Wyrok NSA, sygn. akt I OSK 1222/21
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2024-05-27 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6181 Zajęcie nieruchomości i wejście na nieruchomość, w tym pod autostradę
Hasła tematyczne: Administracyjne postępowanie
Skarżony organ: Wojewoda
Treść wyniku: Uchylono zaskarżony wyrok i oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art 124 ust 1
journal: Dz.U. 2023 poz 344
law: Ustawa z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (t. j.)

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Jolanta Rudnicka Sędziowie: Sędzia NSA Monika Nowicka Sędzia del. WSA Joanna Skiba (spr.) Protokolant: Starszy asystent sędziego Małgorzata Ziniewicz po rozpoznaniu w dniu 27 maja 2024 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej P. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 20 kwietnia 2021 r. sygn. akt II SA/Gd 907/20 w sprawie ze skargi T. J. i M. na decyzję Wojewody Pomorskiego z dnia 12 października 2020 r. nr NSP-VIII.7581.1.66.2020.PG w przedmiocie ograniczenia sposobu korzystania z nieruchomości 1. uchyla zaskarżony wyrok i oddala skargę, 2. zasądza od T. J. i M. J. solidarnie na rzecz P. kwotę 340 (trzysta czterdzieści) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego.


UZASADNIENIE

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku wyrokiem z dnia 20 kwietnia 2021 r. sygn. akt II SA/Gd 907/20, po rozpoznaniu sprawy ze skargi T. J. i M. J. na decyzję Wojewody Pomorskiego z dnia 12 października 2020 r., Nr NSP-VIII.7581.1.66.2020.PG w sprawie ograniczenia sposobu korzystania z nieruchomości:

1. uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Starosty Tczewskiego z 28 stycznia 2020 r., nr GG-GN.6852.3.2019.MC,

2. zasądził na rzecz skarżących T. J. i M. J. solidarnie od Wojewody Pomorskiego kwotę 680 (sześćset osiemdziesiąt) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.

Powyższe rozstrzygnięcie zapadło w następującym stanie faktycznym i prawnym sprawy:

Wnioskiem z 9 lipca 2019 r. P., Oddział Zakład Gazowniczy w [...] (dalej: inwestor lub Spółka), wystąpiła do Starosty Tczewskiego wykonującego zadanie z zakresu administracji rządowej, w oparciu o art. 124 u.g.n., o ograniczenie sposobu korzystania z nieruchomości poprzez zezwolenie na przeprowadzenie inwestycji liniowej polegającej na wybudowaniu gazociągu średniego ciśnienia relacji ul. C[...] w T[...] do nieruchomości o charakterze przemysłowym przy ul. Z[...] w T[...]. Powyższe dotyczy części nieruchomości, położonej w obrębie 0002, gmina [...], oznaczonej geodezyjnie jako działka nr [...] o powierzchni [...]ha, dla której IV Wydział Ksiąg Wieczystych Sądu Rejonowego w Tczewie prowadzi księgę wieczystą nr [...].

Wnioskowany zakres ograniczenia sposobu korzystania z przedmiotowej nieruchomości obejmuje zezwolenie na przeprowadzenie inwestycji liniowej polegającej na wybudowaniu gazociągu średniego ciśnienia o średnicy 110 PE i długości 24,5 m. Obszar nieruchomości niezbędny w celu budowy oraz dalszego funkcjonowania linii to:

• powierzchnia zajęta na czas budowy gazociągu wynosi [...]ha, wyznaczona jako pas gruntu o szerokości 2 m i długości 33,5 m.

• powierzchnia zajęta przez strefę kontrolowaną wynosi [...]ha, wyznaczona jako pas technologiczny o szerokości 1 m i długości 24,5 m.

Wnioskodawca wystąpił do Starosty o wydanie decyzji ograniczającej sposób korzystania z nieruchomości w związku z brakiem uzyskania zgody od właścicieli, tj. T. J. oraz M. J..

Pismem z 4 września 2019 r. zawiadomiono strony o wszczęciu postępowania administracyjnego w niniejszej sprawie. W dniu 17 września 2019 r. do organu wpłynęło pismo pełnomocnika właścicieli informujące o podjęciu ponownych rokowań pomiędzy stronami. W dniu 13 grudnia 2019 r. pełnomocnik inwestora poinformował o niepowodzeniu ponownych rokowań i ich zakończeniu. Tym samym podtrzymał wniosek o wydanie decyzji w trybie art. 124 u.g.n. Pismem z 18 grudnia 2019 r. zawiadomiono strony stosownie do art. 10 § 1 i art. 73 k.p.a. o zebranym materiale dowodowym oraz o możliwości wypowiedzenia się co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań w ciągu 7 dni od otrzymania zawiadomienia. We wskazanym terminie, jak i w późniejszym okresie, strony nie skorzystały z prawa do wglądu w akta sprawy.

Decyzją z 28 stycznia 2020 r., nr GG-GN.6852.3.2019.MC, Starosta Tczewski ograniczył sposób korzystania z części nieruchomości położonej w obrębie 2, miasto Tczew, stanowiącej własność T. J. i M. J. na zasadach wspólności ustawowej majątkowej małżeńskiej, oznaczonej geodezyjnie jako działka nr [...] o powierzchni [...] ha, dla której IV Wydział Ksiąg Wieczystych Sądu Rejonowego w Tczewie prowadzi księgę wieczystą nr [...], poprzez zezwolenie na przeprowadzenie inwestycji liniowej polegającej na wybudowaniu gazociągu średniego ciśnienia relacji ul. C[...] do nieruchomości o charakterze przemysłowym przy ul. Z[...] w T[...]. Przebieg gazociągu oraz obszar nieruchomości, na której następuje ograniczenie sposobu korzystania z nieruchomości zostały wskazane na załączniku graficznym do decyzji. Powierzchnia pasa zajęcia na czas budowy wynosi 67 m2. Powierzchnia strefy kontrolowanej wynosi 24,5 m2.

Decyzją z 12 października 2020 r., nr NSP-VI1I.7581.1.66.2020.PG, Wojewoda Pomorski uchylił zaskarżoną decyzję i orzekł o ograniczeniu sposobu korzystania z części nieruchomości, oznaczonej ewidencyjnie jako działka nr [...], położonej w obrębie nr 2, gminie miasta T[...], dla której IV Wydział Ksiąg Wieczystych Sądu Rejonowego w Tczewie, prowadzi księgę wieczystą nr [...], przez udzielenie zezwolenia P., Oddział Zakład Gazowniczy w G., na przeprowadzenie na przedmiotowej nieruchomości inwestycji liniowej polegającej na wybudowaniu gazociągu średniego ciśnienia o średnicy 110 PE relacji ul. C[...] a w T[...] do nieruchomości o charakterze przemysłowym przy ul. Z[...] w T[...]. Długość linii gazociągu wynosić będzie 24,5 m. Szerokość strefy kontrolowanej wynosić będzie 1 m, po 0,5 m każdą stronę od osi gazociągu, o łącznej powierzchni 24,5 m2, natomiast obszar czasowego zajęcia nieruchomości na czas budowy wynosić będzie 67 m2, zgodnie z załącznikiem graficznym nr 1 stanowiącym, integralną część decyzji.

W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku T. J. i M. J. wnieśli o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia przez Wojewodę, ewentualnie o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji Starosty Tczewskiego w całości i orzeczenie o odmowie ograniczenia sposobu korzystania z części nieruchomości, o której mowa w zaskarżonej decyzji oraz zasądzenie kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa prawnego według norm przepisanych.

We wspominanym na wstępie wyroku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Starosty Tczewskiego z 28 stycznia 2020 r., nr GG-GN.6852.3.2019.MC.

Sąd I instancji uznał, że ogólne postanowienia miejscowego planu o inwestycji celu publicznego związanej z dostarczaniem gazu nie są wystarczające dla możliwości rozstrzygania o ograniczeniu korzystania z prywatnej nieruchomości. Tymczasem, w niniejszej sprawie, organ pogląd o zgodności inwestycji z planem oparł wyłącznie na jego postanowieniach ogólnych, które jednak nie odnoszą się do konkretnego, czy też nawet przybliżonego terenu, ale całego obszaru objętego postanowieniami aktu planistycznego. W konsekwencji, inwestorowi została pozostawiona całkowita swoboda w lokalizacji inwestycji związanej z przeprowadzeniem gazociągu średniego ciśnienia, co przy akceptacji poglądu o tym, iż rolą organu nie jest ocena umiejscowienia inwestycji liniowej zgodnej z planem, prowadzi do wypaczenia instytucji decyzji z art. 124 ust. 1 u.g.n. W tych bowiem okolicznościach ma ona charakter jedynie akceptu dla szczegółowych ustaleń poczynionych samodzielnie przez inwestora. Natomiast trzeba mieć na uwadze, że zgodnie z art. 3 u.p.z.p. to do zadań własnych gminy, a nie do inwestora, należy kształtowanie i prowadzenie polityki przestrzennej na terenie gminy, w szczególności poprzez uchwalanie miejscowych planów zagospodarowania przestrzennego. Tylko zatem gmina posiada władztwo planistyczne i uprawnienia tego nie może przekazywać innym podmiotom.

Z tych względów Sąd Wojewódzki uznał, że w niniejszej sprawie organ nie wykazał należycie, na jakiej podstawie ustalił, iż projektowana lokalizacja gazociągu jest zgodna z postanowieniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, w szczególności, że wnioskowany zakres ograniczenia mieści się w granicach zakreślonych przez konkretne przepisy planu przewidujące przebieg danej inwestycji celu publicznego. Przy czym, jak wykazano, do stwierdzenia takiej zgodności, nie mogły wystarczyć ogólne postanowienia § 15 ust. 1 pkt 6 uchwały planistycznej, gdyż nie odnoszą się one nawet w przybliżony sposób do lokalizacji takiej inwestycji.

W związku z tą oceną, wskazującą na wadliwość postępowania organów administracji w niniejszej sprawie i w konsekwencji wydanych przez nie rozstrzygnięć, w zakresie, który ma kluczowe znaczenie dla wydania decyzji ograniczającej korzystanie z nieruchomości, szczegółowe odnoszenie się do pozostałych zarzutów skargi nie jest konieczne. Brak bowiem wykazania przesłanki zgodności z planem powoduje, że dalsze ustalenia ze strony organów zmierzające do wydania decyzji ograniczającej były przedwczesne.

Reasumując Sąd Wojewódzki uznał, że kontrolowane decyzje są niezgodne z prawem, gdyż nie przeprowadzono postępowania wyjaśniającego w kwestii, która ma kluczowe znaczenie dla wydania decyzji ograniczającej korzystanie z nieruchomości, tj. w zakresie przesłanki zgodności z planem miejscowym, co narusza art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a. Te uchybienia doprowadziły zaś do przedwczesnego zastosowania przepisów prawa materialnego, dlatego także w tym zakresie należy uznać wadliwość decyzji organów administracji.

Skargę kasacyjną na powyższe rozstrzygnięcie złożyła P. zaskarżając wyrok w całości. Skarga kasacyjna oparta została na następujących podstawach:

I. naruszeniu przepisów postępowania, które to uchybienie miało istotny wpływ na wynik sprawy, tj.:

1. art. 145 § 1 pkt 1 lit a i c, art. 133 § 1 i art. 135 p.p.s.a. w zw. z art. 7, 77 i 80 k.p.a poprzez uchylenie decyzji organów obu instancji w wyniku błędnego uznania, że w toku postępowania administracyjnego nie zostały należycie wyjaśnione okoliczności sprawy, podczas gdy Wojewoda Pomorski zgromadził niezbędny materiał dowodowy i dokonał wszystkich niezbędnych ustaleń do rozstrzygnięcia sprawy;

Powyższe uchybienia miały istotny wpływ na wynik sprawy, ponieważ doprowadziły do niezasadnego uchylenia decyzji Organu;

II. naruszeniu prawa materialnego, tj.:

1. art. 124 ust. 1 ustawy o gospodarce nieruchomościami w zw. z § 15 ust. 1 pkt 6 Uchwały Nr XXVIII/263/2005 Rady Miejskiej w Tczewie z dnia 27 stycznia 2005 r. w sprawie uchwalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego miasta Tczewa oraz w zw. z art. 1 ust. 1, art. 15 ust. 2 pkt 1, 9 i 10 oraz art. 15 ust. 3 pkt 4a ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym - poprzez ich błędną wykładnię polegającą na uznaniu, że ogólne postanowienia planu miejscowego przewidujące możliwość budowy sieci gazowej na obszarze objętym planem nie mogą być wystarczającą podstawą do stwierdzenia zgodności planowanej inwestycji z planem miejscowym i tym samym nie są wystarczającą podstawą do wydania decyzji o ograniczeniu sposobu korzystania z nieruchomości w przedmiotowej sprawie.

Mając powyższe na uwadze wniesiono o:

1. na podstawie art. 188 p.p.s.a. - uchylenie zaskarżonego wyroku i oddalenie w całości skargi Skarżących T. i M. J.;

ewentualnie o:

2. uchylenie zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania; a w każdym przypadku również o:

3. zasądzenie na rzecz Uczestnika solidarnie od Skarżących zwrotu kosztów postępowania, w kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych;

4. rozpoznanie sprawy na rozprawie.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 183 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2023 poz. 1634 z późn. zm.) - zwanej dalej p.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, bierze jednak z urzędu pod rozwagę nieważność postępowania. W niniejszej sprawie nie występują, enumeratywnie wyliczone w art. 183 § 2 p.p.s.a., przesłanki nieważności postępowania sądowoadministracyjnego. Z tego względu, przy rozpoznaniu sprawy, Naczelny Sąd Administracyjny związany był granicami skargi kasacyjnej wyznaczonymi wskazanymi podstawami.

Skargę kasacyjną można oprzeć na następujących podstawach (art. 174 p.p.s.a.):

1) naruszeniu prawa materialnego przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie;

2) naruszeniu przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

Rozpoznając wniesioną w niniejszej sprawie skargę kasacyjną, Naczelny Sąd Administracyjny uznał, że zawiera ona usprawiedliwione podstawy.

Ze skargi kasacyjnej złożonej w niniejszej sprawie wynika, że jej autor oparł postawione w niej zarzuty na obydwu podstawach określonych w art. 174 p.p.s.a. Gdy w skardze kasacyjnej zarzuca się zarówno naruszenie przepisów prawa materialnego, jak i przepisów postępowania, to co do zasady, w pierwszej kolejności należy rozpoznać ten drugi z zarzutów. Jednak w rozpoznawanej sprawie należy w pierwszej kolejności odnieść się do zarzutów naruszenia prawa materialnego, albowiem prawidłowe ustalenie treści norm materialnoprawnych jest niezbędne dla oceny naruszenia przepisów postępowania dotyczących zebrania materiału dowodowego, jego oceny i poczynionych ustaleń faktycznych w sprawie.

W zarzutach dotyczących naruszenia prawa materialnego podniesiono naruszenie art. 124 ust. 1 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (Dz. U. z 2016 r. poz. 2147 z późn. zm.; dalej: "u.g.n.") w z § 15 ust. 1 pkt 6 Uchwały Nr XXVIII/263/2005 Rady Miejskiej w Tczewie z dnia 27 stycznia 2005 r. w sprawie uchwalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego miasta Tczewa w zw. z naruszeniem szeregu przepisów ustawy o planowaniu przestrzennym. Zdaniem Sądu I instancji, plan miejscowy, aby stwarzał możliwość wydania decyzji o ograniczeniu korzystania z nieruchomości, powinien określać lokalizację zamierzonej inwestycji poprzez wskazanie konkretnego obszaru, przez które ma ona przebiegać. Natomiast zdaniem skarżącej kasacyjnie spółki obowiązujące przepisy prawa nie wymagają dla spełnienia wynikającej z art. 124 ust 1 u.g.n. przesłanki zgodności zamierzenia inwestycyjnego z planem miejscowym i wyznaczenia konkretnego przebiegu danej inwestycji w planie miejscowym.

Powołany w zarzutach skargi kasacyjnej przepis art. 124 ust. 1 u.g.n. stanowi, że starosta, wykonujący zadanie z zakresu administracji rządowej, może ograniczyć, w drodze decyzji, sposób korzystania z nieruchomości przez udzielenie zezwolenia na zakładanie i przeprowadzenie na nieruchomości ciągów drenażowych, przewodów i urządzeń służących do przesyłania lub dystrybucji płynów, pary, gazów i energii elektrycznej oraz urządzeń łączności publicznej i sygnalizacji, a także innych podziemnych, naziemnych lub nadziemnych obiektów i urządzeń niezbędnych do korzystania z tych przewodów i urządzeń, jeżeli właściciel lub użytkownik wieczysty nieruchomości nie wyraża na to zgody. Ograniczenie to następuje zgodnie z planem miejscowym, a w przypadku braku planu, zgodnie z decyzją o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego.

Tym samym ograniczenie sposobu korzystania z nieruchomości w sposób określony w art. 124 ust. 1 u.g.n. możliwe jest przy łącznym spełnieniu następujących przesłanek:

1) planowana inwestycja ma charakter inwestycji celu publicznego w rozumieniu art. 6 u.g.n.;

2) ograniczenie ma być zgodne z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego lub decyzją o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego;

3) właściciel nie wyraża zgody na realizację inwestycji na jego działce, co potwierdzają udokumentowane rokowania pomiędzy inwestorem a właścicielem.

Powstały spór wymaga także odniesienia się odniesienia się do postanowień miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego miasta Tczewa, przyjętego uchwałą nr XXVIII/263/2005/303/17 Rady Miejskiej w Tczewie z dnia 27 stycznia 2005r. (dalej plan). Zgodnie z zapisami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego teren działki nr [...] położony jest w jednostce urbanistycznej [...]- "[...]", należącej do strefy produkcyjnej. Z kolei zgodnie z § 15 ust. 1 pkt 6 tego planu zasady modernizacji, rozbudowy i budowy systemów infrastruktury technicznej, w tym zaopatrzenia w ciepło. W § 52 planu określono w sposób ogólny zasady modernizacji, rozbudowy i budowy systemów infrastruktury technicznej. W tym zakresie plan przewiduje, że stan funkcjonalny systemu ocenia się jako zadowalający i stwarzający możliwości rozwoju miasta. W zaświadczeniu wydanym przez Urząd Miejski w Tczewie z 15 czerwca 2020 r. oraz w piśmie z 25 czerwca 2020 r. będącym uzupełnieniem tego zaświadczenia wskazano, że "jednostka urbanistyczna oznaczona symbolem [...], w której zasięgu znajduje się działka nr [...], obręb [...] położona przy ul. C[...] w Tczewie nie posiada ustaleń odnoszących się m.in. do sieci gazowej. Nie zawarcie w jednostce takich treści nie ma charakteru odosobnionego, gdyż wszystkie pozostałe jednostki urbanistyczne (33) ujęte w uchwale moją podobną formę zapisów tzn. nie ujmują w swym opisie wytycznych do prowadzenia uzbrojenia w sieci".

Analizując powyższą kwestię należy odnieść się też do regulacji zawartych w ustawie z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz. U. z 2023 r., poz. 977 ze zm.). Treść art. 15 u.p.z.p. jednoznacznie wskazuje na elementy, które powinny być określone w planie obowiązkowo – wymienione w ust. 2 – oraz elementy, które określa się "w zależności od potrzeb" – wymienione w ust. 3. Zgodnie z art. 15 ust. 3 pkt 4a i 4b u.p.z.p. do tych elementów planu należy określenie granic terenów rozmieszczenia inwestycji celu publicznego o znaczeniu lokalnym lub znaczeniu ponadlokalnym. Powyższy przepis odnosi się jedynie do określenia granic terenów inwestycji celu publicznego. Nie jest natomiast wymagane precyzyjne oznaczenie przebiegu danej sieci w części graficznej planu. Logicznym jest bowiem, że w momencie uchwalania planu organ nie dysponuje wiedzą o szczegółach technicznych przyszłej inwestycji. Dopiero decyzja wydana na podstawie art. 124 ust. 1 u.g.n. powinna ściśle określać ograniczenia praw do nieruchomości mając na uwadze szczegółowe warunki techniczne konkretnej inwestycji i związane z tym potrzeby inwestora. Wówczas dokonuje się konkretyzacja obszaru ograniczenia praw do nieruchomości w granicach, w tym także przestrzennych, w których akty planistyczne przewidziały możliwość realizacji inwestycji celu publicznego. W tym zawiera się wypełnienie normy prawnej art. 124 ust. 1 zdanie drugie u.g.n. wymagającej zgodności ograniczenia prawa do nieruchomości z planem miejscowym lub decyzją o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego (por. wyrok NSA z 26 stycznia 2022 r. I OSK 920/21; te i niżej przytoczone orzeczenia dostępne w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych – http://orzeczenia.nsa.gov.pl). Dodać należy, że zgodnie z art. 14 ust. 8 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, plan miejscowy jest aktem prawa miejscowego. Oznacza to, że plan miejscowy upoważnia tylko do takiego rozstrzygnięcia, jakie wynika wyraźnie z jego treści i z tego też względu konieczne jest ścisłe rozumienie postanowień planu.

Analizując treść powyższych przepisów podkreślić należy, że samo sformułowanie "ogólne zasady modernizacji, rozbudowy i budowy systemów komunikacji i infrastruktury technicznej" nakazuje przyjąć, że ustalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego przybierają formę częściowo ogólną. Wobec powyższego nie budzi wątpliwości Naczelnego Sądu Administracyjnego, że omawiany plan zagospodarowania przestrzennego na terenie przedmiotowej działki dopuszczał usytuowanie inwestycji gazowej w formie budowy gazociągu średniego ciśnienia o średnicy [...] relacji ul. C[...] w Tczewie do nieruchomości o charakterze przemysłowym przy ul. Z[...] w Tczewie. Nie w każdym bowiem przypadku dla spełnienia wynikającej z art. 124 ust. 1 u.g.n. przesłanki zgodności zamierzenia inwestycyjnego z planem miejscowym konieczne jest zaznaczenie przebiegu danej sieci w części graficznej planu lub wymienienie jej z nazwy w konkretnym przepisie planu. Niewątpliwie, z powołanego przepisu wynika, że aby plan miejscowy stwarzał podstawę do zastosowania instytucji z art. 124 ust. 1 u.g.n., musi on dopuszczać realizację celu publicznego i określać jej lokalizacje. Obowiązujące przepisy prawa nie wymagają jednakże dla spełnienia wynikającej z art. 124 ust. 1 u.g.n. przesłanki zgodności zamierzenia inwestycyjnego z planem miejscowym zaznaczenia konkretnego przebiegu danej sieci elektroenergetycznej w części graficznej planu lub wymienienia jej z nazwy w konkretnym przepisie planu, o czym już wspomniano powyżej. W orzecznictwie oraz w doktrynie wskazuje się na dopuszczalność wydawania decyzji wskazanych w art. 124 ust. 1 u.g.n. na podstawie postanowień planu przewidujących (dopuszczających) infrastrukturę na określonym terenie, jednakże nie określających precyzyjnie ich przebiegu, podkreślając jednocześnie, że im bardziej ogólne postanowienie planu miejscowego w zakresie dopuszczalności inwestycji o charakterze publicznym, tym większy margines swobody dla starosty w toku postępowania z art. 124 u.g.n. W orzecznictwie wyrażono także pogląd, że problem, czy wskazania planu zawierają jedynie orientacyjny przebieg linii energetycznej, czy też jej konkretną lokalizację, jest bez znaczenia, gdyż istotne jest to, aby miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego dopuszczał możliwość realizacji inwestycji celu publicznego (por. wyroki NSA z dnia: 23 października 2014 r., sygn. I OSK 537/13; 8 marca 2017, sygn. akt I OSK 1337/15; 17 stycznia 2018 r., sygn. I OSK 1683/17; 7 listopada 2019 r., sygn. I OSK 452/18, 23 listopada 2021 r., sygn. I OSK 754/21, 26 stycznia 2022 r., sygn. I OSK 920/21).

Do stanowiska tego odwoływała się skarżąca Spółka. Ze stanowiskiem skarżącej zgadza się również skład orzekający w niniejszej sprawie. Inwestycje sieciowe (liniowe) celu publicznego, w tym sieć gazowa, mają charakter szczególny. Ich znaczenie polega bowiem nie tylko na tym, że stanowią one w takiej sytuacji realizację celu publicznego, czyli służą pewnej społeczności danego rejonu, ale ponadto – przy obecnym poziomie rozwoju cywilizacyjnego - w zasadzie praktycznie umożliwiają samo funkcjonowanie takiej społeczności. Z tych powodów więc skład orzekający nie podzielił stanowiska zawartego w zaskarżonym wyroku, a zgodnie z którym brak konkretnego oznaczenia przebiegu inwestycji celu publicznego w planie zagospodarowania przestrzennego, nie był wystarczający do wydania orzeczenia w trybie art. 124 u.g.n.

Z tych powodów więc zarzuty kasacyjne, oparte na: 124 ust. 1 ustawy o gospodarce nieruchomościami w zw. z § 15 ust. 1 pkt 6 Uchwały Nr XXVIII/263/2005 Rady Miejskiej w Tczewie z dnia 27 stycznia 2005 r. w sprawie uchwalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego miasta Tczewa oraz w zw. z art. 1 ust. 1, art. 15 ust. 2 pkt 1, 9 i 10 oraz art. 15 ust. 3 pkt 4a ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym - były usprawiedliwione. Zasadność zarzutów materialnoprawnych przekładała się z kolei na ocenę zarzutów procesowych. Przyjęcie bowiem poglądu, że planowana inwestycja miała charakter inwestycji celu publicznego, czyniły niezasadnym stanowisko Sądu Wojewódzkiego, że organy administracji nie przeprowadziły postępowania w tej kwestii, co skutkowało koniecznością uchylenia decyzji organów obu instancji.

Skład orzekający w przedmiotowej sprawie dostrzega, że w orzecznictwo prezentowane jest także stanowisko tożsame z tym, które przedstawił w zaskarżonym wyroku Sąd Wojewódzki (np. wyroki NSA: z 21 marca 2018 r., sygn. akt I OSK 742/16, z 23 sierpnia 2019 r., sygn. akt I OSK 2588/17, dostępne w CBOSA). Według stanowiska tam wyrażanego, aby plan miejscowy stwarzał podstawę do zastosowania art. 124 ust. 1 u.g.n., musi on nie tylko dopuszczać realizację celu publicznego, ale też w sposób precyzyjny określać lokalizację takiej inwestycji poprzez wskazanie nieruchomości, przez które ma ona przebiegać oraz granic terenu, jaki może być pod nią zajęty, zgoda na zajęcie nieruchomości może być przy tym odnoszona do inwestycji, której realizacja jest przewidziana w planie miejscowym, tzn. w tym planie został ustalony jej przebieg, zaś usytuowania inwestycji nie można ustalić wyłącznie na podstawie ogólnych zapisów planu miejscowego. W orzecznictwie tym podkreśla się także, że art. 124 ust. 1 u.g.n ma charakter quasi wywłaszczeniowy i jaki taki powinien być traktowany w sposób ścisły, w zgodzie z instytucją wywłaszczenia, która stanowi ingerencję w chronione konstytucyjnie prawo własności. Należy jednak zauważyć, że art.112. ust. 1 u.g.n. dotyczący wywłaszczenia stanowi: "Przepisy niniejszego rozdziału stosuje się do nieruchomości położonych, z zastrzeżeniem art. 122a, art. 124 ust. 1b, art. 124b, art. 125 i art. 126, na obszarach przeznaczonych w planach miejscowych na cele publiczne albo do nieruchomości, dla których wydana została decyzja o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego. Natomiast art. 124 ust. 1 u.g.n. określa, że o ograniczenie to następuje zgodnie z planem miejscowym. Z porównania treści tych zapisów wynika, że ustawodawca zaznaczył różnicę pomiędzy koniecznymi zapisami planu odnośnie możliwości realizacji tych dwóch instytucji, wskazując wyraźnie, że w przypadku ograniczenia praw właścicielskich w związku z inwestycją celu publicznego zapisy planu nie muszą odnosić się do ich przeznaczenia w planie (jak w przypadku wywłaszczenia), wystarczająca jest sama zgodność z planem. Powyższe zapisy ustawy – zdaniem składu orzekającego- przemawiają ostatecznie za stanowiskiem, iż w zakresie ograniczenia korzystania z nieruchomości wystarczające jest zamieszczenie w zapisach planu ogólnego sformułowania o możliwości modernizacji, rozbudowy i budowy systemów infrastruktury technicznej, bez konieczności wskazania jej przebiegu oraz zajęcia w odniesieniu do konkretnej jednostki planistycznej. Reasumując powyższe rozważania wskazać należy, że nie budzi wątpliwości Naczelnego Sądu Administracyjnego, że omawiany plan zagospodarowania przestrzennego na terenie przedmiotowej działki dopuszczał usytuowanie inwestycji gazowej w formie budowy gazociągu średniego ciśnienia o średnicy 110 PE. W konsekwencji tego, wydane w niniejszej sprawie decyzje organów obu instancji nie naruszały prawa, co prowadziło do oddalenia skargi wniesionej do Sądu Wojewódzkiego.

Biorąc powyższe pod uwagę Naczelny Sąd Administracyjny, uznając skargę kasacyjną za zasadną - z mocy art. 188 w zw. z art. 151 i art. 193 p.p.s.a. – orzekł jak w sentencji, orzeczenie o kosztach postępowania kasacyjnego opierając na art. 203 pkt 2 p.p.s.a.