Wyrok WSA w Szczecinie, sygn. akt II SA/Sz 1071/23
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie
Data orzeczenia: 2024-03-21 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6145 Sprawy dyrektorów szkół
Hasła tematyczne: Oświata
Skarżony organ: Wójt Gminy
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: par. 1 ust. 5, par. 8 ust. 2 pkt 4, par. 5 ust. 2
journal: Dz.U. 2021 poz 1428
law: Rozporządzenie Ministra Edukacji Narodowej  z dnia 11 sierpnia 2017 r. w sprawie regulaminu konkursu na stanowisko dyrektora publicznego  przedszkola, publicznej szkoły podstawowej, publicznej szkoły ponadpodstawowej lub publicznej placówki oraz trybu pracy komisji konkursowej
article: art. 63 ust. 14 pkt 2 lit. b
journal: Dz.U. 2023 poz 900
law: Ustawa z dnia 14 grudnia 2016 r. Prawo oświatowe - t.j.
article: art. 3 par. 1 w zw, z par. 2 pkt 5 i 6, art. 151
journal: Dz.U. 2023 poz 1634
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Marzena Iwankiewicz Sędziowie Sędzia WSA Wiesław Drabik, Asesor WSA Krzysztof Szydłowski (spr.) Protokolant starszy inspektor sądowy Anita Jałoszyńska po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 21 marca 2024 r. sprawy ze skargi K. R. na zarządzenie Wójta Gminy Bierzwnik z dnia 21 lipca 2023 r. nr 73/2023 w przedmiocie zatwierdzenia konkursu na stanowisko dyrektora Zespołu Szkolno-Przedszkolnego im. Dziedzictwa Cystersów Bierzwnickich w Bierzwniku oddala skargę.


UZASADNIENIE

Zarządzeniem Nr 52 Gminy B. z dnia 13 czerwca 2023 r. ogłoszono konkurs na stanowisko dyrektora Zespołu Szkolno - Przedszkolnego im. [...] w B. (dalej: Szkoła), a następnie, Zarządzeniem Nr 57 z dnia 29 czerwca 2023 r., Wójt Gminy B. powołał dwunastoosobową komisję konkursową do przeprowadzenia powyższego postępowania.

Posiedzenie komisji konkursowej odbyło się w dniu 10 lipca 2023 r. a jego przebieg opisano w stosownym protokole, z którego wynika w szczególności, że komisja dopuściła do udziału w postępowaniu A. N. oraz K. R..

Następnie, po przeprowadzeniu swojego postępowania, w głosowaniu tajnym, członkowie komisji oddali głosy na kandydatury poszczególnych kandydatek. Kandydatki uzyskały odpowiednio: K. R. - 2 głosy "za"; A. N. - 10 głosów "za".

Wójt Gminy B. Zarządzeniem Nr 73/2023 z dnia 21 lipca 2023 r. zatwierdził konkurs na stanowisko dyrektora Szkoły. W zarządzeniu powyższym stwierdzono, że w wyniku postępowania konkursowego na kandydata na stanowisko dyrektora Szkoły wyłoniona została A. N..

Pismem z 22 września 2022 r. pełnomocnik K. R. (dalej: Skarżąca lub Kandydatka) wystąpił ze skargą na zarządzenie w przedmiocie zatwierdzenia konkursu na stanowisko dyrektora zaskarżając je w całości.

Skarżonemu zarządzeniu zarzucono: rażące naruszenie prawa, które miało istotny wpływ na wynik sprawy, a to przepisów postępowania w postaci:

1) §1 ust. 5 w zw. z §8 ust. 2 pkt 4 rozporządzenia Ministra Edukacji Narodowej z dnia 11 sierpnia 2017 r. w sprawie regulaminu konkursu na stanowisko dyrektora publicznego przedszkola, publicznej szkoły podstawowej, publicznej szkoły ponadpodstawowej lub publicznej placówki oraz trybu pracy komisji konkursowej (dalej jako: rozporządzenie) poprzez zatwierdzenie konkursu na dyrektora Szkoły, podczas gdy w toku jego organizacji i przebiegu zaistniały nieprawidłowości, które z pewnością mogły mieć wpływ na wynik tego konkursu, a to polegające m. in. na zaniechaniu ogłoszenia konkursu przez organ prowadzący w sposób prawem przewidziany, tj. na stronie internetowej tego organu, co stanowiło przesłankę do jego unieważnienia zgodnie z §8 ust. 2 pkt 4 rozporządzenia;

2) §8 ust. 2 pkt 4 rozporządzenia w zw. z art. 63 ust. 14 pkt 2 lit. b ustawy Prawo Oświatowe poprzez zatwierdzenie konkursu na dyrektora Szkoły, podczas gdy w skład komisji konkursowej przeprowadzającej postępowanie konkursowe wchodziły osoby spoza Rady Rodziców bądź powołane z pominięciem przewidzianego dla ich wyboru trybu, a w tym, gdy:

a) wbrew §7 ust. 1 Uchwały nr 7/2021 Rady Rodziców przy Szkole, osoby delegowane go komisji konkursowej w ogóle mogły nie być członkami Rady Rodziców (niewłaściwe powołanie komisji), a jedynie delegacją w postaci reprezentacji tzw. trójek klasowych, co nie jest równoznaczne z wyborem do składu komisji konkursowej;

b) wbrew §11 ust. 5 Uchwały nr 7/2021 Rady Rodziców przy Szkole, o zebraniu Rady Rodziców zwołanym w celu wyłonienia przedstawicieli Rady do komisji konkursowej nie powiadomiono ówczesnego dyrektora Szkoły w sposób zwyczajowo przyjęty w placówce ani nie zawiadomiono członków tejże w przewidzianym dla tego terminie;

3) §8 ust. 2 pkt 4 rozporządzenia poprzez jego niezastosowanie i zatwierdzenie przedmiotowego konkursu bez zweryfikowania przez organ prowadzący - pomimo takiego obowiązku - procedury przeprowadzenia wyboru członków komisji konkursowej (w tym także samego zebrania Rady Rodziców), podczas gdy zaistniały w tym zakresie uchybienia implikujące konieczność zarządzenia ponownego przeprowadzenia konkursu w całości (w tym powołania komisji konkursowej na nowo), którego to obowiązku nie wyczerpywało powołanie (zarządzeniem nr 57 Wójta Gminy B. z dnia 29 czerwca 2023 r.) komisji konkursowej przy uznaniu za wystarczające zaakceptowania w drodze uchwały poprzednio wybranych kandydatów do komisji konkursowej;

4) §8 ust. 2 pkt 4 rozporządzenia poprzez jego niezastosowanie i zatwierdzenie przedmiotowego konkursu zaskarżonym zarządzeniem mimo niezachowania zasady bezstronności i powołaniu do komisji konkursowej członka Zarządu Oddziału Związku Nauczycielstwa Polskiego w przypadku, gdy na stanowisko dyrektora kandyduje inny członek zarządu (wiceprzewodniczący oddziału), co mogło mieć wpływ na wynik konkursu, a co stanowiło przesłankę do jego unieważnienia zgodnie z §8 ust. 2 pkt 4 rozporządzenia;

5) §8 ust. 2 pkt 4 rozporządzenia w zw. z art. 63 ust. 14 pkt 3 ustawy Prawo oświatowe poprzez powołanie do komisji konkursowej przedstawiciela organizacji związkowej, który został wybrany niezgodnie z art. 63 ust. 14 pkt 3 ustawy Prawo oświatowe i w oderwaniu od przeprowadzanego konkursu, wobec czego nie miał odpowiedniego umocowania; co stanowi - jako że miało istotny wpływ na wynik konkursu - przesłankę do unieważnienia konkursu zgodnie z §8 ust. 2 pkt 4 rozporządzenia;

6) §5 ust. 2 w zw. z §8 ust. 2 rozporządzenia poprzez zatwierdzenie przedmiotowego konkursu zaskarżonym zarządzeniem, podczas gdy z przebiegu konkursu wynika, że ocenie komisji z pewnością nie podlegała przedstawiona przez kandydatkę koncepcja funkcjonowania i rozwoju placówki a uprawnienie do zadawania pytań członkowie komisji wykorzystali na formułowanie zarzutów pod adresem Kandydatki związanych z dotychczasowym pełnieniem przez nią obowiązków dyrektora, co stanowiło przekroczenie uprawnień członków komisji, naruszenie procedury dot. przeprowadzania konkursów oraz dyskredytowało kandydatkę i podważało jej autorytet a w konsekwencji miało istotny wpływ na wynik konkursu.

Wskazując na powyższe pełnomocnik Skarżącej wniósł o stwierdzenie nieważności zaskarżonego zarządzenia w całości i zasądzenie na rzecz Skarżącej kosztów postępowania.

Nadto, wniesiono o przeprowadzenie uzupełniających dowodów z dokumentów w postaci:

1. kserokopii wniosku o unieważnienie konkursu sformułowanego przez skarżącą;

2. kserokopii odpowiedzi organu prowadzącego na wniosek o unieważnienie konkursu;

3. kserokopii pisma J. M.;

4. odpowiedzi organu na pismo J. M.;

wszystkich ww. na fakty:

a) zgłaszania przez skarżącą i inne osoby nieprawidłowości przy organizacji przedmiotowego konkursu,

b) wiedzy organu o nieprawidłowościach przy organizacji przedmiotowego konkursu,

c) nieprzychylenia się przez organ Gminy B. do wniosku Skarżącej,

5. wiadomości dot. nadzwyczajnego zebrania Rady Rodziców; na fakt: nieprawidłowego zwołania zebrania rady rodziców, a tym samym niezgodnego z przepisami wyłonienia członków komisji konkursowej;

6. wniosku o wydanie rozstrzygnięcia nadzorczego z dnia 26 lipca 2023 r.

7. pisma Wojewody Zachodniopomorskiego z dnia 29 sierpnia 2023 r.;

obu na fakt: nieprzychylenia się przez Wojewodę Zachodniopomorskiego do wniosku Skarżącej o wydanie rozstrzygnięcia nadzorczego;

8. kserokopii Uchwały Nr 7/2021 Rady Rodziców Szkoły w sprawie uchwalenia Regulaminu Rady Rodziców;

na fakt:

a) treści regulaminu Rady Rodziców obowiązującego w czasie organizacji i przeprowadzenia konkursu na dyrektora Szkoły w 2023 roku;

b) niezgodności sposobu powołania komisji konkursowej z załączonym aktem;

c) przyczyn implikujących konieczność unieważnienia przedmiotowego konkursu.

W piśmie z 20 grudnia 2023 r. stanowiącym odpowiedź na skargę, Wójt Gminy B. , reprezentowany przez radcę prawnego, wniósł o oddalenie skargi w całości jako bezzasadnej.

W ocenie powyższego organu, wbrew podniesionym w skardze zarzutom, kwestionowane postępowanie konkursowe zostało przeprowadzone w sposób należyty, prawidłowy, z dołożeniem wszelkiej staranności na co wskazuje również wynik postępowania przed Wojewodą Zachodniopomorskim, toczącego się na wniosek Skarżącej o unieważnienie zarządzenia W. dnia 21 lipca 2023 r. nr 73/2023, w ramach przeprowadzonej w granicach ustawowej kontroli sprawowanej przez organ nadzoru nad działalnością samorządu.

Wskazano też, że zarzuty przedstawione w złożonej skardze odnośnie postępowania konkursowego, stanowią powielenie wcześniej zgłaszanych, które wbrew twierdzeniom Skarżącej w sposób pogłębiony, podlegały każdorazowo szczegółowemu wyjaśnieniu, a Skarżącej były udzielane stosowne odpowiedzi. Tym samym wbrew twierdzeniom skargi, wszystkie zarzuty zostały w sposób szczegółowy przeanalizowane, nie prowadząc, jednakże do wniosków, by doszło do wskazywanych nieprawidłowości.

Odnosząc się do poszczególnych zarzutów organ wyjaśnił, iż ogłoszenie konkursu nastąpiło na stronie [...] oraz na tablicy ogłoszeń w budynku Urzędu Gminy B.. Stąd nie miało miejsca wskazane w skardze uchybienie. Strona internetowa [...] jest wymaganą przepisami prawa tj. ustawą z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej stroną Urzędu Gminy B.. Organ nadmienił też, że na powyższej stronie umieszczane są ogłoszenia o wolnych stanowiskach pracy (poza pozostałymi informacjami odnoszącymi się do działalności gminy). W ocenie organu oczywistym jest, że na tej stronie internetowej potencjalni kandydaci poszukiwać będą informacji o ogłoszeniu konkursu. Tym samym nie mogło dojść do ograniczenia możliwości udziału w konkursie potencjalnych kandydatów. Z kolei wymóg umieszczenia ogłoszenia na stronie internetowej Szkoły nie wynikał z żadnych przepisów, stąd nie może stanowić podstawy zarzutu zaniechania ogłoszenia konkursu przez organ prowadzący w sposób prawem przewidziany.

W zakresie zarzutu wyłonienia przedstawicieli Rady Rodziców do komisji konkursowej niezgodnie z § 7 ust. 1 Regulaminu Rady Rodziców organ wyjaśnił, że oparto się na uzyskanych wyjaśnieniach od przedstawicieli Rady Rodziców, oraz przekazanych dokumentach w sprawie wyboru przedstawicieli rodziców do komisji konkursowej. Z przekazanych wyjaśnień wynika, że w Szkole od kilku lat w celu wyboru przedstawiciela danego oddziału do Rady Rodziców (co następuje zawsze na pierwszym zebraniu Rady Rodziców we wrześniu), na zebranie, o którym mowa, z inicjatywy ówczesnej (tj. Skarżącej), zwoływane były tzw. trójki klasowe. Tym samym brak jest podstaw do uznania powyższe miało zostać potraktowane obecnie jako niezgodne z regulaminem Rady Rodziców. Wówczas bowiem dotychczasowy sposób delegowania przedstawicieli, który odbywał się właśnie na wniosek Skarżącej ówczesnego Dyrektora, świadczyłby o tym, że przed ukonstytuowaniem się Rady Rodziców i jej organów - przy rozpoczęciu każdego roku szkolnego we wrześniu, wybory w oddziałach i klasach nie były przeprowadzane w sposób prawidłowy - gdzie w takiej formie Rada Rodziców pracowała dotychczas, a w roku 2023 r. od początku września 2022 r.

Ze względu na konieczność wyłonienia przedstawicieli Rady Rodziców do prac komisji konkursowej uznano jednak, że do skutecznego podjęcia uchwały w tym przedmiocie, z uwagi na treść § 7 ust. 1 Regulaminu Rady Rodziców, stanowiącego o składzie rady rodziców, który to skład odnoszony jest do jednego przedstawiciela rad oddziałowych i klas, a nie trójki klasowej z klasy i oddziału. W związku z tym, przedstawiciele każdej klasy wyłonili spośród siebie jednego przedstawiciela z prawem głosu i jednocześnie z możliwością kandydowania, zamiast tzw. trójek klasowych. Tym samym Rada Rodziców w sposób zgodny z regulaminem rady rodziców podjęła następnie stosowną uchwałę w składzie po 1 przedstawicielu rad oddziałowych, razem 16 członków, w przedmiocie delegowania dwóch przedstawicieli do komisji konkursowej zamiast głosowania przez tzw. trójki klasowe z każdej klasy i oddziału, co byłoby niezgodne z regulaminem rady rodziców. Nie można tez uznać by do komisji konkursowej nie zostały delegowane osoby nie będące członkami Rady Rodziców, w sytuacji, gdy regulamin nie posługuje się pojęciem tzw. trójek klasowych jako przedstawicielstwa klasy i oddziału, a przedstawiciele każdej klasy (oddziału) zadecydowali o wyłonieniu spośród siebie jednego przedstawiciela, ani by powołane tym samym zostały osoby z pominięciem przewidzianego dla ich wyboru trybu.

Co do twierdzeń skargi, że wbrew brzmieniu regulaminu Rady Rodziców powołano w skład komisji konkursowej dwie osoby reprezentujące ten sam oddział wyjaśniono, że zgodnie z uchwałą nr 9/2023 Rady Rodziców z dnia 28 czerwca 2023 r. dokonano wyboru dwóch przedstawicieli rodziców do komisji konkursowej na dyrektora Szkoły w osobach: M. D. oraz A. K..

W zakresie twierdzeń Skarżącej dotyczących naruszenia § 11 ust. 5 ww. regulaminu Rady Rodziców, tj. niepowiadomienia o zebraniu rady rodziców, zwołanym w celu wyłonienia przedstawicieli rady rodziców do komisji konkursowej ówczesnego dyrektora Szkoły w sposób zwyczajowo przyjęty w placówce oraz, że nie zawiadomiono członków Rady Rodziców w przewidzianym do tego terminie, organ prowadzący, wskazał że ustalił w oparciu o wyjaśnienia Przewodniczącej Rady Rodziców i na podstawie dostarczonych przez nią dokumentów, że co prawda uchybiono terminowi, jednakże powiadomienia były skuteczne. Listy obecności potwierdzają bowiem, że na zebranie Rady Rodziców stawili się przedstawiciele rodziców wszystkich 16 oddziałów i klas a jedna nieobecna osoba przedstawiła Przewodniczącej Rady Rodziców usprawiedliwienie swojej nieobecności. Tym samym trudno uznać za zasadny zarzut, że uchybienie terminowi do zwołania zebrania Rady Rodziców miało jakikolwiek wpływ na wybór przedstawicieli Rady Rodziców do komisji konkursowej (stawili się wszyscy przedstawiciele, poza jedną osobą, która usprawiedliwiła nieobecność), a tym bardziej, że miało to wpływ na wynik konkursu. Nie znajduje też uzasadnienia zgłoszony zarzut jakoby "o zebraniu nie został poinformowany ówczesny dyrektor szkoły, gdyż informowanie za pomocą komunikatora nie jest sposobem przesyłania powiadomień zwyczajowo przyjętym w tej placówce". Podczas gdy opisany sposób powiadomienia stanowi zwyczajowo przyjęty w placówce, a powiadomienia były skuteczne.

Odnosząc się do zarzutu trzeciego dotyczącego Rady Rodziców a opartego na twierdzeniu, że wskazani zostali ci sami kandydaci do komisji konkursowej co w przypadku wcześniejszego konkursu, który został unieważniony, organ nadmienił, że Rada Rodziców przedłożyła protokół zebrania i uchwałę Rady Rodziców. Z załączonych dokumentów wynika, że Rada Rodziców zebrała się ponownie przed wyłonieniem przedstawicieli do komisji konkursowej w odniesieniu do ponownego postępowania konkursowego. Z załączonego protokołu i porządku obrad wynika, że punktem porządku obrad było wyłonienie nowych kandydatów, w przypadku braku udzielenia zgody na zgłoszenie do komisji konkursowej dotychczasowych kandydatur. Przedstawiciele Rady Rodziców zawnioskowali o przyjęcie przedmiotowego porządku obrad, a w głosowaniu nad zgłoszeniem do komisji konkursowej A. K. i M. D. kandydatury te uzyskały 13 głosów przy 2 przeciwnych i jednym wstrzymującym. Rada Rodziców zgodnie z przyjętym porządkiem obrad podjęła stosowna uchwałę. Wyżej wymieniony zarzut dotyczący działania Rady Rodziców, nie wskazuje na żadne nieprawidłowości, w przedmiocie podjętej uchwały stosownie do przyjętego porządku obrad.

Odnosząc się do zarzutu czwartego tj. powołania do komisji konkursowej członka zarządu oddziału ZNP, mimo że na stanowisko kandydował inny członek zarządu (wiceprzewodniczący zarządu) wskazano, że zgodnie z wyjaśnieniami udzielonymi przez ZNP, do prac komisji została wytypowana B. M. - członek Zarządu ZNP w B. , nauczyciel Szkoły Podstawowej im. J. K. w [...], zgodnie z uchwałą nr 4 Zarządu Oddziału z dnia 16 czerwca 2023 r. (oddelegowanie ważne do 31 grudnia 2023 r.). Typując osobę do prac komisji konkursowej na stanowisko dyrektora Szkoły, kierowano się po pierwsze zasadą, by osoba reprezentująca ZNP w B. nie była związana bezpośrednio z daną szkołą. Po drugie, wskazując przedstawiciela ZNP do prac komisji, nie wiedziano, kto będzie kandydował i ile będzie złożonych ofert konkursowych na dane stanowisko. Wskazano również, że przedmiotowy zarzut skargi złożony został w imieniu Skarżącej biorącej udział jako kandydatka w konkursie, która będąc jednocześnie członkiem ZNP, pełniła również funkcję przewodniczącej Rady Pedagogicznej ZSP w B. z której to wytypowano dwóch przedstawicieli do prac w komisji konkursowej. Zdaniem organu prowadzącego, przyjęcie stanowiska Skarżącej sprawiałoby, że również udział w konkursowej dwóch członków rady pedagogicznej miał wpływ na wynik konkursu.

Odnosząc się do zarzutu piątego tj. nieprawidłowości wyłonienia przedstawiciela ZNP do komisji konkursowej organ wyjaśnił, że przepisy statutowe ZNP regulują tryb wyboru przedstawiciela organizacji związkowej, co pozostaje zgodne z regułą hierarchii aktów prawnych, przepis niższego rzędu nie może zmienić przepisu wyższego rzędu, w tym wypadku powinien go uszczegółowić. Zgodnie z nadesłanym stanowiskiem organizacji związkowej ZNP wybór przedstawiciela do prac komisji konkursowej na stanowisko dyrektora Szkoły został dokonany zgodnie z przepisami. Zarząd ZNP w przewidzianym przepisami trybie wskazał członka komisji w drodze uchwały, co potwierdziła w drodze pisemnej organizacja związkowa ZNP.

Co do zarzutu szóstego tj. naruszenia § 5 ust. 2 rozporządzenia opartego na twierdzeniu, że ocenie nie podlegała przedstawiona przez kandydatkę koncepcja rozwoju i funkcjonowania placówki a uprawnienie do zadawania pytań członkowie komisji wykorzystali na formułowanie zarzutów pod adresem Skarżącej związanych z dotychczasowym pełnieniem przez nią obowiązków dyrektora, co dyskredytowało kandydatkę i podważało jej autorytet wskazano, że skład komisji wchodzili przedstawiciele różnych grup związanych z funkcjonowaniem szkoły na terenie Gminy, reprezentujący różne poglądy. Nadto ocenie podlega w szczególności przedstawiona przez kandydata koncepcja funkcjonowania i rozwoju Szkoły a przepisy nie ograniczają swobodnej wypowiedzi. Ocenie mogą podlegać także inne kwestie istotne dla funkcjonowania i rozwoju szkoły a wskazuje na to posłużenie się przez ustawodawcę sformułowaniem: "w szczególności". Odmienna interpretacja byłaby sprzeczna z zadaniami komisji, której celem jest rozstrzygnięcie konkursu. Przepis zawiera również wskazania, które elementy prezentacji i wypowiedzi podlegają ocenie. Wszyscy członkowie komisji mieli wiedzę co do obowiązujących przepisów w powyższym zakresie. Z protokołu z przebiegu postępowania konkursowego wynika, że Przewodniczący Komisji Konkursowej nie przerywał wypowiedzi członków komisji, ale także nie przerywał kandydatom w momencie, kiedy prezentacje zawierały elementy nie podlegające ocenie. Zarzuty przedstawione w skardze, że zadawane pytania mogłyby podważyć autorytet, zdyskredytować kandydaturę kandydatki nie wybranej w kwestionowanym postępowaniu konkursowym, nie znajdują żadnego potwierdzenia, sugerując niekompetencję Komisji, stanowiąc daleko idące nadużycie. Ocenie komisji podlega merytoryczna strona przedstawionej koncepcji i odpowiedzi na zadawane pytania. Nadmieniono, że w zajętym przez Wojewodę Zachodniopomorskiego stanowisku z dnia 29 sierpnia 2023 r. stwierdzono, że żaden organ nie posiada kompetencji do szczegółowego weryfikowania sposobu przeprowadzania rozmów, w tym treści zadawanych pytań przez członków komisji konkursowej, wniosków jakie wysuwają z przeprowadzonych rozmów, a także przesłanek którymi kierują się oddając głos za tym czy innym kandydatem.

Zdaniem organu prowadzącego w tej sytuacji nie można czynić zarzutu związanego także z możliwością zadawania pytań przez członków komisji konkursowej wobec dotychczasowego pełnienia przez skarżącą obowiązków dyrektora w Szkole oraz wniosków jakie zostały wysunięte przez członków komisji na tej podstawie.

Końcowo organ prowadzący wskazał, że wszystkie informacje o ewentualnych uchybieniach, które wpływały do organu prowadzącego i Przewodniczącego Komisji Konkursowej przed dniem przeprowadzenia konkursu zostały dogłębnie przeanalizowane oraz wystąpiono o dodatkowe wyjaśnienia m.in. do Rady Rodziców i ZNP a o pisemnie przedstawionych wątpliwościach oraz ww. informacjach o ewentualnych uchybieniach, które wpłynęły w trakcie postępowania, członkowie komisji konkursowej zostali powiadomieni przed przystąpieniem do pracy komisji konkursowej.

Na rozprawie w dniu 21 marca 2024 r. pełnomocnik organu wniósł o oddalenie skargi na podstawie art. 106 § 3 p.p.s.a a Sąd przeprowadził dowody zawnioskowane w skardze w pkt 3 do 7 i oddalił wniosek dowodowy w pkt 1 i 2 jako dotyczący dokumentów znajdujących się w aktach administracyjnych przekazanych przez organ wraz z odpowiedzią na skargę.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie zważył, co następuje:

Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.

Zgodnie z przepisem art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2022 r., poz. 2492), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości między innymi poprzez kontrolę działalności administracji publicznej. Zakres kontroli administracji publicznej obejmuje także orzekanie w sprawach skarg na akty prawa miejscowego oraz inne akty organów jednostek samorządu terytorialnego (art. 3 § 1 w zw. z § 2 pkt 5 oraz pkt 6 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz. U. z 2023 r., poz. 1634 ze zm. – dalej: "p.p.s.a."). Kontrola taka sprawowana jest pod względem zgodności z prawem (art. 1 § 2 p.p.s.a.), przy czym w myśl art. 134 § 1 p.p.s.a., sąd administracyjny nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.

Marterialnoprawną podstawę skarżonego zarządzenia stanowił § 8 ust. 2 rozporządzenia stanowiący, iż organ prowadzący publiczne przedszkole, publiczną szkołę lub publiczną placówkę zatwierdza konkurs albo unieważnia konkurs i zarządza ponowne jego przeprowadzenie w razie stwierdzenia:

1) nieuzasadnionego niedopuszczenia kandydata do postępowania konkursowego;

2) przeprowadzenia przez komisję postępowania konkursowego bez wymaganego udziału 2/3 jej członków;

3) naruszenia tajności głosowania, z zastrzeżeniem § 4 ust. 1;

4) innych nieprawidłowości, które mogły mieć wpływ na wynik konkursu.

Unieważnienie konkursu na podstawie § 8 ust. 2 pkt 4 winno nastąpić, jeżeli: po pierwsze stwierdzono nieprawidłowości (inne niż wymienione w pkt 1-3) w szeroko rozumianym postępowaniu konkursowym, także co do zasady z powodu uchybień przy wyłanianiu komisji konkursowej, a po drugie ustalono, że nieprawidłowości te mogły mieć wpływ na wynik konkursu. Obie te przesłanki muszą przy tym zachodzić jednocześnie (tak np. wyrok NSA z dnia 17 czerwca 2011 r., sygn. akt I OSK 559/11).

Postępowanie konkursowe to szerokie pojęcie, które obejmuje zarówno postępowanie zmierzające do powołania komisji mającej przeprowadzić właściwy konkurs oraz postępowanie prowadzone już przez tę komisję w celu wyłonienia kandydata na stanowisko dyrektora szkoły. Dlatego też uchybienia, które miały miejsce przy wyłanianiu komisji konkursowej stanowią o konieczności unieważnienia konkursu jednak jedynie wówczas, gdy mogły mieć wpływ na wynik konkursu. Zgodnie z dyspozycją art. 63 ust. 14 ustawy Prawo oświatowe, rzeczą organu prowadzącego jest prawidłowe powołanie komisji konkursowej. Tylko prawidłowo podjęte czynności w trakcie ogłoszonego konkursu upoważniają do jego zatwierdzenia przez właściwy w tej sprawie organ.

W zakresie zarzutu pierwszego skargi, tj. dotyczącego naruszenia §1 ust. 5 w zw. z §8 ust. 2 pkt 4 rozporządzenia, a opartego na wywodzonym nieprawidłowym opublikowaniu ogłoszenia o konkursie należy dostrzec, iż zgodnie z przywołanym przepisem informację o ogłoszeniu konkursu organ prowadzący zamieszcza na swojej stronie internetowej i w miejscu ogólnodostępnym w swojej siedzibie lub w inny zwyczajowo ustalony sposób. Nie jest sporne, że stosowne ogłoszenie zostało zamieszczone na stronie Biuletynu Informacji Publicznej oraz na tablicy ogłoszeń a w następstwie takiej jego publikacji zgłosiły się dwie kandydatki. Nadto, żaden kandydat nie został odrzucony oraz nie zgłaszał zastrzeżeń w zakresie możliwości zgłoszenia swojej kandydatury.

W ocenie Sądu rozważania skargi sprowadzające się do twierdzeń, iż zamieszczenie ogłoszenia na innej stronie organu o charakterze promocyjnym czy też na stronie internetowej Szkoły mogłoby doprowadzić do zgłoszenia większej liczby kandydatów, co z kolei mogłoby przełożyć się na odmienny rezultat głosowania – mają charakter czysto teoretyczny i niepotwierdzony. Nie zostało też potwierdzone, że wskazywane przez Skarżącą alternatywne sposoby publikacji ogłoszeń mogą być uznane za "inny zwyczajowo ustalony sposób" ich publikacji. Niewątpliwie strona BIP ma charakter oficjalny, jest wymagana przepisami prawa tj. ustawą o dostępie do informacji publicznej. Skoro zgodnie z wyjaśnianiem organu prowadzącego zamieszczane są na niej także ogłoszenia o pracę w gminie, spełnia ona niewątpliwie wymogi przewidziane przez prawodawcę. Podobnie należy ocenić zamieszczanie ogłoszeń na tablicy ogłoszeń gminy.

W zakresie zarzutu naruszenia §8 ust. 2 pkt 4 rozporządzenia w zw. z art. 63 ust. 14 pkt 2 lit. b ustawy Prawo Oświatowe poprzez zatwierdzenie konkursu na dyrektora Szkoły, mimo że w skład komisji konkursowej przeprowadzającej postępowanie konkursowe wchodziły osoby spoza Rady Rodziców bądź powołane z pominięciem przewidzianego dla ich wyboru trybu, w ocenie Sądu, organ był uprawniony do powołania do składu komisji konkursowej dwóch wyłonionych przez Radą Rodziców przedstawicieli. W świetle zgromadzonych przez organ dowodów nie ulega wątpliwości, że Rada Rodziców dokonała w dniu 28 czerwca 2023 r. wyboru swoich przedstawicieli do prac w komisji konkursowej. Okoliczność ta znajduje potwierdzenie w protokole z posiedzenia Rady Rodziców z powyższej daty oraz jej uchwały Nr 9/2023 z dnia 28 czerwca 2023 r. w sprawie wyboru przedstawicieli rodziców do komisji konkursowej Szkoły. Z powyższego dokumentu wynika w szczególności, iż Rada Rodziców po unieważnieniu pierwszego konkursu zebrała się ponownie w celu wyłonienia przedstawicieli do nowej komisji konkursowej i takiego wyboru dokonała.

Jak wynika z §7 pkt 1 Regulaminu Rady Rodziców w skład Rady Rodziców wchodzi po jednym przedstawicielu rad oddziałowych, wybranych przez zebranie rodziców uczniów danego oddziału. Z kolei, zgodnie z §11 pkt 5 Regulaminu Rady Rodziców o terminie, miejscu i proponowanym porządku zebrania zawiadamia się członków Rady oraz dyrektora, w sposób zwyczajowo przyjęty w szkole, na 14 dni przed planowanym terminem zebrania, a w przypadku zebrania nadzwyczajnego na 3 dni przed terminem.

Jakkolwiek w rozpatrywanej sprawie, informacja o zebraniu nadzwyczajnym została przesłana z naruszeniem wskazanego wyżej terminu, nie sposób jednak uznać iżby miało to wpływ na wybór przedstawicieli Rady Rodziców do komisji konkursowej. Lista obecności potwierdza bowiem, że na zebraniu Rady Rodziców stawili się przedstawiciele rodziców 16 oddziałów i klas. Tylko jedna uprawniona osoba zawiadomiła Przewodniczącą Rady Rodziców o swojej nieobecności. W konsekwencji na zebraniu Rady Rodziców obecni byli niemal wszyscy przedstawiciele a rozkład głosów nie daje podstaw do twierdzeń, iż udział jednej dodatkowej osoby mógłby zmienić ostateczny wynik głosowania. Należało też dostrzec, że każdej klasie i oddziałowi przysługuje jeden głos, a przedstawiciele każdej klasy (trójka klasowa) wyłonili spośród siebie jednego przedstawiciela rady oddziałowej z prawem głosu i możliwością kandydowania na przedstawiciela Rady Rodziców w Komisji. Tym samym Rada Rodziców w sposób zgodny z Regulaminem podjęła uchwałę w sprawie wskazania przedstawiciela do prac Komisji Konkursowej, bowiem nad jej podjęciem - pomimo obecności "trójek klasowych" - głosowali wyłącznie przedstawiciele rad oddziałowych - razem 16 członków (oddano 16 głosów).

Co więcej, oceniając sposób i termin zwołania Rady Rodziców oraz sposób i jej procedowania nie można tracić z pola widzenia, iż zasady zwoływania posiedzeń określiła w regulaminie sama Rada i miał on niewątpliwie na celu umożliwienie członkom – pełniącym swoje funkcje społecznie (§3 regulaminu Rady Rodziców) - uczestnictwo w obradach. Ów udział ostateczne został zapewniony, przy czym konieczność wyłonienia przedstawicieli - z uwagi na wcześniejsze unieważnianie konkursu - zaistniała już po zakończeniu roku szkolnego, stąd też pilne zwołanie rady jawi się jako istotne dla zapewnienia możliwie najszerszej reprezentacji jej członków przed sezonem urlopowym. Doświadczenie życiowe wskazuje, że uzyskanie prawie pełnej frekwencji było by niewątpliwie trudniejsze, lub nawet niemożliwe, w okresie wakacyjnym (urlopowym).

W zakresie wywodzonego braku poinformowania ówczesnego dyrektora Szkoły (tj. Skarżącej) o zebraniu Rady Rodziców, należało dostrzec, że Skarżąca nie kwestionowała, iż podczas spotkania z okazji zakończenia roku szkolnego Przewodnicząca Rady Rodziców poinformowała ją – jako dyrektora Szkoły - o ponownym zebraniu Rady Rodziców w sprawie wyboru przedstawicieli do komisji konkursowej. Skarżąca w żaden sposób też nie wyjaśniła z jakiej przyczyny takie działanie Przewodniczącej miałoby być niewystarczające i sprzeczne ze zwyczajem panującym w Szkole. Nadto - jakkolwiek regulamin w §11 ust. 5 regulaminu Rady Rodziców stanowi, iż o terminie, miejscu i proponowanym porządku zebrania zawiadamia się między innymi dyrektora - to należy też mieć na uwadze cel takiej regulacji, którą jest umożliwienie pozyskiwania przez organy szkoły wiedzy o sposobie działania Rady Rodziców a jedynie w razie zaproszenia przez Radę Rodziców, udział dyrektora w zebraniu z głosem doradczym (§11 ust. 6 regulaminu Rady Rodziców). W badanej sprawie takie zaproszenie nie zostało wystosowane.

Nie jest też uzasadniony zarzut naruszenia §8 ust. 2 pkt 4 rozporządzenia poprzez zatwierdzenie konkursu bez zweryfikowania procedury wyboru członków komisji konkursowej. Organ prowadzący Szkołę na bieżąco weryfikowała zgłaszane mu przez organy zewnętrzne kandydatury członków komisji konkursowej. Powyższe potwierdza zgromadzona w aktach dokumentacja i obszerne pisma kierowane do osób zainteresowanych postępowaniem.

W zakresie zarzutu naruszenia §8 ust. 2 pkt 4 rozporządzenia poprzez jego niezastosowanie i zatwierdzenie przedmiotowego konkursu zaskarżonym zarządzeniem mimo niezachowania zasady bezstronności i powołaniu do komisji konkursowej należy dostrzec, iż w powyższym zakresie organ pozyskał stosowne wyjaśnienia związku zawodowego. Organ dokonywał też stosownej oceny w tym zakresie w zakresie przysługujących kompetencji i racjonalnie ją uzasadnił. Nadto wywodzona niezgodność nie została przez Skarżącą dowiedziona, przy czym dzianie związku zawodowego (podobnie zresztą jak opisane wyżej działanie Rady Rodziców) następowało na zasadzie autonomii powyższych podmiotów i w takim też jedynie kontekście mogło być przez organ oceniane.

Wbrew twierdzeniom skargi przedstawiane w skardze okoliczności dotyczące zadawania pytań Skarżącej w trakcie ustnej części konkursu nie przesądzają o bezstronności członka komisji konkursowej lub woli dyskredytowania kandydata. Przy czym z protokołu nie wynika, aby Skarżąca zgłaszała swoje zastrzeżenia czy to w zakresie bezstronności członków komisji konkursowej czy treści pytań zadawanych w toku konkursu. Brak jest też podstaw do przyjęcia, iż Skarżąca nie miała możliwości swobodnego odniesienia się do wszelkich zadawanych jej pytań czy też ewentualnych wypowiedzi członków komisji konkursowej. Dokonując oceny takiego zarzutu nie można było nie dostrzegać, że skład komisji konkursowej, w tym dane przedstawicieli wyłonionych przez Związki Zawodowe i Radę Rodziców wynikały ze stosownego zarządzenia organu prowadzącego Szkołę i były znane Skarżącej jeszcze przed konkursem. W ocenie Sądu, wyłączenie członka komisji na zasadach ogólnych z powodu wątpliwości co do jego bezstronności wobec jakiegokolwiek z kandydatów - byłoby możliwe, jednak czynność taka wymagałaby zgłoszenia przez kandydata stosownego zastrzeżenia. Tymczasem w badanej sprawie nie miało to miejsca, a ponadto takiego wniosku nie zgłaszała również żadna inna osoba zainteresowana czy też członek komisji.

Jak trafnie wskazał NSA w wyroku z 14 marca 2022 r. sygn. akt II OSK 659/22 ewentualne wątpliwości co do składu komisji konkursowej, bezstronności jej członków Skarżąca powinna zgłosić w toku postępowania konkursowego, a nie dopiero po jego zakończeniu, niezgodnym z oczekiwaniem Skarżącej.

Jeśli chodzi natomiast o zarzut oparty na wywodzonym naruszeniu przez organ prowadzący Szkołę §5 ust. 2 w zw. z §8 ust. 2 rozporządzenia poprzez zatwierdzenie konkursu, podczas gdy z jego przebiegu wynika, że ocenie komisji z nie podlegała przedstawiona przez kandydatkę koncepcja funkcjonowania i rozwoju placówki a uprawnienie do zadawania pytań członkowie komisji wykorzystali na formułowanie zarzutów pod adresem kandydatki - twierdzenia powyższe są nieuzasadnione w kontekście jednoznacznej treści protokołu z posiedzenia komisji konkursowej. Wynika z niego w szczególności, że komisja dokonała merytorycznej oceny kandydata, w zakresie przedstawionej przez kandydata koncepcji funkcjonowania i rozwoju szkoły i zadała kandydatowi pytania, które wraz z odpowiedziami opisano w protokole.

Jak wynika z § 5 ust. 2 rozporządzenia komisja, po rozmowie z każdym z kandydatów, dokonuje ich merytorycznej oceny. Ocenie podlega w szczególności przedstawiona przez kandydata koncepcja funkcjonowania i rozwoju publicznego przedszkola, publicznej szkoły lub publicznej placówki. Członkowie komisji mogą zadawać kandydatom pytania. Prawodawca dla konkursu przewidziała formułę "rozmowy" i "zadawania pytań" a zatem nie ograniczył oceny kandydata jedynie do koncepcji rozwoju placówki. Stąd niewątpliwie dopuszczalne jest zadawanie pytań i również na tej podstawie ocena kandydatury danej osoby. W tym też stanie rzeczy skarga podlegała oddaleniu o czym Sąd, na podstawie art. 151 p.p.s.a., orzekł w sentencji wyroku.

Orzeczenia sądów administracyjnych powołane w uzasadnieniu niniejszego wyroku są dostępne w na stronie http://orzeczenia.nsa.gov.pl.