Wyrok WSA w Bydgoszczy, sygn. akt II SA/Bd 1270/22
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy
Data orzeczenia: 2023-12-01 00:00:00+01:00 (orzeczenie nieprawomocne)
Symbol z opisem: 6014 Rozbiórka budowli lub innego obiektu budowlanego, dokonanie oceny stanu technicznego obiektu, doprowadzenie obiektu do s
Hasła tematyczne: Budowlane prawo
Skarżony organ: Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku: uchylono decyzję I i II instancji
Powołane przepisy: article: art, 49e pkt 1
journal: Dz.U. 2021 poz 2351
law: Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane - t.j.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Jarosław Wichrowski Sędziowie Sędzia WSA Katarzyna Korycka (spr.) Asesor WSA Mariusz Pawełczak po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 1 grudnia 2023 r. sprawy ze skargi M. W. na decyzję [...] z dnia [...] października 2022 r. nr [...] w przedmiocie rozbiórki 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję [...] Inspektora Nadzoru Budowlanego w L. z dnia [...] lipca 2022 r. nr [...] oraz postanowienie [...] z dnia [...] marca 2022 r. nr [...]; 2. zasądza od [...] na rzecz skarżącego M. W. kwotę [...]([...]) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.


UZASADNIENIE

Decyzją z dnia [...] lipca 2022 r. nr [...] Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego (PINB) w L., na podstawie art. 49e pkt 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (t.j. Dz.U. z 2021 r. poz. 2351 ze zm., dalej powoływanej jako pb) nakazał skarżącemu M. W. dokonać rozbiórki rozbudowy budynku sali bankietowej od strony północnej o wymiarach 3,0 m x 9,0 m przykrytej dachem jednospadowym oraz od strony wschodniej o wymiarach 8,40 m x 9,90 m z dachem dwuspadowym pokrytym blachodachówką, zlokalizowanej na terenie działki nr [...] w granicy z działką o nr [...] w miejscowości N., obręb ewidencyjny W., gmina K. bez wymaganego prawem pozwolenia na budowę

W uzasadnieniu PINB wskazał, że w dniu [...] lipca 2021 r. pracownicy organu przeprowadzili kontrolę zabudowań wzniesionych na terenie ww. nieruchomości. Jednym ze skontrolowanych obiektów był budynek sali bankietowej, dawnej stajni, który został rozbudowany z dwóch stron - od strony północnej oraz wschodniej. Przez to powstały m.in. dodatkowe pomieszczenia techniczne przynależne do sali bankietowej. Rozbudowa od strony północnej jest konstrukcji murowej o wymiarach zewnętrznych 3,0 m x 9,0 m, z dachem jednospadowym, pokrytym blachodachówką (połączona tą samą połacią dachową z istniejącym budynkiem sali bankietowej). Od strony wschodniej rozbudowa jest parterowa o wymiarach 8,40 m x 9,90 m, z dachem dwuspadowym, pokrytym blachodachówką. Zlokalizowana jest ona w granicy z sąsiednią działką i jest połączona z dwoma budynkami gospodarczymi. Podczas kontroli ustalono, że obiekt stajni wzniesiono w oparciu o decyzję Starosty [...] z dnia [...] października 2001 r. nr [...], udzielającą byłym właścicielom - Państwu [...] pozwolenie na budowę budynku mieszkalnego jednorodzinnego, dwóch budynków gospodarczych oraz stajni na terenie ww. nieruchomości. Ponadto w dniu [...] października 2009 r. uzyskano decyzję udzielającą pozwolenia na użytkowanie budynku stajni (nr [...]). Według oświadczenia obecnego właściciela nabył on nieruchomości zlokalizowane na terenie działki nr [...] na początku 2021 r.

PINB stwierdził, że na dokonaną rozbudowę nie uzyskano wymaganego prawem pozwolenia na budowę, co wyjaśnił skarżący, jak również organ potwierdził w postępowaniu dowodowym (pismo organu architektoniczno-budowlanego z dnia [...] stycznia 2021 r. znak: [...]). Wskazał, że były właściciel obiektu P. B. zeznał, że nie posiada żadnych dokumentów na przedmiotową rozbudowę, która wykonana była jego zdaniem prawdopodobnie około roku 2010-2011, co potwierdza również: załączona do akt sprawy mapa z dnia [...] maja 2009 r., która jest załącznikiem nr [...] do decyzji o warunkach zabudowy z dnia [...] października 2009 r. nr [...], na której nie widnieje dokonana rozbudowa oraz kopia szkicu polowego z operatu gminy K., sporządzonego przy modernizacji ewidencji gruntów i budynków, który przyjęty został do PODGiK w L. dnia [...] kwietnia 2015 r., a który wskazuje że obiekty już istnieją. Zatem, jak podkreślił PINB, można przyjąć, że przedmiotowa rozbudowa dokonana została w latach 2010-2014. Powyższe zdaniem PINB jednoznacznie wskazuje, że rozbudowy budynku sali bankietowej po zmianie sposobu użytkowania, dokonano w warunkach samowoli budowlanej, czym uchybiono art. 28 ustawy Prawo budowlane.

W dalszej kolejności, jak wyjaśnił PINB, wydane zostało postanowienie z dnia [...] listopada 2021 r. nr [...].OR o wstrzymaniu przedmiotowej rozbudowy budynku sali bankietowej po zmianie sposobu użytkowania. W postanowieniu poinformowano skarżącego o możliwości złożenia "wniosku o legalizację" rozbudowy sali bankietowej, o którym mowa w art. 48a ustawy Prawo budowlane. Skarżący złożył zażalenie na ww. postanowienia, a [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego (WINB) w B. stwierdził postanowieniem z dnia [...] marca 2022 r. nr [...] uchybienie terminu do wniesienia zażalenia na ww. postanowienie. Postanowienie o wstrzymaniu budowy stało się ostateczne w dniu [...] grudnia 2021 r., gdyż strona postępowaniu R. G. odebrał ww. postanowienie w dniu [...] listopada 2021 r., a skarżący postanowienie to otrzymał w dniu [...] listopada 2021 r. Skarżący złożył także wniosek o zawieszenie postępowania do czasu zakończania toczącego się postępowania w sprawie zmiany sposobu użytkowania budynku stajni na salę bankietową, niemniej PINB postanowieniem z dnia [...] kwietnia 2022 r. odmówił zawieszenia postępowania administracyjnego w sprawie samowolnej rozbudowy budynku sali bankietowej po zmianie sposobu użytkowania, a WINB postanowieniem z dnia [...] maja 2022 r. stwierdził niedopuszczalność wniesionego przez skarżącego zażalenia na to postanowienie.

W świetle powyższego PINB stwierdził, że skarżący miał prawo złożenia wniosku o legalizację dokonanej samowoli budowlanej w terminie 30 dni od dnia doręczenia postanowienia o wstrzymaniu budowy, o czym został poinformowany w postanowieniu o wstrzymaniu budowy, zgodnie z art. 48 ust 3 pb, co umożliwiłoby mu uzyskanie decyzji legalizacyjnej. Skarżący nie skorzystał jednak z prawa do złożenia w ustawowym terminie 30 dni wniosku o legalizację, gdyż termin 30 dni na złożenie tego wniosku minął dnia [...] grudnia 2021 r., a skarżący nie dostarczył do organu wniosku o legalizację. Zgodnie zaś z art. 49e pb organ nadzoru budowlanego wydaje decyzję o rozbiórce w przypadku m.in. niezłożenia wniosku o legalizację w wymaganym terminie. Dlatego też wydano w sprawie nakaz rozbiórki przedmiotowej rozbudowy.

Od powyższej decyzji skarżący wniósł odwołanie domagając się jej uchylenia i przekazania sprawy do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji. Skarżący zarzucił naruszenie przepisów postępowania, tj. art. 6, art. 7 i art. 77 § 1 Kodeksu postępowania administracyjnego (kpa), skutkujące naruszeniem art. 48 ust. 1 pkt 1 i art.49e pkt 1 pb w zw. z art. 71 pb, poprzez brak wszechstronnego i dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz niezebranie całego materiału dowodowego, co wyraża się w szczególności:

1) bezzasadnym przyjęciem, że stwierdzona przez organ rozbudowa sali bankietowej nastąpiła po zmianie sposobu użytkowania stajni;

2) niestarannym przeprowadzeniem kontroli budynku sali bankietowej w dniu [...] lipca 2021 r., przez co nie można jednoznacznie ustalić, czy budynek ten został przebudowany, czy też rozbudowany i w jakim zakresie;

3) zaniechaniem analizy dokumentacji budynku, znajdującej się w postępowaniu zakończonym decyzją Starosty [...] z dnia [...] października 2001 r. nr [...] o pozwoleniu na budowę;

4) zaniechaniem analizy dokumentacji budynku, znajdującej się w postępowaniu zakończonym decyzją PINB z dnia [...] października 2009 r. o udzieleniu pozwolenia na użytkowanie budynku stajni;

5) zaniechaniem analizy decyzji Wójta Gminy K. z dnia [...] października 2009 r. nr [...] o ustaleniu warunków zabudowy dla inwestycji polegającej na zmianie użytkowania istniejących dwóch budynków gospodarczych i stajni na salę imprez okolicznościowych i świetlicę w istniejącym gospodarstwie agroturystycznym położonym w [...], na działkach nr [...];

6) zaniechaniem analizy dokumentacji budynku, znajdującej się w postępowaniu zakończonym decyzją PINB z dnia [...] stycznia 2010 r. o zatwierdzeniu projektu budowlanego zamiennego budynku gospodarczego na działce nr [...];

7) zaniechaniem analizy decyzji PINB z dnia [...] marca 2010 r. o udzieleniu pozwolenia na użytkowanie budynku gospodarczego na działce nr [...];

8) zaniechaniem analizy, czy stwierdzona przez organ rozbudowa budynku sali bankietowej wymaga pozwolenia na budowę w świetle regulacji zawartej w art. 29 ust. 2 pkt 1 ustawy Prawo budowlane.

Decyzją z dnia [...] października 2020 r. nr [...] WINB orzekł o utrzymaniu w mocy zaskarżonej decyzji organu I instancji.

W uzasadnieniu WINB opisał dotychczasowy przebieg postępowania, a następnie wskazał, że z akt sprawy organu I instancji wynika, iż organ ten w dniu [...] lipca 2021 r. wszczął z urzędu postępowanie administracyjne w sprawie rozbudowy sali bankietowej, zlokalizowanej na terenie działki nr [...], po czym wydał postanowienie na podstawie art. 48 ust. 1 pkt 1 ustawy Prawo budowlane, w celu doprowadzenia rzeczonej inwestycji do stanu zgodnego z prawem. Swoje działania poprzedził ustaleniami dokonanymi podczas kontroli w dniu [...] lipca 2021 r. oraz przeprowadzonym postępowaniem wyjaśniającym, na podstawie, których stwierdził, iż rozbudowa przedmiotowego budynku sali bankietowej została wykonana w warunkach samowoli budowlanej. WINB wskazał, że z materiału dowodowego sprawy wynika, że prawdopodobnym jest, że miało to miejsce w latach 2010-2011. Podkreślił również, że wykonując przedmiotową rozbudowę inwestor powiększył zarówno powierzchnię zabudowy, kubaturę jak i szerokość przedmiotowego budynku sali bankietowej, zatem bezspornie dokonał rozbudowy tego obiektu. Wskazał, że katalog określony w art. 29 ustawy Prawa budowlanego, zarówno przed jak i po wejściu w życie nowelizacji ustawy Prawo budowalne, wprowadzonej ustawą z dnia [...] lutego 2020 r. o zmianie ustawy Prawo budowlane oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. z 2020 r. poz. 471) nie zawiera rozbudowy budynku sali bankietowej, jako budowy zwolnionej z obowiązku uzyskania decyzji o pozwoleniu na budowę lub zgłoszenia. Należy zatem stwierdzić, jak podsumował WINB, że tego rodzaju budowa, wymagała uzyskania decyzji o pozwoleniu na budowę, zaś brak takiego pozwolenia oznacza, że przedmiotowa rozbudowa powstała w warunkach samowoli budowlanej, co uzasadniało wdrożenie legalizacyjnego trybu postępowania na podstawie art. 48 ustawy Prawo budowlane. Tym samym, zdaniem WINB, PINB prawidłowo postanowieniem z dnia [...] listopada 2021 r. nr [...] wstrzymał przedmiotową rozbudowę budynku sali bankietowej po zmianie sposobu użytkowania, zrealizowaną w warunkach samowoli budowlanej, umożliwiając właścicielowi legalizację przedmiotowej inwestycji. Ponadto, postanowienie zawierało informację o możliwości złożenia wniosku o legalizację. Na ww. postanowienie organu I instancji skarżący złożył zażalenie z uchybieniem terminu, zatem postanowienie wstrzymujące rozbudowę przedmiotowego budynku, stało się ostateczne.

WINB wskazał, że warunkiem zalegalizowania stwierdzonej samowoli budowlanej jest złożenie w określonym terminie przez inwestora, właściciela lub zarządcę obiektu budowlanego wniosku o legalizację, o którym mowa w art. 48a pb. Wniosek ten rozpoczyna procedurę legalizacyjną. Legalizacja samowolnie pobudowanego obiektu budowlanego nie jest jednak obowiązkiem, lecz uprawnieniem inwestora, właściciela lub zarządcy obiektu budowlanego. Skarżący nie złożył natomiast do organu I instancji wniosku o legalizację przedmiotowej rozbudowy. W związku z tym, jak stwierdził WINB, w sytuacji nieprzedłożenia wniosku o legalizację przedmiotowego budynku sali bankietowej niemożliwym stało się prowadzenie dalszej procedury legalizacyjnej, a PINB był zobligowany nakazać właścicielowi nieruchomości rozbiórkę przedmiotowej rozbudowy na podstawie art. 49e pkt 1 pb.

Odnosząc się natomiast do zarzutów odwołania dotyczących odrębnego postępowania administracyjnego prowadzonego przez organ I instancji w przedmiocie zmiany sposobu użytkowania przedmiotowego budynku sali bankietowej, WINB wskazał, że postępowanie to pozostaje bez wpływu na niniejsze rozstrzygnięcie, bowiem zmiana sposobu użytkowania prowadzona jest do legalnie wybudowanego budynku stajni aktualnie użytkowanego jako budynek sali bankietowej, natomiast przedmiotem niniejszego postępowania jest samowolnie wykonana rozbudowa tego budynku o część rozbudowaną od strony wschodniej o wymiarach 8,40 m x 9,90 m oraz o część rozbudowaną od strony północnej o wymiarach 3,0 m x 9,0 m, które nie są objęte postępowaniem w sprawie zmiany sposobu użytkowania. Zatem zarzuty dotyczące braku dokładnego ustalenia daty zmiany sposobu użytkowania oraz braku analizy związanej z tą zmianą dokumentacji pozostają bez wpływu na przedmiotową sprawę.

Reasumując WINB wskazał, że pozyskany przez organ materiał dowodowy oraz poczynione w toku postępowania ustalenia, bezspornie potwierdzając, że doszło do wykonania rozbudowy budynku sali bankietowej, na realizację której inwestor nie uzyskał wymaganej prawem decyzji o pozwoleniu na budowę. Natomiast, brak wykazania woli przez zobowiązanego legalizacji stwierdzonej samowoli budowlanej (poprzez nieprzedłożenie dokumentów legalizacyjnych), niweczy możliwość jej prowadzenia i zobowiązuje organ nadzoru budowlanego do wydania decyzji o rozbiórce zrealizowanej rozbudowy.

Na powyższą decyzję WINB M. W. wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy domagając się jej uchylenia oraz uchylenia poprzedzającej ją decyzji PINB z dni [...] lipca 2022 r., a także wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji. Skarżący zarzucił organowi:

1. naruszenie przepisów postępowania mające istotny wpływ na wynik postępowania w postaci:

a) art. 7, art. 77 i art. 80 kpa polegające na niewyczerpującym rozpatrzeniu materiału dowodowego oraz na jego dowolnej ocenie, wyrażającej się zwłaszcza w odmówieniu mocy dowodowej i wiarygodności poprzez ich zupełne zignorowanie m.in. decyzji Wójta Gminy K. z dnia [...] października 2009 r. nr [...] o ustaleniu warunków zabudowy dla inwestycji polegającej na zmianie użytkowania istniejących dwóch budynków gospodarczych i stajni na salę imprez okolicznościowych i świetlicę wraz ze zmianą poddaszy na pokoje gościnne w istniejących gospodarstwie agroturystycznym na działkach o nr [...] położonych w [...], gmina K., a także decyzji Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w B. z dnia [...] czerwca 2010 r. nr [...] o wyrażeniu zgody na wnioskowane odstępstwo od przepisów w zakresie wysokości pomieszczenia przeznaczonego na pobyt ludzi i tym samym na usytuowanie sali imprez okolicznościowych w adaptowanych na ten cel budynkach gospodarczych na działkach o nr [...] i [...] gmina K., która to decyzja obejmowała już metraż rzekomo rozbudowanej sali bankietowej, co w konsekwencji doprowadziło do rozstrzygnięcia sprawy bez należytego wyjaśnienia i ustalenia stanu faktycznego, w szczególności w zakresie ustalenia czy budynek sali bankietowej został przebudowany czy też rozbudowany, w jakim czasie oraz w jakim zakresie,

b) art. 7 i art. 8 kpa poprzez nieuzwględnienie faktu, że PINB dopuścił się rażącego zaniedbania i naruszenia słusznego interesu skarżącego w postaci przekazania do WINB wyłącznie samego zażalenia złożonego przez skarżącego w dniu [...] grudnia 2021 r. na postanowienie PINB w L. z dnia [...] listopada 2021 r. o wstrzymaniu rozbudowy budynku sali bankietowej w warunkach samowoli budowlanej, podczas gdy do organu I instancji wpłynęło w dniu [...] grudnia 2021 r. pismo skarżącego, w którym to piśmie skarżący zwrócił się do organu z prośbą o przedłużenie terminu na złożenie zażalenia na ww. postanowienie z uwagi na śmierć swojego ojca, zaś pismo to - z uwagi na obowiązywanie przepisu art. 15zzzzzn2 ustawy z 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (obecnie: t.j. Dz.U. z 2021 r. poz. 2095 ze zm.) dodany przez art. 1 pkt 24 ustawy z 9 grudnia 2020 r. o zmianie ustawy COVID-19 (Dz. U. z 2020 r. poz. 568) - winno zostać przekazane do WINB wraz z zażaleniem jako wniosek o przywrócenie terminu, bowiem złożona przez skarżącego prośba z dnia [...] grudnia 2021 r. spełniała wymagania statuowane w odniesieniu do wniosku o przywrócenie terminu;

2. naruszenie przepisów prawa materialnego mające wpływ na wynik sprawy w postaci:

a) art. 49e pkt 1 pb poprzez jego błędne zastosowanie i uznanie, że Skarżący nie złożył wniosku o legalizację w wymaganym terminie, podczas gdy skarżący wniósł w dniu [...] grudnia 2021 r. zażalenie na Postanowienie PINB z dnia [...] listopada 2021 r. o wstrzymaniu rozbudowy budynku sali bankietowej w warunkach samowoli budowlanej, które to zażalenie - w związki ze złożeniem przez skarżącego pisma spełniającego wymogi wniosku o przywrócenie terminu - złożone zostało skutecznie;

b) art. 29 ust. 2 pkt 1 lit. a) ustawy Prawo budowlane poprzez jego niezastosowanie i błędne uznanie, że budynek sali bankietowej rozbudowany został bez wymaganego prawem pozwolenia na budowę, podczas gdy budynek ten - będąc wcześniej stajnią - stanowił obiekt bezpośrednio sąsiadujący z obiektami gospodarczymi związanymi z produkcją rolną i uzupełniającymi zabudowę zagrodową w ramach istniejącej działki siedliskowej w postaci parterowych budynków gospodarczych, których budowa na mocy art. 29 ust. 2 pkt 1 lit. a) ustawy Prawo budowlane nie wymaga decyzji o pozwoleniu na budowę oraz zgłoszenia, o którym mowa w art. 30 ustawy Prawo budowlane, o czym świadczy treść decyzji Wójta Gminy K. z dnia [...] października 2021 r. (sygn. In.6730.36.2021.JBK) o warunkach zabudowy, w której to decyzji jednoznacznie wskazane jest, że działki należące do skarżącego przeznaczone były w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego gminy K. pod funkcję "MR - tereny zabudowy zagrodowej" (strona nr [...] decyzji Wójta Gminy K. o warunkach zabudowy z dnia [...] października 2021 r., sygn. [...].).

W odpowiedzi na skargę WINB wniósł o jej oddalenie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga zasługuje na uwzględnianie, choć nie ze wszystkich powodów w niej wskazanych.

Przedmiot kontroli legalności w niniejszej sprawie stanowi decyzja WINB z dnia [...] października 2022 r. nr [...].BL, którą utrzymano w mocy decyzję PINB z dnia [...] lipca 2022 r. nr [...], nakazującą skarżącemu rozbiórkę rozbudowy budynku sali bankietowej, zlokalizowanej na terenie działki nr [...], w granicy z działką nr [...], w miejscowości N., obręb ewid. W., gmina K., zrealizowanej bez wymaganego prawem pozwolenia na budowę. Rozstrzygnięcie to zostało podjęte na podstawie art. 49e pkt 1 pb. Zgodnie z tym przepisem, organ nadzoru budowlanego wydaje decyzję o rozbiórce obiektu budowlanego lub jego części w przypadku niezłożenia wniosku o legalizację w wymaganym terminie. Przytoczony przepis stanowi konsekwencję niespełnienia niezbędnego warunku do skutecznego przeprowadzenia postępowania legalizacyjnego (złożenie wniosku o legalizację) w stosunku do stwierdzonej samowoli budowalnej.

Należy w związku z tym wskazać, że postępowanie w sprawie samowoli budowlanej rozpoczyna się od wydania postanowienia o wstrzymaniu budowy w przypadku obiektu budowlanego lub jego części, będącego w budowie albo wybudowanego: 1) bez wymaganej decyzji o pozwoleniu na budowę albo 2) bez wymaganego zgłoszenia albo pomimo wniesienia sprzeciwu do tego zgłoszenia (art. 48 ust. 1 pb). W postanowieniu tym organ informuje stronę o możliwości złożenia wniosku o legalizację obiektu budowlanego lub jego części oraz o konieczności wniesienia opłaty legalizacyjnej w celu uzyskania decyzji o legalizacji obiektu budowlanego lub jego części oraz o zasadach obliczania opłaty legalizacyjnej (art. 48 ust. 3 pb). Postanowienie o wstrzymaniu budowy wydaje się również w przypadku zakończenia budowy (art. 48 ust. 5 pb). Co istotne, zgodnie z art. 48 ust. 4 pb na postanowienie o wstrzymaniu budowy przysługuje zażalenie.

W dalszej kolejności inwestor, właściciel lub zarządca obiektu budowlanego może złożyć wniosek o legalizację. Wniosek taki należy złożyć w ciągu 30 dni od dnia doręczenia postanowienia o wstrzymaniu budowy (art. 48a ust. 1 pb). Jeżeli jednak zostało wniesione zażalenie na postanowienie o wstrzymaniu budowy, termin, o którym mowa w ust. 1, biegnie od dnia, w którym to postanowienie stało się ostateczne (art. 48a ust. 3 pb).

W sytuacji, gdy wniosek taki nie zostanie złożony, wówczas organ nadzoru budowlanego wydaje, zgodnie ze wskazanymi na wstępie przepisem (art. 49e pkt 1 pb) nakaz rozbiórki. Należy podkreślić, że decyzja wydawana w trybie art. 49e pkt 1 pb ma charakter związany. W razie ziszczenia się przesłanki przewidzianej w tym przepisie (niezłożenie wniosku o legalizację) organ zobowiązany jest do wydania decyzji o rozbiórce. Organ nie działa tu w ramach uznania administracyjnego. Jeżeli zatem inwestor, właściciel lub zarządca obiektu budowlanego nie skorzysta ze swojego uprawnienia i nie złożył stosownego wniosku o legalizację w ustawowym terminie lub ubiegał się bezskutecznie o przywrócenie terminu na jego złożenie, organ ma obowiązek przeprowadzić postępowanie administracyjne w celu wydania decyzji o rozbiórce. Przy czym przedmiotem tego postępowania jest w istocie ustalenie czy skarżący złożył w terminie wniosek o legalizację, czy nie, będąc prawidłowo pouczonym o tym uprawnieniu, jak też o konieczności wniesienia opłaty legalizacyjnej i o zasadach jej obliczania. W tym pierwszym wypadku organ nadzoru budowlanego przeprowadza postepowanie legalizacyjne, zgodnie z art. 48b i art. 49 pb. W drugim zaś, wobec braku wniosku o legalizację, pomimo poinformowania skarżącego o takiej możliwości, organ nadzoru budowlanego zobowiązany jest do wydania decyzji nakazującej rozbiórkę obiektu. Przedmiotem postępowania prowadzonego w trybie art. art. 49e pkt 1 pb nie jest natomiast ponowne ustalenie kwestii legalności obiektu budowlanego (a więc konieczności uzyskania pozwolenia na budowę lub stosownego zgłoszenia organowi administracji architektoniczno-budowlanej), ani rozważanie charakteru prawnego zrealizowanego obiektu. Takie bowiem ustalenia dotyczące kwestii zaistnienia samowoli budowalnej i jej charakteru dokonywane są w postępowaniu prowadzonym w trybie art. 48 pb, które to kończy się postanowieniem o wstrzymaniu budowy w przypadku stwierdzenia budowy lub wybudowania obiektu budowlanego lub jego części bez wymaganej decyzji o pozwoleniu na budowę albo bez wymaganego zgłoszenia albo pomimo wniesienia sprzeciwu do tego zgłoszenia (por. wyrok WSA w Warszawie z dnia 24 kwietnia 2023 r., sygn. akt VII SA/Wa 2410/22; wyrok WSA Kielcach z dnia 23 sierpnia 2023 r., sygn. akt II SA/Ke 239/23; wyrok WSA w Gdańsku z dnia 13 września 2023 r., sygn. akt II SA/Gd 18/23 - dostępne na stronie http://orzeczenia.nsa.gov.pl/cbo/query). W ramach więc postępowania poprowadzonego w trybie art. 48 pb strona powinna kwestionować dokonaną przez organ nadzoru budowlanego kwalifikację zrealizowanego obiektu - a w konsekwencji kwestionować stwierdzenie przez organ okoliczności nielegalnej jego budowy/rozbudowy, zarzucając wadliwe zebranie i ocenę materiału dowodowego w zakresie pozwalającym na ustalenie legalności bądź nielegalności obiektu budowalnego, stanowiącego przedmiot tego postępowania.

Niemniej jednak, co podkreślono, warunkiem wydanie decyzji o rozbiórce w trybie art. 49e pkt pb jest niezłożenie wniosku o legalizację w wymaganym terminie. Wniosek taki składa się w ciągu 30 dni od dnia doręczenia postanowienia o wstrzymaniu budowy (art. 48a ust. 1 pb), natomiast gdy zostało wniesione zażalenie na postanowienie o wstrzymaniu budowy, termin ten biegnie od dnia, w którym to postanowienie stało się ostateczne (art. 48a ust. 3 pb).

W przedmiotowej sprawie PINB postanowieniem z dnia [...] listopada 2021 r. nr [...] wstrzymał rozbudowę sali bankietowej po zmianie sposobu użytkowania, na terenie działki nr [...], przy granicy z działką nr [...], położonych w miejscowości N., obręb ewid. W., gmina K. w warunkach samowoli budowlanej. Organ w wyniku przeprowadzonej kontroli obiektu w dniu [...] lipca 2021 r. i przeprowadzonego postępowania wyjaśniającego ustalił, że budynek sali bankietowej (dawnej stajni) został rozbudowany z dwóch stron – od strony północnej (rozbudowa konstrukcji murowanej o wymiarach 3 m x 9 m) i od strony wschodniej (rozbudowa konstrukcji murowanej o wymiarach 8,40 m x 9,90 m) oraz, że na rzeczoną rozbudowę nie uzyskano wymaganego pozwolenia, a zatem że dokonano ją w warunkach samowoli budowlanej, co wyczerpuje zakres zastosowania art. 48 pb. Powyższe postanowienie zostało doręczone skarżącemu w dniu [...] listopada 2021 r., a zatem termin 7 dni do wniesienia zażalenia na ww. postanowienie upływał w dniu [...] listopada 2021 r. Skarżący zażalenie (nazwane odwołaniem) na postanowienie z dnia [...] listopada 2021 r., zgodnie z ustaleniami organów nadzoru budowlanego, nadał w placówce pocztowej w dniu [...] grudnia 2021 r., a wiec po upływie ustawowego terminu. Niemniej jednak pismem z dnia [...] listopada 2021 r., nadanym w placówce pocztowej w dniu [...] grudnia 2021 r., skarżący złożył w imieniu własnym do PINB wniosek o przedłużenie terminu na złożenie zażalenia m.in. na postanowienie z dnia [...] listopada 2021 r. W uzasadnieniu prośby wskazał na śmierć ojca i związany z tą okolicznością brak możliwości odniesienia się do ustaleń zwartych w wydanym postanowieniu. Do wniosku skarżący załączył odpis skrócony aktu zgonu ojca w dniu [...] listopada 2021 r. W odpowiedzi na to pismo skarżącego, PINB pismem z dnia [...] grudnia 2021 r. poinformował skarżącego, że o przywróceniu terminu do wniesienia zażalenia postanawia ostatecznie organ właściwy do rozpatrzenia zażalenia tj. WINB. Pismem z dnia [...] grudnia 2021 r. PINB przesłał do WINB akta organu I instancji w związku ze złożonym zażaleniem na postanowienie z dnia [...] listopada 2021 r. WINB postanowieniem z dnia [...] maja 2022 r. nr [...] stwierdził uchybienie terminu do wniesienia zażalenia na postanowienie PINB z dnia [...] listopada 2021 r., wskazując na okoliczność uchybienia 7-dniowego terminu do wniesienia zażalenia liczonego od dnia doręczenia skarżącemu postanowienia z dnia [...] listopada 2021., a tym samym na jego ostateczność, a ponadto na okoliczność zawiadomienia skarżącego pismem z dnia [...] stycznia 2022 r. o uchybieniu terminu do wniesienia zażalenia oraz o tym, że biorąc pod uwagę art. 58 § 1 i 2 kpa oraz art. 15zzzzzn2 ust. 2 i 3 ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (t.j. Dz.U. z 2021 r. poz. 2095 ze zm.) skarżącemu przysługuje w terminie 30 dni od dnia odebrania zawiadomienia prawo złożenia wniosku o przywrócenie terminu, który został uchybiony, z którego to prawa skarżący nie skorzystał.

W kontekście powyższego należy wskazać, że zgodnie z art. 9 kpa organy administracji publicznej są obowiązane do należytego i wyczerpującego informowania stron o okolicznościach faktycznych i prawnych, które mogą mieć wpływ na ustalenie ich praw i obowiązków będących przedmiotem postępowania administracyjnego. Organy czuwają nad tym, aby strony i inne osoby uczestniczące w postępowaniu nie poniosły szkody z powodu nieznajomości prawa, i w tym celu udzielają im niezbędnych wyjaśnień i wskazówek. Stosowanie natomiast do art. 64 § 2 kpa jeżeli podanie nie spełnia innych wymagań ustalonych w przepisach prawa, należy wezwać wnoszącego do usunięcia braków w wyznaczonym terminie, nie krótszym niż siedem dni, z pouczeniem, że nieusunięcie tych braków spowoduje pozostawienie podania bez rozpoznania. W myśl zaś art. 65 § 1 kpa jeżeli organ administracji publicznej, do którego podanie wniesiono, jest niewłaściwy w sprawie, niezwłocznie przekazuje je do organu właściwego, zawiadamiając jednocześnie o tym wnoszącego podanie. Zawiadomienie o przekazaniu powinno zawierać uzasadnienie.

W ocenie Sądu, uwzględniając treść przytoczonych przepisów postępowania administracyjnego, w sprawie nieprawidłowo zaniechano rozpoznania pisma skarżącego z dnia [...] listopada 2021 r. Nie budzi wątpliwości, że termin do wniesienia zażalenia jest terminem wyznaczonym przez ustawodawcę, a organ nie ma wpływu na jego długość, niemożliwe jest więc jego przedłużanie. Zauważyć jednak należy, na co słusznie wskazał skarżący, że pismo to pomimo nieprawidłowego zwrotu "przedłużenie terminu na złożenie zażalenia", zawierało treść pozwalającą na stwierdzenie, że w istocie wolą skarżącego jest przywrócenie terminu do wniesienia zażalenia. Pismo to skarżący złożył już po uchybieniu terminu do złożenia zażalenia na postanowienie z dnia [...] listopada 2021 r. (a nie w trakcie jego biegu), wskazał on w jego treści na okoliczności i przyczyny dla których nie dochował terminu na wniesienia zażalenia (śmierć ojca w trakcie biegu terminu do wniesienia zażalenia i w zaistniałej sytuacji konieczność opieki nad matką). Ponadto co istotne w odpowiedzi na to pismo PINB poinformował skarżącego o właściwości WINB w kwestii "przywróceniu terminu do wniesienia zażalenia". Wskazuje to, że PINB uznał pismo skarżącego z dnia [...] listopada 2021 r. za wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia zażalenia na postanowienie z dnia [...] listopada 2021 r. Pomimo tego WINB całkowicie zignorował wniosek skarżącego z dnia [...] listopada 2021 r., pomimo przekazania mu wraz z zażaleniem akt organu I instancji. Zdaniem Sądu WINB, uwzględniając wytyczne wynikające z treści przepisów art. 9 kpa i art. 64 § 2 kpa, powinien udzielić skarżącemu niezbędnych wyjaśnień i wskazówek oraz ewentualnie dopytać skarżącego (wezwać o jednoznaczne wskazanie) jaki jest rzeczywisty charakter pisma z dnia [...] listopada 2021 r. (czy stanowi on wniosek o przywrócenie terminu na wniesienie zażalenia, czy niedopuszczalny w procedurze administracyjnej wniosek o przedłużenie terminu na wniesienie zażalenia), zważywszy że wniosek ten skarżący złożył w imieniu własnym, jak też pozostałe wnioski w sprawie, a jedyna aktywność pełnomocnika radcy prawnego M. M. ograniczyła się do zapoznawania się z aktami sprawy, zaś skarżący w rzeczywistości podejmował w sprawie czynności i składał wszystkie pisma osobiście i w imieniu własnym. Także PINB kierował wszystkie pisma do skarżącego, a nie radcy prawnego M. M. (aż do dnia ustanowienia przez skarżącego pełnomocnika adwokata C. P. na mocy pełnomocnictwa z dnia [...] maja 2022 r.). Ponadto znajdujące się w aktach sprawy pełnomocnictwo dla radcy prawnego M. M. dotyczy postępowania przed PINB o sygn. [...] a nie postępowania którego dotyczy przedmiotowa rozbudowa sali bankietowej o sygn. [...] Należy również podkreślić, że okoliczność, iż WINB w związku z przepisami ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych, poinformował skarżącego pismem z dnia [...] stycznia 2022 r. o przysługującym mu prawie złożenia wniosku o przywrócenie terminu w terminie 30 dni od dnia odebrania tego pisma, nie zmienia faktu, że skarżący złożył w sprawie pismem z dnia [...] listopada 2021 r. wniosek, który z uwagi na jego treść i ww. okoliczności sprawy pozwalał na potraktowanie go jako pisma stanowiącego, ewentualnie mogącego stanowić wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia zażalenia, co wymagało co najmniej wyjaśnienia jego charakteru, po udzieleniu skarżonemu stosownych wskazówek i pouczeń, tymczasem nieprawidłowo został on zignorowany w sprawie i zaniechano jego rozpatrzenia.

W myśl art. 134 kpa organ odwoławczy stwierdza w drodze postanowienia niedopuszczalność odwołania oraz uchybienie terminu do wniesienia odwołania. Do zażaleń mają odpowiednie zastosowanie przepisy dotyczące odwołań w sprawach nieuregulowanych w rozdziale 11 (art. 144 kpa). Zażalenia wnosi się w terminie siedmiu dni od dnia doręczenia postanowienia stronie, a gdy postanowienie zostało ogłoszone ustnie - od dnia jego ogłoszenia stronie (art. 141 § 2 kpa).

Z przytoczonych regulacji wynika, że jeżeli zażalenie zostanie złożone po upływie ustawowego terminu do jego wniesienia, wówczas na organie odwoławczym ciąży zasadniczo obowiązek wydania, w oparciu o art. 134 kpa, postanowienia o stwierdzeniu uchybienia terminowi do dokonania tej czynności. W sytuacji jednak, gdy strona zawrze prośbę o przywrócenie uchybionego terminu do wniesienia zażalenia, obowiązkiem organu II instancji jest wydanie w pierwszej kolejności postanowienia w sprawie przywrócenia terminu (na postanowienie odmawiające przywrócenia terminu służy zażalenie - art. 59 § 1 kpa). Następnie, po wydaniu ostatecznego postanowienia o odmowie przywrócenia terminu, organ może dopiero postanowić o uznaniu odwołania/zażalenia za wniesionego z naruszeniem obowiązującego terminu (por. A. Wróbel, w: M. Jaśkowska, M. Wilbrandt-Gotowicz, A. Wróbel, Komentarz aktualizowany do kpa., uwaga 12 do art. 134 , wyd. LEX 2023, także A. Golemba w: H. Knysiak-Sudyka (red.), A. Cebera, J. Firlus, T. Kiełkowski, K. Klonowski, M. Romańska "Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz", wyd. II, uwaga 5 do art. 134, postanowienie NSA z 18 listopada 2016 r. sygn. akt I OZ 1237/16, wyrok NSA z 30 kwietnia 2020 r. sygn. akt I OSK 1551/19 - dostępne na stronie http://orzeczenia.nsa.gov.pl/cbo/query). Tak więc postanowienie o uchybieniu terminu do wniesienia odwołania/zażalenia organ odwoławczy może wydać dopiero po ostatecznym rozpatrzeniu złożonego przez stronę wniosku o przywrócenie terminu. W przypadku wydania postanowienia o przywróceniu terminu wyłączona jest dopuszczalność wydania postanowienia o uchybieniu terminu, a zatem przed rozpatrzeniem tego wniosku strony, wydanie takiego postanowienia stwierdzającego uchybienie terminu, jest niezgodne z prawem (por. B. Adamiak, [w:] B. Adamiak, J. Borkowski, Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz, Wyd. C.H. Beck. Warszawa 2022, uwaga 3 do art. 134) – por. wyrok WSA w Krakowie z dnia 26 października 2023 r., sygn. akt III SA/Kr 1798/22 (dostępny jw.),

Skoro więc skarżący złożył pismem z dnia [...] listopada 2021 r. wniosek, który jak wykazano, zawierał treść właściwą dla wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia zażalenia, to obowiązkiem organ II instancji było jego rozpatrzenie, ewentualnie wyjaśnienie jego charakteru, co powinno nastąpić przed wydaniem postanowienia stwierdzającego fakt uchybienia terminu do wniesienia zażalenia. WINB nie rozpoznał wskazanego wniosku skarżącego, lecz wydał postanowienie stwierdzające uchybienie terminowi do wniesienia zażalenia, czym naruszył ww. przepisy postępowania.

Jak wskazano powyżej przesłanką wydania zgodnej z prawem decyzji o rozbiórce w trybie art. 49e pkt pb jest niezłożenie wniosku o legalizację w wymaganym terminie. Na złożenie takiego wniosek ustawodawca przewidział termin 30 dni od dnia doręczenia postanowienia o wstrzymaniu budowy (art. 48a ust. 1 pb), natomiast gdy zostało wniesione zażalenie na postanowienie o wstrzymaniu budowy, termin ten biegnie od dnia, w którym to postanowienie stało się ostateczne (art. 48a ust. 3 pb). W sprawie skarżący złożył zażalenie na postanowienie o wstrzymaniu rozbudowy budynku sali bankietowej, niemniej WINB z naruszeniem przepisów postępowania stwierdził uchybienie terminu do wniesienia zażalenia, gdyż wydał je przed rozpatrzeniem wniosku skarżącego z dnia z dnia [...] listopada 2021 r., w którym skarżący wskazał na przyczyny braku możliwości dochowania terminu na wniesienie zażalenia od postanowienia o wstrzymaniu rozbudowy budynku, a wiec przed rozpatrzeniem pisma zawierającego treść właściwą dla wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia zażalenia. Naruszenie to bezpośrednio determinuje stanowiące przedmiot zaskarżania postanowienie w przedmiocie nakazu rozbiórki, skoro wydaje się je w przypadku niezłożenia wniosku o legalizację w wymaganym terminie 30 dni, a termin ten jeżeli zostało wniesione zażalenie na postanowienie o wstrzymaniu budowy, biegnie od dnia, w którym to postanowienie stało się ostateczne, zaś w okolicznościach sprawy pomimo wniesionego zażalenia i ww. wniosku z dnia [...] listopada 2021 r., z naruszeniem prawa wydano postanowienie o stwierdzeniu uchybienie terminu do wniesienia zażalenia, co uniemożliwiło skarżącemu zakwestionowanie w postępowaniu przed organem II instancji postanowienia o wstrzymaniu rozbudowy budynku sali bankietowej, a także w konsekwencji ewentualne złożenie w ustawowym terminie wniosku o legalizację. W tych okolicznościach nie sposób uznać decyzji o rozbiórce za zgodnej z art. 49e pkt 1 pb, skoro skarżący pozbawiony został uprawnienia do przeprowadzenia postępowania w sprawie przedmiotowej samowoli budowlanej z zachowaniem wszystkich gwarancji przewidzianych w postępowaniu legalizacyjnym i w postępowaniu administracyjnym, które to zwłaszcza w sprawach prowadzących do tak dalekich konsekwencji dla skarżącego jakie stanowi rozbiórka obiektu budowlanego powinny być w szczególności przestrzegane i zachowane. Ustalenie zatem o niezłożeniu wniosku o legalizację w wymaganym terminie, jako podstawa decyzji o rozbiórce, nie może zostać w okolicznościach sprawy zaakceptowane i uznane za zgodne z prawem, praworządne i zgodne z zasadą legalizmu, dlatego też zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję PINB z dnia z dnia [...] lipca 2022 r. należało uchylić.

Na podstawie art. 135 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przez sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2023 r. poz. 1634 ze zm., dalej powoływanej jako "ppsa") sąd stosuje przewidziane ustawą środki w celu usunięcia naruszenia prawa, w stosunku do aktów lub czynności wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach sprawy, której dotyczy skarga, jeżeli jest to niezbędne dla końcowego załatwienia sprawy. Podstawą do zastosowania art. 135 kpa jest stwierdzenie, że akt poprzedzający wydanie zaskarżonego aktu narusza przepisy prawa materialnego lub procesowego, że został on wydany w postępowaniach prowadzonych w granicach sprawy, i że wyeliminowanie takiego aktu jest niezbędne dla końcowego załatwienia sprawy. Pojęcie "sprawy" w przepisie art. 135, jak i art. 134 § 1 ppsa należy rozumieć szeroko. U podstaw takiego wniosku spoczywa fakt, iż pojęcie "sprawy", jakim operują te przepisy, niewątpliwie różni się od pojęcia "sprawa administracyjna". Jest bowiem od niego szersze. Spostrzeżenie to pozwala przyjąć, że obejmuje ono wszelkie te postępowania i wydane bądź zapadłe w nich rozstrzygnięcia (także akty i czynności) administracyjne, bez względu na to, czy były one zaskarżalne w toku instancji, które – poprzedzając zaskarżone – warunkowały dokonaną w nim konkretyzację stosunku prawnego (patrz Woś Tadeusz (red.), Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, wyd. VI – kom. Lex do art. 135 ppsa). Sąd uznał, że treść art. 135 ppsa daje Sądowi umocowanie do kontroli także postanowienia WINB stwierdzającego uchybienie terminu do wniesienia zażalenia na wydane w trybie art. 48 ust. 1 pkt 1 postanowienie PINB o wstrzymaniu rozbudowy budynku sali bankietowej w warunkach samowoli budowalnej. Postanowienie to wydane zostało z naruszeniem przepisów postępowania, nie wychodzi poza granice sprawy jaką stanowi postępowanie w sprawie samowoli budowalnej - rozbudowy budynku sali bankietowej, a zakwestionowanie prawidłowości postanowienia stwierdzającego uchybienie terminu do wniesienia zażalenia na postanowienie o wstrzymaniu rozbudowy budynku sali bankietowej podważa dopuszczalność i legalność wydania decyzji o rozbiórce obiektu budowlanego na podstawie art. 49e pkt 1 pb, jaką stanowi niezłożenie wniosku o legalizację w wymaganym terminie.

Jak pokreślono powyżej ustalenia dotyczące kwestii zaistnienia samowoli budowalnej i jej charakteru dokonywane są w postępowaniu prowadzonym w trybie art. 48 pb, które to kończy się postanowieniem o wstrzymaniu budowy w przypadku stwierdzenia budowy lub wybudowania obiektu budowlanego lub jego części bez wymaganej decyzji o pozwoleniu na budowę albo bez wymaganego zgłoszenia albo pomimo wniesienia sprzeciwu do tego zgłoszenia. W związku jednak z tym, że takie ustalenia poczyniły organy w zaskarżonej i poprzedzającej ją decyzji, a więc w postępowaniu prowadzonym w trybie art. 49e pkt 1 pb, należy wskazać, że racje ma skarżący, że ustalenia te zostały poczynione z naruszaniem przepisów art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 kpa w zakresie dotyczącym wymogu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy oraz wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia materiału dowodowego. Zgodnie z art. 133 § 1 ppsa Sąd orzeka na podstawie akt sprawy. Dokumenty znajdujące się w aktach sprawy powinny zatem potwierdzać dokonane przez organ ustalania. W sprawie organy poczyniły ustalenia co do stwierdzonej samowoli budowlanej na podstawie m.in. protokołu kontroli [...] z dni [...] lipca 2021 r. sporządzonego z przeprowadzonych czynności kontrolnych na terenie działki nr [...]. Do protokołu kontroli zostały załączone fotografie oraz dwie mapy, pomimo że w załączniku wymieniono jedynie jedną mapę. Do akt sprawy został również dołączony projekt architektoniczno-budowlany stajni z września 2001 r., w którym to wymiary rzutu stajni zostały określone jako 9,60 m x 21,60 m. Należy zauważyć, że uwidoczniony na mapach załączonych do protokołu kontroli budynek stajni (sali bankietowej po dokonanej zmianie sposobu użytkowania), bez uwzględnienia przedmiotowej (tj. stwierdzonej przez organy) rozbudowy i uwidocznionego na mapach budynku gospodarczego, w żaden sposób nie odzwierciedla w zakresie kształtu i rozmiarów obiektu stajni określonego w projekcie architektoniczno-budowlany stajni z września 2001 r. Okoliczność ta nie została w żadne sposób wyjaśniona w sprawie, tymczasem miało to istotne znaczenie, skoro zarzucana rozbudowa dotyczy konkretnego obiektu tj. dawnego budynku stajni, a jego wymiary i kształt z powyższych względów budzą wątpliwości w sprawie. Organy nie wskazały nawet wymiarów budynku mającego podlegać samowolnej rozbudowie, w WINB ograniczył się jedynie do ogólnikowego stwierdzenia, że wykonując przedmiotową rozbudowę inwestor powiększył zarówno powierzchnię zabudowy, kubaturę jak i szerokość przedmiotowego budynku sali bankietowej, nie określając jakie to zgodne z prawem wymiary ma wybudowany legalnie budynek sali bankietowej, a którego dotyczyć ma przedmiotowa rozbudowa. W protokole kontroli wskazano także, że dawny budynek gospodarczy został połączony z dawną stajnią i jest on teraz jednym budynkiem. Zauważyć należy, że jedna z map załączonych do protokołu kontroli nie odzwierciedla tego stanu rzeczy, gdyż pomiędzy budynkiem gospodarczym, a obiektem objętym zmianą sposobu użytkowania uwidoczniony został przejazd, który z kolei nie został zobrazowany na drugiej mapie załączonej do protokołu kontroli. Rację ma skarżący, że celem stwierdzenia zarzucanej samowoli budowlanej należało w sprawie przeanalizować akta sprawy zakończonej wydaniem decyzji Starosty [...] z dnia [...] października 2001 r. nr [...] o pozwoleniu na budowę, decyzji PINB z dnia [...] października 2009 r. o udzieleniu pozwolenia na użytkowanie budynku stajni, decyzji PINB z dnia [...] stycznia 2010 r. o zatwierdzeniu projektu budowlanego zamiennego budynku gospodarczego na działce nr [...], decyzji PINB z dnia [...] marca 2010 r. o udzieleniu pozwolenia na użytkowanie budynku gospodarczego na działce nr [...]. Na podstawie tych dokumentów można bowiem dopiero jednoznacznie i w sposób niebudzący wątpliwości ustalić jaki dokładnie obiekt, o jakich rozmiarach miał podlegać nielegalnej rozbudowie i w jakim zakresie. Istotne w sprawie było także ustalenie w sposób niebudzący wątpliwości daty dokonania przedmiotowej rozbudowy, tj. czy nie została ona wykonana w czasie realizacji inwestycji objętej pozwoleniu na budowę z dnia [...] października 2001 r. nr [...]. W tym zakresie koniecznym było zbadanie akt sprawy zakończonej wydaniem decyzji PINB z dnia [...] października 2009 r. o udzieleniu pozwolenia na użytkowanie budynku stajni, tego jednak w sprawie także zaniechano, a przynajmniej nie odzwierciedlona w uzasadnieniu decyzji i dokumentach stanowiących akta sprawy. Wprawdzie w sprawie były właściciel nieruchomości wskazał na realizację rozbudowy w roku 2010/2011, ale nie przedstawił na tą okoliczność żadnych dowodów. Natomiast poczynienie ustalania co do daty realizacji rozbudowy w oparciu o załącznik nr [...] do decyzji o warunkach zabudowy z dnia [...] października 2009 r. nr [...], bez załączania do akt sprawy i analizy całej decyzji Wójta Gminy K. z dnia [...] października 2009 r. nr [...] o ustaleniu warunków zabudowy dla inwestycji polegającej na zmianie użytkowania istniejących dwóch budynków gospodarczych i stajni na salę imprez okolicznościowych i świetlicę w istniejącym gospodarstwie agroturystycznym położonym w [...], na działkach nr [...], narusza wymogi prawa dotyczące obowiązku dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz wyczerpującego zabrania i rozpatrzenia materiału dowodowego. WINB również nieprawidłowo zaniechał odniesienia się do zarzutu odwołania dotyczącego kwestii zastosowania do przedmiotowej rozbudowy art. 29 ust. 2 pkt 1 ustawy Prawo budowlane. Niezależnie od trafności podniesionych zarzutów, obowiązkiem organu odwoławczego wynikającym z art. 6, art. 8, art. 11 i art. 107 § 3 kpa w zw. z art. 140 kpa jest wyjaśnienie stronom zasadności przesłanek, którymi kierują się przy załatwianiu sprawy, w tym przyczyn dla których nie uwzględniają twierdzeń i zarzutów strony postępowania.

W tym stanie rzeczy, uwzględniając wszystkie wskazane powyżej okoliczności, Sąd na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c w zw. z art. 135 ppsa orzekł o uchyleniu zaskarżonej decyzji, poprzedzającej ją decyzji PINB z dnia [...] lipca 2022 r. nr [...] oraz postanowienia WINB z dnia [...] marca 2022 r. nr [...] stwierdzającego uchybienie terminu do wniesienia zażalenia na postanowienie PINB z dnia [...] listopada 2021 r. nr [...]. Po wyroku Sądu, należy w pierwszej kolejności rozpatrzyć wniosek skarżącego z dnia [...] listopada 2021 r. z uwzględnieniem wskazań Sądu co do jego charakteru, ewentualnych wyjaśnień i ustaleń jakie winien poczynić WINB celem oceny rzeczywistego celu i charakter tego wniosku oraz z uwzględnieniem stanowiska Sądu, że postanowienie o uchybieniu terminu do wniesienia zażalenia organ odwoławczy może wydać dopiero po ostatecznym rozpatrzeniu wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia zażalenia. W następnej kolejności należy uwzględnić wskazania Sądu co do wymogów przeprowadzenia zgodnego z prawem postępowania wyjaśniającego.

O kosztach postępowania orzeczono na podstawia art. 200 i art. 205 § 2 ppsa.