Wyrok NSA, sygn. akt II OSK 1994/20
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2023-06-13 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6010 Pozwolenie na budowę, użytkowanie obiektu lub jego części,  wykonywanie robót budowlanych innych niż budowa obiektu, prz
Hasła tematyczne: Budowlane prawo
Administracyjne postępowanie
Skarżony organ: Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku: Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy: article: art. 156 § 1 pkt 2
journal: Dz.U. 2022 poz 2000
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - t.j.
article: art. 35 ust. 1 pkt 1
journal: Dz.U. 2017 poz 1332
law: Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane - tekst jedn.
article: art. 71 ust. 2
journal: Dz.U. 2017 poz 1405
law: Ustawa z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz  o ocenach oddziaływania na środowisko.
article: § 2 ust. 1 pkt 51, § 3 ust. 1 pkt 102 i 103
journal: Dz.U. 2016 poz 71
law: Rozpozradzenie Rady Ministrów z dnia 9 listopada 2010 r. w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko
Teza: Dokonując kwalifikacji przedsięwzięcia na podstawie § 2 ust. 1 pkt 51 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 9 listopada 2010 r. w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko (Dz.U. z 2016 r., poz. 71) należy mieć na uwadze, że przy obliczaniu maksymalnej możliwej obsady inwentarza konieczne jest uwzględnienie założeń projektowych dotyczących rodzaju hodowanych zwierząt i sposobu hodowli, tak, aby uwzględnić przepisy rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 15 lutego 2010 r. w sprawie wymagań i sposobu postępowania przy utrzymywaniu gatunków zwierząt gospodarskich, dla których normy ochrony zostały określone w przepisach Unii Europejskiej (Dz. U. z 2010 r., Nr 56 poz. 344).

TEZY

Dokonując kwalifikacji przedsięwzięcia na podstawie § 2 ust. 1 pkt 51 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 9 listopada 2010 r. w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko (Dz.U. z 2016 r., poz. 71) należy mieć na uwadze, że przy obliczaniu maksymalnej możliwej obsady inwentarza konieczne jest uwzględnienie założeń projektowych dotyczących rodzaju hodowanych zwierząt i sposobu hodowli, tak, aby uwzględnić przepisy rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 15 lutego 2010 r. w sprawie wymagań i sposobu postępowania przy utrzymywaniu gatunków zwierząt gospodarskich, dla których normy ochrony zostały określone w przepisach Unii Europejskiej (Dz. U. z 2010 r., Nr 56 poz. 344).


SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Arkadiusz Despot-Mładanowicz (spr.) Sędziowie Sędzia NSA Andrzej Jurkiewicz Sędzia del. WSA Agnieszka Wilczewska-Rzepecka Protokolant starszy asystent sędziego Adrianna Tarłowska po rozpoznaniu w dniu 13 czerwca 2023 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 4 marca 2020 r., sygn. akt VII SA/Wa 2043/19 w sprawie ze skargi M. S. na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 18 czerwca 2019 r., nr DOA.7110.183.2019.DKA w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji oddala skargę kasacyjną.


UZASADNIENIE

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 4 marca 2020 r., sygn. akt VII SA/Wa 2043/19, po rozpoznaniu skargi M. S., uchylił decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 18 czerwca 2019 r. znak DOA.7110.183.2019.DKA w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji oraz poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji.

Skargę kasacyjną od powyższego wyroku złożył Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego, zaskarżając wyrok w całości, zarzucając na podstawie art. 174 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2019 r. poz. 2325 ze zm.), dalej "p.p.s.a." mogące mieć istotny wpływ na wynik sprawy naruszenie przepisów postępowania, tj.: art. 141 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. w zw. z art. 7, 77 § 1 i art. 107 § 3 k.p.a. w zw. z art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. w związku z art. 35 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane, w związku z art. 71 ust. 2 pkt 1 ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku, w związku z § 2 ust. 1 pkt 51 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 9 listopada 2010 r. w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko (Dz. U. z 2016 r. poz. 71 t.j.) oraz w związku z § 24 ust. 3 pkt 2 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 15 lutego 2010 r. w sprawie wymagań i sposobu postępowania przy utrzymywaniu gatunków zwierząt gospodarskich, dla których normy ochrony zostały określone w przepisach Unii Europejskiej (Dz. U. z 2010 r., Nr 56 poz. 344), dalej także jako "rozporządzenie z dnia 15 lutego 2010 r." poprzez błędne uznanie, że organ niewłaściwie zastosował wskazane przepisy naruszając normy postępowania nieważnościowego, podczas gdy Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego prawidłowo ustalił liczbę tzw. dużych jednostek przeliczeniowych, właściwie zastosował normy rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 9 listopada 2010 r. w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko oraz prawidłowo ocenił przesłanki stwierdzenia nieważności decyzji wskazując na rażące naruszenie prawa oraz wyczerpująco uzasadnił stanowisko w sprawie.

Wskazując na powyższą podstawę skarżący kasacyjnie organ wniósł o uwzględnienie skargi kasacyjnej oraz na podstawie art. 185 § 1 p.p.s.a. uchylenie zaskarżonego orzeczenia w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie, zasądzenie na rzecz skarżącego kasacyjnie kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego, według norm przepisanych. Na podstawie art. 176 § 2 p.p.s.a. skarżący kasacyjnie zrzekł się rozprawy.

Odpowiedź na skargę kasacyjną złożył M. S., wnosząc o oddalenie skargi kasacyjnej oraz rozpoznanie skargi kasacyjnej na rozprawie.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga kasacyjna nie ma usprawiedliwionych podstaw.

Przedmiotem kontroli Sądu I instancji była decyzja Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 18 czerwca 2019 r. znak DOA.7110.183.2019.DKA, utrzymująca w mocy decyzję Wojewody Pomorskiego z dnia 4 kwietnia 2019 r., znak WI-IV.7840.4.47.2018.ESD, którą organ ten, na podstawie art. 157 § 1 i 2, art. 158 § 1 w zw. z art. 156 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2018 r., poz. 2096 ze zm.), dalej "k.p.a.", stwierdził nieważność decyzji Starosty B. z dnia 30 stycznia 2018 r. nr 37/2018/C o udzieleniu pozwolenia na budowę obejmującego budynek inwentarski (chlewnię o łącznej obsadzie 59,75 DJP), zbiornik na płynne odchody zwierzęce, zbiornik przepompowni gnojowicy, trzy silosy paszowe z fundamentami, zbiornik bezodpływowy na ścieki bytowe oraz wiatę, zaprojektowanych w ramach realizacji i tworzenia I etapu zabudowy zagrodowej na działce nr ew. [...] obręb [...], jednostka ewidencyjna [...].

W niniejszej sprawie Sąd kontrolował zatem decyzję wydaną w ramach postępowania o stwierdzenie nieważności decyzji. Celem tego postępowania jest ustalenie, czy badana decyzja dotknięta jest jedną z tzw. wad kwalifikowanych, wymienionych w art. 156 § 1 pkt 1-7 k.p.a. Stwierdzenie nieważności decyzji jest wyjątkiem od zasady trwałości decyzji ostatecznych i nie może stanowić trybu konkurencyjnego w stosunku do postępowania administracyjnego prowadzonego w trybie zwykłym, w którym doszłoby do ponownego badania sprawy od strony faktycznej. W postępowaniu o stwierdzenie nieważności decyzji przedmiotem rozstrzygnięcia jest kwestionowana decyzja według stanu faktycznego i prawnego w dniu jej wydania. Jedną z przesłanek stwierdzenia nieważności decyzji, jest wydanie jej z rażącym naruszeniem prawa (art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a.).

W orzecznictwie przyjmuje się, że o rażącym naruszeniu prawa decydują łącznie trzy przesłanki: oczywistość naruszenia prawa, charakter przepisu, który został naruszony oraz racje ekonomiczne lub gospodarcze - skutki, które wywołuje decyzja. Oczywistość naruszenia prawa polega na rzucającej się w oczy sprzeczności pomiędzy treścią rozstrzygnięcia a przepisem prawa stanowiącym jego podstawę prawną. W sposób rażący może zostać naruszony wyłącznie przepis, który może być stosowany w bezpośrednim rozumieniu, to znaczy taki, który nie wymaga stosowania wykładni prawa. Skutki, które wywołuje decyzja uznana za rażąco naruszającą prawo, to skutki niemożliwe do zaakceptowania z punktu widzenia wymagań praworządności - gospodarcze lub społeczne, których wystąpienie powoduje, że nie jest możliwe zaakceptowanie decyzji, jako aktu wydanego przez organy praworządnego państwa (zob. wyrok NSA z dnia 9 lutego 2005 r., sygn. akt OSK 1134/04, orzeczenia.nsa.gov.pl). Innymi słowy, o rażącym naruszeniu prawa można mówić wyłącznie w sytuacji, gdy proste zestawienie treści decyzji z treścią przepisu prowadzi do wniosku, że pozostają one ze sobą w jawnej sprzeczności (zob. wyroki NSA: z dnia 6 kwietnia 2023 r., sygn. akt II OSK 1531/22; z dnia 3 marca 2023 r., sygn. akt II OSK 616/20, orzeczenia.nsa.gov.pl).

W rozpoznawanej sprawie organy uznały, że doszło do rażącego naruszenia art. 35 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane (Dz.U. z 2017 r., poz. 1332 ze zm.) w związku z art. 71 ust. 2 ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko (Dz.U. z 2017 r, poz. 1405) oraz § 2 ust. 1 pkt 51 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 9 listopada 2010 r. w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko (Dz.U. z 2016 r., poz. 71), poprzez udzielenie pozwolenia na budowę bez wymaganej decyzji środowiskowej. Zdaniem organów łączna obsada w planowanym budynku inwentarskim (chlewni) będzie wynosiła 514,84 DJP, a nie - jak wskazuje inwestor - 59,75 DJP.

Zgodnie z art. 35 ust. 1 pkt 1 Prawa budowlanego, przed wydaniem decyzji o pozwoleniu na budowę lub odrębnej decyzji o zatwierdzeniu projektu budowlanego organ administracji architektoniczno-budowlanej sprawdza m.in. zgodność projektu budowlanego z wymaganiami ochrony środowiska, w szczególności określonymi w decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, o której mowa w art. 71 ust. 1 ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko.

Stosownie do art. 71 ust. 2 ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko, uzyskanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach jest wymagane dla planowanych: 1) przedsięwzięć mogących zawsze znacząco oddziaływać na środowisko; 2) przedsięwzięć mogących potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko.

Zgodnie z § 2 ust. 1 pkt 51 rozporządzenia w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko, do przedsięwzięć mogących zawsze znacząco oddziaływać na środowisko zalicza się chów lub hodowlę zwierząt w liczbie nie mniejszej niż 210 dużych jednostek przeliczeniowych inwentarza (DJP - przy czym za liczbę DJP przyjmuje się maksymalną możliwą obsadę inwentarza).

Natomiast zgodnie z § 3 ust. 1 pkt 102 i 103 ww. rozporządzenia, do przedsięwzięć mogących potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko zalicza się chów lub hodowlę zwierząt, inne niż wymienione w § 2 ust. 1 pkt 51, w liczbie nie mniejszej niż 60 DJP; lub nie mniejszej niż 40 DJP - jeżeli działalność będzie prowadzona w określonych uwarunkowaniach odległościowych i obszarowych.

Kwalifikacja przedsięwzięcia dokonana na podstawie ww. rozporządzenia w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko odbywa się przy założeniu, że liczba DJP to maksymalna możliwa obsada inwentarza.

Projekt budowlany przewiduje budowę budynku inwentarskiego (chlewni o obsadzie 59,75 DJP), mieszczącego komory sektorów dla macior i prosiąt - służącego wyłącznie utrzymaniu zwierząt – tj. hodowli trzody chlewnej z przeznaczeniem do produkcji prosiąt utrzymywanych w technologii rusztowej bezściółkowej, w cyklu otwartym, w systemie trzytygodniowej rotacji komór sektorów porodowego oraz odchowu pozyskanych prosiąt (Tom I, s. 5). W budynku inwentarskim zaprojektowano 3 komory sektora odchowu prosiąt o łącznej powierzchni użytkowej 498,87 m2, 2 komory sektora porodowego o łącznej powierzchni użytkowej 500,50 m2, izolatkę o powierzchni użytkowej 55,54 m2 oraz komorę sektora macior luźnych, prośnych i krycia o powierzchni użytkowej 820,80 m2 (Tom I - str. 14).

Ponadto na str. 34 projektu budowlanego wskazano, że przedmiotem opracowania jest budynek inwentarski chlewni o łącznej obsadzie 59,75 DJP, służący hodowli trzody chlewnej z przeznaczeniem do produkcji prosiąt w nieprzekraczalnej obsadzie inwentarza - w podziale na poszczególne rodzaje zwierząt w różnych fazach ich rozwoju - wynoszącej 135 macior i 625 prosiąt (czyli w przeliczeniu na DJP: 135x0,35+625x002=59,75 DJP). Maciory tworzące stado będą utrzymywane permanentnie, a sztuki brakowane uzupełnione z zakupu, zaś pozyskiwane prosięta będą przeznaczone na sprzedaż. Produkcja prosiąt obejmie średnio 5 cykli rocznie - po 73 dni każdy.

W zaskarżonej decyzji powołano się na wyrok NSA z dnia 4 lipca 2017 r., sygn. akt II OSK 95/17, w którym wskazano, że po dniu 1 sierpnia 2013 r., zgodnie z § 2 ust. 1 pkt 51 rozporządzenia w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko, przy obliczaniu DJP dla danej inwestycji nie jest istotna obsada deklarowana przez inwestora, gdyż należy uwzględniać maksymalną możliwą obsadę inwentarza, którą winien ustalić organ. Nie ma zatem znaczenia deklarowanie przez inwestora jakie zwierzęta zamierza on hodować np. w cyklach produkcyjnych obejmujących zwierzęta o różnych DJP, lecz konieczne jest obliczenie, w oparciu o wielkość budowanego obiektu, ile maksymalnie zwierząt może on pomieścić. W konsekwencji organ uznał, że zaakceptowanie przez Starostę deklarowanej przez inwestora obsady inwentarza – 59,75 DJP, skutkowało wydaniem pozwolenia na budowę bez wymaganej decyzji środowiskowej.

Organ powołał § 24 ust. 3 pkt 2 rozporządzenia w sprawie wymagań i sposobu postępowania przy utrzymywaniu gatunków zwierząt gospodarskich, dla których normy ochrony zostały określone w przepisach Unii Europejskiej, z którego wynika, że powierzchnia kojca, o którym mowa w § 19 ust. 1, w przeliczeniu na jedną sztukę powinna wynosić, w przypadku utrzymywania grupowo warchlaków i tuczników o masie ciała: a) do 10 kg – co najmniej 0,15 m2, b) powyżej 10 do 20 kg - co najmniej 0,2 m2, c) powyżej 20 do 30 kg - co najmniej 0,3 m2, d) powyżej 30 do 50 kg - co najmniej 0,4 m2, e) powyżej 50 do 85 kg - co najmniej 0,55 m2, f) powyżej 85 do 110 kg - co najmniej 0,65 m2, g) powyżej 110 kg - co najmniej 1 m2.

Mając na uwadze takie normy powierzchni kojców, organ ustalił, że prosięta przebywać będą w budynku do osiągnięcia wieku dwóch miesięcy, ich waga znajdzie się w przedziale od 20 do 30 kg, zatem powierzchnia kojca powinna wynosić w przeliczeniu na jedną sztukę 0,3 m2. Wyliczył, że w trzech komorach sektora odchowu prosiąt o powierzchni użytkowej 498,87 m2, łączna liczba stanowisk dla prosiąt może wynieść 1662 (498,87 m2: 0,3 m2).

Natomiast w dwóch komorach sektora porodowego, izolatce i komorze sektora macior luźnych, prośnych i krycia o łącznej powierzchni użytkowej 1376,84 m2, liczba stanowisk dla świń dorosłych (macior) o wadze powyżej 110 kg, może wynieść 1376 (1376,84 m2 : 1 m2). Po przeliczeniu na DJP w odniesieniu do tak wyliczonej liczby prosiąt i świń dorosłych, organ ustalił, że rzeczywista obsada chlewni to 514,84 DJP.

Ze stanowiskiem organu, jak i przedstawionymi na jego poparcie obliczeniami nie można się zgodzić.

Jak słusznie zauważył Sąd I instancji, organ nie wyjaśnił, dlaczego do loch zastosował przelicznik wielkości kojca, wynikający z § 24 ust. 3 pkt 2 rozporządzenia w sprawie wymagań i sposobu postępowania przy utrzymywaniu gatunków zwierząt gospodarskich, dla których normy ochrony zostały określone w przepisach Unii Europejskiej, który określa normy dla warchlaków i tuczników, a nie macior (loch). Ustalenie przez organ, że łączna liczba stanowisk dla świń dorosłych (macior) o wadze powyżej 110 kg, może w tym wypadku wynieść 1376 (w relacji do powierzchni 1376 m2), nie miało oparcia we wskazanym przez organ przepisie § 24 ust. 3 pkt 2 rozporządzenia, gdyż określa on normy dla warchlaków i tuczników. Ponadto, organ nie odniósł się do twierdzenia skarżącego, że locha ważyć będzie około 250 kg, przy długości zwierzęcia około 2 metrów 20 centymetrów. Organ dokonując obliczeń nie wyjaśnił, jak jego zdaniem zwierzę o takiej długości może być hodowane na powierzchni 1 m2, zwłaszcza, że kwestia ta była podnoszona przez skarżącego w odwołaniu. Niewątpliwie zmieszczenie takiego zwierzęcia na powierzchni 1 m2, byłoby niemożliwe. Nie odniesiono się też do systemu, w jakim zaplanowano utrzymywać świnie, nie przypisano go do określonych norm ww. rozporządzenia z dnia 15 lutego 2010 r.

Organ w ogóle nie uwzględnił, że z projektu budowlanego wynikało, że maciory będą hodowane w celu służącym rozrodowi. Nie wziął pod uwagę podawanych przez skarżącego w odwołaniu znacznej masy i rozmiarów tych zwierząt. Ponadto, w odwołaniu, jak i w piśmie z dnia 15 lutego 2019 r., złożonym po otrzymaniu zawiadomienia o wszczęciu postępowania, inwestor szczegółowo uzasadnił, z czego wynikała powierzchnia obiektu. Jak wskazał inwestor, powierzchnia ta wynikała z potrzeby zapewnienia najlepszych możliwych warunków bytowych dla zwierząt, które nie będą hodowane w celach rzeźnych, tylko jako prosięta do dalszej odsprzedaży (muszą to być zwierzęta najwyższej jakości); z przyjętego sposobu produkcji – w cyklu otwartym, a nie w kojcach; zakładanej technologii produkcji, przy konieczności wydzielenia oprócz pomieszczenia głównego (dla loch luźnych, prośnych i krycia), dodatkowych pomieszczeń (sektorów: odchowu prosiąt i porodowego). W obiekcie założono chów macior nie w kojcach, tylko na wolnym wybiegu. Jedynym okresem utrzymywania ich w kojcu indywidualnym będzie kilkudniowy okres krycia oraz kilkudniowy okres okołoporodowy. Inwestor zwrócił uwagę na charakterystykę zaplanowanej inwestycji - "produkcja – rozród" zwierząt przeznaczonych do dalszego chowu i hodowli. W tym wypadku zwierzęta muszą być utrzymywane w dużo lepszych warunkach niż zwierzęta hodowane na cele rzeźne.

Organ pominął, że § 24 ust. 1 pkt 2 rozporządzenia w sprawie wymagań i sposobu postępowania przy utrzymywaniu gatunków zwierząt gospodarskich, dla których normy ochrony zostały określone w przepisach Unii Europejskiej, stanowi, że powierzchnia kojca, o którym mowa w § 19 ust. 1, powinna wynosić w przypadku utrzymywania loch w okresie porodu i odchowu prosiąt ssących - co najmniej 3,5 m2.

Poza tym nie uwzględnił, że normy wskazane w ww. rozporządzeniu, są różne dla różnego sposobu utrzymywania zwierząt i różnego typu rozwoju osobniczego, np. rozróżnienie na warchlaki, tuczniki, lochy, loszki.

Z przepisu § 19 ust. 1 ww. rozporządzenia wynika, że świnie utrzymywane w gospodarstwie w systemie, o którym mowa w § 3 ust. 1 pkt 1, utrzymuje się w kojcu na ściółce lub bez ściółki: 1) pojedynczo; 2) grupowo. Z kolei w myśl § 3 ust. 1 tego rozporządzenia, świnie utrzymuje się 1) w pomieszczeniu przeznaczonym do ich utrzymywania; 2) w systemie otwartym.

Przepis § 25 pkt 2 ww. rozporządzenia stanowi, że w przypadku utrzymywania świń w systemie, o którym mowa w § 3 ust. 1 pkt 2, powierzchnia utrzymywania w przeliczeniu na dorosłą sztukę powinna wynosić co najmniej 15 m2.

Należy także zauważyć, że ww. rozporządzenie określa jedynie minimalne normy powierzchni dla różnych rodzajów zwierząt i systemów ich utrzymywania. Oznacza to, że inwestor może zdecydować o zapewnieniu hodowanym zwierzętom większej powierzchni niż minimalna.

Podkreślenia wymaga, że obliczanie maksymalnej obsady zwierząt nie możne być oderwane od stanu faktycznego, tj. od rodzaju i rozmiaru zwierząt, sposobu hodowli i wymogów utrzymania ich dobrostanu. Dokonując wykładni § 2 ust. 1 pkt 51 rozporządzenia w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko należy uwzględnić normy zawarte w powołanym wyżej rozporządzeniu w sprawie wymagań i sposobu postępowania przy utrzymywaniu gatunków zwierząt gospodarskich, dla których normy ochrony zostały określone w przepisach Unii Europejskiej. Z przepisów tego ostatniego rozporządzenia wynika konieczność uwzględnienia różnych sposobów hodowli i odniesienia norm minimalnych określonych w tym rozporządzeniu do projektowanych form hodowli określonych zwierząt.

Organy błędnie zatem uznały, że doszło do rażącego naruszenia § 2 ust. 1 pkt 51 rozporządzenia w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko. Dokonały wyliczenia maksymalnej możliwej obsady w projektowanym obiekcie, nie uwzględniając całokształtu przepisów rozporządzenia w sprawie wymagań i sposobu postępowania przy utrzymywaniu gatunków zwierząt gospodarskich, dla których normy ochrony zostały określone w przepisach Unii Europejskiej oraz z pominięciem założeń produkcyjnych inwestora. Tymczasem, prawidłowa wykładnia ww. przepisu rozporządzenia powinna uwzględniać, że należy obliczać maksymalną obsadę zwierząt w zakładanej technologii utrzymania zwierząt tak, aby zostały spełnione przepisy prawa dotyczące dobrostanu zwierząt.

W niniejszej sprawie organy nie dość, że pomyliły grupy zwierząt, o których mowa w pozwoleniu na budowę, co skutkowało przyjęciem błędnego przelicznika powierzchni, to pominęły założenia technologiczne inwestora i przepisy prawa dotyczące dobrostanu zwierząt. Organ odwoławczy powielił błędy organu I instancji pomimo że w odwołaniu inwestor zwrócił uwagę na oczywiste uchybienia organu I instancji.

Jak słusznie wskazał Sąd I instancji, choć przy ocenie rozmiaru przedsięwzięcia, z uwagi na brzmienie § 2 ust. 1 pkt 51 rozporządzenia w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko, należy przyjmować liczbę DJP jako maksymalną możliwą obsadę inwentarza, to jednak maksymalna możliwa obsada powinna być ustalana na podstawie przepisów prawa odnoszonych do charakterystyki inwestycji, a zwłaszcza jej cech specyficznych. Stosowanie norm przeliczeniowych wymagało skomplikowanego procesu analizy i wykładni przepisów, którą podjąć musiał organ architektoniczno-budowlany. Tymczasem o rażącym naruszeniu uprawa można mówić, gdy mamy do czynienia z oczywistym naruszeniem przepisu. Jak już wyżej wskazano, cechą rażącego naruszenia prawa jest to, że treść decyzji pozostaje w wyraźnej sprzeczności z treścią przepisu przez ich proste zestawienie ze sobą, przy czym nie chodzi tu o błędy w wykładni prawa, a o przekroczenie prawa w sposób jasny i niedwuznaczny. Zatem nie jest rażącym naruszeniem prawa błędna wykładnia danego przepisu. Zagadnienie wykładni prawa jest uznawane za uchylające się spod kwalifikacji pod przesłankę rażącego naruszenia prawa, bo taki zarzut można postawić tylko zastosowaniu przepisu, którego treść jest niewątpliwie i jednolicie rozumiana (zob. wyrok NSA z dnia 18 maja 2023 r., sygn. akt I OSK 1196/22, orzeczenia.nsa.gov.pl).

Należy zwrócić uwagę, że istotne znaczenie w powoływanym przez organy wyroku NSA z dnia 4 lipca 2017 r., sygn. akt II OSK 95/17, miało stwierdzone przez NSA zaniechanie przez organy dokonania własnych ustaleń co do obsady inwentarza w przeliczeniu na DJP z uwzględnieniem przepisów rozporządzenia w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko. W ww. sprawie organy nie prowadziły żadnego postępowania w celu ustalenia tego wskaźnika. Tymczasem, z akt niniejszej sprawy wynika, że Starosta B. rzetelnie przeanalizował projekt budowlany i zweryfikował twierdzenia inwestora dotyczące obsady zwierząt. Starosta postanowieniem z dnia 6 czerwca 2017 r. zobowiązał inwestora do uzupełnienia projektu budowlanego, żądając m.in. jednoznacznego określenia faktycznego rodzaju i liczby zwierząt planowanych do hodowli w projektowanym obiekcie, sposobu przeliczenia na DJP, przy uwzględnieniu różnych typów zwierząt i w oparciu o załącznik do rozporządzenia w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko. Zwrócił uwagę na przepisy rozporządzenia w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko – § 2 ust. 1 pkt 51, § 3 ust. 1 pkt 102, 103 i wskazał, że w przypadku osiągnięcia progów określonych w ww. przepisach należy dołączyć do wniosku decyzję o środowiskowych uwarunkowaniach. Nakazał ponadto w opisie technicznym odnieść się do § 3 ust. 1 pkt 103 ww. rozporządzenia w celu weryfikacji inwestycji pod kątem konieczności wydania decyzji środowiskowej. Powyższe potwierdza, że Starosta dokonywał analizy złożonego projektu i zawartych w nim danych z uwzględnieniem przepisów rozporządzenia w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko. Brak jest zatem podstaw do zarzucania organowi, że nie poczynił własnych ustaleń i jedynie oparł się na danych podawanych przez inwestora. Powyższe okoliczności także wskazują, że nie można uznać, żeby w sprawie doszło do rażącego naruszenia prawa.

Należy podkreślić, że § 2 ust. 1 pkt 51 rozporządzenia w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko uzależnia zakwalifikowanie wymienionego w nim przedsięwzięcia jako przedsięwzięcia mogącego zawsze znacząco oddziaływać na środowisko od rozmiaru inwestycji. W niniejszej sprawie inwestor zdecydował się wystąpić o pozwolenie na budowę dla inwestycji poniżej wartości progowej pozwalającej na zakwalifikowanie takiej inwestycji jako przedsięwzięcia mogącego zawsze znacząco oddziaływać na środowisko. Z projektu budowlanego wynika, że z uwagi na rodzaj zwierząt i sposób hodowli, mając na względzie przepisy rozporządzenia z dnia 15 lutego 2010 r., dopuszczalne jest zapewnienie hodowanym zwierzętom większej powierzchni niż minimalna. Wobec tego, uwzględniając również fakt, że pozwolenie na budowę wydawane jest na wniosek inwestora, a więc organ jest związany przyjętymi w projekcie budowlanym założeniami co do rodzaju hodowanych zwierząt i sposobu hodowli, stwierdzić należy, że nie było dopuszczalne ingerowanie przez organ w przyjęte rozwiązania projektowe w tym zakresie poprzez zwiększenie liczby zwierząt tak, aby zmienić kwalifikację przedsięwzięcia jako przedsięwzięcia mogącego zawsze znacząco oddziaływać na środowisko.

Podkreślenia raz jeszcze wymaga, że dokonując kwalifikacji przedsięwzięcia na podstawie § 2 ust. 1 pkt 51 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 9 listopada 2010 r. w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko (Dz.U. z 2016 r., poz. 71) należy mieć na uwadze, że przy obliczaniu maksymalnej możliwej obsady inwentarza konieczne jest uwzględnienie założeń projektowych dotyczących rodzaju hodowanych zwierząt i sposobu hodowli, tak, aby uwzględnić przepisy rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 15 lutego 2010 r. w sprawie wymagań i sposobu postępowania przy utrzymywaniu gatunków zwierząt gospodarskich, dla których normy ochrony zostały określone w przepisach Unii Europejskiej (Dz. U. z 2010 r., Nr 56 poz. 344).

Mając powyższe na względzie, Naczelny Sąd Administracyjny orzekł, jak w sentencji wyroku, na podstawie art. 184 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2023 r. poz. 259).