Wyrok WSA w Gorzowie Wlkp., sygn. akt I SA/Go 196/17
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wlkp.
Data orzeczenia: 2017-06-28 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6113 Podatek dochodowy od osób prawnych
Hasła tematyczne: Podatkowe postępowanie
Skarżony organ: Dyrektor Izby Skarbowej
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 116
journal: Dz.U. 2015 poz 613
law: Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa - t.j.
article: art. 151
journal: Dz.U. 2016 poz 718
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Alina Rzepecka Sędziowie Sędzia WSA Jacek Niedzielski (spr.) Sędzia WSA Krystyna Skowrońska-Pastuszko Protokolant Asystent sędziego Marta Surmacz-Buszkiewicz po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 28 czerwca 2017 r. sprawy ze skargi E.W. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie solidarnej odpowiedzialności członka zarządu spółki z ograniczoną odpowiedzialnością za zaległość podatkową spółki w podatku dochodowym od osób prawnych za 2010 r. wraz z odsetkami oraz kosztami postępowania egzekucyjnego oddala skargę.


UZASADNIENIE

Skarżący E.W. wniósł skargę na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej z [...] lutego 2017 r. utrzymującą w mocy decyzję Naczelnik Urzędu Skarbowego z [...] listopada 2016 r. orzekającą o solidarnej odpowiedzialności podatkowej E.W. jako członka zarządu "W" Sp. z o. o. za zaległość podatkową ciążącą na spółce z tytułu podatku dochodowego od osób prawnych za 2010 r. w kwocie 23.067,00 zł wraz z odsetkami i kosztami postępowania egzekucyjnego.

Rozstrzygnięcia organów podatkowych zapadły na podstawie następującego stanu faktycznego i prawnego sprawy.

Organ I Instancji decyzją z [...] listopada 2016 r. orzekł o solidarnej odpowiedzialności podatkowej Skarżącego, jako członka zarządu spółki za zaległości Spółki z tytułu podatku dochodowego od osób prawnych za 2010 r. w kwocie 23.067,00 zł, odsetkami w kwocie 13.934,00 zł oraz kosztami postępowania w wysokości 256,80 zł.

Skarżący wniósł odwołanie od powyższej decyzji, w którym zarzucił:

- błąd w ustaleniach faktycznych polegający na przyjęciu, że w 2007 r. spełnione zostały przesłanki do złożenia wniosku o ogłoszenie upadłości Spółki skutkujące orzeczeniem o solidarnej odpowiedzialności skarżącego jako członka zarządu Spółki za zobowiązania podatkowe Spółki na podstawie art. 116 § 1 Ordynacji podatkowej, podczas gdy z ksiąg finansowych wynika, iż Spółka osiągała wysokie przychody spłacając swoje zobowiązania, a przesłanki uzasadniające złożenie wniosku o ogłoszenie upadłości zmaterializowały się dopiero 2009 r., gdy zarząd Spółki złożył stosowny wniosek o ogłoszenie upadłości spółki w terminie przewidzianym przez Prawo upadłościowe,

- naruszenie przepisów postępowania tj. art. 122 w związku z art. 187 Ordynacji podatkowej, poprzez zaniechanie wyjaśnienia stanu faktycznego stanowiącego podstawę zaskarżonej decyzji, poprzez ograniczenie się jedynie do zbadania sprawozdań finansowych Spółki znajdujących się w aktach KRS, podczas gdy kompleksowa i rzetelna ocena materiału dowodowego w postaci dokumentów źródłowych i ksiąg finansowych spółki oraz rozeznania w przedmiocie prowadzonej przez Spółkę działalności gospodarczej powinna prowadzić do wniosków, że zarząd Spółki złożył wniosek o ogłoszenie upadłości zgodnie z dyspozycją wynikającą z art. 21 ust. 1 i 2 w związku z art. 11 Prawa upadłościowego, wypełniając tym samym nakaz w nim zawarty, co ukonstytuowało ochronę członka zarządu przed ewentualną odpowiedzialnością za zobowiązania spółki,

- naruszenie przepisów postępowania tj. art. 191 ustawy - Ordynacji podatkowej poprzez przekroczenie zasady swobodnej oceny dowodów,

- naruszenie przepisu art. 39 rozporządzenia Rady (WE) nr 1346/2000 z dnia 29 maja 2000r. w sprawie postępowania upadłościowego polegającego na wydaniu decyzji określającej zobowiązanie strony, podczas gdy organ przyjmując brak spełnienia przesłanek przez stronę wynikających z przepisu art. 116 Ordynacji podatkowej powinien zgłosić wierzytelność w toczącym się postępowaniu upadłościowym na terenie Niemiec.

Po rozpatrzeniu odwołania Dyrektor Izby Skarbowej decyzją z [...] lutego 2017 r. utrzymał w mocy decyzję organu pierwszej instancji.

Uzasadniając swoje stanowisko organ wskazał, że zgodnie z art. 22 ustawy z dnia 10 września 2015 r . o zmianie ustawy Ordynacja podatkowa oraz o zmianie niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2015r., poz. 1649) do odpowiedzialności podatkowej osób trzecich z tytułu zaległości podatkowych powstałych przed dniem 1 stycznia 2016 r. stosuje się przepisy ustawy Ordynacji podatkowej w brzmieniu obowiązującym przed dniem wejścia w życie niniejszej ustawy z dnia 10 września 2015 r.

Podstawą rozstrzygnięcia w niniejszej sprawie był m.in. art. 116 § 1 Ordynacji podatkowej, w myśl którego za zaległości podatkowe spółki z ograniczoną odpowiedzialnością odpowiadają solidarnie ze spółką, całym swoim majątkiem, członkowie jej zarządu, jeżeli egzekucja przeciwko spółce okaże się w całości lub w części bezskuteczna, chyba że członek zarządu wykaże, że we właściwym czasie zgłoszono wniosek o ogłoszenie upadłości lub wszczęto postępowanie zapobiegające ogłoszeniu upadłości (postępowanie układowe), albo że nie zgłoszenie wniosku o ogłoszeniu upadłości oraz brak postępowania zapobiegającego ogłoszeniu upadłości nastąpiły nie z jego winy, bądź też wskaże mienie, z którego egzekucja umożliwi zaspokojenie zaległości spółki w znacznej części. Przepis § 2 ww. artykułu Ordynacji podatkowej stanowi natomiast, że odpowiedzialność członków zarządu spółki określona w § 1 obejmuje zaległości podatkowe z tytułu zobowiązań, których termin płatności upływał w czasie pełnienia przez nich obowiązków członka zarządu.

Organ podkreślił, że na członku zarządu, z udziałem którego prowadzone jest postępowanie, spoczywa ciężar przedłożenia dowodów potwierdzających istnienie przesłanek zwalniających go od odpowiedzialności podatkowej. Do organu podatkowego należy natomiast ocena przedstawionych przez stronę dowodów.

Zakres i kategorie należności, za które odpowiedzialność ponosi członek zarządu wymienione zostały w art. 107 § 1 i § 2 pkt 1 - 4 Ordynacji podatkowej, zgodnie z którym osoba trzecia odpowiada za zaległości podatkowe całym swoim majątkiem solidarnie z podatnikiem, jak również za podatki niepobrane oraz pobrane, a niewpłacone przez płatników lub inkasentów, odsetki za zwłokę od zaległości podatkowych, niezwrócone w terminie zaliczki naliczonego podatku od towarów i usług oraz za oprocentowanie tych zaliczek i za koszty postępowania egzekucyjnego.

Po przeanalizowaniu zebranego w sprawie materiału dowodowego organ odwoławczy nie stwierdził uchybień w prowadzonym przez organ I instancji postępowaniu. Zebrany w sprawie materiał dowodowy potwierdza, że zaistniały przesłanki zastosowania przytoczonych przepisów i orzeczenie o solidarnej odpowiedzialności podatkowej skarżącego.

Organ przypomniał, że o odpowiedzialności podatkowej osób trzecich za zaległości podatnika, organ podatkowy orzeka decyzją, która ma charakter konstytutywny. Z uwagi na posiłkowy (subsydiarny) charakter odpowiedzialności osoby trzeciej, która powstaje wyłącznie w przypadkach nie wywiązania się podatnika z ciążącego na nim obowiązku zapłacenia podatku w określonym terminie, ustawodawca wyraźnie określił obowiązki organu podatkowego w powyższym postępowaniu, do których należy szczególnie wykazanie, że w stosunku do pierwotnego dłużnika nie nastąpiło dobrowolne wykonanie obowiązku, przez co istnieje zaległość podatkowa, a egzekucja przeciwko dłużnikowi pierwotnemu okazała się w całości lub w części bezskuteczna.

Organ wskazał również, że w myśl art. 108 § 2 pkt 2 lit. a) Ordynacji podatkowej, postępowanie w sprawie odpowiedzialności podatkowej osoby trzeciej nie może zostać wszczęte przed dniem doręczenia decyzji określającej wysokość zobowiązania podatkowego. Zaległość podatkowa Spółki wynika z ostatecznej decyzji Naczelnika Urzędu Skarbowego z dnia [...] grudnia 2011 r.

W ocenie organu odwoławczego organ I instancji, wbrew twierdzeniom skarżącego, wykazał zaistnienie przesłanek określonych w art. 116 Ordynacji podatkowej, stanowiących podstawę orzeczenia o odpowiedzialności podatkowej skarżącego.

Z przedłożonego przez organ I instancji odpisu pełnego z rejestru przedsiębiorców Krajowego Rejestru Sądowego, według stanu na dzień [...] października 2014r., aktu notarialnego Rep. A [...] z dnia [...] marca 2005 r. oraz uchwały nr [...] Nadzwyczajnego Zgromadzenia Wspólników Spółki podjętej w dniu [...] czerwca 2009 r. wynika, że skarżący był - obok S.I.W. - jednym z dwóch członków zarządu, począwszy od dnia jego powołania w dniu zawarcia umowy spółki, tj. [...] marca 2005 r. do dnia odwołania S.I.W. z pełnionej funkcji, tj. [...] czerwca 2009 r., a następnie pełnił funkcję prezesa jednoosobowego zarządu spółki i nadal nim pozostaje. Organ podkreślił, że oznacza to, że Skarżący pełnił tę funkcję zarówno w czasie, w którym powstało zobowiązanie podatkowe Spółki jak i w okresie, w którym upływał termin płatności zobowiązania podatkowego z tytułu podatku dochodowego od osób prawych.

Kolejną z przesłanek, wynikającą z art. 116 § 1 Ordynacji podatkowej, której wykazanie spoczywa na organach podatkowych, jest nieskuteczności egzekucji z majątku Spółki. I w tym zakresie organ stwierdził, że w wyniku braku zapłaty przez Spółkę zobowiązania podatkowego, określonego w decyzji z dnia [...] grudnia 2011 r., Naczelnik Urzędu Skarbowego wystawił w dniu [...] stycznia 2012 r. tytuł wykonawczy nr [...] i wszczął postępowanie egzekucyjne.

Prowadzone postępowanie egzekucyjne nie doprowadziło do wyjawienia ruchomego lub nieruchomego majątku Spółki, z którego możliwe byłoby prowadzenie egzekucji. Na powyższe wskazują załączone do akt dokumenty z prowadzonego postępowania egzekucyjnego z analizy, których jednoznacznie wynika, że pod wskazanym w aktach rejestrowych adresem w [...] nie ustalono żadnych składników majątkowych pozwalających na szybkie i skuteczne przeprowadzenie egzekucji.

Dokonując zajęcia rachunków bankowych Spółki organ egzekucyjny ustalił, że z powodu braku rachunków bankowych, realizacja zajęcia egzekucyjnego jest niemożliwa. Nie ustalono też innego miejsca prowadzenia działalności gospodarczej przez Spółkę. Ustalono natomiast, że siedziba Spółki mieściła się w wynajmowanych pomieszczeniach biurowych, jednak od lipca 2009 r. nie jest tam prowadzona działalność gospodarcza, a w aktach rejestrowych nie wskazano nowego adresu siedziby Spółki. Powyższe okoliczności potwierdził raport poborcy skarbowego z dnia [...] czerwca 2010 r. o niemożności dokonania czynności egzekucyjnych. Od lipca 2009 r. Spółka zaprzestała składania jakichkolwiek deklaracji podatkowych oraz odbioru korespondencji kierowanej na adres siedziby. Ostatecznie postępowanie egzekucyjne zostało umorzone postanowieniem z dnia [...] maja 2012 r. Poszukiwania majątku Spółki prowadzone po umorzeniu postępowania egzekucyjnego również nie przyniosły rezultatów.

Organ uznał, że Skarżący nie wykazał aby w sprawie wystąpiły przesłanki wyłączające jego odpowiedzialność jako członka zarządu. Złożony przez Skarżącego wniosek o ogłoszenie upadłości nie został złożony we właściwym czasie, co uwalniałaby go od odpowiedzialności za zobowiązania podatkowe Spółki.

Potwierdza to zgromadzony materiał dowodowy w tym m.in. pismo Sądu Rejonowego Wydział Gospodarczy Sekcja Upadłościowo - Naprawcza z dnia [...] grudnia 2014 r., z którego wynika, że do sądu wpłynęły trzy wnioski o ogłoszenie upadłości Spółki. Zostały złożone kolejno w dniach 3, 15 i 23 kwietnia 2009 r., jednak zarządzeniem z dnia 6 czerwca 2009r. Sąd zwrócił wniosek wszczynający postępowanie w sprawie sygn. akt [...]. Zarządzeniem z dnia [...] kwietnia 2009 r. Sąd zwrócił również wniosek złożony w dniu 15 kwietnia 2009 r. wszczynający postępowanie w sprawie sygn. akt [...]. Natomiast postanowieniem z dnia [...] maja 2009 r. Sąd oddalił wniosek złożony w dniu 23 kwietnia 2009 r. w sprawie sygn. akt [...]. Z postanowienia z dnia [...] maja 2009 r., sygn. akt [...] – oddalającego wniosek o ogłoszenie upadłości wynika, że przyczyną jego oddalenia był braku środków na pokrycie kosztów postępowania.

Mając na uwadze cel postępowania upadłościowego, którym jest ochrona wierzycieli oraz zapobieżenie wybiórczemu zaspokajaniu przez dłużnika jednych wierzycieli kosztem innych, czas właściwy do zgłoszenia upadłości, o której mowa w art. 116 Ordynacji podatkowej, to czas w jakim zarząd winien złożyć wniosek o ogłoszenie upadłości aby chronić zagrożone interesy wierzycieli. Jeżeli wniosek zgłoszony jest wtedy, gdy majątek Spółki nie wystarcza nawet na koszty postępowania upadłościowego - co miało miejsce w niniejszej sprawie, nie może być mowy o zachowaniu przez Skarżącego, jako członka zarządu Spółki czasu właściwego w zgłoszeniu upadłości.

Organ podkreślił, że zarząd, jako organ kierujący bieżącą działalnością spółki, posiada informacje o stanie jej majątku. Z materiału dowodowego zgromadzonego w sprawie wynika, że Skarżący miał pełną wiedzę na temat kondycji finansowej Spółki w latach 2005-2008. Niewątpliwie informacje o złej kondycji finansowej posiadał przed dniem [...] kwietnia 2009 r. tj. dniem złożenia wniosku o upadłość, bowiem jak wynika z dodatkowych informacji i objaśnień do sprawozdania za rok obrotowy od dnia 1 stycznia 2008 r. do dnia 31 grudnia 2008 r. - na których widnieje podpis Skarżącego, Spółka stwierdziła, że "występuje niepewność, co do możliwości kontynuowania działalności". Natomiast ze sprawozdania z działalności za rok 2008 bezspornie wynika, że "na rok 2009 planowane jest postawienie spółki w stan upadłości".

Ocena sytuacji finansowej Spółki pod kątem istnienia przesłanek do zgłoszenia wniosku o ogłoszenie upadłości lub wszczęcia postępowania układowego dokonana została w oparciu o zapis art. 11 ustawy z dnia 28 lutego 2003 r. prawo upadłościowe i naprawcze w myśl którego powstanie obowiązku prawnego złożenia wniosku o ogłoszenie upadłości spółki winno być rozpatrywane z uwagi na czas zaistnienia jednego z dwóch warunków określonych w art. 11 ww. ustawy tj. w sytuacji gdy spółka nie wykonuje wymagalnych zobowiązań pieniężnych lub zobowiązania przekroczą wartość jej majątku, nawet wówczas, gdy na bieżąco te zobowiązania wykonuje.

W ocenie organu analiza dokumentacji finansowej Spółki potwierdza, że stan niewypłacalności podmiotu wystąpił na koniec 2007 r. Dokonując analizy finansowej Spółki w oparciu o dane wynikające ze sprawozdania finansowego obejmującego bilans oraz rachunek zysków i strat za rok obrotowy od 1.01.2008r do 31.12.2008 r., organ wskazał, że suma aktywów Spółki na dzień 31 grudnia 2008 r. wynosiła 1.809.620,00 zł. Na dzień 31 grudnia 2007 r. aktywa wynosiły 1.254.586,00 zł. Wskazał również, że różnica między należnościami krótkoterminowymi i zobowiązaniami krótkoterminowymi na dzień 31 grudnia 2007 r. wynosiła 72.778,00 zł, natomiast na dzień 31 grudnia 2008 r. wynosiła już 279.592,00 zł. Zgodnie z bilansem sporządzonym na dzień 31 grudnia 2008 r. Spółka wykazała:

- wartość posiadanych aktywów trwałych na koniec poprzedniego roku obrotowego tj. na dzień 31 grudnia 2007 r. - 31.268,00 zł, natomiast na dzień 31 grudnia 2008 r. - 0,00 zł,

- aktywa obrotowe na dzień 31 grudnia 2007 r. - 1.223.318,00 zł, natomiast na dzień 31 grudnia 2008 r. - 1.809.620,00 zł,

- należności krótkoterminowe na dzień 31 grudnia 2007 r. - 1.153.245,00 zł, natomiast na dzień 31 grudnia 2008 r. - 1.440.720,00 zł w tym przeważającą wielkość tj. 1.132.190,00 zł stanowią należności od jednostek powiązanych z tytułu dostaw i usług w okresie spłaty do 12 miesięcy,

- zapasy na dzień 31 grudnia 2007 r. - 38.874,00 zł, natomiast na dzień 31 grudnia 2008 r. – 34.612,00 zł,

- inwestycje krótkoterminowe w postaci środków pieniężnych w kasie i na rachunkach na dzień 31 grudnia 2007 r. - 22.965,00 zł, natomiast na dzień 31 grudnia 2008 r. - 23.409,00 zł,

- krótkoterminowe rozliczenia międzyokresowe na dzień 31 grudnia 2007 r. - 8.233,00 zł natomiast na dzień 31 grudnia 2008 r. - 310.878,00 zł,

- zobowiązania krótkoterminowe na dzień 31 grudnia 2007 r. - 1.080.467,00 zł, natomiast na dzień 31 grudnia 2008 r. - 1.720.312,00 zł.

Wskaźniki płynności finansowej Spółki za lata 2007 i 2008 - wyliczone w oparciu o dane wynikające ze sprawozdania finansowego za rok obrotowy od dnia 1 stycznia 2008 r. do dnia 31 grudnia 2008 r. obejmującego bilans sporządzony na dzień 31 grudnia 2008 r. - określające:

- stopień pokrycia zobowiązań bieżących aktywami obrotowymi, wynoszące odpowiednio wartość 1,13 i 1,50;

- natychmiastową zdolność do regulowania zobowiązań posiadanymi środkami obrotowymi, wynoszące odpowiednio wartość 1,10 i 0,85;

- zdolność do natychmiastowej spłaty bieżących zobowiązań tj. wypłacalności w bardzo krótkim czasie, wynoszące odpowiednio wartość 0,02 i 0,18,

co oznacza, że Spółka przez ostatnie dwa lata aktywności gospodarczej prowadziła działalność mając kłopoty z utrzymaniem płynności finansowej. Nie miała możliwości regulowania bieżących zobowiązań. Niskie wartości wskaźników w zakresie bieżącej płynności (satysfakcjonująca wartość to poziom 1,5 - 2,0) i wypłacalności gotówkowej (optymalna wartość wskaźnika to 0,2) jednoznacznie potwierdzają, że Spółka nie posiadała zdolności do spłacenia swoich zobowiązań na bieżąco. Tym bardziej nie posiadała zdolności do natychmiastowej spłaty bieżących zobowiązań tj. wypłacalności w krótkim czasie. Spółka kredytowała swoją działalność zobowiązaniami krótkoterminowymi. Z bilansu sporządzonego na dzień 1 stycznia 2008r. wynika, że na dzień 31 grudnia 2007r. wykazała zobowiązania krótkoterminowe w łącznej kwocie 1.080.467,00 zł. w tym: kwotę 567.454,00 zł dotyczącą zobowiązań wobec jednostek powiązanych z tytułu dostaw usług w okresie wymagalności do 12 miesięcy, - kwotę 329.829,00 zł dotyczącą zobowiązań wobec pozostałych jednostek z tytułu dostaw i usług w okresie wymagalności do 12 miesięcy, -kwotę 86.689,00 zł dotyczącą zobowiązań z tytułu podatków, ceł ubezpieczeń i innych świadczeń, - kwotę 96.495,00 zł dotyczącą innych zobowiązań.

Z powyższego wynika, że Spółka na koniec 2007 r. miała co najmniej dwóch wierzycieli, co potwierdzają wyżej wyszczególnione dane dotyczące krótkoterminowych zobowiązań zawarte w bilansie sporządzonym na dzień 31 grudnia 2008 r. Z analizy stanu faktycznego sprawy wynika, że Spółka na dzień 31 grudnia 2007 r. miała zobowiązania z tytułu dostaw i usług o okresie wymagalności do 12 miesięcy w łącznej kwocie 897.283,00 zł oraz zobowiązania z tytułu podatków, ceł, ubezpieczeń i innych świadczeń w kwocie 86.689,00 zł.

W ocenie organu sytuacji nie zmienia załączona do odwołania dokumentacja finansowa Spółki za lata 2005- 2008. Po przeanalizowaniu danych wynikających z bilansów za lata 2007 i 2008 oraz rachunków zysków i strat za lata 2005- 2008 w kontekście dotychczas ustalonego stanu faktycznego przy jednoczesnym uwzględnieniu informacji na temat postępowań egzekucyjnych prowadzonych do majątku Spółki organ ocenił, że nie została spełniona negatywna przesłanka wynikająca z art. 116 § 1 pkt 1 Ordynacji podatkowej uwalniająca członka zarządu od odpowiedzialności podatkowej.

Organ odwoławczy stwierdził również, że Skarżący nie wykazał ostatniej z przesłanek, czyli nie wskazał mienia, z którego możliwa byłaby egzekucja zobowiązań Spółki.

Odnosząc się do twierdzeń Skarżącego zawartych w odwołaniu organ odwoławczy nie stwierdził uchybień w przeprowadzonym przez organ I instancji postępowaniu. W szczególności uzasadnienia nie znalazł zarzut naruszenia przepisu art. 39 rozporządzenia Rady (WE) nr 1346/2000 z dnia 29 maja 2000 r. w sprawie postępowania upadłościowego polegającego na wydaniu decyzji określającej zobowiązanie strony, podczas gdy organ podatkowy przyjmując brak spełnienia przesłanek przez stronę wynikających z przepisu art. 116 Ordynacji podatkowej powinien zgłosić wierzytelność w toczącym się postępowaniu upadłościowym na terenie Niemiec. Organ podkreślił, że zgodnie z dyspozycją art. 16 ust. 1 rozporządzenia Rady (WE) nr 1346/2000 z dnia 29 maja 2010r. w sprawie postępowania upadłościowego, wszczęcie postępowania upadłościowego przez sąd Państwa Członkowskiego właściwy zgodnie z art. 3 podlega uznaniu we wszystkich pozostałych Państwach Członkowskich z chwilą, gdy orzeczenie stanie się skuteczne w państwie wszczęcia postępowania. Przedstawione przez Skarżącego argumenty nie stanowią przesłanek powodujących uwolnienie członka zarządu od odpowiedzialności wynikającej z art. 116 Ordynacji podatkowej, bowiem zarówno zaprzestanie prowadzenia działalności gospodarczej przez Spółkę jak i ogłoszenie upadłości osoby trzeciej nie zostały wymienione jako podstawy do zwolnienia osoby trzeciej z tej odpowiedzialności.

Przypomniał, że podejmując próbę doręczenia stronie postanowienia o wszczęciu postępowania w sprawie w styczniu 2015 r., nie miał wiedzy na temat postępowania upadłościowego prowadzonego wobec Skarżącego. Natomiast postępowanie podatkowe w dotyczące solidarnej odpowiedzialności podatkowej E.W. jako członka zarządu Spółki za zaległości podatkowe zostało wszczęte z urzędu z chwilą doręczenia w dniu 27 sierpnia 2016 r. postanowienia Naczelnika Urzędu Skarbowego z dnia [...] lutego 2015 r., czyli po zakończeniu postępowania upadłościowego prowadzonego w stosunku do Skarżącego.

Nadto zaległość Spółki z tytułu podatku dochodowego od osób prawnych za 2010 r. nie stanowiła wierzytelności przed datą [...] listopada 2016 r. tj. dniem wydania przez Naczelnika Urzędu Skarbowego decyzji orzekającej o solidarnej odpowiedzialności za zaległość podatkową ciążącą na Spółce.

Skarżący wniósł od powyższej decyzji skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, w której zarzuciła naruszenie przepisów mających istotny wpływ na wynik sprawy, tj.:

1. art. 156 § 1 pkt 4 ustawy - Kodeks postępowania administracyjnego w związku z art. 144 § 1 ustawy z dnia 28 lutego 2003 r. - Prawo upadłościowe w związku z art. 16 rozporządzenia Rady (WE) nr 1346/2000 z dnia 29 maja 2000r. w sprawie postępowania upadłościowego, polegające na utrzymaniu w mocy decyzji organu pierwszej instancji, podczas gdy organ odwoławczy winien stwierdzić nieważność decyzji organu pierwszej instancji z uwagi, iż została ona skierowana do osoby niebędącej stroną sprawy, ponieważ przy uwzględnieniu ww. przepisów, postępowanie administracyjne dotyczące masy upadłości może być wszczęte i dalej prowadzone jedynie przez syndyka lub przeciwko niemu, który to z kolei został ustalony w postępowaniu upadłościowym dotyczącym Skarżącego na terenie Niemiec i który to powinien być w przedmiotowej sprawie stroną,

2. art. 144 § 1 ustawy z dnia 28 lutego 2003 r. - Prawo upadłościowe, poprzez prowadzenie postępowania przeciwko Skarżącemu, podczas gdy w przypadku ogłoszenia upadłości obejmującej likwidację majątku upadłego postępowanie administracyjne dotyczące masy upadłości mogą być wszczęte i dalej prowadzone jedynie przez syndyka lub przeciwko niemu,

3. art. 7 w związku z art. 136 ustawy - Kodeks postępowania administracyjnego poprzez zaniechanie przeprowadzenia z urzędu wszelkich czynności niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz załatwienia sprawy, co miało istotny wpływ na wynik sprawy, podczas gdy wnikliwe przeprowadzenie postępowania dowodowego przez organ odwoławczy pozwoliłoby na przyjęcie, iż przesłanki do złożenia wniosku o ogłoszenie upadłości Spółki zaistniały w 2009 r., a tym samym przełożyłoby się na wydanie decyzji o odmiennej treści,

4. art. 122 w związku z art. 187 Ordynacji podatkowej, poprzez zaniechanie dokładnego wyjaśnienia stanu faktyczne oraz brak wyjścia w ustaleniach stanowiących podstawę wydanej decyzji poza te przyjęte przez organ pierwszej instancji, podczas gdy kompleksowa i rzetelna ocena materiału dowodowego w postaci wszystkich dokumentów źródłowych i ksiąg finansowych Spółki oraz rozeznanie w przedmiocie prowadzonej przez Spółkę działalności gospodarczej prowadziłaby do wniosku, że zarząd Spółki złożył wniosek o ogłoszenie upadłości zgodnie z dyspozycją wynikającą z art. 21 ust. 1 i 2 w związku z art. 11 ustawy - Prawo upadłościowe wypełniając tym samym nakaz w nim zawarty, co ukonstytuowało ochronę członka zarządu przed ewentualną odpowiedzialnością za zobowiązania spółki, w tym wyłączyło solidarną odpowiedzialność podatkową członka zarządu spółki za zaległości podatkowe spółki z ograniczoną odpowiedzialnością,

5. art. 116 § 1 pkt. 1 lit. a) Ordynacji podatkowej poprzez przyjęcie, iż Skarżący nie wykazał, że we właściwym czasie zgłosił wniosek o ogłoszenie upadłości Spółki, co uwalniałoby Stronę skarżącą od przypisania mu solidarnej odpowiedzialności za zobowiązania finansowe Spółki, podczas gdy przesłanki uzasadniające złożenie przez zarząd Spółki wniosku o ogłoszenie upadłości zmaterializowały się w 2009 r. tj. Skarżący złożył wniosek o ogłoszenie upadłości we właściwym czasie, a tym samym uwolnił się od odpowiedzialności za zaległości podatkowe Spółki, jako członek zarządu Spółki.

Wskazując na powyższe zarzuty wniósł o:

1. stwierdzenie, na podstawie art. 145 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r. poz. 718 ze zm.) – zwanej P.p.s.a w związku z art. 156 § 1 pkt 4 ustawy - Kodeks postępowania administracyjnego, nieważności decyzji Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...] lutego 2017 r. w całości,

2. stwierdzenie, na podstawie 135 P.p.s.a., nieważności decyzji Naczelnika Urzędu Skarbowego z dnia [...] listopada2016 r. w całości.

Ewentualnie wniósł o:

3. uchylenie, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 P.p.s.a., zaskarżonej decyzji Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...] lutego 2017 r. w całości,

4. uchylenie, na podstawie art. 135 P.p.s.a., decyzji Naczelnika Urzędu Skarbowego z dnia [...] listopada2016 r. w całości.

Ponadto Skarżący wniósł o:

- dopuszczenie, na podstawie art. 106 § 3 P.p.s.a., dowodu uzupełniającego z opinii biegłego sądowego w zakresie ekonomii, finansów, rachunkowości i wyceny przedsiębiorstw przy Sądzie Okręgowym z dnia [...] stycznia 2015 r. sporządzonej dla Sądu Rejonowego Wydział Gospodarczy w sprawie sygn. akt [...] na okoliczność, że:

- Spółka "W" osiągnęła stan niewypłacalności w dniu [...] grudnia 2008 r.,

- wniosek o ogłoszenie upadłości ww. Spółka winna złożyć, z uwzględnieniem przepisów prawa, najpóźniej do dnia 14 kwietnia 2009 r.,

- zarząd Spółki złożył skutecznie wniosek do sądu o ogłoszenie upadłości i tym samym Skarżący, zgodnie z art. 116 Ordynacji podatkowej, uwolnił się od odpowiedzialności za zaległości podatkowe Spółki.

Na podstawie art. 200 P.p.s.a. wniósł o zasądzenie kosztów postępowania.

W odpowiedzi na skargę wniesiono o jej oddalenie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga nie jest uzasadniona.

Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2016 r. poz. 1066) kontrola sądowa zaskarżonych decyzji, postanowień bądź innych aktów, wymienionych w art. 3 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r. poz. 718 ze zm.) – zwanej P.p.s.a., sprawowana jest przez sądy administracyjne w oparciu o kryterium zgodności z prawem. W związku z powyższym, aby wyeliminować z obrotu prawnego akt wydany przez organ administracji publicznej konieczne jest stwierdzenie, że doszło w nim do naruszenia bądź prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy, bądź przepisów postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na rozstrzygnięcie, albo też przepisów prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania lub ewentualnie ustalenie, że decyzja lub postanowienie organu dotknięte jest wadą nieważności (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a-c, pkt 2 P.p.s.a.).

Wskazać przy tym należy, że stosownie do art. 134 § 1 P.p.s.a., Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną w niej podstawą prawną. Wykładnia powołanego przepisu wskazuje, że Sąd ma nie tylko prawo, ale i obowiązek dokonania oceny zgodności z prawem zaskarżonego aktu administracyjnego, nawet wówczas, gdy określony zarzut nie został w skardze podniesiony.

Rozpoznając skargę w świetle powołanych wyżej kryteriów należało uznać, że skarga jest niezasadna, ponieważ zaskarżona decyzja nie narusza prawa. Sąd za bezzasadne uznał wszystkie zarzuty skargi.

Podkreślić należy, że organy podatkowe przeprowadziły rzetelne i skrupulatne postepowanie dowodowe. W toku postepowania zgromadzony został obszerny materiał dowodowy, który poddany został wszechstronnej i wyczerpującej analizie. Wnioski wyprowadzone z tej analizy są logiczne i spójne. Tym samym stwierdzić należy, że organy podatkowe przeprowadziły postępowanie podatkowe w zgodzie z zasadami ogólnymi wyrażonymi w Ordynacji podatkowej, w szczególności z art. 120, 121, 122, 123, 180 i 191 Ordynacji podatkowej. Uzasadnienia decyzji organów obu instancji spełniają wymogi określone w art. 210 § 1 i 4 Ordynacji podatkowej, zawierają bowiem wskazanie faktów, które organy uznały za udowodnione, dowodów, którym dały wiarę, oraz przyczyny, dla których innym dowodom odmówiły wiarygodności. Uzasadnienie prawne zawiera wyjaśnienie podstawy prawnej decyzji z przytoczeniem przepisów prawa.

Sąd nie znalazł w postępowaniu organów podatkowych uchybień, które winny zostać wzięte pod uwagę z urzędu.

Przechodząc do oceny poszczególnych, podniesionych w skardze zarzutów, stwierdzić należy, że wszystkie zarzuty, oparte na naruszeniu przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego, nie mogły odnieść zamierzonego przez autora skargi skutku w postaci uchylenia zaskarżonej decyzji z uwagi na to, iż organy nie mogły ich naruszyć. Postępowanie w niniejszej sprawie było prowadzone na podstawie Ordynacji podatkowej i przepisy tej ustawy były stosowane przez organy obu instancji.

Wbrew twierdzeniom Skarżącego nie zaistniały okoliczności, które uzasadniałyby odstąpienie od orzeczenia o solidarnej odpowiedzialności podatkowej skarżącego, jako członka zarządu za zaległości podatkowe Spółki.

Przypomnieć należy, że zgodnie z art. 116 Ordynacji podatkowej za zaległości podatkowe spółki z ograniczoną odpowiedzialnością odpowiadają solidarnie, całym swoim majątkiem, członkowie jej zarządu, jeżeli egzekucja przeciwko spółce okaże się bezskuteczna, chyba że członek zarządu wykaże, że we właściwym czasie zgłoszono wniosek o ogłoszenie upadłości lub wszczęto postępowanie zapobiegające ogłoszeniu upadłości (postępowanie układowe), albo że niezgłoszenie wniosku o ogłoszeniu upadłości oraz brak postępowania zapobiegającego ogłoszeniu upadłości nastąpiły nie z jego winy, bądź też wskaże mienie, z którego egzekucja umożliwi zaspokojenie zaległości spółki w znacznej części. Przepis § 2 wskazanego przepisu stanowi natomiast, że odpowiedzialność członków zarządu spółki określona w § 1 obejmuje zaległości podatkowe z tytułu zobowiązań, których termin płatności upływał w czasie pełnienia przez nich obowiązków członka zarządu, oraz zaległości wymienione w art. 52 powstałych w czasie pełnienia obowiązków członka zarządu.

Zatem przesłanki odpowiedzialności członka zarządu za zaległości można podzielić na dwie grupy: przesłanki pozytywne, które muszą być spełnione, aby wydanie decyzji w tym przedmiocie było możliwe oraz przesłanki negatywne, które nie mogą zaistnieć, aby organ podatkowy mógł orzec o tej odpowiedzialności.

Do przesłanek pozytywnych zaliczyć należy okoliczność, że zaległość wynika z zobowiązania, którego termin płatności upłynął w czasie, gdy dana osoba pełniła obowiązki członka zarządu spółki oraz konieczność stwierdzenia bezskuteczności egzekucji prowadzonej do majątku spółki z uwagi na jej posiłkowy charakter.

Przesłankami negatywnymi są natomiast te okoliczności, które może wskazać członek zarządu, a które potwierdzają podjęte przez niego działania zwalniające go z odpowiedzialności za zaległości spółki. Członek zarządu będzie zatem zwolniony z odpowiedzialności jeśli wykaże, że we właściwym czasie zgłoszony został wniosek o ogłoszenie upadłości lub w tym czasie zostało otwarte postępowanie restrukturyzacyjne albo zatwierdzono układ w postępowaniu o zatwierdzenie układu albo że niezgłoszenie wniosku o ogłoszenie upadłości nastąpiło bez winy tej osoby lub wskazane zostanie mienie spółki, z którego egzekucja umożliwi zaspokojenie zaległości podatkowych spółki w znacznej części.

Wskazania wymaga, że orzekając o odpowiedzialności członka zarządu spółki organ podatkowy jest zobowiązany wykazać jedynie okoliczność pełnienia obowiązków członka zarządu w czasie, kiedy upływał termin płatności zobowiązania podatkowego, które przerodziło się w dochodzoną zaległość podatkową spółki oraz bezskuteczność egzekucji prowadzonej przeciwko spółce (przesłanki pozytywne).

Z kolei członek zarządu chcąc uwolnić się od tej odpowiedzialności może wykazać, że we właściwym czasie zgłoszono wniosek o ogłoszenie upadłości lub wszczęto postępowanie zapobiegające ogłoszeniu upadłości (postępowanie restrukturyzacyjne) bądź też, że niezgłoszenie wniosku o ogłoszenie upadłości nastąpiło bez jego winy lub wskazując mienie spółki, z którego egzekucja umożliwi zaspokojenie zaległości podatkowych spółki w znacznej części (przesłanki negatywne). W tej kwestii poglądy orzecznictwa i doktryny są zbieżne i utrwalone (por. wyrok NSA z dnia 6 marca 2003 r. sygn. akt SA/Bd 85/03 - publ. Przegląd Orzecznictwa Podatkowego 2003 Nr 4, poz. 93; wyrok WSA w Olsztynie z dnia 24 marca 2005 r. sygn. akt I SA/Ol 345/04 - publ. ZNSA 2005/1/98; A. Mariański i A. Karolak, Odpowiedzialność członków zarządu za zobowiązania spółki z o.o., Warszawa 2004, s. 234-236; S. Babiarz i in. Ordynacja podatkowa. Komentarz, Warszawa 2004, s. 402; B. Adamiak i in. Ordynacja podatkowa. Komentarz 2004, Wrocław 2004, s. 433).

Z poczynionych przez organy podatkowe ustaleń jednoznacznie wynika, że Skarżący był członkiem zarządu począwszy od dnia [...] marca 2005r. i pozostawał nim nadal, również w chwili wydawania zaskarżonej decyzji.

Dochodzone zaskarżoną decyzją zaległości podatkowe Spółki powstały w wyniku braku zapłaty przez Spółkę zobowiązania podatkowego określonego decyzją Naczelnika Urzędu Skarbowego z dnia [...] grudnia 2011 r. w przedmiocie podatku dochodowego od osób prawnych za rok 2010.

Bezsporna jest również okoliczność, wykazania przez organy podatkowe, bezskuteczności egzekucja prowadzonej przeciwko Spółce. Ostatecznie bezskuteczność egzekucji stała się także podstawą wydania w dniu [...] sierpnia 2012 r. Naczelnika Urzędu Skarbowego postanowienia o umorzeniu postępowania egzekucyjnego. Również z postanowienia Sądu Rejonowego Wydział Gospodarczy KRS z dnia [...] lutego 2013 r. wynika, że Komornik Sądowy przy Sądzie Rejonowym umorzył prowadzoną przeciwko Spółce egzekucję z uwagi na fakt, że z egzekucji nie uzyska się sumy wyższej od kosztów egzekucyjnych.

Mając na względzie, że spełnione zostały obie pozytywne przesłanki warunkujące odpowiedzialność członka zarządu spółki kapitałowej za zaległości podatkowe takiej spółki, do rozważenia przez Sąd pozostawała kwestia, czy Skarżący wykazał, iż wystąpiła którakolwiek z okoliczności uwalniających go od tej odpowiedzialności.

Zdaniem Sądu, skarżący nie zwolnił się z odpowiedzialności poprzez wykazanie, że zaistniała jedna z okoliczności o jakiej mowa w art. 116 § 1 pkt 1 lit. a i pkt 2 Ordynacji podatkowej.

Przede wszystkim nie budzi wątpliwości Sądu, że wniosek o ogłoszenie upadłości spółki nie został zgłoszony we właściwym czasie.

Zgodnie z uchwałą Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 10 sierpnia 2009 r., sygn. akt. II FPS 3/09, w każdym przypadku orzekania o odpowiedzialności członka zarządu organ podatkowy jest zobowiązany zbadać, czy i kiedy wystąpiły przesłanki do ogłoszenia upadłości, gdyż tylko niezłożenie wniosku o upadłość w terminie czyni otwartą kwestię odpowiedzialności członka zarządu na podstawie art. 116 § 1 Ordynacji podatkowej. Odpowiedzialność członka zarządu może wchodzić w rachubę tylko w sytuacji, gdy w stosunku do spółki wystąpiły przesłanki upadłości. Z kolei członek zarządu tylko wtedy ponosi odpowiedzialność, kiedy obowiązku w zakresie złożenia wniosku o ogłoszenie upadłości lub wszczęcia postępowania układowego nie wypełnił w terminie lub też, że ponosi winę za jego niewypełnienie; w każdym przypadku należy zatem ustalić, że taki obowiązek w ogóle na członku zarządu ciążył oraz kiedy powinien być dopełniony. Rozważanie przez organ podatkowy "właściwego czasu" na zgłoszenie wniosku o ogłoszenie upadłości jest przesłanką obiektywną, ustaloną w oparciu o okoliczności faktyczne każdej sprawy. Badając w toku prowadzonego postępowania podatkowego istnienie tej obiektywnej przesłanki, należy również uwzględnić wysokość zobowiązania podatkowego, określonego w decyzji organu podatkowego nawet, jeżeli decyzja ta została wydana w okresie, kiedy członek zarządu nie pełnił już funkcji.

W przypadku zobowiązań podatkowych powstających z mocy prawa, spółka była zobowiązana do zapłaty podatku należnego w terminach wyznaczonych przez przepisy prawa. Niewypełnienie tych obowiązków w terminie i we właściwej (przewidzianej przepisami prawa) wysokości uzasadnia wydanie decyzji przez organ podatkowy na podstawie przepisu art. 21 § 3 Ordynacji podatkowej. Nie zmienia to jednak oceny, że zobowiązanie to już istniało wcześniej i powinno zostać wykonane w terminach przewidzianych w przepisach prawa (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 13 lutego 2008 r. sygn. akt II FSK 1605/06).

O ile uchwała ta dotyczy treści art. 116 § 1 Ordynacji podatkowej w brzmieniu obowiązującym przed dniem 1 grudnia 2003 r., to jednak zdaniem Sądu aktualne brzmienie tego przepisu nadane ustawą z dnia 12 września 2002 r. nie zmieniało rozwiązań merytorycznych zawartych we wskazanym artykule w poprzednim brzmieniu, a jedynie je uściśliło. To zdaniem Sądu pozwala na odwołanie się do rozważań zawartych w tej uchwale również w odniesieniu do niniejszej sprawy, w szczególności wskazujących na obowiązek istniejący po stronie organów w każdym przypadku orzekania o odpowiedzialności członka zarządu polegający na zbadaniu, czy i kiedy wystąpiły przesłanki do ogłoszenia upadłości.

Niewątpliwie oceny spornej kwestii, czy upadłość zgłoszono we właściwym czasie, należy dokonać z uwzględnieniem art. 21 ust. 1 w zw. z art. 10 i art. 11 Prawa upadłościowego. Zgodnie z art. 10 powołanej ustawy, upadłość ogłasza się w stosunku do dłużnika, który stał się niewypłacalny. Przepis art. 11 ust. 1 i 2 stanowi zaś, że dłużnik jest niewypłacalny, jeżeli nie wykonuje swoich wymagalnych zobowiązań. Dłużnika będącego osobą prawną uważa się za niewypłacalnego także wtedy, gdy jego zobowiązania przekroczą wartość jego majątku, nawet wówczas, gdy na bieżąco te zobowiązania wykonuje. Stosownie do art. 21 ust. 1 ustawy, dłużnik jest zobowiązany nie później, niż w terminie dwóch tygodni od dnia, w którym wystąpiła podstawa do ogłoszenia upadłości, zgłosić w sądzie wniosek o ogłoszenie upadłości.

Sposób rozumienia znaczenia pojęcia "właściwego czasu" zgłoszenia przez członków zarządu spółki wniosku o ogłoszenie upadłości (użytego w art. 116 § 1 Ordynacji podatkowej oraz w art. 298 Kodeksu spółek handlowych) został wyjaśniony w orzecznictwie na gruncie poprzednio obowiązującego stanu prawnego, tj. przepisów rozporządzeń Prezydenta Rzeczpospolitej z dnia 24 października 1934 r. - Prawo o postępowaniu układowym (Dz. U. Nr 93, poz. 836 z późn. zm.) oraz z dnia 24 października 1934 r. - Prawo upadłościowe (Dz. U. z 1991 r. Nr 118, poz. 512 z późn. zm.). Dezaktualizacja materiału normatywnego, na gruncie którego ww. ocenę wyrażono, także i w tym przypadku nie podważa jej aktualności, albowiem merytoryczny sens omawianych przepisów nie uległ zasadniczej zmianie.

Celem postępowania upadłościowego jest ochrona praw wierzycieli oraz zaspokojenie roszczeń wobec upadłego w sposób przewidziany przepisami. Termin 14 dni na złożenie przez przedsiębiorcę wniosku o ogłoszenie upadłości liczony od dnia, w którym majątek nie wystarcza na zaspokojenie długów, ma na celu ograniczenie do niezbędnego minimum okresu, w którym dłużnik może rozporządzać swoim majątkiem w sposób odmienny, niż czyniłby to syndyk po ogłoszeniu upadłości. Członkowie zarządu dłużnika będącego osobą prawną, nie dochowując ww. terminu i rozporządzając majątkiem przedsiębiorcy, narażają prawa wierzycieli.

Przesłanki uwolnienia się przez członków zarządu spółki od odpowiedzialności za zobowiązania sprowadzają się wobec tego do wykazania należytej staranności w działaniach zmierzających do wszczęcia postępowania upadłościowego. Nie spełnia tego wymagania podjęcie stosownych czynności w warunkach niweczących cały sens postępowania upadłościowego, co wynika wprost z treści przepisu, w którym mowa o zgłoszeniu wniosku we właściwym czasie. Wydając decyzję na podstawie art. 116 § 1 Ordynacji podatkowej organ podatkowy zobowiązany jest zatem wskazać dodatkowo (obok istnienia przesłanek odpowiedzialności członka zarządu), czy nie zachodziły przesłanki wyłączające tę odpowiedzialność.

Zasadnie stwierdził organ, że ocena zgromadzonego materiału dowodowego wykazała, że przesłanki do ogłoszenia upadłości Spółki zaistniały przed kwietniem 2009 r.

Organy podatkowe prawidłowo ustaliły, że najpóźniej pod koniec 2007 r. Skarżący jako prezes zarządu powinien wystąpić z wnioskiem o ogłoszenie upadłości Spółki. Skarżący miał pełną wiedzę na temat kondycji finansowej Spółki w latach 2005-2008. Niewątpliwie informacje o złej kondycji finansowej Spółki posiadał przed dniem [...] kwietnia 2009 r. tj. dniem złożenia pierwszego z trzech wniosków o upadłość (zwróconego przez Sąd zarządzeniem z dnia [...] czerwca 2009 r., sygn. akt [...]), bowiem jak wynika z dodatkowych informacji i objaśnień do sprawozdania za rok obrotowy od dnia 1 stycznia 2008 r. do dnia 31 grudnia 2008 r., na których widnieje podpis Skarżącego występuje niepewność, co do możliwości kontynuowania działalności. Natomiast ze sprawozdania z działalności Spółki za rok 2008 wynika, że "na rok 2009 planowane jest postawienie spółki w stan upadłości".

Ocena sytuacji finansowej Spółki pod kątem istnienia przesłanek do zgłoszenia wniosku o ogłoszenie upadłości lub wszczęcia postępowania układowego potwierdziła natomiast, że stan niewypłacalności Spółki wystąpił na koniec 2007 r. Organy dokonały tej oceny na podstawie danych wynikających ze sprawozdania finansowego obejmującego bilans oraz rachunek zysków i strat za rok obrotowy od 1.01.2008 r. do 31.12.2008 r. Organ podatkowy w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji wskazał, że Spółka na koniec 2007 r. miała co najmniej dwóch wierzycieli, co potwierdzają dane dotyczące krótkoterminowych zobowiązań zawarte w bilansie sporządzonym na dzień 31 grudnia 2008 r. Z analizy stanu faktycznego sprawy także wynika, że Spółka na dzień 31 grudnia 2007 r. miała zobowiązania z tytułu dostaw i usług o okresie wymagalności do 12 miesięcy w łącznej kwocie 897.283,00 zł oraz zobowiązania z tytułu podatków, ceł, ubezpieczeń i innych świadczeń w kwocie 86.689,00 zł. Ponadto Spółka nie regulowała swoich zobowiązań co najmniej od końca 2007 r. wobec Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział. Najstarsze kwoty zaległości składkowych dotyczą miesiąca października 2007 r. Podkreślenia wymaga też, że Spółka w 2008 r. pozbyła się w całości majątku trwałego (wynika to z bilansu sporządzonego dzień [...] grudnia 2008 r.). Natomiast z analizy wyliczonych wskaźników płynności finansowej Spółki za lata 2007 i 2008 określających: stopień pokrycia zobowiązań bieżących aktywami obrotowymi (wynoszące odpowiednio wartość 1,13 i 1,50), natychmiastową zdolność do regulowania zobowiązań posiadanymi środkami obrotowymi (wynoszące odpowiednio wartość 1,10 i 0,85), zdolność do natychmiastowej spłaty bieżących zobowiązań tj. wypłacalności w bardzo krótkim czasie, (wynoszące odpowiednio wartość 0,02 i 0,18) wynikało, że Spółka przez ostatnie dwa lata aktywności gospodarczej prowadziła działalność mając kłopoty z utrzymaniem płynności finansowej. Niskie wartości wskaźników w zakresie bieżącej płynności (satysfakcjonująca wartość to poziom 1,5 - 2,0) i wypłacalności gotówkowej (optymalna wartość wskaźnika to 0,2) jednoznacznie potwierdzają, iż Spółka nie posiadała zdolności do spłacenia swoich zobowiązań na bieżąco. Tym bardziej nie posiadała zdolności do natychmiastowej spłaty bieżących zobowiązań, tj. wypłacalności w krótkim czasie.

Zasadnie uznały organy podatkowe, że powyższe okoliczności oraz fakt oddalenia przez Sąd wniosku Spółki o ogłoszenie upadłości z powodu braku środków niezbędnych do pokrycia kosztów postępowania dowodzą, iż wniosek nie został złożony we właściwym czasie. Oddalenia przez Sąd wniosku niewątpliwie dowodzi, że wniosek nie został złożony we właściwym czasie.

Uzasadnienia nie znajduje również zarzut naruszenia przepisu art. 144 § 1 ustawy - Prawo upadłościowe w związku z art. 16 rozporządzenia Rady (WE) nr 1346/2000 z dnia 29 maja 2000 r. w sprawie postępowania upadłościowego, polegającego na utrzymaniu w mocy decyzji organu I instancji, podczas gdy organ odwoławczy winien stwierdzić nieważność decyzji organu I instancji z uwagi, iż została ona skierowana do osoby niebędącej stroną sprawy, ponieważ, przy uwzględnieniu ww. przepisów, postępowanie administracyjne dotyczące masy upadłości może być wszczęte i dalej prowadzone jedynie przez syndyka lub przeciwko niemu, który to z kolei został ustalony w postępowaniu upadłościowym dotyczącym Skarżącego na terenie Niemiec i który to powinien być w sprawie stroną.

Skarżącemu (jego pełnomocnikowi) umknęło, że polskie prawo upadłościowe i naprawcze nie przyjęło zasady automatycznego uznania orzeczeń zagranicznych sądów o ogłoszeniu upadłości. Zgodnie z art. 386 Prawo upadłościowe do uznania zagranicznego orzeczenia konieczne jest przeprowadzenie specjalnego postępowania, które wszczyna się na wniosek zarządcy.

Podkreślenia również wymaga, że postępowanie podatkowe w przedmiocie solidarnej odpowiedzialności podatkowej Skarżącego jako członka zarządu za zaległości podatkowe Spółki zostało wszczęte z chwila doręczenia w dniu 27 sierpnia 2016 r. postanowienia Naczelnika Urzędu Skarbowego z dnia [...] lutego 2015 r., a więc po ukończeniu postępowania upadłościowego prowadzonego wobec Skarżącego.

Podsumowując, w ocenie Sądu, organy podatkowe prawidłowo ustaliły, że po stronie spółki istnieje zaległość podatkowa, a prowadzone względem niej postępowanie egzekucyjne okazało się bezskuteczne. Sąd podzielił również ocenę organów co do tego, że w czasie, kiedy upływał termin płatności podatków, które przerodziły się w zaległości podatkowe, Skarżący pełnił obowiązki członka zarządu w rozumieniu art. 116 § 2 Ordynacji podatkowej. Sąd zgadza się także z tym, że Skarżący nie wykazał, że zgłosił wniosek o ogłoszenie upadłości we właściwym czasie lub, że niezgłoszenie wniosku o ogłoszenie upadłości w stosunku do spółki nastąpiło bez jego winy, ani też nie wskazał mienia spółki, z którego egzekucja umożliwi zaspokojenie zaległości podatkowych spółki w znacznej części. Prowadzone w tym zakresie postępowanie podatkowe zostało oparte na wszechstronnie zgromadzonym materiale dowodowym, którego ocena odpowiada regułom wynikającym z przepisów Ordynacji podatkowej. To zaś oznacza, że zarzuty skargi okazały się bezzasadne, a Sąd nie znalazł w zaskarżonej decyzji innych uchybień, które mogłyby uzasadnić jej uchylenie.

Z tych też przyczyn oraz na podstawie art. 151 P.p.s.a. Sąd oddalił skargę, jako niezasadną.