Wyrok NSA, sygn. akt III OSK 1475/21
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2022-10-12 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6193 Funkcjonariusze Straży Granicznej
Hasła tematyczne: Straż graniczna
Skarżony organ: Komendant Straży Granicznej
Treść wyniku: Uchylono zaskarżony wyrok oraz decyzję I i II instancji
Powołane przepisy: article: art. 40 ust. 5
journal: Dz.U. 2019 poz 2325
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.
article: § 6 ust. 1
journal: Dz.U. 2013 poz 1476
law: Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 13 listopada 2013 r. w sprawie określenia wysokości wynagrodzenia i zwrotu wydatków  poniesionych przez kuratorów ustanowionych dla strony w sprawie cywilnej
article: art. 145 § 1 pkt 1 lit. a , art. 135, art. 141 § 4
journal: Dz.U. 2018 poz 1302
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r.  Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Tamara Dziełakowska Sędziowie Sędzia NSA Rafał Stasikowski Sędzia del. WSA Dariusz Chaciński (spr.) po rozpoznaniu w dniu 12 października 2022 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej T. S. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 9 kwietnia 2019 r. sygn. akt II SA/Wa 1765/18 w sprawie ze skargi T. S. na decyzję Komendanta Głównego Straży Granicznej z dnia [...] sierpnia 2018 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wypłaty ryczałtu na pokrycie kosztów wyżywienia i zakwaterowania 1. uchyla zaskarżony wyrok, zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Komendanta [...] Oddziału Straży Granicznej z dnia [...] czerwca 2018 r. nr [...]; 2. zasądza od Komendanta Głównego Straży Granicznej na rzecz T. S. kwotę 720 (siedemset dwadzieścia) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.


UZASADNIENIE

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z 9 kwietnia 2019 r. II SA/Wa 1765/18, oddalił skargę T. S. na decyzję Komendanta Głównego Straży Granicznej z [...] sierpnia 2018 r. nr [...], w przedmiocie odmowy wypłaty ryczałtu na pokrycie kosztów wyżywienia i zakwaterowania.

W uzasadnieniu wyroku Sąd I instancji wskazał na następujące okoliczności sprawy.

Komendant Główny Straży Granicznej decyzją nr [...] z [...] sierpnia 2018 r., na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a., utrzymał w mocy decyzję Komendanta [...] Oddziału Straży Granicznej nr [...] z [...] czerwca 2018 o odmowie wypłaty T. S. ryczałtu na pokrycie kosztów wyżywienia i zakwaterowania w wysokości 1662,27 euro z tytułu rozliczenia należności i świadczeń przysługujących funkcjonariuszom Straży Granicznej delegowanym do pełnienia służby poza granicami państwa, obejmujących okresy przebywania na terytorium RP w czasie delegowania.

W uzasadnieniu decyzji Komendant Główny Straży Granicznej wskazał m. in., że na podstawie art. 40 ust. 5 ustawy o Straży Granicznej zostało wydane rozporządzenie Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 28 października 2011 r. w sprawne należności i świadczeń przysługujących funkcjonariuszom Straży Granicznej delegowanym do pełnienia służby poza granicami państwa (Dz. U. Nr 247, poz. 1476 ze zm.). Przepis § 6 ust. 1 tego rozporządzenia (w brzmieniu sprzed 2 lutego 2018 r., bo takie ma zastosowanie do spraw wszczętych przed nowelizacją) stanowi, że funkcjonariuszowi delegowanemu do pełnienia służby poza granicami państwa przysługuje w miejscu pełnienia służby poza granicami państwa ryczałt na pokrycie kosztów wyżywienia i zakwaterowania na warunkach określonych w przepisach w sprawie należności pieniężnych otrzymywanych przez funkcjonariuszy delegowanych do pełnienia służby poza granicami państwa w kontyngencie Straży Granicznej, z zastrzeżeniem ust. 2. Organ stwierdził, że ryczałt na pokrycie kosztów wyżywienia i zakwaterowania nie przysługuje za pełnienie służby w miejscu innym niż "miejsce pełnienia służby poza granicami państwa". Podniósł, że skoro funkcjonariusz przebywający na urlopie wypoczynkowym na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej nie wykonuje zadań wymienionych w § 2 rozporządzenia, a także nie przebywa "w miejscu pełnienia służby poza granicami państwa", to nie przysługuje mu ryczałt, o którym mowa w § 6 rozporządzenia.

Skargę na powyższą decyzję do sądu administracyjnego wniósł T. S. Zarzucił jej w szczególności naruszenie prawa materialnego w postaci art. 40 ust. 5 zd. wstępne ustawy o Straży Granicznej w zw. z § 6 ust. 1 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 28 października 2011 r. w sprawie należności i świadczeń przysługujących funkcjonariuszom Straży Granicznej delegowanym do pełnienia służby poza granicami państwa, poprzez nieuprawione przyjęcie, że faktyczne okresowe przebywanie urlopowanego funkcjonariusza na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej w okresie delegowania do pełnienia służby w Straży Granicznej poza granicami kraju, jest faktem prawotwórczym i stanowi przeszkodę w nabyciu za ten okres należnego świadczenia w postaci ryczałtu na pokrycie kosztów wyżywienia i zakwaterowania.

Komendant Główny Straży Granicznej w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie.

Oddalając skargę wskazanym na wstępie wyrokiem z 9 kwietnia 2019 r. II SA/Wa 1765/18, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie za niezrozumiały uznał zarzut naruszenia art. 40 ust. 5 ustawy z dnia 12 października 1990 r. o Straży Granicznej (Dz. U. z 2017 r., poz. 2365). Przepis ten stanowi podstawę do wydania przez Ministra właściwego do spraw wewnętrznych rozporządzenia określającego należności i świadczenia przysługujące funkcjonariuszom delegowanym do pełnienia służby poza granicami państwa. Minister wydał, znajdujące w tej sprawie zastosowanie, rozporządzenie z dnia 28 października 2011 r. w sprawie należności i świadczeń przysługujących funkcjonariuszom Straży Granicznej delegowanym do pełnienia służby poza granicami państwa (Dz. U. z 2011 r., Nr 247, poz. 1476 ze zm.).

Prawidłowo organ zastosował § 6 ust. 1 tego rozporządzenia (w stanie prawnym obowiązującym przed dniem wejścia w życie rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 30 stycznia 2018 r. zmieniającego rozporządzenie w sprawie należności i świadczeń przysługujących funkcjonariuszom Straży Granicznej delegowanym do pełnienia służby poza granicami państwa - Dz. U. z 2018 r. poz. 294), stwierdzając, że ryczałt na pokrycie kosztów wyżywienia i zakwaterowania nie przysługuje skarżącemu za czas przebywania na terytorium RP na urlopie wypoczynkowym. Ryczałt na pokrycie kosztów wyżywienia i zakwaterowania, jak jednoznacznie stanowi ten przepis, przysługuje w miejscu pełnienia służby. Zgodnie bowiem z § 6 ust. 1 tego rozporządzenia, funkcjonariuszowi delegowanemu do pełnienia służby poza granicami państwa przysługuje w miejscu pełnienia służby poza granicami państwa ryczałt na pokrycie kosztów wyżywienia i zakwaterowania na warunkach określonych w przepisach w sprawie należności pieniężnych otrzymywanych przez funkcjonariuszy delegowanych do pełnienia służby poza granicami państwa w kontyngencie Straży Granicznej, z zastrzeżeniem ust. 2.

W okresie przebywania na terytorium RP w czasie urlopu wypoczynkowego skarżący nie wykonywał zadań "w miejscu pełnienia służby poza granicami państwa". Okres przebywania skarżącego na urlopie na terytorium RP i nie wykonywania w tym czasie zadań na rzecz podmiotu zagranicznego, o którym mowa w rozkazie o delegowaniu, nie stanowi okresu za który przysługuje określony w § 6 ust. 1 rozporządzenia ryczałt na pokrycie kosztów wyżywienia i zakwaterowania. Błędnie pełnomocnik wywodzi, że samo istnienie w obrocie prawnym rozkazu o delegowaniu funkcjonariusza do pełnienia służby poza granicami państwa stanowi o uprawnieniu do ryczałtu, o którym mowa w § 6 ust. 1 rozporządzenia, przez cały okres delegowania, niezależnie od tego, czy funkcjonariusz przebywa w miejscu pełnienia służby poza granicami państwa. Podkreślenia wymaga, że sprawa niniejsza nie dotyczy uposażenia zasadniczego, czy dodatków do uposażenia, które ustalane jest na cały okres delegowania. Warto też zwrócić uwagę, że kwestie dotyczące rodzaju świadczeń funkcjonariusza delegowanego związane z jego pobytem w kraju w celu wykorzystania urlopu wypoczynkowego, uregulowane są w § 5 powołanego wyżej rozporządzenia.

W ocenie Sądu I instancji, prawidłowo organ stwierdził w decyzji, że ryczałt na pokrycie kosztów wyżywienia i zakwaterowania, o którym mowa w § 6 ust. 1 rozporządzenia przysługujący w miejscu pełnienia służby, nie przysługuje skarżącemu za okres przebywania na terytorium RP na urlopie wypoczynkowym.

Z tych względów, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 151 p.p.s.a., orzekł jak w wyroku.

Skargę kasacyjną od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z 9 kwietnia 2019 r. II SA/Wa 1765/18, wniósł T. S. Zaskarżając wyrok w całości zarzucił mu naruszenie:

1. prawa materialnego poprzez jego błędną wykładnię, w postaci wydanego na podstawie art. 40 ust. 5 zd. wstępne ustawy z dnia 12 października 1990 r. o Straży Granicznej (Dz.U. z 2017 r., poz. 2365), § 6 ust. 1 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 28 października 2011 r. w sprawie należności i świadczeń przysługujących funkcjonariuszom Straży Granicznej delegowanym do pełnienia służby poza granicami państwa (Dz.U. z 2011 r. Nr 247, poz. 1476), poprzez nieuprawione przyjęcie za orzekającymi organami, że faktyczne okresowe przebywanie urlopowanego funkcjonariusza na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej w okresie delegowania do pełnienia służby w Straży Granicznej poza granicami kraju, jest faktem prawotwórczym i stanowi przeszkodę w nabyciu za ten okres należnego świadczenia w postaci ryczałtu na pokrycie kosztów wyżywienia i zakwaterowania;

2. przepisów postępowania:

a) art. 145 § 1 pkt 1 lit. a w zw. z art. 135 p.p.s.a., poprzez błędne przyjęcie, że zaskarżone decyzje nie zostały dotknięte naruszeniem art. 40 ust. 5 zd. wstępne ustawy o Straży Granicznej w zw. z § 6 ust. 1 ww. rozporządzenia;

b) art. 141 § 4 p.p.s.a., poprzez niezaopatrzenie pisemnego uzasadnienia wyroku w żadne motywy obrazujące własny pogląd WSA na tle wyników wykładni zastosowanego prawa materialnego określonego w lit. a i ograniczenie się do stwierdzenia, że stanowisko organów było prawidłowe, zaś stanowisko określone w skardze - nie.

W oparciu o powyższe zarzuty skarżący kasacyjnie wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i rozpoznanie skargi poprzez uchylenie decyzji obydwu instancji, zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych oraz rozpoznanie skargi kasacyjnej na rozprawie.

Zarzuty powyższe zostały rozwinięte i szerzej uargumentowane w uzasadnieniu skargi kasacyjnej.

W odpowiedzi na skargę kasacyjną Komendant Główny Straży Granicznej wniósł o jej oddalenie i zasądzenie kosztów zastępstwa procesowego. Zrzekł się także rozprawy.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje.

Zgodnie z art. 174 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2022 r., poz. 329) – p.p.s.a. – skargę kasacyjną można oprzeć na następujących podstawach: 1) naruszeniu prawa materialnego przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie; 2) naruszeniu przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Naczelny Sąd Administracyjny jest związany podstawami skargi kasacyjnej, albowiem zgodnie z art. 183 § 1 p.p.s.a. rozpoznając sprawę w granicach skargi kasacyjnej, bierze z urzędu pod rozwagę jedynie nieważność postępowania. Przesłanki nieważności określone w art. 183 § 2 p.p.s.a. w tej sprawie nie wystąpiły.

Kontrolując zatem zgodność z prawem zaskarżonego wyroku w granicach skargi kasacyjnej, Naczelny Sąd Administracyjny ograniczył tę kontrolę do wskazanych w niej zarzutów. Rozpatrywana pod tym kątem skarga kasacyjna ma usprawiedliwione podstawy.

Jeśli skarga kasacyjna oparta jest na obydwu podstawach kasacyjnych, co do zasady rozpatrzeniu w pierwszej kolejności podlegać powinny zarzuty dotyczące naruszenia przepisów postępowania, albowiem zarzuty dotyczące naruszenia prawa materialnego mogą być oceniane przez Naczelny Sąd Administracyjny wówczas, gdy stan faktyczny sprawy i motywy rozstrzygnięcia nie budzą wątpliwości. W niniejszej sprawie natomiast istota sporu dotyczy wykładni prawa materialnego, a postawione w ramach drugiej podstawy kasacyjnej zarzuty nie odnoszą się do ustaleń faktycznych (te są bezsporne), tylko sposobu uzasadnienia zaskarżonego wyroku i mają co najwyżej wtórne znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy.

Spór koncentruje się na wykładni § 6 ust. 1 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 28 października 2011 r. w sprawie należności i świadczeń przysługujących funkcjonariuszom Straży Granicznej delegowanym do pełnienia służby poza granicami państwa (Dz.U. z 2011 r. Nr 247, poz. 1476; dalej: rozporządzenie), w brzmieniu sprzed 2 lutego 2018 r. (bo takie ma zastosowanie w sprawie), który stanowił, że funkcjonariuszowi delegowanemu do pełnienia służby poza granicami państwa przysługuje w miejscu pełnienia służby poza granicami państwa ryczałt na pokrycie kosztów wyżywienia i zakwaterowania na warunkach określonych w przepisach w sprawie należności pieniężnych otrzymywanych przez funkcjonariuszy delegowanych do pełnienia służby poza granicami państwa w kontyngencie Straży Granicznej, z zastrzeżeniem ust. 2.

Do rozstrzygnięcia jest problem, jak odczytywać zwrot użyty w tym przepisie, że ryczałt przysługuje w miejscu pełnienia służby poza granicami państwa. Organ uważa, że ryczałt należy się tylko za czas wykonywania obowiązków służbowych w miejscu pełnienia służby poza granicami państwa, a zatem, jak funkcjonariusz był na urlopie w Polsce i nie wykonywał obowiązków służbowych w miejscu pełnienia służby poza granicami państwa, to ryczałt się nie należy. Stanowisko to podzielił Sąd I instancji. Skarżący kasacyjnie funkcjonariusz uważa natomiast, że zwrot "[ryczałt] przysługuje w miejscu pełnienia służby poza granicami państwa" oznacza tylko miejsce, gdzie ryczałt ma być wykorzystany (w miejscu pełnienia służby poza granicami państwa). Twierdzi także, że funkcjonariusz pełni służbę również na urlopie (bez względu na to, gdzie wówczas przebywa) i nie można utożsamiać wykonywania zadań służbowych z pełnieniem służby w delegacji poza granicami państwa. Z przepisu natomiast nie wynika, aby faktyczne krótkotrwałe przebywanie urlopowanego funkcjonariusza na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej w okresie delegowania do pełnienia służby w Straży Granicznej poza granicami kraju, było faktem prawotwórczym i stanowiło przeszkodę w nabyciu za ten okres należnego świadczenia w postaci ryczałtu na pokrycie kosztów wyżywienia i zakwaterowania.

Naczelny Sąd Administracyjny podziela stanowisko skarżącego kasacyjnie. Zacząć należy od gramatycznej treści przepisu. Wprawdzie "Wykładnią prawa jest operacja myślowa nie ograniczająca się do wykładni jednego przepisu (zwłaszcza ograniczona jedynie do wykładni językowej), lecz operacja w toku której dokonuje się przekładu zbioru przepisów ogłoszonych w aktach prawodawczych na zbiór norm postępowania równoznaczny jako całość z danym zbiorem przepisów (M. Zieliński: Interpretacja jako proces dekodowania tekstu prawnego, WN UAM 1972 s. 26 i n.; Wykładnia prawa. Zasady. Reguły. Wskazówki, LexisNexis 2012 s. 47 i n.; Z. Ziembiński, Logika praktyczna, PWN 2002 s. 230). Podstawą orzekania przez organy stosujące prawo nie jest przepis prawny, lecz norma prawna, w praktyce wywiedziona z szeregu przepisów prawnych. W punkcie V ppkcie 9 uzasadnienia wyroku z dnia 10 grudnia 2002 r., P 6/02, Trybunał Konstytucyjny trafnie wskazał, że normę prawną rekonstruuje się zawsze z całokształtu obowiązujących przepisów prawnych" (wyrok NSA z 12.04.2013 r. II OSK 2417/11, LEX nr 1337368). Tym niemniej, wychodząc już z samej treści przepisu stwierdzić należy, że czym innym jest pełnienie służby poza granicami państwa, a czym innym wykonywanie obowiązków służbowych w miejscu pełnienia służby poza granicami państwa.

Delegacja umożliwia czasową zmianę treści stosunku służbowego funkcjonariuszy, ale dalej jest to stosunek służbowy. "Rozstrzygnięcie w przedmiocie delegowania funkcjonariusza jest aktem władczym o charakterze wewnętrznym, wynikającym z podległości służbowej funkcjonariusza. (...) "Delegacja ta odbywa się w ramach wykonywania zadań określonych w przepisach prawa Unii Europejskiej lub umowach międzynarodowych wiążących Polskę. Z tym że delegacja do czasowego pełnienia służby na terytorium państwa nienależącego do Unii Europejskiej może mieć miejsce jedynie za zgodą funkcjonariusza" (M. Osińska [w:] Służba w Straży Granicznej. Komentarz do art. 31 – 147b ustawy o Straży Granicznej, red. M. Derlatka, LEX/el. 2018, art. 40). Przepis § 2 rozporządzenia stanowi, że "Funkcjonariusz delegowany do pełnienia służby poza granicami państwa wykonuje zadania określone w ustawie z dnia 12 października 1990 r. o Straży Granicznej, zwanej dalej "ustawą", w przepisach prawa Unii Europejskiej lub umowach międzynarodowych, w tym zadania w zespołach szybkiej interwencji, uczestnicząc we wspólnych operacjach, o których mowa w art. 147o ustawy, oraz realizuje zadania, o których mowa w art. 147s ustawy." Rozróżnić więc należy stosunek służbowy (pełnienie służby) od wykonywania obowiązków służbowych, w ramach zadań wynikających ze stosunku służbowego.

Już samo upoważnienie ustawowe (art. 40 ust. 5 ustawy o Straży Granicznej) na wstępie stanowi, że rozporządzenie wykonawcze ma określić należności i świadczenia przysługujące funkcjonariuszom delegowanym do pełnienia służby poza granicami państwa. Przepis § 6 ust. 1 rozporządzenia posługuje się w konsekwencji wyłącznie tym pierwszym terminem: "[ryczałt] przysługuje w miejscu pełnienia służby poza granicami państwa". Jak wynika z § 21 ust. 2 rozporządzenia ryczałt ma być wypłacany bezpośrednio przed delegowaniem do pełnienia służby poza granicami państwa. Ma też służyć pokryciu kosztów wyżywienia i zakwaterowania (§ 6 ust. 1). Natomiast koszty delegowania funkcjonariusza ogranicza się w całości lub w części jedynie w przypadku otrzymywania ze źródła zagranicznego wynagrodzenia lub innych świadczeń bądź należności przeznaczonych na ich pokrycie (§ 7 ust. 1 rozporządzenia), czego rozwinięcie następuje w kolejnych ustępach tego paragrafu. Ograniczenie nie obejmuje zatem przypadku, gdy delegowany funkcjonariusz, z powodu urlopu, nie wykonuje obowiązków służbowych, ale pozostaje w służbie. Łatwo można sobie wyobrazić, że urlop może być wykorzystywany w miejscu pełnienia służby poza granicami państwa. Czy wówczas również funkcjonariusz miałby być pozbawiony możliwości korzystania z ryczałtu na koszty zakwaterowania, skoro pełniąc służbę poza granicami państwa ma również prawo do urlopu (§ 13 ust. 1 rozporządzenia)? Z funkcjonalnego punktu widzenia nie byłoby to rozwiązanie racjonalne. A zatem urlop, jako czas, kiedy z założenia funkcjonariusz nie wykonuje obowiązków służbowych (ale wciąż pełni służbę) i jako uprawnienie przysługujące w delegacji poza granicami państwa, nie może być powodem ograniczenia kosztów delegowania, zwłaszcza, że ograniczenie takie nie wynika wprost z przepisu.

Dodać jedynie można, że obecne brzmienie § 6 ust. 1 rozporządzenia stanowi już wprost, że ryczałt przysługuje "w przypadku gdy nie zapewniono mu [funkcjonariuszowi] bezpłatnego wyżywienia i zakwaterowania bądź świadczenia pieniężnego od podmiotu zagranicznego na pokrycie kosztów wyżywienia i zakwaterowania", co tylko umacnia powyższy wywód, kiedy ograniczenia w ryczałcie mogą mieć miejsce.

Mając to na uwadze, Naczelny Sąd Administracyjny uznał za usprawiedliwiony zarzut naruszenia art. 40 ust. 5 zd. wstępne ustawy o Straży Granicznej i § 6 ust. 1 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 28 października 2011 r. Przy ponownym rozpatrzeniu sprawy organ będzie miał na uwadze wykładnię tych przepisów przedstawioną wyżej. W tej sytuacji odnoszenie się do drugiego z zarzutów postawionych w ramach drugiej podstawy kasacyjnej było zbędne. Uwzględnienie zaś pierwszego z tych zarzutów ma natomiast odzwierciedlenie w podstawie prawnej tego rozstrzygnięcia.

Z tych względów Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 188 w zw. z art. 193, art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) i art. 135 p.p.s.a. orzekł jak w pkt 1 wyroku. O kosztach postępowania kasacyjnego (pkt 2) orzeczono na podstawie art. 203 pkt 1 p.p.s.a. Sprawę rozpoznano na posiedzeniu niejawnym, w trybie określonym w art. 15zzs4 ust. 3 ustawy z 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID - 19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz. U. z 2021 r., poz. 2095), wobec braku możliwości przeprowadzenia rozprawy na odległość z jednoczesnym bezpośrednim przekazem obrazu i dźwięku, o czym strony zostały wcześniej poinformowane.