Wyrok WSA w Gliwicach, sygn. akt III SA/Gl 81/23
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach
Data orzeczenia: 2023-03-30 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6269 Inne o symbolu podstawowym 626
6401 Skargi organów nadzorczych na uchwały rady gminy w przedmiocie ... (art. 93 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym)
Hasła tematyczne: Inne
Skarżony organ: Rada Miasta
Treść wyniku: Stwierdzono nieważność uchwały w części
Powołane przepisy: article: art. 18 ust. 2 pkt 15; art. 40 ust. 1; art. 91
journal: Dz.U. 2020 poz 713
law: Ustawa z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym.
article: art. 4 ust. 1 pkt 2
journal: Dz.U. 2021 poz 679
law: Ustawa z dnia 20 grudnia 1996 r. o gospodarce komunalnej - t.j.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Dorota Fleszer, Sędziowie Sędzia WSA Adam Gołuch, Sędzia NSA Anna Apollo (spr.), , po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 30 marca 2023 r. sprawy ze skargi Wojewody Śląskiego na uchwałę Rady Miejskiej w Jaworznie z dnia 26 lipca 2018 r. nr XLIII/603/2018 w przedmiocie opłaty za korzystanie z rowerów w ramach systemu Jaworznickiego Roweru Miejskiego stwierdza nieważność § 3 ust. 1 pkt 2 zaskarżonej uchwały.


UZASADNIENIE

Skargą z dnia 23 grudnia 2022 r. Wojewoda Śląski wniósł o stwierdzenie nieważności uchwały nr XLIII/603/2018 Rady Miejskiej w Jaworznie z dnia 26 lipca 2018 r. w sprawie opłat za korzystanie z rowerów w ramach systemu Jaworznickiego Roweru Miejskiego w części określonej w § 3 ust. 1 pkt 2 uchwały jako sprzecznej z art. 4 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 20 grudnia 1996 r. o gospodarce komunalnej (tekst jednolity w Dz. U. z 2017 r., poz. 827 ze zmianami – dalej w skrócie: "ustawa") w związku z art. 7 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 2 kwietnia 1997 r. (Dz. U. z 1997 r., Nr 78, poz. 483 ze zmianami – dalej w skrócie: "Konstytucja RP").

Stan faktyczny sprawy przedstawia się następująco:

Rada Miejska w Jaworznie uchwałą z dnia 26 lipca 2018 r., nr XLIII/603/2018, ustaliła wysokość opłat za korzystanie z rowerów w ramach systemu Jaworznickiego Roweru Miejskiego (dalej w skrócie: "JRM").

Jako podstawę prawną do podjęcia tej uchwały Rada wskazała art. 18 ust. 2 pkt 15 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (tekst jednolity w: Dz. U. z 2023 r., poz. 40 – dalej w skrócie: "u.s.g.") oraz art. 4 ust. 1 pkt 2 ustawy.

Zgodnie z przepisem art. 4 ust. 1 pkt 2 ustawy: 1. Jeżeli przepisy szczególne nie stanowią inaczej, organy stanowiące jednostek samorządu terytorialnego postanawiają o: 2) wysokości cen i opłat albo o sposobie ustalania cen i opłat za usługi komunalne o charakterze użyteczności publicznej oraz za korzystanie z obiektów i urządzeń użyteczności publicznej jednostek samorządu terytorialnego.

Z uzasadnienia do projektu uchwały wynika, że jej przedmiotem jest określenie wysokości stawek za korzystanie z roweru w ramach systemu wypożyczania rowerów — JRM. System ma pełnić funkcję użyteczności publicznej w zakresie pasażerskiego transportu rowerowego. Każdy uprawniony użytkownik przez całą dobę w okresie funkcjonowania systemu, będzie mógł wypożyczyć rower według obowiązującej taryfy. Wypożyczalnia rowerów stanowi element uzupełnienia sieci komunikacyjno-transportowej miasta Jaworzna. Dzięki wypożyczeniu roweru z jednej stacji i oddania go w stacji dowolnej – do 20 minut bezpłatnie – możliwe będzie szybsze poruszanie się po śródmieściu i dzielnicach miasta w porównaniu z transportem publicznym. Celem wypożyczalni rowerów jest również zwiększenie atrakcyjność turystycznej miejsca, w których jest usytuowana, poprzez promocję aktywnego wypoczynku mieszkańców miasta i odwiedzających miasto Jaworzno. Wysokość stawek za korzystanie z roweru w ramach systemu wypożyczania rowerów — JRM została określona na podstawie uśrednionych stawek za wypożyczanie rowerów w innych miastach oraz na podstawie badania opinii publicznej w lutym 2018 r.

Uchwała ustala następujące opłaty za korzystanie z roweru w ramach systemu Jaworznickiego Roweru Miejskiego: w § 1 uchwały:

1 ) opłaty za korzystanie jednorazowe:

a) do 20 minut — bezpłatnie,

b) każde następne 20 minut - 1,00 zł,

c) każda następna godzina po upływie 120 minut — 6,00 zł;

2) opłaty abonamentowe "90 minut":

a) miesięczna — 30,00 zł,

b) roczna — 150,00 zł.

Natomiast w § 3 ust. 1 uchwały ustalono stawki opłat dodatkowych za korzystanie z JRM:

1) opłata inicjalna — 10,00 zł.;

2) opłata za przekroczenie 12 - godzinnego okresu wypożyczenia roweru — 200,00 zł.

Wojewoda Śląski zaskarżył powyższą uchwałę w zakresie § 3 ust. 1 pkt 2, żądając stwierdzenia nieważności uchwały w zaskarżonej części.

W ocenie Wojewody Śląskiego regulacja zawarta w § 3 ust. 1 pkt 2 uchwały jest sprzeczna z art. 4 ust. 1 pkt 2 ustawy w związku z art. 7 Konstytucji RP. Przepisem tym Rada Miejska ustaliła stawkę opłaty dodatkowej za korzystanie z systemu JRM. Tą opłatą dodatkową jest opłata za przekroczenie 12-godzinnego okresu wypożyczenia roweru, która wynosi 200,00 zł. Tymczasem, Rada Miejska na podstawie wskazanego wyżej przepisu art. 4 ust. 1 pkt 2 ustawy jest upoważniona wyłącznie do ustalania wysokości cen i opłat za korzystanie z miejskich obiektów i urządzeń użyteczności publicznej, a nie do ustalania opłaty dodatkowej za przekroczenie 12-godzinnego okresu wypożyczenia roweru. Organ podkreślił, że wskazana opłata dodatkowa nie stanowi opłaty za korzystanie z urządzeń użyteczności publicznej Miasta Jaworzna (tj. systemu JRM), lecz w istocie ma charakter kary pieniężnej za przekroczenie ww. czasu wypożyczenia, czyli stanowi element dyscyplinujący osoby korzystające z roweru powyżej 12 godzin wypożyczenia. W ocenie skarżącego, organ stanowiący gminy nie może sięgnąć po taki instrument, gdyż nie jest upoważniony do wprowadzania unormowań o charakterze represyjnym.

W ocenie organu nadzoru opłata komunalna jest uiszczana za uzyskiwanie przez stronę określonej korzyści płynącej z korzystania z danej usługi gminnej czy też z danego urządzenia. Przepis art. 4 ust. 1 pkt 2 ustawy dotyczy opłat, które mają charakter wynagrodzenia (ceny) za usługę świadczoną przez gminę czy za korzystanie z urządzeń, obiektów itp. będących własnością gminy, a więc dotyczy opłaty za zaangażowanie środków publicznych (środków gminnych) w dane urządzenie bądź usługę". Istotą opłaty komunalnej powinno być zatem skorelowanie jej z daną usługą gminną i "wartością" oferowanej usług (tak w wyroku WSA w Lublinie z dnia 4 listopada 2010 r., sygn. akt: II SA/Lu 491/10, publikowany w bazie orzeczeń sądów administracyjnych).

Tymczasem opłata, o której mowa w zakwestionowanym § 3 ust. 1 pkt 2 uchwały, takich wymogów nie spełnia. W ocenie organu nadzoru nie jest ona zapłatą za czerpanie z danego dobra materialnego, ale po prostu swego rodzaju sankcją. Jest ona elementem dyscyplinującym osoby korzystające z rowerów do właściwego wywiązania się z narzuconych przez Radę Miejską norm postępowania, przez co zyskuje charakter represyjny. Takiego charakteru opłat nie przewiduje natomiast przepis art. 4 ust. 1 pkt 2 ustawy. Przepis ten nie kreuje bowiem uprawnienia w zakresie wprowadzania nowych, dowolnych opłat, określa jedynie kompetencje organu stanowiącego w zakresie ustalania wysokości cen i opłat lub sposobu ich ustalania za konkretne czynności, to jest tylko za usługi komunalne i korzystanie z urządzeń i obiektów użyteczności publicznej.

Skarżący podkreślił, że opłata za korzystanie z obiektu użyteczności publicznej powinna posiadać cechę ekwiwalentności świadczenia, tj. jednostka samorządu terytorialnego udostępnia mieszkańcom do korzystania dane urządzenie użyteczności publicznej, a mieszkańcy w zamian za korzystanie z ww. urządzenia uiszczają opłatę ustaloną przez Radę Miejską w Jaworznie. W przedmiotowej sprawie ww. cechę ekwiwalentności świadczenia posiada wyłącznie opłata za korzystanie z roweru w ramach systemu JRM. Natomiast opłacie, o której mowa w § 3 ust. 1 pkt 2 uchwały nie można przypisać omawianej cechy ekwiwalentności świadczenia, gdyż jest ona uiszczana niezależnie od opłaty za korzystanie z roweru (jazdę/postój) po 12 godzinach od jego wypożyczenia, tj. stanowi "karę pieniężną" za przekroczenie czasu korzystania z wypożyczonego roweru, a nie za jego korzystanie. Skoro przedmiotowa opłata nie jest świadczeniem ekwiwalentnym, to nie posiada cechy opłaty za korzystanie z urządzenia użyteczności publicznej gminy, a jest jedynie ukrytą pod ta opłatą dodatkową "karą pieniężną" za przekroczenie ww. czasu wypożyczenia rowerów — nałożenie której zawsze powinno znajdować umocowanie w przepisie ustawy.

Ponadto Wojewoda zaznaczył, że wysokość tej opłaty dodatkowej — 200,00 złotych — znacznie przewyższa ustaloną w uchwale opłatę za korzystanie jednorazowe z roweru, która wynosi: do 20 minut — bezpłatnie, każde następne 20 minut - 1,00 zł, każda następna godzina po upływie 120 minut 6,00 zł. Przewyższa nawet ustaloną w § 1 pkt 2 uchwały opłatę roczną wynoszącą 150 zł. Powyższa dysproporcja w wysokości tych opłat wskazuje, że opłata, o której mowa w § 3 ust. 1 pkt 2 uchwały nie jest świadczeniem ekwiwalentnym, a więc nie posiada cechy cen i opłat, o których mowa w art. 4 ust. 1 pkt 2 ustawy, a jest jedynie ukrytą pod tą opłatą "karą pieniężną."

Dodatkowo skarżący podkreślił, że osoby korzystające powyżej 12 godzin z ww. rowerów miejskich de facto są zobowiązane do zapłacenia dwóch opłat, tj. opłaty za każdą godzinę po upływie 120 minut w kwocie 6,00 zł (naliczanej również po 12 godzinach od wypożyczenia roweru) oraz niezależnie od tej opłaty — opłatę dodatkową po 12 godzinach od wypożyczenia w kwocie 200,00 zł. Powyższe prowadzi do wniosku, że osoby korzystające z urządzenia o użyteczności publicznej jednostki samorządu terytorialnego systemu JRM płacą dwie opłaty — jedną za korzystanie z ww. systemu rowerów miejskich, drugą — opłatę dodatkową (w ocenie skarżącego nałożoną na osoby korzystające z ww. systemu rowerów miejskich — bez podstawy prawnej), która nie stanowi opłaty za korzystanie z systemu, lecz jest wyłącznie karą pieniężną za przekroczenie czasu korzystania z wypożyczonego roweru — uiszczana niezależnie od opłaty za korzystanie (jazdę/postój) z ww. rowerów.

W odpowiedzi na skargę Rada Miejska w Jaworznie wniosła o jej oddalenie.

W uzasadnieniu odpowiedzi strona stwierdził, że stanowisko skarżącego, zgodnie z którym opłata za przekroczenie 12 – godzinnego okresu wypożyczenia roweru nie jest opłatą za korzystanie z urządzeń użyteczności publicznej Miasta Jaworzna (tj. systemu JRM), lecz w istocie ma charakter kary pieniężnej za przekroczenie ww. czasu wypożyczenia – jest błędne.

Ustawodawca nie zamieścił w ustawie legalnej definicji ceny i opłaty za korzystanie z miejskich obiektów i urządzeń użyteczności publicznej. Według poglądów doktryny muszą być one powiązane z wynagrodzeniem za usługę (także polegającej na udostępnieniu obiektu lub urządzenia) i mają charakter rynkowy.

Opłata ustanowiona w § 3 ust. 1 pkt 2 zaskarżonej uchwały ma charakter opłaty za korzystanie z systemu JRM. Jej wysokość jest powiązana z kosztami systemu i została ustalona na podstawie analiz działania tego typu systemów i przewidywanych kosztów jego funkcjonowania. Opłata ma premiować możliwie szybkie oddawanie rowerów do systemu co zapewnia wystarczającą dostępność rowerów dostępnych "na godziny" dla potencjalnych klientów i umożliwia sprawne funkcjonowanie systemu bez konieczności zwiększania ogólnej puli rowerów "na godziny".

W ocenie Rady Miejskiej w Jaworznie opłata ta nie jest opłatą represyjną. Jej celem jest skompensowanie kosztów związanych z ewentualną koniecznością zapewniania dodatkowych rowerów "na godziny".

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył co następuje:

Wniesiona skarga zasługuje na uwzględnienie.

Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jedn. Dz. U. z 2021 r. poz. 137) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola taka sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej (art. 1 § 2 tej ustawy).

Zakres kontroli administracji publicznej obejmuje także orzekanie w sprawach skarg na akty prawa miejscowego oraz inne akty organów jednostek samorządu terytorialnego, stosownie do art. 3 § 1 i § 2 pkt 5 i 6 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2023 r. poz. 259 z późn. zm. – dalej w skrócie: "P.p.s.a."). Wojewódzkie sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności aktów prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego administracji pod względem zgodności z prawem, która sprowadza się do oceny, czy dany akt wydany został z obrazą obowiązujących przepisów, gdyż zaistnienie takiej sytuacji powoduje konieczność stwierdzenia jego nieważności albo stwierdzenia, że wydany został z naruszeniem prawa – stosownie do treści art. 147 § 1 P.p.s.a. Sądowa kontrola legalności zaskarżonych aktów administracyjnych sprawowana jest przy tym w granicach sprawy, sąd nie jest jednak związany zarzutami i wnioskami skargi, czy też powołaną w niej podstawą prawną (art. 134 § 1 P.p.s.a.).

Przedmiotem kontroli legalności w rozpatrywanej sprawie jest uchwała Rady Miejskiej w Jaworznie z dnia 26 lipca 2018 r., nr XLIII/603/2018, w sprawie opłat za korzystanie z rowerów w ramach systemu Jaworznickiego Roweru Miejskiego w części określonej w § 3 ust. 1 pkt 2 – w brzmieniu: "opłata za przekroczenie 12 – godzinnego okresu wypożyczenia roweru — 200,00 zł".

Powyższa uchwała podjęta została na podstawie art. 18 ust. 2 pkt 15 u.s.g. oraz art. 4 ust. 2 ustawy.

Zaznaczyć należy, że poprzez podjęcie powyższej uchwały Rada Miejska w Jaworznie zrealizowała udzieloną jej na podstawie art. 40 ust. 2 pkt 4 u.s.g. kompetencję do wydawania aktów prawa miejscowego w zakresie zasad i trybu korzystania z gminnych obiektów i urządzeń użyteczności publicznej. Uszczegółowieniem tego upoważnienia jest norma art. 4 ust. 1 ustawy, która stanowi, że jeżeli przepisy szczególne nie stanowią inaczej, organy stanowiące jednostek samorządu terytorialnego postanawiają o:

1) wyborze sposobu prowadzenia i form gospodarki komunalnej;

2) wysokości cen i opłat albo o sposobie ustalania cen i opłat za usługi komunalne o charakterze użyteczności publicznej oraz za korzystanie z obiektów i urządzeń użyteczności publicznej jednostek samorządu terytorialnego.

Sąd podziela wyrażone w orzecznictwie sądowoadministracyjnym stanowisko co do uchwał wydanych w trybie art. 4 ust. 1 pkt 2 ustawy, a mianowicie że mają one charakter prawa miejscowego, pomimo braku expressis verbis wyrażenia tego przymiotu w treści przepisu. Nie przesądza to o odmowie nadania charakteru aktu prawa miejscowego podejmowanym na jego podstawie uchwałom. Artykuł 4 ust. 1 pkt 2 ustawy zawiera normę prawną upoważniającą organ stanowiący samorządu terytorialnego do podjęcia aktu prawa miejscowego. Charakter prawny aktu prawa miejscowego wynika z mocy wiążącej regulacji uchwały. Uchwałą tą związany jest każdy usługobiorca, który obowiązany jest w wysokości określonej w uchwale ponosić opłaty za usługi komunalne o charakterze użyteczności publicznej oraz za korzystanie z obiektów i urządzeń użyteczności publicznej jednostek samorządu terytorialnego (por. wyrok NSA z 26 listopada 2013 r., sygn. akt I OSK 1901/13). Przyjąć zatem należy, że uchwały podejmowane na podstawie art. 4 ust. 1 pkt 2 ustawy w zw. z art. 40 ust. 1 u.s.g. mają charakter normatywny, w związku z czym wynikające z nich ceny i opłaty obowiązują na obszarze danej jednostki samorządu terytorialnego, wiążąc wszystkie podmioty wykonujące gospodarkę komunalną w zakresie usług użyteczności publicznej, jak i odbiorców tych usług lub osoby korzystające z obiektów użyteczności publicznej (wyrok NSA z 16 stycznia 2018 r., sygn. akt II OSK 2990/17).

Z kolei podstawy do stwierdzenia nieważności aktu lub uchwały organu gminy określa art. 91 u.s.g. Według art. 91 ust. 1 zd. 1 u.s.g. uchwała lub zarządzenie organu gminy sprzeczne z prawem są nieważne. Wprowadzając sankcję nieważności, jako następstwo sprzeczności z prawem uchwały lub zarządzenia, ustawodawca nie określił rodzaju naruszenia prawa, które prowadziłoby do zastosowania takiej sankcji. W judykaturze przyjmuje się jednak, że tylko istotne naruszenie prawa stanowi podstawę do stwierdzenia nieważności uchwały organu gminy, a więc uchybienie prowadzące do skutków, które nie mogą być zaakceptowane w demokratycznym państwie prawnym, które wpływają na treść uchwały lub zarządzenia (por. wyrok NSA z 11 lutego 1998 r., sygn. akt II SA/Wr 1459/07 oraz wyrok NSA z 8 lutego 1996 r., sygn. akt SA/Gd 327/95). Do takich naruszeń zalicza się między innymi naruszenie przepisów wyznaczających kompetencje do wydania aktu lub brak podstawy prawnej, bądź przepisów prawa ustrojowego lub przepisów prawa materialnego przez wadliwą ich wykładnię oraz przepisów regulujących procedurę podejmowania uchwał, jeżeli na skutek tego naruszenia zapadła uchwała innej treści, niż gdyby naruszenie to nie wystąpiło (vide: M. Stahl, Z. Kmieciak, Akty nadzoru nad działalnością samorządu terytorialnego w świetle orzecznictwa NSA i poglądów doktryny, "Samorząd Terytorialny" z 2001, z. 1-2, s. 101-102). O istotnym naruszeniu prawa można zatem mówić wówczas, gdy naruszenie dotyczy przepisów prawa ustrojowego, materialnego czy procedury podejmowania aktów (por. wyrok NSA z 11 lutego 1998 r., sygn. akt II SA/Wr 1459/97; wyrok NSA z 8 lutego 1996 r., sygn. akt SA/Gd 327/95; wyrok NSA z 26 lipca 2012 r., sygn. akt I OSK 679/12 i wyrok NSA z 26 lipca 2012 r, sygn. akt I OSK 997/12). Stwierdzenie nieważności uchwały może nastąpić więc tylko wtedy, gdy pozostaje ona w wyraźnej sprzeczności z określonym przepisem prawnym, co jest oczywiste i bezpośrednie oraz wynika wprost z treści tego przepisu. Nie jest zatem konieczne przyjęcie, iż doszło do rażącego naruszenia prawa, które warunkuje stwierdzeniem nieważności decyzji czy postanowienia, o jakim mowa w art. 156 § 1 k.p.a. Za nieistotne naruszenie prawa należy natomiast uznać takie naruszenie, które jest mniej doniosłe w porównaniu z innymi przypadkami wadliwości, jak np. nieścisłość prawna czy też błąd, który nie ma wpływu na istotną treść aktu organu gminy. Takie naruszenia są jedynie przesłanką do wskazania, że akt został wydany z naruszeniem prawa, ale nie stanowi przesłanki do stwierdzenia jego nieważności.

Przechodząc do rozpatrywanej sprawy należy zauważyć, że ustawodawca w regulacjach ustawy nie zamieścił definicji legalnej ceny i opłaty za korzystanie z miejskich obiektów i urządzeń użyteczności publicznej. Według poglądów doktryny muszą być one powiązane z wynagrodzeniem za usługę (także polegającej na udostępnieniu obiektu lub urządzenia) i mają charakter rynkowy. Nie należy dopatrywać się w treści przepisu art. 4 ust. 1 pkt. 2 ustawy nawiązania do opłat administracyjnych ani też żadnej formy danin publicznych (por. C. Banasiński, K. M. Jaroszyński [w:] C. Banasiński, K. M. Jaroszyński, Ustawa o gospodarce komunalnej. Komentarz, Warszawa 2017, art. 4). Także według NSA, mimo iż w art. 4 ust. 1 pkt. 2 ustawy mówi się o cenach i opłatach nie wydaje się uprawnione wyprowadzenie z tego wniosku, że opłaty te mogą być czymś więcej niż ustalonymi "urzędowo" należnościami, stanowiącymi jedynie ekwiwalent za "usługę" ze strony gminy w postaci umożliwienia korzystania z jej obiektów i urządzeń, świadczoną w warunkach braku jakiegokolwiek przymusu po stronie świadczeniobiorcy (wyrok NSA z 13 grudnia 2000 r., sygn. akt II SA 2320/00, wyrok NSA z 21 czerwca 2018 r., sygn. akt I FSK 954/16). Jednocześnie NSA zaznacza, że art. 4 ust. 1 pkt 2 ustawy, upoważniający organy stanowiące jednostek samorządu terytorialnego do stanowienia o "wysokości cen i opłat albo o sposobie ustalania cen i opłat za usługi komunalne o charakterze użyteczności publicznej oraz za korzystanie z obiektów i urządzeń użyteczności publicznej jednostek samorządu terytorialnego", nie przyznaje tym organom kompetencji do wprowadzania kar pieniężnych za niedozwolone sposoby korzystania z obiektu użyteczności publicznej (wyrok NSA z 21 czerwca 2018 r., sygn. akt I FSK 954/16).

Wobec powyższego Sąd uznaje za trafny zarzut Wojewody wobec wprowadzonej przez Radę Miejską opłaty dodatkowej. Nie ulega wątpliwości, że nie stanowi ona opłaty za korzystanie z urządzenia użyteczności publicznej Miasta Jaworzno, tj. systemu wypożyczalni rowerów miejskich. Okoliczności jej pobierania wskazują, że należy ją traktować jako karę pieniężną za wypożyczenie roweru ponad 12 godzin. Słusznie zatem Wojewoda eksponuje w konstrukcji przedmiotowej opłaty dodatkowej element dyscyplinujący osoby korzystające z roweru powyżej 12 godzin od wypożyczenia. Rada Miejska nie ma umocowania do wprowadzenia takiego rodzaju opłaty o wyraźnym charakterze represyjnym. Nie bez znaczenia w ocenie sprawy ma to, że osoby korzystające powyżej 12 godzin z ww. rowerów miejskich de facto są zobowiązane do zapłacenia dwóch opłat tj. opłaty za 1 minutę jazdy po pierwszych 15 minutach w kwocie 0,05 zł (naliczanej również po 12 godzinach od wypożyczenia rowerów), względnie postoju/pauzy po pierwszych 15 minutach naliczana jest opłata za 1 minutę postoju/pauzy w kwocie 0,05 zł. oraz opłaty dodatkowej po 12 godzinach od wypożyczenia w kwocie 200,00 zł. Oznacza to tym samym, że osoby korzystające z systemu miejskich wypożyczalni rowerów w systemie JRM powyżej 12 godzin płacą dwie opłaty – jedną za korzystanie ww. sytemu rowerów miejskich, a drugą – opłatę dodatkową, która nie stanowi opłaty za korzystanie z systemu, lecz jest wyłącznie karą pieniężną za przekroczenie ustalonego czasu korzystania z wypożyczonego roweru. Opłata ta jest uiszczana niezależnie od opłaty za korzystanie (jazdę/postój) z rowerów.

Mając na względzie to, że z art. 4 ust. 1 pkt 2 ustawy nie można wywieść kompetencji organu do ustalania opłaty innej niż za korzystanie z urządzeń (tu: systemu miejskiej wypożyczalni rowerów – JRM) użyteczności publicznej jednostki samorządu terytorialnego, Rada Miejska wprowadzając w § 3 ust. 1 pkt 2 zaskarżonej uchwały opłatę dodatkową za przekroczenie 12 godzin wypożyczenia – 200 zł przekroczyła kompetencję ustawową i naruszyła dyspozycję art. 4 ust. 2 ustawy. Tego rodzaju sprzeczność z prawem kwalifikować należało jako uchybienie skutkujące koniecznością stwierdzenia nieważności tej części uchwały.

Mając powyższe na uwadze, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach, na podstawie art. 147 § 1 P.p.s.a. stwierdził jak w sentencji wyroku.