Wyrok WSA w Krakowie, sygn. akt I SA/Kr 435/21
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie
Data orzeczenia: 2021-12-28 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6536 Ulgi w spłacaniu należności pieniężnych, do których nie stosuje się przepisów Ordynacji podatkowej (art. 34 i 34a  ustaw
Hasła tematyczne: Ubezpieczenie społeczne
Skarżony organ: Inne
Treść wyniku: uchylono zaskarżoną decyzję
Powołane przepisy: article: art. 156 par. 1 pkt 2
journal: Dz.U. 2021 poz 735
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jedn.
article: art. 31zq ust. 8
journal: Dz.U. 2020 poz 374
law: Ustawa z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych  chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych
article: art. 145 par. 1 pkt 1 lit. a i c
journal: Dz.U. 2019 poz 2325
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia: WSA Bogusław Wolas Sędziowie: WSA Wiesław Kuśnierz WSA Jarosław Wiśniewski (spr.) po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 28 grudnia 2021 r. sprawy ze skargi A. K. na decyzję Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział w C. z dnia 22 lutego 2021r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z 15 stycznia 2021 r. nr [...] uchyla zaskarżoną decyzję


UZASADNIENIE

W dniu 16 października 2020 roku do Zakładu Ubezpieczeń Społecznych [...] wpłynął wniosek A. K. o zwolnienie z obowiązku opłacania należności z tytułu składek dla płatników w określonych branżach za okres od lipca 2020 r. do września 2020 r. We wniosku tym A. K. (powoływany dalej jako Strona lub Skarżący ) oświadczył, że prowadzi przeważającą działalność oznaczoną kodem PKD 79.11.A zgodnie ze zgłoszeniem w CEIDG, uprawniającym do zwolnienia z opłacania składek.

W dniu 30 października 2020 roku Zakład Ubezpieczeń Społecznych [...] wydał decyzję, (znak: [...]), która odmówił A. K. prawa do zwolnienia z obowiązku opłacania należnych składek. W uzasadnieniu ww. decyzji strona została poinformowana, iż zgodnie z art. 31zo ust. 8 ustawy o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych, płatnikowi składek prowadzącemu na dzień złożenia wniosku o zwolnienie z opłacania składek, działalność oznaczoną według Polskiej Klasyfikacji Działalności (PKD) 2007, jako rodzaj przeważającej działalności kodami 49.39.Z, 55.10.Z, 77.39.Z, 79.11.A, 79.90.A, 82.30.Z, 90.01.Z, 90.02.Z, 93.29.A, 93.29.B, 93.29.Z, przysługuje prawo do zwolnienia z obowiązku opłacania należnych składek na ubezpieczenia społeczne, na ubezpieczenie zdrowotne, na Fundusz Pracy, Fundusz Solidarnościowy, Fundusz Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych lub Fundusz Emerytur Pomostowych, za okres od lipca 2020 r. do września 2020 r., wykazanych w deklaracjach rozliczeniowych złożonych za ten okres, jeżeli był zgłoszony jako płatnik składek do dnia 30 czerwca 2020 r. i przychód z tej działalności w rozumieniu przepisów podatkowych uzyskany w pierwszym miesiącu kalendarzowym, za który składany jest wniosek o zwolnienie z opłacania tych składek był niższy co najmniej o 75 % w stosunku do przychodu uzyskanego w tym samym miesiącu kalendarzowym w 2019 r.

Wykazany przez Stronę kod PKD 79.11.A zgodnie z danymi z rejestru REGON i CEIDG nie był zgłoszony, jako rodzaj przeważającej działalności na dzień złożenia wniosku, a co za tym idzie, Strona nie może być zwolniona z obowiązku opłacania należnych składek na ubezpieczenia społeczne, na ubezpieczenie zdrowotne, na Fundusz Pracy, Fundusz Solidarnościowy i Fundusz Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych za okres w nim wskazany. Decyzja zawierała również pouczenie o możliwości złożenia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy do Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych w terminie 14 dni od dnia doręczenia decyzji oraz o możliwości złożenia skargi do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie.

W dniu 9 listopada 2020 roku do Zakładu Ubezpieczeń Społecznych [...] wpłynął wniosek Strony o ponowne rozpatrzenie sprawy do Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych. Podczas ponownego rozpatrywania sprawy Zakład Ubezpieczeń Społecznych decyzją z 15 stycznia 2021 r. nr [...] uchylił w całości decyzję z 30 października 2020 r. znak [...] odmawiającą prawa do zwolnienia z opłacania należności z tytułu składek należnych za okres od lipca 2020 r. do września 2020r. i orzekł o zwolnieniu z opłacania należności z tytułu składek należnych za okres od lipca 2020 r. do września 2020r.

Decyzją z 22 lutego 2021 r. nr [...], ZUS stwierdził nieważność decyzji z dnia 15 stycznia 2021 r., (znak: [...] orzekającej o zwolnieniu z opłacania należności z tytułu składek należnych za okres od lipca 2020 r. do września 2020 r.

W ocenie organu w decyzji z 15 stycznia 2021 r. uznano niezgodnie z obowiązującym prawem, że zmiana kodu PKD zaewidencjonowana w CEIDG dnia 13 listopada 2020 roku, jako przeważającej działalności gospodarczej o symbolu 79.11.A (Działalność agentów turystycznych) przy spełnieniu pozostałych warunków do zwolnienia: uprawniała do zwolnienia z obowiązku opłacania składek za okres od lipca 2020 roku do września 2020 roku, a co za tym idzie z rażącym naruszeniem prawa wydano decyzję z dnia 15 stycznia 2021 r. znak [...] uchylającą w całości decyzję z 30 października 2020 r. znak [...] odmawiającą prawa do zwolnienia z opłacenia należności z tytułu składek należnych za okres od lipca 2020 r. do września 2020 r. i orzekającą o zwolnieniu z opłacania należności z tytułu składek za okres od lipca 2020 r. do września 2020 r.

Podniesiono bowiem, że Zakład Ubezpieczeń Społecznych ma obowiązek realizacji zadań związanych z udzielaniem pomocy poprzez ustalenie prawa do zwolnienia z obowiązku opłacania składek na podstawie i zgodnie z przepisami prawa (ustawa z dnia 2 marca 2020 r. o zmianie ustawy o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz.U. z 2020 r., poz. 374 ze zm.). Przepisy Tarczy Antykryzysowej 5.0 wskazują jakie warunki muszą być spełnione aby płatnik mógł otrzymać zwolnienie z opłacania składek za lipiec-wrzesień 2020 r. Przy zwolnieniu z opłacania składek za lipiec, sierpień i wrzesień 2020 r. (art. Bizo ust. 8 ww. ustawy) jednym z warunków było, aby rodzaj przeważającej działalności, którą prowadzi płatnik na dzień złożenia wniosku, była działalność oznaczona kodem PKD wskazanym w ustawie, aby przedsiębiorca był zgłoszony jako płatnik składek do dnia 30 czerwca 2020 r. oraz przychód z tej działalności (w rozumieniu przepisów podatkowych) uzyskany w pierwszym miesiącu kalendarzowym, za który był składany wniosek o zwolnienie z opłacania składek był niższy co najmniej o 75 % w stosunku do przychodu, który został uzyskany z tej działalności w tym samym miesiącu w 2019 r. Zgodność wykazania kodu PKD na wniosku badana jest na podstawie danych z rejestru REGON a w razie wątpliwości, na podstawie danych z organów ewidencyjnych CEIDG oraz KRS. Przy ponownym rozpatrzeniu sprawy uwzględniono zmianę kodu PKD, jako przeważającej działalności z 70.22.Z na 79.11.A (kod uprawniający do zwolnienia z obowiązku opłacania należnych składek za okres od lipca 2020 roku do września 2020 roku). Z informacji figurującej w CEIDG wynika, że zmiana kodu PKD nastąpiła 13 listopada 2020 roku. Ustalono także, że kod 79.11.A był wykazany w CEIDG w 2019 roku.

W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie uzupełnioną pismem z dnia 26 lipca 2021 r. nie zgodzono się z ww decyzją. Skarżący podniósł , że od 25 marca 2019 r. jedyną i przeważającą działalnością którą prowadzi jest działalność zarejestrowana pod kodem PKD 79.11.A na co przedłożył stosowne dowody. (informacja z biura rachunkowego , księga przychodów i rozchodów, kserokopia umowy najmu lokalu). W ocenie skarżącego dowody te podważają aktualność kodu PKD 79.11.A. Obalenie domniemania prawnego polega natomiast na wykazaniu, że rzeczywista działalność prowadzona przez skarżącego była inna niż to wynika z danych PKD

W odpowiedzi na skargę Zakład Ubezpieczeń Społecznych wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje.

W myśl art. 1 ustawy z 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2021 r. poz. 137) oraz art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r. poz. 2325 ze zm., powoływanej dalej jako "p.p.s.a."), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, a kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem. Decyzja administracyjna podlega uchyleniu, jeśli Sąd stwierdzi naruszenie prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy, naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania lub inne naruszenie przepisów postępowania mogące mieć istotny wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a-c p.p.s.a.) lub też naruszenie prawa będące podstawą stwierdzenia jej nieważności (art. 145 § 1 pkt 2 p.p.s.a.).

Przedmiotem kontroli Sądu była decyzja z dnia 22 lutego 2021 r. stwierdzająca nieważność decyzji Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia 15 stycznia 2021 r. którą uchylono decyzję z 30 października 2020 r. znak [...] odmawiającą prawa do zwolnienia z opłacania należności z tytułu składek i orzeczono o zwolnieniu strony skarżącej z opłacania należności z tytułu składek należnych za okres od lipca 2020 r. do września 2020 r.

W pierwszym rzędzie należy wskazać, że każdy wojewódzki sąd administracyjny przed przystąpieniem do merytorycznego rozpoznania wniesionej skargi, bada w pierwszej kolejności jej dopuszczalność, w tym zachowanie wymogów przewidzianych w art. 52 p.p.s.a. (co korespondowało z zastrzeżeniami strony skarżącej, że decyzja z dnia 17 lutego 2021 r. jest decyzją wydaną w I instancji i powinien od niej służyć wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy).

Zgodnie z art. 52 § 1 p.p.s.a. tego artykułu skargę można wnieść po wyczerpaniu środków zaskarżenia, jeżeli służyły one skarżącemu w postępowaniu przed organem właściwym w sprawie, chyba że skargę wnosi prokurator, Rzecznik Praw Obywatelskich lub Rzecznik Praw Dziecka.

Stosownie do art. 52 § 2 p.p.s.a. przez wyczerpanie środków zaskarżenia należy rozumieć sytuację, w której stronie nie przysługuje żaden środek zaskarżenia, taki jak zażalenie, odwołanie lub wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy, przewidziany w ustawie. Powołane przepisy jednoznacznie wskazują, że ustawodawca uzależnił dopuszczalność skargi do sądu administracyjnego - w zależności od rodzaju skarżonego działania organu administracji publicznej - od wyczerpania przysługujących stronie środków zaskarżenia, bądź wezwania właściwego organu do usunięcia naruszenia prawa.

Jednakże stosownie do treści art. 52 § 3 p.p.s.a jeżeli stronie przysługuje prawo do zwrócenia się do organu, który wydał decyzję z wnioskiem o ponowne rozpatrzenie sprawy, strona może wnieść skargę na tę decyzję bez skorzystania z tego prawa.

W niniejszej sprawie w zaskarżonej decyzji pouczono stronę skarżącą o prawie do wniesienia skargi do sądu administracyjnego.

W ocenie Sądu w kontekście brzmienia art. 52 § 3 p.p.s.a. okoliczność błędnego pouczenia strony o prawie wniesienia skargi do sądu zamiast lub obok prawa do złożenia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy nie mogła skutkować odrzuceniem skargi (por. wyrok WSA w Warszawie z dnia 29 grudnia 2020 r., sygn. akt VI SA/Wa 1410/20).

Decyzja Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia 15 stycznia 2021r. została wydana na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 Kodeksu postępowania administracyjnego (dalej "k.p.a.") w związku z art. 31zq ust. 8 ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz. U. z 2020 r., poz. 1842 ze zm., powoływanej dalej jako "ustawa COVID-19).

Stosownie do art. 32zq ust. 8 ustawy COVID-19 od decyzji o odmowie zwolnienia z obowiązku opłacania składek przysługuje prawo do wniesienia wniosku do Prezesa Zakładu o ponowne rozpatrzenie sprawy. Do wniosku stosuje się odpowiednio przepisy ustawy – Kodeks postępowania administracyjnego, dotyczące odwołań od decyzji oraz ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

Nie budzi zatem wątpliwości, że decyzja Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia 15 stycznia 2021 r. była decyzją ostateczną, do które mogły zostać zastosowane tryby nadzwyczajne przewidziane w k.p.a. w tym tryb stwierdzenia nieważności decyzji, o którym mowa w art. 156 do art. 159 k.p.a.

Stosownie do art. 180 k.p.a. w sprawach z zakresu ubezpieczeń społecznych stosuje się przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego, chyba, że przepisy dotyczące ubezpieczeń ustalają odmienne postępowanie w tych sprawach. Z kolei w myśl art. 123 ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych, w sprawach uregulowanych ustawą stosuje się przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego, chyba że ustawa stanowi inaczej.

Nie ulega wątpliwości, że sprawa o stwierdzenie nieważności ostatecznej decyzji toczy się na zasadach określonych przez k.p.a.

Oceniając zatem zaskarżoną decyzję w kontekście mających w sprawie zastosowanie art. 156 -159 k.p.a. należy stwierdzić, że przedmiotowa decyzja została wydana z naruszeniem szeregu przepisów postępowania administracyjnego w tym regulujących tryb nadzwyczajny wzruszenia decyzji ostatecznej poprzez stwierdzenie jej nieważności.

W pierwszej kolejności zauważyć należy, że organem właściwym do stwierdzenia nieważności decyzji administracyjnej jest - w myśl art. 157 § 1 k.p.a. - organ wyższego stopnia, a gdy decyzja wydana została przez ministra lub samorządowe kolegium odwoławcze - ten organ.

Jakie organy są organami wyższego stopnia, czyli właściwość instancyjną w postępowaniu administracyjnym, określa art. 17 k.p.a. Kontrolę decyzji administracyjnych w tym zakresie sprawują wymienione w nim organy wyższego stopnia. Organy te mają także prawo do weryfikacji decyzji ostatecznych w nadzwyczajnych trybach postępowania, w tym również w tzw. "trybie nieważnościowym". Organami wyższego stopnia - w myśl art. 17 pkt 3 k.p.a. - w stosunku do organów administracji publicznej innych niż określone w pkt 1 i 2 tego przepisu - są odpowiednie organy nadrzędne lub właściwi ministrowie, a w razie ich braku - organy państwowe sprawujące nadzór nad ich działalnością.

W tym miejscu należy przywołać również art. 66 ust. 5 ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych stanowiący, że w postępowaniu administracyjnym organem wyższego stopnia w stosunku do terenowych jednostek organizacyjnych Zakładu jest Prezes Zakładu.

Analizując zatem treść decyzji z dnia 17 lutego 2021 r. nasuwają się uzasadnione wątpliwości, czy w sprawie został prawidłowo zastosowany art. 157 § 1 k.p.a.

Z sentencji wynika, że decyzję wydał Zakład Ubezpieczeń Społecznych na podstawie art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. oraz art. 83 ust. 4 ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych (który w ocenie Sądu w niniejszej sprawie nie ma zastosowania), a decyzję podpisał Zastępca Dyrektora, przy czym w odróżnieniu od decyzji z dnia 15 stycznia 2021 r. Zastępca Dyrektora nie działał z upoważnienia Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych.

Powyższe niejasności nie pozwalają na jednoznaczne stwierdzenie i ocenę, że zaskarżona decyzja została wydana z uwzględnieniem regulacji art. 157 § 1 w związku z art. 17 pkt 3 k.p.a. i z zastosowaniem ewentualnie art. 66 ust. 5 ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych.

W sprawie stwierdzenia nieważności decyzji administracyjnej organ wszczyna postępowanie w nowej sprawie, w której nie orzeka w kolejnej instancji, lecz dokonuje weryfikacji decyzji jako organ nadzoru. Postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji traktowane jest jako nowe postępowanie w sprawie i toczy się według przepisów art. 157-159 k.p.a., a w kwestiach nieuregulowanych tymi przepisami należy stosować przepisy regulujące postępowanie zwyczajne.

Nie budzi wątpliwości, że ZUS wszczął z urzędu postępowanie w sprawie nieważności decyzji z dnia 15 stycznia 2021 r., do czego był uprawniony na podstawie art. 157 § 2 k.p.a.

O wszczęciu postępowania z urzędu należy zawiadomić wszystkie osoby będące stronami w sprawie (art. 61 § 4 k.p.a.).

W aktach sprawy nie ma żadnego śladu, który wskazywałby, że w przedmiotowej sprawie zostało sporządzone zawiadomienie o wszczęciu postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji i takie zawiadomienie zostało wysłane stronie skarżącej przed wydaniem decyzji, co w ocenie Sądu stanowi naruszenie zasady czynnego udziału strony w postępowaniu wyrażonej w art. 10 k.p.a., według którego organy administracji publicznej obowiązane są zapewnić stronom czynny udział w każdym stadium postępowania, a przed wydaniem decyzji umożliwić im wypowiedzenie się co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań.

Celem postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji jest weryfikacja określonego rozstrzygnięcia pod kątem kwalifikowanej niezgodności z prawem, o której mowa w art. 156 § 1 k.p.a. Organ orzeka wyłącznie co do nieważności decyzji albo jej niezgodności z prawem. Nie jest natomiast władny rozstrzygać o innych kwestiach dotyczących istoty sprawy, gdyż, jak już wspomniano, przedmiotem postępowania jest ustalenie czy decyzja administracyjna, poddana kontroli w trybie nadzorczym, jest dotknięta jedną z wad oraz, czy nie występują przesłanki negatywne, wymienione w art. 156 § 2 k.p.a.

W zaskarżonej decyzji ZUS stwierdzając nieważność decyzji z dnia 15 stycznia 2021 r. powołał się na art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a., a następnie w uzasadnieniu wskazał, że niezgodnie z prawem uznano, że zmiana kodu PKD zaewidencjonowana w CEIDG dnia 13 listopada 2020 roku, jako przeważającej działalności gospodarczej o symbolu 79.11.A przy spełnieniu pozostałych warunków do zwolnienia: uprawniała do zwolnienia z obowiązku opłacania składek za okres od lipca 2020 roku do września 2020 roku ,a co za tym idzie z rażącym naruszeniem prawa wydano w dniu 15 stycznia 2021 r. decyzję uchylającą w całości decyzję z dnia 30 października 2020 r. odmawiającą prawa do zwolnienia z opłacania składek należnych za okres od lipca 2020 r. do września 2020 r. i orzekając o zwolnieniu z opłacania należności z tytułu składek za okres od sierpnia 2020 r. do września 2020 r.

Jeśli chodzi o przesłankę jaką jest wydanie decyzji z rażącym naruszeniem prawa, to wynikać ono może tylko z wady oczywistej i niedającej się pogodzić ze standardami państwa prawa, gdyż jest naruszeniem tzw. kwalifikowanym - o szczególnie dużym ciężarze gatunkowym i niebudzącym wątpliwości. Decyzja jest wydana z rażącym naruszeniem prawa kiedy stanowi zaprzeczenie stanu prawnego relewantnego z punktu widzenia danego rozstrzygnięcia. Przy czym chodzi o stan prawny w zakresie jego obowiązywania i interpretacji niewątpliwy oraz nierodzący rozbieżności w wykładni.

W orzecznictwie NSA utrwalone jest stanowisko zgodnie z którym cechą rażącego naruszenia prawa jest to, że treść decyzji pozostaje w wyraźnej sprzeczności z treścią przepisu przez ich proste zestawienie ze sobą, przy czym nie chodzi tu o błędy w wykładni prawa, a o przekroczenie prawa w sposób jasny i niedwuznaczny. Charakter tego naruszenia powoduje, iż owa decyzja nie może być akceptowana w porządku prawnym. Można zatem powiedzieć, że w przypadku badania tej przesłanki nieważności decyzji ocena poprawności zastosowania przepisu prawa jest łagodniejsza niż w przypadku oceny dokonywanej w postępowaniu zwyczajnym (zob. wyrok NSA z 25 listopada 2008 r., sygn. akt I OSK 1710/07, wyrok NSA z 3 sierpnia 2011 r., sygn. akt I OSK 1383/10).

Natomiast w przypadku wątpliwości w zakresie wykładni prawa i różnej praktyki orzeczniczej w danym aspekcie, przyjmuje się, że akty wydawane na kanwie takich spraw dotyczących problemu prawnego niejednolicie ocenianego nie są dotknięte wadą rażącego naruszenia prawa, bo taki zarzut można postawić tylko zastosowaniu przepisu, którego treść jest niewątpliwie i jednolicie rozumiana. W tym miejscu należy zauważyć, że na kanwie stosowania art. 31zo ust. 8 ustawy COVID-19 wielokrotnie wypowiadały się już wojewódzkie sądy administracyjne, które odmiennie niż ZUS oceniały charakter kodu PKD oraz kwestię rzeczywistej działalności prowadzonej przez beneficjenta w kontekście możliwości uzyskania zwolnienia z opłacania składek.

W zaskarżonej decyzji ZUS w żaden sposób nie wykazał owego "rażącego naruszenia prawa". Stwierdzenie, że decyzja z 15 stycznia 2021 r. jest niezgodna z prawem zmiana kodu PKD zaewidencjonowana w CEIDG w dniu 13 listopada 2020 roku, nic nie wyjaśnia. Organ nie dokonał właściwej żadnej analizy prawnej ograniczając się jedynie do autorytarnego stwierdzenia, że dane rozwiązanie jest niezgodne z prawem i to w niezgodne w sposób rażący.

Nie odniósł się natomiast w ogóle do orzecznictwa sądów administracyjnych, które w sposób jednolity podnoszą, że ocena, czy działalność gospodarcza określonego rodzaju jest rzeczywiście wykonywana i w jakich rozmiarach, należy do sfery ustaleń faktycznych. Nie zależy ona od wpisu do rejestru, choć wpis taki potraktowany został przez ustawodawcę jako domniemanie prawne mające na celu uproszczenie postępowania ulgowego (sens domniemania polega na istnieniu dużego stopnia prawdopodobieństwa, że w razie stwierdzenia faktu wskazanego w przesłance domniemania prawdziwy jest fakt określony we wniosku domniemania). Inicjatywa dowodowa w tej kwestii należy do strony inicjującej postępowanie administracyjne, ale Zakład przed wydaniem niekorzystnej dla strony decyzji nie może pominąć dyspozycji art. 79a § 1 k.p.a. Powinien zatem przed wydaniem takiej decyzji powiadomić ją o konieczności wskazania przesłanek, które nie zostały spełnione lub wykazane, czyniąc zadość zasadzie informowania (art. 9 k.p.a.). i umożliwić w ten sposób stronie złożenie wniosków o przeprowadzenie dowodów, które mogą podważyć dane z rejestru podmiotów REGON.

Podkreślić należy, że rejestr podmiotów REGON prowadzony jest dla potrzeb statystyki publicznej, której celem jest zapewnienie rzetelnego, obiektywnego i systematycznego informowania społeczeństwa, organów państwa i administracji publicznej oraz podmiotów gospodarki narodowej o sytuacji ekonomicznej, demograficznej, społecznej oraz środowiska naturalnego - por. art. 3 ustawy z dnia 29 czerwca 1995 r. o statystyce publicznej. Podanie do rejestru danych niezgodnych z rzeczywistością albo ich niezaktualizowanie nie pociąga za sobą zakazu prowadzenia działalności innej niż objętej kodami PKD wpisanymi w rejestrze podmiotów REGON. Rejestr ma charakter formalny i bazuje na oświadczeniach wiedzy podmiotów obowiązanych do przekazywania danych, które nie podlegają merytorycznej weryfikacji. Nie tworzy on stanu prawnego, także w obszarze działalności gospodarczej. Jak natomiast wyjaśnił Sąd Najwyższy, m. in. w wyrokach z dnia 7 stycznia 2013r. sygn. akt: II UK 142/12 i 23 listopada 2016r. sygn. akt: II UK 402/15, oświadczenia wiedzy mają charakter faktów, dlatego mogą być kwestionowane, ponieważ stan nimi stwierdzony jako fakt podlega ocenie w kategoriach prawdy lub fałszu.

Powyższe, liczne i ewidentne naruszenia przepisów postępowania skutkowały koniecznością wyeliminowania z obrotu prawnego zaskarżonej decyzji.

W tym stanie sprawy Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. uchylił zaskarżoną decyzję