Wyrok WSA w Rzeszowie, sygn. akt I SA/Rz 245/23
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie
Data orzeczenia: 2023-08-17 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6536 Ulgi w spłacaniu należności pieniężnych, do których nie stosuje się przepisów Ordynacji podatkowej (art. 34 i 34a  ustaw
Hasła tematyczne: Ubezpieczenie społeczne
Skarżony organ: Prezes Zakładu Ubezpieczeń Społecznych/ZUS
Treść wyniku: oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 151
journal: Dz.U. 2023 poz 1634
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.
article: art. 28 ust. 2, 3 , 3a
journal: Dz.U. 2022 poz 1009
law: Ustawa z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych (t.j.)
article: § 3 ust. 1
journal: Dz.U. 2003 nr 141 poz 1365
law: ROZPORZĄDZENIE MINISTRA GOSPODARKI, PRACY I POLITYKI SPOŁECZNEJ z dnia 31 lipca 2003 r. w sprawie szczegółowych zasad umarzania należności z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący S. WSA Małgorzata Niedobylska, Sędzia WSA Tomasz Smoleń /spr./, Sędzia NSA Jacek Surmacz, Protokolant sekr. sąd. Sabina Długosz po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 17 sierpnia 2023 r. sprawy ze skargi I.W. na decyzję Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia 15 marca 2023 r., nr 497/2023 w przedmiocie odmowy umorzenia należności z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne, ubezpieczenie zdrowotne i Fundusz Pracy oddala skargę.


UZASADNIENIE

Przedmiotem skargi I. W. (dalej: Skarżąca/Wnioskodawczyni/Zobowiązana) jest decyzja Zakładu Ubezpieczeń Społecznych (dalej: ZUS) z 15 marca 2023 r. nr 497/2023, którą ZUS na podstawie art. 28 ust. 2, 3, 3a oraz art. 32 ustawy z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych (Dz. U. z 2022 r. poz. 1009 ze zm.), dalej: u.s.u.s., i w oparciu o § 3 ust. 1 rozporządzenia Ministra Gospodarki, Pracy i Polityki Społecznej z dnia 31 lipca 2003 r. w sprawie szczegółowych zasad umarzania należności z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne (Dz. U. z 2003 r., Nr 141, poz. 1365), zwanego dalej "rozporządzeniem", odmówił Wnioskodawczyni umorzenia należności z tytułu składek za osobę prowadzącą działalność będącą jednocześnie płatnikiem tych składek w łącznej kwocie 32 122,26 zł, w tym na:

a) ubezpieczenia społeczne - za okres 10/2012 r. - 03/2014 r., w łącznej kwocie [..] zł, w tym z tytułu składek – [..] zł, odsetek – 9 899,00 zł,

b) ubezpieczenie zdrowotne - za okres 10/2012 r. - 03/2014 r., w łącznej kwocie [..] zł, w tym z tytułu składek – [..] zł, odsetek – 3 981,00 zł,

c) Fundusz Pracy - za okres 10/2012 r. - 03/2014 r., w łącznej kwocie [..] zł, w tym z tytułu składek - [..] zł, odsetek - 823,00 zł.

Jak wynika z akt sprawy 18 stycznia 2023 r. do ZUS wpłynął wniosek Skarżącej, reprezentowanej przez pełnomocnika – córkę, o umorzenie zadłużenia wobec ZUS.

W uzasadnieniu wniosku wskazano, że Zobowiązana przebywa na stałe poza granicami kraju i nie posiada i żadnego majątku, który umożliwiałby spłatę zadłużenia. Ponadto wskazano, że Wnioskodawczyni jest osobą niepełnosprawną i stan jej zdrowia wyklucza podjęcie jakiejkolwiek pracy zarobkowej. Jedyny jej dochód stanowi renta inwalidzka w wysokości [..] $ przyznana na podstawie przepisów obowiązujących w Stanach Zjednoczonych, która umożliwia zaspokajanie jedynie najbardziej podstawowych potrzeb życiowych. Podkreślono, że Wnioskodawczyni cierpi na wiele poważnych schorzeń, które spowodowały chroniczne zmęczenie i stany depresyjne i wymaga stałej opieki medycznej oraz pomocy przy zwykłych czynnościach. Dodano, że w marcu 2018 r. nabyła w Stanach Zjednoczonych status osoby niepełnosprawnej całkowicie niezdolnej do pracy. Poinformowano, że miesięczny dochód Zobowiązanej wynosi [..] $. Z uwagi na wysokość świadczenia kwota jest całkowicie zwolniona z podatku. Nadmieniono, że z uwagi na brak możliwości zaspokojenia podstawowych potrzeb życiowych Wnioskodawczyni korzysta również z pomocy socjalnej. Wyjaśniono, że w związku z pobytem w Stanach Zjednoczonych oraz poddaniu się leczeniu nie mogła brać aktywnego udziału w postępowaniu sądowym i nie mogła również pozwolić sobie na skorzystanie z usług zawodowego pełnomocnika. Podkreślono, że z uwagi na brak jakiegokolwiek majątku, egzekucja przedmiotowych należności będzie nieskuteczna.

ZUS decyzją z dnia 15 marca 2023 r. nr 497/2023 odmówił Wnioskodawczyni umorzenia należności z tytułu ww. składek. Organ podkreślił, że należności z tytułu przedmiotowych składek powstały w związku z prowadzoną przez Wnioskodawczynię działalnością gospodarczą.

W uzasadnieniu decyzji ZUS przedstawił sytuację materialną Skarżącej wynikającą z oświadczenia o stanie rodzinnym i majątkowym z 27 stycznia 2023 r. z której wynika, że Skarżąca pobiera świadczenie rentowe w wysokości [..] $ (ok. [..],30 zł), ponosi wydatki w wysokości [..] $ (czynsz- [..] $, opłaty eksploatacyjne- [..] $, koszty leczenia – [..] $, inne wydatki- [..] $). Pozostałe środki przeznacza na wyżywienie.

ZUS wskazał, że w bazie danych Ksiąg Wieczystych Zobowiązana widnieje jako właścicielka nieruchomości - gruntów ornych o powierzchni 0,97 ha (wspólność majątkowa małżeńska).

Następnie organ odniósł się do kwestii przedawnienia wskazując, że w związku z uchwaleniem ustawy z dnia 16 września 2011 r. o redukcji niektórych obowiązków obywateli i przedsiębiorców, której przepisy weszły w życie z dniem 1 stycznia 2012 r., do ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych zostały wprowadzone zmiany dotyczące m.in. skrócenia okresu przedawniania należności z tytułu składek do 5 lat. W świetle powołanego przepisu dochodzone należności ulegają przedawnieniu po upływie 5 lat, licząc od dnia, w którym składka stała się wymagalna.

Organ wyjaśnił, że zgodnie z zapisem art. 24 ust. 5f u.s.u.s. w przypadku wydania przez ZUS decyzji ustalającej obowiązek podlegania ubezpieczeniom społecznym, podstawę wymiaru składek lub obowiązek opłacania składek na te ubezpieczenia, bieg terminu przedawnienia ulega zawieszeniu od dnia wszczęcia postępowania do dnia, w którym decyzja stała się prawomocna. Ponadto bieg terminu przedawnienia zostaje zawieszony od dnia podjęcia pierwszej czynności zmierzającej do wyegzekwowania należności z tytułu składek, o której dłużnik został zawiadomiony, do dnia zakończenia postępowania egzekucyjnego. W przypadku zaistnienia okoliczności powodujących zawieszenie biegu terminu przedawnienia, po ich ustaniu przedawnienie biegnie dalej. Oznacza to, że pewnego czasu nie wlicza się do okresu przedawnienia, przy czym po zakończeniu okresu zawieszenia, przedawnienie biegnie dalej, z uwzględnieniem okresu pomiędzy rozpoczęciem biegu, a powstaniem przyczyny zawieszenia.

ZUS wyjaśnił, że wobec zadłużenia figurującego na koncie Zobowiązanej bieg terminu przedawnienia został zawieszony 5 grudnia 2013 r. tj. w dniu złożenia przez nią żądania wydania decyzji w przedmiocie stwierdzenia właściwego ustawodawstwa i trwał do 3 grudnia 2014 r. tj. do wydania wyroku przez Sąd Apelacyjny w R.

Po raz kolejny bieg terminu przedawnienia uległ zawieszeniu 3 lutego 2015 r. tj. na skutek złożenia przez Zobowiązaną wniosku o wznowienie postępowania zakończonego decyzją z 31 stycznia 2014 r. Postępowanie to zostało wznowione, zaś wydana decyzja ponownie została zaskarżona. Na podstawie wyroku Sądu Apelacyjnego w R. 21 kwietnia 2016 r. sprawa ponownie trafiła do Zakładu, który 18 grudnia 2020 r. wydał decyzję, którą odmówiono uchylenia decyzji z 31 stycznia 2014 r. Decyzja ta z uwagi na wniesienie odwołania - stała się prawomocna 21 stycznia 2021 r. Zatem we wskazanym okresie od 3 lutego 2015 r. do 21 stycznia 2021 r. bieg terminu przedawnienia był zawieszony z uwagi na ww. postępowanie wznowieniowe.

Ponadto 21 maja 2021 r. Dyrektor Oddziału ZUS w J. wszczął postępowanie w przedmiocie wydania decyzji określającej wysokość zadłużenia. Powyższe również miało wpływ na zawieszenie biegu terminu przedawnienia należności, który trwa do nadal, gdyż po wydaniu i uprawomocnieniu się decyzji, 21 czerwca 2022 r. zostało wdrożone postępowanie egzekucyjne, które trwa do nadal.

Uwzględniając powyższe okoliczności ZUS stwierdził, że należności nie uległy przedawnieniu.

Następnie organ przytoczył przepisy w oparciu o które możliwe jest umorzenie należności wobec ZUS i stwierdził, że w sprawie nie wystąpiła żadna z przesłanek z art. 28 ust. 3 u.s.u.s., ani okoliczności określone w rozporządzeniu Ministra Gospodarki, Pracy i Polityki Społecznej z dnia 31 lipca 2003 r. w sprawie szczegółowych zasad umarzania należności z tytułu składek (Dz.U. z 2003 r. Nr 141, poz.1365 - dalej: rozporządzenie), na podstawie której organ mógłby dokonać umorzenia.

Organ wyjaśnił, że w stosunku do Wnioskodawczyni nie został ustalony element całkowitej nieściągalności długu. Wnioskodawczyni osiąga stały dochód z tytułu renty inwalidzkiej. Aktualnie prowadzone jest postępowanie egzekucyjne przez Dyrektora Oddziału ZUS w J. W toku postępowania dokonano zajęcia rachunku bankowego. ZUS nie wyczerpał możliwości przymusowego dochodzenia należności. Postępowanie egzekucyjne nie zostało zakończone.

W związku z powyższym organ rentowy działając jako wierzyciel nie może stwierdzić, że zachodzi przesłanka nieściągalności zadłużenia z tytułu składek. Uniemożliwia to pozytywne rozstrzygnięcie wniosku na podstawie art. 28 ust. 3 u.s.u.s.

ZUS wyjaśnił, że Zobowiązana nie prowadzi już działalności gospodarczej, dlatego przesłanka § 3 ust. 1 pkt 2 rozporządzenia nie ma zastosowania w przedmiotowej sprawie. Dodatkowo, analiza ustalonych w postępowaniu faktów nie doprowadziła do wniosku, że sytuacja Zobowiązanej jest trudna i nosi znamiona ubóstwa a tylko m.in. w takich przypadkach należności wobec ZUS mogą zostać umorzone.

W ocenie ZUS Zobowiązana nie wykazała również przesłanek wynikających z § 3 ust. 1 rozporządzenia.

Wnioskodawczyni osiąga stały dochód w postaci renty inwalidzkiej wypłacanej w USA w wysokości [..] $. Na bieżąco reguluje bieżące opłaty. Skarżąca posiada nieruchomość o pow. 0,970 ha położoną w N., której sprzedaż może umożliwić choćby częściową spłatę zadłużenia.

Ponadto ze zgromadzonego materiału dowodowego nie wynika, że zadłużenie powstało na skutek nadzwyczajnych zdarzeń losowych,

Organ wskazał, że niewątpliwie Wnioskodawczyni znajduje się w trudnej sytuacji zdrowotnej i cierpi na wiele chorób, które są utrudnieniem w codziennej egzystencji, jednak przesłanka zdrowotna umożliwiająca umorzenie należności w jej przypadku nie może znaleźć zastosowania ponieważ Wnioskodawczyni osiąga stały dochód w postaci renty inwalidzkiej wypłacanej w USA.

Reasumując ZUS uznał, że podjęcie decyzji o umorzeniu należności z tytułu składek na obecnym etapie postępowania byłoby działaniem przedwczesnym i nieuzasadnionym.

Wnioskodawczyni nie zgodziła się z decyzją ZUS z dnia 15 marca 2023 r. i zaskarżyła ją do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie wnosząc o zmianę zaskarżonej decyzji i umorzenie należności wobec ZUS a także zasądzenie od organu kosztów postepowania.

Zaskarżonej decyzji zarzuciła naruszenie art. 3 rozporządzenia w zw. z art. 28 ust. 3a u.s.u.s. poprzez ich błędną wykładnię oraz niewłaściwe zastosowanie.

W odpowiedzi na skargę ZUS wniósł o jej oddalenie, z przyczyn wskazanych w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie zważył, co następuje:

W myśl art. 1 ustawy z 25 lipca 2002r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jedn. Dz.U. z 2022 r. poz. 2492 ze zm.) oraz art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2023 r. poz. 1634 ze zm. - dalej: P.p.s.a.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, a kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem. Decyzja administracyjna podlega uchyleniu, jeśli Sąd stwierdzi naruszenie prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy, naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania lub inne naruszenie przepisów postępowania mogące mieć istotny wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a-c P.p.s.a.) lub też naruszenie prawa będące podstawą stwierdzenia jej nieważności (art. 145 § 1 pkt 2 P.p.s.a.).

Dokonując kontroli zaskarżonej decyzji w wyżej wskazanych granicach Sąd stwierdził, że decyzja ta nie narusza prawa.

Podstawę analizy zasadności żądania Skarżącej o umorzenie należności z tytułu składek, stanowiły prawidłowo powołane przez ZUS regulacje art. 28 ust. 3 u.s.u.s. w zw. z § 3 ust. 1 rozporządzenia.

Zgodnie z art. 28 ust. 1 u.s.u.s., należności z tytułu składek mogą być umarzane w całości lub części, z zastrzeżeniem ust. 2-4. W ust. 2 wskazano, że należności z tytułu składek mogą być umarzane tylko w przypadku ich całkowitej nieściągalności, z zastrzeżeniem ust. 3a.

Przypadki całkowitej nieściągalności zostały enumeratywnie wymienione w art. 28 ust. 3 u.s.u.s. w punktach od 1 do 6. Wyliczenie zawarte w powyższym przepisie jest wyczerpujące, tj. stanowi zamknięty katalog sytuacji, w których można uznać, że ma miejsce całkowita nieściągalność należności z tytułu składek. Dopiero zaistnienie którejkolwiek z przesłanek określonych w tym przepisie, daje potencjalną możliwość umorzenia tych należności. Nawet wówczas oznacza to jednak dla organu podejmującego rozstrzygnięcie tylko możliwość umorzenia należności z tytułu składek, a nie prawny obowiązek ich umorzenia. W uchwale z 6 maja 2004 r., II UZP 6/04 Sąd Najwyższy wskazał między innymi, że "(...) przepis art. 28 ust. 2 u.s.u.s. (...) jest oparty na konstrukcji tzw. "uznania administracyjnego", co oznacza, że decyzja w zakresie spraw dotyczących umorzenia należności przysługuje każdorazowo organowi rentowemu, który w przypadku stwierdzenia całkowitej nieściągalności składek, zachodzącej w przypadkach wymienionych w art. 28 ust. 3 tejże ustawy może, ale nie musi umorzyć zaległości. Norma zawarta w art. 28 ust. 2 u.s.u.s. wyraźnie wskazuje na brak obowiązku umorzenia należnych składek w przypadku ich całkowitej nieściągalności, stanowiąc, że w takim wypadku mogą być one umorzone."

Oznacza to, że ZUS, nawet w przypadku ustalenia, że spełniona jest którakolwiek z przesłanek z ust. 3 art. 28 u.s.u.s. nie ma obowiązku umorzenia zadłużenia. Uznaniowy charakter decyzji w sprawie umorzenia wyraża się w tym, że organ ma prawo wyboru rozstrzygnięcia, może zatem w przypadku stwierdzenia przesłanki uwzględnić wniosek lub odmówić jego uwzględnienia. Dopiero w przypadku stwierdzenia zaistnienia przesłanek umorzenia (nieściągalności) organ zyskuje swobodę wyboru, czy ulgi udzielić, czy też nie. Rozstrzygnięcie nie może mieć jednak charakteru dowolnego, lecz musi być wynikiem wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy zgodnie z art. 7 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2022 r. poz. 2000 ze zm.), dalej: K.p.a., wszechstronnego zebrania oraz rozpatrzenia w sposób wyczerpujący materiału dowodowego (art. 77 § 1 K.p.a.) oraz jego oceny (art. 80 K.p.a.), co powinno znaleźć wyraz w uzasadnieniu decyzji odpowiadającym wymogom art. 107 § 3 K.p.a. Dowolność tę wyklucza również brzmienie art. 6 K.p.a., w myśl którego organy administracji publicznej działają na podstawie przepisów prawa. Z kolei sądowej kontroli legalności takiej decyzji podlega prawidłowość przeprowadzonego postępowania oraz badanie formalne decyzji, nie zaś zasadność jej wydania. Kontrola ta dotyczy zarówno wykładni prawa materialnego, jak i właściwego przeprowadzenia postępowania dowodowego, uwzględniającego wynikające z przepisów K.p.a. reguły dowodzenia, kompletność materiału dowodowego oraz jego ocenę. W przypadku, gdy ustawodawca daje organowi możliwość rozstrzygnięcia sprawy na zasadzie uznania, sądowa kontrola jego decyzji obejmuje jedynie samo postępowanie poprzedzające jej wydanie, a nie rozstrzygnięcie będące wynikiem dokonania wyboru, o którym była mowa wyżej.

Obowiązkiem Sądu jest dokonanie oceny, czy spełnione zostały przesłanki umorzenia. Natomiast o tym, czy składki powinny być umorzone, czy też nie, rozstrzyga organ administracji publicznej (por. wyrok WSA w Opolu z 15 czerwca 2022 r., I SA/Op 104/22).

Ustawodawca przewidział nadto w art. 28 ust. 3a u.s.u.s. możliwość umarzania przez ZUS należności z tytułu składek w uzasadnionych przypadkach, mimo braku całkowitej nieściągalności, w odniesieniu do ubezpieczonych będących równocześnie płatnikami składek na te ubezpieczenia. Korzystając z upoważnienia ustawowego (art. 28 ust. 3b) Minister Gospodarki, Pracy i Polityki Społecznej w § 3 ust. 1 rozporządzenia dotyczącego umarzania należności z tytułu składek, określił przesłanki umarzania należności pomimo braku ich całkowitej nieściągalności.

Zgodnie z tym przepisem, Zakład może umorzyć należności z tytułu składek, jeżeli zobowiązany wykaże, że ze względu na stan majątkowy i sytuację rodzinną nie jest w stanie opłacić tych należności, ponieważ pociągnęłoby to zbyt ciężkie skutki dla zobowiązanego i jego rodziny, w szczególności w przypadku:

1) gdy opłacenie należności z tytułu składek pozbawiłoby zobowiązanego i jego rodzinę możliwości zaspokojenia niezbędnych potrzeb życiowych;

2) poniesienia strat materialnych w wyniku klęski żywiołowej lub innego nadzwyczajnego zdarzenia powodujących, że opłacenie należności z tytułu składek mogłoby pozbawić zobowiązanego możliwości dalszego prowadzenia działalności;

3) przewlekłej choroby zobowiązanego lub konieczności sprawowania opieki nad przewlekle chorym członkiem rodziny, pozbawiającej zobowiązanego możliwości uzyskiwania dochodu umożliwiającego opłacenie należności.

Z przywołanych przepisów wynika jednoznacznie, że rozstrzygnięcia wydawane w przedmiocie umorzenia zaległych należności z tytułu składek na ubezpieczenie społeczne są podejmowane w ramach tzw. uznania administracyjnego. Ustawodawca pozostawiając organom uznanie w omawianej kwestii, wprowadził do systemu prawa administracyjnego swego rodzaju "luz decyzyjny", przejawiający się w możliwości (nie zaś konieczności) umorzenia tych należności. Jednak do uznania administracyjnego, a więc możliwości wyboru określonego kierunku rozstrzygnięcia, dochodzi w tego rodzaju sprawach dopiero po ustaleniu zaistnienia którejś z wymienionych przepisach prawa przesłanek. W sytuacji, gdy żadna z tych przesłanek nie zostanie spełniona, organ nie ma możliwości wyboru konsekwencji prawnych i bezwzględnie zobowiązany jest odmówić przyznania tego rodzaju ulgi. Dopiero wykazanie istnienia którejś z wymienionych przesłanek otwiera organowi możliwość (a nie obowiązek) zastosowania tej ulgi. W tym to bowiem momencie organ rozstrzygający sprawę korzysta z przypisanego mu uprawnienia do zastosowania uznania administracyjnego - nie musi, lecz może umorzyć takie należności (por. wyrok NSA z 29 sierpnia 2007 r., II GSK 141/07).

Odnosząc powyższe rozważania do stanu faktycznego niniejszej sprawy Sąd stwierdza, że w kontrolowanej sprawie ZUS prawidłowo ustalił stan faktyczny sprawy i dokonał jego trafnej oceny prawnej.

W niniejszej sprawie nie budzi wątpliwości, co organ wyjaśnił szczegółowo w uzasadnieniu decyzji, że nie zachodzi całkowita nieściągalność składek w rozumieniu art. 28 ust. 3 u.s.u.s. Ustalenia i wnioski organu odnośnie do braku całkowitej nieściągalności składek są słuszne i prawidłowo uzasadnione.

Sąd w pełni zatem podziela stanowisko organu, że w aktualnym stanie sprawy wobec Skarżącej nie zachodzi żaden z przypadków całkowitej nieściągalności, enumeratywnie wymienionych w art. 28 ust. 3 u.s.u.s. W tej sytuacji, w ocenie Sądu uprawnione jest stanowisko organu, że istnieją możliwości dalszego, chociażby częściowego, uregulowania przez Skarżącą zaległych składek i że na obecnym etapie nie da się stwierdzić, że w wyniku prowadzonego postępowania egzekucyjnego nie odzyska się w przyszłości całości bądź części zobowiązania składkowego. Podkreślenia w tym miejscu wymaga, że ustawowym obowiązkiem ZUS jest wykorzystanie wszelkich dostępnych środków przymusowego dochodzenia należności. Zatem w sytuacji, gdy organ dostrzega jakiekolwiek możliwości wyegzekwowania zaległych składek, to podjęte w ramach uznania administracyjnego, negatywne dla wnioskodawcy rozstrzygnięcie, nie może być uważane za dowolne.

Za prawidłową Sąd uznaje również dokonaną przez organ analizę stanu faktycznego i wyprowadzoną na jego tle ocenę prawną przesłanek określonych w § 3 ust. 1 pkt 1-3 rozporządzenia. Zauważyć w tym zakresie należy, że przy ocenie przesłanek wskazanych w ww. przepisie należy brać pod uwagę między innymi to, czy spłata zadłużenia w dłuższym czasie nie spowoduje sytuacji, że po uiszczeniu należności z tytułu składek osoba zobowiązana nie będzie dysponowała środkami niezbędnymi do zabezpieczenia podstawowych potrzeb życiowych (np. wyżywienie, ubrania, leki itp.) i czy ewentualne problemy finansowe mają charakter okresowy, czy stały i pogłębiający się. W orzecznictwie na gruncie omawianego przepisu podkreśla się, że umorzenie należności jest zastrzeżone dla sytuacji szczególnie trudnych, gdy ze względu na stan zdrowia, inne względy społeczne i brak szans na uzyskiwanie dochodów, nie jest możliwe wywiązywanie się z zobowiązań wobec ZUS. W związku z tym trudna sytuacja materialna uniemożliwiająca spłatę długów musi zostać udowodniona i mieć charakter trwały, a więc występować w dłuższym okresie czasu.

Jak wynika z oświadczenia o stanie majątkowym Wnioskodawczyni osiąga miesięczny dochód w postaci renty inwalidzkiej w wysokości [..] $ (ok. [..],30 zł). Zadeklarowane miesięczne wydatki na opłaty eksploatacyjne wynoszą [..] $, czynsz [..] $, koszty leczenia [..] $, inne wydatki [..] $. Pozostałe środki przeznaczone są na wyżywienie. Ponadto Zobowiązana korzysta z publicznych świadczeń na zakup żywności. Do akt sprawy dokumentów wskazujących na występowanie trudności w terminowym wywiązywaniu się z podstawowych i bieżących opłat. Należy zatem domniemywać, że realizacja tych opłat odbywa się płynnie, więc nie potwierdza trwałego lub wyjątkowego charakteru występujących trudności.

Skarżąca posiada nieruchomości o pow. 0,97 ha położoną w Polce.

Materiał dowodowy zgromadzony w sprawie, w tym dowody przedłożone przez Stronę na etapie postępowania, nie wskazywały na wystąpienie przesłanki związanej z poniesieniem strat materialnych w wyniku klęski żywiołowej lub innego nadzwyczajnego zdarzenia powodujących, że opłacenie należności z tytułu składek było niemożliwe.

W ocenie Sądu ZUS prawidłowo przeanalizował zgromadzone dowody pod kątem wystąpienia przesłanki związanej z możliwością pozbawienia Skarżącej – w wyniku opłacenia należności z tytułu składek - zaspokojenia niezbędnych potrzeb życiowych (§ 3 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia). Sąd nie znajduje podstaw do zakwestionowania prawidłowości ustaleń poczynionych w zaskarżonej decyzji w tym zakresie.

Zdaniem Sądu stanowisko organu, że ograniczone możliwości płatnicze podnoszone przez Zobowiązaną jako jeden z głównych argumentów, nie mogą być uznane za przesłankę wystarczającą do całkowitego umorzenia zaległości zasługuje na akceptację. Trudna sytuacja materialna uniemożliwiająca spłatę długów musi zostać udowodniona.

Odnosząc się do oceny sytuacji zdrowotnej Skarżącej dokonanej przez ZUS stwierdzić należy, że organ, prawidłowo uznał, że przesłanka § 3 ust. 1 pkt 3 rozporządzenia w przedmiotowej sprawie nie może mieć zastosowania, ponieważ Zobowiązana, która niewątpliwie cierpi na szereg chorób, pobiera rentę inwalidzką a więc osiąga stały dochód.

Sąd nie znajduje podstaw do zakwestionowania prawidłowości ustaleń poczynionych w zaskarżonej decyzji w powyższym zakresie. Przedstawione okoliczności potwierdzają, że w sprawie doszło do rozpatrzenia całości materiału dowodowego. ZUS przy ocenie stanu sprawy, z punktu widzenia przesłanek opisanych w § 3 ust. 1 pkt 1-3 rozporządzenia, wziął pod uwagę sytuację finansową i życiową i zasadnie uznał, że Wnioskodawczyni nie znajduje się w sytuacji umożliwiającej umorzenie należności wobec ZUS, które powstały w okresie kiedy prowadziła działalność gospodarczą i była zobowiązana do opłacania składek jednakże z tego obowiązku się nie wywiązała.

Podkreślić należy, że akceptowanie stanu, w którym dopuszcza się niewywiązywanie z obowiązku opłacania należnych składek nie tylko godzi w prawa innych płatników ale również narusza zasadę równego traktowania ubezpieczonych. Niejednokrotnie zobowiązani znajdują się w trudnych sytuacjach życiowych, czy to ze względu na zdrowie czy problemy finansowe a mimo to wywiązują się ze zobowiązań publicznoprawnych i w sposób należyty i terminowy, chociażby w systemach spłat ratalnych, dostosowanych do ich bieżących możliwości finansowych.

Sąd zauważa, że Zobowiązana posiada majątek - nieruchomość o powierzchni 0,97 ha, której sprzedaż może umożliwić choćby częściową spłatę zadłużenia.

Mając powyższe na względzie stwierdzić należy, że w przedmiotowej sprawie ZUS zgromadził materiał dowodowy, a następnie dokonał jego oceny, która stała się podstawą do merytorycznego rozstrzygnięcia zgodnie z art. 77 K.p.a. Zajęte stanowisko organ przedstawił w uzasadnieniu decyzji spełniającej wymogi z art. 107 § 3 K.p.a.

Odmienna ocena dowodów i zanegowanie przez Skarżącą treści rozstrzygnięcia nie może oznaczać, że przeprowadzone postępowanie było niezgodne z obowiązującymi przepisami prawa.

Wbrew zarzutom skargi, organ nie naruszył przepisów art. 3 rozporządzenia w zw. z art. 28 ust. 3a u.s.u.s. poprzez ich błędną wykładnię oraz niewłaściwe zastosowanie.

W uzasadnieniu zaskarżonej decyzji wskazał przesłanki umożliwiające umorzenie należności wobec ZUS, przeanalizował je w odniesieniu do sytuacji materialnej i zdrowotnej Wnioskodawczyni i prawidłowo stwierdził, że w przedmiotowej sprawie nie ma możliwości ich zastosowania.

Mając na uwadze powyższe okoliczności Sąd, na podstawie art. 151 P.p.s.a., orzekł jak w sentencji.