Wyrok NSA, sygn. akt II GSK 868/20
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2023-11-30 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6037 Transport drogowy i przewozy
Hasła tematyczne: Transport
Skarżony organ: Inspektor Transportu Drogowego
Treść wyniku: Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy: article: art. 106 § 3, art. 113 § 1, art. 133 § 1, art. 141 § 4
journal: Dz.U. 2023 poz 1634
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.
article: art. 13 ust. 1 pkt 3, art. 13l ust. 1, 2 i 3, art. 13k ust. 1 pkt 1, ust. 4 i ust. 6 pkt 1, art. 16l ust. 1;
journal: Dz.U. 2023 poz 645
law: Ustawa z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych (t. j.)
article: art. 74
journal: Dz.U. 2022 poz 2201
law: Ustawa z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym - t.j.
article: art. 2 pkt 33, 54 i 55, art. 80a ust. 4, art. 80c, art. 100a ust. 4, art. 100ah
journal: Dz.U. 2018 poz 1990
law: Ustawa z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym - tekst jedn.
article: art. 7, art. 7a, art. 8, art. 77 § 1, art. 80, art. 107 § 1 i 3
journal: Dz.U. 2022 poz 2000
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - t.j.

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Andrzej Skoczylas Sędzia NSA Wojciech Kręcisz Sędzia del. WSA Henryka Lewandowska-Kuraszkiewicz (spr.) Protokolant Monika Majak po rozpoznaniu w dniu 30 listopada 2023 r. na rozprawie w Izbie Gospodarczej skargi kasacyjnej A. S. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 16 stycznia 2020 r. sygn. akt VI SA/Wa 1713/19 w sprawie ze skargi A. S. na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia 27 maja 2019 r. nr BEPO.702.8216.2018.0946.05 w przedmiocie kary pieniężnej za przejazd po drodze krajowej bez uiszczenia opłaty elektronicznej 1. oddala skargę kasacyjną, 2. zasądza od A. S. na rzecz Głównego Inspektora Transportu Drogowego 240 (dwieście czterdzieści) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego.


UZASADNIENIE

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z 16 stycznia 2020 r. sygn. akt VI SA/Wa 1713/19 oddalił skargę A. S. (dalej: strona, skarżąca) na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego (dalej: GITD) z 27 maja 2019 r. nr BEPO.702.8216.2018.0946.05 w przedmiocie kary pieniężnej za przejazd po drodze publicznej bez uiszczenia opłaty elektronicznej.

Z powyższym wyrokiem nie zgodziła się skarżąca i wystąpiła ze skargą kasacyjną do Naczelnego Sądu Administracyjnego (dalej: NSA). Zaskarżyła wyrok w całości i na podstawie:

1) art. 174 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.; dalej: p.p.s.a.) zarzuciła naruszenie przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy, tj.

a) art. 151 p.p.s.a. i art. 145 § 1 pkt 1c p.p.s.a. w zw. z art. 7, art. 77 § 1, art. 80, art. 107 § 1 k.p.a. poprzez oddalenie przez Sąd I instancji wniesionej skargi i odmowę uchylenia przez Sąd I instancji zaskarżonej decyzji, a tym samym zaaprobowanie dokonanych przez organ ustaleń, pomimo dokonania przez organy administracji publicznej błędnych ustaleń stanu faktycznego sprawy oraz dokonanie przez organ oceny materiału dowodowego w sposób wybiórczy i nieobiektywny, z przekroczeniem zasady swobodnej oceny dowodów, niewyjaśnienie wszystkich okoliczności istotnych dla sprawy, dokonywanie dowolnych ocen materiału dowodowego oraz rozstrzyganie istniejących w sprawie wątpliwości na niekorzyść strony, w tym m.in. poprzez uznanie, iż:

- całkowita dopuszczalna masa kontrolowanego zespołu pojazdów przekraczała 3,5 tony, co w konsekwencji doprowadziło do błędnego wniosku, że skarżąca naruszyła obowiązek wynikający z art. 13 ust. 1 pkt 3 ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych (dalej: u.d.p.),

- skarżąca jako korzystająca z dróg publicznych jest obowiązana do ponoszenia opłat za przejazdy po drogach krajowych pojazdów samochodowych o dopuszczalnej masie całkowitej powyżej 3,5 tony, w tym autobusów niezależnie od ich dopuszczalnej masy całkowitej,

oraz niepodjęcie wszelkich czynności niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego i załatwienia sprawy, mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli, w tym działań mających na celu ustalenie całkowitej dopuszczalnej masy kontrolowanego zespołu pojazdów, co w konsekwencji doprowadziło do tego, iż pomimo niezgodności ustaleń organu ze stanem faktycznym, kwestia dotycząca masy pojazdu nie została w żaden sposób wyjaśniona przez Sąd I instancji, a wszelkie działania (i zaniechania) organów w tym zakresie były dokonywane z całkowitym brakiem uwzględnienia interesu obywateli (skarżącej),

b) naruszenie przepisów art. 133 w zw. z art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. oraz art. 151 p.p.s.a. poprzez wadliwe ustalenie stanu faktycznego sprawy oraz wydanie przedmiotowego orzeczenia nie na podstawie akt sprawy i zgromadzonego materiału dowodowego w sprawie, a poprzez fragmentaryczne odniesienie się do zgromadzonego materiału oraz dokonanie błędnej oceny dokumentów zgromadzonych w aktach sprawy, co w konsekwencji prowadziło do oddalenia przedmiotowej skargi i odmowy uchylenia zaskarżonej decyzji, podczas gdy dokonując prawidłowej analizy zgromadzonego materiału w sprawie należy stwierdzić, iż rozstrzygnięcie winno być odmienne;

c) naruszenie przepisów art. 106 § 3 i art. 113 § 1 i art. 133 § 1 w zw. z art. 141 § 4 p.p.s.a. poprzez brak wyjaśnienia całości okoliczności faktycznych sprawy i pominięcie przez Sąd I instancji przy rozstrzyganiu sprawy złożonego wniosku dowodowego o dopuszczenie i przeprowadzenie dowodu uzupełniającego z wydruku ze strony internetowej http://www.encyklopedia.moto.pl zawierającego specyfikację pojazdu, tj. dowodu, którego przedmiotem były okoliczności mające istotne znaczenie dla sprawy, tj. waga pojazdu w sytuacji, gdy okoliczność ta nie była stwierdzona wystarczająco innymi dowodami;

d) naruszenie przepisów art. 151 i art. 145 § 1 pkt 1 lit c) p.p.s.a. w zw. z art. 107 § 3 w zw. z art. 8 k.p.a. przez oddalenie skargi rozpatrywanej przez Sąd I instancji, pomimo że organ wydający decyzję zaniechał wskazania, którym dowodom dał wiarę i oparł na nich swoje rozstrzygnięcie, a którym odmówił mocy dowodowej wraz ze wskazaniem przyczyny;

e) naruszenie przepisów art. 151 i art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. w zw. z art. 7a k.p.a. poprzez oddalenie wniesionej skargi przez Sąd I instancji, a tym samym odmowę uchylenia zaskarżonej decyzji, mimo nierozstrzygnięcia przez organ sprawy na korzyść strony skarżącej, podczas gdy:

- w sprawie pozostają wątpliwości co do treści i stosowania norm prawnych (podstawa prawna przedmiotowej decyzji),

- przedmiotem postępowania jest nałożenie na stronę obowiązku (uiszczenie opłaty za przejazd),

- brak jest spornych interesów stron lub interesów osób trzecich, na które wynik postępowania ma bezpośredni wpływ,

- zastosowanie rozstrzygnięcia na korzyść nie narusza ważnego interesu publicznego, w tym istotnych interesów państwa, a w szczególności jego bezpieczeństwa, obronności lub porządku publicznego,

- sprawa nie dotyczy osobowych funkcjonariuszy oraz żołnierzy zawodowych,

co świadczy o tym, iż w sprawie winno dojść do rozstrzygnięcia wątpliwości powstałych w sprawie na korzyść strony skarżącej;

f) naruszenie przepisu art. 141 p.p.s.a. polegające na uzasadnieniu zaskarżonego wyroku w sposób lakoniczny, niezawierający wyczerpującego wskazania i wyjaśnienia podstawy prawnej rozstrzygnięcia, podczas gdy uzasadnienie wyroku powinno zawierać zwięzłe przedstawienie stanu sprawy, zarzutów podniesionych w skardze, stanowisko pozostałych stron oraz podstawę prawną rozstrzygnięcia jej wyjaśnienie;

2) art. 174 pkt 1 p.p.s.a. zarzuciła naruszenie przepisów prawa materialnego, tj. art. 13k ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 13 ust. 1 pkt 3 u.d.p. (Dz. U. z 2020 r., poz. 470 z późn. zm.; dalej: u.d.p.) polegające na ich niewłaściwym zastosowaniu w przedmiotowej sprawie w sytuacji, gdy prawidłowo ustalony stan faktyczny wskazuje nan brak podstaw do zastosowania ww. przepisów i wymierzenia skarżącej kary pieniężnej, albowiem masa całkowita pojazdu samochodowego o numerze rejestracyjnym [...] poruszającego się wraz z przyczepą o numerze rejestracyjnym [...] nie przekracza 3,5 tony.

W oparciu o powyższe zarzuty skarżąca wnosiła o: uchylenie zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie, zasądzenie od organu kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przypisanych, a także oświadczyła, że wnosi o rozpoznanie skargi kasacyjnej na rozprawie.

W uzasadnieniu skargi kasacyjnej strona przedstawiła argumenty na poparcie podniesionych zarzutów.

Obecny na rozprawie przed Naczelnym Sądem Administracyjnym w dniu 30 listopada 2023 r. pełnomocnik organu wnosił o oddalnie skargi kasacyjnej i zasądzenie od skarżącej kosztów postępowania kasacyjnego.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga kasacyjna nie jest zasadna i nie zasługuje na uwzględnienie.

Wymaga wyjaśnienia, że Naczelny Sąd Administracyjny odstąpił od szczegółowego przedstawienia stanu sprawy, ograniczając uzasadnienie tylko do rozważań mających znaczenie dla oceny postawionych w skardze kasacyjnej zarzutów. Zgodnie bowiem z art. 193 zd. drugie p.p.s.a. (Dz. U. z 2023r., poz. 1634), uzasadnienie wyroku oddalającego skargę kasacyjną zawiera ocenę zarzutów skargi kasacyjnej. Przepis ten wyłącza zatem przy rozstrzygnięciach oddalających skargę kasacyjną odpowiednie stosowanie do postępowania przed NSA wymogów dotyczących elementów uzasadnienia wyroku, przewidzianych w art. 141 § 4 w zw. z art. 193 zd. pierwsze p.p.s.a.

Na wstępie przypomnienia wymaga, że zgodnie z art. 183 § 1 p.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, biorąc jednak z urzędu pod rozwagę nieważność postępowania, to jest sytuacje enumeratywnie wymienione w § 2 tego przepisu, a które w niniejszej sprawie nie wystąpiły. Skargę kasacyjną, w granicach której działa Naczelny Sąd Administracyjny, zgodnie z art. 174 p.p.s.a., można oprzeć na podstawie naruszenia prawa materialnego przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie

(pkt 1) oraz na podstawie naruszenia przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy (pkt 2). Zmiana lub rozszerzenie podstaw kasacyjnych ograniczone jest natomiast, określonym w art. 177 § 1 p.p.s.a. terminem do wniesienia skargi kasacyjnej. Rozwiązaniu temu towarzyszy równolegle uprawnienie strony postępowania do przytoczenia nowego uzasadnienia podstaw kasacyjnych sformułowanych w skardze. Wywołane skargą kasacyjną postępowanie przed Naczelnym Sądem Administracyjnym podlega więc zasadzie dyspozycyjności i nie polega na ponownym rozpoznaniu sprawy w jej całokształcie, lecz ogranicza się do rozpatrzenia poszczególnych zarzutów przedstawionych w skardze kasacyjnej w ramach wskazanych podstaw kasacyjnych. Istotą tego postępowania jest bowiem weryfikacja zgodności z prawem orzeczenia wojewódzkiego sądu administracyjnego oraz postępowania, które doprowadziło do jego wydania.

Ze skargi kasacyjnej wynika, że spór prawny w rozpatrywanej sprawie dotyczy oceny prawidłowości stanowiska Sądu I instancji, który kontrolując zgodność z prawem decyzji GITD w przedmiocie nałożenia kary pieniężnej za naruszenie obowiązku uiszczenia opłaty elektronicznej stwierdził, że decyzja ta nie jest niezgodna z prawem, co skutkowało oddaleniem wniesionej na nią skargi na podstawie art. 151 p.p.s.a. Z uzasadnienia zaskarżonego wyroku wynika, że według Sądu I instancji, przeprowadzone przez organ administracji ustalenia faktyczne uzasadniały – wobec ich prawidłowości – przyjęcie ich za podstawę wyrokowania w rozpatrywanej sprawie, zaakceptowanie dokonanej na ich podstawie oceny odnośnie do zaktualizowania się znamion – przypisanego stronie skarżącej – deliktu polegającego na naruszeniu obowiązku uiszczenia opłaty elektronicznej za przejazd w dniu 9 czerwca 2018 r. płatnym odcinkiem drogi krajowej zespołu pojazdów (samochód osobowy wraz z przyczepą) o dmc powyżej 3,5 tony, a w konsekwencji nałożenie na stronę kary pieniężnej w wysokości 500 zł.

Skarga kasacyjna nie uzasadnia twierdzenia, że rezultat tej kontroli powinien wyrazić się w krytycznej ocenie wyroku Sądu I instancji, której konsekwencją powinno być jego uchylenie. Zarzuty środka odwoławczego nie podważają trafności stanowiska WSA, że kontrolowana przez ten Sąd decyzja nie narusza prawa. W sprawie nie było sporne, że w skontrolowanym w ramach kontroli stacjonarnej pojeździe samochodowym (samochodzie osobowym marki Land Rover model Range Rover Sport), którego właścicielem była strona, wraz z przyczepą ciężarową, stanowiącego zespół pojazdów, poruszającego się 9 czerwca 2018 r. po odcinku drogi krajowej: nr A4 Zgorzelec (granica państwowa) - węzeł Murckowska o godzinie 18:11:17 znajdowało się urządzenie pokładowe viaBox służące do naliczania i uiszczania opłat elektronicznych, którego użytkownik posiadał podpisaną z pobierającym opłatę umowę w trybie przedpłaconym, przy czym w chwili przejazdu na koncie użytkownika w systemie viaToll nie znajdowały się dostępne środki na pokrycie należnej opłaty i za ten przejazd nie została uiszczona opłata elektroniczna.

Natomiast sporne było, czy dopuszczalna masa całkowita (w skrócie: dmc) tego zespołu pojazdów składającego się samochodu osobowego o nr rejestracyjnym [...] oraz przyczepy ciężarowej o nr rejestracyjnym [...] o dmc 1400 kg (bezsporne) przekraczała 3,5 tony. Skarżąca bowiem twierdziła, że dmc samochodu osobowego marki Land Rover model Range Rover Sport zsumowane w dmc przyczepy ciężarowej nie przekraczało 3,5 t, co miał potwierdzać wydruk ze strony internetowej http://www.encyklopedia.moto.pl mający zawierać specyfikację pojazdu, w tym określać rzeczywistą wagę pojazdu, który skarżąca dołączyła do skargi i oczekiwała dopuszczenia dowodu z tego dokumentu na podstawie art. 106 § 3 p.p.s.a. przez Sąd I instancji. Natomiast GITD, a za nim WSA, opierając się na danych z Centralnej Ewidencji Pojazdów i Kierowców (w skrócie: CEPiK) uważali, że dmc ww. zespołu pojazdów wynosiło 4575 kg, gdyż dmc samochodu osobowego wynosiło 3175 kg, a przyczepy - 1400 kg. Według danych z CEPiK wynikało, że skarżąca powinna była uiścić opłatę elektroniczną za skontrolowany przejazd, czego nie uczyniła, bo nie miała środków na jej uiszczenie na koncie użytkownika w systemie viaToll. Konsekwnecją opisanego zachowania strony, było nałożenie na nią przez GITD kary pieniężnej 500 zł za naruszenie obowiązku uiszczenia opłaty elektronicznej podczas przejazdu w dniu 9 czerwca 2018r. po ww. odcinku drogi krajowej.

Podjęta na gruncie zarzutów skargi kasacyjnej próba podważenia tego faktu oraz znaczenia jego konsekwencji prawnych nie może być uznana za uzasadnioną, a co za tym idzie skuteczną.

Należy zauważyć, że kontrola prawidłowści uiszczenia opłaty elektronicznej za opisany przejazd w dniu 9 czerwca 2018 r. została przeprowadzona jako kontrola stacjonarna, dopuszczona na podstawie § 3 ust. 3 rozprządzenia Ministra Infrastruktury i Budownictwa z dnia 27 paźdzeirnika 2016 r. w sprawie kontroli prawidłowości uiszczenia opłaty elektronicznej (Dz. U. poz. 1859). Kontrola stacjonarna na mocy § 2 ust. 2 pkt 2 ww. rozporządzenia oznaczała kontrolę prawidłowości uiszczenia opłaty elektronicznej za pomocą stacjonarnych albo przenośnych przyrządów automatycznie ujawniających i rejestrujących informacje o naruszeniu obowiązku uiszczenia opłaty elektronicznej. W wyniku przeprowadzenia kontroli stacjonarnej zarejestrowaniu, zgodnie z § 4 ww. rozporządzenia, mogły podlegać, m.in.: obrazy pojazdu będącego przedmiotem kontroli (pkt 1), dane identyfikacyjne urządzenia (pkt 2); numer rejestracyjny pojazdu, o którym mowa w pkt 1 (pkt 3); dane umożliwiające ustalenie (pkt 4): kategorii pojazdów w celu określenia stawki opłaty elektronicznej oraz liczby osi, jeżeli w przepisach zróżnicowano stawki opłaty elektronicznej ze względu na liczbę osi pojazdu; czas i datę przeprowadzonej kontroli (pkt 5).

Zdaniem NSA uregulowanie opisanego trybu przeprowadzenia kontroli prawidłowości uiszczenia opłaty elektronicznej w ww. rozporządzeniu było dopuszczalne, mając na uwadze treść delegacji ustawowej do wydania omawianego aktu, zawartej w art. 13l ust. 2 u.d.p., a mówiącej, że minister właściwy do spraw transportu określiając, w drodze rozporządzenia, szczegółowy tryb, sposób i zakres ww. uwzględni technologię wykorzystaną w systemie elektronicznego poboru opłat elektronicznych.

Jednoczesnie należy zauważyć, że protokól kontroli, na mocy § 6 ust. 1 ww. rozporządzenia, sporządzało się z czynności przeprowadzonych w ramach kontroli mobilnej (kontroli prawidłowości uiszczenia opłaty elektronicznej dokonywanej bezpośrednio przez kontrolującego), co z kolei miało oparcie także w art. 13l ust. 1 u.d.p., w myśl którego do kontroli prawidłowości uiszczenia opłaty elektronicznej, w tym kontroli używanego w pojeździe urządzenia, o którym mowa w art. 13i ust. 3, jeżeli jest ono wymagane, oraz urządzenia, o którym mowa w art. 16l ust. 1, a także nałożenia i pobierania kar pieniężnych, o których mowa w art. 13k, jest uprawniony Główny Inspektor Transportu Drogowego i art. 74 ustawy z dnia 6 września 2001 r. (Dz. U. z 2017 r. poz. 2200 z późn. zm.), który wskazywał, że protokół kontroli sporządza się z kontroli drogowej.

Zatem z kontroli stacjonarnej nie sporządzało się protokołu kontroli, a wydruki z informacjami z urządzenia kontrolnego oraz z CEPiK, co też organ uczynił.

Skarżąca nie podważyła skutecznie dokumentów, stanowiących podstawę ustaleń faktycznych organu, które doprowadziły do nałożenia na nią kary pieniężnej 500 zł na podstawie art. 13k ust. 1 pkt 1 w zw. z art. 13 ust. 1 pkt 3, art. 13k ust. 4, ust. 6 pkt 1 u.d.p.

Jak zaznaczono, dokumentami tymi tymi, oprócz informacji z urządzenia kontrolnego łącznie ze zdjęciami omawianego zespołu pojazdów były dane z CEPiK.

Skarżąca, kwestionując dane z CEPiK, powoływała się na raport NIK z 2017 r. oraz wydruk ze strony internetowej http://www.encyklopedia.moto.pl mający zawierać specyfikację pojazdu, w tym określać rzeczywistą wagę pojazdu. Co do raportu NIK, pochodził on z 2017 r., a naruszenie miało miejsce 9 czerwca 2018 r., do którego to momentu przepisy ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. – Prawo o ruchu drogowym (Dz. U. z 2018 r. poz. 1990; dalej: p.r.d.), także w zakresie dotyczącym centralnej ewidencji kierowców (Dział IV rozdział 1a p.r.d.) i centalnej ewidencji pojazdów (dział III rozdział 2a p.r.d.) uległy zmianie. Ewidencje te prowadzi minister właściwy do spraw informatyzacji w systemie teleinformatycznym (art. 80a ust. 4 i art. 100a ust. 4 p.r.d.) i dane zgromadzone w ewidencji udostępnia się, o ile są one niezbędne do realizacji ich ustawowych zadań, podmiotom wymienionym w art. 100ah i art. 80c p.r.d. Zatem Ewidencja ta ma charkter urzędowy. Skarżąca zaś danym z Ewidencji przeciwstawić chciała wydruk ze strony internetowej http://www.encyklopedia.moto.pl mający zawierać specyfikację pojazdu, w tym określać rzeczywistą wagę samochodu osobowego. Przede wszystkim należy zauważyć, że wydruk pochodzący ze stron internetowych dotyczył innego modelu samochodu Land Rover, bo modelu Freelander, a przejazd był wykonywany modelem Range Rover Sport. Do tego skarżąca odwoływała się do rzeczywistej masy pojazdu, podczas gdy art. 13 ust. 1 pkt 3 u.d.p. uzależnia obowiązek uiszczenia opłaty elektronicznej od dopuszczalnej masy całkowitej pojadu (zespołu pojazdów), a to są różne kategorie. Mając na uwadze, że art. 13 ust. 1 pkt 3 u.d.p. przy definiowaniu pojazdów samochodowych odsyła do art. 2 pkt 33 p.r.d., to przy określaniu danych charakteruzujących ww. pojazd, należy odnosić się także do uregulowań p.r.d. I tak: na mocy art. 2 pkt 54 p.r.d. dopuszczalna masa całkowita oznacza największą określoną właściwymi warunkami technicznymi masę pojazdu obciążonego osobami i ładunkiem, dopuszczonego do poruszania się po drodze; a na mocy art. 2 pkt 55 p.r.d. rzeczywista masa całkowita oznacza masę pojazdu łącznie z masą znajdujących się na nim rzeczy i osób. Ta ostatnia wartość jest zmienna i zależy od okoliczności faktycznych przejazdu. Należy podnieść, że dokumentem, który pozwoliłby skonfrontować prawidłowość wpisów w CEPiK byłby dowód rejestracyjny samochodu osobowego, o którym strona w ogóle nie wspominała i którego nie przedstawiła ani w postępowaniu administracyjnym, mimo pouczenia o możliwości przedstawienia dowodów, zawartego w zawiadomieniu GITD z 6 grudnia 2018 r. o wszczęciu postępowania administracyjnego, ani w postępowaniu sądowym, mimo że była przez całe postępowanie reprezentowana przez zawodowego pełnomocnika.

Wobec powyższego WSA słusznie uznał, że organ zebrał kompletny materiał dowodowy, zgodnie z wymogiem z art. 7 i art. 77 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960r. – Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2018 r., poz. 2096 z późn. zm.; dalej: k.p.a.), a następnie wszechstronnie i całościwo go rozpatrzył, zgodnie z wymogiem z art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a.

Co do akceptacji przez WSA naruszenia art. 107 § 1 k.p.a. należy zauważyć, że w ww. § wymieniono w pkt 1-9 elementy decyzji. Strona nie sprecyzowała, których elementów decyzji dotyczył zarzut naruszenia art. 107 § 1 k.p.a. w zw. z art. 151 i art. 145 § 1 pkt 1 lit c) p.p.s.a., a co powinna była uczynić z uwagi na wymogi stawiane skardze kasacyjnej przez art. 183 § 1 i art. 174 pkt 2 i art. 176 § 1 pkt 2 p.p.s.a.

Należy jednocześnie podnieść, że decyzja w sprawie wymierzenia kary pieniężnej za naruszenie obowiązku uiszczenia opłaty elektronicznej, o którym mowa w art. 13 ust. 1 pkt 3 u.d.p. ma charakter związany, jak wynika z treści art. 13k ust. 1 u.d.p. Kwestia ta ma istotne znaczenie, gdyż w sprawach, w których wprowadzona jest instytucja tzw. decyzji związanej nie ma podstaw do stosowania art. 7 k.p.a., który to przepis dotyczy wyrażania racji interesu jednostki i interesu publicznego przy wydawaniu decyzji pozostawionych uznaniu administracyjnemu organu

(por. A. Wróbel w: Jaśkowska M., Wilbrandt-Gotowicz M., Wróbel A. Komentarz aktualizowany do Kodeksu postępowania administracyjnego, LEX/el.2023, komentarz do art. 7 k.p.a., t. 4 i przytoczone tam orzeczenia).

Dlatego niezasadny okazał się zarzut zgłoszony w pkt 1) lit. a) petitum skargi kasacyjnej - naruszenia art. 151 i art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. w zw . z art. 7, art. 77 § 1, art. 80 i art. 107 § 1 k.p.a.

Niezasadny okazał się także zarzut zgłoszony w pkt 1) lit.d) petitum skargi kasacyjnej – naruszenia art. 151 i art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. w zw. z art. 107 § 3 k.p.a w zw. z art. 8 k.p.a. Jak wyjaśniono wyżej WSA podał, w oparciu o jakie dowody uznał, że stanowisko GITD było prawidłowe. Okoliczność, że skarżąca jedynie polemizowała z tą opinią, odwołując się, ale nie przedstawiając istotnego dowodu, którym tylko ona dysponowała (dowód rejestracyjny samochodu osobowego), a równocześnie dołączając do skargi do WSA nie mający znaczenia dowód – wydruk ze strony internetowej, nie mogły stanowić o naruszeniu art. 107 § 3 k.p.a., bo uzasadnienie faktyczne decyzji zawierało wskazanie faktów, które organ uznał za udowodnione, dowodów, na których się oparł. Skarżąca nie przedstawiła jakichkolwiek dowodów, do których musiałby odnieść się GITD. Nie można działaniu organu, który zebrał wystarczający materiał dowodowy, pouczył stronę o jej uprawnieniach procesowych, z których nie skorzystała, zarzucić naruszenia art. 8 § 1 k.p.a., że nie prowadził postępowania w sposób budzący zaufanie jego uczestników (skarżącej) do władzy publicznej, a WSA tego uchybienia nie dostrzegł.

Sąd odwoławczy nie znalazł podstaw do uwzględnienia zarzutówu z pkt 1) lit. b) i lit. c) petitum skargi kasacyjnej - naruszenia art. 133 oraz art. 106 § 3 i art. 113 w zw. z art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) w zw. z art. 151 p.p.s.a.

W myśl art. 133 § 1 zd. pierwsze p.p.s.a. sąd wydaje wyrok po zamknięciu rozprawy na podstawie akt sprawy. Orzekanie "na podstawie akt sprawy" oznacza, że sąd przy ocenie legalności zaskarżonego rozstrzygnięcia bierze pod uwagę okoliczności, które z akt tych wynikają i które legły u podstaw jego wydania. Naruszenie określonej w art. 133 § 1 p.p.s.a. zasady orzekania na podstawie akt sprawy mogłoby stanowić skuteczną podstawę kasacyjną, np. w sytuacji oddalenia skargi mimo niekompletnych akt sprawy, pominięcia istotnej części tych akt, przeprowadzenia postępowania dowodowego z naruszeniem przesłanek wskazanych w art. 106 § 3 p.p.s.a. oraz oparcia orzeczenia na własnych ustaleniach, tzn. dowodach lub faktach nieznajdujących odzwierciedlenia w aktach sprawy, o ile nie znajduje to umocowania w art. 106 § 3 p.p.s.a. (por. wyroki NSA z: 24 sierpnia 2023 r., sygn. akt II OSK 2741/20; 1 sierpnia 2023 r., sygn. akt III FSK 2088/21).

W niniejszej sprawie WSA dokonał oceny legalności zaskarżonej decyzji na podstawie całości akt sprawy. Prawidłowo wyjaśnił, dlaczego nie uwzględnił wniosku dowodowego strony o dopuszczenie dowodu z wydruku ze strony internetowej na mocy art. 106 § 3 p.p.s.a. Przepis ten pozwala Sądowi na przeprowadzenie dowodów uzupełniających z dokumentów, jeżeli jest to niezbędne do wyjaśnienia istotnych wątpliwości i nie spowoduje nadmiernego przedłużenia postępowania w sprawie. Słusznie WSA zauważył, że przedłożony dowód nie był niezbędny (choć w rzeczywistości był nieprzydatny) do rozstrzygnięcia sprawy.

Sąd I instancji nie naruszył także art. 113 § 1 p.p.s.a., w myśl którego przewodniczący zamyka rozprawę, gdy sąd uzna sprawę za dostatecznie wyjaśnioną. Przez "dostateczne wyjaśnienie sprawy", o którym mowa w powołanym przepisie rozumie się nie konieczność wyjaśnienia przez sąd stanu faktycznego sprawy administracyjnej, lecz stan zdolności w sprawie sądowoadministracyjnej do wydania wyroku, a zatem dokonania przez sąd oceny, czy zaskarżona decyzja odpowiada prawu czy też nie. Przepis ten ma charakter techniczny, a więc może zostać naruszony tylko wtedy, gdyby przewodniczący nie wydał zarządzenia o zamknięciu rozprawy w ogóle, bądź wtedy, gdyby podjął taką czynność procesową w sytuacji, gdy sąd nie uznał jeszcze sprawy za dostatecznie wyjaśnioną do rozstrzygnięcia (por. wyrok NSA z 15 listopada 2022 r., sygn. akt II OSK 3414/19). W niniejszej sprawie nie doszło do uchybienia wymogom z art. 113 § 1 p.p.s.a. (vide: protokół rozprawy przed WSA z 16 stycznia 2020 r, k. -33 akt sąd.).

Natomiast zarzut naruszenia art. 133 § 1 p.p.s.a. nie może służyć kwestionowaniu ustaleń i oceny przyjętego za podstawę wyrokowania w sprawie stanu faktycznego ani też kwestionowaniu wniosków wyprowadzanych na podstawie akt sprawy (por. wyroki NSA w sprawie II OSK 2741/20 oraz z 22 czerwca 2023 r., sygn. akt II GSK 1840/21), a do czego stawiając ten zarzut, zmierzała skarżąca.

Powołany w ramach zarzutu z pkt 1) lit. c) przez skarżącą kasacyjnie końcowo w powiązaniu z powyższymi przepisami art. 141 § 4 p.p.s.a. nie mógł być naruszony poprzez "brak wyjaśnienia całości okoliczności faktycznych sprawy". Przepis ten, stanowiąc, że uzasadnienie powinno zawierać: zwięzłe przedstawienie stanu sprawy, zarzutów podniesionych w skardze, stanowisk pozostałych stron, podstawę prawną rozstrzygnięcia oraz jej wyjaśnienie, a jeżeli w wyniku uwzględnienia skargi sprawa ma być ponownie rozpatrzona przez organ administracji, uzasadnienie powinno ponadto zawierać wskazania co do dalszego postępowania, określa wymogi, jakim powinno odpowiadać uzasadnienie wyroku. W ramach zarzutu naruszenia art. 141 § 4 p.p.s.a. kwestionować można jedynie "techniczną kompletność" uzasadnienia. Za pomocą zarzutu naruszenia ww. przepisu nie można skutecznie zwalczać prawidłowości przyjętego przez sąd stanu faktycznego, czy też stanowiska sądu co do wykładni bądź zastosowania prawa materialnego (por. wyroki NSA z: 29 listopada 2022 r., sygn. akt III OSK 6413/21; 8 marca 2023 r., sygn. akt II OSK 640/20,

9 marca 2023r., sygn. akt II GSK 131/20), a taką próbę podjęła skarżąca kasacyjnie, polemizując ze stwierdzeniami zawartymi w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku.

Zdaniem Sądu kasacyjnego, Sąd I instancji zgodnie z treścią art. 141 § 4 p.p.s.a. przedstawił stan sprawy, przytoczył zarzuty podniesione w skardze, stanowiska stron, podał podstawę prawną rozstrzygnięcia i ją wyjaśnił, wskazań nie zawarł, gdyż sprawa nie podlegała ponownemu rozpatrzeniu.

Dlatego niezasadny okazał się zarzut naruszenia art. 141 § 4 p.p.s.a. zgłoszony w pkt 1) lit. f) petitum skargi kasacyjnej.

Sąd odwoławczy nie znalazł podstaw do uwzględnienia zarzutu z pkt 1 ) lit. e) petitum skargi kasacyjnej- naruszenia art. 151 i art. 145 §1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. w zw. z art. 7a k.p.a. Ostatni powołany przepis stanowi, że jeżeli przedmiotem postępowania administracyjnego jest nałożenie na stronę obowiązku bądź ograniczenie lub odebranie stronie uprawnienia, a w sprawie pozostają wątpliwości co do treści normy prawnej, wątpliwości te są rozstrzygane na korzyść strony, chyba że sprzeciwiają się temu sporne interesy stron albo interesy osób trzecich, na które wynik postępowania ma bezpośredni wpływ. Z treści tego przepisu jasno wynika, że zasada rozstrzygania wątpliwości prawnych na korzyść strony dotyczy jedynie wątpliwości co do treści normy prawnej, a nie wątpliwości dotyczących prawidłowego ustalenia rzeczywistego stanu faktycznego zaistniałego w rozpatrywanej sprawie (por. wyroki NSA z: 21 października 2020 r., sygn. akt II OSK 1526/18, 21 kwietnia 2022 r., sygn. akt II GSK 1711/18). Skarżąca zarzut ten ujęła w ramach podstawy z art. 174 pkt 2 p.p.s.a., czyli naruszenia przepisów postępowania, co jak wyżej wyjaśniono nakazywało nieuwzględnienie tego zarzutu. Ponadto skarżąca, oprócz przytoczenia regulacji z art. 7a k.p.a., nie wyjaśniła, w jaki sposób został ten przepis naruszony i jaki był wpływ tego naruszenia na wynik sprawy, czego wymaga stawianie zarzutu opartego na art. 174 pkt 2 p.p.s.a.

Wobec powyższego niezasadne okazały się zarzuty naruszenia przepisów postępowania przedstawione w pkt 1) petitum skargi kasacyjnej. Tym samym nie został podważony stan faktyczny ustalony przez GITD i zaakceptowany przez Sąd I instancji. Skoro dmc zespołu pojazdów poruszającego się 9 czerwca 2018 r. po ww. odcinku drogi krajowej przekroczyło 3,5 t, bo dmc samochodu osobowego wynosiło 3175 kg, a przyczepy ciężarowej – 1400 kg, a strona nie uiściła opłaty elektronicznej, to organ słusznie wymierzył karę 500 zł na podstawie art. 13k ust. 1 pkt 1 u.d.p. Przepis ten stanowi, że za naruszenie obowiązku uiszczenia opłaty elektronicznej, o którym mowa w art. 13 ust. 1 pkt 3, wymierza się karę pieniężną w wysokości 500 zł - w przypadku zespołu pojazdów o łącznej dopuszczalnej masie całkowitej powyżej 3,5 tony złożonego z samochodu osobowego o dopuszczalnej masie całkowitej nieprzekraczającej 3,5 tony oraz przyczepy.

W tej sytuacji nieskuteczny okazał się zarzut z pkt 2) petitum skargi kasacyjnej, gdyż ani organ, ani WSA nie stosowałi w kontrolowanej sprawie art. 13k ust. 1 pkt 2 u.d.p., tj. nie wymierzono kary pieniężnej na tej podstawie.

Wobec powyższego skargę kasacyjną strony, jako pozbawioną usprawiedliwionych podstaw, na mocy art. 184 p.p.s.a. należało oddalić.

O kosztach postępowania kasacyjnego postanowiono w pkt 2 sentencji, na podstawie art. 204 pkt 1 w związku z art. 205 § 2 p.p.s.a. w zw. z § 14 ust. 1 pkt 2 lit.c) w zw. z § 14 ust. 1 pkt 1 lit. a) w zw. z 2 pkt 2 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (Dz. U. z 2023 r. poz. 1935), mając na uwadze, że organ był reprezentowany na rozprawie przez pełnomocnika, który nie prowadził sprawy w pierwszej instancji, nie sporządził i nie wniósł odpowiedzi na skargę kasacyjną.