Wyrok WSA w Rzeszowie, sygn. akt I SA/Rz 165/23
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie
Data orzeczenia: 2023-09-12 00:00:00+02:00 (orzeczenie nieprawomocne)
Symbol z opisem: 602  ceny
Hasła tematyczne: Odpady
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 6o
journal: Dz.U. 2022 poz 2519
law: Ustawa z dnia 13 września 1996 r. o utrzymaniu czystości i porządku w gminach (t. j.)

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący S. WSA Grzegorz Panek, Sędzia WSA Małgorzata Niedobylska, Sędzia WSA Piotr Popek /spr./, po rozpoznaniu w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym w dniu 12 września 2023 r. sprawy ze skargi D.O. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Przemyślu z dnia 19 stycznia 2023 r., nr SKO.4104.30.2022 w przedmiocie określenia wysokości opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi oddala skargę.


UZASADNIENIE

Przedmiotem skargi D.O.(dalej: strona/skarżący) jest decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego w {...}(dalej: SKO lub Kolegium) z{...} stycznia 2023 r. nr{...}, którą utrzymano w mocy decyzję Burmistrza Miasta {...}z {...} października 2022 r. nr {...}określającą stronie wysokość opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi za okres od 1 czerwca do 30 czerwca 2022 r. pochodzącymi z nieruchomości niezamieszkałej, położonej w {...}ul.{...}, w kwocie {...}zł.

Zaskarżone rozstrzygnięcie zostało oparte o następujące okoliczności faktyczne i prawne: 24 czerwca 2022 r. D.O. złożył dwie deklaracje o wysokości opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi dla nieruchomości niezamieszkałych, tj. nieruchomości położonej w{...}, przy ul. {...}Jedna dotyczyła okresu obowiązywania od 1 czerwca 2022 r. i nie wypełniono w niej części E. Druga deklaracja zmieniająca - od 1 lipca 2022 r., w której zadeklarowano wysokość opłaty w kwocie {...}zł wraz z oświadczeniem, że na terenie ww. nieruchomości od 30 czerwca 2022 r. będzie prowadzona działalność i nie będą powstawać odpady komunalne.

W aktach sprawy zalega notatka służbowa sporządzona 24 czerwca 2022 r. na okoliczność oszacowania ilości odpadów dostarczonych 23 czerwca 2022 r. do Punktu Selektywnej Zbiórki Odpadów Komunalnych w {...}(dalej PSZOK). W notatce wskazano, że 23 czerwca 2022 r. D.O., właściciel nieruchomości przy ul.{...}, dostarczył znaczną ilość odpadów budowlano-rozbiórkowych. Dokonano weryfikacji i określenia ilości dostarczonych odpadów. Stwierdzono niezgodność z danymi wykazanymi w złożonej 24 czerwca 2022 r. deklaracji. Ustalono, że odpady zostały umieszczone w czterech pojemnikach o poj. 1100 litrów, co stanowi znaczne przekroczenie w stosunku do złożonej deklaracji, w której wykazano jeden worek o poj. 40 litrów. Podczas oględzin wykonana została dokumentacja fotograficzna.

Burmistrz Miasta {...}postanowieniem z {...} lipca 2022 r. wszczął postępowanie w sprawie określenia wysokości opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi na 2022 r. pochodzącymi z nieruchomości przy ul. {...} w{...}.

Pismem z {...} lipca 2022 r. organ wezwał Zakład Gospodarki Komunalnej w {...} do przedłożenia dokumentów w sprawie odpadów komunalnych dostarczonych przez D.O. 23 czerwca 2022 r. do PSZOK. W odpowiedzi przesłano oryginał potwierdzenia przekazania odpadów komunalnych przez stronę, z którego wynika że z nieruchomości przy ul. {...} w {...} przekazano tworzywa sztuczne - 50 kg, szkło -10 kg, opakowania wielomat. -100 kg i papier -10 kg.

Organ ustalił, że podany w potwierdzeniu przekazania odpadów adres – {...} , jest nieprawidłowy i chodzi w istocie o nieruchomość przy ul.{...}, a także, że D.O. zamówił telefonicznie w "F" J.B. usługę transportu odpadów komunalnych z nieruchomości przy ul. {...} do ZGK {...}

Decyzją z {...} października 2022 r. nr{...}, Burmistrz Miasta {...}określił D.O. wysokość opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi na 2022 r., pochodzącymi z nieruchomości niezamieszkałej, położonej w{...} ul.{...}, za okres od 1 czerwca do 30 czerwca 2022 r. w kwocie {...}zł.

W uzasadnieniu Burmistrz stwierdził, że dane zawarte w złożonej deklaracji znacznie odbiegały od stanu rzeczywistego i budziły jego wątpliwości, dlatego na podstawie art. 6o ustawy z dnia 13 września 1996 r. o utrzymaniu czystości i porządku w gminach (Dz. U. z 2022 r. poz. 2519 ze zm.; dalej: u.c.p.g.), wszczął postępowanie i określił wysokość opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi.

Decyzją z {...} stycznia 2023 r., opisaną na wstępie, SKO –po rozpatrzeniu odwołania strony utrzymało w mocy decyzję organu I instancji.

W uzasadnieniu decyzji SKO wskazało, że w sprawie podstawą do określenia stronie wysokości opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi na 2022 r. była stwierdzona przez organ na podstawie art. 6o u.c.p.g. uzasadniona wątpliwość co do danych zawartych w deklaracji, a stanem rzeczywistym. Strona zadeklarowała, że z ww. nieruchomości w ciągu miesiąca powstanie 1 worek o poj. 40 litrów odpadów, natomiast 23 czerwca 2022 r. oddała do PSZOK tworzywa sztuczne - 50 kg, szkło - 10 kg, opakowania wielomat. - 100 kg i papier - 10 kg. Organ stwierdził na podstawie przeprowadzonej weryfikacji w PSZOK, że odpady zostały umieszczone w czterech pojemnikach o pojemności 1100 litrów, co zostało potwierdzone stosowną dokumentacją fotograficzną. W związku z powyższym Kolegium przychyliło się do stanowiska organu I instancji, że ilość zadeklarowanych odpadów z nieruchomości przy ul. {...} w {...}jest niezgodna z ilością faktycznie oddaną z ww. nieruchomości do PSZOK w {...}przez stronę.

W kontekście poczynionych uwag SKO uznało, że organ był uprawniony i zobowiązany do określenia stronie wysokości opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi za czerwiec 2022 r. w wysokości {...}zł, przyjmując stawkę opłaty za 1 pojemniki 1100 I - 201,66 zł x 4 pojemniki = {...}zł.

Strona skierowała do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie skargę na opisaną na wstępie decyzję SKO z {...}stycznia 2023 r., wnosząc o jej uchylenie oraz zwrot kosztów postępowania.

Skarżący zarzucił, że zaskarżona decyzja opiera się na niezgodnych z prawdą i bezpodstawnych twierdzeniach oraz pomija istotne fakty wykazane w dowodach, posługując się błędnie art. 6o ust. 1 u.c.p.g. Sprawa dotyczy dostarczenia 23 czerwca 2022 r. odpadów do PSZOK, gdzie przyjęcie odpadów zgodnie z punktem 6 obowiązującego Regulaminu (załącznik 1), jest nieodpłatna.

Skarżący podniósł, że decyzja organu I instancji jest niezgodna z tym przepisem, nakazuje zapłatę, posługując się argumentacją sprzeczną w sobie, z wykazanymi w dowodach faktami oraz z obowiązującymi przepisami. W rezultacie wydane w sprawie decyzje organów obu instancji, w sposób niestandardowy i niezgodny z obowiązującym Regulaminem PSZOK, są aktami sprzecznymi z art. 32 Konstytucji RP, który stanowi, że wszyscy są wobec prawa równi. Wszyscy mają prawo do równego traktowania przez władze publiczne. Nikt me może być dyskryminowany w życiu politycznym społecznym lub gospodarczym z jakiejkolwiek przyczyny.

W odpowiedzi na skargę SKO wniosło o jej oddalenie, z przyczyn wywiedzionych w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie zważył, co następuje:

Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.

Na wstępie należy wskazać, że zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz.U. z 2022 r. poz. 2492) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem. Z kolei przepis art. 3 § 2 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2023 r. poz. 259 ze zm., dalej jako "p.p.s.a.") stanowi, że kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na decyzje administracyjne.

W wyniku takiej kontroli decyzja podlega uchyleniu w razie stwierdzenia przez Sąd: naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenia prawa dającego podstawę wznowienia postępowania administracyjnego, lub innego naruszenia przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a, b i c p.p.s.a.).

Z przepisu art. 134 § 1 p.p.s.a. wynika z kolei, że Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, z zastrzeżeniem art. 57a.

Badając rozpoznawaną sprawę w tak zakreślonej kognicji, Sąd nie stwierdził naruszeń prawa, które skutkowałyby koniecznością wyeliminowania z obrotu prawnego zaskarżonej decyzji SKO.

Istota sporu w rozpatrywanej sprawie sprowadza się do oceny prawidłowości określenia skarżącemu opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi za okres od 1 czerwca do 30 czerwca 2022 r. w sposób odmienny, aniżeli wynikałoby to ze złożonej przez skarżącego za ten okres deklaracji.

W ocenie Sądu w tak zaistniałym sporze rację należy przyznać organom.

Skarżący uważa, że odpady komunalne z nieruchomości niezamieszkanej dostarczone przez niego własnym środkiem transportu do PSZOK powinny zostać odebrane przez gminę bezpłatnie. Pomija jednak skarżący w tym stanowisku, że rozwiązania ustawowe dotyczące obowiązków gminy w zakresie utrzymania czystości i porządku Gminy związane są przede wszystkim z organizacją odbierania odpadów komunalnych od właścicieli nieruchomości, na których zamieszkują mieszkańcy. Zgodnie z art. 6c ust. 1 u.c.p.g. gminy są obowiązane do zorganizowania odbierania odpadów komunalnych od właścicieli nieruchomości, na których zamieszkują mieszkańcy. Ustęp 2 w/w przepisu przewiduje już tylko możliwość przyjęcia przez organ stanowiący gminy, aktem prawa miejscowego, zasad odbierania odpadów komunalnych od właścicieli nieruchomości, na których nie zamieszkują mieszkańcy, a powstają odpady komunalne. Jak z powyższego wynika ustawodawca prezentuje inne podejście do organizacji odbioru odpadów komunalnych z nieruchomości zamieszkałych i z nieruchomości, na których nie zamieszkują mieszkańcy, a powstają odpady komunalne.

Ustawa przyjmuje metody ustalania opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi, które w przypadku nieruchomości na których zamieszkują mieszkańcy polegają na pewnym oszacowaniu ilości odpadów komunalnych powstających w gospodarstwie domowym (art. 6j ust. 1 u.c.p.g.). W przypadku nieruchomości, na której nie zamieszkują mieszkańcy, opłata za gospodarowanie ustalana jest zaś na podstawie zadeklarowanej liczby pojemników lub worków (art. 6j ust. 3 u.c.p.g.).

W § 1 ust. 1 uchwały Rady Miasta{...} nr {...}(Dziennik Urzędowy Województwa {...}z dnia {...} listopada 2021 r.) przyjęto, że opłata za gospodarowanie odpadami komunalnymi stanowi iloczyn liczby mieszkańców zamieszkujących daną nieruchomość oraz stawki opłaty określonej w § 2 ust. 1-3 uchwały. Natomiast w odniesieniu do nieruchomości, na której nie zamieszkują mieszkańcy, a powstają odpady komunalne, przyjęto rozwiązanie, że opłata ta ustalana jest na postawie nie szacunków, lecz faktycznej ilości wytworzonych na takiej nieruchomości odpadów komunalnych, którą deklaruje właściciel, i stanowi iloczyn zadeklarowanej liczby pojemników lub worków z odpadami komunalnymi powstałymi na danej nieruchomości oraz stawki określonej w § 3 w/w uchwały.

Warte podkreślenia jest także, że koszty funkcjonowania przyjętego przez gminę systemu gospodarowania odpadami komunalnymi, w tym tworzenia i utrzymania punktów selektywnego zbierania odpadów komunalnych są finansowane z opłat za gospodarowanie odpadami komunalnymi (art. 6r ust. 2 u.c.p.g.). W związku z czym zrozumiałe jest, że w przypadku odbioru odpadów komunalnych z nieruchomości niezamieszkałych koszt ich zagospodarowania powinien być ustalany na podstawie faktycznie odebranej ilości odpadów i to bez względu na sposób ich odebrania przez gminę, gdyż przy tolerowaniu tak radykalnych różnic pomiędzy ilością zadeklarowaną a faktycznie oddaną podstawy finansowe systemu zostałyby zachwiane.

Pojęcie odpadów komunalnych zostało uregulowane w art. 3 pkt 7 ustawy z dnia 14 grudnia 2012 r. o odpadach (Dz. U. z 2022 r. poz. 699, z późn. zm. 2 ), do której odsyła w zakresie nieuregulowanym art. 1a u.c.p.g. Zgodnie z ustawą o odpadach, przez odpady komunalne rozumie się odpady powstające w gospodarstwach domowych oraz odpady pochodzące od innych wytwórców odpadów, które ze względu na swój charakter i skład są podobne do odpadów z gospodarstw domowych, w szczególności niesegregowane (zmieszane) odpady komunalne i odpady selektywnie zebrane:

a) z gospodarstw domowych, w tym papier i tektura, szkło, metale, tworzywa sztuczne, bioodpady, drewno, tekstylia, opakowania, zużyty sprzęt elektryczny i elektroniczny, zużyte baterie i akumulatory oraz odpady wielkogabarytowe, w tym materace i meble, oraz

b) ze źródeł innych niż gospodarstwa domowe, jeżeli odpady te są podobne pod względem charakteru i składu do odpadów z gospodarstw domowych.

W pewnym uproszczeniu można więc przyjąć, że odpady z ruchomości zamieszkałych pochodzą z gospodarstw domowych, bowiem zamieszkują je osoby tworzące przynajmniej jedno gospodarstwo domowe, choćby jednoosobowe.

Jak wynika z przedstawionych wyżej przepisów prawa inny jest reżim odbioru odpadów komunalnych z nieruchomości zamieszkałych a inny z nieruchomości niezamieszkałych. W przypadku tych ostatnich podstawą określenia opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi jest faktyczna ilość odebranych odpadów, bez względu na to w jaki sposób gmina je odebrała. Podstawą określenia takiej opłaty w odniesieniu do odpadów pochodzących z nieruchomości zamieszkałych (gospodarstw domowych) jest zawsze pewien szacunek, dokonywany w tym wypadku zgodnie z zasadami przyjętymi przez Radę Miasta {...}w oparciu o liczbę mieszkańców zamieszkujących daną nieruchomość, a nadmiarowo powstałe odpady komunalne mogą być oddane bezpłatnie do PSZOK przy spełnieniu warunków regulaminowych.

Zgodnie z regulaminem Gminnego Punktu Selektywnego Zbierania Odpadów Komunalnych w {...}stanowiącym załącznik do zarządzenia nr {...} Burmistrza Miasta {...}z dnia {...} lutego 2019 r., w punkcie tym przyjmowane są odpady komunalne powstające wyłącznie w gospodarstwach domowych (pkt. 5). Pracownik PSZOK odmawia przyjęcia odpadów m.in. jeżeli ich rodzaj lub ilość wskazuje, że nie zostały one wytworzone w gospodarstwie domowym (pkt 18 ), a w przypadku w przypadku stwierdzenia, że odpady zostały dostarczone z naruszeniem regulaminu PSZOK, osoba przekazująca odpady zostanie obciążona wszystkimi kosztami związanymi z przyjęciem odpadów i ich zagospodarowaniem (pkt 22).

Organy stwierdziły, że skarżący zadeklarował w czerwcu 2022 r., że z nieruchomości niezamieszkałej przy ul. {...}w {...}w ciągu miesiąca powstanie 1 worek odpadów o poj. 40 litrów odpadów, tymczasem w dniu 23 czerwca 2022 r. oddał z tej nieruchomości do PSZOK znacznie większą ilość odpadów, mianowicie tworzywa sztuczne - 50 kg, szkło - 10 kg, opakowania wielomateriałowe - 100 kg i papier - 10 kg. Co istotne, skarżący najwyraźniej był świadom, że postępuje niewłaściwie, łamiąc ustalone zasady odbioru odpadów z nieruchomości niezamieszkałej, skoro w zgłoszeniu odpadów w PSZOK w dniu 23 czerwca 2022 r. podał, że pochodzą one (zostały wytworzone) z nieruchomości zamieszkałej przy ul. {...}w{...}. Czynności wyjaśniające przeprowadzone przez organ I instancji wykazały natomiast ponad wszelką wątpliwość, że zostały wywiezione z nieruchomości przy ul. {...}.

Powyższe ustalenia, Zdaniem sądu dawały asumpt do powzięcia przez organ uzasadnionej wątpliwości co do danych zawartych w deklaracji, a stanem rzeczywistym, a następnie do określenia skarżącemu na podstawie art. 6o u.c.p.g. właściwej wysokości opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi za okres od 1 do 30 czerwca 2002 r. na 202 r. pochodzącymi z nieruchomości niezamieszkałej, położonej w {...}przy ul.{...}.

W ocenie Sądu zgromadzony w sprawie materiał dowodowy pozwala na stwierdzenie, że organy dokonały prawidłowego wyliczenia skarżącemu opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi dla nieruchomości niezamieszkanej, stosując właściwą metodologię wyliczenia w oparciu o obowiązującą uchwałę Rady Miasta{...}. Sąd nie dopatrzył się naruszeń prawa materialnego i procesowego, które mogłyby skutkować uchyleniem zaskarżonej decyzji. W szczególności nie sposób uznać, aby zostały naruszone w niniejszej sprawie przepisy rangi konstytucyjnej, kreujące zasadę demokratycznego państwa prawa i sprawiedliwości społecznej (art. 2 Konstytucji RP) czy też zasadę równości wobec prawa i zakazu dyskryminacji jednostki (art. 32 Konstytucji RP) skoro nie wykazał skarżący, aby organy w różny sposób traktowały podmioty znajdujące się w takiej samej sytuacji prawnej i faktycznej, a odmienne podejście do zagospodarowywania różnych rodzajów odpadów wynika z przepisów prawa.

Mając na uwadze powyższe, na podstawie art. 151 P.p.s.a. Sąd oddalił skargę jako pozbawioną uzasadnionych podstaw.