Wyrok WSA we Wrocławiu, sygn. akt IV SA/Wr 103/24
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu
Data orzeczenia: 2024-09-25 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6340 Potwierdzenie represji
Hasła tematyczne: Kombatanci
Skarżony organ: Kierownik Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych
Treść wyniku: *Uchylono zaskarżoną decyzję
Powołane przepisy: article: art. 3
journal: Dz.U. 2023 poz 388
law: Ustawa z dnia 20 marca 2015 r. o działaczach opozycji antykomunistycznej oraz osobach represjonowanych z powodów politycznych

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Anetta Makowska-Hrycyk, Sędziowie: Sędzia WSA Daria Gawlak-Nowakowska, Sędzia WSA Katarzyna Radom (sprawozdawca), Protokolant: Starszy referent Przemysław Pawłowski, po rozpoznaniu w Wydziale IV na rozprawie w dniu 25 września 2024 r. sprawy ze skargi B. H. na decyzję Szefa Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych z dnia 5 stycznia 2024 r. nr DSE3-K1027-D18213-32D/24 w przedmiocie odmowy potwierdzenia statusu działacza opozycji antykomunistycznej lub osoby represjonowanej z powodów politycznych I. uchyla zaskarżoną decyzję; II. zasądza od Szefa Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych na rzecz B. H. kwotę 697 (słownie: sześćset dziewięćdziesiąt siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.


UZASADNIENIE

Zaskarżoną decyzją Szef Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych odmówił B. H. potwierdzenia statusu działacza opozycji antykomunistycznej lub osoby represjonowanej z powodów politycznych.

W uzasadnieniu wskazał, że Strona złożyła wniosek o potwierdzenie wskazanego statusu działacza opozycji i osoby represjonowanej z powodów politycznych. Do wniosku dołączyła decyzję Prezesa Instytutu Pamięci Narodowej (dalej: IPN) potwierdzającą brak okoliczności opisanych w art. 4 ust. 1 ustawy z dnia 20 marca 2015 r. o działaczach opozycji antykomunistycznej oraz osobach represjonowanych z powodów politycznych (Dz.U. z 2023 r., poz. 338, dalej ustawa o działaczach opozycji antykomunistycznej).

W uzasadnieniu wniosku Skarżący podał, że od 1981 r. działał "[...]". Po delegalizacji związku w grudniu 1981 r. uczestniczył w nielegalnych demonstracjach, niosąc transparenty oraz głosząc hasła antykomunistyczne. Podczas jednej z demonstracji poznał L. K. oraz inne osoby: M. D., J. B., A. G. – obecnie już nie żyją. W tym czasie był wielokrotnie zatrzymywany przez organy bezpieczeństwa, na jednej z demonstracji w 1982 r. został pobity przez funkcjonariusza Milicji Obywatelskiej (dalej: MO).

Do wniosku załączył oświadczenie L. K., który potwierdził, że zna Skarżącego, spotkali się na demonstracji w kwietniu 1982 r., wspólnie uciekali przed oddziałami MO. Potwierdził także fakt i okoliczności pobicia Skarżącego, jak oświadczył podczas demonstracji został on uderzony i "zalał się krwią". Wspólnie ze Skarżącym zajmowali się przepisywaniem ulotek i ich rozprowadzaniem w kościołach i w komunikacji miejskiej, współpraca ta obejmowała lata od 1982 r. do 1984 r. Do wniosku Skarżący dołączył kopię książeczki wojskowej oraz kartę informacyjną leczenia szpitalnego z 1999 r.

Na wniosek organu IPN przeprowadził kwerendę archiwalną dotyczącą Skarżącego, która ujawniła jedynie dokumenty paszportowe. W dniu 17 września 2021 r. organ przeprowadził rozmowę telefoniczną z L. K., który stwierdził, że może potwierdzić jedynie wspólną działalność opozycyjną ze Stroną w latach 1982-1984, w ramach której nie współpracowali z innymi organizacjami.

Organ zwrócił się także do Rady Konsultacyjnej do Spraw Działaczy Opozycji Antykomunistycznej oraz Osób Represjonowanych z Powodów Politycznych przy Wojewodzie Dolnośląskim (dalej: Rada) o zaopiniowanie wniosku Skarżącego. Uchwałą nr 108/2021 z dnia 17 listopada 2021 r. Rada negatywnie zaopiniowała wniosek Strony.

Decyzją z dnia 8 lutego 2022 r. organ odmówił Skarżącemu potwierdzenia statusu działacza opozycji antykomunistycznej i osoby represjonowanej z powodów politycznych. W uzasadnieniu powołał się na art. 2 ust. 1 i ust. 2 oraz art. 3 ustawy o działaczach opozycji antykomunistycznej stwierdzając, że Skarżący nie prowadził działalności opozycyjnej w rozumieniu ustawy, wspólna działalność z L. K. nie była działalnością w ramach zorganizowanych struktur lub we współpracy z takimi strukturami. Nie podlegał także represjom opisanym w art. 3 ww. ustawy, nie przedstawił bowiem żadnych dowodów na okoliczność zatrzymania i pobicia przez funkcjonariuszy MO. Żadnych dowodów w tym zakresie nie dostarczyły także wyniki kwerendy w zasobach archiwalnych IPN.

Rozpoznając sprawę ponownie, decyzją z dnia 9 maja 2022 r. organ utrzymał w mocy swoje poprzednie rozstrzygnięcie. W uzasadnieniu zwracał uwagę, że dwukrotnie występował do Strony o przedłożenie dowodów potwierdzających represje i prowadzenie działalności opozycyjnej. W dalszych wywodach przywołał wyjaśnienia Strony, w tym fakt pobicia i złamania nosa przez funkcjonariusza MO, udział w manifestacjach, kopiowanie i dystrybuowanie ulotek, wielokrotne zatrzymywanie oraz skierowanie do odbywania ćwiczeń wojskowych. Na potwierdzenie czego Skarżący przedstawił książeczkę wojskową, kartę informacyjną leczenia szpitalnego z 1999 r. oraz oświadczenie L. K. Organ przywołał także oświadczenie L. K. potwierdzające znajomość ze Skarżącym, udział w manifestacjach, rozprowadzanie ulotek i pobicie na jednej z manifestacji.

W opinii organu na podstawie tych dowodów nie można uznać, że Skarżący prowadził działalność w ramach zorganizowanych struktur lub we współpracy z nimi. Organ zwracał uwagę na zamknięty katalog przesłanek warunkujących uznanie statusu działacza opozycji i wynikające z nich określone zachowania i ich konsekwencje. Sam udział w związku zawodowym w okresie jego legalnej działalności nie jest wystarczający, przedstawione fakty i dowody nie pozatwierdzają jednak działań w ramach zorganizowanych struktur. Chodzi o działalność prowadzoną z narażeniem życia, wolności lub majątku.

W opinii organu Strona nie przedstawiła także dowodów potwierdzających podleganie represjom, o których mowa w art. 3 ustawy o działaczach opozycji antykomunistycznej. W prowadzonym postępowaniu nie wykazano aby Skarżący został skierowany do odbycia ćwiczeń wojskowych w ramach represji, poza subiektywnym przekonaniem Strony nie przedstawiła ona na to żadnych dowodów. Taka też ocena dotyczyła wykazania faktu zatrzymania z uwagi na działalność polityczną. Organ zawracał uwagę na ciężar dowodzenia, który obciążał Stronę. Brak też wykazania, że Strona doznała uszkodzenia ciała lub rozstroju zdrowia powyżej siedmiu dni bazując jedynie na oświadczeniu Skarżącego lub świadka. Przedłożona dokumentacja medyczna nie potwierdza, że do uszkodzenia ciała doszło w czasie demonstracji.

Wyrokiem z dnia 28 grudnia 2022 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu sygn. akt IV SA/Wr 387/22 uchylił orzeczenia organów obu instancji. W uzasadnieniu, powołując się na treści wniosku zawartego w skardze, Sąd zaznaczył, że spór dotyczy przesłanek wynikających z art. 3 pkt 2 i pkt 3 lit. a ustawy o działaczach opozycji antykomunistycznej. W dalszych wywodach zarzucił niedostatki postępowania dowodowego wymagające przeprowadzenia dowodu z przesłuchania świadka – L. K. zwracając uwagę na zasadę dowodzenia w postępowaniu administracyjnym i wynikające z niej obowiązki organu. Zaznaczał, że dowód z zeznań świadka nie powinien być zastępowany notatką służbową, czy oświadczeniem. Sąd wskazał, że informacje uzyskane na temat ewentualnego pobicia Skarżącego winny być odniesione do dokumentacji medycznej dotyczącej leczenia Skarżącego, z karty informacyjnej leczenia szpitalnego wynika bowiem, że był on poddany operacji plastycznej, co zostało pominięte przez organ. Dalej Sąd stwierdził, że o ile zgromadzony materiał dowodowy potwierdziłby uraz twarzoczaszki w efekcie interwencji funkcjonariuszy MO organ będzie zobowiązany do przeprowadzenia odpowiednich dowodów (w tym ewentualnej ekspertyzy) celem ustalenia związku pomiędzy tym zdarzeniem a późniejszym zabiegiem chirurgicznym.

Sąd zarzucił także zdawkowe potraktowanie zagadnienia służby wojskowej, zwracał uwagę, że z przedstawionej przez Skarżącego kopii książeczki wojskowej wynika, iż obowiązek odbycia służby wojskowej odroczono w jego przypadku do 31 grudnia 1984 r., wobec ówczesnego statusu jedynego żywiciela rodziny. Skarżącego przeniesiono do rezerwy z dniem 1 stycznia 1985 r. Niemniej jednak od 1 kwietnia 1985 r. do 30 maja 1985r. Skarżący odbył służbę w jednostce wojskowej nr [...] w O. Sąd nakazał ocenę, czy powołanie do służby w tym czasie faktycznie stanowiło jedynie realizację powszechnego obowiązku obrony kraju, czy też wiązało się z dążeniem władz do zapobieżenia działalności opozycyjnej Strony. W tym kontekście za zasadne uznał poczynienie ustaleń dotyczących stanu rodzinnego i majątkowego strony. Skoro bowiem do końca roku 1984 służbę wojskową Skarżącego odroczono, przyjmując iż był on wówczas jedynym żywicielem rodziny, wątpliwości może budzić fakt powołania go do służby zaledwie kilka miesięcy po przeniesieniu do rezerwy.

Formułując zalecenia kierowane do organu Sąd wskazał na konieczność dokładnego i zgodnego z procedurą uzupełnienia postępowania dowodowego w zakresie uszkodzenia ciała Strony. W tym celu wskazał, że niezbędne będzie przesłuchanie w charakterze świadka L. K., a w dalszej kolejności dokonanie ewentualnej oceny związku urazów z zabiegiem przeprowadzonym w 1999 r. Dokładnej weryfikacji wymagać będzie także rzeczywista przesłanka powołania Strony do służby wojskowej w jednostce w O., mimo wcześniejszego przeniesienia do rezerwy i uprzedniego uznania Skarżącego za jedynego żywiciela rodziny, co wpłynęło na odroczenie obowiązku odbycia służby wojskowej.

Zaskarżoną decyzją wydaną w wyniku ponownego rozpoznania sprawy organ przeprowadził dowód z przesłuchania świadka - L. K., który potwierdził znajomość ze Stroną i wspólne działanie w zakresie przepisywania i rozrzucania ulotek, własnych transparentów, udział w manifestacjach, kolportaż materiałów otrzymanych od innych przypadkowych osób. Zeznał, że zdarzało się, że "oberwali sikawką albo pałką". Wskazał także, że widział jak Skarżący oberwał od ZOMO, był cały siny na twarzy po tym pobiciu i miał złamany nos.

Organ wystąpił również do IPN oraz Archiwum Wojskowego w Oleśnicy o przeprowadzenie kwerendy mającej na celu odnalezienie dowodów świadczących o represyjnym charakterze powołań na ćwiczenia wojskowe Skarżącego. W odpowiedzi IPN przekazał informację, że nie odnaleziono żadnych dokumentów potwierdzających represyjny charakter powołania na ćwiczenia wojskowe. Okoliczności takich nie potwierdzało także nadesłane przez Archiwum Wojskowe w Oleśnicy sprawozdanie stanu moralno-politycznego 1. S. w O. z okresu służby Skarżącego oraz informacja, z której wynika, że w dokumentacji JW. [...] oraz JW. [...], w których służył Skarżący, brak jest informacji o represyjnym charakterze służby żołnierzy powoływanych do ćwiczeń.

W opinii organu Skarżący nie prowadził działalności w ramach zorganizowanych struktur, co wyłącza możliwość uznania jego uprawnień na podstawie art. 2 ustawy o działaczach opozycji antykomunistycznej. Zeznania świadka i oświadczenia Strony są bardzo ogólnikowe, nie są oni w stanie wskazać jak często brali udział w akacjach, jakie ilości ulotek produkowali, co wyklucza uznanie, że świadomie prowadzili regularne i zorganizowane działania o charakterze antykomunistycznym przez minimum 12 miesięcy. Organ zwracał uwagę na niespójność wyjaśnień składanych przez świadka (w zakresie powielania i rozprowadzania materiałów antykomunistycznych, wspólnego prowadzenia działalności). Za niewiarygodne uznał wyjaśnienia o pozyskiwaniu materiałów antykomunistycznych od przypadkowych osób, zwracając uwagę, że tego typu działalność była zagrożona odpowiedzialnością karną i aktywnie zwalczana przez organy bezpieczeństwa.

Organ zwracał także uwagę na rozbieżność wyjaśnień świadka, który w oświadczeniu wskazał na działalność agitacyjną, zaś w rozmowie telefonicznej wyjaśniał, że może potwierdzić wyłącznie działalność opozycyjną ze Skarżącym. Z kolei w zeznaniach składanych przed organem wskazał, że Skarżący prowadził działalność z innymi osobami, a w opisie własnej działalności wskazał, iż swoją działalność prowadził indywidualnie. Wątpliwości co do ogólnikowych oświadczeń podkreślała także Rada. Tym samym nie można uznać, że działania Strony miały charakter działalności antykomunistycznej tylko poprzez fakt samego uczestnictwa w manifestacjach.

Odnosząc się do okoliczności wskazanych w art. 3 ustawy o działaczach opozycji antykomunistycznej organ wskazał, że materiał dowodowy nie potwierdza aby Skarżący został represyjnie powoływany do odbycia ćwiczeń wojskowych oraz został wielokrotnie pobity przez funkcjonariuszy MO i w wyniku pobicia na jednej z manifestacji miał złamany nos.

Skarżący poza książeczką wojskową nie przedłożył żadnych dowodów wskazujących na represyjny charakter powołania na ćwiczenia. Czynności dowodowe podjęte przez organ okoliczności takich nie wykazały, zaś sam fakt powołania do odbywania ćwiczeń wojskowych tego nie zastępuje, gdyż dotyczył ogółu mężczyzn w ramach powszechnego obowiązku obrony.

Odnosząc się do wskazywanego przez Stronę uszkodzenia ciała (złamania nosa) w wyniku pobicia przez funkcjonariuszy ZOMO w 1982 r., organ wskazał, że w tym zakresie nie można wspierać się jedynie na oświadczeniu samego wnioskodawcy oraz oświadczeniu świadka. Okoliczności te winny wynikać z orzeczenia lekarza stwierdzającego rozstrój zdrowia powyżej siedmiu dni. Dalej organ wskazał, że uszkodzenie ciała lub rozstrój zdrowia na okres dłuży niż 7 dni nie jest równoznaczny z czasem gojenia obrażeń, występowania subiektywnych dolegliwości, długością leczenia czy niezdolnością do pracy. Skarżący dołączył do wniosku kartę informacyjną leczenia szpitalnego z maja 1999 r., która potwierdza przeprowadzenie operacji plastycznej przegrody nosa z powodu skrzywienia części kostnej przegrody, jednakże dokument nie wskazuje jakie były powody wystąpienia tego urazu ani faktu, że doszło do uszkodzenia ciała lub rozstroju zdrowia powyżej siedmiu dni. Z oczywistych powodów nie jest obecnie możliwe ustalenie kiedy nastąpił uraz i co było jego powodem bez wglądu do dokumentacji medycznej, która jednakże nie istnieje. Organ wskazał, że nie istnieją żadne dowody, które w ogóle potwierdzałyby fakt pobicia Skarżącego, zaś twierdzeń świadka nie uznał za wiarygodne, ze względu na ogólny brak wiarygodności składanych przez niego oświadczeń w sprawie, co opisał.

Dalej organ wywodził, że Skarżący podniósł także, że został zatrzymany i pobity w roku 1983 r., na co jako dowód przedstawił wpis w książeczce ubezpieczeniowej. Wpis ten świadczy jedynie o tym, iż Skarżący był niezdolny do pracy w dniach 9-10 maja 1983 r., a wpisu dokonał chirurg-ortopeda. Nie można na podstawie tego dokumentu stwierdzić jakich obrażeń doznał Wnioskodawca, ani tego w jakich sposób ich doznał, nie wynika z niego także, że doznał uszkodzenia ciała powyżej siedmiu dni.

W skardze Strona podnosiła, że była represjonowana poprzez powoływanie w okresie od 1981 r. do 1989 r. do wojska na rzekome ćwiczenia celem odciągnięcia od wystąpień wolnościowych. Skarżący był kilkanaście razy pobity, co potwierdził świadek L. K., Skarżący miał złamany nos. Nie mógł iść do lekarza bo był jedynym żywicielem rodziny, obawiał się także zatrzymania. Po latach, gdy policzek puchł i Skarżący miał trudności z oddychaniem zdecydował się na operację, przebywał w szpitalu od 4 do 9 maja 1999 r. także w 1983 r. korzystał z porady chirurga ortopedy.

Skarżący był także powołany na ćwiczenia, choć był jedynym żywicielem rodziny, było to inteligentne internowanie, Strona nie rozumie dlaczego wojsko nie podało, że nastąpiło to z przyczyn politycznych. Skarżący opisał jedno ze zdarzeń, gdzie podczas zatrzymania funkcjonariusze grozili mu, że więcej na manifestację nie przyjdzie, co Strona łączy z oddelegowaniem go na ćwiczenia wojskowe. Zarzucał, że nie był słuchany przez Radę.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumentację zawartą w zaskarżonej decyzji.

Na rozprawie pełnomocnik Skarżącego zarzucał niewykonanie zaleceń wynikających z prawomocnego wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego. Oświadczył także, że ogranicza zarzuty do naruszenia przepisów art. 3 pkt 2 i pkt 3 lit. a ustawy o działaczach opozycji antykomunistycznej.

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu zważył, co następuje:

Na wstępie trzeba wskazać, że zakres kontroli sprawowanej przez wojewódzkie sądy administracyjne określa ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz. U. 2024 r. poz. 1267 ze zm.), stanowiąc w art. 1 § 1 i § 2, że sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem jej zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W ramach tej kontroli sąd stosuje środki przewidziane w art. 145 -150 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2024 poz. 935 ze zm. dalej: p.p.s.a.). Sąd uchyla zaskarżoną decyzję, jeśli stwierdzi, że wydano ją z naruszeniem prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy lub z naruszeniem prawa procesowego, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy - art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i lit. c p.p.s.a.

Z punktu widzenia rozpoznawanej sprawy istotne znaczenie ma fakt, że wydania w dniu 28 grudnia 2022 r. przez Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu wyroku (sygn. akt IV SA/Wr 387/22), którym uchylił decyzję Szefa Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych wydane w dniu 9 maja 2022 r. i poprzedzający ją akt z dnia 8 lutego 2022 r. Waga tego rozstrzygnięcia i jej wpływu na ocenę legalności obecnie zaskarżonej decyzji wynika z treści art. 153 p.p.s.a. Stanowi on, że ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu wiążą w sprawie organy, których działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania było przedmiotem zaskarżenia, a także sądy, chyba że przepisy prawa uległy zmianie.

Z zapisu tego wynika, że zarówno organy działające w sprawie, jak i Sąd ponownie badający legalność aktów wydanych w następstwie uchylenia decyzji do ponownego rozpoznania są związani oceną prawną i wskazaniami co do dalszego postępowania. Odstąpienie od opisanego związania może nastąpić wyłącznie wówczas, gdy zmianie ulegną przepisy stanowiące podstawę orzekania w sprawie, co w rozpoznawanej sprawie nie wystąpiło.

Przez ocenę prawną, zgodnie z poglądami doktryny, należy rozumieć wyjaśnienie istotnej treści przepisów prawnych i sposobu ich stosowania w rozpoznawanej sprawie (por. S. Hanausek [w:] System Prawa Procesowego Cywilnego, t. 3, Zaskarżanie orzeczeń sądowych, red. W. Siedlecki, Ossolineum 1986, s. 318). Pojęcie to obejmuje zarówno krytykę sposobu zastosowania normy prawnej w zaskarżonym akcie (czynności), jak i wyjaśnienie, dlaczego stosowanie tej normy przez organ, który wydał ten akt (czynność), zostało uznane za błędne. Musi ona dotyczyć właściwego zastosowania konkretnego przepisu czy też prawidłowej jego wykładni w odniesieniu do ściśle określonego rozstrzygnięcia podjętego w konkretnej sprawie. Musi ponadto pozostawać w logicznym związku z treścią orzeczenia sądu administracyjnego, w którym została sformułowana.

Wskazania co do dalszego postępowania stanowią z reguły konsekwencje oceny prawnej. Dotyczą one sposobu działania w toku ponownego rozpoznania sprawy i mają na celu uniknięcie błędów już popełnionych oraz wskazanie kierunku, w którym powinno zmierzać przyszłe postępowanie dla uniknięcia wadliwości w postaci np. braków w materiale dowodowym lub innych uchybień procesowych (por. S. Hanausek [w:] System Prawa Procesowego Cywilnego, t. 3, red. W. Siedlecki, s. 319).

Naruszenie przez organ administracji publicznej art. 153 p.p.s.a. w razie złożenia skargi powoduje konieczność uchylenia zaskarżonego aktu (czynności). Natomiast niezastosowanie się przez sąd do oceny prawnej przewidzianej w komentowanym przepisie jest naruszeniem prawa stanowiącym podstawę do wniesienia skargi kasacyjnej (art. 174 pkt 1 p.p.s.a.). (A. Kabat [w:] B. Dauter, M. Niezgódka-Medek, A. Kabat, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, wyd. IX, Warszawa 2024, art. 153).

Z przywołanych przepisów wynika że po pierwsze sądy administracyjne nie orzekają merytorycznie, tj. nie wydają orzeczeń, co do istoty sprawy lecz badają zgodność zaskarżonego aktu administracyjnego z obowiązującymi w dacie jego podjęcia przepisami prawa materialnego określającymi prawa i obowiązki stron oraz przepisami procedury administracyjnej normującymi zasady postępowania przed organami administracji publicznej. W przypadku badania legalności aktu wydanego w wyniku ponownego rozpoznania sprawy, a więc po uchyleniu przez sąd poprzednio wydanych w sprawie rozstrzygnięć, zmianie ulegają granice rozpoznania sprawy.

Zgodnie z utrwalonym w tym względzie orzecznictwem związanie samego sądu administracyjnego oceną prawną wyrażoną w poprzednio wydanym wyroku oznacza, że nie może on formułować nowych ocen prawnych, które są sprzeczne z wyrażonym wcześniej poglądem, lecz zobowiązany jest do podporządkowania się mu w pełnym zakresie oraz konsekwentnego reagowania w razie stwierdzenia braku zastosowania się organu administracji publicznej do wskazań w zakresie dalszego postępowania. W związku z powyższym, przy ponownym rozpoznaniu sprawy przez sąd I instancji, "granice sprawy" podlegają zawężeniu do granic w jakich rozpoznano skargę poprzednio i wydano orzeczenie. Oznacza to, że w przypadku wnoszenia kolejnych skarg z powodu niewłaściwego wykonania zapadłego wyroku uwzględniającego skargę, sąd administracyjny jedynie weryfikuje sposób wywiązania się organów ze skierowanych do nich wskazań, nie wnika zaś w materię objętą zakresem wcześniejszych ocen (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 10 września 2024 r. sygn akt III OSK 3266/23, dostępny w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych, dalej: CBOSA).

Mając na uwadze opisany zakres kognicji w tej sprawie Sąd podziela zarzuty zgłoszone przez pełnomocnika na rozprawie, a podnoszące niewykonanie przez organ wskazań co do dalszego postępowania wyrażonych w orzeczeniu Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu z dnia 28 grudnia 2022 r. o sygn. akt IV SA/Wr 387/22.

W powołanym wyroku Sąd odnosząc się do akt sprawy, treści skargi i powołując się na stanowisko Skarżącego i jego pełnomocnika stwierdził, że rozpoznanie skargi ograniczono do oceny przesłanek z art. 3 punkt 2 i pkt. 3 lit. a ustawy o działaczach opozycji antykomunistycznej, jako że Skarżący i jego pełnomocnik zgodnie oświadczyli przed Sądem, iż podstawę faktyczną wniosku inicjującego postępowanie w sprawie stanowią okoliczności wynikające z tego przepisu.

Tym samym granice obecnie rozpoznawanej sprawy nie mogą obejmować powołanych okoliczności, gdyż Skarżący w treści wniosku nie uczynił ich podstawą procedowania. Rozważania organu opisane w treści zaskarżonej decyzji, a odnoszące się do tej kwestii, ocenić trzeba jako wykraczające poza granice sprawy i już choćby z tego powodu zaskarżona decyzja nie może się ostać. Niezależnie od tego na rozprawie w dniu 25 września 2024 r., pełnomocnik Strony potwierdził opisany stan rzeczy.

W sprawie jednak organ dopuścił się dalszych naruszeń prawa, w szczególności powoływanego art. 153 p.p.s.a. w zw. z art. 7, art. 8, art. 9, art. 75 § 1, art. 77 § 1 i art. 80 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2023 r., poz. 775 ze zm., dalej: k.p.a.). Ponownie odwołując się do wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu z dnia 28 grudnia 2022 r. trzeba wskazać, że oceniając okoliczności, o których mowa w art. 3 pkt 2 i pkt 3 lit. a ustawy o działaczach opozycji antykomunistycznej Sąd stwierdził niedostatki postępowania wyjaśniającego zarzucając naruszenie powołanych przepisów. Jednocześnie Sąd ten dokonał wykładni art. 5 ust. 3 pkt 1 ustawy o działaczach opozycji antykomunistycznej wskazując, że jakkolwiek z ww. normy wynika powinność dołączenia do wniosku składanego przez osobę zainteresowaną uzyskaniem statusu m.in. osoby represjonowanej z powodów politycznych dowodów potwierdzających spełnienie warunków, o których mowa w art. 3 ww. ustawy, to jednak nie podobna na podstawie tego przepisu twierdzić o tym, że organ orzekający w sprawie jest zwolniony od prowadzenia wszechstronnego postępowania dowodowego w zakresie niezbędnym do rozpoznania wniosku. Zgodnie bowiem ze wskazanymi już przepisami Kodeksu postępowania administracyjnego gospodarzem postępowania jest organ administracji, którego zadaniem jest nie tylko dążenie do ustalenia okoliczności faktycznych sprawy, ale także dążenia do respektowania zasad postępowania takich jak zasada zaufania, czy informowania (art. 8 i art. 9 k.p.a). Mimo więc ciążących na stronie obowiązków dostarczenia dowodów istotnych dla sprawy organ nie jest zwolniony z powinności uzupełnienia materiału dowodowego, zwłaszcza wówczas, gdy dostarczone przez stronę dowody wskazują konkretne obszary, które winny zostać zbadane, czy uzupełnione. Pozycja organu administracji jest w każdym przypadku dominująca, a przyznane kompetencje, zakres obowiązków i doświadczenia pozwalają na szersze spojrzenie na sprawę oraz umiejętność właściwego pokierowania tokiem postępowania. Przywołany art. 77 § 1 k.p.a. nakłada na organ administracji obowiązek zebrania i rozpatrzenia całego materiału dowodowego. Oznacza to, że organ administracji obowiązany jest z urzędu przeprowadzić dowody służące ustaleniu stanu faktycznego sprawy oraz podjąć wszelkie starania niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego, jako niezbędnego warunku wydania decyzji zgodnej z prawem (por. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 18 września 2018 r., sygn. akt IV SA/Gl 664/18, dostępny w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych; dalej CBOSA). Zarzut dowolności wykluczają dopiero ustalenia dokonane w całokształcie materiału dowodowego (art. 80 k.p.a.), zgromadzonego i ocenionego w sposób wyczerpujący (art. 77 § 1 k.p.a.), a więc przy podjęciu wszelkich kroków niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego, jako niezbędnego warunku wydania decyzji o przekonywującej treści (art. 7 k.p.a.).

Odnosząc się do przesłanek wynikających z art. 3 pkt 3 lit. a ustawy o działaczach opozycji antykomunistycznej Sąd wskazał, że okoliczności faktyczne sprawy w tym zakresie nie zostały wyjaśnione. Za błędne uznał zaniechanie przeprowadzenia dowodów ze źródeł osobowych (zeznań świadka L. K. oraz przesłuchania Skarżącego). Zwracał uwagę na nieprzydatność wyjaśnień pozyskanych w drodze rozmowy telefonicznej, gdyż odnosiły się one do działalności opozycyjnej, nie zaś do kwestii uszkodzenia ciała Skarżącego. Zaznaczał, że ww. notatka nie może stanowić dowodu w sprawie wywodzonych przez Skarżącego faktów, o których mowa w art. 3 pkt 3 lit. a ustawy o działaczach opozycji antykomunistycznej. Wskazał także, że przyjęte przez organ dowody – oświadczenie i notatka służbowa nie mogą zastąpić dowodów z przesłuchania świadka.

Poza tym w obszarze omawianego zagadnienia Sąd wskazał, że informacje, jakie organ uzyska na temat ewentualnego pobicia Skarżącego przez funkcjonariuszy ZOMO, powinny być odniesione do dokumentacji medycznej, dotyczącej leczenia strony w 1999 r. Z karty informacyjnej przedstawionej przez zainteresowanego wynika bowiem, że był on poddany operacji plastycznej. Zagadnienie to organ w istocie pominął, poprzestając na stwierdzeniu, że brak jest opinii stwierdzającej związek zabiegu z urazem nosa związanym z udziałem strony w wystąpieniu wolnościowym. Tymczasem, o ile zgromadzony w sprawie materiał dowodowy potwierdziłby uraz twarzoczaszki w efekcie interwencji funkcjonariuszy ZOMO, w gestii organu będzie przeprowadzenie odpowiednich dowodów (w tym ewentualnie i stosownej ekspertyzy) w celu ustalenia związku pomiędzy tym zdarzeniem a późniejszym zabiegiem chirurgicznym.

W tych okolicznościach Sąd wskazał na konieczność uzupełnienia postępowania dowodowego dotyczącego uszkodzenia ciała Strony w tym celu nakazał przesłuchanie w charakterze świadka L. K., a w dalszej kolejności zaś dokonanie ewentualnej oceny związku urazów z zabiegiem przeprowadzonym w 1999 r.

Jak wskazano na wstępie rozważań Sąd obecnie rozpoznający sprawę obowiązany jest przede wszystkim do oceny, czy organ zastosował się do oceny prawnej i wskazań co do dalszego postępowania przestawionych przez Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w wyroku z dnia 28 grudnia 2022 r.

Analiza zaskarżonej decyzji ujawnia, że wymogi te nie zostały zrealizowane w znaczącym zakresie. Z zaleconych wskazań organ przeprowadził dowód z przesłuchania w charakterze świadka L. K. oraz przesłuchał Skarżącego. Nie przeprowadzono natomiast dalszych nakazanych przez Sąd czynności zmierzających do ustalenia, czy uszkodzenie ciała Skarżącego (złamany nos) stanowiło "uszkodzenie ciała lub rozstrój zdrowia na okres dłuższy niż 7 dni". Organ wskazał, że nie może wspierać się w tym zakresie na jedynie na oświadczeniu Skarżącego lub świadka, konieczne jest poświadczenie i ocena lekarza, przedstawione zaś przez Skarżącego dowody nie potwierdzają tych okoliczności, w szczególności co było przyczyną urazu, który operowano w 1999 r. i czy uszkodzenie ciała i rozstrój zdrowia przekraczały 7 dni. Organ wskazał, że obecnie z przyczyn oczywistych nie jest możliwe ustalenie opisanych okoliczności. Zanegował także wiarygodność zeznań świadka wskazując na ogólny brak wiarygodności składanych przez niego zeznań. Innych dowodów nie dostarcza przedłożona przez Stronę książeczka zdrowia, potwierdza tylko wizytę niezdolność do pracy we wskazanych tam dniach.

Odnosząc się do przedstawionej argumentacji organu za błędne i nie mające umocowania w zebranym materiale dowodowym należy ocenić twierdzenia o braku wiarygodnych zeznań świadka L. K. Organ wywodzi to z zestawienia oświadczeń składanych przez świadka w postępowaniu dotyczącym jego osoby, gdzie nie wspominał o powielaniu i rozprowadzaniu ulotek, o czym wspominał w sprawie dotyczącej Skarżącego, a co wydaje się organowi mało prawdopodobne, tak jak pozyskiwanie materiałów od innych osób. Tu organ zawracał uwagę na warunki w jakich działali Skarżący i świadek oraz konsekwencje ich działań. Działalność wydawnicza i kolporterska wiązała się z zastosowaniem zasad konspiracji. Nadto organ zwracał uwagę na rozbieżność oświadczenia z dnia 5 marca 2021 r., wg, którego świadek prowadził ze Skarżącym agitację, "żeby było nas jak najwięcej", z ustaleniami wynikającymi z notatki służbowej z rozmowy telefonicznej ze świadkiem. Wynikało z nich, że świadek może potwierdzić jedynie wspólną działalność opozycyjną ze Skarżącym, w ramach której nie współpracowali z innymi osobami.

Opisane wnioski organu nie mogą być ocenione jako poprawne. Fakt, że świadek w postępowaniu dotyczącym swojej osoby nie wskazał na inne fakty niż te, które były podstawą przyznania mu statusu działacza opozycji antykomunistycznej i osoby represjonowanej z powodów politycznych nie może budzić zastrzeżeń w kontekście wskazywanych w tym postępowaniu okoliczności. Jak wynika z akt sprawy, w tym wniosku z dnia 18 lipca 2016 r. o przyznanie ww. statusu oraz pisma z dnia 5 lipca 2019 r. kierowanego do Szefa Urzędu do Spraw Osób Represjonowanych wynika, że powodem ubiegania się o wskazany status i jego finalnym uzyskaniu była przesłanka opisana w art. 3 pkt 1 lit. a ustawy o działaczach opozycji antykomunistycznej udokumentowana przez Skarżącego. Nie było zatem powodów aby rozważać inne przesłanki, posiadane i nie kwestionowane przez organ dowody w postaci wyroków sądowych stanowiły jednoznaczną i wystarczającą przesłankę uznania statusu wynikającego z ustawy o działaczach opozycji antykomunistycznej.

W kwestii braku wiarygodności świadka opisującego działalność, jak to określa organ kolporterską i wydawniczą dostrzec trzeba, że na żadnym etapie postępowania świadek, czy Skarżący nie wywodzi, że działalność ta była zorganizowana. Z ich zeznań i oświadczeń, zgodnych w tym zakresie, wynika, że przepisywali oni otrzymane ulotki i rozprowadzali we własnym zakresie w środkach komunikacji miejskiej i kościołach. Rację ma organ, że działalność w zakresie wydawania i korytarzu materiałów o treściach antykomunistycznych była prowadzona w warunkach konspiracji, co nie przekreśla wiarygodności oświadczeń świadka i Skarżącego, że takie materiały wytwarzali, a okazją do ich pozyskania były choćby manifestacje, w których uczestniczyli. Znamienne jest także, że obaj wiedzieli o miejscu i terminie tych wydarzeń i w nich uczestniczyli, zatem wiedzę o tym mogli domowym sposobem powielać i rozdawać we wskazanych miejscach.

Wreszcie ostatni z podanych powodów podważających zdaniem organów wiarygodność zeznań świadka, również nie znajduje umocowania w aktach sprawy. Akcentowane przez organ sformułowanie o agitacji przez Stronę i świadka, odnosi się tylko i wyłącznie do agitacji w zakresie udziału w manifestacjach, nie zaś do zorganizowanej działalności. Wyraźnie to wynika z oświadczenia świadka (k-8 akt administracyjnych). Powiązanie tej wypowiedzi z działalnością zorganizowaną nie ma uzasadnienia, tym samym błędna jest ocena sprzeczności zeznań świadka z jego oświadczeniami.

W efekcie brak innych podstaw do tego aby negować zeznania świadka i wyjaśnienia Skarżącego, co do zdarzeń z 1982 r. (bo ta data jest przez Stronę konsekwentnie wskazywana jako rok, w którym doznał uszkodzenia ciała, a nie błędnie podana w decyzji wskazująca na 1983 r.). W tych okolicznościach, zgodnie z zaleceniem Sądu należało ustalić, czy spełnione są dalsze przesłanki wynikające z art. 3 pkt 3 lit. a ustawy o działaczach opozycji antykomunistycznej.

Zgodnie z brzmieniem ww. zapisu za represjonowaną z powodów politycznych uznaje się osobę, która brała udział w wystąpieniu wolnościowym na rzecz odzyskania przez Polskę niepodległości i suwerenności lub respektowania politycznych praw człowieka w Polsce i w związku z tym na skutek działania, w tym niejawnego, wojska, milicji lub organów bezpieczeństwa państwa, o których mowa w art. 5 ustawy z dnia 18 grudnia 1998 r. o Instytucie Pamięci Narodowej - Komisji Ścigania Zbrodni przeciwko Narodowi Polskiemu (Dz. U. z 2021 r. poz. 177), poniosła śmierć, doznała uszkodzenia ciała lub rozstroju zdrowia na okres dłuższy niż 7 dni.

Słusznie wywodzi organ, że w zakresie ustalenia charakteru uszkodzenia ciała i rozstroju zdrowia nie jest wystarczające samo oświadczenie Strony lub świadka, pomija on jednak wskazania Sądu przekazane w powoływanym już wyroku z dnia 28 grudnia 2022 r., że "o ile zgromadzony w sprawie materiał dowodowy potwierdziłby uraz twarzoczaszki w efekcie interwencji funkcjonariuszy ZOMO, w gestii organu będzie przeprowadzenie odpowiednich dowodów (w tym ewentualnie i stosownej ekspertyzy) w celu ustalenia związku pomiędzy tym zdarzeniem a późniejszym zabiegiem chirurgicznym".

Zalecenia te organ zupełnie pominął, co stanowi naruszenie powołanych na wstępie przepisów ustawy prawo o postępowaniu przed sądem administracyjnym i kodeksu postępowania administracyjnego. W opinii Sądu dla prawidłowego wykonania wskazanych zleceń niezbędne było prawidłowe, odpowiadające wymogom wynikającym z art. 8 i art. 9 k.p.a. wezwanie Strony do przedłożenia niezbędnych ku temu dowodów. Wywód prawny, ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania, opisane w powoływanym wyroku z dnia 28 grudnia 2022 r. wyraźnie nakreśliły jak należy postrzegać wymóg prawidłowego zebrania i oceny dowodów w sprawie prowadzonej w przedmiocie ustalenia statusu osoby represjonowanej z powodów politycznych. W poczynionych już uwagach Sąd obecnie rozpoznający sprawę zasady te przywołał. Nie mogą być one zatem przez organ pomijane, w szczególności ich realizacja nie może być wybiórcza, czy fragmentaryczna. Organ nie może wybrać sobie, które z zaleceń zostaną wykonane, jeśli nie zgadzał się z oceną Sądu I instancji ma prawo wywodzenia środków prawnych, czego w tej sprawie nie uczynił.

Powinnością organu było zatem przeprowadzenie dowodów pozwalających na ocenę związku urazu jakiego doznał Skarżący oraz leczeniem jakie odbył w 1999 r. oraz ustalenie, czy doznane uszkodzenia ciała, rozstrój zdrowia mogły przekraczać 7 dni. Organ w tym zakresie wskazał, że dokumentacja medyczna, która mogłaby być podstawą wywodzenia wniosków nie istnieje, przy czym nie wiadomo na czym oparł swoją tezę.

Właściwą drogą do dokonania takich ustaleń jest wezwanie Skarżącego o przedstawienie konkretnych dowodów na wskazane okoliczności, w tym zobowiązanie go do wystąpienia do właściwej jednostki medycznej o uzyskanie dostępu do takich dokumentów. Tego zaś w sprawie nie wykonano. Ani w poprzednio prowadzonym ani w obecnym postępowaniu do Skarżącego nie wystąpiono z takim pismem, były do niego kierowane wezwania o przedstawienie dowodów ale miały one charakter ogólny, nie wskazywały jakie konkretnie dokumenty winien przedłożyć. Odnotowania wymaga, że Skarżący działał bez profesjonalnego pełnomocnika, a zatem powołane zasady zaufania do organu i informowania winny być stosowane ze szczególną starannością i w sposób zrozumiały dla Strony.

Zaniechania organu naruszają powołane na wstępie przepisy procesowe i ustawy prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. W ponownie prowadzonym postępowaniu – realizując także zalecenia wynikające z powołanego już wyroku Sądu z dnia 28 grudnia 2022 r. organ będzie zobowiązany do wyjaśnienia wskazanych okoliczności, w szczególności wezwania Strony do przedstawienia dokumentacji medycznej pozwalającej na ustalenie związku pomiędzy operacją przegrody nosowej, która miała miejsce w 1999 r., a zdarzeniem z 1982 r. W tym celu należy wskazać Stronie powinność zwrócenia się do właściwej jednostki medycznej (lub następcy prawnego tej jednostki), celem pozyskania niezbędnych dowodów. Jeśli to nie przyniesie rezultatów organ obowiązany będzie do wykonania wskazań Sądu poczynionych w powołanym wyroku, czyli przeprowadzenia odpowiednich dowodów (w tym ewentualnie i stosownej ekspertyzy) w celu ustalenia związku pomiędzy tym zdarzeniem a późniejszym zabiegiem chirurgicznym. Takie czynności winny się odbyć przy udziale Skarżącego i zebranej dokumentacji medycznej, która – wraz z niezbędnymi w tym zakresie wyjaśnieniami Strony – winna zostać poddana ocenie przez biegłego z zakresu medycyny, który stwierdzi, czy uraz jakiego doznał Skarżący mógł spowodować uszkodzenie ciała lub rozstrój zdrowia na okres powyżej 7 dni.

Kolejną okolicznością podlegającą ocenie w ramach obecnie prowadzonego postępowania są przesłanki wynikające z art. 3 pkt 2 ustawy o działaczach opozycji antykomunistycznej. Zgodnie z brzmieniem tego przepisu osobą represjonowaną z powodów politycznych jest osoba, która w okresie od dnia 1 stycznia 1956 r. do dnia 31 lipca 1990 r.: przez okres powyżej 30 dni pełniła zasadniczą służbę wojskową lub czynną służbę wojskową w ramach ćwiczeń wojskowych, do której odbycia została powołana z przyczyn politycznych za działalność na rzecz odzyskania przez Polskę niepodległości i suwerenności lub respektowania politycznych praw człowieka w Polsce.

W wyroku z dnia 28 grudnia 2022 r., Sąd stwierdził, że organ zbyt zdawkowo potraktował zagadnienie służby wojskowej Skarżącego, nie odnosząc się w ogóle do przedstawionych przez stronę dokumentów (kserokopii z książeczki wojskowej). Sąd wskazał, że z przedstawionej przez Skarżącego kopii książeczki wojskowej wynika odroczenie obowiązku odbycia służby wojskowej do 31 grudnia 1984 r., wobec ówczesnego statusu jedynego żywiciela rodziny. Nadto, że Skarżącego przeniesiono do rezerwy z dniem 1 stycznia 1985 r. Niemniej jednak od dnia 1 kwietnia 1985 r. do dnia 30 maja 1985 r. Skarżący odbył służbę w jednostce wojskowej nr [...] w O. Sąd wskazał, że oceny wymaga, czy powołanie Skarżącego do służby w tym czasie faktycznie stanowiło jedynie realizację powszechnego obowiązku obrony kraju, czy też wiązało się z dążeniem władz do zapobieżenia działalności opozycyjnej strony. W tym kontekście za zasadne Sąd uznał poczynienie ustaleń dotyczących stanu rodzinnego i majątkowego strony. Skoro bowiem do końca roku 1984 służbę wojskową Skarżącego odroczono, przyjmując iż był on wówczas jedynym żywicielem rodziny, wątpliwości może budzić fakt powołania go do służby zaledwie kilka miesięcy po przeniesieniu do rezerwy. We wskazaniach co do dalszego postępowania Sąd stwierdził na konieczność dokładnej weryfikacji rzeczywistej przesłanki powołania Strony do służby wojskowej, mimo wcześniejszego przeniesienia do rezerwy i uprzedniego uznania za jedynego żywiciela rodziny, co wpłynęło na odroczenie obowiązku odbycia służby wojskowej.

Także i w tym zakresie zalecenia Sądu nie zostały w pełni wykonane. Organ wystąpił do IPN oraz Archiwum Wojskowego w Oleśnicy o przeprowadzenie kwerendy mającej na celu odnalezienie dowodów świadczących o represyjnym charterze powołań na ćwiczenia wojskowe Skarżącego. W wyniku tych czynności nie pozyskano żadnych dowodów potwierdzających oświadczenia Skarżącego. Odnosząc się do tych ustaleń, powielić trzeba stanowisko wyrażone w zakresie przesłanki wynikającej z art. 3 pkt 3 lit. a ustawy o działaczach opozycji antykomunistycznej. Otóż w opinii Sądu organ nie wykonał wskazań zawartych w wyroku z dnia 28 grudnia 2022 r. nie wyjaśnił także powodów takiego postępowania. W opinii Sądu czynności jakie winny zostać w tej sprawie podjęte należałoby rozpocząć od analizy uregulowań prawnych dotyczących służby wojskowej oraz przesłanek skierowania do rezerwy i możliwości odroczenia powołania na ćwiczenia wojskowe w ramach opisanej służby. Konieczne jest zatem sięgnięcie do przepisów ustawy z dnia 21 listopada 1967 r. o powszechnym obowiązku obrony Polskiej Rzeczypospolitej Ludowej w brzmieniu obowiązującym w dacie powołania Strony na ćwiczenia oraz aktów prawnych wykonujących tę ustawę w spornym zakresie.

Ustalenia w tym względzie winny dać odpowiedź, co do możliwości odroczenia lub nie odbywania ćwiczeń wojskowych w ramach rezerwy oraz ewentualnych warunków takiego odroczenia i następczej weryfikacji, przy udziale Skarżącego oraz wdrożeniu wskazań zawartych w wyroku z dnia 28 grudnia 2022 r. Na tym etapie takiej analizy nie jest władny przeprowadzić Sąd, gdyż jak zaznaczono na wstępie rozważań jest powołany do oceny legalności działania organów administracji, a nie dokonywania ustaleń faktycznych i ich oceny.

Stwierdzone naruszenia przepisów postępowania, w szczególności zaś art. 153 p.p.s.a oraz wskazanych przepisów postępowania legły u podstaw uchylenia zaskarżonej decyzji, co ma umocowanie w art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. Orzeczenie o kosztach wsparto na art. 200 i art. 205 § 2 p.p.s.a.

W ponownie prowadzonym postępowaniu obowiązkiem organu będzie przeprowadzenie opisanych w rozważaniach Sądu czynności dowodowych i ocena zebranych dowodów.