Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt VI SA/Wa 952/13
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2013-11-29 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6171 Radcowie prawni i aplikanci radcowscy
Hasła tematyczne: Aplikacje prawnicze
Skarżony organ: Minister Sprawiedliwości
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 156 par. 1
journal: Dz.U. 2013 poz 267
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Andrzej Wieczorek Sędziowie Sędzia WSA Ewa Frąckiewicz (spr.) Sędzia WSA Jolanta Królikowska-Przewłoka Protokolant st. ref. Katarzyna Zielińska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 29 listopada 2013 r. sprawy ze skargi M. S. na decyzję Ministra Sprawiedliwości z dnia [...] stycznia 2013 r. nr [...] w przedmiocie ustalenia wyniku egzaminu wstępnego na aplikację radcowską oddala skargę


UZASADNIENIE

Minister Sprawiedliwości decyzją z dnia [...] stycznia 2013 r. nr [...] utrzymał w mocy uchwałę nr [...] z dnia [...] września 2012 r. Komisji Egzaminacyjnej do spraw aplikacji radcowskiej przy Ministrze Sprawiedliwości z siedzibą w [...] w sprawie ustalenia wyniku egzaminu wstępnego na aplikację radcowską M. S. (zwanego dalej "skarżącym").

Niniejsze rozstrzygnięcia wydano przy następujących ustaleniach;

Uchwałą Nr [...] z dnia [...] września 2012 r. Komisja Egzaminacyjna do spraw aplikacji radcowskiej przy Ministrze Sprawiedliwości z siedzibą w [...] (zwana dalej "komisją kwalifikacyjną") ustaliła negatywny wynik egzaminu wstępnego na aplikację radcowską skarżącego. Z uzasadnienia uchwały wynika, że skarżący uzyskał z testu 99 punktów. Komisja kwalifikacyjna podniosła, że zgodnie z treścią art. 339 ust. 3 ustawy o radcach prawnych, pozytywny wynik z egzaminu wstępnego uzyskuje kandydat, który uzyskał z testu co najmniej 100 punktów, a zatem uzyskana przez skarżącego liczba punktów przesądza o negatywnym wyniku egzaminu.

Następnie od powyższej uchwały skarżący złożył odwołanie, w którym wniósł o jej uchylenie w całości i przyjęcie, że uzyskał pozytywny wynik z egzaminu. Zaskarżonej uchwale zarzucił, że pytania nr 39 i 123 nie spełniają wymogu zawartego w art. 339 ust. 1 ustawy o radcach prawnych. W szczególności, pytanie nr 39 nie zawiera żadnej poprawnej odpowiedzi, natomiast pytanie nr 123 zawiera dwie poprawne odpowiedzi.

Skarżący podniósł także, że Ministerstwo Sprawiedliwości winno zapewnić podczas egzaminu odpowiednie warunki osobom niepełnosprawnym, dające im równe szanse dostępu do zawodu, bowiem z uwagi na jego niepełnosprawność (załączył orzeczenie o stopniu niepełnosprawności wydane przez Powiatowy Zespół do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności w B.) czas egzaminu wstępnego był dla niego za krótki, a biorąc pod uwagę, że uzyskał z niego 99 punktów, jego wydłużenie miałoby dla niego "przesądzające znaczenie". W związku z tym powołał się na art. 27 Konwencji Narodów Zjednoczonych z dnia 13 grudnia 2006 r. o Prawach Osób Niepełnosprawnych, do którego odnosi się list Rzecznika Praw Obywatelskich do Ministra Sprawiedliwości z dnia 27 sierpnia 2012 r. oraz art. 2, 32 i 65 Konstytucji RP, jak również na zawartą w artykule w Rzeczpospolitej z dnia 10 sierpnia 2012 r. wypowiedź Dyrektora Departamentu Zawodów Prawniczych i Dostępu do Pomocy Prawnej Ministerstwa Sprawiedliwości na temat zmiany rozporządzeń dotyczących przeprowadzania egzaminów zawodowych w odniesieniu do osób niepełnosprawnych.

Minister Sprawiedliwości stwierdził, że odwołanie nie zasługuje na uwzględnienie. Na wstępie powołał się na art. 3310 ust. 1 oraz art. 339 ust. 1 i 3, a także na art. 33 ust. 2 ustawy o radcach prawnych, w świetle których egzamin wstępny na aplikację radcowską polega na rozwiązaniu testu składającego się z zestawu 150 pytań, zawierających po trzy propozycje odpowiedzi, z których tylko jedna jest prawidłowa. Za każdą prawidłową odpowiedź kandydat uzyskuje 1 punkt. Pozytywny wynik z egzaminu wstępnego otrzymuje zaś kandydat, który uzyskał z testu co najmniej 100 punktów. Ostatecznie aplikantem radcowskim może być osoba, która - po spełnieniu pozostałych warunków - uzyskała pozytywną ocenę z egzaminu wstępnego. Minister badając sprawę wskazał również, że z przebiegu egzaminu sporządzono protokół podpisany przez członków Komisji i nie wynika z niego, by w trakcie egzaminu doszło do nieprawidłowości, mogących mieć wpływ na wynik egzaminu skarżącego. Stwierdził również, że wszystkie pytania testowe zostały sformułowane jednoznacznie, a wśród propozycji odpowiedzi była wyłącznie jedna poprawna odpowiedź, oparta na przepisach prawa obowiązujących w dniu przeprowadzenia egzaminu. Zdaniem organu pytania testowe nie dotyczyły kwestii spornych w orzecznictwie i doktrynie. Tym samym uznał, że test, w oparciu o który przeprowadzony był egzamin, odpowiadał kryteriom, o których mowa w art. 339 ust. 1 ustawy o radcach prawnych.

Rozpoznając niniejszą sprawę na wstępie organ poddał analizie kartę odpowiedzi skarżącej, sprawdzając jeszcze raz udzielone przez nią odpowiedzi.

Przechodząc do analizy pytań organ odnośnie pytania nr 39, które brzmiało: "Zgodnie z Kodeksem cywilnym, w braku odmiennej umowy, zlecenie:

A. wygasa wskutek śmierci dającego zlecenie,

B. wygasa wskutek utraty pełnej zdolności do czynności prawnych dającego zlecenie, natomiast nie wygasa wskutek utraty pełnej zdolności do czynności prawnych przyjmującego zlecenie,

C. nie wygasa wskutek utraty pełnej zdolności do czynności prawnych dającego zlecenie, natomiast wygasa wskutek utraty pełnej zdolności do czynności prawnych przyjmującego zlecenie."

Organ przytaczając treść przepisów art. 747 i art. 748 k.c., wskazał, że prawidłową odpowiedzią na to pytanie jest odpowiedź "C", natomiast skarżący udzielił błędnej odpowiedzi "A".

W odwołaniu skarżący stanął na stanowisku, że art. 747 k.c., zawiera sformułowanie "... utraty przez niego pełnej zdolności do czynności prawnych ...". W związku z tym zdaniem skarżącego, użycie w propozycjach odpowiedzi zwrotu "pełnej" jest niezgodne z treścią ww. przepisu, wprowadzając zdającego w błąd i powodując, że pytanie nie ma poprawnej odpowiedzi, a zatem nie spełnia wymogów art. 339 ust. 1 ustawy o radcach prawnych.

Zdaniem organu zarzuty te są bezzasadne. Organ podkreślił, że w przepisie art. 747 k.c. w odniesieniu do zdolności do czynności prawnych dającego zlecenie, ustawodawca nie zawarł wyrazu "pełnej", jednak zawarcie tego wyrazu w odpowiedzi "C" nie powoduje jej wadliwości, a tym samym wadliwości pytania. W ocenie organu, zgodnie z art. 747 k.c., zlecenie co do zasady (w braku odmiennej umowy) nie wygasa wskutek utraty przez dającego zlecenie "zdolności do czynności prawnych" - a więc zarówno "częściowej", jak i "pełnej" zdolności do czynności prawnych. Przepis zakłada bowiem, że w braku odmiennej umowy, utrata zdolności do czynności prawnych, nie ma wpływu na byt zlecenia, co oznacza brak konieczności różnicowania w jego treści stopnia utraty tej zdolności. Nie ulega wątpliwości, że utrata pełnej zdolności do czynności prawnych jest tożsama z utratą zdolności do czynności prawnych. Jeżeli zatem art. 747 k.c. stanowi, że w braku odmiennej umowy zlecenie nie wygasa wskutek utraty przez dającego zlecenie zdolności do czynności prawnych, to nie powinno ulegać wątpliwości, że treścią tego przepisu objęta jest także utrata pełnej zdolności do czynności prawnych. Przyjęcie odmiennego poglądu prowadziłoby do powstania absurdalnej tezy, że utrata pełnej zdolności do czynności prawnych nie jest utratą zdolności do czynności prawnych. Wskazanie, że zlecenie nie wygasa wskutek utraty pełnej zdolności do czynności prawnych, nie powoduje w żadnym razie, że zlecenie nie wygasa również w przypadku częściowej utraty takiej zdolności (nie czyniąc tym samym odpowiedzi "C" wadliwą), bowiem poprzez przeprowadzenie wnioskowania a fortiori, a ściślej a maiori ad minus, skoro zlecenie co do zasady nie wygasa wskutek pełnej utraty zdolności do czynności prawnych dającego zlecenie, to tym bardziej nie wygaśnie wskutek częściowej utraty zdolności do czynności prawnych tej osoby. Ustawodawca posługując się w treści art. 747 k.c. pojęciem nadrzędnym w postaci "utraty zdolności do czynności prawnych", tym samym ukształtował w nim regułę znajdującą zastosowanie również do poszczególnych postaci takiej utraty, wśród których jest "pełna utrata zdolności do czynności prawnych", którym to pojęciem posłużono się w odpowiedzi "C". Jak wykazano powyżej, a wbrew przekonaniu skarżącego, dodanie w treści odpowiedzi "C" słowa "pełnej" w odniesieniu do zdolności prawnej dającego zlecenie, w żaden sposób nie powoduje jej wadliwości, nie wypaczając zarazem sensu przepisu art. 747 k.c., będącego podstawą do udzielenia odpowiedzi.

Zdaniem organu, jedynie połączenie treści pytania z treścią odpowiedzi "C" tworzy w świetle obowiązujących przepisów zdanie prawdziwe, które brzmi: "zgodnie z Kodeksem cywilnym, w braku odmiennej umowy, zlecenie nie wygasa wskutek utraty pełnej zdolności do czynności prawnych dającego zlecenie, natomiast wygasa wskutek utraty pełnej zdolności do czynności prawnych przyjmującego zlecenie". Natomiast odpowiedź "A" i "B", są - wobec brzmienia art. 747 i art. 748 k.c. - jednoznacznie wadliwe.

Organ odnosząc się do prawidłowości pytania nr 123, które brzmiało: "Zgodnie z ustawą - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, sądy administracyjne nie są właściwe w sprawach:

A. umorzenia należności z tytułu składek na ubezpieczenie społeczne,

B. zagospodarowania przestrzennego,

C. zezwoleń na przekraczanie granicy w ramach małego ruchu granicznego wydawanych przez konsulów."

Prawidłową odpowiedzią na powyższe pytanie jest odpowiedź "C", która wynika z art. 5 pkt 5 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270), natomiast skarżący udzielił odpowiedzi "A". Zdaniem skarżącego, oprócz odpowiedzi "C", także odpowiedź "A" jest poprawna. Uzasadniając to twierdzenie wskazał na brzmienie art. 459 k.p.c. oraz art. 4778 § 1 k.p.c.

Zdaniem organu, sposób sformułowania pytania nr 123 jednoznacznie wskazywał, jakiego aktu prawnego dotyczy. Udzielenie na nie odpowiedzi polegało na wskazaniu, która spośród trzech spraw podanych w propozycjach odpowiedzi, zgodnie z ustawą - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, nie należy do właściwości sądów administracyjnych. Organ podkreślił, że art. 5 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, w oparciu o który przedmiotowe pytanie skonstruowano, enumeratywnie wymienia sprawy, w których sądy administracyjne nie są właściwe, przy czym prawidłowa odpowiedź na to pytanie zawarta w propozycji odpowiedzi oznaczonej literą "C" (której skarżący nie kwestionuje) stanowi cytat pkt 5 art. 5 ww. ustawy. Organ w oparciu o art. 1 ustawy Prawo o ustroju sądów administracyjnych, art. 1 i 5 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, wskazał zakres kontroli działalności administracji publicznej sprawowanej przez sądownictwo administracyjne oraz właściwość sądów administracyjnych. Organ podkreślił, że zgodnie z art. 5 pkt 5 ww. ustawy, sądy administracyjne nie są właściwe w sprawach zezwoleń na przekraczanie granicy w ramach małego ruchu granicznego wydawanych przez konsulów, a więc sprawy te nie podlegają kontroli sądu administracyjnego. Przepis ten jest jasny i nie budzi żadnych wątpliwości. Wymienione są w nim sprawy, które nie podlegają kognicji sądów administracyjnych i jedną z tych spraw jest wydawanie przez konsulów zezwoleń na przekraczanie granicy w ramach małego ruchu granicznego (odpowiedź "C"). Z tych względów, w ocenie organu poprawną odpowiedzią na powyższe pytanie jest tylko odpowiedź "C", wynikająca wprost z przepisu prawa. Tylko bowiem połączenie treści pytania z treścią odpowiedzi "C" tworzy zdanie prawdziwe, które brzmi: "zgodnie z ustawą - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, sądy administracyjne nie są właściwe w sprawach zezwoleń na przekraczanie granicy w ramach małego ruchu granicznego wydawanych przez konsulów".

Natomiast zarówno odpowiedź "A" - udzielona przez skarżącego, jak i "B" są na gruncie wskazanej w treści pytania ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, odpowiedziami jednoznacznie błędnymi, bowiem sądy administracyjne mogą dokonywać kontroli decyzji wydanych przez odpowiednie organy administracyjne w sprawach z zakresu umorzenia należności z tytułu składek na ubezpieczenie społeczne oraz zagospodarowania przestrzennego, a więc są właściwe do orzekania w tych sprawach. Tym samym, w sprawach o umorzenie należności z tytułu składek na ubezpieczenie społeczne właściwy jest sąd administracyjny, zaprzeczeniem czego jest treść odpowiedzi "A" w połączeniu z treścią pytania nr 123.

Organ odnosząc się do informacji skarżącego dotyczącej jego niepełnosprawności wynikającej z przewlekłej choroby ([...]) i zarzutu, że czas egzaminu był za krótki, wyjaśnił, że zgodnie z protokołem z przebiegu egzaminu wstępnego na aplikację radcowską przeprowadzonego w dniu 29 września 2012 r. egzamin zakończył się o godzinie 13.46 (pkt 13 zd. pierwsze ww. protokołu). Natomiast z załącznika Nr [...] do ww. protokołu, tj. protokołu odbioru prac od kandydatów wynika, że praca egzaminacyjna oznaczona numerem kodu [...], czyli - jak wynika z akt sprawy - praca skarżącego została oddana członkowi komisji kwalifikacyjnej o godzinie 13.35. Skarżący oddał zatem swoją pracę na 11 minut przed zakończeniem egzaminu, co w istocie bezzasadnym czyni jego twierdzenie, że czas egzaminu był za krótki, jak również przekonanie, że wydłużenie czasu egzaminu miałoby w jego przypadku "przesądzające znaczenie".

Odnosząc się natomiast do twierdzenia, że Ministerstwo Sprawiedliwości winno zapewnić skarżącemu, jako osobie niepełnosprawnej, odpowiednie warunki podczas egzaminu, zauważył, że z akt sprawy nie wynika, by skarżący w jakikolwiek sposób sygnalizował Przewodniczącemu komisji kwalifikacyjnej, że z racji niepełnosprawności konieczne są w jego przypadku pewne udogodnienia podczas egzaminu.

Na decyzję Ministra Sprawiedliwości z dnia [...] stycznia 2013 roku M. S. złożył skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, domagając się stwierdzenia jej nieważności, przeprowadzenia dowodów wskazanych w uzasadnieniu skargi i zasądzenie na jego rzecz kosztów postępowania według norm przepisanych.

Uzasadniając powyższy zarzut skarżący wskazał, że uchwałą nr [...] z dnia [...] września 2012 r. Komisja Egzaminacyjna do spraw aplikacji radcowskiej przy Ministrze Sprawiedliwości z siedzibą w [...] ustaliła negatywny wynik z egzaminu wstępnego skarżącego na aplikację radcowską z uwagi na uzyskanie 99 punktów z wyżej wymienionego egzaminu. Strona w dniu [...] października 2012 r. złożyła za pośrednictwem Komisji Egzaminacyjnej od wymienionej wyżej uchwały odwołanie do Ministra Sprawiedliwości. Postanowieniem z dnia [...] grudnia 2012 r. został przedłużony termin rozpatrzenia sprawy do dnia [...] stycznia 2013 r. Minister Sprawiedliwości wydał decyzję w dniu [...] stycznia 2013 r., która została wysłana po wyznaczonym terminie tj. [...] stycznia 2013 r. utrzymującą w mocy zaskarżoną uchwałę. Niezależnie od powyższego zarzutu skarżący na podstawie art. 3310 ust. 3 i 4 ustawy z dnia 6 lipca 1982 roku o radcach prawnych w zw. z art. 138 § 2 k.p.a. wniósł o uchylenie uchwały nr [...] z [...] września 2012 r. Komisji Egzaminacyjnej do spraw aplikacji radcowskiej przy Ministrze Sprawiedliwości z siedzibą w Okręgowej Izbie Radców Prawnych w [...] oraz na podstawie art. 27 Konwencji Narodów Zjednoczonych z dnia 13 grudnia 2006 r. o Prawach Osób Niepełnosprawnych wniósł o wpisanie jego osoby na listę aplikantów radcowskich prowadzących przez Okręgową Izbę Radców Prawnych w [...] bądź o uchylenie w całości wyżej wymienionej uchwały i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia przez w/w Komisję z jednoznacznym wskazaniem, że pytanie nr 39 tegorocznego egzaminu wstępnego na aplikację radcowską nie zawiera poprawnej odpowiedzi natomiast pytanie numer 123 tegorocznego egzaminu wstępnego na aplikację radcowską zawiera dwie poprawne odpowiedzi “A" i “C", a co za tym idzie, uwzględnienie przy ponownym sprawdzeniu testu skarżącego udzielonej przez niego odpowiedzi w przedmiotowym pytaniu jako odpowiedzi poprawnej. Skarżący wskazując na niepoprawne sformułowanie pytania nr 39 i 123 przytoczył argumenty zawarte w odwołaniu od uchwały, podjętej w I instancji.

W odpowiedzi na skargę Ministra Sprawiedliwości wniósł oddalenie skargi z przyczyn wskazanych w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. nr 153, poz. 1269 z późn. zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym w świetle paragrafu drugiego powołanego wyżej artykułu kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Innymi słowy, wchodzi tutaj w grę kontrola aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dokonywana pod względem ich zgodności z prawem materialnym i przepisami procesowymi, nie zaś według kryteriów odnoszących się do słuszności rozstrzygnięcia.

Ponadto, co wymaga podkreślenia, Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną zgodnie z art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 roku, poz. 270, dalej p.p.s.a.).

Mając powyższe kryteria na uwadze Sąd uznał, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie albowiem zaskarżona decyzja nie narusza prawa. W działaniu organów administracji Sąd nie dopatrzył się nieprawidłowości, zarówno, gdy idzie o ustalenie stanu faktycznego sprawy, jak i o zastosowanie do jego oceny przepisów prawa. Wyjaśnione zostały motywy podjętego rozstrzygnięcia, a przytoczona na ten temat argumentacja jest wyczerpująca. W szczególności nie zasługuje na uwzględnienie wniosek skarżącego o stwierdzenie nieważności decyzji Ministra Sprawiedliwości z dnia [...] stycznia 2013 r. w sprawie ustalenia wyniku egzaminu wstępnego na aplikację radcowską. Organ ten rozpatrując odwołanie skarżącego, wniesione od uchwały nr [...] z dnia [...] września 2012 roku Komisji Egzaminacyjnej do spraw aplikacji radcowskiej przy Ministrze Sprawiedliwości z siedzibą w [...] na podstawie art. 36 k.p.a. wyznaczył termin załatwienia sprawy na dzień [...] stycznia 2013 roku. W wyznaczonym terminie decyzja została wydana. Wprawdzie jej wysłanie i doręczenie skarżącemu nastąpiło po [...] stycznia 2013 roku, jednakże okoliczność ta nie powoduje nieważności decyzji jak tego domaga się skarżący, nie podając, co istotne podstaw do jej unieważnienia określonych w art. 156 § 1 k.p.a.

W tym wypadku można mówić co najwyżej o przewlekłości postępowania a nie o uzasadnionych podstawach do unieważnienia, albowiem brak jest przy wydaniu decyzji wadliwości, o których mowa w art. 156 § 1 k.p.a.

Pozostałe zarzuty skargi również nie zasługują na uwzględnienie.

W myśl art. 339 ust. 1 ustawy o radcach prawnych egzamin wstępny na aplikację radcowską polega na rozwiązaniu testu składającego się z zestawu 150 pytań zawierających po trzy propozycje odpowiedzi, z których tylko jedna jest prawidłowa oraz z karty odpowiedzi. Kandydat może wybrać tylko jedną odpowiedź, którą zaznacza na karcie odpowiedzi stanowiącej integralną część testu. Za każdą prawidłową odpowiedź kandydat uzyskuje 1 punkt. Natomiast w myśl art. 339 ust. 3 pozytywny wynik z egzaminu wstępnego otrzymuje kandydat, który uzyskał z testu co najmniej 100 punktów. W skardze na decyzję Ministra Sprawiedliwości z dnia [...] stycznia 2013 roku skarżący wykazał naruszenie powyższych przepisów z uwagi na fakt, iż według jego oceny pytania numer 39 i 123 nie spełniały ustawowych wymogów, a zatem ich nieprawidłowe sformułowanie winno skutkować przyznaniem mu 2 dodatkowych punktów do uzyskanych 99 punktów, co u sumie pozwoliłoby na zdobycie takiej ilości punktów, która pozwalałaby na stwierdzenie, że uzyskał pozytywny wynik z egzaminu wstępnego.

Sąd nie podziela słuszności zarzutów skarżącego odnośnie błędnego sformułowania w/w pytań.

Zgodnie z wypracowanym orzecznictwem sądów administracyjnych pytania na egzaminie konkursowym na aplikację powinny być skonstruowane w sposób możliwie precyzyjny w szczególności pytania te oraz podane w nich trzy propozycje odpowiedzi, z których tylko jedna jest prawidłowa powinny być sformułowane w sposób jasny, jednoznaczny i nie budzący istotnych wątpliwości (patrz Wyrok NSA z 15 kwietnia 2010 roku sygn. II GSK 857/09, wyrok NSA z 7 października 2010 roku, sygn. akt II GSK 833/09, wyrok NSA z 23 listopada 2010 roku, sygn. II GSK 982/09, wyrok NSA z 19 stycznia 2011 roku, II GSK 97/10).

W niniejszej sprawie zakwestionowane przez skarżącego pytania nr 39 i 123 odpowiadały wymogom z art. 339 ust. 1 ustawy o radcach prawnych jak również kryteriom, o których mowa w przytoczonym wyżej orzecznictwie. Sąd orzekający w niniejszej sprawie w całości popiera argumentację organu dotyczącą zakwestionowanych pytań i przyjmuje ją za właściwą. W każdym z tych pytań skarżący udzielił błędnej odpowiedzi. Sformułowanie tych pytań, jak szczegółowo wyjaśnił organ świadczy że była możliwa tylko jedna odpowiedź, albowiem w przypadku pytania 39 jedyną poprawną odpowiedzią jest "C", a w przypadku pytania 123 odpowiedź "C". W obu tych pytaniach połączenie pytania z odpowiedziami wskazanymi przez organ tworzyło zdanie prawdziwe. Pytania numer 39 i 123 nie dotyczyły kwestii spornych w doktrynie i orzecznictwie. Odpowiedź na te pytania wynikała wprost z przepisów, odnośnie pytania numer 39 z art. 747 k.c. i art. 748 k.c., natomiast odnośnie pytania numer 139 z art. 5 pkt 5 p.p.s.a. Z tych względów udzielone przez skarżącego odpowiedzi na w/w pytania nie były prawidłowe i nie mogły być uwzględnione w ogólnej ilości punktów, które skarżący uzyskał z testu egzaminacyjnego. Sąd uwzględnił wniosek dowodowy skarżącego i przeprowadził dowód z orzeczenia o niepełnosprawności skarżącego oraz z historii jego choroby. Jednakże powyższe okoliczności nie wpłynęły na odmienną ocenę w stosunku do tej jaką poczynił organ w niniejszej sprawie. Niewątpliwie skarżący jest osobą chorą na [...] i ma stwierdzoną z tego powodu niepełnosprawność w stopniu lekkim, ale powyższych okoliczności nie sygnalizował przed przystąpieniem do egzaminu konkursowego. Poza tym test z kartą odpowiedzi oddał przed wyznaczonym czasem, jak to wskazał Minister Sprawiedliwości w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Nie może więc być mowy o tym, że skarżący w czasie rozwiązywania testu miał obniżoną zdolność do wykonywania tego typu zadania a w związku z czym wymagał dłuższego czasu na udzielenie odpowiedzi w stosunku do innych osób, które zdawały egzamin. Poza tym na gruncie obowiązujących przepisów prawa brak jest specjalnych uregulowań, które pozwalały osobom ze stwierdzoną niepełnosprawnością odbywania egzaminów w innych warunkach niż inni uczestniczący w egzaminie.

Z tego względu nie podzielając zarzutów skargi Sąd orzekł o jej oddaleniu na mocy art. 151 p.p.s.a.