Postanowienie NSA, sygn. akt II GW 62/24
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2024-12-18 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6032 Inne z zakresu prawa o ruchu drogowym
643  Spory o właściwość między organami jednostek samorządu terytorialnego (art. 22 § 1 pkt 1 Kpa) oraz między tymi organami
Hasła tematyczne: Spór kompetencyjny/Spór o właściwość
Skarżony organ: Prezydent Miasta
Treść wyniku: Wskazano organ właściwy do rozpoznania sprawy
Powołane przepisy: article: art. 73 ust.1 i 2, art. 78.
journal: Dz.U. 2024 poz 1251
law: Ustawa z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym (t.j.)
article: art. 2, art. 14.
journal: Dz.U. 2023 poz 1394
law: Ustawa z dnia 7 lipca 2023 r. o zmianie niektórych ustaw w celu ograniczania niektórych skutków kradzieży tożsamości

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Małgorzata Korycińska Sędzia NSA Elżbieta Czarny-Drożdżejko (spr.) Sędzia NSA Tomasz Smoleń po rozpoznaniu w dniu 18 grudnia 2024 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Gospodarczej wniosku Prezydenta Miasta Stołecznego Warszawy z dnia 21 maja 2024 r. o rozstrzygnięcie sporu o właściwość pomiędzy Prezydentem Miasta Stołecznego Warszawy a Prezydentem Miasta Siedlce w przedmiocie zawiadomienia o zbyciu pojazdu [...] postanawia wskazać Prezydenta Miasta Stołecznego Warszawy jako organ właściwy do rozpoznania sprawy.


UZASADNIENIE

Pismem z dnia 21 maja 2024 r., Prezydent miasta stołecznego Warszawy (dalej: "wnioskodawca"), wniósł do Naczelnego Sądu Administracyjnego o rozstrzygnięcie sporu o właściwość pomiędzy nim a Prezydentem Miasta Siedlce poprzez wskazanie organu właściwego do rozpoznania wniosku złożonego przez C. sp. z o.o. z siedzibą w S. w sprawie dotyczącej zawiadomienia o zbyciu pojazdów o numerach rejestracyjnych: [...], [...], [...], [...], [...]. Zdaniem wnioskodawcy, organem właściwym do rozpoznania przedmiotowego wniosku jest Prezydent Miasta Siedlce.

Zarządzeniem Przewodniczącej II Wydziału Izby Gospodarczej Naczelnego Sądu Administracyjnego, wnioski dotyczące zawiadomienia o zbyciu poszczególnych pojazdów zostały rozdzielone i odrębnie zarejestrowane w repertorium GW. W przedmiotowej sprawie rozpoznawany jest wniosek dotyczący nabycia pojazdu o numerze rejestracyjnym [...].

W uzasadnieniu wniosku wnioskodawca stwierdził, że C. Sp. z o.o. pomimo iż jest przedsiębiorstwem wielozakładowym, to nie dokonała rejestracji pojazdu na oddział zgodnie z możliwością przewidzianą w art. 73 ust. 2 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. - Prawo o ruchu drogowym (obecnie tekst jednolity Dz.U. z 2024 r., poz.1251 t.j.; dalej: p.r.d.). Zdaniem wnioskodawcy, rozwiązanie przewidziane w art. 78 ust. 2a p.r.d. jest konsekwencją uprzedniego zastosowania art. 73 ust. 2 p.r.d. tj. zarejestrowania pojazdu przez starostę właściwego miejscowo dla wydzielonej jednostki. W związku z powyższym, w opinii wnioskodawcy, organem właściwym miejscowo w zakresie zawiadomienia o zbyciu pojazdu jest organ właściwy ze względu na siedzibę właściciela.

W odpowiedzi na wniosek, Prezydent Miasta Siedlce wskazał, że wnioskodawca w sposób nieprawidłowy powiązał konieczności interpretacji art. 78 ust. 2a p.r.d. z art. 73 ust. 2. Zdaniem Prezydenta Miasta Siedlce, organem właściwym do zgłoszenia, o którym mowa w art. 78 ust. 2 pkt 1 p.r.d., w przedmiotowej sprawie jest wnioskodawca.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 15 § 1 pkt 4 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2024 r. poz. 935, dalej: p.p.s.a.) w związku z art. 4 p.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje spory o właściwość powstałe pomiędzy organami jednostek samorządu terytorialnego i między samorządowymi kolegiami odwoławczymi oraz spory kompetencyjne między organami tych jednostek a organami administracji rządowej. Przez spór o właściwość, o którym mowa w powyższych przepisach, należy rozumieć sytuację, w której przynajmniej dwa organy administracji publicznej jednocześnie uważają się za właściwe do załatwienia konkretnej sprawy (spór pozytywny) lub też każdy z nich uważa się za niewłaściwy do jej załatwienia (spór negatywny).

W niniejszej sprawie wystąpił spór o właściwość o charakterze negatywnym.

W rozpoznawanej sprawie materialnoprawną podstawę działania organu stanowiły przepisy ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. - Prawo o ruchu drogowym (t.j. Dz. U. z 2024 r. poz. 1251), zwanej dalej p.r.d.

Zgodnie z art. 78 ust. 2 p.r.d. właściciel pojazdu zarejestrowanego na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej jest obowiązany zawiadomić w terminie nieprzekraczającym 30 dni starostę o:

1) zbyciu pojazdu;

2) zmianie stanu faktycznego wymagającej zmiany danych zamieszczonych w dowodzie rejestracyjnym.

Z kolei ust. 2a powołanego wyżej przepisu, stanowi, iż zawiadomienia, o którym mowa w ust. 2 pkt 1, właściciel pojazdu dokonuje u starosty właściwego ze względu na miejsce zamieszkania (siedzibę) lub czasowego zamieszkania, a jeżeli właścicielem jest przedsiębiorstwo wielozakładowe lub inny podmiot, w skład którego wchodzą wydzielone jednostki organizacyjne - u starosty właściwego ze względu na miejsce rejestracji pojazdu.

Z kolei art. 73 ust. 1 p.r.d. przewiduje, iż rejestracji pojazdu dokonuje, na wniosek właściciela pojazdu, starosta właściwy ze względu na miejsce jego stałego zamieszkania (siedzibę) lub czasowego zamieszkania, wydając decyzję o rejestracji pojazdu, dowód rejestracyjny i zalegalizowane tablice (tablicę) rejestracyjne. Natomiast w świetle ust. 2 powołanego przepisu rejestracji pojazdu, którego właścicielem jest przedsiębiorstwo wielozakładowe lub inny podmiot, w skład którego wchodzą wydzielone jednostki organizacyjne, może dokonać starosta właściwy ze względu na siedzibę zakładu lub jednostki, na wniosek kierownika zakładu lub wydzielonej jednostki organizacyjnej upoważnionego przez właściciela

Należy przy tym wskazać, że art. 2 ustawy z dnia 7 lipca 2023 r. o zmianie niektórych ustaw w celu ograniczenia niektórych skutków kradzieży tożsamości (Dz. U. z 2023 r. poz. 1394; dalej: ustawa zmieniająca) wprowadził zmiany do ustawy Prawo o ruchu drogowym, m.in. w zakresie art. 78 p.r.d. Zmiany te która weszły w życie z dniem 1 stycznia 2024 r. Jednakże zgodnie z art. 14 ustawy zmieniającej w przypadku gdy pojazd został:

1) sprowadzony z terytorium państwa niebędącego państwem członkowskim Unii Europejskiej,

2) sprowadzony z terytorium państwa członkowskiego Unii Europejskiej,

3) nabyty na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej - przed dniem 1 stycznia 2024 r., do spraw związanych z rejestracją oraz zawiadamianiem o zbyciu albo nabyciu pojazdu stosuje się przepisy ustawy zmienianej w art. 2, w brzmieniu dotychczasowym.

W niniejszym sporze o właściwość nie mamy do czynienia z taką sytuacją, gdyż pojazd o nr rej. [...] został zbyty 14 lutego 2024r. dlatego zastosowanie w sprawie znajdą przepisy ustawy Prawa o ruchu drogowym w brzmieniu obowiązującym po 1 stycznia 2024 r.

W obecnym stanie prawnym przepisy jasno określają właściwość organów informowanych o zbyciu pojazdu. Przede wszystkim jednak istotna nowością jest rezygnacja z konieczności informowania o nabyciu pojazdu. Generalna zasadą jest, że decydujące o właściwości konkretnego organu jest miejsce zamieszkania dotychczasowego właściciela pojazdu. Obowiązek ten nie ciąży bowiem na nabywcy pojazdu. Odmienna regulacja dotyczy jednak przedsiębiorstw wielooddziałowych i z taka sytuacja występuje w niniejszej sprawie – przedsiębiorstwo C. sp. z o.o. z siedzibą w S. jest bowiem przedsiębiorstwem wieloodziałowym. W tym przypadku decyduje nie siedziba przedsiębiorcy, ale miejsce rejestracji pojazdu. Nie ma przy tym znaczenia, czy przedsiębiorca skorzystał wcześniej z możliwości zaoferowanej mu przez art. 73 ust. 2 p.r.d. który przewiduje możliwość dokonać rejestracji przez starostę właściwego ze względu na siedzibę zakładu lub jednostki. Należy bowiem oddzielić od siebie regulacje dotyczące kwestii zarejestrowania pojazdu od regulacji poświęconych informacji o jego zbyciu.

W konsekwencji, organem właściwym do przyjęcia i nadania biegu złożonemu zawiadomieniu o nabyciu pojazdu o nr rej. [...] jest Prezydent miasta stołecznego Warszawy.

Z powyższych względów Naczelny Sąd Administracyjny, działając na podstawie art. 4 w zw. z art. 15 § 2 p.p.s.a, orzekł jak w sentencji postanowienia.