Wyrok WSA w Gliwicach, sygn. akt I SA/Gl 568/23
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach
Data orzeczenia: 2023-08-16 00:00:00+02:00 (orzeczenie nieprawomocne)
Symbol z opisem: 6537 Egzekucja należności pieniężnych, do których  nie stosuje się przepisów Ordynacji podatkowej (art. 34 ust. 3  ustawy o f
Hasła tematyczne: Egzekucyjne postępowanie
Skarżony organ: Inne
Treść wyniku: Uchylono zaskarżone postanowienie
Powołane przepisy: article: art. 27 § 1 pkt 9
journal: Dz.U. 2022 poz 2651
law: Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r.  Ordynacja podatkowa (t. j.)
article: art. 66 § 1
journal: Dz.U. 2023 poz 775
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (t. j.)

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Monika Krywow, Asesor WSA Piotr Pyszny, Sędzia WSA Anna Rotter (spr.), , po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 16 sierpnia 2023 r. sprawy ze skargi K. W. na postanowienie Poczty Polskiej S.A. Centrum Obsługi Finansowej w Katowicach z dnia 13 lutego 2023 r. nr COF.OUR.6375.20675.2022 BY.GJ.ZZ 09061884 w przedmiocie zarzutów w postępowaniu egzekucyjnym 1. uchyla zaskarżone postanowienie, 2. zasądza od Poczty Polskiej S.A. Centrum Obsługi Finansowej w Katowicach na rzecz strony skarżącej kwotę 100 (słownie: sto) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.


UZASADNIENIE

Zaskarżonym postanowieniem z dnia 13 lutego 2023 r. nr COF.OUR.6375.20675.2022 BY.GJ.ZZ 09061884 Poczta Polska S.A. Centrum Obsługi Finansowej (dalej: organ, wierzyciel) utrzymała w mocy postanowienie organu z dnia 17 listopada 2022 r. nr COF.OUR.6375.20675.2022 BY.WD1.P 09061884, w sprawie uznania za niezasadny zarzut K. W. (dalej: Skarżąca, zobowiązana) nieistnienia obowiązku.

Powyższe postanowienie wydane zostało na podstawie art. 34 ustawy z dnia 17 czerwca 1966r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (t.j. Dz. U. z 2022r., poz. 479 ze zm., dalej: u.p.e.a.) w zw. z art. 7 ust. 1 i 3 ustawy z dnia 21 kwietnia 2005r. o opłatach abonamentowych (t.j. Dz. U. z 2020r., poz. 1689 ze zm., dalej: u.o.a.).

Stan sprawy.

Pismem z 14 lipca 2022 r. Skarżąca wniosła zarzuty do postępowania egzekucyjnego wszczętego na podstawie tytułu wykonawczego o nr 67388E1-58/PO/2022 z 24 czerwca 2022 r.. dotyczące nieistnienia obowiązku z uwagi na zmianę miejsca zamieszkania oraz dokonanie wyrejestrowania odbiorników radiofonicznego/telewizyjnego w 2012 r. Dodatkowo Skarżąca podniosła, iż Poczta Polska S.A. nie reagowała na brak uiszczania opłat abonamentowych oraz wskazała na brak obowiązku przechowywania dowodu wyrejestrowania odbiorników.

Postanowieniem z 17 listopada 2022 r. wierzyciel oddalił zarzut Skarżącej.

Jak wskazał organ, w bazie danych o abonentach Poczty Polskiej S.A. odnotowano rejestrację odbiorników radiofonicznego i telewizyjnego używanych pod adresem: [...] [...], [...] Z. na dane Skarżącej.

Organ dodał, że w wyniku przeszukania zasobów nie odnaleziono dokumentacji potwierdzającej zgłoszenie wyrejestrowania przedmiotowych odbiorników, jak również adnotacje w bazie abonentów nie potwierdzają ich wyrejestrowania na indywidualnym numerze identyfikacyjnym [...]. Również Skarżąca na okoliczność wyrejestrowania przedmiotowych odbiorników nie przedstawiła dowodu.

Z uwagi na fakt, iż Skarżąca w momencie wejścia w życie rozporządzenia Ministra Transportu z dnia 25 września 2007r. w sprawie warunków i trybu rejestracji odbiorników radiofonicznych i telewizyjnych (Dz. U. Nr 187 z 2007r. poz. 1342, dalej: rozporządzenie z dnia 25 września 2007r.), posiadała status abonenta zobowiązanego do uiszczenia opłat abonamentowych, zobowiązanej nadany został indywidualnym numer identyfikacyjny [...]. Zawiadomienie o nadaniu indywidualnego numeru identyfikacyjnego wierzyciel wysłał w 17 lipca 2008 r. Opłaty abonamentowe wnoszone były do 21 lipca 2009 r.

Na powyższe postanowienie wierzyciela Skarżąca wniosła zażalenie. W piśmie z dnia 25 listopada 2022 r. zobowiązana podtrzymała zarzut nieistnienia obowiązku z uwagi na wyrejestrowanie odbiorników w 2012 r. Ponadto nie zgodziła się z zawartym w zaskarżonym postanowieniu stwierdzeniem, że roszczenia abonamentowe mogą być dochodzone w czasie nieograniczonym oraz, że w interesie zobowiązanego jest zabezpieczenie dowodu umożliwiającego wykazanie wyrejestrowania odbiornika co uzasadniła przedawnieniem roszczeń z tytułu opłat abonamentowych i obowiązkiem przechowywania dokumentów wyłącznie przez okres 5 lat. Wskazała, że brak ze strony Poczty Polskiej upomnień o zaległości w opłatach abonamentowych w okresie 5 lat po roku 2012 utwierdziło ją o skutecznym wyrejestrowaniu odbiorników w 2012 r. i braku zadłużenia z tytułu tych opłat.

Wierzyciel postanowieniem z 13 lutego 2023 r. nr COF.OUR.6375.20675.2022 BY.GJ.ZZ 09061884 utrzymał w mocy postanowienie z 17 listopada 2022 r. nr COF.OUR.6375. 20675.2022 BY.WD1.P 09061884 o oddaleniu zarzutu Skarżącej.

Wyjaśniono, że w elektronicznej bazie danych o abonentach Poczty Polskiej S.A. odnotowano na dane osobowe skarżącej rejestrację odbiorników radiofonicznego/telewizyjnego używanych pod adresem: [...] [...], [...] Z.. Na mocy rozporządzenia z dnia 25 września 2007 r. przyporządkowany został Skarżącej indywidualny numer identyfikacyjny [...]. Odnotowano również wnoszenie opłat abonamentowych do dnia 21 lipca 2009 r.

Dowodem potwierdzającym wykazaną okoliczność jest wydruk z bazy danych o abonentach Poczty Polskiej S.A., potwierdzający zarejestrowanie skarżącej jako abonenta w elektronicznej bazie danych, dokonywanie opłat abonamentowych oraz duplikat "Zawiadomienia o nadaniu indywidualnego numeru identyfikacyjnego użytkownikowi odbiorników radiofonicznych/telewizyjnych" z dnia 17 lipca 2008 r.

Organ wskazał, że skarżąca nie zaprzecza rejestracji odbiorników a kwestą sporną jest wyrejestrowanie odbiorników w 2012 r. ponieważ skarżąca nie przedstawiła na tą okoliczność dowodu.

Wierzyciel podkreślił, że kwestia wyrejestrowania odbiorników została dogłębnie zbadana w toku postępowania egzekucyjnego. Przeszukano zasoby archiwalne oraz zapisy systemowe. W wyniku przeprowadzonego postępowania stwierdzono jednoznacznie, iż Poczta Polska S.A. nie dysponuje dokumentem, który stanowiłby o dopełnieniu przez Skarżącą formalności związanych z wyrejestrowaniem odbiorników radiofonicznego/telewizyjnego w 2012 r. w placówce pocztowej. Również Skarżąca w toku postępowania zarzutowego stwierdziła, iż nie posiada dokumentu potwierdzającego ten fakt, gdyż nie przypuszczała, że będzie on potrzebny po 10 latach. Organ wskazał, że na gruncie postępowania administracyjnego ma zastosowanie zasada, że ciężar udowodnienia faktu spoczywa na osobie, która z tego faktu wywodzi skutki prawne zatem w tych okolicznościach fakt wyrejestrowania odbiorników powinien udowodnić (wykazać) zobowiązany, bowiem jak wskazano wyżej abonenci otrzymywali stosowne dowody potwierdzające ten fakt.

Nieuprawnione w ocenie organu jest również twierdzenie Skarżącej, iż wieloletni brak reakcji Poczty Polskiej S.A. dał jej przeświadczenie o skuteczności wyrejestrowania odbiorników, jak również o braku obowiązku uiszczania opłat.

Organ wskazał również, że na etapie zażalenia skarżąca podniosła nowy zarzut, tj.: wygaśnięcie obowiązku w całości albo w części (z uwagi na przedawnienie roszczeń), zatem zarzut wygaśnięcia obowiązku pozostawił bez rozpatrzenia.

Na powyższe postanowienie wierzyciela z 13 lutego 2023 r. Skarżąca wniosła skargę do tut. Sądu.

Skarżąca powyższemu postanowieniu zarzuciła:

1. naruszenie art. 70 § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja Podatkowa (tekst jednolity: Dz. U. z 2022 poz. 265 z póżn zm., dalej: o.p.) w związku z art. 7 ust, 4 u.o.a. oraz art. 59 § 1 pkt. 2 oraz art. 32aa pkt 1 lit. 1 u.p.e.a. poprzez ich niezastosowanie i nieuwzględnienie zażalenia oraz niewystąpienie do organu egzekucyjnego o umorzenie postępowania,

2. art. 33 § 2 pkt 5 i 6 u.p.e.a. poprzez nieuwzględnienie zarzutu wygaśnięcia jak i brak wymagalności zobowiązań objętych przedmiotowym tytułem wykonawczym, z uwagi na ich przedawnienie,

3. art. 6, art. 7, art. 7a, art. 7b, art. 8, art. 12 i art. 13 ustawy z dnia 14 czerwca 1960r. Kodeks Postępowania Administracyjnego (tekst jednolity: Dz. U. z 2023 poz. 775 z póżn zm., dalej: k.p.a.) poprzez ich niezastosowanie i działanie dokładne odwrotne poprzez nierozpatrzenie zarzutu przedawnienia.

Skarżąca wniosła o dopuszczenie i przeprowadzenie dowodów z dokumentów:

- kopi aktu notarialnego nabycia nieruchomości w J.,

- kopi aktu notarialnego zbycia nieruchomości położonej w Z.,

na okoliczności niezamieszkiwania przez Skarżącą od 2012 r. w Z., braku podstaw do naliczania opłat abonamentowych, za okres w którym nie mieszkała i nie była właścicielem nieruchomości w Z., więc nie mogła korzystać z odbiorników radiowych i telewizyjnych, w tym mieszkaniu oraz wniosła o uchylenie zaskarżonego postanowienia oraz tytułu wykonawczego z dnia 24 czerwca 2022 r. nr 67388E1-58/PO/2022.

W uzasadnieniu skargi zobowiązana wyjaśniła, że opłata abonamentowa objęta w/w tytułem wykonawczym uległa przedawnieniu, gdyż minęło 10 lat od momentu ich wyrejestrowania oraz sprzedaży mieszkania, w którym zarejestrowano odbiorniki. Zdaniem Skarżącej obywatel nie musi przechowywać dokumentów przez taki długi okres czasu. Powyższe powinno skutkować wystąpieniem wierzyciela o umorzenie postępowania egzekucyjnego.

W odpowiedzi na skargę organ wskazał, że skarga jest w całości bezzasadna wniósł o jej oddalenie podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył, co następuje.

Skarga okazała się zasadna choć nie wszystkie poniesione w niej zarzuty zasługiwały na uwzględnienie.

Zarzuty w sprawie prowadzenia postępowania egzekucyjnego są podstawowym środkiem służącym ochronie interesów zobowiązanego w postępowaniu egzekucyjnym. Zarzuty te – zgodnie z art. 27 § 1 pkt 9 u.p.e.a. zobowiązany może zgłosić do organu egzekucyjnego w terminie 7 dni od daty doręczenia mu odpisu tytułu wykonawczego i po upływie tego terminu. Przesłanki stanowiące podstawę wniesienia zarzutów enumeratywnie wymienia art. 33 u.p.e.a., zaś procedurę postępowania przy rozpatrywaniu zgłoszonych zarzutów regulują przepisy art. 34 tej ustawy.

Zgodnie z art. 33 § 2 u.p.e.a., podstawą zarzutu w sprawie egzekucji administracyjnej jest:

1) nieistnienie obowiązku,

2) określenie obowiązku niezgodnie z treścią obowiązku wynikającego z:

a) orzeczenia, o którym mowa w art. 3 i art. 4,

b) dokumentu, o którym mowa w art. 3a § 1,

c) przepisu prawa, jeżeli obowiązek wynika bezpośrednio z tego przepisu,

3) błąd, co do zobowiązanego,

4) brak uprzedniego doręczenia zobowiązanemu upomnienia, jeżeli jest wymagalne,

5) wygaśnięcie obowiązku w całości albo w części,

6) brak wymagalności obowiązku w przypadku:

a) odroczenia terminu wykonania obowiązku,

b) rozłożenia na raty spłaty należności pieniężnej,

c) wystąpienia innej przyczyny niż określona w lit. a i b.

Według art. 34 § 1 u.p.e.a., organ egzekucyjny niezwłocznie przekazuje wierzycielowi zarzut w sprawie egzekucji administracyjnej. Zgodnie z § 2 wierzyciel wydaje postanowienie, w którym:

1) oddala zarzut w sprawie egzekucji administracyjnej,

2) uznaje zarzut w sprawie egzekucji administracyjnej:

a) w całości,

b) w części i w pozostałym zakresie oddala ten zarzut,

3) stwierdza niedopuszczalność zarzutu w sprawie egzekucji administracyjnej, jeżeli

a) zarzut jest albo był przedmiotem rozpatrzenia w odrębnym postępowaniu podatkowym, administracyjnym lub sądowym,

b) zobowiązany kwestionuje w całości albo w części wymagalność należności pieniężnej z uwagi na jej wysokość ustaloną lub określoną w orzeczeniu, od którego przysługuje środek zaskarżenia.

Zarzuty w sprawie egzekucji administracyjnej stanowią swoisty środek zaskarżenia służący zobowiązanemu, a ich rola sprowadza się do możliwości weryfikacji czynności organów egzekucyjnych, w celu ochrony adresata tych czynności.

W niniejszej sprawie Skarżąca zgłosiła zarzuty w oparciu o art. 33 § 2 pkt 1 u.p.e.a. podnosząc zarzut nieistnienia obowiązku. Następnie na etapie zażalenia Skarżąca podniosła również zarzut wygaśnięcia obowiązku, o którym mowa w art. 33 § 2 pkt 5 u.p.e.a.

W zaskarżonym postanowieniu z dnia 13 lutego 2023r. wierzyciel utrzymując w mocy własne postanowienie z dnia 17 listopada 2022r. pozostawił zarzut wygaśnięcia obowiązku bez rozpatrzenia. Organ wyjaśnił, iż rozpatrzenie zarzutu Skarżącej wygaśnięcia obowiązku w całości lub części z uwagi na przedawnienie roszczeń przez organ drugiej instancji nie można pogodzić z zasadą dwuinstancyjności postępowania określoną w art. 15 ustawy z dnia 14 czerwca 1960r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz. U. z 2023r., poz. 259 ze zm., dalej: k.p.a.).

Sąd zwraca uwagę, iż prawo do wniesienia zarzutów istnieje na etapie wszczęcia postępowania egzekucyjnego, to jest w terminie 7 dni od daty doręczenia zobowiązanemu tytułu wykonawczego i po upływie tego terminu, o czym poucza się zobowiązanego stosowanie do wymogu, o którym mowa w art. 27 § 1 pkt 9 u.p.e.a.

W konsekwencji wierzyciel nieprawidłowo w zaskarżonym postanowieniu pozostawił zarzut Skarżącej wygaśnięcia obowiązku bez rozpatrzenia. Mając na uwadze możliwość wniesienia zarzutów w sprawie egzekucji administracyjnej w terminie 7 dni od daty doręczenia zobowiązanemu tytułu wykonawczego i po upływie tego terminu, błędne jest stanowisko organu o pozostawieniu zarzutu wygaśnięcia obowiązku bez rozpatrzenia. Wierzyciel winien był potraktować zarzut Skarżącej wniesiony na podstawie art. 33 § 2 pkt 5 u.p.e.a. jako zarzut nowy. Powyższej konstatacji nie zmienia okoliczność, iż Skarżąca wniosła sporny zarzut bezpośrednio do wierzyciela, a nie za pośrednictwem organu egzekucyjnego (art. 33 § 1 u.p.e.a.). Skarżąca zawarła zarzut wygaśnięcia obowiązku, dopiero w zażaleniu na postanowienie wierzyciela z dnia 17 listopada 2022r. W takim przypadku wierzyciel, stosownie do postanowień art. 66 § 1 k.p.a., winien był zawiadomić Skarżącą, iż w sprawie zarzutu z art. 33 § 2 pkt 5 u.p.a. winna wnieść go do organu właściwego czyli do organu egzekucyjnego.

Pozostawienie bez rozpatrzenia w postanowieniu wierzyciela z dnia 13 lutego 2023r. zarzutu wygaśnięcia obowiązku narusza art. 27 § 1 pkt 9 o.p. w zw. z art. 66 § 1 k.p.a. Naruszenie to miało istotny wpływ na wynik sprawy, gdyż pozbawiło zobowiązaną możliwości rozpatrzenia zarzutu wygaśnięcia obowiązku.

Jednocześnie wierzyciel prawidłowo oddalił zarzut nieistnienia obowiązku.

Wskazać należy, iż opłaty za używanie odbiorników radiofonicznych i telewizyjnych zostały ustawowo uregulowane mocą art. 2 (1) pkt 1 ustawy z dnia 2 grudnia 1960 r. o Komitecie do spraw Radia i Telewizji "Polskie Radio i Telewizja" (Dz. U. z 1960 r., poz. 306 ze zm.), dodanego do niej z dniem 1 marca 1985 roku, a ich wysokość była kształtowana przez tzw. Radiokomitet w porozumieniu z Ministrem do aw Cen i ogłaszana w wielokrotnie zmienianym zarządzeniu przewodniczącego Radiokomitetu z dnia 31 października 1985 roku w sprawie opłat za używanie odbiorników radiofonicznych i telewizyjnych (M.P. Nr 41, poz. 264, ze zm.).

W dniu 1 marca 1993 roku weszła w życie ustawa z dnia 29 grudnia 1992 roku o radiofonii i telewizji (tj. Dz. U. z 2004 r., poz. 2531 ze zm.). Jej przepisy regulowały problematykę opłat abonamentowych (art. 48) oraz obowiązek rejestracji odbiorników (art. 49). Ustawodawca połączył w niej obowiązek ponoszenia opłat abonamentowych z faktem posiadania odbiornika, w stosunku do którego ciążył na posiadaczu obowiązek jego rejestracji. Zgodnie z § 4 rozporządzenia Ministra Łączności z dnia 16 lipca 1993 roku w sprawie rejestracji odbiorników radiofonicznych i telewizyjnych (Dz. U. Nr 70, poz. 338) posiadacz książeczki radiofonicznej był obowiązany powiadomić urząd pocztowy miedzy innymi o zaprzestaniu używania odbiornika.

Z dniem 16 czerwca 2005 roku weszła w życie u.o.a. Ustawa ta nie zawierała istotnych dla rozstrzygnięcia sprawy przepisów intertemporalnych. Zgodnie z zasadą natychmiastowego (bezpośredniego) działania prawa, nowe przepisy (jeśli brak przepisów szczególnych stanowiących inaczej) znajdują zastosowanie nie tylko do zdarzeń mających miejsce po wejściu w życie nowej ustawy, ale również do wszystkich sytuacji znajdujących się "w toku", które nie zostały jeszcze zakończone (zamknięte).

Obowiązek ponoszenia opłat abonamentowych ciążył zarówno na osobach, w stosunku do których powstał on w okresie od wejścia w życie u.o.a., ale również na osobach, które w dniu wejścia w życie tej ustawy spełniały wymogi objęcia obowiązkiem abonamentowym, a zatem posiadały zarejestrowany odbiornik.

W konsekwencji zarejestrowanie odbiornika pod rządami ustawy o radiofonii i telewizji, a nawet w okresie obowiązywania jeszcze wcześniejszej regulacji, bez jego późniejszego wyrejestrowania, stanowi wystarczającą przesłankę istnienia wynikającego z obecnie obowiązującej ustawy o opłatach abonamentowych obowiązku uiszczania opłat za jego używanie, który podlega wyegzekwowaniu w trybie egzekucji administracyjnej obowiązku o charakterze pieniężnym.

Jak ustaliły organy, w elektronicznej bazie danych o abonentach Poczty Polskiej S.A. odnotowano na dane osobowe Skarżącej rejestrację odbiorników radiofonicznego/telewizyjnego używanych pod adresem: [...] [...], [...] Z.. Skarżąca nie zaprzecza rejestracji odbiorników TRV, jednocześnie stwierdzając, iż nie ciąży na niej obowiązek związany z opłatami abonamentowymi za okres objęty tytułem wykonawczym z dnia 24 czerwca 2022r. z uwagi na zmianę miejsca zamieszkania oraz dokonanie w 2012r. formalności wyrejestrowania odbiorników.

W tym miejscu wskazać należy na treść wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 7 października 2015r. sygn. akt I SA/Gl 481/15, w którym stwierdzono "regulacja dotycząca opłat abonamentowych, która obowiązek ich wnoszenia wiąże wyłącznie z zarejestrowaniem odbiornika nakazuje przechowywać taki dokument w okresie dłuższym niż 5 lat, gdyż wierzyciel ma prawo dochodzić zaległych nieprzedawnionych opłat w czasie nieograniczonym, limitowanym wyłącznie terminem początkowym wyznaczonym datą rejestracji odbiornika i w interesie zobowiązanego było zabezpieczenie dowodu umożliwiającego wykazanie okoliczności wyrejestrowania". Sąd rozpoznający niniejszą sprawę w pełni podziela zacytowaną powyżej tezę. W przekonaniu Sądu zebrane dane potwierdzają, że sporny obowiązek powstał i nie przestał istnieć.

Stosownie do postanowień art. 2 ust. 1 i 3 u.o.a. za używanie odbiorników RTV pobiera się opłaty abonamentowe, przy czym powstanie obowiązku uiszczenia opłaty wiąże się z dokonaniem rejestracji odbiornika.

Po zarejestrowaniu odbiornika RTV uiszczenie opłaty abonamentowej jest obowiązkiem, który wynika z mocy samego prawa, zatem dla jego realizacji nie jest konieczna konkretyzacja w drodze indywidualnego aktu administracyjnego (decyzji administracyjnej) – por. wyrok Trybunału Konstytucyjnego z dnia 16 marca 2010 roku, K 24/08, OTK-A z 2010 r. Nr 3, poz. 22 (Część VI, pkt 3.3.4. uzasadnienia), wyrok WSA w Gliwicach z dnia 26 czerwca 2013 r. sygn. akt I SA/Gl 236/13.

To Skarżąca jako abonent podnoszący nieistnienie obowiązku uiszczenia opłat powinna wykazać wyrejestrowanie tegoż odbiornika (por. wyroki tutejszego Sądu w sprawach: I SA/Gl 650/14, I SA/Gl 518/14, I SA/Gl 376/13, jak również WSA w Poznaniu w sprawie II SA/Po 57/14). Powyższe stanowisko znajduje oparcie w regulacjach zobowiązujących abonenta do powiadamiania urzędu pocztowego. m.in. o zaprzestaniu używania odbiornika, a to w § 4 obowiązującego do dnia 16 czerwca 2005 roku rozporządzenia Ministra Łączności z dnia 16 lipca 1993 w sprawie rejestracji odbiorników radiofonicznych i telewizyjnych (Dz. U. Nr 70, poz. 338); § 3 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 22 lipca 2005 r. w sprawie warunków i trybu rejestracji odbiorników radiofonicznych i telewizyjnych (Dz. U. z 2005 r., poz. 1190); § 4 rozporządzenia Ministra Transportu z dnia 25 września 2007r. (Dz. U. z 2007r., Nr 187 poz. 1342 ze zm.) oraz § 11 – 12 rozporządzenia Ministra Administracji i Cyfryzacji z dnia 17 grudnia 2013 r. w sprawie warunków i trybu rejestracji odbiorników radiofonicznych i telewizyjnych (Dz. U. z 2013 r., poz. 1676). Na ciążący na użytkowniku odbiorników obowiązek niezwłocznego powiadomienia (poprzez złożenie w placówce "Formularza zgłoszenia danych") m. in. o zaprzestaniu używania odbiorników zwrócił uwagę także Trybunał Konstytucyjny. Skarżąca nie przedstawiła dowodu na wyrejestrowanie odbiorników RTV.

Według treści § 5 rozporządzenia Ministra Transportu z dnia 25 września 2007 r. dotychczasowe dowody zarejestrowania odbiorników w formie imiennej książeczki abonamentowej za używanie odbiorników stanowią dowód zarejestrowania odbiorników nie dłużej niż przez okres dwunastu miesięcy od dnia wejścia w życie rozporządzenia. Operator publiczny w terminie dwunastu miesięcy od dnia wejścia w życie rozporządzenia z urzędu nadaje posiadaczom imiennych książeczek, o których mowa w ust. 1, indywidualny numer identyfikacyjny. O nadaniu numeru operator publiczny powiadamia użytkownika, przesyłając zawiadomienie określone w załączniku nr 2 do rozporządzenia (ust. 2).

Zgodnie z art. 6 ust. 4 u.o.a., który stanowił podstawę wydania powołanego rozporządzenia, minister właściwy do spraw łączności w porozumieniu z Krajową Radą Radiofonii i Telewizji określi w drodze rozporządzenia warunki i tryb rejestracji odbiorników radiofonicznych i telewizyjnych, uwzględniając dostępność placówek pocztowych operatora wyznaczonego oraz jego organizację. Nie można przyjąć, wobec takiego brzmienia delegacji, aby Minister Transportu mógł stanowić normy statuujące lub znoszące ustawowo określony obowiązek uiszczenia opłaty abonamentowej.

Co istotne u.o.a. nie wiąże obowiązku uiszczenia opłaty abonamentowej z posiadaniem przez zobowiązanego określonej treści lub formy dowodu rejestracji odbiornika RTV. Warunkiem wystarczającym, a zarazem koniecznym istnienia obowiązku uiszczenia opłaty abonamentowej jest przecież używanie odbiornika RTV. Dane rejestracji odbiornika wyznacza termin płatności abonamentu RTV. Ani z ustawy ani z rozporządzenia nie wynika, aby akty wcześniejszej rejestracji odbiorników RTV zostały anulowane. Należy podzielić stanowisko zaprezentowane w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 9 grudnia 2016 r., w sprawie sygn. akt II FSK 2116/16 W swoich wywodach NSA stwierdził, iż u.o.a. statuuje dwa obowiązki posiadaczy odbiorników RTV: jeden w zakresie uiszczania opłaty abonamentowej (art. 2) oraz drugi dotyczący rejestracji (art. 5). Jakkolwiek w ujęciu funkcjonalnym są one powiązane, to w sensie prawnym są to dwa odrębne obowiązki. Pogląd ten znajduje potwierdzenie w art. 7 ust. 1 u.o.a., który stanowi, że kontrolę wykonywania obowiązku rejestracji odbiorników radiofonicznych i telewizyjnych oraz obowiązku uiszczania opłaty abonamentowej prowadzi operator wyznaczony w rozumieniu ustawy z dnia 23 listopada 2012 roku – Prawo pocztowe. Obowiązek posiadania dowodu rejestracji odbiornika RTV należy więc odnosić do obowiązku rejestracji, a nie jako przesłankę obowiązku uiszczania opłaty abonamentowej. Ten drugi obowiązek istnieje bowiem niezależnie od posiadania dowodu ich rejestracji. Tożsame wnioski wypływają z wyroku NSA z dnia 1 czerwca 2016 r., II GSK 913/15.

Jak wynika z powyższych wywodów, obowiązek nadania nowego numeru identyfikacyjnego i powiadomienia użytkownika nie ma wpływu na skutki wynikające z faktu uprzedniego zarejestrowania odbiornika RTV.

W przekonaniu Sądu nie należy przypisywać nadaniu numeru identyfikacyjnego i powiadomieniu zobowiązanego inne skutki aniżeli te, które wprost określone zostały w rozporządzeniu, a więc utrata mocy dowodowej dotychczasowych imiennych książeczek opłat abonamentowych. Użyte w § 5 ust. 2 rozporządzenia z dnia 25 września 2007 roku wyrażenie "powiadomienie" oznacza, że przesłanie zawiadomienia w zwykłej przesyłce listowej, bez potwierdzenia odbioru na prawidłowy adres strony, czyniło zadość wymogom określonym w § 5 ust. 2 rozporządzenia. Ustawodawca nie określił bowiem żadnej szczególnej formy tego powiadomienia, zastrzegł jedynie, aby odpowiadało ono wzorowi określonemu w załączniku nr 2 do rozporządzenia. Z powyższej regulacji wynika, że dla skuteczności nadania numeru identyfikacji nie jest konieczne legitymowanie się przez operatora zwrotnym potwierdzeniem odbioru takiego powiadomienia.

W rezultacie w okolicznościach rozpoznawanej sprawy, poświadczona za zgodność z oryginałem kserokopia wygenerowanego zawiadomienia o nadaniu Skarżącej indywidualnego numeru identyfikacyjnego z dnia 17 lipca 2008r. podpisana przez uprawnionego pracownika operatora, stanowi dowód zarejestrowania odbiorników w rozumieniu § 3 pkt 2 rozporządzenia z dnia 25 września 2007r. Jednocześnie dla skuteczności czynności nadania numeru identyfikacyjnego nie jest konieczne legitymowanie się przez operatora wyznaczonego (publicznego) dowodem nadania takiej przesyłki (por. wyrok NSA z dnia 22 czerwca 2017r. sygn. akt II GSK 2262/15).

Sąd zauważa, iż nie dołączono do powyższej kserokopii wygenerowanego zawiadomienia o nadaniu Skarżącej indywidualnego numeru identyfikacyjnego dowodu wysłania (choćby kopi koperty). Z uwagi na podniesione powyżej argumenty, ta okoliczność nie ma znaczenia dla przyjęcia, czy w sprawie istniał, czy też nie obowiązek Skarżącej do uiszczenia opłaty. Dla oceny tej okoliczności istotnym jest, że Skarżąca dokonała rejestracji odbiornika RTV.

Przy ponownym rozpoznaniu sprawy należy uwzględnić rozważania zawarte w niniejszym uzasadnieniu.

Sąd uchylił zaskarżone postanowienie uznając, iż wierzyciel dopuścił się naruszenia art. 27 § 1 pkt 9 o.p. w zw. z art. 66 § 1 k.p.a., które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy w rozumieniu art. 145 § 1 pkt 1 lit. c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2023 r. poz. 259, ze zm. – p.p.s.a.).

O kosztach postępowania sądowego orzeczono na podstawie art. 200 i 205 § 1 p.p.s.a. Na zasądzoną kwotę złożył się wpis od skargi 100 zł.