Wyrok WSA w Gdańsku, sygn. akt I SA/Gd 1055/23
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku
Data orzeczenia: 2024-02-13 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6118 Egzekucja świadczeń pieniężnych, zabezpieczenie zobowiązań podatkowych
Hasła tematyczne: Podatkowe postępowanie
Skarżony organ: Dyrektor Izby Administracji Skarbowej
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 33 par. 1, art. 33 par. 2 pkt 2 i 3
journal: Dz.U. 2022 poz 2651
law: Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r.  Ordynacja podatkowa (t. j.)

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Alicja Stępień (spr.), Sędziowie Sędzia NSA Małgorzata Gorzeń, Sędzia NSA Sławomir Kozik, Protokolant Starszy Sekretarz Sądowy Beata Jarecka, po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 13 lutego 2024 r. sprawy ze skargi P. Sp. z o.o. z siedzibą w P.G. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Gdańsku z dnia 16 października 2023 r. nr 2201-IEW.4253.84.2023.ARS w przedmiocie określenia przybliżonej kwoty zobowiązań podatkowych z tytułu podatku od towarów i usług za miesiące listopad i grudzień 2022 r. oraz styczeń i luty 2023 r. oraz zabezpieczenia na majątku podatnika oddala skargę.


UZASADNIENIE

Naczelnik Urzędu Skarbowego w Pruszczu Gdańskim podczas prowadzonej od 17 lipca 2023 roku wobec P. Sp. z o.o. kontroli podatkowej w zakresie prawidłowości rozliczeń z budżetem w zakresie podatku od towarów i usług od 1 listopada 2022 roku do 28 lutego 2023 roku, wydał 21 lipca 2023 roku decyzję nr 2221-SEW.4253.11.2023 w przedmiocie określenia przybliżonych kwot zobowiązań w podatku od towarów i usług za grudzień 2022 roku i luty 2023 roku wraz z odsetkami za zwłokę oraz przybliżonych kwot nadwyżki podatku naliczonego nad należnym do zwrotu wraz z odsetkami za zwłokę od nienależnych kwot zwrotu za listopad 2022 roku i styczeń 2023 roku, a także orzeczenia o zabezpieczeniu na majątku wykonania tych zobowiązań wraz z odsetkami za zwłokę i kwot nienależnych zwrotów wraz z odsetkami za zwłokę w kwotach wskazanych w sentencji decyzji.

Nie zgadzając się z ww. decyzją pismem z 28 lipca 2023 roku spółka złożyła w ustawowo przewidzianym terminie odwołanie do Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Gdańsku, wnosząc o jej uchylenie w całości.

Decyzją z 16 października 2023 r. Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w Gdańsku utrzymał w mocy decyzję organu pierwszej instancji.

W uzasadnieniu wskazano, że sprawa podlega rozpatrzeniu w oparciu o przepisy art. 33 § 1 w związku z art. 33 § 2 pkt 2 i pkt 3 ustawy z 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa.

Jak wynikało ze zgromadzonego na etapie kontroli podatkowej materiału dowodowego w kontrolowanym okresie strona nabywała towary (w ramach prowadzonej działalności gospodarczej w zakresie sprzedaży hurtowej napojów bezalkoholowych oraz alkoholi niskoprocentowych) m.in. od kontrahentów krajowych ze stawką 23% VAT. Następnie towary te zostały przez sprzedane głównie w ramach wewnątrzwspólnotowej dostawy towarów WDT na rzecz kontrahentów z terenu Unii Europejskiej zgodnie z fakturami VAT ze stawką podatku VAT 0%. Głównym nabywcą towarów od Państwa (w ramach WDT) w badanym okresie była niemiecka spółka B. GmbH ([...]), których wartość faktur VAT wystawionych na jej rzecz opiewała na 4.271.323,60 zł.

Dnia 11 maja 2023 roku niemiecka administracja podatkowa wystąpiła z wnioskiem o udzielenie informacji oraz przekazanie dowodów koniecznych w szczególności do prawidłowego określenia i ustalenia zobowiązań podatkowych w zakresie podatku od towarów i usług, w kontekście zawartych transakcji pomiędzy spółką a B. GmbH. We wniosku wskazano m.in., że B. GmbH nie zadeklarowała w okresie kontrolowanym wewnątrzwspólnotowych nabyć towarów WNT od spółki, podkreślając jednocześnie, że przedmiotowe nabycia nie wpisują się w zakres działalności gospodarczej B. GmbH.

Z ogólnodostępnych informacji wynika, że ww. podmiot zajmuje się prowadzeniem działalności w zakresie organizowania opieki oraz sprawowania opieki nad osobami starszymi czy innymi osobami potrzebującymi stałej opieki.

Wskazano, że zgodnie z art. 5 ust. 1 pkt 5 ustawy z dnia 11 marca 2004 roku o podatku od towarów i usług (tj. Dz. U. z 2022 roku, poz. 931 z późn. zm. - dalej ustawa VAT) opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług, zwanym dalej "podatkiem", podlega wewnątrzwspólnotowa dostawa towarów. Czynności określone w ust. 1 podlegają opodatkowaniu niezależnie od tego, czy zostały wykonane z zachowaniem warunków oraz form określonych przepisami prawa. Opodatkowaniu podatkiem podlegają również towary w przypadku, o którym mowa w art. 14. Przepis ust. 2 stosuje się odpowiednio (art. 5 ust. 2 i 3 ww. ustawy).

W myśl art. 13 ust. 1 ustawy VAT przez wewnątrzwspólnotowa dostawę towarów, o której mowa w art. 5 ust. 1 pkt 5, rozumie się wywóz towarów z terytorium kraju w wykonaniu czynności określonych w art. 7 na terytorium państwa członkowskiego inne niż terytorium kraju, z zastrzeżeniem ust. 2-8.

Zgodnie z art. 86 ust. 1 ww. ustawy, w zakresie, w jakim towary i usługi są wykorzystywane do wykonywania czynności opodatkowanych, podatnikowi, o którym mowa w art. 15, przysługuje prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego, z zastrzeżeniem art. 114, art. 119 ust. 4, art. 120 ust. 17 i 19 oraz art. 124. Zgodnie z ust. 2 pkt 1 lit. a cytowanego przepisu, kwotę podatku naliczonego stanowi, z zastrzeżeniem ust. 3-7 suma kwot określonych w fakturach otrzymanych przez podatnika z tytułu nabycia towarów i usług.

Ze zgromadzonych informacji wynikało, że istnieje duże prawdopodobieństwo, iż faktury, na których jako nabywcę wskazano B. Gmbh nie dokumentują rzeczywistych zdarzeń gospodarczych, a co za tym idzie nie wystąpił związek dokonanych nabyć ze sprzedażą opodatkowaną.

W związku z powyższym organ kontrolujący stwierdził, że w sprawie zachodzi uzasadnione domniemanie, iż spółce nie przysługuje prawo do odliczenia podatku naliczonego wynikającego z wyszczególnionych faktur dokumentujących zakup towarów, które kolejno miały podlegać odsprzedaży na rzecz niemieckiego kontrahenta w łącznej wysokości 888.975,00 zł.

Mając na względzie przepisy prawa podatkowego wskazano, że faktury VAT odgrywają zasadniczą rolę w prowadzonej kontroli podatkowej. Dokumenty te służą bowiem do identyfikacji podmiotów gospodarczych, do odtwarzania zdarzeń i działań podatników prowadzących działalność gospodarczą, jak również dają możliwość ustalenia rzeczywistego przebiegu zdarzeń gospodarczych. Faktury VAT stanowią materiał źródłowy przy składaniu deklaracji podatkowych, a także materiał źródłowy dla kontroli podatkowej, której celem jest sprawdzenie wywiązywania się podatnika z obowiązków wynikających z przepisów prawa podatkowego.

W związku z powyższym, w ocenie organu odwoławczego Naczelnik Urzędu Skarbowego w Pruszczu Gdańskim, wbrew zarzutom odwołania, zasadnie stwierdził, że istnieje obawa, iż zobowiązania podatkowe, określone w przybliżonej wysokości decyzją organu pierwszej instancji z 21 lipca 2023 roku nie zostaną wykonane. W pełni zgromadzono z dokonanymi ustaleniami organu podatkowego dokonanymi na etapie wydania zaskarżonej decyzji w sprawie zabezpieczenia. Ustalenia te bowiem zostały oparte na zgromadzonym materiale dowodowym, po dokonaniu szczegółowej jego oceny.

Zdaniem organu, o uzasadnionej obawie niewykonania zobowiązań podatkowych - oprócz ewidencjonowania faktur, które nie odzwierciedlają rzeczywistych zdarzeń gospodarczych świadczą również inne okoliczności, mające potwierdzenie w zgromadzonym materiale dowodowym, tj.:

• Prowadzone w przeszłości wobec spółki postępowania egzekucyjne z tytułu nie uiszczenia opłaty w Strefie Płatnego Parkowania na łączną kwotę 250,00 zł na podstawie tytułów wykonawczych o nr [...].

Powyższe okoliczności nieregulowania w terminie należności publicznoprawnych, jak i dochodzenie ich na drodze egzekucji (w kwotach znacznie niższych niż określone w przybliżonej wysokości zaskarżoną decyzją z 21 lipca 2023 roku) umacnia obawę nie wykonania przez spółkę tych zobowiązań w przyszłości.

• Posiadanie niewystarczającego majątku na pokrycie przyszłych zobowiązań podatkowych wraz z odsetkami za zwłokę, bowiem jak wynika z akt sprawy spółka:

a) nie posiada nieruchomości i ruchomości,

b) w roku 2022 nabyła środki trwałe o wartości 3.006,50 zł.

W Informacji dodatkowej do sprawozdania finansowego za 2022 rok strona wskazała także, że zarówno stan środków trwałych, jak i ich umorzenie na koniec okresu sprawozdawczego wyniósł 66.177,23 zł. Zatem wartość netto środków trwałych wyniosła 0,00 zł.

Zauważono przy tym, że środki trwałe służą prowadzeniu i kontynuacji działalności gospodarczej, a ich ewentualne zbycie może doprowadzić do zachwiania płynności finansowej, z uwagi na pomniejszenie przychodów podmiotu gospodarczego.

W roku 2022 spółka posiadała także zobowiązania długoterminowe na kwotę 200.000,00 zł, z tytułu posiadanego kredytu kupieckiego nr [...], udzielonego przez B., a także kredyty bankowe na kwotę 700.000,00 zł i pożyczki udziałowców na kwotę 6.350,43 zł. Państwa zobowiązania krótkoterminowe wynosiły 789.081,08 zł, w tym z tytułu:

- dostaw i usług w wysokości 271.771,62 zł,

- kredytów i pożyczek w wysokości 512.532,17 zł (z tego: pożyczka [...] 60.000,00 zł, kredyt w rachunku bieżącym C. S.A. 300.147,67 zł, rozrachunki budżetowe 310,00 zł i pozostałe rozrachunki z udziałowcami 4.467,29 zł).

Co prawda w zeznaniu rocznym z tytułu podatku dochodowego od osób prawnych CIT-8 za 2022 rok wykazano dochód w wysokości 1.453.243,03 zł, niemniej dokonane ustalenia przez organ kontrolujący poddają w wątpliwość rzetelność tej wartości.

Odnośnie zarzutów w kwestii braku wyprzedaży przez spółkę majątku, jak i braku zaległości i prowadzonych postępowań egzekucyjnych w kontekście ziszczenia się uzasadnionej obawy niewykonania przyszłych zobowiązań zauważono, że spółka:

• nie dysponuje nieruchomościami i ruchomościami, a na koniec 2022 roku w Bilansie rzeczowe aktywa trwałe wykazała w wysokości 0,00 zł,

• w deklaracjach miesięcznych z tytułu podatku od towarów i usług VAT-7 od marca do sierpnia 2023 roku (styczeń i luty 2023 roku zostały zakwestionowane przez organ podatkowy) wykazano zwroty na rachunek bankowy.

Niezrozumiale są zatem w tej sytuacji argumenty o niewykazaniu przez organ podatkowy przesłanek do zabezpieczenia na majątku przyszłych zobowiązań podatkowych w postaci wyprzedaży majątku (którego de facto nie posiadacie) oraz braku zaległości i prowadzonych postępowań egzekucyjnych (gdzie wykazano zwroty podatku a nie podatek do zapłaty). Podkreślono ponownie, że przesłanki wymienione w art. 33 § 1 O.p. są jedynie przykładowe - katalog przesłanek do dokonania zabezpieczenia nosi znamiona katalogu otwartego.

Wskazano, że kwestie związane z ustaleniami kontroli podatkowej nie mogą być przedmiotem szczegółowej analizy w postępowaniu dotyczącym zabezpieczenia zobowiązania podatkowego, w którym określa się je w przybliżonej wysokości.

Wskazano także, że z chwilą wydania przez organ podatkowy decyzji wymiarowej w przedmiocie określenia zobowiązania podatkowego w podatku od towarów i usług za listopad i grudzień 2022 roku oraz styczeń i luty 2023 roku, strona będzie miała prawo kwestionować okoliczności związane z wysokością zobowiązania, a także przedstawić dodatkowe dowody w sprawie.

Odnosząc się natomiast do sugestii, że zawarta w zaskarżonej decyzji ocena stanu faktycznego nie mogła zostać dokonana w sposób rzetelny i obiektywny - co upatrywane jest w okoliczności wydania zaskarżonej decyzji (tj. 21 lipca 2023 roku) kilka dni po wszczęciu kontroli podatkowej (17 lipca 2023 roku) wyjaśniono, że materiał dowodowy będący podstawą do wydania decyzji zabezpieczającej opierał się na materiałach zgromadzonych w wyniku działalności analitycznej przeprowadzonej w ramach czynności sprawdzających m.in. z dostępnych baz danych obsługiwanych przez Krajową Administrację Skarbową. Z akt sprawy wynika, że Naczelnik Urzędu Skarbowego w Pruszczu Gdańskim postanowieniami z 17 lipca 2023 roku nr 2221-SPV.5000.33.2023.3 i z 19 lipca 2023 roku nr 2221-SPV.5000.33.2023.6 włączył do akt kontroli dowody wymienione w sentencji tych postanowień. Zatem dowody, na które organ pierwszej instancji powołał się w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji były temu organowi znane z urzędu i stanowią część akt kontroli podatkowej.

Czynność defraudacji środków pieniężnych przez byłego prezesa zarządu spółki (na którą się strona powołuje) również nie jest okolicznością, która mogłaby wyłączyć możliwość dokonania zabezpieczenia przybliżonych przyszłych zobowiązań podatkowych, określonych zaskarżoną decyzją. Nie można bowiem przerzucać odpowiedzialności za niefortunne decyzje podmiotów gospodarczych (czy osób ich reprezentujących) na inne podmioty, zachowujące ostrożność gospodarczą w prowadzonej działalności a w konsekwencji na Skarb Państwa.

Biorąc pod uwagę ustalony stan faktyczny stwierdzono, że Naczelnik Urzędu Skarbowego w Pruszczu Gdańskim dokonał prawidłowej i rzetelnej oceny materiału dowodowego oraz na jego podstawie uzasadnił w sposób obiektywny istnienie uzasadnionej obawy niewykonania przyszłych zobowiązań podatkowych w podatku od towarów i usług za kontrolowane okresy.

P. Sp. z o.o. zaskarżyła do WSA ww. decyzję z 16 października 2023 roku, wnosząc o jej uchylenie w całości.

Skarżąca zarzuciła naruszenie prawa materialnego poprzez wadliwą subsumcję art. 33 § 1 i 2 ustawy Ordynacja podatkowa, błędnie konkludując, że w przypadku podatnika zachodzi uzasadniona obawa niewykonania zobowiązania podatkowego. W uzasadnieniu wskazała, że organy podatkowe dokonały wadliwej oceny stanu faktycznego, twierdząc, że Spółka w sposób trwały nie regulowała swych zobowiązań, podczas gdy - jak wynika z uzasadnienia zaskarżonej decyzji - wobec strony toczyło się jedne postępowanie egzekucyjne na kwotę 250,00 zł, natomiast (jak stwierdziła skarżąca) uzyskany dochód z tytułu podatku dochodowego od osób prawnych za 2022 rok przewyższył kwotę zabezpieczenia.

Ponadto w ocenie skarżącej, główną przesłanką do zastosowania zabezpieczenia jest sama przewidywana wysokość zobowiązania podatkowego, nie znajdująca pokrycia w posiadanym przez Spółkę majątku ruchomym i nieruchomym. Strona wyraziła opinię (popartą, jak twierdzi, orzecznictwem sądowoadministracyjnym), że przewidywana wysokość zobowiązań podatkowych nie może być traktowana jako jedyna okoliczność przesądzająca o uzasadnionej obawie niewykonania zobowiązań podatkowych.

Końcowo skarżąca wyraziła obawę, że w jej przypadku instrumentalnie potraktowano instytucję zabezpieczenia.

Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w Gdańsku wniósł o oddalenie skargi.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje:

Skarga nie jest zasadna.

W niniejszej sprawie podstawą wydania zaskarżonej decyzji, był przepis art. 33 § 1 w związku z art. 33 § 2 pkt 2 i pkt 3 Ordynacji podatkowej, stanowiący że zobowiązanie podatkowe przed terminem płatności może być zabezpieczone na majątku podatnika (...), jeżeli zachodzi uzasadniona obawa, że nie zostanie ono wykonane, a w szczególności, gdy podatnik trwale nie uiszcza wymagalnych zobowiązań o charakterze publicznoprawnym lub dokonuje czynności polegających na zbywaniu majątku, które mogą utrudnić lub udaremnić egzekucję.

W przypadku, o którym mowa w § 2, organ podatkowy na podstawie posiadanych danych co do wysokości podstawy opodatkowania określa w decyzji o zabezpieczeniu przybliżoną kwotę zobowiązania podatkowego oraz kwotę odsetek za zwłokę należnych od tego zobowiązania na dzień wydania decyzji o zabezpieczeniu, jeżeli zabezpieczenie następuje przed wydaniem decyzji, o której mowa w § 2 pkt 2. W przypadku, o którym mowa w § 2 pkt 2 ww. przepisu zabezpieczeniu, z zastrzeżeniem art. 54 § 1 pkt 1, podlega również kwota odsetek za zwłokę należnych od zobowiązania na dzień wydania decyzji o zabezpieczeniu (art. 33 § 3 ww. ustawy).

Zabezpieczenia można dokonać również w toku postępowania podatkowego, kontroli podatkowej lub kontroli celno-skarbowej, przed wydaniem decyzji określającej wysokość zobowiązania podatkowego i określającej wysokość zwrotu podatku.

Przesłanką do wydania decyzji zabezpieczającej zobowiązanie podatkowe na majątku podatnika jest obawa (prawdopodobieństwo) niewykonania w przyszłości zobowiązania podatkowego. Okoliczności faktyczne, z których można wywieść wniosek, iż zachodzą przesłanki dokonania zabezpieczenia, oceniane są w każdym przypadku odrębnie, a decyzja organu podatkowego musi być oparta na całokształcie okoliczności faktycznych i prawnych. Wymienione przez ustawodawcę w treści art. 33 § 1 Ordynacji podatkowej - po zwrocie "w szczególności" - okoliczności trwałego nieuiszczania przez podatnika wymagalnych zobowiązań o charakterze publicznoprawnym lub dokonywania czynności polegających na zbywaniu majątku, które mogą utrudnić lub udaremnić egzekucję są jedynie przykładowe. W orzecznictwie sądów administracyjnych wyrażany jest pogląd, iż organy podatkowe mogą za pomocą wszelkich argumentów, popartych ustalonymi w sprawie okolicznościami, wykazywać, że istnieje groźba niewykonania zobowiązania podatkowego w przyszłości uzasadniająca sięgnięcie do instytucji zabezpieczenia (por. wyrok NSA z dnia 19 listopada 2009 roku sygn. akt I FSK 1383/08 oraz wyrok NSA z dnia 2 sierpnia 2011 roku sygn. akt I FSK 1230/10). Użyty w art. 33 § 1 Ordynacji podatkowej zwrot "obawa, że zobowiązanie nie zostanie wykonane" oznacza bowiem, że chodzi o obawę dobrowolnego wykonania zobowiązania, a nie w wyniku egzekucji (wyrok WSA w Bydgoszczy z 16 listopada 2011 roku sygn. akt I SA/Bd 724/11, wyrok WSA w Gliwicach z 1 sierpnia 2012 roku sygn. akt III SA/GI 468/12, wyrok WSA w Gdańsku z 29 listopada 2017 roku sygn. akt 1216/17).

W uzasadnieniu zaskarżonej decyzji wskazano, że jak wynika ze zgromadzonego na etapie kontroli podatkowej materiału dowodowego w kontrolowanym okresie P. Sp. z o.o. nabywała towary (w ramach prowadzonej działalności gospodarczej w zakresie sprzedaży hurtowej napojów bezalkoholowych oraz alkoholi niskoprocentowych) m.in. od kontrahentów krajowych ze stawką 23% VAT. Następnie towary te zostały przez Spółkę sprzedane głównie w ramach wewnątrzwspólnotowej dostawy towarów WDT na rzecz kontrahentów z terenu Unii Europejskiej zgodnie z fakturami VAT ze stawką podatku VAT 0%. Głównym nabywcą towarów od skarżącej (w ramach WDT) w badanym okresie była niemiecka spółka B. GmbH ([...]), których wartość faktur VAT wystawionych na jej rzecz opiewała na 4.271.323,60 zł (str. 4-5 decyzji organu pierwszej instancji). Dnia 11 maja 2023 roku niemiecka administracja podatkowa wystąpiła z wnioskiem o udzielenie informacji oraz przekazanie dowodów koniecznych w szczególności do prawidłowego określenia i ustalenia zobowiązań podatkowych w zakresie podatku od towarów i usług, w kontekście zawartych transakcji pomiędzy skarżącą Spółką a B. GmbH. We wniosku wskazano m.in., że B. GmbH nie zadeklarowała w okresie kontrolowanym wewnątrzwspólnotowych nabyć towarów WNT od Skarżącej, podkreślając jednocześnie, że przedmiotowe nabycia nie wpisują się w zakres działalności gospodarczej B. GmbH. Z ogólnodostępnych informacji wynika, że ww. podmiot zajmuje się prowadzeniem działalności w zakresie organizowania opieki oraz sprawowania opieki nad osobami starszymi czy innymi osobami potrzebującymi stałej opieki.

W tym kontekście przypomnieć należy, że zgodnie z art. 5 ust. 1 pkt 5 ustawy z dnia 11 marca 2004 roku o podatku od towarów i usług (tj. Dz. U. z 2022 roku, poz. 931 z późn. zm. - dalej ustawa VAT) opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług, zwanym dalej "podatkiem", podlega wewnątrzwspólnotowa dostawa towarów. Czynności określone w ust. 1 podlegają opodatkowaniu niezależnie od tego, czy zostały wykonane z zachowaniem warunków oraz form określonych przepisami prawa. Opodatkowaniu podatkiem podlegają również towary w przypadku, o którym mowa w art. 14. Przepis ust. 2 stosuje się odpowiednio (art. 5 ust. 2 i 3 ww. ustawy).

W myśl art. 13 ust. 1 ustawy VAT przez wewnątrzwspólnotowa dostawę towarów, o której mowa w art. 5 ust. 1 pkt 5, rozumie się wywóz towarów z terytorium kraju w wykonaniu czynności określonych w art. 7 na terytorium państwa członkowskiego inne niż terytorium kraju, z zastrzeżeniem ust. 2-8.

Zgodnie z art. 86 ust. 1 ww. ustawy, w zakresie, w jakim towary i usługi są wykorzystywane do wykonywania czynności opodatkowanych, podatnikowi, o którym mowa w art. 15, przysługuje prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego, z zastrzeżeniem art. 114, art. 119 ust. 4, art. 120 ust. 17 i 19 oraz art. 124. Zgodnie z ust. 2 pkt 1 lit. a cytowanego przepisu, kwotę podatku naliczonego stanowi, z zastrzeżeniem ust. 3-7 suma kwot określonych w fakturach otrzymanych przez podatnika z tytułu nabycia towarów i usług.

Organ uznał, że zebrane materiały w sprawie wskazują, że istnieje duże prawdopodobieństwo, iż faktury, na których jako nabywcę wskazano B. Gmbh nie dokumentują rzeczywistych zdarzeń gospodarczych, a co za tym idzie nie wystąpił związek dokonanych nabyć ze sprzedażą opodatkowaną.

W związku z powyższym organ stwierdził, że w niniejszej sprawie zachodzi uzasadnione domniemanie, iż nie przysługuje P. Sp. z o.o. prawo do odliczenia podatku naliczonego wynikającego z wyszczególnionych faktur dokumentujących zakup towarów, które kolejno miały podlegać odsprzedaży na rzecz niemieckiego kontrahenta w łącznej wysokości 888.975,00 zł, skutkować to może uznaniem, że doszło do zawyżenia wykazanego przez spółkę podatku do zwrotu lub wystąpienia podatku do zapłaty.

Okoliczności te, zdaniem Sądu uzasadniają potrzebę wydania zaskarżonej decyzji. W orzecznictwie sądów administracyjnych przyjmuje się bowiem, że wystawianie, jak i przyjmowanie tzw. pustych faktur oraz wykorzystywanie ich w rozliczeniu podatku (celem zaniżenia zobowiązania podatkowego) uprawnia organy podatkowe do uznania, że powstała przesłanka trwałego nieuiszczania zobowiązań publicznoprawnych oraz podstawa faktyczna do wydania decyzji zabezpieczającej.

Organ wskazał ponadto, że o uzasadnionej obawie niewykonania przez P. Sp. z o.o. zobowiązań podatkowych - oprócz ewidencjonowania faktur, które nie odzwierciedlają rzeczywistych zdarzeń gospodarczych - świadczą również inne okoliczności, mające potwierdzenie w zgromadzonym materiale dowodowym, prowadzone postępowanie egzekucyjne, brak majątku na pokrycie przyszłych zobowiązań podatkowych, brak nieruchomości, jak i ruchomości jak też wykazane zwroty podatku na rachunek bankowy.

Należy zwrócić uwagę , że ze stanu sprawy wynika , iż w roku 2022 skarżąca posiadała także zobowiązania długoterminowe na kwotę 200.000,00 zł, z tytułu posiadanego kredytu kupieckiego nr [...], udzielonego przez B., a także kredyty bankowe na kwotę 700.000,00 zł i pożyczki udziałowców na kwotę 6.350,43 zł.

Jej zobowiązania krótkoterminowe wynosiły 789.081,08 zł, w tym z tytułu:

- dostaw i usług w wysokości 271.771,62 zł,

- kredytów i pożyczek w wysokości 512.532,17 zł (z tego: pożyczka [...] 60.000,00 zł, kredyt w rachunku bieżącym C. S.A. 300.147,67 zł, rozrachunki budżetowe 310,00 zł i pozostałe rozrachunki z udziałowcami 4.467,29 zł).

Sąd podziela w tej sytuacji ocenę, że już samo wykazanie okoliczności, o których mowa w ww. art. 33 § 1 oznacza spełnienie przesłanki zabezpieczenia, bowiem organ podatkowy nie musi wykazywać związku między zaistnieniem powyższych zdarzeń a wystąpieniem obawy niewykonania zobowiązania. Wystarczy, że wykaże, iż mają miejsce zdarzenia wskazane w tym przepisie.

Nie ulega bowiem wątpliwości, iż zważywszy na istotę i cel zabezpieczenia na majątku podatnika przybliżonych kwot zobowiązań podatkowych, uwarunkowany wystąpieniem obawy ich niewykonania, ustalenie sytuacji majątkowej podatnika jest istotne, jako że stanowi punkt odniesienia dla oceny, czy ze względu na posiadany majątek i zadłużenie podatnik będzie w stanie wykonać zobowiązanie w przypisanej mu przybliżonej wysokości. Nie oznacza to jednak, że wyłącznie sytuacja majątkowa podatnika może wskazywać na obawę niewykonania przez niego zobowiązania. Obawę taką będą uzasadniały także inne okoliczności, które organ w niniejszej sprawie wskazał. Tego rodzaju okoliczności pośrednio mogą wiązać się z sytuacją majątkową podatnika i mieć na nią wpływ, i nie ma powodów, aby deprecjonować ich znaczenia przy ocenie wystąpienia obawy niewykonania przez podatnika zobowiązania.

Istotne jest także, że rolą organu jest więc jedynie uprawdopodobnienie istnienia określonych zdarzeń (działań, okoliczności) na tle przesłanki zabezpieczenia. Z tego też względu w ramach postępowania w przedmiocie zabezpieczenia nie dokonuje się oceny prawidłowości ustaleń organów podatkowych, jako ostatecznych i wiążących dla określenia zobowiązania podatkowego (zadania te realizowane są w toku postępowania wymiarowego i sądowo-administracyjnego mającego za przedmiot decyzję podatkową), a jedynie bada się, czy podane przez organ podatkowy okoliczności uzasadniają ryzyko niewykonania zobowiązania podatkowego.

Celem zabezpieczenia nie jest bowiem wyegzekwowanie należności, lecz zagwarantowanie środków na późniejsze wykonanie zobowiązań podatkowych.

W ocenie Sądu nie doszło w rozpatrywanej sprawie do zastosowania instytucji zabezpieczenia w sposób instrumentalny, co zarzuca P. Sp. z o.o. w uzasadnieniu skargi. Dowodzą tego wskazane okoliczności sprawy i ustalenia organu podatkowego. Nie jest też zasadne twierdzenie, że jedyną przesłanką dokonania zabezpieczenia była wysokość przybliżonego zobowiązania podatkowego, podczas gdy organy obu instancji wykazały (prócz ustaleń dotyczących naruszenia przepisów ustawy o podatku od towarów i usług) także inne okoliczności, będące podstawą do dokonania zabezpieczenia, jak choćby brak wystarczającego majątku do pokrycia przyszłych zobowiązań podatkowych.

Mając to na uwadze Sąd uznał, że skarga nie jest zasadna. W tej sytuacji na podstawie art.151 p.p.s.a. została oddalona.