodę. Zarzuciła, że jej budynek na działce nr [...] ulegnie trwałemu zacienieniu, a naruszenie gospodarki wodnej uruchomi osuwisko, co grozi zawaleniem się budynku i katastrofą budowlaną.

Przedmiotowa inwestycja jest w ciągłej realizacji budowlanej, co stale pogarsza istniejącą sytuację. Co więcej organ z urzędu miał wiedzę o tym, że toczy się postępowanie administracyjne i sądowoadministracyjne w związku z zalewaniem wodami gruntowymi przez działkę inwestycyjną nr [...].

Decyzja z 8 stycznia 2021 r. nie tylko, że została wydana po wadliwie przeprowadzonym postępowaniu, ale również narusza prawo oraz doprowadzi do powstania trwałych i negatywnych skutków w postaci obniżenia wartości nieruchomości sąsiedniej, a także zagrożenia bezpieczeństwa.

Zdaniem skarżącej realizowana inwestycja ma bezpośredni wpływ na dalsze intensywne zalewania wodami gruntowymi działki nr [...] oraz na zablokowanie ich dotychczasowego odprowadzenia, zgodnie z kierunkiem spadku terenu. Posadowienie realizowanego budynku na działce nr [...] doprowadziło do naruszenia i przerwania napięciowej warstwy wodonośnej pod powierzchnią terenu.

Skarżąca zarzuciła, że sprzeczne z zasadą dobrego sąsiedztwa jest zacienianie jej budynku w reprezentacyjnej części frontowej, od jedynej nasłonecznionej, zachodniej strony. Zacienienie przyczyni się do zawilgocenia pomieszczeń.

Podniosła również, że doszło do bezprawnego przywłaszczenia terenu działki nr [...] o szerokości pasa 80 cm, na rzecz przedmiotowej inwestycji, w celu pozyskania wymaganego współczynnika intensywności zabudowy wymaganej przez m.p.z.p. oraz odległości od granicy wymaganej przepisami P.b.

Zarzuciła, że nie ma prawnego, ani faktycznego uzasadnienia dla zrealizowania dwuspadowego dachu o nachyleniu połaci 37° z wysokimi kominami, który zacieni jej budynek. Podniosła, że jej budynek jest już trwale przesłonięty i zacieniany przez sąsiedni budynek mieszkalny na działce nr [...].

Wskazała, że NSA w wyroku z 10 listopada 2020 r., sygn. II OSK 1946/20 uwzględniającym jej skargę kasacyjną, uznał, że kwestia zbadania stosunków wodnych i ich naruszenia przez inwestycję wymaga powołania biegłego hydrologa.

Wojewoda Małopolski postanowieniem z 25 października 2022 r., znak: WI-I.7840.2.78.2021.MA, po rozpatrzeniu zażalenia K. P., na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 w zw. z art. 144 K.p.a. i art. 82 ust. 3 P.b., utrzymał w mocy opisane na wstępie postanowienie Prezydenta Miasta Krakowa z 1 lipca 2021 r. znak: AU-01-1.6740.1.284.2021.MMI.

W uzasadnieniu postanowienia organ II instancji w pierwszej kolejności wskazał, że zastosowanie w sprawie znajdują przepisy P.b. sprzed nowelizacji, która weszła w życie 19 września 2020 r.

Kolejno opisał przebieg postępowania i stwierdził, że przedmiotem niniejszego postępowania (tj. postępowania zażaleniowego dotyczącego wstrzymania wykonania decyzji o pozwoleniu na budowę), nie jest dokonanie merytorycznej oceny pozwolenia na budowę.

Wyjaśnił, że właściwy organ powinien wziąć pod uwagę wszystkie dostępne na tym etapie postępowania okoliczności faktyczne i prawne, przede wszystkim materiał dowodowy zawarty w aktach sprawy zakończonej dotychczasową decyzją i na tej podstawie wstępnie ocenić, czy istnieją podstawy do przyjęcia, że decyzja zostanie uchylona.

Następnie wskazał, że skarżąca jest właścicielem działki nr [...]. Nieruchomość ta bezpośrednio graniczy z terenem inwestycji, który stanowi działkę nr [...]. Projektowany budynek, o wysokości 3,28 m – część garażowa i 10 m – część mieszkalna, zlokalizowany jest w odległości 4,43 m od granicy z działką skarżącej – część garażowa i ponad 11 m - część mieszkalna (minimalne odległości). Częściowo w granicy z działką skarżącej będą wykonywane roboty budowlane polegające na realizacji dojścia i dojazdu do budynku kostką brukową.

Co więcej, z projektu budowlanego wynika, że projektowany obiekt budowlany będzie częściowo zacieniał istniejący budynek skarżącej. Na stronie 9 projektu budowlanego – tom I - odnosząc się do równonocy wiosennej wyjaśniono, że pełne nasłonecznienie istniejący budynek skarżącej będzie posiadał w godzinach 7:00-16:00. Natomiast po ewentualnej rozbudowie tego obiektu, projektowana inwestycja cieniowałaby go w godzinach od 15:45-16:15, a pełne nasłonecznienie posiadałby w godzinach od 7:00-15:45. Natomiast w dniach równonocy jesiennej projektowany budynek będzie cieniował istniejący w godzinach od 16:00-17:00, będzie on posiadał pełne nasłonecznienie w godzinach od 7:45-16:00. Natomiast po jego ewentualnej rozbudowie projektowany obiekt cieniowałby potencjalny obiekt w godzinach 15:40–17:00, wówczas pełne nasłonecznienie byłoby w godzinach 7:45-15:40.

Zdaniem organu II instancji niedopuszczalne jest uzależnianie przymiotu strony wyłącznie od negatywnego oddziaływania inwestycji na prawa osób trzecich, czy też od naruszenia ich interesu prawnego. Sama potencjalna możliwość spowodowania szkodliwego oddziaływania inwestycji na nieruchomości sąsiednie, jest wystarczającą przesłanką do uzyskania przymiotu strony w postępowaniu administracyjnym o wydanie decyzji o pozwoleniu na budowę. Stronami postępowania dotyczącego udzielonego pozwolenia na budowę powinny być nie tylko osoby, których interes prawny zostaje naruszony planowanym zamierzeniem inwestycyjnym, ale też takie, na których nieruchomości planowane roboty budowlane mogą potencjalnie oddziaływać.

W ocenie organu II instancji sam fakt, że projektowany obiekt będzie zacieniał istniejący budynek skarżącej – nawet w sposób zgodny z przepisami - przesądza, że winna ona mieć status strony w analizowanym postępowaniu. Projektowana inwestycja będzie bowiem oddziaływała (choćby w dozwolony sposób) na jej nieruchomość. Stronami postępowania o udzielenie pozwolenia na budowę są właściciele nieruchomości, na których zamierzenie inwestycyjne będzie oddziaływać także w dozwolony sposób. Podmioty te mają prawo wglądu do akt sprawy administracyjnej i kontroli czy np. założenia, jakie przyjął projektant i dokonane przez niego wyliczenia, także w zakresie przesłaniania obiektów istniejących przez obiekt projektowany, są prawidłowe. O oddziaływaniu na nieruchomości świadczy fakt, że projektowany obiekt będzie zacieniał także w przewidywalny i dopuszczalny prawem sposób nieruchomość już istniejącą. Jednak według wstępnej oceny, to oddziaływanie nie jest negatywne, co nie daje podstaw do uchylenia przedmiotowej decyzji o pozwoleniu na budowę.

Wojewoda dodał, że północno-wschodni narożnik działki znajduje się na obszarze rozległego, nieaktywnego osuwiska nr [...], w jego południowej części. Jest to dolna część osuwiska obejmująca jęzor osuwiskowy, na którym na głębokości około 4 m od czoła osuwiska zlokalizowany będzie garaż. Osuwisko obecnie należy do nieaktywnych (pismo Wydziału Kształtowania Środowiska z 29 marca 2021 r. znak: WS-10.6580.2.17.2021 – s. 56-57 akt organu I instancji).

Powyższe potwierdza również dokonana analiza przez organ II instancji na ogólnodostępnej stronie internetowej pod adresem https://msip.um.krakow.pl/kompozycje/?config=config_plan.json&_ga=2.159475453.1363637251.1665644334-1839678236.1665644334. Oznacza to, że roboty budowlane prowadzone będą w bezpośrednim sąsiedztwie osuwiska.

W karcie rejestracyjnej osuwiska stwierdzono, że jest to osuwisko o dużych rozmiarach, na południowych stokach Zrębu Lasu Wolskiego. Jest ono silnie przekształcone przez zabudowę mieszkaniową. W uwagach tej karty stwierdzono, że posadowienie nowych budynków może być dopuszczone pod warunkiem, że każdy planowany obiekt będzie posiadał dokumentację geologiczno-inżynierską, zawierającą zalecenia dotyczące zabezpieczeń oraz że prace budowlane nie doprowadzą do zaburzenia równowagi i nie spowodują uaktywnienia się osuwiska.

W przedmiotowej sprawie dokumentacja, o której mowa powyżej, została wykonana i zatwierdzona decyzją Prezydenta Miasta Krakowa z 9 listopada 2020 r. znak: WS-06.6541.141.2020.DB. Co więcej, z opracowania tego wynika, że ze względu na występowanie w podłożu złożonych warunków gruntowo-wodnych, należy ustanowić stały nadzór geologiczny nad robotami ziemnymi, sprawowany przez uprawnionego geologa. Przedmiotowe osuwisko obejmuje niewielki fragment działki inwestycyjnej, ale rozciąga się już prawie na powierzchni całej działki skarżącej nr [...], swym zasięgiem obejmując cały budynek znajdujący się na tej nieruchomości.

W opinii organu II instancji powyżej opisany stan faktyczny sprawy, tj. realizacja robót budowlanych w bezpośrednim sąsiedztwie aktywnego osuwiska i również częściowo na jego terenie, wskazuje na istnienie faktycznego i prawnego interesu skarżącej, gdyż zaprojektowana inwestycja może wpłynąć na jej nieruchomość – tym samym powinna być stroną postępowania w sprawie wydania decyzji o pozwoleniu na budowę przedmiotowej inwestycji.

Wojewoda podsumował, że w okolicznościach tej sprawy mamy do czynienia z przesłanką określoną w art. 145 § 1 pkt 4 K.p.a.

Nawet jednak ustalenie istnienia przesłanki wznowieniowej nie przesądza o wstrzymaniu wykonania decyzji, ale dopiero uprawdopodobnienie, że przesłanka wznowieniowa doprowadzi do uchylenia decyzji na podstawie art. 151 § 1 pkt 2 K.p.a. Okoliczność, iż działka objęta inwestycją położona jest w terenach osuwiskowych nie oznacza brak możliwości jej realizacji, przy sporządzeniu odpowiedniej dokumentacji projektowej i zastosowaniu rozwiązań zabezpieczających, co miało miejsce w okolicznościach niniejszej sprawy. Wobec tego obowiązkiem organu jest dokonanie oceny, czy w sprawie zachodzi prawdopodobieństwo uchylenia decyzji w wyniku postępowania wznowieniowego, przy czym dla wstrzymania wykonania decyzji wystarczające jest wykazanie prawdopodobieństwa uchylenia decyzji, bez względu na jego stopień.

Analiza zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego, w ocenie organu II instancji nie wykazała "prawdopodobieństwa" uchylenia przedmiotowej ostatecznej decyzji, w rozumieniu wniosku ściśle wynikającego z okoliczności sprawy. Według oceny organu wojewódzkiego samo zaistnienie przesłanki wznowieniowej nie oznacza prawdopodobieństwa uchylenia decyzji ostatecznej.

Końcowo organ II instancji wyjaśnił dwie przesłanki negatywne wstrzymania zawarte w art. 146 K.p.a.

Wskazał też, że zarzuty podnoszone przez skarżącą muszą być przedmiotem szczegółowego badania w toku postępowania prowadzonego w trybie art. 149 § 2 K.p.a.

W skardze wniesionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie na postanowienie Wojewody Małopolskiego z 25 października 2022 r., znak: WI-I.7840.2.78.2021.MA, K. P. zaskarżyła je w całości i zarzuciła:

I. naruszenie przepisów prawa materialnego:

1) art. 28, art. 32 i art. 34 P.b. przez pominięcie właściciela nieruchomości znajdującej się w obszarze oddziaływania obiektu jako strony w postępowaniu w sprawie pozwolenia na budowę;

2) art. 75-77 K.p.a. przez przeprowadzenie postępowania administracyjnego i wydanie decyzji bez uwzględnienia faktów i dowodów dotyczących nieruchomości sąsiedniej i bez odniesienia się do prowadzonych od 5-ciu lat postępowań administracyjnych Urzędu Gminy względem działki nr [...] w związku z zagrożeniem katastrofy budowlanej na działce nr [...]. Braku kategorycznego stwierdzenia w aspekcie przepisu art. 16 § 2 że pomimo nadania klauzuli prawomocności wydanej decyzji pozwolenia na budowę PMK nr.[...].[...] i jej ostateczności została ona wydana z naruszeniem prawa bo jej wykonanie, zawsze nieodwracalnie i trwale negatywnie będzie oddziaływać na nieruchomość sąsiednią tj. na zabudowana działkę nr [...];

3) art. 7 K.p.a. poprzez nieuwzględnienie słusznego interesu strony, art. 64 Konstytucji Rzeczpospolitej Polskiej i art. 140 Kodeks cywilnego oraz art. 4 P.b. poprzez ograniczenie prawa własności polegającym na ograniczeniu prawa do pełnego użytkowania budynku mieszkalnego w zakresie możliwości pełnego wykorzystania nasłonecznienia jako źródła ciepła, osuszania elewacji i przyległego terenu oraz do korzystania z pełni światła w przyziemiu budynku mieszkalnego działki nr. [...]. W tym powstania zagrożenia ewentualnej rozbudowy nowo wybudowanego budynku mieszkalnego poprzez możliwość jego nadbudowy w zakresie części mieszkalnej nad częścią garażową pozostającą w części kompleksowej aktualnej zabudowy. Co spowoduje dalsze zacienienie i zawilgocenie budynku mieszkalnego działki nr. [...]. Sumarycznie działania te w konsekwencji doprowadzają do znaczącej szkody dla każdorazowego właściciela budynku nr [...] i znaczącego spadku wartości nieruchomości działki nr [...];

4) art. 8 w zw. z art. 9 i art. 37 § 1 K.p.a. na okoliczność pomijania złożonych uwag i wniosków od skarżącej jako strony postępowania oraz naruszenie art. 35, art. 36 K.p.a. z uwagi na stosowaną przewlekłość postępowania organu w okresie, w którym można było jeszcze ingerować w nierozpoczęty proces budowlany na działce nr [...];

II. naruszenie przepisów postępowania mających istotny wpływ na wynik sprawy w zakresie:

1) art. 7 oraz art. 77 i art. 80 K.p.a. poprzez nierzetelną analizę zgromadzonego materiału dowodowego oraz brak obiektywnego rozstrzygnięcia sprawy i przez zastosowanie uprzywilejowanej procedury postępowania na korzyść inwestora i właściciela działki nr [...];

2) art. 84 ust. 1 i ust. 2, art. 84a P.b.:

- nieuwzględnienie wpływu wybudowanego obiektu na działkę nr [...] zabudowaną klinkierowym budynkiem mieszkalnym od 1997 r.;

- niezapoznanie się z usytuowaniem działki nr [...] oraz z trwającymi postępowaniami administracyjnymi o których miał wiedze organ I instancji a dotyczącymi prawa wodnego "zmiana stosunków wodnych na gruncie" w zakresie zalewania wodami gruntowymi działki nr [...] przez działkę nr [...] doprowadzającymi do licznych szkód i zniszczeń oraz do uaktywnienia się osuwiska działki nr [...], na którym posadowiony jest budynek mieszkalny nr [...];

- niezapoznanie się z układem funkcjonalnym i przestrzennym wybudowanego nowego obiektu budowlanego, który mógł być przesunięty w kierunku zachodnim z zachowaniem przepisów odległościowych od granicy działki nr [...] zmniejszając przez to negatywny wpływ zacienienia na budynek mieszkalny nr [...] działki nr [...] i jego zabudowę oraz możliwość korzystania z nasłonecznienia małego przyległego zielonego terenu działki nr [...] od strony zachodniej. Przy czym nie uwzględniona w ogóle została powierzchnia działki nr [...], która jest znacząco mniejsza od działki nr [...];

- niezbadanie wszystkich okoliczności wydania decyzji pozwolenia na budowę, która została w opinii skarżącej wydana z naruszeniem prawa tj. przepisów: art. 5-7 P.b. z poszanowaniem występujących w obszarze oddziaływania obiektu, uzasadnionych interesów osób trzecich tj. właściciela działki nr [...];

- nierzetelne zbadanie przedstawionego przez inwestora opracowania projektowego z budzącymi wątpliwości zatwierdzoną decyzją dokumentacją geologiczno-inżynierską wykonaną na potrzeby uzyskania pozwolenia na budowę inwestycji domu jednorodzinnego na działce nr [...], gdzie wykazano w 2020 r. nieprawdziwy stan zalegania poziomu wód gruntowych w stosunku do nawalnie zalewających wód gruntowych działkę nr [...] zgłoszonych do stosownych urzędów w 2018 r., a jej ostatecznie przyjęcie przyczyniło się do sporządzenia niewiarygodnych i hipotetycznych ekspertyz hydrogeologicznych kompromitujących ich autorów i tym samym odniosło katastrofalne skutki w dalszych poważnych zniszczeniach zabudowy działki nr [...], konstrukcji budynku, zalania ścian i posadzek przyziemia budynku wraz z zagrzybieniem jego pomieszczeń, niewspółmiernych kosztów suszenia a szczególnie w stwierdzonym niewątpliwym w 2022 r. przez biegłego stanu uaktywnionym osuwiska, na którym posadowiony jest budynek mieszkalny nr [...];

- nieprzyjęcie informacji organu I instancji o istniejącym sporze granicznym pomiędzy właścicielami działek nr [...] i [...], w którym skarżąca zajmuje stanowisko, że posiada teren swojej działki w odległości 80 cm od ogrodzenia a które przywłaszcza sobie właściciel działki [...]. Dla informacji Sądu podaje się, że administracyjno-geodezyjne postępowanie rozgraniczające jest nadal w toku prowadzenia przez Urząd Gminy Miasta Krakowa.

Skarżąca podniosła, że "w rozstrzygnięciu Sądu powinien podlegać fakt jak odległe i niekorzystne skutki przyniosło zatwierdzenie prawne dokumentacji pozwolenia na budowę nr.25/6740.1/2021 z 8 stycznia 2021 i jej zrealizowanie, przyjęty odbiór budynku ze zgłoszeniem zakończenia budowy przez PINB oraz z uzyskaniem w grudniu 2021 r. zgody na użytkowanie budynku w stosunku do aktu prawnego decydującego ostatecznie o rozstrzygnięciu nn. sprawy przez Wojewodę Małopolskiego w postanowieniu z 25.10.2022 r.".

Skarżąca wniosła o: "zmianę zaskarżonej decyzji i uwzględnienie skargi w całości" oraz "zasądzenie od strony pozwanej na rzecz strony skarżącej kosztów procesu w tym kosztów zastępstwa procesowego za obie instancje".

W uzasadnieniu skarżąca wyraziła swoje niezadowolenie z treści zapadłego w jej sprawie rozstrzygnięcia organu odwoławczego, pomimo, że organ ten przyznał skarżącej przymiot strony w postępowaniu zakończonym decyzją administracyjną z 8 stycznia 2021 r.

W obszernym uzasadnieniu skargi jej autorka opisała nieprawidłowości, których jej zdaniem dopuszczono się podczas postępowania przed organem I i II instancji, a także podczas wydania samej decyzji z 8 stycznia 2021 r.

Podniosła, że Wojewoda nie wyjaśnił dlaczego w interesie organu I instancji było nierzetelne przeprowadzenie postępowania (naruszenie art. 8 i art. 10 K.p.a.) przez naruszenie obowiązku zapewnienia stronie mającej interes prawny czynnego udziału w każdym stadium postępowania przed wydaniem decyzji zezwalającej na budowę budynku mieszkalnego.

Zarzuciła stałe utrudnianie przez organ I instancji zapoznania się przez skarżącą z trybem prowadzonej sprawy i nie udzielanie jej żadnej informacji, co narusza art. 11 K.p.a.

Wskazała, że Wojewoda nie wyjaśnił dlaczego organ I instancji będąc pod wpływem błędu nie chciał we wczesnym możliwym stadium wpłynąć na zmianę wydanej przez siebie decyzji pozwolenia na budowę poprzez jej wstrzymanie do czasu wyjaśnienia sprawy zmiany stosunków wodnych na gruncie i weryfikacji poprzez zmianę lokalizacji budynku mieszkalnego polegającego na jego przesunięciu w kierunku zachodnim o 3,29 m, przez co naruszono art. 5 P.b. oraz § 12 ust. 1 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie.

Zarzuciła, że przedmiotowa sprawa jest transparentnym przykładem zastosowania interpretacji art. 16 K.p.a. opartej na zasadzie trwałości i niewzruszalności praw opartych na wprowadzonej w obieg prawny decyzji, nawet tych które rażąco naruszają uzasadnione interesy prawne osób trzecich.

Zdaniem skarżącej kontrowersyjne pozostaje też zagadnienie prawne czyjemu partykularnemu interesowi ma służyć instytucja wznowienia postępowania administracyjnego czy instytucja wstrzymania wykonania decyzji, skoro w niniejszej sprawie Wojewoda po wielokrotnym przedłużaniu terminów do rozpatrzenia wniesionego przez skarżącą odwołania wydaje postanowienie pod koniec października 2022 r. doręczonego 17 listopada 2022 r., tj. niemal po 2-u letnim okresie od dokonania odbioru budynku mieszkalnego na ul. [...], przyjęcia zgłoszenia, zakończenia budowy przez PINB i wydania zgody na użytkowanie w grudniu 2021 r.

Skarżąca podsumowała, że utrzymanie postanowienie organu I instancji w mocy przyczynia się do jej rażącego pokrzywdzenia. Wojewoda dał wyraz aprobaty dla przeprowadzonego postępowania administracyjnego organu I instancji i trybu prowadzenia sprawy względem wniesionych pisemnych odwołań i skarg. Wojewoda dał aprobatę dla dezinformacji i braku udzielania informacji przez organ I instancji dla osoby, która chciała ponad wszelką wątpliwość wykazać swój uzasadniony interes prawny. Wojewoda zaaprobował zastosowanie wyższości prawnie chronionego interesu właściciela działki nr [...] i tym samym inwestora w przedmiocie jego swobody i braku ograniczeń planowanej inwestycji względem interesu prawnego ochrony właściciela nieruchomości sąsiedniej, której działka została zabudowana budynkiem mieszkalnym w 1997 r. w drodze uzyskania pozwolenia na budowę łącznie z prawem do korzystania z pełnego nasłonecznienia i do znormalizowanych warunków hydrologicznych na terenie działki. Pobłażliwość Wojewody dla praktykowanych czynności organów I instancji, a przede wszystkim brak odpowiedzialności za wydawane decyzje skutkuje tym, że skarżąca na dzień dzisiejszy posiada bezwartościowy i zniszczony klinkierowy budynek mieszkalny w renomowanej dzielnicy Krakowa, który jest nieodwracalnie trwale zacieniany przez nowo wybudowany wysoki budynek mieszkalny i który ponosił skutki zalewania wodami gruntowymi m.in. przez działkę nr [...] w wyniku czego stale narażony jest na postępujące zmiany w gruncie działki nr [...] na skutek uaktywnionego osuwiska.

W odpowiedzi na skargę Wojewoda Małopolski wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumentację wyrażoną w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia.

W piśmie procesowym z 12 maja 2023 r. skarżąca wniosła sprzeciw przeciwko zarządzeniu o rozpoznaniu sprawy w trybie uproszczonym i wniosła o rozpoznanie sprawy na posiedzeniu jawnym z jej udziałem.

W piśmie procesowym z 16 maja 2023 r. prokurator Prokuratury Rejonowej Kraków-Śródmieście Wschód zgłosił swój udział w sprawie i wniósł o oddalenie skargi.

W piśmie procesowym z dnia 23 maja 2023 r. pełnomocnik uczestnika postępowania - inwestora - wniósł o oddalenie skargi. W uzasadnieniu pisma uczestnika postępowania w całości podzielono stanowisko organu wyrażone w zaskarżonym postanowieniu oraz w odpowiedzi na skargę.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje.

Sprawa została rozpoznana w postępowaniu uproszczonym, bowiem zgodnie z art. 119 pkt 3 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2023 r. poz. 259), dalej "P.p.s.a." - sprawa może być rozpoznana w tym trybie, jeżeli przedmiotem skargi jest postanowienie, na które służy zażalenie. Do tej właśnie kategorii należy zaskarżone w niniejszej sprawie postanowienie, a zatem sprawę rozpoznano na posiedzeniu niejawnym, bez wyznaczania rozprawy.

Stosownie do przepisu art. 145 § 1 pkt 1 lit. a-c P.p.s.a. kontrola sądowa działalności administracji publicznej sprawowana jest w zakresie oceny zgodności zaskarżonych do sądu decyzji lub postanowień z obowiązującymi przepisami prawa materialnego, jak i przepisami proceduralnymi. Zgodnie z art. 134 § 1 P.p.s.a. Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, z zastrzeżeniem art. 57a. W ramach tej kontroli sąd bierze pod uwagę wszelkie naruszenia prawa, wszystkie przepisy, które powinny znaleźć zastosowanie w rozpoznawanej sprawie, niezależnie od żądań i wniosków podniesionych w skardze - w granicach sprawy, wyznaczonych przede wszystkim rodzajem i treścią zaskarżonego aktu.

Należy przy tym wyjaśnić, że skierowanie niniejszej sprawy do rozpoznania na posiedzeniu niejawnym w składzie trzech sędziów umożliwiło jej rozstrzygnięcie bez szkody dla wyjaśnienia sprawy. Rozpoznanie sprawy na posiedzeniu niejawnym nie prowadzi do pominięcia argumentacji stron i uczestników, bowiem podnoszone przez nich argumenty są rozważane przez Sąd w oparciu o akta sprawy oraz skargę, odpowiedź na skargę i inne pisma procesowe. Z tych względów Sąd rozpoznał na podstawie cytowanego powyżej art. 119 pkt 3 P.p.s.a. sprawę na posiedzeniu niejawnym w składzie trzech sędziów.

Przedmiotem kontroli Sądu jest zgodność z prawem, a szczególnie z art. 152 § 1 K.p.a., postanowienia Wojewody Małopolskiego z 25 października 2022 r. utrzymującego w mocy postanowienie Prezydenta Miasta Krakowa z 1 lipca 2021 r. o odmowie wstrzymania wykonania ostatecznej decyzji z 8 stycznia 2021 r. zatwierdzającej projekt budowlany i udzielającej pozwolenia na budowę budynku mieszkalnego jednorodzinnego, co do której skarżąca wystąpiła z wnioskiem o wznowienie postępowania w sprawie zakończonej ww. decyzją ostateczną. Organ I instancji postanowieniem z 30 czerwca 2021 r., znak: AU-01-1.6740.1.284.2021.MMI wznowił postępowanie w przedmiotowej sprawie na podstawie art. 149 § 1 w zw. z art. 145 § 1 pkt 4 oraz art. 147 i art. 150 § 1 K.p.a.

Na wstępie należy przypomnieć, że zgodnie z art. 152 § 1 K.p.a. organ administracji publicznej właściwy w sprawie wznowienia postępowania wstrzyma z urzędu lub na żądanie strony wykonanie decyzji, jeżeli okoliczności sprawy wskazują na prawdopodobieństwo uchylenia decyzji w wyniku wznowienia postępowania.

Badając prawdopodobieństwo uchylenia kwestionowanej decyzji ostatecznej, szczególnie w postępowaniu wznowionym na podstawie art. 145 § 1 pkt 4 K.p.a., należy mieć na uwadze art. 146 § 2 K.p.a., zgodnie z którym nie uchyla się decyzji także w przypadku, jeżeli w wyniku wznowienia postępowania mogłaby zapaść wyłącznie decyzja odpowiadająca w swej istocie decyzji dotychczasowej.

Na gruncie niniejszej sprawy istota problemu sprowadza się do ustalenia tego, czy w zaistniałym stanie faktycznym organy administracji wydając postanowienia w przedmiocie odmowy wstrzymania wykonania decyzji wzięły pod uwagę wszystkie dostępne na tym etapie postępowania okoliczności faktyczne i prawne, w tym materiał dowodowy zawarty w aktach sprawy zakończonej dotychczasową decyzją i czy na tej podstawie dokonały prawidłowej wstępnej oceny co do istnienia podstaw do przyjęcia, że decyzja prawdopodobnie nie zostanie uchylona.

Po dokonaniu analizy zgromadzonego materiału oraz po rozważeniu stanowisk stron i podniesionych przez nie argumentów Sąd doszedł do przekonania, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie.

Wydając zaskarżone postanowienie organ II instancji, w przeciwieństwie do organu I instancji, rzetelnie zbadał możliwość wystąpienia w niniejszej sprawie prawdopodobieństwa uchylenia - w wyniku wznowienia postępowania – kwestionowanej decyzji o pozwoleniu na budowę, które to zagadnienie jest określoną w art. 152 § 1 K.p.a. przesłanką do wstrzymania wykonania decyzji.

W kwestii tej Wojewoda wywiązał się z obowiązku dokonania oceny – na moment wydawania postanowienia w przedmiocie wstrzymania wykonania decyzji - czy w sprawie zachodzi prawdopodobieństwo uchylenia decyzji w wyniku postępowania wznowieniowego. Wziął też pod uwagę, że dla wstrzymania wykonania decyzji wystarczające jest wykazanie prawdopodobieństwa uchylenia decyzji, bez względu na jego stopień.

Przy ocenie tego prawdopodobieństwa organ II instancji poddał badaniu tą przesłankę wznowieniową, która miała w danej sprawie zastosowanie. Uzasadnił też dlaczego brak jest podstaw do uznania, że prawdopodobne jest uchylenie kwestionowanej decyzji (por. M. Jaśkowska, Komentarz aktualizowany do Kodeksu postępowania administracyjnego, LEX).

Co istotne, w postępowaniu dotyczącym wstrzymania wykonania decyzji nie bada się merytorycznie zgodności z prawem decyzji stanowiącej przedmiot postępowania wznowieniowego oraz konieczności ewentualnego jej wyeliminowania z obrotu prawnego. Ocena taka należy bowiem do rozstrzygnięcia kończącego wznowione postępowanie (por. wyrok NSA z 29 lipca 2014 r., sygn. II OSK 527/13).

Organ II instancji należycie uwzględnił również pogląd, że przy interpretacji art. 152 § 1 K.p.a. słowo "prawdopodobieństwo" użyte w tym przepisie powinno być traktowane nie jako luźna poszlaka, ale jako wniosek ściśle wynikający ze zbadanych rzetelnie okoliczności sprawy (por. np. wyrok WSA w Krakowie z 1 grudnia 2017 r., sygn. II SA/Kr 1040/17).

Skoro zatem skarżąca skutecznie powołała się na przesłankę wznowienia z art. 145 § 1 pkt 4 K.p.a., czyli ze względu na brak udziału strony w postępowaniu bez własnej winy, w niniejszej sprawie kluczowe było ustalenie, czy m.in. w wyniku pozbawienia strony udziału w postępowaniu zaniedbano zbadania okoliczności, które wskazują na prawdopodobieństwo uchylenia ostatecznej decyzji w wyniku wznowienia postępowania.

Mając na uwadze powyższe, Sąd uznał dokonaną w niniejszej sprawie przez Wojewodę ocenę wystąpienia tego prawdopodobieństwa za przekonującą i wyczerpującą, opartą na materiale dowodowym i nawiązującą do przesłanki wznowienia postępowania i do konkretnych okoliczności wskazujących na prawdopodobieństwo wyeliminowania decyzji ostatecznej we wznowionym postępowaniu, a nie dowolną i arbitralną (por. wyrok WSA w Białymstoku z 12 czerwca 2012 r., sygn. II SA/Bk 217/12).

W szczególności Sąd podziela ustalenia organu II instancji w kwestii wykazania przez skarżącą przesłanki wznowienia postępowania, o której mowa w art. 145 § 1 pkt 4 K.p.a., ze względu na znalezienie się jej nieruchomości w obszarze oddziaływania inwestycji w rozumieniu art. 28 P.b. Przesądza o tym fakt zacienienia okien w jej domu jednorodzinnym w pomieszczeniach przeznaczonych na pobyt ludzi, a także realizacja przedmiotowej inwestycji w trudnym geologicznie terenie o złożonych warunków gruntowo-wodnych, na obszarze osuwiska, w obrębie którego usytuowany jest również budynek skarżącej.

Wojewoda uwzględnił we właściwy sposób właściwości terenu, w którym położone są budynek skarżącej i planowana inwestycja oraz ich wzajemne usytuowanie.

Należy zauważyć, że liczne okoliczności wielokrotnie podnoszone przez skarżącą dotyczące oceny oddziaływania inwestycji budowlanej na jej nieruchomość, zostały wzięte przez organ II instancji pod uwagę na tyle, na ile to możliwe i celowe na tym etapie postępowania.

Natomiast takie zagadnienia, jak negatywne oddziaływanie realizacji kwestionowanej inwestycji na wartość nieruchomości skarżącej, negowanie jakiegokolwiek zacieniania i przyjętej w projekcie geometrii dachu, toczące się postępowania administracyjne i sądowoadministracyjne w związku z zalewaniem wodami gruntowymi przez działkę inwestycyjną nr [...] oraz administracyjno-geodezyjne postępowanie rozgraniczające, o nieznanym i niemożliwym w chwili obecnej do przewidzenia zakończeniu, czy forsowane a niewykazane tezy o uruchomieniu osuwiska, naruszeniu i przerwaniu napięciowej warstwy wodonośnej pod powierzchnią terenu, bezprawnym przywłaszczeniu terenu działki nr [...] o szerokości pasa 80 cm na rzecz przedmiotowej inwestycji, nie prowadzą zdaniem Sądu do wniosków "ściśle wynikających ze zbadanych rzetelnie okoliczności sprawy".

Skarżąca w swoich licznych pismach, w tym w uwagach i wnioskach pominiętych przez organ I instancji, nie uprawdopodobniła zasadności podważenia prawidłowości dokumentacji projektowej przewidującej zastosowanie odpowiednich rozwiązań zabezpieczających. W szczególności tezy o wykazaniu w dokumentacji geologiczno-inżynierskiej i ekspertyzach hydrogeologicznych w 2020 r. nieprawdziwego stan zalegania poziomu wód gruntowych, czy też stwierdzenie w 2022 r. przez biegłego stanu uaktywnienia osuwiska, nie zostały poparte wiarygodnymi dowodami.

Uzasadnienie zaskarżonego postanowienia odnosi się do badania przesłanki "prawdopodobieństwa", o której mowa w art. 152 K.p.a. Analiza zaskarżonego rozstrzygnięcia pozwala na konstatację, że na moment jego wydania organ odwoławczy zadośćuczynił również obowiązkom wynikającym z art. 7 i art. 77 K.p.a. To powoduje, że kontrolowane postanowienie II instancji sanowało wady, którymi mimo właściwego rozstrzygnięcia, dotknięte było postanowienie I instancji. Podzielając krytyczną oceną Wojewody i skarżącej co do uzasadnienia postanowienia I instancji, a także postępowania poprzedzającego wydanie pozwolenia na budowę w aspekcie respektowania kręgu stron, Sąd stwierdza, że zaistniałe w I instancji uchybienia nie miały istotnego wpływu na wynik niniejszej sprawy.

Sąd nie stwierdził również w niniejszej sprawie postulowanych przez skarżącą naruszeń przepisów Konstytucji RP, Kodeksu cywilnego i P.b.

Sąd wskazuje także, że zgodnie z orzecznictwem NSA wojewódzki sąd administracyjny nie ma obowiązku odnosić się w uzasadnieniu swego wyroku do wszystkich zarzutów zawartych w skardze. Sąd ma obowiązek odnieść się w motywach wyroku jedynie do tych aspektów sprawy, które są istotne dla przeprowadzenia oceny, czy zaskarżony akt był zgodny z obowiązującymi przepisami prawnymi.

Należy podkreślić, że w niniejszym postępowaniu sądowoadministracyjnym przedmiotem kontroli sądowej jest jedynie postanowienie w przedmiocie wstrzymania wykonania decyzji ostatecznej, a nie sama decyzja o pozwolenia na budowę, zatem zarzuty skargi odnoszące się do konkretnych postanowień decyzji o pozwoleniu na budowę i rozwiązań przyjętych w zaakceptowanym przez organ projekcie budowlanym, w części nie mającej wpływu na prawdopodobieństwo uchylenia decyzji ostatecznej w rozumieniu art. 152 K.p.a., wykraczają poza granice niniejszej sprawy. Zatem Sąd nie mógł się do nich odnieść.

Trzeba też zaznaczyć, że we wznowionym postępowaniu, organ I instancji przyjmując prawidłowo stwierdzony przez Wojewodę interes prawny skarżącej i przymiot strony w pierwotnym postępowaniu, dokona ponownego merytorycznego zbadania sprawy. Niniejszy wyrok nie rozstrzyga wyniku tego postępowania. Mimo braku wykazania prawdopodobieństwa uchylenia decyzji ostatecznej z 8 stycznia 2021 r., nie można wykluczyć także i takiego sposobu zakończenia wznowionego postępowania.

Na marginesie Sąd zaznacza, że w postępowaniach dotyczących pozwolenia na budowę zawsze musi dochodzić do wyważenia interesów inwestora i właścicieli sąsiednich nieruchomości, których sprzeczność jest nie do uniknięcia. Z pewnością jednak nie podlega ochronie prawnej "prawo do korzystania z pełnego nasłonecznienia".

Mając wszystko powyższe na uwadze Sąd stwierdził, że skarga nie zasługiwała na uwzględnienie. Sąd uchyla zaskarżony akt na podstawie art. 145 P.p.s.a. tylko w razie zaistnienia istotnych wad w przeprowadzonym postępowaniu, jeżeli mogły one mieć wpływ na wynik sprawy lub w razie naruszenia przepisów prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy. W rozpatrywanej sprawie Sąd nie stwierdził takich wad i uchybień, dlatego orzekł jak w sentencji oddalając skargę na podstawie art. 151 P.p.s.a.

\