Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt VIII SAB/Wa 37/23
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2023-08-10 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6480
658
Hasła tematyczne: Dostęp do informacji publicznej
Inne
Skarżony organ: Burmistrz Miasta i Gminy
Treść wyniku: Zobowiązano organ do rozpoznania wniosku/odwołania w terminie ...od otrzymania odpisu prawomocnego orzeczenia
Powołane przepisy: article: art. 13 ust. 1-2
journal: Dz.U. 2022 poz 902
law: Ustawa z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej - t.j.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Iwona Owsińska – Gwiazda, Sędziowie Sędzia WSA Sławomir Fularski, Sędzia WSA Marek Wroczyński (sprawozdawca), po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Radomiu w trybie uproszczonym w dniu 10 sierpnia 2023 r. sprawy ze skargi Stowarzyszenia Inicjatywa B. na bezczynność Burmistrza Miasta i Gminy B. w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej 1. zobowiązuje Burmistrza Miasta i Gminy B. do rozpoznania wniosku Stowarzyszenia Inicjatywa B. z dnia 31 stycznia 2023 roku o udostępnienie informacji publicznej w zakresie punktów 3, 4, 6, 8 w terminie 14 dni licząc od dnia otrzymania wyroku wraz z aktami postępowania; 2. stwierdza bezczynność organu w zakresie rozpoznania wniosku z dnia 31 stycznia 2023 roku w zakresie punktów 1, 7, 10, jednocześnie uznając, że bezczynność nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa; 3. zasądza od Burmistrza Miasta i Gminy B. na rzecz Stowarzyszenia Inicjatywa B. kwotę 100 zł (sto) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania


UZASADNIENIE

Syg. akt VIII SAB/Wa 37/23

Uzasadnienie

Pismem procesowym z dnia 2 maja 2023 roku M. R. reprezentujący Stowarzyszenie Inicjatywa B. wniósł skargę na bezczynność Burmistrza Miasta i Gminy B.( dalej jako organ) w przedmiocie rozpoznania wniosku z dnia 31 stycznia 2023 roku w przedmiocie dostępu do informacji publicznej.

Skarżące stowarzyszenie wnosiło o zobowiązanie organ do:

- załatwienia wniosku z dnia 31 stycznia 2023 roku w zakresie nieudostępnionych informacji publicznych:

- częściowej odpowiedzi do punktu 1 wniosku o informację publiczną, przytaczając jedynie wybiórcze informacje nie przedstawiające i nie wyczerpujące całości, twierdząc, że organ nie składał wniosku o wszczęcie postępowania przez Prokuraturę Rejonową w G. w 2022 roku, objętego numerem akt sprawy [...], gdy tymczasem tę sygnaturę podała stowarzyszeniu Prokuratura Rejonowa w G., jako właściwą do toczącego się tam postępowania, zainicjowanego przez organ w 2022 roku. Sygnatura dotyczyła akt sprawy nadanych przez Prokuraturę na wniosek organu, nie zaś samego wniosku organu, czego organ nie bierze pod uwagę;

- na nieudzieleniu odpowiedzi na pytania z punktu 3,4, 8 wniosku, powołując się na bliżej nieokreślone konsultacje z Agencją Bezpieczeństwa Wewnętrznego oraz braku wydania decyzji administracyjnej w tym zakresie;

- braku udzielenia odpowiedzi na pytaniu z punktu 6 wniosku powołując się na ochronę danych osobowych, mimo, że wniosek o udzielenie informacji publicznej nie zawierał żądania podania imion i nazwisk pracowników urzędu i jednostek podległych, a jedynie nazwy stanowisk oraz braku wydania decyzji administracyjnej w tym zakresie. Dodatkowo uzasadnienie stoi w sprzeczności z art. 5 ust.2 ustawy z dnia 6 września 2001 roku o dostępie do informacji publicznej( DZ.U z 2022 roku, poz. 902 dalej jako u.d.i.p.);

- braku udzielenia odpowiedzi na pytanie z pkt 7 wniosku powołując się, że przedmiotowe dane nie stanowią informacji udzielanej w trybie dostępu do informacji publicznej, gdy tymczasem zgodnie z art. 1 u.d.i.p. informacją publiczną jest każda informacja o sprawach publicznych, a informacja dotycząca polityki organu wobec utrzymania czystości w gminie i porządku w miejscach publicznych na terenie miasta ma charakter takiej informacji;

- udzielenie niepełnej informacji do punktu 10 wniosku, odnosząc się tylko do pierwszego postawionego pytania w tym punkcie, natomiast brak odpowiedzi do drugiej części tego pytania – kiedy wykonano ostatnią kontrolę urządzeń i pomieszczeń należących do miasta, a dzierżawionych przez firmę zewnętrzną na terenie kotłowni miejskiej.

W uzasadnieniu skargi stowarzyszenie wskazało, że w dniu 31 stycznia 2023 roku złożyło wniosek o udostępnienie informacji publicznej o następującej treści:

-1) przedstawienia wniosku organu o wszczęcie postępowania, skierowanego do Prokuratury Rejonowej w G. w 2022 roku, objętego numerem sprawy [...] wraz z załącznikami i postanowieniem końcowym Prokuratury;

-2) przedstawienia informacji ile razy w latach 2014 – 2022 organ kierował wnioski o wszczęcie postępowania do Prokuratury;

-3) w nawiązaniu do odpowiedzi na wniosek o informację publiczną z 27 maja 2022 roku wskazanie pracowników Urzędu Gminy posiadających dostęp do nagrań monitoringu miejskiego oraz zestawienia za rok 2022 – kto i kiedy i w jakim celu wykorzystywał nagrania z monitoringu;

-4) wskazanie z imienia i nazwiska oraz stanowiska wszystkich pracowników Urzędu Gminy, którzy posiadają uprawnienia do dostępu do informacji niejawnych wraz z określeniem klauzuli tajności, do jakiej dana osoba jest uprawniona;

-5) umowy, aneksy, faktury – łącznie wszystkie ponoszone wydatki na promocję Miasta i Gminy B. wraz z jednostkami podległymi za rok 2022 i 2023 do dnia 31 stycznia 2023 roku;

- 6) zestawienia nagród, premii, wyróżnień oraz dodatków specjalnych przyznanych pracownikom za pracę w podziale na nazwę zajmowanego stanowiska, wydział w UMiG oraz jednostkach podległych w 2022 roku. Proponowany podział nazwa stanowiska, wydział, kwota, rodzaj świadczenia( nagroda, premia, wyróżnienie, dodatek);

- 7) jakie działania podejmuje urząd, aby zapobiegać zanieczyszczeniom w postaci odchodów zwierząt na terenach zielonych, publicznie dostępnych, czy miasto rozpatruje zakup specjalnych pojemników oraz woreczków na odchody, czy planowane jest stworzenie miejsca lub miejsc dedykowanych spacerom ze zwierzętami, czy aktualne przepisy, podjęte uchwały mówią o mandatach lub upomnieniach za zanieczyszczanie w tym przypadku i ewentualnie w jakich kwotach ?;

- 8) zestawienie obiektów mostowych i przepustów będących pod nadzorem Gminy B. wraz z datami ostatniego przeglądu technicznego;

-9) zestawienie wydatków na utrzymanie stadionu miejskiego z zaznaczeniem ilości etatów pełniących obowiązki związane ze stadionem miejskim( jeśli występują) wraz z wpływami do budżetu za używanie stadionu przez firmy, organizacje pozarządowe lub osoby prywatne za lata 2021 -2022;

- 10) do kogo należą i kto czerpie przychody z urządzeń telekomunikacyjnych umiejscowionych na kominie kotłowni miejskiej ?, kiedy wykonano ostatnią kontrolę urządzeń i pomieszczeń należących do miasta, a dzierżawionych przez firmę zewnętrzną na terenie kotłowni ?.

W dniu 31 marca 2023 roku została udzielona informacja w zakresie:

-ad.1) organ nie składał wniosku o wszczęcia postępowania przez Prokuraturę Rejonową w G. objętego wskazywaną w pytaniu sygnaturą;

-ad.2) organ w latach 2014 -22 kierował do Prokuratury dwa wnioski o wszczęcie postępowania;

-ad.3) po konsultacji i zgodnie z zaleceniami ABW wskazano, że informacja nie zostanie udzielona;

-ad.4) takie samo stanowisko jak w ad.3;

-ad.5) w załączeniu organ przesłał żądane dokumenty finansowe;

-ad.6) poinformowano, że żądane dane nie mogą zostać ujawnione z uwagi na ochronę danych osobowych;

- ad.7) poinformowano, że przedmiotowe dane nie stanowią informacji udzielanej w trybie ustawy o dostępie do informacji publicznej;

-ad.8) po konsultacji i zgodnie z zaleceniami ABW wskazano, że informacja nie zostanie udzielona;

-ad.9) przesłano zestawienie danych w zakresie wydatków poniesionych na utrzymanie stadionu miejskiego;

-ad.10) organ odpowiedział, że nie ma podpisanej umowy na umiejscowienie urządzeń telekomunikacyjnych na terenie kotłowni miejskiej.

Skarżąca w związku z udzielonymi odpowiedziami na wnioskowanych 10 zadanych pytań w trybie dostępu do informacji publicznej wskazała, że w odniesieniu do pytań nr 3,4,6,7 i 8 informacja publiczna nie została udostępniona. Do pytań nr 6 i 10 informacja została udzielona tylko częściowo, a do pytania nr 6 skarżąca podnosiła, że nie wnosiła o podanie imion i nazwisk pracowników. W punkcie pierwszym zdaniem skarżącej udzielono odpowiedzi wymijającej.

Stowarzyszenie Inicjatywa B. podnosiła, że zgodnie z art. 13 ust.1 u.d.i.p. termin do udostępnienia przedmiotowych informacji upłynął po 14 dniach od dnia złożenia wniosku i został przedłużony przez organ o ustawowe 60 dni. Pomimo upływu terminu udzielono tylko częściowej odpowiedzi. W związku z tym, co do części wniosku organ nadal pozostaje w bezczynności. Skarżąca wskazała, że w orzecznictwie sądów administracyjnych nie budzi wątpliwości, że informacją publiczną będzie każda wiadomość wytworzona i odnosząca się do władz publicznych, a także dotycząca innych podmiotów wykonujących funkcje publiczne w zakresie wykonywania przez nie zadań w zakresie władzy publicznej, a także gospodarowania mieniem komunalnym lub mieniem Skarbu Państwa( m.in. wyrok NSA z 25 marca 2003 roku, II SA 4559/02, wyrok NSA z 12 grudnia 2006 roku, I OSK 123/06). Informacją publiczną będzie całość dokumentacji posiadanej przez dany organ władzy publicznej, której organ używa do zrealizowania powierzonych prawem zadań. Pod pojęciem informacji publicznej mieści się treść dokumentów bezpośrednio wytworzonych przez organ, jak i tych, których organ używa przy realizacji przewidzianych prawem zadań, nawet gdy nie pochodzą wprost od niego.

Art. 5 u.d.i.p. określa przesłanki oraz zakres przedmiotowy i podmiotowy dopuszczalnych ograniczeń w dostępie do informacji publicznej, jednak podstawę ograniczeń może stanowić wyłącznie akt rangi ustawowej. Ograniczenie prawa dostępu do informacji publicznej należy traktować w kategoriach wyjątku od ogólnej zasady, że prawo do informacji publicznej jest w świetle art. 61 Konstytucji RP publicznym prawem obywatela, a tym samym wszelkie wyjątki należy interpretować ściśle.

W odpowiedzi na skargę organ Burmistrz Miasta i Gminy w B. wnosił o oddalenie skargi.

Przyznał, że 2 maja 2023 roku wpłynęła do organu skarga w zakresie jego bezczynności odnośnie rozpoznania wniosku o udostępnienie informacji publicznej.

Odnosząc się do zarzutów o pozostawanie w bezczynności przez organ, co do poszczególnych pytań zadanych we wniosku z 31 stycznia 2023 roku wskazał, że:

- odnośnie pytania 1 i 2 organ odpowiedział, że nie składał w 2022 roku wniosku o wszczęcie postępowania przez Prokuraturę Rejonową w G.objętego nr akt [...]. W punkcie drugim organ poinformował, że w latach 2014 -2022 kierował do Prokuratury Rejonowej w G. dwa wnioski o wszczęcie postępowania. Opisał, że faktycznie kierowano zawiadomienia o możliwości popełnienia przestępstwa ale z uwagi, że wnioskująca nie napisała w jakiej sprawie toczyło się postepowanie, a otrzymane od organów prokuratury i policji zawiadomienia różniły się znakami interpunkcyjnymi, to odpowiedź na pytanie pierwsze brzmiała, że organ nie składał w sprawie o przedstawionej sygnaturze zawiadomienia. Po dokonaniu analizy pismem z dnia 17 maja 2023 roku zostały do skarżącej przesłane żądane dokumenty wymienione w pkt 1 wniosku.

Odnośnie pytań oznaczonych nr 3 i 4 organ w związku z drugim stopniem alarmowym BRAVO, a także trzecim stopniem alarmowym CRP, po konsultacji z funkcjonariuszem ABW uznał, że udzielenie informacji objętych tymi pytaniami jest niewskazane.

Odnosząc się do odpowiedzi na pytanie nr 6 wniosku wskazał, że udostępnienie żądanych danych umożliwiłoby zidentyfikowanie niektórych pracowników i poinformował, że dane nie mogą być udostępnione z uwagi na ochronę danych osobowych.

Zgodnie z udzieloną odpowiedzią na pkt 7 wniosku żądane dane nie stanowiły informacji udzielanej w trybie dostępu do informacji publicznej. Ponadto wszystkie uchwały podejmowane przez Radę Miasta i Gminy B. są umieszczane w Biuletynie Informacji Publicznej Miasta i Gminy B..

Odnosząc się do pytania nr 10 z wniosku, to organ podniósł, że omyłkowo nie została udostępniona druga część pytania i wobec tego pismem z 17 maja 2023 roku przedmiotowa część informacji została udostępniona skarżącej.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

W pierwszej kolejności Sąd wskazuje, że na podstawie art. 119 pkt 4 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2022 r. poz. 329 z późn. zm.; dalej "p.p.s.a."), sprawa została rozpoznana w trybie uproszczonym, na posiedzeniu niejawnym. Zgodnie z art. 3 § 2 pkt 8 p.p.s.a., kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4 lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a. Stosownie do art. 134 § 1 p.p.s.a. sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany wskazanymi przez stronę skarżącą zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Według art. 149 § 1 p.p.s.a., sąd, uwzględniając skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organy w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 1-4 albo na przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 4a:

1) zobowiązuje organ do wydania w określonym terminie aktu, interpretacji albo do dokonania czynności;

2) zobowiązuje organ do stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa;

3) stwierdza, że organ dopuścił się bezczynności lub przewlekłego prowadzenia postępowania.

Zgodnie z art. 149 § 1a p.p.s.a., jednocześnie sąd stwierdza, czy bezczynność organu lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organ miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa.

Zgodnie z § 1b - sąd, w przypadku, o którym mowa w § 1 pkt 1 i 2, może ponadto orzec o istnieniu lub nieistnieniu uprawnienia lub obowiązku, jeżeli pozwala na to charakter sprawy oraz niebudzące uzasadnionych wątpliwości okoliczności jej stanu faktycznego i prawnego. § 2 art. 149 p.p.s.a. stanowi, że sąd, w przypadku, o którym mowa w § 1, może ponadto orzec z urzędu albo na wniosek strony o wymierzeniu organowi grzywny w wysokości określonej w art. 154 § 6 lub przyznać od organu na rzecz Skarżącego sumę pieniężną do wysokości połowy kwoty określonej w art. 154 § 6 (art. 149 § 2 p.p.s.a.).

Podkreślenia wymaga, że procedurę dostępu do informacji publicznej w kompleksowy sposób reguluje ustawa z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej, która kształtuje prawo do informacji publicznej, a także określa zasady i tryb jej udostępniania. Określenie na czym polega bezczynność w udostępnieniu informacji publicznej wymaga odniesienia się do przepisów właśnie tej ustawy.

W orzecznictwie sądowym oraz doktrynie prawniczej zgodnie przyjmuje się, że z bezczynnością mamy do czynienia wówczas, gdy w prawnie ustalonym terminie organ nie podjął żadnych czynności w sprawie, lub wprawdzie prowadzi postępowanie, ale mimo istnienia ustawowego obowiązku nie zakończył go wydaniem decyzji, postanowienia lub też innego aktu lub nie podjął stosownej czynności. Innymi słowy, bezczynność organu administracyjnego można najogólniej określić jako taki stan rzeczy, w którym zawisła przed organem sprawa nie została załatwiona, mimo upływu przewidzianych w przepisach prawa terminów, a organ nie podejmuje w tym zakresie żadnych działań.

Pojęcie informacji publicznej ustawodawca unormował w art. 1 ust. 1 u.d.i.p. wskazując, że informacją publiczną jest każda informacja o sprawach publicznych, zaś art. 6 u.d.i.p. zawiera przykładowy katalog takich spraw. Natomiast katalog podmiotów zobowiązanych do udostępnienia informacji publicznej został określony w art. 4 u.d.i.p.

Z dalszych przepisów u.d.i.p. wynika, że udostępnianie informacji publicznej odbywa się na wniosek i winno nastąpić bez zbędnej zwłoki, nie później niż w terminie 14 dni od dnia złożenia wniosku, z zastrzeżeniem ust. 2 i art. 15 ust. 2 (art. 13 ust. 1 u.d.i.p.). Jeżeli informacja publiczna nie może być udostępniona w terminie określonym w ust. 1, podmiot obowiązany do jej udostępnienia powiadamia w tym terminie o powodach opóźnienia oraz o terminie, w jakim udostępni informację, nie dłuższym jednak niż 2 miesiące od dnia złożenia wniosku (art. 13 ust. 2 u.d.i.p.).

Organ jest niewątpliwie podmiotem zobowiązanym do udostępnienia informacji publicznej. Zgodnie bowiem z art. 4 ust. 1 pkt 1 u.d.i.p. obowiązane do udostępniania informacji publicznej są podmioty reprezentujące państwowe osoby prawne albo osoby prawne samorządu terytorialnego oraz podmioty reprezentujące inne państwowe jednostki organizacyjne albo jednostki organizacyjne samorządu terytorialnego, zaś Burmistrz Miasta i Gminy B. a jest organem samorządu terytorialnego szczebla gminnego.

W myśl art. 13 ust. 1 u.d.i.p. udostępnianie informacji publicznej na wniosek następuje bez zbędnej zwłoki, nie później jednak niż w terminie 14 dni od dnia złożenia wniosku.

Z pojęciem bezczynności na gruncie ustawy o dostępie do informacji publicznej należy wskazać, że przedmiotowa ustawa wymienia trzy formy załatwienia sprawy w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej. Organ do którego wniesiono wniosek winien alternatywnie: udostępnić informację w formie czynności materialno – technicznej, odmówić jej udostępnienia, umorzyć postępowanie. Bezczynność organu w sytuacji określonej przepisami powołanej ustawy polega więc na tym, że organ zobowiązany do podjęcia tej czynności w przedmiocie informacji publicznej jej nie podejmuje i jednocześnie nie wydaje decyzji o odmowie jej udostępnienia albo udziela informacji niepełnej, czy też niezgodnej z wnioskiem.

Art. 5 u.d.i.p. zawiera przypadki ograniczenia prawa do informacji publicznej.

Jeżeli zachodzi podstawa do odmowy udzielenia informacji publicznej, to organ zgodnie z art. 16 ust.1 u.d.i.p. winien w tym zakresie wydać decyzję administracyjną.

Organ w przedmiotowej sprawie odnośnie pytań nr 3,4 8 poinformował skarżącą, że po konsultacji z Agencją Bezpieczeństwa Wewnętrznego, drugim i trzecim stopniem alarmowym nie udzieli odpowiedzi na żądane pytania. W stosunku do pytania nr 6 poinformował, że przedstawienie żądanych informacji, nawet bez wskazywania imion i nazwisk pracowników do ujawnienia ich danych osobowych.

W sytuacji gdy organ uznawał, że zachodzą ograniczenia prawa do informacji publicznej określone w art. 5 pkt 1 – prawo do informacji publicznej podlega ograniczeniu w zakresie i na zasadach określonych w przepisach o ochronie informacji niejawnych oraz ochronie innych tajemnic ustawowo chronionych, bądź określone w art. 5 pkt pkt 2 u.d.i.p. – prawo do informacji publicznej podlega ograniczeniu ze względu na prywatność osoby fizycznej lub tajemnicę przedsiębiorcy. Ograniczenie to nie dotyczy informacji o osobach pełniących funkcje publiczne, mających związek z pełnieniem tych funkcji, w tym o warunkach powierzenia i wykonywania funkcji, oraz przypadku, gdy osoba fizyczna lub przedsiębiorca rezygnują z przysługującego im prawa.

Organ nie udzielił żądanej informacji objętej punktami 3,4,6, 8 wniosku z 31 stycznia 2023 roku oraz nie odmówił udostępnienia żądanych informacji, wydając decyzję administracyjną o odmowie jej udostępnienia.

Fakt powoływania się ogłoszone alarmy bezpieczeństwa i konsultacje z ABW oraz powołaniem się informacja z pkt 6 naruszy prywatność osób fizycznych nie może stanowić załatwienia wniosku w trybie ustawy o dostępie do informacji publicznej, odnośnie pytań zawartych i objętych punktami 3,4,6 i 8 wniosku. W tym zakresie, w ocenie Sądu organ pozostaje w bezczynności i za zasadne należało uznać żądanie do załatwienia wniosku w ustawowym terminie.

Odnośnie załatwienia udzielenia informacji publicznej odnośnie pkt 1,7 i 10 należy zgodzić się ze skarżącą, że organ pozostawał w bezczynności. Odnośnie punktu 1 i 10 wniosku organ uzupełnił odpowiedzi na datę rozpoznawania przedmiotowej skargi. Pismem z dnia 17 maja 2023 roku organ uzupełnił swoje odpowiedzi na wniosek skarżącej z 31 stycznia 2023 roku i dlatego w dacie rozstrzygania informacja publiczna odnośnie pkt 1, 10 została udzielona.

Odnośnie żądanej informacji to organ w odpowiedzi na skargę zaprezentował inne stanowisko, niż w udzielonej odpowiedzi na wniosek. Pierwotnie organ poinformował, że żądana informacja nie stanowi informacji publicznej w rozumieniu przepisów ustawy o dostępie do informacji publicznej.

W odpowiedzi na skargę nie kwestionował, iż tego rodzaju informacje o które wnosiła skarżąca można zaliczyć do kategorii informacji publicznej, ale ponieważ żądanych dokumentów organ nie posiadał, to nie mogły zostać udostępnione, a nadto uchwały podejmowane przez Radę Miasta i Gminy są umieszczane na BIP.

W ocenie Sądu w kontekście tych dwóch stanowisk organu, w zakresie udzielania odpowiedzi na udostępnienie informacji publicznej co do pytania nr 7 organ pierwotnie nie udzielił odpowiedzi na zadane pytanie. Należy zauważyć, że zupełnie inna zachodzi sytuacja gdy dana informacja nie stanowi informacji z zakresu informacji publicznej w rozumieniu ustawy, a czym innym jest sytuacja gdzie organ nie kwestionuje, że jest to informacja publiczna, ale organ jej nie posiadał i nie mógł jej udostępnić. W związku z tym zdaniem Sądu należało uznać, że organ nie udzielił żądanej informacji, a dopiero w odpowiedzi na skargę wskazał, iż brak posiadania żądanych dokumentów uniemożliwił jej udostępnienie. W takiej sytuacji organ w zakresie odpowiedzi na pytanie 7 wniosku pozostawał w bezczynności, która w dacie orzekania została udostępniona poprzez poinformowanie o braku posiadania żądanej dokumentacji.

Sąd w zaistniałej sytuacji procesowej winien ocenić, czy pozostawanie w bezczynności przez organ odnośnie odpowiedzi na pytania 1,7,10 przedmiotowego miało miejsce z rażącym naruszeniem prawa.

W orzecznictwie akcentuje się, że rażącym naruszeniem prawa będzie stan, w którym bez żadnej wątpliwości i wahań można stwierdzić, że naruszono prawo w sposób oczywisty. Naruszenie kwalifikowane jako rażące musi posiadać pewne dodatkowe cechy w stosunku do stanu określanego jako zwykłe naruszenie. Podkreśla się także, że dla uznania rażącego naruszenia prawa nie jest wystarczające samo przekroczenie przez organ ustawowych obowiązków, czyli także terminów załatwienia sprawy. Wspomniane przekroczenie musi więc być znaczne i niezaprzeczalne. Rażące opóźnienie w podejmowanych przez organ czynnościach ma być oczywiście pozbawione jakiegokolwiek racjonalnego uzasadnienia (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 21 czerwca 2012 r., sygn. akt I OSK 675/12; postanowienie NSA z dnia 27 marca 2013 r., sygn. akt II OSK 468/13; a także wyroki Wojewódzkich Sądów Administracyjnych: we Wrocławiu z dnia 10 kwietnia 2014 r., sygn. akt II SAB/Wr 14/14 w Poznaniu z dnia 11 października 2013 r., sygn. akt II SAB/Po 69/13; w Szczecinie z dnia 16 maja 2013 r., sygn. akt II SAB/Sz 34/13 – dostępne na www.nsa.gov.pl).

Organ w związku z tym, że udzielił odpowiedzi na wniosek skarżącego o informację publiczną z przekroczeniem ustawowego terminu pozostawał w bezczynności, która została przerwana przed wydaniem rozstrzygnięcia przez sąd i dlatego nie zachodziła potrzeba nałożenia obowiązku udostępnienia żądanej informacji. Sąd na podstawie art. 149 § 2 p.p.s.a. może fakultatywnie wymierzyć grzywnę lub przyznać na rzecz skarżących sumę pieniężną, w wysokości określonej w art. 154 § 5 p.p.s.a. Wprowadzając możliwość przyznania sumy pieniężnej wzorowano na rozwiązaniu przyjętym w ustawie z dnia 17 czerwca 2004 roku o skardze na naruszenie prawa strony do rozpoznania sprawy w postępowaniu przygotowawczym prowadzonym lub nadzorowanym przez prokuratora i postępowaniu sądowym bez uzasadnionej zwłoki (DZ.U nr 179, poz. 1843 ze zm.).

Przyznanie odpowiedniej sumy pieniężnej stanowi sankcję dla państwa za wadliwe zorganizowanie wymiaru sprawiedliwości oraz rekompensatę dla skarżącego za krzywdę moralną spowodowaną przewlekłością postępowania. Następuje w wysokości proporcjonalnej do wielkości zwłoki, jej przyczyn oraz dotkliwości dla skarżącego. Odpowiednia suma pieniężna pełni rolę swoistego zadośćuczynienia za stres i frustrację, spowodowane przewlekłością postępowania( postanowienie Sądu Najwyższego z 28 maja 2015 roku, syg. akt III SPP 10/15).

Na tle redakcji art. 149 § 2 p.p.s.a. trzeba zauważyć, że fakt bezczynności lub przewlekłego prowadzenia postępowania, nawet w stopniu rażącym, sam w sobie nie stanowi dostatecznej przesłanki do przyznania sumy pieniężnej od organu na rzecz skarżącego. Gdyby bowiem był taki zamiar ustawodawcy wówczas brzmienie przepisu miałoby treść odmienną, obligując wprost sąd do przyznania sumy pieniężnej, a nie jedynie ustanawiając taką możliwość. Obowiązujące w tej kwestii fakultatywne jedynie działanie sądu - bez jednoczesnego sprecyzowania przesłanek w ustawie - oznacza, że wybór co do zastosowania tego środka należy całkowicie do oceny sądu, a przesądzające są w istocie konkretne, okoliczności faktyczne całokształtu danej sprawy. Bez wątpienia przyznanie na gruncie art. 149 § 2 p.p.s.a. sumy pieniężnej winno być zatem zastrzeżone jedynie do wyjątkowych przypadków, uzasadnionych szczególnie drastycznymi i zawinionymi uchybieniami zasad efektywnego i terminowego działania organu załatwieniu sprawy, co w przedmiotowej sprawie nie zachodzi.

Sąd wydając rozstrzygnięcie w przedmiotowej sprawie działał na podstawie art. 149 § 1 pkt 1, art. 149 § 1a p.p.s.a.

O kosztach postępowania orzeczono na podstawie art. 200 i art. 205 § 1 p.p.s.a. orzekając o zwrocie poniesionego wpisu sądowego.