Wyrok WSA w Opolu, sygn. akt I SA/Op 134/24
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu
Data orzeczenia: 2024-03-14 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6014 Rozbiórka budowli lub innego obiektu budowlanego, dokonanie oceny stanu technicznego obiektu, doprowadzenie obiektu do s
Hasła tematyczne: Budowlane prawo
Skarżony organ: Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 134, art. 141 par. 2, art. 144
journal: Dz.U. 2023 poz 775
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (t. j.)

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Tomasz Judecki (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Beata Kozicka Asesor sądowy WSA Remigiusz Mazur po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 14 marca 2024 r. sprawy ze skargi W. K. na postanowienie Opolskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Opolu z dnia 26 października 2023 r., nr 118/II/2023 w przedmiocie stwierdzenia uchybienia terminu do wniesienia zażalenia na postanowienie nakładające obowiązek przedłożenia ekspertyzy technicznej oddala skargę.


UZASADNIENIE

Przedmiotem skargi wniesionej przez W. K. (dalej jako: "skarżący", "strona") jest postanowienie Opolskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Opolu (dalej jako: "OWINB", "organ") z dnia 26 października 2023 r., nr 118/II/2023, mocą którego organ ten, działając na podstawie art. 134 w związku z art. 144 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2023 r. poz. 775, z późn. zm.- zwanej dalej k.p.a.) i art. 83 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz. U. z 2023 r. poz. 682, z późn. zm. - zwanej dalej ustawą), stwierdził uchybienie terminu do wniesienia przez skarżącego zażalenia na postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w powiecie prudnickim (dalej jako: "PINB", "organ I instancji") z dnia 9 sierpnia 2023 r., nr 46/2023 w przedmiocie nałożenia obowiązku sporządzenia ekspertyzy stanu technicznego budynku mieszkalno-gospodarczego, budynku gospodarczego oraz pozostałości ścina zewnętrznych dawnych budynków gospodarczych zlokalizowanych w S. na działce nr a.

Zaskarżone rozstrzygnięcie zapadło w następujących okolicznościach faktycznych i prawnych sprawy.

W związku z prowadzonym, na skutek interwencji, postępowaniem w sprawie nieprawidłowości w użytkowaniu budynku i obiektów usytuowanych w S. na działce nr b, AM-[...], obręb S., PINB w powiecie prudnickim postanowieniem z dnia 9 sierpnia 2023 r., nr 46/2023 nałożył na skarżącego - jako właściciela przedmiotowego budynku i obiektów obowiązek sporządzenia ekspertyzy technicznej obejmującej ocenę aktualnego stanu technicznego: budynku mieszkalno-gospodarczego, budynku gospodarczego oraz pozostałości ścian zewnętrznych dawnych budynków gospodarczych położonych wzdłuż granic z działkami nr ewid. c i d, zlokalizowanych w S. nr [...], w terminie do dnia 31 października 2023 r. Rozstrzygnięcie to zostało doręczone skarżącemu za zwrotnym potwierdzeniem odbioru przesyłki w dniu 25 sierpnia 2023 r., z pouczeniem o prawie wniesienia zażalenia do OWINB za pośrednictwem PINB w powiecie prudnickim oraz ze wskazaniem terminu do jego złożenia.

Pismem z dnia 25 września 2023 r. (data wpływu do organu 28 września 2023 r. W. K. wniósł bezpośrednio do OWINB w Opolu zażalenie na powyższe postanowienie zarzucając nieprzestrzeganie terminów k.p.a. w sprawie. Podnosząc bezprzedmiotowość postępowania z uwagi na to, że postępowania nie mieści się w ustawowo określonym terminie oraz wskazując, że w przedmiotowej sprawie było już prowadzone postępowanie administracyjne w latach 2016-2017 i od tamtego czasu nie nastąpiły żadne nowe okoliczności, aby prowadzić kolejne postępowanie, stwierdził, że wykazywanie czynności związanej z wykonaniem ekspertyzy jest bezprzedmiotowe.

OWINB w Opolu, zaskarżonym do tut. Sądu postanowieniem z dnia 26 października 2023 r., stwierdził na podstawie art. 134 w zw. z art. 144 k.p.a., uchybienie terminu do wniesienia zażalenia. W uzasadnieniu podniósł, że zanim przystąpi do właściwego postępowania wyjaśniającego w sprawie bada czy dochowano terminu do wniesienia środka zaskarżenia. Warunkiem skuteczności czynności procesowej jest zachowanie ustawowego terminu do jej dokonania. Ujawnienie na etapie wstępnego postępowania organu niedopuszczalności zażalenia oraz uchybienia terminu do wniesienia zażalenia prowadzi do stwierdzenia powyższego w drodze postanowienia. W przypadku uchybienia terminu do wniesienia zażalenia organ obowiązany jest stwierdzić, że zostało wniesione z jego uchybieniem, bez względu na wielkość, a także przyczynę tego uchybienia. Uchybienie terminu ma bowiem charakter obiektywny. Organ wskazał, że zgodnie z art. 141 § 2 k.p.a. strona postępowania administracyjnego może wnieść zażalenie na postanowienie organu I instancji, w terminie 7 dni od dnia doręczenia lub ogłoszenia postanowienia. Oznacza to, że bieg terminu do wniesienia zażalenia rozpoczyna się następnego dnia po doręczeniu postanowienia. Przepis art. 57 § 5 pkt 2 k.p.a. stanowi, że termin uważa się za zachowany, jeżeli przed jego upływem pismo zostało nadane w polskiej placówce pocztowej operatora wyznaczonego w rozumieniu ustawy z dnia 23 listopada 2012 r. - Prawo pocztowe albo placówce pocztowej operatora świadczącego pocztowe usługi powszechne w innym państwie członkowskim Unii Europejskiej, Konfederacji Szwajcarskiej albo państwie członkowskim Europejskiego Porozumienia o Wolnym Handlu (EFTA) - stronie umowy o Europejskim Obszarze Gospodarczym. Przechodząc do okoliczności sprawy organ stwierdził, że doręczenie stronie zaskarżonego postanowienia nastąpiło w dniu 25 sierpnia 2023 r., co wynika ze zwrotnego potwierdzenia odbioru przesyłki (pieczęć na zwrotnym potwierdzeniu). Zatem, mając na uwadze art. 57 § 1 k.p.a., bieg siedmiodniowego terminu na wniesienie zażalenia zaczął biec dnia następnego, tj. 26 sierpnia 2023 r., a upłynął z końcem 1 września 2023 r. Tymczasem zażalenie zostało nadane w dniu 25 września 2023 r. w placówce Poczty Polskiej w K., która jest operatorem w rozumieniu ustawy z dnia 23 listopada 2012 r. Prawo pocztowe, co wynika z daty na stemplu pocztowym. Zatem zostało nadane po upływie siedmiodniowego terminu na wniesienie zażalenia.

W skierowanej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Opolu skardze na to postanowienie skarżący oświadczył, że postępowanie w przedmiotowej sprawie zostało już rozstrzygnięte i zakończone w 2017 r., a zatem w okresie od 2017-2023 r. nie powstały żadne nowe okoliczności, nie zmienił się również stan techniczny obiektu, co uprawniałoby PINB do ponownego prowadzenia postępowania w tej samej sprawie.

W odpowiedzi na skargę organ, podtrzymując stanowisko zawarte w zaskarżonym postanowieniu, wniósł o jej oddalenie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu zważył, co następuje:

Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.

Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2022 r. poz. 2492) sądy administracyjne kontrolują działalność administracji publicznej pod względem zgodności z prawem.

Na zasadzie art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2023 r. poz. 1634, z późn. zm. - zwanej dalej p.p.s.a.), uwzględnienie skargi na decyzję następuje w przypadku naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy (lit. a), naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego (lit. b) lub innego naruszenia przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy (lit. c). Natomiast w myśl art. 151 p.p.s.a. w razie nieuwzględnienia skargi w całości albo w części sąd oddala skargę odpowiednio w całości albo w części. Na podstawie art. 134 § 1 p.p.s.a., sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, nie ma obowiązku badania tych zarzutów i wniosków, które nie mają znaczenia dla oceny legalności zaskarżonego aktu.

W sytuacji, gdy przedmiotem skargi jest postanowienie wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także postanowienie rozstrzygające sprawę co do istoty oraz postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie, stosownie do art. 119 pkt 3 oraz art. 120 p.p.s.a., sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym w składzie trzech sędziów. Na tej właśnie podstawie, w trybie uproszczonym, została rozpoznana skarga wniesiona w niniejszej sprawie.

Przeprowadzona przez Sąd, według wskazanych powyżej kryteriów, kontrola legalności zaskarżonego postanowienia wykazała, że odpowiada ono przepisom prawa.

Przypomnienia wymaga, że w niniejszej sprawie przedmiot zaskarżenia stanowi postanowienie wydane na podstawie art. 134 k.p.a., którym OWINB stwierdził, uchybienie terminu do wniesienia zażalenie od postanowienia PINB w powiecie prudnickim w przedmiocie nałożenia na skarżącego obowiązku sporządzenia ekspertyzy stanu technicznego budynku mieszkalno-gospodarczego, budynku gospodarczego oraz pozostałości ścian zewnętrznych dawnych budynków gospodarczych zlokalizowanych w S. na działce nr a, do dnia 31 października 2023 r.

Zgodnie z art. 134 k.p.a. organ odwoławczy stwierdza w drodze postanowienia niedopuszczalność odwołania oraz uchybienie terminu do wniesienia odwołania. Postanowienie w tej sprawie jest ostateczne. W myśl natomiast art. 144 k.p.a. do zażaleń, w sprawach nieuregulowanych odpowiednie zastosowanie mają przepisy dotyczące odwołań.

Podkreślić należy, że warunkiem skuteczności czynności procesowej - wniesienia zażalenia - jest zachowanie ustawowego terminu do jego dokonania. Uchybienie terminowi uniemożliwia organowi rozpatrzenie sprawy. Wobec tego, przed merytorycznym rozpatrzeniem zażalenia obowiązkiem organu było ustalenie, czy zażalenie wniesione zostało w terminie. Termin ten określa art. 141 § 2 k.p.a., zgodnie z którym zażalenie wnosi się w terminie siedmiu dni od dnia doręczenia postanowienia stronie, a gdy postanowienie zostało ogłoszone ustnie - od dnia jego ogłoszenia stronie.

Dodać również należy, iż dla biegu i upływu terminu siedmiodniowego nie ma znaczenia to, że rozpoczął się on w sobotę. Ustawodawca dochowanie terminu siedmiodniowego - pomimo jego upływu - uzależnił od jego upływu w dniach wolnych od pracy. Oznacza to, że jeżeli termin upływałby w dzień wolny od pracy, to dokonanie czynności w dniu następnym po dniu wolnym (dniach wolnych) od pracy, skutkowałoby uznaniem czynności za dokonaną w terminie (art. 83 § 2 p.p.s.a.). Rozpoczęcie biegu terminu następuje od dnia następnego po dniu, w którym korespondencje doręczono (art. 83 § 1 p.p.s.a.). Nie ma tutaj znaczenia fakt, że tym dniem następnym jest dzień wolny od pracy.

W orzecznictwie sądowoadministracyjnym ugruntowany jest pogląd, że uchybienie terminu jest okolicznością obiektywną i w razie jej stwierdzenia organ nie ma innej możliwości niż wydanie postanowienia o uchybieniu terminu przewidzianego w art. 134 k.p.a., co wynika wprost z treści przepisu. W związku z tym, stwierdzenie uchybienia terminu do wniesienia zażalenia (odwołania, złożenia wniosku o ponowne rozpoznanie sprawy) nie zależy od uznania organu, lecz wynika z bezwzględnie obowiązującej normy prawnej. Organ, w razie stwierdzenia uchybienia terminu do złożenia środka zaskarżenia nie może przystąpić do jego merytorycznego rozpoznania, a ma obowiązek zastosować się do dyspozycji art. 134 k.p.a. i nawet nieznaczne przekroczenie terminu do złożenia takiego wniosku zobowiązuje organ do stwierdzenia uchybienia terminu do jego złożenia

W przedmiotowej sprawie skarżący złożył zażalenie od postanowienia wydanego na podstawie art. 81 c ust. 2 ustawy Prawo budowlane, z przekroczeniem terminu miesięcznego. Jak wynika z akt sprawy, postanowienie organu I instancji z dnia 9 sierpnia 2023 r. zostało doręczone skarżącemu w dniu 25 sierpnia 2023 r. (k. 255 akt adm.). Nie może zatem budzić wątpliwości fakt prawidłowego doręczenia tej przesyłki. Rzeczone postanowienie zawierało pouczenie o sposobie i terminie złożenia zażalenia. Okoliczność ta nie była kwestionowana. Wobec powyższego należało uznać, że termin do wniesienia zażalenia rozpoczął bieg 26 sierpnia 2023 r. (sobota), a upłynął 1 września 2023 r. (piątek). Skarżący złożył w dniu 25 września 2023 r. zażalenie na ww. postanowienie za pośrednictwem operatora pocztowego. Ta okoliczność była również niesporna. Sam skarżący, natomiast nie odniósł się do kwestii zachowania terminu do zażalenia. W świetle powyższego, stwierdzić należy, że skoro zażalenie należy wnieść w terminie tygodniowym od dnia doręczenia postanowienia stronie (art. 141 § 2 k.p.a.), to wniesienie go w dniu 25 września 2023 r. jest złożeniem środka zaskarżenia z uchybieniem terminu.

Z tych względów należało na podstawie art. 151 p.p.s.a. skargę oddalić.