Wyrok WSA w Gliwicach, sygn. akt I SA/Gl 712/23
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach
Data orzeczenia: 2023-12-15 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6115 Podatki od nieruchomości, w tym podatek rolny, podatek leśny oraz łączne zobowiązanie pieniężne
Hasła tematyczne: Podatek od nieruchomości
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 21 ust. 1
journal: Dz.U. 2021 poz 1990
law: Ustawa z dnia 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne - t.j.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Katarzyna Stuła-Marcela, Sędziowie WSA Borys Marasek, Anna Tyszkiewicz-Ziętek (spr.), Protokolant specjalista Agnieszka Rogowska-Bil, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 15 grudnia 2023 r. sprawy ze skargi K. C., D. D., D. W. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Katowicach z dnia 15 marca 2023 r. nr SKO.F/41.4/163/2023/3794 w przedmiocie podatku od nieruchomości na rok 2022 oddala skargę.


UZASADNIENIE

Zaskarżoną decyzją z dnia 15 marca 2023 r. nr SKO.F/41.4/163/2023/3794 Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Katowicach działając na podstawie art. 233 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t.j. Dz. U. z 2022 r., poz.2651 ze zm., dalej: O.p.) oraz art. 2 ustawy z dnia 12 października 1994 r. o samorządowych kolegiach odwoławczych (t.j. Dz.U. z 2001 r., Nr 79, poz. 856) po rozpatrzeniu odwołania wniesionego przez D. D., K. C. oraz D. W. od decyzji Prezydenta Miasta B. z dnia 13 stycznia 2023 r. nr [...] nr ewid. [...] w sprawie ustalenia wysokości zobowiązania podatkowego w podatku od nieruchomości położonej w B. przy ul. [...] (nr działki [...]) na rok 2022 w wysokości 2.017,82 zł utrzymało w mocy decyzję organu I instancji.

Powyższe rozstrzygnięcie zapadło w następującym stanie faktycznym i prawnym.

Decyzją z dnia 13 stycznia 2023 r. nr [...] nr ewid. [...] Prezydent Miasta B. na podstawie wypisu z ewidencji gruntów oraz zawiadomienia o zmianach w danych ewidencyjnych ze Starostwa Powiatowego w B. dotyczącego aktualizacji danych na potrzeby modernizacji ewidencji gruntów w zakresie danych przedmiotowych ustalił wobec D. D., K. C. i D. W. (dalej: podatniczki, skarżące) wysokość podatku od nieruchomości położonej w B. przy ul. [...] (nr działki [...]) na 2022 r.

W odwołaniu od tego rozstrzygnięcia podatniczki zakwestionowały przekształcenie dotychczasowych gruntów rolnych w grunty pozostałe i naliczenie podatku. Oświadczyły, że cały czas grunty rolne, oznaczone klasą V są użytkowane jako użytki rolne, na których uprawiane są warzywa, trwałe łąki oraz sady (drzewa owocowe oraz krzewy leszczyny). Wniesiono zatem o "przekształcenie ww. terenu z powrotem jako grunt rolny oraz odstąpienie od nałożonego obecnie i w przyszłości podatku.

Kolegium nie uwzględniło odwołania.

Na wstępie swoich rozważań wskazało, że zgodnie z art. 2 ust. 1 ustawy z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych (t.j. Dz. U. z 2019 r., poz. 1170 ze zm., dalej; u.p.o.l.) opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości podlegają następujące nieruchomości lub obiekty budowlane: 1) grunty, 2) budynki lub ich części oraz 3) budowle lub ich części związane z prowadzeniem działalności gospodarczej. Z kolei art. 2 ust. 2 opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości nie podlegają użytki rolne lub lasy, z wyjątkiem zajętych na prowadzenie działalności gospodarczej.

Dalej wyjaśniono, że zgodnie z art. 21 ust. 1 ustawy z dnia 17 maja 1989 r. - Prawo geodezyjne i kartograficzne (t.j. Dz. U. z 2021 r., poz. 1990 ze zm., dalej: p.g.k.) podstawę wymiaru podatków i świadczeń stanowią dane zawarte w ewidencji gruntów i budynków. W rozpoznawanej sprawie na podstawie informacji Starosty B. z dnia 16 marca 2022 r. o zakończeniu modernizacji ewidencji gruntów i budynków dla całego obszaru powiatu b., opublikowanej w Dzienniku Urzędowym Województwa [...] z dnia 11 marca 2022 r., poz. 1630, nastąpiła zmiana klasyfikacji gruntu na działce nr [...] położonej w B. przy ul. [...]. Zmianę klasyfikacji przedstawia tabela, w której podano, że przed zmianą działka obejmowała grunty klasy RV (0,2506 ha) oraz S-RV (0,1612 ha), łącznie 0, 4118 ha a po zmianie grunty (o łącznej powierzchni 0,4118 ha) są oznaczone jako grunty pozostałe (B).

Kolegium wskazało, że zgodnie z art. 24a ust. 9 p.g.k., każdy czyjego interesu prawnego dotyczyły zmiany, mógł w terminie 30 dni od dnia ogłoszenia w Dzienniku Urzędowym Województwa [...] zgłaszać ewentualne zarzuty do przeprowadzonej modernizacji. W odniesieniu do danych, co do których zgłoszone zostały zarzuty organ ewidencyjny w odrębnym trybie wydaje decyzję, a do czasu ostatecznego zakończenia postępowania, w stosunku do gruntów, budynków lub lokali, których dotyczą zarzuty, dane ujawnione w operacie opisowo-kartograficznym nie są wiążące. Natomiast zarzuty zgłoszone w powyżej wskazanym terminie traktuje się jak wnioski o zmianę danych objętych ewidencją gruntów i budynków. Z akt sprawy nie wynika, żeby podatniczki wniosły jakiekolwiek zarzuty dotyczące przeprowadzonej modernizacji, w związku wprowadzone zmiany stały się wiążące.

Aktualnie strony mogą wnosić do Starosty B. w odrębnym trybie zarzut w odniesieniu do przeprowadzonej modernizacji. Jednakże dopóki nie zostanie dokonana zmiana w ewidencji gruntów i budynków dane w niej zawarte są wiążące dla organów podatkowych, a wypis z rejestru gruntu jest - zgodnie z art. 194 § 1 Ordynacji podatkowej - dokumentem urzędowym sporządzonym w formie określonej przepisami prawa przez powołane do tego organy władzy publicznej, stanowiącym dowód tego, co zostało w nim urzędowo stwierdzone.

Wobec powyższego Kolegium stwierdziło, że decyzja organu I instancji jest prawidłowa.

W skardze na powyższą decyzję, wniesionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach, skarżące podniosły, że obecna zmiana kwalifikacji gruntów nie jest zgodna ze stanem rzeczywistym, ponieważ cały czas są to grunty rolne, oznaczone klasą V. Są one od wielu lat (do nadal) użytkowane jako użytki rolne - uprawiane są warzywa, trwałe łąki, sady (drzewa owocowe oraz krzewy leszczyny) oraz rośliny pod folią na własny użytek. Uprawy te nie przynoszą żadnych finansowych dochodów.

Powyższy obszar musiał zostać zabezpieczony przed ludźmi, którzy wyrzucali na ww. teren śmieci m.in. stare telewizory, lodówki i inne drobne nieczystości, co generowało koszty zawiązane z wywożeniem ich na wyznaczone wysypisko śmieci.

Skarżące podniosły, że do chwili otrzymania decyzji podatkowej nie zostały poinformowane o przekwalifikowaniu gruntów. Zdaniem skarżących informacje w tak ważnej sprawie powinny być przekazane osobom zainteresowanym, aby został ustalony rzeczywisty stan użytkownych gruntów.

Wobec powyższego wniesiono o "przywrócenie ww. terenu z powrotem jako grunt rolny oraz o odstąpienie od nałożonego obecnie i w przyszłości podatku".

W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy podtrzymał w całości dotychczasowe stanowisko i wniósł o oddalenie skargi.

Na rozprawie w dniu 15 grudnia 2023 r. skarżące D. D. i D. W. wnosiły i wywodziły jak w skardze. Dodatkowo skarżąca D.D. powołała się na brak wiedzy w zakresie modernizacji ewidencji gruntów i budynków. Oświadczyła, że nie uzyskała informacji, że do takiej modernizacji doszło w 2021 r. Podała także, iż w stanie faktycznym nie nastąpiły żadne zmiany – nadal grunt jest użytkowany jako rolny. Na pytanie Sądu skarżące oświadczyły, że nie występowały o zmianę ewidencji gruntów.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach, zważył co następuje.

Skarga nie zasługuje na uwzględnienie, gdyż zaskarżona decyzja nie narusza prawa.

Kontroli Sądu na podstawie art. 3 § 1 i § 2 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2023 r. poz. 259 ze zm., dalej: p.p.s.a.) podlegała decyzja z dnia 15 marca 2023 r., którą organ odwoławczy utrzymał w mocy decyzję Prezydenta Miasta B. z dnia 13 stycznia 2023 r. nr [...] nr ewid. [...] w sprawie ustalenia wysokości zobowiązania podatkowego w podatku od nieruchomości położonej w B. przy ul. [...] na 2022 r.

Przedmiotem sporu pomiędzy stronami jest kwestia opodatkowania podatkiem od nieruchomości działki gruntu położonej w B., oznaczonej nr [...].

Skarżące kwestionują bowiem zakwalifikowanie tego obszaru do gruntów pozostałych i konsekwentnie twierdzą, że przekwalifikowanie gruntu było nieuzasadnione, gdyż od lat niezmiennie są to grunty rolne, użytkowane na własny użytek, pod uprawę warzyw, trwałe łąki oraz sady (drzewa owocowe oraz krzewy leszczyny). Wskazują także, iż nie zostały wcześniej poinformowane o modernizacji ewidencji gruntów i budynków.

W ocenie organów podatkowych natomiast podatek ustalony został prawidłowo, na podstawie aktualnych (po przeprowadzonej modernizacji) danych z ewidencji gruntów.

Rozstrzygając tak zarysowany spór wskazać należy na wstępie, że zgodnie z art. 2 ust. 1 i 2 u.p.o.l. opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości podlegają w szczególności grunty, budynki lub ich części oraz budowle lub ich części związane z prowadzeniem działalności gospodarczej. Opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości nie podlegają użytki rolne lub lasy, z wyjątkiem zajętych na prowadzenie działalności gospodarczej. Stosownie do art. 3 ust. 1 u.p.o.l., podatnikami podatku od nieruchomości są między innymi osoby fizyczne będące właścicielami nieruchomości. W myśl art. 4 ust. 1 u.p.o.l., podstawę opodatkowania dla gruntów stanowi ich powierzchnia.

W dalszej kolejności zauważyć trzeba, iż zgodnie z art. 21 ust. 1 ustawy z dnia 17 maja 1989 r. - Prawo geodezyjne i kartograficzne (t.j. Dz. U. z 2021 r., poz. 1990, dalej: p.g.k.) podstawę wymiaru podatków i świadczeń stanowią dane zawarte w ewidencji gruntów i budynków.

Zagadnienie dotyczące znaczenia danych zawartych w ewidencji gruntów i budynków dla wymiaru podatków było wielokrotnie analizowane w orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego, w tym m.in. w niedawnym wyroku tego Sądu z dnia 17 stycznia 2023 r., sygn. akt III FSK 1699/21. Wskazano w nim, że regulacja z art. 21 ust. 1 p.g.k., mimo, że nie została umieszczona w ustawie podatkowej ma istotne znaczenie dla konstrukcji podatku od nieruchomości. Ustawodawca posługuje się tu bowiem kategorycznym sformułowaniem wskazując jednoznacznie, że dane, które są zawarte w ewidencji gruntów i budynków stanowią podstawę wymiaru podatków, w tym również podatku od nieruchomości. Ustawowy zwrot "podstawa wymiaru podatków" stanowiący o zasadzie związania danymi zawartymi w tej ewidencji oznacza również to, że " (...) organy podatkowe nie mogą czynić ustaleń faktycznych sprzecznych z danymi ewidencyjnymi (...)" (por. wyrok NSA z dnia 22 lutego 2022 r., sygn. akt III FSK 4707/21). Organ podatkowy nie ma zatem kompetencji do zmiany tych danych w postępowaniu podatkowym, gdyż " (...) zmiana taka jest możliwa dopiero wówczas, gdy odpowiedni zapis zostanie dokonany w ewidencji gruntów i budynków (...) (por. wyrok NSA z dnia 22 lutego 2022 r., sygn. akt III FSK 4693/21). Z punktu widzenia zasady związania danymi zawartymi w ewidencji gruntów i budynków, istotne staje się również wskazanie momentu, dokonania zmiany tych danych. Datą dokonania zmiany treści ewidencji jest data określona w zawiadomieniu kierowanym przez organ ewidencyjny do organu podatkowego (por. wyrok NSA z dnia 21 kwietnia 2022 r., sygn. akt III FSK 461/21).

O sposobie kwalifikacji gruntu dla celów podatkowych w podatku od nieruchomości, rolnym i leśnym decyduje zatem nie sposób rzeczywistego wykorzystania nieruchomości, ale jej klasyfikacja w ewidencji gruntów. Dla wymiaru podatku nie ma więc znaczenia akcentowany przez skarżące faktyczny sposób wykorzystywania spornego gruntu pod uprawę warzyw, trwałe łąki oraz sady.

Organ podatkowy nie ma podstaw do pomijania danych z ewidencji gruntów w postępowaniu podatkowym. Podważenie tych danych bądź też ich zmiana może nastąpić, co do zasady w postępowania prowadzonym przed właściwymi organami administracji. W postępowaniu podatkowym przeprowadzenie tego rodzaju postępowania nie jest możliwe, ponieważ organy podatkowe nie zostały wymienione, jako uprawnione do tego rodzaju działań w treści przepisów p.g.k. oraz wydanych na jego podstawie przepisów rozporządzeń w sprawie ewidencji gruntów i budynków. Chcąc podważyć treść zapisów ujętych w ewidencji, zainteresowany powinien uruchomić stosowny tryb ich korekty (zmiana, aktualizacja, sprostowanie), powołując się na to, że wypis z ewidencji gruntów odbiega od stanu rzeczywistego. Przyjęcie innego zapatrywania godziłoby w pewność obrotu prawnego, deprecjonując rangę dokumentu urzędowego, a tym samym - pełnioną przezeń funkcję. Posługiwanie się dokumentem urzędowym ma bowiem uprościć i przyspieszyć postępowania, w żadnym zaś wypadku komplikować jego bieg. Do czasu zmiany ewidencji gruntów i budynków obowiązujące w niej zapisy wiążą w tym przedmiocie wszystkie organy i sądy (por. wyrok NSA z dnia 11 czerwca 2013 r., sygn. akt II FSK 1928/11). Z oświadczenia złożonego na rozprawie wynika, że strona skarżąca nie wystąpiła dotychczas o zmianę ewidencji gruntów.

Jak więc wykazano powyżej, w niniejszej sprawie podatek ustalony został prawidłowo, na podstawie aktualnych w 2022 r. danych z ewidencji gruntów. Słusznie więc opodatkowano sporny grunt według stawki przewidzianej w Uchwale Rady Miejskiej w Będzinie nr XXXVIIII/315/2021 z dnia 18 listopada 2021 r. w sprawie określenia wysokości stawek i zwolnień w podatku od nieruchomości obowiązujących na terenie Miasta Będzina od 1 stycznia 2022 r. (Dz.Urz. Woj. Śl. 2021/7436) dla gruntów pozostałych.

W tym stanie rzeczy Sąd na podstawie art. 151 p.p.s.a. oddalił skargę.