Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt II SA/Wa 1751/14
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2015-03-17 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6331 Zasiłek dla bezrobotnych
Hasła tematyczne: Bezrobocie
Skarżony organ: Minister Pracy i Polityki Społecznej
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: journal: Dz.U.UE.L 2004 nr 166 poz 1  art. 61 ust. 2 art. 65 ust. 2 i 5
law: Rozporządzenie  Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 883/2004 z dnia 29 kwietnia 2004 r. w sprawie koordynacji systemów zabezpieczenia  społecznego (Tekst mający znaczenie dla EOG i dla Szwajcarii).
article: art. 151
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA – Anna Mierzejewska (sprawozdawca) Sędzia WSA – Sławomir Fularski Sędzia WSA – Stanisław Marek Pietras Protokolant – specjalista Marek Kozłowski po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 17 marca 2015 r. sprawy ze skargi Z. F. na decyzję Ministra Pracy i Polityki Społecznej z dnia [...] lipca 2014 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania zasiłku dla bezrobotnych – oddala skargę –


UZASADNIENIE

Minister Pracy i Polityki Społecznej decyzją nr [...] z dnia [...] lipca 2014 r., na podstawie art. 8 ust. 2 oraz art. 71 ust. 1 ustawy z dnia 20 kwietnia 2004 r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy (t. j.: Dz. U. z 2013 r. poz. 674, z późn. zm.) oraz art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (t. j.: Dz. U. z 2013 r. poz. 267, z późn. zm.); art. 61 ust. 2 oraz art. 65 ust. 2 i 5 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) Nr 883/2004 z dnia 29 kwietnia 2004 r. w sprawie koordynacji systemów zabezpieczenia społecznego (Dz. Urz. UE L 166 z dnia 30 kwietnia 2004 r., z późn. zm.; Dz. Urz. UE Polskie wydanie specjalne, rozdz. 5, t. 5, z późn. zm.), a także § 2 ust. 1 i 4 rozporządzenia Ministra Pracy i Polityki Społecznej z dnia 18 sierpnia 2009 r. w sprawie szczegółowego trybu przyznawania zasiłku dla bezrobotnych, stypendium i dodatku aktywizacyjnego (Dz. U. z 2009 r. Nr 136, poz. 1118, z późn. zm.) w związku z art. 11, art. 12 ust. 1 i art. 54 ust. 1 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) Nr 987/2009 z dnia 16 września 2009 r. dotyczącego wykonywania rozporządzenia (WE) Nr 883/2004 (...) (Dz. Urz. UE L 284 z dnia 30 października 2009 r., z późn. zm.) – po rozpatrzeniu odwołania Z.F., zam. ul. S. [...] m.[...] , [...]R., od decyzji Marszałka Województwa [...] nr [...] z dnia [...] czerwca 2014 r., znak:[...], odmawiającej przyznania (...) prawa do zasiłku dla bezrobotnych utrzymał w mocy decyzję organu I instancji.

W uzasadnieniu decyzji organ podał, że Z.F. zarejestrowała się w Powiatowym Urzędzie Pracy w W. (PUP) w dniu [...] lipca 2013 r. Dnia [...] kwietnia 2014 r. do Wojewódzkiego Urzędu Pracy w G. (WUP) wpłynął wniosek Z.F. o przyznanie prawa do zasiłku dla bezrobotnych na zasadach określonych przepisami o koordynacji systemów zabezpieczenia społecznego. Do wniosku załączone było m. in., złożone pod rygorem odpowiedzialności karnej za składanie fałszywych zeznań, oświadczenie Z.F. z dnia [...] kwietnia 2014 r. dotyczące jej sytuacji życiowej w trakcie zatrudnienia w Zjednoczonym Królestwie Wielkiej Brytanii i Irlandii Północnej (Wielkiej Brytanii) oraz zagraniczne dokumenty mające potwierdzić jej pracę w tym państwie. W związku z faktem, że w aktach sprawy nie znajdował się dokument urzędowy potwierdzający okresy ubezpieczenia, zatrudnienia lub pracy na własny rachunek spełnione przez Z.F. w Wielkiej Brytanii, WUP wystąpił w dniu [...] kwietnia 2014 r. do brytyjskiej instytucji właściwej o wydanie ww. dokumentu. Dnia [...] czerwca 2014 r. do WUP wpłynął dokument [...], potwierdzający okresy ubezpieczenia z tytułu zatrudnienia Z.F. w Wielkiej Brytanii od [...] grudnia 2004 r. do [...] lutego 2006 r. oraz od [...] czerwca 2006 r. do [...] czerwca 2013 r.

Po przeanalizowaniu zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego Marszałek Województwa [...] wydał w dniu [...] czerwca 2014 r. decyzję o odmowie przyznania Z.F. prawa do zasiłku dla bezrobotnych. W uzasadnieniu tej decyzji wskazano, że Z.F. nie spełniła ostatniego okresu ubezpieczenia na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej (Polski), a także nie może ona zostać uznana za pracownika, który podczas pracy za granicą zachował miejsce zamieszkania w Polsce.

Od powyższej decyzji Z.F. wniosła w przewidzianym terminie odwołanie. W treści odwołania Z.F. nie zgadza się z decyzją organu I instancji i wnosi o ponowne rozpatrzenie jej sprawy, stwierdza również, że "ma świadomość, że zgodnie z obowiązującymi przepisami (...) powinna, w pierwszej kolejności, złożyć wniosek o zasiłek w Wielkiej Brytanii; jakkolwiek (...) nie była w stanie spełnić tego wymagania". W dalszej części odwołania Z.F. wyjaśnia, że z przyczyn osobistych była zmuszona rozwiązać umowę z pracodawcą brytyjskim i opuścić terytorium tego państwa w czerwcu 2013 r.

Rozpoznając odwołanie, organ podał, że zgodnie z art. 61 ust. 1 i 2 rozporządzenia 883/2004 bezrobotny ubiegający się o świadczenia z tytułu bezrobocia ma prawo do uwzględnienia, w koniecznym zakresie, okresów ubezpieczenia przebytych pod działaniem ustawodawstw innych państw członkowskich UE pod warunkiem spełnienia ostatniego okresu ubezpieczenia na terytorium państwa, w którym bezrobotny ubiega się o zasiłek dla bezrobotnych. W rozpatrywanej sprawie Z.F. ubiega się o prawo do zasiłku dla bezrobotnych na terytorium Polski. Ze zgromadzonego materiału dowodowego wynika jednak, że ostatni okres ubezpieczenia spełniła ona na terytorium Wielkiej Brytanii. W związku z powyższym zgodnie z art. 61 ust. 2 ww. rozporządzenia okresy jej pracy za granicą nie mogą być co do zasady uwzględnione przy ustalaniu prawa do zasiłku dla bezrobotnych na terytorium Polski.

Wyjątek od powyższej zasady wprowadza art. 65 ust. 2 i 5 rozporządzenia 883/2004, który stanowi, że bezrobotny, który w okresie swojego ostatniego zatrudnienia lub pracy na własny rachunek zamieszkiwał w innym państwie członkowskim niż państwo wykonywania pracy, i który nadal mieszka w tym państwie lub powróci do tego państwa, pozostaje w dyspozycji służb zatrudnienia państwa zamieszkania oraz korzysta ze świadczeń zgodnie z ustawodawstwem tego państwa tak, jakby był tam ostatnio zatrudniony.

Należy zaznaczyć, że aby bezrobotny mógł korzystać ze świadczeń dla bezrobotnych w państwie, w którym nie był ostatnio zatrudniony (na podstawie art. 65 ust. 2 i 5 rozporządzenia 883/2004) musi ona nie tylko oddać się do dyspozycji służb zatrudnienia, ale także udokumentować fakt zamieszkania w tym państwie podczas zatrudnienia w innym państwie członkowskim UE.

Kwestia interpretacji powyższego przepisu jest szeroko omówiona w decyzji Komisji Administracyjnej ds. Koordynacji Systemów Zabezpieczenia Społecznego Nr U2 z dnia 12 czerwca 2009 r. w sprawie zakresu art. 65 ust. 2 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) Nr 883/2004 dotyczącego uprawnienia do zasiłków dla bezrobotnych osób całkowicie bezrobotnych innych niż pracownicy przygraniczni, które, w okresie ich ostatniego zatrudnienia lub pracy na własny rachunek, miały miejsce zamieszkania na terytorium państwa członkowskiego innego niż właściwe państwo członkowskie (Dz. Urz. UE C 106 z dnia 24 kwietnia 1010 r.), Zgodnie z ww. decyzją, art. 65 ust. 2 i 5 rozporządzenia 883/2004 może być stosowany do pewnych kategorii pracowników, którzy utrzymują bliskie związki z krajem swego pochodzenia. W preambule do decyzji U2 wyraźnie wskazano, że nie można jednak zaakceptować tego, aby z powodu zbyt szerokiej interpretacji pojęcia miejsca stałego zamieszkania, zakres stosowania art. 65 rozporządzenia 883/2004 rozszerzono na wszystkie osoby, które mają stałe zatrudnienie w państwie członkowskim i którzy pozostawili swoje rodziny w kraju swojego pochodzenia.

W myśl ust. 3 ww. decyzji do celów ustalania miejsca zamieszkania danej osoby należy się oprzeć na kryteriach wskazanych w art. 11 rozporządzenia 987/2009.

Zgodnie z art. 11 ust. 1 rozporządzenia 987/2009 przy ustalaniu miejsca zamieszkania danej osoby należy w pierwszej kolejności porównać czas trwania i ciągłość pobytu danej osoby w obu państwach, a także dokonać analizy sytuacji osobistej tej osoby, na którą składają się: charakter i specyfika jej pracy, jej więzi rodzinne, prowadzenie jakiejkolwiek działalności o charakterze niezarobkowym, jej sytuacja mieszkaniowa oraz państwo, w którym dana osoba uważana jest za rezydenta dla celów podatkowych. W myśl art. 11 ust. 2 ww. rozporządzenia dopiero w przypadku, gdy ww. kryteria nie pozwolą na jednoznaczne ustalenie miejsca zamieszkania danej osoby, należy brać pod uwagę zamiar tej osoby oraz cel jej wyjazdu do innego państwa.

Jak wynika ze zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego - tj. treści, złożonego pod rygorem odpowiedzialności karnej za składanie fałszywych zeznań, oświadczenia z dnia [...] kwietnia 2014 r. –Z.F. przed wyjazdem za granicę przez 28 lat nieprzerwanie zamieszkiwała w Polsce. Okoliczności te mogłyby sugerować, że Z.F. nie przebywała za granicą na stałe.

Jednakże, treść ww. oświadczenia wskazuje, że Z.F. przebywała na terytorium Wielkiej Brytanii od grudnia 2004 r. do czerwca 2013 r. (tj. przez prawie dziewięć lat), a jej kontakty z Polską podczas tego okresu ograniczały się do przyjazdów raz do roku na okresy od jednego do dwóch tygodni. Jedynie w latach 2005-2006 Z.F. przebywała w Polsce częściej, tj. kilka razy w roku. W świetle ww. informacji Minister Pracy i Polityki Społecznej uznał, że pobyt Z.F. w Wielkiej Brytanii był pobytem ciągłym. W swoim oświadczeniu Z.F. stwierdziła również, że podczas pobytu w Wielkiej Brytanii była ona zatrudniona w tym państwie na podstawie pięciu umów o pracę, z których ostatnia była zawarta na czas nieokreślony i trwała przez okres niemal siedmiu lat. W świetle powyższych informacji należy uznać, że praca Z.F. w Wielkiej Brytanii miała charakter stały. W swoim oświadczeniu Z.F. stwierdziła również, że podczas pobytu w Wielkiej Brytanii zamieszkiwała w tym państwie w trzech wynajmowanych mieszkaniach. W swoim odwołaniu Z.F. wpisała również, że w Wielkiej Brytanii "mieszkała w wynajętym, trzypokojowym mieszkaniu, oddalonym zaledwie 15 minut drogi od miejsca pracy". W odniesieniu do swojej sytuacji mieszkaniowej w Polsce podczas pobytu za granicą Z.F. wpisała w ww. oświadczeniu, że "nie posiadała i nie posiada w Polsce mieszkania ani domu; wspólne gospodarstwo domowe z rodzicami w Polsce". Należy w tym miejscu wskazać, że Sąd Najwyższy w wyroku z dnia 2 lutego 1996 r., sygn. akt II URN 56/95, stwierdził, że ocena, czy osoba "pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym" zależy od okoliczności konkretnego przypadku, przy czym sam fakt wspólnego zamieszkiwania nie może tu mieć decydującego znaczenia [...]. Cechami charakterystycznymi dla prowadzenia wspólnego gospodarstwa domowego może być udział i wzajemna ścisła współpraca w załatwianiu codziennych spraw związanych z prowadzeniem domu, niezarobkowanie i pozostawanie w związku z tym na całkowitym lub częściowym utrzymaniu osoby, z którą się gospodarstwo domowe prowadzi, a wszystko to dodatkowo uzupełnione cechami stałości, które tego typu sytuację charakteryzują. Biorąc pod uwagę, że Z.F. jest osobą dorosłą i samodzielną, która miała za granicą stałe zatrudnienie i której pobyty w Polsce były sporadyczne, nie można uznać, że w istocie prowadziła ona wspólne gospodarstwo domowe ze swoim rodzicami w Polsce. W swoim oświadczeniu Z.F. zaznaczyła również, że podczas pobytu w Wielkiej Brytanii była w Polsce zameldowana na pobyt stały. Należy jednak zauważyć, że utrzymywanie w danym kraju miejsca zameldowania nie jest równoznaczne z utrzymywaniem w tym kraju miejsca zamieszkania. Takie stanowisko potwierdza także orzecznictwo sądów administracyjnych. W wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 2 listopada 2004 r., sygn. akt I SA 3199/02, stwierdzono, że w ramach postępowania administracyjnego organ winien szczegółowo rozważyć wszystkie okoliczności związane z zamieszkiwaniem i nie utożsamiać "zamieszkiwania" z "zameldowaniem’’. W postanowieniu Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 30 marca 2006 r., sygn. akt I OW 265/05, wskazano natomiast - o zamieszkiwaniu w jakiejś miejscowości można mówić (...) wówczas, gdy występujące okoliczności pozwalają przeciętnemu obserwatorowi na wyciągnięcie wniosków, że określona miejscowość jest głównym ośrodkiem działalności dorosłej osoby fizycznej. Mając na uwadze powyższe, Minister Pracy i Polityki Społecznej uznał, że sytuacja mieszkaniowa Z.F. w Wielkiej Brytanii podczas jej pobytu w tym państwie była bardziej stabilna niż jej sytuacja mieszkaniowa w Polsce. Ponadto Z.F. zaznaczyła w swoim oświadczeniu, że nie podlegała w Polsce nieograniczonemu obowiązkowi podatkowemu, co oznacza, że podczas pobytu w Wielkiej Brytanii nie była ona w Polsce uważana za rezydenta dla celów podatkowych. Wszystkie ww. okoliczności wskazują, że Z.F. miała w Wielkiej Brytanii zwykłe miejsce zamieszkania.

W treści ww. oświadczenia Z.F. zaznaczyła, że podczas pobytu za granicą nie prowadziła jakiejkolwiek działalności o charakterze niezarobkowym ani w Polsce, ani w Wielkiej Brytanii.

W swoim oświadczeniu Z.F. wskazała, że jest mężatką, a także wpisała, że "jej rodzina zamieszkiwała w Polsce". Z.F. wpisała również, że podczas pracy za granicą przekazywała środki finansowe na utrzymanie zamieszkujących w Polsce członków rodziny, z którymi prowadziła wspólne gospodarstwo domowe oraz stwierdziła, że "płaciła rodzicom pieniądze na dziecko, które przebywało w Polsce; pomoc w opłatach za mieszkanie w Polsce". Jak wykazano powyżej, w przedmiotowej sprawie nie można uznać, że Z.F. podczas pracy za granicą w istocie prowadziła wspólne gospodarstwo domowe ze swoimi rodzicami, którzy zamieszkiwali w Polsce. W treści odwołania Z.F. wyjaśniła, że wyjeżdżając z Polski była mężatką, przy czym rozwiodła się ze swoim pierwszym mężem w 2007 r. W 2013 r. ponownie zawarła związek małżeński z obywatelem Stanów Zjednoczonych Ameryki, przy czym obecnie toczy się jej sprawa rozwodowa. Z.F. wskazała również, że ma dwie córki, z których starsza urodziła się w 2002 r. w Polsce, a młodsza urodziła się w 2014 r., tj. już po jej przyjeździe do Polski. Treść odwołania sugeruje również, że starsza córka Z.F. przebywała wraz z nią w Wielkiej Brytanii. Na uwagę zasługuje jednak fakt, że ani w treści ww. oświadczenia, ani w swoim odwołaniu Z.F. nie wskazała precyzyjnie, w jakim państwie i przez jakie okresy, podczas jej pobytu w Wielkiej Brytanii, przebywali obaj jej mężowie oraz jej starsza córka, tj. najbliżsi członkowie rodziny. Powyższe informacje nie precyzują wystarczająco, jaka była sytuacja rodzinna Z.F. w Polsce w trakcie jej pobytu w Wielkiej Brytanii. Minister Pracy i Polityki Społecznej uznał jednak, że nawet dogłębne zbadanie powyższej okoliczności, w obliczu pozostałych kryteriów wymienionych w art. 11 rozporządzenia 883/2004, nie będzie miało wpływu na rozstrzygnięcie w rozpatrywanej sprawie.

W swoim oświadczeniu Z.F. wpisała, że powodami, które skłoniły ją do wyjazdu do Wielkiej Brytanii były: "brak pracy w Polsce, czasowy wyjazd zarobkowy", a także zaznaczyła, że nie przebywała w Wielkiej Brytanii z zamiarem stałego pobytu. Jednakże, po rozpatrzeniu całokształtu zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego należy jednoznacznie stwierdzić, że w świetle większości obiektywnych kryteriów wymienionych w art. 11 ust. 1 rozporządzenia 987/2009, miejscem zamieszkania Z.F. podczas ostatniego okresu ubezpieczenia była Wielka Brytania. W tym stanie rzeczy nie jest możliwe odwoływanie się do kryteriów subiektywnych wymienionych w art. 11 ust. 2 ww. rozporządzenia, tj. celu wyjazdu Z.F. za granicę ani jej zamiaru.

Biorąc pod uwagę wszystkie ww. okoliczności sprawy, należy stwierdzić, że Z.F. nie może być traktowana jako osoba utrzymująca podczas pracy za granicą miejsce zamieszkania w Polsce, a w konsekwencji nie może skorzystać z uprawnień określonych w art. 65 ust. 2 i 5 rozporządzenia 883/2004.Z.F. , przyjeżdżając do Polski, w istocie zmieniła miejsce zamieszkania.

Zgodnie z art. 71 ust. 1 ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy, prawo do zasiłku dla bezrobotnych przysługuje bezrobotnemu, który w okresie 18 miesięcy poprzedzających dzień rejestracji w PUP był zatrudniony lub ubezpieczony łącznie przez co najmniej 365 dni. W myśl art. 61 ust. 2 rozporządzenia 883/2004, uwzględnienie przy ustalaniu prawa do zasiłku dla bezrobotnych na terytorium Polski okresu ubezpieczenia spełnionego przez Z.F. na obszarze Wielkiej Brytanii jest możliwe tylko pod warunkiem spełnienia przez nią ostatniego okresu ubezpieczenia w Polsce albo zastosowania wobec niej przepisu art. 65 ust. 2 i 5 ww. rozporządzenia. Jak wykazano powyżej, Z.F. nie może być uznana za osobę zachowującą podczas pracy na terytorium Wielkiej Brytanii miejsce zamieszkania w Polsce - a tym samym nie może zostać objęta postanowieniami preferencyjnego przepisu art. 65 ust. 2 i 5 rozporządzenia 883/2004. Z.F. nie spełniła także ostatniego okresu ubezpieczenia na terytorium Polski. Biorąc pod uwagę ww. okoliczności, a także fakt, że Z.F. nie udokumentowała żadnych, spełnionych w okresie 18 miesięcy poprzedzających dzień rejestracji w PUP na terytorium Polski okresów uprawniających do zasiłku dla bezrobotnych w rozumieniu art. 71 ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy, nie jest możliwe przyznanie jej prawa do zasiłku dla bezrobotnych.

Powyższa decyzja stała się przedmiotem skargi wniesionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie i wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji. Podkreśliła, że jest polką, matką samotnie wychowującą dzieci.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie powołując argumenty jak w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Stosownie do treści art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), sąd administracyjny sprawuje wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę pod względem zgodności z prawem zaskarżonej decyzji administracyjnej i to w dacie jej wydania. Innymi słowy, sąd administracyjny nie orzeka co do istoty sprawy w zakresie danego przypadku, lecz jedynie kontroluje legalność rozstrzygnięcia zapadłego w postępowaniu z punktu widzenia jego zgodności z prawem materialnym i obowiązującymi przepisami prawa procesowego.

Skarga analizowana pod tym kątem nie zasługuje na uwzględnienie.

Zgodnie z art. 2 ust. 1 rozporządzenia 883/2004, okres uprawniający do zasiłku jest ustalany przy zastosowaniu reguł kolizyjnych zawartych w przepisach Rozdziału 6 Tytułu III powołanego rozporządzenia. W myśl art. 61 ust. 2 rozporządzenia 883/2004, uwzględnienie okresów ubezpieczenia, zatrudnienia lub pracy na własny rachunek, ukończone na podstawie ustawodawstwa innego Państwa Członkowskiego, uzależnione jest od spełnienia ostatnio przez zainteresowanego, zgodnie z ustawodawstwem, na podstawie którego ubiega się on o świadczenie, okresów ubezpieczenia, zatrudnienia i pracy na własny rachunek. Warunek spełnienia ostatnio tych okresów nie dotyczy przypadków, o których mowa w art. 65 ust. 5 lit. a rozporządzenia 883/2004. Stosownie do tego przepisu bezrobotny, o którym mowa w ust. 2 zdanie pierwsze i drugie, otrzymuje świadczenie zgodnie z ustawodawstwem Państwa Członkowskiego, w którym ma on miejsce zamieszkania, tak jak gdyby podlegał temu ustawodawstwu w okresie swego ostatniego zatrudnienia lub pracy na własny rachunek. Świadczenia te są udzielane przez instytucje miejsca zamieszkania. W myśl zaś art. 65 ust. 2 zdanie pierwsze całkowicie bezrobotny, który w okresie swojego ostatniego zatrudnienia lub pracy na własny rachunek miał miejsce zamieszkania w innym państwie członkowskim niż właściwe państwo członkowskie, i który nadal mieszka w tym państwie lub powróci do tego państwa, pozostaje w dyspozycji urzędów zatrudnienia państwa członkowskiego, w którym ma miejsce zamieszkania.

Dla zastosowania art. 65 ust. 5 lit. a w związku z art. 65 ust. 2 rozporządzenia 883/2004 istotna jest przesłanka miejsca zamieszkania. Interpretując treść tego określenia, należy mieć przede wszystkim na uwadze to, że regulacja zawarta w art. 65 ust. 5 lit. a powołanego rozporządzenia ma charakter szczególny, a zatem musi być stosowana w sposób ścisły. Ponadto trzeba uwzględnić również fakt, że prawodawca wspólnotowy, jako ten który ustanowił zasadę i wyjątek, jest uprawniony do zakreślenia granic tego wyjątku. Elementem tego zakreślenia jest zdefiniowanie pojęcia miejsca zamieszkania. Zgodnie z art. 1 lit. j rozporządzenia 883/2004 zwrot "zamieszkanie" oznacza miejsce, w którym osoba zwykle przebywa. Definicja ta odnosi się do wszystkich zagadnień objętych rozporządzeniem w sprawie koordynacji systemów zabezpieczenia społecznego, a więc i świadczeń dla bezrobotnych (art. 3 ust. 1 lit. h rozporządzenia 883/2004).

W ocenie Sądu trafna jest wykładnia art. 65 ust. 2 rozporządzenia 883/2004 dokonana przez Komisję Administracyjną ds. Koordynacji Systemów Zabezpieczenia Społecznego. Komisja ta w decyzji nr U2 z dnia 12 czerwca 2009 r. stwierdziła, że art. 65 ust. 2 i 5 rozporządzenia 883/2004 może być stosowany do pewnych kategorii pracowników, którzy utrzymują bliskie związki z krajem swego pochodzenia. Nie można jednak zaakceptować tego, aby z powodu zbyt szerokiej interpretacji pojęcia miejsca stałego zamieszkania, zakres stosowania art. 65 rozporządzenia 883/2004 rozszerzono na wszystkie osoby, które mają stałe zatrudnienie w państwie członkowskim i które pozostawiły swoje rodziny w kraju swojego pochodzenia. Komisja wskazała ponadto, że do celów ustalania miejsca zamieszkania danej osoby należy oprzeć się na kryteriach wskazanych w art. 11 rozporządzenia 987/2009. Zgodnie z art. 11 ust.1 rozporządzenia 987/2009 w przypadku, gdy pomiędzy instytucjami dwóch lub więcej państw członkowskich istnieje rozbieżność opinii w odniesieniu do ustalenia miejsca zamieszkania osoby, do której stosuje się rozporządzenie podstawowe, instytucje te ustalają na podstawie wspólnego porozumienia ośrodek interesów życiowych zainteresowanego w oparciu o ogólną ocenę wszystkich dostępnych informacji dotyczących istotnych okoliczności, które mogą obejmować w stosownych przypadkach: a) czas trwania i ciągłość pobytu na terytorium zainteresowanych państw członkowskich; b) sytuację danej osoby, w tym:

← charakter i specyfikę wykonywanej pracy, w szczególności miejsce, w którym praca ta jest zazwyczaj wykonywana, jej stały charakter oraz czas trwania każdej umowy o pracę;

← jej sytuację rodzinną oraz więzi rodzinne;

← prowadzenie jakiejkolwiek działalności o charakterze niezarobkowym;

← w przypadku studentów - źródło ich dochodu;

← jej sytuację mieszkaniową, zwłaszcza informację, czy sytuacja ta ma charakter stały;

← państwo członkowskie, w którym osoba uważana jest za mającą miejsce zamieszkania dla celów podatkowych.

W przypadku, gdy uwzględnienie poszczególnych kryteriów w oparciu o istotne okoliczności wymieniane w ust. 1 nie doprowadzi do osiągnięcia porozumienia przez zainteresowane instytucje, należy, stosownie do art. 11 ust. 2 rozporządzenia 987/2009, brać pod uwagę zamiar danej osoby, a zwłaszcza powody, które skłoniły ją do przemieszczenia się, oraz cel jej wyjazdu do innego państwa.

Zatem zgodnie z art. 11 ust. 1 i 2 rozporządzenia 987/2009 za miejsce zamieszkania uznaje się ośrodek interesów życiowych zainteresowanego. W pierwszej kolejności należy brać pod uwagę okoliczności dotyczące czasu i ciągłości pobytu oraz sytuacji danej osoby. Wśród tych okoliczności istotne jest państwo członkowskie, w którym osoba uważana jest za mającą miejsce zamieszkania dla celów podatkowych. Okoliczności subiektywne, takie jak zamiar danej osoby, są uznawane za rozstrzygające dopiero, gdy uwzględnienie kryteriów w oparciu o istotne okoliczności wymienione w ust. 1, nie doprowadzi do ustalenia miejsca zamieszkania.

Mając powyższe na uwadze stwierdzić należy, że Minister Pracy i Polityki Społecznej, jak również Marszałek Województwa[...], prawidłowo ustali, że Z.F. nie mogła być uznana za osobę, która w okresie zatrudnienia w Wielkiej Brytanii miała miejsce zamieszania w Polsce. Z akt sprawy wynika bowiem, że Z.F., przebywała na terytorium Wielkiej Brytanii od [...] grudnia 2004 r. do [...] lutego 2006 r. oraz od [...] czerwca 2006 r. do [...] czerwca 2013 r., tj. przez okres prawie 9 lat. Do Polski przyjeżdżała raz do roku na okres od jednego do dwóch tygodni, w latach 2005-2006 przebywała w Polsce nieco częściej kilka razy do roku. Pobyt skarżącej w Wielkiej Brytanii miał charakter ciągły. Była zatrudniona na podstawie 5 umów o pracę ostatnia była zawarta na czas nieokreślony i trwała prawie 7 lat. Mieszkała w wynajmowanych mieszkaniach, ostatnio trzypokojowym, 15 minut drogi od miejsca zatrudnienia. Gdy wyjeżdżała z Polski była mężatką. Z pierwszym mężem rozwiodła się w 2007 r. W 2013 roku zawarła związek małżeński z obywatelem USA, obecnie toczy się sprawa rozwodowa. Ma dwie córki, starsza córka urodziła się w 2002 r. w Polsce, młodsza w 2014 r. W Polsce nie ma i nie miała własnego domu czy mieszkania. Z rodziną w Polsce nie prowadziła wspólnego gospodarstwa. Powołane okoliczności pozwalały organom na przyjęcie, że miejscem zamieszkania Z.F. podczas ostatniego okresu ubezpieczenia była Wielka Brytania. Zgodnie z art. 11 ust. 1 rozporządzenia 987/2009 – to Wielka Brytania a nie Polska stanowiła ośrodek jego interesów życiowych. Skoro w sprawie rozstrzygające były kryteria określone w art. 11 ust. 1 rozporządzenia 987/2009, to nie było w ogóle podstaw do odwoływania się i badania przesłanek określonych w art. 11 ust. 2 tego rozporządzenia.

Z powyższych względów, w ocenie Sądu, stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji w pełni zasługuje na aprobatę.

Prawidłowo organ wskazał na konieczność ustalenia w pierwszej kolejności okoliczności obiektywnych wymienionych w art. 11 ust. 1 rozporządzenia 987/2009, uwzględniając przy tym regulację zawartą w ust. 1 powołanego przepisu.

Skoro miejsce zamieszkania skarżącej zostało ustalone, na podstawie okoliczności wskazanych w art. 11 ust. 1 rozporządzenia 987/2009, które nie budziły wątpliwości, to niedopuszczalne było by przyjęcie, że w sprawie należy ponadto badać okoliczności, o których mowa w art. 11 ust. 2 rozporządzenia 987/2009.

Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 151 ppsa Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, orzekł jak w sentencji.

-----------------------

4