Wyrok WSA w Bydgoszczy, sygn. akt II SA/Bd 957/23
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy
Data orzeczenia: 2024-01-30 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6205 Nadzór sanitarny
Hasła tematyczne: Inspekcja sanitarna
Skarżony organ: Inspektor Sanitarny
Treść wyniku: stwierdzono nieważność zaskarżonej decyzji w części
Powołane przepisy: article: art. 27 ust. 1 i 2
journal: Dz.U. 2023 poz 338
law: Ustawa z dnia 14 marca 1985 r. o Państwowej Inspekcji Sanitarnej (t. j.)

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Jerzy Bortkiewicz (spr.) Sędziowie sędzia WSA Anna Klotz sędzia WSA Grzegorz Saniewski po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym w dniu 30 stycznia 2024 r. sprawy ze skargi A. K. na decyzję Inspektor Sanitarny z dnia [...] czerwca 2023 r. [...] w przedmiocie wycofania produktów z obrotu 1. stwierdza nieważność zaskarżonej decyzji w części w jakiej utrzymuje w mocy pkt 1 lit. a) – e), l) - m) decyzji [...] 2. stwierdza nieważność zaskarżonej decyzji w części w jakiej uchyla pkt 1 lit. f) decyzji Państwowego [...] i umarza ona postępowanie w tym zakresie; 3. stwierdza nieważność zaskarżonej decyzji w części w jakiej uchyla pkt 1 lit. j), k), n) i s) decyzji [...] 4. stwierdza nieważność zaskarżonej decyzji w części w jakiej uchyla pkt 2 decyzji [...] w zakresie odnoszącym się do pkt 1 lit. a) - f) oraz j) n) i o) decyzji tego organu; 5. uchyla zaskarżoną decyzję w części w jakiej uchyla pkt p–r decyzji [...] i w tym zakresie umorzyła ona postępowanie; 6. uchyla zaskarżoną decyzję w części w jakiej uchyla pkt g) – i) i pkt o) oraz nakazuje dostosować oznakowanie wymienionych w tych punktach produktów do obowiązujących przepisów; 7. uchyla zaskarżoną decyzję w części określającej termin wykonania obowiązków wymienionych w pkt 1–8 sentencji zaskarżonej decyzji; 8. zasądza od [...] na rzecz firmy Action Poland sp. z o. o. w K. kwotę 697 (sześćset dziewięćdziesiąt siedem) złotych, tytułem zwrotu kosztów postępowania.


UZASADNIENIE

Decyzją z dnia 12 kwietnia 2023 r., nr 253/3/N.CP/23, Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w Toruniu (PPIS), działając na podstawie m.in. art. 4 ust. 1 ustawy z dnia 4 października 2018 r. o produktach kosmetycznych (Dz. U. z 2018 r., poz. 2227 – dalej "u.p.k."), art. 27 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 14 marca 1985 r. (Dz. U. z 2023 r., poz. 338 – dalej "u.p.i.s.") oraz art. 6 ust. 1 i 2 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 1223/2009 z dnia 30 listopada 2009 r. dotyczącego produktów kosmetycznych (Dz. Urz. UE, L, nr 342, str. 59 – dalej "rozporządzenie nr 1223/2009"), nakazał firmie A. sp. z o. o. w K. ("skarżącej") zaprzestać udostępniania na rynku i wycofać z obrotu produkty kosmetyczne nieposiadające oznakowania w języku polskim, wymienione wraz z kodami EAN w pkt 1 lit. a-s osnowy decyzji, tj.:

a) Conino Lamborghini INTENSO Eau de Toilette 125 ml DESIRE FRAGRANCES INC New York – 340 szt.,

b) Conino Lamborghini CLASSICO Eau de Toilette 125 ml DESIRE FRAGRANCES INC New York – 338 szt.,

c) REPLAY jeans spirit! Eau de Toilette for Him Natural Spray – Vaporisateur 75 ml MAVIVE S.p.A. Via Altina, 298/B – 30173 Venezia – Dese, IT – 2 szt.

d) REPLAY jeans original! FOR HIM Eau de Toilette for Him Natural Spray - Vaporisateur 75 ml MAVIVE S.p.A. Via Altina, 298/B – 30173 Venezia – Dese, IT – 1 szt.

e) REPLAY Essential Eau de Toilette for Him Natural Spray - Vaporisateur 75 ml MAVIVE S.p.A. Via Altina, 298/B – 30173 Venezia – Dese, IT – 1 szt.

f) MY VIP STORY PLAYBOY Eau de Toilette Spray Vaporisateur For Him – POUR LUI 100 ml COTY, 14 rue du 4 Septembre, 75002 Paris, France – 25 szt.,

g) ADIDAS VICTORY League EAU DE TIOLETTE NATURAL SPRAY / VAPORISATEUR 100 ml Coty – adidas department 14 rue du 4 Septembre 75002 Paris – 2 szt.,

h) ADIDAS ICE DIVE EAU DE TIOLETTE NATURAL SPRAY / VAPORISATEUR 100 ml Coty – adidas department 14 rue du 4 Septembre 75002 Paris – 10 szt.,

i) ADIDAS DYNAMIC Pulse EAU DE TIOLETTE NATURAL SPRAY / VAPORISATEUR 100 ml Coty – adidas department 14 rue du 4 Septembre 75002 Paris – 10 szt.

j) Reebok 4 in 1 Body Face Hair Beard INSPIRE YOUR MIND HAIR&BODY SHOWER GEL 250 ml Made in Spain Ayala 82 1° izquierda, 28001 Madrid, SPAIN – 21 szt.,

k) Reebok 4 in 1 Body Face Hair Beard COOL YOUR MIND HAIR&BODY SHOWER GEL 250 ml Made in Spain Ayala 82 1° izquierda, 28001 Madrid, SPAIN – 12 szt.,

l) PALMOLIVE MEN SPORT 3 in 1 Body Face Hair 250 ml COLGATE – PALMOLIVE PL – 58-100 Świdnica – 10 szt.

m) GLISS KUR HAIR REPAIR NUTRI-BALANCE REPAIR 250 ml; Schwarzkopf & Henkel GmbH Düsseldorf – 12 szt.,

n) PLAYBOY SEXY SO WHAT BODY FRAGRANCE NATURAL SPRAY FOR HER 75 ml COTY – 14 rue du 4 Septembre 75002 Paris, France – 13 szt.,

o) Parfum de femme Montana EAU DE TIOLETTE NATURAL SPRAY 30 ml EMPIRE OF SCENTS 17 rue Alfred Roll, 75017 Paris, France – 11 szt.,

p) FIORELLA Stiletta RED SPARKLE Marc Dion GIOMA DISTRIBUZIONE S.R.L.S. Via Turati 204 80040 POGGIOMARINO (NA) ITALY – 3 szt.,

q) FAIRYWINGS Enchanteur EAU DE PARFUM 100 ml GIOMA DISTRIBUZIONE S.R.L.S. Via Turati 204 80040 POGGIOMARINO (NA) ITALY – 3 szt.,

r) FAIRYWINGS Night Love EAU DE PARFUM 100 ml GIOMA DISTRIBUZIONE S.R.L.S. Via Turati 204 80040 POGGIOMARINO (NA) ITALY – 3 szt.,

s) REPLAY jeans original! FOR HER Eau de Toilette for Her - Vaporisateur 75 ml MAVIVE S.p.A. Via Altina, 298/B – 30173 Venezia – Dese, IT – 4 szt.

W punkcie 2. rozstrzygnięcia organ zobowiązał stronę do przedłożenia, w terminie 3 dni od dnia otrzymania decyzji, dokumentów potwierdzających wykonanie obowiązku. Decyzji nadal rygor natychmiastowej wykonalności. W uzasadnieniu organ przywołał treść art. 2 ust. 1 lit. a, e, g i h, art. 3, art. 6 ust. 1-3 oraz art. 26 rozporządzenia nr 1223/2009, jak i art. 4 ust. 1 oraz art. 19 ust. 5 u.p.k. Wskazał, że w dniach 5 i 6 kwietnia 2023 r. upoważnieni przedstawiciele PPIS przeprowadzili interwencyjną kontrolę wprowadzania do obrotu i/lub udostępniania na rynku produktów kosmetycznych w sklepie spółki w T.. W wyniku kontroli stwierdzono nieprawidłowość w zakresie przestrzegania wymagań higienicznych i zdrowotnych – udostępnianie na rynku produktów kosmetycznych nieposiadających właściwego oznakowania w języku polskim. Mając to na uwadze, działając zgodnie z art. 27 ustawy o Państwowej Inspekcji Sanitarnej organ nakazał usunięcie stwierdzonych uchybień poprzez wycofanie wskazanych produktów z obrotu, przy czym z uwagi na stwierdzenie bezpośredniego zagrożenia zdrowia lub życia organ odstąpił od zasady wysłuchania stron określonej w art. 10 § 1 k.p.a.

W odwołaniu od powyższej decyzji spółka zakwestionowała ją w części, wnosząc o ponowną ocenę oznakowania wyrobów opisanych w pkt 1 lit. g, h, i, o, p, q, r rozstrzygnięcia. Po przywołaniu wybranych przepisów rozporządzenia nr 1223/2009 oraz u.p.k., jak i tez orzecznictwa TSUE oraz przewodnika branżowego co do koniecznego zakresu informacji zamieszczanych na produktach kosmetycznych wprowadzonych do handlu, skarżąca spółka zakwestionowała podniosła, że produkty kosmetyczne wymienione w lit. a-g decyzji oznaczone zostały jako "eau de toilette" albo "eau de parfum", a więc ich funkcja jasno wynika z ich prezentacji w rozumieniu rozporządzenia, co z kolei prowadzi do wniosku, że brak jest konieczności umieszczania na tych produktach opisu funkcji kosmetyku w języku polskim. Spółka wskazała nadto, że funkcja tych produktów wynika z wyglądu opakowań (szklane flakony zapakowane w kartoniki), zwłaszcza, kiedy są one ustawione na półce sprzedażowej obok prawidłowo sklasyfikowanych produktów. W ocenie skarżącej pełna prezentacja produktów oraz ich oznakowanie w sposób jasny są w stanie powiadomić przeciętnego, właściwie poinformowanego oraz dostatecznie uważnego i rozsądnego konsumenta o funkcji tych produktów, tak aby nie został on wprowadzony w błąd co do ich zastosowania i sposobu używania oraz aby używał ich w sposób, który nie szkodzi jego zdrowiu.

Decyzją z dnia 2 czerwca 2023 r., nr 10/2023, Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny w Bydgoszczy (PWIS):

- utrzymał w mocy decyzję I instancji w zakresie pkt 1 lit. a-e oraz l-m,

- uchylił decyzję I instancji w zakresie pkt 1 lit. f-k, n-s oraz pkt 2,

- umorzył postępowanie w zakresie pkt 1 lit. f i p-r, oraz

- nakazał dostosować oznakowanie do obowiązujących przepisów dla produktów:

1) 1)ADIDAS VICTORY League EAU DE TIOLETTE NATURAL SPRAY/ VAPORISATEUR poprzez umieszczenie na opakowaniu pisemnej informacji o szczególnych środkach ostrożności,

2) ADIDAS ICE DIVE EAU DE TIOLETTE NATURAL SPRAY / VAPORISATEUR poprzez umieszczenie na opakowaniu pisemnej informacji o szczególnych środkach ostrożności,

3) ADIDAS DYNAMIC Pulse EAU DE TIOLETTE NATURAL SPRAY / VAPORISATEUR poprzez umieszczenie na opakowaniu pisemnej informacji o szczególnych środkach ostrożności,

4) Reebok 4 in 1 Body Face Hair Beard INSPIRE YOUR MIND HAIR&BODY SHOWER GEL poprzez zamieszczenie na zewnętrznej etykiecie produktu informacji o jego przeznaczeniu,

5) Reebok 4 in 1 Body Face Hair Beard COOL YOUR BODY HAIR&BODY SHOWER GEL poprzez zamieszczenie na zewnętrznej etykiecie produktu informacji o jego przeznaczeniu,

6) PLAYBOY SEXY SO WHAT BODY FRAGRANCE NATURAL SPRAY FOR HER poprzez zamieszczenie na produkcie informacji o szczególnych środkach ostrożności, których należy przestrzegać podczas stosowania,

7) Parfum de femme Montana EAU DE TOILETTE NATURAL SPRAY poprzez umieszczenie na opakowaniu pisemnej informacji o szczególnych środkach ostrożności,

8) REPLAY jeans original! FOR HER Eau de Toilette for Her – Vaporisateur poprzez dostosowanie czcionki oraz koloru tekstu w celu zapewnienia czytelności oznakowania produktu.

W decyzji wskazano, że obowiązki wymienione w pkt 1-8 decyzji należy wykonać w terminie do dnia 7 lipca 2023 r.

W uzasadnieniu, po przytoczeniu dotychczasowego toku postępowania oraz treści art. 19 ust. 1 rozporządzenia nr 1223/2009 organ odwoławczy stwierdził, że na podstawie przekazanej informacji fotograficznej ustalił, iż na etykietach produktów kosmetycznych wymienionych w punktach 1-3 oraz 7 brak jest pisemnej informacji o odnośnie szczególnych środków ostrożności wymienionych w załącznikach III-VI co stanowi naruszenie art. 19 ust. 1 nr 1223/2009. Organ uznał argumentację spółki w zakresie produktów wymienionych w punkcie 1 lit. p, q i r decyzji I instancji, wskazując, że zawierają one wszystkie niezbędne informacje, o których mowa w art. 19 rozporządzenia, w tym wystarczające określenie funkcji produktu poprzez określenia eau de toilette oraz eau de parfum, które skutecznie informują o tej funkcji przeciętnego, właściwie poinformowanego oraz dostatecznie uważnego i rozsądnego konsumenta. Organ uznał jednocześnie za chybioną argumentację co do tego, że wygląd ogólny przedmiotowych produktów, w tym ich ciężar wynikający z wykorzystania szklanego flakonika, jednoznacznie wskazują na ich funkcję, skoro w podobny sposób pakowane są perfumy do pomieszczeń. PWIS uznał, że prawidłowo oznakowany jest produkt wymieniony w pkt 1 lit. f decyzji I instancji – zawiera m.in. polskie określenie funkcji, szczególnych środków ostrożności, podmiotu odpowiedzialnego oraz nominalną zawartość w momencie pakowania. Organ odwoławczy wskazał, że produkt opisany w punkcie 6 decyzji PWIS zawiera co prawda informacje dotyczące funkcji, składników i okresie zdatności do użycia po otwarciu, jednak nie umieszczono na nim informacji o szczególnych środkach ostrożności, których należy przestrzegać podczas stosowania, co jest naruszeniem art. 19 ust. 1 rozporządzenia.

Organ odwoławczy przywołał, że w dniu 18 kwietnia 2023 r. strona wystosowała pismo wnoszące zastrzeżenia i wyjaśnienia do ustaleń faktycznych ujętych w protokole z kontroli, wskazując planowane działania naprawcze. Pismo wpłynęło do PPIS po wydaniu przezeń decyzji, zostało przez nie potraktowane jako odwołanie i przekazane do organu II instancji. Organ odwoławczy stwierdził, że wynikające z pisma informacje co do obecności na produktach kosmetycznych wymienionych w punktach 4 i 5 decyzji PWIS etykiet typu "peel off" mają wpływ na rozstrzygnięcie sprawy, albowiem w istocie etykiety te, po rozłożeniu, zawierają informacje o środkach ostrożności oraz głównej funkcji produktu. PWIS wytknął, że organ I instancji rażąco naruszył art. 7 k.p.a., ignorując istotne dla sprawy twierdzenia zawarte w tym piśmie. Oceniając powyższe organ odwoławczy stwierdził, że o ile informacja dotycząca środków ostrożności może znajdować się na tego typu etykiecie, jednak informacja o funkcji produktu winna znajdować się na zewnętrznej etykiecie.

W odniesieniu do oznakowania produkty kosmetycznego opisanego w punkcie 8 decyzji II instancji PIWS stwierdził, że pomarańczowa czcionka niedostatecznie kontrastuje na złotym tle opakowania produktu, co sprawia, że napis etykiety jest całkowicie nieczytelny. A. sp. z o. o. w K., działając przez radcę prawnego, zaskarżyła powyższą decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy, zaskarżając ją w części:

- w jakiej decyzja utrzymała decyzję I instancji w zakresie pkt 1 lit. a-e oraz l-m,

- w jakiej decyzja uchyliła decyzję I instancji w zakresie pkt 1 lit. g-k, n, o i s oraz nakazała dostosować oznakowanie do obowiązujących przepisów dla produktów wymienionych w punktach 1-8 zaskarżonej decyzji w terminie do 7 lipca 2023 r.,

- w jakiej uchylono decyzję w zakresie punktu 2 w części, w jakim odnosi się ona do obowiązków ujętych w punkcie 1 lit. a-e, l-m oraz s decyzji I instancji.

Skarżąca wniosła o stwierdzenie nieważności zaskarżonej decyzji, ewentualnie jej uchylenie wraz z decyzją I instancji w zakresie punktu 1 lit. g-k , n i o oraz punktu 2 w zakresie, w jakim dotyczy ona obowiązków określonych jw., oraz o umorzenie postępowania w tym zakresie, ewentualnie uchylenie nadanego rygoru natychmiastowego wykonania. Skarżąca wniosła nadto o zasądzenie kosztów postępowania, wstrzymanie wykonania decyzji oraz rozpoznanie sprawy w trybie uproszczonym.

Zarzuciła zaistnienie przyczyny uzasadniającej stwierdzenie nieważności postępowania, wynikającej z art. 156 § 1 k.p.a., tj. :

- rażącego naruszenia art. 139 k.p.a. oraz art. 15 k.p.a. poprzez wydanie decyzji na niekorzyść odwołującego się, co wyraża się nałożeniem na spółkę nowych obowiązków w zakresie nakazania do dostosowania informacji na produktach wymienionych w punktach 1-8 zaskarżonej decyzji przy braku rażącego naruszenia prawa lub interesu prawnego przez organ I instancji, oraz pozbawienie,

- rażącego naruszenia art. 12 ust. 1 oraz art. 12 ust. 2 pkt 1 u.p.i.s. w zw. z art. 127 § 2 k.p.a. w zw. z art. 24 ust. 1 u.p.k. w zw. z art. 15 k.p.a. poprzez rozstrzygnięcie PWIS ponad granice sprawy, tj. nałożenie dodatkowych obowiązków niewynikających z decyzji I instancji, a więc rozstrzygnięcie niezgodnie z właściwością rzeczową,

- trwałej niewykonalności decyzji od dnia jej wydania, poprzez nałożenie obowiązku dostosowania opakowań produktów bez określenia serii oraz ilości tych produktów,

- rażącego naruszenia art. 16 § 1 k.p.a. w zw. z art. 138 § 1 pkt 2 k.p.a. poprzez wydanie decyzji II instancji rozstrzygającej sprawę w części, w jakiej sprawa została już załatwiona w sposób ostateczny decyzją PPIS, a to z uwagi na zakresowy charakter odwołania – zaskarżenia jedynie części decyzji I instancji.

Dalej zarzucono naruszenie prawa materialnego, tj.:

- art. 1 ust. 5 lit. c rozporządzenia z dnia 16 grudnia 2008 r. w sprawie klasyfikacji, oznakowania i pakowania substancji i mieszanin, zmieniającego i uchylającego dyrektywy 67/548/EWG i 199/45/WE oraz zmieniającego rozporządzenie (WE) nr 1907/2006 (Dz. Urz. UE.L.2008, nr 353, str. 1 – dalej "rozporządzenie CLP") poprzez pominięcie tego przepisu w sytuacji, gdy wynika z niego, że produkty kosmetyczne nie są objęte obowiązkami w zakresie oznakowania informacją o szczególnych środkach ostrożności,

- art. 19 ust. 1 lit. d w zw. z ust. 2 w zw. z art. 6 ust. 2 tiret 1 rozporządzenia nr 1223/2009 poprzez ich błędne zastosowanie wobec produktów wymienionych w punktach 1-3 i 7 zaskarżonej decyzji, wyrażające się w błędnym przekonaniu, że zamieszczenie na produktach znaków ostrzegawczych w formie piktogramów jest niezgodne z art. 19 ust. 2 ww. rozporządzenia z uwagi na możliwość zamieszczenia ostrzeżenia w formie opisowej, podczas gdy obowiązek taki dotyczy wyłącznie środków, których należy przestrzegać podczas stosowania produktu, a nawet jeśli obowiązek taki istniałby, to art. 19 ust. 1 lit. d rozporządzenia nie obliguje do zastosowania formy opisowej, art. 19 ust. 2 dotyczy jedynie lokalizacji informacji, a także zamieszczenie informacji wskazanych w art. 19 ust. 1 lit. d zostało wyłączone spod kontroli dystrybutora mocą art. 6 ust. 2 tiret 1 rozporządzenia 1223/2009,

- art. 19 ust. 1 lit. d w zw. z art. 6 ust. 2 tiret 1 rozporządzenia 1223/2009 poprzez jego błędne zastosowanie wobec produktu wymienionego w punkcie 6 zaskarżonej decyzji i błędne uznanie, że na produkcie tym należy umieścić informację o szczególnych środkach ostrożności, które należy zachować podczas stosowania, w sytuacji, gdy nie ma obowiązku zamieszczenia informacji o możliwych właściwościach łatwopalnych produktu, z uwagi na zawarcie w jego składzie alkoholu etylowego, a to z uwagi na wyłączenie przepisów rozporządzenia CLP wobec produktów kosmetycznych, a nadto zamieszczenie informacji wskazanych w art. 19 ust. 1 lit. d wyłączono spod kontroli dystrybutora mocą art. 6 ust. 2 tiret 1 rozporządzenia 1223/2009,

- art. 19 ust. 1 lit. f w zw. z art. 6 ust. 2 tiret 1 rozporządzenia nr 1223/2009 poprzez ich błędne zastosowanie w odniesieniu do produktów wymienionych w punktach 4 i 5 decyzji i błędne przyjęcie, że koniecznym jest zamieszczenie informacji o przeznaczeniu produktu na zewnętrznej etykiecie, a nie po jej wewnętrznej stronie, jak i błędne uznanie, że ustawienie produktu obok innych wyrobów, zastosowane opakowanie, wygląd ogólne i ciężar produktu niedostatecznie informują o przeznaczeniu danego kosmetyku, podczas gdy zamieszenie informacji na wewnętrznej etykiecie nie jest zabronione i wzmacnia jej funkcję informacyjną, a zamieszczenie informacji na etykiecie zewnętrznej jest obowiązkowe, jeżeli nie wynika ona z prezentacji produktu, co w niniejszej sprawie występuje, a nadto zamieszczenie informacji wskazanych w art. 19 ust. 1 lit. f wyłączono spod kontroli dystrybutora mocą art. 6 ust. 2 tiret 1 rozporządzenia 1223/2009,

- art. 19 ust. 1 rozporządzenia nr 1223/2009 poprzez jego błędne zastosowanie wobec produktu kosmetycznego wymienionego w punkcie 8 decyzji, poprzez błędne uznanie, że etykieta produktu jest nieczytelna, co w sprawie nie występuje,

- art. 26 w zw. z art. 6 w zw. z art. 6 w zw. z art. 4 ust. 6 rozporządzenia nr 1223/2009 poprzez ich błędne zastosowanie i zobowiązanie skarżącej – dystrybutora, do wykonania określonych obowiązków wobec produktów opisanych w punktach 1-8, podczas gdy nie jest on osobą odpowiedzialną i jako dystrybutor nie ma faktycznej możliwości, by samodzielnie wykonać przedmiotowe nieproporcjonalne obowiązki w odniesieniu do nieokreślonej liczby produktów kosmetycznych.

Skarżąca zarzuciła też naruszenie przepisów prawa procesowego, tj.:

- art. 7, 77 § 1 oraz 80 k.p.a. poprzez nieuzasadnione uznanie, że obowiązki nałożone decyzją I instancji wykraczają poza kwestię przetłumaczenia informacji obecnych na etykietach na język polski i dotyczą jeszcze innych nieprawidłowości, co doprowadziło do nałożenia przez organ odwoławczy nowych obowiązków; wywiedzenie z dokumentacji fotograficznej przedstawionej przez skarżącą, że produkty zawierające alkohol są produktami łatwopalnymi, co wymaga zamieszczenia na zewnętrznej etykiecie pisemnej informacji o szczególnych środkach ostrożności; niedostateczne wyjaśnienie stanu faktycznego sprawy i niewzięcie pod uwagę, że w przypadku produktów opisanych w punktach 4 i 5 decyzji informacja o przeznaczeniu wynika jednoznacznie z informacji znajdującej się na etykiecie wewnętrznej, jak i z powszechnie zrozumiałych informacji znajdujących się na etykiecie zewnętrznej oraz z poszczególnych elementów składających się na prezentację produktu; błędne uznanie, że etykieta produktu wskazanego w punkcie 8 decyzji jest nieczytelna, podczas gdy w toku kontroli takich ustaleń nie poczyniono, a stwierdzenie tej okoliczności wyłącznie na podstawie dokumentacji fotograficznej nie jest możliwe, bowiem ograniczenia związane z jakością zdjęć zaburzają rzeczywisty kontrakt pomiędzy czcionką a tłem,

- art. 7a § 1 k.p.a. w zw. z art. 19 ust. 1 lit. f rozporządzenia nr 1223/2009 poprzez rozstrzygnięcie wątpliwości interpretacyjnej normy prawnej na niekorzyść strony w zakresie, w jakim wobec produktów opisanych w punktach 4 i 5 zaskarżonej decyzji przyjęto, że rozporządzenie nie określa, o jakie funkcje chodzi w art. 19 ust. 1 lit. f rozporządzenia i jaki powinien być stopień ich szczegółowości, a w konsekwencji brak uznania, że informacja o funkcji wynika bezpośrednio z prezentacji produktu,

- art. 108 § 1 k.p.a. w zw. z art. 138 § 1 pkt 2 k.p.a. poprzez zaniechanie uchylenia rygoru natychmiastowej wykonalności decyzji, gdy przekonanie organu I instancji o zagrożeniu życia i zdrowia nie uzasadniało nadania decyzji ww. rygoru, albowiem decyzja wydana na podstawie art. 27 ust. 2 u.p.i.s. jest wykonalna z mocy prawa.

Skarżąca wskazała ponadto szereg naruszeń prawa zaistniałych na gruncie decyzji I instancji, tj.:

- art. 19 ust. 5 rozporządzenia nr 1223/2009 oraz art. 4 ust. 1 u.p.k. w zw. z art. 6 ust. 2 tiret 2 w zw. z art. 26 rozporządzenia 1223/2009 poprzez ich błędne zastosowanie w sytuacji, gdy produkty wymienione w pkt 1 lit. g, h, i, j, k, n oraz o zawierały prawidłowe informacje w języku polskim, a nawet jeżeli uznać argumentację organu, to zastosowanie przezeń nieproporcjonalnego środka w postaci nakazu wycofania produktów z obrotu, skoro możliwe było osiągnięcie zamierzonego celu poprzez naklejenie etykiety w języku polskim, a nadto poprzez zastosowanie w sprawie art. 27 ust. 2 u.p.i.s. w sytuacji, gdy przepis ten nie powinien być stosowany wobec produktów kosmetycznych, które w normalnych warunkach winny być bezpieczne dla zdrowia i życia ludzi, a co w niniejszej sprawie miało miejsce,

- art. 9 k.p.a., 10 § 1 k.p.a. i 81 k.p.a. stanowiące podstawę do wznowienia postępowania w oparciu o art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a., poprzez wydanie decyzji I instancji przed upływem terminu 7 dni do zgłoszenia uwag do protokołu, o czym pouczono stronę w tym protokole,

- art. 107 § 1 pkt 6 k.p.a. w zw. z art. 8 § 1 k.p.a. oraz art. 9 k.p.a. poprzez zaniechanie wskazania, które z informacji wymaganych na gruncie art. 19 ust. 1 i 2 rozporządzenia nie zostały podane w języku polskim; art. 7, 77 § 1 i 80 k.p.a. poprzez błędne uznanie, że produkty wymienione w pkt 1 lit. g, h, i, j, k, n oraz o nie spełniały wymogów dotyczących oznakowania; art. 108 § 1 k.p.a. w zw. z art. 27 ust. 2 u.p.i.s. poprzez błędne nadanie rygoru natychmiastowej wykonalności decyzji, kiedy brak było ku temu podstaw.

W obszernym uzasadnieniu skargi skarżąca rozwinęła argumentację na rzecz ww. zarzutów.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie. Wskazał, że zasadnym było rozpoznanie sprawy w jej całokształcie i wydanie decyzji reformacyjno-merytorycznej w części, nie naruszając zasady dwuinstancyjności oraz art. 138 § 1 k.p.a. Wskazał, że samo wydanie decyzji o nałożeniu obowiązków na stronę nie może być interpretowane jako wydanie decyzji na jej niekorzyść, albowiem wynika to z nieprawidłowego sformułowania tych obowiązków przez organ I instancji, nieprawidłowości nie polegały bowiem jedynie na braku tłumaczenia etykiet na język polski, ale na nieuwzględnieniu na etykietach koniecznych informacji wymienionych w zaskarżonej decyzji, co wymagało nałożenia obowiązku dostosowania tych etykiet do wymogów wynikających z przepisów prawa. Wskazał, że decyzję PPIS organ odwoławczy w części uchylił, zapobiegając poniesieniu przez stronę pewnych kosztów związanych z realizacją działań naprawczych. W ocenie organu nie naruszył on art. 19 ust. 1 rozporządzenia nr 1223/2009, albowiem tłumaczenie informacji powinno być wierne etykiecie produktu, a nowe zastosowane przez skarżącą zawierają jedynie wybiórcze informacje. Organ zaznaczył, że samo tłumaczenie etykiet na język polski na produktach wskazanych w decyzji I instancji nie doprowadziłoby do usunięcia nieprawidłowości. Podtrzymał stanowisko co do niedostatecznie kontrastującej czcionki na produkcie wymienionym w punkcie 8 decyzji. Wskazał, że poprzez samodzielne podjęcie działań naprawczych dystrybutor staje się osobą odpowiedzialną w rozumieniu rozporządzenia z mocy prawa. Stwierdził, że rozporządzenie CLP ma w sprawie zastosowanie, albowiem akt, do którego rozporządzenie odsyła (Dyrektywa 76/768/EWG) utracił moc. Zasadnym uznał nadanie rygoru natychmiastowego wykonania decyzji I instancji z uwagi na stwierdzone niebezpieczeństwo dla zdrowia i życia ludzi. W ocenie PWIS prawidłowym było rozstrzygnięcie co istoty sprawy w jej całokształcie, albowiem nie jest on związany uzasadnieniem wniesionego środka odwołania, a brak weryfikacji nakazów organu I instancji jedynie co do tłumaczenia etykiet spowodowałby pozostanie w obrocie produktów niespełniających obowiązujących norm prawnych. Rozstrzygnięcie organu II instancji nie przekroczyło zatem zakresu zaskarżenia, pomimo wniesienia odwołania tylko do części decyzji I instancji. Organ wskazał, że produkty podlegające środkom naprawczym to te wynikające z decyzji I instancji, o czym strona ma wiedzę. Wyjaśnił, że spółka może zwrócić się do wytwórcy z informacją o niezgodności z produktów z przepisami prawa i uzyskać od niego produkty zgodne z prawem.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy zważył, co następuje:

Skarga zasługuje na uwzględnienie.

Istota sporu w rozpatrywanej sprawie sprowadza się do oceny, czy Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny w Bydgoszczy zasadnie nałożył na skarżącą spółkę obowiązki w zakresie prawidłowego oznakowania wymienionych w swojej decyzji produktów kosmetycznych, których spółka jest dystrybutorem, a które to uchybienia organ stwierdził w świetle art. 19 ust. 1 rozporządzenia nr 1223/2009 (publ. jak wcześniej wskazano).

Rozważania prawne co do zasadności, albo nie, oceny organu odwoławczego w zakresie prawidłowości oznakowania spornych produktów kosmetycznych poprzedzić należy istotną uwagą na temat przedmiotowego zakresu rozstrzygnięcia PWIS, którą to kwestię zasadnie podniósł pełnomocnik spółki we wniesionej skardze. Kwestia ta w sposób pierwotny wpływa na sądową ocenę prawidłowości zaskarżonej decyzji, dotyczy bowiem tego, czy organ odwoławczy uprawniony był rozstrzygać sprawę w jej całokształcie. O ile bowiem jest to zasadą, doświadcza jednak ograniczenia determinowanego zakresem zaskarżenia decyzji I instancji.

Z odwołania wniesionego przez skarżącą spółkę niezbicie wynika, że zaskarżyła ona decyzję organu pierwszej instancji jedynie w części, tj. w zakresie, w jakim decyzja ta wycofała z obrotu produkty kosmetyczne opisane w punkcie 1 lit. g, h, i, o, p, q, r. Zakwestionowała ona zatem decyzję PPIS w zakresie wycofania z obrotu produktów kosmetycznych oznaczonych jako:

1. ADIDAS VICTORY League EAU DE TIOLETTE NATURAL SPRAY / VAPORISATEUR 100 ml Coty – adidas department 14 rue du 4 Septembre 75002 Paris – 2 szt.,

2. ADIDAS ICE DIVE EAU DE TIOLETTE NATURAL SPRAY / VAPORISATEUR 100 ml Coty – adidas department 14 rue du 4 Septembre 75002 Paris – 10 szt.,

3. ADIDAS DYNAMIC Pulse EAU DE TIOLETTE NATURAL SPRAY / VAPORISATEUR 100 ml Coty – adidas department 14 rue du 4 Septembre 75002 Paris – 10 szt.

4. Parfum de femme Montana EAU DE TIOLETTE NATURAL SPRAY 30 ml EMPIRE OF SCENTS 17 rue Alfred Roll, 75017 Paris, France – 11 szt.,

5. FIORELLA Stiletta RED SPARKLE Marc Dion GIOMA DISTRIBUZIONE S.R.L.S. Via Turati 204 80040 POGGIOMARINO (NA) ITALY – 3 szt.,

6. FAIRYWINGS Enchanteur EAU DE PARFUM 100 ml GIOMA DISTRIBUZIONE S.R.L.S. Via Turati 204 80040 POGGIOMARINO (NA) ITALY – 3 szt.,

7. FAIRYWINGS Night Love EAU DE PARFUM 100 ml GIOMA DISTRIBUZIONE S.R.L.S. Via Turati 204 80040 POGGIOMARINO (NA) ITALY – 3 szt.

W ocenie Sądu, z uwagi na zakres zaskarżenia wskazany w odwołaniu, organ odwoławczy mógł przedmiotem swojej analizy uczynić jedynie prawidłowość wycofania z obrotu produktów wymienionych wyżej, a nie wszystkich produktów jakich dotyczyła decyzja I instancji.

Zgodnie z akceptowanym poglądem orzecznictwa sądowoadministracyjnego przepisy regulujące postępowanie administracyjne nie formułują zakazu wniesienia odwołania od części decyzji organu pierwszej instancji. W judykaturze przyjmuje się, że częściowe zaskarżenie decyzji możliwe jest w sytuacji, gdy kwestionowana jest taka część rozstrzygnięcia, która ma samodzielny byt. Wówczas w pozostałym zakresie decyzja organu pierwszej instancji staje się ostateczna, co zwalnia organ odwoławczy od rozstrzygania całości sprawy (por. wyrok NSA z 25 czerwca 2013 r. sygn. akt I OSK 309/12, dostępny na stronie orzeczenia.nsa.gov.pl). Stanowisko takie uzasadnione jest treścią art. 138 § 1 pkt 2 k.p.a., który dopuszcza uchylenie decyzji w części.

W sytuacji, w której decyzja zawiera wyodrębnione, samodzielne rozstrzygnięcia, to strona ma prawo odwołać się zarówno od całej decyzji, jak też ograniczyć ten środek zaskarżenia do jej fragmentu, jeżeli ten fragment nie wpływa na treść pozostałych rozstrzygnięć objętych decyzją, mogących samodzielnie funkcjonować w obrocie prawnym. Dopuszczalne jest wówczas zaskarżenie i wzruszenie decyzji jedynie w części. Jeżeli odwołanie dotyczy tylko niektórych postanowień (części) decyzji w pozostałym zakresie decyzja staje się ostateczna z chwilą upływu terminu do wniesienia odwołania, co zwalnia organ odwoławczy od rozstrzygania całości sprawy, a nawet czyni orzekanie w tym zakresie niedopuszczalnym (vide: wyroki NSA: z dnia 5 lipca 2017 r., sygn. II OSK 2746/15, oraz z dnia 30 listopada 2020 r., sygn. I OSK 2061/20, dostępne jw.).

W ocenie Sądu opisana powyżej sytuacja ma miejsce w przedmiotowej sprawie. Decyzja organu I instancji rozstrzygała o wycofaniu z obrotu poszczególnych, wyodrębnionych numerami EAN produktów kosmetycznych. Stwierdzona podstawa wycofania z obrotu, choć tożsama dla całego katalogu wymienionego w osnowie decyzji, to dotyczyła każdego z produktów z osobna. Czyni to możliwym wyodrębnienie poszczególnych, cząstkowych rozstrzygnięć dotyczących każdego z wymienionych produktów, które to rozstrzygnięcia mogą samodzielnie funkcjonować w obrocie prawnym. Wobec tego możliwym jest też zakwestionowanie prawidłowości stwierdzenia danej podstawy wycofania obrotu produktu jedynie wobec poszczególnych produktów przy jednoczesnym zaakceptowaniu przez stronę stanowiska organu, że wobec pozostałych podstawa taka w istocie zachodzi.

Poprzez rozstrzygnięcie sprawy w drugiej instancji przez PWIS w jej całokształcie, tj. w zakresie obejmującym również elementy decyzji niezakwestionowane w odwołaniu, organ II instancji w istocie rozstrzygnął w części sprawy administracyjnej ostatecznie już załatwionej.

Nie zasługuje na uwzględnienie stanowisko organu odwoławczego, jakoby brak związania treścią odwołania bezwzględnie upoważniał go do rozstrzygnięcia sprawy w jej całokształcie. Zgodzić się należy, że organ odwoławczy co do zasady nie jest związany treścią samego odwołania, a rozpatrując sprawę nie ogranicza się do zbadania zasadności postawionych zarzutów, ale rozstrzyga o wszystkich jej okolicznościach, odnosząc się do poszczególnych aspektów sprawy. Jak wskazano wcześniej reguła ta doznaje ograniczenia w sytuacji, gdy zaskarżeniu poddana została konkretna część rozstrzygnięcia. Przeświadczenie organu co do nieprawidłowości rozstrzygnięcia sprawy przez organ I instancji w zakresie, w jakim rozstrzygnięcie to nie jest kwestionowane przez stronę w odwołaniu, przy jednoczesnym spełnieniu warunku "samodzielności" niekwestionowanego rozstrzygnięcia, nie uprawnia organu odwoławczego do ponownego rozstrzygania o kwestiach ostatecznie załatwionych decyzją I instancji. Takie działanie nosi znamiona działania organu z przekroczeniem własnej właściwości jako organu odwoławczego, bowiem organ odwoławczy nie rozstrzyga sprawy w II instancji z urzędu, ale na skutek odwołania. Jeżeli odwołanie to strona wnosi od części decyzji, to brak jest podstawy, by organ odwoławczy rozstrzygał wobec części rozstrzygnięcia I instancji niekwestionowanej przez stronę. Ta część sprawy została już bowiem ostatecznie załatwiona decyzją I instancji.

Nie jest też zasadny pogląd organu odwoławczego co do tego, że rozstrzygnięcie w takim zakresie jak uczynił to w niniejszej sprawie PWIS uzasadnione było koniecznością zapobieżenia sytuacji, w której na skutek wykonania decyzji I instancji w obrocie pozostały produkty niespełniające norm prawnych z zakresu oznakowania tych produktów. Konsekwencją wydania decyzji I instancji i uostatecznienia się jej w zakresie niezakwestionowanym w odwołaniu było usunięcie z obrotu wskazanych produktów kosmetycznych. Organ I instancji działał w tej sytuacji na podstawie m.in. art. 27 ust. 2 ustawy z dnia 14 marca 1985 r. (publ. jak wcześniej wskazano). Przepis ten przewiduje dotkliwy dla podmiotu obracającego danym produktem (tu: produktem kosmetycznym) środek w postaci wycofania tego produktu z obrotu z uwagi na naruszenie wymagań higienicznych i zdrowotnych powodujące bezpośrednie zagrożenie życia lub zdrowia ludzi. Zaistnienie powyższej okoliczności należy do oceny właściwego organu inspekcji sanitarnej. Działający w niniejszej sprawie PPIS naruszenie takie stwierdził i podjął stosowne, wynikające z art. 27 ust. 2 u.p.i.s. środki, jedynie w części zakwestionowane przez skarżącą (wobec wybranych produktów). Określenie zakresu środków naprawczych oraz ocena tego, czy w terminie zostały one zastosowane, podlega kompetencji organu prowadzącego postępowanie w danej instancji. Organ odwoławczy zaś w zakresie niewynikającym z jego właściwości jako organu odwoławczego, nie może przydawać sobie dodatkowych kompetencji i wkraczać w zakres właściwości organu I stopnia wytyczony granicami hierarchii instancyjnej, nawet jeżeli wynika to z jego dobrej woli i chęci zadbania, jak wskazał, o interes społeczny. W okolicznościach niniejszej sprawy nie zaszły przy tym takie uwarunkowania, które uzasadniałyby odstąpienie od powyższej reguły i rozstrzygnięcie organu inspekcji sanitarnej II instancji w zakresie wykraczającym poza granice zaskarżenia decyzji I instancji.

Zgodnie z art. 156 § 1 pkt 3 k.p.a. organ administracji publicznej stwierdza nieważność decyzji, która dotyczy sprawy już poprzednio rozstrzygniętej inną decyzją ostateczną albo sprawy, którą załatwiono milcząco. Zgodnie zaś z art. 145 § 1 pkt 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2023 r., poz. 1634 – dalej "p.p.s.a.") sąd uwzględniając skargę na decyzję lub postanowienie stwierdza nieważność decyzji lub postanowienia w całości lub w części, jeżeli zachodzą przyczyny określone w art. 156 Kodeksu postępowania administracyjnego lub w innych przepisach. Dotychczasowy wywód potwierdza, że w zakresie, w jakim organ II instancji:

1) utrzymał w mocy decyzję I instancji w zakresie pkt 1 lit. a-e oraz l i m,

2) uchylił decyzję I instancji w zakresie pkt 1 lit. f, j, k, n i s oraz pkt 2,

3) umorzył postępowanie w zakresie pkt 1 lit. f, oraz

4) nakazał dostosować oznakowanie do obowiązujących przepisów dla produktów wymienionych w punktach 4-6 i 8 zaskarżonej decyzji (w decyzji I instancji: pkt 1 lit. j, k, n i s),

PWIS uczynił to w warunkach rozstrzygnięcia sprawy uprzednio już poprzednio rozstrzygniętej inną decyzją ostateczną, tj. decyzją Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w Toruniu z dnia 12 kwietnia 2023 r., nr 253/3/N.CP/23. Wobec części zaskarżonej decyzji opisanej wyżej zaszła przesłanka nieważności opisana w art. 156 § 1 pkt 3 k.p.a., co obligowało Sąd do orzeczenia jak w punktach 1 - 4 sentencji na podstawie art. 145 § 1 pkt 3 p.p.s.a. W orzeczeniu należało uwzględnić niewskazane w skardze rozstrzygnięcie organu odwoławczego co do umorzenia postępowania w zakresie pkt 1 lit. f decyzji I instancji. Również i w tym zakresie bowiem zachodzi przesłanka nieważnościowa. W ocenie legalności zaskarżonego aktu sąd administracyjny nie jest co do zasady związany granicami skargi (art. 134 § 1 ustawy p.p.s.a.), przez co należy rozumieć nie tylko uprawnienie sądu do wykraczania poza granice zaskarżenia, lecz również obowiązek stosownego rozstrzygania, jeśli stwierdzi wymagające reakcji wadliwości kontrolowanego aktu. O ile też zgodnie z art. 134 § 2 p.p.s.a. sąd nie może wydać orzeczenia na niekorzyść skarżącego, to jest to zasadne, jeżeli sąd stwierdzi naruszenie prawa skutkujące stwierdzeniem nieważności zaskarżonego aktu lub czynności. Taka też sytuacja występuje w sprawie niniejszej, skoro korzystne rozstrzygnięcie co do umorzenia postępowania w zakresie pkt 1 lit. f decyzji organu I instancji podjęte zostało w warunkach, o których mowa w art. 156 § 1 pkt 3 p.p.s.a.

Co się tyczy prawidłowości decyzji w zakresie, w jakim rozstrzygnęła ona sprawę z granicach odwołania, tj. o obowiązku dostosowania oznakowania do obowiązujących przepisów prawa produktów wymienionych w osnowie decyzji I instancji w pkt 1 lit. g, h, i, o, p, q, r Sąd stwierdził, że skarga, w zakresie w jakim dotyczyła pkt 1-3 i 7 zaskarżonej decyzji, zasługuje na uwzględnienie, a rozstrzygnięcie PWIS w tym zakresie winno zostać uchylone.

Rozstrzygając o obowiązku dostosowania produktów:

1) ADIDAS VICTORY League EAU DE TIOLETTE NATURAL SPRAY / VAPORISATEUR,

2) ADIDAS ICE DIVE EAU DE TIOLETTE NATURAL SPRAY / VAPORISATEUR,

3) ADIDAS DYNAMIC Pulse EAU DE TIOLETTE NATURAL SPRAY / VAPORISATEUR, oraz

4) Parfum de femme Montana EAU DE TOILETTE NATURAL SPRAY

organ odwoławczy wskazał na konieczność umieszczenia na opakowaniach ww. produktów pisemnej informacji o szczególnych środkach ostrożności.

Formułą "informacji o szczególnych środkach ostrożności" posługuje się przepis art. 19 ust. 1 lit. d właściwego w sprawie rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 1223/2009 z dnia 30 listopada 2009 r. dotyczącego produktów kosmetycznych (publ. jak wcześniej wskazano). Art. 19 ust. 1 rozporządzenia nr 1223/2009 określa, że bez uszczerbku dla innych przepisów niniejszego artykułu, na rynku udostępniane są wyłącznie produkty kosmetyczne, na których pojemnikach i opakowaniach zewnętrznych znajdują się nieusuwalne, łatwe do odczytania i widoczne informacje, w tym m.in. szczególne środki ostrożności, których należy przestrzegać podczas stosowania, a co najmniej te wymienione w załącznikach III-VI oraz wszelkie inne informacje dotyczące środków ostrożności wymaganych dla produktów kosmetycznych do stosowania profesjonalnego (lit. d). Art. 19 ust. 1 rozporządzenia jest konkretyzacją zasady wyartykułowanej w art. 3 ust. 1 tego aktu prawa unijnego, zgodnie z którą produkt kosmetyczny udostępniany na rynku powinien być bezpieczny dla zdrowia dla ludzi w normalnych lub dających się przewidzieć warunkach stosowania, z uwzględnieniem w szczególności oznakowania, instrukcji użycia i usuwania oraz wszelkich innych wskazówek lub informacji pochodzących od osoby odpowiedzialnej. Obowiązek zamieszczenia informacji o środkach ostrożności, o których mowa w art. 19 ust. 1 pkt d rozporządzenia, wynikających z załączników III-VI rozporządzenia, uzależniony jest w swej treści od składu danego produktu kosmetycznego. Jeżeli zawiera on któryś ze składników wymienionych w ww. załącznikach, należy na etykiecie zamieścić informację o środku ostrożności wynikającym z zastosowania tego składnika. Treść informacji wynika zaś z samych załączników.

Jak wynika z uzasadnienia zaskarżonej decyzji rozstrzygnięcie reformatoryjne wobec wskazanych wyżej produktów kosmetycznych umotywowane zostało stwierdzeniem przez organ odwoławczy, że brakuje na nich pisemnej informacji odnośnie szczególnych środków ostrożności, których należy przestrzegać podczas stosowania wyrobu, a co najmniej tych wymienionych w załącznikach III-VI. Organ wskazał, że na spodach opakowań wymienionych produktów zostały umieszczone znaki ostrzegawcze jedynie w formie piktogramów, co jest niezgodne z treścią art. 19 ust. 2 rozporządzenia nr 1223/2009. PWIS stwierdził, że podczas przeprowadzonej analizy etykiet produktów kosmetycznych stwierdził, że zastosowanie ww. artykułu nie powinno mieć miejsca z uwagi na możliwość zamieszczenia na opakowaniach środków ostrożności w formie opisowej.

Przywołana przez organ argumentacja nie uzasadnia nałożenia na skarżącą spółkę opisanych w decyzji obowiązków.

Jak wskazano, jednym z wymogów oznakowania produktu kosmetycznego wynikających jest zawarcie na etykiecie informacji o szczególnych środkach ostrożności (art. 19 ust. 1 lit. d rozporządzenia nr 1223/2009). Zgodnie z art. 19 ust. 2 rozporządzenia jeżeli ze względów praktycznych nie jest możliwe zamieszczenie informacji wymienionych w ust. 1 lit. d i g w opisany sposób, stosuje się następujące zasady:

– informacje umieszcza się na załączonej lub doczepionej ulotce, etykiecie, taśmie, metce lub karcie;

– jeżeli jest to możliwe ze względów praktycznych, odniesienie do wspomnianych informacji podaje się w postaci informacji skróconej lub symbolu podanego w załączniku VII pkt 1. W wypadku informacji, o których mowa w ust. 1 lit. d), symbol ten musi być umieszczony na pojemniku lub opakowaniu zewnętrznym, a w wypadku informacji, o których mowa ust. 1 lit. g), na opakowaniu zewnętrznym.

Organ odwoławczy stwierdzając brak koniecznych informacji o środkach ostrożności nie wyjaśnił, o jakie środki w przypadku konkretnie wymienionych produktów kosmetycznych chodzi. Nie wskazał zwłaszcza, które ze składników danych produktów, wymienione w załącznikach III-VI rozporządzenia nr 1223/2009, zostały zastosowane w danych produktach i jaka informacja w związku z tym winna zostać uwidoczniona na etykiecie. Na podstawie tak skonstruowanego rozstrzygnięcia, nawet przy uwzględnieniu jego uzasadnienia, adresat decyzji nakazującej podjęcie środków naprawczych nie może powziąć podstawowej przecież w tej sytuacji wiedzy, które z informacji winny znaleźć się na etykiecie. Powyższe stanowi oczywiste naruszenie art. 107 § 1 pkt 5 k.p.a. (stanowiącego, że decyzja administracyjna zawiera m.in. rozstrzygnięcie) w zakresie, w jakim rozstrzygnięcie decyzji winno w sposób jasny i precyzyjny określać kształtowane decyzją administracyjną uprawnienie lub obowiązek strony, a nadto art. 107 § 3 k.p.a., poprzez brak wyjaśnienia okoliczności faktycznych uzasadniających nałożenie obowiązku, oraz okoliczności prawnych, z których obowiązek jest wywodzony, tj. konkretnych przepisów wskazujących na obowiązek zamieszczenia danej informacji w związku z zastosowaniem danego składnika produktu kosmetycznego.

Uzasadnienia dla rozstrzygnięcia w przedmiocie nałożonych obowiązków nie da się również doszukać w twierdzeniu organu odwoławczego, jakoby dana informacja została nieprawidłowo uwidoczniona w formie piktogramu na spodzie opakowania, kiedy przestrzeń na spodzie opakowania pozwala na uwidocznienie jej w formie opisowej. Należy ponownie podkreślić, że po pierwsze nie wiadomo, o jaką informację (jaki środek ostrożności) chodzi. Po drugie, nie wiadomo, jakie piktogramy uwidoczniono na spodzie opakowania, jakie środki ostrożności obrazują, w związku z jaką właściwością lub składnikiem produktu. Nie zostało wyjaśnione, jaka informacja opisowa winna znaleźć się na opakowaniu zamiast piktogramu. Wreszcie całkowicie dowolnym jest ustalenie organu co do tego, że na opakowaniu kosmetyków jest przestrzeń do uwidocznienia informacji w formie opisowej. Ocena w tym zakresie nie została w żaden sposób umotywowana, np. poprzez zawarcie w decyzji załącznika graficznego obrazującego przedmiotowe płaszczyzny opakowania, na których rzekomo zmieszczą się informacje w formie opisowej. Nie wiadomo zresztą, jak dany opis prezentować się ma w sensie graficznym – czy chodzi o krótką dwu- lub trzywyrazową informację, czy ostrzeżenie opisowe o bardziej złożonym charakterze. Inaczej producent winien zagospodarować przestrzeń na opakowaniu w sytuacji konieczności zawarcia informacji np. "chronić przed dziećmi", a inaczej w przypadku rozbudowanych, wynikających z załącznika do rozporządzenia informacji o środkach ostrożności np. odnoszących się do poszczególnych barwników stosowanych w produkcie.

Wyżej wytknięte uchybienia związane z brakami uzasadnienia dla nałożonego obowiązku mają jednak charakter zasadniczo wtórny wobec tej podstawowej okoliczności, że do katalogu obowiązków dystrybutora w rozumieniu przepisów rozporządzenia nie należy kontrola obecności informacji, o których mowa w art. 19 ust. 1 pkt d rozporządzenia nr 1223/2009. W art. 6 rozporządzenia prawodawca unijny wskazuje obowiązki ciążące na dystrybutorach, tj., zgodnie z definicją legalną, na każdej osobie fizycznej lub prawnej w łańcuchu dostaw, niebędącej producentem ani importerem, która udostępnia produkt kosmetyczny na rynku Wspólnoty (art. 2 ust. 1 lit. e rozporządzenia). Zgodnie z art. 6 ust. 1 rozporządzenia nr 1223/2009 w ramach swojej działalności podczas udostępniania produktu kosmetycznego na rynku dystrybutorzy działają z należytą starannością w odniesieniu do obowiązujących wymogów. W myśl ust. 2 powołanego przepisu przed udostępnieniem produktu kosmetycznego na rynku dystrybutorzy sprawdzają, czy

- podane są informacje dotyczące oznakowania określone w art. 19 ust. 1 lit. a, e i g oraz w art. 19 ust. 3 i 4,

- spełnione są wymogi językowe określone w art. 19 ust. 5,

- nie upłynęła data minimalnej trwałości, o ile ma ona zastosowanie na mocy art. 19 ust. 1.

Z powyższego przepisu (art. 6 ust. 2 tiret pierwsze) wynika, że z zakresu kontroli dystrybutora wyłączone jest sprawdzanie, czy produkt kosmetyczny zawiera na pojemniku lub opakowaniu zewnętrznym informacje, o których mowa w art. 19 ust. 1 lit. d rozporządzenia. Dystrybutor obracający produktem kosmetycznym na rynku polskim kontroluje, czy opakowanie produktu kosmetycznego zawiera informacje o osobie odpowiedzialnej (lit. a), numer partii lub oznaczenia identyfikującego produktu (lit. e) oraz wykaz składników produktu (lit. g). W przypadku mydła, kulek do kąpieli i innych małych produktów kosmetycznych, gdzie ze względów praktycznych nie jest możliwe umieszczenie informacji, o których mowa w art. 19 ust. 1 lit. g na etykiecie, metce, taśmie lub karcie lub w załączonej ulotce, dystrybutor sprawdza, czy informacje te umieszczone są w bezpośredniej bliskości pojemnika, w którym dany produkt wystawiony jest do sprzedaży (art. 6 ust. 2 tiret pierwsze w zw. z art. 19 ust. 3 rozporządzenia). Dystrybutor sprawdza, czy informacje, o których mowa w art. 19 ust. 1, podawane są zgodnie z prawodawstwem krajowym w przypadku produktów kosmetycznych niepakowanych lub pakowanych na miejscu sprzedaży na prośbę kupującego lub wstępnie pakowanych w celu natychmiastowej sprzedaży (art. 6 ust. 2 tiret pierwsze w zw. z art. 19 ust. 4; art. 4 ust. 2 u.p.k.). Sprawdza wreszcie, czy informacje w zakresie art. 19 ust. 1 lit. b, c d i f oraz art. 19 ust. 2, 3 i 4 rozporządzenia podane są w języku polskim, oraz czy nie upłynęła data minimalnej trwałości, o ile ma ona zastosowanie na mocy art. 19 ust. 1.

Organy inspekcji sanitarnej mają uprawnienie do nakładania określonych nakazów związanych z oznaczeniem produktu kosmetycznego na dystrybutorów jedynie w takim zakresie, w jakim na dystrybutorze ciąży obowiązek sprawdzenia spełnienia przez produkt określonych wymogów. Wynika to z art. 26 rozporządzenia nr 1223/2009, zgodnie z którym jeżeli niezgodność z przepisami dotyczy zobowiązań określonych w art. 6, właściwe organy nakazują dystrybutorom podjęcie wszelkich proporcjonalnych do rodzaju ryzyka odpowiednich środków, w tym środków naprawczych zapewniających osiągnięcie zgodności produktu kosmetycznego z przepisami, wycofanie produktu z rynku lub jego wycofanie od użytkowników końcowych w określonym uzasadnionym terminie. W zakresie kompetencji organu inspekcji sanitarnej jest zatem nałożenie obowiązku powzięcia określonych środków naprawczych w zakresie odpowiedzialności dystrybutora. Będzie to zatem np. zobowiązanie dystrybutora do uwidocznienia na opakowaniu informacji o osobie odpowiedzialnej, czy też przetłumaczenie na język polski informacji, o których mowa w art. 19 ust. 5 rozporządzenia. W przypadku, gdy opakowanie produktu nie spełnia wymogów, których wypełnienie obciąża osobę odpowiedzialną (tj. zgodnie z art. 2 ust. , w tym właśnie związanych z uwidocznieniem informacji, o których mowa w art. 19 ust. 1 lit. d rozporządzenia, organ może podjąć wobec dystrybutora rozstrzygnięcie o wycofaniu produktu z rynku, a obowiązkami w zakresie prawidłowego oznakowania co do środków ostrożności obarczyć osobę odpowiedzialną, zgodnie z art. 25 ust. 1 lit. h, którzy przewiduje odpowiedzialność takiej osoby w zakresie informacji wymienionych w art. 19 ust. 1 bez ograniczeń przepisanych dystrybutorom, w tym ograniczenia dotyczącego art. 19 ust. 1 lit. d rozporządzenia. Zauważyć należy, że prawodawca unijny nie ogranicza dystrybutora ani osoby odpowiedzialnej we własnej inicjatywie podejmowania środków naprawczych niezbędnych do dostosowania produktu do wymogów rozporządzenia (art. 5 ust. 2 oraz art. 6 ust. 3 rozporządzenia), co jednak jest niezależne od tego, jakie kompetencje wobec dystrybutorów posiadają organy inspekcji sanitarnej w zakresie katalogu obowiązków, które mogą zostać na dystrybutorów nałożone rozstrzygnięciem administracyjnym podejmowanym na podstawie art. 27 ust. 1 i 2 u.p.i.s.

Dla porządku w tym miejscu przywołać należy, że zgodnie z art. 4 ust. 6 rozporządzenia 1223/2009 dystrybutor jest osobą odpowiedzialną, jeżeli wprowadza produkt kosmetyczny do obrotu pod własną nazwą lub znakiem towarowym lub zmienia produkt już wprowadzony na rynek w sposób mogący mieć wpływ na zgodność z obowiązującymi wymogami; tłumaczenie informacji dotyczących produktu kosmetycznego wprowadzonego już na rynek nie jest uważane za zmianę tego produktu mogącą mieć wpływ na zgodność z odpowiednimi wymogami niniejszego rozporządzenia. W niniejszej sprawie nie wzbudziło wątpliwości Sądu, że wobec dystrybutora, tj. skarżącej spółki, nie zostały udowodnione takie jej działania, które aktualizowałyby jej status jako osoby odpowiedzialnej. Podjęcie zaś przez dystrybutora działań naprawczych we własnym zakresie nie uzasadnia tezy, że staje się on osobą odpowiedzialną w rozumieniu rozporządzenia 1223/2009, co postuluje PWIS.

Sąd zgadza się też ze stanowiskiem skarżącej, że określenie produktów, wobec których PWIS nałożył wskazane obowiązki, wprowadza niepewność co do tego, które produkty kosmetyczne pozostające w dyspozycji dystrybutora podlegają tym obowiązkom. Organ odwoławczy nie skonkretyzował produktów chociażby przez wskazanie numerów indywidualizujących wadliwe egzemplarze (numery EAN) oraz ich liczby. Zgodnie z utrwalonym orzecznictwem rozstrzygnięcie decyzji administracyjnej powinno być skonstruowane w sposób, który nie generuje niejasności, niedomówień dotyczących samego rozstrzygnięcia. Zasada ta jest tym istotniejsza w przypadku decyzji nakładających na stronę określone obowiązki. Osnowa decyzji winna zostać sformułowana nie tylko w zgodzie z przepisami prawa, ale także w sposób jasny, precyzyjny i czytelny dla jej adresata. Powinna być sformułowana w taki sposób, aby możliwe było także wykonanie wydanej decyzji. Rozstrzygnięcia decyzji nie można przy tym domniemywać czy też wyprowadzać z treści uzasadnienia, ani tym bardziej z treści decyzji I instancji, co zdaje się sugerować organ odwoławczy w odpowiedzi na skargę.

Mając to na uwadze w ocenie Sądu nie było zasadne nakazanie dostosowania we wskazany sposób etykiet produktów wymienionych w punktach 1-4 oraz 7 zaskarżonej decyzji. Organ odwoławczy nieprawidłowo wywiódł, że wobec skarżącej spółki znajduje zastosowanie art. 19 ust. 1 lit. d w zw. z art. 19 ust. 2 rozporządzenia nr 1223/2009, co skutkowało bezpodstawnym nałożeniem na skarżącą obowiązków opisanych w decyzji na podstawie art. 26 rozporządzenia nr 1223/2009 oraz art. 27 ust. 1 u.p.i.s.

Zarzuty skargi w zakresie, w jakim dotyczyły naruszeń wytkniętych w dotychczasowym wywodzie okazały się zasadne. Odnoszenie się do pozostałych zarzutów skargi koncentrujących się na wykazaniu nieprawidłowości dokonanej przez PWIS oceny kompletności i zgodności z prawem oznakowania produktów wymienionych w 4-6 oraz 8 na obecnym etapie postępowania sądowego jest przedwczesne, albowiem w tym zakresie zaskarżona decyzja rozstrzygała w kwestiach uprzednio załatwionych ostatecznie decyzją I instancji, o czym była mowa wcześniej. Przedwczesnym jest również odnoszenie się do zarzutów skierowanych wobec decyzji I instancji, skoro PWIS, na skutek niniejszego wyroku, dokona ponownej oceny sprawy w jej zasadniczym zakresie, wedle wytycznych wynikających z uzasadnienia wyroku.

Rozpoznając ponownie sprawę organ powtórnie oceni, czy zachodziły podstawy do wycofania z rynku produktów określonych w punktach 1-3 oraz 7 zaskarżonej decyzji, tj. czy istniała podstawa do wydania wobec skarżącej decyzji na podstawie art. 27 ust. 2 u.p.i.s. Ewentualne stwierdzone przez siebie naruszenia przepisów dotyczących prawidłowego oznakowania produktów kosmetycznych organ odwoławczy skrupulatnie wyjaśni, uwzględniając możliwość wyposażenia decyzji w załącznik graficzny obrazujący stan stwierdzony oraz, ewentualnie, stan pożądany (zgodny w ocenie PWIS z prawem). Organ odwoławczy będzie miał również na uwadze, że przepisy rozporządzenia precyzują zakres działań naprawczych dotyczących oznaczeń produktu, których obowiązek wykonania organ może nałożyć na dystrybutora w drodze decyzji administracyjnej wydanej na podstawie art. 26 rozporządzenia nr 1223/2009 w zw. z art. 27 ust. 1 u.p.i.s., przy czym katalog ten został przez prawodawcę unijnego zawężony w porównaniu do obowiązków osoby odpowiedzialnej.

W konsekwencji Sąd orzekł w pkt 5-7 o uchyleniu zaskarżonej decyzji.

O zwrocie kosztów postępowania sądowego w postaci uiszczonego wpisu (200 zł), wynagrodzenia pełnomocnika (480zł) oraz opłaty od udzielonego pełnomocnictwa (17 zł) rozstrzygnięto jak w punkcie 8 sentencji na podstawie art. 200 w zw. z art. 205 § 2 p.p.s.a. w zw. z § 14 ust. 1 pkt 1 lit. c rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (Dz. U. z 2018 r. poz. 265).

Sprawa została rozpoznana na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym na podstawie art. 119 pkt 2 p.p.s.a.