Wyrok WSA we Wrocławiu, sygn. akt II SA/Wr 547/13
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu
Data orzeczenia: 2013-11-07 00:00:00+01:00 (orzeczenie nieprawomocne)
Symbol z opisem: 6014 Rozbiórka budowli lub innego obiektu budowlanego, dokonanie oceny stanu technicznego obiektu, doprowadzenie obiektu do s
Hasła tematyczne: Budowlane prawo
Skarżony organ: Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku: *Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 51
journal: Dz.U. 2010 nr 243 poz 1623
law: Ustawa  z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane - tekst jednolity.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Andrzej Wawrzyniak – spr. Sędziowie Sędzia WSA Olga Białek Sędzia WSA Anna Siedlecka Protokolant Asystent sędziego Malwina Jaworska po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 7 listopada 2013 r. sprawy ze skargi Z.W. i H.W. na decyzję D. Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego we W. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie nakazu wykonania określonych robót budowlanych przy budynku garażu jednoboksowego z zapleczem gospodarczym oddala skargę.


UZASADNIENIE

Decyzją z dnia [...] r. nr [...] Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w K. na podstawie art. 104 kpa oraz art. 51 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. – Prawo budowlane (t.jedn. Dz.U. z 2010 r. Nr 243, poz. 1623 z późn. zm.) nałożył na H.W. obowiązek wykonania rozbiórki części budynku garażu jednoboksowego z zapleczem gospodarczym zlokalizowanego na terenie posesji przy ul. [...], to jest w pasie o szerokości 3,0 m od strony granicy z posesją nr 14a przy ul. [...] w N.R., w terminie do dnia 30 listopada 2013 r.

W uzasadnieniu organ I instancji podał, że decyzją Kierownika Urzędu Rejonowego w K. z dnia [...] r. nr [...] H.W. uzyskał pozwolenie na przebudowę pomieszczenia gospodarczego na garaż jednoboksowy w N.R. przy ul. [...]. Po zakończeniu inwestycji inwestor zawiadomił właściwy organ o zakończeniu budowy, a Kierownik Urzędu Rejonowego w K. w dniu 12 maja 1994 r. wydał zaświadczenie o oddaniu do użytku przedmiotowego garażu. W wyniku prowadzonego na wniosek I. i R.P. postępowania administracyjnego Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia 23 grudnia 2005 r. stwierdził nieważność wyżej wymienionej decyzji Kierownika Urzędu Rejonowego w K.. Wyrokiem z dnia 30 maja 2006 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę H.W. na powyższą decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego.

Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego podniósł, że wyeliminowanie z obrotu prawnego decyzji o pozwoleniu na budowę w przypadku ostatecznego zakończenia budowy obliguje organ nadzoru budowlanego do podjęcia postępowania naprawczego, o jakim mowa w art. 51 ustawy Prawo budowlane. Podkreślając, że w rozpatrywanym przypadku roboty budowlane nie są samowolą budowlaną, organ podał, że ocenić je należy na podstawie stanu prawnego obowiązującego w dacie orzekania, przez pryzmat rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie.

Ustalając faktyczny zakres wykonanych robót budowlanych przez inwestora Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego stwierdził, że budził on wątpliwości. Z decyzji Kierownika Urzędu Rejonowego w K. z dnia [...] r. nr [...] wynika bowiem, że roboty budowlane objęte tą decyzją miały obejmować przebudowę pomieszczenia gospodarczego na garaż jednoboksowy. Z zapisów kierownika budowy w dzienniku budowy wynika natomiast, że w trakcie przebudowy wykonywane były następujące roboty budowlane: wykop pod fundamenty, zalewanie fundamentów, ściany zewnętrzne, strop na belkach, więźba dachowa, ścianka działowa. Zdaniem organu, zapisy te świadczą o wykonywaniu nowego obiektu budowlanego. Stwierdzając, że inwestor faktycznie zrealizował nowy od podstaw obiekt budowlany Powiatowy Inspektor wywodził, że wykonywanie takich robót jak wykonywanie wykopów pod fundamenty i zalewanie fundamentów, wiąże się z realizacją nowego obiektu budowlanego, a nie z jego przebudową. Realizując przedmiotową inwestycję, czyli nowy budynek garażowy z zapleczem gospodarczym o długości 8 m i szerokości 4 m, ścianą bez otworów okiennych i drzwiowych w odległości mniejszej niż 3 m od granicy z posesją nr 14a przy ul. [...], co ustalono na podstawie projektu budowlanego i oświadczenia kierownika budowy w dzienniku budowy potwierdzającego wykonanie obiektu zgodnie z projektem, H.W. naruszył – w opinii organu – w sposób rażący przepis § 12 ust. 1 pkt 2 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie. Zdaniem Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego, jedyną czynnością umożliwiającą doprowadzenie tak wykonanych robót budowlanych do stanu zgodnego z obowiązującymi przepisami jest rozbiórka części, to jest w pasie o szerokości 3,0 m od strony granicy z posesją nr 14a przy ul. [...], wybudowanego przez H.W. budynku garażowego z zapleczem gospodarczym.

Odwołania od powyższej decyzji wnieśli Z.W. i H.W..

Z.W. decyzji tej zarzuciła naruszenie art. 7 oraz 77 kpa, poprzez niewłaściwe i niepełne przeprowadzenie postępowania wyjaśniającego oraz art. 51 Prawa budowlanego w zakresie jego nieprawidłowego zastosowania w związku z § 12 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie. Wniosła o uchylenie decyzji organu I instancji w całości. Zdaniem skarżącej, nie istnieją przesłanki faktyczne i prawne do uznania, że przedmiotowe zabudowanie było lub jest niezgodne z obowiązującym prawem, albowiem stanowi ono garaż wolnostojący, zrealizowany na terenie zabudowy jednorodzinnej. W jej opinii, załączona do akt sprawy szczegółowa dokumentacja wskazuje, że zostały zachowane wymagane odległości dla posadowionej budowli, a tym samym usytuowanie przedmiotowego garażu nie narusza cytowanego rozporządzenia. Skarżąca zarzuciła, że organ oparł się jedynie na zapisach projektu budowlanego i oświadczenia kierownika budowy bez przeprowadzenia wizji lokalnej i bez dokonania stosownych pomiarów.

W złożonym przez siebie odwołaniu H.W. również zarzucił powyższej decyzji naruszenie art. 7 i art. 77 kpa oraz art. 51 Prawa budowlanego i przepisów rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie. Skarżący wywodził, że zastosowanie § 12 ust. 1 pkt 2 jest "zbyt rygorystyczne, gdyż w obrębie tegoż samego paragrafu z uwzględnieniem art. 4 minimalne odległości od sąsiedniej granicy mogą być budynki sytuowane bezpośrednio przy granicy lub w odległości nie mniejszej niż 1,5 m. W postępowaniu naprawczym można więc zastosować inne rozwiązanie niż te, które nakazał PINB w K.". W postępowaniu naprawczym istotne jest nie tylko, żeby budynek doprowadzić do stanu zgodnego z prawem, lecz również aby wydana decyzja uwzględniała interes i prawa inwestora. Zdaniem skarżącego, tak nakazana rozbiórka nie tylko zmniejsza gabaryty budynku, ale też uniemożliwia użytkowanie go zgodnie z przeznaczeniem.

Decyzją z dnia [...] r. nr [...] D. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego we W., po rozpatrzeniu powyższych odwołań, na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 kpa uchylił zaskarżoną decyzję w całości i orzekając o istocie sprawy nakazał H.W. – jako inwestorowi, w terminie do 30 grudnia 2013 r., zmniejszenie długości budynku garażu jednoboksowego z zapleczem gospodarczym, zlokalizowanego przy ul. [...], o co najmniej 2,5 m, tak aby jego długość wynosiła nie więcej niż 5,5 m, przesunięcie jego ściany bocznej od strony działek nr 44/3 i 44/1 na odległość co najmniej 1,5 m od granicy z tymi działkami, to jest wykonanie nowej ściany bocznej bez otworów okiennych i drzwiowych bocznej od strony działek nr 44/3 i 44/1, w odległości co najmniej 1,5 m od granicy z tymi działkami i rozebranie istniejącej obecnie ściany od strony tych działek, oraz zmniejszenie jego wysokości tak, aby była ona mniejsza niż 3 m.

W uzasadnieniu organ odwoławczy przedstawił dotychczasowy przebieg postępowania i podkreślił, że przedmiotowy obiekt powstał na podstawie ostatecznej decyzji o pozwoleniu na budowę, która po realizacji obiektu została wyeliminowana z obrotu prawnego przez stwierdzenie jej nieważności decyzją Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 23 grudnia 2005 r. Organ II instancji podniósł, że zdelegalizowane roboty budowlane nie polegały – jak wskazano w pozwoleniu na budowę i jak twierdzi H.W. – na przebudowie pomieszczenia gospodarczego na garaż jednostanowiskowy, ponieważ z zatwierdzonego decyzją Kierownika Urzędu Rejonowego w K. z dnia [...] r. nr [...] projektu budowlanego i dziennika obrazującego przebieg przedmiotowych robót wynika, że stanowiły one budowę budynku garażowego z pomieszczeniem gospodarczym. Wojewódzki Inspektor stwierdził, że takiego stanu rzeczy dowodzi również treść odwołania H.W., który podał: "Pomieszczenie gospodarcze i garaż jednostanowiskowy zlokalizowałem, na podstawie ostatecznej decyzji i oddałem go do użytku, w miejscu istniejących wcześniej budynków gospodarczych (...)". Wywodząc, że takie roboty nie stanowią przebudowy, gdyż aby mówić o przebudowie, obiekt jej podlegający musi istnieć, organ odwoławczy podkreślił, że dokonanie rozbiórki obiektu gospodarczego istniejącego wcześniej, nawet jeżeli jego stan techniczny był niezadawalający i wzniesienie w tym samym miejscu nowego obiektu, traktuje się jako budowę, a nie przebudowę.

Zaznaczając, że wskazana delegalizacja nie oznacza, że wyżej wymieniony garaż można uznać za samowolę budowlaną, lecz powoduje konieczność oceny przedmiotowych robót budowlanych w trybie art. 51 ustawy Prawo budowlane, Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego podał, że wskazany przepis należy interpretować uwzględniając art. 50 Prawa budowlanego, a istotą art. 51 jest stwierdzenie, czy wykonane w trakcie realizacji inwestycji roboty budowlane można doprowadzić do stanu zgodnego z prawem, nie zaś karanie inwestora za zaistniały stan. Prowadzone w trybie art. 51 ustawy Prawo budowlane postępowanie mając na celu zalegalizowanie robót budowlanych nie ma charakteru kontroli i nie może odnosić się do nieaktualnego stanu prawnego. Jako postępowanie naprawcze winno opierać się na aktualnie obowiązujących przepisach prawa. Zrealizowane przez H.W. roboty budowlane oceniać zatem należy przez pryzmat rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie.

Organ II instancji wskazał, że z akt sprawy (projektu budowlanego i mapy z zasobów Wydziału Geodezji, Kartografii i Gospodarki Gruntami Urzędu Wojewódzkiego w W.) wynika, że przedmiotowy obiekt ma 8 m długości, 4 m szerokości, 4,95 m wysokości i jest usytuowany w odległości 1 m od działek budowlanych nr 44/3 i 44/1, nienależących do skarżących. Przywołując § 12 ust. 1-3 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie, Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego stwierdził, że obiekt ten nie jest zgodny z przepisami tego rozporządzenia. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w K. słusznie zatem uznał, że w świetle tych przepisów przedmiotowy obiekt jest nie do zaakceptowania i że można go poddać takim przeróbkom, które doprowadzą go do stanu zgodnego z prawem. Zdaniem organu odwoławczego, Powiatowy Inspektor niewłaściwie jednak przeróbki te określił formułując sentencję swojej decyzji. W efekcie realizacji nałożonego przez organ I instancji obowiązku, z przedmiotowego obiektu pozostałaby część o nieznacznych walorach użytkowych – obiekt o długości 8 m i szerokości zaledwie 2 m. W opinii Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego, w realiach rozpoznawanej sprawy można sformułować taki nakaz, który doprowadzi przedmiotowy obiekt do stanu zgodnego z prawem i jednocześnie po wypełnieniu którego możliwości użytkowe obiektu będą większe niż w przypadku spełnienia obowiązku z decyzji organu I instancji.

Wskazując, że "przedmiotowy budynek to obiekt garażowo gospodarczy", organ odwoławczy stwierdził, że ponieważ teren, na którym się ten budynek znajduje nie jest objęty miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego, nie może mieć do niego zastosowania § 12 ust. 2 cytowanego rozporządzenia. W myśl ust. 3 pkt 4 tego paragrafu, taki obiekt może być sytuowany ścianą bez otworów okiennych w odległości nie mniejszej niż 1,5 m od granicy z sąsiednią działką budowlaną, jeżeli jego długość nie przekracza 5,5 m, a wysokość 3 m.

Stwierdzając, że aby w rozstrzyganym przypadku osiągnąć stan zgodności z prawem należało nakazać inwestorowi zmniejszenie długości budynku garażu jednoboksowego z zapleczem gospodarczym o co najmniej 2,5 m, tak aby jego długość wynosiła nie więcej niż 5,5 m, przesunięcie jego ściany bocznej od strony działek nr 44/3 i 44/1 na odległość co najmniej 1,5 m od granicy z tymi działkami i rozebranie istniejącej ściany od strony działek oraz zmniejszenie jego wysokości tak, aby była ona mniejsza niż 3 m, Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego wywiódł, że stan obiektu po takich robotach – kiedy będzie posiadał długość 5,5 m i szerokość 3,5 m – będzie znacznie korzystniejszy od tego, który powstałby w konsekwencji realizacji decyzji organu I instancji.

Jednocześnie organ odwoławczy poinformował, że zgodnie z art. 42 Prawa budowlanego zachodzi konieczność wykonywania nakazanych robót budowlanych pod nadzorem osoby posiadającej odpowiednie uprawnienia budowlane, a w przypadku niewykonania w wyznaczonym terminie nałożonego obowiązku, zgodnie z art. 51 ust. 3 pkt 2 Prawa budowlanego zostanie wydana decyzja o nakazie rozbiórki przedmiotowego obiektu.

Na powyższą decyzję Z.W. i H.W. złożyli skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu.

Skarżący zarzucili tej decyzji naruszenie:

1. przepisów postępowania, w szczególności art. 7, art. 77 § 2 i art. 80 kpa, polegające na niewyczerpującym zebraniu i rozpatrzeniu całego materiału dowodowego i niepodjęciu wszelkich kroków niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego i załatwienia sprawy oraz na dowolnej ocenie zebranego materiału dowodowego, w szczególności poprzez bezpodstawne przyjęcie, że skarżący dokonał budowy nowego obiektu budowlanego, a nie – jak to wskazywała decyzja o pozwoleniu na budowę – przebudowy istniejących budynków gospodarczych na garaż jednoboksowy;

2. przepisów postępowania, a w szczególności art. 8 i art. 107 kpa, poprzez nienależyte uzasadnienie zaskarżonej decyzji z uwagi na oparcie swojego rozstrzygnięcia tylko i wyłącznie na danych technicznych i wymiarach obiektu, zawartych w projekcie budowlanym oraz na mapach z zasobów Wydziału Geodezji, Kartografii i Gospodarki Gruntami Urzędu Wojewódzkiego w W., w szczególności niewyjaśnienie dlaczego organ uznał za udowodnione, że obiekt budowlany postawiony przez skarżącego ma wymiary zgodne z danymi zawartymi w projekcie budowlanym, przy jednoczesnym zaniechaniu przeprowadzenia w tym zakresie wizji lokalnej w terenie, co uniemożliwia realizację zasady pogłębiania zaufania obywateli do organów państwa oraz uniemożliwia dokonanie kontroli zaskarżonej decyzji;

3. naruszenie prawa materialnego, to jest art. 51 ust. 1 pkt 2 ustawy Prawo budowlane, poprzez zobowiązanie skarżącego do wykonania określonych robót budowlanych w celu doprowadzenia obiektu budowlanego do stanu zgodnego z prawem, gdy tymczasem zgodnie z zebranym w sprawie materiałem dowodowym budynek oraz jego usytuowanie nie ingeruje i nie zagraża bezpośrednio sąsiedniej nieruchomości, zatem uznać należy, że dokonywanie jakichkolwiek zmian nie jest podyktowane względami pragmatycznymi oraz nie jest uzasadnione słusznym interesem jakiejkolwiek strony postępowania.

Wskazując na powyższe skarżący wnieśli o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości oraz poprzedzającej ją decyzji organu I instancji i zasądzenie na ich rzecz kosztów postępowania według norm przepisanych.

W uzasadnieniu skargi zaznaczono, że roboty budowlane dotyczące spornego obiektu zostały już zakończone i odpowiadały one wszelkim wymogom wskazanym w ostatecznej decyzji o pozwoleniu na budowę.

Rozwijając podniesione zarzuty skarżący podali, że organ zaniechał "przeprowadzenia wizji lokalnej" i "opierając się tylko i wyłącznie na dokumentacji projektowej oraz zapisach umieszczonych na mapach czy w oświadczeniu w dzienniku budowy" nie mógł "jednoznacznie stwierdzić, czy rzeczywiście doszło do naruszenia przepisów" rozporządzenia z dnia 12 kwietnia 2002 r. W opinii skarżących, organ nie wykazał, że posiada jakiekolwiek dowody związane z faktem, że – ewentualna niezgodność z przepisami prawa – mogła negatywnie wpłynąć na sąsiednią nieruchomość. W przedmiotowym przypadku, gdyby organy administracji wnikliwie przeprowadziły postępowanie dowodowe, poprzez wykonanie odpowiednich pomiarów w terenie, mogłyby dojść do przekonania, że przebudowa budynku nie jest konieczna, a usytuowanie garażu w bliskiej odległości od sąsiedniej posesji w niczym nie przeszkadza ani nie zagraża mieszkającym tam osobom.

W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumentację i wywody prawne zawarte w kwestionowanej decyzji.

W dniu 7 października 2013 r. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu wpłynęło pismo procesowe uczestniczki postępowania I.P. z dnia 30 września 2013 r. Uczestniczka, powołując się m.in. na wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie VII SA/Wa 21/04, wywodziła, że skarga "narusza powagę rzeczy osądzonych" i wniosła o jej oddalenie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Stosownie do art. 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz. 1269 z późn. zm.), sądy administracyjne właściwe są do badania zgodności z prawem zaskarżonych aktów administracyjnych. Sąd nie może opierać tej kontroli na kryterium słuszności lub sprawiedliwości społecznej. Decyzja administracyjna jest zgodna z prawem, jeżeli jest zgodna z przepisami prawa materialnego i przepisami prawa procesowego. Uchylenie decyzji administracyjnej, względnie stwierdzenie jej nieważności przez Sąd, następuje tylko w przypadku istnienia istotnych wad w postępowaniu lub naruszenia przepisów prawa materialnego, mającego wpływ na wynik sprawy (art. 145 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – t.jedn. Dz.U. z 2012 r. poz. 270 z późn. zm.).

W niniejszej sprawie takie wady i uchybienia nie występują. Skarga zatem nie mogła zostać uwzględniona.

Podstawę materialnoprawną zaskarżonej decyzji stanowią przepisy ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. – Prawo budowlane (t.jedn. Dz.U. z 2010 r. Nr 243, poz. 1623 z późn. zm.).

Przepis art. 50 ust. 1 tej ustawy stanowi, iż w przypadkach innych niż określone w art. 48 ust. 1 lub w art. 49b ust. 1 właściwy organ wstrzymuje postanowieniem prowadzenie robót budowlanych wykonywanych:

1) bez wymaganego pozwolenia na budowę albo zgłoszenia lub

2) w sposób mogący spowodować zagrożenie bezpieczeństwa ludzi lub mienia bądź zagrożenie środowiska, lub

3) na podstawie zgłoszenia z naruszeniem art. 30 ust. 1, lub

4) w sposób istotnie odbiegający od ustaleń i warunków określonych w pozwoleniu na budowę bądź w przepisach.

Zgodnie z art. 51 ust. 1 Prawa budowlanego, przed upływem 2 miesięcy od dnia wydania postanowienia, o którym mowa w art. 50 ust. 1, właściwy organ w drodze decyzji:

1) nakazuje zaniechanie dalszych robót budowlanych bądź rozbiórkę obiektu budowlanego lub jego części, bądź doprowadzenie obiektu do stanu poprzedniego albo

2) nakłada obowiązek wykonania określonych czynności lub robót budowlanych w celu doprowadzenia wykonywanych robót budowlanych do stanu zgodnego z prawem, określając termin ich wykonania, albo

3) w przypadku istotnego odstąpienia od zatwierdzonego projektu budowlanego lub innych warunków pozwolenia na budowę - nakłada, określając termin wykonania, obowiązek sporządzenia i przedstawienia projektu budowlanego zamiennego, uwzględniającego zmiany wynikające z dotychczas wykonanych robót budowlanych oraz - w razie potrzeby - wykonania określonych czynności lub robót budowlanych w celu doprowadzenia wykonywanych robót budowlanych do stanu zgodnego z prawem; przepisy dotyczące projektu budowlanego stosuje się odpowiednio do zakresu tych zmian.

W myśl ust. 7 art. 51 Prawa budowlanego, przepisy ust. 1 pkt 1 i 2 oraz ust. 3 stosuje się odpowiednio, jeżeli roboty budowlane, w przypadkach innych niż określone w art. 48 albo w art. 49b, zostały wykonane w sposób, o którym mowa w art. 50 ust. 1.

W rozpatrywanej sprawie doszło do wydania decyzji w trybie art. 51 ust. 1 ustawy Prawo budowlane w sytuacji, gdy będące przedmiotem sprawy roboty budowlane zostały wykonane na podstawie ostatecznej decyzji o pozwoleniu na budowę, która po realizacji obiektu została wyeliminowana z obrotu prawnego przez stwierdzenie jej nieważności.

Jak słusznie podkreśliły organy administracyjne obu instancji, wyeliminowanie z obrotu prawnego decyzji o pozwoleniu na budowę w przypadku ostatecznego zakończenia budowy nie sprawia, że wykonane roboty budowlane stają się samowolą budowlaną, a jedynie obliguje organ nadzoru budowlanego do podjęcia postępowania naprawczego, o jakim mowa w art. 51 ustawy Prawo budowlane. Wykonane roboty budowlane należy ocenić na podstawie stanu prawnego obowiązującego w dacie orzekania, to jest przepisów rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz.U. Nr 75, poz. 690 z późn. zm.).

Stosownie do § 12 ust. 1 pkt 2 tego rozporządzenia, jeżeli z przepisów § 13, 60 i 271-273 lub przepisów odrębnych określających dopuszczalne odległości niektórych budowli od budynków nie wynikają inne wymagania, budynek na działce budowlanej należy sytuować w odległości od granicy z sąsiednią działką budowlaną nie mniejszej niż 3 m - w przypadku budynku zwróconego ścianą bez otworów okiennych lub drzwiowych w stronę tej granicy.

W myśl ust. 2 tego paragrafu, sytuowanie budynku w przypadku, o którym mowa w ust. 1 pkt 2, dopuszcza się w odległości 1,5 m od granicy lub bezpośrednio przy tej granicy, jeżeli wynika to z ustaleń planu miejscowego albo decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu.

Zgodnie zaś z ust. 3 § 12, w zabudowie jednorodzinnej, uwzględniając przepisy odrębne oraz zawarte w § 13, 60 i 271-273, dopuszcza się:

1) sytuowanie budynku ścianą bez otworów okiennych lub drzwiowych bezpośrednio przy granicy z sąsiednią działką budowlaną lub w odległości mniejszej niż określona w ust. 1 pkt 2, lecz nie mniejszej niż 1,5 m, na działce budowlanej o szerokości mniejszej niż 16 m,

2) sytuowanie budynku bezpośrednio przy granicy z sąsiednią działką budowlaną, jeżeli będzie on przylegał całą powierzchnią swojej ściany do ściany budynku istniejącego na sąsiedniej działce lub do ściany budynku projektowanego, dla którego istnieje ostateczna decyzja o pozwoleniu na budowę, pod warunkiem że jego część leżąca w pasie o szerokości 3 m wzdłuż granicy działki będzie miała długość i wysokość nie większe niż ma budynek istniejący lub projektowany na sąsiedniej działce budowlanej,

3) rozbudowę budynku istniejącego, usytuowanego w odległości mniejszej niż określona w ust. 1 od granicy z sąsiednią działką budowlaną, jeżeli w pasie o szerokości 3 m wzdłuż tej granicy zostaną zachowane jego dotychczasowe wymiary, a także nadbudowę tak usytuowanego budynku o nie więcej niż jedną kondygnację, przy czym w nadbudowanej ścianie, zlokalizowanej w odległości mniejszej niż 4 m od granicy nie może być otworów okiennych lub drzwiowych,

4) sytuowanie budynku gospodarczego i garażu o długości mniejszej niż 5,5 m i o wysokości mniejszej niż 3 m bezpośrednio przy granicy z sąsiednią działką budowlaną lub w odległości nie mniejszej niż 1,5 m ścianą bez otworów okiennych lub drzwiowych.

Mając na uwadze treść przytoczonych wyżej unormowań prawnych, zawartych zarówno w ustawie Prawo budowlane, jak i w rozporządzeniu Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie, stwierdzić trzeba, że zaskarżona decyzja jest zgodna z tymi unormowaniami, a więc nie narusza prawa i to w stopniu wymagającym wyeliminowania jej z obrotu prawnego. Wbrew wywodom skargi, decyzja organu odwoławczego w istocie uwzględnia w pewnym stopniu oczekiwania skarżącego wyrażone w odwołaniu od decyzji organu I instancji. Jak bowiem wywodził skarżący w odwołaniu, nakazana przez Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego rozbiórka nie tylko zmniejsza gabaryty przedmiotowego budynku, ale też uniemożliwia użytkowanie go zgodnie z przeznaczeniem, a w postępowaniu naprawczym istotne jest nie tylko, żeby budynek doprowadzić do stanu zgodnego z prawem, lecz również aby wydana decyzja uwzględniała interes i prawa inwestora. Przyjęte przez D. Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego rozstrzygnięcie powoduje, że po doprowadzeniu zgodnie z tym aktem administracyjnym przedmiotowego obiektu budowlanego do stanu zgodnego z prawem, obiekt ten – posiadając długość 5,5 m i szerokość 3,5 m – będzie mógł spełniać swoją rolę jako garaż jednoboksowy z zapleczem gospodarczym, w przeciwieństwie do obiektu, jaki powstałby w wyniku realizacji decyzji organu I instancji.

Odnosząc się do zarzutów podniesionych w skardze stwierdzić należy, że zaskarżona decyzja nie narusza przepisów postępowania, a w szczególności art. 7, art. 77 § 2 i art. 80 kpa. Wbrew twierdzeniom skarżących, organ administracyjny w sposób wyczerpujący zebrał i rozpatrzył cały materiał dowodowy oraz podjął wszelkie kroki niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego i załatwienia sprawy, a dokonana przez ten organ ocena zebranego materiału dowodowego nie była dowolna. W szczególności nie można podzielić twierdzenia skarżących, że organ nadzoru budowlanego bezpodstawnie przyjął, że skarżący dokonał budowy nowego obiektu budowlanego, a nie – jak to wskazywała decyzja o pozwoleniu na budowę – przebudowy istniejących budynków gospodarczych na garaż jednoboksowy. Z zebranego materiału dowodowego wynika w sposób nie budzący wątpliwości, że zrealizowane roboty budowlane świadczą o wykonywaniu nowego obiektu budowlanego, a nie o przebudowie istniejących już wcześniej budynków. Skoro bowiem roboty budowlane objęte decyzją Kierownika Urzędu Rejonowego w K. z dnia [...] r. nr [...] miały obejmować przebudowę pomieszczenia gospodarczego na garaż jednoboksowy, a z zapisów kierownika budowy w dzienniku budowy wynika, że w trakcie przebudowy wykonywane były takie roboty budowlane, jak: wykop pod fundamenty, zalewanie fundamentów, ściany zewnętrzne, strop na belkach, więźba dachowa, ścianka działowa, to niewątpliwie inwestor wykonując takie roboty faktycznie zrealizował nowy obiekt budowlany. Wykonywanie takich robót jak wyżej wymienione, wiąże się z realizacją nowego obiektu budowlanego, a nie z jego przebudową. Słusznie zatem organ II instancji stwierdził, że takie roboty nie stanowią przebudowy, gdyż aby mówić o przebudowie, obiekt jej podlegający musi istnieć, a dokonanie rozbiórki obiektu gospodarczego istniejącego wcześniej, nawet jeżeli jego stan techniczny był niezadowalający i wzniesienie w tym samym miejscu nowego obiektu, traktuje się jako budowę, a nie przebudowę. Powyższy zarzut nie jest więc uzasadniony.

Nie jest też trafny zarzut naruszenia przepisów postępowania, a w szczególności art. 8 i art. 107 kpa, poprzez nienależyte uzasadnienie zaskarżonej decyzji z uwagi na oparcie kwestionowanego rozstrzygnięcia tylko i wyłącznie na danych technicznych i wymiarach obiektu, zawartych w projekcie budowlanym oraz na mapach z zasobów Wydziału Geodezji, Kartografii i Gospodarki Gruntami Urzędu Wojewódzkiego w W., a także poprzez niewyjaśnienie dlaczego organ uznał za udowodnione, że obiekt budowlany postawiony przez skarżącego ma wymiary zgodne z danymi zawartymi w projekcie budowlanym, przy jednoczesnym zaniechaniu przeprowadzenia w tym zakresie wizji lokalnej w terenie. Rozwijając ten zarzut w uzasadnieniu skargi podano, że organ zaniechał "przeprowadzenia wizji lokalnej" i "opierając się tylko i wyłącznie na dokumentacji projektowej oraz zapisach umieszczonych na mapach czy w oświadczeniu w dzienniku budowy" nie mógł "jednoznacznie stwierdzić, czy rzeczywiście doszło do naruszenia przepisów" rozporządzenia z dnia 12 kwietnia 2002 r. Podnosząc taki zarzut skarżący w istocie kwestionują wykonanie przedmiotowych robót budowlanych zgodnie z projektem budowlanym i sugerują, że w dzienniku budowy zawarto zapisy i oświadczenia niezgodne z prawdą. Skoro jednak organy nadzoru budowlanego nie miały podstaw do tak daleko idących wątpliwości co do wykonanych robót oraz prawdziwości i rzetelności przedłożonych dokumentów, mogły oprzeć się na tych dokumentach. Dopiero bowiem w sytuacji, gdyby wspomniane wątpliwości i podejrzenia zachodziły, organy administracyjne byłyby zobligowane do przeprowadzenia postępowania mającego je wyjaśnić. Wobec braku takich wątpliwości i podejrzeń, organy nadzoru budowlanego mogły poprzestać na dokonaniu ustaleń na podstawie zgromadzonych w sprawie dokumentów. Powyższy zarzut pozostaje też w sprzeczności z twierdzeniami skarżących, którzy oświadczyli w skardze, że roboty budowlane dotyczące spornego obiektu odpowiadały wszelkim wymogom wskazanym w ostatecznej decyzji o pozwoleniu na budowę, a więc były zgodne z zatwierdzonym projektem budowlanym.

W odniesieniu do zarzutu naruszenia prawa materialnego, to jest art. 51 ust. 1 pkt 2 ustawy Prawo budowlane, poprzez zobowiązanie skarżącego do wykonania określonych robót budowlanych w celu doprowadzenia obiektu budowlanego do stanu zgodnego z prawem, gdy tymczasem budynek ten oraz jego usytuowanie nie ingeruje i nie zagraża bezpośrednio sąsiedniej nieruchomości, a zatem dokonywanie jakichkolwiek zmian nie jest podyktowane względami pragmatycznymi oraz nie jest uzasadnione słusznym interesem jakiejkolwiek strony postępowania – stwierdzić należy, że zebrany w sprawie materiał jednoznacznie wskazywał na niezgodne z prawem usytuowanie przedmiotowego obiektu, co zresztą prawomocnie rozstrzygnięto w wiążącym organy administracyjne i sąd administracyjny orzekający w niniejszej sprawie postępowaniu, w którym stwierdzono nieważność decyzji Kierownika Urzędu Rejonowego w K. z dnia [...] r. nr [...]. Zauważyć przy tym wypada, że procedura określona w art. 51 ust. 1 Prawa budowlanego jest prowadzona, gdy zachodzą okoliczności wskazane w art. 50 ust. 1 tej ustawy. Na pominięcie tych okoliczności nie pozwalają ani względy pragmatyczne, ani słuszny interes jakiejkolwiek strony postępowania. Tak więc i ten zarzut nie jest uzasadniony.

Mając na względzie powyższe – zgodnie z art. 151 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – orzeczono jak w sentencji wyroku.