Wyrok WSA w Bydgoszczy, sygn. akt I SA/Bd 179/23
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy
Data orzeczenia: 2023-09-19 00:00:00+02:00 (orzeczenie nieprawomocne)
Symbol z opisem: 6119 Inne o symbolu podstawowym 611
Hasła tematyczne: Transport
Skarżony organ: Dyrektor Izby Administracji Skarbowej
Treść wyniku: uchylono zaskarżoną decyzję
Powołane przepisy: article: art. 10a ust. 1
journal: Dz.U. 2021 poz 1857
law: Ustawa z dnia 9 marca 2017 r. o systemie monitorowania drogowego i kolejowego przewozu towarów oraz obrotu paliwami opałowymi - t.j.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Tomasz Wójcik Sędziowie sędzia WSA Halina Adamczewska-Wasilewicz (spr.) sędzia WSA Leszek Kleczkowski po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 19 września 2023 r. sprawy ze skargi F. S. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Bydgoszczy z dnia 3 lutego 2023 r. nr 0401-IOA.48.3.10.2022 w przedmiocie nałożenia kary pieniężnej z tytułu naruszenia przez przewoźnika ustawy o systemie monitorowania 1. uchyla zaskarżoną decyzję, 2. zasądza od Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Bydgoszczy na rzecz F.S. kwotę 2.217 (dwa tysiące dwieście siedemnaście) zł tytułem zwrotu kosztów postępowania, 3. nakazuje zwrócić ze Skarbu Państwa - Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy - kwotę 100 (sto) zł tytułem zwrotu nadpłaconego wpisu sądowego.


UZASADNIENIE

Decyzją z [...] października 2022 r. Naczelnik Kujawsko-Pomorskiego Urzędu Celno-Skarbowego w T. nałożył na F. S. (skarżący) karę pieniężną

w wysokości [...] zł z tytułu naruszenia przez przewoźnika art. 10a ust. 1 ustawy

z dnia 9 marca 2017 r. o systemie monitorowania drogowego i kolejowego przewozu towarów oraz obrotu paliwami opałowymi (t.j. Dz. U. z 2021 r., poz. 1857 ze zm.), dalej: "ustawa o SENT".

Nie zgadzając się z tym rozstrzygnięciem skarżący złożył odwołanie zarzucając naruszenie przepisów prawa materialnego, tj. art. 10a ust. 1, art. 10c ust. 1 i 3, art. 22 ust. 2a i ust. 3 ustawy o SENT oraz prawa procesowego, tj. art. 165 § 1 w zw. z art. 123 § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t.j. Dz. U. z 2022 r., poz. 2651 ze zm.), dalej: "O.p.". W związku z powyższymi zarzutami skarżący wniósł

o uchylenie w całości decyzji organu pierwszej instancji, ewentualnie uchylenie w całości decyzji organu pierwszej instancji i umorzenie postępowania w całości, ewentualnie

o odstąpienie od wymierzenia kary pieniężnej.

Decyzją z dnia [...] lutego 2023 r. Dyrektor Izby Administracji Skarbowej

w B. utrzymał w mocy ww. decyzję. W uzasadnieniu podał, że w dniu [...] czerwca 2022 r. w wyniku kontroli pojazdu przewożącego towar podlegający systemowi monitorowania drogowego stwierdzono, że przewoźnik - prowadzący działalność gospodarczą pod nazwą C. F. S., nie zapewnił przekazywania danych geolokalizacyjnych środka transportu objętego zgłoszeniem [...] w trakcie części trasy przewozu, tj. od godz. 00:07:20 - do godz. 04:12:33. Stwierdzono brak przekazywania danych geolokalizacyjnych do momentu zatrzymania transportu przez funkcjonariuszy celno-skarbowych w trakcie przewozu.

Z mobilnej aplikacji kierowcy nr [...], którą wskazano w zgłoszeniu jako lokalizator GPS, przewoźnik czasowo nie przekazywał danych geolokalizacyjnych. Dopiero w wyniku kontroli, ok. 2 minut po zatrzymaniu środka transportu, urządzenie mobilne ponownie przekazywało sygnał geolokalizacyjny. Kierowca przyznał, że wygasił ekran ze względu na oślepianie go ekranem telefonu i utrudnianie prowadzenia pojazdu. Fakt ten udokumentowany został w protokole z kontroli nr [...] z [...] czerwca 2022 r. wraz ze sporządzonym wydrukiem systemowym SENT-GEO - Monitorowanie lokalizacji pojazdów, stanowiącym załącznik do protokołu.

W ocenie organu odwoławczego, sytuacja opisana w protokole wypełniała dyspozycję art. 10a ust. 1 ww. ustawy i Naczelnik Kujawsko-Pomorskiego Urzędu Celno-Skarbowego w T., działając na postawie art. 22 ust. 2a, decyzją z [...] października 2022 r. zasadnie nałożył na przewoźnika karę pieniężną w wysokości [...] zł.

Odnosząc się do zarzutów odwołania dotyczących naruszenia art. 165 § 1 w zw. z art. 123 § 1 O.p. Dyrektor Izby Administracji Skarbowej stwierdził, że są one niezasadne. Zdaniem organu odwoławczego postanowienie Naczelnika Kujawsko-Pomorskiego Urzędu Celno-Skarbowego w T. o wszczęciu postępowania nr [...] z [...] lipca 2022 r. zawiera wszystkie elementy, które powinny zawierać postanowienia. Precyzyjnie określa przedmiot i zakres postępowania, uzasadnienie postanowienia z kolei wyraźnie opisuje przebieg zdarzenia wraz z podstawą prawną,

w ramach której postępowanie zainicjowano. Ponadto organ załączył wskazany protokół do postanowienia o wszczęciu i przesłał wraz z nim do przewoźnika. Wobec czego organ odwoławczy nie dostrzegł żadnych wad tego etapu postępowania organu pierwszej instancji.

Organ podkreślił, że zgodnie z art. 10a ust. 1 ustawy o SENT przewoźnik, w trakcie całej trasy przewozu towaru objętego zgłoszeniem, jest obowiązany zapewnić przekazywanie aktualnych danych geolokalizacyjnych środka transportu objętego tym zgłoszeniem. Zatem niewystarczające jest, jak twierdzi strona, wyposażenie przez przewoźnika środka transportu w urządzenie przekazujące aktualne dane lokalizacyjne. Konieczne jest bowiem stałe i nieprzerwane ich przekazywanie (w trakcie całej trasy) do systemu nadzorowanego przez organy KAS - systemu SENT. W przedmiotowej sprawie kierujący zatrzymał się dopiero na żądanie funkcjonariuszy Służby Celno-Skarbowej z Kujawsko-Pomorskiego Urzędu Celno-Skarbowego w T.. O godz. 04:12:33, tj. po około

2 minutach od momentu zatrzymania pojawił się sygnał GPS nadawany z mobilnego urządzenia aplikacji e-TOLL nr [...]. Brak przesyłania danych geolokalizacyjnych przekraczał 4 godziny, trwał od godz. 00:07:20 do 04:12:33 w dniu [...] czerwca 2022 r., przez odcinek ponad 200 km drogi. System SENT-GEO w tym

dniu działał bez zakłóceń. W trakcie kontroli kierujący pojazdem jednoznacznie

wyjaśnił, że podczas jazdy wygasił ekran telefonu ze względu na oślepianie go

i utrudnianie prowadzenia pojazdu (pkt 10 protokołu). Z protokołu wynika też, że przewoźnik używał aplikacji mobilnej e-TOLL nr [...]. Zgodnie z regulaminem tej aplikacji warunkiem korzystania z niej jest, aby przed rozpoczęciem zapoznać się

i zaakceptować regulamin. Regulamin ten wyjaśnia sposób i zasady działania aplikacji. Wskazuje, że aplikacja e-TOLL PL pozwala na przetwarzanie przez Szefa KAS danych przewoźnika, w tym danych geolokalizacyjnych celem realizacji obowiązków określonych w ustawie. Aplikacja pozwala m.in. na monitorowanie przewozów w ramach systemu SENT. Jest narzędziem alternatywnym wobec innych form realizacji ww. obowiązków ustawowych. Dane są przesyłane z urządzenia użytkownika realizującego przejazd do czego wymagane jest wywołanie przez użytkownika odpowiedniej funkcji Aplikacji. Jednak w sytuacji, gdy kierujący pojazdem podczas jazdy wygasił ekran telefonu, tym samym odmówił dostępu do sieci, zatrzymywane są usługi lokalizacyjne, a ich zadania przetwarzania są wstrzymywane. Następną czynność, którą musi wykonać użytkownik

w aplikacji w celu wyłączenia optymalizacji dla aplikacji e-TOLL PL stanowi świadomą decyzję o przekazywaniu bądź nieprzekazywaniu danych geolokalizacyjnych

w przypadku przejścia urządzenia w tryb uśpienia. Urządzenie nie zbierało danych offline, tj. w sytuacji, gdy przy chwilowym braku Internetu aplikacja zbiera dane i wysyła je

w momencie połączenia z siecią, co potwierdza m.in. wydruk z map geolokalizacji SENT (linia ciągła). Linia ciągła na mapie geoSENT potwierdza przemieszczenie się z punktu początkowego do końcowego linii w oznaczonym czasie (od godz. 00:07:20 - do godz. 04:12:33), nieznana jest natomiast dokładna trasa, którą pojazd przemieszczał się przez te ponad 4 godziny. Przemieszczenie się pojazdu potwierdza również, że kierowca w tym czasie nie odbierał pauzy na odpoczynek.

Zdaniem organu, powyższe dowody świadczą o celowym i świadomym wyłączeniu ekranu urządzenia, a w związku z czym świadomym braku kontrolowania udostępniania trasy i przekazywania danych geolokalizacyjnych, co trwało przez ponad 4 godziny przemieszczania się transportu z towarem objętym obowiązkiem monitorowania do czasu zatrzymania przez funkcjonariuszy celno-skarbowych.

W ocenie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej, skoro lokalizator nie przekazywał danych do systemu do czasu kontroli, a w dniu [...] czerwca 2022 r. nie odnotowano wadliwego działania systemu SENT GEO, to zachodziła podstawa do nałożenia na przewoźnika kary na podstawie art. 22 ust. 2a ustawy o SENT. Nie ma bowiem wątpliwości, że doszło do naruszenia art. 10a ust. 1 ustawy o SENT.

Zdaniem organu odwoławczego zabrakło natomiast podstaw do zastosowania art. 22 ust. 2b ustawy o SENT, który umożliwia odstąpienie od nałożenia kary pieniężnej za niewykonanie obowiązku, o którym mowa w art. 10a ust. 1, jeżeli jego niedopełnienie wynikało z niedostępności rejestru, bowiem jak wynika z powyższego taka sytuacja nie wystąpiła. Dyrektor wyjaśnił, że przepisy ustawy o SENT regulują przesłanki wymiaru kary pieniężnej, jak i możliwość odstąpienia od nałożenia tej kary wskazując kryteria, które są wymagane, aby organ mógł podjąć odpowiednią decyzję w kwestii odstąpienia.

Rozpatrując możliwość odstąpienia od nałożenia kary pieniężnej organ odwoławczy wskazał, że jak wynika z akt sprawy, Naczelnik Kujawsko-Pomorskiego Urzędu Celno-Skarbowego w T. pismem z [...] lipca 2022 r. wezwał stronę do przedstawienia szczegółowych informacji i dokumentów świadczących o ewentualnym istnieniu ważnego interesu strony lub ważnego interesu publicznego uzasadniającego odstąpienie przez organ od nałożenia kary pieniężnej. Strona nie udzieliła odpowiedzi na powyższe wezwanie. Dlatego organ I instancji, działając z urzędu, dokonał analizy sytuacji finansowej firmy pod kątem ewentualnego istnienia ważnego interesu przewoźnika, sprawdził sytuację finansową strony poprzez wywiązywanie się z obowiązków przed właściwym organem podatkowym oraz przed Zakładem Ubezpieczeń Społecznych. Ustalił, że przedsiębiorca nie posiada wymagalnych zaległości podatkowych, jak również nie zalega z opłacaniem składek ubezpieczeniowych. W zeznaniach podatkowych strona wykazuje dochód (za 2020 r. w wys. [...] zł, za 2021 r. w wys. [...] zł). Zebrane informacje pozwoliły w ocenie organu stwierdzić, że uiszczenie nałożonej kary pieniężnej za naruszenie przepisów ustawy o SENT nie uczyni ukaranego beneficjentem pomocy publicznej w wyniku konieczności uregulowania kary. Poza tym organ odwoławczy stwierdził, że nadzwyczajny charakter okoliczności wypełniających pojęcie ważny interes strony wyklucza uwzględnienie okoliczności takich, na zaistnienie których podmiot miał wpływ. W sprawie miało miejsce wyłączenie geolokalizacji poprzez świadome wygaszenie ekranu pomimo konieczności monitorowania komunikatów

w aplikacji mobilnej e-TOLL. Nastąpiło to wbrew zakazom regulaminu aplikacji co do zabezpieczenia ciągłości przekazywania danych o lokalizacji, w której użytkownik urządzenia mobilnego powinien zapewnić, by aplikacja w trakcie realizacji przejazdu była wyświetlona na ekranie urządzenia. W pojęciu ważnego interesu strony nie mogą być uwzględnione okoliczności wskazujące na winę w naruszeniu przepisów ustawy o SENT, niedbalstwo czy niestaranność w prowadzeniu przedsiębiorstwa.

W ocenie organu nie została spełniona również druga przesłanka określona w art. 22 ust. 3 ustawy o SENT, uzasadniająca odstąpienie od wymierzenia kary pieniężnej, tzw. interes publiczny. Zdaniem Dyrektora ustalenie treści interesu publicznego

w przedmiotowej sprawie administracyjnej musiało wiązać się z celami regulacji prawnej stanowiącej materialnoprawną podstawę dla rozstrzygnięcia sprawy i stanowi okoliczność przesądzającą, opowiadającą się za negatywnym orzeczeniem co do zastosowania odstąpienia od nałożenia kary pieniężnej.

Nie zgadzając się z tym rozstrzygnięciem skarżący złożył skargę do tut. Sądu. Zaskarżonej decyzji zarzucił:

1) naruszenie przepisów prawa materialnego, tj.:

a) art. 10a ust. 1 oraz art. 10c ust. 1 i 3 ustawy o SENT poprzez nieumorzenie postępowania w sprawie, pomimo że pojazd po ujawnieniu zerwania łączności (w chwili zatrzymania do kontroli) nie poruszał się, a następnie urządzeniu przywrócono łączność, zatem pojazd mógł się poruszać, bowiem zgodnie z ww. przepisem w przypadku stwierdzenia trwającej dłużej niż godzinę niesprawności lokalizatora albo zewnętrznego systemu lokalizacji, kierujący o którym mowa w art. 2 pkt 2 lit. a jest obowiązany do niezwłocznego zatrzymania się na najbliższym parkingu samochodowym lub

w najbliższej zatoce postojowej, a z protokołu nie wynika przyczyna niewłączenia lokalizatora, a jedynie przywołana czynność techniczna wygaszenia ekranu, co nie jest tożsame, a zatem przyczyną mogła być również chwilowa niesprawność, np. z powodu braku sieci, rozładowanej baterii lub innych przyczyn, które należy zakwalifikować jako niesprawność;

b) art. 22 ust. 2a i 3 w zw. z art. 26 ust. 3 ustawy o SENT poprzez ich niewłaściwe zastosowanie i nieodstąpienie od nałożenia kary, pomimo że przemawiał za tym interes publiczny, którego prawidłowa wykładnia powinna odbyć się z poszanowaniem zasad określonych w art. 120, art. 121 § 1, art. 122, art. 124 oraz art. 187 § 1, art. 191, art. 210 § 1 pkt 6 i § 4 O.p., w szczególności proporcjonalności mającej wymiar konstytucyjny oraz celu i funkcji ustawy, albowiem w sprawie nie istniało chociażby najmniejsze hipotetyczne zagrożenie uszczuplenia należności publicznoprawnych, a zatem na przewoźnika nie powinna zostać nałożona kara;

2) naruszenie przepisów postępowania mające istotny wpływ na treść zaskarżonej decyzji, tj. art. 165 § 1 w zw. z art. 123 § 1 O.p. poprzez nałożenie kary za naruszenie, które nie zostało skonkretyzowane ani w protokole z kontroli, ani w postanowieniu

o wszczęciu postępowania w sprawie, a zatem za naruszenie w stosunku do którego postępowanie nie zostało prawidłowo wszczęte, bowiem naruszenie nie zostało w nim skonkretyzowane zarówno co do podstawy prawnej, jak i opisu naruszenia, a organ nie uwzględniając wyjaśnień kierowcy za usprawiedliwione, przyjął je za przyznanie się do zaistniałego zdarzenia, co z punktu widzenia logicznej analizy nie nastąpiło;

3) błędne oznaczenie strony postępowania jako F. S. - C., ul. [...] T., co powoduje wadliwość decyzji z mocy samego prawa,

a decyzja organu II instancji w takim przypadku nie została wprowadzona do obrotu prawnego.

W związku z powyższym, strona wniosła o uchylenie w całości zaskarżonej decyzji

i poprzedzającej ją decyzji organu pierwszej instancji, ewentualnie o uchylenie

w całości zaskarżonej decyzji i poprzedzającej ją decyzji organu pierwszej instancji

i umorzenie postępowania w całości, ewentualnie o odstąpienie od wymierzenia kary pieniężnej.

W odpowiedzi na skargę wniesiono o jej oddalenie. Dodatkowo organ wyjaśnił, że

postanowieniem z [...] marca 2023 r. Dyrektor Izby Administracji Skarbowej sprostował decyzję nr [...] z [...] lutego 2023 r. w oznaczeniu adresu strony w adresacie decyzji. Zdaniem organu, powyższa omyłka nie miała jednak znaczenia prawnego z uwagi na fakt reprezentacji strony postępowania przez profesjonalnego pełnomocnika, któremu prawidłowo doręczono ww. rozstrzygnięcie z [...] lutego 2023 r. Potwierdza to również fakt terminowego zaskarżenia tej decyzji do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. z 2021 r., poz. 137 ze zm.), sądy administracyjne kontrolują prawidłowość zaskarżonych aktów administracyjnych, między innymi decyzji ostatecznych, przy uwzględnieniu kryterium ich zgodności z prawem. Decyzja podlega uchyleniu, jeśli sąd stwierdzi naruszenie prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy, naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania lub inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy, o czym stanowi art. 145 § 1 pkt 1 lit. a–c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2023 r., poz. 1634), dalej: "p.p.s.a." lub też naruszenie prawa będące podstawą stwierdzenia nieważności decyzji (art. 145 § 1 pkt 2 p.p.s.a.). W myśl natomiast art. 134 § 1 p.p.s.a. sąd rozstrzyga

w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.

Na wstępie należy podać, że sprawę rozpoznano na posiedzeniu niejawnym

w trybie ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych

z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz.U. z 2021 r. poz. 2095 ze zm.).

W będącej przedmiotem kontroli sądowej sprawie Przewodniczący Wydziału zarządzeniem skierował sprawę do rozpoznania na posiedzeniu niejawnym. Wcześniej skarżący został poinformowany także o dostępie do informacji o sprawie, o możliwości wypowiedzenia się w sprawie w terminie 10 dni od dnia doręczenia pisma.

Skarga zasługuje na uwzględnienie, aczkolwiek tut. Sąd nie podziela wszystkich jej zarzutów.

Z akt sprawy wynika, że w dniu [...] czerwca 2022 r. funkcjonariusze Służby Celno-Skarbowej z Kujawsko-Pomorskiego Urzędu Celno-Skarbowego w T. przeprowadzili kontrolę pojazdu samochodowego przewożącego towar, który podlega systemowi monitorowania drogowego i kolejowego, tj. płyn poślizgowy. Przewoźnikiem towaru był C. F. S.. W wyniku kontroli zgłoszenia SENT oraz dokumentów towarzyszących transportowi stwierdzono, że przewoźnik nie zapewnił przekazywania aktualnych danych geolokalizacyjnych środka transportu objętego tym zgłoszeniem w trakcie całej trasy przewozu towaru. Fakt ten został potwierdzony wydrukiem systemowym SENT-GEO - Monitorowanie lokalizacji pojazdów. Powyższe udokumentowane zostało w protokole z kontroli z dnia [...] czerwca 2022 r.

W konsekwencji decyzją z dnia [...] października 2022 r. Naczelnik Kujawsko-Pomorskiego Urzędu Celno-Skarbowego w T. nałożył na skarżącego - na podstawie art. 22 ust. 2a ustawy o SENT - karę pieniężną w wysokości [...] zł, z powodu naruszenia przez przewoźnika przepisu art. 10a ust. 1 ustawy o SENT. Po rozpatrzeniu wniesionego odwołania, Dyrektor Izby Administracji Skarbowej utrzymał

w mocy decyzję organu pierwszej instancji.

Przedmiotem sporu w rozpatrywanej sprawie jest zasadność wymierzenia skarżącemu kary pieniężnej za naruszenie przepisów ustawy o SENT. Należy wskazać, że zgodnie z art. 10a ust. 1 ustawy o SENT przewoźnik, w trakcie całej trasy przewozu towaru objętego zgłoszeniem, jest obowiązany zapewnić przekazywanie aktualnych danych geolokalizacyjnych środka transportu objętego tym zgłoszeniem. Z kolei art. 22 ust. 2a ustawy o SENT stanowi, że w przypadku niewywiązywania się z obowiązku,

o którym mowa w art. 10a ust. 1, na przewoźnika nakłada się karę pieniężną w wysokości 10000 zł.

Stosownie do art. 22 ust. 3 ustawy o SENT w przypadkach uzasadnionych ważnym interesem przewoźnika lub interesem publicznym, na wniosek przewoźnika lub z urzędu, organ może odstąpić od nałożenia kary pieniężnej, o której mowa w ust. 1-2a,

z uwzględnieniem art. 26 ust. 3. Ten ostatni przepis stanowi, że organ może odstąpić od nałożenia kary pieniężnej, jeżeli to odstąpienie:

1) nie stanowi pomocy publicznej albo

2) stanowi pomoc de minimis albo pomoc de minimis w rolnictwie lub rybołówstwie, udzieloną z uwzględnieniem warunków dopuszczalności tej pomocy, określonych

w przepisach prawa Unii Europejskiej, albo

3) stanowi pomoc publiczną spełniającą warunki określone w przepisach wydanych na podstawie ust. 4.

W przedmiotowej sprawie skarżący m.in. podkreśla, że nałożenie kary nastąpiło bezpodstawnie, bowiem w tym przypadku miało miejsce wygaszenie ekranu, a nie niewłączenie lokalizatora, które nie są tożsame. Ponadto nie istniało zagrożenie uszczuplenia należności publicznoprawnych, złożenie wyjaśnień przez kierowcę nie oznacza przyznania się do zaistniałego zdarzenia, a ponadto błędnie oznaczono stronę, stąd decyzja nie weszła do obrotu prawnego.

Z kolei Dyrektor Izby Administracji Skarbowej stwierdził, że argumentacja skarżącego nie ma żadnego wpływu na ustalenia kontroli, nie jest wystarczająca do zastosowania instytucji odstąpienia od nałożenia kary. Ponadto zaznaczył, że ujawnione nieprawidłowości naruszały podstawowe cele ustawy w zakresie uszczelnienia systemu podatkowego poprzez poddanie monitoringowi transportu towarów "wrażliwych". Jednocześnie uznał, że w sprawie nie wystąpiły określone w art. 22 ust. 3 ustawy o SENT przesłanki uzasadniające odstąpienie od wymierzenia kary. Nadto decyzja skutecznie weszła do obrotu prawnego.

Mając powyższe na uwadze należy zgodzić się z organem, że w ustalonych okolicznościach sprawy doszło do uchybienia wymogom przewidzianym w art. 10a ust. 1 ustawy o SENT i zasadne było stwierdzenie naruszenia przepisów prawa,

a w konsekwencji wystąpienia przesłanki nałożenia na podstawie art. 22 ust. 2a ustawy o SENT kary pieniężnej w wysokości [...] zł. Organ bowiem ustalił, że w dniu [...] czerwca 2022 r. nie odnotowano wadliwego działania systemu SENT-GEO, które mogłoby wpłynąć na przyjmowanie danych od operatorów Zewnętrznego Systemu Lokalizacji lub lokalizatorów Mobilnych Aplikacji Kierowcy. Przewoźnik - prowadzący działalność gospodarczą pod nazwą C. F. S., nie zapewnił przekazywania danych geolokalizacyjnych środka transportu objętego zgłoszeniem [...] w trakcie części trasy przewozu, tj. od godz. 00:07:20 - do godz. 04:12:33. Stwierdzono brak przekazywania danych geolokalizacyjnych do momentu zatrzymania transportu przez funkcjonariuszy celno-skarbowych w trakcie przewozu.

Z mobilnej aplikacji kierowcy nr [...], którą wskazano w zgłoszeniu jako lokalizator GPS, przewoźnik czasowo nie przekazywał danych geolokalizacyjnych. Dopiero w wyniku kontroli, ok. 2 minut po zatrzymaniu środka transportu, urządzenie mobilne ponownie przekazywało sygnał geolokalizacyjny. Kierowca przyznał, że wygasił ekran ze względu na oślepianie go ekranem telefonu i utrudnienie prowadzenia pojazdu. Fakt ten udokumentowany został w protokole z kontroli wraz ze sporządzonym wydrukiem systemowym SENT-GEO – Monitorowanie lokalizacji pojazdów, stanowiącym załącznik do protokołu.

Zauważyć należy, że zagrożony karą pieniężną wymóg ciążący na przewoźniku polega na obowiązku zapewnienia przez niego, w trakcie całej trasy przewozu towaru objętego zgłoszeniem, przez cały czas jego trwania, przekazywania aktualnych danych geolokalizacyjnych środka transportu objętego zgłoszeniem. Nie uwalnia też od odpowiedzialności okoliczność wskazywana w skardze dotycząca przyczyn, które mogły spowodować brak przekazywania danych. Istotne jest, że pojazd nie był widoczny

w systemie SENT, który w tym czasie nie odnotowywał przerw w działaniu systemu SENT. Stąd wskazywanie w skardze innych okoliczności niż wynikające z decyzji, protokołu

i pozostałych dokumentów, nie ma potwierdzenia w materiale dowodowym i przede wszystkim nie stanowi podstawy do odstąpienia od nałożenia kary.

Ponadto nie ma znaczenia istotnego dla wyniku sprawy okoliczność popełnienia oczywistej omyłki w zaskarżonej decyzji. Nie zasługuje na uwzględnienie zarzut błędnego oznaczenia strony, które miałoby skutkować niewprowadzeniem do obrotu prawnego wydanej decyzji. Zauważyć należy, że organ faktycznie wpisał błędnie adres strony, ale nie samo oznaczenie strony postępowania. Rację należy przyznać organowi, że powyższa omyłka nie miała jednak znaczenia prawnego z uwagi na fakt reprezentacji strony postępowania przez profesjonalnego pełnomocnika, któremu prawidłowo doręczono zaskarżoną decyzję z [...] lutego 2023 r., co wynika ze zwrotnego potwierdzenia odbioru. Ponadto istotna jest też okoliczność, że w ustawowym terminie zaskarżono tę decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy. Fakt, że mamy do czynienia z oczywistą omyłką wynika z treści decyzji organu I i II instancji oraz z akt sprawy i została sprostowana.

Wątpliwości natomiast tutejszego Sądu powstały na tle wykładni i zastosowania art. 22 ust. 3 ustawy o SENT, na podstawie którego w przypadkach uzasadnionych ważnym interesem przewoźnika lub interesem publicznym, na wniosek przewoźnika lub z urzędu, organ może odstąpić od nałożenia kary pieniężnej, o której mowa w ust. 1 -2a. Odnosząc się do kwestii odstąpienia od nałożenia kary pieniężnej należy wskazać, że

w art. 22 ust. 3 ustawy o SENT, ustawodawca posłużył się pojęciami niedookreślonymi "ważny interes przewoźnika" lub "interes publiczny", jako materialnoprawnymi przesłankami, będącymi podstawą do odstąpienia od nałożenia kary pieniężnej. Użyty

w tym przepisie łącznik "lub" wskazuje, że do odstąpienia od nałożenia kary pieniężnej wystarczy zaistnienie jednej z wyżej przywołanych dwóch dyrektyw wyboru ("ważnego interesu przewoźnika" lub "interesu publicznego"), przy czym w każdej sprawie zawsze powinny zostać rozważone przez organ obie przesłanki.

W orzecznictwie sądowoadministracyjnym (por. wyrok NSA z dnia 25 lutego 2022 r., sygn. akt II GSK 13/22, publ. Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych, www.orzeczenia.nsa.gov.pl – podobnie jak pozostałe powołane dalej wyroki sądów administracyjnych) prezentowany jest pogląd, zgodnie z którym "ocena odnośnie do celowości nałożenia kary administracyjnej oraz ocena odnośnie do braku interesu publicznego w odstąpieniu od jej nałożenia musi uwzględniać zdecydowanie szerszą perspektywę i nie może się ograniczać do motywowania jej – jako wiodącym – argumentem odnoszącym się do oceny kondycji finansowej (ekonomicznej) podmiotu, wobec którego toczy się postępowanie, czy też argumentacją mającą sugerować, że odstąpieniu od nałożenia kary miałyby sprzeciwiać się cele ustawy SENT, w tym również cele deklarowane w ustawie nowelizującej z dnia 15 czerwca 2018 r., o czym mowa dalej. Byłoby to bowiem – i jest – podejście nie znajdujące uzasadnienia w normatywnej treści art. 22 ust. 3 ustawy SENT i przez to pozostające w relacji do niej w jaskrawej wręcz opozycji, w tym również w opozycji do intencji samego ustawodawcy. Z tego powodu, że przecież przywołany przepis prawa tworzy w warunkach nim określonych podstawy do odstąpienia od nałożenia kary, zaś omawiane podejście, wobec prezentowanego na jego gruncie rozumienia przesłanek stosowania tego przepisu powoduje, że jego konsekwencją jest w istocie rzeczy niweczenie normatywnego sensu art. 22 ust. 3 przywołanej ustawy, co w wymiarze praktycznym niweczy jakiekolwiek możliwości jego zastosowania, ewentualnie – co także nie jest pożądane – ogranicza (redukuje) możliwości jego zastosowania li tylko do wycinka sytuacji, a nie do pełnego ich zbioru, który wynika z hipotezy normy prawnej rekonstruowanej z przywołanego przepisu prawa (wyrok NSA z dnia 24 listopada 2021 r., sygn. akt II GSK 1829/21; zob. w tej mierze również wyroki NSA z dnia: 30 września 2021 r., sygn. akt II GSK 521/21; 7 grudnia 2018r., sygn. akt II GSK 1696/18 oraz 19 lutego 2021 r., sygn. akt II GSK 1353/20)".

Zdaniem tut. Sądu wskazana wykładnia art. 22 ust. 3 ustawy o SENT wyznacza zakres ustaleń faktycznych, jakich należało dokonać w rozpatrywanej sprawie, aby prawidłowo ocenić, czy wystąpiły podstawy do nałożenia kary pieniężnej bądź odstąpienia od jej nałożenia. Przy czym Sąd dostrzega, że skarżący nie przedstawił żadnych okoliczności i dowodów na wezwanie organu, które miałyby świadczyć

o wystąpieniu przesłanki ważnego interesu strony. Natomiast w rozpoznawanej sprawie organ odwoławczy dokonał analizy sytuacji finansowej skarżącego w latach 2020-2021 oceniając ją jako stabilną, charakteryzującą się rentownością i stałym wysokim poziomem realizowanych obrotów. Wskazał, że organ pierwszej instancji, działając z urzędu, dokonał analizy sytuacji finansowej firmy pod kątem ewentualnego istnienia ważnego interesu przewoźnika, sprawdził sytuację finansową strony poprzez wywiązywanie się

z obowiązków przed właściwym organem podatkowym oraz przed Zakładem Ubezpieczeń Społecznych. Ustalił, że przedsiębiorca nie posiada wymagalnych zaległości podatkowych, jak również nie zalega z opłacaniem składek ubezpieczeniowych, a w zeznaniach podatkowych strona wykazała dochód (za 2020 r.

w wys. [...] zł, za 2021 r. w wys. [...] zł).

W tym kontekście Sąd ocenia jako prawidłowe stanowisko organu zaprezentowane

w zaskarżonej decyzji, co do braku przesłanki ważnego interesu strony, bowiem nie wystąpiły okoliczności, które stanowiłyby podstawę do odstąpienia od wymierzenia kary.

Zauważyć jednak należy, że w art. 22 ust. 3 ustawy o SENT ustawodawca wprost przewidział możliwość odstąpienia od nałożenia kary pieniężnej także w przypadku uzasadnionym interesem publicznym, a to oznacza, że przewidział sytuacje, w których odstąpienie od dochodzenia należności będzie zbieżne z tym interesem. Należy ponadto zauważyć, że w orzeczeniach Naczelnego Sądu Administracyjnego przyjmuje się, że pojęcie "interesu publicznego", określone w art. 22 ust. 3 ustawy o SENT obejmuje takie okoliczności jak:

- stosunek kar nałożonych za przewozy dokonywane w tym samym czasie tym samym transportem do dochodu przewoźnika z tych przewozów,

- ustalenie czy stwierdzone uchybienia stwarzają realne zagrożenia uszczuplenia przez dany podmiot dochodów podatkowych budżetu państwa, czy są dokonywane w ramach oszustwa, czy też innych przestępstw,

- czy nieprawidłowości te zdarzyły się jednokrotnie (sporadycznie) czy też występują na tyle często u tego przewoźnika, że świadczą o co najmniej niedbałości, nienależytej staranności w prowadzeniu swoich interesów,

- przy analizie przesłanek odstąpienia od wymierzenia kary pieniężnej nie można pominąć też okoliczności, w jakich nastąpiło naruszenie, przyczyn powstałego naruszenia, okoliczności towarzyszących, postawy przewoźnika w trakcie i po przeprowadzeniu kontroli, tego, czy naruszenie wiązało się z realnym zagrożeniem interesów Państwa, a także czy nałożenie na przewoźnika kary pieniężnej

w okolicznościach sprawy realizuje cel ustawy o systemie monitorowania,

- czy wymierzona kara pieniężna nie narusza zasady proporcjonalności (por. wyrok NSA z dnia 14 października 2021 r., sygn. akt II GSK 737/21).

Jeżeli zatem sankcja, która miałaby być zastosowana okazałaby się nadmierna (dolegliwa w większym stopniu niż to jest niezbędne dla osiągnięcia założonego celu), to przesłanka interesu publicznego nakazuje odstąpienie od nałożenia kary.

Przenosząc podane uwagi na grunt przedmiotowej sprawy należy zauważyć, że w końcowej części decyzji (s. 14) organ stwierdził: "Naczelnik Kujawsko-Pomorskiego Urzędu Celno-Skarbowego w T. dokonał sprawdzenia w systemie SENT w zakresie liczby kontroli do skali wykonanych przewozów z którego wynika, że w okresie od [...] kwietnia 2017 roku do [...] października 2022 roku Strona dokonała 306 przewozów SENT z czego skontrolowano tylko dwa przewozy. Nieprawidłowości stwierdzono w czasie jednej kontroli, będącej przedmiotem niniejszego postępowania. W tej sytuacji nie jest tak jak twierdzi Strona, że skoro przewoźnik dokonał 306 zgłoszeń przewozów, a poprzednie kontrole nie wykazały uchybień, to należy uznać, iż każdorazowo były dopełnione obowiązki w zakresie monitorowania przewozów, a opisana sytuacja będąca przedmiotem kontroli stanowiła przypadek incydentalny. Sprawdzenie organu potwierdziło w istocie, że w połowie skontrolowanych przewozów Przewoźnika ujawniono nieprawidłowości. Jednak nie świadczy to o tym, że w przypadkach nieskontrolowanych każdorazowo były dopełnione obowiązki w zakresie monitorowania przewozów. Nie można bowiem wykluczyć nieprawidłowości w pozostałych przewozach. Natomiast ujawniona w wyniku kontroli nieprawidłowość powinna być oceniona jako jedna

z najcięższych przewinień, bowiem miała wpływ na monitorowanie przewozów

w systemie. Dlatego oceniając wagę naruszenia, należy uznać że odstąpienie od nałożenia kary nie powinno mieć zastosowania, a nałożoną karę za w pełni uzasadnioną i proporcjonalną w stosunku do obszarów, które będą podlegały ochronie, opisanych we wcześniejszych akapitach decyzji".

Zdaniem tut. Sądu, mając na uwadze powyższe, nie można podzielić stanowiska organu, że odzwierciedla ocenę sprawy pod kątem proporcjonalności kary okoliczność, że na dwie kontrole jedna okazała się pozytywna przy łącznej liczbie przewozów 306. Oczywiście skoro ze skontrolowanych dwóch przejazdów, jedna kontrola była negatywna, to należy przyjąć, że było wadliwych 50% przejazdów skontrolowanych. Jednakże należy mieć na uwadze, że na 306 dokonanych przewozów w okresie od [...] kwietnia 2017 r. do [...] października 2022 r. nieprawidłowości stwierdzono w zakresie jednego przewozu. Niedopuszczalne jest stwierdzenie, że pomimo nieskontrolowania pozostałych przewozów (304), to jednak nie można "wykluczyć nieprawidłowości w pozostałych przewozach". W ocenie tut. Sądu, jeżeli pozostałe przejazdy nie zostały skontrolowane

i nie udowodniono nieprawidłowości w przewozach towarów "wrażliwych", to należy przyjąć, że skarżący w tym zakresie nie naruszył prawa, przewozy były dokonywane zgodnie z prawem (304). Nie można domniemywać nieprawidłowości w przewozach nieskontrolowanych. Dla stwierdzenia nieprawidłowości konieczne jest ich udowodnienie, wykazanie, a nie ich domniemanie. Zatem argumentacja organu w tym zakresie jest całkowicie błędna, bowiem oparta na przypuszczeniach, a nie na dowodach.

W zaskarżonej decyzji organ dokonał zbyt wąskiej, niepełnej oceny wystąpienia przesłanki "interesu publicznego" odstąpienia od nałożenia kary pieniężnej. W zakresie wystąpienia przesłanki "interesu publicznego" organ odwoławczy podał, że w sprawie ona nie występuje, bowiem stwierdzone uchybienie uniemożliwiało prawidłowe monitorowanie przewozu towaru "wrażliwego", co pozostawało w sprzeczności z celem ustawy o systemie monitorowania. Niemniej jednak organ bezpodstawnie zasugerował, że nieprawidłowości mogły także wystąpić w przejazdach, które nie były skontrolowane, a tym samym ich nie udowodniono.

W konsekwencji organ odwoławczy nieprawidłowo rozważył wszystkie okoliczności mające także znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy w kontekście zasady proporcjonalności. Naruszył przez to art. 187 § 1 i art. 191 Ordynacji podatkowej, gdyż nie rozpatrzył w sposób wyczerpujący całego materiału dowodowego, jak i przekroczył granice swobodnej oceny dowodów, a w konsekwencji naruszył art. 22 ust. 3 ustawy

o SENT poprzez przedwczesne przyjęcie, że przesłanka "interesu publicznego" nie wystąpiła.

Ponownie rozpatrując sprawę organ odwoławczy uwzględni przedstawioną wyżej wykładnię art. 22 ust. 3 ustawy o SENT i wnikliwie rozważy wszystkie okoliczności mające znaczenie dla oceny wystąpienia przesłanki "interesu publicznego" odstąpienia od nałożenia kary pieniężnej. Konieczne jest także ustalenie, czy stwierdzone uchybienie stwarzało realne zagrożenie uszczuplenia przez dany podmiot dochodów podatkowych budżetu państwa, czy istnieją okoliczności wskazujące, że naruszenie to wynikało np.

z oszustwa bądź innego przestępstwa, jakie okoliczności świadczą co najmniej

o niedbałości i nienależytej staranności w prowadzeniu swoich interesów przez skarżącego. Zatem istotna jest przede wszystkim ocena, czy nałożona kara pieniężna jest zgodna z zasadą proporcjonalności. Wprawdzie w zaskarżonej decyzji organ stwierdził, że zasada ta nie została naruszona, jednakże swoje stanowisko ocenił m. in. w kontekście niewykluczenia, że nieskontrolowane przejazdy mogły być jednak nieprawidłowe (naruszać przepisy ustawy o SENT), co jest niedopuszczalne bez udowodnienia nieprawidłowości, których nie można domniemywać. Z materiału dowodowego wynika, że na 306 przejazdów tylko dwa skontrolowano i w jednym przypadku stwierdzono nieprawidłowości. Skoro wykazano, że tylko w jednym przypadku stwierdzono nieprawidłowości, to nałożenie kary - w wysokości [...] zł - za pierwsze

i jedyne udowodnione naruszenie przepisów ustawy o SENT powinno być uzasadnione wskazaniem okoliczności, które uprawniają do wniosku o braku podstaw do odstąpienia od nałożenia kary, pomimo incydentalnego naruszenia przepisów ustawy o SENT.

Dopiero odniesienie się do wskazanych okoliczności, ewentualnie po uzupełnieniu poczynionych ustaleń faktycznych (Sąd nie ogranicza w tym zakresie organu), pozwoli organowi odwoławczemu właściwie ocenić, czy zachodzi bądź nie – podstawa do odstąpienia od nałożenia na przewoźnika kary pieniężnej ze względu na "interes publiczny", w ramach której to przesłanki należy uwzględnić zasadę proporcjonalności. Sąd zatem nie przesądza zagadnienia odstąpienia od nałożenia kary, lecz wskazuje na konieczność podania, dlaczego w tym konkretnym incydentalnym przypadku, nie zachodzą podstawy do odstąpienia od nałożenia kary ze względu na zasadę proporcjonalności rozumianej tak jak w orzeczeniach Naczelnego Sądu Administracyjnego, w tym w wyroku z dnia 14 października 2021 r. sygn. akt II GSK 737/21.

Jednocześnie za niezasadny Sąd uznał zarzut dotyczący naruszenia art. 165 § 1 w zw. z art. 123 § 1 O.p., ponieważ postanowienie Naczelnika Kujawsko-Pomorskiego Urzędu Celno-Skarbowego w T. o wszczęciu postępowania z [...] lipca 2022 r. zawiera wszystkie elementy, które powinno zawierać postanowienie, określa przedmiot i zakres postępowania, uzasadnienie postanowienia opisuje przebieg zdarzenia wraz z podstawą prawną, w ramach której postępowanie wszczęto. Ponadto organ załączył protokół do postanowienia o wszczęciu i przesłał wraz z nim przewoźnikowi. W związku z tym nie zachodzą żadne braki, które podważałyby zgodność z prawem samego wszczęcia

i prowadzenia postępowania.

Z podanych względów, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) i c) p.p.s.a., Sąd uchylił zaskarżoną decyzję. O kosztach postępowania Sąd orzekł w na podstawie art. 200, art. 205 § 2 p.p.s.a., zasądzając od organu na rzecz strony skarżącej kwotę [...]zł, obejmującą uiszczony wpis sądowy w kwocie [...]zł, wynagrodzenie pełnomocnika

w kwocie [...]zł, którego wysokość określa § 2 pkt 4 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (Dz. U. z 2018 r. poz. 265) oraz [...] zł z tytułu opłaty od pełnomocnictwa. O zwrocie nadpłaconego wpisu od skargi orzeczono na podstawie art. 225 p.p.s.a. W przedmiotowej sprawie wpis sądowy od skargi wynosił [...] zł. Skarżący natomiast wnosząc skargę uiścił wpis sądowy w kwocie [...]zł (k. 18 akt sądowych). Kwota [...]zł stanowi zatem nadpłacony wpis sądowy podlegający zwrotowi z urzędu.