Postanowienie NSA, sygn. akt I OW 140/08
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2008-12-10 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6322 Usługi opiekuńcze, w tym skierowanie do domu pomocy społecznej
643  Spory o właściwość między organami jednostek samorządu terytorialnego (art. 22 § 1 pkt 1 Kpa) oraz między tymi organami
Hasła tematyczne: Pomoc społeczna
Skarżony organ: Prezydent Miasta
Treść wyniku: Oddalono wniosek o wyznaczenie organu właściwego do rozpoznania sprawy
Powołane przepisy: article: art. 22 § 1, art. 17 pkt 1
journal: Dz.U. 2000 nr 98 poz 1071
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity
article: art. 4, art. 15 § 1 pkt 4 i § 2, art. 58 § 1 pkt 1 w zw. z art. 64 § 3 oraz w zw. z art. 193
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Irena Kamińska Sędziowie Sędzia NSA Izabella Kulig- Maciszewska Sędzia del. WSA Małgorzata Włodarska (spr.) Protokolant Magdalena Cieślak po rozpoznaniu w dniu 10 grudnia 2008r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej wniosku Wójta Gminy Suwałki o rozstrzygnięcie sporu o właściwość pomiędzy Wójtem Gminy Suwałki a Prezydentem Miasta Suwałki w przedmiocie wskazania organu właściwego w sprawie skierowania małoletniej B. H. do domu pomocy społecznej postanawia: odrzucić wniosek


UZASADNIENIE

W dniu 14 października 2008 r. Wójt Gminy Suwałki złożył w Naczelnym Sądzie Administracyjnym wniosek o rozstrzygnięcie sporu o właściwość przez wskazanie Prezydenta Miasta Suwałki jako organu właściwego w sprawie umieszczenia małoletniej B. H. w domu pomocy społecznej stosownie do postanowienia Sądu Rejonowego w Suwałkach z dnia [...] lipca 2008 r. (sygn. akt [...]). Jako podstawę prawną swojego wniosku wskazał art. 4 w zw. z art. 15 § 1 pkt 4 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.), zwanej dalej: "ustawą p.p.s.a.", oraz art. 22 § 3 pkt 2 w zw. z art. 22 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 z późn. zm.), zwanej dalej: "k.p.a."

W uzasadnieniu wniosku Wójt Gminy Suwałki podał, że dnia [...] września 2008 r. Dyrektor Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej (MOPS) w Suwałkach wydał na podstawie art. 65 § 1 k.p.a. oraz art. 101 ust. 1 ustawy z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej (Dz.U. z 2008 r. Nr 115, poz. 728), zwanej dalej: "ustawą o p.s." postanowienie o uznaniu się za niewłaściwym w sprawie umieszczenia małoletniej B. H. w domu pomocy społecznej (dps) na podstawie postanowienia Sądu Rejonowego w Suwałkach z dnia [...] lipca 2008 r. Argumentował to tym, że w niniejszej sprawie Sąd nie określił na podstawie art. 26 § 2 zdanie 2 Kodeksu cywilnego innego miejsca zamieszkania córki B. H. i dlatego organem właściwym do wydania decyzji o skierowaniu ww. do dps jest Gminny Ośrodek Pomocy Społecznej (GOPS) w Suwałkach, na terenie którego mieszka B. H. - matka. Odpierając powyższą argumentację Wójt Gminy Suwałki wskazał, że B. H. (córka) była w okresie od [...] września 2005 r. do [...] grudnia 2005 r. zameldowana na pobyt stały w Suwałkach, przy ul. [...]. W okresie od [...] lutego 2006 r. do [...] grudnia 2010 r. jest zameldowana na pobyt czasowy w Suwałkach przy ul. [...], w placówce opiekuńczo-wychowawczej, gdzie umieszczono ją na podstawie postanowienia Sądu Rejonowego w Suwałkach z dnia [...] września 2005 r. (sygn. akt [...]) zawierającego zarządzenie tymczasowe o ograniczeniu władzy rodzicielskiej B. H. Natomiast B. H. (matka) w okresie od [...] września 2005 r. do [...] grudnia 2005 r. była zameldowana na pobyt stały w Suwałkach, przy ul. [...], a po tym okresie nie wypełniła obowiązku meldunkowego, nie jest nigdzie zameldowana na pobyt czasowy, zamieszkuje w L. [...] w Gminie Suwałki, u swojej matki. Wobec powyższych ustaleń Wójt Gminy Suwałki uznał, że miejsce zamieszkania osoby ubiegającej się o świadczenie, tj. małoletniej B. H. (urodzonej [...] 1996 r.), w myśl art. 26 § 2 zd. 2 k.c. zostało określone przez Sąd Rejonowy w Suwałkach postanowieniem z dnia [...] września 2005 r. jako Suwałki, ul. [...] - Placówka Opiekuńczo-Wychowawcza w Suwałkach. Przesądza to o tym, że gminą miejscowo właściwą, o której mowa w art. 101 ust. 1 ustawy o p.s. jest Miasto Suwałki, a organem właściwym w sprawie umieszczenia małoletniej B. H. w dps stosownie do treści postanowienia Sądu Rejonowego w Suwałkach z dnia [...] lipca 2008 r. i art. 59 ust. 1 ustawy o p.s., jest Prezydent Miasta Suwałki.

W odpowiedzi na powyższy wniosek o rozstrzygnięcie sporu o właściwość, Dyrektor MOPS w Suwałkach wskazał, że miejscem zamieszkania osoby fizycznej w świetle art. 25 k.c. jest miejscowość, w której osoba ta przebywa z zamiarem stałego pobytu, a miejscem zamieszkania dziecka, stosownie do art. 26 § 1 k.c. jest miejsce zamieszkania rodziców. Przy czym w artykule tym chodzi o prawne miejsce zamieszkania, które w stosunku do dziecka jest tak zwanym domicilium necessarium, to jest miejscem zamieszkania określonym ustawowo w zależności od miejsca zamieszkania innych osób, bez względu na to czy dziecko w rzeczywistości w danej miejscowości przebywa. Matka małoletniej B. H. mieszka w domu swojej matki, w miejscowości L., gmina Suwałki i jest na jej utrzymaniu. Tak więc miejscem zamieszkania małoletniej jest również miejscowość L., a organem właściwym w sprawie jej umieszczenia w dps powinien być Wójt Gminy Suwałki. Ponadto Dyrektor MOPS wskazał, że wbrew twierdzeniom wnioskodawcy, Sąd nie określił w trybie art. 26 § 2 zd. 2 k.c. innego miejsca zamieszkania małoletniej. W postanowieniach Sądu Rejonowego w Suwałkach z dnia [...] listopada 2005 r. i z dnia [...] lipca 2008 r. orzeczono bowiem o jej umieszczeniu najpierw w placówce opiekuńczo-wychowawczej, a później w dps, nie określając konkretnego ich adresu. Bez znaczenia jest więc podnoszony przez Wójta fakt czasowego zameldowania małoletniej w Suwałkach, przy ul. [...], gdzie mieści się placówka opiekuńczo-wychowawcza.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Stosownie do treści art. 4 ustawy p.p.s.a. sądy administracyjne rozstrzygają spory o właściwość między organami jednostek samorządu terytorialnego i między samorządowymi kolegiami odwoławczymi, o ile odrębna ustawa nie stanowi inaczej, oraz spory kompetencyjne między organami tych jednostek a organami administracji rządowej. Zgodnie z art. 15 § 1 pkt 4 i § 2 tej ustawy sprawy te rozpoznaje Naczelny Sąd Administracyjny, stosując odpowiednio przepisy o postępowaniu przed wojewódzkim sądem administracyjnym. Jednakże do rozstrzygania sporu przez Naczelny Sąd Administracyjny pomiędzy organami jednostek samorządu terytorialnego może dojść tylko wtedy, gdy organy te nie mają wspólnego organu wyższego stopnia (art. 22 § 1 pkt 1 k.p.a.). Stosownie do treści art. 17 pkt 1 k.p.a. organami wyższego stopnia w rozumieniu tego kodeksu w stosunku do organów jednostek samorządu terytorialnego są samorządowe kolegia odwoławcze, chyba że ustawy szczególne stanowią inaczej.

Prezes Rady Ministrów w rozporządzeniu z dnia 17 listopada 2003 r. wydanym na podstawie art. 2a ust. 1 ustawy z dnia 12 października 1994 r. o samorządowych kolegiach odwoławczych (Dz.U. z 2001 r. Nr 79, poz. 856 z późn. zm.), określił obszary właściwości miejscowej samorządowych kolegiów odwoławczych (Dz.U. Nr 198, poz. 1925). Z § 1 pkt 10 lit. c/ tego rozporządzenia wynika, że w województwie podlaskim Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Suwałkach obejmuje swoją właściwością miejscową powiaty zarówno suwalski, jak i miasto na prawach powiatu - Suwałki. W sytuacji zatem gdy Wójt Gminy Suwałki i Prezydent Miasta Suwałki mają wspólny organ wyższego stopnia, którym jest dla nich Samorządowe Kolegium odwoławcze w Suwałkach, to do niego właśnie należy rozstrzygnięcie sporu o właściwość pomiędzy tymi organami.

Wobec powyższego Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 w zw. z art. 64 § 3 oraz w zw. z art. 193 ustawy p.p.s.a., odrzucił wniosek o rozstrzygnięcie sporu o właściwość.