Wyrok WSA w Krakowie, sygn. akt III SA/Kr 697/23
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie
Data orzeczenia: 2023-11-16 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6121 Klasyfikacja gruntów
Hasła tematyczne: Geodezja i kartografia
Skarżony organ: Inne
Treść wyniku: oddalono skargę
Powołane przepisy: article: Art. 7b
journal: Dz.U. 2021 poz 1990
law: Ustawa z dnia 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne - t.j.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Renata Czeluśniak Sędziowie: Sędzia WSA Jakub Makuch Asesor WSA Marta Kisielowska (spr.) po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym w dniu 16 listopada 2023 r. sprawy ze skargi S. M., P. K. na decyzję Małopolskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego z dnia 20 lutego 2023 r. znak IG.II.7513.3.2023.UK w przedmiocie odmowy ustalenia gleboznawczej klasyfikacji gruntu oddala skargę.


UZASADNIENIE

Zaskarżoną decyzją z dnia 20 lutego 2023 r., znak IG-II.7513.3.2023.UK Małopolski Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego utrzymał w mocy decyzję Starosty W. z dnia 28 grudnia 2022 r. orzekającą o odmowie ustalenia gleboznawczej klasyfikacji gruntu na działce nr [...] położonej na terenie miejscowości K., gmina W. stanowiącej współwłasność po 1/2 części P. K. i S. M. (dalej: "skarżący"). Podstawę prawną decyzji stanowił art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tj. Dz. U. z 2022 r., poz. 2000, dalej: "k.p.a."), art. 7b ust. 2 pkt 2 ustawy z dnia 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne (tj. Dz. U. z 2021 r., poz. 1990 ze zm., dalej: "p.g.i.k.").

Zaskarżona decyzja zapadła w następującym stanie faktycznym i prawnym.

Wnioskiem z dnia 22 lipca 2022 r. skarżący zwrócili się do Starosty Powiatowego w W. o wszczęcie postępowania w sprawie klasyfikacji gruntów działki nr [...] położonej w miejscowości K. W ocenie skarżących figurująca w ewidencji klasa RIIIb różni się od stanu faktycznego – w czasie wykonywanych prac polowych ziemia zmienia kolor z brunatnego na żółto-brunatny, a pod warstwą orną występuje zmiana koloru ziemi na popielato-żółty.

Z informacji z Rejestru gruntów z dnia 5 sierpnia 2022 r. wynika, że nieruchomość stanowi współwłasność skarżących, oznaczoną jako RIIIb- grunty orne, o powierzchni 0,2392 ha.

W dniu 17 sierpnia 2022 r. skarżący zostali zawiadomieni o wizji na gruncie wyznaczonej na dzień 31 sierpnia 2022 r. Zawiadomienia zostały odebrane przez skarżących.

Pismem z dnia 17 sierpnia 2022 r. organ zwrócił się do Wydziału Środowiska z prośbą o udzielenie informacji, czy w ostatnich pięciu latach toczyło się w stosunku do nieruchomości postępowanie administracyjne dotyczące wyłączenia gruntów z produkcji rolnej. Organ wystąpił również do Wydziału Budownictwa i Zagospodarowania Przestrzennego o informację, czy w stosunku do nieruchomości toczyło się jakiekolwiek postępowanie administracyjne. Organ zwrócił się do Urzędu Miejskiego w W. z prośbą o informację na jakich terenach, według miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, znajduje się nieruchomość. W odpowiedzi wskazano, że nieruchomość znajduje się na terenach zabudowy mieszkaniowej jednorodzinnej oznaczonych symbolem 13/MN2. Wydział Środowiska Starostwa Powiatowego w W. pismem z dnia 24 sierpnia 2022 r. wskazał, że nie toczy się żadne postępowanie administracyjne dotyczące wyłączenia gruntów z produkcji rolniczej.

Z dokumentów przedłożonych przez Wydział Budownictwa i Zagospodarowania Przestrzennego wynika, że w 2021 r. toczyło się postępowanie w sprawie zmiany decyzji o udzieleniu pozwolenia na budowę, które zakończyło się pozostawieniem wniosku bez rozpoznania.

W dniu 31 sierpnia 2022 r. odbyła się wizja na gruncie, w czasie której wykonano dokumentację fotograficzną, wskazano, że działka porośnięta jest świeżo skoszoną trawą.

Pismem z dnia 16 września 2022 r. skarżący zwrócili się do organu z pytaniem, czy procedury dotyczące klasyfikacji gruntu mogą być wykonywane przez J. Ż., która wykonała wcześniejsze ekspertyzy w sprawie, złożyłaby ona ofertę na kwotę 1600 zł, tak jak M. S. Z odręcznej notatki wynika, że skarżący zaakceptowali ofertę M. S.

W dniu 23 września 2022 r. została zawarta umowa pomiędzy skarżącymi a M. S. na wykonanie dokumentacji w sprawie klasyfikacji gruntów na nieruchomości. W dniu 26 października 2022 r. na nieruchomości miały odbyć się prace klasyfikacyjne.

Postanowieniem z dnia 20 października 2022 r. Starosta W. upoważnił M. S. do przeprowadzenia gleboznawczej klasyfikacji gruntów.

W dniu 26 października 2022 r. odbyły się przy udziale skarżącego prace klasyfikacyjne na gruncie.

W dniu 3 listopada 2022 r. został sporządzony operat techniczny. Na wstępie przedstawiono dane wynikające z poprzednich klasyfikacji gruntów. W operacie wskazano, że w zakresie rodzajów użytków gruntowych klasyfikację pozostawiono bez zmian – występują grunty orne R. Klasyfikator stwierdził, że na przeważającej części działki uległa zmniejszeniu miąższość poziomu próchniczego – w odkrywce nr 1 – inicjalny poziom próchniczy o miąższości ok 10 cm (brak pierwotnego poziomu próchniczego); w odkrywce nr 2 – pozostałość po naturalnym poziomie próchniczym, którego miąższość wynosi około 10 cm, przy krawędzi działki poziom próchniczy wynosi 20-25 cm. Przy określeniu klasy bonitacyjnej czynnik ten, czyli miąższość poziomu próchniczego nie był brany pod uwagę, ponieważ działania antropologiczne nie mogą skutkować zmianą bonitacyjną, chyba że wynikają z działań rekultywacyjnych. Na gruntach ornych wykonano dwie odkrywki, na których podstawie potwierdzono dotychczasowe ustalenia w zakresie rodzaju gleby i klasy bonitacyjnej. Ustalono glebę płową (wyjaśniono, że zmienność typów gleb pomiędzy A i B na terenach występowania utworów eolicznych jest zjawiskiem dość powszechnym i nie wpływa na prawidłowe określenie klasy bonitacyjnej). Dokonano ustalenia konturu klasyfikacyjnego na RIIIb-A-6.

Na podstawie budowy profilu glebowego w odkrywce 1 i 2 ustalono klasę bonitacyjną gruntów ornych – RIIIb. Wyjaśniono, że występuje gleba w typie gleb płowych, gatunek gleby- brak odpowiednika gatunku, najbardziej zbliżony RIIIb-i, z tym, że poziom próchniczy posiada dużo mniejszą miąższość z przyczyn wskazanych powyżej, gleba wykształcona z lessu zwykłego, przewarstwionego na poziomie wymycia lessem ilastym, struktura i skład gleby do głębokości 70 cm są korzystne, warunki wilgotnościowe opisano jako właściwe – od poziomu przemycia występują w profilu wytrącenia Fe, ale ślady oglejenia i to słabego występują dopiero od głębokości 70 cm, odczyn pH w całym profilu kwaśny. Budowa profili glebowych jest w miarę zbliżona do opisu odkrywki archiwalnej nr 724, z tym, że poziom próchniczy posiada dużo mniejszą miąższość. Klasyfikator wskazał, że właściwości gleby są bardzo zbliżone do odkrywki opisanej w operacie archiwalnym z 1979 r., a więc zachowano dotychczasową klasyfikację bonitacyjną RIIIb. Protokół został przyjęty w dniu 21 listopada 2022 r.

Pismem z dnia 9 grudnia 2022 r. wezwano skarżących do złożenia zastrzeżeń do projektu ustalenia klasyfikacji w ciągu 14 dni od otrzymania zawiadomienia. Wskazano również, że w tym terminie skarżący mogą zapoznać się z aktami sprawy, wypowiedzieć się co do zebranych dowodów i materiałów przed wydaniem decyzji.

Pismem z dnia 27 grudnia 2022 r. skarżący wskazali, że nie zgadzają się z opinią, a swoje uwagi przedstawią po okresie Noworocznym.

Decyzją z dnia 28 grudnia 2022 r. Starosta W. orzekł o odmowie ustalenia gleboznawczej klasyfikacji gruntu na działce nr [...] położonej na terenie miejscowości K., gmina W. stanowiącej współwłasność skarżących. Załącznik do decyzji stanowi mapa z klasyfikacji gruntów zawarta w operacie wykonanym przez klasyfikatora M. S. przyjętym do materiałów państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego w dniu 15 listopada 2022 r. pod numerem [...]. W uzasadnieniu organ wskazał, że uwzględniając dotychczasowe operaty klasyfikacji gruntów, a także treść operatu sporządzonego przez M. S. zasadna jest odmowa ustalenia ponownej klasyfikacji gruntów i pozostawienie dotychczasowej klasyfikacji – w postaci konturu klasyfikacyjnego RIIIb, ponieważ nie stwierdzono zmian w profilu glebowym.

W odwołaniu od decyzji skarżący zarzucili naruszenie art. 80 k.p.a. w zw. z art. 107 § 3 i art. 8 k.p.a. poprzez uznanie operatu wykonanego przez klasyfikatora M. S. za w pełni wiarygodny, zgodnie z którym działka gruntu nr [...] ma kontur klasyfikacyjny RIIIb, mimo iż dokument ten zawiera niejasności, pomyłki, braki opisane szczegółowo w treści uzasadnienia odwołania. W oparciu o podniesione zarzuty skarżący wnieśli o uchylenie zaskarżonej decyzji, podjęcie przez organ I instancji wszystkich czynności niezbędnych do wyjaśnienia niezgodności pomiędzy treścią operatu wykonanego przez klasyfikatora M. S. a stwierdzeniami zawartymi w uzasadnieniu odwołania. W uzasadnieniu wskazano, że klasyfikator wykonał odkrywki gleboznawcze niezgodnie z przepisami – na 70 cm, podczas gdy powinny być wykonane na głębokości do 150 cm. Skarżący nie zgodzili się z ustalonym przez klasyfikatora składem mechanicznym, nie opisano bowiem oglejenia gleby. Zdaniem skarżących gleba jest mocno zbita i słabo przepuszczalna oraz mocno ilasta, co potwierdza, że powinna być przeprowadzona inna klasyfikacja gruntu.

Decyzją z dnia 20 lutego 2023 r. Małopolski Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję Starosty W. W uzasadnieniu organ wskazał, że kluczowe w postępowaniu w sprawie zmiany klasyfikacji gruntów jest ustalenie wystąpienia zmiany w profilu glebowym. Organ zwrócił uwagę, że w toku postępowania przeprowadzono wizję na gruncie, z protokołu której wynika, że działka porośnięta jest trawą. Od strony zachodniej działka przylega do działki nr [...] wysypanej kamieniem, stanowiącej obecnie parking, a od strony północnej oraz wschodniej działka przylega do działek zabudowanych budynkami produkcyjno-handlowymi, od strony południowej do działki zabudowanej budynkiem mieszkalnym. W toku postępowania został sporządzony operat techniczny ustalenia gleboznawczej klasyfikacji gruntów, przyjęty do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego pod nr [...]. Klasyfikator zgodnie z treścią § 5 ust. 1 rozporządzenia przeprowadził klasyfikację, która obejmowała analizę niezbędnych materiałów stanowiących państwowy zasób geodezyjny i kartograficzny, przeprowadził czynności klasyfikacyjne w terenie oraz sporządził projekt ustalenia klasyfikacji. Podczas czynności klasyfikacyjnych na działce wykonanie dwie odkrywki glebowe w tym obszarze, na ich podstawie ustalono klasę bonitacyjną RIIIb. Organ podniósł, że zarzuty dotyczące odkrywek nie znajdują potwierdzenia w załączonej dokumentacji zdjęciowej, z której wynika, że odkrywka została wykonana na głębokość około 120 cm, a z opisu odkrywek wynika, że na 70 cm zaczyna się już skała macierzysta. Organ wyjaśnił, że odkrywka glebowa powinna wynosić około 150 cm, a pomocnicza około 100 cm. W razie konieczności klasyfikator może ograniczyć tę głębokość, najczęściej ma to miejsce z powodu skalistego podłoża. W ocenie organu gleboznawcza klasyfikacja gruntu na działce skarżących została przeprowadzono prawidłowo – zgodnie z obowiązującymi przepisami prawa, projekt klasyfikacji zawiera wszystkie elementy, które wymagane są przez rozporządzenie.

W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie skarżący zarzucili naruszenie:

- art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a. polegające na niewyczerpaniu i rozpatrzeniu całego materiału dowodowego i niepodjęciu czynności niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego i załatwienia sprawy, a w szczególności brak wyczerpującego ustosunkowania się do zarzutów stawianych przez skarżących ustaleniom dokonanym przez klasyfikatora, poczynionym w sporządzonym operacie, niezwrócenie się do klasyfikatora celem odniesienia się do zarzutów poprzez sporządzenie opinii uzupełniającej, a także brak zlecenia wykonania ponownego (nowego) operatu przez uprawnionego klasyfikatora celem wyjaśnienia wątpliwości skarżących podniesionych w odwołaniu od decyzji organu I instancji;

- art. 7, art. 75 § 1, art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a. polegające na niedopuszczeniu jako dowodu w sprawie dokumentacji fotograficznej załączonej do odwołania skarżących, co w konsekwencji doprowadziło do niewyczerpującego zebrania materiału dowodowego oraz jego dowolnej oceny przejawiającej się w odmowie wiarygodności temu dowodowi;

- art. 80 w zw. z art. 84 §1 i art. 8 k.p.a. poprzez uznanie za w pełni wiarygodny operat wykonany przez klasyfikatora M. S., zgodnie z którym działka gruntu nr [...] ma kontur klasyfikacyjny RIIIb, mimo że dokument zawiera niejasności, pomyłki, braki, które wymagają sprostowania lub uzupełnienia zgodnie z zasadą prowadzenia postępowania administracyjnego w sposób budzący zaufanie uczestników do władzy publicznej;

- art. 138 § 2 k.p.a. polegające na bezzasadnym utrzymaniu w mocy zaskarżonej decyzji organu I instancji w sytuacji, gdy prawidłowe było jej uchylenie i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania organowi I instancji.

W oparciu o podniesione zarzuty skarżący wnieśli o uwzględnienie skargi i zasądzenie na rzecz skarżących zwrotu kosztów postępowania.

W odpowiedzi na skargę Małopolski Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego wniósł o jej oddalenie i podtrzymał stanowisko przyjęte w zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył co następuje:

Zgodnie z brzmieniem art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U. z 2023 r., poz. 1634, dalej: "p.p.s.a.") sąd administracyjny uwzględnia skargę na decyzję, jeżeli stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy; naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego lub inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy albo stwierdza nieważność zaskarżonej decyzji w całości lub części, jeżeli zachodzą przyczyny określone w art. 156 k.p.a. Zakres kontroli sprawowanej przez sądy wynika z treści art. 134 § 1 p.p.s.a. Zgodnie z tą regulacją, sąd rozpoznając skargę nie jest związany zarzutami, podstawą prawną ani formułowanymi przez strony wnioskami. W świetle przywołanych regulacji, sąd administracyjny dokonując kontroli rozstrzygnięć organów administracji kieruje się wyłącznie kryterium legalności, czyli zgodności z przepisami prawa materialnego i procesowego. Oznacza to, że w ramach takiej kontroli sąd nie może kierować się względami słuszności czy zasadami współżycia społecznego. Kontrola legalności decyzji przeprowadzona zgodnie z ww. granicami wykazała, że zaskarżona decyzja oraz poprzedzająca ją decyzja organu I instancji zostały wydane w prawidłowo ustalonym stanie faktycznym, z prawidłowo zastosowaną normą prawa materialnego, a zatem skarga zasługiwała na oddalenie.

Materialnoprawną podstawę orzekania w sprawie stanowiły przepisy ustawy z dnia 17 maja 1989 roku Prawo geodezyjne i kartograficzne (Dz.U. z 2021 r., poz.1990 ze zm., p.g.i.k.") oraz rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 12 września 2012 roku w sprawie gleboznawczej klasyfikacji gruntów (Dz.U. z 2012 r., poz.1246, dalej: "rozporządzenie").

Zgodnie z art. 7d ust. 1a p.g.i.k. gleboznawczą klasyfikację gruntów prowadzą starostowie. Zgodnie z art. 2 pkt 12 p.g.i.k. gleboznawcza klasyfikacja gruntów jest to podział gleb na klasy bonitacyjne ze względu na ich jakość produkcyjną, ustaloną na podstawie cech genetycznych gleb. Natomiast w art. 20 ust. 3 p.g.i.k. wskazano, że grunty rolne i leśne obejmuje się gleboznawczą klasyfikacją gruntów, przeprowadzaną w sposób jednolity dla całego kraju, na podstawie urzędowej tabeli klas gruntów.

Sposób i tryb przeprowadzania gleboznawczej klasyfikacji gruntów określony został w rozporządzeniu. Zgodnie z § 5 ust. 1 rozporządzenia przeprowadzenie klasyfikacji obejmuje: 1) analizę niezbędnych materiałów stanowiących państwowy zasób geodezyjny i kartograficzny; 2) przeprowadzenie czynności klasyfikacyjnych w terenie; 3) sporządzenie projektu ustalenia klasyfikacji; 4) rozpatrzenie zastrzeżeń do projektu klasyfikacji; 5) wydanie decyzji o ustaleniu klasyfikacji. Jak stanowi ust. 2 czynności, o których mowa w ust. 1 pkt 1-3, przeprowadza osoba upoważniona przez starostę, zwana klasyfikatorem. Przeprowadzenie czynności klasyfikacyjnych w terenie obejmuje natomiast zgodnie z § 7 ust. 1 rozporządzenia: 1) sporządzenie opisu fizjograficznego; 2) ustalenie zasięgu gruntów podlegających klasyfikacji; 3) badanie profili glebowych, w tym określenie uziarnienia w ich poszczególnych poziomach genetycznych oraz szczegółowe określenie na mapie ewidencyjnej miejsca przeprowadzania tych badań; 4) ustalenie rodzaju zbiorowisk roślinnych na łąkach trwałych i pastwiskach trwałych; 5) ustalenie typu siedliskowego lasu, jego drzewostanu, podszycia i runa na gruntach leśnych; 6) ustalenie rodzaju i gęstości zadrzewień i zakrzewień gruntów zadrzewionych i zakrzewionych; 7) zaliczenie gruntów do odpowiedniego typu, rodzaju i gatunku gleby, rodzaju użytku gruntowego oraz klasy bonitacyjnej; 8) ustalenie zasięgu konturów typów gleb oraz klas bonitacyjnych. Po przeprowadzeniu czynności klasyfikacyjnych w terenie klasyfikator opracowuje projekt ustalenia klasyfikacji (§ 8 ust. 1 rozporządzenia). Zgodnie z § 10 zastrzeżenia do projektu ustalenia klasyfikacji mogą być zgłaszane: 1) w okresie jego wyłożenia, o którym mowa w § 9 ust. 1, albo 2) w ciągu 14 dni od dnia otrzymania zawiadomienia, o którym mowa w § 9 ust. 2.

Prawidłowo sporządzony operat techniczny (zawierający w szczególności protokół oraz projekt klasyfikacji gruntów), przyjęty następnie do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego stanowi podstawę do wydania orzeczenia w sprawie klasyfikacji gruntów, a to z kolei pozwala ujawnić ewentualne zmiany w gleboznawczej klasyfikacji gruntów w ewidencji gruntów i budynków (por. wyrok WSA w Krakowie z dnia 21 lutego 2018 r., III SA/Kr 1450/17). Dla rozstrzygnięcia w przedmiocie ustalenia klasyfikacji gleboznawczej gruntu zasadnicze znaczenie ma zatem operat techniczny sporządzony przez klasyfikatora, a także jego ocena dokonana przez organy w toku postępowania.

Podkreślić należy, że w postępowaniu o zmianę klasyfikacji gruntów kluczowe znaczenie ma ustalenie, że wystąpiła zmiana w profilu glebowym. Tymczasem z zasadniczego dowodu przeprowadzonego w sprawie – operatu technicznego wynika, że zmiana uzasadniająca zmianę klasyfikacji gleboznawczej nie zaistniała. Klasyfikator wskazał, że najprawdopodobniej wskutek działań antropogenicznych uległa zmianie miąższość poziomu próchniczego, jednakże działania antropogeniczne – czyli wynikające z działalności człowieka – nie mogą stanowić podstawy zmiany klasyfikacji. Klasyfikator wyjaśnił, że wyniki oceny wykonanych odkrywek odpowiadają wynikom odkrywek z lat 70, co potwierdza, że nie doszło do zmiany uzasadniającej zmianę klasyfikacji gruntów. W wyniku przeprowadzonych odkrywek ustalono glebę płową, klasę bonitacyjną gruntów ornych RIIIb- gleba wykształcona z lessu zwykłego, przewarstwionego w poziomie wymycia lessem ilastym, struktura i układ glebowy do głębokości 70 cm są korzystne, warunki wilgotnościowe korzystne, a ślady słabego oglejenia występują dopiero od głębokości 70 cm, odczyn pH w całym profilu kwaśny. Dokonana przez klasyfikatora ocena odpowiada Urzędowej Tabeli Klas Gruntów stanowiącej załącznik do rozporządzenia.

Dodatkowo wskazać należy, że aby zmiany gleby mogły być postawą zmiany jej klasyfikacji powinny mieć charakter trwały i wpływać na naturalne właściwości gruntu (por. wyrok WSA w Białymstoku z dnia 13 czerwca 2017 r., II SA/Bk 271/17), nie mogą być również wynikiem zaniedbań właściciela (por. wyrok WSA w Warszawie z dnia 15 czerwca 2011 r., IV SA/Wa 688/11). Wskazać natomiast należy, że treść operatu technicznego nie pozwala na przyjęcie, że doszło do jakiejkolwiek zmiany w profilu glebowym w stosunku do stwierdzonej poprzednio. W tym celu klasyfikator zapoznał się ze zgromadzonymi materiałami archiwalnymi, a następnie dokonał oceny – w oparciu o stan stwierdzony na gruncie i porównanie go z materiałem archiwalnym, że przedmiotowe zmiany nie miały miejsca.

Mając na względzie treść operatu technicznego oraz treść materiałów archiwalnych zasadnie przyjęto w zaskarżonych decyzjach, że brak było podstaw do zmiany klasyfikacji gleboznawczej.

W ocenie Sądu w niniejszej sprawie postępowanie przed organem I instancji zostało przeprowadzone zgodnie z przepisami p.g.i.k. i rozporządzenia. Wskazać należy, że upoważniony przez Starostę W. klasyfikator (k. 87 akt administracyjnych) wykonał wymagane przepisami rozporządzenia czynności – przeprowadził analizę niezbędnych materiałów stanowiących państwowy zasób geodezyjny i kartograficzny; przeprowadził czynności klasyfikacyjne w terenie, sporządził projekt ustalenia klasyfikacji,

Z przedłożonego przez klasyfikatora operatu technicznego wynika, że przeprowadził on szczegółową analizę dokumentów archiwalnych (k. 95), dokonał czynności klasyfikacyjnych w terenie (k. 93, 90), wskazał, że zachowano dotychczasową klasę bonitacyjną gruntów. Po przedstawieniu przez klasyfikatora operatu technicznego został on przyjęty przez Starostę W., a skarżący zostali wezwani do przedstawienia w terminie 14 dni ewentualnych uwag do projektu. Odebrali zawiadomienia w dniu 13 grudnia 2022 r. (k. 100 i 101 akt administracyjnych), a w pismach z dnia 27 grudnia 2022 r. wskazali, że nie zgadzają się z opinią biegłego, ale z uwagi na okres świąteczno-noworoczny wniosą uwagi w terminie 14 dni. Równocześnie należy zwrócić uwagę, że skarżący nie wnieśli o przedłużenie tego terminu. W rezultacie, w braku zgłoszenia uwag przez skarżących organ I instancji w dniu 28 grudnia 2022 r. Starosta W. wydał decyzję odmawiającą ustalenia gleboznawczej klasyfikacji gruntu. Równocześnie, w braku zgłoszenia w wyznaczonym terminie uwag przez skarżących, organ nie miał podstaw do zwrócenia się do klasyfikatora o wyjaśnienie zgłaszanych na późniejszym etapie postępowania (w odwołaniu i skardze) zarzutów dotyczących wadliwości operatu.

Zdaniem Sądu organ II instancji odniósł się do podniesionych w odwołaniu zarzutów. W tym w szczególności do zarzutu głębokości odkrywek oraz polemiki skarżących z treścią przedłożonego operatu.

Sąd podziela prezentowany w orzecznictwie pogląd, że co prawda organ prowadzący postępowanie dowodowe nie może wkraczać w merytoryczną treść opinii biegłego, ponieważ nie dysponuje niezbędnymi do tego wiadomościami specjalnymi, to powinien jednak dokonać oceny tego dowodu pod względem formalnym, m.in. zbadać, czy dowód ten zawiera wymagane przepisami prawa elementy, czy biegły dostatecznie wyczerpująco odpowiedział na zadane mu pytania, czy zawarta w opinii konkluzja została wystarczająco uzasadniona, czy wywód biegłego nie zawiera niejasności czy pomyłek. Opinia biegłego nie wiąże organu administracji, który jest obowiązany poddać ją swej ocenie jak każdy dowód, gdyż to organ - nie zaś biegły - rozstrzyga sprawę (por. wyrok WSA w Poznaniu z dnia 6 września 2018 r., II SA/Po 259/18). Należy wskazać, że organy zweryfikowały opinię przedstawioną przez klasyfikatora pod względem formalnym, organy doszły do przekonania, że opinia zawiera wymagane prawem elementy, a konkluzja opinii jest jasna i przekonywująca. Zwrócić należy uwagę, że organy nie dysponują wiadomościami specjalnymi z tego względu w sprawach o zmianę klasyfikacji gleboznawczej konieczne jest powołanie klasyfikatora, który taką wiedzą dysponuje. Skarżący nie zgadzają się z opinią biegłego i kwestionują zawarte w niej ustalenia merytoryczne, jednakże zdaniem Sądu organy nie mają możliwości przyjęcia odmiennych ustaleń od tych zawartych w opinii biegłego na podstawie twierdzeń skarżących.

Sąd nie uznał za zasadne zarzutów dotyczących naruszenia przez organy przepisów postępowania - art. 7, art. 77 i art. 80 k.p.a. Należy wskazać, że uchybienie przez organy normom zawartym w przepisach art. 7 i art. 77 § 1 k.p.a., ma miejsce jedynie wówczas, gdy wbrew obowiązkowi należytego wyjaśnienia sprawy nie ustalają one faktów czy zdarzeń, które mają znaczenie dla załatwienia sprawy, czyli mają znaczenie dla zastosowania określonej normy prawa materialnego, przyznającej stronie konkretne uprawnienie lub przewidującej jej obowiązek publicznoprawny (tak: wyrok NSA z 27.04.2020, II OSK 445/19). O dowolności oceny można byłoby mówić wyłącznie w przypadku uzyskania wniosków niewynikających w sposób logiczny ze zgromadzonego materiału dowodowego lub pominięciu określonych dokumentów lub dowodów jako niezdatnych do poparcia przyjętej z góry tezy (tak wyrok NSA 16 lipca 2020 r., II OSK 837/20). Tymczasem jak wskazano powyżej, organy I i II instancji oparły rozstrzygnięcie na operacie technicznym stanowiącym kluczowy dowód w sprawach o zmianę klasyfikacji gleboznawczej gruntu, dokonały jego oceny i wydały zaskarżone decyzje z uwzględnieniem całokształtu materiału zebranego w sprawie. Wskazać należy, że podnoszone przez skarżących zarzuty stanowią polemikę z merytoryczną częścią operatu technicznego. Skarżący nie wskazują wadliwości formalnych operatu – poza kwestią głębokości odkrywek, do której odniósł się organ w zaskarżonej decyzji, lecz polemizują z ustaleniami poczynionymi przez biegłego – w tym w szczególności przyjętymi założeniami oraz ustaloną klasyfikacją. Tymczasem, podkreślić należy, że organ nie może wkraczać w merytoryczną zasadność opinii biegłego klasyfikatora, ponieważ nie dysponuje wiadomościami specjalnymi. Organ nie może również orzec w sposób niezgodny z opinią biegłego i ustalić samodzielnie klasy gruntu. Sąd podziela również stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji, że to biegły (a nie skarżący) dokonuje odkrywek i badania profili glebowych w odkrywkach zgodnie z posiadanymi wiadomościami specjalnymi. Dodatkowo wskazać należy, że skoro operat techniczny został sporządzony zgodnie z przepisami, a zawarte w nim wnioski nie budziły wątpliwości, brak było podstaw do wzywania biegłego o uzupełnienie opinii, a także brak było podstaw do powołania kolejnego klasyfikatora.

Zdaniem Sądu w niniejszym postępowaniu organy prawidłowo przeprowadziły wszystkie etapy postępowania w przedmiocie klasyfikacji gruntów, oceniły opinię biegłego klasyfikatora i prawidłowo ustaliły, że w sprawie zostały spełnione przesłanki zmiany klasyfikacji gleboznawczej działki, zatem skarga zasługiwała na oddalenie.

Sprawa została rozpoznana na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym zgodnie z art. 119 pkt 2 p.p.s.a.

Mając na względzie powyższe, Sąd na podstawie art. 151 p.p.s.a. skargę oddalił.