Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt III SA/Wa 1913/06
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2006-10-23 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6539 Inne o symbolu podstawowym 653
Skarżony organ: Prezes Zakładu Ubezpieczeń Społecznych/ZUS
Treść wyniku: Uchylono zaskarżoną decyzję

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Bożena Dziełak (sprawozdawca), Sędziowie Sędzia WSA Marek Wroczyński, Asesor WSA Maciej Kurasz, Protokolant Lidia Wasilewska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 23 października 2006 r. sprawy ze skargi A. M. na decyzję Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia [...] kwietnia 2006 r. nr [...] w przedmiocie odmowy umorzenia należności z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne i Fundusz Pracy 1) uchyla zaskarżoną decyzję, 2) stwierdza, że uchylona decyzja nie może być wykonana w całości.


UZASADNIENIE

A. M. pismami z 30 stycznia 2002 r. i 6 kwietnia 2003 r. wniósł do Zakładu Ubezpieczeń Społecznych (określanego dalej jako "Zakład") o umorzenie jego zadłużenia. W pierwszym z nich podnosił, że przychody uzyskiwane ze świadczonych przez niego usług utrzymują się poniżej podstaw naliczanych składek na ubezpieczenia społeczne, tj. ok. 900 zł miesięcznie, co umożliwia mu tylko zabezpieczenie podstawowych potrzeb życiowych. Oświadczył, iż jest świadomy, że okres objęty umorzeniem będzie traktowany jako bezskładkowy, co niekorzystnie wpłynie na wysokość nabywanych uprawnień. W drugim z pism Skarżący, nie kwestionując obowiązku uiszczenia składek, podnosił, że podjął wszelkie możliwe czynności w celu uregulowania należności. Oczekuje zaś na zajęcie stanowiska przez Burmistrza S. lub wydanie decyzji. Dołączył skierowane do Burmistrza pismo

z [...] marca 2003 r., dotyczące dopłaty do ustawowego minimum przychodów z działalności gospodarczej w zakresie zarobkowego przewozu osób taksówką. Wyjaśnił, że na bieżąco, pisemnie informował Zakład - Inspektorat w S. o możliwościach zarobkowych oraz warunkach świadczenia pracy. Zdaniem Skarżącego powinny zostać zachowane ustawowe prawa materialne dla podmiotów, którym Burmistrz udzielił zezwolenia na świadczenie usług i został on skrzywdzony przez samorząd gminny poprzez niezachowanie na rynku pracy jego "ustawowych przynależności". Jego położenie wobec Zakładu w porównaniu z emerytem lub rencistą, prowadzącym taką jak on działalność, nie tylko jest niekorzystne w sensie materialnym, ale jest również dużym obciążeniem psychicznym, mogącym mieć wpływ na jego zdrowie.

Ponadto Skarżący wyjaśnił, że nie posiada konta bankowego oraz majątku nieruchomego lub ruchomego, poza samochodem [...] z 1982 r., służącym do prowadzenia działalności. Posiadany wraz z żoną majątek umożliwia jedynie podstawowe funkcjonowanie 4-osobowej rodziny. Brak środków stwarza również problemy w regulowaniu należności za mieszkanie oraz energię elektryczną i.t.p.

Od wydanych przez Zakład decyzji z dnia [...] lutego 2002 r., [...] lipca 2003 r. i [...] kwietnia 2004 r., odmawiających umorzenia należności z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne, Skarżący złożył odwołanie do Sądu Okręgowego - Sądu Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w G., który to Sąd wyrokiem z dnia [...] marca 2005 r. sygn. akt [...] odwołania oddalił. Sąd Apelacyjny w S. uchylił powyższy wyrok i poprzedzające go decyzje z [...] lutego 2002 r. i [...] lipca 2003 r. znosząc postępowanie przed Sądem I instancji od 6 stycznia 2005 r. i sprawę z odwołania od tych decyzji przekazał organowi rentowemu do ponownego odwołania, zaś sprawę z odwołania od decyzji z [...] kwietnia 2004 r. przekazał do ponownego rozpoznania Sądowi Okręgowemu. Sąd Apelacyjny stwierdził nieważność postępowania przed Sądem pierwszej instancji z uwagi na nierozpoznanie wniosku o ustanowienie pełnomocnika z urzędu. Zdaniem Sądu wadą ww. decyzji był natomiast brak określenia przyczyn, dla których Zakład odmówił Skarżącemu umorzenia należności z tytułu składek. Obie decyzje pozbawione były jakichkolwiek ustaleń faktycznych, których ocena doprowadziła organ do uznania, iż przesłanka warunkująca umorzenie nie zachodzi, a które byłyby przedmiotem dalszej kontroli sądowej. W szczególności brak w nich wskazania za jaki okres, z tytułu jakich składek i w jakiej wysokości występują zaległości, a także w oparciu o jakie fakty Zakład ustalił, że nie zachodzi całkowita nieściągalność składek od ubezpieczonego.

Decyzją z dnia [...] lutego 2006 r. Zakład Ubezpieczeń Społecznych odmówił Skarżącemu umorzenia należności z tytułu nieopłaconych składek na: ubezpieczenia społeczne za okresy od listopada 1999 r. do lutego 2000 r., maj 2000 r., od kwietnia do czerwca 2001 r. oraz od sierpnia 2001 r. do maja 2003 r. w kwocie 14.980,52 zł, a także na Fundusz Pracy za okresy od lutego do marca 2002 r. i od maja 2002 r. do maja 2003 r. w kwocie 503,91 zł. Kwoty te obejmują również odsetki liczone na dzień 7 kwietnia 2003 r.

Organ rentowy wyjaśnił, że ponownie rozpoznając wniosek kierował się art. 28 ust. 2 i 3 ustawy z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych (Dz. U. Nr 137, poz. 887, z późn. zm.), dalej: "u.s.u.s.", zgodnie z którym należności z tytułu składek mogą być umarzane tylko w przypadku ich całkowitej nieściągalności oraz art. 28 ust. 3a tejże ustawy, dopuszczającym możliwość umorzenia należności pomimo braku całkowitej ich nieściągalności.

Zakład wskazał na uznaniowy charakter ww. przepisów. Określił wzięty pod uwagę materiał dowodowy, z którego wynikało, że Skarżący w okresie od 10 stycznia 1994 r. do 31 grudnia 2003 r. prowadził działalność gospodarczą w zakresie przewozu osób "T.". Od 5 sierpnia 2004 r. zatrudniony jest w pełnym wymiarze czasu pracy w "C." s.c. Otrzymuje wynagrodzenie netto 617 zł. Umowa o pracę zawarta jest na czas określony do 4 sierpnia 2010 r. Żona Skarżącego zatrudniona jest na czas nieokreślony w Sądzie Rejonowym w S. z wynagrodzeniem netto ok. 650 zł. Syn Skarżącego zatrudniony jest w P. w S. na czas określony do 30 czerwca 2006 r. z wynagrodzeniem brutto 849 zł. Skarżący ma na utrzymaniu 24-letnią, studiującą córkę. Z uwagi na osiągany dochód Ośrodek Pomocy Społecznej odmówił przyznania zasiłku celowego na zabezpieczenie podstawowych potrzeb życiowych. Miesięczne wydatki Skarżącego to 577,27 zł. Jest on zadłużony u brata na 800 zł.

Organ rentowy uznał, że w przypadku Skarżącego nie zachodzą przesłanki umorzenia należności. Za brakiem nieściągalności składek przemawia fakt osiągania dochodów przez Skarżącego i pozostałych domowników. W ocenie organu brak jest również przesłanek z art. 28 ust. 3a u.s.u.s. oraz § 3 ust. 1 rozporządzenia Ministra Gospodarki, Pracy i Polityki Społecznej z dnia 31 lipca 2003 r. w sprawie szczegółowych zasad umarzania należności z tytułu składek na ubezpieczenie społeczne (Dz. U. Nr 141, poz. 1365), dalej "rozporządzenie o umarzaniu składek", ponieważ spłata należności nie pozbawiłaby Skarżącego i jego rodziny możliwości zaspokojenia niezbędnych potrzeb życiowych.

Skarżący złożył wniosek o ponowne rozpoznanie sprawy. Wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz umorzenie przedmiotowych składek. Zarzucił błędne ustalenie stanu faktycznego sprawy. Wyjaśnił, że jego umowa o pracę przewiduje możliwość dwutygodniowego wypowiedzenia, a z tego co wie pracodawca w najbliższym czasie planuje zmniejszenie liczby zatrudnionych. Nie jest więc pewny, czy z uwagi na wiek - 51 lat - zachowa zatrudnienie. W podobnej sytuacji znajduje się jego żona. Rodzina nie posiada żadnych oszczędności i zabezpieczenia na przyszłość. Syn we wrześniu 2004 r. podjął naukę w szkole policealnej. Obecnie uczy się wieczorowo i pracuje jako stażysta. W okresie od października 2004 r. do października 2005 r. otrzymywał stypendium w kwocie ok. 430 zł. W konsekwencji jednakże Ośrodek Pomocy Społecznej odmówił pomocy. Wynagrodzenie w kwocie 617 zł syn otrzymuje dopiero od listopada 2005 r. Skarżący podniósł również, że Zakład nieprawidłowo wyliczył skalę ponoszonych przez niego stałych wydatków, nie uwzględniając wydatków na opał (ok. 1.500 zł rocznie) oraz kosztów odzieży, żywności i środków higienicznych dla 4-osobowej rodziny.

Skarżący wskazał, że kwota minimum socjalnego ustalana corocznie przez Instytut Pracy i Polityki Społecznej w 2004 r. wyniosła dla 4-osobowej rodziny 604,2 zł na osobę, dochód rodziny po ustaniu zatrudnienia syna spadnie do 430 zł (bez stałych opłat) na osobę, co minimalnie tylko przekroczy szacowany przez ten sam Instytut próg ubóstwa - 350 zł na osobę. Ponadto Zakład ustalił wprawdzie, że żona wymaga leczenia, ale nie wziął pod uwagę jego kosztów.

Skarżący wyjaśnił również, że nie wykreślił działalności z ewidencji, ponieważ w przypadku straty pracy uzyskanie ponownego wpisu wymagałoby czasu, w którym jego rodzina pozostawałaby bez środków do życia.

Skarżący zarzucił też, że organ rentowy uwzględnił obecny stan faktyczny, a nie stan z momentu wydania pierwszej decyzji.

Decyzją z dnia [...] kwietnia 2004 r. Prezes Zakładu Ubezpieczeń Społecznych (dalej: "Prezes Zakładu") zaskarżoną decyzję utrzymał w mocy. Stwierdził, że zarówno fakty przytoczone we wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy, jak i sytuacja finansowa i rodzinna były Zakładowi znane i zostały przeanalizowane przed wydaniem zaskarżonej decyzji. Ponieważ argumenty Skarżącego nie ujawniają nowych dowodów i okoliczności brak jest podstaw do zmiany merytorycznego rozstrzygnięcia.

Na decyzję powyższą Skarżący złożył skargę, wnosząc o jej uchylenie, a także umorzenie w całości zaległych składek na ubezpieczenia społeczne. Zarzucił błędne ustalenie stanu faktycznego sprawy; tendencyjne pominięcie możliwości skorzystania z szansy, jaką daje rozporządzenie o umarzaniu składek; doprowadzenie jego i rodziny do skrajnej nędzy, chociaż i tak od dłuższego czasu żyje ona poniżej minimum socjalnego oraz nieuwzględnienie choroby żony.

Skarżący podkreślił, że § 3 ust. 1 pkt 1-3 rozporządzenia o umarzaniu składek wprowadzony został ze względu na fakt, iż niektóre osoby i ich rodziny mogłyby zostać narażone na życie w ubóstwie, gdyby bezwzględnie musiały spłacić zaległości wobec Zakładu. Jest to rozwiązanie, które ma stworzyć takim osobom specjalne możliwości darowania ich długów.

Skarżący ponownie przedstawił sytuację rodzinną i materialną, podnosząc zarzuty takie same jak we wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy. Dodatkowo wyjaśnił, że 24 kwietnia 2006 r. żona otrzymała wypowiedzenie stosunku pracy z dniem 31 lipca 2006 r. Syn natomiast planuje usamodzielnienie się i założenie własnej rodziny, a jego umowa o pracę kończy się 30 czerwca 2006 r.

W odpowiedzi na skargę Prezes Zakładu wniósł o oddalenie skargi. Podkreślił, że Skarżący miał możliwość czynnego udziału w postępowaniu wyjaśniającym. Materiał dowodowy stanowiły głównie dokumenty dostarczone przez Skarżącego, w oparciu o które dokonano analizy jego sytuacji materialnej. Uwzględniono aktualną sytuację rodziny. Odnosząc się do zarzutu pominięcia unormowań rozporządzenia o umarzaniu składek Prezes Zakładu stwierdził, iż analizował istnienie przewidzianym tam przesłanek umorzenia należności. Stanowisko w tej kwestii przedstawione zostało w uzasadnieniu decyzji Zakładu. Ponieważ, z uwagi na toczące się sprawy sądowe, wobec Skarżącego nie jest prowadzone przymusowe dochodzenie należności, za niezrozumiały uznał zarzut doprowadzenia rodziny Skarżącego do skrajnej nędzy. Do choroby żony nie odniesiono się, ponieważ Skarżący nie przedstawił aktualnych dowodów.

W piśmie procesowym z 10 października 2006 r. Skarżący podtrzymał stanowisko zawarte w poprzednich pismach i wniósł o zwolnienie go z wszelkich kosztów sądowych. Ponowił argumentację podnoszoną w skardze. Wyjaśnił, że syn założył własną rodzinę. Żona pobiera zasiłek dla bezrobotnych, a z uwagi na jej wiek i wykształcenie oraz sytuację na rynku pracy trudno oczekiwać, iż znajdzie ona zatrudnienie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

skarga zasługuje na uwzględnienie.

Przede wszystkim wyjaśnić należy, że sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, a kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej (art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych; Dz.U. Nr 153, poz. 1269). Jeżeli Sąd stwierdzi, że zaskarżona decyzja narusza prawo - eliminuje ją z obrotu prawnego poprzez jej uchylenie lub stwierdzenie nieważności. O uprawnieniach i obowiązkach stron postępowania wynikających z przepisów prawa materialnego rozstrzygają natomiast organy administracji, co w tym przypadku oznacza, że rozstrzygnięcie co do umorzenia przedmiotowych należności należy wyłącznie do kompetencji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych. Sąd nie jest zatem władny uwzględnić wniosku Skarżącego o umorzenie obciążających go należności z tytułu składek.

Przedmiotem rozpoznania Sądu w niniejszej sprawie były decyzje w przedmiocie umorzenia należności z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne, pod którym to pojęciem należy rozumieć składki, odsetki za zwłokę, koszty egzekucyjne, koszty upomnienia i dodatkową opłatę (art. 24 ust. 2 u.s.u.s.). Przepisy zaś, między innymi o umarzaniu należności z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne, stosuje się odpowiednio do składek na Fundusz Pracy i Fundusz Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych, a także na ubezpieczenie zdrowotne (art. 32 u.s.u.s.).

Zgodnie z art. 28 ust. 2 u.s.u.s. wymienione wyżej należności umarzane być mogą tylko w przypadku ich całkowitej nieściągalności, która zachodzi w sytuacjach wymienionych w ust. 3 tego artykułu. W art. 28 ust. 3a u.s.u.s. przewidziano natomiast możliwość umorzenia należności w uzasadnionych przypadkach, pomimo braku ich całkowitej nieściągalności. Przesłanki umorzenia należności w oparciu o ten przepis określone zostały w § 3 rozporządzenia o umarzaniu składek, który nakłada przy tym na zobowiązanego obowiązek wykazania, że ze względu na stan majątkowy i sytuacje rodzinną nie jest w stanie opłacać należności, ponieważ pociągnęłoby to zbyt ciężkie skutki dla niego i jego rodziny.

Podkreślić należy, że dokonując oceny istnienia tych przesłanek organ obowiązany jest uwzględnić stan faktyczny istniejący w dacie wydania decyzji. Żądanie Skarżącego, aby organy rentowe oparły decyzje na stanie faktycznym istniejącym w dacie złożenia przez niego wniosków o umorzenie należności jest niezasadne. Gdyby organy rentowe, jak tego chce Skarżący, podejmując decyzje w 2006 r. oparły się na ustaleniach dotyczących jego sytuacji materialnej i rodzinnej z daty złożenia wniosków, co miało miejsce w 2002 i 2003 r., to naruszyłyby nie tylko art. 28 u.s.u.s., ale też wynikającą z art. 7 k.p.a. zasadę prawdy obiektywnej. Podstawą ich rozstrzygnięcia byłyby bowiem już zdezaktualizowane podstawy faktyczne. Organy rentowe nie mogą ignorować zmian sytuacji wnioskodawcy, bez względu na to, czy uległa ona poprawie czy też pogorszeniu.

Postępowanie poprzedzające wydanie przez Zakład decyzji w przedmiocie umorzenia należności prowadzone jest w oparciu o przepisy kodeksu postępowania administracyjnego, o czym stanowi art. 180 § 1 tegoż kodeksu. Dotyczy to również postępowania odwoławczego od tych decyzji, prowadzonego przez Prezesa Zakładu (art. 83 ust. 4 u.s.u.s.).

Prawidłowo przeprowadzone postępowanie jest warunkiem wydania poprawnej decyzji. Wymóg taki wynika wprost z art. 6 k.p.a. stanowiącego, że organy administracji publicznej działają na podstawie przepisów prawa. Oznacza to konieczność prawidłowego zastosowanie przy rozpoznawaniu i rozstrzygnięciu sprawy przez każdy organ prowadzący postępowanie administracyjne, przepisów nie tylko prawa materialnego, ale i procesowego, w tym regulujących treść decyzji jako indywidualnych aktów administracyjnych.

Uznaniowy charakter rozstrzygnięć w przedmiocie umorzenia należności z tytułu składek nie budzi wątpliwości. Sąd nie kwestionuje zatem prawa organów do podjęcia decyzji w przedmiocie umorzenia w ramach uznania administracyjnego, o ile stwierdzą one istnienie przesłanek tego umorzenia. Jednakże badając zgodność zaskarżonej decyzji z prawem obowiązany jest ocenić, czy uzasadnienie decyzji odpowiada wymogom określonym w art. 107 § 3 k.p.a., stosownie do którego uzasadnienie faktyczne decyzji powinno w szczególności zawierać wskazanie faktów, które organ uznał za udowodnione, dowodów, na których się oparł, oraz przyczyn, z powodu których innym dowodom odmówił wiarygodności i mocy dowodowej, zaś uzasadnienie prawne - wyjaśnienie podstawy prawnej decyzji, z przytoczeniem przepisów prawa.

W przypadku decyzji podejmowanych w ramach uznania administracyjnego, uzasadnienie spełnia szczególnie istotną rolę. Zwłaszcza uzasadnienie decyzji negatywnie rozstrzygającej wniosek strony powinno być przekonywujące i jasno przedstawiać zarówno fakty, jak i przepisy prawa, w oparciu o które dokonano ich oceny. Sądowi zaś uzasadnienie decyzji pozwala na ocenę, czy decyzja nie została wydana z takim naruszeniem przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, a w szczególności czy organ nie pozostawił poza swoimi rozważaniami argumentów podnoszonych przez stronę, czy nie pominął istotnych dla rozstrzygnięcia sprawy materiałów dowodowych lub czy nie dokonał oceny tych materiałów wbrew zasadom logiki lub doświadczenia życiowego.

Uzasadnienie decyzji powinno odnosić się również do argumentów przedstawianych przez stronę i odwołując się do obowiązującego w tym zakresie stanu prawnego wyjaśniać powody podjęcia rozstrzygnięcia odmawiającego uwzględnienia wniosku. Strona postępowania ma bowiem prawo oczekiwać, że podnoszone przez nią zarzuty zostaną wyjaśnione, ich zasadność oceniona, a ocena ta znajdzie odzwierciedlenie w uzasadnieniu decyzji.

Podstawową wadą zaskarżonej w niniejszej sprawie decyzji Prezesa Zakładu jest takie skonstruowanie jej uzasadnienia, że nie możliwe jest dokonanie przez Sąd oceny, iż organ w sposób odpowiadający prawu przeanalizował przesłanki, którymi kierował się przy jej wydawaniu.

Nie może być bowiem uznane za spełniające przedstawione wyżej wymogi, a w szczególności za wyczerpujące, uzasadnienie zaskarżonej decyzji ograniczające się w istocie do stwierdzenia, że argumenty Skarżącego nie ujawniają nowych dowodów i okoliczności, które uzasadniałyby zmianę rozstrzygnięcia podjętego przez organ pierwszej instancji. Nie odniesiono się w nim do indywidualnej sytuacji Skarżącego, opisanej we wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy.

Okoliczność, że strona nie przedstawiła nowych okoliczności, czy też dowodów nie zwalnia organu odwoławczego z obowiązku ponownego rozpatrzenia sprawy i oceny prawidłowości decyzji organu I instancji, wydanej w konkretnym stanie faktycznym. Organ odwoławczy musi zatem ocenić, czy w tym stanie faktycznym organ pierwszej instancji podjął właściwe rozstrzygnięcie. Może przy tym prowadzić uzupełniające postępowanie dowodowe, jeżeli uzna to za konieczne. W ocenie Sądu niedopuszczalne jest czynienie stronie zarzutu, iż składając w postępowaniu instancyjnym wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy, nie przedstawiła nowych dowodów lub nie wskazała nowych okoliczności. Zarzut taki świadczy o niezrozumieniu istoty postępowania odwoławczego. Istotą tą, zgodnie z zasadą dwuinstancyjności postępowania administracyjnego (art. 15 k.p.a.), jest ponowne rozstrzygnięcie sprawy, która była przedmiotem rozstrzygnięcia organu pierwszej instancji. Kontrola instancyjna organu odwoławczego obejmuje więc zarówno legalność rozstrzygnięcia sprawy przez organ pierwszej instancji, jak i ocenę przez ten organ stanu faktycznego sprawy (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 20 czerwca 2000 r. sygn. akt II SA 1599/99; LEX nr 54730). Podkreślić należy, że czym innym jest nieustosunkowanie się do poszczególnych argumentów podnoszonych przez stronę postępowania we wniosku o ponowne rozpoznanie sprawy, a czym innym ograniczenie postępowania odwoławczego do zbadania czy z argumentów tych wynikają nowe okoliczności. Obowiązkiem organu odwoławczego jest nie tylko ocena nowych dowodów, ale również ponowna ocena dowodów zgromadzonych w postępowaniu pierwszoinstancyjnym.

Lakoniczność uzasadnienia decyzji Prezesa Zakładu, skutkuje więc nie tylko naruszeniem art. 107 § 3 k.p.a., ale także zasady dwuinstancyjności postępowania, wyrażonej w art. 15 k.p.a. Treść uzasadnienia nie pozwala bowiem uznać, iż Prezes Zakładu istotnie ponownie rozpoznał sprawę.

Skarżący w skardze w znacznej części powtarza argumentację dotyczącą jego sytuacji materialnej i rodzinnej, przedstawioną we wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy. W sytuacji, gdy naruszenie przez Prezesa Zakładu przepisów postępowania polegało między innymi na braku oceny tych argumentów, przedwczesną byłaby wypowiedź Sądu co do ich wpływu na jego rozstrzygnięcie. Sąd nie może zastępować organu w ocenie zarzutów i dowodów przedkładanych przez strony w postępowaniu instancyjnym. Bada bowiem prawidłowość oceny wyrażonej przez ten organ, a tej w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji zabrakło.

Sąd zauważa również, że aczkolwiek Prezes Zakładu utrzymał w mocy decyzję organu pierwszej instancji, to w podstawie prawnej swojej decyzji nie wskazał art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a., który to przepis umożliwiał mu podjęcie takiego rozstrzygnięcia. Stanowi to naruszenie art. 107 § 1 k.p.a., które nie miało jednak wpływu na wynik sprawy.

Naruszeniem ww. przepisu jest również całkowicie chybione wskazanie Prezesa Zakładu w nagłówku decyzji organu pierwszej instancji. Nie jest on bowiem organem podejmującym tę decyzję. Zgodnie z art. 107 § 1 k.p.a. decyzja powinna zawierać oznaczenie organu, który ją wydał. Ponieważ z treści sentencji decyzji wynika jednoznacznie, że podjął ją właściwy w sprawie organ tj. Zakład, Sąd uznał, że uchybienie powyższe nie mogło mieć istotnego wpływu na wynik sprawy.

W ocenie Sądu zaskarżona decyzja narusza art. 15 oraz art. 107 § 3 k.p.a. w stopniu, który mógł mieć istotny wpływ na wynik sprawy. W tym stanie rzeczy uchylił zaskarżoną decyzję na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a.

Zakres w jakim uchylona decyzja nie podlega wykonaniu określono w oparciu o art. 152 p.p.s.a.

Skarżący w piśmie z 10 października 2006 r. wniósł o zwolnienie go z kosztów postępowania. Wyjaśnić zatem należy, że sprawy z zakresu ubezpieczeń społecznych zwolnione są z kosztów sądowych. Oceniając zaś wniosek ten także w kontekście możliwości zasądzenia na rzecz Skarżącego kosztów postępowania Sąd stwierdza, iż Skarżący nie był zobowiązany do uiszczenia wpisu, nie poniósł kosztów uczestnictwa w rozprawie, a także nie reprezentował do pełnomocnik, z którego udziałem w sprawie łączyłby się obowiązek zapłaty kosztów zastępstwa procesowego.