Wyrok WSA w Poznaniu, sygn. akt III SA/Po 227/17
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu
Data orzeczenia: 2017-06-28 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6536 Ulgi w spłacaniu należności pieniężnych, do których nie stosuje się przepisów Ordynacji podatkowej (art. 34 i 34a  ustaw
Hasła tematyczne: Ubezpieczenie społeczne
Skarżony organ: Inne
Treść wyniku: Uchylono decyzję I i II instancji
Powołane przepisy: article: art. 145 § 1 lit. c
journal: Dz.U. 2016 poz 718
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity
article: art. 28 ust. 1-3 i 3a
journal: Dz.U. 2016 poz 963
law: Ustawa z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych - tekst jedn.
article: § 3 w ust. 1
journal: Dz.U. 2003 nr 141 poz 1365
law: ROZPORZĄDZENIE MINISTRA GOSPODARKI, PRACY I POLITYKI SPOŁECZNEJ z dnia 31 lipca 2003 r. w sprawie szczegółowych zasad umarzania należności z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne

SENTENCJA

Dnia 28 czerwca 2017 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Szymon Widłak Sędziowie WSA Mirella Ławniczak (spr.) WSA Izabela Paluszyńska Protokolant: ref. staż. Marta Chocianowska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 28 czerwca 2017 roku przy udziale sprawy ze skargi A. B. na decyzję Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział w O. z dnia [...] grudnia 2016r. nr [...] w przedmiocie odmowy umorzenia należności z tytułu nieopłaconych składek I. uchyla zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział w R. z dnia [...] października 2016 roku, nr [...], II. zasądza od Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział w O. na rzecz skarżącej kwotę 480,- (czterysta osiemdziesiąt) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.


UZASADNIENIE

W dniu 24 października 2016 roku A. B. złożyła wniosek do Zakładu Ubezpieczeń Społecznych wniosek o umorzenie należności z tytułu składek podnosząc, iż jedynym jej źródłem utrzymania jest renta pobierana z KRUS.W oświadczeniu o stanie rodzinnym i majątkowym zaznaczyła, że nie posiada dochodów z innych źródeł, jej wydatki stałe związane z utrzymaniem wynoszą 300 zł, a koszty związane z leczeniem 150 zł, posiada zobowiązania pieniężne w kwocie 4694, 72 zł i jest prowadzona wobec niej egzekucja przez Urząd Skarbowy. Zaznaczyła też, że nie posiada domu ani mieszkania, gospodarstwa rolnego ani innych nieruchomości, praw majątkowych, środków pieniężnych, środków transportu, mienia ruchomego, wierzytelności. Choruje na chorobę wieńcową, astmę, zwyrodnienie stawów, zwyrodnienia kręgosłupa. Załączyła do wniosku 10 faktur za leki. Następnie, już po wezwaniu organu załączyła jeszcze oświadczenie o stanie majątkowym, sentencję wyroku z [...] października 1987r, orzeczenie o niepełnosprawności, dokumentacje wizyt lekarskich i porad ambulatoryjnych oraz informację z Urzędu Skarbowego o stanie zaległości.

Decyzją z dnia [...] października 2016 rok Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w R. wydał decyzję o nr [...], którą odmówił umorzenia należności z tytułu ubezpieczeń społecznych, ubezpieczeń zdrowotnych, Funduszu Pracy i Funduszu Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych w łącznej kwocie 33 647,16 zł. Organ ustalił następujące okoliczności faktyczne. Skarżąca prowadziła pozarolniczą działalność gospodarczą w okresie od 01.10.2011 r. do 13.5.2014 r. W związku z niepłaceniem składek na ubezpieczenia społeczne ,ubezpieczenia zdrowotne i FP i FGŚP powstała zaległość. W dniu 19 sierpnia 2013 r. wszczęto postępowanie egzekucyjne wobec skarżącej za okresy 7.2012-02.2013 r. na ubezpieczenia społeczne, 05.2012-02.2013 r. na ubezpieczenia zdrowotne i 05.2012 do 01.2013r na FP i FGŚP. Skarżąca pobiera z KRUS świadczenie emerytalne w kwocie 973,34 zł, z czego potrącenia na skutek wszczętej egzekucji wynoszą 243, 33 zł. Skarżąca w roku podatkowym 2015 skorzystała z odliczeń od dochodu w kwocie 594,33 zł. Ośrodek Pomocy Społecznej od 1 września 2005 roku wypłaca skarżącej zasiłek pielęgnacyjny w kwocie 153 zł. Skarżąca jest wdową , zamieszkuje w pokoju o pow.15 m2 z prawem dożywocia z dostępem do kuchni i łazienki, prowadzi samodzielne gospodarstwo domowe. Z załączonych do akt faktur zakupu leków wynika, iż średni miesięczny koszt ich nabycia to 124,53 zł. Innych wydatków skarżąca nie udokumentowała. Ustalono jeszcze, że nie posiada oszczędności, ruchomości ani nieruchomości, a kwota zadłużenia z tytułu podatków wynosi 4 694,72 zł. Organ podkreślił, że skarżąca nie udokumentowała ponoszonych stałych wydatków, co uniemożliwia ustalenie aktualnej sytuacji finansowej. Wskazano, że zarówno choroba, jak i orzeczenie o niepełnosprawności nie pozbawiają skarżącej możliwości uzyskiwania dochodu, bowiem pobiera ona świadczenie emerytalne i zasiłek pielęgnacyjny.

Strona złożyła wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy.Po raz kolejny wskazała, iż kwota stałych wydatków to ok. 617 zł, a koszty wyżywienia to 300 zł (10 zł na dzień). Zarzuciła organowi, że całkowicie pominął te wydatki , a także wiek strony i jej stan zdrowia. Podniosła także, że nie wyjaśnił w sposób wszechstronny i dokładny wszystkich okoliczności faktycznych.

Decyzją z dnia [...] grudnia 2016 r, o nr [...] Prezes Zakładu Ubezpieczeń Społecznych utrzymał w mocy decyzję z dnia [...] października 2016 r. Podtrzymano ustalenia organu I instancji stwierdzając jednocześnie, że brak podstaw do analizowania wniosku pod kątem przesłanek z art. 28 ust.3 pkt 1,2 4, i 4b z uwagi na to,że nie dotyczą one sytuacji faktycznej skarżącej. Natomiast oceniając całokształt materiału dowodowego Zakład uznał, że nie zostały spełnione przesłanki całkowitej nieściągalności i nie zostały wyczerpane wszystkie możliwości prawne odzyskania przez Zakład należności w dłuższym czasie. Dalej wskazano, że nie zaistniały również przesłanki uzasadniające umorzenie na podstawie przepisów rozporządzenia Ministra Gospodarki, Pracy i Polityki Społecznej z dnia 31 lipca 2003 r w sprawie szczegółowych zasad umarzania należności z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne(Dz. U. Nr 141,poz.1365 ze zm). W ocenie organu strona nie wykazała okoliczności pozwalających na umorzenie należności pomimo braku całkowitej nieściągalności ze względu na ważny interes osoby zobowiązanej. Podkreślono, że trudna sytuacja materialna nie może stanowić przesłanki ważnego interesu publicznego pozwalającego na umorzenie należności. Zakład nie pominął analizy dochodów i wydatków , ale to strona nie wykazała rzeczywistych kosztów, które ponosi na życie. Organ nie ma obowiązku umarzania należności ze względu na wiek zobowiązanego. W ocenie organu - od dnia złożenia wniosku strona nie uzupełniła materiału dowodowego, który potwierdzałby złożone oświadczenie o ponoszeniu comiesięcznych koszów na ochronę zdrowia. Reasumując organ uznał, że nawet w przypadku wypełnienia wszystkich wskazanych przesłanek nie ma obowiązku umorzenia zadłużenia ,pozostawiając wierzycielowi prawo do podjęcia takiej decyzji.

Strona reprezentowana przez pełnomocnika złożyła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu. Zarzuciła organom naruszenie przepisów prawa materialnego tj. § 3 rozporządzenia Ministra Gospodarki, Pracy i Polityki Społecznej poprzez błędną wykładnię i przyjęcie, że nie zaszły okoliczności stanowiące podstawę do wydania decyzji o umorzeniu zaległości. Zarzucono również naruszenie przepisów postępowania poprzez przekroczenie granic swobodnego uznania i nierozważenie w dostateczny sposób istotnych dla sprawy okoliczności. Wniesiono również o przeprowadzenie dowodu z decyzji Naczelnika Urzędu Skarbowego w L. na okoliczność, że skarżąca spłaca już zobowiązanie publiczno-prawne, wyciągów z konta bankowego na okoliczność stanu zajęć egzekucyjnych, wyciągu z umowy kredytu ratalnego na okoliczność zakupu przez skarżącą aparatu słuchowego.

Organ w odpowiedzi na skargę podtrzymał swoje stanowisko.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje.

Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. 2014 r., poz. 1647 ze zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości, między innymi poprzez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej (art. 1 § 2 tej ustawy). Zakres kontroli administracji publicznej obejmuje również orzekanie w sprawach skarg na decyzje administracyjne (art. 3 § 1 w związku z § 2 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. 2016 r., poz. 718, zwanej dalej w skrócie "p.p.s.a.").

Kryterium legalności przewidziane w art. 1 § 2 ustawy ustrojowej umożliwia sądowi administracyjnemu wyeliminowanie z obrotu prawnego zarówno decyzji administracyjnej uchybiającej prawu materialnemu, jeżeli naruszenie to miało wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt 1 lit. "a" p.p.s.a.), jak też rozstrzygnięcia dotkniętego wadą warunkującą wznowienie postępowania administracyjnego (lit. "b"), a także wydanego bez zachowania reguł postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy (lit. "c").

Zasady podlegania ubezpieczeniu społecznemu określają przepisy u.s.u.s., które w sposób ścisły regulują sytuację pozwalające ubiegać się o umorzenie należności z tytułu ubezpieczenia społecznego. Zgodnie z art. 28 ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych należności z tytułu składek mogą być umarzane w całości lub w części przez Zakład, z uwzględnieniem ust. 2-4 (ust. 1).

Oznacza to, że należności z tytułu składek, co do zasady, mogą być umarzane tylko w przypadku ich całkowitej nieściągalności (ust. 2), z zastrzeżeniem ust. 3a.

Całkowita nieściągalność, w rozumieniu powołanego przepisu zachodzi, gdy:

1) dłużnik zmarł nie pozostawiając żadnego majątku lub pozostawił ruchomości niepodlegające egzekucji na podstawie odrębnych przepisów albo pozostawił przedmioty codziennego użytku domowego, których łączna wartość nie przekracza kwoty stanowiącej trzykrotność przeciętnego wynagrodzenia i jednocześnie brak jest następców prawnych oraz nie ma możliwości przeniesienia odpowiedzialności na osoby trzecie;

2) sąd oddalił wniosek o ogłoszenie upadłości dłużnika lub umorzył postępowanie upadłościowe z przyczyn, o których mowa w art. 13 i art. 361 pkt 1 ustawy z dnia 28 lutego 2003 r. - Prawo upadłościowe i naprawcze;

3) nastąpiło zaprzestanie prowadzenia działalności przy jednoczesnym braku majątku, z którego można egzekwować należności, małżonka, następców prawnych, możliwości przeniesienia odpowiedzialności na osoby trzecie w rozumieniu przepisów ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa;

4) nie nastąpiło zaspokojenie należności w zakończonym postępowaniu likwidacyjnym;

4a) wysokość nieopłaconej składki nie przekracza kwoty kosztów upomnienia w postępowaniu egzekucyjnym;

5) naczelnik urzędu skarbowego lub komornik sądowy stwierdził brak majątku, z którego można prowadzić egzekucję;

6) jest oczywiste, że w postępowaniu egzekucyjnym nie uzyska się kwot przekraczających wydatki egzekucyjne (ust. 3).

Stosownie do art. 28 ust. 3a powołanej ustawy, należności z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne ubezpieczonych będących równocześnie płatnikami składek na te ubezpieczenia, mogą być w uzasadnionych przypadkach, określonych w § 3 rozporządzenia z dnia 31 lipca 2003 r. w sprawie szczegółowych zasad umarzania należności z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne (Dz. U. z 2003 r. Nr 141, poz. 1365), umarzane, pomimo braku ich całkowitej nieściągalności. Zgodnie z § 3 ust. 1 tego rozporządzenia, ZUS może umorzyć należności z tytułu składek, jeżeli zobowiązany wykaże, że ze względu na stan majątkowy i sytuację rodzinną nie jest w stanie opłacić tych należności, ponieważ pociągnęłoby to zbyt ciężkie skutki dla zobowiązanego i jego rodziny, w szczególności w przypadku:

1) gdy opłacenie należności z tytułu składek pozbawiłoby zobowiązanego i jego rodzinę możliwości zaspokojenia niezbędnych potrzeb życiowych;

2) poniesienia strat materialnych w wyniku klęski żywiołowej lub innego nadzwyczajnego zdarzenia powodujących, że opłacenie należności z tytułu składek mogłoby pozbawić zobowiązanego możliwości dalszego prowadzenia działalności;

3) przewlekłej choroby zobowiązanego lub konieczności sprawowania opieki nad przewlekle chorym członkiem rodziny, pozbawiającej zobowiązanego możliwości uzyskiwania dochodu umożliwiającego opłacenie należności.

Zauważyć trzeba, że umorzenie należności składkowych, na podstawie art. 28 ust. 1 u.s.u.s. oraz ust. 2 i 3 tej ustawy,ustawodawca oparł na konstrukcji swobodnego aktu administracyjnego tzw. uznania administracyjnego. Taka forma działania organu administracji oznacza, że organ ten nie jest obowiązany do wydania jednoznacznej w treści decyzji w razie spełnienia czy zaistnienia ściśle określonych warunków (por. J. Boć, T.Kuta, Prawo administracyjne, PWN, Warszawa 1984). Podjęcie rozstrzygnięcia w oparciu o uznanie administracyjne (dyspozycja przepisu stanowiącego podstawę aktu swobodnego skonstruowana m.in. poprzez użycie zwrotu "organ może" ) stanowi skorzystanie z uprawnienia administracji do ukształtowania w danej sprawie i w danym stanie faktycznym oraz w ramach obowiązujących reguł procesowych skutków prawnych w ramach pewnej swobody zakreślonej przepisami prawa materialnego. Innymi słowy, działając w ramach swobodnego uznania, organ administracji ma możliwość wyboru rozstrzygnięcia w określonym stanie faktycznym.

Powyższe nie oznacza, że organ, korzystając z możliwości działania na zasadzie uznania administracyjnego, może podejmować decyzje w sposób dowolny.

Organ administracji, podejmując w indywidualnej sprawie decyzję w oparciu o uznanie administracyjne, ma obowiązek zgodnie z art. 7 k.p.a. wyważyć słuszny interes obywateli, w tym strony postępowania, i interes społeczny, co prowadzi do wniosku, że w przypadku gdy nie sprzeciwia się temu interes publiczny, organ powinien podjąć decyzję na korzyść strony postępowania. Rozważenie obu interesów tj. słusznego interesu obywateli oraz interesu publicznego znaleźć musi wyraz w uzasadnieniu decyzji, aby umożliwić kontrolę instancyjną lub ewentualną kontrolę sądową rozstrzygnięcia opartego na uznaniu administracyjnym.

Uznanie administracyjne nie może więc oznaczać dowolności, czemu służą określone przez ustawodawcę wskazówki wyboru. Organ przy wydawaniu decyzji o charakterze uznaniowym obowiązany jest do rzetelnej i wnikliwej analizy wszelkich okoliczności sprawy w celu stwierdzenia, czy zostały spełnione określone w przepisach przesłanki. Dopiero w ten sposób przeprowadzona analiza stanu faktycznego sprawy stanowi materiał będący podstawą do wydania decyzji o charakterze uznaniowym. Ma to szczególne znaczenie zwłaszcza wtedy, gdy organ ma pozbawić obywatela pewnych praw, nałożyć na niego obowiązek czy odmówić mu możliwości skorzystania z uprawnień przewidzianych przez prawo, jak miało to miejsce w przedmiotowej sprawie (zob. wyrok NSA z dnia 10 października 2007 r., II GSK 176/07, LEX nr 399183).

Rozstrzyganie podjęte w ramach uznania wymaga więc od organu poczynienia ustaleń dokonanych w całokształcie materiału dowodowego (art. 80 k.p.a.), zgromadzonego i zbadanego w sposób wyczerpujący (art. 77 § 1 k.p.a.), tj. przy podjęciu wszelkich kroków niezbędnych dla dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego, jako warunku wydania decyzji o przekonującej treści (art. 11 k.p.a.).

Uznaniowy, charakter decyzji w przedmiocie umorzenia musi z kolei mieć wpływ na zakres i sposób jej kontroli w toku postępowania przed sądem administracyjnym.

W orzecznictwie i doktrynie wskazuje się zazwyczaj, że ocenie ze strony sądu podlega w takich przypadkach jedynie poprawność postępowania dowodowo-wyjaśniającego i wynikających zeń konkluzji, nie zaś samo rozstrzygnięcie. Z tych też względów szczególnie istotne jest należyte uzasadnienie przez organ swojego stanowiska, które powinno być logiczne, spójne i znajdować oparcie w zebranym materiale dowodowym. Uzasadnienie takiej decyzji, jako jeden z elementów, powinno zawierać ocenę zebranego materiału dowodowego, dokonaną przez organ wykładnię stosowanych w sprawie przepisów prawa oraz ocenę przyjętego stanu faktycznego w świetle wskazanych w nim norm prawa materialnego.

Oceniając w świetle powyższego zaskarżoną decyzję stwierdzić należy, że decyzja ta, z powodu naruszenia powyżej analizowanych przepisów proceduralnych, jest wadliwa w stopniu uzasadniającym jej uchylenie. Organ wbrew obowiązkom wynikającym z naczelnych zasad postępowania administracyjnego, tj. wbrew art. 7, art. 77 § 1 i 107 k.p.a. nie wyjaśnił i nie uzasadnił wystarczająco podjętego rozstrzygnięcia, uniemożliwiając w zasadzie Sądowi jego kontrolę.

Powyższe uchybienia Sąd dostrzegł w ocenie przesłanki umorzenia wskazanej w art. 28 ust. 3a u.s.u.s, w szczególności w § 3 w ust. 1 rozporządzenia Ministra Gospodarki, Pracy i Polityki Społecznej z dnia 31 lipca 2003 r. Sąd stwierdza, że Zakład nie przeprowadził należycie postępowania merytorycznego, którego wynik uprawniałby do zaakceptowania jego stanowiska. Organ z jednej strony uznał przedłożone przez stronę faktury na zakup leków , z drugiej zaś dokonał ich prostego zsumowania przez ilość 12 miesięcy, co daje mu regularną kwotę 124,53 zł. W ocenie Sądu matematyczne stricte działanie nie pozwala ocenić jak wydatki te wpływają na bieżące funkcjonowanie strony, skoro niektóre z faktur opiewają na kwotę 440 zł, czyli praktycznie całej wolnej od zajęcia kwoty dochodu. Organ winien wyjaśnić tę kwestię i wziąć pod uwagę, że skarżąca mogła nie dysponować już wszystkimi rachunkami zwłaszcza z roku 2014, czyli pod dwóch latach od ich zakupu. Załączenie faktur z aptek z roku 2015 nie może skutkować jednoznacznym przyjęciem, że tylko w takiej kwocie wydatki poniosła, skoro z przedłożonej dokumentacji medycznej wynika, że leki przepisywano skarżącej regularnie. Organ nie kwestionował stanu zdrowia skarżącej ani okoliczności, że często korzysta z wizyt lekarskich bądź porad ambulatoryjnych. Nie kwestionował też, że ma orzeczony stopień niepełnosprawności. Skoro tak, to zdaniem sądu przedłożone faktury na zakup leków i stan zdrowia należy powiązać jeszcze z wiekiem skarżącej, która w dacie wydania decyzji drugoinstancyjnej skończyła 74 lata. W tym wypadku twierdzenie organu zawarte w zaskarżonej decyzji, że nie ma obowiązku umarzania składek z uwagi na wiek zobowiązanej jest oderwane od niespornych okoliczności faktycznych. Jest bowiem rzeczą oczywistą, że to nie sam wiek, ale towarzyszące mu choroby i ogólna niewydolność jest tymi przesłankami, do których jest zobowiązany się odnieść. Nie powiązano tego faktu z kwotą jej dochodów, całkowicie pominięto zapisy orzeczenia o niepełnosprawności. Wynika z niego przecież, że oprócz tego, że nie może wykonywać żadnej pracy, to winna korzystać z systemu środowiskowego wsparcia w samodzielnej egzystencji oraz wymaga stałej lub długotrwałej opieki lub pomocy innej osoby w związku ze znacznie ograniczoną możliwością samodzielnej egzystencji. Przedłużanie takiego stanu, prowadzi do pogarszania jej sytuacji życiowej i nie rodzi żadnych pozytywnych prognoz uwagi na jej sytuację osobistą, majątkową, jak i zdrowotną. Organ nie odniósł warunków umorzenia określonych w § 3 ust.1 pkt 1 i 3 rozporządzenia do stanu faktycznego niniejszej sprawy, do specyficznej sytuacji skarżącej, nie zwrócił uwagi na okoliczność, że nie jest to sytuacja przejściowa.

Zbyt pobieżnie i schematycznie organ odniósł się do kwestii nie przedłożenia dokumentów potwierdzających stałe wydatki. Istotnie strona ich nie przedłożyła, ale nie może skutkować to automatycznym przyjęciem, że niemożliwe jest ustalenie jej aktualnej sytuacji życiowej. Co prawda obowiązek wykazania przesłanek uzasadniających umorzenie należności z tytułu składek na ubezpieczenie społeczne obciąża wnioskodawcę, niemniej jednak organ powinien ocenić wszystkie okoliczności sprawy w sposób odpowiadający treści art. 80 k.p.a. Winien więc generalnie przeprowadzać niezbędne dowody z urzędu (zasada oficjalności postępowania) oraz wnioskowane przez stronę (zob. m.in., B. Adamiak, J. Borkowski). W ocenie Sądu, w oparciu o powyższe zasady było możliwe ustalenie aktualnej sytuacji życiowej skarżącej, bowiem pozostałe okoliczności takie jak ilość i cena leków, udokumentowane liczne wizyty lekarskie, treść orzeczenia o niepełnosprawności pozwalają ustalić tę sytuację i nakazują do niej się odnieść. Jest przecież rzeczą oczywistą, że strona ponosi koszty utrzymania, nawet jeśli korzysta z czyjejś pomocy. Skoro bowiem systematycznie pobiera zasiłek z Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej to oznacza, że ta pomoc jest jej niezbędna. Strona zobowiązana jest wprawdzie swoją sytuację materialną wykazać i udokumentować, ale nie zawsze wie jak to uczynić bądź po prostu nie dysponuje odpowiednimi środkami dowodowymi. Dowodem na powyższe jest okoliczność,iż dopiero do skargi załączyła umowę kredytu ratalnego na zakup aparatu słuchowego, pomimo że konsekwentnie utrzymywała przez cały czas trwania postępowania, że opłaca raty za ten aparat. Rolą organu jest w takiej sytuacji szczególnie wnikliwe powiązać dowody, którymi dysponuje z oświadczeniami strony i całością materiału dowodowego. Sąd podziela stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji, że Zakład nie pominął analizy dochodów i wydatków, ale uznaje, że dokonał jej w sposób pobieżny i niekonsekwentny.

Organ nie rozważył w ogóle, czy sytuacja, którą może spowodować egzekucja zaległych składek, nie będzie dla skarżącej zbyt ciężka i nie odniósł się do realnych konsekwencji egzekucji tych należności. Nie odniósł się też do licznych , z nasilającą się częstotliwością porad lekarskich – wszystkich przeprowadzonych w ramach wizyt domowych.

W ocenie Sądu - stan zdrowia skarżącej w powiązaniu z wiekiem pozostał poza kontrolą organu. Fakt licznych wizyt lekarskich i związane z tym wypisywanie każdorazowo recept stoi w sprzeczności ze stanowiskiem organu, że skarżąca nie uzupełniła materiału dowodowego, który potwierdzałby złożone oświadczenie o ponoszeniu comiesięcznych kosztów na ochronę zdrowia. Z zasad doświadczenia życiowego wynika też, że obciążające skarżącą choroby i w konsekwencji niepełnosprawność wymagają stałego leczenia i podawania leków. Takiej oceny organ powinien, zdaniem Sądu dokonać i wyrazić swoje stanowisko w uzasadnieniu, mając na uwadze, że prawa każdego obywatela m.in. do ochrony pracy, ochrony zdrowia, rodziny itp. są objęte gwarancjami konstytucyjnymi, a zatem przesłanki stosowania ulg w zapłacie należności publicznoprawnych winny być zazwyczaj interpretowane przez pryzmat możliwości realizacji tych gwarancji. Stąd też uzasadnienie decyzji w tej kwestii nie może być ogólnikowe, ale poczynione w nim rozważania i postawione wnioski muszą - w kontekście ustalonych faktów - poddawać się ocenie co do poprawności rozumowania, warunku uwzględnienia wszystkich ważnych elementów sytuacji strony oraz wszechstronności oceny(co do zaistnienia przesłanek umorzenia). W przeciwnym wypadku można mówić o naruszeniu zasady zaufania do organów Państwa (art. 8 k.p.a.) oraz zasady przekonywania (art. 11 k.p.a.). Uzasadnienie decyzji organu powinno zaś zawierać wnikliwe wyjaśnienie sytuacji majątkowej wnioskodawcy, jego zdolności płatniczych przy uwzględnieniu dochodów i niezbędnych wydatków oraz rozważenie wpływu egzekucji konkretnej kwoty należności na sytuację życiową zobowiązanego, w tym przede wszystkim jego zdolność do utrzymania.

Powyższe prowadzi do wniosku, że w postępowaniu uchybiono zasadom procedury administracyjnej, nakazującym dokładne wyjaśnienie stanu faktycznego poprzez wszechstronne rozważenie materiału dowodowego. Dopiero wszechstronne wyjaśnienie sprawy w kontekście przepisów prawa materialnego, przy zachowaniu przepisów postępowania administracyjnego, w tym w szczególności przedstawionych powyżej, daje prawo do podjęcia decyzji (z uwagi na jej fakultatywny charakter), nawet odmownej - w sytuacji zaistnienia przesłanek pozwalających na umorzenie należności.

Rozpatrując ponownie sprawę organ powinien wyeliminować wszystkie wskazane przez Sąd wadliwości i sprzeczności oraz wnikliwie odnieść przesłanki umorzenia zawarte w § 3 ust. 1 rozporządzenia do konkretnej sytuacji skarżącej, na którą składa się sytuacja zdrowotna i finansowa oraz realnie ocenić możliwości spłaty zaległości przez skarżącą.

Mając powyższe na względzie, działając na podstawie art. 145 § 1 lit. "c" p.p.s.a w zw. z art. 135 p.p.s.a Sąd orzekł jak w sentencji wyroku. O kosztach orzeczono na podstawie art.200 p.p.s.a oraz § 14 pkt 1 ust.1 pkt 1 c rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych.(Dz. U. z 2015,poz.1804 ze zm).