Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt IV SA/Wa 620/15
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2015-06-11 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6180 Wywłaszczenie nieruchomości i odszkodowanie, w tym wywłaszczenie gruntów pod autostradę
Hasła tematyczne: Nieruchomości
Skarżony organ: Wojewoda
Treść wyniku: Uchylono decyzję I i II instancji
Powołane przepisy: article: art. 215 ust. 2
journal: Dz.U. 2014 poz 518
law: Ustawa z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami - tekst jednolity.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Teresa Zyglewska (spr.), Sędziowie sędzia WSA Paweł Groński, sędzia WSA Krystyna Napiórkowska, Protokolant ref. staż. Aleksandra Larkiewicz, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 11 czerwca 2015 r. sprawy ze skarg K. E. oraz G. G. i T. N. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] grudnia 2014 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania odszkodowania 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz utrzymaną nią w mocy decyzję Prezydenta W. z dnia [...] października 2014 r. nr [...]; 2. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku; 3. zasądza od Wojewody [...] solidarnie na rzecz skarżących G. G. i T. N. kwotę 440 (czterysta czterdzieści) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego; 4. zasądza od Wojewody [...] na rzecz skarżącej K. E. kwotę 457 (czterysta pięćdziesiąt siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.


UZASADNIENIE

Zaskarżoną do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego decyzją z dnia [...] grudnia 2014 r. Wojewoda [...] utrzymał w mocy decyzje Prezydenta W. z dnia [...] października 2014 r. odmawiającej przyznania odszkodowania za budynek stojący na gruncie położonym w W. przy ul. [...] ozn. nr hip. [...].

W uzasadnieniu decyzji organ wywodził, że nieruchomość położona w W., przy ul. [...] ozn. nr hip. [...], znajduje się na terenie objętym działaniem dekretu z dnia [...] października 1945 r. [...] (Dz. U. Nr [...], poz. [...]). Z dniem wejścia w życie dekretu (tj. w dniu [...] listopada 1945 r.) grunty nieruchomości [...], w tym grunt przedmiotowej nieruchomości - przeszły na własność gminy [...] a od 1950 r. - na podstawie art. 32 ust. 2 ustawy z dnia 20 marca 1950 r. o terenowych organach jednolitej władzy państwowej (Dz. U. Nr 14, poz. 130) - na własność Skarbu Państwa.

Zgodnie z zaświadczeniem Sądu Rejonowego [...] nr [...] z dnia [...] grudnia 1998 r. tytuł własności nieruchomości [...] ozn. nr hip. [...] zapisany był na imię W. I. Orzeczeniem z dnia [...] kwietnia 1947 r. Wojewoda [...] orzekł o zmianie nazwiska W. I. na N.

Na mocy postanowień Sądu Rejonowego [...] z dnia [...] kwietnia 1998 r. sygn. akt [...] oraz z dnia [...] maja 2007 r., sygn. akt [...], spadkobiercami dawnego właściciela nieruchomości i obecnymi stronami postępowania w niniejszej sprawie są: T. N., K. E. i G. G.

Aktualnie, nieruchomość przy ul. [...] wchodzi w skład działki ewidencyjnej nr [...] z obrębu [...] i stanowi własność Miasta W.

Wnioskiem z dnia 8 sierpnia 2000 r. T. N. i M. N. wystąpili o ustalenie odszkodowania za nieruchomość położoną w W., przy ul. [...] ozn. nr hip. [...].

Decyzją nr [...] z dnia [...] lipca 2011 r. Prezydent W. orzekł o odmowie ustalenia odszkodowania za nieruchomość położoną w W. przy ul. [...] na zasadzie art. 215 ust. 2 u.g.n. W wyniku rozpoznania odwołania od powyższej decyzji, Wojewoda [...] decyzją Nr [...] z dnia [...] września 2011 r. orzekł o uchyleniu zaskarżonej decyzji organu I instancji oraz o przekazaniu sprawy do ponownego rozpoznania przez ten organ. W uzasadnieniu decyzji odwoławczej podano, że Prezydent W. pominął całkowicie kwestię posadowienia na gruncie przedmiotowej nieruchomości budynku mieszkalnego, wybudowanego w 1937 r., skupiając się jedynie na przesłankach odszkodowania w stosunku do samej działki. Tymczasem, zgodnie z art. 215 ust. 2 u.g.n. odszkodowanie należy się zarówno za dom jednorodzinny jak i działkę objęte działaniem dekretu z dnia [...] października 1945 r. [...]. Organ stopnia wojewódzkiego w decyzji Nr [...] z dnia [...] września 2011 r. stanął na stanowisku, że przed wydaniem decyzji nr [...] z dnia [...] lipca 2011 r. Prezydent W. nie zebrał pełnego materiału dowodowego w sprawie, pozwalającego na dokonanie rzetelnej i wyczerpującej analizy przesłanek z art. 215 ust.2 u.g.n. w odniesieniu do nieruchomości położonej przy ul. [...] w W. i nakazał skorzystanie w tym zakresie, w sytuacji wyczerpania możliwości dowodowych za pomocą gromadzenia dokumentów, odebranie zeznań od świadków bądź zlecenie sporządzenia opinii przez biegłego. Nadto, Wojewoda [...] wytknął naruszenie art. 10 k.p.a. poprzez uniemożliwienie stronom wypowiedzenia się co do zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego przed wydaniem decyzji kończącej postępowanie w przedmiotowej sprawie.

Po ponownym rozpoznaniu sprawy, decyzją nr [...] z dnia [...] lipca 2014 r. Prezydent W. orzekł o ustaleniu odszkodowania za grunt nieruchomości położonej przy ul. [...] w W., na rzecz Pani K. E. w wysokości 120 880,50 zł, na rzecz Pana G. G. w wysokości 120 880,50 zł oraz na rzecz Pana T. N. w wysokości 241 761,00 zł, uznając, że grunt nieruchomości położonej przy ul. [...] mógł być przeznaczony pod zabudowę jednorodzinną w dacie wejścia w życie dekretu [...] oraz, że utrata faktycznego władania nieruchomością przez dawnego jej właściciela nastąpiła po dniu [...] kwietnia 1958 r.

Decyzją nr [...] z dnia [...] października 2014 r. Prezydent W. odmówił ustalenia odszkodowania za budynek posadowiony na gruncie nieruchomości przy ul. [...] na zasadzie art 215 ust 2 u.g.n.

Pismem z dnia 30 października 2014 r. adwokat M. K. działając w imieniu G. G. i T. N., złożył odwołanie od decyzji organu I instancji, zarzucając mu naruszenie art, 215 u.g.n., twierdząc, że nieruchomość stanowiąca dom jednorodzinny przeszła na własność Państwa po dniu [...] kwietnia 1958 r., art. 7,77% 1, art. 80 oraz art. 107 § 3 k.p.a.

Z kolei, pismem z dnia 3 listopada 2014 r. odwołanie od decyzji Prezydenta W.

z dnia [...] października 2014 r. złożyła adwokat W. L. w imieniu Pani K. E. podnosząc naruszenie art. 7, 8, 9, 10, 75, 76, 77 § 1, art. 80, 81, 86, 89 oraz art. 107 § 3 k.p.a.

W szczególności, w ocenie pełnomocnika strony uzasadnienie zaskarżonej decyzji nie zawiera analizy treści tych dowodów, jak również ich oceny w kontekście niezbędnych ustaleń co do przesłanki z przepisu art. 215 ust. 2 - pozbawienia faktycznej możliwości władania nieruchomością po dniu [...] kwietnia 1958 r., a nadto, że nadal nie wyjaśnione zostało przez organ I instancji w jakiej dacie nastąpiła utrata faktycznej możliwości władania nieruchomością przez dawnych jej właścicieli.

Wojewoda [...] wywodził, że organ I instancji w uzasadnieniu swej decyzji z dnia [...] października 2014 r., w której odmówił przyznania odszkodowania za budynek, położony na nieruchomości przy ul. [...] w W., wskazał, iż budynek ten nie spełnia przesłanek wymaganych do przyznania odszkodowania za nieruchomości przejęte na własność Skarbu Państwa dekretem z dnia [...] października 1945 r. [...]. Owe przesłanki przyznanie prawa własności czasowej odnośnie budynku posadowionego na nieruchomości położonej przy ul. [...] w W. reguluje art. 215 § 2 ustawy o gospodarce nieruchomościami ( Dz. U. z 2004 r. Nr 261, poz. 2603 ze zm.), który stanowi, iż przepisy dotyczące odszkodowania za wywłaszczone nieruchomości stosuje się odpowiednio do domu jednorodzinnego, jeżeli przeszedł on na własność państwa po dniu [...] kwietnia 1958 r. oraz do działki, która przed dniem wejścia w życie wymienionego dekretu mogła być przeznaczona pod budownictwo jednorodzinne, jeżeli poprzedni właściciel bądź jego następcy prawni mogą otrzymać w użytkowanie wieczyste działkę pod budowę domu jednorodzinnego. Organ podkreślił, że stwierdzenie braku jednej z przesłanek uniemożliwia ustalenie odszkodowania za wywłaszczoną nieruchomość.

Wojewoda wywodził, że nieruchomość położona przy ul. [...] w W. została objęta w posiadanie w dniu [...] listopada 1948 r., tj. z dniem ogłoszenia w Dzienniku Urzędowym Rady Narodowej i Zarządu Miejskiego W. Nr [...]. Termin do złożenia przez dotychczasowego właściciela wniosku o przyznanie prawa własności czasowej upływał z dniem [...] maja 1949 r. Jak wynika z akt własnościowych przedmiotowej nieruchomości, byli właściciele nieruchomości położonej przy ul. [...] w W. nie złożyli w terminie wniosku o przyznanie prawa własności czasowej w trybie art. 7 dekretu z dnia [...] października 1945 r. [...], toteż grunt przedmiotowej nieruchomości z mocy prawa przeszedł na własność gminy W., a potem Państwa, z dniem wejścia w życie dekretu, zaś znajdujący się na nim budynek - z upływem terminu na złożenie wniosku o przyznania prawa własności czasowej.

Budynek znajdujący się na gruncie przy ul. [...] przeszedł na własność Skarbu Państwa z dniem [...] maja 1949 r. - tj. dzień po upływie terminu na złożenie wniosku w trybie art. 7 ust. 1 dekretu.

Organ argumentował, że z powyższego wynika zatem, iż przejście budynku położonego przy ul. [...] na własność Skarbu Państwa nastąpiło przed dniem [...] kwietnia 1958 r, a zatem, pierwsza z przesłanek wymaganych do przyznania odszkodowania za budynek, o którym mowa w art. 215 ust. 2 u.g.n. nie została spełniona.

Wojewoda podkreślił, ze organ I instancji nie badał kwestii spełnienia drugiej z przesłanek, warunkujących przyznanie odszkodowania za budynek, położony na gruncie nieruchomości przy ul. [...], tj., czy ów budynek był budynkiem jednorodzinnym, uznając, że niewątpliwe niespełnienie jednej z kumulatywnie wymaganych do spełnienia przesłanek odszkodowawczych tj. utraty własności budynku przed dniem [...] kwietnia 1958 r. obliguje organ do odmowy ustalenia odszkodowania.

Jak wynika z Karty Rejestracji nieruchomości ozn. nr hip. [...] Zarządu Miejskiego w W. Resortu Techniczno - Budowlanego z dnia [...] listopada 1948 r., na gruncie znajdował się podpiwniczony 2 - kondygnacyjny budynek o przeznaczeniu mieszkalnym o powierzchni 107 m , 10 m wysokości i kubaturze 1070/1070 m3, zamieszkały przez prywatnych lokatorów. Z kolei, ze znajdującego się w aktach własnościowych nieruchomości przy ul. [...] w W. pisma Przedsiębiorstwa Gospodarki Mieszkaniowej [...] w W. Rejonu Obsługi Mieszkańców "[...]" skierowanego do Urzędu [...] wynika, że na gruncie znajdował się budynek o powierzchni ogólnej 155 m2 z czterema lokalami mieszkalnymi, wybudowany przed rokiem 1939. Oznacza to, że budynek posadowiony na gruncie nieruchomości przy ul. [...] mógł być uznany za dom jednorodzinny, czyli taki, którego funkcja mieszkaniowa sprowadza się do zaspokojenia potrzeb mieszkaniowych jednej rodziny. Zgodnie z wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 8 sierpnia 2008 r., sygn. akt I SA/Wa 1993/07, przy braku definicji legalnej domu jednorodzinnego w obowiązujących ówcześnie przepisach prawa budowlanego budynek, jaki na przedmiotowej nieruchomości dopuszczał plan zabudowania, mógł odpowiadać pojęciu domu jednorodzinnego rozumianego jako domu zaspokajającego potrzeby mieszkaniowe jednej rodziny.

Zdaniem Wojewody nie uzasadnione są zawarte w odwołaniach Pani K. E. reprezentowanej przez adwokat W. L. oraz Pana G. G. i Pana T. N. reprezentowanych przez adwokata M. K. od decyzji Prezydenta W. o naruszeniu przepisów art. 7, art. 77 § 1, art. 80 i art. 107 § 3 k.p.a., gdyż materiał dowodowy został zgromadzony oraz rozpoznany w stopniu wystarczającym do stwierdzenia, czy przesłanki odszkodowawcze zostały w niniejszej sprawie spełnione, a rozstrzygnięcie zostało należycie uzasadnione. Nieuzasadnione są także zarzuty o naruszeniu przepisu art. 8, art. 9 i art. 10 k.p.a. Pismem z dnia 10 lipca 2014 r. organ I instancji zawiadomił strony postępowania o zgromadzeniu materiału dowodowego oraz o możliwości zapoznania się z nim. Niesłuszny jest zarzut naruszenia art. 75 k.p.a. oraz art. 76 k.p.a., gdyż nie stwierdzono, by Prezydent W. dopuścił w przedmiotowym postępowaniu dowód, w tym dokument urzędowy niezgodny z prawem. Decyzja Prezydenta W. wydana została zgodnie z art. 81 k.p.a., tj. organ I instancji uznał za udowodnione okoliczności stwierdzone w postępowaniu w zakresie przesłanek odszkodowawczych po umożliwieniu zapoznania się stron z materiałem dowodowym. W niniejszej sprawie nie było, po ponownym, po wydaniu przez Wojewodę [...] Nr [...] z dnia [...] września 2011 r. uchylającej poprzednio wydaną w sprawie decyzję Prezydenta W., przeprowadzeniu postępowania, konieczności przeprowadzania przesłuchania stron ani rozprawy administracyjnej, gdyż materiał dowodowy był wystarczający do prawidłowego rozstrzygnięcia wniosku w przedmiocie odszkodowania za budynek na gruncie przy ul. [...] w W.

Odnosząc się do zawartego w odwołaniu Pani K. E. reprezentowanej przez adwokat W. L. zarzutu, iż błędnie Prezydent W. uznał, że budynek położony na gruncie nieruchomości przy ul. [...] przeszedł na własność Państwa przed [...] kwietnia 1958 r., skoro, w decyzji orzekającej o ustaleniu odszkodowania za samą nieruchomość w decyzji nr [...] z dnia [...] lipca 2014 r. uznano, że utrata faktycznej możliwości władania działką przez poprzedniego jej właściciela nastąpiła po dniu [...] kwietnia 1958 r., Wojewoda wskazał, że istnieje zasadnicza różnica w literalnym brzemieniu przepisu art. 215 ust. 2 u.g.n. w zakresie przesłanek odszkodowawczych co do budynku posadowionego na nieruchomości objętej dekretem z dnia [...] października 1945 r. z jednej strony oraz w zakresie przesłanek odszkodowawczych co do samego gruntu ze strony drugiej. Otóż, do możliwości ustalenia odszkodowania za budynek zawarty jest wymóg przejęcia prawa jego własności na rzecz Skarbu Państwa po dacie [...] kwietnia 1958 r., zaś w odniesieniu do gruntu - utrata faktycznej możliwości władania nim przez dawnego właściciela po dniu [...] kwietnia 1958 r. Stąd, uznanie przez Prezydenta W. w decyzji nr [...] z dnia [...] lipca 2014 r., że utrata faktycznej możliwości władania nieruchomością nastąpiła po [...] kwietnia 1958 r. nie stoi na przeszkodzie uznaniu, jeśli okoliczność taka wynika ze zgromadzonego materiału dowodowego, jak ma to miejsce w niniejszej sprawie, że utrata własności posadowionego na tym gruncie budynku nastąpiła przed tą datą.

Znajdujące się na gruntach w. budynki - zgodnie z art. 5 dekretu - pozostały własnością dotychczasowych właścicieli. Budynki te przechodziły na własność Gminy [...] (potem Skarb Państwa) w przypadku:

- nie przyznania dotychczasowemu właścicielowi gruntu prawa własności czasowej;

- z dniem uprawomocnienia się orzeczenia o odmowie przyznania tego prawa lub niezłożenia w terminie, przez osobę uprawnioną, wniosku o przyznanie prawa własności czasowej - po upływie 6 miesięcy od dnia objęcia gruntu przez Gminę.

Skargi na powyższą decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego

wnieśli G. G. i T. N. oraz K. E.

K. E. w swojej skardze zarzuciła zaskarżonej decyzji naruszenie art. 7 k.p.a., 8 k.p.a., art. 9 k.p.a., art. 10 k.p.a., art. 75 k.p.a, art. 76 k.p.a., art. 77 § 1 k.p.a., art. 81 k.p.a., art. 86 k.pa., art. 89 k.p.a, art. 107 § 1 i 3 k.p.a. przez brak dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego, niepełne postępowanie dowodowe przez pominięcie istotnych dowodów takich jak konieczność przesłuchania świadków, jak również dowodów z dokumentów, nierozpatrzenie całego materiału dowodowego, pominięcie przeprowadzenia rozprawy, co było konieczne dla wyjaśnienia sprawy także przy udziale świadków, niekompletne uzasadnienie faktyczne i prawne, pominięcie w ustaleniach istotnych okoliczności faktycznych, a to kiedy nastąpiło pozbawienie faktycznej możliwości władania i przejścia własności budynku. Ponadto skarżąca zarzuciła naruszenie przepisu art. 215 ust. 2 ustawy o gospodarce nieruchomościami przez jego błędną wykładnię, wyrażająca się przyjęciem, że pojęcie działki, o którym mowa w przepisie odnosi się wyłącznie do gruntu, podczas gdy interpretacja taka godzi w słuszne interesy obywateli, ograniczając w sposób nieuzasadniony okoliczności w których przysługuje osobie uprawnionej odszkodowanie za dom jednorodzinny.

Wskazując na powyższe zarzuty skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji Prezydenta W. z dnia [...] października 2014 r.

W uzasadnieniu skargi skarżąca wywodziła, że uzasadnienie decyzji poza wymienieniem dowodów nie zawiera analizy ich treści. W ocenie skarżącej nie należało odrębnie traktować pojęcia domu jednorodzinnego oraz działki. W ocenie skarżącej odszkodowanie co do domu jednorodzinnego przysługuje tak w przypadku przejścia prawa własności po dniu [...] kwietnia 1958 r., jak i również wtedy gdy poprzedni właściciel lub jego następcy prawni zostali pozbawieni faktycznej możliwości władania nią po dniu [...] kwietnia 1958 r. W ocenie skarżącej trzeba bowiem mieć na względzie treść art. 48 k.c. , zgodnie z którym budynek jest częścią składową gruntu.

Podkreślono, że nadal nie została wyjaśniona kwestia daty przejścia własności nieruchomości. Wywodzono, że organ nie rozważył dowodu w postaci orzeczenia administracyjnego z dnia [...] listopada Prezydium Rady Narodowej w W. odmawiającego uprawnionemu przyznania prawa własności czasowej do gruntu nieruchomości w. położonej przy ul. [...]. W ocenie skarżącej skoro takie orzeczenie zostało wydane w 1960 r. to przyjąć należy z prawdopodobieństwem graniczącym z pewnością, że właściciele złożyli wniosek o przyznanie prawa własności czasowej , co w istocie nie zostało zbadane przez organy obu instancji.

G. G. i T. N. w swojej skardze zarzucili naruszenie:

- art. 215 ustawy o gospodarce nieruchomościami poprzez wydanie decyzji odmownej w przedmiocie przyznania odszkodowania za wywłaszczone nieruchomości, mimo iż, nieruchomość stanowiąca dom jednorodzinny przeszła na własność państwa po dniu [...] kwietnia 1958 r.,

- art. 7 k.p.a. poprzez niepodjęcie wszelkich czynności niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy oraz załatwienia sprawy,

- art. 77 § 1 k.p.a. poprzez nierozpatrzenie w sposób wyczerpujący materiału dowodowego,

- art. 107 § 1 i 3 k.p.a. poprzez wydanie decyzji zawierającej niepełne uzasadnienie, to jest brak wskazania dowodów na których organ oparł rozstrzygnięcie oraz przyczyn z powodu których innym dowodom odmówił wiarygodności i mocy dowodowej,

- art. 80 k.p.a., to jest zasady swobodnej oceny dowodów poprzez uznanie przez organ, iż w sprawie zostały przeprowadzone wszystkie dowody pozwalające na nieuwzględnienie wniosku i wydanie przedmiotowej decyzji.

Wskazując na powyższe zarzuty skarżący wnieśli o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej jej decyzji Prezydenta W. z dnia [...] października 2014 r. oraz zasądzenie kosztów postępowania.

W uzasadnieniu skargi skarżący argumentowali, że w dniu [...] listopada 1960 r. zostało wydane orzeczenie administracyjne Prezydium Rady Narodowej W. w którym stwierdzono, że wszystkie budynki znajdujące się na powyższym gruncie przeszły na własność Skarbu Państwa w związku z odmową przyznania uprawnionemu reprezentowanemu przez Okręgowy Urząd Likwidacyjny w W. prawa własności czasowej. W ocenie skarżących oznacza to że do dnia wydania orzeczenia nieruchomość pozostawała własnością skarżących, a więc przejście własności miało miejsce po dniu [...] kwietnia 1958 r. Skarżący argumentowali, że w decyzji z dnia [...] września 2011 r. Wojewoda [...] wskazał, że Prezydent W. powinien poczynić dokładne ustalenia w kwestii przejścia prawa własności budynku położonego przy ul. [...] to organ I instancji tego nie uczynił, stwierdzając jedynie, że nie został złożony wniosek prawa własności czasowej przez dawnego właściciela.

W odpowiedzi na skargi organ wniósł o ich oddalenie.

Postanowieniem z dnia [...] czerwca 2015 r. sprawy ze skargi K. E. oraz ze skargi G. G. i T. N. na postawie art. 111 § 1 p.p.s.a. zostały połączone celem wspólnego rozpoznania i rozstrzygnięcia.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje.

Uprawnienia wojewódzkich sądów administracyjnych, określone przepisami m. in. art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) oraz art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 zm.), dalej powoływanej również jako p.p.s.a, sprowadzają się do kontroli działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, tj. kontroli zgodności zaskarżonego aktu z przepisami postępowania administracyjnego, a także prawidłowości zastosowania i wykładni norm prawa materialnego.

Zaskarżona decyzja narusza przepisy postępowania, a co za tym idzie skargi są zasadne, aczkolwiek nie wszystkie zarzuty w nich zawarte są usprawiedliwione.

Bezspornym w sprawie jest, że nieruchomość położona w W. przy ul. [...] znajduje się na terenie objętym działaniem dekretu z dnia [...] października 1945 r. [...] (Dz. U. Nr [...] poz. [...]).

Z art. 215 ust. 2 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (DZ. U. z 2014 r. poz. 518, t.j.) wynika, że przepisy ustawy dotyczące odszkodowania za wywłaszczone nieruchomości stosuje się odpowiednio do domu jednorodzinnego, jeżeli przeszedł on na własność państwa po dniu [...] kwietnia 1958 r., oraz do działki, która przed dniem wejścia w życie dekretu wymienionego w ust. 1 mogła być przeznaczona pod budownictwo jednorodzinne, jeżeli poprzedni właściciel bądź jego następcy prawni zostali pozbawieni faktycznej możliwości władania nią po dniu [...] kwietnia 1958 r.

W rozpoznawanej sprawie kwestię sporną stanowiła okoliczność, czy własność domu jednorodzinnego zlokalizowanego na nieruchomości położonej przy ul. [...] przeszła na rzecz Państwa po [...] kwietnia 1958 r. Zgodzić należy się z argumentacją zawartą w skargach, że powyższa okoliczność nie była przedmiotem ustaleń podjętych przez organy. Zauważyć należy, że w aktach sprawy znajduje się orzeczenie administracyjne Prezydium Rady Narodowej W. z dnia [...] listopada 1960 r. , która działając na podstawie przepisów dekretu o własności i użytkowaniu gruntów na obszarze W. po rozpatrzeniu wniosku o przyznanie prawa własności czasowej odmówiła uprawnionemu reprezentowanemu przez Okręgowy Urząd Likwidacyjny w W. przyznania prawa własności czasowej do gruntu nieruchomości w., położonej przy ul. [...] i stwierdziła, że wszystkie budynki znajdujące się na powyższym gruncie przeszły na własność Państwa.

Orzeczenie to zostało załączone do wniosku z dnia [...] listopada 1960 r. o wpis tytułu własności nieruchomości położonej w W. przy ul. [...] do księgi wieczystej na rzecz Skarbu Państwa, skierowanego do Sądu Powiatowego [...].

Powyższe dokumenty nasuwają wątpliwość, czy poprzednicy prawni skarżących złożyli czy też nie, wniosek o przyznanie własności czasowej do gruntu nieruchomości w. położonej przy ul. [...] w terminie o jakim mowa w art. 7 ust. 1 dekretu [...], a zatem w jakiej dacie własność budynku położonego na tej nieruchomości przeszła na rzecz Skarbu Państwa. Ustalenie powyższej okoliczności jest niezbędne celem prawidłowego zastosowania art. 215 ust. 2 ustawy o gospodarce nieruchomościami. Tymczasem organy administracji obu instancji wbrew dyspozycji art. 77 § 1 k.p.a. i art. 80 k.p.a. nie oceniły i nie rozpatrzyły całego zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego. W szczególności nie odniosły się do treści orzeczenia z 1960 r. oraz wniosku o dokonanie wpisu w księdze wieczystej prawa własności na Skarbu Państwa. Powyższe przesądza jednocześnie o naruszeniu przez organy administracji dyspozycji art. 107 § 3 k.p.a. Organy obu instancji z pominięciem analizy powyższych dokumentów stwierdziły, że wniosek o przyznanie prawa własności czasowej nie został złożony, nie odnosząc się zupełnie do wątpliwości jakie mogą nasuwać się w związku z treścią orzeczenia administracyjnego z 1960 r. oraz wniosku i wpis prawa własności do księgi wieczystej z tego samego roku.

Przy ponownym rozpoznaniu sprawy organy administracji winny w pierwszej kolejności przeprowadzić w niezbędnym zakresie postępowanie dowodowe celem wyjaśnienia, czy wniosek o przyznanie prawa własności czasowej do gruntu nieruchomości w. położonej przy ul. [...] został złożony przez poprzedników prawnych skarżących, a więc czy własność domu położonego na nieruchomości przeszła na własność Państwa przed, czy też po [...] kwietnia 1958 r.

Dodać należy, że zarzuty zawarte w skardze kasacyjnej K. E. odnośnie naruszenia przez organ art 215 ust. 2 ustawy o gospodarce nieruchomościami nie są uzasadnione. Skarżąca wywodzi, że w świetle powyższego przepisu nie ma podstaw prawnych do odmiennego traktowania nieruchomości i domu rodzinnego, o czym ma przesądzać także treść art. 48 kc. Zauważyć należy, że z powołanym wyżej przepisem "z zastrzeżeniem wyjątków w ustawie przewidzianych, do części składowych gruntu należą w szczególności budynki i inne urządzenia trwale z gruntem związane, jak również drzewa i inne rośliny od chwili zasadzenia lub zasiania." Powyższy przepis dopuszcza więc wyjątki od zasady superficies solo cedit i taki wyjątek jest zawarty w dyspozycji art. 215 ust. 2 ustawy o gospodarce nieruchomościami. Przepis ten oddziela części składowe jakim są budynki od gruntu. Jednocześnie określa różne przesłanki niezbędne do uzyskania odszkodowania w stosunku do nieruchomości i w stosunku do domu jednorodzinnego. Przyznanie więc skarżącym odszkodowania za nieruchomość nie pociąga za sobą automatycznie przesłanek do przyznania odszkodowania za dom jednorodzinny.

Z powyższych przyczyn Wojewódzki Sąd Administracyjny w oparciu o art. 145 § 1 pkt 1 lit c p.p.s.a. uchylił zaskarżoną decyzję oraz utrzymaną nią w mocy decyzję Prezydenta W. z dnia [...] października 2014 r.

Rozstrzygnięcie zawarte w pkt 2 oparto o treść art. 152 p.p.s.a., a o kosztach orzeczono w myśl art. 200 powołanej ustawy.