Wyrok WSA w Olsztynie, sygn. akt II SA/Ol 1280/14
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie
Data orzeczenia: 2015-01-23 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6014 Rozbiórka budowli lub innego obiektu budowlanego, dokonanie oceny stanu technicznego obiektu, doprowadzenie obiektu do s
Hasła tematyczne: Budowlane prawo
Skarżony organ: Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 37,  art. 40
journal: Dz.U. 1974 nr 38 poz 229
law: Ustawa z dnia 24 października 1974 r. Prawo budowlane.
article: art. 83 ust. 1,  art. 103
journal: Dz.U. 1994 nr 89 poz 414
law: Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane.
article: art. 134,  art. 151
journal: Dz.U. 2012 poz 270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity.

SENTENCJA

Dnia 23 stycznia 2015 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie w składzie następującym: Przewodnicząca sędzia NSA Janina Kosowska Sędziowie sędzia WSA Katarzyna Matczak sędzia WSA Piotr Chybicki (spr.) Protokolant specjalista Wojciech Grabowski po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 13 stycznia 2015 roku sprawy ze skargi E. L. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia "[...]" nr "[...]" w przedmiocie rozbiórki części obiektu budowlanego - oddala skargę.


UZASADNIENIE

Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w "[...]" ( dalej jako PINB lub organ I instancji ) w dniu "[...]" wszczął postępowanie w sprawie wybudowania budynku garażowego bezpośrednio przylegającego do budynku mieszkalnego na działce nr "[...]" przy "[...]" w "[...]" bez wymaganego pozwolenia na budowę.

Następnie decyzją z dnia "[...]" PINB umorzył powyższe postępowanie podając, iż w sprawie zabudowy nieruchomości przy "[...]" w "[...]" wydano w dniu "[...]" pozwolenie na budowę garażu na rzecz W. J. Uznał, iż znajdujący się na działce nr "[...]" garaż swoimi danymi technicznymi, , powierzchnią zabudowy i kubaturą odpowiada parametrom wydanego powyżej pozwolenia na budowę. W konsekwencji postępowanie w sprawie samowoli budowlanej stało się bezprzedmiotowe.

Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego ( dalej jako: WINB lub organ II instancji ) decyzją z dnia "[...]" uchylił decyzję PINB z dnia "[...]" i przekazał sprawę organowi I instancji do ponownego rozpatrzenia. Podał, iż organ I instancji nie wyjaśnił powodu uznania pozwolenia na budowę z dnia "[...]" za tożsame co do wybudowanego na działce nr "[...]" budynku wolnostojącego podpiwniczonego z garażem, skoro – jak wynika z rzutu piwnic w/w budynku - ów garaż ma ścianę wspólną z budyniem mieszkalnym, a zatem nie jest obiektem wolnostojącym, lecz stanowił rozbudowę tegoż budynku mieszkalnego.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie wyrokiem z dnia 26 czerwca 2012r., sygn. akt: II SA/OI 365/12 oddalił skargę K. E. C. na powyższą decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia "[...]". Wyrok ten nie został zaskarżony.

Następnie PINB decyzją z dnia "[...]", na podstawie art. 40 ustawy z dnia 24 października 1974 r. Prawo budowlane (Dz. U. Nr 38, poz. 229 ze zm., dalej jako: Prawo budowlane z 1974 r.) w zw. z art. 103 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (t.j. Dz. U. z 2013 r., poz. 1409 ze zm.) nakazał I. Z., B. E. K. i K. E. C. – właścicielom działki nr "[...]" w "[...]" – przedłożyć inwentaryzację budowlaną budynku garażowego wraz z jego oceną techniczną oraz zamurować otwór drzwiowy ( wrota garażowe ) od strony działki nr "[...]" w terminie do 31 grudnia 2012r.

Z kolei to rozstrzygnięcie WINB uchylił decyzją z dnia "[...]" i przekazał sprawę organowi I instancji do ponownego rozpatrzenia. Podał, iż w sprawie należy przeprowadzić oględziny terenu, a w ich trakcie dokonać pomiarów obiektów uwzględniając ich usytuowanie na działce.

Jak wynika z protokołu oględzin z dnia "[...]" drzwi do garażu od strony działki nr "[...]" zostały całkowicie zamurowane ( jesienią 2012r. ). Wspomniany mur wykonano wewnątrz pomieszczenia garażowego, po skosie, tj. od rogu budynku mieszkalnego do ściany równoległej do budynku mieszkalnego. Odległość projektowanego narożnika budynku od granicy działki nr "[...]" wynosi 420 cm.

W konsekwencji powyższego PINB decyzją z dnia "[...]", na podstawie art. 40 Prawa budowlane z 1974 r. w zw. z art. 103 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane nakazał I. Z., B. E. K. i K. E. C. przedłożyć inwentaryzację budowlaną, protokół badań instalacji elektrycznej w tym budynku oraz rozebrać część budynku, tj. ściany zewnętrzne oraz strop od strony działki nr "[...]", po krawędzi zewnętrznej nowo wybudowanej ściany.

WINB decyzją z dnia "[...]" uchylił powyższe rozstrzygnięcie PINB i przekazał sprawę organowi I instancji do ponownego rozpatrzenia. Podał, iż organ I instancji nakładając obowiązek przedłożenia stosownej dokumentacji podjął rozstrzygnięcie nieprzewidziane normą art. 40 Prawa budowlanego z 1974r. Wskazał na potrzebę ponownego dokonania stosownych pomiarów, a przede wszystkim ustalenie, w stosunku do jakiego obiektu toczy się postępowanie.

W wykonaniu powyższego PINB postanowieniem z dnia "[...]", wydanym na podstawie art. 56 Prawa budowlanego z 1974r., nałożył na współwłaścicieli działki nr "[...]" w "[...]" obowiązek przedłożenia inwentaryzacji budowlanej murowanego budynku gospodarczego ( użytkowanego wcześniej jako garaż ) wraz z jego oceną techniczną.

Następnie PINB, na podstawie art. 40 Prawa budowlanego z 1974r., nakazał współwłaścicielom działki nr "[...]" w "[...]" rozbiórkę części budynku gospodarczego dobudowanego do budynku mieszkalnego na działce nr "[...]’ w "[...]" dodając, iż rozbiórki należy dokonać od strony z działką nr "[...]" w zakresie doprowadzenia obiektu do stanu zgodnego z warunkami technicznymi, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie ( minimum 3 m od granicy z działką nr "[...]" ).

WINB decyzją z dnia "[...]" ponownie uchylił powyższe orzeczenie PINB, a sprawę przekazał organowi I instancji do ponownego rozpatrzenia. Uzasadniając podał, że z akt nie wynika analiza stanu faktycznego sprawy w odniesieniu do art. 37 Prawa budowlanego z 1974r. Ponadto w jego ocenie kwestionowane rozstrzygnięcie jest nieprecyzyjne i nieczytelne, gdyż może budzić wątpliwości co do zakresu i sposobu wykonania nałożonego obowiązku.

W wykonaniu powyższego decyzją z dnia "[...]", znak: "[...]", Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego, działając na podstawie art. 40 ustawy z dnia 24 października 1974 r. Prawo budowlane (Dz. U. Nr 38, poz. 229 ze zm., dalej jako: Prawo budowlane z 1974 r.) w zw. z art. 103 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (t.j. Dz. U. z 2013 r., poz. 1409 ze zm.) oraz 104 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz. U. z 2013 r., poz. 267 ze zm., dalej jako: k.p.a.), nakazał właścicielkom działki nr "[...]" obr. "[...]" m. "[...]" przy "[...]" – I. Z., K. E. C. oraz B. E. K. - dokonać rozbiórki części budynku gospodarczego dobudowanego do budynku mieszkalnego zlokalizowanego na działce nr "[...]" przy "[...]" w "[...]". Jednocześnie wskazał, że rozbiórki należy dokonać - do dnia 15 sierpnia 2014 r. - od strony działki nr "[...]" do uzyskania odległości ścian budynku od granicy z działką nr "[...]" nie mniej niż 3 m.

W uzasadnieniu podniósł, że na terenie działki nr "[...]" przy "[...]" w "[...]" w "[...]" dobudowano do budynku mieszkalnego parterowy budynek gospodarczy, wykorzystywany przez kilkanaście lat jako garaż, bez wymaganego pozwolenia na budowę. Jego inwestorami byli ówcześni właściciele działki nr "[...]". Część ściany budynku gospodarczego znajduje się w odległości mniejszej niż 3 m od granicy z działką nr "[...]". W ścianie tej znajdował się wcześniej otwór na drzwi garażowe. Został on zlikwidowany poprzez jego zamurowanie wraz z wykonaniem nowej ściany pełnej grubości 25 cm z bloczków betonowych. Wskazał, że zgodnie z obowiązującymi przepisami techniczno-budowlanym określonymi w § 12 ust. 1 pkt 2 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U. Nr 75 poz. 690 ze zm.) jeżeli z przepisów § 13, 60 i 271 - 273 lub przepisów odrębnych określających dopuszczalne odległości niektórych budowli od budynków nie wynikają inne wymagania, budynek na działce budowlanej należy sytuować w odległości od granicy z sąsiednią działką budowlaną nie mniejszej niż 3 m - w przypadku budynku zwróconego ścianą bez otworów okiennych lub drzwiowych w stronę tej granicy. Przepisy techniczne dopuszczają wprawdzie w niektórych przypadkach lokalizację budynku w odległości mniejszej niż 3 m, lecz w rozpatrywanej sprawie

nie mają one zastosowania. Ponadto przepisy techniczno-budowlane (§ 12.1 rozporządzenia Ministra Administracji, Gospodarki Terenowej i Ochrony

Środowiska z dnia 3 lipca 1980 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny

odpowiadać budynki - Dz. U. Nr 17 poz. 62 ze zm.) obowiązujące w okresie

budowy przedmiotowego budynku, również wymagały lokalizacji budynku 3 m od granicy z działką sąsiednią. Stwierdził, że zgodnie z ustaleniami obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego "[...]", uchwalonego uchwałą Rady Miejskiej z czerwca 2013 r., działka nr "[...]" znajduje się w terenie oznaczonym w planie symbolem 03 MN1/U. Jest to teren o przeznaczeniu podstawowym pod zabudowę mieszkaniową jednorodzinną wolno stojącą, z przeznaczeniem uzupełniającym na usługi niezakłócające funkcji mieszkaniowej, towarzyszącą zabudową gospodarczą,

i garażową ( § 2 ust. 1 i § 16.3 pkt 2 ustaleń planu). Reasumując podniósł, że zgodnie z art. 40 Prawa budowlanego z 1974 r. w wypadku wybudowania obiektu

budowlanego niezgodnie z przepisami, jeżeli nie zachodzą okoliczności określone

w art. 37, właściwy terenowy organ administracji państwowej wyda inwestorowi,

właścicielowi lub zarządcy decyzję nakazującą wykonanie w oznaczonym terminie

zmian lub przeróbek, niezbędnych do doprowadzenia obiektu budowlanego, terenu

nieruchomości lub strefy ochronnej do stanu zgodnego z przepisami. W rozpatrywanej sprawie nie zachodzą okoliczności określone w art. 37. Po dokonaniu rozbiórki części budynku będzie on odpowiadał przepisom techniczno-budowlanym. Ponadto, zgodnie z przedłożoną oceną techniczną, wykonaną przez osobę uprawnioną, stan techniczny budynku jest dobry i nadaje się do użytkowania jako obiekt gospodarczy.

W odwołaniu od powyższej decyzji M. L., pełnomocnik E. L. zarzucił jej błędną klasyfikację samowoli budowlanej jako pomieszczenia gospodarczego,

nieprawidłowe ustalenie stron postępowania wskazując, że z uwagi na fakt toczenia się

postępowania rozgraniczeniowego za stronę niniejszego postępowania powinno się uznać również Skarb Państwa oraz przedstawienie przez PINB nieaktualnego stanu faktycznego sprawy. Dodatkowo zarzucił organowi pierwszej instancji brak analizy przepisów budowlanych (technicznych) z okresu realizacji budowy w odniesieniu do istniejącego stanu faktycznego, co skutkowało naruszeniem art. 107 k.p.a.

Po rozpatrzeniu odwołania, Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego (również jako: organ odwoławczy, WINB) decyzją Nr "[...]" z dnia "[...]" uchylił zaskarżoną decyzję w całości i orzekł o braku nałożenia obowiązku nakazującego wykonanie w oznaczonym terminie zmian lub przeróbek, niezbędnych do doprowadzenia obiektu budowlanego, do stanu zgodnego z przepisami. Jako podstawę prawną rozstrzygnięcia wskazał art. 138 § 1 pkt 2 k.p.a. oraz art. 40 Prawa budowlanego z 1974 r.

Przytaczając treść art. 37 i art. 40 Prawa budowlanego z 1974 r. wskazał, że zgodnie z powyższymi uregulowaniami obowiązkiem organu nadzoru budowlanego jest w pierwszej kolejności sprawdzenie, czy nie zachodzą przesłanki obligujące do wydania decyzji o nakazie rozbiórki oraz, czy istnieje możliwość przywrócenia stanu zgodnego z prawem poprzez zmiany i przeróbki obiektu. Nakaz przymusowej rozbiórki powinien być stosowany tylko wówczas, gdy obiekt znajduje się na terenie, który zgodnie z przepisami o planowaniu przestrzennym nie jest przeznaczony pod zabudowę albo przeznaczony jest pod innego rodzaju zabudowę oraz brak jest możliwości usunięcia określonych w art. 40 zagrożeń lub pogorszeń. Oznacza to, że obiekt budowlany wzniesiony w wyniku samowoli budowlanej, nie spełniający przesłanek orzeczenia przymusowej rozbiórki na podstawie art. 37 Prawa budowlanego z 1974 r. podlega wyłącznie rygorom przewidzianym w art. 40 tej ustawy, które umożliwiają legalizację niezależnie od tego, czy został zrealizowany na gruncie w całości pozostającym w dyspozycji inwestora, czy też częściowo na cudzej nieruchomości. Z kolei samo naruszenie warunków dotyczących sytuowania budynków nie może być utożsamiane z niedopuszczalnym pogorszeniem warunków zdrowotnych lub użytkowych dla otoczenia, które automatycznie skutkuje rozbiórką. Decyzja o przymusowej rozbiórce wydana z mocy art. 37 ust. 1 pkt 2 cyt. wyżej ustawy znajdzie zastosowanie tylko wtedy, gdy jest taka absolutna konieczność. Powyższa konieczność będzie zachodziła w szczególności wtedy, gdy niewątpliwym będzie, iż brak jest możliwości usunięcia powołanych w art. 37 ust. 1 pkt 2 pogorszeń czy zagrożeń w trybie określonym w art. 40. Organ stwierdził, iż taka sytuacja nie wystąpiła w sprawie. Dalej argumentował, że przewidziane w art. 40 ustawy Prawa budowlanego z 1974 r. wykonanie zmian i przeróbek niezbędnych do doprowadzenia obiektu do stanu zgodnego z prawem może polegać na rozbiórce niektórych elementów obiektu, usunięciu elementów niewłaściwie wykonanych, zastąpieniu pewnych

elementów innymi i w efekcie doprowadzeniu do zmian możliwych do zaakceptowania z punktu widzenia wymogów prawa, w szczególności przepisów techniczno-budowlanych. Tego rodzaju przeróbki mieszczą się w dyspozycji art. 40 i prowadzą do zachowania obiektu budowlanego wybudowanego niezgodnie z prawem (wyrok NSA z dnia 1 lutego 2006 r., II OSK 775/05). Z oględzin przeprowadzonych w dniu "[...]" jednoznacznie wynika, iż w/w zmiany i przeróbki zostały wykonane i doprowadziły do stanu zgodnego z przepisami. Obecnie narożnik znajduje się w odległości 3,90 m od granicy działek. Ponadto, złożona do PINB dnia "[...]" inwentaryzacja budowlana rozbudowanego obiektu wraz z oceną techniczną sporządzoną zgodnie z obowiązującymi przepisami nie pozostawia wątpliwości co do stanu technicznego uznanego jako "dobry, nie zagrażający jego użytkownikom". Konkludując stwierdził, że wynik toczącego się postępowania rozgraniczeniowego nie będzie miał istotnego znaczenia w aktualnej sytuacji, zebrany w aktach sprawy materiał dowodowy jest wystarczający do jej rozstrzygnięcia. Odnosząc się do zarzutu dotyczącego ustalenia stron postępowania wskazał, że Skarb Państwa nie powinien być uznany na stronę postępowania, gdyż sprawa dotyczy budynku usytuowanego na prywatnych gruntach.

Skargę na powyższą decyzję wniosła E. L. żądając jej uchylenia, przekazania sprawy do ponownego rozpatrzenia organowi pierwszej instancji i zasądzenia na jej rzecz kosztów postępowania według norm przepisanych. Zakwestionowanej decyzji zarzuciła, że: została wydana w oparciu o wybrane w sposób subiektywny przepisy prawa budowlanego z pominięciem pozostałych istotnych dla sprawy, w tym dotyczących bezpieczeństwa pożarowego; nie uznaje Skarbu Państwa za stronę postępowania z tytułu własności działki nr "[...]"; uzasadnienie decyzji zawiera treści niezgodne ze stanem faktycznym i nie zawiera analizy stanu faktycznego w celu ustalenia, czy nie zachodzą okoliczności określone w art. 37 ustawy Prawo budowlane z 1974 r.; w decyzji bark jest jednoznacznego określenia klasyfikacji obiektu popartego uzasadnieniem; stwierdza bezpieczeństwo w użytkowaniu na podstawie oceny technicznej, która nie zawiera informacji odnośnie warunków określonych w art. 5 ust 1 pkt 1-5 ustawy Prawo budowlane z 1974 r.; stosuje nieprawidłowe nazewnictwo w stosunku do toczącego się postępowania w sprawie przywrócenia obowiązującego stanu prawnego zgodnego z decyzją rozgraniczeniową.

W odpowiedzi na skargę organ podtrzymał swoje stanowisko w sprawie wyrażone w zaskarżonej decyzji i wniósł o oddalenie skargi.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz. U. z 2014 r., poz. 1647), Sąd sprawuje wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem (legalności). Ocenie Sądu podlegają, zatem zgodność aktów administracyjnych (w tym przypadku decyzji) zarówno z przepisami prawa materialnego, jak i procesowego. Kontrola sądów administracyjnych ogranicza się, więc do zbadania, czy organy administracji w toku rozpoznawanej sprawy nie naruszyły prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na jej wynik. Ocena ta dokonywana jest według stanu prawnego i na podstawie akt sprawy istniejących w dniu wydania zaskarżonego aktu. Zgodnie z art. 134 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm., dalej jako: p.p.s.a.), Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.

Uchylenie decyzji administracyjnej przez sąd administracyjny następuje tylko w przypadku naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 ust. 1 lit. a p.p.s.a.), naruszenia prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego (lit. b) i naruszenia przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy (lit. c).

Badając pod tym kątem zaskarżoną w niniejszej sprawie decyzję, Sąd doszedł do przekonania, że nie zostały naruszone ani przepisy procedury administracyjnej, ani przepisy prawa materialnego, co powoduje że skarga nie mogła zostać uwzględniona.

W sprawie bezsporne jest, że przedmiotowy parterowy budynek gospodarczy wykorzystywanego przez kilkanaście lat jako garaż wybudowany został w warunkach samowoli budowlanej. Jak wynika z ustaleń organów nadzoru budowlanego, sporny budynek został zrealizowany w "[...]", czyli przed dniem wejścia w życie ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane, ( przed dniem 1 stycznia 1995 r.). Zatem zgodnie z art. 2. ust. 3 w zw. z art. 28 ust. 1 obowiązujących w tym zakresie przepisów Prawa budowlanego z 1974 r., inwestor przed rozpoczęciem robót budowlanych winien legitymować się pozwoleniem na budowę obiektu objętego zamiarem jej realizacji. Zgodnie zaś z art. 103 ust. 2 Prawa budowlanego z 1994 r., do obiektów, których budowa została zakończona przed dniem wejścia w życie ustawy lub w stosunku do których przed tym dniem zostało wszczęte postępowanie administracyjne, stosuje się przepisy dotychczasowe Prawa budowlanego z 1974 r., w tym także przepisy określające warunki techniczno-budowlane wydane w oparciu o delegację zawartą w tej ustawie.

Wskazana ustawa przewiduje dwa sposoby usunięcia skutków samowoli budowlanej: poprzez nakaz przymusowej rozbiórki samowolnie wzniesionego obiektu, albo jego legalizację. Zgodnie z art. 37 Prawa budowlanego z 1974 r., obiekty budowlane wybudowane niezgodnie z przepisami obowiązującymi w okresie ich budowy, podlegają przymusowej rozbiórce, gdy znajdują się na terenie, który zgodnie z przepisami o planowaniu przestrzennym nie jest przeznaczony pod zabudowę albo przeznaczony jest pod innego rodzaju zabudowę (ust. 1 pkt 1), bądź powodują niebezpieczeństwo dla ludzi lub mienia albo niedopuszczalne pogorszenie warunków zdrowotnych lub użytkowych dla otoczenia (ust. 1 pkt 2). Z kolei zgodnie z art. 40 tej ustawy, jeżeli nie zachodzą okoliczności określone w art. 37, wydaje się decyzję nakazującą wykonanie w oznaczonym terminie zmian lub przeróbek, niezbędnych do doprowadzenia obiektu budowlanego do stanu zgodnego z przepisami.

Samo stwierdzenie niezgodności wybudowanego obiektu z przepisami nie jest podstawą do zastosowania art. 37 Prawa budowlanego z 1974 r. Skutkiem naruszenia tych przepisów muszą być okoliczności wymienione w tym przepisie, tj. niebezpieczeństwo dla ludzi lub mienia albo niedopuszczalne pogorszenie warunków zdrowotnych lub użytkowych dla otoczenia. Wystąpienie jednego z wymienionych wyżej stanów musi być wykazane w sposób nie budzący wątpliwości. Nie wystarczy podanie, że wystąpiło samo zagrożenie, lecz należy je ściśle określić i podać, w jakich okolicznościach organ to zagrożenie upatruje. Zagrożenie musi być realne, a nie tylko teoretyczne (por. wyrok NSA z dnia 17 kwietnia 1989 r., IV SA 83/89, publ. w ONSA 1989/1/38). Decyzja o przymusowej rozbiórce wydana z mocy art. 37 ust. 1 pkt 2 Prawa budowlanego z 1974 r. znajdzie zastosowanie tylko wtedy, gdy jest taka absolutna konieczność.

W pierwszej kolejności zatem organ nadzoru budowlanego bada zgodność spornego obiektu z ustawą o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym. Przy czym sąd podziela tę linię orzecznictwa, która przyjmuje, iż należy badać zgodność samowoli z obecnie (w dacie orzekania) obowiązującym stanem prawnym, z planami zagospodarowania, jeżeli taki istnieje w dacie wydania decyzji (tak NSA w wyroku z dnia 3 lutego 2010 r. w sprawie II OSK 234/09, lex 597505; WSA w Łodzi w wyroku z dnia 9 listopada 2011 r. w sprawie II SA/Łd 750/11). W powyższym duchu wypowiedział się Naczelny Sąd Administracyjny w uchwale podjętej w składzie siedmiu sędziów z dnia 16 grudnia 2013 r., sygn. akt II OPS 2/13 uznając, że przepisami o planowaniu przestrzennym, o których mowa w art. 37 ust. 1 pkt 1 Prawa budowlanego z 1974 r. w związku z art. 103 ust. 2 Prawa budowlanego z 1994 r. są przepisy obowiązujące w dacie orzekania przez organy administracji, z tym że w postępowaniu w przedmiocie nakazania przymusowej rozbiórki, należy uwzględnić także przeznaczenie terenu, na którym powstał obiekt budowlany, od daty jego budowy. Przytoczona uchwała składu siedmiu sędziów NSA ma tzw. ogólną moc wiążącą, wynikającą z art. 269 § 1 p.p.s.a. Oznacza to, że dopóki nie nastąpi zmiana stanowiska zawartego w uchwale, dopóty sądy administracyjne stanowisko to powinny respektować. Powołany przepis nie pozwala żadnemu składowi sądu administracyjnego rozstrzygnąć sprawy analogicznej do tej, w której podjęto uchwałę, w sposób sprzeczny ze stanowiskiem zawartym w uchwale powiększonego składu NSA.

Odnosząc powyższe do stanu faktycznego niniejszej sprawy należy dostrzec, iż w sprawie odwołano się ( analizy dokonał PINB , zaś WINB nie negując jej, konkludentnie ją zaakceptował ) do obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego uchwalonego uchwałą Rady Miejskiej z czerwca 2013 r. Tak więc wniosek organu, że nie zachodzi negatywna przesłanka wskazana w art. 37 ust. 1 pkt 1 Prawa budowlanego z 1974 r. jest trafny. Trafnie również organ ustalił, powołując się na inwentaryzację budowlaną i ocenę techniczną, że będący przedmiotem sporu budynek nie stanowi zagrożenia, o którym mowa w art. 37 ust. 1 pkt 2 starej ustawy, tj. jego istnienie nie zagraża bezpieczeństwu ani zdrowiu, nie powoduje pogorszenia warunków bytowych. Jego stan techniczny nie stanowi takiego niebezpieczeństwa, o którym mowa w powołanym przepisie. Dla jego zastosowania niezbędnym jest stwierdzenie realnego, a nie potencjalnego niebezpieczeństwa, takie naruszenie wymogów prawa budowlanego, których usunięcie nie jest możliwe przez dokonanie zmian lub przeróbek w trybie art. 40 ustawy Prawo budowlane z 1974 r. (v: uzasadnienie wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 17 kwietnia 1989 r. w sprawie IV SA 83/89, opubl. w ONSA 1989/1/38). Również sama sprzeczność z normami technicznymi nie przesądza o konieczności rozbiórki.

W świetle powyższych rozważań ustalenia organu odwoławczego w zakresie braku przesłanek do zastosowania nakazu rozbiórki w trybie art. 37 ust. 1 Prawa budowlanego z 1974 r. nie budzą zastrzeżeń. Niezasadny jest tym samym zarzut skargi dotyczący braku zbadania okoliczności określonych w art. 37. Zauważyć przy tym należy, że w orzecznictwie sądowoadministracyjnym przyjmuje się, iż celem przepisów normujących problematykę usunięcia skutków samowoli budowlanej jest przywrócenie porządku prawnego (restytucja), nie zaś ukaranie sprawcy samowoli (represja). Nakaz rozbiórki, jako środek przywrócenia porządku budowlanego przez fizyczne usunięcie skutku samowoli budowlanej powinien być stosowany w przypadku, kiedy istnienia takiego obiektu nie daje się pogodzić z porządkiem prawnym. (por: wyrok NSA z dnia 26 lipca 2007 r., sygn. II OSK 1094/06).

W sprawie niniejszej organ odwoławczy stwierdził, że nie zachodzą przesłanki z art. 40 Prawa budowlanego z 1974 r., bowiem samowolnie postawiony budynek gospodarczy nie wymaga zmian lub przeróbek, niezbędnych do doprowadzenia obiektu do stanu zgodnego z prawem. Przewidziane zaś w art. 40 ustawy wykonanie zmian, przeróbek i robót budowlanych, niezbędnych do doprowadzenia obiektu do stanu zgodnego z prawem, może polegać na rozbiórce niektórych elementów obiektu, usunięciu elementów niewłaściwie wykonanych, zastąpieniu pewnych elementów innymi i w efekcie doprowadzeniu do zmian możliwych do zaakceptowania z punktu widzenia wymogów prawa, w szczególności przepisów techniczno-budowlanych. Tego rodzaju przeróbki mieszczą się w dyspozycji art. 40 i prowadzą do zachowania obiektu budowlanego wybudowanego niezgodnie z prawem (por. wyrok NSA z dnia 1 lutego 2006 r., sygn. akt II OSK 775/05, Lex nr 194014 i z dnia 1 grudnia 2009 r., sygn. akt II OSK 1886/08, publ. cbois). Posiłkując się oceną techniczną inż. A. W. oraz wynikiem oględzin przeprowadzonych przez pracowników nadzoru budowlanego, prawidłowo ustalono, iż budynek gospodarczy jest w dobrym stanie technicznym, nie stwarzającym zagrożenia dla życia i zdrowia ludzi. Z protokołu kontroli przeprowadzonej w dniu "[...]" na działce nr "[...]" wynika, że jej właściciele rozebrali narożnik budynku gospodarczego od strony granicy z działką nr "[...]" na odległość nie mniejszą niż 3 m. Ponadto stwierdzono, że ściana tego budynku nie posiada od strony działki nr "[...]" żadnych otworów. Skarżąca zarzucając w skardze wadliwą ocenę zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego nie wykazała w żaden sposób, by ustalenia te nie były zgodne z rzeczywistością, przede wszystkim nie podważyła merytorycznej treści oceny technicznej poprzez przedłożenie kontropinii. Z akt sprawy wynika ponadto, że skarżąca ( także jej pełnomocnik ), która brała udział w oględzinach przeprowadzonych przez organ pierwszej instancji w dniu "[...]", nie kwestionowała dokonanych w toku tych oględzin ustaleń, dotyczących w szczególności odległości ściany omawianego budynku od działki nr "[...]". Tym samym jako błędny należy uznać zarzut wskazujący, że uzasadnienie zakwestionowanej decyzji zawiera treści niezgodne ze stanem faktycznym.

Zasadne jest stanowisko WINB , iż pierwotne usytuowanie ściany (z otworem) w odległości mniejszej niż 3 m od granicy sąsiedniej działki naruszało zarówno obecnie obowiązujące przepisy rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U. Nr 75, poz. 690 ze zm.), jak i obowiązujące w dacie realizacji omawianego obiektu przepisy rozporządzenia Ministra Administracji, Gospodarki Terenowej i Ochrony Środowiska z dnia 3 lipca 1980 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki (Dz. U. Nr 17, poz. 62 ze zm.). Uszło jednak uwadze skarżącej, że właściciele działki nr "[...]" zrealizowali jesienią 2012 r. nałożony na nich obowiązek rozbiórki części budynku, o czym organ pierwszej instancji został poinformowany przez M. L. – pełnomocnika skarżącej pismem z dnia "[...]", który potwierdził to w trakcie oględzin w dniu "[...]". Powyższa okoliczność przesądza, że decyzja WINB nie narusza przepisów techniczno-budowlanych, w tym przeciwpożarowych.

Wbrew twierdzeniom skargi, organy budowlane nie rozstrzygają interesów żadnej ze stron, lecz kierują się przepisami prawa budowlanego. Nie nastąpiło naruszenie art. 5 ust. 1 pkt 6 Prawa budowlanego z 1974 r., a tym bardziej art. 199 kodeksu cywilnego (w tym zakresie organy nie posiadają kognicji), ponieważ nadrzędną zasadą, jaką kierowały się organy było przestrzeganie przepisów prawa budowlanego.

Nie jest także zasadny zarzut nieuznania Skarbu Państwa, jako właściciela działki nr "[..]" ( istniejącej na mapie do rozgraniczenia z "[...]" ), za stronę w przedmiotowym postępowaniu, gdyż w postępowaniu w przedmiocie samowoli budowlanej nie jest dopuszczalne jednoczesne prowadzenie postępowania w przedmiocie rozgraniczenia spornych granic nieruchomości, do czego w istocie sprowadza się klu skargi zasadzające się na tezie, iż w sprawie pomiary były dokonywane względem ogrodzenia, a nie prawnie niespornej granicy pomiędzy działkami nr "[...]", a "[...]" przy "[...]" w "[...]", a które to ogrodzenie – w ocenie skarżącej – nie jest usytuowane po granicy tychże działek, lecz na jej działce nr "[...]". Potwierdzeniem powyższego jest odwoływanie się obu wymienionych powyższej rozporządzeń w sprawie warunków technicznych budynków i ich usytuowania do granicy z sąsiednią działką budowlaną, a zatem do zastanego stanu faktycznego, a nie do prawne niespornej granicy pomiędzy nieruchomościami w rozumieniu art. 46 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964r. Kodeks cywilny ( Dz. U. z 2014r., poz. 121 j.t. ). Sprawy rozgraniczenia nieruchomości normuje ustawa z dnia 17 maja 1989r. Prawo geodezyjne i kartograficzne ( Dz. U. z 2010r., Nr 193, poz. 1287 j.t. – dalej jako p.g.i.k., w jej 6 rozdziale ) stanowiąc w art. 29 ust. 1 tej ustawy, iż głównym celem rozgraniczenia jest ustalenie przebiegu granic nieruchomości. W judykaturze wskazuje się natomiast, że istota rozgraniczenia polega na wyodrębnieniu nieruchomości z innych otaczających ją gruntów poprzez ustalenie zasięgu prawa własności w stosunku do gruntów sąsiadujących. Tezę tę sformułował Sąd Najwyższy, stwierdzając, że "przedmiotem roszczenia o rozgraniczenie są granice w terenie, tj. na gruncie, a nie na planie (mapie), mapa zaś jest tylko wtórnym wyrazem granic na gruncie. Ponadto, w sprawie o rozgraniczenie chodzi nawet nie o same granice na gruncie, lecz o to, do jakiej granicy na gruncie sięga prawo własności nieruchomości sąsiadujących" (zob. uzasadnienie postanowienia SN z dnia 28 października 1977 r., III CRN 272/77, LEX nr 8022, powtórzone m.in. w uzasadnieniach postanowień NSA w Warszawie z dnia 19 listopada 1982 r., I SA 1425/82, OSPiKA 1984, nr 3, poz. 46 oraz z dnia 17 maja 2011 r., I OSK 1080/10, LEX nr 990137). Sprawy o rozgraniczenie nieruchomości dotyczą więc stosunków własnościowych, mających charakter cywilnoprawny. Potwierdzeniem powyższego jest tryb dokonywania podziału i organ go przeprowadzający, którym w zależności od okoliczności może być sąd powszechny – art. 36 ( sprawa o własność lub o wydanie nieruchomości albo jej części, jeżeli ustalenie przebiegu granic jest potrzebne do rozstrzygnięcia rozpatrywanej spraw ), rada gminu w postępowaniu scaleniowym – art. 35 w/w ustawy, czy wreszcie wójt ( burmistrz, prezydent miasta ), ale tylko – jak stanowi art. 33 w/w ustawy - w sytuacji jeżeli zainteresowani właściciele nieruchomości nie zawarli ugody, a ustalenie przebiegu granicy nastąpiło na podstawie zebranych dowodów lub zgodnego oświadczenia stron.

W reasumpcji powyższego rozstrzygnięcie sprawy w przedmiocie samowoli budowlanej w niczym nie jest zależne w rozumieniu art. 125 § 1 pkt 1 p.p.s.a. od wyniku innego toczącego się postępowania administracyjnego, czy sądowoadministracyjnego w przedmiocie rozgraniczenia nieruchomości, co by z kolei dawało asumpt do rozważenia zawieszenia przedmiotowego postępowania. W orzecznictwie podkreśla się, iż aby zastosować ten przepis, tj. art. 125 1 pkt 1 p.p.s.a. między daną sprawą sądowoadministracyjną a innym postępowaniem musi istnieć związek tego rodzaju, że wynik już toczącego się postępowania, będzie miał charakter prejudycjalny dla sprawy, która ma być zawieszona. Rozstrzygnięcie w tej drugiej sprawie tylko wtedy będzie upoważniało do zawieszenia postępowania sądowoadministracyjnego, kiedy podjęte w niej rozstrzygnięcie będzie miało decydujące znaczenie dla sposobu rozstrzygnięcia sprawy sądowoadministracyjnej, która ma być zawieszona (np. w postanowieniach NSA: z dnia 28 lutego 2012 r., I GZ 27/12, LEX nr 1136610, oraz z dnia 6 marca 2012 r., II OSK 304/12, LEX nr 1125525). Z tego rodzaju korelacją spraw w przedmiotowym wypadku nie mamy do czynienia, gdyż przedmiot postępowania zwieńczony skarżoną decyzją zasadnie ogranicza się do art. 40 Prawa budowlanego z 1974r., który w swym brzemieniu ( hipotezie ) nawet w sposób pośredni, względnie posiłkowy do sprawy rozgraniczenia nieruchomości się nie odnosi, czego jednolite orzecznictwo sądowoadministracyjne w powyższym zakresie jest potwierdzeniem.

Mając na uwadze powyższe okoliczności Wojewódzki Sąd Administracyjny nie stwierdził naruszenia przepisów prawa materialnego lub procedury administracyjnej powodujące konieczność uchylenia zaskarżonej decyzji.

Z tych wszystkich względów Wojewódzki Sąd Administracyjny, na podstawie art. 151 p.p.s.a., skargę oddalił.