Postanowienie WSA w Łodzi, sygn. akt III SAB/Łd 15/24
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi
Data orzeczenia: 2024-04-15 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6146 Sprawy uczniów
658
Hasła tematyczne: Odrzucenie skargi
Skarżony organ: Kurator Oświaty
Treść wyniku: Odrzucono skargę
Powołane przepisy: article: art. 58 § 1 pkt 1
journal: Dz.U. 2023 poz 1634
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.

SENTENCJA

Dnia 15 kwietnia 2024 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi - Wydział III w składzie następującym: Sędzia NSA Teresa Rutkowska po rozpoznaniu w dniu 15 kwietnia 2024 roku na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi K. N. na bezczynność Łódzkiego Kuratora Oświaty w przedmiocie korespondencji kierowanej do organu postanawia: odrzucić skargę


UZASADNIENIE

III SAB/Łd 15/24

Uzasadnienie

Do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi wpłynęła skarga K. N. na bezczynność Łódzkiego Kuratora Oświaty. Skarżąca zarzuciła mu uporczywe i celowe nieodniesienie do jej postulatów, pominięcie ich i brak odpowiedzi na nie. Takie działanie, w jej ocenie, wpłynęło na niekorzystny przebieg jej sprawy – jako uczennicy klasy IVa Technikum nr [...] w Zespole [...] w Ł..

W odpowiedzi na skargę Łódzki Kurator Oświaty wniósł o odrzucenie skargi, a także przedstawił chronologicznie okoliczności, o których skarżąca napisała w skardze.

W dniu 27 lipca 2023 r. do Ministerstwa Edukacji i Nauki wpłynęło pismo M. N. i K. N. - jako odwołanie od rocznych ocen klasyfikacyjnych K. N., pełnoletniej uczennicy klasy IVa Technikum nr [...] w Zespole [...] w Ł.. Ww. pismo zostało przekazane przez Ministra Edukacji i Nauki do Łódzkiego Kuratora Oświaty.

W dniu 21 sierpnia 2023 r. w Technikum nr [...] w Zespole [...] w Ł. przeprowadzono kontrolę doraźną w zakresie zgodności z przepisami prawa oceniania, klasyfikowania i promowania uczniów w klasie IVa w zakresie przedmiotów: matematyka, geografia turystyczna, pracownia rozliczania imprez i usług turystycznych, pracownia obsługi turystycznej.

Pismem z 1 września 2023 r. Łódzki Kurator Oświaty udzielił M. N. i K. N. odpowiedzi. Poinformowano ich o zaleceniu zorganizowania na podstawie art. 44n ustawy z 7 września 1991 r. o systemie oświaty (Dz.U. z 2022 r. poz. 2230 oraz z 2023 r. poz. 1234), sprawdzianów wiadomości i umiejętności z przedmiotów: matematyka, geografia turystyczna, pracownia obsługi turystycznej dla uczennicy K. N. wydanym dyrektorowi Technikum nr [...] w Ł..

W dniu 9 września 2023 r. M. N. i K. N. przesłali e-mailem do Ministerstwa Edukacji i Nauki pismo zatytułowane: "Odwołanie się od Kontroli Łódzkiego Kuratorium, które z ramienia Ministerstwa Oświaty dokonało pobieżnej kontroli w Zespole [...] w Ł. (...)". Powyższy e-mail wraz z załącznikami został przekazany zgodnie z właściwością przez Ministra Edukacji i Nauki do Łódzkiego Kuratora Oświaty. Ponadto Ministerstwo poprosiło o przedstawienie wyjaśnień odnośnie do zarzutów sformułowanych wobec Kuratorium Oświaty w Łodzi. Tożsamy e-mail wraz z tymi samymi załącznikami został wysłany przez M. N. i K. N. również Kuratorium Oświaty w Łodzi.

W dniu 25 września 2023 r. Łódzki Kurator Oświaty przekazał do Ministerstwa Edukacji i Nauki wyjaśnienia wraz z kopią dokumentów tej sprawy. W piśmie zwrócono uwagę, że kurator oświaty nie posiada kompetencji anulowania ocen bieżących oraz rocznych ocen klasyfikacyjnych wystawionych przez nauczyciela. W przedmiotowym zakresie art. 44n ustawy o systemie oświaty przewiduje możliwość złożenia zastrzeżeń w terminach wskazanych w ust. 3 tego artykułu. Stwierdzenie zaś nieprawidłowości w tym obszarze skutkuje organizacją sprawdzianu wiadomości i umiejętności, nie zaś anulowaniem ocen bieżących oraz zmianą rocznych ocen klasyfikacyjnych na pozytywne. Ustawodawca przewidział możliwość popełnienia przez nauczyciela błędu w trybie ustalenia rocznej oceny klasyfikacyjnej, który może zostać zweryfikowany i naprawiony jedynie poprzez przystąpienie do ww. sprawdzianu. Łódzki Kurator Oświaty wyjaśnił, że kierując się przepisami prawa oraz respektując zakres posiadanych kompetencji ustawowych nie mógł rozstrzygnąć powyższej sprawy inaczej, jak poprzez wydanie zalecenia zorganizowania sprawdzianu wiadomości i umiejętności w zakresie przedmiotów, co do których stwierdzono nieprawidłowości w trybie ustalenia rocznej oceny klasyfikacyjnej.

W dniu 9 września 2023 r. e-mailem M. N. i K. N. przesłali pismo zatytułowane: "Odwołanie się od Kontroli Łódzkiego Kuratorium, które z ramienia Ministerstwa Oświaty dokonało pobieżnej kontroli w Zespole [...] w Ł. (...)". Otrzymany e-mail wraz z załącznikami był tożsamy z e-mailem do Ministerstwa Edukacji i Nauki.

W dniu 12 września 2023 r. do kancelarii Kuratorium Oświaty w Łodzi wpłynęło uzupełnienie pisma z 9.09.2023 r. dotyczącego odwołania się od decyzji - zaleceń Łódzkiego Kuratora Oświaty po przeprowadzonej kontroli w Zespole [...] w Ł.. Pismo uzupełniające zawierało kopie zaświadczeń kursów, które K. N. ukończyła podczas nauki w szkole oraz poruszało zagadnienia dotyczące wewnątrzszkolnego programu nauczania.

W związku z decyzją dotyczącą ponownej kontroli w Zespole [...] w Ł., Łódzki Kurator Oświaty poinformował M. N. i K. N., że w związku z podjętymi czynnościami wyjaśniającymi, sprawa zostanie załatwiona do 10 listopada 2023 r.

W dniu 3 listopada 2023 r. w Technikum nr [...] w Zespole [...] w Ł. przeprowadzono ponowną kontrolę doraźną. Kontrola dotyczyła realizacji wykonania zaleceń wydanych 30 sierpnia 2023 r. (data podpisania protokołu kontroli z 21 sierpnia 2023 r.) oraz zgodności z przepisami prawa zapisów statutu szkoły. W wyniku kontroli stwierdzono, że nie zostały przeprowadzone sprawdziany wiadomości i umiejętności zgodnie z zaleceniem, ponieważ mimo wielokrotnej próby nawiązania kontaktów telefonicznych, e-mailowych i zaproszenia pisemnego wystosowanego przez Dyrektora Technikum nr [...] w Ł. do K. N., jak i M. N., państwo N. nie skontaktowali się ze szkołą. W celu przeprowadzenia ww. sprawdzianów w Szkole została przygotowana niezbędna dokumentacja, powołano komisję oraz przygotowano wymagania edukacyjne, kryteria oceniania, zakres materiału. Zalecono Dyrektorowi dostosować zapisy Statutu Szkoły do obowiązujących przepisów prawa.

Pismem z 9 listopada 2023 r. Łódzki Kurator Oświaty udzielił M. N. i K. N. odpowiedzi, przedstawiając obowiązujące przepisy prawa dotyczące oceniania i klasyfikowania.

W dniu 10 października 2023 r. wpłynęło do Łódzkiego Kuratora Oświaty pismo z Biura Rzecznika Praw Obywatelskich w sprawie wniosku ("Prośba o podjęcie działań przez RPO") M. N. i K. N. z 26.09.2023 r. Wniosek dotyczył m.in. przebiegu kontroli doraźnej w Zespole [...] w Ł., postępowania nauczycieli i Dyrektora szkoły. Zastępca Dyrektora Zespołu Prawa Konstytucyjnego, Międzynarodowego i Europejskiego w imieniu Rzecznika Praw Obywatelskich prosił Łódzkiego Kuratora Oświaty o odniesienie się do treści pisma skierowanego do RPO.

W dniu 9 listopada 2023 r. Łódzki Kurator Oświaty udzielił odpowiedzi do Biura Rzecznika Praw Obywatelskich, w której odniósł się do przedmiotu sprawy.

W dniu 4 grudnia 2023 r. wpłynęło do Łódzkiego Kuratora Oświaty pismo M. N. i K. N., a 8grudnia 2023 r. wpłynęło uzupełnienie ww. pisma, do którego skarżąca dołączyła skierowany do Zespołu [...] w Ł. wniosek o unieważnienie uchwały rady pedagogicznej o nieklasyflkacji K. N. oraz wezwanie do wydania kopi notatki z rozmowy M. N. z nauczycielem szkoły z 06.06.2023 r. i karty ocen z roku 2022/2023.

Pismem z 3 stycznia 2024 r. udzielono M. N. i K. N. odpowiedzi, wyjaśniając sprawę dotyczącą dokumentacji przebiegu nauczania. Zwrócono uwagę, że przedstawiane przez skarżącą oraz jej ojca w dotychczasowych pismach zarzuty zostały już rozpatrzone. Ponownie poinformowano, że kurator oświaty wykonuje zadania i kompetencje w zakresie oświaty określone w ustawie i w takim zakresie może rozpatrywać zgłaszane mu sprawy.

W dniu 26 stycznia 2024 r. wpłynęło do Kuratorium Oświaty w Łodzi kolejne pismo M. N. i K. N..

Pismem z 16 lutego 2024 r. Łódzki Kurator Oświaty udostępnił M. N. i K. N. kopie protokołów z przeprowadzonych kontroli doraźnych (z 28.08.2023 r i 03.11.2023 r.) w Zespole [...] w Ł., zgodnie z wnioskiem.

Pismem z 23 lutego 2024 r. Łódzki Kurator Oświaty udzielił M. N. i K. N. odpowiedzi na pismo złożone 26.01.2024 r. W piśmie poinformowano, że udostępniono im kopie protokołów z przeprowadzonych kontroli doraźnych (z 28.08.2023 r i 03.11.2023 r.) w Zespole [...] w Ł. oraz wskazano, że przedstawiane przez nich zarzuty zostały już rozpatrzone przez Łódzkiego Kuratora Oświaty zgodnie z jego kompetencjami.

W dniu 1 lutego 2024 r. p. M. N. i p. K. N. przesłali do Dyrektora Wydziału Edukacji Urzędu Miasta Łodzi pismo datowane na dzień 30.01.2024 r., w którym zawarli wnioski: o wszczęcie postępowania dyscyplinarnego wobec wskazanych w piśmie nauczycieli Zespołu [...] w Ł. oraz jego Dyrektora, odwołanie Dyrektora ww. Zespołu szkół oraz zawieszenie postępowania administracyjnego wszczętego przez Dyrektora Zespołu w celu skreślenia K. N. z listy uczniów [...] nr [...] w Ł.. W piśmie tym zawiadomili o występujących w ich ocenie nieprawidłowościach w toczącym się postępowaniu administracyjnym o skreślenie skarżącej z listy uczniów i złożyli skargę na Łódzkiego Wicekuratora Oświaty w związku z występującą w ocenie skarżącej, przewlekłością i bezczynnością. Ww. pismo zostało przekazane 2 lutego 2024 r. do Łódzkiego Kuratora Oświaty.

Pismem z 27 lutego 2024 r. Łódzki Kurator Oświaty udzielił M. N. i K. N. odpowiedzi na pismo przekazane mu przez Zastępcę Dyrektora Wydziału Edukacji Urzędu Miasta Łodzi do tut. Urzędu 02.02.2024 r. W piśmie poinformowano, że Łódzki Kurator Oświaty do czasu wydania decyzji administracyjnej dotyczącej skreślenia ucznia z listy uczniów szkoły nie ma uprawnień do ingerowania w przebieg postępowania prowadzonego przez organ I instancji, w tym do zawieszenia postępowania administracyjnego. Skarga na pracownika Kuratorium Oświaty w Łodzi, Łódzkiego Wicekuratora Oświaty została rozpatrzona i uznana za niezasadną. Natomiast wnioski dotyczące wszczęcia postępowania wyjaśniającego zostały przekazane do Rzecznika Dyscyplinarnego dla Nauczycieli przy Wojewodzie Łódzkim.

W dniu 9 lutego 2024 r. M. N. i K. N. przesłali do Kuratorium Oświaty w Łodzi dwa pisma datowane na: 05.02.2024 r. i 07.02. 2024 r. W piśmie z 05.02.2024 r. wnioskowali o wydanie przez Radę Pedagogiczną [...] - Technikum nr [...] w Ł. nowej uchwały dotyczącej promocji K. N. oraz wezwali do usunięcia skutków naruszenia prawa. W piśmie datowanym na 07.02.2024 r. skarżąca złożyła skargę na wszczęte postępowanie administracyjne i podniosła zarzuty odnośnie do zachowania Dyrektora Zespołu [...] w Ł. w czasie prowadzonego postępowania.

W związku ze złożonymi pismami, pismem z 8 marca 2024 r. Łódzki Kurator Oświaty udzielił M. N. i K. N. odpowiedzi wskazując, że odniósł się do poruszanych przez nich spraw we wcześniejszych pismach. Podkreślił, że zgodnie z art. 51 ust. 1 pkt 4b ustawy z dnia 14 grudnia 2016 r. Prawo oświatowe ( Dz. U. z 2023 r. poz. 900 ze zm.) wykonuje zadania organu wyższego stopnia w rozumieniu przepisów ustawy k.p.a. w stosunku do dyrektorów szkół w sprawach skreślenia uczniów z listy uczniów. Postępowanie administracyjne w tym zakresie toczy się obecnie przed organem I instancji, którym jest Dyrektor Zespołu [...] w Ł. . Łódzki Kurator Oświaty nie ma na tym etapie postępowania uprawnień do ingerowania w przebieg postępowania prowadzonego przez organ I instancji. Od wydanej decyzji będzie przysługiwać odwołanie do Łódzkiego Kuratora Oświaty. Podkreślił, że sprawuje nadzór pedagogiczny w zakresie, jaki przewidują przepisy prawa i jedynie w takim zakresie może prowadzić kontrole i wspomaganie szkół.

W odpowiedzi na skargę Łódzki Kurator Oświaty wskazał, że ponadto skarżąca kierowała do Rzecznika Dyscyplinarnego dla Nauczycieli przy Wojewodzie Łódzkim wnioski o wszczęcie postępowania dyscyplinarnego wobec wskazanych prze nią nauczycieli oraz dyrektora Zespołu [...] w Ł.. Na podstawie Porozumienia zawartego między Wojewodą Łódzkim, a Łódzkim Kuratorem Oświaty z 26 lipca 2017 r. (Dz. Urz. Woj. Łódz. z 2017 r. poz. 3771) Łódzki Kurator Oświaty realizuje zadania związane z prowadzeniem spraw dyscyplinarnych nauczycieli wszystkich szkół funkcjonujących na terenie województwa łódzkiego, w których w pierwszej instancji orzeka Komisja Dyscyplinarna dla Nauczycieli przy Wojewodzie Łódzkim oraz prowadzi postępowania wyjaśniające, o których mowa w art. 85 ust. 1 ustawy z 26 stycznia 1982 Karta Nauczyciela (Dz.U. z 2023 r. poz. 984 ze zm.). Tym niemniej wnioski skarżącej o wszczęcie postępowania dyscyplinarnego to pisma skierowane do organu innego, niż Łódzki Kurator Oświaty wobec czego, w ocenie Kuratora, nie są one przedmiotem skargi wniesionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi. Stanowisko takie uzasadniają także przepisy ustawy - Karta Nauczyciela, które stanowią że w postępowaniu wyjaśniającym i postępowaniu dyscyplinarnym co do zasady nie stosuje się przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego, za wyjątkiem regulacji dotyczących doręczeń (art. 85i ust. 3 ustawy - Karta Nauczyciela). Rzecznik Dyscyplinarny poinformował skarżącą o odmowie wszczęcia postępowania wyjaśniającego wobec wskazanych osób i stanowisko to podtrzymał w kolejnych pismach. Jeżeli Sąd nie podziela stanowiska Łódzkiego Kuratora Oświaty w powyższym zakresie i uzna korespondencję skarżącej z Rzecznikiem Dyscyplinarnym za część akt sprawy, Łódzki Kurator Oświaty niezwłocznie załączy je do akt postępowania sądowoadministracyjnego.

Łódzki Kurator Oświaty podkreślił, że stosownie do art. 3 § 2 pkt 8 i 9 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4 tegoż przepisu lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a, a także na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach dotyczących innych niż określone w pkt 1-3 aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego oraz postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw.

Pismo K. N. z 22 lipca 2023 r. oraz kolejne pisma kierowane przez nią do Łódzkiego Kuratora Oświaty nie zostały wniesione w ramach żadnego z postępowań wskazanych w art. 3 § 2 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Działania, które w wyniku pisma z 22 lipca 2023 r. podjął Łódzki Kurator Oświaty wynikają z jego kompetencji jako organu nadzoru pedagogicznego, określonych w szczególności w art. 51 ust. 1 ustawy Prawo oświatowe. Tym samym na ewentualną bezczynność organu w tym zakresie nie przysługuje skarga do sądu administracyjnego. W związku z powyższym, w ocenie Łódzkiego Kuratora Oświaty, skarga powinna zostać odrzucona.

Niezależnie od powyższego Łódzki Kurator Oświaty podkreślił, że zarzuty skarżącej dotyczące bezczynności Łódzkiego Kuratora Oświaty nie znajdują potwierdzenia w aktach sprawy. Łódzki Kurator Oświaty w odpowiedzi na pismo Skarżącej z 22 lipca 2023 r. podjął działania wynikające z jego ustawowych kompetencji, tj. przeprowadził kontrolę doraźną w Technikum nr [...] w Zespole [...] w Ł.. W wyniku kontroli, stwierdzając pewne nieprawidłowości w sposobie wystawienia rocznych ocen klasyfikacyjnych skarżącej z przedmiotów matematyka, geografia turystyczna, pracownia obsługi turystycznej wydał dyrektorowi szkoły zalecenie zorganizowania, w oparciu o art. 44n ustawy o systemie oświaty, sprawdzianów wiadomości i umiejętności z przedmiotów: matematyka, geografia turystyczna, pracownia obsługi turystycznej dla uczennicy K. N.. Dyrektor szkoły zrealizował ww. zalecenie, ale uczennica do sprawdzianów nie przystąpiła, żądając ingerencji i zmiany przez Łódzkiego Kuratora Oświaty wystawionych jej ocen cząstkowych oraz rocznych ocen klasyfikacyjnych. W kolejnych pismach Łódzki Kurator Oświaty wielokrotnie wyjaśniał, iż nie ma takich uprawnień i rozwiązaniem, które ustawodawca przewidział w przypadku zgłoszenia przez ucznia uzasadnionych zastrzeżeń, co do rocznych ocen klasyfikacyjnych, jest przeprowadzenie sprawdzianów wiadomości i umiejętności. Wskazywał, że Łódzki Kurator Oświaty może załatwiać sprawy w zakresie wynikającym z jego zadań i kompetencji określonych w ustawie i przepisach odrębnych, a w szczególności realizować je w ramach sprawowanego nadzoru pedagogicznego nad szkołami, które znajdują się na obszarze danego województwa zgodnie z art. 51 i 55 ustawy z dnia 14 grudnia 2016 r. Prawo oświatowe (Dz. U. z 2023 r. poz. 900, 1672, 1718, 2005).

Skarżąca nie skarży się więc w istocie na bezczynność Łódzkiego Kuratora Oświaty, lecz sposób załatwienia przez tutejszy organ sprawy wynikającej z pisma Skarżącej z 22 lipca 2024 r., który nie był zgodny z jej oczekiwaniami. Kolejne pisma kierowane do Łódzkiego Kuratora Oświaty oraz innych organów stanowiły w części powielenie jej pierwotnych żądań i zarzutów, w części były uzupełniane kolejnymi żądaniami i zarzutami, często sformułowanymi w sposób niejasny i nieprecyzyjny. Na wszystkie pisma kierowane przez skarżącą zostały udzielone odpowiedzi w terminie 30 dni, zgodnie z kompetencjami tutejszego organu. K. N. w swoich pismach wielokrotnie domagała się podjęcia działań, które nie mieściły się w kompetencjach Łódzkiego Kuratora Oświaty, o czym była informowana. Nadto dokonywała interpretacji obowiązujących przepisów prawa w sposób całkowicie dowolny, ignorując wyjaśnienia i informacje przekazywane przez Łódzkiego Kuratora Oświaty o obowiązujących przepisami prawa.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi zważył, co następuje.

Zgodnie z art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2023 r. poz. 1634), dalej p.p.s.a., sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Z kolei § 2 tego przepisu stanowi, że kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na:

1/ decyzje administracyjne;

2/ postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty;

3/ postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które przysługuje zażalenie;

4/ inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, z wyłączeniem aktów lub czynności podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2018 r. poz. 2096 oraz z 2019 r. poz. 60, 730, 1133 i 2196), postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (Dz.U. z 2019 r. poz. 900, z późn. zm.), postępowań, o których mowa w dziale V w rozdziale 1 ustawy z 16 listopada 2016 r. o Krajowej Administracji Skarbowej (Dz.U. z 2019 r. poz. 768, 730, 1520, 1556 i 2200), oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw;

4a/ pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach, opinie zabezpieczające i odmowy wydania opinii zabezpieczających;

5/ akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej;

6/ akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej;

7/ akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego;

8/ bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4 lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a;

9/ bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach dotyczących innych niż określone w pkt 1-3 aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego oraz postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw.

Sądy administracyjne orzekają także w sprawach sprzeciwów od decyzji wydanych na podstawie art. 138 § 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (§ 2a).

Ponadto sądy administracyjne orzekają także w sprawach, w których przepisy ustaw szczególnych przewidują sądową kontrolę i stosują środki określone w tych przepisach (§ 3).

Badanie merytorycznej zasadności skargi każdorazowo poprzedza analiza jej dopuszczalności. Skarga jest bowiem dopuszczalna wówczas, gdy przedmiot sprawy należy do zakresu właściwości sądu administracyjnego, została wniesiona przez uprawniony podmiot oraz przeciwko podmiotowi, którego działalność (ewentualnie bezczynność lub przewlekłość) w zakresie objętym przedmiotem sprawy została poddana kontroli sądowej, spełnia wymogi formalne i została wniesiona w terminie.

Złożona w niniejszej sprawie skarga nie mieści się w żadnej z wymienionych kategorii bezczynności podlegających jurysdykcji sądów administracyjnych. Treść pisma wskazuje, że skarga stanowi wyraz niezadowolenia z działań Łódzkiego Kuratora Oświaty odnośnie do zastrzeżeń skarżącej do wystawionych jej rocznych ocen klasyfikacyjnych, jako uczennicy klasy IVa Technikum nr [...] w Zespole [...] w Ł..

Tymczasem akt lub czynność, na które przysługuje skarga do sądu administracyjnego (lub w przypadku ich niepodejmowania – na bezczynność), to akt z zakresu administracji publicznej, który charakteryzuje się tym, że jest podejmowany w sprawie indywidualnej, skierowany jest do oznaczonego podmiotu, dotyczy uprawnienia lub obowiązku tego podmiotu, samo zaś uprawnienie lub obowiązek, którego akt (czynność) dotyczy, jest określone w przepisie prawa powszechnie obowiązującego. Zatem akty lub czynności podlegające zaskarżeniu do sądu administracyjnego muszą zawierać element władztwa administracyjnego. Władcze działanie to takie, w którym o treści uprawnienia lub obowiązku przesądza jednostronnie organ wykonujący administrację publiczną, adresat jest związany tym jednostronnym działaniem, z kolei jednostronne działanie jest zagwarantowane możliwością stosowania środków przymusu państwowego.

W niniejszej sprawie Łódzki Kurator Oświaty występował jako organ nadzoru pedagogicznego nad szkołami publicznymi

Zgodnie z art. 51 ust. 1 pkt 1 ustawy z 14 grudnia 2016 r. Prawo oświatowe (Dz.U. z 2023 r. poz. 900 ze zm.) kurator oświaty, w imieniu wojewody sprawuje nadzór pedagogiczny m.in. nad publicznymi szkołami, z zastrzeżeniem art. 53 ust. 2a. W myśl art. 55 ust. 1 pkt 1 i 2 ww. ustawy nadzór pedagogiczny polega na:

1) obserwowaniu, analizowaniu i ocenianiu przebiegu procesów kształcenia i wychowania oraz efektów działalności dydaktycznej, wychowawczej i opiekuńczej oraz innej działalności statutowej szkół i placówek;

2) ocenianiu stanu i warunków działalności dydaktycznej, wychowawczej i opiekuńczej oraz innej działalności statutowej szkół i placówek;

Jak stanowi art. 55 ust. 2 ww. ustawy w zakresie wymienionym w ust. 1 pkt 1 i 2 nadzorowi podlega w szczególności:

1) posiadanie przez nauczycieli wymaganych kwalifikacji do prowadzenia przydzielonych im zajęć;

2) realizacja podstaw programowych i ramowych planów nauczania;

3) przestrzeganie zasad oceniania, klasyfikowania i promowania uczniów oraz przeprowadzania egzaminów, a także przestrzeganie przepisów dotyczących obowiązku szkolnego oraz obowiązku nauki;

4) przestrzeganie statutu szkoły lub placówki;

5) przestrzeganie praw dziecka i praw ucznia oraz upowszechnianie wiedzy o tych prawach;

6) zapewnienie uczniom bezpiecznych i higienicznych warunków nauki, wychowania i opieki.

Zgodnie z art. 60 ust. 8 kurator oświaty (...) sprawuje nadzór pedagogiczny przy pomocy nauczycieli zatrudnionych na stanowiskach wymagających kwalifikacji pedagogicznych w kuratoriach oświaty oraz w urzędach tych organów lub podporządkowanych im jednostkach organizacyjnych. Nauczyciele ci mogą wydawać dyrektorom szkół i placówek zalecenia wynikające z przeprowadzonych czynności wraz z terminem ich realizacji (art. 55 ust. 4). Przepis art. 55 ust. 5 określa zaś, że dyrektor szkoły, w terminie 7 dni od dnia otrzymania zaleceń, o których mowa w ust. 4, może zgłosić wobec nich zastrzeżenia do organu sprawującego nadzór pedagogiczny. Dyrektor szkoły, w terminie 30 dni od dnia otrzymania tychże zaleceń, a w przypadku wniesienia zastrzeżeń zgodnie z ust. 5 - w terminie 30 dni od dnia otrzymania pisemnego zawiadomienia o nieuwzględnieniu zastrzeżeń, jest obowiązany powiadomić:

1) organ sprawujący nadzór pedagogiczny o sposobie realizacji zaleceń;

2) organ prowadzący szkołę lub placówkę o otrzymanych zaleceniach oraz o sposobie ich realizacji (art. 55 ust. 6).

W myśl art. 55 ust. 7 w razie stwierdzenia istotnych uchybień w działalności szkoły lub placówki, organ sprawujący nadzór pedagogiczny niezależnie od środków, o których mowa w ust. 4, zawiadamia o stwierdzonych uchybieniach organ prowadzący szkołę lub placówkę. Organ sprawujący nadzór pedagogiczny może wydawać organowi prowadzącemu szkołę lub placówkę zalecenia wynikające z czynności nadzoru. Przepisy ust. 5 i 6 stosuje się odpowiednio (art. 55 ust. 8).

Na gruncie powołanych przepisów należy stwierdzić, że kurator oświaty, sprawując nadzór pedagogiczny nad szkołami publicznymi uprawniony jest działając samodzielnie bądź przez upoważnionych przezeń nauczycieli (tzw. "wizytatorów") sprawdzać m.in. przestrzeganie zasad oceniania, klasyfikowania i promowania uczniów oraz przeprowadzania egzaminów, a także przestrzeganie przepisów dotyczących obowiązku szkolnego oraz obowiązku nauki, oraz przestrzeganie statutu szkoły lub placówki;. W przypadku stwierdzenia nieprawidłowości m.in. w tym zakresie kurator oświaty uprawniony jest wydawać dyrektorowi szkoły publicznej (zespołu szkół) konkretne zalecenia, określając termin ich realizacji. Dyrektor szkoły może zaś w terminie 7 dni od dnia ich otrzymania zgłosić pisemne zastrzeżenia, na które kurator oświaty odpowiada pisemnie bądź to je uwzględniając, bądź wydając pisemne zawiadomienie o nieuwzględnieniu zastrzeżeń, do których to dyrektor szkoły (zespołu szkół) ma obowiązek w terminie 30 dni powiadomić m.in. kuratora oświaty o sposobie realizacji zaleceń.

Z przedstawionych przez Łódzkiego Kuratora akt sprawy wynika, że podjął, jako organ sprawujący nadzór pedagogiczny, działania w zakresie przestrzegania zasad oceniania, klasyfikowania i promowania uczniów oraz przeprowadzania egzaminów, oraz w zakresie przestrzeganie statutu szkoły lub placówki. Zatem podjął działania wynikające z jego ustawowych kompetencji, tj. przeprowadził kontrolę doraźną w Technikum nr [...] w Zespole [...] w Ł.. W wyniku kontroli, stwierdzając nieprawidłowości w sposobie wystawienia rocznych ocen klasyfikacyjnych skarżącej z przedmiotów matematyka, geografia turystyczna, pracownia obsługi turystycznej, wydał dyrektorowi szkoły zalecenie zorganizowania, w oparciu o art. 44n ustawy z 7 września 1991 r. o systemie oświaty (Dz.U. z 2022 r. poz. 2230 ze zm.), sprawdzianów wiadomości i umiejętności z przedmiotów: matematyka, geografia turystyczna, pracownia obsługi turystycznej dla uczennicy K. N.. Dyrektor szkoły zrealizował ww. zalecenie, ale skarżąca do sprawdzianów nie przystąpiła, żądając ingerencji i zmiany przez Łódzkiego Kuratora Oświaty wystawionych jej ocen cząstkowych oraz rocznych ocen klasyfikacyjnych. Łódzki Kurator Oświaty wyjaśniał skarżącej, że nie ma takich uprawnień i rozwiązaniem, które ustawodawca przewidział w przypadku zgłoszenia przez ucznia uzasadnionych zastrzeżeń co do rocznych ocen klasyfikacyjnych, jest przeprowadzenie sprawdzianów wiadomości i umiejętności. Wskazywał, że Łódzki Kurator Oświaty może załatwiać sprawy w zakresie wynikającym z jego zadań i kompetencji określonych w ustawie i przepisach odrębnych, a w szczególności realizować je w ramach sprawowanego nadzoru pedagogicznego nad szkołami, które znajdują się na obszarze danego województwa, zgodnie z art. 51 i 55 ustawy Prawo oświatowe.

Należy w tym miejscu przytoczyć treść powoływanego przez Łódzkiego Kuratora Oświaty art. 44n ustawy o systemie oświaty. W myśl jego ust. 1 uczeń lub jego rodzice mogą zgłosić zastrzeżenia do dyrektora szkoły, jeżeli uznają, że roczna ocena klasyfikacyjna z zajęć edukacyjnych lub roczna ocena klasyfikacyjna zachowania zostały ustalone niezgodnie z przepisami dotyczącymi trybu ustalania tych ocen.

Zastrzeżenia, o których mowa w ust. 1, zgłasza się od dnia ustalenia rocznej oceny klasyfikacyjnej z zajęć edukacyjnych lub rocznej oceny klasyfikacyjnej zachowania, nie później jednak niż w terminie 2 dni roboczych od dnia zakończenia rocznych zajęć dydaktyczno-wychowawczych (ust. 3).

Stosownie do ust. 4 w przypadku stwierdzenia, że roczna ocena klasyfikacyjna z zajęć edukacyjnych lub roczna ocena klasyfikacyjna zachowania zostały ustalone niezgodnie z przepisami dotyczącymi trybu ustalania tych ocen, dyrektor szkoły powołuje komisję, która:

1/ w przypadku rocznej oceny klasyfikacyjnej z zajęć edukacyjnych - przeprowadza sprawdzian wiadomości i umiejętności ucznia oraz ustala roczną ocenę klasyfikacyjną z danych zajęć edukacyjnych;

2) w przypadku rocznej oceny klasyfikacyjnej zachowania - ustala roczną ocenę klasyfikacyjną zachowania.

Ustalona przez komisję, o której mowa w ust. 4, roczna ocena klasyfikacyjna z zajęć edukacyjnych oraz roczna ocena klasyfikacyjna zachowania nie może być niższa od ustalonej wcześniej oceny. Ocena ustalona przez komisję jest ostateczna, z wyjątkiem negatywnej rocznej oceny klasyfikacyjnej, o której mowa w przepisach wydanych na podstawie art. 44zb, z zajęć edukacyjnych, która może być zmieniona w wyniku egzaminu poprawkowego, z zastrzeżeniem art. 44m ust. 1 (ust. 5).

Uczeń, który z przyczyn usprawiedliwionych nie przystąpił do sprawdzianu, o którym mowa w ust. 4 pkt 1, w wyznaczonym terminie, może przystąpić do niego w dodatkowym terminie wyznaczonym przez dyrektora szkoły w uzgodnieniu z uczniem i jego rodzicami (ust. 6).

Przepisy ust. 1-6 stosuje się odpowiednio w przypadku rocznej oceny klasyfikacyjnej z zajęć edukacyjnych ustalonej w wyniku egzaminu poprawkowego, z tym że termin do zgłoszenia zastrzeżeń wynosi 5 dni roboczych od dnia przeprowadzenia egzaminu poprawkowego. W tym przypadku ocena ustalona przez komisję, o której mowa w ust. 4, jest ostateczna (ust. 7).

Na gruncie powołanych przepisów stwierdzić należy, że Łódzki Kurator Oświaty w ramach nadzoru pedagogicznego przeprowadził kontrole doraźne i wydał dyrektorowi szkoły zalecenia zgodnie z powołanymi wyżej przepisami, które to zalecenia dyrektor szkoły wykonał.

W rezultacie Sąd uznał, że słusznie wskazał w odpowiedzi na skargę Kurator Oświaty, że obowiązujące przepisy nie przewidują w ramach sprawowanego nadzoru pedagogicznego wydania decyzji w sytuacjach kwestionowania zasad oceniania, klasyfikowania i promowania uczniów oraz przeprowadzania egzaminów, oraz w zakresie przestrzegania statutu szkoły lub placówki. W rezultacie na gruncie cytowanych na wstępie przepisów p.p.s.a. kognicji sądów administracyjnych nie podlegają sprawy, których załatwienia domaga się skarżąca. Stanowisko organu nadzoru pedagogicznego kierowane do dyrektora szkoły wobec zgłoszonych przez skarżącą zastrzeżeń nie stanowi ani decyzji administracyjnej (art. 3 § 2 pkt 1) ani żadnego z wymienionych w art. 3 § 2 pkt 2 i 3 postanowień. Przepis art. 51 ust. 1 pkt 2 ustawy Prawo oświatowe określa, że kurator oświaty, w imieniu wojewody, wykonuje zadania i kompetencje w zakresie oświaty określone w ustawie i przepisach odrębnych na obszarze województwa, a w szczególności wydaje decyzje administracyjne w sprawach określonych w ustawie. Przepisy nie statuują jednak, by tego rodzaju pisma (pisemne stanowisko), będące de facto wiążącym zaleceniem organu nadzoru pedagogicznego wobec podlegającego mu w tym zakresie dyrektora szkoły (zespołu szkół), miało przymiot decyzji. Równocześnie szereg przepisów ustawy Prawo oświatowe wskazuje wyraźnie, jakie czynności organów oświatowych wymaga formy decyzji administracyjnej (np. art. 23 ust. 2, art. 28a ust. 2, art. 37 ust. 1, art. 60 ust. 6a, art. 68 ust. 2).

Zatem, w ocenie Sądu, nie sposób uznać, by w niniejszej sprawie Łódzki Kurator Oświaty zobowiązany był wydać akt lub czynność z zakresu administracji publicznej, o którym mowa w art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a.

Za akt, o którym mowa w powyższym przepisie, w orzecznictwie sądowoadministracyjnym i doktrynie uznaje się akty lub czynności, o których mowa w art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a., tj.te, które:

1) w rozumieniu przepisów prawa materialnego i procesowego nie są decyzją lub postanowieniem;

2) mają charakter indywidualny, co wynika z określenia ich przedmiotu, a mianowicie uprawnień lub obowiązków, których dotyczą;

3) są podejmowane na podstawie przepisów prawa, które nie wymagają ich autorytatywnej konkretyzacji, lecz jedynie potwierdzenia uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów powszechnie obowiązującego prawa, co oznacza również, że stanowią one przejaw wiedzy organu wykonującego administrację publiczną;

4) są podejmowane w zakresie administracji publicznej, charakteryzując się między innymi jednostronnością działania;

5) są podejmowane przez podmiot wykonujący administrację publiczną (B.Adamiak: Z problematyki właściwości sądów administracyjnych, ZNSA 2006, nr 2, s. 18-19). Szczególnego podkreślenia wymaga to, że akty lub czynności, o których mowa w art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a., są podejmowane poza postępowaniem jurysdykcyjnym z właściwą mu formą decyzji lub postanowienia, co oznacza, że odpowiadają formule nie tyle stosowania prawa, ile jego wykonywania, a więc formule wykonawczej, która wyraża się w urzeczywistnianiu (realizacji) dyspozycji normy prawnej kreującej konkretny (a więc już istniejący) stosunek administracyjny i wynikające z niego uprawnienie lub obowiązek (Z. Kmieciak: glosa do uchwały składu siedmiu sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 4 lutego 2008 r. sygn. akt I OPS 3/07/, OSP 2008, Nr 5, poz. 51, s. 350-351).

W niniejszej sprawie nie sposób uznać, że mamy do czynienia bezczynnością wobec niewydania aktu, o którym mowa w art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a.

Powyższe rozważania prowadzą Sąd do uznania, że skarga w niniejszej sprawie jest niedopuszczalna z tego powodu, że jej przedmiotem skarżąca uczyniła pisemne stanowisko organu nadzoru pedagogicznego wobec zastrzeżeń co do zasad oceniania, klasyfikowania i promowania uczniów oraz przeprowadzania egzaminów, oraz w zakresie przestrzeganie statutu szkoły lub placówki, a więc sprawy nienależącej do kognicji sądów administracyjnych.

Podkreślić także należy, że na wszystkie pisma kierowane przez Skarżącą zostały przez Łódzkiego Kuratora Oświaty w terminie udzielone obszerne odpowiedzi, wyjaśniające zakres jego kompetencji.

Wobec powyższego, na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 p.p.s.a., skarga, z uwagi na jej niedopuszczalność, podlega odrzuceniu.

EC