Wyrok WSA w Bydgoszczy, sygn. akt I SA/Bd 106/24
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy
Data orzeczenia: 2024-04-15 00:00:00+02:00 (orzeczenie nieprawomocne)
Symbol z opisem: 6531 Dotacje oraz subwencje z budżetu państwa, w tym dla jednostek samorządu terytorialnego
Hasła tematyczne: Inne
Skarżony organ: Inne
Treść wyniku: oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 252 ust. 3
journal: Dz.U. 2023 poz 1270
law: Ustawa z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych (t. j.)

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Urszula Wiśniewska Sędziowie Sędzia WSA Leszek Kleczkowski (spr.) Sędzia WSA Tomasz Wójcik po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 15 kwietnia 2024 r. sprawy ze skargi C. N. i B. "Ż." Sp. z o.o. w Ł. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Bydgoszczy z dnia 25 października 2023 r., Nr SKO-4230/106/2023 w przedmiocie zwrotu dotacji pobranej w nadmiernej wysokości oddala skargę


UZASADNIENIE

Decyzją z dnia [...] października 2022 r. Prezydent M. B. określił wysokość dotacji pobranej w nadmiernej wysokości w latach 2017-2019 przez C. N. i B. Ż. sp. z o. o. będącej organem prowadzącym: L. O. dla D. Ż. w B., Policealną Szkołę C. N. i B. Ż. w B., T. L. O. dla D. Ż. w B., S. P. A. Z. Ż. w B., S. P. O. M. Ż. w B., na kwotę [...]zł.

Po rozpatrzeniu odwołania, decyzją z dnia [...] marca 2023 r. Inne w pkt 1 uchyliło zaskarżoną decyzję w części orzekającej o zwrocie dotacji pobranej w nadmiernej wysokości za 2017 r. w kwocie [...]zł i umorzyło postępowanie organu pierwszej instancji w tej części, oraz w pkt 2 utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję w pozostałym zakresie, tj. w części orzekającej o zwrocie dotacji pobranej w nadmiernej wysokości za lata 2018-2019 w łącznej kwocie [...]zł oraz zobowiązującej do zwrotu ww. dotacji wraz z odsetkami w wysokości określonej jak dla zaległości podatkowych.

Rozpatrując skargę, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy wyrokiem z dnia 4 lipca 2023 r., sygn. akt I SA/Bd 226/23 uchylił zaskarżoną decyzję. Sąd wskazał, że w aktach brak jest dowodu na to, że decyzja organu odwoławczego wydana w formie elektronicznej została prawidłowo podpisana przez wszystkich członków składu orzekającego Kolegium.

Ponownie rozpoznając sprawę, decyzją z dnia [...] października 2023 r. Inne w pkt 1 uchyliło zaskarżoną decyzję w części orzekającej o zwrocie dotacji pobranej w nadmiernej wysokości za 2017 r. w kwocie [...]zł i umorzyło postępowanie organu pierwszej instancji w tej części, oraz w pkt 2 utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję w pozostałym zakresie, tj. w części orzekającej o zwrocie dotacji pobranej w nadmiernej wysokości za lata 2018-2019 w łącznej kwocie [...]zł oraz zobowiązującej do zwrotu ww. dotacji wraz z odsetkami w wysokości określonej jak dla zaległości podatkowych.

W uzasadnieniu organ w pierwszej kolejności odniósł się do kwestii przedawnienia zobowiązania z tytułu zwrotu dotacji za 2017 r. W tym zakresie wskazał, że bieg terminu przedawnienia zobowiązania do zwrotu dotacji pobranych z budżetu jednostki samorządu terytorialnego wykorzystanych niezgodnie z przeznaczeniem, pobrane nienależnie lub w nadmiernej wysokości rozpoczyna się z końcem roku, w którym beneficjent otrzymał i miał wykorzystać dotację. Skoro sporna dotacja była przyznana i przekazana skarżącej za 2017 r., to termin przedawnienia winien być liczony od końca 2017 r. i upłynął wraz z końcem 2022 r. Jak wynika z akt sprawy termin ten nie został skutecznie przerwany, ani zawieszony. Tym samym organ odwoławczy uwzględnił upływ terminu przedawnienia zobowiązania z tytułu dotacji pobranej w nadmiernej wysokości za 2017 r. z końcem 2022 r. i uchylił zaskarżoną decyzję w części, w której organ pierwszej instancji orzekł o zwrocie ww. dotacji w łącznej kwocie [...]zł oraz umorzył postępowanie organu pierwszej instancji w tej części.

Uzasadniając rozstrzygnięcie w pozostałym zakresie organ podał, że stan faktyczny sprawy ustalony został na podstawie protokołu kontroli z dnia [...] maja 2022 r. Kolegium dało wiarę i przyznało moc dowodową temu dokumentowi urzędowemu, gdyż w jego ocenie zawiera ono precyzyjne informacje i został sporządzony z należytą starannością. Analiza materiału dowodowego doprowadziła do stwierdzenia przez organ następujących nieprawidłowości:

1) niespełnienie wymogu uczestnictwa słuchaczy w co najmniej 50% obowiązkowych zajęć edukacyjnych w miesiącu,

2) pobranie dotacji w lipcu i sierpniu na słuchaczy, którzy w czerwcu nie spełnili wymogu uczestnictwa w co najmniej 50% obowiązkowych zajęć edukacyjnych,

3) pobranie dotacji na słuchaczy w danym miesiącu, pomimo nieprzepracowania w trakcie tego miesiąca zajęć edukacyjnych.

Kolegium zauważyło, że w decyzji organu pierwszej instancji ww. niezgodności zostały rozpisane w podziale na szkoły prowadzone przez skarżącą, na lata i na poszczególnych słuchaczy. Przy każdym słuchaczu dokładnie podano z jakiego powodu, w jakim okresie i w jakiej kwocie dotacja pobrana została w nadmiernej wysokości. Jednocześnie wskazano na konkretne dowody, na podstawie których dokonane zostały takie, a nie inne ustalenia. Skarżąca nie podważyła skutecznie ustaleń organu pierwszej instancji w tym zakresie. Jedynie w odwołaniu, odnosząc się merytorycznie do problematyki objętej zaskarżoną decyzją, wskazała, iż słuchacze uprawnieni do dotacji oświatowej zostali wskazani przez szkołę w sposób prawidłowy, zatem dotacja została udzielona przez organ w prawidłowej wysokości i była należna.

Odnosząc się do niespełnienia wymogu uczestnictwa słuchaczy w co najmniej 50% obowiązkowych zajęć edukacyjnych w miesiącu, Kolegium podało, że organ pierwszej instancji ustalił, iż w szkołach Ż. w B. słuchacze w latach 2018-2019 potwierdzali swoją obecność na zajęciach dydaktycznych poprzez złożenie podpisu w dziennikach zajęć. Liczbę przepracowanych zajęć dydaktycznych w danym miesiącu określała liczba wpisów w dziennikach lekcyjnych. Zatem organ prawidłowo określił spełnienie warunku 50% obecności w miesiącu przez słuchaczy na zajęciach dydaktycznych poprzez wyliczenie stosunku liczby godzin, na których słuchacz był obecny do liczby godzin zajęć, jakie zostały przeprowadzone w miesiącu. Podane w uzasadnieniu decyzji zestawienie słuchaczy nie wzbudziło zastrzeżeń organu odwoławczego.

W zakresie niezgodności pobrania dotacji w lipcu i sierpniu na słuchaczy, którzy w czerwcu nie spełnili wymogu uczestnictwa w co najmniej 50% obowiązkowych zajęć edukacyjnych Kolegium wskazało, że organ pierwszej instancji ustalił, iż w szkołach Ż. w B. słuchacze w latach 2018-2019 potwierdzali swoją obecność na zajęciach dydaktycznych poprzez złożenie podpisu w dziennikach zajęć. Liczbę przepracowanych zajęć dydaktycznych w danym miesiącu określała liczba wpisów w dziennikach lekcyjnych. Zatem w przypadku niespełnienia obowiązku uczestnictwa w co najmniej 50% obowiązkowych zajęć edukacyjnych w czerwcu i pobraniu dotacji w lipcu i sierpniu, dotację należało uznać za pobraną w nadmiernej wysokości.

Ponadto organ ustalił, że skarżąca pobrała dotację, mimo nieprzeprowadzenia zajęć w danym miesiącu, o czym świadczy brak jakichkolwiek zapisów w dokumentacji przebiegu nauczania dotyczącej przeprowadzania obowiązkowych zajęć dydaktycznych w danym miesiącu. W rezultacie nie było również możliwości potwierdzenia przez słuchaczy spełnienia wymogu 50% obecności na obowiązkowych zajęciach edukacyjnych. Również ustalenia w powyższym zakresie nie wzbudziło wątpliwości organu odwoławczego.

Odnosząc się do zarzucanej kwestii błędnego wyliczenia odsetek od dotacji podlegających zwrotowi Kolegium podało, że stwierdzenie okoliczności pobrania dotacji w nadmiernej wysokości nastąpiło w dniu [...] sierpnia 2022 r., tj. w dniu doręczenia stronie wystąpienia pokontrolnego Prezydenta M. B. z dnia [...] lipca 2022 r. Dotacja powinna więc być zwrócona na rachunek M. B. w terminie 15 dni od dnia [...] sierpnia 2022 r., czyli do dnia [...] sierpnia 2022 r. W przypadku braku zwrotu, naliczanie odsetek należałoby rozpocząć od dnia [...] sierpnia 2022 r. zgodnie z art. 252 ust. 6 pkt 2 ustawy o finansach publicznych (dalej: "u.f.p.").

W skardze strona wniosła o stwierdzenie nieważności zaskarżonej decyzji w zakresie jej pkt 2, alternatywnie o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu pierwszej instancji, zarzucając naruszenie:

1) art. 107 ustawy z dnia [...] czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (dalej: "k.p.a.") oraz art. 138 k.p.a. przez wydanie rozstrzygnięcia nieznanego ustawie, albowiem zgodnie z przepisem art. 138 k.p.a. organ odwoławczy wydaje decyzję, w której: a) utrzymuje w mocy zaskarżoną decyzję albo b) uchyla zaskarżoną decyzję w całości albo w części i w tym zakresie orzeka co do istoty sprawy albo uchylając tę decyzję - umarza postępowanie pierwszej instancji w całości albo w części, albo c) umarza postępowanie odwoławcze. W niniejszym przypadku organ wydał decyzję, w której zarówno utrzymał w mocy zaskarżoną decyzje, jak i ją uchylił, w sytuacji gdy w przypadku zastopowania instytucji uchylenia w całości lub w części decyzji organ mógł jedynie w pozostałym zakresie orzec co do istoty sprawy. W tym zakresie użycie przez ustawodawcę spójnika "albo" w treści art. 138 k.p.a. determinuje treść rozstrzygnięcia organu;

2) art. 107 k.p.a. przez brak zawarcia w decyzji jednoznacznego rozstrzygnięcia w sprawie, albowiem użyta w treści rozstrzygnięcia decyzji SKO nomenklatura oraz wskazane kwoty nie pozwalają w sposób jednoznaczny na ustalenie w jakim zakresie organ uchylił, a w jakim utrzymał rozstrzygniecie wydane przez organ pierwszej instancji, albowiem w decyzji organu pierwszej instancji poszczególne wskazane w jej petitum kwoty odniesione są do poszczególnych kwot i poszczególnych lat, a decyzja organu drugiej instancji w sposób zbiorczy i globalny odnosi się do całości;

3) art. 138 § 1 pkt 2 k.p.a. przez jego nieprawidłowe zastosowanie i utrzymanie w mocy zaskarżonej decyzji organu pierwszej instancji w pkt 2 wydanej decyzji przez organ odwoławczy, w sytuacji gdy z okoliczności niniejszej sprawy wynika, że została ona wydana z naruszeniem przepisów postępowania i prawa materialnego, a w konsekwencji zaistniały przesłanki do jej uchylenia;

4) art. 15 k.p.a. zasady dwuinstancyjności przez bezkrytyczne przyjęcie stanowiska organu pierwszej instancji, bez przeprowadzenia odrębnego postępowania w tym zakresie, a w konsekwencji naruszenie zasady dwuinstancyjności przez niezasadne przyjęcie na skutek powielenie stanowiska organu pierwszej instancji, że na gruncie sprawy zaistniały przesłanki do zwrotu dotacji;

5) art. 7 k.p.a. w zw. z art. 77 § 1 k.p.a. w zw. z art. 80 k.p.a. i 107 § 3 k.p.a. przez:

a) poczynienie ustaleń faktycznych w sprawie wyłącznie w oparciu o dane zebrane w postępowaniu kontrolnym, w sytuacji gdy strona nie ma prawnej możliwości zakwestionowania w sposób wiążący dla organu dokonanych podczas postępowania kontrolnego ustaleń zawartych we wnioskach pokontrolnych, a w konsekwencji dokonanie dowolnej, a nie swobodnej oceny materiału dowodowego, co znajduje odzwierciedlenie w wadliwym zatem uzasadnieniu decyzji;

b) w zw. z art. 10 k.p.a. przez nieuwzględnienie zaniechania organu pierwszej instancji polegającego na niepodjęciu wystarczających działań zmierzających do wyjaśnienia stanu faktycznego przedmiotowej sprawy oraz niewskazanie stronie w toku postępowania, czy zachodzi potrzeba przedkładania przez nią dodatkowych wyjaśnień i dokumentów, a następnie przyjęcie, iż pobranie dotacji w części nie zostało udokumentowane, a tym samym brak wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia materiału dowodowego, co świadczy o pozornym wykonaniu przez organ obowiązku określonego w art. 77 k.p.a. oraz braku udzielenia stronie możliwości wypowiedzenia się przez stronę co do zebranych dowodów w trybie art. 10 § 1 k.p.a., oraz w zw. z art. 140 k.p.a. także brak zawiadomienia w toku postępowania odwoławczego o możliwości wypowiedzenia się co do zgormadzonego materiału dowodowego przed wydaniem decyzji organu odwoławczego;

6) art. 252 ust. 1 pkt 2 i ust 6 pkt 2 u.f.p. przez ich bezpodstawne zastosowanie co do zaistnienia przesłanek do zwrotu dotacji i uznanie, iż dotacje zostały pobrane w nadmiernej wysokości, a w konsekwencji bezpodstawne zastosowanie także co do naliczania odsetek od dotacji podlegających zwrotowi i błędne określenie terminu, od kiedy należy naliczać odsetki jak od zaległości podatkowych;

7) art. 26 ust. 2-4 ustawy z dnia 27 października 2017 r. o finansowaniu zadań oświatowych (dalej: "u.f.z.o.") przez jego zastosowanie, w sytuacji gdy wszyscy wykazani do dotacji oświatowej słuchacze spełnili wymóg uczestnictwa w min. 50% obowiązkowych zajęć edukacyjnych, co w konsekwencji doprowadziło do wydania wadliwego i sprzecznego ze stanem faktycznym rozstrzygnięcia.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o oddalenie skargi.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje.

Sąd administracyjny bada zgodność zaskarżonej decyzji organu odwoławczego z punktu widzenia jej legalności, tj. zgodności tej decyzji z przepisami powszechnie obowiązującego prawa. Z brzmienia art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2023 r., poz. 1634 ze zm., dalej: "p.p.s.a.") wynika, że zaskarżona decyzja winna ulec uchyleniu wtedy, gdy sąd stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania lub inne naruszenie przepisów postępowania, jeśli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy.

Oceniając zaskarżoną decyzję z punktu widzenia jej zgodności z prawem stwierdzić należy, że decyzja ta nie narusza prawa.

Na wstępie należy zauważyć, że Sąd rozpoznał niniejszą sprawę na posiedzeniu niejawnym na podstawie art. 15zzs(4) ust. 1 ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (t.j. Dz. U. z 2021 r., poz. 2095 ze zm.). W będącej przedmiotem kontroli sądowej sprawie Przewodniczący Wydziału skierował sprawę do rozpoznania na posiedzeniu niejawnym. Podkreślenia wymaga, że przed wydaniem wyroku Sąd umożliwił skarżącej pisemne wypowiedzenie się w sprawie, wyznaczając jej 10-dniowy termin.

Skarga została wniesiona w odniesieniu do pkt 2 rozstrzygnięcia zawartego w zaskarżonej decyzji. Zasadniczy zatem spór sprowadza się do ustalenia, czy organ prawidłowo uznał, że kwota dotacji za 2018 r. i 2019 r. w wysokości [...] zł powinna być zwrócona przez spółkę, z uwagi na to, iż została pobrana w nadmiernej wysokości. W części dotyczącej pkt 1 rozstrzygnięcia zawartego w zaskarżonej decyzji skarga nie została wniesiona.

Należy zauważyć, że sprawa ta była już przedmiotem kontroli przez tut. Sąd, który wyrokiem z dnia 4 lipca 2023 r., sygn. akt I SA/Bd 226/23 uchylił poprzednią decyzję organu odwoławczego. Ponownie wydana przez SKO decyzja – z dnia [...] października 2023 r. nie zawiera już błędów stwierdzonych w poprzedniej decyzji, zatem zalecenia wskazane w wyroku z dnia [...] lipca 2023 r., sygn. akt I SA/Bd 226/23 zostały wykonane.

W myśl art. 252 ust. 3 u.f.p. dotacjami pobranymi w nadmiernej wysokości są dotacje otrzymane z budżetu jednostki samorządu terytorialnego w wysokości wyższej niż określona w odrębnych przepisach, umowie lub wyższej niż niezbędna na dofinansowanie lub sfinansowanie dotowanego zadania. Z zaskarżonej decyzji wynika, że stwierdzone w tym zakresie nieprawidłowości polegają na: 1) niespełnieniu wymogu uczestnictwa słuchaczy w co najmniej 50% obowiązkowych zajęć edukacyjnych w miesiącu, 2) pobraniu dotacji w lipcu i sierpniu na słuchaczy, którzy w czerwcu nie spełnili wymogu uczestnictwa w co najmniej 50% obowiązkowych zajęć edukacyjnych, 3) pobraniu dotacji na słuchaczy w danym miesiącu, pomimo nieprzeprowadzenia w trakcie tego miesiąca zajęć edukacyjnych.

W decyzji organu pierwszej instancji dokładnie opisano te nieprawidłowości, w podziale na poszczególne szkoły prowadzone przez skarżącą, lata oraz poszczególnych słuchaczy. W odniesieniu do każdego ucznia podano z jakiego powodu, w jakim okresie i w jakiej kwocie dotacja została pobrana w nadmiernej wysokości.

Należy zauważyć, że zgodnie z art. 26 ust. 2-3 u.f.z.o. w brzmieniu od 01 stycznia 2018 r. do 31 grudnia 2018 r., niepubliczne szkoły, w których nie jest realizowany obowiązek szkolny lub obowiązek nauki, otrzymują na każdego ucznia uczestniczącego w co najmniej 50% obowiązkowych zajęć edukacyjnych w danym miesiącu dotację z budżetu jednostki samorządu terytorialnego będącej dla tych szkół organem rejestrującym, w wysokości równej kwocie przewidzianej na takiego ucznia w części oświatowej subwencji ogólnej dla jednostki samorządu terytorialnego. Uczestnictwo uczniów w obowiązkowych zajęciach edukacyjnych, o którym mowa w ust. 2, potwierdza się na tych zajęciach ich własnoręcznymi podpisami na listach obecności. Natomiast w okresie od 01 stycznia 2019 r. przepisy powołanego art. 26 ust. 2-3 u.f.z.o. stanowią, że niepubliczne szkoły, w których nie jest realizowany obowiązek szkolny lub obowiązek nauki, otrzymują na każdego ucznia uczestniczącego w co najmniej 50% obowiązkowych zajęć edukacyjnych w danym miesiącu, z których uczeń nie został zwolniony na podstawie przepisów wydanych na podstawie art. 44zb ustawy o systemie oświaty, dotację z budżetu jednostki samorządu terytorialnego będącej dla tych szkół organem rejestrującym, w wysokości równej kwocie przewidzianej na takiego ucznia w części oświatowej subwencji ogólnej dla jednostki samorządu terytorialnego. Uczestnictwo uczniów w obowiązkowych zajęciach edukacyjnych, o którym mowa w ust. 2, potwierdza się na tych zajęciach ich własnoręcznymi, czytelnymi, podpisami na listach obecności.

Przywołane przepisy w sposób jednoznaczny wiążą wysokość udzielanej dotacji z rzeczywistą liczbą uczniów (słuchaczy) i ich frekwencją na obowiązkowych zajęciach edukacyjnych. Brak uczestniczenia uczniów w co najmniej 50% obowiązkowych zajęć powoduje, że dotacja podlega zwrotowi jako udzielona w zawyżonej (nadmiernej) wysokości. Do obowiązków szkoły należy wykazanie w wiarygodny sposób, że dotacja przysługuje na konkretnego ucznia, co wymaga uzyskania przez szkołę podpisu na listach obecności, o czym wprost stanowi art. 26 ust. 3 u.f.z.o. (por. wyrok WSA w Lublinie z 13 listopada 2020 r., sygn. akt I SA/Lu 321/20). Nie można więc przyjąć, że dotacje przysługują na wszystkich uczniów wpisanych na listę słuchaczy szkół.

W przedmiotowej sprawie zgromadzony materiał dowodowy wskazuje, że część uczniów nie uczestniczyła w co najmniej 50% obowiązkowych zajęciach edukacyjnych w danym miesiącu (zob. str. 12-96 decyzji organu pierwszej instancji). Ustalenie to wynika z weryfikacji własnoręcznych podpisów uczniów na listach obecności potwierdzających ich udział w obowiązkowych zajęciach edukacyjnych. Należy zauważyć, że dziennik lekcyjny i listy obecności to dowody korzystające z domniemania prawdziwości stosownie do art. 76 § 1 k.p.a. Jak wskazuję się w orzecznictwie (por. wyroki WSA: z 11 lutego 2020 r., sygn. akt I SA/Łd 795/19; z 9 sierpnia 2017 r., sygn. akt I SA/Sz 37/17; z 13 października 2022 r., sygn. akt I SA/Ol 361/22) dzienniki i listy obecności pozwalają i nakazują w sposób wiarygodny odnotować obecność na zajęciach. Dziennik lekcyjny stanowi dokument urzędowy w rozumieniu art. 76 § 1 k.p.a. i do czasu wzruszenia domniemania prawdziwości tego dokumentu urzędowego organ jest związany jego treścią.

Nadto, w myśl art. 26 ust. 4 u.f.z.o. dotacje dla szkół, o których mowa w ust. 2 przysługują za lipiec i sierpień na każdego ucznia, który w czerwcu spełnił warunek uczestniczenia w obowiązkowych zajęciach dydaktycznych. Brzmienie tego przepisu jasno wskazuje, że aby możliwe było przyznanie dotacji na słuchacza za lipiec i sierpień, musi on spełnić w czerwcu wymóg uczestnictwa, w co najmniej 50% obowiązkowych zajęć edukacyjnych. Wobec powyższego okolicznością warunkującą udzielenie dotacji na słuchacza w lipcu i sierpniu danego roku w szkole niepublicznej, jest jego uczestnictwo w co najmniej 50% obowiązkowych zajęć edukacyjnych w czerwcu. W konsekwencji powoduje to, że w przypadku braku podpisów uczniów potwierdzających obecność w co najmniej 50% obowiązkowych zajęć edukacyjnych w czerwcu pobranie na takiego słuchacza dotacji za lipiec i sierpień, stanowi dotację pobraną w nadmiernej wysokości. W rozpatrywanej sprawie skarżąca otrzymała dotacje na uczniów, którzy nie spełnili powyższego wymogu. Wykaz tych uczniów zawarty jest na str. 96-111 decyzji organu pierwszej instancji.

Organ zasadnie także zakwestionował pobranie dotacji na słuchaczy w danym miesiącu, pomimo nieprzeprowadzenia w trakcie tego miesiąca zajęć edukacyjnych. Skoro bowiem w szkole nie obywały się obowiązkowe zajęcia edukacyjne, to nie można przyjąć, aby którykolwiek z uczniów spełnił wynikający z art. 26 ust. 2 u.f.z.o. warunek uczestniczenia w co najmniej 50% obowiązkowych zajęć edukacyjnych, a tym samym, aby skarżącej przysługiwała dotacja. Z przywołanego przepisu jednoznacznie wynika, że dotacja przysługuje na słuchaczy, którzy w określonym wymiarze uczestniczyli w obowiązkowych zajęciach edukacyjnych. Warunkiem jednak takiego uczestnictwa jest to, by w dotowanej szkole takie zajęcia w ogóle się odbyły, a zatem by słuchacz miał realną możliwość wzięcia w nich udziału. W przeciwnym wypadku dotacja zostaje pobrana na słuchacza, który nie wziął udziału w zajęciach. Taki stan rzeczy zaistniał właśnie w przedmiotowej sprawie (zob. str. 111-117 decyzji organu pierwszej instancji).

Kwestionując podjęte w powyższym zakresie rozstrzygnięcie skarżąca zarzuca organowi naruszenie art. 26 ust. 2-4 u.f.z.o., z uwagi na to, iż bezpodstawnie przyjęto, że dotacja została pobrana w nadmiernej wysokości, gdyż słuchacze spełnili wymóg uczestnictwa w minimum 50% obowiązkowych zajęciach edukacyjnych i dotacja została udzielona we właściwej wysokości. Zdaniem Sądu zarzut ten nie zasługuje na uwzględnienie. Ustalenia faktyczne organu nie budzą jakichkolwiek wątpliwości, a wyciągnięte wnioski z zebranego w sprawie materiału dowodowego są logiczne i spójne. Spółka w żaden sposób nie podważyła ustaleń faktycznych, na których organ oparł swoje rozstrzygnięcie. Nie wskazała żadnego ucznia, w odniesieniu do którego jej zdaniem organ nieprawidłowo uznał, że nie uczestniczył w co najmniej 50% obowiązkowych zajęciach edukacyjnych. Fakt, że skarżąca nie zgadza się z ustaleniami organu, sama nie przedstawiając kontrdowodów, nie oznacza, że doszło do naruszenia art. 26 ust. 2-4 u.f.z.o.

Nie jest uprawniony także zarzut naruszenia art. 138 § 1 k.p.a. przez to, że organ jednocześnie utrzymał zaskarżoną decyzję w mocy, jak i ją uchylił. Należy zauważyć, że w myśl art. 138 § 1 pkt 2 k.p.a. organ odwoławczy wydaje decyzję, w której uchyla zaskarżoną decyzję w całości albo w części i w tym zakresie orzeka co do istoty sprawy bądź uchylając tę decyzję - umarza postępowanie pierwszej instancji w całości albo w części. Osnowa decyzji, wydana na tej podstawie prawnej, składa się zatem z dwóch części: w pierwszej organ odwoławczy uchyla zaskarżoną decyzję organu pierwszej instancji i określa zakres tego uchylenia - w całości lub w części, zaś w drugiej organ odwoławczy w tym samym zakresie rozstrzyga sprawę co do istoty albo umarza postępowanie pierwszej instancji. Organ odwoławczy nie jest natomiast obowiązany, a jedynie uprawniony, do stwierdzenia w sentencji decyzji, że w pozostałej (nieuchylonej) części utrzymuje zaskarżoną decyzję w mocy. Jeżeli zatem organ odwoławczy nie skorzysta z tego uprawnienia, to sytuacja prawna strony jest określona decyzją organu odwoławczego w części, w której uchylił on zaskarżoną decyzję i w tym zakresie orzekł co do istoty sprawy oraz decyzją organu pierwszej instancji w części nieuchylonej przez organ odwoławczy (por. wyrok NSA z dnia 25 marca 2014 r., sygn. akt I OSK 399/13). W rozpoznawanej sprawie organ odwoławczy w sposób niebudzący wątpliwości oznaczył, w jakim zakresie uchylił zaskarżoną decyzję i w tym zakresie umorzył postępowanie przed organem pierwszej instancji, z uwagi na upływ terminu przedawnienia zobowiązania do zwrotu dotacji za 2017 r. Jednocześnie skorzystał z uprawnienia utrzymania w mocy zaskarżonej decyzji w pozostałym zakresie, tj. w części orzekającej o zwrocie dotacji pobranej w nadmiernej wysokości za lata 2019-2019 w łącznej kwocie [...] zł. Okoliczność, że organ odwoławczy skorzystał z powyższego uprawnienia, nie oznacza, że został naruszony art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a.

Sąd nie podziela także zarzutu naruszenia art. 107 k.p.a., z uwagi na to, że treść rozstrzygnięcia decyzji odwoławczej oraz wskazane w nim kwoty nie pozwalają w sposób jednoznaczny na ustalenie w jakim zakresie organ uchylił zaskarżoną decyzję, a w jakim utrzymał ją w mocy, albowiem w osnowie decyzji organu pierwszej instancji wskazane są poszczególne kwoty i lata, a decyzja organu drugiej instancji w sposób zbiorczy i globalny odnosi się do całości. Zdaniem Sądu, organ odwoławczy w osnowie decyzji wskazał za jaki okres i w odniesieniu do jakiej kwoty uchyla decyzję organu pierwszej instancji i umarza postępowanie, a w odniesieniu do jakich lat i kwoty utrzymuje ją w mocy. Okoliczność, że SKO podało te kwoty w sposób zbiorczy nie oznacza, że porównując osnowę decyzji organu pierwszej i drugiej instancji nie można ustalić w odniesieniu do jakich kwot, szkół oraz lat obowiązek zwrotu dotacji pozostaje w mocy, a w odniesieniu do jakich kwot, szkół oraz roku obowiązek ten przestał istnieć.

Nie zasługuje również na uwzględnienie zarzut błędnego określenia przez organ terminu, od którego należy naliczać odsetki. Wskazać należy, że zgodnie z art. 252 ust. 1 u.f.p. dotacje udzielone z budżetu państwa: 1) wykorzystane niezgodnie z przeznaczeniem, 2) pobrane nienależnie lub w nadmiernej wysokości - podlegają zwrotowi do budżetu państwa wraz z odsetkami w wysokości określonej jak dla zaległości podatkowych, w ciągu 15 dni od dnia stwierdzenia okoliczności, o których mowa w pkt 1 lub pkt 2. Z kolei w myśl art. 252 § 6 pkt 2 u.p.f. odsetki od dotacji podlegających zwrotowi do budżetu jednostki samorządu terytorialnego nalicza się począwszy od dnia następującego po upływie terminów zwrotu określonych w pkt 1 i 2 w odniesieniu do dotacji pobranej nienależnie lub w nadmiernej wysokości.

W orzecznictwie sądowym przyjmuje się, że dniem stwierdzenia okoliczności pobrania dotacji w nadmiernej wysokości jest dzień zapoznania kontrolowanego z protokołem kontroli (por. wyrok NSA z dnia 6 grudnia 2019 r., sygn. akt I GSK 1610/18; wyrok WSA w Łodzi z dnia 11 lutego 2020 r., sygn. akt I SA/Łd 797/19). Sąd w składzie orzekającym ten pogląd podziela. Chybiony jest więc pogląd spółki, że odsetki powinny być naliczane po upływie 15 dni od doręczenie jej decyzji.

W rozpatrywanej sprawie doręczenie skarżącej poprawionego protokołu kontroli z dnia [...] maja 2022 r., [...] nastąpiło w dniu [...] czerwca 2022 r. Spółka odmówiła podpisania tego protokołu. Organ przyjął jednak, że stwierdzenie okoliczności pobrania dotacji w nadmiernej wysokości nastąpiło z datą późniejszą niż data doręczenia stronie protokołu kontroli, tj. w dniu [...] sierpnia 2022 r. - w dniu doręczenia stronie wystąpienia pokontrolnego Prezydenta M. B. z dnia [...] lipca 2022 r. Według organu dotacja powinna więc być zwrócona na rachunek M. B. w terminie 15 dni od dnia [...] sierpnia 2022 r., czyli do dnia [...] sierpnia 2022 r. Trudno uznać, aby przyjęcie przez organ późniejszej daty naliczania odsetek (od dnia [...] sierpnia 2022 r.) naruszało prawa skarżącej.

Nie został także naruszony art. 15 k.p.a. Istota administracyjnego toku instancji polega na dwukrotnym rozpatrzeniu tej samej sprawy administracyjnej. Samorządowe Kolegium Odwoławcze nie naruszyło tej zasady, rozpoznając odwołanie strony. Okoliczność, że organ odwoławczy podzielił ustalenia i ocenę zawartą w decyzji Prezydenta M. B. nie oznacza, że została naruszona zasada dwuinstancyjności.

Nie można także zgodzić się ze stroną, że nie miała prawnej możliwości zakwestionowania ustaleń faktycznych poczynionych w postępowaniu kontrolnym. W toku postępowania kontrolnego spółka składała zastrzeżenia do protokołu kontroli. Spółka miała też możliwość kwestionowania ustaleń zawartych w protokole, po wszczęciu przez organ postępowania administracyjnego w sprawie określenia kwoty dotacji oświatowej w nadmiernej wysokości.

Nieuzasadniony jest też zarzut naruszenia art. 10 k.p.a. z powodu braku wskazania stronie, czy zachodzi potrzeba przedkładania przez nią dodatkowych wyjaśnień i dokumentów. Należy zauważyć, że zawiadomieniem z dnia [...] września 2022 r. poinformowano stronę o zakończeniu zbierania materiału dowodowego i o możliwości wypowiedzenia się co do zgromadzonego materiału dowodowego. Skarżąca ani w terminie na wypowiedzenie się co do zgromadzonego przez organ materiału dowodowego, ani w odwołaniu nie przedstawiła zarzutów, które podważałyby dokonane ustalenia. W odwołaniu, odnosząc się merytorycznie do problematyki objętej zaskarżoną decyzją, skarżąca wskazała jedynie, iż słuchacze uprawnieni do dotacji oświatowej zostali wskazani w sposób prawidłowy, zatem dotacja została udzielona przez organ w prawidłowej wysokości i była należna. Na poparcie tego stanowiska strona nie przedłożyła jednak żadnych dowodów. Podkreślenia wymaga, że tylko strona ma wiedzę czy dysponuje dokumentami, z których wynikałyby jakieś inne wnioski niż z materiałów źródłowych (ksiąg słuchaczy, dzienników lekcyjnych).

Zaskarżona decyzja nie narusza też art. 7 w zw. art. 77 § 1 w zw. z art. 80 k.p.a. Organ podatkowy zgromadził w sprawie obszerny materiał dowodowy, który poddał wyczerpującej ocenie. Rozpatrując ten materiał, nie pominięto żadnych istotnych dowodów. Za pomocą logicznej, wspartej okolicznościami sprawy argumentacji, organ wykazał w decyzji bezpodstawność twierdzeń strony. Podniesiony przez skarżącą zarzut przekroczenia granic swobodnej oceny dowodów byłby uzasadniony, gdyby organ rzeczywiście pominął istotne dowody dla rozstrzygnięcia sprawy, włączył do podstawy ustaleń dowody nieujawnione, naruszył reguły prawidłowego logicznego rozumowania, uchybił wskazaniom wiedzy lub życiowego doświadczenia. Zdaniem Sądu, żadnym regułom czy wskazaniom w tym względzie organ nie uchybił. Dokonana w zaskarżonej decyzji ocena dowodów nie wykracza poza granice swobodnej oceny dowodów. Uzasadnienie zaskarżonej decyzji spełnia też wymogi wynikające z art. 107 § 3 k.p.a.

Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 151 p.p.s.a., Sąd oddalił skargę.