Wyrok WSA w Olsztynie, sygn. akt II SA/Ol 386/20
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie
Data orzeczenia: 2021-03-09 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6050 Obowiązek meldunkowy
Hasła tematyczne: Ewidencja ludności
Skarżony organ: Wojewoda
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 25 ust. 1 i 2, art. 27 ust. 2, 28 ust. 4, art. 35
journal: Dz.U. 2019 poz 1397
law: Ustawa z dnia 24 września 2010 r. o ewidencji ludności - tekst jedn.

SENTENCJA

Dnia 9 marca 2021 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Piotr Chybicki Sędziowie sędzia WSA Marzenna Glabas (spr.) sędzia WSA Bogusław Jażdżyk po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 9 marca 2021 roku sprawy ze skargi J. K. na decyzję Wojewody z dnia "[...]" nr "[...]" w przedmiocie wymeldowania I. oddala skargę; II. przyznaje od Skarbu Państwa – Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie na rzecz radcy prawnego M. S. kwotę 240 złotych (dwieście czterdzieści) powiększoną o należny podatek VAT tytułem nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu.


UZASADNIENIE

Decyzją z "[...]" r., nr "[...]", wydaną na wniosek I. K. - właścicielki lokalu przy ul. "[...]", Prezydent (dalej: "organ I instancji") orzekł o wymeldowaniu J. K. (dalej jako: "skarżący") z pobytu stałego w tym lokalu. W uzasadnieniu organ I instancji wskazał, że opuszczenie lokalu przez skarżącego nastąpiło na skutek wykonania wyroku eksmisyjnego przez komornika sądowego w dniu 16 lipca 2019 r., co uzasadnia wymeldowanie na podstawie art. 35 ustawy z dnia 24 września 2010 r. o ewidencji ludności (t. j.Dz. U. z 2019 r. poz. 1397). Podniósł, że wykonanie sądowego nakazu opuszczenia lokalu jest równoznaczne z trwałym opuszczeniem lokalu zarówno wtedy, gdy następuje dobrowolnie przez zobowiązanego, jak i w drodze przymusu opartego na prawie, a jednocześnie wyłączone są legalne możliwości powrotu. Odnosząc się do złożonych przez skarżącego skarg na czynności komornika i toczącego się w przedmiocie tych skarg postępowania sądowego, organ I instancji stwierdził, że postępowania przed sądami powszechnymi pozostają bez wpływu na wynik postępowania administracyjnego w przedmiocie wymeldowania z miejsca pobytu stałego. Ewidencja ludności ma charakter wyłącznie porządkowy i nie zajmuje się ustalaniem prawa do lokalu i pobytu w nim. Próby podważenia zasadności eksmisji i odzyskania lokalu nie mają wpływu na rozstrzygnięcie wydane w sprawie wymeldowania.

Skarżący, reprezentowany przez B. O., wniósł odwołanie od powyższej decyzji. Zarzucił błędne ustalenie, że eksmisja komornicza została skutecznie zakończona oraz naruszenie prawa materialnego, tj. art. 27 ust. 1 w związku z art. 24 ustawy o ewidencji ludności poprzez manipulację tym zapisem prawnym i stwierdzenie, że to na obywatelu leży obowiązek zameldowania w miejscu pobytu stałego lub czasowego. Tymczasem wydając decyzję wskutek eksmisji komorniczej organ nie ustalił, gdzie po rzekomej eksmisji skarżący mieszka. Gdyby eksmisja komornicza rzeczywiście została zakończona, to organ administracji publicznej powinien znać miejsce zamieszkania strony. Aby można było wypełnić nakaz zameldowania z art. 24 ustawy, obywatel musi posiadać miejsce stałego lub czasowego pobytu. Natomiast skarżący poddany szykanom przez byłą żonę, w trosce o swoje zdrowie, czasowo przeniósł się do swojego miejsca pracy – pracowni artystycznej. Zaznaczył, że jest to warsztat rzemieślniczy, którego w żaden sposób nie można traktować jako lokalu mieszkalnego. To zagadnienie jest przedmiotem toczących się postępowań sądowych, wszczętych na skutek zaskarżenia decyzji podejmowanych przez komornika. Stąd błędna jest teza organu I instancji, że postępowanie eksmisyjne zostało zakończone. Na potwierdzenie pełnomocnik dołączył dwa pisma procesowe skierowane do Sądu Rejonowego i Sądu Okręgowego oraz wydruk uchwały Sądu Najwyższego z 4 maja 1972 r. (III CZP 24/72). Zwrócił uwagę, że zgodnie z tezą tej uchwały, jeżeli czynności komornika polegające na wprowadzeniu wierzyciela w posiadanie nieruchomości były wadliwe, sąd powinien w trybie skargi komorniczej uchylić tę czynność. Z tej możliwości pełnomocnik zamierza skorzystać, kiedy ukończone zostaną trwające postępowania. Dlatego też jedyna podstawa decyzji o wymeldowaniu nie ma miejsca i decyzja powinna zostać uchylona.

W wyniku rozpatrzenia odwołania, decyzją z "[...]" r., nr "[...]", Dyrektor Wydziału Spraw Obywatelskich i Cudzoziemców w Urzędzie Wojewódzkim, działając z upoważnienia Wojewody (dalej: "organ II instancji"), utrzymał w mocy decyzję organu I instancji. W motywach rozstrzygnięcia Organ II instancji wyjaśnił, że zgodnie z art. 35 ustawy o ewidencji ludności organ gminy właściwy ze względu na położenie nieruchomości wydaje z urzędu lub na wniosek właściciela lub innego podmiotu dysponującego tytułem prawnym do lokalu decyzję w sprawie wymeldowania obywatela polskiego, który opuścił miejsce pobytu stałego albo opuścił miejsce pobytu czasowego przed upływem deklarowanego okresu pobytu i nie dopełnił obowiązku wymeldowania się. Źródłem powinności organu administracji publicznej w postępowaniu o wymeldowanie jest wyłącznie ustalenie faktu opuszczenia lokalu bez wymeldowania się, a zatem określonego stanu faktycznego. Nie ma przy tym istotnego znaczenia czy osoba ta posiada jakiekolwiek uprawnienia do lokalu, gdyż sprawy meldunkowe służą wyłącznie rejestracji stanu faktycznego, a nie stanu prawnego. Zameldowanie nie jest źródłem powstania jakichkolwiek praw do lokalu. Wskazuje na to art. 28 ust. 4 ustawy

o ewidencji ludności, który stanowi, że zameldowanie na pobyt stały lub czasowy służy wyłącznie celom ewidencyjnym i ma na celu potwierdzenie faktu pobytu osoby

w miejscu, w którym się zameldowała. Analogicznie wymeldowanie potwierdza wyłącznie fakt opuszczenia lokalu (ustania pobytu). W sprawie wymeldowania organ ma przede wszystkim ustalić, czy dana osoba przebywa w konkretnym lokalu (stale lub czasowo), czy też dany lokal opuściła. Organ II instancji podkreślił, że ustawodawca nie sprecyzował, czy opuszczenie lokalu, jako warunek wymeldowania w drodze decyzji, winno mieć jakiś kwalifikowany charakter, np. co do jego przyczyn, sposobu, czy czasu trwania. Dlatego istotną rolę w zakresie interpretacji art. 35 ustawy odgrywa dorobek orzecznictwa sądów administracyjnych, w którym prezentowany jest pogląd, że spełnienie przesłanki opuszczenia dotychczasowego miejsca pobytu stałego następuje co do zasady wówczas, gdy jest ono trwałe i wynika z własnej woli osoby. Jednakże brak cechy dobrowolności nie zawsze stanowi przeszkodę w wydaniu decyzji

o wymeldowaniu. W pewnych sytuacjach ustawowa przesłanka wymeldowania polegająca na opuszczeniu miejsca pobytu stałego jest spełniona także w przypadku przymusowego opuszczenia lokalu, jeżeli ten przymus wynikał ze zgodnego z prawem, władczego działania organów państwa. Przykładem tego jest wykonanie przez komornika eksmisji osoby zamieszkałej w lokalu, na podstawie prawomocnego orzeczenia sądu. Dochodzi wówczas do przymusowego opuszczenia miejsca pobytu stałego o charakterze trwałym, skutkującego powstaniem obowiązku wymeldowania się (np. wyroki w sprawach II SA/Ol 67/16, II SA/Po 1037/14, II OSK 1976/11, II OSK 2387/10, II OSK 579/09). Reasumując, organ II instancji uznał, że zgromadzone w sprawie dowody z dokumentów jednoznacznie potwierdzają fakt ustania pobytu skarżącego w rzeczonym lokalu. Pobyt ustał na skutek wykonania przez komornika sądowego prawomocnego postanowienia Sądu Rejonowego I Wydział Cywilny z 8 listopada 2017 r. (sygn. akt I Ns 781/12) w przedmiocie zniesienia współwłasności i podziału majątku wspólnego, zaopatrzonego w klauzulę wykonalności z 4 kwietnia 2019 r. W punkcie 4 tego orzeczenia sąd zobowiązał skarżącego do opróżnienia, opuszczenia i wydania I. K. lokalu mieszkalnego przy ul. "[...]". Ponieważ zobowiązany nie wykonał dobrowolnie orzeczenia sądu w tym zakresie, w dniu 16 lipca 2019 r. Komornik Sądowy przy Sądzie Rejonowym przeprowadził czynności egzekucyjne, w wyniku których opróżnił lokal i wydał go wierzycielowi. Z chwilą wykonania egzekucji przez komornika skarżący definitywnie opuścił przedmiotowy lokal, co uzasadnia jego wymeldowanie. Nie budzi też wątpliwości, że od tego czasu skarżący nie posiada dostępu do lokalu i w nim nie przebywa. Bez znaczenia pozostaje okoliczność, że opuszczenie lokalu mieszkalnego nie wynikało z woli strony, gdyż było ono następstwem przymusowego wykonania orzeczenia sądu, a skarżący nie posiada obiektywnej możliwości realizacji zamiaru przebywania w lokalu. Organ II instancji nie zgodził się z twierdzeniem, że eksmisja komornicza z przedmiotowego lokalu nie została skutecznie zakończona. Fakt wykonania egzekucji jest bezsporny i brak jest podstaw do oceny jej legalności przez organy administracji publicznej. Działania podejmowane przez stronę w celu wykazania zamiaru stałego pobytu w dotychczasowym miejscu zameldowania przez składanie skarg na czynności komornika pozostają bez znaczenia dla bytu prawnego decyzji o wymeldowaniu, gdyż tego rodzaju czynności nie wpływają na ocenę zaistnienia podstaw prawnych do wymeldowania (por. wyrok NSA z 29 lutego 2012 r., II OSK 2387/10). Podnoszony przez stronę zarzut wadliwości prawnej dokonanej eksmisji nie może stanowić skutecznego zarzutu w postępowaniu o wymeldowanie. Wniesione skargi na niezgodne z prawem działania komornika zostały rozpatrzone w postępowaniu cywilnym, a sąd wydał w tym zakresie rozstrzygnięcie (vide: postanowienie z 9 września 2019 r., I Co 1546/19). Podejmowanie przez stronę dalszych środków zaskarżenia jak dotąd nie przyniosło pożądanego przez nią skutku w postaci uchylenia czynności komornika, przede wszystkim zaś nie doprowadziły do odzyskania przez skarżącego posiadania lokalu. Za nietrafny organ II instancji uznał też zarzut naruszenia art. 27 ust. 1 w związku z art. 24 ustawy o ewidencji ludności. Wyjaśnił, że wymeldowanie nie jest uzależnione od uprzedniego uzyskania nowego miejsca, w którym osoba będzie mogła się zameldować. Nadto z wyjaśnień pełnomocnika skarżącego nie wynika, aby jego mocodawca był osobą bezdomną. Przebywa on bowiem - jak twierdzi czasowo - w budynku stanowiącym jego własność, określonym w umowie sprzedaży jako "warsztat rzemieślniczy" (vide: kopia wypisu aktu notarialnego załączona do odwołania). Jak słusznie zauważył Naczelny Sąd Administracyjny, przepisy prawa nakazują realizację obowiązku meldunkowego także wówczas, gdy pobyt osób ma miejsce w pomieszczeniach (obiektach), które nie spełniają standardów budynków (lokali) mieszkalnych przeznaczonych na stały pobyt osób (np. wyrok w sprawie II OSK 5/07). Zatem okoliczność, że ww. budynek nie jest w świetle prawa lokalem mieszkalnym nie stoi na przeszkodzie, aby skarżący zameldował się, jeżeli w nim przebywa i realizuje na co dzień swoje podstawowe czynności życiowe, w szczególności mieszka, nocuje, spożywa posiłki, wypoczywa, przechowuje rzeczy niezbędne do bytowania, przyjmuje wizyty gości i korespondencję.

W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie, skarżący wniósł o uchylenie powyższej decyzji. Zarzucił naruszenie art. 10 § 1 k.p.a. poprzez wydanie decyzji bez zapewnienia skarżącemu możliwości wypowiedzenia się co do zebranych w postępowaniu dowodów i materiałów. Podał, że organ pouczył go

o przysługującym prawie. Wyznaczony termin na zapoznanie się z aktami upływał 17 marca 2020 r. W tym dniu skarżący udał się do Urzędu, ale nie został wpuszczony. Pismem z 18 marca 2020 r. poinformował organ II instancji, że nie zamierza zrezygnować z przysługującego prawa. W odpowiedzi, w dniu 25 marca 2020 r. przesłano mu "kilka wyrwanych, nieponumerowanych dokumentów z rzekomych akt sprawy". Organ tłumaczył, że w dniach 16-18 marca dostęp do akt był ograniczony

z powodu zagrożenia epidemiologicznego, ale nie był niemożliwy. Następnego dnia wysłano mu decyzję. Oba dokumenty otrzymał 10 kwietnia 2020 r. W ocenie skarżącego Wojewoda złamał prawo. Ponadto skarżący zarzucił błędne ustalenie stanu faktycznego przez przyjęcie, że prowadzona egzekucja komornicza została zakończona. Podał, że w tej sprawie toczy się postępowanie w Sądzie Okręgowym

pod sygn. akt IX Cz 944/19. Powtórzył, że zgodnie z uchwałą Sądu Najwyższego Izby Cywilnej z dnia 4 maja 1972 r., III CZP 24/72, jeżeli czynności komornika, polegające na wprowadzeniu wierzyciela w posiadanie nieruchomości były wadliwe, sąd powinien w trybie skargi komorniczej uchylić tę czynność. Wtedy całe postępowanie administracyjne powinno być umorzone.

W odpowiedzi na skargę organ II instancji wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie, wyrażone w zaskarżonej decyzji.

W odpowiedzi na zawiadomienie o skierowaniu sprawy do rozpoznania na posiedzeniu niejawnym i możliwości wypowiedzenia się na piśmie, skarżący wniósł

o przeprowadzenie rozprawy i o ustanowienie radcy prawnego.

Pismem z 8 marca 2021 r. pełnomocnik skarżącego ustanowiony z urzędu podtrzymał stanowisko skarżącego, w tym wniosek o rozpoznanie sprawy na rozprawie. Podniósł, że umożliwi to skarżącemu wypowiedzenie się przed sądem,

a tym samym pozwoli to na rozpoznanie sprawy bez naruszenia prawa do Sądu.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie zważył, co następuje :

Skarga została rozpoznana na posiedzeniu niejawnym na mocy zarządzenia Przewodniczącej Wydziału, na podstawie art. 15 zzs4 ust. 3 ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych wobec uznania rozpoznania sprawy za konieczne z uwagi na obowiązek terminowego załatwienia sprawy i w związku

z uznaniem, że istnieje duże zagrożenie dla życia i zdrowia stron związane

z przeprowadzeniem rozprawy oraz brakiem możliwości przeprowadzenia rozprawy na odległość z jednoczesnym bezpośrednim przekazem obrazu i dźwięku. Jak wskazał Naczelny Sąd Administracyjny w uchwale z 30 listopada 2020 r., sygn. akt II OPS 6/19, "prawo do publicznej rozprawy nie ma charakteru absolutnego i może podlegać ograniczeniu, w tym także ze względu na treść art. 31 ust. 3 Konstytucji RP, w którym jest mowa o ograniczeniach w zakresie korzystania z konstytucyjnych wolności i praw, gdy jest to unormowane w ustawie oraz tylko wtedy, gdy jest to konieczne

w demokratycznym państwie m. in. dla ochrony zdrowia. Nie ulega wątpliwości, że celem stosowania konstrukcji przewidzianych przepisami uCOVID-19 jest m. in. ochrona życia i zdrowia ludzkiego w związku z zapobieganiem i zwalczaniem zakażenia wirusem COVID-19, a w obecnym stanie faktycznym istnieją takie okoliczności, które w zarządzonym stanie pandemii, w pełni nakazują uwzględnianie rozwiązań powyższej ustawy w praktyce działania organów wymiaru sprawiedliwości. Z perspektywy zachowania prawa do rzetelnego procesu sądowego najistotniejsze jest zachowanie uprawnienia przedstawienia przez stronę swojego stanowiska w sprawie (gwarancja prawa do obrony). (...) Dopuszczalne przepisami szczególnymi odstępstwo od posiedzenia jawnego sądu administracyjnego na rzecz formy niejawnej winno następować z zachowaniem wymogów rzetelnego procesu sądowego".

W rozpoznawanej sprawie ten standard ochrony praw stron został zachowany, ponieważ wskazanym wyżej zarządzeniem Przewodniczącej Wydziału strony zostały zawiadomione z odpowiednim wyprzedzeniem o terminie posiedzenia niejawnego

i poinformowano je o możliwości dodatkowego wypowiedzenia się na piśmie. Z tych względów Sąd nie uwzględnił wniosku skarżącego o rozpoznanie sprawy na rozprawie. Zwrócić należy też uwagę na charakter postępowania sądowoadministracyjnego. Stosownie do art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo

o ustroju sądów administracyjnych (t. j. Dz. U. z 2021 r. poz. 137) oraz art. 133 § 1, art. 134 § 1 w zw. z art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U. z 2019 r. poz. 2325., dalej jako "p.p.s.a."), sąd administracyjny dokonuje kontroli zaskarżonego aktu pod względem zgodności

z prawem, nie będąc przy tym związanym zarzutami i wnioskami skargi, na podstawie stanu faktycznego i prawnego istniejącego w dacie jego wydania. Wzruszenie zaskarżonego rozstrzygnięcia może mieć miejsce w sytuacji, gdy przedmiotowa kontrola wykaże naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy lub naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Oznacza to, że badaniu w postępowaniu sądowoadministracyjnym podlega prawidłowość zastosowania przez organy administracji publicznej przepisów prawa

w odniesieniu do istniejącego w sprawie stanu faktycznego oraz trafność zastosowanej wykładni tych przepisów.

Badając legalność wydanych w sprawie decyzji, w świetle powołanych wyżej kryteriów oraz w oparciu o akta sprawy, zgodnie z art. 133 § 1 p.p.s.a., Sąd nie stwierdził podstaw do wyeliminowania z obrotu prawnego zaskarżonej decyzji. Organy orzekające prawidłowo uznały, że w rozpoznawanej sprawie spełnione zostały przesłanki z art. 35 ustawy o ewidencji ludności do wymeldowania skarżącego z lokalu przy ul. "[...]", w którym nie zamieszkuje faktycznie od przeszło 14 lat.

Stosownie do powyższego unormowania, organ gminy, o którym mowa w art. 28 ust. 1, wydaje z urzędu lub na wniosek właściciela lub podmiotu wskazanych w art. 28 ust. 2, decyzję w sprawie wymeldowania obywatela polskiego, który opuścił miejsce pobytu stałego albo opuścił miejsce pobytu czasowego przed upływem deklarowanego okresu pobytu i nie dopełnił obowiązku wymeldowania się. Z treści tego przepisu wynika jednoznacznie, że podstawą do wymeldowania jest jedynie opuszczenie miejsca pobytu stałego i niedopełnienie obowiązku wymeldowania (por. wyrok NSA

z dnia 17 października 2017r., sygn. II OSK 2418/18 publ. w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych na stronie orzeczenia.nsa.gov.pl, dalej: "CBOSA"). Przypomnieć należy, że zgodnie z art. 25 ust. 1 ustawy o ewidencji ludności pobytem stałym jest zamieszkanie w określonej miejscowości pod oznaczonym adresem z zamiarem stałego przebywania (art. 25 ust. 1 u.e.l.).

W orzecznictwie sądowoadministracyjnym przyjmuje się, że o pobycie stałym przesądzają dwa elementy: fizyczne przebywanie danej osoby w określonej miejscowości pod oznaczonym adresem oraz zamiar przebywania w tym miejscu (lokalu) w sposób stały (na stałe). Brak tych desygnatów wyklucza przyjęcie pobytu stałego danej osoby pod określonym adresem. Poprzez pojęcie "opuszcza" należy rozumieć, dobrowolne wyprowadzenie się z dotychczasowego miejsca pobytu stałego bez dopełnienia formalności meldunkowych. Pojęcie to zawiera w sobie element woli osoby, która w opuszczonym przez siebie miejscu nie zamierza nadal przebywać. Zamiar ten należy natomiast rozumieć jako wolę skoncentrowania w innym miejscu swoich spraw życiowych, w tym założenia ośrodka osobistych i majątkowych interesów. Przy czym zgodnie z jednolitym stanowiskiem judykatury, jeżeli opuszczenie przez daną osobę miejsca stałego pobytu jest powodowane zgodnymi

z prawem władczymi działaniami organów państwa (np. w przypadku wykonania

w drodze egzekucji wyroku nakazującego eksmisję z lokalu), to przy ustalaniu spełnienia przesłanek do wymeldowania tej osoby przesłanka dobrowolności nie może być brana pod uwagę, ponieważ oczywistym jest, że te działania organów najczęściej nie są zgodne z wolą osoby, która ma opuścić lokal (tak NSA w wyroku z 30 października 2019 r., sygn. akt II OSK 3041/17 i wyroku z 26 sierpnia 2020 r., sygn. akt II OSK 256/20, por. też wyrok NSA z 3 marca 2015 r., sygn. akt II OSK 1641/13, publ. w CBOSA). Wykonanie orzeczenia eksmisyjnego przez komornika stanowi wyegzekwowanie przez organ państwa prawomocnego nakazu opuszczenia lokalu wydanego w związku z prawomocnym ustaleniem przez sąd powszechny, że osoba objęta eksmisją nie ma tytułu do przebywania w nim, co zastępuje dobrowolne opuszczenie lokalu (wyrok NSA z 1 czerwca 2016 r., sygn. akt II OSK 2388/14, publ.

w CBOSA).

W rozpoznawanej sprawie bezsporne jest, że w dniu 16 lipca 2019 r. Komornik Sądowy przy Sądzie Rejonowym przeprowadził czynności egzekucyjne,

w wyniku których opróżnił definitywnie przedmiotowy lokal z rzeczy skarżącego. Na uwagę przy tym zasługują wyjaśnienia samego skarżącego złożone w załączonej do odwołania skardze na czynności komornika, tj. na postanowienie komornika z 17 października 2019 r. ustalające koszty egzekucji (załącznik nr 3 do odwołania), którą skarżący własnoręcznie podpisał. Skarżący przekonywał w niej, że nie ma podstaw do obciążania go kosztami egzekucji, gdyż w lokalu nie było jego rzeczy. Zarzucił, że egzekucja była fikcją, gdyż w lokalu nie zamieszkuje już od 13 lat, tj. od 2006 r. Argumentował, że zrealizował w całości obowiązek opuszczenia lokalu przy

ul. "[...]" nałożony postanowieniem sądu i zabrał swoje rzeczy osobiste, o czym informował wierzycielkę pismem z 14 marca 2019 r. Podkreślał, że jeżeli wierzycielka miała wątpliwości co do pozostawionej garderoby mogła ją wyrzucić na śmieci. Zauważył, że wierzycielka w kwietniu 2019 r. wymieniła zamek w drzwiach wejściowych i nie miał dostępu do lokalu. Treść tego pisma potwierdza jednoznacznie, że centrum życiowe skarżącego już od wielu lat nie koncentruje się w spornym lokalu. Skoro skarżący sam przyznał, że opuścił dobrowolnie lokal, a więc nie miał woli przebywania w tym lokalu i w czasie egzekucji komorniczej trwale w nim już nie zamieszkiwał, to ewentualne uchylenie czynności komornika pozostaje bez wpływu dla rozstrzygnięcia o wymeldowanie. Okoliczność, że powodem opuszczenia lokalu był konflikt z byłą żoną nie zmienia faktu, że skarżący opuścił go z własnej woli i w nim nie zamieszkiwał. Pozostawione w lokalu rzeczy osobiste, jak sam podał, nie miały dla niego żadnego znaczenia. W aktach sprawy znajduje się też przedstawiona przez skarżącego decyzja z 8 lutego 2018 r. (k. 60 akt administracyjnych organu II instancji), wydana na wniosek skarżącego, o ustaleniu warunków zabudowy dla inwestycji obejmującej zmianę sposobu użytkowania budynku pracowni rzemieślniczej przy ul. "[...]" na budynek mieszkalny. W decyzji tej skarżący podał jako adres ul. "[...]". Okoliczności te również potwierdzają, że skarżący opuścił trwale miejsce stałego zameldowania przy ul. "[...]". W sprawie znamienne jest również, że skarżący w ogóle nie przejawia zamiaru zamieszkiwania w spornym lokalu. W myśl zaś art. 28 ust. 4 ustawy o ewidencji ludności, zameldowanie w lokalu odzwierciedlać ma rzeczywisty pobyt osoby w lokalu. W żadnej mierze interpretacja okoliczności faktycznych nie może zatem prowadzić do sprzecznego z brzmieniem przepisu utrzymywania fikcji pobytu w lokalu osoby, która w rzeczywistości w nim nie zamieszkuje. Zauważyć należy, że w art. 27 ust. 2 ustawy o ewidencji ludności prawodawca wskazał, że równocześnie można mieć jedno miejsce pobytu stałego i jedno miejsce pobytu czasowego. Natomiast w art. 25 ust. 2 tej ustawy wyjaśniono, że pobytem czasowym jest przebywanie bez zamiaru zmiany miejsca pobytu stałego w innej miejscowości pod oznaczonym adresem lub w tej samej miejscowości, lecz pod innym adresem.

Z treści tych przepisów należy wywodzić, że dopuszczalne jest opuszczenie dotychczasowego miejsca stałego pobytu i skoncentrowanie czasowo swoich spraw życiowych w innym miejscu, jeżeli dana osoba nie ma zamiaru zmiany miejsca pobytu stałego, tzn. przewiduje powrót do miejsca dotychczasowego zameldowania na pobyt stały po upływie określonego terminu. Termin ten musi być od początku przewidywalny, przemijalny, a jego zakres usprawiedliwiony okolicznościami stanowiącymi powód opuszczenia dotychczasowego miejsca stałego pobytu. Jeżeli istnieją podstawy do przyjęcia, że pobyt czasowy uzyskał cechy pobytu stałego, to nie sposób jednocześnie twierdzić, że dotychczasowe miejsce zameldowania na pobyt stały ma wciąż taki charakter. Skoro zamiar stałego przebywania, o którym mowa w art. 25 ust. 1 ustawy należy rozumieć jako wolę skoncentrowania w danym miejscu swoich spraw życiowych i założenia ośrodka osobistych i majątkowych interesów, to zamiar czasowego pobytu, zgodnie z art. 25 ust. 2 ustawy, powinien wyrażać się nie tylko w woli powrotu do miejsca zameldowania na pobyt stały, ale także

w rzeczywistym dążeniu do tego. Jednakże skarżący nie przejawia takiego zamiaru. Od przeszło 14 lat jego centrum życiowe skupia się pod innym adresem. Z pism skarżącego wynika, że sprzeciwia się wymeldowaniu z powodu niedokończonych rozliczeń majątkowych. Powód taki nie uzasadnia utrzymania zameldowania w lokalu skarżącego, skoro bezspornie skarżący nie zamieszkuje tam i obiektywnie nie ma prawa do przebywania w nim. Okoliczności te uzasadniały wymeldowanie skarżącego z pobytu stałego ze spornego lokalu.

Podkreślić należy, że realizacja obowiązku meldunkowego służy wyłącznie rejestracji faktycznego zamieszkiwania w lokalu. Zameldowanie nie służy powstaniu, czy też potwierdzeniu prawa własności lub innego prawa do określonego lokalu. Celem decyzji o wymeldowaniu jest doprowadzenie do zgodności faktycznego miejsca pobytu osoby z miejscem rejestracji. Decyzja o wymeldowaniu ma więc charakter czysto ewidencyjny. Aktualność zachowuje, wyrażone na tle przepisów ustawy z dnia 10 kwietnia 1974 r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych, stanowisko Trybunału Konstytucyjnego w kwestii charakteru i celu obowiązku meldunkowego oraz ewidencji ludności, przedstawione w wyroku z dnia 27 maja 2002 r.,sygn. K 20/01 (OTK-A 2002/3/34), w którym wskazano, że "obowiązek meldunkowy służy prawidłowemu wykonywaniu przez organy władzy publicznej ich funkcji. Posiadanie informacji

o miejscu zamieszkania i pobytu umożliwia racjonalizację szeregu działań należących do zadań państwa i samorządu terytorialnego. Celem obowiązku meldunkowego jest bowiem zapewnienie prawidłowego funkcjonowania ewidencji ludności. Oznacza to, że obowiązek meldunkowy uznać należy w świetle Konstytucji RP za instytucję wynikającą z klauzuli ochrony porządku publicznego, mającą także związek z ochroną praw i interesów jednostki. Ewidencja ludności służy zbieraniu informacji w zakresie danych o miejscu zamieszkania i pobytu osób, a więc rejestracji stanu faktycznego,

a nie stanu prawnego. Nie jest ona formą kontroli nad legalnością zamieszkania

i pobytu".

W realiach niniejszej sprawy nie miała w ogóle wpływu na rozstrzygnięcie okoliczność, że zgodnie z art. 10 § 1 k.p.a. przed wydaniem decyzji skarżący nie miał możliwości zapoznania się z całością akt sprawy, gdyż omówiony stan faktyczny jest bezsporny. Sam skarżący przedłożył w toku postępowania administracyjnego dokumenty i wyjaśnienia potwierdzające spełnienie przesłanek do wymeldowania go

z pobytu stałego w przedmiotowym lokalu.

Mając powyższe na uwadze Sąd, na podstawie art. 151 p.p.s.a., oddalił skargę jako niezasadną.

O kosztach nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej skarżącemu z urzędu, rozstrzygnięto w oparciu o art. 250 p.p.s.a. w zw. z § 21 ust. 1 pkt 1 lit. c rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 3 października 2016 r. w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego z urzędu (Dz. U. z 2019 r. poz. 68).