Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt I SA/Wa 1034/23
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2023-07-10 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6321 Zasiłki stałe
Hasła tematyczne: Inne
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art 149 par 3
journal: Dz.U. 2022 poz 2000
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - t.j.
article: art 151 w zw z art 119 pkt 3 art 120
journal: Dz.U. 2023 poz 259
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Joanna Skiba (spr.), sędzia WSA Magdalena Durzyńska, asesor WSA Dorota Kozub-Marciniak, po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 10 lipca 2023 r. sprawy ze skargi D. M. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia 24 lutego 2023 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wznowienia postępowania oddala skargę.


UZASADNIENIE

Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Warszawie (SKO) postanowieniem z dnia 16 maja 2018 r., nr KOC/2192/2192/Op/18 orzekło o odmowie wznowienia postępowania zakończonego decyzją Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Warszawie nr KOC/2192/Op/18 z dnia 16 maja 2018 r., którą utrzymano w mocy decyzję Prezydenta m. st. Warszawy z dnia 1 marca 2018 r. nr OPS.FI.ZRŚ.5100.71.2018, uchylającą z dniem 1 marca 2018 r. decyzję nr OPS.FI.DŚ.5100.152.2015 z dnia 28 maja 2015 r. przyznającą D. M. zasiłek stały od dnia 1 kwietnia 2015 r. do dnia 13 maja 2020 r. i odmawiającą przyznania prawa do zasiłku stałego od dnia 1 marca 2018 r.

Postanowienie SKO zostało wydane w następującym stanie faktycznym i prawnym sprawy.

W niniejszej sprawie wniosek D. M. z 17 września 2018 r., inicjujący postępowanie o wznowienie, wpłynął do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Warszawie 21 września 2018 r. Rozpoznając powyższy wniosek Kolegium wskazało, że skarżąca twierdzi, iż o nowych dowodach w sprawie dowiedziała się z pisma OPS z dnia 30 lipca 2018 r., które zostało jej doręczone pocztą w dniu 17 sierpnia 2018 r. Tymczasem akta sprawy zawierają notatkę służbową pracownika socjalnego J. T. , iż kopia pismo z dnia 30 lipca 2018 r. (wysłanego również pocztą) została jej wydana w dniu 8 sierpnia 2018 r. Tym samym o okolicznościach, które zdaniem skarżącej stanowią podstawę wznowieniu postępowania, D. M. wiedziała już wcześniej, najpóźniej w dniu 8 sierpnia 2018 r. Skoro za początek terminu uznaje się datę faktycznego dowiedzenia się o danej okoliczności, a nie fakt jej opisania na piśmie, a wniosek skarżącej o wznowienie postępowania z dnia 17 września 2018 r. wpłynął do SKO w dniu 21 września 2018 r., choć o okolicznościach stanowiących w jej ocenie podstawę wznowienia dowiedziała się najpóźniej w dniu 8 sierpnia 2018 r., to termin na złożenie wniosku o wznowienie postępowania nie został dochowany. Powyższe ustalania powodują, że na podstawie art. 149 § 3 kpa, należało wydać postanowienie o odmowie wznowienia postępowania.

Skargę na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Warszawie złożyła D. M. , zarzucając mu naruszenie:

I) przepisów postępowania mające istotny wpływ na wynik sprawy t.j.:

• nieprawidłowe ustalenie przekroczenia terminu na złożenie wniosku o wznowienie postępowania na podstawie jedynie notatek urzędowych z dnia 8 sierpnia 2018 r. i nieuwzględnienie całego materiału dowodowego zgromadzonego w sprawie m. in. pisma SKO z dnia 10 czerwca 2019 r. Nr KOC/1012/Op/19;

• niewyjaśnienie wszystkich okoliczności sprawy m. in. nieprzyznania prawa do zasiłku stałego na sierpień 2018 r., uznanie, że w tym czasie tj. od dnia 9 sierpnia 2018 r. do 8 września 2018 r. opłacenie usług ksero i usług pocztowych związanych z nadaniem listu poleconego z wnioskiem o wznowienie postępowania, było możliwe;

• naruszenie zasady pogłębienia zaufania obywateli do organów administracji publicznej, a w szczególności brak podjęcia działań mających na celu konwalidację błędów popełnionych w zakończonym postępowaniu SKO, jak również postępowaniu OPS.

Skarżącą wniosła również:

- o orzeczenie o nieistnieniu obowiązku ubiegania się o przyznanie emerytury przez osobę pobierającą zasiłek stały, jak w przypadku osób pobierających podobne świadczenie rentę socjalną, zgodnie z zasadą równości i zakazem dyskryminacji oraz art. 37 ust. 4 ustawy o pomocy społecznej,

- o wymierzenie SKO grzywny w maksymalnej wysokości dziesięciokrotnego przeciętnego wynagrodzenia miesięcznego w gospodarce narodowej w roku poprzednim, ogłaszanego przez Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego na podstawie odrębnych przepisów, stosownie do art. 154 § 1 i § 6 ppsa

- o przyznanie od SKO na jej rzecz sumy pieniężnej w maksymalnej wysokości połowy kwoty określonej w art. 154 § 6 ppsa, stosownie do art. 154 § 7 ppsa.

W razie stwierdzenia w toku rozpoznawania sprawy istotnych naruszeń prawa lub

okoliczności mających wpływ na ich powstanie, wniosła również o poinformowanie w formie postanowienia właściwych organów lub organów zwierzchnich SKO i OPS o tych

uchybieniach, stosownie do art. 155 § 1 ppsa.

W oparciu o powyższe zarzuty skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonego postanowienia w całości i zobowiązanie SKO do wznowienia postępowania w sprawie lub rozstrzygnięcie co do istoty i orzeczenie o istnieniu jej uprawnienia do zasiłku stałego od dnia 1 marca 2018 r. do dnia 31 sierpnia 2018 r., stosownie do art. 154 § 2 ppsa. Wniosła również o orzeczenie o nieistnieniu obowiązku ubiegania się o przyznanie emerytury przez osobę pobierającą zasiłek stały, jak w przypadku osób pobierających podobne świadczenie rentę socjalną, zgodnie z zasadą równości i zakazem dyskryminacji oraz art. 37 ust. 4 ustawy o pomocy społecznej.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko zaprezentowane w zaskarżonym postanowieniu.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2022 r. poz. 2492) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Sąd w zakresie swojej właściwości ocenia zaskarżoną decyzję z punktu widzenia jej zgodności z prawem materialnym i przepisami postępowania administracyjnego według stanu faktycznego i prawnego obowiązującego w dacie wydania tej decyzji (postanowienia). Pamiętać też należy, że zgodnie z art.145 § 1 pkt 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2023 r. poz. 259 ze zm.), zwaną dalej "ppsa" sąd uchyla decyzję (postanowienie) w całości lub w części, jeżeli stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy (lit. a) lub inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy (lit. c).

Przedmiotem kontroli Sądu jest postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Warszawie z 24 lutego 2023 r., którym to postanowieniem SKO odmówiło wznowienia postępowania zakończonego decyzją tego organu z dnia 16 maja 2018 r. nr KOC/2192/Op/18.

Dokonując oceny zaskarżonego postanowienia Sąd uznał, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie, ponieważ zaskarżone postanowienie nie narusza prawa.

Stosownie do art. 145 § 1 pkt 5 kpa, w sprawie zakończonej decyzją ostateczną wznawia się postępowanie, jeżeli wyjdą na jaw istotne dla sprawy nowe okoliczności faktyczne lub nowe dowody istniejące w dniu wydania decyzji, nieznane organowi, który wydał decyzję. Wznowienie postępowania następuje z urzędu lub na żądanie strony, stosownie do art. 147 kpa. Zgodnie z art. 148 § 1 kpa podanie o wznowienie postępowania z przyczyny określonej w art. 145 § 1 pkt 5 kpa wnosi się do organu administracji publicznej, który wydał w sprawie decyzję w pierwszej instancji, w terminie jednego miesiąca od dnia, w którym strona dowiedziała się o okoliczności stanowiącej podstawę do wznowienia.

W konsekwencji złożenie wniosku o wznowienie postępowania w sprawie obliguje organ do zbadania, czy łącznie zachodzą formalne przesłanki do wydania postanowienia o wznowieniu postępowania (art. 149 § 1 kpa), tj. ustalenia, czy: 1) decyzja, której dotyczy wniosek o wznowienie postępowania, jest ostateczna, 2) wniosek o wznowienie postępowania pochodzi od strony, 3) podanie o wznowienie postępowania zostało wniesione z zachowaniem terminów określonych w art. 148 § 1 i 2 kpa, 4) żądanie wznowienia postępowania oparte jest na jednej z wyliczonych w art. 145 § 1 kpa przyczyn wznowienia.

Brak chociaż jednej z wymienionych przesłanek obliguje organ do wydania postanowienia o odmowie wznowienia postępowania (art. 149 § 3 kpa). Należy podkreślić, że to strona ma wykazać zachowanie terminu do wniesienia podania o wszczęcie postępowania wznowieniowego. Natomiast stwierdzenie przez organ administracji publicznej w fazie wstępnej postępowania, uchybienia terminu do wniesienia podania o wznowienie postępowania, uniemożliwia merytoryczne rozpoznanie sprawy, gdyż skutkować musi odmową jego wznowienia z przyczyn formalnych (por. np. wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 17 maja 2022r., sygn. II GSK 1960/18, czy z dnia 10 listopada 2021 r., sygn. I OSK 673/21).

W przedmiotowej sprawie D. M. w podaniu z dnia z 17 września 2018r. o wznowienie postępowania podała wyraźnie podstawę wznowienia wskazując na art. 145 § 1 pkt 5 kpa. Tą nową okolicznością miało być toczące się w Inspektoracie ZUS [...] w okresie od 14 maja 2018 r. do 24 maja 2018 r. postępowania reklamacyjne dotyczące niezapisania kapitału początkowego na koncie ubezpieczeniowym skarżącej. Z kolei z akt sprawy wynika, że D. M. wiedzę o wynikach tego postępowania przez organami ZUS miała już w dacie 8 sierpnia 2018r. tj. w dacie odbioru pisma Kierownika Filii nr 1 Ośrodka Pomocy Społecznej Dzielnicy [...] z 30 lipca 2018 r.

Tym samym, w ocenie Sądu, zasadnie organ wskazał, że skarżąca o okoliczności stanowiącej podstawę wznowienia dowiedziała się najpóźniej 8 sierpnia 2018 r. tj. w dniu odbioru pisma OPS z 30 lipca 2018 r., co potwierdziła własnoręcznym podpisem. Nie ma przy tym znaczenia, że powyższe pismo zostało później skarżącej doręczone drogą pocztową. Przepis art. 148 § 1 kpa wskazuje na termin "jednego miesiąca od dnia, w którym strona dowiedziała się o okoliczności stanowiącej podstawę do wznowienia", niezależnie od źródła, z którego pochodzi informacja. Prawidłowo więc SKO odmówiło wznowienia postępowania, uznając że skarżąca przedmiotowy wniosek o wznowienie złożyła z uchybieniem terminu o którym mowa w art. 148 § 1 kpa.

Odnosząc się natomiast do żądań zawartych w skardze, to należy podkreślić, że przedmiotem oceny Sądu w niniejszej sprawie była wyłącznie legalność zaskarżonego postanowienia odmawiającego wznowienia postępowania. Sąd nie mógł zatem oceniać w tym postępowaniu kwestii przyznania skarżącej zasiłku stałego. Organ na etapie badania dopuszczalności wniosku o wznowienie postępowania nie jest uprawniony do badania, czy w sprawie zachodzi któraś z przesłanek wznowienia postępowania. Zarzuty skargi zmierzają natomiast do zakwestionowania prawidłowości zaskarżonego rozstrzygnięcia odwołując się do takich kwestii, które mogą być badane dopiero po zbadaniu dopuszczalności wniosku i wydaniu postanowienia o wznowieniu postępowania.

Przedmiotem oceny Sądu nie mogły być też zarzuty i żądania zawarte w pkt II skargi. Powyższe żądania mogą być przedmiotem oceny jedynie w postępowaniu dotyczącym bezczynności lub przewlekłości organu, a bada sprawa do tego rodzaju kategorii spraw nie należy.

Mając powyższe na uwadze, Sąd, na podstawie art. 151 w zw. z art. 119 pkt 3 i art. 120 ppsa, orzekł jak w sentencji.

Wszystkie przywołane orzeczenia publikowane w bazie CBOSA na stronie https://orzeczenia.nsa.gov.pl.