Wyrok WSA w Bydgoszczy, sygn. akt II SA/Bd 841/24
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy
Data orzeczenia: 2024-12-03 00:00:00+01:00 (orzeczenie nieprawomocne)
Symbol z opisem: 6329 Inne o symbolu podstawowym 632
Hasła tematyczne: Pomoc społeczna
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 17 ust. 1 pkt 4
journal: Dz.U. 2024 poz 323
law: Ustawa z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych

SENTENCJA

3 grudnia 2024 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Grzegorz Saniewski (spr.) Sędziowie sędzia WSA Renata Owczarzak asesor WSA Mariusz Pawełczak Protokolant sekretarz sądowy Katarzyna Gołda po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 3 grudnia 2024 r. sprawy ze skargi [...] na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] nr [...] w przedmiocie świadczenia pielęgnacyjnego oddala skargę.


UZASADNIENIE

Samorządowe Kolegium Odwoławcze w B. (zwane dalej "Kolegium") zaskarżoną decyzją z [...] lipca 2024 r. nr [...] utrzymało w mocy decyzję Burmistrza Ż. (zwanego dalej "Burmistrzem") z [...] czerwca 2024 r. którą to decyzją Burmistrz uchylił decyzję Kolegium z [...] maja 2023 r. (wraz z decyzją zmieniająca) przyznającą A. O. (tj. Skarżącej) świadczenie pielęgnacyjne z tytułu rezygnacji z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w związku z koniecznością sprawowania stałej opieki nad niepełnosprawnym ojcem E. W..

Zaskarżona decyzja zapadła w następującym stanie sprawy:

Skarżąca wnioskiem z [...] października 2022 r. zwróciła się do Burmistrza o ustalenie prawa do świadczenia pielęgnacyjnego w związku z opieką sprawowaną nad niepełnosprawnym ojcem E. W.. Do wniosku zostało dołączone orzeczenie lekarza orzecznika ZUS z [...] września 2022 r. stwierdzające, że ojciec Skarżącej jest trwale niezdolny do samodzielnej egzystencji przy czym niezdolność ta powstała po [...] marca 2020 r., ale przed [...] września 2022 r.

W wyniku przeprowadzonego postępowania (w toku którego Kolegium dwukrotnie uchylało decyzje Burmistrza) Burmistrz decyzją z [...] marca 2023 r. odmówił przyznania Skarżącej wnioskowanego świadczenia. Natomiast w wyniku rozpatrzenia odwołania Kolegium decyzją z [...] maja 2023 r. nr [...] uchyliło decyzję Burmistrza z [...] marca 2023 r. i przyznało Skarżącej świadczenie pielęgnacyjne z tytułu rezygnacji z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w związku z koniecznością sprawowania stałej opieki nad niepełnosprawnym ojcem E. W. od [...] grudnia 2022 r. – bezterminowo. Decyzja Kolegium została zmieniona decyzją Burmistrza z [...] stycznia 2024 r. poprzez podwyższenie wysokości przyznanego świadczenia.

W związku z wątpliwością dotyczącą sprawowania opieki Burmistrz [...] maja 2024 r. wszczął z urzędu postępowanie w sprawie uchylenia decyzji Kolegium z [...] maja 2023 r. o przyznaniu świadczenia pielęgnacyjnego. W wyniku tego postępowania Burmistrz, na podstawie art. 32 ust. 1 ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych (t. jedn. Dz. U. z 2024 r. poz. 323, zwanej w skrócie "u.ś.r.") decyzją z [...] czerwca 2024 r. uchylił decyzję SKO-4111/477/2023 z dnia [...]-05-2023 r. wraz z decyzją zmieniającą. Z kolei w wyniku przeprowadzonego postępowania odwoławczego wskazaną na wstępie decyzją z [...] lipca 2024 r. Kolegium utrzymało w mocy decyzję Burmistrza z [...] maja 2024 r.

Kolegium wskazało, że zgodnie z 32 ust. 1 u.ś.r. organ właściwy oraz wojewoda mogą bez zgody strony zmienić lub uchylić ostateczną decyzję administracyjną, na mocy której strona nabyła prawo do świadczeń rodzinnych, jeżeli uległa zmianie sytuacja rodzinna lub dochodowa rodziny mająca wpływ na prawo do świadczeń rodzinnych, członek rodziny nabył prawo do świadczeń rodzinnych w innym państwie w związku ze stosowaniem przepisów o koordynacji systemów zabezpieczenia społecznego, osoba nienależnie pobrała świadczenie rodzinne lub wystąpiły inne okoliczności mające wpływ na prawo do świadczeń.

Kolegium podniosło, że [...] maja 2024 r., pracownik Działu Świadczeń Społecznych Gminnego Ośrodka Pomocy Społecznej w Ż. otrzymał telefoniczne zgłoszenie, że Skarżąca pobierająca na swego ojca świadczenie pielęgnacyjne, źle go traktuje i nie sprawuje opieki. W rozmowie wskazano, że ojciec Skarżącej E. W. (lat 77) aktualnie miał przebywać u swojej drugiej córki w J.. Nadto rozmówca poinformował przedstawiciela organu I instancji, że E. W. od ponad 4,5 roku nie mieszkał pod adresem wskazanym przez Skarżącą tj. ul. [...] w Ż., tylko do końca kwietnia 2024 r. zamieszkiwał w M..

W związku z powyższym tego samego dnia w J. w obecności dwóch pracowników socjalnych i drugiej córki E. W. - K. C. , przeprowadzono rodzinny wywiad środowiskowy. W rezultacie ustalono, że E. W. powrócił do swojego stałego miejsca zamieszkania w Ż. przy ul. [...], przed trzema tygodniami. Wcześniej mieszkał przez 4,5 roku w swojej partnerki W M. przy ul. [...]. Z wywiadu wynika także, że w trakcie zamieszkiwania ojca w M. Skarżąca odwiedziła go 4 razy. Ponadto ojciec Skarżącej, pomimo że od 3 tygodni zamieszkuje z powrotem w Ż., całe dnie spędza u drugiej córki K. C. w J. gdzie bardzo dobrze i swobodnie się czuje. K. C. oświadczyła, że ojciec jest osobą samodzielną, niekonfliktową , dobrze się u niej czuje i chętnie przebywa całe dnie, starając się pomóc w drobnych naprawach w obejściu. Przyjeżdża o godz. 7 rano i wraca do Ż. wieczorem, kierując samodzielnie swoim autem, albowiem córka w J. nie posiada warunków lokalowych aby ojciec mógł z nią zamieszkać na stałe.

Przeprowadzający wywiad zawarła w jego treści informację że E. W. jest osobą komunikatywną, uważnie słucha i rozumie to co słyszy, zadaje pytania i wypowiada się jasno. Zaobserwowano u niego obawy związane z negatywną reakcją Skarżącej na złożone przez niego oświadczenie.

W tym samym dniu E. W. złożył oświadczenie pod odpowiedzialnością karną, że przez okres 4,5 roku zamieszkiwał w M. przy ul. [...] z partnerką a od trzech tygodni mieszka w Ż., jednakże całe dnie spędza u córki K. C. w J..

Wskazany wywiad środowiskowy wraz z oświadczeniem E. W. stał się podstawą do wszczęcia postepowania w sprawie uchylenia decyzji przyznającej Skarżącej świadczenie pielęgnacyjne

Kolejny wywiad środowiskowy przeprowadzono ze Skarżącą [...] maja 2024 r. Skarżąca przyznała, że ojciec zamieszkiwał w M. ze swoją partnerką, z którą Skarżąca pozostaje w konflikcie na tle ?nansowym. Jednocześnie Skarżąca potwierdziła, że ojciec prawie nie bywa w mieszkaniu, spędzając często czas u córki [...] w J.. Skarżąca podkreślała niemożność podjęcia zatrudnienia z powodu całodobowej dyspozycyjności wobec ojca i jego potrzeb. W ocenie pracownika socjalnego Skarżąca nie sprawowała i nie sprawuje stałej i całodobowej opieki nad swoim ojcem, który jak wykazano, tylko czasami bywa we wspólnym mieszkaniu, stąd opieka rozumiana w kontekście przyznanego świadczenia pielęgnacyjnego nie istniała.

Oświadczeniem z tego samego dnia Skarżąca wykazała rzeczywisty zakres sprawowanej opieki polegający na szeroko rozumianych czynnościach z zakresu higieny osobistej i czystości ubrań, podawania leków i pożywienia; nadto dyspozycyjności w każdej wymagającej tego sytuacji zdrowotnej, nagłej i niespodziewanej, co powoduje niemożność podjęcia zatrudnienia. Skarżąca wskazała na fakt wyjazdu ojca w nieznane jej miejsce z informacją o dacie powrotu po kilku dniach - w formie sms.

Rozważając zgromadzony materia dowodowy Kolegium podkreśliło, że nie każda rezygnacja lub niepodejmowanie zatrudnienia jest podstawą do przyznania świadczenia pielęgnacyjnego, ale tylko taka, której celem jest sprawowanie opieki. W związku z powyższym musi istnieć wyraźny i bezpośredni związek między rezygnacją bądź niepodejmowaniem zatrudnienia, a sprawowaniem opieki nad osobą niepełnosprawną. Kolegium zwróciło uwagę, że samo orzeczenie o znacznym stopniu niepełnosprawności nie wystarcza dla określenia potrzeb osoby niepełnosprawnej w zakresie opieki, pielęgnacji czy wsparcia. Na użytek ustalania prawa do świadczenia pielęgnacyjnego ustawodawca przewidział bowiem specy?czny instrument badania i wery?kacji, czy zakres potrzeb osoby o znacznym stopniu niepełnosprawności uniemożliwia zarazem aktywność zarobową i zawodową jej opiekuna. Zgodnie z art. 23 ust. 4aa u.ś.r., jeżeli w stosunku do osoby ubiegającej się lub pobierającej świadczenie pielęgnacyjne wystąpią wątpliwości dotyczące sprawowania opieki, o której mowa W art. 17 ust. 1, organ właściwy oraz marszałek województwa mogą zwrócić się do kierownika ośrodka pomocy społecznej o przeprowadzenie rodzimego wywiadu środowiskowego, o którym mowa w ustawie z dnia [...] marca 2004 r. o pomocy społecznej w celu wery?kacji tych wątpliwości.

W ocenie Kolegium zasadnym w świetle ustalonych faktów było wszczęcie postępowania w sprawie uchylenia decyzji przyznającej Skarżącej świadczenie pielęgnacyjne od [...] grudnia 2022 r. Postępowanie wykazało, że Skarżąca w okresie od [...] grudnia 2022 r. nie sprawowała i nie sprawuje nadal opieki nad niepełnosprawnym w znacznym stopniu ojcem, w rozumieniu art. 17 ust. 1 u.ś.r. Przede wszystkim ustalono potwierdzony przez E. W. fakt, że przez okres 4,5 roku zamieszkiwał wraz ze swoja partnerką w M. przy ul. [...]. Okres zamieszkiwania w M., w sytuacji pobierania przez Skarżącą świadczenia pielęgnacyjnego w związku ze sprawowaniem opieki nad niepełnosprawnym w znacznym stopniu ojcem, pokrywa się na przestrzeni okresu czasu od [...] grudnia 2022 r. do połowy kwietnia 2024 r., albowiem jak potwierdził to E. W., od połowy kwietnia 2024 r., ponownie zamieszkuje w Ż. wraz z rodziną córki przy ul. [...].

Zdaniem Kolegium konflikt jaki istnieje pomiędzy partnerką ojca i Skarżącą nie jest okolicznością istotną z punktu widzenia pobierania przez Skarżącą świadczenia w okresie zamieszkiwania ojca w M..

Kolegium stwierdziło, że w rozpatrywanej sprawie poza sporem pozostaje fakt, że od dnia przyznania Skarżącej świadczenia pielęgnacyjnego jej ojciec nie zamieszkiwał w Ż. ale razem ze swoja partnerką w M.. Świadczy to dobitnie o braku sprawowania opieki przez Skarżącą. Pojęcie opieki, o którym mowa w art. 17 ust. 1 u.ś.r., utożsamiać należy bowiem ze stałą i bezpośrednią troską o zapewnienie osobie niepełnosprawnej realizacji jej podstawowych potrzeb życiowych i społecznych, których sama nie jest ona w stanie zrealizować z uwagi na swoją niepełnosprawność. Opieka ta powinna być przy tym tak absorbująca, że podjęcie jakiejkolwiek aktywności zawodowej przez opiekuna musiało by się odbyć ze szkodą dla niej. W świetle przeprowadzonych wywiadów środowiskowych ustalono natomiast, że ojciec Skarżącej - lat 77, pomimo legitymowania się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności (wada słuchu) jest osobą samodzielną, poruszającą się bez pomocy osób trzecich i sprzętu ortopedycznego, samodzielnie spożywającą posiłki i samodzielnie załatwiającą potrzeby ?zjologiczne, osobą stanowczą - stanowiącą o swoich potrzebach, posiadającą prawo jazdy i auto, którym samodzielnie przemieszcza się realizując swoje życiowe potrzeby. Nie opowiada się córce gdzie wyjeżdża stawiając ją przed faktem dokonanym, dodatkowo czyniąc tajemnicę z miejsca swojego pobytu. Nadto, kiedy tylko może i chce, przebywa u drugiej córki, spędzając czas w J., gdzie jak ustalono dobrze się czuje i lubi tam przebywać od rana do wieczora, pomagając w drobnych naprawach w gospodarstwie. Do miejsca swojego zamieszkania wraca wieczorem na spoczynek ze względu na niemożność zamieszkania u córki K. C., z uwagi na trudne warunki lokalowe, (trzy rodziny zamieszkują w jednym domu).

Kolegium zwróciło uwagę, że Skarżąca wskazywała na sprawowanie opieki nad ojcem uzasadniając powyższe gotowością udzielenia ojcu pomocy w sytuacjach nieprzewidywalnych w każdym czasie, co w jej ocenie powoduje spełnienie przesłanki opieki stałej i całodobowej. Skarżąca podkreślała przy tym, że w sposób stały i ciągły wykonuje dla ojca wszystkie czynności związane z prowadzeniem gospodarstwa domowego, tj. sprzątanie, pranie, pomoc w przygotowywaniu posiłków, zakupy, wożenie na wizyty lekarskie. Zdaniem Kolegium w tej sytuacji pomoc Skarżącej zasadniczo sprowadza się do wykonywania zwykłych czynności dnia codziennego, jakie wykonuje się zwykle w każdym gospodarstwie domowym, również w tych rodzinach, gdzie wszyscy ich członkowie pracują, gdyż osoby pracujące również prowadzą własne gospodarstwa domowe, robią zakupy, sprzątają mieszkanie, przygotowują posiłki, myją okna, piorą ubrania. Czynności tego typu dowodzą, że sprawowana opieka nie ma charakteru ciągłego, w znaczeniu sprawowania nieustającej pieczy na tyle absorbującej czasowo by uniemożliwiać w ogóle zatrudnienie.

Kolegium podkreśliło że w stanie gotowości do zapewnienia rodzicowi w podeszłym wieku, wymagającemu opieki ze względu na stan zdrowia., pozostaje każde dorosłe dziecko, co nie jest równoznaczne z niezdolnością tych osób do wykonywania pracy zawodowej. W świetle zaś bezspornych okolicznościach sprawy Skarżąca nie sprawowała i nie sprawuje opieki o jakiej mowa w art. 17 ust 1 u.ś.r.

Kolegium podniosło, że rolą organów orzekających w sprawach przyznania świadczenia pielęgnacyjnego jest kontrola nad tym, aby nie dochodziło do nadużyć w zakresie jego przyznawania, szczególne tam gdzie nie ma faktycznej opieki nad osobą niepełnosprawną. Niewątpliwie tej kontroli, mającej na celu wery?kację faktycznej opieki nad osobą niepełnosprawną, służy przeprowadzenie rodzinnego wywiadu środowiskowego, do którego odwołał się ustawodawca w art. 23 ust. 4aa u.ś.r., albowiem w oparciu o ten wywiad ustala się zasadnicze elementy stanu faktycznego rzutujące na możliwość przyznania wnioskowanego świadczenia lub wery?kacje już przyznanego świadczenia. Przeprowadzenie tego dowodu we wskazanej kategorii spraw, jest obligatoryjne. W orzecznictwie sądowo - administracyjnym podkreśla się szczególnie doniosłą i ważną rolę tego dowodu. Jest on bowiem sposobem zbierania informacji, rozmową z osobą starającą się o przyznanie świadczenia z pomocy społecznej i z jej rodziną, a także swoistym trybem postępowania dowodowego, w ramach którego sporządzony kwestionariusz stanowi szczególną formę protokołu w rozumieniu przepisów k.p.a., mającą na celu uwzględnienie specy?cznego charakteru postępowania w sprawach z zakresu pomocy społecznej (por. wyrok NSA z 7 maja 2002 r., sygn. I SA 3337/01).

Kolegium zauważyło, że przeprowadzający wywiad środowiskowy pracownik socjalny, w oparciu o bezpośrednią rozmowę z osobą wymagającą opieki jaki i jego opiekunką, pozyskał informacje o zmianie sytuacji osobistej i rodzinnej tych osób, co stanowi o zmianie pierwotnego stanu sprawy. Istotna część uzyskanych od wymienionych osób informacji, a dotyczących kluczowych dla sprawy okoliczności, gdyż odnoszących się do zakresu czynności opiekuńczych wykonywanych przez Skarżącą, miała decydujący wpływ na podjęte przez Kolegium rozstrzygnięcie. W ocenie Kolegium w świetle zgromadzonych dowodów, Skarżąca nie sprawowała opieki nad niepełnosprawnym ojcem, w rozumieniu art. 17 ust. 1 u.ś.r.

W skardze do sądu administracyjnego A. O. wniosła o uchylenie decyzji Kolegium z [...] lipca 2024 r. oraz poprzedzającej ją decyzji Burmistrza z [...] czerwca 2024 r.

Zaskarżonej decyzji Kolegium Skarżąca zarzuciła błędne ustalenia w zakresie stanu faktycznego sprawy mające wpływ na wydanie wadliwej decyzji oraz naruszenie art. 32 ustawy o świadczeniach rodzinnych.

Skarżąca podniosła, że sprawuje stałą i całodobową opiekę nad ojcem, który zamieszkuje ze nią i jej rodziną w Ż. przy ul. [...].

Skarżąca podniosła, że w postępowaniu wyjaśniającym podkreślała sprawowanie opieki nad ojcem wskazując, że w sposób stały i ciągły wykonuje dla ojca wszystkie czynności związane z prowadzeniem gospodarstwa domowego tj. sprzątanie, pranie, pomoc w przygotowaniu posiłków, zakupy, wożenie na wizyty lekarskie; jest w stałej gotowości udzielenia ojcu pomocy w każdym czasie w sytuacjach nieprzewidywalnych. Skarżąca podkreśliła, że otacza stałą i bezpośrednią troską o zapewnienie swojemu ojcu realizacji jego potrzeb życiowych, których nie jest on w stanie sam realizować z uwagi na swoją niepełnosprawność. Sprawuje zatem opiekę, o jakiej mowa w art. 17 ust. 1 u.ś.r.

Zdaniem Skarżącej istotne znaczenie w sprawie ma konflikt pomiędzy nią a byłą partnerką ojca. Konflikt powstał w wyniku dbałości Skarżącej o dobro ojca, ponieważ była partnerka ojca, u której często przebywał, odbierała od niego całe świadczenie emerytalne nie pozostawiając mu żadnych środków. Z tego też powodu ze strony byłej partnerki ojca były składane donosy i pomówienia.

Skarżąca stwierdziła ponadto iż to, że jej ojciec wyjeżdża czasami do swojej drugiej córki w pobliżu Ż. - w J., nie może przesądzać o tym, że nie sprawuje całodobowej i bezpośredniej opieki nad ojcem.

Skarżąca podkreśliła "szczególną i całkowicie nieuzasadnioną" niechęć do niej ze strony głównego specjalisty pracy socjalnej MOPS M. K., co potwierdził również jej ojciec w oświadczeniu z 19 lipca w Sądzie Rejonowym w Ż..

Zdaniem Skarżącej stan faktyczny został ustalony wyłącznie na podstawie donosów i pomówień. Pracownik socjalny przeprowadzający wywiad środowiskowy nie pozyskał takich informacji o zmianie sytuacji osobistej i rodzinnej Skarżącej i jej ojca, które stanowiłyby o zmianie stanu pierwotnego sprawy.

W odpowiedzi na skargę Kolegium wniosło o jej oddalenie podtrzymując swoje stanowisko.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga jest niezasadna.

Wbrew zarzutom Skarżącej organ prawidłowo ustalił stan faktyczny oraz ocenił, że świadczy on o tym, iż Skarżąca nie sprawuje takiej opieki nad osobą niepełnosprawną, która uniemożliwia jej podjęcie pracy lub innej pracy zarobkowej.

Na wstępie należy zaznaczyć, że prawo do świadczenia pielęgnacyjnego Skarżącej powstało na mocy decyzji z [...] maja 2023 r., a więc przed [...] grudnia 2023 r. Stosownie zatem do art. 63 ust. 1 ustawy z dnia 7 lipca 2023 r. o świadczeniu wspierającym (Dz. U. poz. 1429 z późn. zm.), która weszła w życie zasadniczo od 1 stycznia 2024 r., w sprawach dotyczących tego świadczenia stosuje się przepisy dotychczasowe ustawy o świadczeniach rodzinnych.

Zgodnie z dotychczasowym (tj. sprzed 1 stycznia 2024 r.) brzmieniem art. 17 ust. 1 pkt 4 u.ś.r. świadczenie pielęgnacyjne z tytułu rezygnacji z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej przysługuje osobom, na których zgodnie z przepisami ustawy z dnia 25 lutego 1964 r. - Kodeks rodzinny i opiekuńczy ciąży obowiązek alimentacyjny, z wyjątkiem osób o znacznym stopniu niepełnosprawności - jeżeli nie podejmują lub rezygnują z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w celu sprawowania opieki nad osobą legitymującą się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności albo orzeczeniem o niepełnosprawności łącznie ze wskazaniami: konieczności stałej lub długotrwałej opieki lub pomocy innej osoby w związku ze znacznie ograniczoną możliwością samodzielnej egzystencji oraz konieczności stałego współudziału na co dzień opiekuna dziecka w procesie jego leczenia, rehabilitacji i edukacji.

Jak wynika z cytowanego przepisu przyznanie świadczenia pielęgnacyjnego jest zależne nie tyle od zakresu opieki, której potrzebuje niepełnosprawny (zakres ten jest konsekwencją stopnia niepełnosprawności i nie podlega ocenie przez organ przyznający świadczenie pielęgnacyjne) ile od zakresu opieki który jest udzielany osobie niepełnosprawnej przez osobę obciążoną obowiązkiem alimentacyjnym. To odnośnie tej ostatniej opieki ustawodawca stawia warunek, że ma być to taka opieka, że jej sprawowanie uniemożliwia zatrudnienie lub inną pracę zarobkową. Aby dostrzec różnicę między obiema "opiekami" należy mieć na uwadze, że nie jest wykluczona możliwość, iż udzielanie opieki w pełnym zakresie wymaganym przez osobę niepełnosprawną będzie rozłożone pomiędzy kilka osób tak, że żadna z nich nie będzie musiała rezygnować z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej. W takim przypadku świadczenie pielęgnacyjne żadnej z osób sprawujących opiekę nie przysługuje. Podobnie świadczenie pielęgnacyjne nie przysługuje, jeżeli dana osoba jest gotowa świadczyć opiekę nad niepełnosprawnym w takim zakresie, który nie da się pogodzić z jednoczesnym zatrudnieniem lub inna pracą zarobkową, jednakże faktycznie z jakichś przyczyn tej opieki nie wykonuje.

W kontrolowanej przez Sąd sprawie Kolegium ustaliło, że niepełnosprawny ojciec Skarżącej przebywa zarówno w mieszkaniu Skarżącej w Ż. jak też w domu drugiej córki w J.. Przebywając u drugiej córki w J. pomaga w drobnych pracach w gospodarstwie. W przypadku kiedy przebywa w J. wraca do Ż. na noc, gdyż w J. brakuje miejsca, aby mógł przenocować. Pomiędzy tymi miejscami przemieszcza się samodzielnie prowadząc samochód. Opuszcza także miejsce zamieszkania w Ż. nie informując opiekującej się nim Skarżącej gdzie jedzie i kiedy wróci. Ponadto Kolegium ustaliło, że ojciec Skarżącej przez ponad 4,5 roku nie mieszkał wraz ze Skarżącą w Ż., ale wraz z partnerką w M. – do Ż. wrócił w kwietniu 2024 r.

Sąd nie dostrzegł, aby Kolegium ustaliło powyższe fakty z naruszeniem przepisów prawa, w szczególności z naruszeniem ciążącego na organie obowiązku wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia materiału dowodowego (art. 77 § 1 Kodeksu postępowania administracyjnego). Fakty te bowiem zostały ustalone w oparciu o treść przeprowadzonych wywiadów środowiskowych, jak też oświadczeń składanych przez Skarżącą i jej ojca. Także w skardze Skarżąca przyznaje, że jej ojciec wyjeżdża "czasami" do drugiej córki w J.. Słusznie w tym zakresie Kolegium stwierdziło, że konflikt Skarżącej z byłą partnerką ojca nie ma znaczenia. Nie jest bowiem istotne kto i z jakich powodów zainicjował przedmiotowe postępowanie, ale co w jego toku, w sposób zgodny z prawem ustalono.

W świetle powyższych ustaleń zasadnie Kolegium oceniło, że Skarżąca nie sprawuje opieki o jakiej mowa w art. 17 ust. 1 u.ś.r. to znaczy opieki o takim zakresie, że jej wykonywanie nie jest możliwe bez rezygnacji z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej. Niepełnosprawny ojciec Skarżącej nie korzysta bowiem z opieki oferowanej przez Skarżącą zamiast tego albo korzystając z opieki drugiej córki albo z opieki innej osoby (do kwietnia 2024 r., przez cztery i pół roku, była to opieka partnerki niepełnosprawnego ojca) albo oddalając się z mieszkania Skarżącej bez informowania jej gdzie będzie i kiedy wróci. Ustalone fakty nie pozwalają przyjąć, że ojciec Skarżącej w ogóle nie korzysta z oferowanej przez Skarżącą opieki (w szczególności w zakresie noclegu), jednakże nie pozwalają jednocześnie przyjąć, że Skarżąca faktycznie w taki sposób wykonuje opiekę nad niepełnosprawnym ojcem, że nie może podjąć zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej. Jak wyżej wskazano - sam fakt gotowości Skarżącej do sprawowania opieki o w zakresie który nie da się pogodzić z zatrudnieniem nie jest wystarczający do przyznania świadczenia pielęgnacyjnego.

Podstawą przyznania Skarżącej świadczenia pielęgnacyjnego decyzją z [...] maja 2023 r. było stwierdzenie, że z uwagi na sprawowaną nad niepełnosprawnym ojcem opiekę nie podejmuje zatrudnienia. W obecnym postępowaniu ustalono zaś, że Skarżąca nie wykonuje opieki w zakresie, który uniemożliwiałby jej zatrudnienie – przede wszystkim dlatego, że jej ojciec z oferowanej w tak szerokim zakresie opieki nie chce korzystać. Jak wyżej wskazano brak sprawowania opieki o zakresie uniemożliwiającym jej pogodzenie z zatrudnieniem ma wpływ na prawo do świadczenia pielęgnacyjnego (tj. wyklucza możliwość przyznania takiego prawa), a zatem zasadnym było uchylenie decyzji przyznającej świadczenie w oparciu o art. 32 ust. 1 u.ś.r.

Bez znaczenia w świetle powyższego jest argumentacja Kolegium dotycząca charakteru opieki sprawowanej przez Skarżącą tj. że opieka ta obejmuje wyłącznie "zwykłe czynności dnia codziennego". Niezależnie bowiem od charakteru sprawowanej przez Skarżącą opieki (tj. rodzaju wykonywanych w jej ramach czynności) brak jest dowodów, że opieka ta zajmuje faktycznie Skarżącej tyle czasu, aby uniemożliwiało to podjęcie zatrudnienia. Do czasu opieki nie można bowiem zaliczyć czasu, kiedy Skarżąca jest gotowa świadczyć opiekę, jednakże nie jest ona wykonywana, gdyż niepełnosprawny ojciec fizycznie przebywa poza miejscem zamieszkania Skarżącej, czy to u drugiej córki (tj. u osoby na której ciąży taki sam obowiązek alimentacyjny względem niepełnosprawnego jak na Skarżącej, z którego to obowiązku wynika również obowiązek opieki) czy to w miejscu dla Skarżącej nieznanym, której ojciec Skarżącej nie chce jej ujawnić (por. oświadczenie Skarżącej z [...] maja 2024 r. k. 10 dokumentu nr [...] w aktach administracyjnych).

Ze względu na powyższe, uznając, że zaskarżona decyzja nie narusza prawa, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity Dz. U. z 2023 r. poz. 1634 z późn. zm.), Sąd oddalił skargę.