Wyrok WSA we Wrocławiu, sygn. akt IV SA/Wr 73/08
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu
Data orzeczenia: 2008-05-21 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6198 Inspekcja pracy
Hasła tematyczne: Inspekcja pracy
Skarżony organ: Inspektor Pracy
Treść wyniku: *Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 24, 66
journal: Dz.U. 1997 nr 102 poz 643
law: Ustawa z dnia 1 sierpnia 1997 r. o Trybunale Konstytucyjnym.
article: art. 1 i 9
journal: Dz.U. 2007 nr 65 poz 437
law: Ustawa z dnia 4 września 1997 r. o działach administracji rządowej - tekst jednolity
article: par. 111 ust. 1
journal: Dz.U. 1997 nr 129 poz 844
law: Rozporządzenie Ministra Pracy i Polityki Socjalnej z dnia 26 września 1997 r. w sprawie ogólnych przepisów bezpieczeństwa i higieny pracy.
article: art. 3 i art6. 5
journal: Dz.U. 1996 nr 10 poz 55
law: Ustawa z dnia 9 listopada 1995 r. o ochronie zdrowia przed następstwami używania tytoniu i wyrobów tytoniowych.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Małgorzata Masternak-Kubiak (spr.), Sędziowie Sędzia NSA Tadeusz Kuczyński, Sędzia WSA Lidia Serwiniowska, Protokolant Jolanta Pociejowska, po rozpoznaniu w Wydziale IV na rozprawie w dniu 21 maja 2008 r. sprawy ze skargi Komendanta Straży Miejskiej w J. G. na decyzję Okręgowego Inspektora Pracy we W. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie urządzenia w budynku pomieszczenia palarni dla pracowników oddala skargę.


UZASADNIENIE

Okręgowy Inspektor Pracy decyzją z dnia [...] r. nr [...] podjętą na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn. Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 z późn. zm.) w zw. z art. 19 ust. 1 pkt 5 ustawy z dnia 13 kwietnia 2007 r. o Państwowej Inspekcji Pracy (Dz. U. Nr 89, poz. 589), po rozpatrzeniu odwołania wniesionego przez Straż Miejską w J. G. od decyzji nr [...] zawartej w nakazie z dnia [...] r. nr rej. [...] w sprawie: Urządzić dla pracowników pomieszczenie palarni w budynku Straży Miejskiej w J. G. ul. [...] of. Termin wykonania: 18 września 2008 r. Podstawa prawna: art. 11 pkt 1 ustawy z dnia 13 kwietnia 2007 r. o Państwowej Inspekcji Pracy (Dz. U Nr 89, poz. 589), art. 214 § 2 ustawy z dnia 26 czerwca 1974 r. Kodeks pracy (Dz. U. z 1998 r. Nr 21, poz. 94 ze zm. oraz z 2007 r. Nr 89, poz. 589); § 111 ust. 1 i 2 rozporządzenia Ministra Pracy i Polityki Socjalnej z dnia 26 września 1997 r. w sprawie ogólnych przepisów bezpieczeństwa i higieny pracy (Dz. U. z 2003 r. Nr 169, poz. 1650 z późn. zm.) w zw. z § 40 ust. 1 załącznika nr 3 do rozporządzenia Ministra Pracy i Polityki Socjalnej z dnia 26 września 1997 r. w sprawie ogólnych przepisów bezpieczeństwa i higieny pracy (Dz. U. z 2003 r. Nr 169, poz. 1650 z późn. zm.), utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję.

W dniach: 17 lipca 2007 r., 29 sierpnia 2007 r., 18 września 2007 r., inspektor pracy przeprowadził kontrolę pracodawcy - Straż Miejska w J. G. ul. [...]., w trakcie której stwierdził, iż pismem z dnia 8 czerwca 2007 r. komisja zakładowa NSZZ Solidarność zwróciła się do pracodawcy o wyznaczenie palarni dla funkcjonariuszy i interesantów. Pracodawca nie wyznaczył pomieszczenia palarni oświadczając, że brak pomieszczenia palarni jest spowodowany trudnościami lokalowymi w aktualnie administrowanym budynku straży miejskiej. Powyższe ustalenia zostały potwierdzone w protokole kontroli nr [...] podpisanym bez zastrzeżeń przez pracodawcę.

Na podstawie ustalonego stanu faktycznego, inspektor pracy wydał w dniu [...] r. nakaz nr rej. [...], zawierający decyzję nr 1 nakładającą na pracodawcę obowiązek urządzenia dla pracowników pomieszczenie palarni w budynku Straży Miejskiej w J. G. ul. [...].

Strona odwołując się wniosła o uchylenie decyzji nr 1 zawartej w w/w nakazie. W uzasadnieniu wskazała między innymi na brak skutecznej możliwości ustalenia liczby pracowników palących tytoń, jako przesłanki niezbędnej do wydania nakazu w sprawie urządzenia palarni. Oznacza to, że sprawa ta nie może być, zdaniem skarżącego, przedmiotem poprawnie wydanego rozstrzygnięcia przez organ Państwowej Inspekcji Pracy. Nie do zaakceptowania jest również przyjęcie przez inspektora pracy ogólnej liczby zatrudnionych pracowników, jako pracowników korzystających z pomieszczenia palarni.

Okręgowy Inspektor Pracy, rozpatrując odwołanie zauważył, że w protokole kontroli nr [...] brak jest uściślonego stanu faktycznego w zakresie używania przez pracowników tytoniu i wyrobów tytoniowych na terenie zakładu pracy znajdującego się w J. G. przy ul. [...], dlatego mając na względzie postanowienia art. 107 § 3 k.p.a., stanowiące o składnikach decyzji, a w szczególności o jej uzasadnieniu faktycznym i prawnym, Okręgowy Inspektor Pracy, na podstawie art. 136 k.p.a., pismem z dnia 8 listopada 2007 r. Znak: [...], zlecił organowi pierwszej instancji przeprowadzenie dodatkowego postępowania wyjaśniającego.

W wyniku przeprowadzonej dodatkowej kontroli (protokół kontroli nr [...]), inspektor pracy stwierdził, powołując się na wyjaśnienia Komendanta Straży Miejskiej w J. G., że palący pracownicy Straży Miejskiej palą papierosy na zewnątrz przed budynkiem Komendy Miejskiej. W dniu 14 listopada 2007 o godz. 9:30 inspektor pracy stwierdził obecność przed budynkiem Komendy pracowników Straży Miejskiej palących papierosy, którzy potwierdzili fakt palenia przez pracowników papierosów na zewnątrz.

Z uwagi na powyższe ustalenia Okręgowy Inspektor Pracy we Wrocławiu uznał, iż brak jest przesłanek wskazujących na wadliwość decyzji [...] zawartej w nakazie z dnia [...] r., nr rej [...]. W ustalonym stanie faktycznym i prawnym sprawy nie zachodzą, zdaniem organu, okoliczności przemawiające za uchyleniem decyzji zawartej w nakazie z dnia 28 września 2007 r. Wprowadzenie zakazu palenia na terenie budynku nie zwalnia bowiem pracodawcy z obowiązku urządzenia palami, zaś brak jej zapewnienia uznać należy za nierespektowanie przepisów bezpieczeństwa i higieny pracy. Obowiązujący przepis § 111 rozporządzenia Ministra Pracy i Polityki Socjalnej z dnia 26 września 1997 r. w sprawie ogólnych przepisów bezpieczeństwa i higieny pracy (Dz. U. z 2003 r., Nr 169, poz. 1650), nakłada na pracodawcę obowiązek zapewnienia pracownikom pomieszczeń higieniczno-sanitarnych, do których zgodnie z postanowieniami art. § 40 ust. 1 załącznika nr 3 do w/w rozporządzenia należy również palarnia. Natomiast zgodnie z art. 207 § 2 Kodeksu pracy pracodawca obowiązany jest chronić zdrowie i życie pracowników poprzez zapewnienie bezpiecznych i higienicznych warunków pracy przy odpowiednim wykorzystaniu osiągnięć nauki i techniki. W szczególności pracodawca jest obowiązany: organizować pracę w sposób zapewniający bezpieczne i higieniczne warunki pracy. Zgodnie zaś z art. 233 Kodeksu pracy pracodawca jest obowiązany zapewnić pracownikom odpowiednie pomieszczenia higieniczno-sanitarne.

Okręgowy Inspektor Pracy rozpatrując odwołanie wskazał, że w świetle art. 7 k.p.a. organy administracji publicznej, w toku postępowania, stoją na straży praworządności i podejmują wszelkie kroki niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy, mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli. Słuszny interes obywateli, obejmuje nie tylko słuszny interes strony postępowania, bowiem skutki decyzji administracyjnej mogą obejmować również i inne podmioty. Obowiązek uwzględniania przy załatwianiu sprawy również faktycznych interesów tych jednostek jest istotny dla ich ochrony. W państwie prawa na organie administracyjnym ciąży obowiązek wyważenia zarówno interesu społecznego jak i interesu indywidualnego obywateli. Z powyższego wynika, iż pracodawca winien zagwarantować ochronę prawa niepalących do życia w środowisku wolnym od dymu tytoniowego.

Preambuła ustawy z dnia 9 listopada 1995 r. o ochronie zdrowia przed następstwami używania tytoniu i wyrobów tytoniowych ( Dz. U. Nr 10, poz. 55 z późn. zm.) wskazuje, iż została ona uchwalona "w celu przeciwdziałania uzależnieniu od używania tytoniu i wyrobów tytoniowych oraz ochrony zdrowia przed jego następstwami". Realizacja tych zadań następuje, między innymi, przez wydzielanie odpowiednich pomieszczeń dla osób palących. Zgodnie z art. 5 ust 1 pkt 3 powołanej wyżej ustawy, w pomieszczeniach zakładów pracy zabrania się palenia wyrobów tytoniowych, poza pomieszczeniami wyodrębnionymi i odpowiednio przystosowanymi. Umożliwia to bowiem tworzenie stref wolnych od dymu tytoniowego i zapobiega skutkom biernego palenia przez pracowników niepalących. Z powyższych przepisów wynika jednoznacznie, że pracodawca chroniąc prawa niepalących do życia w środowisku wolnym od dymu tytoniowego, ma obowiązek wyodrębnić pomieszczenie palarni, spełniającej wymagania przepisów.

Nadmienić należy, że stanowisko Okręgowego Inspektora Pracy dotyczące obowiązku zapewnienia pracownikom palarni podzielił Naczelny Sąd Administracyjny w Warszawie w wyroku z dnia 4 kwietnia 2007 r., sygn. akt I OSK 892/06, uznając jako niezasadną skargę kasacyjną Powszechnego Zakładu Ubezpieczeń Społecznych od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 22 marca 2006 r., sygn. akt II SA/Wa 1881/05 w sprawie skargi Powszechnego Zakładu Ubezpieczeń Społecznych na decyzję Okręgowego Inspektora Pracy w Warszawie, utrzymującą w mocy decyzję inspektora pracy, wydaną w przedmiocie nakazu urządzenia w zakładzie pracy palarni.

Odpowiadając na zarzuty strony co do braku skutecznej możliwości ustalenia liczby pracowników palących tytoń, jako przesłanki niezbędnej do wydania nakazu w sprawie urządzenia palarni co sprawia, że sprawa ta nie może być przedmiotem poprawnie wydanego rozstrzygnięcia przez organ PIP oraz przyjęcie ogólnej liczby zatrudnionych pracowników, jako pracowników korzystających z tego pomieszczenia, organ odwoławczy wskazał, iż w świetle obowiązujących przepisów, zadaniem organów inspekcji pracy jest nadzór i kontrola przestrzegania prawa pracy, a w szczególności przepisów i zasad bezpieczeństwa i higieny pracy. Dostrzeżenie przez organy inspekcji pracy naruszenia przez pracodawcę przepisów i zasad bezpieczeństwa i higieny pracy obliguje te organy do decyzyjnego nakazania usunięcia stwierdzonych uchybień w ustalonym terminie. Sposób wykonania nałożonego obowiązku zgodnie z art. 233 Kodeksu pracy należy do pracodawcy, to on posiada niezbędna wiedzę dotyczącą ilości palących pracowników, determinującą ilość i wielkość pomieszczeń higieniczno-sanitarnych (palarni).

W skardze na powyższą decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu Komendant Straży Miejskiej w J.G. wniósł o jej uchylenie.

W ocenie skarżącego zaskarżana decyzja narusza słuszny interes prawny skarżącego, nakładając na niego, de facto, obowiązek ustalenia liczby pracowników Straży Miejskiej w J. G., używających wyrobów tytoniowych, co naruszałoby postanowienia art. 47 i 51 ust. 1 Konstytucji RP, łamiąc prawo zatrudnionych w Straży Miejskiej osób do ochrony życia prywatnego oraz zobowiązując ich do ujawnienia informacji dotyczących ich - w zakresie przekraczającym uprawnienia pracodawcy, tj. w zakresie życia osobistego i nałogów. Decyzja powyższa została ponadto wydana bez podstawy prawnej - przyjmując błędnie, iż pojecie palarni (definiowane w rozporządzeniu bez upoważnienia ustawowego) mieści się w definicji pomieszczenia higieniczno-sanitarnego.

W uzasadnieniu skargi skarżący podnosi, iż w art. 23715 § 1 Kodeksu pracy, zawierającym ustawową delegację do wydania ogólnych przepisów bhp, nie upoważniono Ministra Pracy i Polityki Społecznej do precyzowania pojęć definicyjnych. Przepis § 149 Rozporządzenia Prezesa Rady Ministrów z dnia 20 czerwca 2002 r. w sprawie Zasad techniki prawodawczej wyraźnie stwierdza, iż: "W akcie normatywnym niższym rangą niż ustawa bez upoważnienia ustawowego nie formułuje się definicji ustalających znaczenia określeń ustawowych; w szczególności w akcie wykonawczym nie formułuje się definicji, które ustalałyby znaczenia określeń zawartych w ustawie upoważniającej". Pojęcie zaś urządzeń higieniczno-sanitarnych jest pojęciem ustawowym używanym w art. 233 Kodeksu pracy. Powyższe uregulowania sprawiają, że palarni nie należy traktować jako pomieszczenia higieniczno-sanitarnego, gdyż palenie tytoniu nie jest niezbędną potrzebą fizjologiczną każdego człowieka, lecz zgubnym, zdrowotnie i finansowo, nałogiem, który może być prywatnie przez pracownika realizowany, wobec braku prawnego zakazu i wobec istniejących jedynie pewnych ograniczeń w tym zakresie. Brak jest natomiast podstaw prawnych do wymagania od pracodawcy, aby ten, poprzez tworzenie palami w zakładzie pracy sprzyjał oczywistemu pogarszaniu się zdrowia pracownika, gdy wszystkie przepisy bhp zobowiązują go do działalności przeciwnej.

Kreowanie obowiązku organizowania palami jest zatem nadużyciem - wynikającym z nieznajomości prawa i istoty stosunku pracy. Pracownik bowiem, nawiązując stosunek pracy zobowiązuje sie wykonywać pracę na rzecz pracodawcy. Żadne przepisy nie upoważniają natomiast pracownika do palenia tytoniu w czasie pracy, ponieważ czas pracy ma być przeznaczony na pracę a nie na zaspokajanie swojego nałogu tytoniowego. Każdy pracownik, zgodnie z art. 134 Kodeksu pracy, ma prawo do 15 minutowej przerwy w pracy wliczanej do czasu pracy. W czasie tej przerwy pracownik pozostaje nieskrępowany i może ją przeznaczyć na zjedzenie posiłku lub na zaspokojenie nałogu tytoniowego, tj. może wyjść poza obiekt zamknięty i zapalić papierosa.

Brak zorganizowania palarni nie ogranicza więc pracownika w prawie dowolnego dysponowania przysługującą mu przerwą w pracy, którą może przeznaczyć na palenie papierosów. Nie znaczy to jednak, że brak palami wpływa na ograniczenie praw obywatelskich czy praw pracowniczych albo stanowi jakąkolwiek dyskryminację.

W odpowiedzi na skargę, Okręgowy Inspektor Pracy we W. wniósł o jej oddalenie podtrzymując w całości argumenty faktyczne i prawne zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 184 Konstytucji RP oraz art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 z późn. zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Zakres kontroli administracji publicznej obejmuje również orzekanie w sprawach skarg na decyzje administracyjne (art. 3 § 1 w związku z art. 3 § 2 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r.- Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz.1270 z późn. zm.). Kryterium legalności umożliwia sądowi administracyjnemu wyeliminowanie z obrotu prawnego zarówno decyzji administracyjnej uchybiającej prawu materialnemu, jeżeli naruszenie to miało wpływ na wynik sprawy, jak też decyzji dotkniętej wadą warunkującą wznowienie postępowania administracyjnego, a także decyzji wydanej z naruszeniem przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

Oceniając stan faktyczny i prawny niniejszej sprawy Sąd uznał, że wydane w sprawie decyzje w niczym nie naruszają obowiązującego prawa. Skarga zatem nie mogła być uwzględniona.

W myśl postanowień art. 24 zd. 2 Konstytucji RP: "Państwo sprawuje nadzór nad warunkami wykonywania pracy". Już sam fakt umieszczenia przepisów o ochronie pracy i nadzorze Państwa nad warunkami jej wykonywania w rozdziale I Konstytucji zatytułowanym "Rzeczpospolita", świadczy o randze, jaką ustrojodawca nadał instytucji nadzoru państwa nad warunkami wykonywania pracy.

Nadzór nad warunkami wykonywania pracy oznacza władcze wypowiadanie się o warunkach wykonywania pracy przez specjalnie kompetentny w tych sprawach organ, który chociaż nie jest organem zwierzchnim nad obydwiema stronami stosunku pracy ani nad którąkolwiek z nich, ma takie uprawnienia, jakby był organem zwierzchnim. Nadzór nad wykonywaniem warunków pracy charakteryzuje się możliwością władczego kształtowania wyznaczonych prawnie elementów stosunków pracy, bądź warunków jej wykonywania.

Zadaniem organów inspekcji pracy jest nadzór i kontrola przestrzegania prawa pracy, a w szczególności przepisów i zasad bezpieczeństwa i higieny pracy (art. 1 ustawy z dnia 13 kwietnia 2007 r. o Państwowej Inspekcji Pracy (Dz. U. Nr 89, poz. 589). Dostrzeżenie przez organy inspekcji pracy naruszenia przez pracodawcę przepisów i zasad bezpieczeństwa i higieny pracy obliguje te organy do decyzyjnego nakazania usunięcia stwierdzonych uchybień w ustalonym terminie (art. 11 pkt 1 ustawy o Państwowej Inspekcji Pracy).

Każdy obywatel, zgodnie z art. 66 ust. 1 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej, ma prawo do bezpiecznych i higienicznych warunków pracy, a sposób realizacji tego prawa oraz obowiązki pracodawcy w tym zakresie określa ustawa. Rozwijając to stwierdzenie należy skonstatować, że sformułowanie, w myśl którego sposób realizacji określonego prawa konstytucyjnego ma określić ustawa oznacza, że określenie treści (zakresu) prawa do bezpiecznych i higienicznych warunków pracy Konstytucja wyraźnie pozostawiła organom władzy ustawodawczej. W tym przypadku tzw. "swoboda" ustawodawcy ma więc bardzo szeroki zakres, jest on bowiem uprawniony nie tylko do wprowadzania ograniczeń prawa do bezpiecznych i higienicznych warunków pracy, ale do określenia treści (zakresu) tego prawa.

Zgodnie z art. 233 Kodeksu pracy, pracodawca jest zobowiązany między innymi zapewnić pracownikom odpowiednie urządzenia higieniczno-sanitarne, do których zaliczają się też pomieszczenia higieniczno-sanitarne obejmujące szatnie, umywalnie, pomieszczenia z natryskami, pomieszczenia higieny osobistej kobiet, ustępy, palarnie, jadalnie, pomieszczenia do ogrzewania się pracowników, do prania, odkażania, suszenia i odpylania odzieży roboczej lub ochronnej (vice: słownik pojęć zawarty w rozporządzeniu Ministra Pracy i Polityki Socjalnej z 26 września 1997 r. w sprawie ogólnych przepisów bezpieczeństwa i higieny pracy - § 2 pkt 2).

Rozwinięcie powyższego obowiązku stanowi przepis § 111 ust. 1 rozporządzenia Ministra Pracy i Polityki Socjalnej z dnia 26 września 1997 r. w sprawie ogólnych przepisów bezpieczeństwa i higieny pracy (Dz. U. z 2003 r. Nr 169, poz. 1650), zgodnie z którym pracodawca jest obowiązany zapewnić pracownikom pomieszczenia i urządzenia higieniczno-sanitarne, których rodzaj, ilość i wielkość powinny być dostosowane do liczby zatrudnionych pracowników, stosowanych technologii i rodzajów pracy oraz warunków, w jakich ta praca jest wykonywana. Wymagania dla tych pomieszczeń, w myśl ust. 2 § 111 rozporządzenia, zostały określone w załączniku nr 3. Przepis § 40 ust. 1 i 2 ww. załącznika stanowi, że palenie tytoniu w zakładach pracy jest dozwolone wyłącznie w odpowiednio przystosowanych pomieszczeniach (palarniach), wyposażonych w dostateczną ilość popielniczek.

Wyodrębnienie przez pracodawcę oddzielnego miejsca do palenia należy rozumieć jako wydzielenie i przeznaczenie wyłącznie do palenia tytoniu zamkniętych pomieszczeń zakładu pracy. Palarnie powinny być usytuowane w sposób nienarażający osób niepalących na wdychanie dymu tytoniowego.

Rozporządzenie Ministra Pracy i Polityki Socjalnej z dnia 26 września 1997 r. w sprawie ogólnych przepisów bezpieczeństwa i higieny pracy zostało wydane na podstawie art. 23715 § 1 Kodeksu pracy. Upoważnienie zawarte w przepisie art. 23715 § 1 Kodeksu pracy, oprócz organu właściwego do wydania rozporządzenia, określa zakres spraw przekazanych do uregulowania oraz wytyczne dotyczące treści aktu. Rozporządzenie w sprawie ogólnych przepisów bezpieczeństwa i higieny pracy zostało wydane na podstawie szczegółowego upoważnienia zawartego w ustawie i w celu jej wykonania. Akt ten może zatem zawierać przepisy definicyjne.

Z powołanych przepisów, w zestawieniu ich z przepisami ustawy z dnia 9 listopada 1995 r. o ochronie zdrowia przed następstwami używania tytoniu i wyrobów tytoniowych (Dz. U. Nr 10, poz. 55 ze zm.), zdaniem Sądu, wynika obowiązek pracodawcy do zorganizowania na terenie zakładu pracy wydzielonych pomieszczeń, przystosowanych do palenia tytoniu.

Preambuła do ustawy o ochronie zdrowia przed następstwami używania tytoniu i wyrobów tytoniowych wskazuje, iż została ona uchwalona: "w celu przeciwdziałania uzależnieniu od używania tytoniu i wyrobów tytoniowych oraz ochrony zdrowia przed jego następstwami". Realizacja tych zadań następuje, między innymi, przez wydzielanie odpowiednich pomieszczeń dla osób palących.

Stosownie do art. 5 ust. 1 pkt 3 ustawy o ochronie zdrowia przed następstwami używania tytoniu i wyrobów tytoniowych zabrania się palenia tytoniu w zakładach pracy poza pomieszczeniami wyodrębnionymi i odpowiednio do tego przystosowanymi. Przytoczony przepis stanowi realizację zasady określonej w art. 3 pkt 1 ustawy, zgodnie z którą ochrona zdrowia przed następstwami używania tytoniu realizowana jest przez kształtowanie polityki zdrowotnej, ekonomicznej, społecznej, do której należy m.in. ochrona prawa niepalących do życia w środowisku wolnym od dymu tytoniowego.

Analiza wszystkich powołanych przepisów prowadzi do wniosku, że na pracodawcy ciążą obowiązki związane z ochroną zdrowia pracowników niepalących przed negatywnymi skutkami palenia tytoniu. Ochrona ta możliwa jest do zrealizowania wyłącznie poprzez wydzielenie na terenie zakładu pracy pomieszczeń dostosowanych do palenia tytoniu.

Niedopełnienie przez pracodawcę obowiązku przygotowania odpowiednich palarni na terenie zakładu pracy, a tym samym narażenie pracowników niepalących na konieczność przebywania z palaczami, stanowi nie tylko naruszenie przepisów rozporządzenia w sprawie ogólnych przepisów bezpieczeństwa i higieny pracy, ale także wynikającego z art. 66 ust. 1 Konstytucji RP prawa jednostki do bezpiecznych i higienicznych warunków pracy oraz stanowiącej jego odpowiednik, zawartej w art. 15 Kodeksu pracy zasady zapewnienia pracownikom bezpiecznych i higienicznych warunków pracy.

Sąd nie podziela zarzutu strony skarżącej naruszenia jej słusznego interesu prawnego, nakładając na nią obowiązek ustalenia liczby pracowników Straży Miejskiej w J. G., używających wyrobów tytoniowych, co naruszałoby postanowienia art. 47 i 51 ust. 1 Konstytucji RP, łamiąc prawo zatrudnionych do ochrony życia prywatnego oraz zobowiązując ich do ujawnienia informacji dotyczących pracowników - w zakresie przekraczającym uprawnienia pracodawcy, tj. w zakresie życia osobistego i nałogów.

Konstytucyjne prawo do prywatności (art. 47) oraz konstytucyjnie ustanowione ograniczenia dotyczące ujawniania, pozyskiwania i dostępności informacji o osobach prywatnych (art. 51), tak samo jak w przypadku innych konstytucyjnych praw i wolności, nie mają charakteru absolutnego.

Każdy ma prawo do prawnej ochrony życia prywatnego oraz do decydowania o swoim życiu osobistym. W orzecznictwie sądów i Trybunału Konstytucyjnego ukształtował się pogląd, w myśl którego prawo do ochrony prywatności podlega istotnemu ograniczeniu. Zgodnie z tym poglądem, o ile sfera życia intymnego objęta jest pełną prawną ochroną, o tyle ochrona sfery życia prywatnego, podlega pewnym ustawowym ograniczeniom, uzasadnionym w demokratycznym państwie prawa ze względu bezpieczeństwo państwa, porządek publiczny, ochronę środowiska, zdrowia i moralności publicznej, wolności i praw innych osób (art. 31 ust. 3 Konstytucji RP). Przesłanka konieczności ograniczenia praw i wolności z jednej strony stawia przed prawodawcą każdorazowo wymóg stwierdzenia rzeczywistej potrzeby dokonania ingerencji w danym stanie faktycznym, z drugiej zaś - winna być rozumiana jako wymóg stosowania środków prawnych skutecznych (rzeczywiście służących realizacji zamierzonych celów), ale tylko tych niezbędnych (chroniących określone wartości w sposób bądź w stopniu nieosiągalnym przy zastosowaniu innych środków). Owa niezbędność oznacza również nakaz stosowania środków jak najmniej uciążliwych dla podmiotów, których prawa lub wolności ulegną ograniczeniu, bo ingerencja w sferę statusu jednostki musi pozostawać w racjonalnej i odpowiedniej proporcji do celów, których ochrona uzasadnia dokonane ograniczenie.

Przepisy prawa ograniczające zasady korzystania z wyrobów tytoniowych w miejscach publicznych, zmierzają do tego, aby chronić niepalących pracowników przed szkodliwym działaniem dymu papierosowego, stanowią niewątpliwie konieczne w demokratycznym państwie prawa ograniczenie praw i wolności ze względu na ochronę zdrowia i ochronę środowiska. Brak bowiem wyodrębnienia oddzielnego pomieszczenia palarni potencjalnie naraża niepalących na wdychanie dymu tytoniowego.

W ustalonym stanie faktycznym, wbrew twierdzeniom skargi, inspektor pracy był uprawniony do wydania nakazu - decyzji administracyjnej, obligującej skarżącą do urządzenia palarni dla pracowników zatrudnionych w budynku Straży Miejskiej w J. G. ul. [...].

Z tych względów należy uznać, ze zaskarżona decyzja nie narusza obowiązującego prawa, skarga jako niezasadna podlega oddaleniu na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 z późn. zm.)