Wyrok NSA, sygn. akt II OSK 1947/15
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2017-03-30 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6052 Akty stanu cywilnego
Hasła tematyczne: Akta stanu cywilnego
Skarżony organ: Wojewoda
Treść wyniku: Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy: article: art. 2 ust. 1 pkt 1 lit. a
journal: Dz.U. 2015 poz 783
law: Ustawa z dnai 16 listopada 2006 r. o opłacie skarbowej

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Barbara Adamiak (spr.) Sędziowie Sędzia NSA Andrzej Wawrzyniak Sędzia del. WSA Jakub Zieliński Protokolant asystent sędziego Anna Górska po rozpoznaniu w dniu 30 marca 2017 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej sprawy ze skargi kasacyjnej A. O. kuratora spadku po A. G. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 24 marca 2015 r. sygn. akt III SA/Kr 1668/14 w sprawie ze skargi A. O. kuratora spadku po A. G. na postanowienie Wojewody Małopolskiego z dnia [...] sierpnia 2014 r. nr [...] w przedmiocie zwrotu podania w sprawie sporządzenia odpisu zupełnego aktu zgonu oddala skargę kasacyjną.


UZASADNIENIE

Wyrokiem z 24 marca 2015 r., sygn. akt III SA/Kr 1668/14 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie oddalił skargę A. O., kuratora spadku po A. G. na postanowienie Wojewody Małopolskiego z [...] sierpnia 2014 r., nr W[...] w przedmiocie zwrotu podania w sprawie sporządzenia odpisu zupełnego aktu zgonu.

Powyższy wyrok zapadł w następującym stanie faktycznym i prawnym.

W dniu 12 maja 2014r. do Urzędu Stanu Cywilnego w Z. wpłynął wniosek A. O. o wydanie odpisu aktu zgonu córki A. G. z d. Z.: E..-B.. A. O. poinformował równocześnie, że postanowieniem Sądu Rejonowego dla K. w K. Wydział I Cywilny z dnia [...] listopada 2013r., sygn. akt I [...] został ustanowiony kuratorem spadku po A. G., a dokument jest mu niezbędny w celu prawidłowego sprawowania kurateli. Ponadto powołując się na art. 2 ust. 1 pkt 1a ustawy z dnia 16 listopada 2006 r. o opłacie skarbowej (Dz. U. z 2012r. poz. 1282 z późn. zm.) A. .O. oświadczył, że jako kurator spadku jest zwolniony z opłaty za wydanie odpisu.

Pismem z dnia 14 maja 2014r. nr [...] Kierownik Urzędu Stanu Cywilnego w Z. wezwał A. O. do usunięcia braku formalnego wniosku przez wskazanie, czy żąda wydania skróconego, czy też zupełnego aktu zgonu. Równocześnie organ stwierdził, że okoliczność, iż wnioskodawca jest kuratorem spadku nie zwalnia go z obowiązku uiszczenia opłaty skarbowej, gdyż skoro już ustanowiono kuratora, sprawa niniejsza nie jest sprawą z zakresu kurateli. Organ powołał się na treść art. 6 ustawy o opłacie skarbowej, który stanowi, że obowiązek uiszczenia opłaty skarbowej powstaje z chwilą złożenia wniosku o wydanie zaświadczenia lub dokonanie czynności urzędowej.

W piśmie z dnia 21 maja 2014r. A. O. oświadczył, iż wnosi o wydanie odpisu zupełnego aktu zgonu. Równocześnie, powołując się na treść art. 2 ust. 1 pkt 1a ustawy o opłacie skarbowej, podtrzymał swoje stanowisko, że jako kurator spadku po A. G. jest zwolniony z opłaty skarbowej za wydanie odpisu aktu zgonu córki spadkodawczyni, gdyż jest on bezpośrednio związany z prowadzeniem kurateli i niewątpliwie jest sprawą z jej zakresu.

Pismem z dnia 2 czerwca 2014r. nr [...] Kierownik Urzędu Stanu Cywilnego w Z. wezwał A.O. do uiszczenia w terminie 7 dni opłaty skarbowej w wysokości 33 zł za wydanie odpisu zupełnego aktu zgonu. Równocześnie organ poinformował wnioskodawcę o treści art. 261 § 2 Kodeksu postępowania administracyjnego, zgodnie z którym jeżeli w wyznaczonym terminie opłata skarbowa nie zostanie uiszczona, podanie podlega zwrotowi lub czynność uzależniona od opłaty zostanie zaniechana. Ponadto Kierownik Urzędu Stanu Cywilnego wyjaśnił, że norma ustanowiona w art. 2 ust. 1 pkt 1 lit. a ustawy o opłacie skarbowej dotyczy spraw związanych z ustanowieniem kurateli, a nie wykonywaniem czynności przewidzianych statusem kuratora. Sprawami z zakresu kurateli są bowiem tylko sprawy, w których przedmiotem jest ustanowienie kuratora, zaś sprawa dotycząca spadku do takowych nie należy, nawet jeśli działa w niej jakiś kurator. Zdaniem organu, potwierdza to treść Kodeksu postępowania cywilnego, w którym sprawy z zakresu kurateli uregulowano w Rozdziale 3 Działu II Tytułu II Księgi Drugiej, zaś powołany przez wnioskodawcę w piśmie z dnia 21 maja 2014r. art. 667 § 1 Kpc znajduje się w Dziale IV, a więc w innej jednostce redakcyjnej. Wezwanie zostało skutecznie doręczone A. O.w dniu 11 czerwca 2014r.

W odpowiedzi A. O. w piśmie z dnia 12 czerwca 2014r. ponowił, z powołaniem się na przepis art. 2 ust. 1 pkt 1 lit. a ustawy o opłacie skarbowej, żądanie nieodpłatnego sporządzenia i wydania odpisu zupełnego aktu zgonu E. F.-B.. A. O. podniósł również, że wnioskowanie o odpis aktu zgonu E.F.-B.nie pozostaje poza zakresem spraw z zakresu kurateli. Głównym zadaniem kuratora spadku nieobjętego jest bowiem odszukanie spadkobierców w celu umożliwienia im skorzystania z przysługujących im praw. A. O. uważa, że z uwagi na powyższe oraz toczące się obecnie postępowanie w przedmiocie sprostowania aktu zgonu A. G. przed Sądem Rejonowym dla K. [...]w K. Wydział I Cywilny sygn. akt [...], uzyskanie odpisu aktu zgonu E. F.-B., córki A. G., jest niezbędne dla prawidłowego wykonywania obowiązków kuratora oraz odszukania żyjących spadkobierców A. G.. Zdaniem wnioskodawcy, przedmiotowa sprawa tocząca się obecnie przed Sądem nie może być pojmowana inaczej niż właśnie jako sprawa z zakresu kurateli.

Postanowieniem z dnia [...] czerwca 2014r. nr [...] Kierownik Urzędu Stanu Cywilnego w Z., na podstawie art. 261 § 2 Kodeksu postępowania administracyjnego, zwrócił A. O. podanie o sporządzenie odpisu zupełnego aktu zgonu E.F.-B., gdyż nie uiścił on pomimo wezwania opłaty skarbowej. Zdaniem organu I instancji, błędne jest stanowisko wnioskodawcy, że sprawa o stwierdzenie nabycia spadku, w której występuje, jest sprawą z zakresu kurateli (objętej zwolnieniem z opłaty skarbowej). Sprawami z zakresu kurateli są bowiem jedynie sprawy o ustanowienie kuratorów opisane w art. 599 i następnych Kodeksu postępowania cywilnego.

Po rozpoznaniu zażalenia A. O. na powyższe postanowienie, postanowieniem z dnia [...] sierpnia 2014r. nr [...] Wojewoda Małopolski utrzymał w mocy postanowienie Kierownika Urzędu Stanu Cywilnego w Z. z dnia [...] czerwca 2014r. Organ II instancji wyjaśnił, że zgodnie z art. 5 ust. 1 ustawy o opłacie skarbowej obowiązek zapłaty opłaty skarbowej ciąży na osobach fizycznych, osobach prawnych i jednostkach organizacyjnych niemających osobowości prawnej, jeżeli wskutek dokonanego przez nie zgłoszenia lub na ich wniosek dokonuje się czynności urzędowej albo jeżeli na ich wniosek wydaje się zaświadczenie lub zezwolenie (pozwolenie, koncesję). Natomiast zgodnie z dyspozycją art. 2 ust 1 pkt 1 lit. a ustawy nie podlega opłacie skarbowej dokonanie czynności urzędowej, wydanie zaświadczenia i zezwolenia (pozwolenia, koncesji) albo złożenie dokumentu stwierdzającego udzielenie pełnomocnictwa lub prokury albo jego odpisu, wypisu lub kopii w sprawach alimentacyjnych, opieki, kurateli i przysposobienia. Organ II instancji wskazał, że kuratelę ustanawia się w przypadkach określonych w ustawie w celu ochrony osób bądź ich praw majątkowych w przypadku, gdy osoby te potrzebują pomocy w prowadzeniu swoich spraw, ale nie spełniają przesłanek, aby podlegać opiece. Kuratela jest instytucją przewidzianą zarówno przez przepisy prawa rodzinnego jak i prawa cywilnego materialnego oraz procedury cywilnej. Kuratelę ustanawia się np. w sytuacji, gdy dana osoba nie jest w stanie samodzielnie prowadzić swoich spraw ze względu na wiek - osoba małoletnia, ze względu na stan zdrowia - osoba niepełnosprawna, ze względu na brak uprawnionych organów do reprezentacji - w przypadku osoby prawnej pozbawionej zarządu itp. Kuratelę sprawuje osoba zwana kuratorem. Sprawy z zakresu kurateli dotyczą ustanowienia kuratora i uregulowane zostały w Księdze drugiej, Tytule II, Dziale II, Rozdziale 3 ustawy z dnia 17 listopada 1964r. Kodeks postępowania cywilnego (Dz. U. z 2014r. poz. 101 z późn. zm.). Instytucję kurateli regulują art. 178-184 ustawy z dnia 25 lutego 1964r. Kodeks rodzinny i opiekuńczy (Dz. U. z 2012r. poz. 788 z późn. zm.). Organ II instancji wyjaśnił również, że kuratora spadku ustanawia się w celu ochrony prawnej i po części fizycznej spadku. Kurator spadku zarządza majątkiem spadkowym pod nadzorem sądu spadku. Kuratora spadku ustanawia sąd, który czuwa nad całością spadku do czasu objęcia spadku przez spadkobiercę. Kurator spadku powinien starać się o wyjaśnienie, kto jest spadkobiercą i zawiadomić spadkobierców o otwarciu spadku. Organ II instancji stwierdził, że obowiązki kuratora spadku zostały uregulowane w odrębnej jednostce redakcyjnej Kodeksu postępowania cywilnego (Księga druga, Tytuł II, Dział IV, Rozdział 7) zatytułowanej "Zarząd spadku nieobjętego". Zdaniem organu II instancji, czynności zarządu majątkiem spadkowym podejmowane przez kuratora spadku nie są "czynnościami w sprawach kurateli" w rozumieniu powołanych wyżej przepisów Kodeksu postępowania cywilnego i Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego, uzasadniającymi pozyskiwanie odpisów aktów stanu cywilnego bez konieczności uiszczania opłaty skarbowej. W związku z powyższym organ II instancji uznał, że Kierownik Urzędu Stanu Cywilnego w Z. zgodnie z przepisami prawa wezwał A. O. do uiszczenia wymaganej opłaty skarbowej, a następnie, w związku z jej nieuiszczeniem, prawidłowo zwrócił mu podanie.

Z powyższym postanowieniem Wojewody Małopolskiego nie zgodził się A. O. i pismem z dnia 8 września 2014r. wniósł na nie skargę, domagając się jego uchylenia wraz z postanowieniem organu I instancji.

W odpowiedzi na skargę Wojewoda Małopolski wniósł o jej oddalenie.

Rozpoznając sprawę, Sąd wskazał, że przepis art. 261 k.p.a. został w niniejszej sprawie prawidłowo zastosowany, a zarzuty podniesione w skardze nie są uzasadnione. Sąd przytoczył treść art. 5 ust. 1 oraz art. 2 ust. 1 pkt 1 lit. a ustawy o opłacie skarbowej stwierdzając, że z ostatniego z tych przepisów wynika, iż nie podlega opłacie skarbowej dokonanie czynności urzędowej, wydanie zaświadczenia i zezwolenia (pozwolenia, koncesji) albo złożenie dokumentu stwierdzającego udzielenie pełnomocnictwa lub prokury albo jego odpisu, wypisu lub kopii w sprawach alimentacyjnych, opieki, kurateli i przysposobienia.

Norma zawarta w art. 2 ust. 1 pkt 1 lit. a ustawy o opłacie skarbowej dotyczy spraw związanych z ustanowieniem kurateli, a nie z wykonywaniem czynności przez kuratora. Sprawami z zakresu kurateli są bowiem tylko sprawy, których przedmiotem jest ustanowienie kurateli, a nie inne sprawy, nawet jeśli działa w nich kurator. Sprawy z zakresu kurateli uregulowano w Rozdziale 3 Działu II Tytułu II Księgi Drugiej kodeksu postępowania cywilnego (ustawa z dnia 17 listopada 1964r. Kodeks postępowania cywilnego, Dz. U. z 2014r. poz. 101 z późn. zm.). Sprawy z zakresu kurateli dotyczą ustanowienia kurateli, co wynika wyraźnie z samego tytułu Działu II w Tytule II "Sprawy z zakresu prawa rodzinnego, opiekuńczego i kurateli" oraz z tytułu Rozdziału 3 "Sprawy z zakresu kurateli". Instytucję kurateli regulują art. 178-184 ustawy z dnia 25 lutego 1964r. Kodeks rodzinny i opiekuńczy (Dz. U. z 2012r. poz. 788 z późn. zm.). Kuratelę ustanawia się w przypadkach określonych w ustawie w celu ochrony osób bądź ich praw majątkowych w przypadku, gdy osoby te potrzebują pomocy w prowadzeniu swoich spraw, ale nie spełniają przesłanek, aby podlegać opiece. Sprawuje ją osoba zwana kuratorem. Natomiast obowiązki kuratora spadku zostały uregulowane w Rozdziale 7 Dziale IV Tytule II Księgi drugiej Kodeksu postępowania cywilnego zatytułowanym "Zarząd spadku nieobjętego". Kuratora spadku ustanawia sąd w celu ochrony spadku. Kurator spadku zarządza majątkiem spadkowym pod nadzorem sądu spadku, powinien starać się o wyjaśnienie, kto jest spadkobiercą i zawiadomić spadkobierców o otwarciu spadku (art. 667 kpc). Treść przywołanych przepisów nie pozostawia zatem wątpliwości, że kurator spadku nie sprawuje kurateli w rozumieniu przywołanych przepisów.

Sąd uznał, że w niniejszej sprawie organy prawidłowo przyjęły, że czynności zarządu majątkiem spadkowym podejmowane przez kuratora spadku nie są "czynnościami w sprawach kurateli" w rozumieniu powołanych wyżej przepisów Kodeksu postępowania cywilnego i Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego oraz ustawy o opłacie skarbowej, uzasadniającymi pozyskiwanie odpisów aktów stanu cywilnego bez konieczności uiszczania opłaty skarbowej. Prawidłowo zatem Kierownik Urzędu Stanu Cywilnego w Z.wezwał A.O. do uiszczenia wymaganej opłaty skarbowej. Wezwanie zostało skutecznie doręczone A. O.w dniu 11 czerwca 2014r. W związku z nieuiszczeniem opłaty skarbowej w wyznaczonym terminie, prawidłowo zwrócono mu podanie, stosując art. 261 kpa.

Nieuzasadnione są zarzuty skarżącego, w niniejszej sprawie organy naruszyły art. 2 ust. 1 pkt 1 lit. a ustawy z dnia 16 listopada 2006r. o opłacie skarbowej poprzez bezzasadne przyjęcie, że skarżący jako kurator spadku po A. G. jest zobowiązany do zapłaty opłaty skarbowej. Skarżący trafnie wskazuje, że przepis ten nie precyzuje zakresu spraw związanych z kuratelą, które podlegają wyłączeniu od obowiązku uiszczenia opłaty skarbowej. Jednakże należy przede wszystkim podkreślić, że przepis ten nie posługuje się pojęciem "spraw związanych z kuratelą", lecz pojęciem "spraw kurateli". Jak zostało powyżej wskazane, sprawy kurateli, o których mowa w tym przepisie, to sprawy związane z ustanowieniem tej kurateli. W niniejszej sprawie organy nie kwestionowały, że uzyskanie przez skarżącego odpisu zupełnego z aktu stanu cywilnego zmierzało do ustalenia kto jest spadkobiercą spadku po A. G. i mieściło się w zakresie czynności objętych sprawowaną przez niego funkcją kuratora spadku, trafnie jednak uznały, że nie mieści się to w pojęciu spraw kurateli, o których mowa w art. 2 ust. 1 pkt 1 lit. a ustawy o opłacie skarbowej. Nietrafnie zarzuca też skarżący, że w niniejszej sprawie organy przyjęły, że mogą same decydować, która kuratela zasługuje na zwolnienie od opłaty skarbowej oraz jakie czynności z zakresu kurateli podlegają zwolnieniu. W niniejszej sprawie w zaskarżonym postanowieniu wyrażono prawidłowy pogląd, że w regulacji art. 2 ust. 1 pkt 1 lit. a chodzi jedynie o sprawy kurateli, a nie wszelkie czynności wykonywane przez kuratora, nawet jeśli jest on kuratorem ustanowionym w ramach kurateli. Nadto zaś trafnie wskazano, że kurator spadku nie jest ustanowionym opiekunem w ramach kurateli, lecz zarządcą tego spadku. W konsekwencji nieuzasadniony jest także zarzut skargi naruszenia art. 667 § 1 ustawy z dnia 17 listopada 1964r. Kodeks postępowania cywilnego, albowiem organy w niniejszej sprawie trafnie uznały, że czynności zarządu majątkiem spadkowym podejmowane przez kuratora spadku nie są czynnościami w sprawach kurateli uzasadniającymi pozyskiwanie odpisów aktów stanu cywilnego bez konieczności uiszczania opłaty skarbowej. W konsekwencji nieuzasadniony jest także podniesiony przez skarżącego zarzut naruszenia zasady praworządności wynikającej z art. 6 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego. Wbrew zarzutom skargi, organy nie kwestionowały interesu prawnego kuratora spadku do uzyskania aktu zgonu w tej sprawie. Powodem rozstrzygnięcia w niniejszej sprawie był brak spełnienia przez niego przesłanki z art. 2 ust. 1 pkt 1 lit. a ustawy o opłacie skarbowej, pozwalającej na zwolnienie go z obowiązku uiszczenia opłaty skarbowej. Wbrew zarzutom skargi organy dokładnie wyjaśniły i oceniły stan faktyczny sprawy, nie doszło zatem do naruszenia art. 7 w związku z art. 77 ustawy Kodeks postępowania administracyjnego. Organy administracji wyczerpująco uzasadniły powody, dla których w niniejszej sprawie skarżący jako kurator spadku nie podlegał zwolnieniu od uiszczenia opłaty skarbowej. Nie ma podstaw do uznania, że uzasadnienie zaskarżonego postanowienia jest lapidarne, a powołane argumenty gołosłowne.

Mając powyższe na uwadze, Sąd skargę oddalił, działając na podstawie art. 151 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

Skargę kasacyjną od powyższego rozstrzygnięcia wniósł A. O., zaskarżając wyrok w całości i zarzucając mu:

1. naruszenie przepisów prawa materialnego poprzez ich błędną wykładnię, które mogły mieć istotny wpływ na wynik sprawy, tj.:

a) art. 2 ust. 1 pkt 1 lit. a ustawy z 16 listopada 2006 r. o opłacie skarbowej (Dz. U. nr 225, poz. 1635) poprzez bezzasadne przyjęcie, że skarżący jako kurator spadku po A. G. jest zobowiązany do zapłaty opłaty skarbowej w wysokości 33 zł, podczas gdy nie podlega opłacie skarbowej zgodnie z tą ustawą dokonanie czynności urzędowej, wydanie zaświadczenia i zezwolenia (pozwolenia, koncesji) albo złożenie dokumentu stwierdzającego udzielenie pełnomocnictwa lub prokury albo jego odpisu , wypisu lub kopii w sprawach alimentacyjnych, opieki, kurateli i przysposobienia, a nadto poprzez niczym nie uzasadnione przyjęcie, że norma zawarta w tym przepisie dotyczy spraw związanych z ustanowieniem kurateli, a nie wykonaniem czynności przez kuratora podczas, gdy przepis ten wyraźnie stanowi o tym, że nie podlega opłacie skarbowej dokonanie czynności urzędowej, wydanie zaświadczenia i zezwolenia (pozwolenia, koncesji) albo złożenie dokumentu stwierdzającego udzielenie pełnomocnictwa lub prokury albo jego odpisu, wypisu lub kopii m.in. w sprawie kurateli,

b) art. 666 § 1 ustawy z 17 listopada 1964 r. Kodeks postępowania cywilnego (Dz. U. nr 43, poz. 296) poprzez nieuwzględnienie przez Wojewódzki Sąd Administracyjny, że spadek nieobjęty pozostaje pod pieczą sądu spadku, a kurator spadku w zakresie ustalania spadkobierców działa jako organ pomocniczy sądu spadku,

c) art. 667 § 1 ustawy z 17 listopada 1964 r. Kodeks postępowania cywilnego (Dz. U. nr 43, poz. 296) w sposób w jaki Wojewódzki Sąd Administracyjny za powołanym przepisem wskazuje, że kurator spadku powinien starać się o wyjaśnienie, kto jest spadkobiercą i zawiadamiać spadkobierców o otwarciu spadku, a następnie przyznaje, że czynności zarządu majątkiem spadkowym podejmowane przez kuratora spadku nie są czynnościami w sprawach kurateli uzasadniającymi pozyskiwanie odpisów aktu stanu cywilnego bez konieczności uiszczania opłaty skarbowej,

2. naruszenie przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, tj.:

a) art. 145 § 1 pkt 1 lit c. oraz art. 134 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270) przez nieuwzględnienie skargi, mimo naruszenia przepisów prawa przez organ w toku postępowania administracyjnego przez niewyjaśnienie wszelkich okoliczności sprawy, przez nieuwzględnienie skargi, mimo naruszenia przepisów przez organ w toku postępowania administracyjnego, w szczególności art. 7 w zw. z art. 77 i 107 k.p.a. polegające na niezachowaniu szczególnej staranności w wyjaśnieniu stanu faktycznego sprawy przez Wojewodę Małopolskiego,

b) art. 113 § 1 i 2, art. 134 § 1 i art. 135 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270) przez pominięcie istoty rozpoznania sprawy w zakresie wskazanym w zarzutach skargi przez skarżącego należących do granic sprawy w rozumieniu art. 134 w/w ustawy, tj. przez niewyjaśnienie wszystkich istotnych okoliczności sprawy, a w szczególności niewzięciu pod uwagę tego, że ustawa o opłacie skarbowej wskazując na zakres zwolnienia spraw z zakresu kurateli nie precyzuje jakie to sprawy wchodzą w jej zakres.

Mając na uwadze powyższe, wniesiono u uchylenie zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Krakowie, dopuszczenie i przeprowadzenie dowodów wskazanych w uzasadnieniu skargi oraz o zasądzenie kosztów postępowania na rzecz skarżącego, w tym kosztów zastępstwa procesowego wg norm przepisanych.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 183 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( tj. Dz. U. z 2016 r. poz. 718 ze zm.), Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, bierze jednak z urzędu pod rozwagę nieważność postępowania. W sprawie nie występują, enumeratywnie wyliczone w art. 183 § 2 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, przesłanki nieważności postępowania sądowoadministracyjnego. Z tego względu, przy rozpoznaniu sprawy, Naczelny Sąd Administracyjny związany był granicami skargi kasacyjnej. Związanie granicami skargi kasacyjnej powoduje, że Naczelny Sąd Administracyjny nie prowadzi postępowania dowodowego, a zatem wniosek o dopuszczenie i przeprowadzenie dowodów nie mógł zostać uwzględniony.

Skarga kasacyjna nie została oparta na usprawiedliwionych podstawach. Zarzut naruszenia art. 2 ust. 1 pkt 1 lit. a ustawy z 16 listopada 2006r. o opłacie skarbowej ( tj. Dz. U. z 2012r. poz. 1282 ze zm.) nie zasługuje na uwzględnienie. Art. 2 ust.1 ustawy o opłacie skarbowej taksatywnie wylicza przypadki wyłączeń z obciążenia opłatą skarbową. W doktrynie podkreśla się że " Wyłączenie jest stosowane przez ustawodawcę, jeżeli jego zamiarem jest wskazanie sytuacji, która pomimo istnienia stanu faktycznego lub prawnego powodującego powstanie obowiązku uiszczenia określonej – nie podlega takiemu obciążeniu (....). Wyłączenia określone w art. 2 ust. 1 ustawy maja charakter przedmiotowy, z tym, że niektóre warunki określające możliwość zastosowania sformułowano za pomocą kryteriów podmiotowych. Dotyczą one złożenia dokumentu stwierdzającego pełnomocnictwa lub prokury albo jego odpisu, wypisu lub kopii w sprawach wymienionych w postanowieniach art. 2 ust. 1 u.o.s. Użycie w treści tego przepisu pojęcia "sprawy" ma charakter bardzo ogólny. Można jednak przyjąć, że będą to wszystkie sprawy, dla których materialnoprawna podstawa rozstrzygnięcia zawarta jest w przepisach, o których mowa w art. 2 ust. 1 u.o.s". ( Z. Ofiarski, komentarz do art. 2 ustawy o opłacie skarbowej). Opłata skarbowa będąc daniną publiczną podlega obligatoryjnemu obowiązkowi jej uiszczenia, chyba że przepis szczególny stanowi inaczej, a zatem jak wskazano tylko o ile wynika to z regulacji ustaw szczególnych.

W zaskarżonym wyroku zasadnie wywiedziono, że art. 2 ust.1 pkt 1 lit. a ustawy o opłacie skarbowej należy wiązać, ze sprawą kurateli, a nie czynnościami w sprawach, które nie są objęte przedmiotowym zwolnieniem. Przedmiotowym zwolnieniem nie są objęte czynności zarządu majątkiem spadkowym w związku z ustawą z 29 września 1986r. – Prawo o aktach stanu cywilnego ( tj. Dz. U. z 2011r. poz. 1264 ze zm.). Podstaw do wyłączenia obowiązku uiszczenia daniny publicznej nie daje regulacja art. 666 § 1 i art. 667 § 1 kodeksu postępowania cywilnego.

Brak regulacji wyłączającej obowiązek uiszczenia opłaty skarbowej przez niezamieszczanie w wyliczeniu przedmiotowym spraw z zakresu zarządu majątkiem spadkowym w związku z regulacją aktów stanu cywilnego czyni niezasadnym postawione zarzuty naruszenia przepisów prawa procesowego. Sąd może dokonać oceny tylko co do zgodnego z przepisami prawa materialnego stosowania przepisów postępowania. Nie można zatem skutecznie zarzucić nie wyprowadzenie przez Sąd naruszenia przepisów postępowania mającego wpływ na wynik sprawy, skoro okoliczności faktyczne nie wynikają z normy prawa materialnego. Sąd przeprowadził w pełni prawidłową wykładnię " czynności w sprawach kurateli" , nie obejmując czynności zarządu majątkiem spadkowym podejmowane przez kuratora spadku.

W tym stanie rzeczy, skoro skarga kasacyjna nie została oparta na usprawiedliwionej podstawie, na mocy art. 184 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Naczelny Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji.