Postanowienie NSA, sygn. akt I OW 187/14
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2014-12-23 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6329 Inne o symbolu podstawowym 632
643  Spory o właściwość między organami jednostek samorządu terytorialnego (art. 22 § 1 pkt 1 Kpa) oraz między tymi organami
Hasła tematyczne: Inne
Skarżony organ: Wójt Gminy
Treść wyniku: Wskazano organ właściwy do rozpoznania sprawy
Powołane przepisy: article: art. 15 par. 1 pkt 4, art. 4
journal: Dz.U. 2012 poz 270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity.
article: art. 16 a ust. 1, art. 3 pkt 11
journal: Dz.U. 2006 nr 139 poz 992
law: Ustawa z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych - tekst jednolity.
article: art. 25
journal: Dz.U. 2014 poz 121
law: Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny - tekst jednolity.

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Wojciech Mazur (spr.) sędzia NSA Bożena Popowska sędzia del. WSA Czesława Nowak – Kolczyńska Protokolant asystent sędziego Michał Zawadzki po rozpoznaniu w dniu 23 grudnia 2014 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej wniosku Burmistrza Miasta Cieszyna o rozstrzygnięcie sporu o właściwość pomiędzy Burmistrzem Miasta Cieszyna a Wójtem Gminy Łagów w przedmiocie wskazania organu właściwego do rozpoznania wniosku R.K. w sprawie ustalenia prawa do zasiłku dla opiekunów w związku z opieką nad matką postanawia: wskazać Burmistrza Miasta Cieszyna jako organ właściwy w sprawie.


UZASADNIENIE

Wnioskiem z dnia 30 września 2014 r., Burmistrz Miasta Cieszyna złożył do Naczelnego Sądu Administracyjnego wniosek o rozstrzygnięcie sporu negatywnego o właściwość pomiędzy Miejskim Ośrodkiem Pomocy Społecznej w Cieszynie a Gminnym Ośrodkiem Pomocy Społecznej w Łagowie w przedmiocie ustalenia prawa do zasiłku dla opiekunów w sprawie Pana R.K.

W uzasadnieniu wniosku wskazano, że w dniu 19 września 2014 r. do Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej w Cieszynie wpłynęło zawiadomienie Gminnego Ośrodka Pomocy Społecznej w Łagowie o przekazaniu dokumentacji w przedmiocie ustalenia prawa do zasiłku dla opiekunów w sprawie Pana R.K. w związku z opieką nad matką Panią W.K. zam. L. W uzasadnieniu zawiadomienia wyjaśniono, iż Gminny Ośrodek Pomocy Społecznej w Łagowie uznał, iż nie jest organem właściwym w sprawie, gdyż wnioskujący w swoim wniosku o przyznanie świadczenia wskazał jako adres zamieszkania Cieszyn, a nie L.

Miejski Ośrodek Pomocy Społecznej w Cieszynie podniósł, iż nie jest organem właściwym w sprawie, ponieważ brak jest przesłanek do uznania, że R.K. zamieszkuje w Cieszynie. Wnioskodawca stwierdził, że R.K. zamieszkuje na stałe u swojej matki w L., sprawuje nad nią opiekę choć jest zameldowany w Cieszynie. Wywodzono, że nie można utożsamiać pojęcia zameldowania z pojęciem zamieszkania. Ponadto podnoszono, że nie jest wykluczone, iż Gminny Ośrodek Pomocy Społecznej w Łagowie nie przeprowadził należycie postępowania wyjaśniającego w zakresie ustalenia miejsca zamieszkiwania R.K.

W odpowiedzi na wniosek, Wójt Gminy Łagów wniósł o rozstrzygnięcie sporu o właściwość poprzez wskazanie Burmistrza Miasta Cieszyna, jako organu właściwego do rozpoznania sprawy. W uzasadnieniu swego stanowiska wywodził, że Gminny Ośrodek Pomocy Społecznej w Łagowie udowodnił, iż miejscem zamieszkania R.K. jest miejsce jego zameldowania, gdzie mieszka jego rodzina i gdzie znajduje się ośrodek jego aktywności życiowej, a świadczy o tym szereg dowodów. Organ wymienił wśród nich: - protokoły przesłuchania świadków: T. H., I.P.-S. oraz B.K., którzy jednomyślnie potwierdzili, iż R.K. nie mieszka z matką, a jedynie ją odwiedza; - kopie pozwu sądowego i pełnomocnictwa procesowego, w których jako adres R.K. podano adres jego zameldowania w Cieszynie; - fakt braku jego obecności podczas wizyt pracowników socjalnych u jego matki W.K. w Ł. w dniach: 4.02.2014 r., 5.02.2014 r. oraz 14.02.2014 r.; - załączone do akt sprawy dokumenty, w których figuruje adres R.K., zgodny z adresem jego zameldowania.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Zgodnie z treścią art. 15 § 1 pkt 4 w zw. z art. 4 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. 2012 poz. 270 ze zm., dalej jako "p.p.s.a.") Naczelny Sąd Administracyjny rozstrzyga spory o właściwość między organami jednostek samorządu terytorialnego i między samorządowymi kolegiami odwoławczymi, o ile odrębna ustawa nie stanowi inaczej, oraz spory kompetencyjne między organami tych jednostek a organami administracji rządowej.

Z akt sprawy wynika, że pomiędzy Burmistrzem Miasta Cieszyna, a Wójtem Gminy Łagów, istotnie powstał negatywny spór o właściwość w przedmiocie rozpoznania wniosku R.K. w sprawie ustalenia prawa do specjalnego zasiłku opiekuńczego.

Krąg podmiotów mogących uzyskać to świadczenie, określa przepis art. 16 a ust. 1 ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych (Dz. U. z 2006 r. Nr 139, poz. 992 ze zm., zwanej dalej: "u.ś.r.").

Stosownie do art. 23 ust. 2 u.ś.r., wniosek o ustalenie prawa do świadczeń rodzinnych składa się w urzędzie gminy lub miasta właściwym ze względu na miejsce zamieszkania osób ubiegających się o to świadczenie. Zgodnie zaś z art. 3 pkt 11 u.ś.r., organem właściwym do rozpatrzenia wniosku o omawiane świadczenie, jest wójt, burmistrz lub prezydent miasta właściwego ze względu na miejsce zamieszkania osoby ubiegającej się o świadczenie rodzinne lub otrzymującej świadczenie rodzinne.

Ustawa o świadczeniach rodzinnych nie definiuje pojęcia "miejsce zamieszkania", odwołać się więc należy do rozumienia tego zwrotu wynikającego z art. 25 Kodeksu cywilnego. Miejscem zamieszkania osoby fizycznej według tego przepisu jest miejscowość, w której osoba ta przebywa z zamiarem stałego pobytu. Jak podkreśla się w orzecznictwie pojęcie to zawiera w sobie dwa nierozerwalnie ze sobą związane elementy: zamiar stałego przebywania i przebywanie osoby w danej miejscowości. Sam zamiar stałego pobytu w określonej miejscowości nie stanowi jeszcze o zamieszkiwaniu, gdyż musi być połączony z przebywaniem w danej miejscowości mającym cechy założenia tam ośrodka swoich interesów (por. postanowienia NSA z dnia 11 października 2007 r., sygn. akt I OW 69/07, z dnia 6 maja 2008 r., sygn. akt I OW 4/08 – publ. http//orzeczenia.nsa.gov.pl).

W okolicznościach rozpoznawanej sprawy materiał dowodowy świadczy niewątpliwie o tym, że R.K. faktycznie zamieszkuje pod adresem swego zameldowania, tj. w Cieszynie przy ul. W. Potwierdzają to dowody, na które wskazał Wójt Gminy Łagów. Pierwsza ich grupa podważa twierdzenia R.K. o tym, że mieszka on u swej matki. Świadczą o tym zeznania świadków: T.H., I.P.-S. oraz B.K., którzy jednomyślnie potwierdzili, iż R.K. nie mieszka z matką, a jedynie ją odwiedza. Zeznania te należy ocenić, jako wiarygodne, albowiem są ze sobą zgodne, uzupełniają się wzajemnie, a ponadto są zgodne z innymi dowodami, świadczącymi, że miejscem zamieszkania R.K. jest Cieszyn. Trzeba też zauważyć, że zgody na zamieszkiwanie R.K. u matki, odmówił C.K., właściciel nieruchomości, na której położony jest jej lokal mieszkalny. O fakcie niezamieszkiwania R.K. u jego matki świadczą również informacje o trzykrotnej nieobecności R.K. w miejscu zamieszkania jego matki, podczas przeprowadzania wywiadu środowiskowego. Druga grupa dowodów, wprost wskazuje, że miejsce zamieszkania R.K. jest zgodne z jego miejscem zameldowania. Wynika to w szczególności z pełnomocnictwa procesowego udzielonego R.K. przez jego matkę W.K. do reprezentowania jej przed Sądem Rejonowym w Ostrowcu Świętokrzyskim. Nadto w pozwie matki R.K. o złożenie oświadczenia woli do Sądu Rejonowego w Ostrowcu Świętokrzyskim z dnia 23 kwietnia 2012 r., podała ona adres świadka R.K., zgodny z jego miejscem zameldowania. Ponadto R.K. w piśmie z dnia 9 grudnia 2014 r. nadesłanego do Naczelnego Sądu Administracyjnego sam wskazuje adres miejsca zamieszkania w Cieszynie (k. 17 akt sądowych).

Powyższe okoliczności i dowody potwierdzają w pełni zasadność stanowiska Wójta Gminy Łagów, wyrażonego w odpowiedzi na wniosek i przemawiają za wskazaniem Burmistrza Miasta Cieszyna, jako organu właściwego do rozpoznania wniosku o ustalenia prawa do zasiłku dla opiekuna.

Z przytoczonych powodów, Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 15 § 2 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji postanowienia.