Wyrok NSA, sygn. akt II OSK 1737/23
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2024-08-22 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6014 Rozbiórka budowli lub innego obiektu budowlanego, dokonanie oceny stanu technicznego obiektu, doprowadzenie obiektu do s
Hasła tematyczne: Budowlane prawo
Skarżony organ: Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku: Uchylono zaskarżony wyrok oraz decyzję I i II instancji
Powołane przepisy: article: art. 29 ust. 1 pkt 2 lit. e oraz art. 29 ust. 3 pkt 3 lit. d
journal: Dz.U. 2021 poz 2351
law: Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane - t.j.

SENTENCJA

Dnia 22 sierpnia 2024 roku Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Robert Sawuła (spr.) Sędziowie: sędzia NSA Tomasz Zbrojewski sędzia del. WSA Piotr Broda po rozpoznaniu w dniu 22 sierpnia 2024 roku na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej M.B. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 15 marca 2023 r., sygn. akt II SA/Gd 689/22 w sprawie ze skargi M.B. na decyzję Pomorskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Gdańsku z dnia 24 czerwca 2022 r. nr WOP.7721.107.2022.KK w przedmiocie robót budowlanych uchyla zaskarżony wyrok i zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w B. z dnia 19 maja 2022 r. nr PINB/IB/70035/57/2021.


UZASADNIENIE

1. Wyrokiem z 15 marca 2023 r., II SA/Gd 689/22, Wojewódzki Sąd Administracyjny (powoływany dalej jako: WSA) w Gdańsku oddalił skargę M.B. na decyzję Pomorskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Gdańsku (PWINB) z 24 czerwca 2022 r. nr WOP.7721.107.2022.KK, w przedmiocie robót budowlanych. Wyrok ten zapadł w następujących okolicznościach faktycznych i prawnych sprawy:

2.1. Jak wynika z ustaleń sądu wojewódzkiego, na żądanie M.B. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w [...] (PINB) przeprowadził kontrolę w lokalu mieszkalnym w [...] przy ul. [...] w związku z trwającymi w nim pracami remontowymi. Z jej ustaleń wynika, że zgodnie z informacją z rejestru gruntów, działka o nr ewid. [...], obręb [...] stanowi współwłasność R.P. i M.S. oraz M.B., na działce tej znajduje się budynek mieszkalny wielorodzinny, w którym znajdują się trzy lokale mieszkalne. Przedmiotem postępowania objęto roboty budowlane polegające na remoncie lokalu mieszkalnego nr [...], stanowiącego współwłasność R.P. oraz M.S. Organ powiatowy ustalił, że w lokalu mieszkalnym nr [...] wykonano roboty remontowe polegające na: usunięciu ścianek działowych istniejących, wymianie na nowe, usunięciu sufitów, wymianie na nowe, usunięciu desek z podłogi, wymianie na płyty OSB, wymianie pieca gazowego na nowy wraz z grzejnikami, usunięciu pieca kaflowego, ociepleniu poddasza, wymianie drzwi wejściowych na nowe. R.P. przedłożył wniosek z 4 listopada 2021 r. złożony w Starostwie Powiatowym w [...] dotyczący remontu lokalu mieszkalnego, będącego jego współwłasnością oraz zaświadczenie nr AB-IC-M.6743.84.2021 z 16 listopada 2021 r. Starosty Bytowskiego o braku podstaw do wniesienia sprzeciwu do zgłoszenia w zakresie wymiany drzwi wejściowych. R.P. oświadczył także, że wykonane roboty budowlane nie dotyczyły przegród zewnętrznych ani elementów konstrukcyjnych przedmiotowego obiektu budowlanego, inwestorem ww. robót budowlanych jest R.P., remont lokalu mieszkalnego nr [...] rozpoczął w październiku 2021 r. i jest on kontynuowany.

2.2. W wyroku sąd pierwszej instancji ustalił ponadto, że M.B. oświadczyła, że: jest notarialnym współwłaścicielem niewydzielonych części wspólnych nieruchomości, dla której Sąd prowadzi księgi wieczyste, na swoje zapytanie Starosty Bytowski wyjaśnił, że od roku 2018 nie została wydana jakakolwiek zgoda i pozwolenie na remont i inwestycje na ich posesji. M.B. uważa, że inwestor przekroczył zwykły zakres zarządu częściami wspólnymi budynku, wywoził gruz ciężarówkami, instalował ogrzewanie gazowe, pracownicy kładli podłogi betonowe oraz burzyli ściany.

2.3. Wyrokując w sprawie II SA/Gd 689/22 kolejno wskazano, że powyższy stan faktyczny oraz treść przepisów art. 50 i 51 ustawy z 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz. U. 2021, poz. 2351 ze zm., uPb) były podstawą decyzji PINB z 19 maja 2022 r. o braku podstaw do podjęcia rozstrzygnięcia w trybie cyt. przepisów, dotycząc lokalu mieszkalnego nr [...], w budynku mieszkalnym w [...] przy ul. [...].

2.4. Następnie sąd pierwszej instancji wskazał, że wobec zakwestionowania powyższego rozstrzygnięcia przez M.B. sprawa stała się przedmiotem orzekania przed organem odwoławczym. PWINB przyjął na podstawie akt sprawy, że inwestor rozpoczął w październiku 2021 r. realizację robót "remontowych" w lokalu mieszkalnym nr [...] w przedmiotowym budynku. Następnie 4 listopada 2021 r. zgłosił Staroście Bytowskiemu zamiar wykonania jego remontu polegającego na: wymianie ścianek działowych, sufitów, desek w podłodze, pieca gazowego wraz z grzejnikami, drzwi wejściowych, usunięciu pieca kaflowego, ociepleniu poddasza. Według zaświadczenia nr AB-IC-M.6743.84.2021 z 16 listopada 2021 r. Starosta Bytowski stwierdził brak podstaw do wniesienia sprzeciwu do zgłoszenia w zakresie wymiany drzwi wejściowych (zgodnie z art. 29 ust. 3 pkt 2 lit. b uPb) i jednocześnie poinformował, że pozostały zakres robót budowlanych (zgodnie z art. 29 ust. 4 pkt 2 lit. a tiret 2 uPb) nie wymaga decyzji o pozwoleniu na budowę, ani zgłoszenia. Zgłoszenie byłoby wymagane jedynie dla robót obejmujących wymianę drzwi wejściowych (według art. 29 ust. 3 pkt 2 lit. b uPb w zakresie przegród zewnętrznych albo elementów konstrukcyjnych). Co prawda, jak wynika z dokumentów załączonych do akt sprawy, inwestor rozpoczął roboty budowlane (remontowe) w (swoim) lokalu mieszkalnym nr [...] przed dokonaniem zgłoszenia i uzyskaniem stanowiska Starosty Bytowskiego, niemniej, według stanowiska tego organu przedstawionego w ww. zaświadczeniu, zakres zgłoszonych robót budowlanych – poza wymianą drzwi wejściowych – nie wymagał decyzji o pozwoleniu na budowę, ani zgłoszenia.

2.5. Dalej w wyroku II SA/Gd 689/22 przywołano, że PWINB powołaną na wstępie decyzją stwierdzając, że rozstrzygnięcie PINB jest zasadne, na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. 2021, poz. 735 ze zm., K.p.a.) – utrzymał w mocy decyzje organu I instancji. Zdaniem organu odwoławczego realizacja przedmiotowych robót budowlanych (poza wymianą drzwi wejściowych) nie wymagała ani pozwolenia na budowę, ani zgłoszenia, nie doszło przeto do spełnienia przesłanek, o których mowa w art. 50 ust. 1 pkt 2 lub pkt 4 in fine uPb.

2.6. Ponadto sąd przywołał to stanowisko organu II instancji, zdaniem którego według danych dostępnych w rejestrze gruntów i w księgach wieczystych inwestor - R.P., łącznie z M.S., posiadali 2/3 udziałów w przedmiotowej nieruchomości (udziały po 1/3 dla lokali nr 2 i 3), czyli większość udziałów. Tym samym inwestor posiada prawo do dysponowania nieruchomością w zakresie wykonywanych robót budowlanych, prawo to zostało pozytywnie zweryfikowane przez Starostę Bytowskiego na etapie oceny zgłoszenia z 4 listopada 2021 r. Organy nadzoru budowlanego nie są uprawnione do rozstrzygania sporów pomiędzy współwłaścicielami co do zarządu nieruchomością wspólną, wysokości udziałów w tej nieruchomości czy też wymaganych zgód z tego tytułu. Spory w tych kwestiach, tzn. w sprawach uregulowanych przepisami Kodeksu cywilnego oraz ustawą z 24 czerwca 1994 r. o własności lokali (Dz. U. 2021, poz. 1048, Uwl), są rozstrzygane przez sądy powszechne. Organ odwoławczy stwierdził również, że skoro przedmiotem oceny w niniejszej sprawie są roboty budowlane wykonywane w lokalu mieszkalnym mieszczącym się w budynku mieszkalnym wielorodzinnym - a nie budowa obiektu budowlanego lub jego część - zastosowanie znajdują przepisy art. 50 i 51 uPb, a nie przepisy art. 48 tej ustawy.

3.1. W skardze na w/w decyzję PWINB M.B. zarzuciła naruszenie przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy, w postaci obrazy art. 7 w zw. z art. 77 i art 103 K.p.a. poprzez nieuwzględnienie faktu wykonania instalacji gazowej dla lokalu nr [...], przyjmując, że inwestor dokonał tylko wymiany pieca gazowego na nowy, podczas gdy lokal ten nie posiadał instalacji gazowej, w lokalu nr [...] znajdowały się wyłącznie piece kaflowe. Skarżąca naprowadzała, że inwestor wykonał nowe przyłącze gazowe, którego instalacja przebiega przez części wspólne oraz pomieszczenia stanowiące wyłączną własność skarżącej oraz nieuwzględnienie faktu wdarcia się do piwnicy lokalu mieszkalnego stanowiącego własność skarżącej, i uczynienia niezdatnym do użytku znajdującego się we wskazanym pomieszczeniu elementu linii wodociągowej poprzez zainstalowanie urządzenia wodociągowego i spowodowania przez to zakłócenia działania części tej linii. W ocenie skarżącej w sprawie nie został zebrany w sposób wyczerpujący materiał dowodowy i nie ustalono wszystkich okoliczności faktycznych, na których powinno być oparte rozstrzygnięcie.

3.2. Podała dalej skarżąca, że w jej piwnicy zamontowano przyłącze wodne, które dalej położone w drodze gminnej łączy się z budynkiem gospodarczym. Budynek gospodarczy stanowi współwłasność zgodnie z księgą wieczystą i nie jest podzielony, a sposób korzystania z niego jest jedynie umowny. Został on samowolnie przerobiony przez R.P. na potrzeby firmy "[...]", której jest właścicielem. W trakcie instalacji przyłącza wodnego dokonano zniszczeń w fundamentach budynku mieszkalnego, nawiercając kilka otworów, które zapełniono pianką montażową. Wadliwie zainstalowane przyłącze wodne narusza istniejącą w tym miejscu od 1999 r. - instalację gazową. Ingerencja w jej układ, zakłóca prawidłowe działanie pieca centralnego ogrzewania lokalu nr [...], co w konsekwencji grozi katastrofą budowlaną. Instalację wodociągową wykonano z rur plastikowych Ø18, odprowadzającą o przekroju Ø 25, zamontowano wodomierz oraz filtry. Inwestorem w/w robót budowlanych jest R.P., który nie posiada pozwolenia od organu administracji architektoniczno-budowlanej na wykonanie przedmiotowych robót budowlanych. Zastrzegła skarżąca, że nie upoważniła R.P. do przeprowadzania jakichkolwiek prac na swojej własności, ani też na współwłasności. Montażu instalacji gazowej w lokalu nr [...] w budynku mieszkalnym przy ul. [...] Nr [...] w [...] dokonano w miesiącu grudniu 2021 r. W mieszkaniu tym znajdowały się piece kaflowe, które inwestor wyburzył i zamontował gazowe urządzenia grzewcze. Inwestor nie konsultował przyłącza gazowego ze skarżącą, a stwierdzenia, że wymienia starą instalację gazową na nową - nie polegają na prawdzie.

4.1. Opisanym na wstępie wyrokiem WSA w Gdańsku skargę oddalił.

4.2. W motywach swego orzeczenia sąd pierwszej instancji stwierdził, że rozbiórka pieca kaflowego i montaż gazowego z systemem ogrzewania należy kwalifikować jako remont źródła ogrzewania pomimo, że następuje zmiana jego źródła. Po realizacji całości prac przez inwestorów w lokalu nr [...] stanie się on nowocześniejszy, bezpieczniejszy i dalej będzie lokalem mieszkalnym, jedynie o wyższym standardzie wobec wymiany okładzin podłóg i ścian na nowe, nowocześniejsze, jak i wymiany systemu ogrzewania. Wobec zatem ustalenia, że inwestorzy w budynku mieszkalnym trzylokalowym dokonują remontu w jednym z mieszkań będących ich wyłączną własnością, to brak jest podstaw do nakazania wykonania czynności statuowanych przepisami art. 50 i 51 uPb.

4.3. Zdaniem sądu wojewódzkiego brak jest przesłanek, aby w realiach sprawy przyjmować, że wykonanie przedmiotowej inwestycji może naruszyć interes skarżącej jako współwłaścicielki obiektu, negatywnie oddziałując na jej prawa, skoro roboty polegające na remoncie bez wątpienia miały na celu zachowanie należytego stanu nieruchomości. Wymiana ścian i podłóg, czy wymiana pieca w jednym z mieszkań w budynku wielorodzinnym w żaden bowiem istotny sposób nie wpływa ograniczająco na możliwość ewentualnego korzystania z nieruchomości przez skarżącą z lokalu będącego jej wyłączną własnością. Nie powoduje też zmiany przeznaczenia całości obiektu lub jego części. Czynność zaś, która nie narusza i nie zagraża interesom współwłaścicieli niedziałających, może być uznana za czynność zwykłego zarządu, niewymagającą uzyskania zgody wszystkich współwłaścicieli na jej realizację

5.1. Skargę kasacyjną od powyższego wyroku wywiodła skarżąca – reprezentowana przez profesjonalnego pełnomocnika – zaskarżając go w całości i zarzucając na podstawie art. 174 pkt 1 i 2 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (w dacie wniesienia skargi kasacyjnej: Dz. U. 2023, poz. 259; Ppsa), naruszenie:

1) prawa materialnego poprzez jego błędną wykładnię/niewłaściwe zastosowanie, tj. art. 51 ust. 1 pkt 1 i 2 w zw. z art. 29 ust. 1 pkt 2 lit. e oraz 29 ust. 3 pkt 3 lit. d uPb poprzez wadliwe uznanie, że inwestycja jest zgodna z obowiązującymi przepisami, podczas gdy inwestor dokonał montażu instalacji gazowej w nieruchomości przy ul. [...] w [...] oraz montażu kotła gazowego w lokalu nr [...], nie zaś jak twierdzi wyłącznie wymiany pieca grzewczego, bez wymaganego prawem zgłoszenia, co prowadzić powinno do zastosowania procedury legalizacyjnej;

2) przepisów postępowania mogące mieć istotny wpływ na wynik sprawy, tj.:

a) art. 106 § 3 w zw. z art. 113 § 1 Ppsa poprzez nieprzeprowadzenie dowodu uzupełniającego z urzędu w postaci dokumentu o podłączeniu paliwa gazowego do lokalu nr [...] przy ul. [...] w [...] od PGNiG, mimo iż dowód ten ma istotne znaczenie dla rozstrzygnięcia sporu i nie spowodowałby nadmiernego przedłużenia postępowania, a brak jego brak uniemożliwia prawidłowe ustalenie stanu faktycznego, w tym faktu, czy wymianie podlegał wyłącznie piec gazowy, czy też nastąpił montaż instalacji gazowej,

b) art. 141 § 4 Ppsa poprzez błędną ocenę stanu faktycznego i przyjęcie, że kontrola robót budowalnych wykonywanych przez inwestora dotyczyła tylko remontu lokalu nr [...] pomijając, iż miały one miejsce również w częściach wspólnych nieruchomości, co do których wymagana jest zgoda M.B. (jako współwłaścicielki),

c) art. 151 Ppsa poprzez oddalenie skargi, mimo rażącego naruszenia przez PWINB przepisów art. 7, 77 i 80 K.p.a. poprzez pominięcie materiału dowodowego zgromadzonego w sprawie, a w szczególności braku ustalenia stanu faktycznego i ustaleń w zakresie montażu instalacji gazowej, wskazując iż doszło wyłącznie do wymiany pieca gazowego na nowy z grzejnikami, przy czym ustalenia te opierają się wyłącznie na twierdzeniach inwestora, dodatkowo w aktach nie brak materiału dowodowego (w tym fotograficznego) ukazującego wyłącznie wymianę pieca, brak w protokole oględzin informacji o zapoznaniu się z przebiegiem instalacji gazowej i bez ustaleń, czy nastąpił montaż nowej instalacji gazowej wewnątrz budynku.

5.2. Z uwagi na powyższe skarżąca kasacyjnie wnosi o: uwzględnienie skargi kasacyjnej i uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazania sprawy do ponownego rozpoznania WSA w Gdańsku, ewentualnie rozpoznanie skargi w trybie art. 188 Ppsa i orzeczenie o uchyleniu zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającą ją decyzji organu I instancji, zasądzenia na rzecz skarżącej kosztów postępowania według norm przepisanych, w tym kosztów zastępstwa procesowego, przyznanie od Skarbu Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej świadczonej z urzędu, bowiem koszty te nie zostały uiszczone w całości ani w części, rozpoznanie skargi kasacyjnej na posiedzeniu niejawnym w myśl art. 182 § 2 Ppsa.

5.3. W uzasadnieniu skargi kasacyjnej podkreśla się, że w żadnym z dokumentów nie ma informacji, czy instalacja gazowa była, czy też została zainstalowana i jaki jest jej przebieg. Organy nie zbadały istotnej kwestii, a mianowicie czy wykonana instalacja gazowa przebiega przez jakąkolwiek część wspólną, czy też część należącą wyłącznie do inwestorów.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

6.1. Zgodnie z art. 183 § 1 Ppsa (Dz. U. 2024, poz. 935) Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, bierze jednak z urzędu pod rozwagę nieważność postępowania. W myśl art. 174 Ppsa, skargę kasacyjną można oprzeć na następujących podstawach: 1) naruszenie prawa materialnego przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie, 2) naruszenie przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

6.2. Skarga kasacyjna została oparta na częściowo usprawiedliwionych podstawach.

6.3. Zarzut naruszenia art. 106 § 3 w zw. z art. 113 § 1 Ppsa nie został bliżej rozwinięty w uzasadnieniu skargi kasacyjnej. Skarżąca kasacyjnie zarzuca sądowi pierwszej instancji brak przeprowadzenia dowodu z dokumentu "o podłączeniu paliwa gazowego do lokalu nr [...] przy ul. [...] w [...]". W samej skardze kasacyjnej nie zidentyfikowano bliżej tego dokumentu (data, nr, podmiot, który go wytworzył). Ponadto, sąd administracyjny nie prowadzi co do reguły po to postepowania dowodowego, aby wyjaśniać stan faktyczny sprawy administracyjnej. Co się tyczy zarzutu naruszenia art. 113 § 1 Ppsa, to w skardze kasacyjnej nie wyłuszczono na czym miałoby polegać jego naruszenie. W protokole z rozprawy przed sądem wojewódzkim wyraźnie wskazano, że sąd ten oddalił wniosek dowodowy M.B., a to wobec treści pisma skarżącej, które wpłynęło do WSA w Gdańsku 14 marca 2023 r. (datowane na 7 marca 2023 r.), gdzie powoływano się na art. 78 § 1 K.p.a. domagając się przeprowadzenia dowodów z szeregu dokumentów prywatnych, jak i urzędowych. Wśród tych dokumentów brak jest dokumentu dotyczącego zagadnienia podłączenia do sieci gazowej.

6.4. Nie jest skuteczny zarzut naruszenia art. 141 § 4 Ppsa, stosownie do którego uzasadnienie wyroku powinno zawierać zwięzłe przedstawienie stanu sprawy, zarzutów podniesionych w skardze, stanowisk pozostałych stron, podstawę prawną rozstrzygnięcia oraz jej wyjaśnienie, a jeżeli w wyniku uwzględnienia skargi sprawa ma być ponownie rozpatrzona przez organ administracji, uzasadnienie powinno ponadto zawierać wskazania co do dalszego postępowania. Z naruszeniem art. 141 § 4 Ppsa mamy do czynienia w przypadku, gdy uzasadnienie nie odpowiada wymogom tego przepisu, przy czym nie każde naruszenie art. 141 § 4 Ppsa może stanowić skuteczną podstawę skargi kasacyjnej, a jedynie takie, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy (art. 174 pkt 2 Ppsa). Zarzut naruszenia tego przepisu mógłby być skuteczny wówczas, gdyby sąd pierwszej instancji nie wyjaśnił w sposób adekwatny do celu, jaki wynika z tego przepisu, dlaczego nie stwierdził w rozpatrywanej sprawie naruszenia przez organy administracji przepisów prawa materialnego ani przepisów procedury w stopniu, który mógłby mieć wpływ na treść rozstrzygnięcia. Uzasadnienie wyroku powinno być tak sporządzone, aby wynikało z niego dlaczego sąd uznał zaskarżone orzeczenie za zgodne lub niezgodne z prawem.

W przedmiotowej sprawie uzasadnienie zaskarżonego wyroku odpowiada wymogom art. 141 § 4 Ppsa. Sąd pierwszej instancji wskazał podstawę prawną wyroku (art. 151 Ppsa) i wyjaśnił w dostateczny i jednoznaczny sposób przyczyny podjętego rozstrzygnięcia. Uzasadnienie wyroku jest zrozumiałe i nawiązuje do podstawy zaskarżonej decyzji. To, że skarżąca nie podziela meriti stanowiska sądu pierwszej instancji czy zarzuca mu błędną ocenę stanu faktycznego sprawy, nie dowodzi jeszcze wadliwości uzasadnienia wyroku.

6.5. Przywołany w skardze kasacyjnej przepis art. 151 Ppsa nie może stanowić samodzielnej podstawy kasacyjnej, albowiem jest to przepis o charakterze ogólnym i wynikowym, który określa jedynie, że w razie nieuwzględnienia skargi w całości albo w części sąd oddala skargę odpowiednio w całości albo w części. Cyt. przepis określa jedynie formę orzeczenia w razie oddalenia skargi. Innymi słowy, aby skuteczny był zarzut jego naruszenia, skuteczne muszą okazać się zarzuty naruszenia innych przepisów, skarżący musi wykazać, że sąd wadliwie nie dostrzegł naruszenia przepisów przez organ administracji publicznej, a co powinno prowadzić do uwzględnienia skargi, a nie jej oddalenia.

6.6. Skuteczny jest zarzut niedostrzeżenia przez sąd pierwszej instancji naruszenia w postępowaniu administracyjnym przepisów art. 7, 77 i 80 K.p.a. w tym aspekcie, w jakim nie doszło do procesowo poprawnego wyjaśnienia kwestii zakresu robót wykonanych przez inwestora, a co pozwalałoby na ich jednoznaczną kwalifikację w świetle przepisów uPb. Trafnie skarżąca kasacyjnie wytyka organom nadzoru budowlanego, że nie wyjaśniono zagadnienia zrealizowania instalacji gazowej i zamontowania pieca gazowego przez inwestora. W zaskarżonej decyzji przyjęto, że zakres robót obejmował wymianę pieca gazowego na nowy wraz z grzejnikami (s. 3 decyzji PWINB), w zaskarżonym zaś wyroku przyjęto, że doszło do rozbiórki pieca kaflowego i montażu pieca gazowego z systemem ogrzewania, a co sąd a quo zakwalifikował jako remont. Ta rozbieżność co do zasadniczego ustalenia faktycznego – zdaniem Sądu Naczelnego – ma istotne znaczenie dla oceny skuteczności skargi kasacyjnej, a w konsekwencji samej skargi.

Organy nadzoru budowlanego oceniły, że z uwagi na zakres robót budowlanych oraz zwrócenie się przez inwestora w dniu 4 listopada 2021 r. do Starosty Bytowskiego ze zgłoszeniem zamiaru wykonania oznaczonych robót budowlanych, ich następcze wykonanie nie wymaga wydania rozstrzygnięcia w trybie art. 50-51 uPb. Stanowisko to zostało zaakceptowane przez sąd pierwszej instancji oddalający skargę. Rzecz w tym, że nie wyjaśniono zasadniczej sprawy, a mianowicie czy w lokalu nr [...] przy ul. [...] w [...], przed rozpoczęciem robót budowlanych przez inwestora, istniał piec gazowy z instalacją na takie paliwo, czy też doszło w ramach prac określanych jako remontowe, do wybudowania takiej instalacji i zamontowania pieca gazowego. Nie zebrano w tej kwestii dostatecznego materiału dowodowego, nie wyjaśniono w postępowaniu odwoławczym tej kwestii przyjmując zarazem, że prace inwestora polegały li tylko na wymianie pieca gazowego na nowy, a co nie wymagało zgłoszenia (vide: treść zaświadczenia Starosty Bytowskiego z 16 listopada 2021 r.).

6.7. Trafnie skarżąca kasacyjnie wskazuje, że w świetle art. 29 ust. 1 pkt 2 lit. e oraz art. 29 ust. 3 pkt 3 lit. d uPb, budowa sieci gazowej o ciśnieniu roboczym nie wyższym niż 0,5 MPa, a także wykonywanie robót budowlanych polegających na instalowaniu wewnątrz i na zewnątrz użytkowanego budynku instalacji gazowych, wymaga zgłoszenia właściwemu organowi administracji architektoniczno-budowlanej. Tym samym w sprawie wymagane było wyjaśnienie podstawowej kwestii – czy inwestor dokonał jedynie wymiany uprzednio już użytkowanego pieca gazowego, czy też wykonał w lokalu nr [...] nowy system ogrzewania paliwem gazowym i dokonał wybudowania sieci gazowej oraz instalacji gazowej? Dokonane ustalenia faktyczne organu nadzoru budowlanego stopnia powiatowego w tym zakresie nie są wystarczające, a przez to doszło do naruszenia przepisów art. 7, 77 i 80 K.p.a. Na takie braki w materiale dowodowym wskazywała skarżąca w samej skardze, wywodząc iż w istocie lokal nr [...] nie był wyposażony uprzednio w ogrzewanie gazowe, a posiadał wyłącznie piece kaflowe. Sąd pierwszej instancji nietrafnie nie dostrzegł tych braków materiału dowodowego, wadliwie tym samym oddalając skargę.

6.8. Wobec braku materiału dowodowego pozwalającego jednoznacznie ustalić, czy w ramach robót przedsięwziętych przez inwestora wykonano sieć gazową oraz montaż instalacji gazowej, przedwczesne byłoby ustosunkowanie się do zarzutów naruszenia prawa materialnego. Na marginesie wypadnie dodać, że autor skargi kasacyjnej jednoznacznie nie określił, czy chodzi o błędną wykładnię, czy też niewłaściwe zastosowanie podniesionych w podstawie kasacyjnej przepisów.

7.1. W konsekwencji powyższych uwag, uznając że istota sprawy została dostatecznie wyjaśniona oraz działając na podstawie art. 188 w zw. z art. 145 § 1 pkt 1 lit. c Ppsa w zw. z art. 7, 77 i art. 80 K.p.a., należało zaskarżony wyrok uchylić oraz uchylić zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu I instancji. Przyczyna uwzględnia skargi wynika z wyłożonych uprzednio przyczyn.

7.2. Ponownie rozpoznając sprawę PINB dokona niewadliwych ustaleń odnośnie zakresu robót budowlanych dokonanych przez inwestora, gdy idzie o montaż instalacji gazowej w lokalu nr [...] w budynku przy ul. [...] w [...]. W zależności od tych ustaleń rozważy wydanie stosownej decyzji.

7.3. Sąd nie orzekał w przedmiocie wynagrodzenia pełnomocnika skarżącej kasacyjnie, albowiem w sprawach dotyczących przyznania kosztów nieopłaconej pomocy prawnej właściwy jest sąd wojewódzki (art. 254 § 1 Ppsa).