Wyrok WSA w Lublinie, sygn. akt III SA/Lu 356/24
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie
Data orzeczenia: 2024-09-12 00:00:00+02:00 (orzeczenie nieprawomocne)
Symbol z opisem: 6550
Hasła tematyczne: Środki unijne
Skarżony organ: Inne
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 20, art. 21, art. 22, art. 26, art. 45
journal: Dz.U. 2023 poz 412
law: Ustawa z dnia 8 lutego 2023 r. o Planie Strategicznym dla Wspólnej Polityki Rolnej na lata 2023-2027
article: art. 151
journal: Dz.U. 2024 poz 935
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j.)

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Jerzy Drwal (sprawozdawca) Sędziowie: Asesor WSA Agnieszka Kosowska Sędzia WSA Iwona Tchórzewska Protokolant: Asystent sędziego Katarzyna Sugier po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 12 września 2024 r. sprawy ze skargi K. O. na decyzję Dyrektora Lubelskiego Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia 22 kwietnia 2024 r. nr 9003-2024-000613 w przedmiocie przyznania płatności dla obszarów z ograniczeniami naturalnymi lub innymi szczególnymi ograniczeniami (ONW) na rok 2023 oddala skargę.


UZASADNIENIE

Zaskarżoną decyzją z 22 kwietnia 2024 r., nr 9003-2024-000613 Dyrektor Lubelskiego Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa, po rozpatrzeniu odwołania K. O., uchylił decyzję Kierownika Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w C. z dnia 30 stycznia 2024 r., nr 0048-2024-002127 i przyznał skarżącemu płatność dla obszarów z ograniczeniami lub innymi szczególnymi ograniczeniami (ONW) na rok 2023 w łącznej wysokości 241,65 zł.

Zaskarżona decyzja wydana została w następującym stanie sprawy.

K. O. (dalej jako "skarżący") w dniu 11 maja 2024 r. złożył za pośrednictwem aplikacji eWniosekPlus wniosek o przyznanie płatności na rok 2023, w którym ubiegał się o przyznanie płatności dla obszarów z ograniczeniami lub innymi szczególnymi ograniczeniami (ONW). We wniosku o przyznanie płatności zadeklarowano do płatności ONW typu z ograniczeniami naturalnymi strefy I powierzchnię wynoszącą 2,37 ha.

W trakcie prowadzonego postępowania ustalono, że powierzchnia deklarowana kwalifikowana we wniosku o przyznanie płatności ONW typu z ograniczeniami naturalnymi strefy I wynosiła 2,37 ha. Tymczasem powierzchnia stwierdzona na obszarze ONW z ograniczeniami naturalnymi strefy I wynosi 2,00 ha. Powierzchnia ta została ustalona w oparciu o system informacji geograficznej.

Kierownik Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w C. (dalej jako "organ I instancji") decyzją z dnia 30 stycznia 2024 r., przyznał skarżącemu płatność ONW na rok 2023 w łącznej wysokości 225,54 zł, w tym płatność dla obszarów z ograniczeniami naturalnymi lub innymi szczególnymi ograniczeniami (ONW) z ograniczeniami naturalnymi strefa I w wysokości 225,54 zł, wynikającej z pomniejszenia płatności o kwotę w wysokości 132,46 zł ze względu na stwierdzone nieprawidłowości i niezgodności oraz zastosowane z tego tytułu zmniejszenia.

W wyniku rozpatrzenia odwołania skarżącego od powyższej decyzji, Dyrektor Lubelskiego Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa (dalej jako "organ odwoławczy" lub "organ II instancji") zaskarżoną decyzją z dnia 22 kwietnia 2024 r. uchylił decyzję organu I instancji w całości i przyznał skarżącemu płatność ONW na rok 2023 w łącznej wysokości 241,65 zł, w tym płatność dla obszarów z ograniczeniami naturalnymi lub innymi szczególnymi ograniczeniami (ONW) z ograniczeniami naturalnymi strefa I w wysokości 241,65 zł, wynikającej z pomniejszenia płatności o kwotę w wysokości 121,72 zł ze względu na stwierdzone nieprawidłowości i niezgodności oraz zastosowane z tego tytułu zmniejszenia.

W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy wskazał, że pierwotnie przeprowadzona kontrola administracyjna wniosku skarżącego, w oparciu o bazę referencyjną systemu LPIS wykazała nieprawidłowości w deklaracji powierzchni: dla działki rolnej B z pierwotnie deklarowanej powierzchni 0,19 ha organ I instancji wykluczył 0,02 ha (powierzchnia stwierdzona 0,17 ha), dla działki rolnej C z pierwotnie deklarowanej powierzchni 0,24 ha organ I instancji wykluczył 0,01 ha (powierzchnia stwierdzona 0,23 ha), dla działki rolnej E z pierwotnie deklarowanej powierzchni 0,34 ha organ I instancji wykluczył 0,34 ha (powierzchnia stwierdzona 0,00 ha).

Dalej organ odwoławczy stwierdził, że przeprowadził dodatkowe postępowanie wyjaśniające i dokonał oceny i analizy wszystkich dostępnych danych w systemie LPIS odnośnie spornej działki (nr ewidencyjny [...]). Organ zauważył, że w wyniku ponownej weryfikacji maksymalnego kwalifikowanego obszaru (MKO) Wydział ds. GIS Kontroli na Miejscu L. Oddziału Regionalnego ARiMR wydał w dniu 27 lutego 2024 r. informację. Wynikało z niej, że w przypadku działki ewidencyjnej nr [...] na której zadeklarowano działkę rolną A (trawy na gruntach ornych), B (TUZ), C (TUZ), D (rzepak ozimy), E (sad) oraz F (pszenica zwyczajna ozima) na powierzchni 2,37 ha stwierdzono, że powierzchnia maksymalnego kwalifikowanego obszaru zakwalifikowanego do płatności wynosi 2,03 ha. W świetle powyższej informacji powierzchnia MKO dla przedmiotowej działki została określona na podstawie wyników kontroli na miejscu w dniu 27 września 2022 r.

Po dokonaniu analizy udostępnionej informacji z Wydziału ds. GIS Kontroli na Miejscu L. Oddziału Regionalnego ARiMR, organ odwoławczy stwierdził, że łączna powierzchnia obszaru wykluczonego z płatności wyniosła 0,34 ha (działka rolna E). Wyliczona procentowa różnica miedzy powierzchnią deklarowaną kwalifikowaną działek rolnych a powierzchnią stwierdzoną w toku prowadzonego postępowania wynosi 16,75%. Różnica między powierzchnią deklarowaną (kwalifikowaną) a powierzchnią stwierdzoną wynosi łącznie 0,34 ha.

Organ podkreślił, że jeżeli różnica między powierzchnią zadeklarowaną (kwalifikowaną) we wniosku a powierzchnią stwierdzoną przekracza 3% i stanowi nie więcej niż 20% i jest większa niż 0,1 ha, wówczas pomoc oblicza się na podstawie obszaru stwierdzonego, pomniejszonego o 2-krotność stwierdzonej różnicy.

Kwota płatności do obszaru ONW typu z ograniczeniami naturalnymi strefy I wynosi 241,65 zł. Organ odwoławczy przedstawił obliczenie procentowej różnicy pomiędzy powierzchnią deklarowaną a powierzchnią stwierdzoną w ten sposób, że:

2,37 ha – 2,03 ha = 0,34 ha

0,34 ha : 2,03 ha x 100 % = 16,75%

Mając na uwadze powyższe, organ odwoławczy ustalił, że po zastosowaniu zmniejszenia z tytułu przedeklarowania, powierzchnia zatwierdzona do płatności ONW typu z ograniczeniami naturalnymi strefy I wynosi 1,35 ha.

Stawka płatności do 1 ha na obszarze ONW typu z ograniczeniami naturalnymi strefy I została określona w rozporządzeniu Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 10 marca 2023 r. w sprawie szczegółowych warunków i szczegółowego trybu przyznawania i wypłaty płatności dla obszarów z ograniczeniami naturalnymi lub innymi szczególnymi ograniczeniami w ramach Planu Strategicznego dla Wspólnej Polityki Rolnej na lata 2023-2027ONW. Stawka ta wynosi 179,00 zł.

Tym samym kwotę płatności do obszaru ONW typu z ograniczeniami naturalnymi strefy I należało ustalić w wysokości 241,65 zł (1,35 ha x 179,00 zł).

W obszernej skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie na powyższą decyzję, K. O. podniósł, m. in., że zaskarżona decyzja nie zmieniła w sposób znaczący kwoty przyznanej płatności na rok 2023 r., że organ odwoławczy, podobnie jak organ I instancji, bezpodstawnie nie przyznał płatności do działki rolnej E (sad) oraz że na wydruku mapy z geoportalu załączonej do pisma z dnia 22 sierpnia 2013 r., skierowanego do SKO w C. zmierzona powierzchnia działek ewidencyjnych zgadza się co do ara z powierzchnią zmierzoną przez Okręgowe Przedsiębiorstwo Geodezyjno-Kartograficzne w L. w ramach kontroli kwalifikowalności powierzchni wykonanej na zlecenie ARiMR w 2012 r.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o oddalenie skargi, podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie zważył, co następuje:

Skarga jest niezasadna.

Przedmiotem kontroli jest decyzja Dyrektora Lubelskiego Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia 22 kwietnia 2024 r. uchylająca decyzję organu pierwszej instancji z dnia 30 stycznia 2024 r. i orzekająca o przyznaniu skarżącemu płatności dla obszarów z ograniczeniami lub innymi szczególnymi ograniczeniami (ONW) na rok 2023.

Materialnoprawne przesłanki przyznawania zawnioskowanych płatności na rok 2023 r. określone zostały w ustawie z dnia 8 lutego 2023 r. o Planie Strategicznym dla Wspólnej Polityki Rolnej na lata 2023-2027 (Dz. U. z 2024 r. poz. 261, ze zm.), dalej jako "ustawa o Planie Strategicznym" oraz w wydanym na podstawie art. 71 ust. 1 ustawy o Planie Strategicznym - rozporządzeniu Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 10 marca 2023 r. w sprawie szczegółowych warunków i szczegółowego trybu przyznawania i wypłaty płatności dla obszarów z ograniczeniami naturalnymi lub innymi szczególnymi ograniczeniami w ramach Planu Strategicznego dla Wspólnej Polityki Rolnej na lata 2023-2027 (Dz. U. z 2023 r. poz. 483, z późn. zm.), dalej jako "rozporządzenie ONW".

Według art. 20 pkt 4 ustawy o Planie Strategicznym, w drodze decyzji jest przyznawana pomoc w ramach płatności dla obszarów z ograniczeniami naturalnymi lub innymi szczególnymi ograniczeniami, o których mowa w art. 69 lit. b rozporządzenia 2021/2115.

Jak stanowi art. 22 ustawy o Planie Strategicznym, jeżeli warunkiem przyznania pomocy jest posiadanie gruntu, pomoc jest przyznawana do gruntu, który w dniu 31 maja roku, w którym został złożony wniosek o przyznanie pomocy, jest w posiadaniu podmiotu ubiegającego się o jej przyznanie na podstawie tytułu prawnego.

Zgodnie z art. 26 ust. 1 ustawy o Planie Strategicznym, płatności bezpośrednie są przyznawane do powierzchni działki rolnej lub jednostki gruntu nierolniczego:

1) położonych na gruncie stanowiącym kwalifikujący się hektar,

2) o powierzchni nie mniejszej niż 0,1 ha,

3) nie większej niż maksymalny kwalifikujący się obszar, o którym mowa w art. 2 ust. 7 lit, a rozporządzenia 2022/1172 - chyba że przepisy ustawy stanowią inaczej.

Stosownie do § 2 ust. 1 rozporządzenia ONW, płatność ONW przyznaje się rolnikowi do powierzchni użytków rolnych:

1) położonych na obszarach, o których mowa w art. 71 ust. 2 rozporządzenia 2021/2115, zwanych dalej "obszarami ONW", wynoszącej nie więcej niż 75 ha (maksymalny limit) oraz

2) jeżeli są spełnione warunki przyznania pomocy w ramach podstawowego wsparcia dochodów do celów zrównoważoności, o którym mowa w art. 16 ust. 2 lit. a rozporządzenia 2021/2115, zwanego dalej "podstawowym wsparciem dochodów".

Przepis § 2 ust. 2 rozporządzenia ONW stanowi, że wykaz obszarów ONW określa załącznik do rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 13 marca 2015 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania pomocy finansowej w ramach działania "Płatności dla obszarów z ograniczeniami naturalnymi lub innymi szczególnymi ograniczeniami" objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2014-2020 (Dz. U. poz. 364, z późn. zm.).

Stawka płatności ONW na 1 ha użytków rolnych (stawka podstawowa) wynosi 179 zł - na obszarze ONW typu z ograniczeniami naturalnymi strefy I (§ 3 ust. 1 pkt 1).

Przepis § 7 rozporządzenia ONW określa, że jeżeli rolnik równocześnie ubiega się o przyznanie pomocy w ramach podstawowego wsparcia dochodów, to we wniosku o przyznanie płatności ONW nie musi deklarować działek rolnych, w odniesieniu do których ubiega się o przyznanie płatności ONW, a działki rolne zadeklarowane do podstawowego wsparcia dochodów i położone na obszarach ONW uznaje się za zadeklarowane do płatności ONW.

Spór w przedmiotowej sprawie sprowadza się do wyjaśnienia, czy organy prawidłowo ustaliły obszar działek zgłoszonych przez skarżącego do płatności, tj. maksymalny kwalifikowalny obszar (MKO), o którym mowa w art. 2 ust. 7 lit. a rozporządzenia 2022/1172.

Skarżącemu przyznano płatność, o którą się ubiegał. Jednakże została ona przyznana do powierzchni działek stwierdzonej przez organ po kontroli administracyjnej, a nie powierzchni deklarowanej. Przy czym, powierzchnia działek stwierdzona przez organ drugiej instancji (MKO) była mniejsza niż powierzchnia działek zgłoszona przez skarżącego, co skutkowało przyznaniem płatności w pomniejszonej wysokości z uwagi na stwierdzone niezgodności i nieprawidłowości. Ściślej rzecz ujmując, na obecnym etapie spór dotyczy statusu działki rolnej E, gdzie skarżący rolnik zadeklarował powierzchnię 0,34 ha, zaś organ obu instancji przyjęły powierzchnię stwierdzoną 0,00 ha, de facto wykluczając całą działkę rolną z płatności, bowiem nie była użytkowana rolniczo.

Z treści § 2 rozporządzenia ONW wynika, że płatność ONW przyznaje się rolnikowi do powierzchni użytków rolnych:

- położonych na obszarach, o których mowa w art. 71 ust: 2 rozporządzenia 2021/2115, zwanych dalej "obszarami ONW" oraz posiadanych na podstawie tytułu prawnego w dniu 31 maja roku. wynoszącej co najmniej 1 ha i nie więcej niż 75 ha (maksymalny limit), oraz

- jeżeli są spełnione warunki przyznania pomocy w ramach podstawowego wsparcia dochodów do celów równoważności, o którym mowa w art. 16 ust. 2 lit. a rozporządzenia 2021/2115, zwanego dalej "podstawowym wsparciem dochodów",

- jeżeli rolnik prowadzi na tych użytkach działalność rolniczą,

- jeżeli został rolnikowi nadany numer identyfikacyjny w trybie przepisów o krajowym systemie ewidencji producentów, ewidencji gospodarstw rolnych oraz ewidencji wniosków o przyznanie płatności, który może być wykorzystywany do ubiegania się o daną pomoc, jeżeli są spełnione warunki przyznania tej pomocy określone w przepisach o których mowa w art. 1 pkt 1 ustawy o Planie Strategicznym.

Na podstawie art. 26 ust. 4 ustawy o Planie Strategicznym, Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi wydał rozporządzenie z dnia 10 marca 2023 r. w sprawie szczegółowych warunków uznawania gruntów za kwalifikujące się hektary (Dz. U. 2023 r. poz. 477).

Rozporządzenie z dnia 10 marca 2023 r. stanowi w § 1 pkt 1, że za grunty stanowiące kwalifikujący się hektar, o którym mowa w art. 4 ust. 4 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2021/2115 z dnia 2 grudnia 2021 r. ustanawiającego przepisy dotyczące wsparcia planów strategicznych sporządzanych przez państwa członkowskie ramach wspólnej polityki rolnej (planów strategicznych WPR) i finansowanych z Europejskiego Funduszu Rolniczego Gwarancji (EFRG) i z Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich (EFRROW) oraz uchylającego rozporządzenia (UE) nr 1305/2013 i (UE) nr 1307/2013 (Dz. Urz. UE L 435 z 06.12.2021, str. 1, z późn. zm., zwanego dalej "rozporządzeniem 2021/2115", uznaje się: użytki rolne danego gospodarstwa, które w trakcie roku kalendarzowego, na który wnioskuje się o płatności bezpośrednie, są wykorzystywane do prowadzenia działalności rolniczej, o której mowa w art. 21 ust. 1 ustawy z dnia 8 lutego 2023 r. o Planie Strategicznym dla Wspólnej Polityki Rolnej na lata 2023-2027, zwanej dalej "działalnością rolniczą".

Jak stanowi przepis art. 21 ust. 1 pkt 1 i 2 ustawy o Planie Strategicznym, przy przyznawaniu pomocy uznaje się, że rolnik prowadzi działalność rolniczą, jeżeli prowadzi działalność polegającą na:

- wytwarzaniu produktów rolnych przez hodowlę lub chów zwierząt do celów gospodarskich lub uprawę lub hodowlę roślin, gdzie produkty rolne oznaczają produkty wymienione w załączniku I do Traktatu o funkcjonowaniu Unii Europejskiej (TFUE), z wyjątkiem produktów rybołówstwa, a także uprawie bawełny i zagajników o krótkiej rotacji lub

- utrzymywaniu użytków rolnych w stanie, dzięki któremu nadają się one do wypasu lub uprawy bez konieczności podejmowania działań przygotowawczych wykraczających poza użycie zwykłych metod rolniczych i zwykłego sprzętu rolniczego.

Dodać należy, że na podstawie art. 21 ust. 2 ustawy o Planie Strategicznym, Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi wydał rozporządzenie z dnia 9 marca 2023 r. w sprawie kryteriów uznawania użytków rolnych za pozostające w stanie, dzięki któremu nadają się one do wypasu lub uprawy (Dz. U. z 2023 r. poz. 461, ze zm.). Jak stanowi § 1 ust. 1 pkt 1 tego rozporządzenia, użytki rolne uznaje się za pozostające w stanie, dzięki któremu nadają się one do wypasu lub uprawy, jeżeli:

1) został na nich przeprowadzony co najmniej jeden zabieg agrotechniczny mający na celu usunięcie lub zniszczenie niepożądanej roślinności - w przypadku gruntów ornych i trwałych użytków zielonych,

2) zostały na nich przeprowadzone co najmniej dwa zabiegi agrotechniczne, w tym jeden mający na celu usunięcie lub zniszczenie niepożądanej roślinności i drugi mający na celu usunięcie obumarłych drzew lub gałęzi, lub cięcie sanitarne suchych i zasychających gałęzi - w przypadku sadów

- w terminie do dnia 31 lipca roku, w którym został złożony wniosek o przyznanie pomocy, o której mowa w art. 20 pkt 1-4 ustawy z dnia 8 lutego 2023 r. o Planie Strategicznym (...).

W myśl art. 45 ust. 1 ustawy o Planie Strategicznym płatności ONW są przyznawane rolnikowi do użytków rolnych będących w jego posiadaniu położonych na obszarach, o których mowa w art. 71 ust. 2 rozporządzenia 2021/2115, którymi są obszary określone w przepisach wydanych na podstawie art. 45 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 20 lutego 2015 r. o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich z udziałem środków Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich w ramach Programu Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2014-2020 dotyczących szczegółowych warunków i trybu przyznawania pomocy finansowej w ramach działania, o którym mowa w art. 3 ust. 1 pkt 12 tej ustawy, jeżeli: 1) prowadzi na tych użytkach rolnych działalność rolniczą; 2) łączna powierzchnia tych użytków rolnych wynosi nie mniej niż 1 ha.

Stosownie do art. 45 ust. 2 ustawy o Planie Strategicznym do przyznawania płatności ONW przepisy art. 26 ust. 1 pkt 2 i 3 stosuje się odpowiednio.

W uzasadnieniu skargi, w odniesieniu do działki rolnej E skarżący wskazał, że przedmiotową działkę zgłaszał jako sad mieszany także w latach poprzednich. Podkreślił, że wykonywał osobiście nasadzenia drzew owocowych, jeszcze przed rokiem 2012.

Stanowisko skarżącego jest nieprawidłowe, zaś twierdzenie, że przysługuje mu uprawnienie do płatności do działki rolnej E nie znajduje oparcia w prawidłowo ustalonym przez organ odwoławczy stanie faktycznym. Należy zgodzić się z organem odwoławczym, że istotnym z punktu widzenia przyznawania płatności dla obszarów z ograniczeniami naturalnymi lub innymi szczególnymi ograniczeniami (ONW) na rok 2023 jest ustalenie maksymalnego kwalifikowanego obszaru (MKO) odpowiadającego powierzchni użytkowanej rolniczo w ramach działek ewidencyjnych deklarowanych do płatności.

Zdaniem Sądu, ustaleniom w zakresie użytkowanej rolniczo powierzchni działek nie można postawić zarzutu dowolności, gdyż organ odwoławczy, rozpoznając odwołanie dysponował informacją z dnia 27 lutego 2024 r. od Kierownika Biura Kontroli na Miejscu L. Oddziału Regionalnego ARIMR w K., która zawierała zweryfikowane dane na temat powierzchni MKO działki ewidencyjnej numer [...], na której zadeklarowano działkę rolną A (trawy na gruntach ornych), B (TUZ), C (TUZ), D (rzepak ozimy), E (sad) oraz F (pszenica zwyczajna ozima) na powierzchni 2,37 ha. W informacji podano również, że powierzchnia maksymalnego kwalifikowanego obszaru zakwalifikowanego do płatności wynosi 2,03 ha. Z informacji tej wynika, że powierzchnia MKO została ustalona również w oparciu dane z przeprowadzonej kontroli na miejscu w dniu 27 września 2022 r.

Organ odwoławczy stwierdził po dodatkowej analizie materiału dowodowego, że do działek rolnych B (TUZ) i C (TUZ) powierzchnia uprawniająca do płatności powinna wynosić odpowiednio – 0,19 ha i 0,24 ha. Powyższe oznacza, że organ II instancji nie zaakceptował ustaleń Kierownika ARiMR w C., który przyjął mniejszą powierzchnię do płatności – 0,17 ha dla działki B oraz 0,23 ha dla działki C.

Prawidłowe stanowisko organu odwoławczego w odniesieniu do działki rolnej E i wykluczeniu powierzchni 0,34 ha było identyczne jak organu I instancji.

Należy zauważyć, że zdjęcia z ortofotomapy mają kluczowe znaczenie w sprawie przyznawania płatności, bowiem odzwierciedlają lokalizacje oraz stan działek na rok, w którym skarżący ubiegał się o przedmiotowe płatności. Ortofotomapa cyfrowa to zdjęcie powierzchni ziemi wykonane z samolotu lub satelity oraz przetworzone do postaci metrycznej, jest opracowaniem geodezyjnym wykonywanym zgodnie z obowiązującymi przepisami prawa. Ortofotomapy cyfrowe pozyskiwane są w trybie art. 12 ustawy Prawo geodezyjne i kartograficzne. Organy zobowiązane są do ustalania powierzchni kwalifikującej się do przyznania płatności w oparciu system LPIS, który umożliwia stosowanie jednolitych standardów. Należy podkreślić, że rzeczywiste powierzchnie działek rolnych, które należy podać we wniosku, nie zawsze pokrywają się z powierzchnią użytków gruntowych, uwidocznionych w ewidencji gruntów i budynków. Badanie zgodności wskazanych we wniosku powierzchni działek rolnych następuje poprzez kontrolę administracyjną, która może, ale nie musi być uzupełniona o kontrolę na miejscu. Przy ustalaniu maksymalnej powierzchni kwalifikowalnej odlicza się powierzchnie zadrzewione, zakrzaczone, drogi, z wyjątkiem dróg technologicznych i dojazdowych do pól o nawierzchni gruntowej, powierzchnie zabudowane, wody, odłogi i inne powierzchnie przeznaczone na użytkowanie pozarolnicze, jako powierzchnie wyłączone z płatności. Powyższy sposób postępowania i w konsekwencji reguły oceny znajdują uzasadnienie w powołanych wyżej obowiązujących przepisach prawa. Ustalenie powierzchni działek poprzez kontrolę administracyjną polega na wykorzystaniu bazy danych zgromadzonych w systemie identyfikacji działek rolnych (LPIS) zawierających materiały kartograficzne (mapy i ortofotomapy) oraz przy wykorzystaniu geograficznego systemu informacji (GIS) zawierającego bazy danych referencyjnych dla ocen kwalifikowalności wniosków. Dla ustalenia prawa do otrzymania płatności podstawowe znaczenie ma rzeczywisty obszar gruntu rolnego, na którym prowadzona jest określona działalność rolnicza (uprawa). W systemie informatycznym ARiMR zaimplementowane są wcześniej wyznaczone powierzchnie MKO, które stanowią różnicę pomiędzy powierzchnią całkowitą działki ewidencyjnej a powierzchnią obszarów nieuprawnionych do płatności i te okoliczności prawidłowo zostały wzięte pod uwagę przez organ odwoławczy przy ocenie wniosku strony i ustaleniu prawidłowej wysokości należnych producentowi rolnemu płatności.

W okolicznościach niniejszej sprawy, jak wynika z akt, na etapie postępowania odwoławczego dokonano weryfikacji wartości MKO, m.in. dla działki rolnej E, bo to z tej działki dokonano całkowitego wykluczenia 0,34 ha. Na podstawie pozyskanej od Wydziału ds. GIS Biura Kontroli na Miejscu L. Oddziału Regionalnego ARiMR informacji z dnia 27 lutego 2024 r., potwierdzono ustalenia organu I instancji, że "MKO Sad" dla tej działki wynosi 0 ha. Analiza informacji z dnia 27 lutego 2024 r. dowodzi, że wynik ten jest ponadto zgodny z wynikiem wizytacji terenowej z dnia 27 września 2022 r. Skarżący w żaden sposób nie podważył tych ustaleń, a to na składającym wniosek spoczywa obowiązek podania faktycznie użytkowanej powierzchni uprawnionej do płatności w myśl powołanych powyżej przepisów prawa. Trafnie zauważa organ odwoławczy, że maksymalny kwalifikowalny obszar określony w systemie identyfikacji działek rolnych dla danej działki ewidencyjnej nie obejmuje wszystkich gruntów położonych na danej działce, a jedynie stanowią go grunty rolne spełniające określone kryteria. Maksymalny obszar kwalifikowany wyznaczany jest więc jako różnica powierzchni pomiędzy powierzchnią całkowitą działki ewidencyjnej a powierzchniami nieuprawnionymi do płatności (np. lasy, wody, drogi, nieużytki, siedliska mieszkalne, budynki itp.). Stwierdzenie, że działka jest użytkowana rolniczo, a tym samym kwalifikuje się do przyznania płatności (przy założeniu, że działka rolna spełnia pozostałe kryteria), jest wynikiem ustalenia na podstawie przepisów prawa. Wpływu na to, czy grunty rolne spełniają te kryteria, nie ma subiektywne przeświadczenie skarżącego, że na danej działce prowadzi on uprawę (np. sad), tylko z tego względu, że osobiście dokonał nasadzeń drzew owocowych, przeszło 12 lat wcześniej przed złożeniem wniosku o płatność na dany rok. Sposób określenia kryteriów jakie musi spełniać działka rolna, ujętych w wymienionych powyżej przepisach, czyni zadość ogólnej zasadzie z art. 9 zd. 2 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2021/2115 z dnia 2 grudnia 2021 r. ustanawiającym przepisy dotyczące wsparcia planów strategicznych sporządzanych przez państwa członkowskie w ramach wspólnej polityki rolnej (planów strategicznych WPR) i finansowanych z Europejskiego Funduszu Rolniczego Gwarancji (EFRG) i z Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich (EFRROW) oraz uchylającym rozporządzenia (UE) nr 1305/2013 i (UE) nr 1307/2013 (Dz. Urz. UE L 435 z 06.12.2021, str. 1, z późn. zm.). Ostatnio wspomniany przepis (art. 9) stanowi, państwa członkowskie zapewniają, aby interwencje i normy dobrej kultury rolnej zgodnej z ochroną środowiska, o których mowa w art. 13, były kształtowane na podstawie obiektywnych i niedyskryminacyjnych kryteriów, były spójne z należytym funkcjonowaniem rynku wewnętrznego i nie powodowały zakłóceń konkurencji. Rolnik powinien mieć niezbędną i konieczną wiedzę, na jakiej rzeczywiście powierzchni działek prowadzi działalność rolniczą i odróżniać powierzchnię gruntów ornych, łąk, pastwisk, czy sadów, od powierzchni nieużytkowanej rolniczo zgodnie z programem rolnośrodowiskowym (np. tereny zadrzewione, czy zakrzaczone lub z innych przyczyn nie stanowiące np. trwałych użytków zielonych bądź sadów). Skoro zaś nie stwierdzono w toku kontroli na zadeklarowanej działce E powierzchni działki użytkowanej rolniczo (kwalifikowalnej), to należało uznać, że wnioskodawca dofinasowania z przyczyn leżących po jego stronie zawyżył (przedeklarował) powierzchnię działek rolnych uprawnionych do płatności i tym samym dopuścił się nieprawidłowości skutkującej wprawdzie przyznaniem wnioskowanej płatności, ale w pomniejszonej wysokości. To wnioskodawca sam określa treść swojego żądania i ponosi odpowiedzialność za merytoryczną jego treść. Nadto, każdy beneficjent decydując się na skorzystanie z prawa do płatności zobowiązany jest postępować zgodnie z normatywnymi obowiązkami oraz liczyć się z negatywnymi konsekwencjami swoich zaniechań. Zarówno beneficjent jak i organ związani są przepisami prawa mającymi zastosowanie w danej sprawie.

Organ odwoławczy, wydając zaskarżoną decyzję trafnie zauważył, że przy ustalaniu powierzchni kwalifikującej się do przyznania płatności uwzględnia się wynik kontroli wniosku dotyczącej roku referencyjnego, którego dotyczy kontrolowany wniosek. Płatności przyznawane są do działek rolnych będących w faktycznym użytkowaniu przez stronę, do powierzchni MKO stwierdzonej w ramach postępowania administracyjnego wszczętego wnioskiem za rok 2023.

Należy podkreślić, że przyznanie płatności do powierzchni większej niż maksymalny kwalifikowalny obszar rażąco naruszałoby przepis art. 9 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2021/2115 z dnia 2 grudnia 2021 r. oraz art. 21 ust. 1 pkt 2 ustawy o Planie Strategicznym, jak również interes społeczny, ponieważ płatności obszarowe są przyznawane do określonej powierzchni, którą stanowi powierzchnia gruntów faktyczne użytkowanych przez wnioskodawcę w sposób uprawniający do przyznania płatności.

Reasumując, organ odwoławczy prawidłowo ocenił niepodważony przez skarżącego ustalony stan faktyczny w odniesieniu do działki rolnej E zgłoszonej do płatności. Organ odwoławczy przy tym powołał dowody, na których się oparł. W uzasadnieniu prawnym organ odwoławczy omówił przepisy stanowiące prawną podstawę rozstrzygnięcia oraz przedstawił w dostateczny sposób ich zastosowania w odniesieniu do poszczególnych płatności, wraz ze stosownymi wyliczeniami obrazującymi kolejno elementy mające wpływ na ustaloną ostatecznie przyczynę odmowy przyznania płatności i nałożenia sankcji.

W konsekwencji Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie uznał, że nie zachodzą podstawy do uwzględnienia skargi. Z tego względu na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2024 r. poz. 935) skarga podlegała oddaleniu.