Wyrok WSA w Gorzowie Wlkp., sygn. akt I SA/Go 298/24
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wlkp.
Data orzeczenia: 2024-12-17 00:00:00+01:00 (orzeczenie nieprawomocne)
Symbol z opisem: 6550
Hasła tematyczne: Inne
Skarżony organ: Dyrektor Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa
Treść wyniku: Uchylono zaskarżoną decyzję
Powołane przepisy: article: art. 145
journal: Dz.U. 2024 poz 935
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j.)

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Anna Juszczyk-Wiśniewska (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Jacek Niedzielski Sędzia WSA Alina Rzepecka Protokolant starszy sekretarz sądowy Agnieszka Czajkowski po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 17 grudnia 2024 r. sprawy ze skargi A.J. na decyzję Dyrektora [...] Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w [...] z dnia [...] nr [...] w przedmiocie płatności dla obszarów z ograniczeniami naturalnymi lub innymi szczególnymi ograniczeniami (ONW) na rok 2023 1. Uchyla zaskarżoną decyzję w całości. 2. Zasądza od Dyrektora [...] Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w [...] na rzecz skarżącego kwotę 200,00 (dwieście) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.


UZASADNIENIE

Skarżący – A. J. - dalej zwany Stroną, Skarżącym – złożył skargę na decyzję Dyrektora Oddziału Regionalnego ARiMR– dalej zwany Dyrektor, organ II instancji – z dnia [...] r. w sprawie przyznania płatności dla obszarów z ograniczeniami naturalnymi lub innymi szczególnymi ograniczeniami (ONW) na rok 2023. Zaskarżona decyzja utrzymywała w mocy decyzję Kierownika Biura Powiatowego ARiMR - dalej zwany Kierownik, organ I instancji - z dnia [...] r. Kierownik wskazaną decyzją odmówił Stronie przyznania płatności ONW.

Zaskarżona decyzja wydana została w związku ze złożonym przez Skarżącego wnioskiem o przyznanie płatności ONW na 2023 r. W złożonym wniosku Strona wskazała, że ubiega się o przyznanie płatności ONW do 2,44 ha. Wniosek ten został poddany kontroli administracyjnej zgodnie z art. 100 ust. 1-4 ustawy z dnia 8 lutego 2023 r. o Planie Strategicznym dla Wspólnej Polityki Rolnej na lata 2023-2027 (tj Dz. U. 2024 poz. 1741) – dalej zwana ustawa o Planie Strategicznym. Organ stwierdził, iż dla części działki ewidencyjnej nr [...], na której zadeklarowano działkę rolną "A" o powierzchni 0,76 ha, powierzchnia kwalifikująca się do płatności wynosi 0,46 ha (zawyżenie powierzchni kwalifikującej się do płatności wynosi 0,30 ha), natomiast na części tej działki na której zadeklarowano działkę rolną "B" o powierzchni 1,43 ha, powierzchnia kwalifikująca się do płatności wynosi 0,99 ha (zawyżenie powierzchni kwalifikującej się do płatności wynosi 0,44 ha). Łączny obszar wykluczony z płatności wyniósł 0,74 ha. W konsekwencji organ I instancji stwierdził, że z uwag, na to że obszar deklarowany wyniósł 2,44 ha, a obszar ustalony w kontroli administracyjnej 1,70 ha, różnica pomiędzy wskazanymi obszarami wyniosła 0,74 ha, co stanowi przedeklarowanie na poziomie 43,53 %.

Wobec powyższego zastosowano regulację określoną w § 45 ust. 1 pkt 2 Rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z 10 marca 2023 r. w sprawie szczegółowych warunków i szczegółowego trybu przyznawania i wypłaty podstawowego wsparcia dochodów, płatności redystrybucyjnej, płatności dla młodych rolników, płatności związanych z produkcją do powierzchni upraw i płatności związanych z produkcją do zwierząt, płatności dla małych gospodarstw i przejściowego wsparcia krajowego w ramach Planu Strategicznego dla Wspólnej Polityki Rolnej na lata 2023-2027 (Dz.U. z 2023 poz. 482) – dalej zwane Rozporządzenie ws. płatności – zgodnie z którym w przypadku w przypadku gdy różnica między powierzchnią gruntów, do których rolnik ubiega się o przyznanie danej płatności obszarowej, a obszarem zatwierdzonym do tej płatności wynosi więcej niż 20% i nie więcej niż 50% powierzchni obszaru zatwierdzonego do tej płatności, odmawia się przyznania płatności.

W odwołaniu od decyzji organu I instancji Skarżący wskazał, że spełnia wszystkie warunki do przyznania płatności na rok 2023, a powierzchnia zadeklarowana na działkach "A" i "B" do płatności jest równa powierzchni MKO. Podkreślił, że jedynie popełnił błąd w składanym wniosku i nie zgłosił uprawy drzewek leszczyny na działce "A" -0,30 ha oraz działce "B" – 0,44 ha, tylko całość zadeklarował jako trawy na gruntach ornych. Strona wskazała, że nie zamierzała nikogo oszukać, a jedynie wypełniła błędnie wniosek.

Organ II instancji w zaskarżonej decyzji wskazał, że u podstaw nałożenia przez Kierownika potrąceń finansowych w zakresie płatności stoją rozbieżności pomiędzy obszarem działek zadeklarowanych a obszarem stwierdzonym. Organ wskazał, że na obszarze znajdującym się w północnej i południowej części działki "A" oraz południowej części działki "B" wyraźnie widać, że obszar który strona zaznaczyła jako użytkowany rolniczo jest pokryty regularnym zadrzewieniem. Należało zatem ten obszar o powierzchni 0,74 ha uznać za grunt, na którym nie jest prowadzona działalność rolnicza. Wyłączony z płatności obszar - deklarowany jako uprawa traw na gruntach ornych – nie był poddany zabiegom agrotechnicznym (widoczne drzewa), co świadczy o nieużytkowaniu rolniczym. Okoliczność wyłączenia z obszaru zakwalifikowanego do płatności w/w powierzchni ma wpływ na odmowę przyznania Stronie płatności ONW za rok 2023.

Dalej organ wskazał, że powierzchnia MKO ustalona w oparciu o informację z systemu identyfikacji działek rolnych, która została sporządzona na podstawie ortofotomapy z 12 sierpnia 2023 r. oraz deklaracji rolnika dla działki rolnej "A" i "B" została ustalona prawidłowo z pominięciem tych części działki, które nie spełniły warunku kwalifikowalności do przyznania płatności. Powodem wyłączenia obszaru 0,74 ha MKO, były widoczne na zdjęciu drzewa, które świadczą o nieużytkowaniu rolniczym w/w powierzchni działki. Organ w ramach prowadzonego postępowania odwoławczego na podstawie sporządzonej informacji MKO dla działki ewidencyjnej [...] stwierdził, że obszar 0,74 ha został słusznie wykluczony ponieważ stwierdzono miejsca nieużytkowane rolniczo. Strona we wniosku i załącznikach graficznych deklarowała uprawę trawy na gruntach ornych, natomiast na ortofotomapach na wyłączonym obszarze widoczne są regularne drzewa, które jednoznacznie świadczą o nieużytkowaniu rolniczym (brak działań agrotechnicznych).

Odnosząc się do zarzutów podniesionych w odwołaniu organ wskazał, że na wyłączonym obszarze widoczny jest regularny las. Stan działki - wbrew sugestiom odwołującego się – nie jest zatem konsekwencją uprawy leszczyny, która zgodnie z zasadami agrotechniki sadzona jest w rzędach, co da się odczytać z ortoobrazów. Organ wskazał, że w niniejszym przypadku mamy do czynienia z regularnym zadrzewieniem nieprzypominających w swej strukturze ani sadu leszczynowego – który zresztą do wzrostu potrzebuje kilku lat – ani też traw na gruntach ornych.

Skarżący od przedmiotowej decyzji złożył skargę do sądu. W skardze wskazał, że przy składaniu wniosku o przyznanie płatności korzystał z pomocy pracownika w powiatowym biurze ARiMR. W czasie składania wniosku w 2023 r. pracownik stwierdził, że wysokość płatności jest taka sama dla traw na gruntach rolnych jak i do uprawy leszczyny. W związku z tym nie podzielono działki [...] na mniejsze, tylko na A i B. Ponadto wskazał, że o tym, że na działce rośnie leszczyna może poświadczyć kontrola w terenie przeprowadzona w dniu [...] kwietnia 2022 r. przez inspektorów ARiMR.

Organ w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumentację wskazaną w zaskarżonej decyzji.

Skarżący w uzupełnieniu skargi ponownie podkreślił, że na spornym gruncie rośnie leszczyna, a nie las. Wskazał, że kontrola działki przeprowadzona w terenie [...] kwietnia 2022 r. potwierdziła istnienie uprawy leszczyny. Krzewy leszczyny się rozrosły i złączyły koronami. Wskazał, że o przeprowadzeniu kontroli w terenie w trakcie której stwierdzono, że na spornym gruncie jest uprawa leszczyny świadczy treść decyzji z [...] r. nr [...] wydanej przez Dyrektora.

Na rozprawie Skarżący podtrzymał swoje stanowisko i przedłożył kopie decyzji z dnia [...] r. Nr [...] na którą to decyzję powoływał się w skardze. Jednocześnie złożył wniosek w zakresie zwrotu kosztów postępowania sądowego.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje:

Stosownie do treści art.1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz. U. z 2024 r., poz. 1267), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości między innymi poprzez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym zasadą jest, że kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Z kolei po myśli art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2024 r. poz. 935 z zm.; dalej: P.p.s.a.), sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, z zastrzeżeniem art. 57a (dotyczącym skargi na indywidualną interpretację podatkową, a zatem niemającym zastosowania w niniejszej sprawie).

Skarga okazała się zasadna.

Na wstępie zaznaczyć należy, że Sąd orzekając w niniejszej sprawie nie kwestionuje prawa organu do przeprowadzenia kontroli wniosków o przyznanie płatności składnych przez rolników. Sąd nie kwestionuje również możliwości korzystania w toku postępowaniu z ortofotomap. W ocenie Sądu w niniejszej sprawie organ naruszył jednak zasady postępowania w sprawie przyznania płatności tj. w szczególności art. 77 §1 Kodeksu postępowania administracyjnego oraz art. 66 ust. 1 pkt 1-3 ustawy o Planie Strategicznym WPR. Przede wszystkim organ nie zebrał i rozpatrzył w sposób wyczerpujący całego materiału dowodowego. Wskazać należy, że zgodnie z art. 5 ustawy o Planie Strategicznym do postępowań w sprawach indywidualnych rozstrzyganych w drodze decyzji stosuje się przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego, chyba że ustawa stanowi inaczej. Oznacza to, że pomimo, że przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego nie stosuje się w przypadkach inaczej uregulowanych przepisami Unii Europejskiej lub ustawy o Planie Strategicznym, przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego co do zasady mają zastosowanie.

Przeprowadzenie kontroli przewidziane zostało w art. 100 ust. 1-4 ustawy o Planie Strategicznym WPR. Zgodnie z treścią tego przepisu - Kontrole administracyjne i kontrole na miejscu są przeprowadzane w zakresie przestrzegania przepisów prawa powszechnie obowiązującego, w tym przepisów dotyczących udzielania zamówień publicznych, spełniania warunków przyznania i wypłaty pomocy i pomocy technicznej oraz zobowiązań związanych z przyznaną pomocą i pomocą techniczną określonych w postanowieniach Planu, wytycznych instytucji zarządzającej, regulaminie naboru wniosków o przyznanie pomocy oraz umowie o przyznaniu pomocy i pomocy technicznej albo decyzji o przyznaniu pomocy (ust. 1). Kontrole administracyjne są przeprowadzane w odniesieniu do wszystkich wniosków o przyznanie pomocy i pomocy technicznej oraz wniosków o płatność (ust. 2) Natomiast zgodnie z ust. 3, kontrole administracyjne wniosków o przyznanie pomocy i pomocy technicznej oraz wniosków o płatność obejmują elementy, których sprawdzenie jest niezbędne w celu przyznania i wypłaty pomocy i pomocy technicznej, a których kontrola jest uzasadniona i możliwa w ramach kontroli administracyjnych, i mogą obejmować w szczególności weryfikację:

1) poprawności i kompletności informacji podanych w tych wnioskach;

2) terminowości złożenia tych wniosków;

3) zgodności z warunkami przyznania i wypłaty pomocy i pomocy technicznej;

4) kwalifikowalności kosztów;

5) racjonalności kosztów;

6) prawidłowości poniesionych kosztów i dokonanych płatności;

7) zrealizowania zobowiązań związanych z przyznaną pomocą i pomocą techniczną.

W ust. 4 powołanego przepisu wskazano, że kontrola na miejscu ma na celu sprawdzenie, czy realizacja operacji jest zgodna z obowiązującymi przepisami prawa powszechnie obowiązującego lub czy zostały spełnione warunki przyznania lub wypłaty pomocy lub pomocy technicznej, lub czy są realizowane lub zostały zrealizowane zobowiązania związane z przyznaną pomocą lub pomocą techniczną, które mogą być sprawdzone podczas kontroli na miejscu i nie były przedmiotem kontroli administracyjnej.

Organ wskazał, że ustaleń co do powierzchni uprawnionej do płatności na rok 2023 na deklarowanych działkach rolnych dokonano w oparciu o narzędzia, o których mowa w art. 68 rozporządzenia 2021/2116, tj. system identyfikacji działek rolnych, który zawiera m.in. wektorowe granice oraz powierzchnię MKO, o której mowa w art. 26 ust. 1 pkt 3 Ustawy o Planie Strategicznym w zw. z art. 2 ust. 7 lit. a rozporządzenia 2022/1172. Do prowadzenia w/w systemu wykorzystuje się w szczególności: ortofotomapy cyfrowe sporządzane zgodnie z przepisami Ustawy z dnia 17 maj 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne (Dz. U. z 2023 r. poz. 1752) - zwanej dalej Ustawą pgik, dane z ewidencji gruntów i budynków prowadzonej na podstawie przepisów Ustawy pgik, dane z wniosków o przyznanie płatności (art. 3 i art. 5 rozporządzenia 2022/1173) oraz wyniki kontroli na miejscu, o których mowa w rozporządzeniu 2022/1172 (art. 9a ust. 2 pkt 4 Ustawy EP). Ortofotomapy cyfrowe stanowią ogólnie dostępne źródło dokonywania pomiarów powierzchni oraz interpretacji w zakresie zagospodarowania i użytkowania gruntów tj. stanowią podstawowy dokument do wykonywania pomiarów i kompleksowej oceny powierzchni kwalifikowanej w ramach działki i są jedynymi prawnie dostępnymi instrumentami weryfikacji powierzchni działek rolnych deklarowanych do płatności. Ortofotomapa cyfrowa jest to mapa opracowana na podstawie zdjęć powierzchni ziemi wykonanych z samolotu lub satelity, przetworzonych do postaci metrycznej zgodnie z przepisami prawa obowiązującymi przy wykonywaniu prac z dziedziny geodezji i kartografii. Ortofotomapy cyfrowe pozyskiwane są do systemu identyfikacji działek rolnych w trybie art. 12 Ustawy pgik tj. wykonawca prac geodezyjnych i kartograficznych, w tym wykonania zdjęć lotniczych i cyfrowej ortofotomapy, przed przystąpieniem do ich wykonania, zgłasza prace do Centralnego Ośrodka Dokumentacji Geodezyjnej i Kartograficznej (CODGiK). Po zakończeniu prac geodezyjnych, materiały stanowią własność Skarbu Państwa (art. 40 ust. 2 ustawy pgik) oraz podlegają przekazaniu do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego (zasobu centralnego) i gromadzone w CODGiK. Ortofotomapy cyfrowe wykonane są w układzie współrzędnych płaskich prostokątnych "1992" tj. państwowym systemem odniesień przestrzennych. Art. 4 pkt 3a ustawy o ewidencji producentów rolnych (dalej ustawa EP) stanowi, że system ewidencji składa się m.in. z systemu identyfikacji działek rolnych, o którym mowa w art. 68 Rozporządzenia 2021/2116, w myśl którego system identyfikacji działek rolnych stanowi system informacji geograficznej ustanowiony i regularnie aktualizowany przez państwa członkowskie na podstawie ortoobrazów lotniczych lub satelitarnych przy zastosowaniu jednolitego standardu gwarantującego dokładność co najmniej równą dokładności kartografii w skali 1:5 000. Ponadto, Państwa członkowskie zapewniają, aby system identyfikacji działek rolnych:

a) jednoznacznie identyfikował każdą działkę rolną i jednostki gruntów nierolniczych, które państwa członkowskie uznają za kwalifikujące się do otrzymywania pomocy w ramach interwencji, o których mowa w tytule III rozporządzenia (UE) 2021/2115; IRIMR

b) zawierał aktualne wartości dotyczące obszarów, które państwa członkowskie uznają za kwalifikujące się do otrzymywania pomocy w ramach interwencji, o których mowa w art. 65 ust. 2;

c) umożliwiał prawidłową lokalizację działek rolnych i gruntów nierolniczych, w odniesieniu do których występuje się z wnioskiem o płatność.

Z kolei w art. 9a ust. 1 i 2 ustawy EP wskazano, iż system identyfikacji działek rolnych zawiera m.in. wektorowe granice oraz powierzchnię MKO, o którym mowa w art. 2 ust. 7 lit. a Rozporządzenia nr 2022/1172. Wskazać należy, iż MKO jest to obszar wyznaczony dla każdej działki referencyjnej, gruntów rolnych kwalifikujących się do przyznania płatności bezpośrednich.

Zasadnie organ wskazał, że w świetle powyższych przepisów weryfikacja powierzchni zgłoszonych we wniosku, uprawniających do płatności następuje na podstawie wszelkich metod zmierzających do poprawnej analizy danych w ramach tzw. kontroli administracyjnej. Ta kontrola odbywa się w oparciu o bazę referencyjną systemu identyfikacji działek rolnych, której podstawę stanowi art. 68 ust. 1 i 2 Rozporządzenia 2021/2116. Bazę systemu identyfikacji działek rolnych, której obowiązek tworzenia wynika z uregulowań prawa wspólnotowego, jak i z Ustawy EP, stanowi system pozwalający na jednoznaczną identyfikację położenia działki rolnej w przestrzeni, kontrolę zadeklarowanej powierzchni pod względem kwalifikowalności. Rolą tego systemu jest stwierdzenie, czy dana działka ewidencyjna (zadeklarowana do płatności) istnieje, czy jest położona na terenach uprawnionych do dopłat i czy powierzchnia lub suma powierzchni działek rolnych położonych na danej działce ewidencyjnej (lub działkach ewidencyjnych) nie przekracza wyznaczonego MKO. Dostępna w systemie identyfikacji działek rolnych ortofotomapa cyfrowa tj. zdjęcie powierzchni ziemi wykonane z samolotu lub satelity przetworzone do postaci metrycznej jest opracowaniem geodezyjnym wykonywanym zgodnie z obowiązującymi przepisami prawa.

Zasadnie również organ wskazał, że kontrole administracyjne prowadzone są w oparciu o powierzchnie referencyjne systemu identyfikacji działek rolnych, wyznaczone na podstawie ortofotomapy oraz w oparciu o wskazania beneficjenta dokonane w elektronicznej formie materiału graficznego, na którym rolnik zaznacza położenie działek rolnych na danej działce ewidencyjnej. Z powyższych względów ortofotomapa jest prawnie dostępnym instrumentem weryfikacji powierzchni działek rolnych deklarowanych do płatności, a definicja gruntów będących kwalifikującymi się hektarami w rozumieniu art. 4 ust. 4 Rozporządzenia nr 2021/2115 (wszelkie użytki rolne gospodarstwa wykorzystywane do prowadzenia działalności rolniczej przez cały rok) nie jest tożsama z powierzchnią użytków rolnych, które są definiowane w Ewidencji Gruntów i Budynków (zwanej dalej EGiB). Z powyższego względu powierzchnie użytków rolnych określone w EGiB nie mogą stanowić powierzchni referencyjnej dla płatności.

W niniejszej sprawie jednak nie jest sporne jak przebiegają granice działki, czy też jak jest powierzchnia działki nr [...]. Poza sporem jest również to, że na części zgłoszonej do płatności działki nie rośnie zadeklarowana trawa, rosną natomiast drzewa. Spornym jest czy te drzewa są lasem czy też sadem w którym rośnie leszczyna, a tym samym czy grunty kwalifikują się do przyznania płatności. W tym miejscu wskazać należy, że organ w toku postępowania w zakresie oceny czy wnioskowane grunty użytkowane są rolniczo, zobowiązany jest do korzystania z ortofotomap, jednak nie oznacza to, że postępowanie dowodowe ograniczone zostało tylko do ortofotomap. Przepisy ustawy o Planie Strategicznym WPR nie zakazują prowadzenia postępowania dowodowego. Rzetelne gromadzenie dowodów i ich ocena ma szczególnie znaczenie w sytuacji w której Strona kwestionuje ustalenia organu i wskazuje konkretne okoliczności z którymi się nie zgadza i dlaczego. W niniejszej sprawie w postępowaniu prowadzonym przez organy mają zastosowanie nie tylko przepisy ustawy o Planie Strategicznym WPR, ale również przepisy postępowania administracyjnego (na podstawie art. 5).

Zgodnie z art. 66 ust 1 Planu Strategicznego WPR w postępowaniu w sprawie o przyznanie pomocy organ, przed którym toczy się postępowanie: 1) stoi na straży praworządności; 2) jest obowiązany w sposób wyczerpujący rozpatrzyć cały materiał dowodowy; 3) udziela stronom, na ich żądanie, niezbędnych pouczeń co do okoliczności faktycznych i prawnych, które mogą mieć wpływ na ustalenie ich praw i obowiązków będących przedmiotem postępowania. Z kolei zgodnie z art. 77 §1 Kodeksu postepowania administracyjnego organ jest obowiązany w sposób wyczerpujący zebrać i rozpatrzyć cały materiał dowodowy.

W treści art. 66 ust. 2 ustawy o Planie Strategicznym WPR wskazano, że Strony oraz inne osoby uczestniczące w postępowaniu, o którym mowa w ust. 1, są obowiązane przedstawiać dowody oraz dawać wyjaśnienia co do okoliczności sprawy zgodnie z prawdą i bez zatajania czegokolwiek. Ciężar udowodnienia faktu spoczywa na osobie, która z tego faktu wywodzi skutki prawne.

Jak już wcześniej wskazano w postępowaniach w przedmiocie płatności Kodeks postępowania administracyjnego jest stosowany w ograniczonym zakresie, a z treści powołanego art. 66 ust 2 ustawy o Planie Strategicznym WPR wynika, że ciężar dowodu co do okoliczności mających znaczenie dla płatności ciąży na stronie składającej wniosek. Powyższe nie oznacza jednak, że w przypadku gdy strona podnosi określone okoliczności i wskazuje dowody (protokół z kontroli na miejscu czy też możliwość przeprowadzenia ponownej kontroli na miejscu), organ nie ma obowiązku przeprowadzenia dowodów czy wyjaśnienia spornych okoliczności.

W niniejszej sprawie organ wykluczył z płatności ONW obszar na działce nr [...] o powierzchni 0,74 ha wskazując, że obszar ten nie był użytkowany rolniczo, jest pokryty regularnym zadrzewieniem, a ustalenia tego dokonał wyłącznie na podstawie ortofotoobrazów. Powodem wyłączenia obszaru 0,74 ha z MKO (maksymalnie kwalifikowany obszar), były widoczne na zdjęciu drzewa, które w ocenie organu świadczyły o nieużytkowaniu rolniczym w/w powierzchni działki. Natomiast Strona wskazuje, że na spornym obszarze jest uprawa leszczyny. Jednocześnie przyznaje, że błędnie wskazała, że na całej działce zgłoszonej do płatności ONW jest uprawa trawy na gruntach ornych. Okoliczności te wskazywane były już na etapie postępowania odwoławczego i w tym zakresie Skarżący powołał się na ustalenia z kontroli przeprowadzonej na spornej działce [...] kwietnia 2022 r. i na treść decyzji wydanej [...] maja 2022 r.

Z przedłożonej na rozprawie decyzji organu z dnia z dnia [...] r. wynika, że na spornej działce w 2022 r. przeprowadzona została kontrola w terenie. W treści tej decyzji wskazano, że w celu dokładnego ustalenia stanu faktycznego w gospodarstwie Strony organ "zlecił przeprowadzenie fizycznej kontroli działki ewidencyjnej o nr [...]. Powyższa kontrola miała na celu weryfikację powierzchni MKO, tj ustalenia obszaru do którego przysługują płatności. Przedmiotowa kontrola została przeprowadzona w gospodarstwie Pana A. J. z w dniu [...].04.2022 r. przez inspektorów Biura Kontroli na Miejscu Oddziału Regionalnego ARiMR, z której sporządzony został Protokół oględzin działki referencyjnej w zakresie weryfikacji powierzchni MKO z dnia [...].04.2022 r.". Dalej wskazano, że "organ odwoławczy stwierdził, że ustalenia zawarte w Protokole z oględzin działki referencyjnej w zakresie powierzchni MKO przeprowadzonej w dniu [...].04.2022 r. mają istotny wpływ a rozstrzygnięcie niniejszej sprawy. W niniejszej sprawie zasadnicze znaczenie ma stan faktyczny istniejący a działce nr [...] ustalony w toku kontroli przeprowadzonej w dniu [...].04.2022 r., na który różni się od ustaleń wskazanych w skarżonej decyzji. W ocenie organu odwoławczego zawartość merytoryczna wskazanego wyżej materiału pokontrolnego ma zasadniczy wpływ na kształt podjętego w skarżonej decyzji rozstrzygnięcia". I dalej "w niniejszym przypadku koniecznym jest skonfrontowanie ustaleń zawartych w Protokole z oględzin działki referencyjnej w zakresie weryfikacji powierzchni MKO z zebranym wcześniej materiałem dowodowym".

Sąd ma świadomość, że z wskazana decyzja wydana została w innym postępowaniu i odnosiła się do innej płatności, niemniej jednak dotyczyła spornej działki. W ocenie Sądu nie było przeszkód by z uwagi na podnoszone przez Stronę zarzuty w toku postępowania, skorzystać w dowodów zgromadzonych w innym postępowaniu skoro dotyczyły one spornej nieruchomości i na ich istnienie wskazywała Strona. Jednocześnie Sąd zwraca uwagę, że wbrew temu co oczekuje Skarżący, wskazana treść decyzji nie przesądza, że na spornym terenie istnieje uprawa leszczyny, czy też że sporny teren spełnia wymogi do przyznania płatności (są prowadzone zabiegi agrotechniczne). Ponadto z treści wskazanej decyzji nie wynika, czy działka referencyjna w zakresie powierzchni MKO może zostać w całości zaliczona do powierzchni MKO. Jednak jej treść wskazuje, że istnieją rozbieżności

w tym zakresie z wcześniej zebranym materiałem dowodowym z którego wynikało, że z powierzchni spornej działki wykluczono obszar 0.27 ha. Brak natomiast informacji czy powierzchnia MKO jest większa czy też wykluczeni z powierzchni MKO powinno być więcej.

W niniejszej sprawie organ w ogóle nie odniósł się do podnoszonej przez Stronę okoliczności, a w ocenie Sądu zasadnicze znaczenie dla ustalenia czy Stronie przysługuje płatność ONW ma to, czy na spornym gruncie jest uprawa leszczyny

(a jeżeli tak to na jakim obszarze) czy też rośnie las czyli czy na gruntach przeprowadzane były wymagane zabiegi agrotechniczne czy też nie. W aktach administracyjnych nie ma wzmianki o przeprowadzonej na spornej działce kontroli

i o jej wynikach. W okolicznościach sprawy, ma znaczenie czy ostatecznie organ uznał, że na spornym gruncie rośnie las czy też jest uprawa leszczyny. Nie ma przy tym znaczenia, że kontrola przeprowadzona w kwietniu 2022 r. nie dotyczyła wniosku Skarżącego złożonego 25 kwietnia 2023 r.

W sytuacji w której organ wskazuje, że na spornej działce rośnie las, a nie uprawa leszczyny (jak twierdzi Strona), zasadnym było przeprowadzenie dodatkowych czynności w celu wyjaśnienia tej kwestii, a nie tylko oparcie swojego rozstrzygnięcia o ortofotomapy. Organ w takiej sytuacji na mocy art. 77 §1 Kodeksu postępowania administracyjnego oraz art. 66 ust. 1 pkt 2 ustawy o planie Strategicznym WPR był nie tylko uprawniony ale wręcz zobowiązany do wyjaśnienia sprawy w tym zakresie i przeprowadzenia dodatkowych dowodów (na które wskazywała Strona), a takim dowodem mogły być ustalenia dotyczące przedmiotowej działki poczynione rok wcześniej albo ponowna kontrola na miejscu. Organ wskazuje, że na ortofotomapach na wyłączonym obszarze widoczny jest regularny las, który wskazuje na brak jakichkolwiek działań agrotechnichcznych, a tym samym nieużytkowaniu rolniczym. Zdaniem organu, stan działki "nie jest konsekwencją uprawy leszczyny, która zgodnie z zasadami agrotechniki sadzona jest w rzędach, co da się odczytać z ortoobrazów. W niniejszym przypadku mamy do czynienia z regularnym zadrzewieniem nieprzypominających w swej strukturze ani sadu leszczynowego ani też traw na gruntach ornych". Jak już wskazano poza sporem między stronami jest, że na spornej części działki nie ma uprawy traw. Jednak odmowa przyznania płatności wynikała z faktu, że organ stwierdził, iż różnica między powierzchnią gruntów, do których rolnik ubiega się o przyznanie płatności obszarowej, a obszarem zatwierdzonym do tej płatności wynosiła 43,53%. Organ nie odmówił płatności z uwagi na błędne wskazanie przez Stronę, że na kwestionowanym obszarze jest inna uprawa niż zadeklarowana, ale dlatego iż uznał, że obszar ten jest nieużytkowany rolniczo. Jednocześnie kategorycznie stwierdził, że na spornym gruncie nie ma uprawy leszczyny, opierając się wyłącznie na ortofotomapach.

Ze znajdujących się w aktach administracyjnych ortofotoobrazów nie sposób stwierdzić czy znajdujące się spornym obszarze drzewa są krzewami/drzewami leszczyny czy też innymi drzewami. Na ortofotoobrazach widać drzewa rosnące w regularnych rzędach. Organ nie wyjaśnił jednak dlaczego regularne zadrzewienie nie przypomina sadu leszczynowego. Jednocześnie organ nie odniósł się w ogóle do twierdzenia Strony, że w wyniku kontroli przeprowadzonej w 2022 r. stwierdzono uprawę leszczyny. W aktach brak Protokołu z kontroli, Strona również takowego nie przedłożyła. Z przedłożonej przez Stronę decyzji z dnia [...] r. wynika, że na spornym gruncie tak kontrola się odbyła, Protokół został sporządzony, jednak brak jest jakiejkolwiek informacji (poza twierdzeniem Strony) jakie były ustalenia.

Niezależnie od tego znajdujący się w aktach sprawy materiał dowodowy nie daje podstawy do stwierdzenia czy ma spornym gruncie rośnie las w regularnych rzędach czy też w regularnych rzędach rośnie uprawa leszczyny, a te ustalenia są istotne w zakresie przyznania pomocy – płatności ONW i jej wysokości.

W ponownie przeprowadzonym postępowaniu organ zobowiązany będzie uzupełnienia materiały dowodowego w zakresie ustalenia stanu faktycznego jaki istnieje na spornym gruncie – czy jest uprawa leszczyny, czy też grunt ten jest nieużytkowany rolniczo i rośnie na nim las. Pomimo, że ortofotomapy stanowią podstawowy dokument do wykonania pomiarów i kompleksowej oceny powierzchni kwalifikowanej w ramach działki, to nie są jedynym dowodem na podstawie którego można stwierdzić, jaki jest faktyczny stan spornej działki (czy są przeprowadzane na niej zabiegi agrotechniczne, które świadczą o wykorzystaniu rolniczym, czy też działka ta nie jest wykorzystana rolniczo). Do materiału dowodowego może zostać dołączony protokół z kontroli z [...] kwietnia 2022 r., organ może też przeprowadzić kontrolę na miejscu, sporządzić dokumentację fotograficzną itd.

Mając powyższe na uwadze Sąd na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit c orzekł jak w sentencji. O zwrocie kosztów od organu orzeczono na podstawie art. 200 P.p.s.a.

i obejmuje on uiszczony przez Skarżącego wpis od skargi.