Wyrok NSA, sygn. akt II OSK 1536/20
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2023-05-16 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6014 Rozbiórka budowli lub innego obiektu budowlanego, dokonanie oceny stanu technicznego obiektu, doprowadzenie obiektu do s
Skarżony organ: Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku: Oddalono skargę kasacyjną

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Grzegorz Czerwiński (spr.) Sędziowie Sędzia NSA Tomasz Zbrojewski Sędzia del. WSA Mirosław Gdesz Protokolant asystent sędziego Tomasz Muszyński po rozpoznaniu w dniu 16 maja 2023 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej B. W. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 6 czerwca 2019 r. sygn. akt II SA/Kr 1452/18 w sprawie ze skargi B. W. na decyzję Małopolskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Krakowie z dnia 29 sierpnia 2018 r. znak: WOB.7721.743.2017.APAB w przedmiocie nakazu rozbiórki oddala skargę kasacyjną.


UZASADNIENIE

Wyrokiem z 6 czerwca 2019 r., sygn. II SA/Kr 1452/18 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie oddalił skargę B. W. na decyzję Małopolskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Krakowie z dnia 29 sierpnia 2018 r., nr 438/2018, znak WOB.7721.743.2017.APAB w przedmiocie nakazu rozbiórki budynku gastronomicznego zlokalizowanego na działce nr [...] położonej w S..

Powyższy wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie zapadł w następującym stanie faktycznym i prawnym.

Postępowanie w sprawie nielegalnie wzniesionego przez inwestora B. W. budynku toczy się przed Powiatowym Inspektorem Nadzoru Budowlanego w S. od 2001 r. Przez ten czas zapadło w sprawie kilka wyroków Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie. I tak, w wyroku z 3 października 2006 r. sygn. akt II SA/Kr 1964/02, Sąd ten uchylił zaskarżoną decyzję Małopolskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Krakowie z dnia 26 czerwca 2002 r. Nr WOA.5110-17-26/01 w przedmiocie nakazu rozbiórki oraz poprzedzającą ją decyzję organu l instancji. Wskazał, że ponownie rozpoznając sprawę organy obowiązane będą ustalić krąg stron postępowania (przede wszystkim - współwłaścicieli), po drugie ustalić jednoznacznie zakres wykonanych robót zdaniem organów samowolnie (nie objętych zgłoszeniem i wcześniej istniejących), ustalić gabaryty budynku przed jego "rozbudową i przebudową" po tych robotach ale tylko samowolnych, a w przypadku stwierdzenia samowoli wydać decyzję co do obiektu lub jego części wybudowanych samowolnie zgodnie z aktualnie obowiązującym prawem budowlanym. W kolejnym wyroku z 28 czerwca 2011 r. sygn. akt II SA/Kr 1429/10, WSA w Krakowie uchylił zaskarżone postanowienie Małopolskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Krakowie z dnia 27 września 2010 r. nr WOA.APAZ.521-166-10 w przedmiocie zawieszenia postępowania oraz poprzedzające je postanowienie organu I instancji. W zaleceniach Sąd wskazał, że ponownie rozpoznając sprawę organ I instancji powinien na nowo ocenić, czy mimo posiadania informacji znajdujących się w aktach sprawy nie jest możliwe ustalenie kręgu stron i dopiero stosownie do tego podjąć dalsze czynności, nie wykluczając zawieszenia postępowania. Sąd stwierdził, że ustalenie kręgu stron dopuszczalne jest również na podstawie innych okoliczności, niż uwierzytelnione postanowienia sądu cywilnego, o ile w sposób nie budzący uzasadnionych wątpliwości organ może wskazać strony.

Stosując się do powyższych zaleceń PINB ponownie uzupełnił w sprawie materiał dowodowy m.in. przeprowadzając oględziny obiektu i dokonując jego pomiarów. Organ poddał weryfikacji krąg podmiotów niniejszego postępowania, za strony uznając: B. W., J. Z., P. Z., P1. Z., M. K., G. P., M. S., T. W., M1. K., K. K., A. G., Gminę S. oraz Zarząd Dróg Wojewódzkich w K..

Mając na uwadze okoliczność wybudowania obiektu przez inwestora bez wymaganego pozwolenia na budowę w 2001 r. PINB postanowieniem z dnia 16 stycznia 2017 r. nr 10/2017, znak: PINB 7355/22-SU/01/11 nakazał inwestorowi przedłożenie dokumentów niezbędnych do legalizacji przedmiotowej inwestycji budowlanej w terminie do dnia 31 maja 2017 r. Rozpoznając zażalenie inwestora Małopolski Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w Krakowie (dalej WINB) postanowieniem z dnia 4 maja 2017 r. nr 443/2017, znak: WOB.7722.24.2017.MWEL zlecił PINB uzupełnienie materiału dowodowego w terminie do dnia 30 czerwca 2017 r., poprzez:

• poświadczenie za zgodność z oryginałem kopii opinii technicznej dotyczącej przebudowy i rozbudowy pawilonu handlowego na działce o nr ew. [...] w S., przy ul. [...] opracowanej w związku z postanowieniem Sądu Rejonowego - Wydział V Grodzki w S. z dnia 16 listopada 2004r. sygn. akt [...], znajdującej się w aktach organu I instancji (k. 62 akt PINB),

• uzyskanie ze sprawy o sygn. akt [...] prowadzonej przed Sądem Rejonowym w S. Wydział V Grodzki kopii fotografii obrazujących wygląd pierwotnie istniejącego na działce o nr ew. [...] w S. lokalu "[...]",

• przeprowadzenie rozprawy administracyjnej na okoliczność zakresu robót wykonanych przez inwestora w 2001 r. celem doprecyzowania bryły poprzednio i obecnie istniejącego obiektu, kształtu dachu oraz wymiarów wcześniej istniejącego oraz aktualnie istniejącego obiektu budowlanego na działce o nr ew. [...] w S., dołączenie do akt sprawy:

a. oświadczenia inwestora o prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane, zaświadczenia burmistrza S. o zgodności przedmiotowego obiektu z przepisami o zagospodarowaniu przestrzennym oraz 4 egzemplarzy projektu budowlanego, na które powołuje się pełnomocnik Inwestora w zażaleniu z dnia 26 stycznia 2017 r.,

b. wskazanego w wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 3 października 2006 r. sygn. akt II SA/Kr 1964/02 projektu architektoniczno-budowlanego remontu i modernizacji przedmiotowego obiektu autorstwa arch. M. P. dostarczonego przez Wojewódzki Oddział Służby Ochrony Zabytków w Krakowie oraz fotografii, na które powołał się w ww. wyroku WSA w Krakowie - dawne karty 116,117 i 118 akt PINB, przekazanie kompletnych, kolejno ponumerowanych akt organu I instancji.

Następnie MWINB w dniu 15 września 2017 r. postanowieniem nr 919/2017 znak: WOB.7722.24.2017.MWEL, na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 K.p.a., uchylił zaskarżone postanowienie w całości i w tym zakresie nakazał inwestorowi przedłożenie: zaświadczenia Burmistrza Miasta S. o zgodności budowy obiektu gastronomicznego zlokalizowanego na działce o nr ew. [...] w S. z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego w terminie do dnia 31 października 2017 r. W przypadku uzyskania przez inwestora zaświadczenia o zgodności budowy budynku gastronomicznego z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego nakazano inwestorowi przedłożenie do dnia 29 grudnia 2017 r.: czterech egzemplarzy projektu budowlanego wraz z opiniami, uzgodnieniami, pozwoleniami i innymi dokumentami wymaganymi przepisami szczególnymi oraz oświadczenia o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane.

W piśmie z dnia 3 listopada 2017 r. znak: RRM.6724.1.87.2017 Burmistrz Miasta S. poinformował, że do dnia sporządzenia pisma do Urzędu Miejskiego w S. nie wpłynął wniosek B. W. o wydanie zaświadczenia Burmistrza Miasta S. o zgodności budowy przedmiotowego budynku z ustaleniami obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego miasta S..

Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w S. decyzją z dnia 30 listopada 2017 r. znak: PINB 7355/22-SU/01/11, na podstawie art. 48 ust. 1 i ust. 3 ustawy Prawo budowlane, nakazał inwestorowi rozbiórkę budynku gastronomicznego. Organ na podstawie zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego uznał, że obiekt gastronomiczny w całości powstał w warunkach samowoli budowlanej. Za wykonaniem nowego obiektu budowlanego przemawiała m.in. dokumentacja remontu i modernizacji przedmiotowego obiektu autorstwa arch. M. P. oraz opinia techniczna biegłego sądowego Sądu Okręgowego w Krakowie W. J. dotycząca przebudowy i rozbudowy pawilonu handlowego na działce o nr ew. [...] w S., w której stwierdzono, że obecny stan cukierni w niczym nie przypomina dawnego lokalu "[...]". W miejsce rozebranego, dawnego lokalu, wykonano nowe fundamenty, a w części wykorzystano i podwyższono istniejące fundamenty. Z akt sprawy wynikało, że nowo wybudowany obiekt gastronomiczny ma powierzchnię zabudowy większą niż poprzednio istniejący na tej działce obiekt gastronomiczny tj. powierzchnia zabudowy przedmiotowego obiektu do 2001 r. wynosiła 81 m2, a od 2002 r. - 105 m2.

Organ rozważając możliwość legalizacji spornego obiektu na podstawie art. 48 ust. 2 ustawy Prawo budowlane, wskazał, że budynek gastronomiczny jest zgodny z ustaleniami obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego w zakresie przeznaczenia terenu, jednak nie zachodziła zgodność z przepisami technicznymi. Organ zauważył, że jedna ze ścian budynku gastronomicznego, zlokalizowana jest w granicy z działką o nr ew. [...], co jest niezgodne z warunkami Rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (t. jedn. Dz.U z 2015 r. poz. 1422), w zakresie odległości obiektów od granicy z sąsiednią działką budowlaną (§12, §13 rozporządzenia). Organ podkreślił, że ze względu na brak zapisów w obowiązującym m.p.z.p. odnośnie do lokalizacji obiektu budowlanego w granicy z działką sąsiednią, jak również przedstawiony powyżej stan faktyczny sprawy oraz uregulowania § 12-§ 13 rozporządzenia w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie, organ II instancji w postanowieniu Nr 919/2017 z dnia 15.09.2017 r. znak WOB.7722.24.2017.MWEL - wskazał na konieczność uzyskania w pierwszej kolejności stanowiska organu planistycznego, wyrażonego w zaświadczeniu, w którym organ wykonawczy gminy wypowie się co do zgodności lub też braku zgodności przedmiotowej inwestycji budowlanej z obowiązującym dla działki o nr ew. [...] w S. miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego. PINB stwierdził, że w zakreślonym terminie inwestor nie złożył wymaganych dokumentów, a nawet nie wystąpił o wydanie żądanego zaświadczenia we wskazanym terminie. Wobec niespełnienia obowiązków wymienionych w art. 48 ust 3 ustawy Prawo budowlane we wskazanym przez organ terminie, organ nadzoru budowlanego zobligowany był wydać nakaz rozbiórki obiektu.

W kwestii kręgu stron postępowania organ uzupełnił akta postępowania o brakujące odpisy postanowień, w których orzeczono o nabyciu praw do działki o nr ew. [...] w S. po zmarłych jej poprzednich właścicielach. W skład obecnej działki o nr ew. [...] położonej w S., wchodzą działki nr [...] i [...] stanowiące własność M. Z. (poprzednio P.) oraz działki nr [...] i [...] stanowiące własność J. S. (poprzednio Z.) i W. Z.. Działka nr ew. [...] stanowi zatem współwłasność: J. Z., P1. Z., P. Z., J. S., M. K., K. K., G. P., M. S. i T. W..

PINB wyjaśnił, że zgodnie z art. 52 ustawy Prawo budowlane adresatem decyzji rozbiórkowej uczyniono inwestora B. W., który nie legitymuje się tytułem prawnym do nieruchomości. Było to dopuszczalne bowiem inwestor, wybudował samowolnie obiekt budowlany bez zgody właścicieli nieruchomości. W ocenie PINB, B. W. prowadzący działalność gospodarczą w spornym obiekcie gastronomicznym, ma pełną możliwość wykonania nałożonego na niego obowiązku.

Po rozpoznaniu odwołania inwestora Małopolski Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w Krakowie (dalej MWINB) decyzją z dnia 29 sierpnia 2018 r. znak: WOB.7721.743.2017.APAB utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję organu I instancji.

Odnośnie do kręgu stron postępowania uznał, że został on ustalony przez organ I instancji w sposób prawidłowy i pozostaje tożsamy w postępowaniu odwoławczym.

Wskazał, że w niniejszej sprawie zapadły dwa wyroki WSA w Krakowie sygn. akt II SA/Kr 1964/02 oraz II SA/Kr 1429/10, którymi na mocy art. 153 P.p.s.a. organ I instancji, jak i MWINB dokonując oceny niniejszej sprawy były związane.

Z prowadzonego przed organem I instancji postępowania wynika, że inwestor w 2001 r. rozebrał i następnie wybudował nowy obiekt gastronomiczny na działce o nr ew. [...] w S..

Organ wyjaśnił, że decyzją Naczelnika Miasta w S. z dnia 9 sierpnia 1984 r. znak: GT 8385/19B/84 orzeczono o rozbiórce przybudówki znajdującej się pomiędzy budynkiem murowanym a kioskiem gastronomicznym, która została zrealizowana na działce o nr [...] w S.. Powyższa decyzja została utrzymana w mocy decyzją z dnia 21 grudnia 1984r. znak:UAN-I-8386-S/N-27/84/4387 Wydziału Planowania Przestrzennego, Urbanistyki, Architektury i Nadzoru Budowlanego Urzędu Wojewódzkiego w B.. Skarga B. W. na powyższą decyzję Urzędu Wojewódzkiego w B. została odrzucona w dniu 29 maja 1985 r. (sygn. akt SA/Ka 227/85). Jak wskazano w opinii technicznej biegłego sądowego Sądu Okręgowego w Krakowie W. J. dotyczącej przebudowy i rozbudowy pawilonu handlowego na działce nr [...] w S. obecny stan cukierni w niczym nie przypomina dawnego lokalu "[...]". Miejsce rozebranego dawnego lokalu, wykonano nowe fundamenty, w części wykorzystano i podwyższono istniejące fundamenty.

Nowo wybudowany przez B. W. obiekt gastronomiczny ma powierzchnię zabudowy o 24 m2 większą niż poprzednio istniejący na działce o nr ew. [...] w S. obiekt gastronomiczny, co potwierdza zaświadczenie Urzędu Miejskiego w S. z dnia 15 grudnia 2004 r. znak: RFN 3118/629/04. Ponadto nowo powstały budynek gastronomiczny posiada inne charakterystyczne parametry niż poprzednio istniejący budynek gastronomiczny. Różni się bryłą: poprzedni obiekt był dwubryłowy, składał się z budynku gastronomicznego oraz drewnianej przybudówki. Obecnie istniejący budynek gastronomiczny jest jednobryłowy. Poprzednio istniejący obiekt budowlany nakryty był dachami wysokimi, pokryty blachą falistą. Obecnie istniejący obiekt posiada dach pulpitowy o konstrukcji stalowej, pokryty blachą trapezową. Ponadto oba obiekty budowlane różni konstrukcja: wcześniej istniejący obiekt gastronomiczny był stalowo-drewniany, oszalowany deskami. Obecnie istniejący obiekt jest w całości o konstrukcji stalowej. Wybudowane zostały także nowe fundamenty, a w części wykorzystano i istniejące fundamenty.

Zważywszy na wskazane powyżej różnice w wyglądzie budynku gastronomicznego istniejącego na działce o nr ew. [...] w S. do 2001 r. oraz budynku istniejącego na powyższej działce do chwili obecnej, a w szczególności okoliczność, że przedmiotowy obiekt posiada nowe fundamenty oraz częściowo podwyższone fundamenty, MWINB uznał, że inwestor zrealizował po 2001 r. nowy obiekt budowlany, na realizację którego zgodnie z art. 28 ust. 1 ustawy Prawo budowlane powinien był uzyskać pozwolenie na budowę. Zrealizowanie go bez wymaganego prawem pozwolenia na budowę uzasadniało zastosowanie trybu z art. 48 ustawy Prawo budowlane w brzmieniu nadanym ustawą z dnia 16 grudnia 2016 r. o zmianie niektórych ustaw w celu poprawy otoczenia prawnego przedsiębiorców (Dz. U. 2016 r. poz. 2255) na podstawie art. 26 ust. 2 tej ustawy.

MWINB jako prawidłowe ocenił postępowanie organu I instancji zmierzające do legalizacji spornego obiektu. Wskazał, że zreformowanym przez organ II instancji postanowieniem zobowiązano inwestora do przedłożenia do dnia 31 października 2017 r. zaświadczenia Burmistrza Miasta S. o zgodności budowy obiektu gastronomicznego zlokalizowanego na działce o nr ew. [...] w S. z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Strona zobowiązana w wyznaczonym terminie nie wywiązała się z nałożonego obowiązku co potwierdza pismo z dnia 3 listopada 2017 r. znak: RRM.6724.1.87.2017 Burmistrza Miasta S.. Zachodziła więc okoliczność, o której mowa w art. 48 ust. 4 ustawy Prawo budowlane. Nie dotrzymanie terminu przedstawienia dokumentów wymienionych w art. 48 ust. 3 ustawy Prawo budowlane stanowi przesłankę wydania przez organ nadzoru budowlanego decyzji o nakazie rozbiórki obiektu budowlanego. W wyniku uchybienia terminu strona traci przyznane jej prawo do legalizacji samowoli budowlanej i w efekcie sprawa zostaje załatwiona w trybie zwykłym tj. przez wydanie decyzji o nakazie rozbiórki. Zatem PINB prawidłowo nałożył na podstawie art. 48 ust. 1 ustawy Prawo budowlane obowiązek rozbiórki samowolnie wykonanego budynku.

MWINB podkreślił, że zaskarżona decyzja w sentencji zawiera wskazanie zobowiązanego w osobie inwestora obiektu podlegającego rozbiórce, działkę na której znajduje się budynek oraz załącznik graficzny umożliwiający w sposób precyzyjny określenie przedmiotu rozbiórki. Tym samym organ I instancji zastosował się do wyroku WSA w Krakowie sygn. akt II SA/Kr 1964/02.

Odnosząc się do zarzutów odwołania MWINB wskazał, że organ I instancji ustalił wszystkich spadkobierców po nie żyjących współwłaścicielach przedmiotowej nieruchomości tj. J. S. i T. W. wskazując na odpowiednie dokumenty znajdujące się na k. 342 i k. 428 akt PINB.

MWINB podkreślił, że w postanowieniu z dnia 15 września 2017 r. nr 919/2017 znak: WOB.7722.24.2017.MWEL zobowiązał inwestora w pierwszej kolejności do uzyskania zaświadczenia Burmistrza Miasta S. o zgodności budowy obiektu gastronomicznego z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego w terminie do 31 października 2017 r. Dopiero w przypadku uzyskania zaświadczenia o zgodności budowy budynku gastronomicznego z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, Inwestor mógłby przedłożyć niezbędne dokumenty potrzebne do legalizacji samowoli budowlanej. Jak wynika z materiału dowodowego Inwestor nie złożył wniosku do Burmistrza Miasta S. o zaświadczenie do dnia 3 listopada 2017 r., ani w toku postępowania odwoławczego nie przedłożył takiego zaświadczenia wraz z projektem budowlanym i oświadczeniem o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane.

W kwestii nieprzedłużenia terminu do złożenia dokumentów na wniosek strony z dnia 26 maja 2017 r. wskazano, że przedmiotowy wniosek B. W. stanowił zaprzeczenie stwierdzeń zawartych w zażaleniu, że dokumenty zostały złożone.

Inwestor wniósł skargę od powyższej decyzji do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie domagając się jej uchylenia. W skardze zarzucono naruszenie przepisów prawa materialnego tj. art. 29 i art. 48 ust. 2 i 3 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane wskazując, że do obiektu miał zastosowanie wyjątek z art. 29 ustawy Prawo budowlane oraz, że wykonane roboty budowlane nie wymagały pozwolenia na budowę. Natomiast zarzucając naruszenie przepisów postępowania wskazał na naruszenie art. 7 w zw. z art. 28 K.p.a. poprzez nieustalenie kręgu wszystkich spadkobierców po nieżyjących już współwłaścicielach przedmiotowej nieruchomości, art. 7 w zw. z art. 77 K.p.a. poprzez niepodjęcie wszelkich czynności koniecznych dla dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz załatwienia sprawy, art. 107 § 1 i 2 K.p.a. poprzez brak wskazania w zaskarżonej decyzji terminu wyznaczonego do wykonania nakazu rozbiórki, art. 220 § 1 i 2 K.p.a. poprzez niewłaściwe zastosowanie – zobowiązanie skarżącego do przedłożenia zaświadczenia na okoliczność potwierdzenia stanu faktycznego bądź stanu prawnego, który był znany organowi z urzędu i posiadanych przez niego rejestrów, ewidencji lub innych danych, art. 153 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi poprzez jego niewłaściwe użycie - niezastosowanie się do wskazań zawartych w wyrokach WSA w Krakowie z dnia 3 października 2006 r., sygn. akt II SA/Kr 1964/02 oraz z dnia 28 czerwca 2011 r., sygn. akt II SA/Kr 1429/10.

W odpowiedzi na skargę MWINB wniósł o jej oddalenie podtrzymując swoje dotychczasowe stanowisko.

Wskazanym na wstępie wyrokiem Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie oddalił skargę, uznając ją za bezzasadną.

Na wstępie Sąd odwołał się do treści art. 153 P.p.s.a., który miał zastosowanie w sprawie bowiem takie wiążące zalecenia zostały wydane przede wszystkim w sprawie sygn. akt II SA/Kr 1964/02, zakończonej wyrokiem z dnia 3 października 2006 r. WSA w Krakowie. W wyroku tym wskazano, że ponownie rozpoznając sprawę organy obowiązane będą ustalić krąg uczestników postępowania, przede wszystkim współwłaścicieli, po drugie ustalić jednoznacznie zakres dokonanych robót zdaniem organów samowolnie (nie objętych zgłoszeniem i wcześniej istniejących), ustalić gabaryty budynku przed jego "rozbudową i przebudową", po tych robotach, ale tylko samowolnych, a w przypadku stwierdzenia samowoli wydać decyzję co do obiektu lub jego części wybudowanych samowolnie zgodnie z obowiązującym prawem budowlanym. Odnosząc się do zarzutu, że nie zostali prawidłowo ustaleni właściciele nieruchomości Sąd wskazał, że organ I instancji poczynił konieczne ustalenia co do następców prawnych nieżyjących właścicieli. Organ uznał za uczestników postępowania B. W., J. Z., P. Z., P1. Z., M. K., G. P., M. S., T. W., M. K., K. K., A. G., Gminę S. oraz Zarząd Dróg Wojewódzkich w K..

W skrócie przytaczając ustalenia organu Sąd nadmienił, że z akt prowadzonego postępowania wynika, że w skład obecnej działki o nr ew. [...] położonej w S., na której zlokalizowano procedowany budynek gastronomiczny, wchodzą działki nr [...] i [...], stanowiące własność M. Z. (poprzednio P.) oraz działki nr [...] i [...] stanowiące własność J. S. (poprzednio Z.) i W. Z.. Zgodnie z treścią postanowienia Sądu Rejonowego w S. z dnia 19 listopada 1985 r. sygn. akt I Ns 340/85, spadek po W. Z. nabyli żona W1. Z., matka M. Z. (poprzednio P.), rodzeństwo J. Z., J. S., siostrzeńcy M. K. i K. K.. Z kolei postanowienie Sądu Rejonowego w S. z dnia 19 listopada 1985r sygn. akt I Ns 3339/85 stanowi iż spadek po M. Z. (poprzednio P.) nabyły dzieci J. Z. i J1. Z. oraz wnuki M. K. i K. K. Natomiast po W. Z. spadek nabyło rodzeństwo I. B. i S. S. – zgodnie z postanowieniem Sądu Rejonowego w S. z dnia 30 stycznia 1991 r sygn. akt I Ns 20/91. Na podstawie powyższego organ stwierdził, iż działka nr ew. [...] stanowi współwłasność J. Z., J. S., M. K., K. K., I. B. i S. S.. Jak wynika z informacji przekazanych przez K. K., J. Z. zmarł w 1987 roku, a Sąd Rejonowy w Krakowie w dniu 19 lipca 1989 r. wydał postanowienie sygn. I Ns 994/89 w świetle którego spadek nabyli żona A. Z. i synowie J. Z., P1 Z., P. Z.. Z urzędu wiadomo było organowi, że P. Z. zrzekł się spadku po ojcu na rzecz brata J. Z.. Zgodnie ze znajdującą się w aktach postępowania kopią postanowienia Sądu Rejonowego dla Krakowa - Śródmieścia z 11 kwietnia 2013 r. sygn. akt I Ns 893/12/S po A. Z. spadek nabyli synowie J. Z., P1 Z. oraz P. Z. Na mocy postanowienia Sądu z dnia 20 maja 2002r sygn. akt I Ns 420/02 po zmarłym S. S. spadek nabyli, żona M. S. i córka T. W., natomiast po zmarłej I. B. spadek nabyła córka G. P.

W ocenie Sądu, powyższe ustalenia potwierdziły, że krąg uczestników został ustalony prawidłowo. Na rozprawie sądowej pełnomocnik skarżącego przedstawił umowę nabycia udziału w spadku J. S. po W. Z. i M. Z., wskazując, że B. W. z tytułu tego nabycia jest także współwłaścicielem nieruchomości – działki nr [...]. Sąd zauważył, że wbrew twierdzeniom skarżącego, nawet gdyby tak przyjąć, to nie wpływa to na rozstrzygnięcie w sprawie. Skarżący jako inwestor brał udział w postępowaniu, a orzeczenie rozbiórki w stosunku do współwłaściciela działki jest tym bardziej uzasadnione w przypadku samowoli, niż w odniesieniu do inwestora nie będącego właścicielem.

Odnosząc się do ustaleń organów w przedmiocie zakresu samowoli Sąd przypomniał, że organy wobec faktu, iż rozebrano poprzedni budynek do fundamentów, oraz rozebrano częściowo fundamenty, uznały, że w niniejszej sprawie wybudowano na to miejsce nowy budynek. Organy, bazując na dowodach, bardzo szczegółowo określiły, dlaczego uważają, że budynek jest nowym obiektem. Sąd zauważył, że dowody na tę okoliczność są dowodami z dokumentów, jak dokumentacja remontu i modernizacji przedmiotowego obiektu autorstwa arch. M. P. (vide k.405 akt PINB) oraz opinia techniczna biegłego sądowego Sądu Okręgowego w Krakowie W. J. (k.399) dotycząca przebudowy i rozbudowy pawilonu handlowego na działce o nr ew. [...] w S., wydana w sprawie karnej dotyczącej samowoli budowlanej, sygn. akt [...] prowadzonej przez Sąd Rejonowy-Wydział V Grodzki w S., ponadto dokumentacja zawierająca zeznania świadków złożone w sprawie karnej. Ostatecznie ustalono też, że nowo wybudowany przez B. W. obiekt gastronomiczny ma powierzchnię zabudowy o 24 m2 większą niż poprzednio istniejący na działce o nr ew. [...] w S. obiekt gastronomiczny. Potwierdza to zaświadczenie wystawione przez Urząd Miejski w S. w dniu 15 grudnia 2004r. znak: RFN 3118/629/04 wskazujące powierzchnię zabudowy przedmiotowego obiektu do 2001 r. 81 m2 a od 2002 r. 105 m2. Ponadto nowo powstały budynek gastronomiczny posiada inne charakterystyczne parametry niż poprzednio istniejący budynek gastronomiczny. Różni się bryłą: poprzedni obiekt był dwubryłowy, składał się z budynku gastronomicznego oraz drewnianej przybudówki. Obecnie istniejący budynek gastronomiczny jest jednobryłowy. Poprzednio istniejący obiekt budowlany nakryty był dachami wysokimi, pokryty blachą falistą. Obecnie istniejący obiekt posiada dach pulpitowy o konstrukcji stalowej, pokryty blachą trapezową. Ponadto oba obiekty budowlane różni konstrukcja: wcześniej istniejący obiekt gastronomiczny był stalowo- drewniany, oszalowany deskami. Obecnie istniejący obiekt jest w całości o konstrukcji stalowej. Wybudowane zostały także nowe fundamenty, a tylko w części wykorzystano i podwyższono istniejące fundamenty. Wobec powyższego Sąd stwierdził, że prawidłowo organy uznały, że inwestor B. W. zrealizował po 2001r. nowy obiekt budowlany, na realizację którego zgodnie z art. 28 ust. 1 ustawy Prawo budowlane powinien był uzyskać pozwolenie na budowę.

Nawiązując do dowodów, na których oparł się organ, Sąd zauważył, że zgromadzono wystarczający materiał dowodowy dający podstawę do uznania, że jest to w istocie nowy budynek powstały w miejsce poprzedniego. Zachowały się dwie fotografie (k. 398 i 398 A) , które wskazują, jak wyglądał budynek poprzedni, a jak obecny (k. 398 B i 398 C). Różnica jest tak oczywista, że widoczna na pierwszy rzut oka; różnica pozwalająca na uznanie, że nowy budynek stoi w miejscu poprzedniego. Ponadto z akt wynika, że B. W. został uznany winnym tego, że w 2001 r. w S. woj. Małopolskiego wykonywał roboty budowlane budynku lokalu małej gastronomii "[...]" położonego na działce nr [...] bez wymaganego zezwolenia na budowę, co stanowi występek z art. 90 ustawy prawo budowlane i wymierzono mu za to karę 3 miesięcy pozbawienia wolności wyrokiem z dnia 16 marca 2005 r. sygn. akt [...]. Sąd zauważył, że zgodnie z art. 11 P.p.s.a. ustalenia wydanego w postępowaniu karnym prawomocnego wyroku skazującego co do popełnienia przestępstwa wiążą sąd administracyjny. Wobec tego sąd był związany wymienionym wyrokiem co do tego, że skarżący wykonywał roboty budowlane bez wymaganego zezwolenia. Odnosząc się do zakresu robót Sąd nawiązał do opinii technicznej wykonanej w sprawie karnej przez biegłego sądowego W. J. /k. 116 i nast. T.I akt PINB/. Biegły stwierdził, że lokal cukierni był, bo został prawdopodobnie rozebrany, budynkiem dwubryłowym, jednokondygnacyjnym, nakrytym dachami wysokimi, pokrytym blachą falistą, stał na fundamencie betonowym; konstrukcja budynku stalowo – drewniana, oszalowana deskami. Obecny stan cukierni w niczym nie przypomina dawnego. W miejsce rozebranego dawnego lokalu wykonano nowe fundamenty, w części wykorzystano i podwyższono istniejące fundamenty. Konstrukcja pawilonu stalowa, ściany zewnętrzne z płyt warstwowych, okna i drzwi zewnętrzne aluminiowe. Dach pulpitowy o konstrukcji stalowej, pokryty blachą trapezową. Wszystkie prace wykonano bez pozwolenia na budowę. W sprawie karnej przesłuchano także wykonawców obiektu. W. O. /k.116 i nast. T.I oraz k. 403 i nast. T.II akt PINB/ wyraźnie wskazał, że pamięta, jaki był wygląd cukierni sprzed wykonania robót budowlanych i że ten obiekt został rozebrany i na jego miejsce powstał nowy obiekt. Pod ten nowy obiekt były budowane fundamenty, przy czym na zewnątrz starych fundamentów. Świadek ten wskazał przy tym, że dla wylania tych nowych fundamentów usunęli część chodnika, co ewidentnie świadczy o większej powierzchni budynku nowo powstałego. W części budynku odległość między starymi fundamentami a nowymi wynosiła 30 cm, a w innej części co najmniej 120 cm.

Potwierdził powyższe także świadek R. O. /k. 403 i nast. T.II akt PINB/, który w sprawie karnej wskazał, że na początku zburzyli część starej konstrukcji i następnie wykonali zupełnie nowy fundament, a potem robili to samo w drugiej części obiektu. Jak wynika z powyższego, doszło do rozbiórki obiektu i zburzenia części fundamentów i stawiania nowych na zewnątrz starych. Fakt budowy budynku o innej powierzchni potwierdza wspomniane już zaświadczenie Urzędu Miejskiego w S. z dnia 15 grudnia 2004r., /k.116 i nast. T.I akt PINB/. Z zaświadczenia tego wynika, że do 2001 roku powierzchnia handlowa budynku wynosiła 81 m2, zaś od 2002 r. – 105 m2, czyli uległa powiększeniu. Wszystkie te dowody – tj. zdjęcia, opinia, protokoły zeznań świadków, zdaniem Sądu, nie pozostawiały wątpliwości, że został wybudowany nowy budynek w miejsce starego, rozebranego, taki, jak opisuje organ, bez pozwolenia na budowę.

Odnośnie do zarzutu nieprzesłuchania bezpośrednio świadków W. O. i R. O., Sąd wskazał, że byli oni przesłuchiwani bezpośrednio w sprawie karnej w roku 2004 i 2005, czyli kilkanaście lat temu. Można zatem założyć, że ich zeznania obecnie mogą cechować się zrozumiałą z powodu upływu czasu niepamięcią. Tymczasem są zaprotokołowane szerokie i wyczerpujące zeznania ze sprawy karnej, które organ wykorzystał dla ustalenia stanu faktycznego. Zgodnie z art. 75 K.p.a. jako dowód należy dopuścić wszystko, co może przyczynić się do wyjaśnienia sprawy, a nie jest sprzeczne z prawem. W szczególności dowodem mogą być dokumenty, zeznania świadków, opinie biegłych oraz oględziny. Zarzut nieprzesłuchania świadków w sytuacji, gdy akta zawierają obszerne protokoły zeznań złożonych w innej sprawie, w ocenie Sądu, nie może się ostać. Z tego samego względu nie został uznany za skuteczny zarzut nieprzeprowadzenia w sprawie dowodu z opinii biegłego, skoro w aktach znajduje się opinia biegłego J. sporządzona w sprawie karnej. Sąd zwrócił uwagę, że organy nadzoru budowlanego są organami wyspecjalizowanymi w zakresie prawa budowlanego, w związku z tym ich własna ocena i rozeznanie mają także istotne znaczenie.

Zdaniem Sądu, nie doszło w sprawie do naruszenia art. 7 w zw. z art. 107 § 1 i 2 K.p.a. poprzez brak w skarżonej decyzji terminu do wykonania nakazu rozbiórki. Gdy bowiem brak takiego terminu, decyzja jest wykonalna z chwilą, gdy jest ona ostateczna, o czym zresztą wiedział skarżący, skoro wnosił o wstrzymanie jej wykonalności.

Odnośnie do zgłoszenia (T.1, k. 43), Sąd wskazał, że obejmowało ono wymianę pokrycia dachowego bez elementów konstrukcyjnych oraz wymianę stolarki okiennej. Nie mogło być zatem mowy o objęciu tym zgłoszeniem prac polegających na wyburzeniu starego budynku do fundamentów oraz wyburzeniu także części fundamentów i wybudowaniu nowego obiektu. Ta pozostała część fundamentów została zobrazowana na szkicu sytuacyjnym (T.1 k. 22). Wprawdzie nie jest to jasno stwierdzone na szkicu, że chodzi o fundamenty, ale skoro z protokołów zeznań świadków O. wynika, że rozebrano wszystkie ściany i część fundamentów, to Sąd uznał, że pozostałość to owe podwyższone fundamenty o których mówili świadkowie O.. Tym samym nie zachodziło naruszenie prawa materialnego, a to art. 29 ustawy Prawo budowlane. Nie zachodziło także naruszenie art. 48 ust. 2 i 3 ustawy Prawo budowlane gdyż jest oczywistym, że wybudowanie nowego budynku z wykorzystaniem jedynie fragmentu fundamentów wymagało pozwolenia na budowę. Sąd zauważył, że do poprzedniego kiosku gastronomicznego skarżący dobudował przybudówkę, co do której w latach osiemdziesiątych orzeczono rozbiórkę, jako wybudowanej bez pozwolenia na budowę /T.1, k. 202 i nast. akt PINB/.

Zgodnie z art. 48 ust. 3 pkt 1 ustawy Prawo budowlane w postanowieniu, o którym mowa w ust. 2, ustala się wymagania dotyczące niezbędnych zabezpieczeń budowy oraz nakłada obowiązek przedstawienia, w wyznaczonym terminie: zaświadczenia wójta, burmistrza albo prezydenta miasta o zgodności budowy z ustaleniami obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego albo decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, w przypadku braku obowiązującego planu zagospodarowania przestrzennego. Postanowieniem MWINB z 15 września 2017 r. nakazano skarżącemu przedłożenie zaświadczenia Burmistrza Miasta S. o zgodności budowy obiektu gastronomicznego zlokalizowanego na działce nr [...] w S. z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego w terminie do dnia 31 października 2017 r. Inwestor nie wystąpił o takie zaświadczenie w wyznaczonym terminie, co potwierdza pismo Burmistrza Miasta S. z dnia 3 listopada 2017 r. /k.413/. Na rozprawie pełnomocnik skarżącego wskazał, że skarżący wszczął postępowanie o wydanie takiego zaświadczenia dopiero niemal rok później, złożywszy wniosek 4 października 2018 r., a zatem po zakończeniu sprawy decyzją ostateczną MWINB. W tej sytuacji Sąd uznał, że skoro skarżący nie zainicjował sprawy o wydanie zaświadczenia w wyznaczonym terminie, prawidłowo organ nakazał rozbiórkę, zgodnie z art. 48 ust. 4 ustawy Prawo budowlane, który mówi, że w przypadku niespełnienia w wyznaczonym terminie obowiązków, o których mowa w ust. 3, stosuje się przepis ust. 1, czyli właśnie orzeka rozbiórkę.

Odnosząc się do podnoszonego przez skarżącego społecznego znaczenia przedmiotowego obiektu Sąd po pierwsze stwierdził, że brak podstaw do uwzględnienia takiego argumentu, a ponadto, że społecznie znaczące w sensie negatywnym jest istnienie przez kilkanaście lat obiektu wybudowanego jako samowola budowlana.

W skardze kasacyjnej od powyższego wyroku Skarżący zaskarżył go w całości. Zarzucił mu naruszenie przepisów prawa materialnego, to jest:

1. art. 29 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane poprzez uznanie, że przedmiotowe budynki nie są objęte zwolnieniem ujętym w niniejszym przepisie w sytuacji, gdy przez wzgląd na ich charakter należy stosować przewidziane w ustawie wyjątki;

2. art. 48 ust. 2 i 3 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane poprzez błędne uznanie, iż w przedmiotowej sytuacji zachodzi potrzeba uzyskania pozwolenia na budowę;

Naruszenia przepisów prawa procesowego, mających istotny wpływ na wynik sprawy, skarżący kasacyjnie upatruje w naruszeniu:

1. art. 7 w zw. z art. 28 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego poprzez nieustalenie kręgu wszystkich spadkobierców po nieżyjących już współwłaścicielach przedmiotowej nieruchomości;

2. art. 7 w zw. z art. 77 K.p.a. poprzez niepodjęcie wszelkich czynności koniecznych dla dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz załatwienia sprawy z uwzględnieniem interesu społecznego i słusznego interesu obywateli oraz poprzez niezebranie, a tym samym nierozpatrzenie całego materiału dowodowego;

3. art. 7 w zw. z art. 107 § 1 i 2 K.p.a. poprzez brak wskazania w zaskarżonej decyzji terminu wyznaczonego do wykonania nakazu rozbiórki;

4. art. 7 w zw. z art. 8 K.p.a. poprzez nieuwzględnienie słusznych interesów stron;

5. art. 220 § 1 i 2 K.p.a. poprzez niewłaściwe zastosowanie - zobowiązanie Skarżącego do przedłożenia zaświadczenia na okoliczność potwierdzenia stanu faktycznego bądź stanu prawnego, który był znany organowi z urzędu i posiadanych przez niego rejestrów, ewidencji lub innych danych;

6. art. 153 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed Sądami Administracyjnymi poprzez jego niewłaściwe użycie - niezastosowanie się do wskazań zawartych w wyrokach Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 3 października 2006 r., sygn. akt II SA/Kr 1964/02 oraz wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 28 czerwca 2011 r., sygn. akt II SA/Kr 1429/10.

Na podstawie tak sformułowanych zarzutów skarżący kasacyjnie wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi I instancji. Ponadto domaga się zasądzenia zwrotu kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego, według norm przepisanych.

W uzasadnieniu skargi kasacyjnej przedstawione zostały argumenty mające, zdaniem skarżącego kasacyjnie, potwierdzać zasadność podniesionych zarzutów.

W odpowiedzi na skargę kasacyjną pełnomocnik uczestnika postępowania K. K. wniósł o oddalenie skargi kasacyjnej i zasądzenie zwrotu kosztów postępowania.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje.

Skarga kasacyjna nie zasługuje na uwzględnienie.

Na wstępie należy wskazać, że Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę tylko w granicach skargi kasacyjnej (art. 183 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – tekst jedn. Dz.U. z 2023 r., poz. 259 ze zm. , dalej jako "P.p.s.a."), z urzędu biorąc pod uwagę jedynie nieważność postępowania, co oznacza związanie przytoczonymi w skardze kasacyjnymi jej podstawami, określonymi w art. 174 P.p.s.a. Nadto, zgodnie z treścią art. 184 P.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny oddala skargę kasacyjną, jeżeli zaskarżone orzeczenie mimo błędnego uzasadnienia odpowiada prawu.

Zgodnie z treścią art. 193 P.p.s.a. zdanie drugie uzasadnienie wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego oddalającego skargę kasacyjną ogranicza się do oceny zarzutów skargi kasacyjnej.

Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego, skarga kasacyjna wniesiona przez B. W. nie ma usprawiedliwionych podstaw.

Naczelny Sąd Administracyjny w pierwszej kolejności rozpatrzy zarzuty naruszenia przepisów postępowania albowiem odnoszą się one do wadliwości zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego i jego oceny co rzutuje na możliwość stwierdzenia czy doszło do naruszenia przepisów prawa materialnego. Jest oczywistym, że tylko gdy w prawidłowo prowadzonym postępowaniu został ustalony prawidłowo stan faktyczny to możliwym jest dokonanie oceny naruszenia przepisów prawa materialnego poprzez ich błędną wykładnię lub niezastosowanie.

Nie ma racji skarżący kasacyjnie kwestionując ustalenia organów oraz ich ocenę dokonaną przez Sąd w zakresie stron postępowania tj. współwłaścicieli działki, której dotyczy zaskarżona decyzja rozbiórkowa. Organy szczegółowo wyjaśniły tę kwestię stosownie do zaleceń wyroku WSA w Krakowie z dnia 3 października 2006 r. sygn. akt II SA/Kr 1964/02. Organ I instancji dokonał drobiazgowej oceny dokumentów potwierdzających, kto wchodzi w prawa zmarłych współwłaścicieli działki ew. nr [...] w S..

Sąd w wyroku zasadnie uznał, że organ I instancji prawidłowo wskazał jako uczestników postępowania B. W., J. Z., P. Z., P1. Z., M. K., G. P., M. S., T. W., M. K., K. K., A. G., Gminę S. oraz Zarząd Dróg Wojewódzkich w K..

Wynika to wprost z akt prowadzonego postępowania. Skoro przedmiotowa działka, na której znajduje się przeznaczony do rozbiórki budynek gastronomiczny złożona jest z działek nr [...] i [...], stanowiących własność M. Z. (poprzednio P.) oraz działek nr [...] i [...] stanowiących własność J. S. (poprzednio Z.) i W. Z., to spadkobiercy ww. będą stronami kontrolowanego obecnie postępowania organów nadzoru budowlanego. Z treści postanowienia Sądu Rejonowego w S. z dnia 19 listopada 1985 r. sygn akt I Ns 340/85, wynika, że spadek po W. Z. nabyli żona W1. Z., matka M. Z. (poprzednio P.), rodzeństwo J. Z., J. S., siostrzeńcy M. K. i K. K.. Z kolei postanowienie Sądu Rejonowego w S. z dnia 19 listopada 1985r sygn. akt I Ns 3339/85 stanowi iż spadek po M. Z. (poprzednio P.) nabyły dzieci J. Z. i J1. Z. oraz wnuki M. K. i K. K.. Natomiast po W. Z. spadek nabyło rodzeństwo I. B. i S. S. – zgodnie z postanowieniem Sądu Rejonowego w S. z dnia 30 stycznia 1991 r sygn akt I Ns 20/91. Wobec powyższego organ słusznie stwierdził, iż działka nr ew. [...] stanowi współwłasność J. Z., J. S., M. K., K. K., I. B. i S. S.. Z informacji przekazanych przez K. K. wynikało, że J. Z. zmarł w 1987 roku, a Sąd Rejonowy w Krakowie w dniu 19 lipca 1989 r. wydał postanowienie sygn. I Ns 994/89 w świetle którego spadek nabyli żona A. Z. i synowie J. Z., P1 Z., P. Z.. Z urzędu wiadomo było organowi, że P. Z. zrzekł się spadku po ojcu na rzecz brata J. Z.. Zgodnie z zalegającą w aktach postępowania kopią postanowienia Sądu Rejonowego dla Krakowa - Śródmieścia z 11 kwietnia 2013r sygn. akt I Ns 893/12/S po A. Z. spadek nabyli synowie J. Z., P1 Z. oraz P. Z.. Na mocy postanowienia Sądu z dnia 20 maja 2002r sygn akt I Ns 420/02 po zmarłym S. S. spadek nabyli, żona M. S. i córka T. W., natomiast po zmarłej I. B. spadek nabyła córka G. P..

W ocenie NSA, powyższe jednoznacznie potwierdza, że krąg uczestników postępowania w sprawie niniejszej został ustalony prawidłowo.

Okoliczność, że B. W. jako inwestor samowoli budowlanej nabył 1 października 2009 r. udział w spadku J. S. po W. Z. i M. Z., sytuuje go wśród współwłaścicieli działki nr [...]. Nie został on pominięty, ani wykluczony z postępowania i jego prawa zostały uwzględnione. Pozostaje on stroną postępowania z dwóch tytułów jako współwłaściciel nieruchomości, której dotyczy rozbiórka ale także jako sprawca samowoli budowlanej, który pierwotnie w 2001 r. prawa współwłasności nie posiadał. Powyższe nie miało jakiegokolwiek wpływu na rozstrzygnięcie w sprawie. Skarżący jako inwestor brał udział w postępowaniu, a orzeczenie rozbiórki w stosunku do współwłaściciela działki ma jeszcze solidniejsze podstawy i uzasadnienie niż w odniesieniu do inwestora nie będącego właścicielem nieruchomości objętej nakazem rozbiórki.

Nie jest uzasadniony zarzut niepodjęcia wszelkich czynności koniecznych dla wyjaśnienia i ustalenia stanu faktycznego w sprawie oraz nie zebrania i nie rozpatrzenia wszelkiego materiału dowodowego koniecznego dla rozstrzygnięcia sprawy (art. 7 K.p.a. i art. 77 K.p.a.). Wyrok Sądu wydany w sprawie karnej stwierdza, że skarżący dopuścił się samowoli budowlanej w 2001 r. za co został skazany zatem nie ma wątpliwości, kto dopuścił się samowoli. Zakres samowoli także wynika z akt sprawy karnej gdzie przedstawiono opinie biegłych oraz zeznania świadków, które potwierdziły, że pierwotnie istniejący budynek gastronomiczny został w całości rozebrany a w miejsce jego wzniesiony został nowy obiekt o takim samym przeznaczeniu ale większej powierzchni, innej konstrukcji, odmiennych cechach charakterystycznych zabudowy.

W ocenie NSA, zgromadzony w sprawie materiał dowodowy w postaci dokumentów zgromadzonych przez organy (dokumentacja remontu i modernizacji przedmiotowego obiektu autorstwa arch. M. P. (vide k.405 akt PINB)) i dokumentów z akt sądowych sprawy karnej sygn. akt [...] prowadzonej przez Sąd Rejonowy-Wydział V Grodzki w S. (jak oraz opinia techniczna biegłego sądowego Sądu Okręgowego w Krakowie W. J. (k.399) dotycząca przebudowy i rozbudowy pawilonu handlowego na działce o nr ew. [...] w S. oraz protokoły z zeznań świadków) były wystarczające dla wyczerpującego ustalenia stanu faktycznego odnośnie do zakresu samowoli i jej cech charakterystycznych.

Słusznie ustalono, że nowo wybudowany przez skarżącego kasacyjnie obiekt gastronomiczny ma powierzchnię zabudowy o 24 m2 większą niż poprzednio istniejący na działce o nr ew. [...] w S. obiekt gastronomiczny. Potwierdziło to zaświadczenie wystawione przez Urząd Miejski w S. w dniu 15 grudnia 2004r. znak: RFN 3118/629/04 wskazujące powierzchnię zabudowy przedmiotowego obiektu do 2001 r. 81 m2 a od 2002 r. 105 m2.

Zgromadzona w sprawie dokumentacja i zeznania świadków potwierdziły, że nowo powstały budynek gastronomiczny posiadał odróżniające go od poprzedniego elementy zabudowy. Słusznie Sąd I instancji wskazał, że poprzedni obiekt był dwubryłowy, składał się z budynku gastronomicznego oraz drewnianej przybudówki. Obecnie istniejący budynek gastronomiczny jest jednobryłowy. Poprzednio istniejący obiekt budowlany nakryty był dachami wysokimi, pokryty blachą falistą. Obecnie istniejący obiekt posiada dach pulpitowy o konstrukcji stalowej, pokryty blachą trapezową. Ponadto oba obiekty budowlane różniła konstrukcja: wcześniej istniejący obiekt gastronomiczny był stalowo- drewniany, oszalowany deskami. Obecnie istniejący obiekt jest w całości o konstrukcji stalowej. Wybudowane zostały także nowe fundamenty, a tylko w części wykorzystano i podwyższono istniejące fundamenty. Także zachowane fotografie (k. 398 i 398 A) jednoznacznie wskazują, że poprzednio istniejący budynek nie był tym samym budynkiem co obecny (k. 398 B i 398 C). Wobec powyższego zarówno Sąd jak i organy prawidłowo uznały, że inwestor zrealizował po 2001 r. nowy obiekt budowlany, na realizację którego zgodnie z art. 28 ust. 1 ustawy Prawo budowlane powinien posiadać pozwolenie na budowę.

Zgodnie z art. 48 ust. 4 ustawy Prawo budowlane w przypadku niespełnienia w wyznaczonym terminie obowiązków, o których mowa w ust. 3, stosuje się przepis ust. 1. Zatem skoro organ zobowiązał inwestora do przedłożenia zaświadczenia potwierdzającego zgodność obiektu z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego lub z decyzją o warunkach zabudowy w określonym terminie, to nie przedłożenie, odwlekanie w czasie przedłożenia takiego zaświadczenia poprzez nie wystąpienie o taki dokument do uprawnionych organów należało zakwalifikować jako uchylanie się od wypełnienia ww. obowiązku i wydać nakaz rozbiórki. Do 31 października 2017 r. inwestor nawet nie wystąpił o przedmiotowe zaświadczenie (informacja od Burmistrza Miasta S. z dnia 3.11.2017 r. /k.413/.) a na rozprawie pełnomocnik skarżącego wskazał, że skarżący wszczął postępowanie o wydanie takiego zaświadczenia dopiero niemal rok później, złożywszy wniosek 4 października 2018 r., a zatem po zakończeniu sprawy decyzją ostateczną MWINB. W tych okolicznościach wydanie decyzji o nakazie rozbiórki w myśl art. 48 ust. 4 w zw. z art. 48 ust. 3 pkt 1 ustawy Prawo budowlane było uzasadnione.

Organ nadzoru budowlanego prowadzący postępowanie legalizacyjne miał wiedzę odnośnie do obowiązującego na terenie działki skarżącego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego lecz nie mógł we własnym zakresie ustalić - wydać zaświadczenia w zakresie zgodności budowy z normami planistycznymi. Kompetencję tę miał wyłącznie Burmistrz. Dlatego bezpodstawne jest twierdzenie skarżącego kasacyjnie, że organowi znany był z urzędu i posiadanych przez niego rejestrów, ewidencji lub innych danych stan faktyczny i prawny budowli a to czyniło żądanie uzyskanie zaświadczenia bezzasadnym.

Skoro zaskarżona decyzja nie określała terminu dokonania rozbiórki obiektu gastronomicznego, to jako decyzja ostateczna powinna być wykonana niezwłocznie po jej doręczeniu zobowiązanemu inwestorowi. Nie doszło zatem do naruszenia art. 7 w zw. z art. 107 § 1 i 2 K.p.a.

Wbrew zarzutom skargi kasacyjnej organy administracji nie naruszyły art. 153 P.p.s.a. lecz skrupulatnie zastosowały się do zaleceń Sądu przedstawionych w wydanych wcześniej w niniejszej sprawie wyrokach. To właśnie podjęte czynności, zgromadzony materiał dowodowy i poczynione ustalenia przeczą prezentowanej przez skarżącego tezie.

Z przytoczonych wyżej względów Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 P.p.s.a., orzekł jak w sentencji.