Wyrok WSA w Krakowie, sygn. akt II SA/Kr 451/18
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie
Data orzeczenia: 2018-06-14 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6139 Inne o symbolu podstawowym 613
Hasła tematyczne: Inne
Skarżony organ: Inne
Treść wyniku: oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art 105
journal: Dz.U. 2017 poz 1257
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity
article: art 71 , art 72
journal: Dz.U. 2016 poz 353
law: Ustawa z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz  o ocenach oddziaływania na środowisko
article: art 151
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Anna Szkodzińska Sędziowie : Sędzia WSA Tadeusz Kiełkowski Sędzia WSA Iwona Niżnik-Dobosz (spr.) Protokolant: Maksymilian Krzanowski po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 14 czerwca 2018 r. sprawy ze skargi T. Z., K. Z. i S. Z. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K z dnia [...] lutego 2018 r. znak: [...] w przedmiocie umorzenia postępowania odwoławczego i umorzenia postępowania w sprawie środowiskowych uwarunkowań dla przedsięwzięcia skargę oddala.


UZASADNIENIE

Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K decyzją z dnia 20 lutego 2018 r. (znak: [...]) na podstawie:

- art. 105 § 1 w zw. z art. 138 § 1 pkt 1 i 3 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn. Dz.U. z 2017 r., poz. 1257 z późn. zm. – dalej jako: k.p.a.),

po rozpatrzeniu odwołania T. Z. oraz w związku z odwołaniem S. Z. i K. Z. od decyzji Wójta Gminy T. z dnia 6 grudnia 2017 r. (znak: [...]) o umorzeniu postępowania wszczętego na wniosek J. N. i P. N. w sprawie wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach zgody na realizację przedsięwzięcia dla inwestycji pn.: "Budynek warsztatu stolarskiego bez procesu lakierownia" planowanego w miejscowości S. C. na działkach ewid. nr [...], Gmina T.,

w punkcie 1 umorzyło postępowanie odwoławcze z odwołania S. Z. i K. Z., zaś w punkcie 2 utrzymało w mocy decyzję organu I instancji.

Powyższe rozstrzygnięcie zapadło w następującym stanie faktycznym i prawnym:

Decyzją z dnia 6 grudnia 2017 r. (znak: [...]), Wójt Gminy T. orzekł o umorzeniu postępowania wszczętego na wniosek J. N. i P. N. w sprawie wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach zgody na realizację przedsięwzięcia dla inwestycji pn.: "Budynek warsztatu stolarskiego bez procesu lakierownia" planowanego w miejscowości S. C. na działkach ewid. nr [...], Gmina T..

W uzasadnieniu ww. decyzji przedstawiono przebieg i ustalenia postępowania w sprawie, m.in. złożenie wniosku, wszczęcie postępowania. Podano również szczegółowo parametry i cechy inwestycji (według KIP), w oparciu o które uznano, że inwestycji nie należy kwalifikować zgodnie rozporządzeniem Rady Ministrów z dnia 9 listopada 2010 r. w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko (Dz.U. z 2016 r., poz. 71), gdyż inwestycja nie osiąga progów określonych w tym rozporządzeniu dla tartaków i stolarni. Stwierdzono przy tym, że w odniesieniu do planowanej inwestycji nie było wymagane uzyskanie decyzji środowiskowej, a w związku z tym, w ocenie organu, zaistniały podstawy do umorzenia postępowania jako bezprzedmiotowego. Dodatkowo odniesiono się do uwag T. Z. i K. W., którzy wnieśli sprzeciw do inwestycji.

Odwołanie od ww. decyzji wnieśli T. Z. oraz S. Z. i K. Z., domagając się uchylenia decyzji organu I instancji i przekazania sprawy do ponownego rozpoznania. W treści odwołania zarzucono, iż decyzja była niezgodna z prawem i niezrozumiała. Podniesiono bowiem, że karta informacyjna zawierała warunki przedsięwzięcia, które nie były obiektywne, a nadto nie była spójna co do godzin pracy. Wskazano także na całodzienny hałas, emisję spalin, zapylenie, co zdaniem odwołujących się powodować ma ponadlokalny charakter oddziaływania. Zwrócono również uwagę na skalę oddziaływania inwestycji i uciążliwości jakie ona będzie powodować, nadto wskazano, iż sprawa była już przedmiotem rozpoznania przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie (sygn. akt II SA/Kr 1729/09).

Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K po przeprowadzeniu analizy zgromadzonego materiału dowodowego, nie będąc związane granicami odwołania, wskazało na wstępie, że istotnie inwestor składał już wcześniej wniosek w sprawie dotyczącej wydania decyzji środowiskowej na realizację przedsięwzięcia polegającego na budowie budynku warsztatu stolarskiego bez procesu lakierowania na działkach o [...], jednakże sprawa ta była rozstrzygana na podstawie stanu prawnego, który uległ zmianie. Tym samym, w ocenie organu II instancji, w takiej sytuacji inwestor mógł złożyć nowy wniosek, gdyż nie zachodziła tożsamość sprawy. Wyjaśniono bowiem, że podstawą decyzji z 2009 r. była ustawa o ochronie przyrody, jak i w szczególności nieobowiązujące już rozporządzenie z 2004 r., które kwalifikowało wówczas każdy "tartak, stolarnie, instalacje do wyrobu płyt pilśniowych, płyt wiórowych, sklejek lub mebli" do przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko (§ 3 ust. 1 pkt 46 rozporządzenia z dnia 9 listopada 2004 r. w sprawie określenia rodzajów przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko oraz szczegółowych uwarunkowań związanych z kwalifikowaniem przedsięwzięcia do sporządzenia raportu o oddziaływaniu na środowisko, Dz.U. z 2004 r. Nr 257, poz. 2573, które utraciło moc). Podkreślono natomiast, że aktualnie obowiązywały inne przepisy w tym zakresie, które stanowiły podstawę rozstrzygnięcia w przedmiotowej sprawie. W tym zakresie organ odwoławczy przytoczył treść art. 71 oraz art. 59 ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko (tekst jedn. Dz.U. z 2016 r., poz. 353 z późn. zm. – dalej jako: ustawa lub ustawa o udostępnianiu informacji o środowisku), a następnie podał, że przez ocenę oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko należy rozumieć postępowanie w sprawie oceny oddziaływania na środowisko planowanego przedsięwzięcia, obejmujące w szczególności: a) weryfikację raportu o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko, b) uzyskanie wymaganych ustawą opinii i uzgodnień, c) zapewnienie możliwości udziału społeczeństwa w postępowaniu. Zaznaczono przy tym, że czym innym będzie zatem ocena oddziaływania na środowisko, a czym innym decyzja o środowiskowych uwarunkowaniach. Wyjaśniono również, że w ww. ustawie przewidziano też przeprowadzenie oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko, m.in. w ramach procedury wydawania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, ale tylko w odniesieniu do planowanego przedsięwzięcia mogącego zawsze znacząco oddziaływać na środowisko oraz planowanego przedsięwzięcia mogącego potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko, jeżeli obowiązek przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko został w wymagany prawem sposób stwierdzony (tj. na podstawie art. 63 ust. 1 ww. ustawy). Tym samym, w ocenie organu odwoławczego, w celu prawidłowego ustalenia zakresu przedsięwzięć wymagających uzyskania decyzji o uwarunkowaniach środowiskowych niezbędne będzie łączne uwzględnienie postanowień art. 71 i art. 72 ww. ustawy. Jednocześnie zwrócono uwagę, że z postanowień tych przepisów wynika, iż organ właściwy do wydania takiej decyzji nie ma swobody kwalifikacji przedsięwzięć w zakresie obowiązku uzyskania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach. Dodano bowiem, że postępowanie to zwane często postępowaniem środowiskowym, uregulowane w przywołanej wyżej ustawie przeprowadza się wyłącznie dla tych przedsięwzięć, które zostały wymienione aktualnie w ww. rozporządzeniu Rady Ministrów z dnia 9 listopada 2010 r. w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko, a w związku z tym podstawowym obowiązkiem organów prowadzących postępowanie powinno być ustalenie czy przedmiotem inwestycji będzie przedsięwzięcie wymienione w ww. rozporządzeniu. Podkreślono bowiem, że od tego ustalenia zależeć będzie dalszy tok postępowania, gdyż ustalenie, iż inwestycja należy do przedsięwzięć wymienionych w ww. rozporządzeniu wymagałoby dalszego prowadzenia postępowania środowiskowego (z przeprowadzeniem oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko lub bez niej) i w zależności od jego wyniku, rozstrzygnięcia sprawy decyzją o środowiskowych uwarunkowaniach zgody, bądź odmową jej wydania, bądź decyzją stwierdzającą brak potrzeby przeprowadzania oceny oddziaływania na środowisko. Niemniej jednak zwrócono uwagę, że przedmiotem wniosku o wydanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach było przedsięwzięcie, które nie kwalifikowało się ani do mogących zawsze znacząco oddziaływać na środowisko, ani nawet do mogących potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko (dla których ocenę oddziaływania na środowisko przeprowadza się fakultatywnie), a więc nie było potrzeby określania dla niego środowiskowych uwarunkowań i w takiej sytuacji postępowanie wszczęte na podstawie wniosku należało umorzyć jako bezprzedmiotowe. Podkreślono bowiem, że w takim przypadku brak było podstaw prawnych do przeprowadzania czynności weryfikacji raportu, czy karty informacyjnej przedsięwzięcia z punktu widzenia aspektów środowiskowych, jak również w konsekwencji uwzględniania uwag i wniosków zgłoszonych w toku postępowania przez strony postępowania, czy społeczeństwo w odniesieniu do tego przedsięwzięcia. W ocenie organu odwoławczego należało zgodzić się więc z kwalifikacją dokonaną przez organ I instancji.

Ponadto odnosząc się do zarzutów odwołania, organ II instancji wskazał, że podstawą oceny był wniosek o wydanie decyzji, a stosowne organy zobowiązane zostały do przeprowadzenia postępowania w tej sprawie i wydania decyzji zgodnie z wynikami tego postępowania. Zaznaczono przy tym, że ocenie podlegało przedsięwzięcie tylko w zakresie wiążącym organ w przedmiotowym postępowaniu, natomiast ocenie organu nie podlegały inne szczegółowe aspekty procesu inwestycyjnego, które będą analizowane na etapie innych postępowań, jako pozostające poza jego zakresem. Wyjaśniono również, że z mocy przepisów podstawą oceny były założenia, które przedstawił wnioskodawca we wniosku i karcie informacyjnej przedsięwzięcia składanej wraz z wnioskiem, a w związku z tym brak było podstaw prawnych i możliwości zakładania na etapie oceny przedsięwzięcia, iż np. w rzeczywistości zakres podejmowanych działań i w konsekwencji oddziaływania na środowisko spowodowany realizacją inwestycji będzie inny niż deklarowany przez inwestora i wynikający z karty informacyjnej przedsięwzięcia. Organ odwoławczy zwrócił także uwagę, że czym innym jest problematyka dotycząca rzeczywistego oddziaływania, a czym innym kryteria kwalifikacji konkretnego przedsięwzięcia jako "przedsięwzięcia mogącego znacząco oddziaływać na środowisko" według ww. rozporządzenia. Podkreślono bowiem, że ze swej istoty nie była możliwa ocena skutków, gdyż na etapie przedmiotowego postępowania przedsięwzięcie oceniane było przedsięwzięciem planowanym a nie zrealizowanym, a dane przedsięwzięcia wynikały z Karty Informacyjnej Przedsięwzięcia (KIP). Dodano też, że inne będą ewentualne późniejsze mechanizmy kontroli. Tym samym, organ odwoławczy zaznaczył, że dokonując ponownej analizy planowanego przedsięwzięcia z punktu widzenia kryteriów rozporządzenia, ustalono, że przedsięwzięcie według KIP ma polegać na budowie budynku warsztatu stolarskiego bez procesu lakierowania. Wyjaśniono, że warsztat zlokalizowany będzie na działkach nr ewid.[...] [...] w m. S. C. w gminie T., powiecie [...] województwie [...] (powierzchnia inwestycyjna 1500 m2), zaś inwestorami będą J. N. i P. N.. Dodatkowo Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K podało, że planowana inwestycja dotyczyć będzie obiektu o następujących parametrach:

zdolność produkcyjna maszyn łącznie dla całości zakładu po jego realizacji nie przekroczy 10.000 m3 drewna w skali roku (będzie to ok. max 6.000,00 m3/rok)

nie będzie po realizacji budynku prowadzony proces impregnacji drewna;

powierzchnia zabudowy dla obszaru przedsięwzięcia po realizacji nie przekroczy 1 ha;

nie będzie prowadzona obróbka substancji, przedmiotów lub produktów z zastosowaniem rozpuszczalników organicznych (brak procesu lakierowania).

Mając na uwadze powyższe parametry organ II instancji wskazał, że planowana inwestycja według wniosku nie będzie posiadać instalacji do impregnacji drewna, a zdolność produkcyjna będzie mniejsza niż 10.000 m3 w skali roku, a w związku z tym przedsięwzięcie to nie będzie zaliczało się do przedsięwzięć mogących potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko określonych w § 3 ust. 1 pkt 48 ww. rozporządzenia. Podkreślono również, że według KIP w ramach ww. inwestycji nie będzie prowadzona obróbka substancji, przedmiotów lub produktów z zastosowaniem rozpuszczalników organicznych (brak procesu lakierowania), a zatem przedsięwzięcie to nie będzie zaliczało się również do przedsięwzięć mogących potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko określonych w § 3 ust. 1 pkt 14 ww. rozporządzenia. Jednocześnie organ II instancji podał, że powierzchnia zabudowy dla obszaru planowanego przedsięwzięcia po realizacji nie przekroczy nawet 0,5 ha (powierzchnia planowanej inwestycji to 1500 m2), a więc planowane przedsięwzięcie nie będzie zaliczało się także do przedsięwzięć mogących potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko określonych w § 3 ust. 1 pkt 52 ww. rozporządzenia. Tym samym, organ odwoławczy zaznaczył, że na gruncie obowiązujących obecnie przepisów, dokonał ponownej weryfikacji, czy dla danego przedsięwzięcia polegającego na budowie budynku warsztatu stolarskiego bez procesu lakierownia według założeń inwestora wymagane będzie przeprowadzenie oceny oddziaływania na środowisko bądź uzyskanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach i w oparciu o poczynione w tym zakresie ustalenia uznał, że pomimo złożenia wniosku, nie było podstaw do procedowania w sprawie i wszczynania postępowania, bowiem objęte zakresem wniosku przedsięwzięcie nie kwalifikowało się do żadnego z przedsięwzięć określonych w rozporządzeniu wykonawczym do ustawy, co z kolei powodowało, że argumenty podniesione w odwołaniu w ogóle nie mogły być przedmiotem merytorycznej analizy, gdyż postępowanie było bezprzedmiotowe. Dlatego też zdaniem organu II instancji, zarzuty odwołania, co do kwestii ewentualnego oddziaływania inwestycji (np. hałas, zapylenie, czas pracy zakładu) – czego organ nie negował – nie mogły wywrzeć pożądanego skutku w świetle stanu faktycznego i prawnego sprawy. Podniesiono bowiem, że wobec bezprzedmiotowości postępowania brak było podstaw do oceny w toku postępowania kwestii oddziaływania środowiskowego przedsięwzięcia. Podkreślono ponownie, że planowane przedsięwzięcie nie zostało wymienione w rozporządzeniu i nie kwalifikowało się do przeprowadzania procedury ocenowej pod kątem środowiskowym, a w związku z tym konieczne było wydanie przez organ I instancji decyzji umarzającej postępowanie.

Ponadto dokonując oceny udziału stron w postępowaniu, organ odwoławczy wskazał, że odwołanie w sprawie złożyli poza T. Z., także S. Z. i K. Z.. Stąd też organ odwoławczy wezwał organ I instancji o przekazanie danych ewidencyjnych wskazujących właścicieli nieruchomości sąsiadujących z planowanym przedsięwzięciem, gdyż informacje te były konieczne do ustalenia przymiotu strony, wobec faktu, iż w wykazie stron znajdującym się w aktach sprawy S. Z. i K. Z. nie figurowali. Podkreślono przy tym, że obowiązkiem organu odwoławczego było ustalenie na wstępie interesu prawnego odwołujących się zgodnie z art. 28 k.p.a. oraz dodatkowo w przedmiotowej sprawie zgodnie z art. 74 ust. 3a ustawy. Biorąc pod uwagę powyższe, Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K po otrzymaniu tych danych doszło do przekonania, że wyłącznie odwołującemu się T. Z., jako właścicielowi dz. nr [...], któremu przysługuje prawo rzeczowe do nieruchomości przyznać należało status strony. Tym samym w ocenie organu II instancji, należało umorzyć postępowanie odwoławcze z odwołania S. Z. i K. Z. z powodu wniesienia odwołania przez podmiot nieuprawniony.

Ponadto organ odwoławczy wyjaśniając okoliczność zawarcia w decyzji dwóch rozstrzygnięć wskazał, że w orzecznictwie sądowoadministracyjnym przyjmuje się, iż w sytuacji, gdy odwołanie nie zostało wniesione przez stronę należy umorzyć postępowanie odwoławcze i nadto przy wielości podmiotów, które wniosły odwołania należy wydać jedną decyzję, w której rozstrzygnie się o wszystkich tych odwołaniach.

Skargę na ww. decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K wnieśli do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie skarżący – T. Z., S. Z. i K. Z., domagając się uchylenia zaskarżonej decyzji i przekazania sprawy do ponownego rozpoznania oraz zasądzenia na rzecz skarżących kosztów postępowania.

Skarżący zarzucili zaskarżonej decyzji naruszenie przepisów ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko, w szczególności art. 71 tej ustawy oraz przepisów rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 9 listopada 2010 r. w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko, przez przyjęcie, że zamierzone przedsięwzięcie dla inwestycji realizowanej przez J. N. i P. N. jest przedsięwzięciem niewymagającym uzyskania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach.

W uzasadnieniu skargi skarżący podnieśli, że w ich ocenie planowane przedsięwzięcie jest przedsięwzięciem mogącym zawsze znacząco oddziaływać, jak również potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko, a w związku z tym wymaga określenia decyzją bądź przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko tego przedsięwzięcia i środowiskowych uwarunkowań. Według skarżących planowane przedsięwzięcie z uwagi na charakter, rozmiar i lokalizację powinno zatem podlegać – przed wydaniem pozwolenia – ocenie oddziaływania na środowisko, a sporządzony raport powinien zawierać, poza oddziaływaniem na środowisko, wpływ hałasu, spalin oraz zapylenia na zdrowie ludzi zamieszkujących w pobliżu planowanej inwestycji. Zaznaczono przy tym, że w raporcie powinna zostać uwzględniona również praca warsztatu stolarskiego przy drzwiach otwartych (natężenie hałasu, emisja zapylenia), gdyż w takim przypadku oddziaływanie będzie znacznie wykraczać poza obręb działki, na której planowana jest realizacja ww. przedsięwzięcia. Ponadto zdaniem skarżących, podane parametry planowanej inwestycji nie są parametrami rzeczywistymi, a tylko podanymi w taki sposób, aby można było wyłączyć przedsięwzięcie z podlegania obowiązującym przepisom. Skarżący podkreślili również, że S. Z. i K. Z. powinni zostać uznani za strony postępowania, gdyż mają oni interes prawny określony normami prawa cywilnego, jako dożywotnicy na nieruchomości, na której terenie zamieszkują.

W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K wniosło o jej oddalenie podtrzymując dotychczasowe stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje:

Kompetencje sądów administracyjnych określają przede wszystkim przepisy art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych, oraz art. 3 – 5, art. 134 i 135 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz.U. z 2017 r., poz. 1369 z późn. zm. – dalej jako: p.p.s.a.). Z przepisów tych wynika, że sądowa kontrola działalności administracji publicznej sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, zadaniem więc sądu administracyjnego rozpoznającego skargę na akt administracyjny jest ocena zgodności z prawem tego aktu. Dokonując tej oceny sąd nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi, ani powołaną podstawą prawną. Granice sądowej kontroli ograniczają tylko granice sprawy i zakaz orzekania na niekorzyść skarżącego przy braku przesłanek do stwierdzenia nieważności aktu.

Sąd jednak podkreśla w tym miejscu, że w świetle zaś art. 134 § 1 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Sąd nie ma obowiązku, nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, do badania tych zarzutów i wniosków, które nie mają znaczenia dla oceny legalności zaskarżonego aktu (tak NSA w wyroku z dnia 11 października 2005 r., sygn. akt: FSK 2326/04).

Przedmiotem kontroli Sądu jest decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K z dnia 20 lutego 2018 r. (znak: [...]): w punkcie 1 umarzająca postępowanie odwoławcze z odwołania S. Z. i K. Z.; w punkcie 2 utrzymująca w mocy decyzję wójta Gminy T. z dnia 6 grudnia 2017 r. (znak: [...]) o umorzeniu postępowania wszczętego na wniosek J. N. i P. N. w sprawie wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach zgody na realizację przedsięwzięcia dla inwestycji pn.: "Budynek warsztatu stolarskiego bez procesu lakierownia".

Wzorcem kontroli jest treść art. 71 ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko (tekst jedn. Dz.U. z 2016 r., poz. 353 z późn. zm.) dalej ustawa środowiskowa, zgodnie z którą :

"1. Decyzja o środowiskowych uwarunkowaniach określa środowiskowe uwarunkowania realizacji przedsięwzięcia.

2. Uzyskanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach jest wymagane dla planowanych:

1) przedsięwzięć mogących zawsze znacząco oddziaływać na środowisko;

2) przedsięwzięć mogących potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko".

Jak stanowi art. 59 ww. ustawy środowiskowej :

1. Przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko wymaga realizacja następujących planowanych przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko:

1) planowanego przedsięwzięcia mogącego zawsze znacząco oddziaływać na środowisko;

2) planowanego przedsięwzięcia mogącego potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko, jeżeli obowiązek przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko został stwierdzony na podstawie art. 63 ust. 1.

2. Realizacja planowanego przedsięwzięcia innego niż określone w ust. 1 wymaga przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na obszar Natura 2000, jeżeli:

1) przedsięwzięcie to może znacząco oddziaływać na obszar Natura 2000, a nie jest bezpośrednio związane z ochroną tego obszaru lub nie wynika z tej ochrony;

2) obowiązek przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na obszar Natura 2000 został stwierdzony na podstawie art. 97 ust. 1.

W myśl art. 72 ustawy środowiskowej:

"1. Wydanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach następuje przed uzyskaniem:

1) decyzji o pozwoleniu na budowę, decyzji o zatwierdzeniu projektu budowlanego oraz decyzji o pozwoleniu na wznowienie robót budowlanych - wydawanych na podstawie ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane (Dz. U. z 2016 r. poz. 290, 961, 1165, 1250 i 2255);

2) decyzji o pozwoleniu na rozbiórkę obiektów jądrowych - wydawanej na podstawie ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane;

3) decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu - wydawanej na podstawie ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym;".

Z kolei, zgodnie z treścią § 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 9 listopada 2010 r. w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko (Dz.U. z 2016 r., poz. 71), "Rozporządzenie określa:

1) rodzaje przedsięwzięć mogących zawsze znacząco oddziaływać na środowisko;

2) rodzaje przedsięwzięć mogących potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko;

3) przypadki, w których zmiany dokonywane w obiektach są kwalifikowane jako przedsięwzięcia, o których mowa w pkt 1 i 2".

Paragraf 3 ww. rozporządzenia stanowi m.in., że:

"1. Do przedsięwzięć mogących potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko zalicza się następujące rodzaje przedsięwzięć:

14) instalacje do powierzchniowej obróbki substancji, przedmiotów lub produktów z zastosowaniem rozpuszczalników organicznych, z wyłączeniem zmian tych instalacji polegających na wprowadzeniu do ciągu technologicznego kontenerowych urządzeń odzysku rozpuszczalników;

48) tartaki i stolarnie posiadające instalacje do impregnacji drewna lub o zdolności produkcyjnej nie mniejszej niż 10 000 m3 drewna na rok;

52) zabudowa przemysłowa, w tym zabudowa systemami fotowoltaicznymi, lub magazynowa, wraz z towarzyszącą jej infrastrukturą, o powierzchni zabudowy nie mniejszej niż:

a) 0,5 ha na obszarach objętych formami ochrony przyrody, o których mowa w art. 6 ust. 1 pkt 1-5, 8 i 9 ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 r. o ochronie przyrody, lub w otulinach form ochrony przyrody, o których mowa w art. 6 ust. 1 pkt 1-3 tej ustawy,

b) 1 ha na obszarach innych niż wymienione w lit. a

- przy czym przez powierzchnię zabudowy rozumie się powierzchnię terenu zajętą przez obiekty budowlane oraz pozostałą powierzchnię przeznaczoną do przekształcenia w wyniku realizacji przedsięwzięcia;".

W kontrolowanej sprawie jest bezsprzeczne, że planowana inwestycja dotyczyć będzie obiektu o następujących parametrach:

zdolność produkcyjna maszyn łącznie dla całości zakładu po jego realizacji nie przekroczy 10.000 m3 drewna w skali roku (będzie to ok. max 6.000,00 m3/rok)

nie będzie po realizacji budynku prowadzony proces impregnacji drewna;

powierzchnia zabudowy dla obszaru przedsięwzięcia po realizacji nie przekroczy 1 ha;

nie będzie prowadzona obróbka substancji, przedmiotów lub produktów z zastosowaniem rozpuszczalników organicznych (brak procesu lakierowania).

Mając na uwadze treść powyżej przywołanych przepisów prawnych i zestawiając je z powyższymi parametrami planowanego przedsięwzięcia, w ocenie Sądu kontrolowane organy trafnie i zgodnie z przytoczonym prawem stwierdziły, że skoro planowana inwestycja według wniosku nie będzie posiadać instalacji do impregnacji drewna, a zdolność produkcyjna będzie mniejsza niż 10.000 m3 w skali roku, to w związku z tym przedsięwzięcie to nie będzie zaliczało się do przedsięwzięć mogących potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko określonych w § 3 ust. 1 pkt 48 ww. rozporządzenia. Jednocześnie według Karty Informacyjnej Przedsięwzięcia znajdującej się w aktach administracyjnych sprawy, w ramach ww. inwestycji nie będzie prowadzona obróbka substancji, przedmiotów lub produktów z zastosowaniem rozpuszczalników organicznych (brak procesu lakierowania), a zatem przedsięwzięcie to nie będzie zaliczało się również do przedsięwzięć mogących potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko określonych w § 3 ust. 1 pkt 14 ww. rozporządzenia. Biorąc pod uwagę, że powierzchnia zabudowy dla obszaru planowanego przedsięwzięcia po realizacji nie przekroczy nawet 0,5 ha (powierzchnia planowanej inwestycji to 1500 m2), to i z uwagi na tę przesłankę trafne i zgodne z prawem jest stanowisko kontrolowanych organów, że planowane przedsięwzięcie nie będzie zaliczało się także do przedsięwzięć mogących potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko określonych w § 3 ust. 1 pkt 52 ww. rozporządzenia. W odniesieniu do przedmiotowego przedsięwzięcia nie znajdują zastosowania także pozostałe normy ww. rozporządzenia. W tym zakresie Sąd podziela ustalenia organu I i II instancji i uznaje je za swoje.

W ocenie Sądu organ odwoławczy prawidłowo dokonał ponownego aktu subsumpcji prawa na gruncie obowiązujących w dacie wydania decyzji ww. przepisów, i prawidłowo dokonał ponownej weryfikacji, czy dla danego przedsięwzięcia polegającego na budowie budynku warsztatu stolarskiego bez procesu lakierownia według założeń inwestora, wymagane będzie przeprowadzenie oceny oddziaływania na środowisko bądź uzyskanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, i w oparciu o poczynione w tym zakresie ustalenia - prawidłowo i zgodnie z prawem - uznał, że pomimo złożenia wniosku, nie było podstaw do procedowania w sprawie i wszczynania postępowania, gdyż objęte zakresem wniosku przedsięwzięcie nie kwalifikowało się do żadnego z przedsięwzięć określonych w rozporządzeniu wykonawczym do ustawy, co z kolei powodowało, że postępowanie było w myśl art. 105 k.p.a. bezprzedmiotowe. Trzeba bowiem mieć na uwadze, że postępowanie wszczęte wobec przedsięwzięcia, które nie zostało wymienione w katalogu określonym w rozporządzeniu wykonawczym do ustawy podlega umorzeniu na podstawie art. 105 § 1 k.p.a. (por. wyrok WSA w Poznaniu z dnia 21 kwietnia 2009 r. o sygn. akt II SA/Po 1088/08, wyrok WSA w Poznaniu z dnia 16 lipca 2014 r. o sygn. akt II SA/Po 1335/13, wyrok WSA w Lublinie z dnia 4 lipca 2013 r. o sygn. II SA/Lu 110/13, wyrok WSA w Opolu z dnia 2 września 2013 r. o sygn. akt II SA/Op 222/13, wyrok WSA w Białymstoku z dnia 27 stycznia 2015 r. o sygn. II SA/Bk 996/14 - dostępne na stronie internetowej: http://orzeczenia.nsa.gov.pl.).

Sąd obecnie orzekający w realiach kontrolowanej sprawy podziela w pełni tezę zawartą w ww. wyroku WSA w Białymstoku, że "jeżeli przedmiotem wniosku o wydanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach jest przedsięwzięcie, które nie kwalifikuje się ani do mogących zawsze znacząco oddziaływać na środowisko, ani nawet do mogących potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko (dla których ocenę oddziaływania na środowisko przeprowadza się fakultatywnie), to nie ma potrzeby określać dla niego środowiskowych uwarunkowań. W takiej sytuacji postępowanie wszczęte na podstawie wniosku należy umorzyć jako bezprzedmiotowe".

Konsekwencją takiego stanu rzeczy jest wówczas brak podstaw prawnych do przeprowadzania czynności weryfikacji Raportu czy karty informacyjnej przedsięwzięcia z punktu widzenia aspektów środowiskowych jak również w konsekwencji uwzględniania uwag i wniosków zgłoszonych w toku postępowania przez strony postępowania czy społeczeństwo w odniesieniu do przedsięwzięcia.

Dla prawidłowości kontrolowanej decyzji organu II instancji umarzającej postępowanie w sprawie nie ma zatem znaczenia subiektywne przekonanie skarżącego T. Z. (strony postępowania), że przedmiotowe przedsięwzięcie z uwagi na charakter, rozmiar i lokalizację powinno zatem podlegać – przed wydaniem pozwolenia – ocenie oddziaływania na środowisko, a sporządzony raport powinien zawierać, poza oddziaływaniem na środowisko, wpływ hałasu, spalin oraz zapylenia na zdrowie ludzi zamieszkujących w pobliżu planowanej inwestycji. To z treści obiektywnego porządku prawnego zawartego w normach rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 9 listopada 2010 r. w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko, jednoznacznie i precyzyjnie wynika jakie rodzaje przedsięwzięcia prawodawca zakwalifikował do 1) rodzajów przedsięwzięć mogących zawsze znacząco oddziaływać na środowisko; 2) rodzajów przedsięwzięć mogących potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko; a ta kwalifikacja stanowi enumeratywnie, tzn. w sposób zamknięty, zbudowaną prawną podstawę do dalszego procedowania, zgodnie z zasadami ustawy środowiskowej, obejmującego odpowiednio przeprowadzenie oceny oddziaływania na środowisko i wydanie decyzji o uwarunkowaniach środowiskowych. Wobec wykazanego powyżej braku prawnej powinności sporządzenia Raportu bezprzedmiotowe są zarzuty skarżącego T. Z. (strony postępowania) podnoszące, że sporządzony raport powinien zawierać, poza oddziaływaniem na środowisko, wpływ hałasu, spalin oraz zapylenia na zdrowie ludzi zamieszkujących w pobliżu planowanej inwestycji, a także iż w Raporcie powinna zostać uwzględniona również praca warsztatu stolarskiego przy drzwiach otwartych (natężenie hałasu, emisja zapylenia), gdyż w takim przypadku oddziaływanie będzie znacznie wykraczać poza obręb działki, na której planowana jest realizacja ww. przedsięwzięcia. Na tym etapie kontrolowanego postępowania administracyjnego i wydanego w ramach jego decyzji administracyjnych, przedwczesne jest wypowiadanie się o tym, że podane parametry planowanej inwestycji nie są parametrami rzeczywistymi, a tylko podanymi w taki sposób, aby można było wyłączyć przedsięwzięcie z podlegania obowiązującym przepisom. Ta kwestia może być poddana kontroli na etapie rzeczywistego funkcjonowania rzeczonego przedsięwzięcia. Z powyższych względów Sąd oddalił skargę w zakresie umorzenia postępowania wszczętego na wniosek J. N. i P. N. w sprawie wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach zgody na realizację przedsięwzięcia dla inwestycji pn.: "Budynek warsztatu stolarskiego bez procesu lakierownia".

Biorąc pod uwagę treść art. 74 ust 3a ustawy środowiskowej zgodnie z którą: "Stroną postępowania o wydanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach jest wnioskodawca oraz podmiot, któremu przysługuje prawo rzeczowe do nieruchomości znajdującej się w obszarze, na który będzie oddziaływać przedsięwzięcie. Przez obszar ten rozumie się: 1) działki przylegające bezpośrednio do działek, na których ma być realizowane przedsięwzięcie;2) działki, na których w wyniku realizacji lub funkcjonowania przedsięwzięcia zostałyby przekroczone standardy jakości środowiska;3) działki znajdujące się w zasięgu znaczącego oddziaływania przedsięwzięcia, które może wprowadzić ograniczenia w zagospodarowaniu nieruchomości, zgodnie z jej aktualnym przeznaczeniem"- trafne i zgodne z prawem jest stanowisko organu II instancji podnoszące, że przymiot strony posiada T. Z. jako właściciel dz. nr [...], któremu przysługuje prawo rzeczowe do nieruchomości. Tym samym, w ocenie Sądu, należało umorzyć postępowanie odwoławcze z odwołania S. Z. i K. Z. z powodu wniesienia odwołania przez podmiot nieuprawniony. A zatem z tego powodu skarga T. Z., S. Z. i K. Z. w zakresie wyrzeczenia o umorzeniu postępowania odwoławczego została oddalona, gdyż organ II instancji zgodnie z prawem ustalił, że jako nie posiadający praw rzeczowych do dz. nr [...] S. Z. i K. Z. nie mają w konsekwencji przymiotu stron postępowania z uwagi na nie spełnianie przesłanek art. 74 ust 3a ustawy środowiskowej. Takim prawem rzeczowym nie jest podniesiona w skardze okoliczność, że S. Z. i K. Z. są dożywotnikami na tej nieruchomości, na której mieszkają w myśl art. 908 § 1 Kodeksu cywilnego. W treści art. 908 K.c. została uregulowana umowa dożywocia: " § 1. Jeżeli w zamian za przeniesienie własności nieruchomości nabywca zobowiązał się zapewnić zbywcy dożywotnie utrzymanie (umowa o dożywocie), powinien on, w braku odmiennej umowy, przyjąć zbywcę jako domownika, dostarczać mu wyżywienia, ubrania, mieszkania, światła i opału, zapewnić mu odpowiednią pomoc i pielęgnowanie w chorobie oraz sprawić mu własnym kosztem pogrzeb odpowiadający zwyczajom miejscowym". Z treści takiej umowy nie wynikają rzeczowe prawa do nieruchomości. Trzeba przy tym zauważyć, że dla polskiego prawa rzeczowego charakterystyczne jest zamknięcie przez ustawodawcę katalogu praw rzeczowych – tzw. zasada numerus clausus praw rzeczowych: własność, użytkowanie wieczyste, użytkowanie, służebność, zastaw, hipoteka, spółdzielcze własnościowe prawo do lokalu. Powyższa zasada oznacza, że nie jest dopuszczalne umowne ustanowienie praw rzeczowych niewskazanych wyraźnie ustawą.

Mając na uwadze powyższe, Sąd działając na podstawie art. 151 p.p.s.a orzekł jak w sentencji wyroku.