Wyrok WSA w Poznaniu, sygn. akt IV SA/Po 26/17
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu
Data orzeczenia: 2017-06-01 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6139 Inne o symbolu podstawowym 613
Hasła tematyczne: Ochrona środowiska
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 151
journal: Dz.U. 2016 poz 718
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity
article: art. 7, art. 77 § 1, art. 80, art. 107 § 3, art. 138  §  2
journal: Dz.U. 2016 poz 23
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity
article: art. 59 ust. 1 pkt 1,
journal: Dz.U. 2016 poz 353
law: Ustawa z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz  o ocenach oddziaływania na środowisko

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Grażyna Radzicka Sędziowie WSA Donata Starosta (spr.) WSA Maciej Busz Protokolant st. sekr. sąd. Agata Tyll-Szeligowska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 1 czerwca 2017 r. sprawy ze skargi Stowarzyszenia [...] na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z dnia [...] listopada 2016 r. nr [...] w przedmiocie odmowy ustalenia środowiskowych uwarunkowań dla przedsięwzięcia oddala skargę


UZASADNIENIE

Zaskarżoną w niniejszej sprawie decyzją z dnia [...] listopada 2006 r. nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze na podstawie ) art. 17 pkt. 1, 127 § 2 oraz art. 138 § 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2016 r. poz. 23 ze zm.; zwanej dalej "k.p.a." – uwaga Sądu) uchyliło decyzję Wójta Gminy C. K. z dnia [...] czerwca 2016 r., nr [...] i przekazało sprawę organowi I instancji do ponownego rozpatrzenia.

W uzasadnieniu decyzji wskazano, że Wójt przywołaną powyżej decyzją z dnia [...] czerwca 2016 r. P. G. (zwanemu dalej "inwestorem") ustalenia środowiskowych uwarunkowań dla przedsięwzięcia polegającego na budowie fermy drobiu wraz z infrastrukturą towarzyszącą na działce o nr ewidencyjnym [...], obręb [...] P. N., gmina C. - K., powiat [...]i, województwo [...]. W ocenie Wójta planowana inwestycja polegająca na chowie zwierząt w liczbie nie mniejszej niż 210 dużych jednostek przeliczeniowych inwentarza (DJP) kwalifikuje się do przedsięwzięć zawsze znacząco oddziałujących na środowisko w rozumieniu § 2 ust. 1 pkt. 51 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 9 listopada 2010 r. w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko (tj. Dz. U. z 2016 r., poz. 71; zwanego dalej "rozporządzeniem z dnia 9 listopada 2010 r."). Wójt stwierdził, ze przedłożony raport zawiera liczne braki i budzi zastrzeżenia w kwestii rozwiązań dotyczących: zagospodarowania padłych zwierząt, zaopatrzenia fermy w wodę do picia w przypadku złej jakości wody ze studni głębinowej, gospodarki pomiotem, emisji zanieczyszczeń do powietrza, emisji odorów, analizy konfliktów społecznych oraz braku analizy wpływu możliwych do zastosowania chemikaliów do czyszczenia i dezynfekcji kurników na jakość powietrza i ścieków technologicznych. W związku z powyższym Wójt uwzględniając sprzeciw społeczeństwa dotyczący planowanego przedsięwzięcia, uwagi i wnioski stron postępowania i społeczeństwa zgłoszone w trakcie postępowania uznał, że zachodzą przesłanki do odmowy wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach dla planowanej inwestycji.

Dalej Kolegium wskazało, że w odwołaniu inwestor zarzucił decyzji Wójta naruszenie art. 81 ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnieniu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko (Dz.U. z 2016 r. poz. 353 ze zm.; zwanej dalej "u.u.i.ś." poprzez odmowę określenia uwarunkowań środowiskowych, mimo braku przesłanek do takiej decyzji, a także art. 80 ust. 1 pkt. 1 u.u.i.ś. poprzez nieuzgodnienie stanowiska zawartego w decyzji ze stanowiskiem Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w P. (zwanego dalej "RDOŚ"), w sytuacji gdy w niniejszej sprawie treść postanowienia RDOŚ była wiążąca dla organu I instancji. Ponadto inwestor zarzucił naruszenie przepisów postępowania, tj. art. 7 k. p. a. poprzez pominięcie słusznego interesu wnioskodawcy wyrażającego się w możliwości korzystania z prawa własności i interesu społecznego polegającego na rozwoju gospodarczego gminy, art. 107 § 1 i 3 oraz art. 11 w zw. z art. 85 u.u.i.ś., poprzez nie wyjaśnienie w sposób dostateczny z jakich przyczyn i w jakim zakresie ustalenia zawarte w postanowieniach RDOŚ i Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w K. (zwanego dalej "PPIS") uznano za niewiarygodne, art. 80 k. p. a. poprzez dowolną ocenę zebranego w sprawie materiału dowodowego, art. 12 § 1 k. p. a. poprzez nieefektywne prowadzenie.

Kolegium wyjaśniło, że stosownie do treści § 2 ust. 1 pkt. 51 rozporządzenia z dnia 9 listopada 2010 r. chów lub hodowla zwierząt w liczbie nie mniejszej niż 210 DJP kwalifikowane są do przedsięwzięć mogących zawsze znacząco oddziaływać na środowisko, a to oznacza, że dla takiego przedsięwzięcia obowiązkowe jest przeprowadzenie oceny oddziaływania na środowisko. Natomiast do przedsięwzięć mogących potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko, które będą realizowane na terenie inwestycji, należy planowana studnia głębinowa (§ 3 ust. 1 pkt. 70 oraz planowane zbiorniki na gaz (§ 3 ust. 1 pkt. 37).

Dalej Kolegium wyjaśniło, że przedsięwzięcie to zamierzenie budowlane lub inna ingerencja w środowisko polegająca na przekształceniu lub zmianie sposobu wykorzystania terenu, w tym również na wydobywaniu kopalin; przedsięwzięcia powiązane technologicznie kwalifikuje się jako jedno przedsięwzięcie, także jeżeli są one realizowane przez różne podmioty. W związku z powyższym omawiane przedsięwzięcie jako całość jest przedsięwzięciem mogącym zawsze znacząco oddziaływać na środowisko i wymaga sporządzenia raportu oceny oddziaływania na środowisko.

Kolegium wskazało, że dla terenu działki n, której planowane jest przedsięwzięcie i jej bezpośredniego otoczenia nie obowiązuje aktualnie miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego. Obowiązujące dla terenu gminy C.-K. Studium Uwarunkowań i Kierunków Zagospodarowania Przestrzennego określa kierunki zagospodarowania przedmiotowej działki inwestorskiej i jej bezpośredniego otoczenia jako obszary rolnicze bez sprecyzowanego kierunku rozwoju. Od strony północnej teren inwestycji przylega do działki nr [...], na której znajdują się pola uprawne, dalej na północ również znajdują się pola uprawne. Najbliższa zabudowa zagrodowa od strony północnej znajduje się na działce nr ewid. [...] w odległości około 118 m od działki inwestora. Od strony wschodniej przedmiotowa działka przylega do działki nr ewid.[...], na której znajduje się rów melioracyjny. Za rowem znajdują się koszone łąki i pola uprawne. Od strony południowej teren inwestycji przylega do działki nr ewid.[...], na której znajdują się grunty rolne, dalej na południe również znajdują się pola uprawne. Najbliższa zabudowa zagrodowa znajduje się na działce nr ewid.[...] w odległości około 98 m od działki inwestora. Od strony zachodniej teren inwestycyjny przylega do działki nr ewid.[...], na której znajduje się droga o nawierzchni asfaltowej. Dalej na zachód znajdują się grunty rolne. Dopuszczalne poziomy hałasu na granicy ww. terenu nie powinny przekroczyć 55 dB w porze dziennej i 45 dB w porze nocnej.

Jak wskazało Kolegium zarówno RDOŚ jak i PPIS uzgodnił planowaną inwestycję. RDOŚ w postanowieniu z dnia [...] grudnia 2015 r. określił warunki realizacji przedsięwzięcia, m.in. wskazał konieczność zainstalowania w każdym z indyczników po 18 mechanicznych wentylatorów dachowych o średnicy około 0,8 m z niezadaszonymi pionowymi wylotami na wysokości min. 7,4 m n. p. t o wydajności 20 900 m3/h oraz poziomie mocy akustycznej nie wyższym niż 80 dB każdy, a także po 22 wentylatory szczytowe o średnicy około 1,4 m z wylotami na wysokości min. 1,65 m n. p. t. oraz o poziomie mocy akustycznej nie wyższym niż 89 dB. Zastosowanie wskazanych wentylatorów zapewni zachowanie parametrów akustycznych. W ocenie RDOŚ z wykonanych obliczeń rozprzestrzeniania substancji w powietrzu dla planowanej inwestycji wynika, że nie będą powodować przekroczenia wartości odniesienia substancji w powietrzu oraz dopuszczalnych częstości przekroczeń określonych w rozporządzeniu Ministra Środowiska z dnia 26 stycznia 2010 r. w sprawie wartości odniesienia dla niektórych substancji w powietrzu (Dz. U. z 2010 r., nr 16, poz. 87) poza teren, do którego inwestor posiada tytuł prawny oraz, że będą dotrzymane standardy jakości powietrza określone w rozporządzeniu Ministra Środowiska z dnia 24 sierpnia 2012 r. w sprawie poziomów niektórych substancji w poz. 2012 r., poz. 1031). W raporcie uwzględniono emisję amoniaku, siarkowodoru i pyłów z procesu chowu oraz dwutlenku siarki, dwutlenku azotu, tlenku węgla, pyłu z agregatu prądotwórczego o mocy 200 kW, który na terenie fermy będzie działał na wypadek awarii zasilania, a także emisje tych substancji z nagrzewnic zainstalowanych wewnątrz indyczników. W raporcie oraz jego uzupełnieniu przedstawiono sposób gospodarowania odpadami, w tym padłymi zwierzętami na poszczególnych etapach inwestycji, tj. realizacji, eksploatacji i likwidacji oraz sposób gospodarowania nimi. Przeprowadzono ocenę oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko gruntowo-wodne i środowisko przyrodnicze. Przedmiotowa inwestycja zlokalizowana będzie poza obszarami głównych zbiorników wód podziemnych. Teren przeznaczony pod realizację inwestycji jest położony poza obszarami chronionymi w rozumieniu ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 r. o ochronie przyrody (Dz. U. z 2015 r., poz. 1651). RDOŚ w ww. postanowieniu uznał, że planowane przedsięwzięcie nie powinno negatywnie oddziaływać na środowisko. Podobne stanowisko zajął PPIS w opinii z dnia [...] listopada 2015 r. Stwierdził, że z uwagi na obecny stan zagospodarowania terenu przewidzianego pod inwestycję oraz obszar znajdujący się w bezpośrednim sąsiedztwie planowanego przedsięwzięcia, a także ze względu na charakter i skalę przedsięwzięcia i przeprowadzoną analizę oddziaływania na środowisko, planowane przedsięwzięcie nie powinno negatywnie oddziaływać na środowisko.

Kolegium zaznaczyło, że decyzja o środowiskowych uwarunkowaniach jest decyzją związaną. Oznacza to, że w sytuacji wykazania, że planowane przedsięwzięcie nie będzie negatywnie wpływać na środowisko, organ winien wydać decyzję ustalającą środowiskowe uwarunkowania. Decyzja o odmowie ustalenia środowiskowych uwarunkowań może zostać wydana w przypadkach ściśle określonych w ustawie. Są to m. in.

- odmowa uzgodnienia warunków realizacji przedsięwzięcia przez organ współdziałający,

- niezgodność lokalizacji przedsięwzięcia z planem zagospodarowania przestrzennego,

- brak zgody wnioskodawcy na realizację przedsięwzięcia w innym wariancie niż proponowany przez niego,

- wykazanie znaczącego negatywnego oddziaływania na obszar Natura 2000 przy jednoczesnym braku spełnienia przesłanek z art. 34 ustawy o ochronie przyrody,

- wykazaniu, że przedsięwzięcie może spowodować nieosiągnięcie celów środowiskowych zawartych w planie gospodarowania wodami na obszarze dorzecza, o ile nie zachodzą przesłanki, o których mowa w art. 38j ustawy z dnia 18 lipca 2001 r. Prawo wodne.

Zdaniem Kolegium organ I instancji nie uzasadnił w sposób wystarczający, że zaistniały przesłanki do wydania decyzji odmawiającej ustalenia środowiskowych uwarunkowań. Wójt Gminy C. - K. powołał się na analizę biegłej sądowej w dziedzinie ochrony środowiska, która oceniła przedłożony raport oddziaływania na środowisko. W analizie z dnia [...] maja 2016 r. biegła zarzuciła, że przedłożony raport wskazuje niezgodne z przepisami zagospodarowanie padłymi zwierzętami z uwagi na brak aktualnych uprawnień przez proponowany zakład, brak kompleksowego rozwiązania zaopatrzenia fermy w wodę do picia dla drobiu w przypadku złej jakości wody ze studni głębinowej, niesprecyzowaną gospodarkę pomiotem, zaniżone wyniki emisji zanieczyszczeń do powietrza (zał. Nr [...] i Nr [...]), brak analizy konfliktów społecznych, pominięcie emisji odorów, brak analizy wpływu możliwych do zastosowania chemikaliów do czyszczenia i dezynfekcji na jakość powietrza i ścieków technologicznych. Jak jednak zaznaczyło Kolegium inwestor zarówno na żądanie RDOS oraz żądanie Wójta uzupełniał sporządzony raport i składał wyjaśnienia dotyczące wskazanych kwestii. Inwestor szeroko opisał w jaki sposób będzie odbywało się zagospodarowanie padłymi zwierzętami. Przedłożył również umowę przedwstępną z dnia [...] marca 2016 r. pomiędzy nim, a Spółką A w przedmiocie odbioru padłych zwierząt. Inwestor uzupełnieniu do raportu z dnia [...] listopada 2015 r. odniósł się do kwestii związanej z zaopatrzeniem fermy w wodę. Poza tym w załączniku nr [...] do raportu wyjaśnił sprawy związane z zaniżonymi wynikami emisji zanieczyszczeń do powietrza, emisji odorów, braku analizy konfliktów społecznych, braku analizy wpływu możliwych do zastosowania chemikaliów do czyszczenia i dezynfekcji kurników na jakość powietrza i ścieków technologicznych. W ocenie Kolegium jeżeli organ I instancji miał dalsze wątpliwości, to winien je wyjaśnić w toku postępowania.

W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego Stowarzyszenie A wniosło o uchylenie zaskarżonej decyzji.

W uzasadnieniu skargi wskazano, że Kolegium nie przeanalizowało merytorycznych zarzutów sprecyzowanych w analizie raportu i uzupełnień do niego, dla tej inwestycji, dokonanej przez wieloletnią i doświadczoną biegłą sądową z dziedziny ochrony środowiska opierając się jedynie o dokumenty złożone przez inwestora, które nie są spójne i zawierają szereg uchybień prawnych i proceduralnych. Stowarzyszenie wyraziło stanowczy protest przeciwko lokalizacji wielko powierzchniowych kurników na terenie gminy C. K. w tym N. P. w sąsiedztwie zabudowy mieszkaniowej i gospodarstwa agroturystycznego (98m) oraz dalszych planowanych budynków mieszkalnych.

Stowarzyszenie stwierdziło, że żaden przepis nie obliguje organu do wydania pozytywnej decyzji o uwarunkowaniach środowiskowych w przypadku pozytywnych opinii RDOŚ i PPIS w przeciwnym wypadku ustawodawca upoważniłby te instytucje do wydawania swoich, wiążących decyzji, a nie zobowiązywałby do tego Wójta. Błędnym jest stanowisko Kolegium, że tylko w art. 80 ust. 1, 2 i 3 wskazano przepisy na mocy których wójt może odmówić wydania decyzji środowiskowej. Teren inwestycji wprawdzie nie jest objęty ustaleniami obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, brak jest obszarów Natura 2000, ale jest to teren sąsiadujący z Parkiem Krajobrazowym "Dolina rzeki [...]" który obejmuje również w części płynącą nieopodal rzekę Żabiankę.

W ocenie Stowarzyszenia przedłożona dokumentacja nie zawiera też wariantowości realizacji przedsięwzięcia i nie daje organowi możliwości dokonania wyboru wariantu najkorzystniejszego. Stanowisko Kolegium zaprzecza prawu organów gminnych do decydowania o szeroko pojętym życiu gminy i możliwości realizacji, akceptowanych przez społeczeństwo, pomysłów na jej rozwój. Zaprzecza prawom tych mieszkańców do wpływu na jakość własnego życia czy utrzymania wartości własnych domów i posiadłości też z prawem własności i przedkłada nad to prawo jednostki (tu inwestora) dążącego do korzystania z prawa własności w sposób zakłócający możliwość swobodnego korzystania z własności przez mieszkańców.

Kolegium przedkłada nad odpowiedzialność władz samorządowych opinie RDOŚ i PPIS, które tak naprawdę nie są decyzjami i nie podlegają nawet zaskarżeniu nie mówiąc o odpowiedzialności ich twórców. Inwestycja miałaby być zlokalizowana na terenie z przewagą funkcji mieszkaniowej i rolniczej z intensywnie rozwijającym się osadnictwem co zresztą jest zgodne z ustaleniami obowiązującego w gminie "Studium kierunków zagospodarowania przestrzennego gminy C. K." czyli planowana inwestycja pozostaje w sprzeczności z zapisami przyjętymi uchwałą Rady Gminy C. K..

W ocenie Stowarzyszenia planowana inwestycja może negatywnie oddziaływać na środowisko z uwagi na:

- brak kompleksowego rozwiązania zaopatrzenia fermy w wodę do picia dla drobiu - tu wymagane są standardy jak dla wody spożywczej dla ludzi, w przypadku złej jakości wody ze studni głębinowej - przecież w tej gminie pobierana woda do celów spożywczych jest w całości uzdatniana;

- niesprecyzowaną gospodarkę pomiotem nie wykazano czy wskazywana firma posiada stosowne zezwolenia;

- brak obliczenia emisji maksymalnej zanieczyszczeń do powietrza wymaganego przez prawo;

- emisję odorów;

- brak analizy konfliktów społecznych;

- brak analizy rozwiązań alternatywnych związanych z przedmiotem raportu;

- nie wykonano niezbędnych ustaleń i wykonania raportowych ustaleń także dla zbiorników gazu płynnego. Nie określono np. stref zagrożenia wybuchem.

- brak jakichkolwiek urządzeń oczyszczających redukujących uciążliwość dla środowiska i ludzi tam żyjących.

W odpowiedzi na skargę Kolegium wniosło o jej oddalenie podtrzymując stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji.

W piśmie z dnia 14 kwietnia 2017 r. inwestor wniósł o oddalenie skargi.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Dokonując oceny prawidłowości zaskarżonego rozstrzygnięcia Kolegium należy zauważyć, iż ma ono charakter kasacyjny, w związku z czym kontrola sądowa sprowadza się do oceny, czy zaistniały podstawy do wydania przez organ odwoławczy decyzji opartej na art. 138 § 2 k.p.a., zgodnie z którym organ odwoławczy może uchylić zaskarżoną decyzję w całości i przekazać sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi pierwszej instancji, gdy decyzja ta została wydana z naruszeniem przepisów postępowania, a konieczny do wyjaśnienia zakres sprawy ma istotny wpływ na jej rozstrzygnięcie. Przekazując sprawę, organ ten powinien wskazać, jakie okoliczności należy wziąć pod uwagę przy ponownym rozpatrzeniu sprawy. Oznacza to, że organ odwoławczy może wydać decyzję kasacyjną i przekazać sprawę do ponownego rozpatrzenia, gdy postępowanie w pierwszej instancji zostało przeprowadzone z naruszeniem norm prawa procesowego, a więc gdy organ I instancji w istocie nie przeprowadził postępowania wyjaśniającego w takim zakresie, że miało to istotny wpływ na treść rozstrzygnięcia.

Dodatkowo wyjaśnić trzeba, że zgodnie z art. 59 ust. 1 u.u.i.ś. przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko wymaga realizacja następujących planowanych przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko:

1) planowanego przedsięwzięcia mogącego zawsze znacząco oddziaływać na środowisko;

2) planowanego przedsięwzięcia mogącego potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko, jeżeli obowiązek przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko został stwierdzony na podstawie art. 63 ust. 1.

Rodzaje przedsięwzięć mogących zawsze znacząco oddziaływać na środowisko oraz mogących potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko określa rozporządzenie Rady Ministrów z dnia z dnia 9 listopada 2010 r. w sprawie w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko. Nie ulega wątpliwości w niniejszej sprawie, że planowane przedsięwzięcie zgodnie z § 2 ust. 1 pkt 51 rozporządzenia z dnia 9 listopada 2010 r. zaliczane jest do przedsięwzięć mogących zawsze znacząco oddziaływać na środowisko.

Ocenę odziaływania planowanego przedsięwzięcia na środowisko przeprowadza się w ramach postępowania w sprawie wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach realizacji przedsięwzięcia, co wynika z art. 61 ust. 2 u.u.i.ś. Zgodnie z art. 71 ust. 1 i 2 u.u.i.ś. decyzja o środowiskowych uwarunkowaniach określa środowiskowe uwarunkowania realizacji przedsięwzięcia, a jej uzyskanie jest wymagane dla planowanych przedsięwzięć mogących zawsze znacząco oddziaływać na środowisko oraz przedsięwzięć mogących potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko.

W ramach oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko określa się, analizuje oraz ocenia bezpośredni i pośredni wpływ danego przedsięwzięcia na środowisko oraz zdrowie i warunki życia ludzi, dobra materialne, zabytki, krajobraz, w tym krajobraz kulturowy, wzajemne oddziaływanie między ww. elementami, dostępność do złóż kopalin, a także możliwości oraz sposoby zapobiegania i zmniejszania negatywnego oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko oraz wymagany zakres monitoringu (art. 62 ust. 1 u.u.i.ś.).

Dokonując kontroli zaskarżonej decyzji pod kątem zgodności z przywołanymi powyżej przepisami w pierwszej kolejności wskazać trzeba, że Kolegium prawidłowo uznało, że decyzja o środowiskowych uwarunkowaniach ma charakter związany. Oznacza to, że organ właściwy do wydania decyzji nie ma swobody działania, a katalog podstaw wydania decyzji negatywnych ma charakter zamknięty. Z przepisów ustawy wynika, że odmowa wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach może nastąpić w przypadku wystąpienia sprzeczności planowanego przedsięwzięcia z postanowieniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego (art. 80 ust. 1 u.u.i.ś.), w przypadku odmowy uzgodnienia warunków realizacji przedsięwzięcia przez organ współdziałający, w sytuacji zaistnienia sprzeczności z innymi przepisami prawa, gdy z przeprowadzonego postępowania wyniknie możliwość negatywnego znaczącego oddziaływania na obszar Natura 2000 (art. 81 ust. 2 u.u.i.ś) bądź w przypadku odmowy inwestora zgody na realizację przedsięwzięcia w innym wariancie, niż to określono we wniosku (art. 81 ust. 1 u.u.i.ś.), albo jeżeli z oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko wynika, że przedsięwzięcie może spowodować nieosiągnięcie celów środowiskowych zawartych w planie gospodarowania wodami na obszarze dorzecza (art. 81 ust. 3 ustawy). (por. wyroki WSA w Poznaniu z dnia 3 sierpnia 2016 r. sygn. akt IV SA/Po 914/15, WSA w łodzi z dnia 27 stycznia 2017 r. sygn. akt II SA/Łd 600/16, WSA w Warszawie z dnia 9 sierpnia 2016 r. sygn. akt IV SA/Wa 726/16; http://orzeczenia.nsa.gov.pl).

W ocenie Sądu Kolegium prawidłowo uznało, decyzja organu I instancji nie odnosi się do ustawowych przesłanek uniemożliwiających wydanie pozytywnej decyzji w niniejszej sprawie. Zarzuty kierowane pod adresem raportu przez organ I instancji są ogólnikowe i gołosłowne. Organ wskazuje, że "raport zawiera wiele nieścisłości", "wyliczenia emisji związków szkodliwych do środowiska budzą zastrzeżenia bowiem inne wyliczenia dokonał specjalista powołany przez organ prowadzący postępowanie a inne wartości przedstawia inwestor", "udzielone przez inwestora odpowiedzi są niefachowe i lakoniczne". Organ I instancji nie podaje jednak jakichkolwiek obliczeń czy wartości mających zakwestionować ustalenia zawarte w raporcie. Argumentacja zawarta w decyzji organu I instancji nie została poparta konkretnymi ustaleniami poczynionymi w toku postępowania dowodowego i uznana musi zostać za całkowicie dowolną.

W tym miejscu zaznaczyć należy, że podstawowym dowodem w sprawie wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach jest raport o oddziaływaniu na środowisko. W orzecznictwie przyjmuje się, że raport poprzedzający wydanie decyzji o uwarunkowaniach środowiskowych powinien mieć charakter kompleksowy i odnosić się do wszystkich możliwych zagrożeń związanych z realizacją przedsięwzięcia oraz wskazywać, jakie w tym zakresie obowiązują standardy ochrony środowiska oraz czy zamierzona inwestycja mieści się w ich ramach. Zaznaczyć przy tym trzeba, że Sąd nie może samodzielnie dokonywać oceny treści raportu o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko, gdyż wymaga to wiedzy specjalistycznej. Ocena sądu odnośnie raportu dotyczyć może tylko tego, czy raport jest kompletny i spójny, czy spełnia wymagania ustawowe (por. wyroki NSA z dnia 1 marca 2013 r., sygn. II OSK 2105/11, z dnia 11 lipca 2013 r., sygn. II OSK 639/13, , z dnia 28 sierpnia 2014 r., sygn. II OSK 495/13, http;//orzeczenia.nsa.gov.pl).

Raport, chociaż jest dokumentem prywatnym to opracowanym jest przez osoby posiadające wiadomości specjalne W orzecznictwie sądów administracyjnych wyrażono również pogląd, że zastrzeżenia wobec przedłożonego raportu oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko, aby nie były uznane za gołosłowne powinny zostać poparte na przykład ekspertyzą, która w sposób udokumentowany wskazuje na wady raportu (por. wyroki NSA z dnia 18 marca 2009 r., sygn. akt II OSK 383/08, z dnia 20 marca 2014 r. sygn. akt II OSK 2564/12, 21 kwietnia 2015 r. sygn. akt II OSK 2213/13 oraz z dnia 25 lutego 2016 r. sygn. akt II OSK 1586/14; http://orzeczenia.nsa.gov.pl). Raportowi o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko przysługuje szczególna moc dowodowa, która wynika z kompleksowego charakteru analizy planowanego do realizacji przedsięwzięcia. Podważenie jego ustaleń mogłoby nastąpić jedynie, co do zasady, poprzez przedstawienie równie kompletnej analizy uwarunkowań środowiskowych (tzw. kontrraportu), sporządzonej przez specjalistów dysponujących równie fachową wiedzą jak autor raportu, których wnioski pozostawałyby w rażącej sprzeczności do tych zawartych w raporcie przedłożonym przez inwestora (por. wyrok NSA z dnia 17 listopada 2015 r. sygn. akt II OSK 602/14; http://orzeczenia.nsa.gov.pl).

Organ I instancji kwestionując ustalenia raportu powołał się na opinię biegłego z zakresu ochrony środowiska sporządzoną przez mgr inż. S. W.-R.. Organ nie dokonał jednak zestawienia danych zawartych w raporcie z danymi przedstawionymi przez biegłą. Przede wszystkim organ nie wykazał w sposób przekonujący dlaczego dał wiarę omawianej opinii biegłego, a dlaczego odmówił takiej wiarygodności raportowi przedstawionemu przez inwestora. Argumentacja przedstawiona przez organ I instancji jest ogólnikowa i nie zawiera konkretnych zastrzeżeń, uzasadniających odmowę uznania wartości dowodowej raportu. Nie odniesienie się przez organ I instancji do całości materiału dowodowego oznacza, że decyzja ta została wydana z mogącym mieć wpływ na wynik sprawy naruszeniem przepisów postępowania tj. art. 7, art. 77 § 1, art. 80 oraz art. 107 § 3 k.p.a. Przypomnieć należy, iż zgodnie z art. 7 k.p.a. organy administracji publicznej stoją na straży praworządności, z urzędu lub na wniosek stron podejmują wszelkie czynności niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy, mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli. Zgodnie natomiast z art. 77 § 1 k.p.a. organ administracji publicznej jest zobowiązany do zebrania w sposób wyczerpujący całego materiału dowodowego, a następnie do jego rozpatrzenia. Tylko na podstawie całokształtu materiału dowodowego organ administracji publicznej może ocenić czy dana okoliczność została udowodniona (art. 80 k.p.a.). Z kolei w myśl art. 107 § 3 k.p.a. uzasadnienie faktyczne decyzji powinno w szczególności zawierać wskazanie faktów, które organ uznał za udowodnione, dowodów, na których się oparł, oraz przyczyn, z powodu których innym dowodom odmówił wiarygodności i mocy dowodowej, zaś uzasadnienie prawne - wyjaśnienie podstawy prawnej decyzji, z przytoczeniem przepisów prawa.

Już powyższe uzasadniało wydanie przez Kolegium decyzji w trybie art. 138 § 2 k.p.a. Dokonując dalszej analizy argumentacji organu I instancji mającej przemawiać za odmową wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach nie można nie zauważyć, że organ powołał się na przesłanki pozaustawowe. Wójt wskazał bowiem, że "argumentacja zawarta w raporcie oddziaływania na środowisko mówiąca o tym, że oddziaływanie przedmiotowej inwestycji nie wykroczy poza granice działek należących do inwestora stanowi zdaniem mieszkańców naruszenie zasady zrównoważonego rozwoju". Sprzeciw mieszkańców w stosunku do planów realizacji przedmiotowego przedsięwzięcia podkreślany jest również w innych częściach decyzji Wójta. W orzecznictwie sądów administracyjnych, które tutejszy Sąd w pełni aprobuje, zauważa się, że sprzeciw mieszkańców gminy nie może stanowić podstawy do wydania negatywnej decyzji w sprawie środowiskowych uwarunkowań realizacji przedsięwzięcia. Przepisy nakazują jedynie zapewnienie udziału społeczeństwa w postępowaniu i umożliwienie zgłoszenia uwag i wniosków, natomiast nie nakładają obowiązku uzyskania społecznej akceptacji dla przedsięwzięcia. Przepisy ustawy nie nakładają obowiązku uzyskania społecznej akceptacji dla przedsięwzięcia (por. wyroki z 25 marca 2015 r., sygn. akt II OSK 2031/13, oraz z 1 lipca 2016 r., sygn. akt II OSK 339/15, a także WSA w Bydgoszczy z dnia 27 kwietnia 2016 r. sygn. akt II SA/Bd 429/15 oraz WSA w Warszawie z dnia 9 maja 2017 r. sygn. akt IV SA/Wa 187/17; http://orzeczenia.nsa.gov.pl).

Ponadto jako całkowicie nieuzasadnione należy ocenić stanowisko Wójta, który powołał się na ustalenia Studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego. Art. 80 ust. 2 u.u.i.ś. obliguje organ wydający decyzję do stwierdzenia zgodności lokalizacji przedsięwzięcia z planem miejscowym, nie zaś z ustaleniami studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego, co wynika z charakteru studium, które nie jest aktem prawa miejscowego (art. 9 ust. 5 u.p.z.p.), nie może stanowić podstawy wydawania decyzji o administracyjnej i ma znaczenie tylko przy sporządzaniu planu miejscowego (por. wyrok NSA z dnia 19 maja 2016 r. sygn. akt II OSK 2176/15; http://orzeczenia.nsa.gov.pl).

Reasumując, Kolegium wskazało na przypadki prawem przewidziane, które uzasadniają odmowę ustalenia środowiskowych uwarunkowań dla przedsięwzięcia i prawidłowo stwierdziło, że przesłanek tych nie wykazał organ I instancji. Przypadki negatywnego rozstrzygnięcia zostały wyczerpująco, ale przede wszystkim prawidłowo przywołane przez organ odwoławczy w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Kolegium prawidłowo oceniło, że organ I instancji uchylił się o rzetelnej analizy materiału dowodowego. Tym samym bezsprzecznie zasadne było w okolicznościach niniejszej sprawy rozstrzygnięcie w oparciu o art. 138 § 2 k.p.a.

Odnosząc się do pozostały, nieomówionych powyżej zarzutów zawartych w skardze Sąd wskazuje, że niezasadnie Stowarzyszenie zarzuciło Kolegium powoływanie się na uzgodnienie RDOŚ oraz opinię PPIS. Obowiązek dokonania stosownych uzgodnień wynika z art. 77 ust. 1 u.u.i.ś. Zaznaczyć trzeba, że wprawdzie pozytywne uzgodnienia ze strony organów współdziałających (RDOŚ, PPIS) nie są wiążące dla organu określającego środowiskowe uwarunkowania realizacji przedsięwzięcia. Pozytywne uzgodnienie nie obliguje organu do wydania pozytywnej decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, w sytuacji, gdy organ z uzasadnionych przyczyn nie akceptuje któregokolwiek z istotnych ustaleń lub warunków określonych w postanowieniu organu uzgadniającego. Organ wydając decyzję odmowną powinien jednak wykazać wadliwość zajętych pozytywnych stanowisk (opinii, uzgodnień), co wymaga merytorycznego odniesienia się do treści tych dokumentów (por. wyrok NSA z dnia 1 lipca 2016 r. sygn. akt II OSK 339/15 wyrok WSA w Poznaniu z dnia 30 czerwca 2011 r. sygn. akt IV SA/Po 1027/10; wyrok WSA w Poznaniu z dnia 30 sierpnia 2012 r. sygn. akt IV SA/Po 320/12; http;//orzeczenia.nsa.gov.pl).

Wbrew twierdzeniom skarżącego Stowarzyszenia w raporcie uwzględniono kwestię zapotrzebowania na wodę (str. 24 i następne), emisji zanieczyszczeń do powietrza (str. 36 i następne), czy też konfliktów społecznych (str. 74).

Zasadnie natomiast zwrócono uwagę w skardze, że raport nie zawiera wariantu alternatywnego, wbrew wymogowi wynikającemu z art.. 66 ust. 1 pkt 5 lit. a u.u.i.ś., no co wprost wskazuje się na 21 stronie raportu. Okoliczność ta powinna zostać wzięta pod uwagę przez organ I instancji przy ponownym rozpatrywaniu sprawy.

W tym stanie rzeczy Sąd na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2016 r. poz. 270) orzekł jak w sentencji.