Wyrok WSA w Poznaniu, sygn. akt II SA/Po 196/15
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu
Data orzeczenia: 2015-07-15 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6014 Rozbiórka budowli lub innego obiektu budowlanego, dokonanie oceny stanu technicznego obiektu, doprowadzenie obiektu do s
Hasła tematyczne: Nadzór budowlany
Skarżony organ: Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 151
journal: Dz.U. 2012 poz 270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity.
article: art. 7, art. 10, art. 75, art. 77 § 1, art. 104, art. 138 § 1 pkt 2
journal: Dz.U. 2013 poz 267
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity
article: art. 3 pkt 1, art. 12 ust. 7, art. 29 ust. 1 pkt 2, art. 30 ust. 1 pkt 1, art. 48, art. 51 ust. 2 pkt 1, art. 52
journal: Dz.U. 2013 poz 1409
law: Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane - tekst jednolity

SENTENCJA

Dnia 15 lipca 2015 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Elwira Brychcy Sędziowie Sędzia WSA Wiesława Batorowicz (spr.) Sędzia WSA Edyta Podrazik Protokolant St. sekretarz sąd. Monika Pancewicz po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 15 lipca 2015 roku sprawy ze skargi A Sp. z o.o. z siedzibą w D. na decyzję Wielkopolskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] lutego 2015r. Nr. [...] w przedmiocie rozbiórki obiektu budowlanego oddala skargę


UZASADNIENIE

Decyzją z dnia [...] listopada 2014 r. nr [...] Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w K. (dalej: "organ pierwszej instancji" lub "PINB w K."), działając na podstawie art. 48 ust. 1 i 4 w zw. z art. 52 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (dalej: "Prawo budowlane") oraz art. 104 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (dalej: "K.p.a."), nakazał właścicielowi nieruchomości położonej w D. nr [...] (działka nr [...]) – "A" Sp. z o.o. z siedzibą w D. [...] (dalej: "Spółka"), rozbiórkę "budynku agregatu prądotwórczego" (wymiary: długość ok. [...]m; szerokość ok. [...]m), wybudowanego bez wymaganego pozwolenia na budowę na działce nr [...], "zakreślonego kolorem czerwonym na szkicu stanowiącym załącznik" do decyzji. W osnowie organ pierwszej instancji dookreślił, że obiekt "budynku agregatu prądotwórczego " stanowi: fundament, konstrukcja stalowa nośna obiektu, dach z płyt warstwowych, 3 ściany zewnętrzne z blachy trapezowej (od strony północnej i wschodniej) oraz urządzenie techniczne (agregat prądotwórczy).

W uzasadnieniu rozstrzygnięcia organ nadzoru budowlanego przedstawił następujący stan faktyczny sprawy.

PINB w K. prowadził postępowanie w sprawie samowolnej budowy obiektu budowlanego – "budynku agregatu prądotwórczego" ([...]m x [...]m) dla potrzeb Zakładu Produkcji [...], na nieruchomości w D. nr [...], działka nr [...], której właścicielem jest Spółka. Podstawę do wszczęcia postępowania stanowiły ustalenia poczynione w trakcie kontroli przeprowadzonej w dniach [...] lutego 2012 r. oraz [...] i [...] września 2012 r. Ustalono, że budynek agregatu prądotwórczego jest obiektem jednokondygnacyjnym, przykrytym dachem jednospadowym niskim. Wymiary budynku to ok. [...]m (długość), [...]m (szerokość) i [...]-[...]m (wysokość). Budynek ten jest obiektem budowlanym, który jest trwale związany z gruntem oraz jest wydzielony z przestrzeni za pomocą przegród budowlanych oraz posiada fundamenty i dach. W budynku znajduje się urządzenie techniczne – agregat prądotwórczy zasilany olejem. Obiekt jest obiektem samodzielnym – posiada samodzielną konstrukcję nośną w postaci ramy stalowej powiązanej z własnym fundamentem, swój dach oraz ściany zewnętrzne. Na podstawie całości zgromadzonego materiału dowodowego organ pierwszej instancji ustalił, że budynek agregatu prądotwórczego został wybudowany w [...] kwartale 2010 r., bez wymaganego pozwolenia na budowę.

Dalej PINB w K. podniósł, że Spółka nie wykonała swych obowiązków i nie przedstawiła organowi dokumentów uprawniających do legalizacji samowolnie wybudowanego obiektu. Niespełnienie przez Spółkę obowiązków nakazanych postanowieniem z dnia [...] maja 2014 r., dotyczących przedłożenia dokumentów, o których mowa w art. 48 ust. 3 Prawa budowlanego skutkuje zastosowaniem art. 48 ust. 1 Prawa budowlanego, a więc orzeczeniem o nakazie rozbiórki (art. 48 ust. 4 Prawa budowlanego).

Zdaniem organu pierwszej instancji, sporny budynek agregatu prądotwórczego jest obiektem samodzielnym pod względem konstrukcyjnym i jego rozbiórka nie spowoduje ingerencji w budynek przyległy.

Odwołanie od powyższej decyzji organu pierwszej instancji złożyła Spółka, wnosząc o jej uchylenie.

Strona podniosła, że prezes spółki (wnoszący odwołanie) do tej pory nie został przesłuchany w przedmiotowej sprawie, co stanowi naruszenie art. 77 § 1 K.p.a. oraz zachodzi brak spójności w sentencji decyzji, bowiem organ nakazał rozbiórkę budynku, a później wyjaśnił, że budynek stanowią m.in. 3 ściany zewnętrzne z blachy trapezowej. A zatem jeśli sporny obiekt podlegający rozbiórce (w kształcie czworoboku) został wydzielony z przestrzeni za pomocą tylko trzech przegród budowlanych – to nie jest budynkiem, a jest wiatą. W ocenie strony sprawa wymaga ponownego zbadania i ustalenia, czy obiekt objęty nakazem rozbiórki jest budynkiem czy wiatą, co ma istotne znaczenie choćby z uwagi na przepis art. 121 § 5 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji.

Decyzją z dnia [...] lutego 2015 r. znak [...] Wielkopolski Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowanego (dalej: "organ odwoławczy" lub "WWINB"), działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 i art. 104 § 1 K.p.a., uchylił zaskarżoną decyzję w części dotyczącej nakazu rozbiórki urządzenia technicznego (agregatu prądotwórczego) i w tym zakresie umorzył postępowanie pierwszej instancji, a w pozostałej części utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję oraz poprzedzające ją postanowienie z dnia [...] maja 2014 r.

W uzasadnieniu powyższego rozstrzygnięcia WWINB wyjaśnił m.in., że Prawo budowlane nie zawiera definicji pojęcia "wiata", jednak definicja wiaty znajduje się np. w przepisach rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30 grudnia 1999 r. w sprawie Polskiej Klasyfikacji Obiektów Budowlanych (PKOB), zgodnie z którą "za szczególny rodzaj budynku uważa się wiatę, która stanowi pomieszczenie naziemne, nie obudowane ścianami ze wszystkich stron lub nawet w ogóle ścian pozbawione". Organ odwoławczy odwołał się również do definicji słownikowej (Uniwersalny słownik języka polskiego od red. S. Dubisza, tom 4., Wydawnictwo Naukowe PWN, Warszawa 2003, str. 404). Na tej podstawie stwierdził, że wiata nie może posiadać przegród budowlanych (tj. ścian). Jeśli więc przedmiotowy obiekt budowlany posiada pełne własne ściany od strony północnej, wschodniej i zachodniej, to nie powinien być kwalifikowany jako wiata. Przytaczając opis obiektu na podstawie ustaleń kontroli organ odwoławczy podniósł, że obiekt posiada samodzielną konstrukcję nośną, swój dach, własne ściany zewnętrzne, zatem organ pierwszej instancji prawidłowo uznał, iż sporny obiekt jest budynkiem o samodzielnej, nowej konstrukcji stanowiącym całość wraz z urządzeniem technicznym – agregatem prądotwórczym.

Zdaniem organu odwoławczego, prawidłowo PINB w K. wszczął postępowanie administracyjne w trybie art. 48-49 ustawy Prawo budowlane, gdyż w związku z tymi robotami nie sporządzono projektu budowlanego i brak jest dokumentów związanych z wykonaniem robót, zaś brak uzyskania decyzji o pozwoleniu na budowę potwierdził Starosta K. Dalej WWINB przybliżył treść art. 48 ust. 1, 2 i 4 ustawy Prawo budowlane i stwierdził, że PINB w K. zasadnie postanowieniem z dnia [...] maja 2014 r. zobowiązał Spółkę do przedłożenia dokumentów koniecznych do przeprowadzenia postępowania legalizacyjnego, tj. ostatecznej decyzji o warunkach zabudowy, czterech egzemplarzy projektu budowlanego wraz z opiniami, uzgodnieniami, pozwoleniami i innymi dokumentami wymaganymi przepisami szczególnymi oraz zaświadczenia, o którym mowa w art. 12 ust. 7 Prawa budowlanego, aktualnym na dzień opracowania projektu oraz oświadczenia o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane. W ocenie organu odwoławczego, skoro Spółka w wyznaczonym terminie nie dostarczyła dokumentów wymaganych do legalizacji obiektu budowlanego, to trafnie na podstawie art. 48 ust. 1 w zw. z art. 48 ust. 4 Prawa budowlanego nakazano rozbiórkę przedmiotowego obiektu. Podkreślono, że wymaganych dokumentów nie dostarczono także w postępowaniu odwoławczym, po wezwaniu przez WWINB z dnia [...] stycznia 2015r.

Odnosząc się do kolejnego zarzutu odwołania, WWINB stwierdził, że Spółce umożliwiono udział w postępowaniu (stosownie do treści art. 10 K.p.a.), a z art. 75 K.p.a. nie wynika obowiązek przesłuchania właściciela obiektu [w postępowaniu legalizacyjnym]; w prowadzonym postępowaniu kwestie istotne dla rozstrzygnięcia sprawy ustalono za pomocą innych środków dowodowych, a postępowanie wyjaśniające przeprowadzono zgodnie z art. 7, art. 75 § 1 i art. 77 § 1 K.p.a. Ponadto organ odwoławczy stwierdził, że zakres obowiązku nałożonego zaskarżoną decyzją został wyraźnie wskazany w osnowie decyzji, natomiast załącznik do decyzji, ze względu na szereg obiektów znajdujących się na działce nr [...], wskazuje obrys obiektu będącego przedmiotem postępowania. Zatem, zdaniem WWINB, z treści zaskarżonej decyzji nie wynikają wątpliwości co do zakresu nałożonego obowiązku.

Końcowo organ odwoławczy zauważył, że ponieważ art. 48 ust. 1 Prawa budowlanego dotyczy obiektów budowlanych lub ich części to nakaz rozbiórki może dotyczyć elementów budowlanych. Wobec tego, WWINB skorzystał z dyspozycji art. 138 § 1 pkt 2 K.p.a. i orzekł jak w sentencji

Spółka, reprezentowana przez pełnomocnika, nie zgodziła się z powyższym rozstrzygnięciem organu odwoławczego i wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu.

Skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji w części nakazującej rozbiórkę budynku agregatu prądotwórczego za wyjątkiem samego agregatu i poprzedzającej ją decyzji organu pierwszej instancji.

Zaskarżonej decyzji strona zarzuciła naruszenie: (1) art. 138 § 1 pkt 2 K.p.a. poprzez jego niezastosowanie w stosunku do całej decyzji; (2) art. 7-12 K.p.a. poprzez ich niezastosowanie, gdyż w ocenie skarżącej w przedmiotowej sprawie zasadne było prowadzenie jednego postępowania naprawczego w stosunku do wszystkich obiektów związanych z budynkiem głównym zakładu [...], bowiem obiekty te tworzą jedną funkcjonalną całość; (3) art. 107 § 3 w zw. z art. 8, art. 9 i 11 K.p.a. poprzez ich niezastosowanie, gdyż WWINB w żaden sposób nie odniósł się do wszystkich zarzutów zawartych w odwołaniu.

W uzasadnieniu skargi strona przedstawiła wątpliwości dotyczące ustalenia stanu faktycznego, zbieżne z wcześniej przedstawionymi w odwołaniu. Skarżąca podniosła także, że rozbiórka budynku agregatu prądotwórczego uniemożliwi w istocie funkcjonowanie całego zakładu produkcji [...], gdyż uniemożliwi funkcjonowanie zakładu na wypadek przerwy w dostawie energii elektrycznej.

Ponadto strona skarżąca stwierdziła, że na gruncie przepisu art. 48 ust. 1 Prawa budowlanego nakazowi rozbiórki może podlegać jedynie taka część obiektu, która jest samodzielna i niezależna, co nie ma miejsca w niniejszej sprawie. W ocenie skarżącej, zamiast nakazu rozbiórki organ powinien na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 2 Prawa budowlanego, nałożyć obowiązek doprowadzenia obiektu do stanu zgodnego z prawem.

Skarżąca zauważyła następnie, że obiekty Spółki nie wadzą nikomu poza PINB w K. Pozostawienie obiektów zakładu produkcji [...] pozwoli na zachowanie w chwili obecnej [...] miejsc pracy, co w przypadku tak dużego bezrobocia w powiecie ma istotne znaczenie w aspekcie społeczno-gospodarczym.

Skarżąca wyjaśniła ponadto, że nie akceptuje próby legalizacyjnej, gdyż czynność ta była nie tylko całkowicie irracjonalna, ale wręcz absurdalna z uwagi na wysokość opłaty legalizacyjnej: [...] zł, która to wartość jest [...]-krotnie wyższa od wartości samych obiektów podlegających rozbiórce.

W odpowiedzi na skargę WWINB podtrzymał dotychczasowe stanowisko w całości i wniósł o jej oddalenie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje:

Skarga nie jest zasadna.

Kontrola sądu administracyjnego, zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jedn. Dz. U. z 2014 r., poz. 1647) i art. 3 § 1 i § 2 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.) polega na badaniu zgodności z prawem zaskarżonych aktów administracyjnych. Kontrola ta sprowadza się do zbadania, czy w toku rozpoznania sprawy organy administracji publicznej nie naruszyły prawa materialnego i procesowego w stopniu istotnie wpływającym na wynik sprawy. Przy czym ocena ta jest dokonywana według stanu i na podstawie akt sprawy istniejących w dniu wydania zaskarżonego aktu. Sąd administracyjny jest sądem kasacyjnym. W razie stwierdzenia istotnych uchybień sąd administracyjny nie ma więc kompetencji do merytorycznego rozstrzygnięcia danego postępowania, lecz jest upoważniony jedynie do uchylenia bądź stwierdzenia nieważności zaskarżonej decyzji lub aktu. Na podstawie art. 134 § 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, w postępowaniu sądowoadministracyjnym obowiązuje zasada oficjalności. Zgodnie z jej treścią, sąd nie jest związany zarzutami i wnioskami oraz powołaną podstawą prawną.

Przedmiotem kontroli Sądu w niniejszej sprawie była decyzja Wielkopolskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowanego z dnia [...] lutego 2015 r., uchylająca zaskarżoną decyzję w części dotyczącej nakazu rozbiórki agregatu prądotwórczego i w tym zakresie umarzająca postępowanie organu pierwszej instancji, a w pozostałej części utrzymująca w mocy zaskarżoną decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. z dnia [...] listopada 2014 r. Sporne rozstrzygnięcia dotyczą nakazu rozbiórki "budynku agregatu prądotwórczego" (wymiary: długość ok. [...]m; szerokość ok. [...]m), wybudowanego bez wymaganego pozwolenia na budowę na działce nr [...] w D. nr [...]. Przedmiotowy obiekt został w osnowie organu pierwszej instancji uzupełniony o opis, że stanowi go fundament, konstrukcja stalowa nośna obiektu, dach z płyt warstwowych, 3 ściany zewnętrzne z blachy trapezowej (od strony północnej i wschodniej) oraz urządzenie techniczne (agregat prądotwórczy).

W przedmiotowej sprawie poza sporem pozostaje, że przedmiotowy obiekt budowlany – niezależnie od oceny, czy jest to obiekt samodzielny czy też konstrukcyjną i funkcjonalną część innego budynku – został zrealizowany bez uprzedniego uzyskania decyzji o pozwoleniu na budowę. To zaś, przy założeniu, że wykonanie tego obiektu – nawet gdyby w istocie była to rozbudowa budynku głównego – prowadziłoby do wniosku, że wykonanie robót budowlanych, w wyniku których powstał przedmiotowy obiekt budowlany, wymagało uzyskania pozwolenia na budowę, powoduje, że obowiązkiem organów nadzoru budowlanego było wszczęcie i prowadzenie postępowania, o jakim mowa w art. 48 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (tekst jedn. Dz. U. z 2013, poz. 1409 ze zm.)

Wbrew zastrzeżeniom skarżącej Spółki należy podkreślić, że sporny obiekt nie jest wiatą, o której mowa w art. 29 ust. 1 pkt 2 Prawa budowlanego, na wykonanie której nie jest wymagane pozwolenie na budowę, a jedynie zgłoszenie (art. 30 ust. 1 pkt 1 Prawa budowlanego). Trzeba mieć bowiem na uwadze, że o charakterze obiektu nie decyduje wyłącznie funkcja jaką będzie pełnił, ale przede wszystkim jego cechy i parametry techniczno-budowlane. Prawo budowlane, jakkolwiek posługuje się terminem "wiata", to równocześnie posługuje się innymi podjęciami, takimi jak "budynek" czy "budowla". Budynkiem jest "obiekt budowlany, który jest trwale związany z gruntem, wydzielony z przestrzeni za pomocą przegród budowlanych oraz posiada fundamenty i dach", jak to wynika z art. 3 pkt 2 Prawa budowlanego. Wiata nie jest zaś budynkiem i zdaniem Sądu odróżnia ją od niego przede wszystkim to, że jest ona pozbawiona wszystkich albo większości przegród zewnętrznych, a także najczęściej jej podstawowym elementem konstrukcyjnym (konstrukcją nośną), na którym osadzony jest dach, są słupy wiążące budowlę trwale z gruntem. Stąd zasadniczym kryterium zakwalifikowania danego obiektu jako wiaty jest stwierdzenie, że obiekt nie jest zamknięty, a więc nie jest obudowany ze wszystkich stron. Również w języku ogólnym (potocznym) wiata to lekka budowla w postaci dachu wspartego na słupach, niekiedy ze ściankami z boku, wzniesiona np. nad peronem kolejowym, parkingiem, hangarem czy przystankiem tramwajowym (por. Uniwersalny słownik języka polskiego, Tom 4, red. prof. S. Dubisz, Wydawnictwo Naukowe PWN, Warszawa 2003, str. 404). Takiemu ujęciu odpowiada wniosek, że wiata, nie będąc budynkiem, nie powinna posiadać wszystkich cech, o jakich mowa w treści art. 3 pkt 2 Prawa budowlanego. Oznacza to, że jest ona obiektem budowlanym niezwiązanym trwale z gruntem lub niewydzielonym z przestrzeni za pomocą przegród budowlanych lub też nie posiada fundamentów lub dachu. Wystarczy przy tym, aby przynajmniej jedna z tych przesłanek została spełniona. Takie rozumienie pojęcia wiaty nie jest odosobnione, zważywszy że właśnie tak postrzega ją prawodawca. W załączniku do rozporządzenia Rady Ministrów z dnia z dnia 30 grudnia 1999 r. w sprawie Polskiej Klasyfikacji Obiektów Budowlanych (PKOB) (Dz. U. Nr 112 poz. 1316, ze zm.) za szczególny rodzaj budynku uważa się wiatę, która "stanowi pomieszczenie naziemne, nie obudowane ścianami ze wszystkich stron lub nawet w ogóle ścian pozbawione". Nie bez znaczenia jest także to, że ustawodawca w art. 29 ust. 1 pkt 2 Prawa budowlanego odróżnia "wiaty" od "parterowych budynków gospodarczych", które zezwala realizować na tych samych warunkach (na podstawie zgłoszenia). Nie może budzić zatem wątpliwości, że wiaty nie można traktować jako synonimu budynku gospodarczego, a więc obiektu zamkniętego.

Z powyższych względów także w orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego uznaje się, że budynek w odróżnieniu od wiaty stanowi obszar zamknięty z każdej strony przegrodami (wyrok z dnia 28 grudnia 2007 r. sygn. akt II OSK 1740/06, publ. w Internecie pod adresem: http://orzeczenia.nsa.gov.pl/). Powyższe nie oznacza jednakże, że owo zamknięcie obiektu – wydzielenie go z przestrzeni – musi w każdych warunkach być osiągnięte za pomocą takich elementów konstrukcyjnych, które wszystkie przynależą do takiego obiektu budowlanego. W określonych warunkach również częściowe "dostawienie" posiadającego samodzielną konstrukcję nośną obiektu budowlanego do innego obiektu (budynku), powodujące zamknięcie obiektu bez konstrukcyjnego powiązania z elementami innego obiektu będzie stanowiło wykonanie odrębnego obiektu będącego budynkiem.

W niniejszej sprawie organ pierwszej instancji, opisując przedmiotowy obiekt stwierdził, że został on dobudowany i przylega od swojej strony południowej do budynku głównego zakładu produkcji [...]. Sporny budynek jest trwale związany z gruntem oraz jest wydzielony z przestrzeni za pomocą przegród budowlanych oraz posiada fundamenty i dach. Fundament budynku stanowi płyta żelbetowa grubości ok. 15 cm. Z fundamentem została połączona konstrukcja nośna obiektu w postaci ramy stalowej, do której zamocowano ściany zewnętrzne z blachy trapezowej. Dach budynku został wykonany jako jednospadowy niski z płyty warstwowej mocowanej do ramy stalowej. Bezpośrednio przy ścianie przylegającego budynku głównego produkcji [...] znajdują się słupy stalowe konstrukcji nośnej budynku agregatu prądotwórczego (ramy). Budynek agregatu prądotwórczego posiada 3 własne ściany zewnętrzne z blachy trapezowej (od strony zachodniej, północnej i wschodniej), a osłonę obiektu w postaci przegrody budowlanej od strony południowej stanowi przylegająca murowana ściana istniejącego budynku głównego zakładu produkcji [...]. Powyższa konstrukcja obiektu powoduje, że budynek agregatu prądotwórczego jest wydzielony z przestrzeni za pomocą przegród budowlanych w postaci ścian i dachu. Sporny obiekt posiada samodzielną konstrukcję nośną w postaci ramy stalowej powiązanej z własnym fundamentem, niezwiązaną z przyległym budynkiem głównym zakładu produkcji [...], swój dach oraz ściany zewnętrzne. Szczegóły konstrukcyjne przedstawiają zdjęcia fotograficzne wykonane w trakcie kontroli, znajdujące się w aktach administracyjnych organu pierwszej instancji, jak też organu odwoławczego.

Przedstawione powyżej rozważania prowadzą do wniosku, że przedmiotowy "budynek agregatu prądotwórczego" należało zakwalifikować jako samodzielny obiekt budowlany – budynek, który nie został wymieniony w art. 29 Prawa budowlanego i którego realizacja wymagała uprzedniego uzyskania pozwolenia na budowę. Nie zostało bowiem skutecznie zakwestionowane w niniejszej sprawie to podstawowe ustalenie, że obiekt posiada własną konstrukcję nośną, fundamenty i dach, zatem jego budowa wymagała uzyskania decyzji o pozwoleniu na budowę. W konsekwencji należy zgodzić się z organem odwoławczym, że zasadne było w niniejszej sprawie prowadzenie postępowania w trybie art. 48-49 Prawa budowlanego, gdyż w związku z tymi robotami nie sporządzono projektu budowlanego i brak jest dokumentów związanych z wykonaniem robót, w tym nie została uzyskana decyzja o pozwoleniu na budowę.

Z uwagi na prawidłowo ustalony stan faktyczny i prawny sprawy organ pierwszej instancji zasadnie na podstawie art. 48 ust. 2 i 3 Prawa budowlanego postanowieniem z dnia [...] maja 2014 r. zobowiązał Spółkę do przedłożenia dokumentów koniecznych do przeprowadzenia postępowania legalizacyjnego, w tym m.in. ostatecznej decyzji o warunkach zabudowy i czterech egzemplarzy projektu budowlanego wraz z opiniami, uzgodnieniami, pozwoleniami i innymi dokumentami wymaganymi przepisami szczególnymi. Skoro w wyznaczonym terminie zobowiązana spółka nie dostarczyła dokumentów wymaganych do legalizacji obiektu budowlanego, to obowiązkiem organu nadzoru budowlanego było nakazanie na podstawie art. 48 ust. 1 w zw. z art. 48 ust. 4 Prawa budowlanego rozbiórki przedmiotowego obiektu. Wyjaśnić także należy, że nakaz rozbiórki został prawidłowo skierowany do obecnego właściciela nieruchomości (por. wyrok NSA z dnia 13 czerwca 2014 r., sygn. akt II OSK 112/13 i powołane tam stanowisko doktryny oraz orzecznictwo – wyrok publ w Internecie: http://orzeczenia.nsa.gov.pl).

Zdaniem skarżącej za wadliwe uznać należało wydanie decyzji o nakazie rozbiórki, gdyż w jej ocenie możliwe było wydanie decyzji zobowiązującej inwestora do doprowadzenia do stanu ich zgodności z prawem, a ponadto, stosownie do treści art. 48 ustawy Prawo budowlane, nakazowi rozbiórki może podlegać jedynie samodzielny i niezależny obiekt budowlany, co nie ma miejsca w niniejszej sprawie. W ocenie Sądu tego rodzaju zarzuty uznać należało za bezpodstawne, a stanowisko za błędne.

Odnosząc się do zarzutu naruszenia prawa poprzez wydanie decyzji o nakazie rozbiórki w stosunku do obiektu, który w ocenie skarżącej nie stanowi samodzielnego i niezależnego obiektu budowlanego, podnieść należy, że zgodnie z orzecznictwem sądów administracyjnych brak jest przeszkód, aby nakazać rozbiórkę nawet części obiektu – w sytuacji gdy jest to część obiektu na tyle samodzielna, jak i niezależna od pozostałej części obiektu wybudowanego zgodnie z prawem, że może być rozebrana bez istotnej ingerencji w pozostałą część obiektu budowlanego (por. wyrok NSA z dnia 28 kwietnia 2006 r., sygn. akt II OSK 788/05 – publ w Internecie: http://orzeczenia.nsa.gov.pl). Pozwala na to wprost przepis art. 48 ust. 1 Prawa budowlanego, zgodnie z którym właściwy organ nakazuje, w drodze decyzji, rozbiórkę obiektu budowlanego, lub jego części, będącego w budowie albo wybudowanego bez wymaganego pozwolenia na budowę.

Jak to już zostało wyjaśnione, przedmiotowy obiekt jest na tyle samodzielny i niezależny, że możliwe jest przeprowadzenie jego rozbiórki bez ingerencji w inne obiekty wchodzące w skład zakładu produkcji [...]. W istocie, ze względu na konstrukcję tego obiektu należało uznać go za samodzielny budynek, który jedynie korzysta ze ściany innego obiektu celem zamknięcia budynku z wszystkich stron. Warto też mieć na uwadze, że samodzielność i niezależność obiektu budowlanego trzeba postrzegać przez pryzmat jego związku technicznego z innymi obiektami budowlanymi, nie zaś poprzez związek funkcjonalny, na jaki wskazuje zobowiązana spółka w swojej skardze. Rozbiórka obiektu budowlanego "budynku agregatu prądotwórczego" niezależnie od tego, czy obiekt ten zostanie uznany za samodzielny budynek, czy też za część innego obiektu budowlanego zakładu produkcji [...], nie doprowadzi do zniszczenia innego obiektu budowlanego (jego części), czy też do znacznego pogorszenia jego stanu technicznego, a tylko w takim przypadku niedopuszczalne byłoby orzeczenie nakazu rozbiórki tego budynku.

Za niezasadny uznać również należy zarzut dotyczący możliwości wydania w przedmiotowej sprawie na podstawie przepisu art. 51 ust. 2 pkt 1 Prawa budowlanego rozstrzygnięcia nakazującego właścicielowi obiektu doprowadzenie robót do stanu zgodnego z prawem. Wprawdzie w ramach postępowania legalizacyjnego organ nadzoru budowlanego jest uprawniony do zobowiązania właściciela do wykonania robót budowlanych umożliwiającym doprowadzenie obiektu budowlanego lub jego części do stanu zgodnego z prawem, jednakże dotyczy to innych robót budowlanych niż budowa. W niniejszej sprawie zaś samowolnie zostały wykonane roboty budowane będące budową w rozumieniu art. 3 pkt 6 Prawa budowlanego. Nie miałoby również znaczenia dla rozstrzygnięcia niniejszej prawy, gdyby wykonane roboty w istocie stanowiły nie wykonanie nowego obiektu budowlanego lecz rozbudowę budynku głównego zakładu [...]. Rozbudowa obiektu jest bowiem również budową, co wprost wynika z przywołanego przepisu. Warunkiem prowadzenia postępowania w trybie art. 48 (względnie art. 49b) Prawa budowlanego jest uprzednie ustalenie, że budynek został wzniesiony (względnie jest w trakcie realizacji) w warunkach samowoli budowlanej, a zatem w sytuacji samowolnego wykonania robót budowlanych polegających na budowie obiektu budowlanego lub jego części bez wymaganego pozwolenia (względnie zgłoszenia). Przepisy art. 50-art. 51 Prawa budowlanego dotyczą zaś wykonania innych robót budowlanych w sposób naruszający przepisy prawa.

Odnosząc się do wskazanego w skardze zarzutu naruszenia zasad ekonomiki procesowej, podnieść należy, że kwestia zasad prowadzenia postępowania w przedmiocie stwierdzonej samowoli budowlane co do różnych obiektów lub ich odrębnych części, została pozostawiona uznaniu organu administracji, bowiem żaden przepis ustawy nie nakazuje organom prowadzenia jednego postępowania w przedmiocie wszystkich nieprawidłowości, jakich dopuścić się mógł inwestor na danej działce (terenie); tym bardziej, jeżeli mogło to mieć miejsce w różnym czasie. W konsekwencji organy nadzoru budowlanego mogą samodzielnie decydować o sposobie rozpatrzenia i załatwienia sprawy dotyczącej stwierdzonego samowolnego zrealizowania obiektów budowlanych lub też pobudowania poszczególnych wyodrębnionych części obiektu budowlanego. Jest to o tyle zasadne, że niejednokrotnie możliwe jest powstanie samowoli budowlanej właśnie tylko co do części obiektu budowlanego (np. poprzez rozbudowę wcześniej wykonanego legalnie obiektu budowlanego), jak i sytuacji, w której legalizacja samowoli będzie odbywała się na podstawie różnych trybów (tej samej ustawy) czy też – ze względu na czas powstania samowoli budowlanej – nawet różnych ustaw regulujących powyższe zagadnienie. Stąd możliwość prowadzenia postępowania legalizacyjnego oddzielnie, w stosunku do każdego z elementów kompleksu obiektów budowlanych lub każdej odrębnie zrealizowanej części obiektu budowlanego, powstałych w ramach samowoli budowlanej, właśnie realizuje postulat szybkości i sprawności postępowania. Ponadto warto wspomnieć, że podnoszony zarzut naruszenia ekonomiki procesowej nie mógłby stanowić podstawy uchylenia zaskarżonej decyzji, gdyż sam w sobie nie stanowi naruszenia przepisów postępowania, które mogłoby mieć wpływ na wydane w sprawie rozstrzygnięcie, kończące prowadzone postępowanie.

Niewątpliwie Spółce umożliwiono udział w postępowaniu i trafnie WWINB zauważył, że z art. 75 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tj. Dz. U. z 2013r. poz. 267 ze zm.) nie wynika obowiązek przesłuchania właściciela obiektu w prowadzonym postępowaniu legalizacyjnym. Istotne jest natomiast to, że zobowiązana Spółka nie wykonała nałożonych na nią obowiązków, bowiem nie przedstawiła organowi wskazanych w tym postanowieniu dokumentów uprawniających do legalizacji samowolnie wybudowanego obiektu. Nie uczyniła tego również na etapie postępowania odwoławczego.

Reasumując wszystkie dotychczasowe rozważania, Sąd uznał, że wobec stwierdzenia samowoli budowlanej polegającej na pobudowaniu obiektu budowlanego w postaci "budynku agregatu prądotwórczego", który to budynek stanowił odrębną i samodzielną konstrukcyjnie część zakładu produkcji [...] – organy nadzoru budowlanego prawidłowo orzekły o nakazie rozbiórki tego obiektu budowlanego w ramach prowadzonego postępowania legalizacyjnego, skoro skarżąca nie wykonała zasadnie na nią nałożonych postanowieniem organu pierwszej instancji z dnia [...] maja 2014 r. obowiązków, których mowa w art. 48 ust. 3 Prawa budowlanego.

Mając powyższe na uwadze, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu, działając na podstawie art. 151 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi oddalił skargę, uznając, że nie ma ona usprawiedliwionych podstaw.