Wyrok WSA w Opolu, sygn. akt II SA/Op 60/22
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu
Data orzeczenia: 2023-04-25 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6143 Sprawy kandydatów na studia i studentów
Hasła tematyczne: Szkolnictwo wyższe
Inne
Skarżony organ: Inne
Treść wyniku: Uchylono zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję
Powołane przepisy: article: art. 145 § 1 pkt 1 lit. c, art. 135, art. 200, art. 205 § 1,
journal: Dz.U. 2023 poz 259
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.
article: art. 86 ust. 1 pkt 4, ust. 2 i ust. 3, art. 90, art. 92 i art. 95,
journal: Dz.U. 2021 poz 478
law: Ustawa z dnia 20 lipca 2018 r. Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce t.j.
article: art. 156 § 1 pkt 2, art. 107 § 1 pkt 8, art. 107 § 3, art. 76 § 1 i § 2, art. 64 § 2, art. 8 § 1, art. 15
journal: Dz.U. 2022 poz 2000
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - t.j.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Krzysztof Sobieralski Sędziowie Sędzia WSA Krzysztof Bogusz (spr.) Sędzia WSA Daria Sachanbińska Protokolant referent Marta Gajowska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 25 kwietnia 2023 r. sprawy ze skargi J. B. na decyzję Odwoławczej Komisji Stypendialnej Uniwersytetu Opolskiego z dnia 20 grudnia 2021 r., nr RPU/20461/2021 w przedmiocie odmowy przyznania stypendium 1) uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Uczelnianej Komisji Stypendialnej z dnia 16 listopada 2021 r., nr 0209-461-121870-1/2021, 2) zasądza od Odwoławczej Komisji Stypendialnej Uniwersytetu Opolskiego na rzecz skarżącej J. B. kwotę 697 (sześćset dziewięćdziesiąt siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.


UZASADNIENIE

J. B., reprezentowana przez profesjonalnego pełnomocnika (dalej również jako: skarżąca, wnioskodawczyni lub studentka), zaskarżyła decyzję Odwoławczej Komisji Stypendialnej Uniwersytetu Opolskiego (dalej również jako Komisja Odwoławcza), która decyzją z dnia 20 grudnia 2021 r., nr RPU/20461/2021, działając na podstawie art. 86 ust. 1 pkt 4, ust. 2 i 3, art. 90, 92 i 95 ustawy z dnia 20 lipca 2018 r. Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce (Dz. U. z 2021 r., poz. 478 z późn. zm.; obecnie: Dz. U. z 2023 r. poz. 2023 r.) dalej jako: "ustawa" i art. 104, art. 107 i art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2021 r., poz. 735, poz. 2096 z późn. zm.) dalej w skrócie: "K.p.a.", po rozpatrzeniu odwołania skarżącej od decyzji Uczelnianej Komisji Stypendialnej Uniwersytetu Opolskiego (dalej również jako: Komisja) z dnia 16 listopada 2021 r., nr 0209-461-121870-1/2021, orzekającej o odmowie przyznania stypendium Rektora w roku akademickim 2021/2022, zaskarżone rozstrzygnięcie organu I instancji utrzymała w mocy.

Wyżej wymienione decyzje zapadły w następującym stanie faktycznym i prawnym.

W dniu 10 listopada 2021 r. studentka złożyła do Uczelnianej Komisji Stypendialnej Uniwersytetu Opolskiego wniosek o przyznanie jej stypendium Rektora Uniwersytetu Opolskiego (dalej również jako: Rektor). Decyzją z dnia 16 listopada 2021 r. organ I instancji, działając na podstawie art. 86 ust. 1 pkt 3, ust. 2 i ust. 3, art. 90, art. 92 i art. 95 ustawy oraz art. 104 i 107 K.p.a., odmówił przyznania wnioskowanego świadczenia.

W uzasadnieniu powołał podstawę prawną przyznawania stypendium rektora, podkreślając, że otrzymuje je nie więcej niż 10% studentów określonego kierunku studiów bez podziału na lata oraz tryb studiów (dzienne, wieczorowe lub zaoczne), ale z podziałem na stopnie studiów. Jednocześnie przytoczył szczegółowo przepisy wynikające z regulaminu studiów, dotyczące przyznawania tego stypendium.

Organ wskazał, które dodatkowe osiągnięcia skarżącej zostały uznane do sumy uzyskanych przez nią punktów, z zaznaczeniem możliwej maksymalnej punktacji za dane osiągnięcie. Dodatkowo organ I instancji wskazał, który z przedłożonych certyfikatów nie został uwzględniony, podkreślając, że w każdym z tych przypadków powodem ich nieuznania był brak podpisu organizatora warsztatów lub koordynatora projektu. Następnie podano łączną liczbę uzyskanych przez skarżąca punktów tj. 49.61, a szczegóły miały być dostępne do wglądu "na stronie wniosku studenta". Komisja I instancji orzekła, że uzyskany wynik wykluczył zakwalifikowanie wniosku skarżącej na liście rankingowej studiowanego przez nią kierunku " w co najmniej IV progu, co uzasadnia odmowę przyznania stypendium rektora".

W odwołaniu wywiedzionym do Odwoławczej Komisji Stypendialnej Uniwersytetu Opolskiego skarżąca wskazała, że wymóg podpisania przedłożonego certyfikatu (lub zaświadczenia) o udziale na danych warsztatch, szkoleniach, kursach, nie znajduje się w stosownych regulacjach dotyczących przyznawania stypendium. Podkreśliła, że w załączniku do Regulaminu świadczeń dla studentów i doktorantów Uniwersytetu Opolskiego nie wskazano, że tego typu zaświadczenie ma być podpisane. W powołanym załączniku do wyżej wymienionego Regulaminu, określono, że tego typu dokument ma zawierać: termin, miejsce, tytuł. Zdaniem skarżącej ta okoliczność uzasadniała przedłożenie przez nią zaświadczeń bez złożonego podpisu organizatora. Jednocześnie zaznaczyła, że posiada wiele innych dokumnetów, które pominęła podczas składania wniosku i wniosła o możliwość ich dołączenia.

Decyzją z dnia 20 grudnia 2021 r., Odwoławcza Komisja Stypendialna Uniwersytetu Opolskiego, działając na podstawie art. 86 ust. 1 pkt 4, ust. 2 i ust. 3, art. 90, art. 92 i art. 95 ustawy oraz art. 104, art. 107 oraz art. 138 § 1 pkt 1 K.p.a., utrzymała w mocy zaskarżone rozstrzygnięcie organu I instancji.

W uzasadnieniu Komisja wskazała podstawy prawne prowadzonego postępowania w sprawie o przyznanie stypendium rektora. Jednocześnie podkreśliła, powołując się na art. 76 ust. 1 K.p.a., jak i art. 245 K.p.c., że każdy dokument winien być opatrzony podpisem osoby go sporządzającej. Tym samym zaświadczenie, jako dokument potwierdzający dane osiągnięcie, również winno być stwierdzone podpisem lub podpisem elektronicznym osoby uprawnionej do jego wydania.

J. B., reprezentowana przez profesjonalnego pełnomocnika wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Opolu. W skardze strona skarżąca zarzuciła decyzji naruszenie przepisów postępowania mogące mieć istotny wpływ na treść wydanego rozstrzygnięcia, a to:

- art. 107 § 1 K.p.a. w zw. z art. 107 § 8 K.p.a. "poprzez brak należytego (dokładnego) oznaczenia organu wydającego decyzję, polegający na braku czytelnego podpisu z podaniem imienia i nazwiska oraz stanowiska służbowego pracownika organu upoważnionego do wydania decyzji - co stanowi przyczynę nieważności decyzji określoną w art. 156 § 2 K.p.a.";

- art. 8 § 1 K.p.a. w zw. z art. 15 K.p.a. oraz art. 138 § 1 pkt 1 K.p.a. "poprzez prowadzenie przez organ sprawy w sposób uchybiający zasadzie pogłębiania zaufania, albowiem organ II instancji wydając decyzję nie dokonał merytorycznego zbadania spraw) - co stanowi przyczynę nieważności decyzji określoną w art. 156 § 2 K.p.a.".

Podnosząc te zarzuty skarżąca wniosła o stwierdzenie nieważności decyzji organu II instancji w całości oraz poprzedzającej ją decyzji organu I instancji w całości jako "wydanej z naruszeniem art. 156 § 2 K.p.a. tj. z rażącym naruszeniem prawa", ewentualnie, w sytuacji niedopatrzenia się wad uzasadniających stwierdzenie przez Sąd nieważności rozstrzygnięcia, zarzuciła dalsze naruszenia przepisów postępowania mogące mieć istotny wpływ na treść wydanego rozstrzygnięcia, a to:

- art. 76 § 1 i 2 K.p.a. w zw. z art. 244 K.p.c. oraz art. 245 K.p.c, "poprzez błędne uznanie, iż przedłożone przez skarżącą certyfikaty z dnia 27 listopada 2020 r. oraz 30 listopada 2020 r. mają charakter dokumentu urzędowego i dla swej ważności oraz potwierdzenia faktów w nich stwierdzonych wymagają podpisu";

- art. 138 § 1 pkt 1 K.p.a. "poprzez błędne jego zastosowanie i utrzymanie w mocy decyzji organu I instancji, w sytuacji kiedy organ odwoławczy winien był niniejszą decyzję uchylić w całości i w tym zakresie orzec co do istoty sprawy, względnie zaskarżoną decyzję uchylić i przekazać sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi pierwszej instancji";

- art. 7, art. 75, art. 77 § 1 oraz art. 80 i art. 107 § 3 K.p.a. "poprzez niewyjaśnienie istotnych dla prawidłowego rozpoznania sprawy okoliczności faktycznych oraz dokonanie dowolnej oceny zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego, polegającej na ustaleniu, iż skarżąca nie spełnia wymaganych kryteriów dla przyznania jej stypendium rektora, albowiem nie uzyskała stosownej liczby punktów",

- art. 10 § w zw. z art. 79 § 1 i art. 81 K.p.a. "przez przeprowadzenie czynności kontrolnych bez udziału strony oraz poprzez uniemożliwienie stronie przed wydaniem decyzji wypowiedzenia się co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań";

- art. 11 K.p.a. oraz art. 107 § 3 w zw. z art. 140 K.p.a. "poprzez niewyjaśnienie przez organ w wydanej decyzji zasadności wszystkich przesłanek, którymi organ odwoławczy kierował się przy załatwieniu sprawy, a także poprzez nie ustosunkowanie się do wszystkich przytoczonych przez Skarżącą zarzutów podniesionych w odwołaniu";

- art. 64 § 2 K.p.a., w zw. art. 7 K.p.a. "poprzez brak wezwania skarżącej do uzupełniania braków wniosku, a tym samym poprzez niepodjęcie wszelkich czynności niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy, mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli".

Jednocześnie autorka skargi podniosła naruszenie przepisów prawa materialnego tj. art. 95 ustawy w zw. z pkt 2 lit. e Załącznika nr 2 (Komentarz do kryteriów przyznawania Stypendium Rektora) do Regulaminu świadczeń dla studentów i doktorantów Uniwersytetu Opolskiego "poprzez jego dowolną a zarazem błędną wykładnię i uznanie, iż certyfikaty załączone przez skarżącą do wniosku wymagały podpisu wystawcy — w sytuacji kiedy regulacja ta (w przeciwieństwie np. do pkt 2 lit. e) Regulaminu) nie zawiera niniejszego obowiązku, wobec czego niezasadnie zostały one przez organ przy wydaniu decyzji dot. stypendium rektora pominięte".

Podnosząc te zarzuty wniosła o uchylenie w całości decyzji organu II instancji, jak i poprzedzającej ją decyzji organu I instancji oraz zasądzenie od organu na rzecz skarżącej zwrotu kosztów postępowania w tym kosztów zastępstwa procesowego. Skarżąca wniosła też o dopuszczenie i przeprowadzenie dowodów z określonych w treści skargi dokumentów na okoliczność wykazania faktów w nich stwierdzonych.

W uzasadnieniu skargi jej autorka w pierwszej kolejności odniosła się do zarzutu nieważności postępowania, akcentując, że zgodnie z art. 107 § 1 pkt 1 i pkt 8 K.p.a. każda decyzja winna zawierać oznaczenie organu administracji publicznej i podpis z podaniem imienia i nazwiska oraz stanowiska służbowego pracownika organu upoważnionego do wydania decyzji. Doręczona stronie skarżącej decyzja nie zawierała tych elementów. Tym samym ziściła się przesłanka z art. 145 § 1 pkt 2 P.p.s.a., uzasadniająca stwierdzenia nieważności zaskarżonego rozstrzygnięcia.

Dalej wskazała, że z decyzji nie wynika, kto ją podpisał, a w konsekwencji nie jest możliwa jednoznaczna identyfikacja sygnatariusza decyzji, albowiem podpis pozostaje nieczytelny; brak przy nim wskazania imienia i nazwiska, piastowanego stanowiska czy pełnionej funkcji.

Kontynuując uzasadnienie skargi, jej autorka podniosła, że w sprawie doszło do naruszenia zasady dwuinstancyjnegości postępowania, podkreślając, że stronie skarżącej nie zapewniono czynnego udziału w postępowaniu, oraz że organ II instancji nie odniósł się do wszystkich podniesionych przez stronę zarzutów, czym naruszył art. 11 K.p.a.

Uzasadniając zarzut naruszenia prawa materialnego tj. dokonania przez organ błędnej wykładni rozszerzającej pkt. 2 lit. e) Załącznika nr 2 Regulaminu świadczeń dla studentów i doktorantów Uniwersytetu Opolskiego, strona wskazała, że jego literalne brzmienie "w sposób bezpośredni" wskazuje na brak wymogu przedstawienia przez wnioskodawcę zaświadczenia "podpisanego przez organizatora warsztatów lub koordynatora projektu" w przeciwieństwie do regulacji zawartych w innych punktach rzeczonego dokumentu. Ponadto podniosła, że po zakończeniu postępowania przed organem II instancji, skarżąca powzięła informację, iż Komisja Stypendialna (organ I instancji) akceptowała i kwalifikowała do naliczania liczby punktów, przedstawiane przez wnioskodawców dokumenty nie wypełniające wymagań zawartych w wyżej wymienionym Regulaminie. Powołując przy tym prowadzone postępowanie wobec konkretnych studentów, wymienionych w treści skargi.

Uzasadniając kolejne zarzuty skarżąca wskazała, że w jej ocenie organ II instancji ograniczył się wyłącznie do powielenia argumentacji organu I instancji.

Następnie odniosła się do uzasadnienia zarzutu naruszenia art. 6, art. 7, art. 77 § 1, art. 80, art. 11 i art. 107 § 3, podkreślając, że w sprawie doszło do naruszenia zasady równego traktowania, np. przez brak wezwania do uzupełnienia podania, który to tryb stosowano wobec innych studentów.

W odpowiedzi na skargę Rektor Uniwersytetu Opolskiego, reprezentowany przez profesjonalnego pełnomocnika, wniósł o jej oddalenie. Jednocześnie wniósł o zawieszenie postępowania do czasu ostatecznego rozstrzygnięcia przez ten organ postępowania prowadzonego w sprawie uchylenia decyzji Odwoławczej Komisji Stypendialnej z dnia 20 grudnia 2021 r., RPU/20461/2021, wszczętego z urzędu przez Rektora w toku postępowania sądowego.

W uzasadnieniu odpowiedzi na skargę, pełnomocnik organu wskazał, że nie zasługuje ona na uwzględnienie, ale zastrzegł, że szczegółowo odniesie się do zarzutów po zakończeniu prowadzonego przez Rektora Uniwersytetu Opolskiego postępowania administracyjnego w sprawie uchylenia decyzji organu II instancji.

Pełnomocniczka skarżącej w odpowiedzi podniosła, że wyeliminowanie decyzji, wobec której wywiedziono skargę do sądu administracyjnego jest niedopuszczalne, a organ ma możliwość zmiany swojego rozstrzygnięcia tylko w trybie art. 54 § 3 P.p.s.a., z którego to uprawnienia Rektor nie skorzystał.

Przy piśmie z dnia 26 kwietnia 2022 r. pełnomocnik organu poinformował Sąd o uchyleniu przez Rektora decyzji Odwoławczej Komisji Stypendialne z dnia 21 grudnia 2021 r. i wniósł o umorzenie postępowania zawisłego przed WSA w Opolu. Do pisma załączył wierzytelnioną kopię rozstrzygnięcia.

Postanowieniem z dnia 22 września 2022 r., stosownie do art. 125 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r.- Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2022 r., poz. 329 z późn. zm.; obecnie: Dz. U. z 2023 r. poz. 259), dalej w skrócie: "P.p.s.a.", Sąd zawiesił postępowanie prowadzone ze skargi J. B. na decyzję Odwoławczej Komisji Stypendialnej z dnia 20 grudnia 2021 r., będącej przedmiotem postępowania sądowoadministracyjnego pod sygn. akt II SA/Op 60/22, w związku z wywiedzeniem przez skarżącą skargi do WSA w Opolu na decyzję Rektora z dnia 22 czerwca 2022 r., utrzymującą w mocy rozstrzygnięcie tego organu w przedmiocie uchylenia decyzji Odwoławczej Komisji Stypendialnej z dnia 21 grudnia 2021 r., a prowadzone pod sygn. akt II SA/Op 249/22.

Wyrokiem z dnia 30 grudnia 2022 r., zapadłym w sprawie o sygn. akt II SA/Op 249/222, Sąd uchylił zaskarżoną decyzję Rektora z dnia 22 czerwca 2022 r. oraz poprzedzające je rozstrzygnięcie tego organu z dnia 25 kwietnia 2022 r.

Wobec uprawomocnienia się powołanego orzeczenia, Sąd postanowieniem z dnia 27 marca 2023 r., stosownie do art. 128 § 1 pkt 4 P.p.s.a podjął zawieszone postępowanie sądowoadministracyjne, prowadzone pod sygn. akt II SA/Op 60/22.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu zważył, co następuje:

Skarga zasługuje na uwzględnienie.

Zgodnie z treścią art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz. U. z 2022 r., poz. 2492), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem. Na zasadzie art. 145 § 1 pkt 1 P.p.s.a. uwzględnienie skargi na decyzję następuje w przypadku naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy (lit. a), naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego (lit. b) lub innego naruszenia przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy (lit. c). Na podstawie art. 145 § 1 pkt 2 P.p.s.a. Sąd stwierdza z kolei nieważność decyzji w całości lub w części, jeżeli zachodzą przyczyny określone w art. 156 K.p.a. lub w innych przepisach, a stosownie do art. 145 § 1 pkt 3 P.p.s.a. stwierdza wydanie decyzji z naruszeniem prawa, jeżeli zachodzą przyczyny określone w K.p.a. lub w innych przepisach. W przypadku braku wskazanych uchybień, skarga podlega oddaleniu, na podstawie art. 151 P.p.s.a.

Stosownie do art. 134 § 1 P.p.s.a. sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, z zastrzeżeniem art. 57a.

Przeprowadzona przez Sąd w tych granicach kontrola legalności zaskarżonej decyzji, a także - z mocy art. 135 P.p.s.a. – poprzedzającej ją decyzji wydanej w pierwszej instancji wykazała, że akty te zostały podjęte z naruszeniem przepisów postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy czyli uzasadniającym ich uchylenie na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) P.p.s.a.

Materialnoprawną podstawą wydanego rozstrzygnięcia była powołana już ustawa Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce, zgodnie z art. 86 ust. 1 pkt 4, której student może ubiegać się o stypendium Rektora. Rozstrzygnięcie w zakresie przyznania lub odmowy jest wydawane w formie decyzji, stosownie do art. 86 ust. 2 ustawy. Stypendium to może otrzymać student, który uzyskał wyróżniające wyniki w nauce, osiągnięcia naukowe lub artystyczne, lub osiągnięcia sportowe we współzawodnictwie co najmniej na poziomie krajowym (art. 91 ust. 1 ustawy), a przyznaje się je nie więcej niż 10% studentów na określonym kierunku studiów, a jeżeli liczba studentów jest mniejsza niż 10, stypendium rektora może być przyznane 1 studentowi. Studentów, o których mowa w art. 91 ust. 2, nie uwzględnia się przy ustalaniu liczby studentów otrzymujących stypendium rektora, o której mowa w zdaniu pierwszym (art. 91 ust. 3 ustawy). Regulacja zawarta w art. 95 ust. 1 pkt 1- 4 ustawy odsyła do regulaminu świadczeń dla studentów w zakresie ustalania wysokości stypendium, szczegółowych kryteriów i tryb ich przyznawania, jak i sposobu wypłacania świadczeń oraz dokumentowania sytuacji materialnej studenta, a także trybu powoływania oraz składu komisji stypendialnej i odwoławczej komisji stypendialnej.

Zgodnie z § 15 ust. 1 Regulaminu świadczeń dla studentów Uniwersytetu Opolskiego, stanowiącego załącznik nr 1 do zarządzenia nr [...] Rektora Uniwersytetu Opolskiego z dnia 15 września 2021 r. (dalej też jako: Regulamin) stypendium Rektora przysługuje studentowi po zaliczeniu pierwszego roku studiów, który uzyskał za poprzedni rok studiów wyróżniające wyniki w nauce, osiągnięcia naukowe lub artystyczne, lub osiągnięcia sportowe we współzawodnictwie co najmniej na poziomie krajowym zgodnie z "Kryteriami przyznawania Stypendium Rektora Uniwersytetu Opolskiego" i Komentarzem do kryteriów przyznawania stypendium Rektora" (załącznik nr 2 do Regulaminu). Zgodnie z § 16 ust. 1 i 6 Regulaminu świadczeń dla studentów Uniwersytetu Opolskiego, student ubiegający się o przyznanie stypendium Rektora po uprzednim elektronicznym zarejestrowaniu i wypełnieniu wniosku na platformie USOSweb składa w dziekanacie wniosek w formie pisemnej wraz z oświadczeniem oraz dokumentację poświadczającą osiągnięcia naukowe, artystyczne lub sportowe w wymaganym terminie. Zgodnie z wewnętrznymi regulacjami obowiązującymi na Uniwersytecie Opolskim stypendium to otrzymuje nie więcej niż 9,5 % studentów każdego kierunku studiów bez podziału na lata, oraz ich tryb (stacjonarny, niestacjonarny, wieczorowy) oraz z podziałem na stopnie studiów. Liczbę 100 % studentów na podstawie której ustala się grupę do 9,5% najlepszych studentów każdego kierunku studiów i formie studiów (studia stacjonarne i niestacjonarne) ustala się na podstawie stanu osobowego studentów wg Sprawozdania S-10 z roku poprzedniego odliczając studentów rozpoczynających studia od semestru letniego, których należy wziąć pod uwagę do ustalenia 100 % ogólnej liczby studentów kierunków w semestrze letnim. Przy ustalaniu tej liczby nie uwzględnia się studentów, o których mowa w § 15 pkt 3. Progi oraz wysokość stypendium określane są odrębnie w zarządzeniu wydawanym na podstawie § 9 pkt 3 regulaminu.

Odnosząc się do zarzutu nieważności postępowania z art. 156 § 2 K.p.a. należy powołać jego treść, która stanowi, że nie stwierdza się nieważności decyzji z przyczyn wymienionych w § 1, jeżeli od dnia jej doręczenia lub ogłoszenia upłynęło dziesięć lat, a także gdy decyzja wywołała nieodwracalne skutki prawne. Tym samym nie jest to przepis zawierający katalog wad nieważnościowych, a jedynie regulacja umożliwiająca odstąpienie od wyeliminowania rozstrzygnięć w sytuacji upływu od ich wydania określonego odstępu czasu. W związku z tym, że w treści skargi jej autorka wielokrotnie podnosiła, że kwestionowana decyzja została - w jej ocenie- wydana "z rażącym naruszeniem prawa", stąd Sąd przyjął, że podstawą zarzutu był art. 156 § 1 pkt 2 K.p.a.

Odnosząc się tym samym do zarzutów wydania decyzji Odwoławczej Komisji Stypendialnej Uniwersytetu Opolskiego z dnia 20 grudnia 2021 r. z rażącym naruszeniem prawa z uwagi na brak należytego oznaczenia organu wydającego decyzję, polegającego na braku czytelnego podpisu z podanie imienia i nazwiska oraz stanowiska służbowego pracownika organu upoważnionego do wydania decyzji, wskazać należy co następuje.

Stwierdzone naruszenie nie wypełnia kodeksowej przesłanki z art. 156 § 1 pkt 2 K.p.a. Uznanie, iż dany akt władztwa organu administracji publicznej został wydany bez podstawy prawnej lub z rażącym naruszeniem prawa, możliwe jest wyłącznie, gdy ziszczonych jest szereg obiektywnych czynników. Bogate w tej materii orzecznictwo sądowoadministracyjne oraz doktryna jednoznacznie przyjmują, że dla spełnienia się przesłanki z art. 156 § 1 pkt 2 K.p.a. musi dojść do oczywistości naruszenia prawa, polegającego na rzucającej się w oczy sprzeczności pomiędzy treścią rozstrzygnięcia, a przepisem prawa stanowiącym jego podstawę prawną. Następnie muszą wystąpić skutki, które wywołuje decyzja uznana za rażąco naruszającą prawo i to skutki niemożliwe do zaakceptowania z punktu widzenia wymagań praworządności, w tym skutki gospodarcze lub społeczne skutki naruszenia, których wystąpienie powoduje, że nie jest możliwe zaakceptowanie decyzji jako aktu wydanego przez organ praworządnego państwa. Nie chodzi więc o spór o wykładnię prawa, ponieważ odmienność wykładni budzących wątpliwości przepisów prawa nie może być podstawą żądania stwierdzenia nieważności decyzji (por. wyroki: NSA z dnia 9 listopada 2022 r., sygn. akt I GSK 3503/18, z dnia 11 października 2022 r., sygn. akt III OSK 1339/21 oraz WSA w Krakowie z dnia 11 lipca 2022 r., sygn. akt III SA/Kr 350/22, wszystkie powołane orzeczenia dostępne na stronie: orzeczenia.nsa.gov.pl, dalej: CBOSA).

Zgodnie z art. 107 § 1 pkt 8 K.p.a. decyzja zawierać powinna podpis z podaniem imienia i nazwiska oraz stanowiska służbowego pracownika organu upoważnionego do wydania decyzji. Stosownie do § 30 ust. 2 pkt 1 regulaminu decyzje wydawane przez Komisję Stypendialną dla studentów i Odwoławczą Komisję Stypendialną dla studentów wydawane są w formie decyzji administracyjnej, w rozumieniu przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego, którą podpisują przewodniczący tych komisji lub upoważnieni przez nich wiceprzewodniczący. Przepis ten powtarza zapis art. 86 ust. 3 ustawy Prawo o szkolnictwie wyższym.

Kwestionowana decyzja z dnia 20 grudnia 2021 r. jak już wskazano, została podpisana, niemniej z treści rozstrzygnięcia nie wynika, kto ją podpisał i jakie stanowisko zajmował sygnatariusz, a zatem treść doręczonego skarżącej rozstrzygnięcia nie spełnia wymogów z art. 107 § 1 pkt 8 K.p.a. Zaznaczenia jednak wymaga, że uchybienie to -choć istotne- nie stanowi wady z art. 156 § 1 pkt 2 K.p.a., bowiem skutkuje wyłącznie wątpliwością czy osoba, która złożyła swój podpis była upoważniona do tego w dacie wydania rozstrzygnięcia. Z akt przedłożonych do Sądu (k. 39) wynika, że najprawdopodobniej osobą podpisującą decyzję był F. Z., który w "Akcie powołania Odwoławczej Komisji Stypendialnej na rok akademicki 2021/2022" został wymieniony jako "[...]". Sąd nie może jednak domniemywać kto podpisał decyzję odwoławczą ani czy jest jedną z osób upoważnionych według powołanych przepisów.

Organ odwoławczy winien dochować należytej staranności przy wydawaniu rozstrzygnięć, mając na względzie zachowanie wszystkich elementów składowych wymaganych z art. 107 K.p.a., w tym oznaczenia jej personalii oraz powołania upoważnienia.

W każdym też razie nieczytelność podpisu sama w sobie nie kwalifikuje podjętej przez Odwoławczą Komisję Stypendialną decyzji w dniu 20 grudnia 2021 r., jako dotkniętej wadą nieważności z art. 156 § 1 pkt 2 K.p.a.

Podobnie ocenić należy zarzut naruszenia art. 8 § 1 w związku z art. 15 oraz art. 138 § 1 pkt 1 K.p.a., nawet jeżeli organ odwoławczy ogranicza swoje rozstrzygnięcie wyłącznie do powielenia argumentacji organu I instancji oraz nie odnosi się do wszystkich zarzutów podniesionych w odwołaniu, to okoliczność ta nie stanowi wady podjętego rozstrzygnięcia wskazanej w art. 156 § 1 pkt 2 K.p.a.

Natomiast w pełni podzielić należy zarzut naruszenia procedury, a to art. 11 w związku z art. 107 § 3 K.p.a. Zgodnie z treścią obu decyzji skarżąca otrzymała łącznie 49.61 punktów. Niemniej w treści kwestionowanych rozstrzygnięć nie zawarto informacji jaki był poziom punktowy uprawniający w danym roku akademickim do uzyskania tego świadczenia. Samo powołanie treści zarządzenia Rektora nr [...] w zakresie ustalania progów oraz wysokości przyznanego świadczenia, nie stanowi jak kształtowały się w danym roku punktowo owe progi. Kwestia ta jest o tyle istotna, że treści decyzji I instancji z dnia 16 listopada 2021 r. oraz II instancji z dnia 20 grudnia 2021 r. nie można odnieść do wyników innych studentów, którzy zakwalifikowali się do danego progu i uzyskali stypendium. Nie ma również informacji na jakim miejscu w ogólnym rankingu osób ubiegających się o to świadczenie, była skarżąca. Odesłanie w tym zakresie, jak również w zakresie bardziej szczegółowego uzasadnienia, do strony wniosku studenta, zawartej w systemie elektronicznym uczelni, uznać należy za naruszenie art. 107 § 3 K.p.a. Tego typu okoliczność i motywy muszą znajdować się w treści decyzji. Stanowią element okoliczności faktycznych, które wpłynęły na treść podjętego rozstrzygnięcia. Stypendium rektora otrzymać może wyłącznie 9,5% najlepszych studentów, a zatem w treści decyzji o odmowie musi znajdować się wyjaśnienie dlaczego uzyskana przez studenta punktacja nie uprawniła go do uzyskania świadczenia w danym roku akademickim. Określenie rankingu punktacji, która pozwala wnioskodawcy odnieść się do poszczególnych progów i daje pogląd na jakim miejscu ogólnego rankingu został zakwalifikowany wniosek, musi znajdować się w treści decyzji. Brak tych elementów w uzasadnieniu powoduje, że nie można dokonać oceny czy nawet hipotetyczne przyznanie skarżącej spornych punktów (2 punkty) za udział w szkoleniach, miałoby wpływ na ogólną ocenę w rankingu do uzyskania wnioskowanego stypendium czy też nie.

Z uwagi na stwierdzone naruszenie, które wyklucza możliwość dokonana kontroli legalności podjętych rozstrzygnięć, Sąd pominął wnioski dowodowe zgłoszone w skardze, bowiem przeprowadzenie dowodów z ich treści było zbędne dla rozstrzygnięcia sprawy sądowoadministracyjnej ( por. art. 106 § 3 P.p.s.a.).

Odnosząc się do zarzutu naruszenia art. 76 § 1 i § 2 K.p.a. w związku z art. 244 K.p.c., oraz art. 245 K.p.c., wskazać należy, że jest on niezasadny. Z treści certyfikatów opatrzonych datą 27 listopada 2020 r. oraz 30 listopada 2020 r. nie wynika czy organizator warsztatów (szkoleń) działał wykonując zadania publiczne, czy też wyłącznie jako podmiot prywatny. Niemniej nawet jeżeli występował jako podmiot prywatny, a zatem był zwolniony z reżimu prawnego art. 76 § 1 K.p.a., to wydany przez niego dokument, o charakterze prywatnym musiał spełniać wymogi z art. 245 K.p.c. Przypomnieć należy, że dokument prywatny sporządzony w formie pisemnej albo elektronicznej stanowi dowód tego, że osoba, która go podpisała, złożyła oświadczenie zawarte w nim. Rację ma organ odwoławczy, że przedłożone przez skarżącą do wniosku o przyznanie stypendium dokumenty, nie posiadały podpisu, a tym samym nie wypełniały one wymogu zakwalifikowania ich jako "dokumentu prywatnego" w rozumieniu art. 245 K.p.c.

Odnośnie zarzutu naruszenia art. 64 § 2 K.p.a. Sąd przyjmuje, że czymś zasadniczo innym jest brak formalny samego podania, (np. brak podpisu studenta), a czym innym jest żądanie przez niego umożliwiania złożenia dodatkowych dokumentów, których nie złożył przed organem I instancji.

Niezależnie jednak od braku naruszenia art. 64 § 2 K.p.a. organ odwoławczy winien wyjaśnić podniesioną przez skarżącą okoliczność jakoby inni studenci wnioskujący o stypendium rektora mieli zapewnioną możliwość uzupełnienia złożonych dokumentów. Ponad wszelką wątpliwość taka praktyka poddaje w wątpliwość prowadzenie postępowania przez organ zgodnie z zasadą wyrażoną w art. 8 § 1 K.p.a., ze szczególnym uwzględnieniem równego traktowania uczestników prowadzonych w sprawie przyznania stypendium rektora. Ponadto organ odwoławczy w ramach zasady z art. 15 K.p.a. prowadzi sprawę na nowo, w jej całokształcie, więc winien się do takich wniosków dowodowych strony odnieść, nawet jeżeli zgłoszono je dopiero w odwołaniu.

Wobec powyższego, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) P.p.s.a. oraz art. 135 P.p.s.a., w pkt 1 wyroku Sąd uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji. Na podstawie art. 200 i art. 205 § 1 P.p.s.a., w pkt 2 wyroku Sąd postanowił natomiast o kosztach postępowania przyjmując, że na koszty te składa się wpis od skargi oraz zwrot kosztów zastępstwa procesowego w wysokości łącznej 697 zł.

Wskazania do dalszego postępowania wynikają wprost z powyższych zważań.