Postanowienie NSA, sygn. akt III OZ 314/23
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2023-07-13 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6139 Inne o symbolu podstawowym 613
Hasła tematyczne: Ochrona środowiska
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Uchylono zaskarżone postanowienie i odmówiono wstrzymania wykonania decyzji
Powołane przepisy: article: art. 61 § 3
journal: Dz.U. 2023 poz 259
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.
article: art. 86 f
journal: Dz.U. 2023 poz 1094
law: Ustawa z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udział społeczeństwa w ochronie środowiska oraz  oceny oddziaływania na środowisko (t. j.)

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Teresa Zyglewska po rozpoznaniu w dniu 13 lipca 2023 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia E. Sp. z o.o. M. Sp. k. z siedzibą w R. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 22 marca 2023 r., sygn. akt IV SA/Wa 2145/22 w sprawie ze skargi Fundacji Z. z siedzibą w L. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Warszawie z dnia 5 sierpnia 2022 r. nr KOA/534/Oś/22 w przedmiocie stwierdzenia niedopuszczalności odwołania postanawia: uchylić zaskarżone postanowienie i odmówić wstrzymania wykonania decyzji Burmistrza Mszczonowa z 22 grudnia 2021 r., znak: G.6220.22.2019.JJ.


UZASADNIENIE

Fundacja Z. z siedzibą w L. (dalej: skarżąca, Fundacja) wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Warszawie z dnia 5 sierpnia 2022 r. nr KOA/534/Oś/22 stwierdzające niedopuszczalność odwołania wniesionego przez skarżącą od decyzji Burmistrza Mszczonowa z 22 grudnia 2021 r. ustalającej środowiskowe uwarunkowania dla przedsięwzięcia polegającego na "Budowie instalacji do odzysku/unieszkodliwienia odpadów niebezpiecznych i innych niż niebezpieczne w Mszczonowie [...]". W skardze skarżąca zawarła wniosek o wstrzymanie wykonania decyzji Burmistrza z uwagi na niebezpieczeństwo spowodowania trudnych do odwrócenia skutków.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie postanowieniem z 9 grudnia 2022 r., sygn. akt IV SA/Wa 2145/22, odmówił wstrzymania wykonania decyzji Burmistrza Mszczonowa z 22 grudnia 2021 r., znak: G.6220.22.2019.JJ. Zdaniem Sądu, wniosek strony skarżącej nie zawierał uzasadnienia. Fundacja nie wyjaśniła niebezpieczeństwa wystąpienia realnej, znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Sąd nie znalazł więc podstaw do uwzględnienia wniosku o wstrzymanie wykonania decyzji organu pierwszej instancji.

Po rozpoznaniu zażalenia Fundacji, Naczelny Sąd Administracyjny postanowieniem z 22 lutego 2023 r., sygn. akt III OZ 77/23 uchylił zaskarżone postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. W uzasadnieniu NSA wskazał, że wbrew stanowisku Sądu pierwszej instancji w niniejszej sprawie wniosek Fundacji zawiera uzasadnienie. Mianowicie w aktach sądowych na kartach od 20v do 24 Fundacja przedstawia swoje argumenty, które mają świadczyć o zasadności wstrzymania wykonania decyzji organu pierwszej instancji. Trudno zgodzić się ze stanowiskiem Sądu pierwszej instancji o tym, że wniosek Fundacji nie zawiera uzasadnienia. Ponownie rozpoznając wniosek o wstrzymanie wykonania decyzji organu pierwszej instancji, Sąd pierwszej instancji oceni go pod kątem art. 86f ust. 1 ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko (obecnie tekst jednolity: Dz. U. z 2023 r., poz. 1094 ze zm.; dalej: u.u.i.ś.) w zw. z art. 61 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (obecnie tekst jednolity: Dz. U. z 2023 r., poz. 259 ze zm.; dalej: p.p.s.a.), z uwzględnieniem argumentacji zawartej w zażaleniu.

Ponownie rozpoznając sprawę, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie postanowieniem z 22 marca 2023 r., sygn. akt IV Sa/Wa 2145/22 wstrzymał wykonanie decyzji Burmistrza Mszczonowa z 22 grudnia 2021 r. nr G.6220.22.2019.JJ.

W uzasadnieniu Sąd I instancji podkreślił, że decyzja w przedmiocie ustalenia środowiskowych uwarunkowań dla realizacji przedsięwzięcia jest wydawana na wstępnym etapie procesu inwestycyjnego i stanowi jedną z przesłanek do uzyskania przez inwestora kolejnych wymaganych decyzji. Nie upoważnia ona do rozpoczęcia robót, a ustala jedynie, czy projektowane zamierzenie inwestycyjne, planowane na określonym obszarze, jest zgodne z przepisami prawa oraz określa warunki, jakie należy spełnić na dalszym etapie procesu inwestycyjnego. Nie może więc stanowić samoistnej podstawy do realizacji inwestycji. Wydanie decyzji środowiskowej nie przesądza również o tym, czy inwestor będzie kontynuował przedsięwzięcie lub uzyska pozwolenie na budowę. Nie oznacza to więc automatycznie zgody na podjęcie jakichkolwiek robót związanych z realizacją inwestycji, a tym bardziej nie determinuje kwestii wywłaszczania nieruchomości.

Sąd I instancji zauważył, że w obecnym stanie prawnym istnieje jednak możliwość wstrzymania wykonania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach. Stosownie bowiem do treści art. 86f ust. 1 u.u.i.ś., do skargi na decyzję o środowiskowych uwarunkowaniach stosuje się przepis art. 61 § 3 p.p.s.a., z tym że przez trudne do odwrócenia skutki, o których mowa w tym przepisie, rozumie się następstwa wynikające z podjęcia realizacji przedsięwzięcia mogącego znacząco oddziaływać na środowisko, dla którego wydano zaskarżoną decyzję.

Jak wynika z uzasadnienia do projektu ustawy zmieniającej (druk nr 939 Sejmu IX kadencji), ustawa ta stanowi realizację zobowiązania, jakiego Rząd Rzeczypospolitej Polskiej (RP) podjął się w odpowiedzi na uzasadnioną opinię Komisji Europejskiej (KE) z dnia 7 marca 2019 r. (naruszenie nr 2016/2046), skierowaną do RP na podstawie art. 258 Traktatu o funkcjonowaniu Unii Europejskiej w sprawie uchybienia zobowiązaniom określonym w art. 11 ust. 1 i 3 dyrektywy Parlamentu Europejskiego i Rady 2011/92/UE z dnia 13 grudnia 2011 r. w sprawie oceny skutków wywieranych przez niektóre przedsięwzięcia publiczne i prywatne na środowisko ("dyrektywa EIA"). KE w przedstawionej opinii sformułowała zarzuty niewłaściwej transpozycji dyrektywy EIA w zakresie art. 11 ust. 1 i 3, tj. regulacji dotyczących dostępu do wymiaru sprawiedliwości. Rozwiązanie wprowadzane w nowym art. 86f u.u.i.ś. ma zapewnić możliwość stosowania przez sądy administracyjne środków tymczasowych w stosunku do ostatecznych decyzji środowiskowych. Podział procesu uzyskiwania zezwolenia na inwestycję determinuje konieczność określenia przesłanki szczególnej w stosunku do przesłanek określonych w art. 61 § 3 p.p.s.a., która stanowić będzie dla sądów administracyjnych podstawę do wstrzymywania wykonania decyzji środowiskowej. W obecnym stanie prawnym, w sytuacji wnioskowania przez skarżących do sądu administracyjnego o wstrzymanie wykonania decyzji środowiskowej, sądy odmawiają wstrzymania ich wykonania z przyczyn formalnych. W tym zakresie sądy prezentują jednolite stanowisko, według którego wstrzymanie wykonania decyzji środowiskowej na podstawie p.p.s.a. nie jest możliwe. Art. 61 § 3 p.p.s.a. dotyczy bowiem sytuacji, gdy zaskarżony akt wywołuje skutki materialnoprawne, natomiast skutków takich zasadniczo nie wywołuje decyzja środowiskowa, gdyż nie podlega wykonaniu w postępowaniu egzekucyjnym. Etap egzekwowania decyzji środowiskowej przeniesiony jest dopiero na etap, w którym jest realizowane przedsięwzięcie na podstawie decyzji, która nie uwzględnia decyzji środowiskowej. Wobec powyższego, realizując założenia dyrektywy EIA, oparte na postanowieniach Konwencji z Aarhus, zgodnie z którymi "należy zapewnić skuteczne środki zaradcze, włączając w to, jeśli okaże się to potrzebne, wstrzymanie wykonania kwestionowanego działania (...) – art. 9 ust. 4", w celu umożliwienia stosowania środka tymczasowego w stosunku do decyzji środowiskowej, w projekcie ustawy zdefiniowano trudne do odwrócenia skutki, o których mowa w art. 61 § 3 p.p.s.a. Zgodnie z art. 86f ust. 1 projektu ustawy przez skutki te należy rozumieć "następstwa wynikające z podjęcia realizacji przedsięwzięcia mogącego znacząco oddziaływać na środowisko, dla którego wydano skarżoną decyzję" (por. druk sejmowy nr 939; www.sejm.gov.pl).

Sąd I instancji wskazał, że w niniejszej sprawie trudne do odwrócenia skutki powiązano z następstwami wynikającymi z podjęcia realizacji przedsięwzięcia i polegającymi na niespełnieniu kryterium dotrzymania standardów powietrza dla pyłu zawieszonego PM2,5 w lokalizacji przedsięwzięcia oraz zanieczyszczeniu lokalnego środowiska wodnoglebowego poprzez substancje niebezpieczne. Zdaniem Sądu, powoływane przez wnioskodawcę okoliczności uzasadniają wstrzymanie wykonania decyzji Burmistrza Mszczonowa z 22 grudnia 2021 r., nr G.6220.22.2019.JJ.

Sąd I instancji podkreślił również, że w decyzji Burmistrza określono m.in. skomplikowane warunki prowadzenia robót budowalnych (np. wycinka drzew, prace ziemne). Nie można przy tym wykluczyć prawdopodobieństwa, że decyzja wydana przez Burmistrza jest wadliwa. W tej sytuacji wykonywanie prac budowlanych, na warunkach ustalonych w decyzji, które to warunki nie zostały merytorycznie zweryfikowanie przez organ odwoławczy oraz przez Sąd, może doprowadzić do powstania nieodwracalnych szkód w środowisku. W szczególności, co podnoszone jest w zarzutach skargi, ewentualna realizacja inwazyjnych prac budowlanych przed dokonaniem uprzedniej kontroli ewentualnego z punktu widzenia ochrony środowiska uprawdopodabnia spowodowanie trudnych, a nawet nieodwracalnych szkód w środowisku.

Z powyższym rozstrzygnięciem nie zgodziła się E. Sp. z o.o. M. Sp. k. z siedzibą w R. (dalej: uczestnik postępowania, Spółka) i wniosła zażalenie, w którym zarzuciła Sądowi I instancji naruszenie art. 86f ust. 1 u.u.i.ś. w związku z art. 61 § 3 p.p.s.a. poprzez ich zastosowanie i uznanie, że w postępowaniu wszczętym skargą na postanowienie stwierdzające niedopuszczalność odwołania możliwe jest wstrzymanie wykonania aktu, od którego zostało wniesione odwołanie.

Jako zarzut ewentualny, w przypadku uznania, iż w postępowaniu wszczętym skargą na postanowienie stwierdzające niedopuszczalność odwołania możliwe jest wstrzymanie wykonania aktu, od którego zostało wniesione odwołanie, Spółka zarzuciła zaskarżonemu postanowieniu naruszenie:

1) art. 86f ust. 1 u.u.i.ś. w związku z art. 61 § 3 p.p.s.a. poprzez ich błędne zastosowanie polegające na:

a. uznaniu, że w niniejszej sprawie zachodzą przesłanki do wstrzymania wykonania decyzji, tj. że przystąpienie do wykonania decyzji prowadzi do niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, co doprowadziło do bezzasadnego wstrzymania wykonania decyzji (wstrzymania wykonania decyzji, w sytuacji, gdy nie spełniły się ustawowe przesłanki do udzielania ochrony tymczasowej), podczas gdy z materiałów znajdujących się w aktach sprawy (zebranych w toku postępowania administracyjnego) nie wynika, aby na terenie, na którym ma być realizowane przedsięwzięcie określone w decyzji nastąpiło przekroczenie dopuszczalnych norm powietrza dla pyłu zawieszonego PM 2,5, a ponadto nie jest uzasadnionym twierdzenie, aby realizacja przedsięwzięcia zagrażała zanieczyszczeniu lokalnego środowiska wodnoglebowego przez substancje niebezpieczne;

b. wstrzymaniu wykonania decyzji środowiskowej (poprzez wydanie postanowienia) częściowo z powodu okoliczności nieobjętych wnioskiem Fundacji (czyli wydanie przez WSA postanowienia w części z urzędu, co zgodnie z treścią art. 61 § 3 p.p.s.a. jest niedopuszczalne), z powodu okoliczności, które nie zostały przez Fundację we wniosku o wstrzymanie wykonania ani udowodnione, ani uprawdopodobnione (skoro Fundacja na te okoliczności w ogóle nie powołała się we wniosku);

c. dokonaniu w postępowaniu wpadkowym dotyczącym kwestii wstrzymania wykonania decyzji środowiskowej oceny merytorycznej tej decyzji;

d. wstrzymaniu wykonania decyzji w sytuacji, gdy decyzja została już "wykonana", co w odniesieniu do decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach realizacji przedsięwzięcia należy rozumieć jako uzyskanie ostatecznej decyzji "zezwolenia na inwestycję", do wniosku o wydanie której niezbędne jest przedłożenie decyzji środowiskowej;

e. niewzięciu pod uwagę interesów prawnych i faktycznych uczestnika postępowania, w sytuacji gdy wstrzymanie wykonania decyzji w sposób istotny wpływa na te interesy uczestnika (naruszając je);

f. niedoręczeniu uczestnikowi postępowania wniosku o wstrzymanie wykonania decyzji (stanowiącego element skargi) przed rozpoznaniem tego wniosku przez Sąd I instancji, co uniemożliwiło uczestnikowi postępowania zajęcie stanowiska w sprawie i odniesienie się do treści wniosku przed jego rozpoznaniem przez Sąd I instancji;

2) art. 86f ust. 1 u.u.i.ś. w związku z art. 61 § 3 p.p.s.a. oraz art. 133 § 1 i art. 166 p.p.s.a. poprzez wydanie zaskarżonego postanowienia z pominięciem całości materiału zgromadzonego przez organy administracji publicznej w toku postępowania administracyjnego toczącego się przed organami obydwu instancji – WSA pominął dokumenty istotne dla dokonania oceny wystąpienia przesłanek do wstrzymania wykonania decyzji, a to:

a. pismo GIOŚ Departamentu Monitoringu Środowiska z [...] znak [...], dotyczącego aktualnego (na dzień sporządzenia pisma) tła atmosferycznego dla lokalizacji, w której planowane jest przedsięwzięcie, którego dotyczy decyzja;

b. opinię ekspercką mgr inż. H.T. (biegłego sądowego przy Sądzie Okręgowym w K. w zakresie ochrony środowiska) oraz R.K. (Biuro [...]) wraz z oświadczeniem z 26 maja 2022 r.,

które to dokumenty zostały załączone do pisma uczestnika postępowania z 27 maja 2022 r., złożonego na etapie rozpoznania sprawy administracyjnej przez SKO w Warszawie;

3) art. 141 § 4 w związku z art. 163 § 2 i art. 166 p.p.s.a. poprzez sporządzenie uzasadnienia postanowienia w sposób uniemożliwiający uczestnikowi postępowania, jak również Sądowi II instancji prześledzenie toku rozumowania Sądu I instancji, które doprowadziło do wstrzymania wykonania decyzji (wydania postanowienia).

W oparciu o powyższe, Spółka wniosła o uchylenie zaskarżonego postanowienia w całości i oddalenie wniosku o wstrzymanie wykonania decyzji, ewentualnie uchylenie zaskarżonego postanowienia w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi I instancji oraz wstrzymanie przez WSA w Warszawie wykonania zaskarżonego postanowienia do czasu rozstrzygnięcia zażalenia.

Ponadto, na podstawie art. 106 § 3 p.p.s.a., uczestnik postępowania wniósł o przeprowadzenie uzupełniających dowodów z dokumentów, a to:

1) decyzji nr [...] Starosty [...] z [...] w sprawie zatwierdzenia projektu zagospodarowania działki lub terenu oraz projektu architektoniczno-budowlanego i udzielania pozwolenia na budowę;

2) strony tytułowej dziennika budowy nr [...] z dnia [...];

dokumenty z pkt 1 i 2 na wykazanie faktu: treści dokumentu oraz braku możliwości wstrzymania wykonania decyzji wskutek jej "wykonania" (uzyskania przez uczestnika ostatecznej decyzji o udzieleniu pozwolenia na budowę dla przedsięwzięcia, którego dotyczy decyzja);

3) decyzji Burmistrza [...] z [...] w przedmiocie zezwolenia uczestnikowi na usunięcie (wycięcie) drzew rosnących na terenie działek nr [...], położonych w Mszczonowie;

4) faktury VAT nr [...] z [...];

5) dokumentacji zdjęciowej przeprowadzonej wycinki drzew;

dokumenty z pkt 3, 4 i 5 na wykazanie faktu: treści dokumentów oraz braku możliwości wstrzymania wykonania decyzji, wskutek jej "wykonania", dokonania wycinki drzew, która była wiązana przez Sąd I instancji z przesłanką "wykonywania prac budowlanych na warunkach ustalonych w decyzji", uzasadniającą według WSA wstrzymanie wykonania decyzji.

W uzasadnieniu zażalenia przedstawiono argumentację świadczącą o zasadności podniesionych zarzutów.

Wyrokiem z 12 maja 2023 r., sygn. akt IV SA/Wa 2145/23, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę Fundacji Z. z siedzibą w L. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Warszawie z dnia 5 sierpnia 2022 r. nr KOA/534/Oś/22 w przedmiocie stwierdzenia niedopuszczalności odwołania.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Zażalenie jest zasadne i zasługuje na uwzględnienie.

Zgodnie z art. 61 § 1 p.p.s.a. wniesienie skargi nie wstrzymuje wykonania aktu lub czynności. Stosownie zaś do art. 61 § 3 p.p.s.a., po przekazaniu sądowi skargi sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części aktu lub czynności, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Dotyczy to także aktów wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach tej samej sprawy.

Natomiast zgodnie z art. 86f ust. 1 u.u.i.ś., do skargi na decyzję o środowiskowych uwarunkowaniach stosuje się przepis art. 61 § 3 p.p.s.a., z tym, że przez trudne do odwrócenia skutki, o których mowa w tym przepisie, rozumie się następstwa wynikające z podjęcia realizacji przedsięwzięcia mogącego znacząco oddziaływać na środowisko, dla którego wydano zaskarżoną decyzję.

W pierwszej kolejności wskazać należy, że art. 86f ust. 1 u.u.i.ś. został dodany przez art. 1 pkt 3 ustawy z 30 marca 2021 r. o zmianie ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz ocenach oddziaływania na środowisko oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. z 2021 r., poz. 784) i wszedł w życie 13 maja 2021 r. W uzasadnieniu projektu ustawy nowelizującej wskazano, że: "rozwiązanie wprowadzane w nowym art. 86f ustawy zapewni możliwość stosowania przez sądy administracyjne środków tymczasowych w stosunku do ostatecznych decyzji środowiskowych. Podział procesu uzyskiwania zezwolenia na inwestycję determinuje konieczność określenia przesłanki szczególnej w stosunku do przesłanek określonych w art. 61 ust. 3 p.p.s.a., która stanowić będzie dla sądów administracyjnych podstawę do wstrzymywania decyzji środowiskowej".

W obecnie obowiązującym stanie prawnym istnieje więc możliwość wstrzymania wykonania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach. Niemniej nie oznacza to, że każdy wniosek o wstrzymanie wykonania takiej decyzji będzie zasługiwał na uwzględnienie, gdyż złożenie wniosku o wstrzymanie wykonania decyzji administracyjnej nie oznacza automatyzmu w blokowaniu realizacji praw i obowiązków z niej wynikających. Sąd administracyjny ocenia jedynie, czy podane przez stronę okoliczności w istocie wskazują na niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków.

Jednocześnie podkreślić należy, że ewentualne, a zatem hipotetyczne podjęcie realizacji przedsięwzięcia musi zostać ocenione przez Sąd, przez pryzmat następstw wynikających z podjęcia realizacji przedsięwzięcia mogącego znacząco oddziaływać na środowisko. Oznacza to, że w ramach oceny wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji ocenia się jakie potencjalne następstwa dla środowiska może wywołać "wykonanie" decyzji środowiskowej, przy czym ocena ta odbywa się przede wszystkim na podstawie wniosku strony.

Instytucja wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji została powołana do tymczasowej ochrony przed negatywnymi i nieodwracalnymi skutkami, jakie mogłaby dla strony wywołać taka decyzja, zanim zostanie zbadana przez sąd administracyjny pod kątem legalności. Odnosi się ona do sytuacji szczególnego i wyjątkowego zagrożenia, która wymaga zastosowania specjalnego rodzaju tymczasowej ochrony strony postępowania. Ciężar dowodu w zakresie wykazania powyższych okoliczności, stanowiących podstawę do wstrzymania wykonania zaskarżanej decyzji, spoczywa na wnioskodawcy i sprowadza się do przedstawienia konkretnych zdarzeń, które mogłyby uprawdopodobnić, że wykonanie zaskarżonego aktu faktycznie spowoduje powstanie niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody lub powstanie trudnych do odwrócenia skutków. Powyższe przesłanki, o których mowa w art. 61 § 3 p.p.s.a., należy wiązać z sytuacją, która może powstać, gdy zaskarżony do sądu akt administracyjny zostanie wykonany, a następnie, na skutek uwzględnienia skargi – wzruszony.

W tych okolicznościach, Naczelny Sąd Administracyjny stwierdza, że Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, ponownie rozpoznając sprawę, niezasadnie postanowił o wstrzymaniu wykonania decyzji Burmistrza Mszczonowa z 22 grudnia 2021 r., znak: G.6220.22.2019.JJ. Nie sposób zgodzić się ze stanowiskiem Sądu I instancji, wedle którego okoliczności powołane przez wnioskodawcę uzasadniają wstrzymanie wykonania ww. decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wskazał, że trudne do odwrócenia skutki powiązano z następstwami wynikającymi z podjęcia realizacji przedsięwzięcia i polegającymi na niespełnieniu kryterium dotrzymania standardów powietrza dla pyłu zawieszonego PM2,5 w lokalizacji przedsięwzięcia oraz zanieczyszczeniu lokalnego środowiska wodnoglebowego poprzez substancje niebezpieczne, nie określił jednak co stanowiło podstawę do przyjęcia powyższych twierdzeń, nie wynika to również z treści skargi i zawartego w niej wniosku o wstrzymanie wykonania decyzji. Należy zgodzić się z wnoszącym zażalenie, że z zaskarżonego postanowienia nie wynika także, na czym owe zagrożenie miałoby polegać.

Rację ma wnoszący zażalenie, iż w odniesieniu do wskazanej w zaskarżonym postanowieniu kwestii zagrożenia lokalnego środowiska wodnoglebowego przez substancje niebezpieczne, Sąd I instancji w żadnym stopniu nie uzasadnił z jakiego powodu uznał, iż w niniejszej sprawie występuje wskazane zagrożenie, które jednocześnie spełnia kryteria przesłanek wstrzymania wykonania decyzji. Okoliczność ta nie została również uprawdopodobniona we wniosku o wstrzymanie wykonania decyzji.

Uzasadniając wstrzymanie wykonania decyzji, Sąd I instancji wskazał także, iż wykonywanie prac budowlanych na warunkach ustalonych w decyzji, które to warunki nie zostały merytorycznie zweryfikowane przez organ odwoławczy oraz Sąd, może doprowadzić do powstania nieodwracalnych szkód w środowisku. W tym miejscu podkreślenia wymaga, że prawdopodobieństwo wadliwości decyzji nie stanowi samoistnej przesłanki uzasadniającej wstrzymanie jej wykonania. Sąd nie może wstrzymać wykonania danego aktu podejrzewając, że decyzja organu jest wadliwa. Kontrola pod względem zgodności z prawem dokonywana jest w wyroku kończącym postępowanie sądowe wywołanym wniesieniem skargi na przedmiotową decyzję. Potencjalna wadliwość decyzji może stanowić element uzasadniający udzielenie ochrony tymczasowej, wyłącznie jeżeli skutkuje wystąpieniem jednej z przesłanek, o których mowa w art. 61 § 3 p.p.s.a., co w niniejszej sprawie nie zostało wykazane.

W konsekwencji przyjąć należało, iż postanowienie WSA jest błędne i podlega uchyleniu.

Niezależnie od powyższego, należy zauważyć, że zawarty w skardze wniosek o wstrzymanie wykonania decyzji Burmistrza Mszczonowa z 22 grudnia 2021 r., znak: G.6220.22.2019.JJ. nie zawierał dostatecznej argumentacji mającej znaczenie z punktu widzenia zaistnienia w sprawie przesłanek określonych w art. 61 § 3 p.p.s.a. w związku z art. 86f ust. 1 u.o.o.ś., lecz skupiał się przede wszystkim na zarzutach dotyczących legalności wskazanej decyzji i wykazaniu braku podstaw prawnych do wydania decyzji w przedmiocie środowiskowych uwarunkowań realizacji przedsięwzięcia – to w konsekwencji uniemożliwiało dokonanie oceny, czy przesłanki określone w ww. przepisach zostały spełnione. Zawarta we wniosku argumentacja powinna być poparta faktami i ewentualnie odnoszącymi się do nich dowodami, które uzasadniają wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu. Nie jest bowiem rolą Sądu domniemywanie, w czym wnioskodawca konkretnie upatruje niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków w przypadku wykonania zaskarżonego aktu (por. postanowienia NSA z dnia: 21 maja 2010 r., sygn. akt II FZ 223/10; 15 lutego 2011 r., sygn. akt II OZ 73/11, 27 listopada 2014 r., sygn. akt I OSK 2988/14).

W tym miejscu podkreślenia wymaga, że w interesie strony leży takie sformułowanie wniosku, by powołane w nim okoliczności wskazywały na zajście przesłanek oraz poparcie twierdzeń w tym zakresie stosownymi dokumentami (por. postanowienie NSA z 6 czerwca 2023 r., sygn. akt I GZ 138/23).

Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego, w niniejszej sprawie przesłanki ochrony tymczasowej nie wystąpiły. Skarżąca Fundacja – pomimo argumentacji zawartej w skardze – nie wykazała na czym konkretnie (realnie) miałoby polegać niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub powstania trudnych do odwrócenia skutków, tj. zaistnienie przesłanek określonych w art. 61 § 3 p.p.s.a. w związku z art. 86f ust. 1 u.o.o.ś., poprzez wykonanie decyzji w przedmiocie ustalającej środowiskowe uwarunkowania dla przedsięwzięcia polegającego na "Budowie instalacji do odzysku/unieszkodliwienia odpadów niebezpiecznych i innych niż niebezpieczne w Mszczonowie [...]". Twierdzenia strony skarżącej sprowadzają się przede wszystkim do kwestionowania prawidłowości wydanej decyzji.

Mając powyższe na uwadze, Naczelny Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji postanowienia, na podstawie art. 188 w zw. z art. 197 § 2 p.p.s.a.