Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt VIII SA/Wa 68/24
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2024-04-04 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6122 Rozgraniczenia nieruchomości
Hasła tematyczne: Geodezja i kartografia
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 29 ust. 1 , art. 34 ust. 1 i 2
journal: Dz.U. 2023 poz 1752
law: Ustawa z dnia 17 maja 1989 r. - Prawo geodezyjne i kartograficzne (t. j.)

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Cezary Kosterna, Sędziowie Sędzia WSA Sławomir Fularski, Sędzia WSA Marek Wroczyński (sprawozdawca), , Protokolant starszy sekretarz sądowy Dominika Jeromin, , po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 4 kwietnia 2024 r. w Radomiu sprawy ze skargi M. M. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w R. z dnia 22 listopada 2023 r. nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania rozgraniczeniowego oddala skargę.


UZASADNIENIE

Syg. akt VIII SA/Wa 68/24

Uzasadnienie

Zaskarżoną decyzją z dnia 22 listopada 2023 roku, znak: [...] Samorządowe Kolegium w R. działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 roku Kodeks postępowania administracyjnego( DZ.U z 2023 roku, poz. 775 dalej jako k.p.a.), po rozpatrzeniu na posiedzeniu niejawnym odwołania M. M., od decyzji z dnia 18 sierpnia 2023 roku, znak: [...] Wójta Gminy S., orzekającej o umorzeniu postępowania rozgraniczeniowego wszczętego postanowieniem Wójta Gminy S. z dnia 17 kwietnia 2023 roku na wniosek Z. M., pomiędzy nieruchomością stanowiącą własność Z. M., oznaczoną jako działka ew. nr [...], a nieruchomością stanowiącą własność M. M. oznaczona jako działka nr ew. [...], położonymi w miejscowości K. gm. S. i przekazującej z urzędu do rozpatrzenia Sądowi Rejonowemu w G. I Wydział Cywilny w trybie postępowania nieprocesowego – orzekło – utrzymać w mocy zaskarżoną decyzję.

Podstawą rozstrzygnięcia były następujące ustalenia faktyczne i ocena prawna.

Decyzją z dnia 18.08.2023r. znak: [...], wydaną przez Wójta Gminy S., orzeczono o umorzeniu postępowania rozgraniczeniowego wszczętego postanowieniem znak: [...] Wójta Gminy S. z dnia 17.04.2023r. na wniosek Z. M. pomiędzy nieruchomością stanowiącą własność Z. M., oznaczoną w ewidencji gruntów i budynków jako działka nr [...], położoną w miejscowości K. gm. S. a nieruchomością stanowiącą własność M. M., oznaczoną w ewidencji gruntów i budynków jako działka nr [...], położoną w miejscowości K. gm. S. i przekazano z urzędu do rozpatrzenia Sądowi Rejonowemu w G. I Wydział Cywilny w trybie postępowania nieprocesowego.

Z uzasadnienia decyzji wynika, iż podczas prowadzonych czynności związanych z rozgraniczeniem przedmiotowych nieruchomości przebieg granicy nie został ustalony pomimo nakłaniania stron do zawarcia ugody.

W odwołaniu od ww. decyzji, złożonym w ustawowym terminie zdaniem skarżącej postępowanie powinno być umorzone a geodeta powinien skoncentrować się na wznowieniu granicy na podstawie zgromadzonej dokumentacji, bowiem ustalone uprzednio znaki nie zostały uszkodzone ani przesunięte. Według skarżącej brak jest zasadności prowadzenia postępowania rozgraniczeniowego bowiem granice są prawnie ustalone i nadają się do odtworzenia. Powinno nastąpić wznowienie znaków granicznych na podstawie dotychczas zgromadzonych dokumentów, których prawdziwości i rzetelności żadna ze stron nie negowała i które nie zostały zanegowane także przez geodetę.

Samorządowe Kolegium Odwoławcze w R. rozpoznając sprawę ustaliło i zważyło, co następuje.

Wnioskiem z dnia 17.07.2023r. Z. M. zwróciła się do Wójta Gminy S. o rozgraniczenie działki nr [...] z działką nr [...] położoną we wsi K. Wskazała, iż właścicielka działki nr [...] po całej długości bezprawnie zajęła pas ziemi (ok. 100 cm) i postawiła płot, mimo że geodeta w dniu 10.02.2022r. jej odradzał bez ponownego rozgraniczenia. Żadne negocjacje nie przyniosły skutku. Ponadto zostały wycięte kilkudziesięcioletnie drzewa znajdujące się na miedzy.

Rozgraniczenie nieruchomości zgodnie z art. 29 ust. 1 ustawy z dnia 17 maja 1989r. Prawo geodezyjne i kartograficzne (t. j. Dz. U. z 2023r. poz. 1752), zwanej dalej "ustawą" ma na celu ustalenie przebiegu ich granic przez określenie położenia punktów i linii granicznych, utrwalenie tych punktów znakami granicznymi na gruncie oraz sporządzenie odpowiednich dokumentów. Rozgraniczenia nieruchomości dokonują wójtowie (burmistrzowie, prezydenci miast) oraz, w wypadkach określonych w ustawie, sądy (art. 29 ust. 3 ustawy).

Postanowieniem z dnia 17.04.2023r. znak: [...] wszczęte zostało na wniosek Z. M. postępowanie rozgraniczeniowe pomiędzy nieruchomością stanowiącą własność Z. M., oznaczoną w ewidencji gruntów i budynków jako działka nr [...], położoną w miejscowości K. gm. S. a nieruchomością stanowiącą własność M. M., oznaczoną w ewidencji gruntów i budynków jako działka nr [...], położoną w miejscowości K. gm. S.

Do przeprowadzenia czynności rozgraniczeniowych pomiędzy ww. nieruchomościami upoważniono geodetę J. Z.

Ze zgromadzonych w sprawie dokumentów wynika, że między stronami prowadzonego postępowania rozgraniczeniowego istnieje spór graniczny. Z treści dokumentacji z rozgraniczenia nieruchomości opracowanej przez upoważnionego geodetę, w tym z protokołu z czynności ustalenia przebiegu granic wynika, iż wnioskodawczyni oświadczyła, że przebieg granicy został oznaczony palikami koloru żółtego. Granica przebiega wzdłuż linii wyznaczonej przez dęby, które rosną na długości ok. 200 m. Natomiast uczestniczka wraz z pełnomocnikiem zgodnie oświadczyli, że granica biegnie wzdłuż istniejącego ogrodzenia posadowionego wzdłuż znaków granicznych (słupków betonowych). Z opinii geodety z dnia 12.06.2023r. wynika, iż strony mimo nakłaniania ich do zawarcia ugody pozostały przy swoich stanowiskach. Ponadto geodeta wskazał, iż z uwagi na brak możliwości odszukania osnowy geodezyjnej, na której był oparty pomiar przy założeniu ewidencji gruntów w roku 1962 nie można stwierdzić, że granica pomiędzy działką [...] i [...] przyjęta przez geodetę przy podziale działki nr [...] jest zgodna z przebiegiem tej granicy przy zakładaniu ewidencji gruntów. Stan prawny nieruchomości rozgraniczanych został oparty na aktach własności ziemi wydawanych w trybie ustawy z dnia 26.10.1971r. o uregulowaniu własności gospodarstw rolnych.

W związku z nie zawarciem ugody organ pierwszej instancji zaskarżoną decyzją umorzył postępowanie o rozgraniczenie przedmiotowych nieruchomości i sprawę przekazał z urzędu do rozpatrzenia Sądowi Rejonowemu w G. I Wydział Cywilny.

Powyższa decyzja podjęta została na podstawie art. 34 ust. 1 i ust. 2 ustawy, zgodnie z którym, jeżeli w razie sporu co do przebiegu linii granicznych nie dojdzie do zawarcia ugody lub nie ma podstaw do wydania decyzji, o której mowa w art. 33 ust. 1, upoważniony geodeta tymczasowo utrwala punkty graniczne według ostatniego stanu spokojnego posiadania, dokumentów i wskazań stron, oznacza je na szkicu granicznym, sporządza opinię i całość dokumentacji przekazuje właściwemu wójtowi (burmistrzowi, prezydentowi miasta). Natomiast art. 34 ust. 2 ustawy stanowi, że organ o którym mowa w ust. 1, umarza postępowanie administracyjne i przekazuje sprawę z urzędu do rozpatrzenia sądowi.

Umorzenie postępowania administracyjnego o rozgraniczeniu i przekazaniu sprawy do sądu nie ma charakteru decyzji uznaniowej. Oznacza to, że organ nie ma wyboru co do sposobu zakończenia postępowania, ale musi to postępowanie umorzyć.

Ze zgromadzonych w sprawie dokumentów wynika, że między stronami prowadzonego postępowania rozgraniczeniowego istnieje spór graniczny, wynikający z odmiennego zapatrywania stron odnośnie przebiegu granic. W takiej sytuacji organ administracji nie miał kompetencji do rozstrzygania kwestii spornych, miał natomiast obowiązek umorzenia postępowania administracyjnego oraz przekazania sprawy z urzędu sądowi powszechnemu, w którym strony sporu w pełniejszym zakresie dowodzić mogą swoich racji przyczyniając się do wyjaśnienia wszelkich wątpliwości co do przebiegu granicy między spornymi nieruchomościami.

Odnosząc się do zarzutów odwołania Samorządowe Kolegium Odwoławcze w R. stwierdziło, że odwołanie nie zasługuje na uwzględnienie. Materiał dowodowy zgromadzony w sprawie dowodzi, że strony nie zawarły ugody. Ponadto geodeta wskazał, iż z uwagi na brak możliwości odszukania osnowy geodezyjnej, na której był oparty pomiar przy założeniu ewidencji gruntów w roku 1962 nie można stwierdzić, że granica pomiędzy działką [...] i [...] przyjęta przez geodetę przy podziale działki nr [...] jest zgodna z przebiegiem tej granicy przy zakładaniu ewidencji gruntów. Stan prawny nieruchomości rozgraniczanych został oparty na aktach własności ziemi wydawanych w trybie ustawy z dnia 26.10.1971r. o uregulowaniu własności gospodarstw rolnych. Dodać należy, że zgromadzony materiał dowodowy musi w sposób jednoznaczny pozwalać na ustalenie granicy nieruchomości, bowiem tylko wtedy w odpowiedni sposób chronione jest prawo własności właścicieli działek. Wszelkie zaś rozbieżności i wątpliwości skutkują tym, że wydanie decyzji o rozgraniczeniu jest niedopuszczalne. Kolegium jednocześnie wyjaśnia, iż istotą wznowienia znaków granicznych, o co wnosiła skarżąca w odwołaniu, jest ich fizyczne odtworzenie, a więc przywrócenie stanu jak istniał przed ich przesunięciem, uszkodzeniem lub zniszczeniem.

Wznowienia znaków granicznych nie dokonuje się w postępowaniu administracyjnym, lecz w wyniku czynności materialno-technicznej na zlecenie i koszt zainteresowanych. Dlatego Kolegium nie mogło uwzględnić odwołania i orzec zgodnie z jego żądaniem.

Mając powyższe na uwadze Samorządowe Kolegium Odwoławcze w R. na podstawie art. 138 § 1 pkt. 1 k.p.a. orzekło o utrzymaniu w mocy zaskarżonej decyzji.

Skargę na decyzję organu odwoławczego wniosła M. M.

Zaskarżonej decyzji zarzucała:

1. Naruszenie art. 7 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. kodeks postępowania administracyjnego albowiem Samorządowe Kolegium Odwoławcze (dalej SKO) nie podjęło wszelkich czynności niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego, polegających na pominięciu okoliczności sprawy istotnych dla jej rozstrzygnięcia

2. Naruszenie art. 9 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. kodeks postępowania administracyjnego poprzez brak należytego i wyczerpującego informowania stron o okolicznościach faktycznych i prawnych mogących mieć wpływ na ustalenie ich praw.

3. Naruszenie art. 89 §2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. kodeks postępowania administracyjnego albowiem SKO rozpoznał przedmiotową sprawę na posiedzeniu niejawnym i organ nie uzasadnił przesłanek wyboru przyjętej formy rozpoznania sprawy, pomimo, iż SKO zawiadomiło strony, iż z uwagi na niezakończone postępowanie wyjaśniające zachodzi konieczność przedłużenia terminu rozpatrzenia odwołania od decyzji wójta S. w przedmiocie umorzenia postępowania rozgraniczeniowego i przekazania sprawy do rozpoznania Sądowi Rejonowemu w G. Wydział Cywilny do rozpoznania w trybie nieprocesowym.

4. Niewyjaśnienie wszystkich okoliczności sprawy istotnych dla jej rozstrzygnięcia poprzez uznanie, iż między stronami istnieje spór graniczny wynikający z odmiennego zapatrywania stron odnośnie przebiegu granic, podczas gdy ze zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego wynika, iż ustalenie granic ewidencyjnych nieruchomości zostały ujęte w operacie ewidencji gruntów, które nie były kwestionowane przez właścicielkę nieruchomości numer [...].

5. Pominięcie w przeprowadzonych ustaleniach faktycznych ustaleń wynikających z protokołu granicznego sporządzonego przez geodetę J. Z. w dniu 7.06.2023 roku, pkt 11.5 lit. d z której wynika, iż działka numer [...] w części graniczącej z działką numer [...] została ogrodzona zgodnie z przebiegiem granicy uwidocznionej w operacie ewidencji gruntów.

6. Pominięcie okoliczności istotnej dla rozstrzygnięcia polegającej na braku udziału Z. M., właścicielki działki numer [...], przy przyjęciu granic nieruchomości w 2009 roku, stanowiących podstawę wprowadzenia informacji do Państwowego Zasobu Geodezyjnego i Kartograficznego.

7. Pominięcie okoliczności istotnych dla rozstrzygnięcia polegających na braku przedstawienia przez Z. M., właścicielkę działki numer [...], jakiejkolwiek dokumentacji, która mogłaby przyczynić się do uwzględnienia informacji umożliwiających zanegowanie tych, które pozostają aktualne w Państwowym Zasobie Geodezyjnym i Kartograficznym.

8. Pominięcie ustaleń istotnych dla rozstrzygnięcia polegających na niczym nieuzasadnionym i nieudowodnionym wskazaniu przez Z. M., właścicielkę działki numer [...], szkicu graficznego oznaczonego kolorem żółtym pozostającego w sprzeczności z zasadami logiki i doświadczenia życiowego, albowiem punkty oznaczone kolorem żółtym nie przebiegają w sposób równoległy do nieruchomości sąsiadującej.

9. Niewyjaśnienie wszystkich okoliczności sprawy istotnych dla jej rozstrzygnięcia poprzez ustalenie, iż z uwagi na stwierdzony przez geodetę brak możliwości odszukania osnowy geodezyjnej z 1962 roku nie można stwierdzić, że granica pomiędzy działką [...] i [...] jest zgodna z przebiegiem tej granicy przy zakładaniu ewidencji gruntów, albowiem skoro Z. M., właścicielka działki numer [...], nie była obecna podczas ustalania przebiegu granic w 2009 roku i nie kwestionowała jej przebiegu w dotychczasowym kształcie, nie interesowała się także przebiegiem wprowadzonych do ewidencji gruntów granic - brak jest podstaw do przyjęcia, iż istnieje spór graniczny z powodu braku możliwości odnalezienia osnowy geodezyjnej.

10. Sprzeczność istotnych ustaleń SKO z treścią zebranego w sprawie materiału poprzez przyjęcie, iż w przypadku braku zawarcia ugody organ I instancji zaskarżoną decyzją umorzył postępowanie i sprawę przekazał z urzędu do rozpatrzenia Sądowi Rejonowemu w G. I Wydział Cywilny, albowiem w przedmiotowej sprawie nie mogła być zawarta ugoda, której istotą jest czynienie wzajemnych ustępstw, gdyż przebieg granicy jest zgodny z informacjami zawartymi w Państwowym Zasobie Geodezyjnym i Kartograficznym.

11. Naruszenie art. 39 ust. 1 ustawy z dnia 17 maja 1989 r Prawo geodezyjne i kartograficzne (Dz. U. 1989 Nr 30 poz. 163) polegające na zanegowaniu możliwości wznowienia granicy na podstawie zgromadzonej dokumentacji, albowiem znaki graniczne mogą być wznowione bez przeprowadzenia postępowania rozgraniczeniowego jeżeli istnieją dokumenty pozwalające na określenie ich pierwotnego położenia.

Wnosiła o uchylenie zaskarżonej decyzji SKO w całości ewentualnie zmianę zaskarżonej decyzji.

W odpowiedzi na skargę organ wnosił o jej oddalenie podtrzymując dotychczas zaprezentowaną argumentację.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych prawa materialnego i przepisów postępowania administracyjnego, nie będąc przy tym związany granicami skargi, stosownie do treści art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r., poz. 2325, dalej: p.p.s.a.). W myśl art. 135 p.p.s.a. orzekanie następuje w granicach sprawy będącej przedmiotem kontrolowanego postępowania, w której został wydany zaskarżony akt lub czynność i odbywa się

z uwzględnieniem wówczas obowiązujących przepisów prawa. Z istoty kontroli wynika bowiem, że zasadność zaskarżonego rozstrzygnięcia podlega ocenie przy uwzględnieniu stanu faktycznego i prawnego istniejącego w dacie podejmowania zaskarżonego rozstrzygnięcia. Niezwiązanie zarzutami i wnioskami skargi oznacza, że sąd administracyjny bada w pełnym zakresie zgodność z prawem zaskarżonego aktu, czynności, czy bezczynności organu administracji publicznej.

Naczelnymi zasadami postępowania administracyjnego są - zawarte w art. 6 i art. 7 k.p.a. - zasada praworządności oraz zasada dochodzenia prawdy obiektywnej. Nakładają one na organy prowadzące postępowanie obowiązek wszechstronnego zbadania sprawy tak pod względem faktycznym jak i prawnym, w celu ustalenia rzeczywistego stanu sprawy. W myśl art. 77 § 1 k.p.a. organy administracji państwowej zobowiązane są w sposób wyczerpujący zebrać i rozpatrzyć cały materiał dowodowy. Treść tego przepisu należy tłumaczyć w ten sposób, że obowiązek przeprowadzenia wszystkich niezbędnych do wyjaśnienia sprawy dowodów obciąża organ administracji prowadzący postępowanie w sprawie. Zgodnie zaś z art. 107 § 3 kpa decyzja powinna być należycie uzasadniona, z podaniem m.in. dowodów, na podstawie których określone fakty organ orzekający przyjął za udowodnione, oraz przyczyn, z powodu których innym dowodom odmówiono wiarygodności i mocy dowodowej.

Jednocześnie zgodnie z art. 145 § 1 pkt 1c) p.p.s.a. naruszenie przepisów postępowania aby mogło stanowić podstawę do uchylenia zaskarżonego rozstrzygnięcia musi mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Istotność naruszenia musi przejawiać się tym, iż tym, że brak tego uchybienia mógłby spowodować, że treść rozstrzygnięcia organu byłaby inna.

Materialnoprawną podstawę zaskarżonego rozstrzygnięcia stanowią przepisy ustawy Zgodnie z art. 29 ust. 1 ustawy rozgraniczenie nieruchomości ma na celu ustalenie przebiegu ich granic przez określenie położenia linii granicznych, utrwalenie tych punktów znakami granicznymi na gruncie oraz sporządzenie odpowiednich dokumentów. Zgodnie z ust. 3 tego przepisu, rozgraniczenia nieruchomości dokonują wójtowie (burmistrzowie, prezydenci miast) oraz, w wypadkach określonych w ustawie sądy. W świetle uregulowań rozdziału 6 P.g.k. postępowanie rozgraniczeniowe przed organem administracji może być zakończone w trojaki sposób. Po pierwsze, strony - właściciele (władający) sąsiednich nieruchomości mogą w drodze ugody ustalić przebieg linii granicznych. Ugoda zawarta przed geodetą w formie pisemnej zgodnie z art. 31 ust. 4 ustawy ma moc ugody sądowej, co oznacza, że jej podważenie czy uchylenie się od skutków oświadczenia woli może nastąpić tylko w postępowaniu przed sądem powszechnym i z przyczyn określonych przepisami kodeksu cywilnego. W wypadku zawarcia ugody przed upoważnionym geodetą, dalsze postępowanie rozgraniczeniowe przed wójtem staje się bezprzedmiotowe i podlega umorzeniu na podstawie art. 105 § 1 k.p.a. w zw. z art. 31 ust. 4 ustawy (por. np. wyroki NSA z dnia 6 stycznia 2007 r., I OSK 376/06, z dnia 8 marca 2012 r., I OSK 382/12, dostępne w internetowej bazie orzeczeń cboisa, orzeczenia.nsa.gov.pl).

W przypadku, gdy w postępowaniu rozgraniczeniowym nie dojdzie do zawarcia ugody, wydane być mogą dwa dalsze rodzaje decyzji. Albo jest to decyzja o rozgraniczeniu nieruchomości, wydana na podstawie art. 33 ust. 1 ustawy, albo oparta na przepisie art. 34 ust. 2 ustawy decyzja o umorzeniu postępowania administracyjnego o rozgraniczenie i przekazaniu sprawy z urzędu do rozpatrzenia sądowi. Zgodnie z art. 34 ust. 1 w zw. z ust. 2 ustawy, decyzję o umorzeniu postępowania administracyjnego i przekazaniu sprawy sądowi z urzędu do rozpatrzenia, wydaje wójt (burmistrz, prezydent miasta) wówczas, gdy nie tylko nie doszło do zawarcia ugody, ale także wówczas, gdy nie ma podstaw do wydania decyzji o rozgraniczeniu, a zatem gdy organ ustali, że nie można ustalić przebiegu granicy na podstawie zebranych dowodów lub na podstawie zgodnego (w rozumieniu art. 31 ust. 3 ustawy) oświadczenia stron. Wzajemna relacja przepisów art. 33 ust. 1 i 2 względem art. 34 ust. 2 ustawy wskazuje, że umorzenie postępowania rozgraniczeniowego i przekazanie sprawy sądowi nie jest poddane swobodnemu uznaniu organu, lecz wymaga wykazania, że zebrany materiał nie daje podstaw do wydania decyzji o rozgraniczeniu. Decyzja o rozgraniczeniu rozstrzyga spór co do przebiegu linii granicznych. Warunkiem jej wydania nie jest wszakże akceptacja przez strony utrwalonego na podstawie dowodów lub zgodnego oświadczenia stron przebiegu granicy. Strona niezadowolona z ustalenia decyzją przebiegu granicy może żądać w terminie 14 dni od doręczenia jej decyzji, przekazania sprawy sądowi.

Zgodnie z art. 34 ust. 1 ustawy gdy nie dojdzie do zawarcia ugody i nie ma podstaw do wydania decyzji o rozgraniczeniu, upoważniony geodeta tymczasowo utrwala punkty graniczne według ostatniego stanu spokojnego posiadania, dokumentów i wskazań stron, oznacza je na szkicu granicznym, sporządza opinię i całość dokumentacji przekazuje wójtowi (burmistrzowi, prezydentowi miasta). Oznacza to, że przed podjęciem decyzji o umorzeniu postępowania administracyjnego o rozgraniczenie i przekazaniu z urzędu sprawy sądowi, organ właściwy dokonuje oceny czy wykonane zostały prawidłowo wszystkie czynności warunkujące podjęcie takiej decyzji.

Zgodnie z treścią art. 33 ust. 2 ustawy przy ustalaniu przebiegu granic bierze się pod uwagę znaki i ślady graniczne, mapy i inne dokumenty oraz punkty osnowy geodezyjnej. Rodzaje dokumentów stanowiących podstawę ustalania przebiegu granic i szczegółowe czynności wykonywane przy ustaleniu przebiegu granic określa rozporządzenie Ministra Rolnictwa i Gospodarki Żywnościowej oraz Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 14 kwietnia 1999 r. o rozgraniczaniu nieruchomości (Dz. U. z 1999 r., nr 45, poz. 453), które w § 3 stanowi, że podstawę ustalania przebiegu granic nieruchomości stanowią dokumenty stwierdzające stan prawny nieruchomości i dokumenty określające położenie punktów granicznych i przebieg granic nieruchomości, a w § 5 szczegółowo wymienia dokumenty określające położenie punktów granicznych i przebieg granic nieruchomości, a także ich hierarchię przy ustaleniu przebiegu granicy.

Odnosząc powyższe do okoliczności niniejszej sprawy Sąd stwierdza, że zaskarżone rozstrzygnięcie jest prawidłowe albowiem brak było podstaw do wydania w sprawie decyzji o rozgraniczeniu.

Skarżąca w skardze i w toku postępowania stała na stanowisku, że w przedmiotowej sprawie nie ma w ogóle spornej granicy, a jej przebieg ma swoje uzasadnienie w dokumentacji geodezyjnej.

W ocenie Sądu należy zauważyć, iż w sprawie został zgromadzony materiał z zasobu geodezyjnego. Został sporządzony przez powołanego geodetę protokół graniczny gdzie strony na sporządzonym szkicu wskazują na odmienny przebieg linii granicznej. Z dokumentów geodezyjnych wykorzystano operat [...] z założenia ewidencji gruntów oraz operat [...] z podziału działki [...].

Biegły geodeta w dniu 12 czerwca 2023 roku przekazał do organu prowadzącego postępowanie rozgraniczeniowe opinię co do możliwości ustalenia granicy pomiędzy nieruchomościami stron przed organem administracji. Wskazywał, że z uwagi na brak możliwości odszukania osnowy geodezyjnej, na której był oparty pomiar przy założeniu ewidencji gruntów w roku 1962 nie można stwierdzić, że granica pomiędzy działką nr ew. [...] i [...] przyjęta przez geodetę przy podziale działki nr [...] jest zgodna z przebiegiem tej granicy przy zakładaniu ewidencji gruntów. Geodeta zauważył, że rosnące wzdłuż spornej granicy dęby w odległości 0,76 – 1,13 m od ogrodzenia mogą świadczyć o stanie posiadania rozgraniczanych nieruchomości w przeszłości.

Sąd podkreśla, że istota rozwiązania przyjętego na gruncie powołanych dotychczas przepisów ustawy, sprowadza się do tego, że ustalenie granic nieruchomości w postępowaniu rozgraniczeniowym jest możliwe wyłącznie wówczas, gdy strony tego postępowania złożyły w tym zakresie zgodne oświadczenie (co w rozpoznawanym przypadku nie miało miejsca) albo ustalenie przebiegu granicy nastąpiło na podstawie zebranych dowodów. Dodać jednak trzeba, że zgromadzony materiał dowodowy musi w sposób jednoznaczny i niewątpliwy pozwalać na ustalenie granicy nieruchomości, bowiem tylko wówczas w należyty sposób chronione jest prawo własności właścicieli działek, których sprawa dotyczy. Z tego powodu wszelkie rozbieżności i wątpliwości muszą skutkować tym, że wydanie decyzji o rozgraniczeniu w trybie art. 33 ust. 1 ustawy staje się niedopuszczalne, gdyż wobec niejasności stanu faktycznego sprawy decyzja taka mogłaby istotnie godzić w ww. prawo. Dla zapewnienia jego lepszej i pełniejszej ochrony ustawodawca przewidział zatem rozwiązanie obligujące organ do umorzenia w tego rodzaju okolicznościach postępowania rozgraniczeniowego i przeniesienia sporu granicznego na grunt postępowania przed sądem powszechnym, w którym to strony sporu mogą w pełniejszym zakresie dowodzić swoich racji, m.in. poprzez szersze możliwości przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego, choćby na skutek powołania dodatkowych biegłych, których opinie mogą przyczynić się do wyjaśnienia wszelkich wątpliwości co do przebiegu granicy między spornymi nieruchomościami. Nie można więc wykluczyć, że przeprowadzone przed sądem powszechnym postępowanie potwierdzi stanowisko strony skarżącej, co było niemożliwe z uwagi na ograniczenia wynikające z charakteru postępowania rozgraniczeniowego prowadzonego przez organy administracji, które wymaga jednoznacznych danych, aby mogło się ono zakończyć merytorycznym rozstrzygnięciem.

Należy zauważyć, iż zgodnie z art. 31 ust.2 ustawy przy ustalaniu przebiegu granicy bierze się pod uwagę znaki i ślady graniczne, mapy i inne dokumenty oraz punkty osnowy geodezyjnej.

W przedmiotowej sprawie w postępowaniu rozgraniczeniowym administracyjnym biegły geodeta nie stwierdził punktów osnowy geodezyjnej – z okresu gdy zakładana była ewidencja, a nadto rosnące drzewa wzdłuż ogrodzenia mogą stanowić ślady graniczne.

W tych okolicznościach należy podzielić stanowisko organu, oparte na ocenie biegłego geodety, iż wobec tych wątpliwości nie da się jednoznacznie przesądzić przebiegu granicy między nieruchomościami, w szczególności brak punktów osnowy nie daje pewności co do prawidłowości wytyczenia linii przy podziale działki nr ew. [...].

Tak więc stanowisko skarżącej, żeby oprzeć przebieg granicy na dokumentach podziału wyżej wymienionej działki, wobec braku punktów osnowy, istniejących śladów granicznych nie znajduje usprawiedliwionych podstaw.

Zarzuty skarżącej szeroko opisane w skardze zasadniczo sprowadzają się do zarzutu błędnej oceny zgromadzonego materiału – art. 80 k.p.a.. W ocenie Sądu dokonana przez organ ocena nie jest oceną dowolną, a oceną swobodną i wyciągnięte wnioski są logiczne i znajdują oparcie w zebranym materiale dowodowym. Organ nie mógł pominąć stanowiska biegłego geodety zawartego w przedmiotowej sprawie.

Z jednej strony skarżąca zarzuca naruszenie art. 7 i art. 9 k.p.a. a jednocześnie nie wskazuje jakie zgromadzone dowody zostały przez organ pominięte bądź jakie dowody w sprawie nie zostały przeprowadzone mimo wniosku o ich dopuszczenie i przeprowadzenie. Art. 9 k.p.a. nakłada na organ obowiązek informowania strony postępowania o okolicznościach faktycznych i prawnych.

Zdaniem Sądu aby zarzut skargi był skuteczny to nie wystarczy tylko go przywołać ale trzeba wykazać, że takie naruszenie miało miejsce i na czym polegało.

W ocenie Sądu zarzut naruszenia art. 39 ust.1 ponieważ postępowanie o wznowienie granic jest odrębnym postępowaniem. W przedmiotowej sprawie organ miał ustalić sporne granice, a nie je wznawiać.

Ponadto, działając z urzędu na podstawie art. 134 § 1 p.p.s.a., Sąd nie dopatrzył się innych, niewskazanych skargą naruszeń prawa materialnego czy procesowego mogących mieć wpływ na wynik sprawy, dlatego na podstawie art. 151 p.p.s.a. skargę w niniejszej sprawie oddalił.