Wyrok NSA, sygn. akt II OSK 2418/23
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2024-10-17 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6014 Rozbiórka budowli lub innego obiektu budowlanego, dokonanie oceny stanu technicznego obiektu, doprowadzenie obiektu do s
Hasła tematyczne: Budowlane prawo
Skarżony organ: Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku: Oddalono skargi kasacyjne
Powołane przepisy: article: par. 18 ust. 1 i 2
journal: Dz.U. 2022 poz 1225
law: Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich  usytuowanie (t. j.)
article: art. 153
journal: Dz.U. 2023 poz 259
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.
article: art. 66 ust. 1 pkt 3
journal: Dz.U. 2021 poz 2351
law: Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane - t.j.

SENTENCJA

Dnia 17 października 2024 r. Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Paweł Miładowski (spr.) Sędziowie: Sędzia NSA Marzenna Linska-Wawrzon Sędzia del. WSA Jan Szuma po rozpoznaniu w dniu 17 października 2024 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej skarg kasacyjnych A. S. oraz C. sp. z o.o. z siedzibą w L. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie z dnia 12 lipca 2023 r., sygn. akt II SA/Lu 190/23 w sprawie ze skargi A. S. na decyzję Lubelskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Lublinie z dnia 29 grudnia 2022 r., nr ZOA-XVII.7721.22.2020 w przedmiocie nakazania usunięcia blokady parkingowej oddala skargi kasacyjne.


UZASADNIENIE

Wyrokiem z dnia 12 lipca 2023 r., sygn. akt II SA/Lu 190/23, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie oddalił skargę A. S. na decyzję Lubelskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego, zwanego dalej "WINB", w Lublinie z dnia 29 grudnia 2022 r., nr ZOA-XVII.7721.22.2020 – po rozpatrzeniu odwołania skarżącej od decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego, zwanego dalej "PINB", miasta Lublin z dnia 6 października 2022 r. nakazującej Wspólnocie Mieszkaniowej [...] usunięcie do 30 listopada 2022 r. nieprawidłowości na terenie miejsca parkingowego nr [...] przy ul. [...], działka nr ewid. [...] poprzez usunięcie z miejsca parkingowego zainstalowanej blokady, a także prawidłowe oznakowanie miejsca parkingowego dla osób niepełnosprawnych – uchylił decyzję PINB w całości i nakazał F. sp. k., na podstawie art. 66 ust. 1 pkt 3 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. – Prawo budowlane (Dz. U. z 2021 r. poz. 2351 ze zm.), zwanej dalej "P.b.", usunięcie nieprawidłowości na terenie miejsca parkingowego nr [...] zlokalizowanego przy ul. [...] w L. na działce nr ewid. [...] poprzez:

1. usunięcie z ww. miejsca parkingowego zainstalowanej tam blokady,

2. prawidłowe oznakowanie miejsca parkingowego dla osób niepełnosprawnych zgodnie z rozporządzeniem Ministra Infrastruktury z dnia 3 lipca 2003 r. w sprawie szczegółowych warunków technicznych dla znaków i sygnałów drogowych oraz urządzeń bezpieczeństwa ruchu drogowego i warunków ich umieszczania na drogach (Dz. U. z 2019 r. poz. 2311) – w zakresie oznakowania pionowego usunięcie tabliczki z napisem "zakaz parkowania miejsce prywatne", jednocześnie umieszczenie tabliczki T-29 pod znakiem D-18a, w zakresie oznakowania poziomego ww. miejsce parkingowe oznaczyć znakiem poziomym P-18 lub P-20, dodatkowo oznaczyć ww. miejsce parkingowe znakiem P-24, z zastrzeżeniem, że znak ten umieszcza się na nawierzchni barwy niebieskiej.

Na wykonanie wskazanych prac zakreślił termin do 28 lutego 2023 r.

Sąd I instancji wskazał, że kluczowe znaczenie dla rozstrzygnięcia rozpatrywanej sprawy posiada wydany w niej prawomocny wyrok tegoż Sądu z 22 kwietnia 2021 r. o sygn. akt II SA/Lu 806/20 oraz zawarta w nim ocena prawa, która w całości została podzielona przez Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z 3 lutego 2023 r., sygn. akt II OSK 2057/21. Jest to ocena wiążąca na mocy art. 153 i art. 170 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, zwanej dalej "p.p.s.a.", i jednocześnie nie zaistniała żadna z przesłanek umożliwiających odstąpienie od oceny prawnej wyrażonej w ww. wyroku. Nie doszło bowiem do zmiany stanu prawnego, jak również nie nastąpiła żadna zmiana okoliczności faktycznych, która miałaby istotne znaczenie dla rozstrzygnięcia (por. wyrok WSA w Kielcach z 28 lutego 2019 r., I SA/Ke 478/18).

W ocenie Sądu I instancji, organy nadzoru budowlanego w całości zastosowały się do otrzymanych od Sądu wskazań, a zaskarżona decyzja WINB jest właśnie skutkiem takiego działania.

Wywiedziona natomiast na tę decyzję skarga oraz stanowisko uczestnika postępowania – C. sp. z o.o. w L. zasadniczo w całej swojej rozciągłości stanowią polemikę z prawomocnym orzeczeniem, co na obecnym etapie postępowania jest niedopuszczalne.

Dla przypomnienia Sąd wskazał, że orzeczeniem tym zostało przesądzone, że w istniejącym w sprawie stanie faktycznym zastosowanie ma art. 66 ust. 1 pkt 3 P.b. W tym zakresie Sąd wprost wskazał, że skoro realizacja miejsc parkingowych dla osób niepełnosprawnych stanowiła element projektu budowlanego i projekt ten został zatwierdzony ostateczną decyzją w przedmiocie pozwolenia na budowę, istnienie dwóch miejsc parkingowych przeznaczonych dla osób niepełnosprawnych stanowi przesłankę spełniania przez obiekt budowlany (budynek mieszkalny wielorodzinny) wymagań technicznych wynikających z § 18 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U. z 2022 r. poz. 1225) w zw. z art. 5 ust. 1 pkt 4 P.b. Zatwierdzony ostateczną decyzją projekt budowlany precyzuje w tym zakresie ogólne wymagania techniczne wynikające ze wskazanych przepisów prawa. Wymóg istnienia dwóch miejsc parkingowych przeznaczonych dla osób niepełnosprawnych musi być zachowany przez cały okres użytkowania obiektu budowlanego. Irracjonalne byłoby stwierdzenie, że wystarczy, aby wymóg był spełniony wyłącznie w dacie wydawania pozwolenia na budowę (ujęty w projekcie), czy nawet w dacie wydania pozwolenia na użytkowanie (gdy projekt został już zrealizowany). Wprost przy tym wskazał, że normą prawa budowlanego pozwalającą na dokonanie przez właściwe organy interwencji w celu przywrócenia stanu obiektu niezbędnego do prawidłowego korzystania z niego jest właśnie art. 66 ust. 1 pkt 3 P.b.

W ocenie Sądu, zupełnie niezrozumiałe zatem jest stanowisko stron postępowania wskazujących na brak możliwości zastosowania w sprawie właśnie tej normy prawnej.

Sąd w omawianym wyroku kategorycznie również zakwestionował stanowisko organów, że sposób użytkowania miejsca przeznaczonego dla osoby niepełnosprawnej na parkingu stanowiącym teren prywatny jest kwestią leżącą poza zakresem ich kompetencji, uzasadniając to bardzo szeroką argumentacją.

Za bezskuteczne Sąd uznał stanowisko odmienne prezentowane zarówno przez skarżącą, jak i ww. uczestnika postępowania. Bez znaczenia są przy tym ustalenia, że przedmiotowe miejsce parkingowe jest przedmiotem umowy quoad usum. Okoliczność ta w żaden sposób nie wpływa na moc wiążącą wydanych w sprawie wyroków i możliwość odstąpienia od wyrażonych tam stanowisk. Notabene, kwestia ta była również przedmiotem oceny Sądu, który wskazał, że "wykonanie decyzji, z której wynikać będzie konieczność zapewnienia dostępności spornych miejsc parkingowych dla wszystkich osób niepełnoprawnych legitymujących się stosownymi uprawnieniami, będzie w konsekwencji prowadzić do pozbawienia wyłącznych praw do korzystania z miejsca parkingowego przez osobę, która nabyła prawo do korzystania z tego miejsca z wyłączeniem innych osób (quoad usum). Może to oczywiście prowadzić do dalszych sporów prawnych, gdyż osoba, która "wykupiła" miejsce parkingowe może dochodzić roszczeń odszkodowawczych względem dewelopera, jako podmiotu, który udostępnił sporne miejsca do wyłącznego użytku z naruszeniem wymogów technicznych, jakim powinien odpowiadać obiekt budowlany. Takie ewentualne spory pozostają jednak poza zakresem kognicji sądu administracyjnego".

Z tego względu, podnoszone w tym zakresie zarzuty Sąd uznał za nietrafne.

Sięgając do wydanego w sprawie wyroku nie można pominąć, że Sąd zawarł w nim również szczegółowe wskazówki, co do ewentualnego adresata nakładanego obowiązku usunięcia blokady parkingowej, przyjmując, że jeśli dla wspólnoty mieszkaniowej został powołany zarządca nieruchomości wspólnej, co jest okolicznością bezsporną, to on powinien zostać adresatem tych obowiązków. Jak podkreślił, odpowiedzialność za stan obiektu nie jest powiązana z prawem własności, ale ze stanem władania i zarządzania danym obiektem. Nie ma zatem znaczenia, kto był stroną umowy, na podstawie której sporne miejsce parkingowe udostępniono do wyłącznego korzystania przez określone osoby.

Przywołane wytyczne prawidłowo uwzględnił organ odwoławczy, dokonując w zaskarżonej decyzji zmiany adresata nałożonego obowiązku zgodnie z wytycznymi Sądu. Z tych przyczyn podnoszoną w tym zakresie argumentację Sąd również uznał za nieskuteczną.

W ocenie Sądu, organy prawidłowo zinterpretowały i zastosowały w rozpatrywanej sprawie przepisy prawa stanowiące podstawę nałożenia obowiązku usunięcia z miejsca parkingowego zainstalowanej tam blokady.

Jednocześnie, nie mogła przy tym zostać uwzględniona argumentacja skarżącej, że blokada ta w dniu oględziny była opuszczona. Okoliczność ta nie ma większego znaczenia. Ważny bowiem jest fakt istnienia blokady możliwej do użycia w każdym czasie, a nie okoliczność, że w pewnym okresie (w dniu kontroli) nie była ona używana.

Podsumowując Sąd wskazał, że w okolicznościach niniejszej sprawy sformułowane zarzuty skargi oraz pism uczestnika postępowania – C. sp. z o.o. w L. nie mogły odnieść skutku, głównie ze względu na art. 153 p.p.s.a., który wyznaczył granice rozpoznania sprawy po raz drugi po wyroku, który stał się prawomocny. Sformułowane w tych pismach zarzuty w istocie kwestionują dokonane przez Sąd stwierdzenia w prawomocnym wyroku z 22 kwietnia 2021 r. o sygn. akt II SA/Lu 806/20.

Skargi kasacyjne od ww. wyroku wnieśli C. sp. z o.o. w L. oraz A. S., opierając je na przesłankach z art. 174 pkt 1 i 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2023 r. poz. 259 ze zm.), zwanej dalej "p.p.s.a.", wnosząc o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Lublinie oraz zasądzenie kosztów postępowania wg norm przepisanych.

W swojej skardze kasacyjnej ww. Spółka zaskarżonemu wyrokowi zarzuciła naruszenie prawa procesowego, tj. art. 153 p.p.s.a. przez przyjęcie, że nie nastąpiła zmiana okoliczności uzasadniająca odstąpienie od związania wyrokiem WSA w sprawie II SA/Lu 806/20 oraz NSA II OSK 2057/21, podczas gdy z uzasadnienia wyroku II SA/Lu 806/20 jednoznacznie wynika, że "Nie zostało także jednoznacznie przesądzone, czy parking jest częścią wspólną nieruchomości", zaś w postępowaniu uzupełniającym ustalono, że miejsca parkingowe zostały oddane do wyłączonego korzystania konkretnym osobom (umowa quad usum) co ma znaczenie dla określenia zarówno istnienia uprawnienia sądu administracyjnego do ingerencji w prawo wyłącznego korzystania, jak i adresata obowiązku określonego w decyzji; hipotetyczne rozważania obu sądów administracyjnych nie mogą być poczytywane jako wiążąca ocena, albowiem ta jest możliwa tylko w odniesieniu do ustalonego stanu faktycznego.

Ponadto ww. Spółka zarzuciła naruszenie prawa materialnego, tj.

- art. 66 ust. 1 pkt 3 P.b. oraz § 18 ust. 2 rozporządzenia Ministra Infrastruktury w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie, a także art. 9 Konwencji o prawach osób niepełnosprawnych przez całkowicie sprzeczną z ideą Konwencji wykładnię powyższych przepisów przyjmującą, że miejsca parkingowe dla osób z niepełnosprawnościami powinny być ogólnodostępne zarówno w przestrzeni prywatnej, jak i publicznej, podczas gdy tego rodzaju wykładnia prowadzi do:

a) całkowicie sprzecznych z ideą Konwencji skutków w postaci niemożliwości wykupienia przez osobę z niepełnosprawnością, na własność lub do wyłącznego korzystania, miejsca parkingowego spełniającego parametry miejsca dla osób z niepełnosprawnościami, a tym samym stanowi przejaw dyskryminacji osób z niepełnosprawnościami, skoro takie prawo własności lub prawo do wyłącznego korzystania przysługuje wszystkim innym mieszkańcom takiego bloku/nieruchomości;

b) całkowicie sprzecznej z ideą Konwencji wykładni wskazanych przepisów prowadzącej do niedostrzegania zróżnicowania obowiązków państwa wobec osób z niepełnosprawnościami w sferze obszarów stanowiących miejsca publiczne, z założenia ogólnodostępne, oraz obszarów własności prywatnej, z założenia o ograniczonej dostępności publicznej, co prowadzi do dyskryminujących osoby z niepełnosprawnościami skutków w zakresie posiadania mniejszych praw w przestrzeni prywatnej niż osoby bez niepełnosprawności;

- art. 66 ust. 1 pkt 3 P.b. w zw. z art. 201 K.c. i art. 206 K.c. oraz art. 5 ust. 1 pkt 4 P.b. przez niewłaściwe ich zastosowanie i nałożenie na Zarządcę wspólnoty mieszkaniowej obowiązku zaingerowania w wyłączne prawo do korzystania z miejsca parkingowego poprzez demontaż blokady ograniczającej dostęp do miejsca postojowego w sytuacji, gdy:

a) z faktu oddania miejsca parkingowego do korzystania na zasadzie wyłączności zarząd tą częścią nieruchomości sprawuje wyłącznie osoba, której takie wyłączne prawo przyznano, a żadna inna osoba, w tym w szczególności zarząd wspólnoty, nie ma prawa ingerowania w żadną sferę związaną z władaniem, czy zarządem tą częścią nieruchomości;

b) nałożenie, w drodze decyzji administracyjnej, obowiązku demontażu blokady oznacza faktycznie zniesienie umowy quod usum, albowiem wyklucza prawo korzystania na zasadzie wyłączności, co może odbyć się wyłącznie w drodze postępowania sądowego przed sądem powszechnym, co oznacza, że ustalony decyzją obowiązek administracyjny wykracza poza kompetencje organu administracji, co powinno być zauważone przez sąd administracyjny podczas kontroli decyzji administracyjnej.

***

W swojej skardze kasacyjnej A. S. zaskarżonemu wyrokowi zarzuciła naruszenie prawa procesowego, tj. art. 153 p.p.s.a. przez przyjęcie, że nowe okoliczności ujawnione w toku uzupełnionego postępowania dowodowego nie uzasadniają odstąpienia od dotychczas zaprezentowanej oceny w wyrokach WSA i NSA (II SA/Lu 806/20 oraz NSA II OSK 2057/21); zdaniem skarżącej ujawniony fakt oddania nieruchomości do wyłącznego korzystania, jako okoliczność dotychczas nieznana organom, istotnie wpływa na ocenę istnienia obowiązku demontażu blokady oraz określenie osoby zobowiązanej do demontażu.

Ponadto zarzuciła naruszenie prawa materialnego, tj.

- art. 66 ust. 1 pkt 3 P.b. oraz art. 201 K.c. i art. 206 K.c. przez właściwe ich zastosowanie i nałożenie na zarząd wspólnoty mieszkaniowej obowiązku ingerencji w przyznane skarżącej wyłączne prawo do korzystania z miejsca postojowego, w sytuacji gdy obowiązek taki może być nałożony jedynie na podmiot, który włada i zarządza nieruchomością, a z całą pewnością zarząd wspólnoty nie dysponuje takimi atrybutami.

- § 18 ust. 2 rozporządzenia Ministra Infrastruktury w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie w zw. z art. 9 Konwencji o prawach osób niepełnosprawnych przez jego wadliwą wykładnię i przyjęcie że miejsca postojowe dla osób niepełnosprawnych powinny być ogólnodostępne podczas z literalnego brzmienia tego przepisu oraz przepisu konwencji nie sposób jest wyprowadzić normy prawnej, której treścią jest dyskryminacja osób niepełnosprawnych względem innych osób, a do takiej dyskryminacji dochodzi w sytuacji gdy jedynie osoba niepełnosprawna nie może wykupić na wyłączną własność miejsca postojowego, zaś wszyscy pozostali członkowie wspólnoty mają uprawnienie do posiadania na wyłączną własność takiego miejsca.

Ponieważ strony wnoszące skargi kasacyjne zrzekły się rozprawy w trybie art. 182 § 2 p.p.s.a. i w sprawie nie żądano przeprowadzenia rozprawy, dlatego przedmiotowa sprawa podlegała rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje.

Skargi kasacyjne nie zasługiwały na uwzględnienie.

Stosownie do treści art. 183 § 1 p.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej z urzędu biorąc pod rozwagę jedynie nieważność postępowania.

Wobec tego, że w rozpoznawanej sprawie nie zachodzi żadna z okoliczności skutkujących nieważnością postępowania, o jakich mowa w art. 183 § 2 p.p.s.a., a nadto nie zachodzi również żadna z przesłanek, o których mowa w art. 189 p.p.s.a., które Naczelny Sąd Administracyjny rozważa z urzędu dokonując kontroli zaskarżonego skargą kasacyjną wyroku Sądu pierwszej instancji, Naczelny Sąd Administracyjny dokonał takiej kontroli zaskarżonego wyroku jedynie w zakresie wyznaczonym podstawami obu skarg kasacyjnych.

Naczelny Sąd Administracyjny orzekający w niniejszej sprawie za niezasadne uznał zarzuty obu skarg kasacyjnych naruszenia prawa procesowego i materialnego.

W istocie Sąd I instancji trafnie zauważył, że stanowisko skarżącej zawarte w skardze, jak i stanowisko ww. Spółki zawarte w ww. piśmie procesowym, stanowią nieuprawnioną polemikę z wiążącą na podstawie art. 153 i art. 170 p.p.s.a. oceną prawną wyrażoną w ww. prawomocnym wyroku WSA w Lublinie o sygn. akt II SA/Lu 806/20. Podobnie należy też ocenić zarzuty obu skarg kasacyjnych.

W związku z ww. wyrokiem organy nadzoru budowlanego ustaliły szczegółowe kwestie dotyczące statusu prawnego parkingu. Jak się okazało parking, a więc przedmiotowe miejsce parkingowe nr [...], stanowi część nieruchomości wspólnej, czego nie zmienia fakt, że na podstawie umowy notarialnej miejsce to zostało oddane przez dewelopera do samodzielnego korzystania z wyłączeniem osób trzecich właścicielce lokalu mieszkalnego nr [...], tj. skarżącej A. S.. Tym samym potwierdziły się przypuszczenia Sądu zawarte w wyroku o sygn. akt II SA/Lu 806/20, że "Stosowana przez deweloperów praktyka w tego rodzaju przypadkach wskazuje, że najprawdopodobniej zbyto prawo do wyłącznego korzystania z miejsca postojowego stanowiącego część nieruchomości wspólnej (parkingu przed budynkiem). Jest to rodzaj umowy quad usum". Jednocześnie w wyroku tym Sąd Administracyjny przesądził, że dla wskazania adresata obowiązków nakładanych w trybie art. 66 ust. 1 pkt 3 P.b. nie ma znaczenia, kto był stroną umowy, na podstawie której sporne miejsca parkingowe udostępniono do wyłącznego korzystania przez określone osoby, a nakaz wydany na podstawie art. 66 ust. 1 P.b. powinien być skierowany do aktualnego właściciela lub zarządcy obiektu.

W związku z ww. wiążącym wyrokiem organy nadzoru budowlanego ustaliły nadto, że zarząd Wspólnoty Mieszkaniowej [...] zawarł umowę o zarządzanie nieruchomością z F.sp. k. W sprawie ustalono zatem kto jest zarządcą nieruchomości wspólnej, w tym miejsca postojowego nr [...].

W tych warunkach faktycznych i prawnych sprawy Sąd I instancji, wydając zaskarżony wyrok, na aktualnym etapie postępowania sądowoadministracyjnego trafnie ocenił, że zaskarżona decyzja WINB prawidłowo uwzględnia wiążącą ocenę prawną zawartą w ww. wyroku o sygn. akt II SA/Lu 806/20 i w tych okolicznościach stosowny nakaz z art. 66 ust. 1 pkt 3 P.b. prawidłowo został skierowany do zarządcy nieruchomości – F. sp. k.

Z przedstawionych powyżej względów brak jest podstaw do skutecznego wywodzenia, że w związku z umową quad usum oraz art. 201 i art. 206 K.c. na tle ww. prawomocnego wyroku o sygn. akt II SA/Lu 806/20 pojawiły się nowe okoliczności, które mogłyby stanowić przesłankę do odstąpienia od wiążącej oceny prawnej zawartej w tym wyroku.

Ponadto brak jest podstaw do stwierdzenia, że w sprawie doszło do wskazywanego w obu skargach kasacyjnych naruszenia przepisów prawa materialnego. W ww. prawomocnym wyroku przesądzono, że nie jest dopuszczalne wprowadzanie żadnych barier ograniczających dostępność miejsca dla osób niepełnosprawnych, bowiem będzie to sprzeczne z wymogami technicznymi wynikającymi z § 18 rozporządzenia Ministra Infrastruktury w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie w zw. z art. 5 ust. 1 pkt 4 P.b., doprecyzowanymi w zatwierdzonym pozwoleniu na budowę.

W tych warunkach argumentacja skarg kasacyjnych odwołująca się do treści Konwencji pozbawiona jest skuteczności; poza tym problem prawny zakreślony w niniejszej sprawie nie polega na kwestii ograniczeń w nabywaniu/zbywaniu miejsc postojowych dla osób niepełnosprawnych, lecz konieczności zapewnienia tego rodzaju miejsc dla osób niepełnosprawnych. Jak zostało to już prawomocnie przesądzone w okolicznościach niniejszej sprawy, "wymóg istnienia dwóch miejsc parkingowych przeznaczonych dla osób niepełnosprawnych musi być zachowany przez cały okres użytkowania obiektu budowlanego, w przeciwnym bowiem razie obiekt przestanie spełniać wymagania techniczne wynikające z § 18 ww. rozporządzenia w zw. z art. 5 ust. 1 pkt 4 P.b., doprecyzowane w zatwierdzonym ostateczną decyzją pozwoleniu na budowę (dodatkowo potwierdzone ostateczną decyzją w przedmiocie pozwolenia na użytkowanie). Irracjonalne byłoby stwierdzenie, że wystarczy, aby wymóg był spełniony wyłącznie w dacie wydawania pozwolenia na budowę (ujęty w projekcie), czy nawet w dacie wydania pozwolenia na użytkowanie (gdy projekt został już zrealizowany). Nie można uznać, że po dokonaniu weryfikacji projektu, a następnie weryfikacji jego realizacji w tych dwóch aktach administracyjnych, wymóg przestaje mieć znaczenie prawne. Charakter i cel wskazuje jednoznacznie, że jest to wymóg o charakterze trwałym, musi być zapewniony, dopóki istnieje obiekt budowlany, do którego taki wymóg ma zastosowanie". Ponadto istnienie wymogu z § 18 ww. rozporządzenia nie oznacza, że osoba niepełnosprawna nie może, kolokwialnie mówiąc, "nabyć" od dewelopera miejsca postojowego, które byłoby dla takiej osoby satysfakcjonujące. To jednak jest kwestia pomiędzy stronami umowy, a poza sferą tego rodzaju stosunków cywilnoprawnych pozostają obowiązki wynikające z prawa administracyjnego, w tym konieczność zapewnienia miejsc dla osób niepełnosprawnych, ale w rozumieniu wymogu z § 18 ww. rozporządzenia. W niniejszej sprawie skarżąca sama argumentowała zaś, że jest osobą regularnie przewożącą osobę niepełnosprawną w rozumieniu art. 8 ust. 2 pkt 1 ustawy Prawo o ruchu drogowym. Oznacza to, że skarżąca nie jako osoba niepełnosprawna nabyła określone prawa do miejsca postojowego dla osób niepełnosprawnych, co wespół z założeniem przedmiotowej blokady nie odpowiada dyspozycji § 18 ust. 1 i 2 ww. rozporządzenia, w których mowa jest o stanowiskach postojowych dla samochodów, z których korzystają osoby niepełnosprawne.

Dlatego zarzuty obu skarg kasacyjnych dotyczące naruszenia art. 153 p.p.s.a. art. 66 ust. 1 pkt 3 P.b., § 18 ust. 2 rozporządzenia Ministra Infrastruktury w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie, art. 9 Konwencji o prawach osób niepełnosprawnych, art. 201 K.c., art. 206 K.c., art. 5 ust. 1 pkt 4 P.b. – nie zawierają usprawiedliwionych podstaw.

Z tych względów, na podstawie art. 184 p.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji wyroku.