Wyrok WSA w Białymstoku, sygn. akt I SA/Bk 367/24
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku
Data orzeczenia: 2024-12-12 00:00:00+01:00 (orzeczenie nieprawomocne)
Symbol z opisem: 6300 Weryfikacja zgłoszeń celnych co do wartości celnej towaru, pochodzenia, klasyfikacji taryfowej; wymiar należności celnych
Hasła tematyczne: Celne prawo
Celne postępowanie
Skarżony organ: Izba Skarbowa
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 73 ust. 1 pkt 1
journal: Dz.U. 2023 poz 1590
law: Ustawa z dnia 19 marca 2004 r. Prawo celne (t. j.)

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Paweł Janusz Lewkowicz (spr.), Sędziowie sędzia WSA Małgorzata Anna Dziemianowicz, sędzia WSA Dariusz Marian Zalewski, Protokolant st. sekretarz sądowy Marta Anna Lawda, po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 12 grudnia 2024 r. sprawy ze skargi F.Sp. z o.o. w likwidacji w W. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Białymstoku z dnia 19 sierpnia 2024 r. nr 2001-IOC.4303.4.2024 w przedmiocie zmiany klasyfikacji taryfowej w zgłoszeniu celnym oraz określenia należności celnych i podatkowych od towaru ujętego w zgłoszeniu celnym oddala skargę.


UZASADNIENIE

W dniu 15 listopada 2021 r. w Oddziale Celnym w Białymstoku objęto procedurą dopuszczenia do obrotu z następującą po niej dostawą wewnątrzwspólnotową (procedura 4200) towar w postaci rur ze stali (przeznaczonych do wykonywania konstrukcji stalowych), o średnicy 168,4 mm i masie netto 21.362,00 kg. Ww. towar został zgłoszony przez przedstawiciela bezpośredniego – P.S.A. z siedzibą w O. w imieniu i na rzecz F. Sp. z o.o. (obecnie w likwidacji) z siedzibą w W. (dalej jako: "Spółka"). W zgłoszeniu celnym zarejestrowanym pod pozycją MRN nr [...] z 15 listopada 2021 r. dla przedmiotowego towaru zadeklarowano jego rosyjskie pochodzenie oraz kod TARIC 7306 30 80 00, obejmujący rury, przewody rurowe i profile drążone, z żeliwa lub stali, spawane, zgrzewane, o okrągłym przekroju poprzecznym, o średnicy zewnętrznej przekraczającej 168,3 mm, ale nieprzekraczającej 406,4 mm. Towar o łącznej wartości 16.235,12 EUR został przywieziony z Federacji Rosyjskiej i przeznaczony był dla odbiorców w Unii Europejskiej. Do zgłoszenia celnego załączono m.in.: dokument CMR, fakturę nr [...] z 11 listopada 2021 r. oraz certyfikaty jakości nr: [...]z dnia 8 listopada 2021 r. i [...]z dnia 9 listopada 2021 r.

Zgłoszenie celne zostało przyjęte przez organ celny, a dane w nim zawarte stanowiły podstawę do zastosowania przepisów regulujących procedurę celną dopuszczenia do obrotu oraz określenia kwoty długu celnego i podatku od towarów i usług.

W dniach od 4 maja 2022 r. do 4 października 2023 r. funkcjonariusze PUCS w Białymstoku przeprowadzili w Spółce kontrolę celno-skarbową m.in. w zakresie środków antydumpingowych i wyrównawczych, tj. sprawdzenia prawidłowości klasyfikacji towarowej towarów deklarowanych do kodu CN 7306 30 80 i pochodzących z Rosji w zgłoszeniach celnych dokonanych w okresie od 1 stycznia 2021 r. do 31 grudnia 2021 r. W trakcie kontroli celno-skarbowej poddano analizie zapisy w zgłoszeniach celnych, fakturach zakupu, certyfikatach i dokumentach przewozowych, wystąpiono do Delegatur PUCS w Białymstoku i L. Urzędu Celno-Skarbowego w B. P. z prośbą o dokumenty związane z obsłużonymi dyrektywami w trakcie odpraw celnych kontrolowanych towarów oraz przeprowadzono analizę faktur sprzedaży VAT towarów na terenie Unii Europejskiej. Podczas kontroli stwierdzono, że w 25 zgłoszeniach celnych dotyczących ww. Spółki objęto procedurą dopuszczenia do obrotu z bezpośrednio następującą po niej dostawą wewnątrzwspólnotową (kod 4200) rury o średnicy zewnętrznej 168,4 mm. Do zgłoszeń celnych załączono m.in. faktury sprzedaży i certyfikaty jakości. Sprzedającymi towary były dwa podmioty: O., [...], R. i K., [...], natomiast podmiotami wystawiającymi certyfikaty jakości były: O. [...], [...],O. i K.[...].

Z informacji uzyskanych z P. i L. Urzędu Celno-Skarbowego wynikało, że w przypadku zgłoszeń celnych dotyczących rur o średnicy 168,4 mm nie dokonywano ich oględzin i pomiaru.

W zgłoszeniach celnych, w których eksporterem rur stalowych był L., w fakturach sprzedaży towarów oraz certyfikatach jakości powołana została norma GOST nr 10704-91, zgodnie z którą produkowane są rury o średnicach wymienionych w tym dokumencie. Po przeanalizowaniu zapisów dotyczących ww. normy zespół kontrolny stwierdził, że w wykazie przedstawionych rozmiarów brak jest rozmiaru rur o średnicy zewnętrznej 168,4 mm.

Z uwagi na fakt, iż przedstawione przez Spółkę dokumenty (faktury, certyfikaty jakości) w porównaniu z danymi w certyfikacie GOST 10704-91 zawierały rozbieżne dane, a kontrolowany podmiot nie przedstawił dodatkowych dokumentów, zasadnym było ustalenie, jaki przekrój zewnętrzny posiadały rury zaimportowane na terytorium Unii Europejskiej według zgłoszeń celnych dokonanych przez Spółkę oraz czy zostały one dopuszczone do obrotu z zachowaniem przepisów Rozporządzenia Wykonawczego Komisji (UE) 2021/635 z dnia 16 kwietnia 2021 r. nakładającego ostateczne cło antydumpingowe na przywóz niektórych spawanych rur i przewodów rurowych z żeliwa lub stali niestopowej pochodzących z Białorusi, Chińskiej Republiki Ludowej i Rosji w następstwie przeglądu wygaśnięcia zgodnie z art. 11 ust. 2 Rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/1036 (Dz. Urz. L 132/145 z 19 kwietnia 2021 r.). Na podstawie ww. rozporządzenia nałożone zostało bowiem ostateczne cło antydumpingowe na przywóz niektórych spawanych rur i przewodów rurowych z żeliwa lub stali niestopowej, o okrągłym przekroju poprzecznym i o średnicy zewnętrznej nieprzekraczającej 168,3 mm.

Podczas kontroli stwierdzono, że wszystkie rury zadeklarowane w zgłoszeniach celnych jako rury o średnicy zewnętrznej 168,4 mm zostały sprzedane 4 podmiotom w Holandii:

- B.B.V., [...], [...], N.,

- H.N.,N.

- M.B.V., [...], [...], N.,

- S. B.V., [...],[...], N.

W związku z powyższym w ramach międzynarodowej pomocy administracyjnej w sprawach celnych do władz celnych Holandii został skierowany wniosek o udzielenie pomocy w zakresie ustalenia rozmiarów przedmiotowych rur.

Na podstawie uzyskanej odpowiedzi administracji celnej Holandii, do której dołączone zostały informacje i dokumenty dostarczone przez podmioty: M.B.V., H. B.V. i S.B.V., tj. zamówienia, faktury zakupu oraz zdjęcia i wykonane pomiary rur znajdujących się jeszcze w magazynie, zespół kontrolny ustalił, że w Spółce dokonywano zakupu rur stalowych o średnicy 168,3 mm, w związku z czym właściwym kodem TARIC dla przedmiotowego towaru powinien być kod 7306 30 77 80 obejmujący rury, przewody rurowe i profile drążone, z żeliwa lub stali, spawane, zgrzewane, nitowane lub podobnie zamykane, o średnicy zewnętrznej nieprzekraczającej 168,3 mm.

Firma B.B.V. w ramach międzynarodowej pomocy administracyjnej w sprawach celnych nie udzieliła odpowiedzi na temat rozmiarów kupowanych od Spółki rur.

W dniu 4 października 2023 r. zespół kontrolny sporządził Protokół kontroli celno-skarbowej nr 318000-CKK1-3.5022.4.2023 (318000-CKK3-1.5022.9.2022), w którym wskazał, że zgodnie z art. 1 Rozporządzenia Wykonawczego Komisji (UE) 2021/635 w następstwie przeglądu wygaśnięcia zgodnie z art. 11 ust. 2 Rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/1036 nałożone zostało ostateczne cło antydumpingowe na przywóz niektórych spawanych rur i przewodów rurowych z żeliwa lub stali niestopowej, o okrągłym przekroju poprzecznym i o średnicy zewnętrznej nieprzekraczającej 168,3 mm, z wyłączeniem rur przewodowych w rodzaju stosowanych do rurociągów ropy naftowej lub gazu, rur okładzinowych i przewodów rurowych w rodzaju stosowanych do wierceń ropy naftowej lub gazu, rur precyzyjnych oraz rur i przewodów rurowych z zamocowanymi łącznikami, odpowiednich do przesyłania gazów lub cieczy do stosowania w cywilnych statkach powietrznych, obecnie objętych kodami CN ex 7306 30 41, ex 7306 30 49, ex 7306 30 72 i ex 7306 30 77 (kody TARIC 7306 30 41 20, 7306 30 49 20, 7306 30 72 80 i 7306 30 77 80) oraz pochodzących z Białorusi, Chińskiej Republiki Ludowej i Rosji. W art. 2 ww. Rozporządzenia Wykonawczego Komisji (UE) 2021/635 określone zostały natomiast stawki ostatecznego cła antydumpingowego dla ww. produktów wytwarzanych przez wymienione w rozporządzeniu rosyjskie przedsiębiorstwa, tj.: T. - 16,8% (kod dodatkowy TARIC dla przedsiębiorstwa - A892), O.- 10,1% (kod dodatkowy TARIC - A893), wszystkie pozostałe przedsiębiorstwa - 20,5% (kod dodatkowy TARIC - A999). Podmiot będący producentem przedmiotowych rur –O., K.Z. nie został wymieniony w art. 2 Rozporządzenia Wykonawczego Komisji (UE) 2021/635.

Zdaniem kontrolujących zgromadzone w trakcie kontroli dokumenty i dokonane ustalenia wskazują, że poddane kontroli importowe zgłoszenia celne dotyczyły towarów, dla których właściwym kodem TARIC jest kod 7306 30 77 80, na który zgodnie z ww. rozporządzeniem winna być zastosowana stawka ostatecznego cła antydumpingowego obowiązująca dla wszystkich pozostałych przedsiębiorstw rosyjskich w wysokości 20,5% ceny netto na granicy Unii (kod TARIC A999).

Protokół z przeprowadzonej kontroli został 9 października 2023 r. przekazany do komórki postępowania celnego celem dalszego postępowania.

W celu ustalenia właściwego kodu TARIC importowanego towaru oraz ewentualnego zastosowania ostatecznego cła antydumpingowego na przywóz towarów zgłoszonych do procedury dopuszczenia do obrotu we właściwości PUCS w Białymstoku (18 zgłoszeń celnych) wezwano Spółkę do przedstawienia dodatkowych dokumentów i informacji, m.in.: złożenia wyjaśnień na temat rozbieżności w rozmiarze rur zamawianych w Spółce przez podmioty z Holandii i im dostarczanych oraz związanych z tym uzgodnień z unijnymi kontrahentami, a także na temat średnicy rur zamawianych przez Spółkę u rosyjskiego dostawcy.

Na powyższe wezwanie importer nie udzielił odpowiedzi.

Pismem z 13 grudnia 2023 r. poinformowano Spółkę o zebranych dowodach oraz zamiarze wydania decyzji niekorzystnej, w której zmieniony zostanie kod TARIC importowanego towaru w poz. 1 i poz. 2 ww. zgłoszenia celnego na 7306 30 77 80, określona zostanie kwota cła dodatkowego (ochronnego) oraz kwota podatku od towarów i usług z tytułu importu towaru. Jednocześnie poinformowano, że przed wydaniem decyzji istnieje możliwość przedstawienia stanowiska dotyczącego postępowania oraz wypowiedzenia się w sprawie zebranego materiału dowodowego i odniesienia się do dokonanych ustaleń faktycznych i prawnych.

Strona nie przedłożyła żadnych nowych dowodów ani nie zajęła stanowiska w sprawie.

Po zakończeniu postępowania Naczelnik PUCS w Białymstoku decyzją z 9 lutego 2024 r., nr 318000-COC2.4303.65.2023.KM, zmienił dane zmienił dane zawarte w zgłoszeniu celnym MRN nr [...] z dnia 15.11.2021 r. w zakresie rodzaju towaru i określił, że przedmiotem importu były rury ze stali, spawane, o średnicy nieprzekraczającej 168,3 mm o kodzie TARIC 7306 30 77 80, określił różnicę między kwotą cła dodatkowego (ochronnego) z tytułu importu w prawidłowej wysokości, a kwotą cła dodatkowego wykazaną w zgłoszeniu celnym, powiadomił o zaksięgowaniu w rejestrze długu celnego kwoty cła dodatkowego w wysokości 19.637 zł, wezwał do jej zapłaty oraz określił różnicę między kwotą podatku od towarów i usług z tytułu importu w prawidłowej wysokości, a kwotą podatku wykazaną w ww. zgłoszeniu celnym w kwocie 4.517 zł.

Po rozpoznaniu odwołania Spółki, Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w Białymstoku decyzją z 19 sierpnia 2024 r., nr 2001-IOC.4303.4.2024, utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję.

W uzasadnieniu organ odwoławczy wskazał, że zgromadzone w sprawie dowody na okoliczność rodzaju zaimportowanego towaru w postaci odpowiedzi uzyskanej od holenderskiego odbiorcy – S. B.V., składanych przez odbiorcę towaru zamówień, dokumenty kontrolne firmy z zapisanymi danymi dotyczącymi pomiarów dokonanych przez posiadacza towarów dają podstawę do zmiany deklarowanej przez zgłaszającego klasyfikacji taryfowej towaru. Powyższe dokumenty w jednoznaczny i spójny sposób wskazują, że przedmiotem zakupu przez holenderskiego kontrahenta Spółki – S. B.V. (a co za tym idzie również przedmiotowego importu) były rury ze stali o średnicy nie przekraczającej 168,3 mm.

DIAS zauważył, że z pisma B.B.V. z 12 października 2023 r. wynika, że w okresie objętym kontrolą celno-skarbową dostarczone jej zostały rury o wymiarze 168,4 mm, a nie 168,3 mm. Przy tym pełnomocnik Spółki w odwołaniu podkreślił, że wszystkie rury pochodziły z tego samego zamówienia złożonego przez Spółkę, a zatem opierając się o ww. pismo, należy przyjąć, że wszystkie rury w kontrolowanym okresie dostarczane przez rosyjskiego eksportera miały taki sam rozmiar. Pismo to zostało jednak uzyskane bezpośrednio od Spółki, nie zaś w ramach międzynarodowej pomocy administracyjnej, gdyż B.B.V. jako jedyna z 4 holenderskich odbiorców przedmiotowych rur nie udzieliła odpowiedzi władzom celnym Holandii. Zdaniem organu jednak, odpowiedzi uzyskane w ramach międzynarodowej pomocy w sprawach celnych udzielone przez inne holenderskie firmy, które zakupiły rury stalowe od Spółki, potwierdzają dodatkowo fakt przywozu rur o średnicy zewnętrznej nieprzekraczającej 168,3 mm.

Na podstawie powyższych informacji nie można podważyć wiarygodności odpowiedzi udzielonej przez odbiorcę towarów zaimportowanych przez Spółkę na podstawie przedmiotowego zgłoszenia, a następnie sprzedanych holenderskiemu podmiotowi - firmie M.B.V. Odbiorca towaru potwierdził w ramach międzynarodowej współpracy administracyjnej, że przedmiotem zamówienia były rury o rozmiarze nieprzekraczającym 168,3 mm. Ponadto załączonymi dokumentami potwierdził rzeczywisty rozmiar rur zakupionych od Spółki.

Zdaniem organu odwoławczego organ pierwszej instancji prawidłowo wskazał kod TARIC dla towaru zgłoszonego według dokumentu MRN nr [...]z 15 listopada 2021 r. jest kod 7306 30 77 80, obejmujący rury, przewody rurowe, spawane, zgrzewane, o okrągłym przekroju poprzecznym, z żeliwa lub stali niestopowej, o średnicy zewnętrznej nieprzekraczającej 168,3 mm. Z uwagi natomiast na fakt, ze rury stalowe zadeklarowane w zgłoszeniu celnym MRN nr [...] z dnia 15 listopada 2021 r. nie zostały objęte stosownym kontyngentem taryfowym, zgodnie z ww. przepisem, winny one być objęte dodatkowym cłem "ochronnym" w wysokości 25 % wartości netto na granicy UE, przed ocleniem.

Prawidłowo została określona także różnica między kwotą podatku od towarów i usług z tytułu importu w prawidłowej wysokości, a kwotą podatku wykazaną w zgłoszeniu celnym, przy czym podlega ona zwolnieniu, bowiem miejscem przeznaczenia zaimportowanych towarów według ww. zgłoszenia MRN było terytorium państwa członkowskiego inne niż terytorium kraju i wywóz z terytorium kraju tych towarów nastąpił w ramach wewnątrzwspólnotowej dostawy towarów.

Nie zgadzając się z powyższym rozstrzygnięciem, skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku wniosła Spółka reprezentowana przez profesjonalnego pełnomocnika. Zaskarżając decyzję w całości, zarzuciła naruszenie:

1. naruszenie prawa procesowego, które miało istotny wpływ na wynik sprawy, tj. art. 180 § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2023 r. poz. 2383 ze zm., dalej jako: "o.p."), art. 187 § 1 o.p., art. 191 o.p. w zw. z art. 73 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 19 marca 2004 r. - Prawo celne (Dz. U. z 2023 r. poz. 1590 ze zm., dalej jako: "p.c."), poprzez dokonanie całkowicie dowolnej oceny zgromadzonego materiału dowodowego, odznaczającej się uproszczonym wnioskowaniem oraz preferencyjnym selekcjonowaniem danych wspierających hipotezę DIAS, przy jednoczesnym pomijaniu lub deprecjonowaniu materiału dowodowego korzystnego dla Spółki; w tym kontekście wskazać należy, iż:

1.1. organ pominął w całości kluczowe dowody w postaci dokumentów (i) CMR, (ii) faktur, (iii) certyfikatów jakości, z których jednoznacznie wynika, że wymiary wskazane w zgłoszeniu celnym są zbieżne z rzeczywistym wymiarem towaru sprzedanego do podmiotu niderlandzkiego M.B.V.,

1.2. organ pominął kluczowy dowód w postaci pisma niderlandzkiego kontrahenta – B.B.V. z 12 października 2023 r., który jednoznacznie potwierdzał, iż w okresie objętym kontrolą celno-skarbową dostarczone rury posiadały średnicę 168,4 mm, a nie 168,3 mm, co w sposób istotny podważa stanowisko organu,

1.3. organ dokonał błędnej i selektywnej interpretacji normy GOST nr 10704 – 91, opierając się na nieprzetłumaczonym dokumencie bez przeprowadzenia jego weryfikacji, pomijając tym samym możliwość produkcji rur o niestandardowych wymiarach, takich jak 168,4 mm, na podstawie indywidualnych ustaleń pomiędzy producentem a odbiorcą,

1.4. organ bezkrytycznie powiela błędne ustalenia zawarte w protokole kontroli z 4 października 2024 r. oraz w decyzji Naczelnika PUCS w Białymstoku, nie dokonując ich weryfikacji, co skutkuje utrwalaniem niekorzystnych dla Spółki wniosków, bez oparcia ich na rzetelnej analizie zgromadzonego materiału dowodowego,

1.5. organ niesłusznie stwierdził, że UCS wB..nie dokonał rewizji rur o średnicy 168,4 mm, ignorując fakt, iż z pisma Naczelnika LUCS w B.z 10 marca 2023 r. jednoznacznie wynika, iż dokonano częściowej rewizji towaru, która nie wykazała żadnych nieprawidłowości, a ww. organ potwierdził zgodność rur o średnicy 168,4 mm z deklarowanymi parametrami,

1.6. organ, opierając swoje rozstrzygnięcie na subiektywnych przesłankach i nieuzasadnionych wątpliwościach, nie znalazł oparcia w obiektywnie zweryfikowanym materiale dowodowym, a czyniona przez organ nadinterpretacja okoliczności sprawy dodatkowo obciąża proces decyzyjny, czyniąc go nie tylko nieobiektywnym, ale także nierzetelnym, co podważa prawidłowość wyciąganych wniosków oraz stawia pod znakiem zapytania zasadność decyzji;

2. naruszenie prawa procesowego, które miało istotny wpływ na wynik sprawy, tj. art. 191 o.p. w zw. z art. 73 ust. 1 pkt 1 p.c., poprzez wydanie decyzji w oparciu o wybiórczo i dowolnie wyselekcjonowane materiały przesłane przez organ pierwszej instancji, bez uwzględnienia całości akt sprawy zgromadzonych w toku kontroli celno-skarbowej, podczas gdy organ był zobowiązany do wydania rozstrzygnięcia na podstawie całego zgromadzonego materiału dowodowego, zapewniając pełną i wszechstronną ocenę dowodów;

3. naruszenie prawa procesowego, które miało istotny wpływ na wynik sprawy, tj. art. 180 § 1 o.p., art. 181 o.p., art. 187 § 1 o.p., art. 188 o.p. w zw. z art. 73 ust. 1 pkt 1 p.c. oraz 229 o.p. w zw. z art. 73 ust. 1 pkt 2 p.c., poprzez zaniechanie przeprowadzenia zawnioskowanych przez skarżącą czynności dowodowych oraz zaniechanie dążenia do ustalenia rzeczywistego stanu faktycznego przez organ z urzędu; w tym kontekście wskazać należy, iż:

3.1. organ zaniechał przeprowadzania wszystkich niezbędnych dla wyjaśnienia sprawy czynności dowodowych, w tym wnioskowanych przez Spółkę, tj. w szczególności nie dokonał czynności dowodowych w postaci:

3.1.1. przesłuchania świadka M. M., mimo posiadania wiedzy przez organ o kluczowej roli tego świadka (i) w uzgadnianiu - zarówno telefonicznym, jak i mailowym - z kontrahentami szczegółów zamówienia, w tym informowaniu kontrahentów o średnicy zamówionych rur wynoszącej 168,4 mm oraz (ii) dotyczącej rzeczywistej średnicy rur zamówionych odL.,

3.1.2. przesłuchania świadka U. P., pomimo ewidentnej potrzeby ustalenia okoliczności uzgadniania z kontrahentami szczegółów zamówienia, w tym informowania kontrahentów o średnicy zamówionych rur oraz rzeczywistej średnicy rur zamówionych od L.,

3.1.3. przesłuchania świadka R. B. w kontekście ustalenia rzeczywistej średnicy rur, pomimo istnienia uzasadnionej konieczności wyjaśnienia tej kwestii dla prawidłowego rozstrzygnięcia sprawy,

3.1.4. przesłuchania w ramach pomocy międzynarodowej osoby będącej przedstawicielem M.B.V., mimo, iż doprowadziłoby to do ustalenia rzeczywistych wymiarów rur, wykazałoby, iż Spółka pozostawała z M.B.V. w kontakcie w zakresie wymiarów rur oraz wyjaśniłoby metodologię dokonania przez M. B.V. pomiarów,

3.1.5. zwrócenia się w ramach pomocy międzynarodowej do L.z zapytaniem o specyfikację i dostępne dokumenty, które mogłyby bezpośrednio potwierdzić, iż średnica rur wynosiła 168,4 mm,

3.2. zgodnie z zasadą dążenia do prawdy obiektywnej, organy celno-skarbowe winny podejmować wszelkie niezbędne działania w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego danej sprawy, czego organy obu instancji - z nieuzasadnionych przyczyn -w niniejszej sprawie zaniechały; organ zaniechał przy tym przeprowadzenia - kluczowej dla przedmiotowej sprawy - analizy kontekstu handlowego i logistycznego, w jakim realizowane były transakcje, a co mogłoby dostarczyć szerszego obrazu działalności Spółki;

3.3. z treści uzasadnienia decyzji wynika, iż organ nie zapoznał się z wnioskiem dowodowym z dnia 2 sierpnia 2024 r., twierdząc, że stanowiły one jedynie powielenie tych zawartych w odwołaniu, co jest niezgodne z rzeczywistością, ponieważ wnioski te zwracały uwagę na nowe okoliczności, istotne dla rozstrzygnięcia sprawy,

4. naruszenie prawa procesowego, które miało istotny wpływ na wynik sprawy, tj. art. 180 o.p. w zw. 2 art. 73 ust. 1 pkt 1 p.c. w zw. z art. 4 pkt 2 i 3 oraz art. 5 ust. 1 ustawy z dnia 7 października 1999 r. o języku polskim (Dz. U. z 2024 r. poz. 1556 ze zm., dalej jako: "u.j.p.") w zw. z art. 27 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej poprzez:

4.1. poczynienie ustaleń faktycznych na podstawie wydruków normy GOST 10704 - 91 sporządzonej w języku rosyjskim, pobranej z nieokreślonej witryny internetowej, która nie została przetłumaczona przez tłumacza przysięgłego, ani też w żaden inny sposób nie utrwalono dokonania tłumaczenia ww. dokumentu na język polski, pomimo tego, iż czynności procesowe organów kontroli skarbowej winny być dokonywane w języku polskim, z czym wiąże się obowiązek prowadzenia w tym języku dokumentacji postępowania,

4.2. wydanie decyzji w oparciu o nieprzetłumaczone dokumenty sporządzone w języku obcym, co uniemożliwiło skarżącej zapoznanie się z ww. materiałem, a co za tym idzie ustosunkowanie do danych w nim zawartych, co jednocześnie stanowiło rażące naruszenie zasady czynnego udziału strony w każdym etapie postępowania, a w konsekwencji również naruszenie art. 12 ustawy z dnia 6 marca 2018 r. - Prawo przedsiębiorców (Dz. U. z 2024 r. poz. 236 ze zm., dalej jako: "p.p."), poprzez prowadzenie postępowania w sposób niebudzący zaufania skarżącej, będącej przedsiębiorcą, do organów celno-skarbowych;

5. naruszenie prawa procesowego, które miało istotny wpływ na wynik sprawy, tj. art. 10 ust. 1 oraz 2 o.p., poprzez wydanie decyzji z naruszeniem zasady domniemania uczciwości przedsiębiorcy;

6. naruszenie prawa procesowego, które miało istotny wpływ na wynik sprawy, tj. art. 12 p.p., poprzez przeprowadzenie postępowania w sposób rażąco podważający zaufanie przedsiębiorcy do władzy publicznej, a także naruszenie zasad proporcjonalności, bezstronności i równego traktowania;

7. naruszenie prawa procesowego, które miało istotny wpływ na wynik sprawy, tj. art. 210 § 1 pkt 6 w zw. z art. 210 § 4 o.p. w zw. z art. 73 ust. 1 pkt 2 p.c., poprzez:

7.1. sporządzenie uzasadnienia decyzji, które nie zawiera szczegółowego omówienia podstaw, na których organ oparł swoje ustalenia, oraz zaniechanie wyjaśnienia, z jakich powodów odmówiono wiarygodności pewnym dowodom, sugerujące, że proces oceny dowodów został przeprowadzony w sposób niewystarczający, pozbawiając Spółkę możliwości pełnego zrozumienia przyczyn podjętych przez organ wniosków, co w konsekwencji doprowadziło do naruszenia zasady przekonywania,

7.2. wybiórczą ocenę materiału dowodowego polegającą na uznaniu za wiarygodne wyłącznie dowodów wskazujących na średnicę rur wynoszącą 168,3 mm, bez przedstawienia wyczerpującej argumentacji uzasadniającej odrzucenie dowodów potwierdzających średnicę 168,4 mm,

7.3. arbitralne uznanie za niewiarygodne dowodów przedstawionych przez Spółkę, bez wyjaśnienia, dlaczego dokumenty jednoznacznie wskazujące na średnicę rur 168,4 mm zostały uznane za mniej wiarygodne niż dowody wskazujące na średnicę 168,3 mm,

7.4. oparcie decyzji na niezweryfikowanych przypuszczeniach, bez pełnej analizy materiału dowodowego i bez odniesienia się do wszystkich przedstawionych okoliczności faktycznych.

W oparciu o powyższe zarzuty Spółka wniosła o: uchylenie zaskarżonej decyzji w całości; uchylenie poprzedzającej ją decyzji Naczelnika PUCS w Białymstoku; umorzenie przedmiotowego postępowania; zwrot kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku zważył co następuje:

Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.

Spór w sprawie zasadniczo sprowadza się do kwestii klasyfikacji towaru w postaci rur o średnicy 168,4 mm, zgłoszonych do procedury dopuszczenia do obrotu na podstawie zgłoszenia celnego (nr j.w.) jako rury stalowe (przeznaczone do wykonywania konstrukcji stalowych) z zadeklarowanym kodem taryfy 7306 30 80 00, obejmującym rury, przewody rurowe i profile drążone, z żeliwa lub stali, spawane, zgrzewane, o okrągłym przekroju poprzecznym, o średnicy zewnętrznej przekraczającej 168,3 mm, ale nieprzekraczającej 406,4 mm. Jak stwierdził organ, sporny towar stanowią jednak rury ze stali o średnicy zewnętrznej nieprzekraczającej 168,3 mm, a zatem winny być one zaklasyfikowane do kodu TARIC 7306 30 77 80. Kwestionowane przez stronę czynniki, znajdujące odzwierciedlenie w sformułowanych w skardze zarzutach, w przeważającej mierze dotyczą zagadnień dowodowych – błędnych bądź niepełnych ustaleń, a także nieprawidłowej, zdaniem Spółki, ich oceny przez organ.

Skład orzekający stoi jednak na stanowisku, że postępowanie zostało przeprowadzone w sposób prawidłowy, umożliwiający ustalenie niebudzącego wątpliwości stanu faktycznego, a tym samym wydanie rozstrzygnięcia znajdującego uzasadnienie w przepisach.

Na wstępie wypada przypomnieć, że stosowanie Nomenklatury scalonej (CN) lub ewentualnie innych opartych na niej nomenklatur (np. TARIC) celem klasyfikacji towarów w sprawach celnych wynika z art. 56 i art. 57 Rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 952/2013 z dnia 9 października 2013 r. ustanawiającego unijny kodeks celny (Dz. Urz. L 269/1 z dnia 10 października 2013 r.), jak również przepisów Rozporządzenia Rady (EWG) nr 2658/87 z dnia 23 lipca 1987 r. w sprawie nomenklatury taryfowej i statystycznej oraz w sprawie Wspólnej Taryfy Celnej (Dz. Urz. UE seria L 256 z dnia 7 września 1987 r.).

W orzecznictwie przyjmuje się, że w celu ustalenia prawidłowego kodu nomenklatury należy w pierwszej kolejności kierować się Ogólnymi Regułami Interpretacji Nomenklatury Scalonej (ORINS). W kontekście niniejszej sprawy najistotniejsze pozostają reguły 1 i 6 ORINS.

Zgodnie z regułą 1 ORINS przy klasyfikacji towarów w Nomenklaturze scalonej, tytuły sekcji, działów i poddziałów mają znaczenie wyłącznie orientacyjne; do celów prawnych klasyfikację towarów należy ustalać zgodnie z brzmieniem pozycji i uwag do sekcji lub działów oraz, o ile nie są one sprzeczne z treścią powyższych pozycji i uwag, zgodnie z regułami 2-6. Po myśli zaś wspomnianej reguły 6, klasyfikacja towarów do podpozycji tej samej pozycji powinna być przeprowadzona zgodnie z ich treścią i uwagami do nich, z uwzględnieniem ewentualnych zmian wynikających z powyższych reguł, stosując zasadę, że tylko podpozycje na tym samym poziomie mogą być porównywane. Odpowiednie uwagi do sekcji i działów mają zastosowanie również do tej reguły, jeżeli treść tych uwag nie stanowi inaczej.

W realiach niniejszej sprawy fundamentalne okazuje się stwierdzenie, czy sporne rury stalowe mają średnicę zewnętrzną nieprzekraczającą 168,3 mm (co warunkuje uznanie ich za objęte kodem 7306 30 77 80), czy też wymiar ten wynosi 168,4 mm (i wpływa na ich zakwalifikowanie do kodu 7306 30 80 00). Przyporządkowanie tegoż towaru do właściwego kodu TARIC, uzależnionego od wymiarów rur, ma bowiem bezpośredni wpływ na objęcie jego przywozu cłem antydumpingowym.

Jak bowiem wynika z art. 1 Rozporządzenia Wykonawczego Komisji (UE) 2021/635 nakłada się ostateczne cło antydumpingowe na przywóz niektórych spawanych rur i przewodów rurowych z żeliwa lub stali niestopowej, o okrągłym przekroju poprzecznym i o średnicy zewnętrznej nieprzekraczającej 168,3 mm, z wyłączeniem rur przewodowych w rodzaju stosowanych do rurociągów ropy naftowej lub gazu, rur okładzinowych i przewodów rurowych w rodzaju stosowanych do wierceń ropy naftowej lub gazu, rur precyzyjnych oraz rur i przewodów rurowych z zamocowanymi łącznikami, odpowiednich do przesyłania gazów lub cieczy do stosowania w cywilnych statkach powietrznych, obecnie objętych kodami CN ex 7306 30 41, ex 7306 30 49, ex 7306 30 72 i ex 7306 30 77 (kody TARIC 7306 30 41 20, 7306 30 49 20, 7306 30 72 80 i 7306 30 77 80) oraz pochodzących z Białorusi, Chińskiej Republiki Ludowej i Rosji. W art. 2 ww. rozporządzenia określone zostały stawki ostatecznego cła antydumpingowego mające zastosowanie do ceny netto na granicy Unii, przed ocleniem, dla produktu opisanego w art. 1 i wytwarzanego przez niżej wymienione przedsiębiorstwa w Rosji:

- T.(S. orazJ.) - 16,8% (kod dodatkowy TARIC dla przedsiębiorstwa - A892),

- O.(O. orazJ.) - 10,1% (kod dodatkowy TARIC - A893),

- wszystkie pozostałe przedsiębiorstwa - 20,5% (kod dodatkowy TARIC - A999).

Skład orzekający przeanalizował dokumenty zgromadzone w aktach sprawy i stwierdza, że organy trafnie zakwalifikowały sporny towar do kodu TARIC 7306 30 77 80, gdyż stanowi on w istocie rury ze stali o średnicy zewnętrznej nieprzekraczającej 168,3 mm.

Przede wszystkim należy zwrócić uwagę na dowody pozyskane przez organ w ramach międzynarodowej pomocy administracyjnej, z których wynika m.in. co następuje.

S. B.V. zakupiła od Spółki towar, którego wymiary średnicy na fakturze (podobnie jak w zgłoszeniach celnych) określono na 168,4 mm. Informacja ta nie była jednak zgodna z rzeczywistością. Strona oferowała S. B.V. rury o średnicy wyłącznie 168 mm, 168,3 mm i 219,1 mm. Zamiarem S.B.V. był przy tym zakup rur o średnicy 168,3 mm, i takiego zakupu de facto dokonano, o czym świadczą zweryfikowane przez ten podmiot parametry otrzymanego towaru, znajdujące odzwierciedlenie w dokumentach kontrolnych firmy.

M.B.V. miała wykorzystać zakupione rury do produkcji trąbek, a w związku z tym, że nie zostały one jeszcze sprzedane i były magazynowane przez firmę, organy zleciły ich pomiar. W efekcie okazało się, że składowane rury miały średnicę 168 mm (na dowód czego wykonano fotografię), zaś na etykiecie produktu wskazano wymiar 168,3x4,0-12000 mm; z potwierdzenia zamówienia złożonego przez ten podmiot wynika, że jego przedmiotem było 1356 m rur ze stali S235, o rozmiarze 168,3 x 4 mm. Zastrzeżenia skarżącej co do niedokładności pomiaru średnicy rur, dokonanego przez ww. podmiot, należy uznać za niesłuszne. Nawet bowiem, jeśli by z ostrożności założyć błąd pomiaru, to i tak podana wartość 168 mm nie przekracza 168,3 mm.

Podobne informacje zostały przedstawione przez H.B.V. Spółka ta wskazała bowiem, że od skarżącej zakupiła rury o średnicy zewnętrznej 168,3 mm, co znajduje potwierdzenie także w treści złożonego zamówienia.

Istotne jest przy tym – również w kontekście zarzutów skarżącej – że jedynie B.B.V. nie udzieliła organom odpowiedzi na temat rozmiarów kupowanych od Spółki rur. Dlatego też organ miał prawo stwierdzić jego niewiarygodność, z uwagi na sprzeczność z innymi dowodami.

Zdaniem składu orzekającego już nawet powyższe dowody, rozpatrywane we wzajemnym powiązaniu, przemawiają za stwierdzeniem racji organu co do klasyfikacji spornego towaru.

Powyższego stanowiska w żaden sposób nie udało się podważyć skarżącej w zarzutach skargi.

Za niesłuszne należy uznać twierdzenia strony dotyczące oparcia się przez organ na certyfikacie GOST, który nie został przetłumaczony na język polski, co uniemożliwiło Spółce zapoznanie się z jego treścią i ustosunkowania się do niej. Argumentacja oparta na takim założeniu jest bezpodstawna i nie może się obronić – certyfikat określa bowiem normy technologiczne dla oferowanych przez skarżącą produktów, jest powszechnie dostępny, co więcej – skarżąca, jako producent, sama się na te normy powołuje i obowiązana jest ich przestrzegać. Nie ma zatem podstaw do tego, by sądzić, że rzeczywiście jego treść nie była znana skarżącej. Co więcej, certyfikat ten był jednym z wielu zgromadzonych w tej sprawie dowodów – ocenianych kompleksowo – nie można wobec tego uznać, że miał on przesądzające znaczenie dla sprawy. Zarzuty naruszenia art. 180 o.p., w zw. 2 art. 73 ust. 1 pkt 1 p.c. w zw. z art. 4 pkt 2 i 3 oraz art. 5 ust. 1 u.j.p. w zw. z art. 27 Konstytucji RP są zatem bezzasadne.

Jak celnie wypunktował organ, odnosząc się do zarzutów strony, jakoby L. UCS w B.dokonał częściowej rewizji towaru zgłoszonego na podstawie ww. zgłoszenia celnego i potwierdził zgodność rur o średnicy 168,4 mm z deklarowanymi parametrami, taka okoliczność nie wynika wcale z pisma ww. urzędu. Wywnioskować z niego można jedynie, że w przypadku zgłoszenia celnego, dotyczącego rur zadeklarowanych jako rury o średnicy 168,4 mm, przeprowadzono częściową rewizję towaru, nie stwierdzając nieprawidłowości; nie zawarto tam przy tym żadnej informacji, by dokonano pomiaru rur objętych tym zgłoszeniem, ergo: nie można przyjąć stanowiska co do zgodności/niezgodności rzeczywistych wymiarów rur z deklarowanymi. Tezy wyciągane przez pełnomocnika strony nie korelują zatem z dokumentem źródłowym, który to nie dostarcza informacji, na które usiłuje powoływać się Spółka.

Z uwagi na powyższe sąd uznał niezasadność zarzutów naruszenia art. 180 § 1 o.p., art. 187 § 1 o.p., art. 191 o.p. w zw. z art. 73 ust. 1 pkt 1 p.c.

Sąd nie znalazł także podstaw do uwzględnienia zarzutów wiążących się z zaniechaniem przeprowadzenia przez organ wnioskowanych dowodów (art. 180 § 1 o.p., art. 181 o.p., art. 187 § 1 o.p., art. 188 o.p. w zw. z art. 73 ust. 1 pkt 1 p.c. oraz 229 o.p. w zw. z art. 73 ust. 1 pkt 2 p.c.), tj. m.in. nieprzesłuchania świadków – M. M., U. P., R.B.w zakresie rzeczywistej średnicy zamawianych od L.rur, nieprzesłuchania przedstawiciela firmy . B.V. w zakresie uzgadniania rozmiaru oferowanych i sprzedawanych przez Spółkę rur oraz niezwrócenia się w ramach pomocy międzynarodowej do L.z prośbą o dokumenty dotyczące produkowanych rur.

Zauważyć więc wypada, że odmowa przeprowadzenia wnioskowanego przez stronę dowodu będzie dopuszczalna tylko wówczas, gdy brak jest jakiejkolwiek możliwości przyczynienia się danej czynności dowodowej do wyjaśnienia sprawy albo też dana okoliczność w sposób niebudzący żadnych wątpliwości została już udowodniona. Odmowa przeprowadzenia określonej czynności dowodowej musi zatem wiązać się z pewnością, że czynność ta jest całkowicie zbędna (por. wyrok WSA w Białymstoku z 24 października 2007 r., I SA/Bk 388/07). Z taką właśnie sytuacją mamy do czynienia na gruncie niniejszej sprawy, gdyż – co było już opisane wyżej – w sprawie zgromadzone zostały dowody wskazujące na fakt, że Spółka nie oferowała rur o średnicy zewnętrznej 168,4 mm, zaś dalsze prowadzenie postępowania dowodowego na tę okoliczność byłoby zbędnym przedłużaniem postępowania. Podobnie należałoby ocenić także konieczność zwrócenia się do producenta przedmiotowych rur z zapytaniem o specyfikację i dostępne dokumenty techniczne, które mogłyby potwierdzić ich średnicę; skoro ten w wystawionych dokumentach wskazywał średnicę rur jako 168,4 mm, to z całą pewnością takie twierdzenie by podtrzymał, co nie miałoby wpływu na zmianę stanowiska organu (gdyby natomiast wskazał wymiary rur zgodne z ustaleniami organu, to de facto podważyłby twierdzenia skarżącej, co byłoby sprzeczne z jej intencjami).

Odnosząc się do podnoszonego przez pełnomocnika Spółki zarzutu naruszenia art. 10 ust. 1 i 2 oraz art. 12 p.p., poprzez wydanie decyzji z naruszeniem zasady domniemania uczciwości przedsiębiorcy. Zgodnie z zasadą domniemania uczciwości przedsiębiorcy zawartą w art. 10 organ kieruje się w swoich działaniach zasadą zaufania do przedsiębiorcy, zakładając, że działa on zgodnie z prawem, uczciwie oraz z poszanowaniem dobrych obyczajów. Jeżeli przedmiotem postępowania przed organem jest nałożenie na przedsiębiorcę obowiązku bądź ograniczenie lub odebranie uprawnienia, a w tym zakresie pozostają niedające się usunąć wątpliwości co do stanu faktycznego, organ rozstrzyga je na korzyść przedsiębiorcy. W tym miejscu należy stwierdzić, że niezadowolenie strony z rozstrzygnięcia zawartego w decyzji organu, niezgodnego z jej oczekiwaniami, nie może być uznane za naruszenie zasady zaufania do przedsiębiorcy wynikającej z ww. ustawy. Organ wydający rozstrzygnięcie oparł je o obowiązujące i właściwie zastosowane przepisy prawa. Z uwagi na zgromadzony w sprawie materiał dowodowy organ nie miał wątpliwości co do klasyfikacji spornego towaru, czemu wyraz dał w uzasadnieniu kontrolowanej decyzji. W prowadzonym postępowaniu organ działał bezstronnie, wnikliwie, zapewniając stronie skarżącej aktywny udział w postępowaniu.

Skład orzekający nie znalazł także podstaw do uwzględnienia zarzutu naruszenia art. 210 § 1 pkt 6 w zw. z art. 210 § 4 o.p. w zw. z art. 73 ust. 1 pkt 2 p.c. Lektura uzasadnienia decyzji drugiej instancji pozwala uznać ją za logiczną, spójną i kompletną, zarówno pod względem formalnym, jak i materialnym. To, że skarżąca nie zgadza się z podjętym rozstrzygnięciem, czy też ma obiekcje co do treści uzasadnienia, samo w sobie nie może stanowić podstawy do uchylenia decyzji.

Wreszcie, za całkowicie bezzasadne należało uznać zarzuty naruszenia art. 191 o.p. w zw. z art. 73 ust. 1 pkt 1 p.c., jakoby organ w niniejszej sprawie orzekał na podstawie niepełnego, czy też dowolnie wyselekcjonowanego materiału dowodowego. Jak zauważył DIAS w odpowiedzi na skargę, postępowanie kontrolne toczące się wobec Spółki było wielowątkowe, zaś akta sprawy były obszerne. Za dopuszczalne należy więc uznać wydzielenie poszczególnych dokumentów, kart, dotyczących danego "wycinka" postępowania i przygotowanie akt ogólnych (w tym przypadku do innych spraw), co zgodne jest z zasadą ekonomiki postępowania i bez wątpienia z powodzeniem wpływa na efektywność i szybkość prowadzenia uporządkowanego postępowania. Jednocześnie nie wyklucza to przecież sięgania przez organ do akt innych postępowań, czy też uzupełniania tychże o kolejne dokumenty. Skądinąd, jak już sąd wcześniej zauważył, akta sprawy niniejszej należy uznać za kompletne, spójne i pozwalające zrekonstruować stan faktyczny w sprawie. Stronie nie udało się przy tym wykazać, jak zarzucana niekompletność akt miałaby wpłynąć na rozstrzygnięcie.

Sąd nie znalazł przy tym żadnych innych naruszeń przepisów proceduralnych, jak i materialnych, które uzasadniałyby wyeliminowanie zaskarżonej decyzji z obrotu prawnego. W sprawie prawidłowo ustalono kod TARIC importowanego towaru oraz prawidłowo określono kwotę cła dodatkowego (ochronnego) w wysokości 1.518 zł. Właściwie określono również różnicę między kwotą podatku od towarów i usług z tytułu importu w prawidłowej wysokości, a kwotą podatku wykazaną w zgłoszeniu celnym, przy czym podlega ona zwolnieniu, bowiem miejscem przeznaczenia zaimportowanych towarów według zgłoszenia celnego było terytorium państwa członkowskiego inne niż terytorium kraju i wywóz z terytorium kraju tych towarów nastąpił w ramach wewnątrzwspólnotowej dostawy towarów.

Mając na uwadze powyższe, sąd orzekł o oddaleniu skargi w myśl art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2024 r. poz. 935).