Wyrok WSA w Krakowie, sygn. akt III SA/Kr 1735/23
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie
Data orzeczenia: 2024-04-25 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6120 Ewidencja gruntów i budynków
Hasła tematyczne: Geodezja i kartografia
Skarżony organ: Inne
Treść wyniku: oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 24
journal: Dz.U. 2023 poz 1752
law: Ustawa z dnia 17 maja 1989 r. - Prawo geodezyjne i kartograficzne (t. j.)

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Tadeusz Kiełkowski Sędziowie: WSA Janusz Kasprzycki Asesor WSA Marta Kisielowska (spr.) Protokolant: specjalista Anna Chwalibóg po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 18 kwietnia 2024 r. sprawy ze skargi Skarbu Państwa - Państwowego Gospodarstwa Wodnego Wody Polskie Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej w Krakowie na decyzję Małopolskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego z dnia 28 września 2023 r. nr IG-II.7221.127.2023.KG w przedmiocie aktualizacji danych zawartych w operacie ewidencyjnym skargę oddala.


UZASADNIENIE

Zaskarżoną decyzją z dnia 28 września 2023 r. Małopolski Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego utrzymał w mocy decyzję Starosty Nowotarskiego o aktualizacji danych zawartych w operacie ewidencyjnym obrębu K. Podstawę prawną decyzji stanowił art. 138 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tj. Dz. U. z 2023 r., poz. 775, dalej: "k.p.a.") oraz art. 7b ust. 2 pkt 2 ustawy z dnia 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne (tj. Dz. U. z 2023 r., poz. 1752, dalej: "p.g.i.k.").

Zaskarżona decyzja zapadła w następującym stanie faktycznym i prawnym.

Pismem z dnia 10 lutego 2016 r. J. B. (dalej: uczestnik") złożył zarzut do projektu opisowo-kartograficznego obrębu K. do działki ewidencyjnej nr [...], gdzie przebieg zachodniej granicy został stwierdzony niezgodnie ze stanem rzeczywistym, granica działki została przesunięta o osiem metrów, co narusza interes uczestnika. Potwierdza tę okoliczność wybudowany przez uczestnika mostek. Pismem z dnia 13 marca 2017 r. uczestnik został zawiadomiony, ze sprawa dotycząca aktualizacji danych zawartych w zmodernizowanej ewidencji gruntów i budynków obrębu K., jednostki ewidencyjnej K. w zakresie działki ewidencyjnej nr [...] nie może zostać zakończona w terminie.

Z dołączonego do akt operatu modernizacji obrębu K. ([...]) wynika, że ustalenia granic dokonano z uwzględnieniem stanu spokojnego użytkowania nieruchomości, wskazań właścicieli dotyczących punktów załamania granic, widocznych na zdjęciach szczegółów i grup dokładnościowych np. trwałych ogrodzeń. W ramach ustalenia linii brzegu wskazano, że projekt rozgraniczenia gruntów pokrytych wodami płynącymi wykonano przy udziale i opinii inspektorów terenowych, na podstawie danych pozyskanych z ortofotomapy, uzupełnionych o dane pozyskane z mapy zasadniczej, BDOT, GESUT, dane z operatów jednostkowych. Wykonano szkice z projektowaną linią brzegu wraz z projektowaną linią podziałową. Wykreślono nowe numery nowych projektowanych działek, sporządzono wykaz współrzędnych projektowanych punktów granicznych wraz z atrybutami. Dokumentację dołączono na płycie CD. Z dołączonego do akt protokołu ustalenia przebiegu działek ewidencyjnych wynika, że w odniesieniu do granicy pomiędzy działką [...] a [...] przedstawiciel Wód Polskich wskazał, że akceptuje granicę w kształcę dotychczasowym, wynikającym z ewidencji gruntów i budynków. Zaznaczyć należy, że dokumentacja operatu modernizacji dotyczyła wyłącznie obrębu K.

Decyzją z dnia 19 lutego 2019 r. Starosta Nowotarski orzekł o odmowie aktualizacji danych zawartych w zmodernizowanym operacie ewidencyjnym obrębu K., jednostka ewidencyjna K. wpisanym do ewidencji materiałów państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego Starostwa Powiatowego w Nowym Targu w dniu 26 listopada 2015 r. pod numerem [...] w zakresie przebiegu granicy działki ewid. nr [...] na odcinku z działką ewid. nr [...].

W odwołaniu od decyzji uczestnik nie zgodził się z przyjętym rozstrzygnięciem i wskazał, że doszło do przesunięcia koryta rzeki w głąb działki [...].

Decyzją z dnia 17 maja 2019 r. Małopolski Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego orzekł o uchyleniu decyzji Starosty Nowotarskiego i przekazał sprawę organowi pierwszej instancji do ponownego rozpoznania. MWINGiK zwrócił uwagę, że zaistniała istotna rozbieżność w wyniku odnowienia operatu T., w przedmiocie styku obrębu T. oraz K. Wyniki prac zostały ujawnione w mapie ewidencji obrębu T., nie zostały ujawnione w mapie ewidencji K. W ocenie organu rozbieżność ta ma również wpływ na ujawnioną na mapie ewidencyjnej sprzed modernizacji granicę działki nr [...] z działką [...]. Z akt sprawy nie wynika wprost, czy działka graniczy z gruntem pod wodami powierzchniowymi płynącymi – Wp, czy innym użytkiem gruntowym. Dalej organ wskazał, że granicę działki ewidencyjnej nr [...] z działką ewid. nr [...] geodeta uprawniony ustalił na podstawie ostatniego stanu spokojnego posiadania na gruncie pomiędzy punktami [...], [...], [...], [...], [...], [...]. W rezultacie, granica działki przebiega na pewnym odcinku w odległości mniejszej niż 1,5 m od naroża budynku położonego na działce [...]. Z kolei, z treści mapy zasadniczej wynika, że ustalona granica przebiega powyżej górnej granicy skarp położonych przy potoku. Wykonawca modernizacji, mimo pisemnych próśb Starosty, nie wyjaśnił w sposób wyczerpujący, co stanowi granicę między punktami granicznymi realizującą stan spokojnego posiadania. Kwestia ta wymaga ostatecznego wyjaśnienia, uwzględniającego zasady identyfikacji linii brzegu wynikającej z prawa wodnego. W ocenie organu wykonawca operatu nie dowiódł w wystarczający sposób prawidłowości zastosowanej przy modernizacji technologii pomiarowej. Wątpliwości organu odwoławczego budzi zatem prawidłowość wskazanej granicy. Zdaniem organu notatka przedstawiciela Wód Polskich w protokole wstrzymała możliwość ustalenia granicy według stanu spokojnego posiadania. W ocenie MWINGiK zaskarżona decyzja została wydana przedwcześnie, z pomięciem analizy dokumentacji geodezyjnej oraz bez jej oceny jako podstawy dokonania zmian w ewidencji. Organ powinien rozważyć, czy nie zachodzi konieczność ponownego dokonania, tym razem na gruncie, przebiegu granicy i sporządzenia stosownej dokumentacji realizującej przepis § 85 ust. 2 rozporządzenia. Przy ponownym rozpoznaniu sprawy organ powinien wyjaśnić: kwestie dotyczące faktycznego sposobu ustalenia przebiegu przedmiotowej granicy w operacie technicznym [...]; wykazać w bazie danych BDOT500 (mapie zasadniczej) skarpy pochodzące z digitalizacji lub wektoryzacji map, a nie pomiarów fotogramentrycznych lub z pomiarów sytuacyjnych w związku z faktem, że obiekty te miały istotne znaczenie przy pomiarze i ustalaniu przedmiotowej granicy; dopuszczenia zastosowania pomiarów kartometrycznych na ortofotomapie do pozyskania współrzędnych punktów granicznych, jeżeli te punkty należą do granic działki zabudowanej, na której budynek usytuowany jest w odległości mniejszej niż 1,5 m od granicy, a sytuację na gruncie dodatkowo przesłaniają konary drzew lub inne szczegóły sytuacyjne; kręgu stron postępowania; a ponadto organ powinien odnieść się do zarzutów podniesionych w odwołaniu.

W operacie technicznym "Aktualizacja operatu ewidencji gruntów w związku z ustaleniem przebiegu granic dz. ewid. nr [...]" ([...]) wskazano, że spisano protokół graniczny na gruncie w obecności zawiadomionych stron, w toku opracowywania dokumentacji uznano, że zasadnym będzie opracowanie ostatecznej mapy zgodnie z § 46 rozporządzenia. Przebieg granic działek ewidencyjnych między ciekiem wodnym a gruntami przyległymi wskazano zgodnie z danymi ustalonymi na podstawie wyników geodezyjnych pomiarów sytuacyjnych. Identyfikację przebiegu granicy dokonano zgodnie z przepisami art. 220 Prawa wodnego. Granice ustalono wzdłuż górnej krawędzi skarpy stanowiącej linię brzegową. W dalszej części operatu wskazano, że ustalono granice działki [...] (działka zmieniła swoją konfigurację, powierzchnię, bez zmiany oznaczenia) oraz granice działki [...], która zmieniła swoją konfigurację, bez zmiany powierzchni i oznaczenia. Z treści protokołu ustalenia przebiegu granic działek ewidencyjnych wynika, że nie brał w nich udziału przedstawiciel Wód Polskich, ani Skarbu Państwa. Granicę wyznaczono na podstawie ostatniego stanu spokojnego posiadania.

Decyzją z dnia 9 lutego 2022 r. Starosta Nowotarski orzekł o aktualizacji informacji zawartych w ewidencji gruntów i budynków obrębu K. jednostka ewidencyjna K. w zakresie działki ewidencyjnej nr [...] w następujący sposób:

- zmiana przebiegu granicy działki ewid. nr [...] z obrębu K. na odcinku z działką ewid. nr [...] z obrębu T.;

- zmiana powierzchni działki ewid. nr [...] w obrębie K. z dotychczasowej równej 0,1347 ha na nową równą 0,1418 ha;

- zmiana oznaczenia działki ewid. nr [...] na nową działkę ewid. [...] o pow. 0,0038 ha oraz na nową działkę ewidencyjna nr [...] o pow. 0,0533 ha.

W uzasadnieniu organ wskazał, że z uwagi na wadliwą dokumentację operatu modernizacyjnego dotyczącą przedmiotowych granic konieczne było zlecenie wykonania dodatkowych prac. Wyniki prac zostały przyjęte do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego w dniu 22 października 2021 r. za numerem [...]. Po przeanalizowaniu sytuacji terenowej geodeta uznał za stosowne, aby przebieg granicy działki ewid. [...] na odcinku z działką nr [...] został wykazany w trybie § 46 rozporządzenia tj. na podstawie wyników geodezyjnych pomiarów sytuacyjnych pomiędzy punktami [...]- [...] – [...] – [...] – [...] – [...]- [...]- [...] – [...] – [...]. Jednocześnie opracowanie objęło wydzielenie nowych działek ewidencyjnych nr [...] od strony północnej oraz działki ewid. [...] od strony południowej. Z uwagi na specyficzny kształt działki nr [...] - działka bardzo wąska - na rozpatrywanym odcinku granicy ewid. [...] nie została wykazana działka ewid. [...], natomiast działka ewid. [...] bezpośrednio graniczy z działką nr [...] obrębu T. (w zarządzie Wód Polskich). Przebieg granicy działki ewid. [...] z działką [...] został wykazany w trybie § 31 rozporządzenia, tj. w wyniku pomiarów geodezyjnych poprzedzonych ustaniem przebiegu granicy. Przebieg granicy ustalono na podstawie ostatniego stanu spokojnego posiadania na gruncie pomiędzy punktami [...] – [...] – [...], zgodnie z protokołem granicznym i szkicem granicznym. Przebieg granicy działki ewid. [...] na odcinku z nowo wydzieloną działką ewid. nr [...] został wykazany w trybie § 46 rozporządzenia, tj. na podstawie wyników geodezyjnych pomiarów sytuacyjnych pomiędzy punktami [...] – [...].

W odwołaniu od decyzji Państwowe Gospodarstwo Wodne Wody Polskie zarzuciło, że Starosta Nowotarski orzekł o zmianie oznaczenia działki ewidencyjnej nr [...] stanowiącej B., tzw. działki "rzecznej", na nową działkę ewid. nr [...] o pow. 0,0038 ha oraz na nową działkę ewid. nr [...] o pow. 0,0533 ha i tym samym na odcinku (około 70 m) graniczącym z działką nr [...], zlikwidował ciągłość przebiegu potoku w obrębie K. Zwiększenie powierzchni działki nr [...] nastąpiło kosztem trenu działek "rzecznych" oznaczonych w ewidencji gruntów nr [...], obręb K. i nr [...], obręb T. i posiadających użytek "Wp", a więc gruntu wyłączonego z obrotu cywilnoprawnego na mocy art. 216 ust. 2 ustawy Prawo wodne. W odwołaniu podniesiono, że zmiana granic gruntów pokrytych wodami od gruntów przyległych może nastąpić wyłącznie w drodze decyzji ustalającej linię brzegu na podstawie art. 220 ustawy Prawo wodne oraz że grunty, z których ustąpiła woda płynąca nadal stanowią własność dotychczasowego właściciela wody, tj. Skarbu Państwa, a starorzecza są dodatkowo wyłączone z obroty cywilnoprawnego (zgodnie z art. 225 ust. 1 i 3 ustawy Prawo wodne). Zgodnie z decyzją Małopolskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego znak: IG-II.7221.74.2019.KB z dnia 17 maja 2019 r. organ I instancji był zobowiązany w pierwszej kolejności do ustalenia, czy działka ewidencyjna [...] na kwestionowanym odcinku graniczy z gruntem pod wodami powierzchniowymi płynącymi ("Wp"), czy też z innym użytkiem gruntowym. Powyższego zalecenia Starosta nie wykonał i tym samym naruszył szereg przepisów a w szczególności art. 216 ust. 1 i 2, art. 220, art. 225 ust. 1 i 3 ustawy Prawo wodne oraz § 7 ust. 1 i ust. 4 rozporządzenia. W niniejszej sprawie organ I instancji nie wziął pod uwagę całokształtu ustawy Prawo wodne, skoncentrował się jedynie na przepisach geodezyjnych oraz naruszył przepisy art. 7, art. 77, art. 80, art. 107 k.p.a.

Decyzją z dnia 5 maja 2022 r. Małopolski Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego uchylił decyzję Starosty Nowotarskiego w całości i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi pierwszej instancji. W uzasadnieniu wskazał, że nie wyjaśniono kwestii wykazania przebiegu granic działki stanowiącej ciek wodny w obrębie T. na styku z obrębem K. W ocenie Małopolskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego należy wyjaśnić w szczególności: na jakiej podstawie wykazano przebieg granicy działki nr [...] obejmującej ciek wodny w obrębie T., czy działka [...] nie obejmuje całej szerokości tego cieku oraz czy podczas modernizacji został zasadnie wykazany przebieg wąskiej działki ewidencyjnej nr [...] wzdłuż działki nr [...] w z obrębu T. Organ II wskazał ponadto, że w wyniku wykazanego w operacie [...] przebiegu granic działki nr [...] i jej zmian uwidocznionych na mapie uzupełniającej, doszło do zmian własnościowych. Organ podniósł, że wyznaczenie linii brzegu nie powinno naruszać prawa własności. Zdaniem organu w celu wykazania rzeczywistego stanu prawnego w operacie ewidencji gruntów – konieczne jest ustalenie linii brzegowej. Przez wydanie decyzji o ustaleniu linii brzegu możliwe będzie precyzyjne wyznaczenie zasięgu prawa własności, z jednoznacznym potwierdzeniem praw właścicielskich wynikających z mocy prawa. Tymczasem, w niniejszej sprawie z przedłożonej dokumentacji wynika, że grunt osoby fizycznej wchłonął grunt będący we władaniu Wód Polskich. W ocenie Małopolskiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego decyzja została wydana przedwcześnie, przed ustaleniem wszelkich okoliczności faktycznych i prawnych w sprawie.

W operacie technicznym "Aktualizacja operatu EGiB dz. ewid. [...] (T.) dz. ewid. [...] (K.)" ([...]) wpisanym do ewidencji materiałów zasobu w dniu 20 października 2022 r. wskazano, że zleceniu podlegało ustalenie granicy pomiędzy działką ewid. [...] obrębu T. a działką ewid. [...] obrębu K. Przedstawiciel Wód Polskich odmówił udziału w czynnościach wyznaczenia granic. Przebieg granic między ciekiem wodnym a gruntami przyległymi wykazano zgodnie z danymi ustalonymi na podstawie wyników geodezyjnych pomiarów sytuacyjnych. Identyfikację przebiegu granic dokonano zgodnie z przepisami art. 220 Prawa wodnego, a granice wykazano wzdłuż górnej krawędzi skarpy stanowiącej linię brzegową. Granica działki [...] z działką [...] w obrębie K. została wykazana zgodnie z istniejącą dokumentacją tj. operatem technicznym [...] od punktu istniejącego [...] przez punkty wzdłuż górnej krawędzi skarpy [...]- [...] – [...]- [...] – [...]- [...] – [...]- [...]- [...] – [...] do punktu istniejącego [...]. Granica działki [...] z działkami [...], [...], [...], [...] w obrębie T. została wykazana wzdłuż górnej krawędzi skarpy od punktu istniejącego [...] przez punkty wzdłuż górnej krawędzi skarpy 1p-2p-3p-4p-5p-5pp-6p-7p-8p-9p-10p-11p-12p-13p do punktu istniejącego [...].

Granica pomiędzy obrębami T. i K. została wykazana na podstawie istniejącej dokumentacji tj. operatu technicznego [...] środkiem cieku. Działki zmieniają swoją konfigurację, bez zmian powierzchni, ani oznaczeń.

Z dołączonych do akt wypisów z rejestru gruntów wynika, że działka [...] obejmuje tereny mieszkaniowe, drogi, pastwiska trwałe, grunty pod wodami powierzchniowymi płynącymi, a działka [...] obejmuje grunty pod wodami powierzchniowymi płynącymi.

Decyzją z dnia 14 lipca 2023 r. Starosta Nowotarski orzekł o aktualizacji informacji zawartych w ewidencji gruntów i budynków obrębu K. jednostka ewidencyjna K. w oparciu o dokumentację geodezyjno-kartograficzną z dnia 22 października 2021 r. przyjętą do zasobu za nr [...] oraz dokumentację geodezyjno-kartograficzną z dnia 20 października 2022 r. przyjętą do zasobu za nr [...], w następujący sposób:

- granica działki ewid. nr [...] z obrębu K. przebiega od punktu [...] przez punkty nr [...], nr [...], nr [...], nr [...], nr [...], nr [...], nr [...], nr [...], nr [....] do punktu nr [...];

- granica działki ewid. nr [...] z obrębu T. na odcinku z działką [...] z obrębu T. przebiega od punktu nr [...] do punktu [...];

- granica działki ewid. nr [...] z obrębu T. na odcinku z działką [...] z obrębu T. przebiega od punktu nr [...] przez punkty nr [...], nr [...], nr [...], nr [...] do punktu nr [...];

- granica działki ewid. nr [...] obrębu T. na odcinku z działką [...] z obrębu T. przebiega od punktu nr [...] przez punkty nr [...], nr [...], do punktu nr [...];

- granica działki ewid. nr [...] obrębu T. na odcinku z działką [...] z obrębu T. przebiega od punktu [...] przez punkty nr [...], nr [...], nr [...], nr [...], nr [...] do punktu [...];

- część granicy działki ewid. nr [...] z obrębu T. na odcinku z działką [...] z obrębu K. przebiega od punktu nr [...], przez punkty nr [...], nr [...], nr [...], nr [...], nr [...], nr [...], nr [...], nr [...], nr [...], nr [...], do punktu nr [...],

- zmiana powierzchni działki ewid. nr [...] z obrębu K. z dotychczasowej równej 0,1347 ha na nowa równą 0,1418 ha.

W odwołaniu od decyzji Państwowe Gospodarstwo Wodne Wody Polskie Regionalny Zarząd Gospodarki Wodnej w Krakowie wskazało, że zgodnie z § 7 ust. 1 i ust. 4 rozporządzenia działkę ewidencyjną stanowi ciągły obszar gruntu położony w granicach jednego obrębu ewidencyjnego, jednorodny pod względem prawnym, wydzielony z otoczenia za pomocy granic działek ewidencyjnych, a grunt zajęty przez ciek naturalny stanowi odrębną działkę ewidencyjną, niezależnie od tego, czy wody w tym cieku płyną korytem naturalnym, czy korytem uregulowanym odkrytym lub zakrytym. W ocenie Wód Polskich w wyniku aktualizacji danych dokonanych przez Starostę Nowotarskiego doszło do likwidacji ciągłości przebiegu potoku w obrębie dotychczasowej działki [...]. Granica określona od punktu [...] do punktu [...] jest granicą fikcyjną, która nigdy wcześniej nie istniała na mapach ewidencyjnych, ani w rzeczywistości. Odcinek opisany punktami [...] do [...] jest faktycznie odcinkiem obrazującym przesunięcie się granicy działki ewidencyjnej nr [...] na grunty działki ewidencyjnej nr [...] stanowiącej własność Skarbu Państwa będącej w gospodarowaniu Wód Polskich. Konsekwencją tych działań jest zmiana powierzchni działki [....], która uległa powiększeniu kosztem działek "rzecznych". Tymczasem, w ocenie skarżącego zmiana granic gruntów pokrytych ciekiem wodnym do gruntów przyległych może nastąpić wyłącznie na podstawie decyzji o ustaleniu linii brzegu.

Decyzją z dnia 28 września 2023 r. Małopolski Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję Starosty Nowotarskiego. W ocenie organu istota postępowania sprowadza się do udzielenia odpowiedzi na pytanie, czy dozwolone było zastosowanie § 33a rozporządzenia dla przedstawienia granic działek ewidencyjnych [...] i [...] będących potokiem, a działkami sąsiednimi nr [...] z obrębu K. i nr [...], [...], [...] i [...] z obrębu T. Na wstępie organ podkreślił, że nie ma przeszkód, aby skarżący wystąpił do organu właściwego z wnioskiem o ustalenie linii brzegowej na podstawie art. 220 ustawy Prawo wodne. Organ wskazał, że aktualizacja danych operatu ewidencji gruntu została przeprowadzona zgodnie ze stanem faktycznym na podstawie operatu technicznego przyjętego do zasobu za numerem [...] oraz operatu przyjętego do zasobu za numerem [...] celem jednoznacznego określenia granicy dla obrębu T. i K. Organ podniósł, że wykonawca pierwszego operatu nie wyjaśnił "likwidacji" działki ewidencyjnej nr [...] z obrębu K. na odcinku graniczącym z działką [...], został zatem sporządzony kolejny operat. W dniu 14 października 2022 r. został spisany protokół ustalenia przebiegu granic. W sprawozdaniu technicznym wskazano, że na podstawie dokumentacji archiwalnej ustalono, że granica pomiędzy obrębem K. a obrębem T. przebiega środkiem cieku. Wykonawca ustalił przebieg linii brzegowej wzdłuż górnych krawędzi skarp, czyli krawędzi brzegu, a zatem zgodnie z art. 220 ustawy Prawo wodne.

W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie skarżący zarzucił naruszenie:

- art. 138 §1 pkt 1 k.p.a. poprzez utrzymanie w mocy wadliwej decyzji, na skutek dokonanej błędnej wykładni przepisów ustawy Prawo wodne (wymienionych w pkt II pisma) oraz rozporządzenia (wymienionych w pkt III i IV pisma), podczas gdy prawidłowa wykładnia wskazanych przepisów prowadzić winna do uchylenia decyzji organu I instancji w całości;

- poprzez wydanie zaskarżonej decyzji przez organ I instancji oraz utrzymanie jej w mocy przez organ II instancji, w wyniku czego doszło do zwiększenia powierzchni działki nr [...] kosztem gruntu pokrytego śródlądowymi powierzchniowymi wodami płynącymi, oznaczonych w ewidencji gruntów nr [...] obręb K. i nr [...] obręb T., posiadających użytek "Wp", a więc grunt wyłączony z obrotu cywilnoprawnego na mocy art. 216 ust. 2 ustawy Prawo wodne, ponadto skutkującą zmianą granic gruntów pokrytych wodami od gruntów przyległych, z całkowitym pominięciem jedynej dopuszczalnej przez ustawodawcę formy prawnej, tj. z pominięciem wydania decyzji ustalającej linię brzegu ( art. 220 ustawy Prawo wodne) oraz z pominięciem faktu, że grunty z których ustąpiła woda płynąca grunty, nadal stanowią własność dotychczasowego właściciela wody, tj. Skarbu Państwa, a grunty będące starorzeczami są wyłączone z obrotu cywilnoprawnego (art. 225 ust. 1 i 3 ustawy Prawo wodne);

- § 7 ust. 1 i ust. 4 rozporządzenia poprzez jego niezastosowanie, co skutkowało tym, że decyzją organu zmniejszono powierzchnię gruntów posiadających użytek "Wp" (nr [...], obręb K. i nr [...], obręb T.) czym zlikwidowano ciągłość przebiegu potoku w obrębie K., podczas gdy właściwe zastosowanie przepisu powinno skutkować tym, iż działka ewidencyjna nr [...] nie powinna ulec zmianie w postępowaniu prowadzonym w zakresie aktualizacji ewidencji gruntów i budynków i winna mieć przebieg oraz powierzchnie w wg. dotychczasowych granic;

- § 33a rozporządzenia poprzez jego niewłaściwe zastosowanie, polegające na zmianie przebiegu granic działek ewidencyjnych między gruntami tworzącymi dna i brzegi cieków naturalnych, a konsekwencji powierzchni gruntu pokrytego wodami płynącymi, w postępowaniu dotyczącym aktualizacji ewidencji gruntów i budynków, z całkowitym pominięciem zasad dotyczących ustalenia linii brzegu dla tych cieków naturalnych i na podstawie wyników geodezyjnych pomiarów sytuacyjnych wykonanych niezgodnie z zasadami określonymi w przepisach art. 220 ust. 1-4 ustawy Prawo wodne, co stanowi naruszenie dyspozycji normy § 33a rozporządzenia;

- art. 7. 77, 80 k.p.a. poprzez dokonanie przez organy I oraz II instancji wadliwych ustaleń faktycznych, z pominięciem dokonania prawidłowej i wszechstronnej oceny całokształtu dokumentacji zgromadzonej w sprawie, skutkującymi i niewłaściwą ich oceną a w konsekwencji błędnym zastosowaniem przepisów prawa, w szczególności całkowitym pominięciu zastosowania przywołanych w skardze przepisów ustawy Prawo wodne.

W oparciu o podniesione zarzuty skarżący wniósł o stwierdzenie nieważności zaskarżonej decyzji w całości oraz poprzedzającej jej decyzji organu I instancji, ewentualnie, uchylenie zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu pierwszej instancji, zasądzenie kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego wedle norm przepisanych oraz opłaty skarbowej 17 zł od pełnomocnictwa.

W odpowiedzi na skargę Małopolski Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i kartograficznego wniósł o jej oddalenie i podtrzymał stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył co następuje:

Zgodnie z brzmieniem art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U. z 2023 r., poz. 1634, dalej: "p.p.s.a.") sąd administracyjny uwzględnia skargę na decyzję, jeżeli stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy; naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego lub inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy albo stwierdza nieważność zaskarżonej decyzji w całości lub części, jeżeli zachodzą przyczyny określone w art. 156 k.p.a. Zakres kontroli sprawowanej przez sądy wynika z treści art. 134 § 1 p.p.s.a. Zgodnie z tą regulacją, sąd rozpoznając skargę nie jest związany zarzutami, podstawą prawną ani formułowanymi przez strony wnioskami. W świetle przywołanych regulacji, sąd administracyjny dokonując kontroli rozstrzygnięć organów administracji kieruje się wyłącznie kryterium legalności, czyli zgodności z przepisami prawa materialnego i procesowego. Oznacza to, że w ramach takiej kontroli sąd nie może kierować się względami słuszności czy zasadami współżycia społecznego. Kontrola legalności decyzji przeprowadzona zgodnie z ww. granicami wykazała, że zaskarżona decyzja została wydana w prawidłowo ustalonym stanie faktycznym, z prawidłowo zastosowaną normą prawa materialnego, a zatem skarga zasługiwała na oddalenie.

Materialnoprawną podstawę dokonania aktualizacji danych w ewidencji gruntów i budynków w niniejszej sprawie stanowiły przepisy art. 24 ust. 2b pkt 2 p.g.i.k., który stanowi, że aktualizacja danych w ewidencji następuje bądź w drodze czynności materialno-technicznej (pkt 1) lub w drodze decyzji administracyjnej – w pozostałych przypadkach.

Zgodnie z art. 23 ust. 3 p.g.i.k. organy administracji publicznej przekazują właściwemu staroście: 1) odpisy ostatecznych decyzji administracyjnych, wraz z załącznikami oraz innymi dokumentami stanowiącymi integralną ich część, w sprawie o: a) nabyciu, zmianie lub utracie prawa własności do nieruchomości, a w odniesieniu do nieruchomości Skarbu Państwa lub jednostek samorządu terytorialnego także o nabyciu, zmianie lub utracie prawa użytkowania wieczystego, trwałego zarządu lub innej formy władania tą nieruchomością, b) podziale nieruchomości, c) scaleniu i podziale nieruchomości, d) scaleniu gruntów, e) wymianie gruntów, f) rozgraniczeniu nieruchomości, g) zatwierdzeniu gleboznawczej klasyfikacji gruntu, h) ustaleniu linii brzegu, j) pozwoleniu na użytkowanie budynku, drogi lub linii kolejowej, k) rozbiórce budynku, l) zmianie sposobu użytkowania gruntu.

Zgodnie z art. 220 ust. 1 ustawy z dnia 20 lipca 2017 r. Prawo wodne (tj. Dz. U. z 2023 r., poz. 1478, dalej: "Prawo wodne") linię brzegu dla cieków naturalnych, jezior oraz innych naturalnych zbiorników wodnych stanowi krawędź brzegu lub linia stałego porostu traw albo linia, którą ustala się według średniego stanu wody z okresu co najmniej ostatnich 10 lat. Jeżeli krawędź brzegu jest wyraźna, linia brzegu biegnie tą krawędzią (ust. 2). Jeżeli krawędź brzegu nie jest wyraźna, linia brzegu biegnie granicą stałego porostu traw, a jeżeli granica stałego porostu traw leży powyżej stanu wody, o którym mowa w ust. 1 - linią przecięcia się zwierciadła wody przy tym stanie z gruntem przyległym (ust. 3). Jeżeli brzegi wód są uregulowane, linia brzegu biegnie linią łączącą zewnętrzne krawędzie budowli regulacyjnych, a przy plantacjach wikliny na gruntach uzyskanych w wyniku regulacji - granicą plantacji od strony lądu (ust. 4). Zgodnie natomiast z art. 220 ust. 5 Prawa wodnego linię brzegu ustala, w drodze decyzji, na wniosek podmiotu mającego interes prawny lub faktyczny: 1) właściwy terenowy organ administracji morskiej - dla morskich wód wewnętrznych oraz wód morza terytorialnego; 2) minister właściwy do spraw gospodarki wodnej - dla cieków naturalnych, jezior oraz innych naturalnych zbiorników wodnych o ciągłym albo okresowym naturalnym odpływie wód powierzchniowych. Podstawę ustalenia linii brzegu stanowi dostarczony przez wnioskodawcę projekt rozgraniczenia gruntów pokrytych wodami od gruntów przyległych, który zawiera: 1) opis uwzględniający oznaczenie wnioskodawcy, ze wskazaniem jego siedziby i adresu, przyjęty sposób ustalenia projektowanej linii brzegu, ustalenie stanu prawnego nieruchomości objętych projektem z oznaczeniem właścicieli wraz ze wskazaniem ich siedziby i adresu oraz sposób zagospodarowania gruntów przyległych do projektowanej linii brzegu, 2) odpowiednią: a) zaktualizowaną kopię mapy zasadniczej w skali 1:500, 1:1000, 1:2000 albo 1:5000, b) mapę inwentaryzacji powykonawczej budowli regulacyjnych w skali, w jakiej jest sporządzony projekt regulacji wód śródlądowych, a w przypadku jej braku - inne dostępne materiały, - z wykazaniem projektowanej linii brzegu oraz elementów istotnych dla przyjętego sposobu ustalenia tej linii. Jak stanowi art. 220 ust. 20 Prawa wodnego decyzja o ustaleniu linii brzegu stanowi podstawę do dokonania wpisu w ewidencji gruntów i budynków. Zgodnie natomiast z art. 221 ust. 1 Prawa wodnego rozgraniczenia gruntów, które były pokryte wodami przed wykonaniem urządzenia wodnego, od pozostałych gruntów dokonuje, na wniosek podmiotu mającego interes prawny lub faktyczny, w drodze decyzji, właściwy organ, o którym mowa w art. 220 ust. 5.

Zgodnie z § 33 ust. 1 rozporządzenia z dnia 27 lipca 2021 r. Ministra Rozwoju, Pracy i Technologii w sprawie ewidencji gruntów i budynków (Dz. U. z 2021 r., poz. 1390 ze zm., dalej: "rozporządzenie") przebieg granic działek ewidencyjnych w procesie zakładania, modernizacji albo bieżącej aktualizacji ewidencji wykazuje się na podstawie: 1) dokumentacji geodezyjnej przyjętej do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego sporządzonej na potrzeby: a) postępowania rozgraniczeniowego, b) postępowania w sprawie scalenia lub wymiany gruntów, c) postępowania w sprawie scalenia i podziału nieruchomości, d) postępowania sądowego lub administracyjnego, a następnie wykorzystanej do wydania prawomocnego orzeczenia sądowego lub ostatecznej decyzji administracyjnej, e) podziału nieruchomości, f) wznowienia znaków granicznych, wyznaczenia punktów granicznych lub ustalenia przebiegu granic działek ewidencyjnych; 2) innych materiałów zasobu dotyczących przebiegu granic; 3) dokumentacji geodezyjnej sporządzonej przez Straż Graniczną, jeżeli dokumentacja ta określa przebieg granic państwa z dokładnością odpowiednią dla ewidencji. Zgodnie z ust. 2 nowe działki ewidencyjne i związane z nimi punkty graniczne, jeżeli dla ich zatwierdzenia prowadzone będą postępowania, o których mowa w ust. 1 pkt 1 lit. c-e, są przyjmowane do zasobu jako obiekty projektowane i do chwili zakończenia postępowania nie wywołują zmian w ewidencji. Podstawę zastąpienia dotychczasowych działek ewidencyjnych nowymi działkami ewidencyjnymi, powstałymi w wyniku scalenia lub wymiany gruntów, stanowi ostateczna decyzja o zatwierdzeniu projektu scalenia lub wymiany gruntów (ust. 3). Dotychczasowe działki ewidencyjne są zastępowane w swoim obszarze przez działki projektowane, które stają się działkami ewidencyjnymi na mocy ostatecznej decyzji zatwierdzającej podział nieruchomości wydanej w postępowaniu, o którym mowa w ust. 1 pkt 1 lit. e, lub uchwały rady gminy w postępowaniu, o którym mowa w ust. 1 pkt 1 lit. c, lub prawomocnego orzeczenia sądowego albo decyzji wydanej w postępowaniach, o których mowa w ust. 1 pkt 1 lit. d (ust. 4). Wraz z działkami, o których mowa w ust. 4, wykazaniu w ewidencji podlegają projektowane punkty graniczne, a punkty graniczne, które przestały mieć związek z działkami ewidencyjnymi, zostają przeniesione do archiwum (ust. 5).

Zgodnie z § 33a rozporządzenia do czasu ustalenia linii brzegu dla cieków naturalnych, jezior oraz innych naturalnych zbiorników wodnych przebieg granic działek ewidencyjnych między gruntami tworzącymi dna i brzegi tych cieków, jezior i zbiorników a gruntami do nich przyległymi wykazuje się w ewidencji za pomocą danych określonych na podstawie wyników geodezyjnych pomiarów sytuacyjnych wykonanych zgodnie z zasadami określonymi w przepisach art. 220 ust. 1-4 ustawy z dnia 20 lipca 2017 r. - Prawo wodne. Należy zwrócić uwagę, że odpowiednikiem powołanego przepisu w stanie prawnym obowiązującym w czasie sporządzania operatów stanowiących podstawę aktualizacji danych w ewidencji stanowił § 46 rozporządzenia (zgodnie z ust. 2 miał być stosowany do 31 grudnia 2022 r.). W ocenie Sądu ustawodawca wprowadził ten przepis, następnie utrzymał go w mocy i przedłużył zakres stosowania, właśnie po to aby dać organom możliwość tymczasowego ustalenia granic cieków wodnych, w szczególności w sytuacji wykrycia błędnych danych w ewidencji.

Wskazać należy, że postępowanie w sprawie aktualizacji operatu ewidencyjnego ma szczególny charakter, polega bowiem na zastąpieniu dotychczasowych zapisów ewidencyjnych nowymi lub na ich zmodyfikowaniu, przy czym konieczność dokonania zmiany lub modyfikacji (aktualizacji) powinna być udokumentowana. Ewidencja gruntów i budynków nie ma bowiem charakteru prawotwórczego, a jej zadaniem jest odzwierciedlenie w sposób prawidłowy aktualnego, a nie tworzenie nowego, stanu prawnego. Podkreślić należy, że organy prowadzące ewidencję powinny dążyć do zgodności danych zawartych w rejestrze ze stanem znajdującym potwierdzenie w materiale źródłowym stanowiącym zgodnie z przepisami prawa podstawę do wprowadzenia zmian.

Podnieść należy, że zgodnie z treścią art. 24 ust. 2 a p.g.i.k. informacje zawarte w ewidencji gruntów i budynków podlegają aktualizacji: 1) z urzędu, jeżeli zmiany tych informacji wynikają z: a) przepisów prawa, b) dokumentów, o których mowa w art. 23 ust. 1-4, c) materiałów zasobu, d) wykrycia błędnych informacji.

W toku postępowania organ prowadzący ewidencję gruntów i budynków nie może we własnym zakresie dokonywać ustaleń dotyczących danych zawartych w wymienionych dokumentach, w tym także rozstrzygać sporów dotyczących własności. Wynika to z istoty ewidencji gruntów i budynków, która ma charakter techniczno-deklaratoryjny. Kompetencje organów ewidencyjnych sprowadzają się zatem do rejestracji stosownego dokumentu i naniesienia wynikających z niego zmian. Zmiany wpisów w operacie ewidencyjnym, dotyczące zmian przedmiotowych, takich jak zmiana przebiegu granicy działki, muszą mieć swoje oparcie w dokumentach zasobu. Organ ewidencyjny nie posiada bowiem kompetencji do samodzielnego dokonywania ustaleń dotyczących przebiegu granicy działki.

W orzecznictwie sądów administracyjnych zasadnie podkreśla się, że przyjęcie dokumentacji geodezyjno-kartograficznej do państwowego zasobu nie zwalnia organów prowadzących ewidencję od oceny tej dokumentacji jako środka dowodowego mającego stanowić podstawę wprowadzenia zmiany. W szczególności, organ prowadzący ewidencję obowiązany jest ocenić, czy przedłożony dokument geodezyjno-kartograficzny - przyjęty do zasobu - jest wystarczający jako podstawa do wprowadzenia zmian z uwagi na ich przedmiot (wyrok NSA z 18.07.2019 r., I OSK 2524/17). Zasadnie zatem w toku postępowania organy dokonywały oceny sporządzonych operatów i wskazywały na pojawiające się w nich wadliwości.

Jedną z zasad prowadzenia ewidencji gruntów i budynków jest zasada aktualności, zgodnie z którą starostowie są zobowiązani do utrzymywania operatu ewidencyjnego w stanie zgodności z dostępnymi dla organu dokumentami i materiałami źródłowymi. W przypadku stwierdzenia, że ewidencja gruntów i budynków stała się nieaktualna, organy administracji geodezyjnej i kartograficznej zobowiązane są podjąć działania niezbędne do jej zaktualizowania. Aktualizacja operatu ewidencyjnego następuje poprzez wprowadzenie udokumentowanych zmian do bazy danych ewidencyjnych. Informacje zawarte w ewidencji podlegają aktualizacji także w sytuacji wykrycia błędnych informacji. Wpis w ewidencji ma charakter rejestrowy, czyli wtórny względem zdarzeń prawnych, z których wynikają zmiany danych podlegających ujawnieniu w ewidencji. Decyzja w sprawie aktualizacji informacji zawartych w ewidencji gruntów i budynków nie może rozstrzygać żadnej kwestii spornej związanej z ustaleniem tytułu własności. Wszelkie spory powstałe w wyniku przeprowadzonych zmian ewidencyjnych, dotyczące zasięgu prawa własności, w tym m.in. przebiegu granic i ustalenia powierzchni działki, nie mogą więc być rozstrzygane w postępowaniu aktualizacyjnym, lecz w ramach innych prawem przewidzianych procedur (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 7 września 2021 r., I OSK 4359/18).

W niniejszej sprawie okolicznością niesporną było dokonanie modernizacji ewidencji gruntów i budynków dla obrębu ewidencyjnego K. operatem przyjętym do państwowego zasobu geodezyjno-kartograficznego 26 listopada 2015 r., z numerem [...]. Bezsporne jest również, że granica pomiędzy obrębem K. i T. nie została wyznaczona z uwzględnieniem operatów modernizacji obrębów. Bezsporne jest również sporządzenie w toku postępowania aktualizacyjnego operatów technicznych: przyjętych do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego w dniu 22 października 2021 r. nr [...] oraz operatu technicznego przyjętego 20 października 2022 r. nr [...], w wyniku którego wyznaczono przebieg granicy obrębu T. i K. Bezsporne jest również, że wyznaczono granice działek nr [...] obrębu T. i [...] obrębu K. z działkami przyległymi na linii skarpy stanowiącej linię brzegową. Niesporną okolicznością jest również, że w obydwu operatach stanowiących podstawę aktualizacji danych wskazano, że działki nr [...] oraz [...] zmieniają konfigurację, bez zmian powierzchni i oznaczeń.

W niniejszej sprawie sporne były następujące okoliczności: czy w trybie § 33a rozporządzenia można ujawnić granice cieków wodnych w ewidencji gruntów i budynków z pominięciem trybów określonych ustawie Prawo wodne, czy dokonana w sprawie aktualizacja przebiegu granicy pomiędzy działkami stanowiącymi cieki wodne a pozostałymi działkami wpłynęła na zasięg prawa własności Skarbu Państwa.

Na wstępie należy wskazać, że zasadne było prowadzenie postępowania w sprawie aktualizacji danych w ewidencji gruntów i budynków zgodnie z art. 24 ust. 2a pkt d p.g.i.k., ponieważ jak słusznie wskazał Małopolski Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego w toku postępowania modernizacyjnego bezpodstawnie (mimo adnotacji przedstawiciela Wód Polskich dotyczącej przebiegu granicy pomiędzy nieruchomościami, które wyłączało przyjęcie granicy według stanu spokojnego posiadania), dokonano jej ustalenia według ostatniego stanu spokojnego posiadania. Dodatkowo zasadnie wskazano w zaskarżonej decyzji Małopolskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego, że materiały co do przebiegu działki ewidencyjnej stanowiącej ciek wodny "B." na styku obrębów T. i K. miały rozbieżną treść, a zatem konieczne było usunięcie stwierdzonego w ewidencji gruntów i budynków błędu co do przebiegu cieku wodnego, który wyznacza granicę między obrębami.

W ocenie Sądu zgromadzony materiał dowodowy dawał organom uzasadnione podstawy do dokonania aktualizacji danych w ewidencji gruntów i budynków, w zakresie określenia granic działki [...] (obręb K.) z działką [...], a także działką [...] oraz działki [...] z działkami [...], [...], [...], [...] z obrębu T.

Podkreślić należy, że zarówno w toku kontrolowanego postępowania, jak również w skardze skarżący ograniczył się do kwestionowania rozstrzygnięć i do ogólnego zaprzeczania ustaleniom poczynionym przez organy, ale z własnej inicjatywy nie przedstawił żadnych dowodów na potwierdzenie swojego stanowiska, czy też podważenia ustaleń geodety co do wyznaczenia linii brzegowej, pomimo, że miał możliwość dowodzenia, że sporządzony operat, stanowiący podstawę aktualizacji zawiera jakieś błędy. Skoro skarżący nie starał się poprzeć swoich twierdzeń jakimikolwiek dowodami, to nie można zasadnie zarzucić organom naruszenia art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 kpa przez brak dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego. Organy administracji publicznej w kwestionowanych decyzjach prawidłowo i wyczerpująco wskazały cel i potrzebę przeprowadzenia aktualizacji danych ewidencyjnych co do działek [...], [...], [...] oraz [...], [...], [...], [...]. Podkreślić należy, że w przyjętym do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego operacie jednoznacznie wskazano, że granice identyfikacji przebiegu granic działek ewidencyjnych pomiędzy ciekami wodnymi, a gruntami przyległymi wyznaczono zgodnie z art. 220 Prawa wodnego, wyznaczając ją wzdłuż górnej krawędzi skarpy stanowiącej linię brzegową. Zwrócić należy uwagę, że zgodnie z art. 220 ust. 1 Prawa wodnego linię brzegu dla cieków naturalnych, jezior oraz innych naturalnych zbiorników wodnych stanowi krawędź brzegu lub linia stałego porostu traw albo linia, którą ustala się według średniego stanu wody z okresu co najmniej ostatnich 10 lat. W skardze skarżący zakwestionował taki sposób określenia granicy, jednakże nie przedłożył na tę okoliczność żadnych dowodów, ani szczegółowych twierdzeń podważających ustalenia zawarte w operacie. Zwrócić należy uwagę, odnosząc się do zarzutów skargi, że linia brzegu cieku naturalnego nie ma z reguły charakteru stałego ponieważ ulega zmianom wskutek procesów naturalnych, oczywistym jest także, że wzdłuż cieków rosną krzaki i drzewa. Skarżący kwestionuje przebieg ustalonej przez biegłego geodetę granicy przebiegającej górną granicą skarpy, stanowiącej krawędź brzegu, jednakże nie wykazał, w jaki sposób granica ta powinna przebiegać, wskazuje jedynie, że mało prawdopodobne jest, aby granica ewidencyjna działki pokrywała się z linią brzegu.

Odnosząc się do zarzutu naruszenia § 33a rozporządzenia pokreślić należy, że regulacja zawarta w tym przepisie ma charakter przejściowy, dotyczy ona granic pomiędzy działkami ewidencyjnymi między gruntami tworzącymi dna i brzegi cieków naturalnych, jezior i innych naturalnych zbiorników wodnych a gruntami do nich przyległymi. Zasadą jest, że dla wymienionych wyżej cieków jezior i zbiorników wodnych ustala się linie brzegu w drodze decyzji o czym stanowi art. 220 ust. 5 Prawa wodnego. Decyzja taka stanowi podstawę do dokonania wpisu w ewidencji gruntów i budynków (art. 220 ust. 20 Prawa wodnego). W ocenie Sądu dopóki jednak taka decyzja nie zostanie wydana (nie zostanie ustalona linia brzegu), przebieg granic działek ewidencyjnych pomiędzy gruntami tworzącymi dna i brzegi cieków, jezior i zbiorników a gruntami do nich przyległymi, można wykazać w ewidencji na podstawie danych ustalonych na podstawie wyników geodezyjnych pomiarów sytuacyjnych. Chodzi przy tym jednak o pomiary, przy wykonywaniu których dokonano identyfikacji przebiegu granic działek ewidencyjnych, z zastosowaniem zasad uregulowanych w art. 220 ust. 1 - 4 Prawa wodnego, a powołany przepis rozporządzenia dotyczy wyłącznie wykazania granic działek w ewidencji.

Zdaniem Sądu, w sytuacji gdy organy stwierdził błąd danych w ewidencji, w pełni dopuszczalne było ustalenie granic pomiędzy działkami stanowiącymi ciek wodny a pozostałymi działkami na potrzeby aktualizacji danych w ewidencji gruntów i budynków. Podkreślić jednak należy, że wyznaczenie granic na podstawie powołanego § 33a rozporządzenia ma wyłącznie tymczasowy charakter, a z momentem wyznaczenia linii brzegu, organ prowadzący ewidencje na podstawie decyzji, o której mowa w art. 220 Prawo wodne dokonuje czynnością materialno-techniczną dokona aktualizacji danych w ewidencji, ujawniając ustaloną we właściwym trybie linię brzegu.

Równocześnie, w orzecznictwie zwraca się uwagę, że postępowania o ustalenie linii brzegi nie można traktować jako postępowania rodzącego w pełni skutki rozgraniczenia nieruchomości, jest ono szczególnym postępowaniem administracyjnym ograniczającym się tylko do ustalenia linii brzegowej dla naturalnego cieku wodnego, a nie typowym rozgraniczeniem gruntu, bez wkraczania w sferę innych uprawnień właścicielskich (por. wyrok WSA w Krakowie z dnia 29 marca 2019 r., III SA/Kr 1296/18). W przypadku wystąpienia takiego stanu faktycznego właścicielom przyległych gruntów do linii brzegowej będzie służyć ochrona na podstawie przepisów o ochronie własności". (zob. J. Szachułowicz, Nowe prawo wodne z komentarzem, Wydawnictwo Prawnicze LexisNexis, Warszawa 2003, s. 71-73).

Za niezasadne Sąd uznał podniesione w skardze zarzuty naruszenia przez dokonaną aktualizację prawa własności skarżącego. W pierwszej kolejności należy zwrócić uwagę, że z treści zaskarżonej decyzji wynika, że doszło do aktualizacji powierzchni działki nr [...], a nie zmian powierzchni działek nr [...] obrębu T., czy też działki [...] obrębu K. W skardze skarżący zarzucił organom, że w wyniku wydania zaskarżonych decyzji doszło do zwiększenia powierzchni działki nr [...] kosztem gruntu pokrytego wodami płynącymi oznaczonymi w ewidencji gruntów jako działki [...] obrębu T. oraz działka [...] obrębu K. W ocenie skarżącego granica przebiegająca od punktu 631 do punktu B1 jest granicą fikcyjną, która nigdy wcześniej nie istniała na mapach ewidencyjnych. W niej skarżący upatruje pozbawienia prawa własności Skarbu Państwa w zakresie działki ewidencyjnej [...]. Tymczasem, z treści operatów stanowiących podstawę jej wyznaczenia wynika, że jest to granica cieku wodnego przebiegająca naturalną skarpą,

Zdaniem Sądu z zaskarżonej decyzji nie wynika, że w wyniku aktualizacji doszło do zmniejszenia powierzchni działki [...], ani działki [...]. Co więcej, z treści operatu technicznego wynika, że nie doszło do zmiany powierzchni działek [...], ani [...], a jedynie zmiany konfiguracji działek. W rezultacie, w tym zakresie Sąd uznał za niezasadne zarzuty skarżącego. Zwrócić należy uwagę, że z akt sprawy nie wynika, aby w jakikolwiek zaskarżona decyzja oraz decyzja organu I instancji wpłynęły na zakres prawa własności do nieruchomości przysługującej skarżącemu. Dodatkowo zwrócić należy uwagę, że z wypisu z rejestru gruntów wynika, że działka skarżącego nr [...] obejmuje nie tylko grunty pod wodami powierzchniowymi płynącymi, ale również drogi, pastwiska trwałe oraz tereny mieszkaniowe, a zatem nie tylko grunty pod wodami powierzchniowymi.

Rację ma również organ II instancji, że z dokumentów znajdujących się pierwotnie zasobie (przed przyjęciem operatów stanowiących podstawę ustaleń w niniejszym postępowaniu) nie było możliwości jednoznacznego określenia stanu wyjściowego, a w konsekwencji nie można ocenić z całą pewnością, że działka nr [...] zwiększyła się kosztem działki stanowiącej potok w obrębie K., gdzie działka ewidencyjna stanowiąca potok w obrębie T. została przedstawiona w całkowicie odmienny sposób. W ocenie Sądu brak jest podstaw do przyjęcia, że zaskarżona decyzja oraz poprzedzająca ją decyzja organu pierwszej instancji pozbawiają skarżącego prawa, czy też w jakikolwiek sposób ograniczają prawo własności. Podkreślić należy, że skarżący nie wskazał w jaki sposób doszło do ograniczenia prawa własności Skarbu Państwa, ani o ile zmniejszyła się powierzchnia działek SP. Dane zawarte w ewidencji nie mają bowiem charakteru prawotwórczego, nie mogą stanowić podstawy nabycia, ani pozbawienia prawa własności. W rezultacie, zdaniem Sądu brak było podstaw do stwierdzenia, aby powierzchnia działki [...] została zwiększona kosztem działek skarżącego, w tym w szczególności działek wyłączonych z obrotu prawnego, na podstawie przepisów ustawy Prawo wodne.

Podnieść należy, że wbrew twierdzeniom skargi nie zlikwidowano ciągłości przebiegu potoku. Przebiega on po działkach ewidencyjnych nr [...] z obrębu K. i [...] z obrębu T.

Sąd nie dopatrzył się w zaskarżonej decyzji innych naruszeń niepodniesionych w skardze. W ocenie Sądu, zaskarżona decyzja oraz poprzedzająca ją decyzja zostały wydane w prawidłowo ustalonym stanie faktycznym sprawy, prawidłowym zastosowaniem przepisów postępowania oraz prawa materialnego.

Mając na względzie powyższe, Sąd na podstawie art. 151 p.p.s.a. skargę oddalił.