Wyrok WSA w Białymstoku, sygn. akt II SA/Bk 274/23
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku
Data orzeczenia: 2023-10-19 00:00:00+02:00 (orzeczenie nieprawomocne)
Symbol z opisem: 6014 Rozbiórka budowli lub innego obiektu budowlanego, dokonanie oceny stanu technicznego obiektu, doprowadzenie obiektu do s
Skarżony organ: Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku: Oddalono skargę

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Grzegorz Dudar, Sędziowie sędzia WSA Małgorzata Roleder (spr.),, asesor sądowy WSA Barbara Romanczuk, Protokolant st. sekretarz sądowy Renata Kryńska, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 5 października 2023 r. sprawy ze skargi U.K. na decyzję Podlaskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Białymstoku z dnia 9 lutego 2023 r. nr WOP.7721.165.2022.BŁ w przedmiocie nakazu rozbiórki rozbudowy budynku mieszkalnego oddala skargę


UZASADNIENIE

Zaskarżoną decyzją z dnia 9 lutego 2023 r. nr WOP.7721.165.2022.BŁ, Podlaski Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w Białymstoku (dalej: "PWINB") utrzymał w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego Powiatu Grodzkiego w Białymstoku (dalej: "PINB") z dnia 18 listopada 2022 r. numer NB.I.5160.170.2021.MB, nakazującą U. K. (dalej także: "Skarżąca") rozbiórkę rozbudowy budynku mieszkalnego jednorodzinnego o numerze ewidencyjnym [...] zlokalizowanego na działce nr [...] i częściowo na działce nr [...] (obręb — [...] przy ul. [...] w B. - w zakresie parterowej części od strony ul. [...] o wymiarach 3,17 m x 4,75 m.

U podstaw podjętego rozstrzygnięcia legły następujące ustalenia.

Postępowanie administracyjne w sprawie rozbudowy ww. jednorodzinnego budynku mieszkalnego zostało wyodrębnione w dniu 12 listopada 2021 r. z postępowania wszczętego z urzędu w przedmiocie zabudowy nieruchomości nr [...] przy ul. [...] w B.

Pismem z dnia 18 października 2021 r. PINB zwrócił się do Urzędu Miejskiego w Białymstoku w sprawie legalności zabudowy zrealizowanej na działce nr [...] przy ul. [...]. Pismem z dnia 8 listopada 2021 r. urząd wskazał, że w rejestrach Departamentu Urbanistyki i Architektury z lat 1992 - 2021 nie odnaleziono informacji o wydaniu decyzji o pozwoleniu na budowę bądź przyjęcia zgłoszenia budowy jakichkolwiek obiektów na ww. działce. Urząd Miejski wskazał, że zgodnie z wypisem z kartoteki budynków, budynek nr [...] powstał w latach 1927 -1960.

Organ I instancji, na podstawie oględzin przeprowadzonych w dniu 8 października 2021 r. na nieruchomości Skarżącej, jak również ustaleń własnych dokonanych na podstawie analizy dostępnej dokumentacji (tj. porównaniu wyrysu z mapy ewidencyjnej z 26 sierpnia 1983 r., mapy do celów opiniodawczych z 19 lutego 1997 r. i wyrysu z mapy ewidencyjnej z 10 lutego 2015 r. oraz materiału zdjęciowego z Miejskiego Systemu Informacji Przestrzennej) stwierdził, że do istniejącego na tej działce budynku mieszkalnego jednorodzinnego, wybudowanego w latach 30. XX w. (zgodnie z oświadczeniem U. K.), zostały dobudowane dwie części parterowe o wymiarach w rzucie około 3,50 m x 3,47 m oraz około 4,80 m x 3,16 m. Część parterowa o wymiarach w rzucie 4,80 m x 3,16 m od strony ul. [...] została rozbudowana w kierunku działki nr [...]. Zgodnie z oświadczeniem właścicielki U. K. w latach 1955 - 1960 miała miejsce rozbudowa budynku mieszkalnego w części poddasza.

Zdaniem organu I instancji podczas opisywanej rozbudowy najprawdopodobniej przekroczona została granica działki nr [...], co powoduje konieczność zobowiązania Skarżącej do uzyskania zgody na dysponowanie na cele budowlane zajętego fragmentu sąsiedniej działki nr [...], będącej własnością E. N. Organ I instancji przyjął, na podstawie dostępnego materiału geodezyjnego, pozyskanych informacji z Departamentu Architektury Urzędu Miejskiego w Białymstoku, jak również na podstawie wyjaśnień właścicielki, zgodnie z którymi budynek w całości wykończony został "sidingiem" około 1995 r., że lata 1996-2000 to najbardziej prawdopodobny czas realizacji tej rozbudowy.

W tym stanie rzeczy, PINB na podstawie art. 49g ust. 1 i ust. 2 w związku z art. 49f ust. 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane (Dz.U. z 2021 r., poz. 2351 ze zm., dalej: "P.b.") wydał w dniu 17 stycznia 2022 r. postanowienie, w którym zobowiązał Skarżącą do przedłożenia, w terminie do dnia 15 maja 2022 r., dokumentów legalizacyjnych, dotyczących rozbudowy budynku mieszkalnego jednorodzinnego zlokalizowanego na działce nr [...] i częściowo na działce nr [...], tj.:

1) oświadczenia, złożonego pod rygorem odpowiedzialności karnej, o posiadanym prawie do dysponowania działką nr [...] i częścią działki nr [...] na cele budowlane;

2) geodezyjnej inwentaryzacji powykonawczej budynku mieszkalnego;

3) ekspertyzy technicznej sporządzonej przez osobę posiadającą odpowiednie uprawnienia budowlane, wskazującej, czy stan techniczny budynku mieszkalnego jednorodzinnego:

a) nie stwarza zagrożenia dla życia lub zdrowia ludzi oraz

b) pozwala na bezpieczne użytkowanie obiektu budowlanego zgodne z dotychczasowym sposobem użytkowania.

Organ powiatowy, wskazując że od rozbudowy ww. obiektu budowlanego minęło co najmniej 20 lat, zastosował w niniejszej sprawie uproszczone postępowanie legalizacyjne wynikające wprost z przepisów art. 49f-49i znowelizowanej ustawy - Prawo budowlane.

W dniu 13 maja 2022 r. Skarżąca przedłożyła w organie powiatowym sporządzoną przez uprawnionego geodetę mapę poinwentaryzacyjną ww. budynku mieszkalnego w skali 1:500, z której w ocenie organu wynika, że rozbudowana część parterowa budynku od strony ul. [...] posiada wymiary 4,75 m x 3,17 m i zlokalizowana jest na działce nr [...] oraz częściowo narożnik tej rozbudowy usytuowany jest na działce nr [...]. Przedłożono także ekspertyzę techniczną sporządzoną przez osobę posiadającą odpowiednie uprawnienia budowlane, z której wynika, że stan techniczny budynku nie stwarza zagrożenia dla życia lub zdrowia ludzi oraz pozwala na bezpieczne użytkowanie obiektu budowlanego zgodnie z dotychczasowym sposobem użytkowania. Organ wskazał, że nie przedłożono oświadczenia złożonego pod rygorem odpowiedzialności karnej o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane w stosunku do działek nr [...] i nr [...].

Na wniosek Skarżącej o przedłużenie terminu na uzupełnienie, PINB postanowieniem z 24 maja 2022 r. zobowiązał ją do uzupełnienia w terminie do dnia 15 sierpnia 2022 r. dokumentów legalizacyjnych o ww. oświadczenie, zgodne ze wzorem (PB-5) określonym rozporządzeniem Ministra Rozwoju, Pracy i Technologii z dnia 25 czerwca 2021 r. w sprawie wzoru oświadczenia o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane (Dz.U. z 2021 r., poz. 1170).

W dniu 12 sierpnia 2022 r. i 13 września 2022 r. Skarżąca złożyła kolejne wnioski o zmianę terminu dopełnienia wszystkich formalności związanych z legalizacją dobudówki, motywując to faktem prowadzenia z właścicielką sąsiedniej nieruchomości rozmów dotyczących uregulowania kwestii posadowienia dobudówki na działce nr [...]. W związku z tym, postanowieniem z 15 września 2022 r. wydanym na podstawie art. 123 § 1 i 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2023 r., poz. 775, dalej: "k.p.a.") wyznaczony został nowy termin na dostarczenie oświadczenia o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane - do dnia 30 grudnia 2022 r.

W dniu 17 października 2022 r. do organu powiatowego wpłynęło pismo właścicielki sąsiedniej działki E. N., z którego jednoznacznie wynikało, że nie wyraża zgody, cyt.: ,,(...) aby na mojej działce przy ul. [...], numer działki [...] (obręb - [...]) znajdował się budynek Pani U. K.". Ponadto oświadczyła, że zbędne jest przedłużanie postępowania, gdyż nie są prowadzone żadne rozmowy odnośnie wyrażenia zgody na użytkowanie i posadowienie ww. budynku na jej działce. W odpowiedzi na powyższe Skarżąca w piśmie z dnia 25 października 2022 r. wskazała, że podejmowała próby uregulowania z E. N. kwestii posadowienia i użytkowania dobudówki usytuowanej na części działki sąsiedniej, które okazały się bezskuteczne, na dowód czego przedłożyła wezwanie skierowane do E. N. wraz z potwierdzeniem nadania.

Z uwagi na powyższe, postanowieniem z dnia 18 listopada 2022 r. PINB uchylił własne postanowienie z dnia 15 września 2022 r. zmieniające postanowienie z dnia 24 maja 2022 r. w zakresie terminu zobowiązania Skarżącej do uzupełnienia dokumentów legalizacyjnych o ww. oświadczenie.

Następnie, organ I instancji decyzją z dnia 18 listopada 2022 r., znak: NB.I.5160.170.2021.MB, wydaną w trybie art. 49i ust. 1 pkt 2 lit. b P.b., nakazał U. K. rozbiórkę rozbudowy budynku mieszkalnego jednorodzinnego o numerze ewidencyjnym [...] zlokalizowanego na działce nr [...] i częściowo na działce nr [...] (obręb — [...]) przy ul. [...] w B. w zakresie parterowej części od strony ul. [...] o wymiarach 3,17 m x 4,74 m.

Z wydanym rozstrzygnięciem nie zgodziła się Skarżąca, wnosząc odwołanie, uzupełnione wystąpieniem z 3 stycznia 2023 r. Jednocześnie do odwołania dołączono oświadczenie z dnia 19 grudnia 2022 r. złożone pod rygorem odpowiedzialności karnej o posiadanym prawie dysponowania nieruchomością na cele budowlane, dotyczące działki [...].

Organ odwoławczy decyzją z dnia 9 lutego 2023 r., nr WOP.7721.165.2022.BŁ, utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję organu I instancji.

W ocenie organu II instancji, PINB właściwie zastosował w niniejszej sprawie przepisy dotyczące uproszczonego postępowania legalizacyjnego wynikające z art. 49f-49i znowelizowanej ustawy - Prawo budowlane, odnoszące się do starych samowoli budowlanych, których realizacja została zakończona przynajmniej 20 lat temu. Zdaniem organu w sprawie mamy bowiem do czynienia z robotami budowlanymi wykonanymi z naruszeniem art. 28 ust. 1 P.b., tj. samowolną rozbudową budynku mieszkalnego jednorodzinnego usytuowanego przy ul. [...] w B. o parterową część od strony ul. [...] o wymiarach w rzucie 3,17 m x 4,75 m (tak: mapa poinwentaryzacyjna). W uproszczonym postępowaniu legalizacyjnym musi zostać spełniona nie tylko przesłanka wykazania w stosownej ekspertyzie technicznej, że stan techniczny będącego przedmiotem analizy obiektu budowlanego nie stwarza zagrożenia dla życia lub zdrowia ludzi oraz przesłanka sprowadzająca się do tego, że bezpieczne jest użytkownie obiektu zgodnie z dotychczasowym lub zamierzonym użytkowaniem, lecz także musi zostać spełniona przesłanka dotycząca kompletności dokumentów legalizacyjnych.

W toku niniejszej sprawy organ I instancji nałożył na Skarżącą obowiązek przedłożenia dokumentów legalizacyjnych wynikających z art. 49g ust. 2 P.b. Zobowiązaną przedłożyła w dniu 13 maja 2022 r. mapę poinwentaryzacyjną ww. budynku mieszalnego sporządzoną przez geodetę uprawnionego, jak również ekspertyzę techniczną i analizę zgodności z przepisami przeciwpożarowymi dotycząca spornego budynku, sporządzoną przez osobę posiadającą stosowne uprawnienia w tym zakresie. Po stwierdzeniu niekompletności przedłożonych dokumentów legalizacyjnych, organ powiatowy prawidłowo zobowiązał Skarżącą w trybie art. 49h ust. 2 P.b. do uzupełnienia w terminie do dnia 15 sierpnia 2022 r. dokumentów o oświadczenie o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane w zakresie działek nr [...] i [...] przy ul. [...]. Konieczność przedłożenia ww. dokumentów do dwóch działek wynikała z faktu, że wykonana rozbudowa części parterowej spornego budynku mieszkalnego od ul. [...] o wymiarach 4,75 m x 3,17 m zlokalizowana jest tylko na działce [...], ale częściowo na działce nr [...], będącej własnością E. N. Powyższy termin na wniosek Skarżącej został przedłużony do 30 grudnia 2022 r. Jednakże w tym terminie Skarżąca w dalszym ciągu nie przedłożyła brakujących dokumentów. Wskazując na treść art. 49i ust. 1 pkt 2 lit. b P.b. PWINB uznał, że w niniejszym przypadku bezcelowym było dalsze oczekiwanie na przedłożenie brakujących dokumentów w sytuacji, gdy właścicielka działki nr ew. gr. [...] nie wyraziła zgody na posadowienie budynku Skarżącej na jej nieruchomości, a próba uregulowania przez U. K. kwestii posadowienia i użytkowania dobudówki usytuowanej na części działki sąsiedniej okazała się bezskuteczna. Organ podkreślił, że do dnia wydania skarżonej decyzji nie przedłożono brakujących dokumentów, nie przedłożono także oświadczenia złożonego pod rygorem odpowiedzialności karnej o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane w zakresie własnej działki nr ew. gr. [...] (stosowny dokument w zakresie działki własnej Skarżącej wpłynął dopiero do organu II instancji wraz ze złożonym odwołaniem). Zdaniem organu odwoławczego brak uzupełnienia przez Skarżącą wymaganych dokumentów obligował PINB do wydania skarżonej decyzji.

Organ odwoławczy uznał, że decyzja PINB z dnia 18 listopada 2022 r. wydana w przedmiocie nakazu rozbiórki rozbudowy przedmiotowego budynku mieszkalnego w zakresie parterowej części od strony ul. [...] o wymiarach 3,17 m x 4,74m została wydana prawidłowo. Nie ma możliwości legalizacji tej części budynku mieszkalnego przez organy nadzoru budowlanego. Jednocześnie zaznaczył, że doprecyzował w sentencji wymiar parterowej części wykonanej rozbudowy od strony ul. [...], który winien wynosić 3,17 m x 4,75 m - zgodnie z mapą poinwentaryzacyjną, co jednak nie ma wpływu na wydane przez organ powiatowy rozstrzygnięcie.

Odnosząc się do zarzutów Skarżącej organ wskazał, że nie stwierdził, aby w toku przeprowadzonego postępowania doszło do naruszenia zarzucanych w odwołaniu przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego w stopniu mogącym mieć istotny wpływ ma wynik sprawy. W ocenie organu Skarżąca bezzasadnie próbuje udowodnić, że przekroczenie przez rozbudowę granicy działki nr [...], nie będącej jej własnością, zwalnia ją z obowiązku przedłożenia oświadczenia o prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane w zakresie działki [...], do czego została zobowiązana. Organy nadzoru budowlanego z urzędu lub na wniosek strony mogą w każdym czasie dokonać weryfikacji legalności i zgodności z przepisami obiektu budowlanego. Organy nie mogą domniemywać, że Skarżąca uzyska tytuł prawny do części sąsiedniej nieruchomości nr [...]. PWINB wyjaśnił także, że do kompetencji organów nadzoru budowlanego nie należy dokonywanie weryfikacji czynności pomiarów geodezyjnych. Organ odwoławczy nadmienił, że PINB oraz PWINB nie są powołane do ochrony prawa własności lub też ochrony posiadania, nie zajmują się egzekwowaniem zapisów ksiąg wieczystych czy też aktów notarialnych, jak również umów cywilnych. Sprawa korzystania z nieruchomości bez zgody właściciela ma charakter cywilny i pozostaje w wyłącznej właściwości sądu powszechnego.

PWINB przypomniał także, że w sprawie o podobnym stanie faktycznym, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku nieprawomocnym wyrokiem z dnia 27 stycznia 2023 r., sygn. akt II SA/Bk 774/22, oddalił skargę na decyzję PWINB wydaną w przedmiocie nakazu rozbiórki obiektu budowlanego w ramach uproszczonego postępowania legalizacyjnego z uwagi na nieuzupełnienie przez zobowiązany podmiot dokumentów legalizacyjnych o oświadczenie o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane, z powodu usytuowania spornego obiektu na części działki sąsiedniej.

Jednocześnie PWINB dopuścił jako dowód w sprawie przedłożone przez Skarżącą na etapie postępowania odwoławczego oświadczenie złożone pod rygorem odpowiedzialności karnej o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane, dotyczące działki nr ew. gr. [...]. W ocenie organu nie zmienia to jednak faktu, że dokumenty legalizacyjne nie są nadal kompletne, gdyż nadal brakuje takiego oświadczenia w stosunku do działki nr ew. gr. [...]. Skoro Skarżąca nie uzupełniła dokumentów legalizacyjnych, to organ nadzoru budowlanego miał obowiązek zakończenia postępowania poprzez nakazanie rozbiórki samowolnie zrealizowanej inwestycji, zgodnie z brzmieniem przepisu 49i ust. 1 pkt 2 lit. b P.b.

Nie zgadzając się z rozstrzygnięciem organu odwoławczego Skarżąca pismem z dnia 27 marca 2023 r. wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku. Decyzję zaskarżyła w całości, zarzucając jej naruszenie przepisów postępowania mogących mieć istotny wpływ na wynik postępowania, tj.:

1) art. 7, art. 77 § 1 w zw. z art. 80 k.p.a., polegające na dowolnej ocenie materiału dowodowego poprzez nieustalenie daty rozbudowy budynku, bowiem w rzeczywistości organ nie ustalił daty dokonania rozbudowy, a jedynie ogólnikowo przyjął, że "rozbudowa budynku wykonana została ponad 20 lat temu", a jako najbardziej prawdopodobny czas rozbudowy przyjęto lata 1996-2000, co pozostaje w sprzeczności do pozostałych ustaleń, w świetle których budynek w całości został wykończony "sidingiem", co według wyjaśnień właścicielki miało miejsce w 1995 r., a w konsekwencji powyższego organ wadliwie przyjął, że zakończenie inwestycji miało miejsce po 1 stycznia 1995 r., co doprowadziło do niezastosowania właściwych przepisów P.b.;

2) art. 103 § 2 P.b. poprzez jego niezastosowanie i niezastosowanie przepisów ustawy – Prawo budowlane z 1974 r., w sytuacji, gdy budynek wybudowano przed 1 stycznia 1995 r.;

3) art. 7, 77 § 1 w zw. z art. 80 k.p.a. poprzez przyjęcie braku możliwości legalizacji budynku z uwagi na brak możliwości złożenia oświadczenia o prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane co do działki o nr [...] z uwagi na niewyrażenie zgody przez obecną właścicielkę nieruchomości na legalizację budynku, w sytuacji gdy brak takiej zgody nie jest przeszkodą do legalizacji, może być bowiem usunięty przez sąd powszechny.

Z "daleko posuniętej ostrożności" Skarżąca zarzuciła także:

4) naruszenie art. 7, 77 i 80 k.p.a. polegające na błędnym ustaleniu, że Skarżąca nie dysponowała zajętą nieruchomością na cele budowlane, podczas gdy od początku istnienia obiektu budowalnego był on tolerowany, co pozwala na domniemanie zgody na jego posadowienie przez uprzedniego właściciela działki o nr geod. [...], jak również jego następcę, na co wskazuje także brak zgłoszeń, sprzeciwów czy odpowiednich powództw przez okres ponad 30 lat jego istnienia.

W uzasadnieniu skargi podniosła, że ustalenia organów w zakresie daty powstania spornej rozbudowy są całkowicie dowolne i wewnętrznie sprzeczne. Podkreśliła, że w aktach sprawy znajduje się jej pismo zatytułowane "Oświadczenie" w którym podaje, że inwestycja rozpoczęła się w roku 1991, bowiem wówczas wystąpiła do ówczesnej właścicielki działki [...] z zapytaniem o możliwość zajęcia części jego gruntu [...] pod planowaną przez nią rozbudowę, tzw. przybudówkę. Kwestię tą podnosiła także w piśmie z dnia 25 października 2022 r. oraz w odwołaniu, w którym wskazywała na okoliczność znoszenia przedmiotowej rozbudowy przez okres ponad 30 lat. Według Skarżącej nie zasługuje również na aprobatę stanowisko organów, które z góry przesądziły o braku możliwości złożenia oświadczenia o prawie dysponowania nieruchomością na cele budowlane co do działki nr [...]. Brak zgody obecnej właścicielki działki [...] może być usunięty rozstrzygnięciem sądu powszechnego, które stanowi prawo do dysponowania nieruchomością na cele budowlane w rozumieniu art. 33 ust. 2 pkt 2 i art. 3 pkt 11 P.b. Celem uzyskania tytułu prawnego do części nieruchomości [...] zajętej pod rozbudowę, Skarżąca w dniu 21 listopada 2022 r. wystąpiła do Sądu Rejonowego w Białymstoku z wnioskiem o zasiedzenie (sygn. akt I Ns 1171/22).

Z uwagi na powyższe, Skarżąca wniosła o uchylenie w całości zaskarżonej decyzji i decyzji organu I instancji oraz przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania.

W odpowiedzi na skargę organ podtrzymał swoje stanowisko oraz wniósł o oddalenie skargi w całości.

W toku postępowania sądowego Sąd zwrócił się do Sądu Rejonowego w Białymstoku z zapytaniem, na jakim etapie jest sprawa z wniosku Skarżącej o stwierdzenie zasiedzenia (sygn. I NO 1171/22) oraz o nadesłanie ww. wniosku. Ustalono, że posiedzenie w sprawie zostało wyznaczone na dzień 9 października 2023 r.

Na rozprawie w dniu 5 października 2023 r. pełnomocnik organu wniósł o oddalenie skargi i wskazał, że postępowanie o stwierdzenie zasiedzenia nie stanowi przesłanki do zawieszenia postępowania w przedmiocie rozbiórki.

Uczestniczka postępowania – E. N. stwierdziła, że Skarżąca wniosek o zasiedzenie złożyła na lipiec 1991 r., pomimo iż z mapy ewidencyjnej z 1997 r. wynika, że rozbudowa istniejącego budynku musiała nastąpić później, gdyż na mapie on nie widnieje. Podtrzymała stanowisko o niewyrażeniu zgody na naruszenie jej prawa własności.

Uczestniczka postepowania – W. H. wskazała, że Skarżąca narusza prawo własności nieruchomości należącej do E. N. i jej własnej nieruchomości.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku zważył, co następuje:

Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.

Przedmiotem kontroli dokonywanej przez Sąd w niniejszej sprawie, z punktu widzenia kryterium legalności jest decyzja nakazująca rozbiórkę rozbudowy budynku mieszkalnego jednorodzinnego, zlokalizowanego na działce nr [...] i częściowo na działce nr [...] przy ul. [...] w B. - w zakresie parterowej części od strony ul. [...] o wymiarach 3,17 m x 4,75 m.

Podstawą materialnoprawną zaskarżonej decyzji stanowił art. 49i ust. 1 pkt 2b P.b., zgodnie z którym, organ nadzoru budowlanego, w uproszczonym postępowaniu legalizacyjnym, wydaje decyzję o nakazie rozbiórki, w przypadku niewykonania, w wyznaczonym terminie, postanowienia, o którym mowa w art. 49h ust. 2.

W tym miejscu wyjaśnić należy, że w sprawie niniejszej zastosowanie znajdują przepisy P.b. w wersji uwzględniającej zmiany wprowadzone ustawą z dnia 13 lutego 2020 r. o zmianie ustawy - Prawo budowlane oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. poz. 471), której przepisy w zasadniczej części weszły w życie w dniu 19 września 2020 r. Ustawa nowelizująca wprowadziła szereg zmian do obowiązującej regulacji, w tym obok zmian dotyczących postępowań legalizacyjnych, nowe uproszczone postępowanie legalizacyjne regulowane przepisami art. 49f-49i P.b., odnoszące się do starych samowoli budowlanych, których realizacja została zakończona przynajmniej 20 lat temu.

Zgodnie bowiem z art. 49f ust. 1 P.b., w przypadku stwierdzenia budowy obiektu budowlanego lub jego części:

1) bez wymaganej decyzji o pozwoleniu na budowę albo

2) bez wymaganego zgłoszenia albo pomimo wniesienia sprzeciwu do tego zgłoszenia,

- jeżeli od zakończenia budowy upłynęło co najmniej 20 lat, organ nadzoru budowlanego wszczyna uproszczone postępowanie legalizacyjne.

W ramach uproszczonego postępowania legalizacyjnego, na podstawie art. 49g P.b. organ nadzoru budowlanego nakłada, w drodze postanowienia, obowiązek przedłożenia dokumentów legalizacyjnych w terminie nie krótszym niż 60 dni od dnia jego doręczenia (ust. 1). Do dokumentów legalizacyjnych, o których mowa w ust. 1, należą: 1) oświadczenie, o którym mowa w art. 32 ust. 4 pkt 2; 2) geodezyjna inwentaryzacja powykonawcza obiektu budowlanego; 3) ekspertyza techniczna sporządzona przez osobę posiadającą odpowiednie uprawnienia budowlane, wskazująca, czy stan techniczny obiektu budowlanego: a) nie stwarza zagrożenia dla życia lub zdrowia ludzi oraz b) pozwala na bezpieczne użytkowanie obiektu budowlanego zgodne z dotychczasowym lub zamierzonym sposobem użytkowania (ust. 2). Na postanowienie, o którym mowa w ust. 1, przysługuje zażalenie (ust. 3).

Z kolei stosownie do art. 49h P.b. w trakcie uproszczonego postępowania legalizacyjnego organ nadzoru budowlanego sprawdza: 1) kompletność dokumentów legalizacyjnych oraz 2) czy z ekspertyzy technicznej, o której mowa w art. 49g ust. 2 pkt 3, wynika, że stan techniczny obiektu budowlanego nie stwarza zagrożenia dla życia lub zdrowia ludzi oraz pozwala na bezpieczne użytkowanie obiektu budowlanego zgodne z dotychczasowym lub zamierzonym sposobem użytkowania (ust. 1). W przypadku stwierdzenia niekompletności dokumentów legalizacyjnych organ nadzoru budowlanego wydaje postanowienie o obowiązku usunięcia niekompletności w wyznaczonym terminie (ust. 2).

Przywołana wyżej regulacja prawna wprowadza etapowość w postępowaniu zmierzającym do likwidacji skutków samowoli budowlanej, polegającej na budowie bez wymaganego pozwolenia na budowę obiektu budowlanego lub jego części. Pierwszy etap dotyczy ustalenia, że obiekt budowlany był zrealizowany bez wymaganego pozwolenia na budowę. Drugi zaś etap sprowadza się do oceny, czy właściciel samowolnie wybudowanego obiektu ma prawo do dysponowania nieruchomością gruntową na cele budowlane oraz do weryfikacji stanu technicznego samego budynku. Weryfikując pozytywnie te okoliczności organ wydaje decyzję o legalizacji, która stanowi podstawę użytkowania obiektu budowlanego. Z kolei nieprzedstawienie w wyznaczonym terminie dokumentów wskazanych w postanowieniu wydanym na podstawie art. 49g ust. 1 i ust. 2 lub art. 49h ust. 2 P.b. obliguje organ do orzeczenia nakazu rozbiórki. Ustawodawca z mocy art. 49i ust. 1 pkt 2 P.b. nie pozostawia bowiem właściwemu organowi wyboru treści rozstrzygnięcia w sytuacji nieprzedłożenia kompletu dokumentów legalizacyjnych.

Powyższe oznacza, że w uproszczonym postepowaniu legalizacyjnym musi zostać spełniona nie tylko przesłanka wykazania w stosownej ekspertyzie technicznej, że stan będący przedmiotem analizy obiektu budowlanego nie stwarza zagrożenia dla życia lub zdrowia ludzi oraz przesłanka sprowadzająca się do tego, że bezpieczne jest użytkowanie obiektu zgodnie z jego dotychczasowym lub zamierzonym użytkowaniem, lecz także musi zostać spełniona przesłanka dotycząca kompletności dokumentów legalizacyjnych.

W sprawie niniejszej, nie budzi zdaniem Sądu wątpliwości, że rozbudowa budynku mieszkalnego jednorodzinnego wybudowanego w latach 30.XX w. (okoliczność niesporna), w zakresie parterowej części od strony ul. [...], stanowiącej przedmiot kontrolowanego postępowania, zrealizowana została w latach 1996 – 2000. Powyższe stanowisko znajduje potwierdzenie w zgromadzonym w sprawie materiale dowodowym, w szczególności analizie dostępnej dokumentacji geodezyjnej, tj. porównaniu wyrysu z mapy ewidencyjnej z 26 sierpnia 1983 r., mapy do celów opiniodawczych z 19 lutego 1997 r. i wyrysu z mapy ewidencyjnej z 10 lutego 2015 r. oraz materiału zdjęciowego z Miejskiego Systemu Informacji Przestrzennej (k. 5-9 akt organu I inst.), a także protokole oględzin z dnia 8 października 2021 r. (k. 16 akt organu I inst.). Analiza powyższych dokumentów wskazuje, że na mapie do celów opiniodawczych z dnia 19 lutego 1997 r. (k. 5 akt organu I inst.) omawiana rozbudowa nie została jeszcze naniesiona (nie było jej także na mapie z 1983 r.- k. 6 verte). Sporna rozbudowa z przekroczeniem granicy działki nr [...] znajduje się natomiast na mapie z 2015 r. - k. 7. Powyższe pozwala zdaniem Sądu stwierdzić, że rozbudowa budynku w kierunku działki nr [...] miała miejsce po 1997 r. Skoro zaś wedle właścicielki budynku elewacja obecnego budynku mieszkalnego w postaci "sidingu" istnieje od ponad 20 lat (co najmniej od 2001 r. – protokół oględzin z 8 października 2021 r.), to słusznie wywiodły organy, że najbardziej prawdopodobną datą realizacji tej rozbudowy są lata 1996 – 2000. Stanowisko to Sąd w pełni podziela, zwłaszcza, że ani skarżąca, ani żaden inny uczestnik tego postępowania nie zdołali skutecznie podważyć tych ustaleń. Twierdzenie zaś skarżącej, że rozbudowa spornego budynku mieszkalnego miała miejsce przed 1 stycznia 1995 r., a wobec powyższego w sprawie należy zastosować przepisy ustawy z dnia 24 października 1974 r. Prawo budowlane, nie zostało w żaden sposób przez nią dowiedzione. Skarżąca prócz gołosłownych twierdzeń, że realizacja spornej inwestycji miała miejsce w roku 1991, nie przedstawiła na tę okoliczność żadnych dowodów, np. w postaci dokumentów, w tym np.: map, zdjęć czy zeznań świadków. Podnoszone zatem zarzuty w zakresie błędnie ustalonej daty realizacji spornej rozbudowy nie zasługują na uwzględnienie.

Z materiału dowodowego wynika natomiast, że nie odnaleziono dokumentacji potwierdzającej legalność rozbudowy ww. budynku. W tym stanie rzeczy organy obu instancji trafnie przyjęły, że rozbudowę ww. budynku zrealizowano bez wymaganego prawem pozwolenia na budowę (zgodnie z art. 28 P.b. w brzemieniu z daty ww. samowoli budowlanej, roboty budowlane można rozpocząć jedynie na podstawie ostateczniej decyzji o pozwoleniu na budowę, z zastrzeżeniem art. 29 i art. 30).

Skoro realizacja omawianej rozbudowy zakończyła się przynajmniej 20 lat temu, zasadnym było wszczęcie przez organ uproszczonego postępowania legalizacyjnego w przywołanym wyżej trybie.

Dlatego też słusznie PINB postanowieniem z 17 stycznia 2022 r., na podstawie art. 49g P.b., nałożył na skarżącą obowiązek przedstawienia, w zakreślonym terminie, tj. do dnia 15 maja 2022 r. - dokumentów legalizacyjnych, o których mowa w tym przepisie. Jednocześnie wobec ustalenia, że podczas rozbudowy doszło do przekroczenia granicy działki [...], prawidłowo zobowiązano skarżącą do uzyskania zgody na dysponowanie na cele budowlane zajętego fragmentu sąsiedniej działki [...], stanowiącego własność uczestniczki postępowania – E. N. Oświadczenie o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane dotyczyło zatem działek [...] i [...].

Skarżąca w zakreślonym terminie przedłożyła opinię techniczną wraz z analizą zgodności z przepisami przeciwpożarowymi z dnia 10 maja 2022 r. oraz geodezyjną inwentaryzację powykonawczą z dnia 6 kwietnia 2022 r. Załączona inwentaryzacja geodezyjna doprecyzowała wymiary dokonanej rozbudowy budynku mieszkalnego stanowiącego przedmiot niniejszego postępowania określając ją na 4,75 m x 3,17 m oraz potwierdziła jej usytuowanie łącznie na dwóch działkach, tj. na działce [...] i częściowo w zakresie jej narożnika na działce [...]. Skarżąca nie przedłożyła natomiast oświadczenia o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane w stosunku do ww. działek.

W tych uwarunkowaniach, działając na podstawie art. 49h ust. 2 P.b. postanowieniem z dnia 24 maja 2022 r. organ I instancji wezwał skarżącą do uzupełnienia w terminie do dnia 15 sierpnia 2022 r. dokumentów legalizacyjnych o oświadczenie o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane dotyczące działek, na których usytuowana jest sporna rozbudowa, tj. działki nr [...] i [...], podkreślając, że konieczność przedłożenia ww. dokumentów w stosunku do dwóch działek wynika z faktu, że wykonana rozbudowa części parterowej budynku mieszkalnego od strony ul. [...] zlokalizowana jest nie tylko na działce skarżącej, ale też częściowo na działce sąsiedniej, tj. działce [...]. Powyższy termin został następnie na wniosek skarżącej przedłużony do dnia 30 grudnia 2022 r. (postanowienie z dnia 15 września 2022 r. o zmianie terminu uchylono w dniu 18 listopada 2022 r.). Pomimo wezwania skarżącej do uzupełnienia brakujących dokumentów w zakreślonym terminie, a następnie jego przedłużenia, co najmniej do dnia 18 listopada 2023 r. skarżąca nie przedłożyła oświadczenia o prawie dysponowania nieruchomością na cele budowlane zarówno w zakresie działki [...] stanowiącej jej własność, jak również działki [...] stanowiącej własność E. N. Stosowny dokument w zakresie działki własnej skarżąca przedłożyła wprawdzie na etapie postępowania przed organem II instancji, dołączając go do odwołania, to jednak w dalszej mierze nie złożyła oświadczenia o prawie dysponowania na cele budowlane w stosunku do działki sąsiedniej, tj. działki nr [...]. Powyższe okoliczności znajdują potwierdzenie w zgromadzonym w sprawie materiale dowodowym i jako takie nie budzą wątpliwości, nie są też kwestionowane przez skarżącą.

A zatem skoro sporna rozbudowa usytuowana jest łącznie na dwóch działkach, to legitymowanie się prawem do jej dysponowania na cele budowlane wymagało odniesienia się do dwóch działek. Tym samym słusznie uznały organy, że skoro skarżąca nie uzupełniła oświadczenia o prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane w zakresie działki nr [...], to równoznaczne jest to z brakiem prawa do dysponowania nieruchomością na cele budowlane. Powyższe skutkowało natomiast przyjęciem, że skarżąca nie wykonała nakazu zawartego w postanowieniu z 24 maja 2022 r. w zakresie przedstawienia oświadczenia o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane złożonym pod rygorem odpowiedzialności karnej, a tym samym nie wykonała ciążącego obowiązku przedłożenia wymaganej przepisami dokumentacji we wszczętym postępowaniu legalizacyjnym.

W świetle art. 49i ust. 1 pkt 2b P.b. organ I instancji był zatem zobowiązany do wydania decyzji nakazującej przymusową rozbiórkę nielegalnie wykonanej rozbudowy obiektu, co słusznie uczynił decyzją z dnia 18 listopada 2022 r. W konsekwencji prawidłowo również organ odwoławczy utrzymał tę decyzję w mocy na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 K.p.a. Końcowo przypomnieć należy, że proces legalizacji samowoli budowlanej prowadzony jest w interesie inwestora, lecz inwestor nie ma przymusu wykonywania nałożonych na niego obowiązków. W takim jednak przypadku winien liczyć się z konsekwencjami wynikającymi z art. 49i ust. 1 pkt 2 P.b. Bez przedstawienia żądanej dokumentacji organ nie może bowiem wydać decyzji o legalizacji obiektu. Brzmienie art. 49i P.b. jest jednoznaczne i nie może budzić wątpliwości. Żaden przepis ustawy - Prawo budowlane nie przewiduje w sytuacji niezłożenia wszystkich dokumentów legalizacyjnych odstąpienia od orzeczenia nakazu rozbiórki.

Odnosząc się natomiast do zarzutów skargi wskazać należy, że w przeważającej mierze stanowią ona powtórzenie argumentacji prezentowanej przez skarżącą na etapie postępowania odwoławczego i PWINB odniósł się do niej szczegółowo w uzasadnieniu swojego rozstrzygnięcia. Sąd w składzie obecnym stanowisko organu prezentowane w powyższym zakresie w pełni podziela.

Przede wszystkim Sąd nie dopatrzył się naruszenia art. 7 k.p.a., 77 k.p.a. i 80 k.p.a. polegającego na "błędnym ustaleniu, że Skarżąca nie dysponowała zajętą nieruchomością na cele budowlane, podczas gdy od początku istnienia obiektu budowlanego był on tolerowany, co pozwala na domniemanie wyrażenia zgody na jego posadowienie, przez uprzedniego właściciela działki nr [...], jak również jego następcę, na co wskazuje także brak zgłoszeń, sprzeciwów czy odpowiednich powództw przez okres ponad 30 lat jego istnienia". Powyższa okoliczność nie ma wpływu na czynności podejmowane w niniejszej sprawie. Jak już wyżej wskazano przepisy znajdujące zastosowanie w niniejszej sprawie są jasne i nie przewidują możliwości odstąpienia od żądania oświadczenia o dysponowaniu nieruchomością na cele budowlane w sytuacji tolerowanego zajęcia nieruchomości, które dowodzić by miało zdaniem Skarżącej do konkluzji o domniemaniu wyrażenia zgody na jego posadowienie.

Nie zasługuje również na uwzględnienia w kontekście wyżej podnoszonych zarzutów naruszenia przepisów k.p.a. twierdzenie "przyjęcia braku możliwości legalizacji budynku z uwagi na nie możność złożenia oświadczenia o prawie dysponowania nieruchomością na cele budowlane z uwagi na niewyrażenie zgody przez obecna właścicielkę nieruchomości na legalizację budynku w sytuacji, gdy brak takiej zgody nie jest przeszkodą do legalizacji, albowiem może być usunięty przez sąd powszechny". Sąd co do zasady podziela stanowisko skarżącej, że organ nie może nie jako z góry założyć że Skarżąca nie uzyska wymaganego do legalizacji tytułu prawnego do dysponowania nieruchomością na cele budowlane i z tego powodu orzec o rozbiórce. Jednakże co należy podkreślić, w niniejszej sprawy powyższa okoliczność nie stanowiła podstawy wydanej decyzji. Powodem orzeczonej rozbiórki było nie uzupełnienie w zakreślonym a następnie przedłużonym terminie dokumentów legalizacyjnych w postaci oświadczenia o dysponowania nieruchomością na cele budowlane w zakresie działki [...]. Skarżąca, co nie budzi wątpliwości i nie jest kwestionowane przez nią samą nie wykazała się prawem do dysponowania ww. nieruchomością na cele budowlane na żadnym etapie postępowania administracyjnego, a nawet w dniu rozprawy przed Sądem.

Fakt zaś wystąpienie przez Skarżącą do Sądu Rejonowego w Białymstoku w dniu 22 listopada 2022 r., a zatem już po wydaniu decyzji przez organ I instancji, z wnioskiem o zasiedzenie fragmentu działki o nr [...] ( sygn. akt I NS 1171/22), nie stanowił zdaniem Sądu przeszkody do rozstrzygnięcia niniejszej sprawy. W tym miejscu wyjaśnić należy, że przeważająca linia orzecznicza sądów administracyjnych wskazuje, że w przypadku trwającego postępowania o zasiedzenie nieruchomości organ nadzoru budowlanego nie może zawiesić postępowania administracyjnego, ponieważ pomiędzy postępowaniem dotyczącym samowolnie wykonanych robót budowlanych a postępowaniem o zasiedzenie nie istnieje taki związek przyczynowy, który uniemożliwiałby wydanie rozstrzygnięcia w kontrolowanej sprawie. Toczące się przed sądem powszechnym postępowanie o zasiedzenie nie może bowiem być uznane za "zagadnienie wstępne" w rozumieniu art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a., powodujące konieczność zawieszenia postepowania administracyjnego w przedmiocie legalizacji samowoli budowlanej.

Jak zauważył NSA w wyroku z 14 marca 2018 r., sygn. akt II OSK 1268/16: "istotnym elementem zagadnienia wstępnego w rozumieniu art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a. jest istnienie ścisłej zależności (związku przyczynowego) pomiędzy uprzednim rozstrzygnięciem a rozpatrzeniem sprawy i wydaniem decyzji. Zagadnieniem prejudycjalnym w znaczeniu omawianego przepisu może być jedynie taka kwestia, która bezwzględnie uzależnia rozpatrzenie sprawy i wydanie decyzji od uprzedniego jej rozstrzygnięcia przez inny organ lub sąd. Od rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego powinno zależeć rozpatrzenie sprawy administracyjnej w ogóle - brak rozstrzygnięcia określonego zagadnienia musi uniemożliwiać zakończenie sprawy administracyjnej co do istoty, nie zaś jedynie determinować kierunek wydawanej przez organ administracji publicznej decyzji." (por. wyrok NSA z dnia 5 kwietnia 2023 r. II ISK 1086/20). Podobne stanowisko wyraził NSA w wyroku z dnia 17 lutego 2022 r. II OSK 530/19 podnosząc, że: "wytoczenie w toku postępowania administracyjnego sprawy cywilnej, nie zawsze będzie przeszkodą tamującą bieg prowadzonego przez organy nadzoru budowlanego postępowania legalizacyjnego, bowiem związek zagadnienia wstępnego z rozpoznaniem sprawy administracyjnej i wydaniem aktu administracyjnego wyraża się relacją, w której brak rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego przez inny organ lub sąd jawi się jako bezwzględna przeszkoda do wydania rozstrzygnięcia w prowadzonej przez organ sprawie. W razie, gdy związek ten nie występuje lub jest jedynie hipotetyczny (jak w niniejszej sprawie), nie jest dopuszczalne zawieszenie postępowania. Zatem nie ma żadnych powodów, aby zwlekać z zakończeniem postępowania administracyjnego w przedmiotowej sprawie do czasu rozstrzygnięcia wniesionego przez skarżącego powództwa cywilnego. W toku postępowania administracyjnego prowadzonego przed organami nadzoru budowlanego sprawdzana jest zgodność realizacji obiektu budowlanego z prawem budowlanym. To, czy inwestor posiada ukształtowane prawo do zabudowy nieruchomości ma znaczenie przy ubieganiu się o pozwolenie na budowę, ale okoliczność ta ma również znaczenie dla skutecznego zakończenia procesu legalizacji. Jeśli jednak sprawca samowoli budowlanej nie potrafi wykazać się prawem do zabudowy nieruchomości oznacza to, że nie mógłby w tych warunkach uzyskać pozwolenia na budowę. Tym bardziej nie ma podstaw do tego, aby prawo chroniło go w sytuacji, gdy samowolnie wykonał obiekt, na który nie mógłby uzyskać pozwolenia. W tej sytuacji organ nadzoru budowlanego zobowiązany jest prowadzić swoje postępowanie w oparciu o aktualny stan prawny nieruchomości."

Pogląd ten należy w pełni podzielić. Ma on odpowiednie zastosowanie również w niniejszej sprawie. Konieczność oczekiwania na zakończenie postępowania przed sądem powszechnym, w celu ewentualnego przedłożenia dokumentów, niezbędnych do legalizacji samowolnych robót budowlanych, nie może stanowić przeszkody do egzekwowania obowiązków o charakterze publicznoprawnym. Złożenie bowiem wniosku o zasiedzenie do sądu powszechnego, a tym samym potencjalna możliwość dysponowania nieruchomością na cele budowalne w przyszłości nie może stanowić zagadnienia wstępnego w postępowaniu legalizacyjnym oraz podstawy do zawieszenia. Tym samym zdarzenie przyszłe niepewne nie może być traktowane jako kwestia prejudycjalna w postępowaniu legalizacyjnym. Jak już to wyżej zostało zauważone, w świetle art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a. organ administracji publicznej zobligowany jest bowiem do zawieszenia postępowania tylko wtedy, gdy w sprawie wystąpi zagadnienie, którego brak rozstrzygnięcia wyklucza każde, zarówno pozytywne jak i negatywne dla strony zakończenie postępowania administracyjnego. Taka zaś sytuacja nie wystąpiła w rozpatrywanej sprawie. Sprawa cywilna zainicjowana przez Skarżącą może bowiem rzutować wyłącznie na wynik postępowania administracyjnego prowadzonego przez organ nadzoru budowlanego, a ta okoliczność, jak to już wyżej zostało podniesione pozbawiona jest doniosłości procesowej z punktu widzenia art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a.

Już nie jako końcowo podkreślić należy, że w postępowaniu administracyjnym obowiązuje zasada stosowania stanu prawnego i faktycznego obowiązującego w dacie podejmowania decyzji załatwiającej sprawę administracyjną. Oznacza to, że organy administracji są zobowiązane prowadzić postępowanie, mając na uwadze zasadniczo istniejący stan prawny i faktyczny, a nie inny stan, w szczególności przyszły. Jeżeli znany jest właściciel nieruchomości, na której znajduje się obiekt budowlany będący przedmiotem prowadzonego przez organ postępowania, to brak jest podstaw do zawieszenia tego postępowania z uwagi na możliwość przejścia tytułu prawnego do nieruchomości w przyszłości na inny podmiot lub obciążenia jej ograniczonym prawem rzeczowym. W dotychczasowym orzecznictwie sądowoadministracyjnym powyższy wniosek interpretacyjny nie budzi zastrzeżeń (por. wyrok NSA z 17 lutego 2022 r.. II OSK 530/19; wyrok NSA z 18 lutego 2021 r., II OSK 3226/19; wyrok NSA z 7 lutego 2019 r., II OSK 635/17; wyrok NSA z 17 stycznia 2019 r., II OSK 440/17; wyrok NSA z 5 grudnia 2017 r., II OSK 374/17; wyrok NSA z 6 czerwca 2014 r., II OSK 1459/14).

Niezależnie zatem od przyczyn, z powodu których skarżąca nie może złożyć oświadczenia o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane, niewypełnienie obowiązku przedstawienia oświadczenia uzasadnia zakończenie postępowania legalizacyjnego wydaniem nakazu rozbiórki. W przedmiotowej sprawie postępowanie legalizacyjne przed organami obu instancji trwa od października 2021 r., a organ I instancji we wrześniu 2022 r. przedłużył termin do złożenia wymaganych dokumentów, co najmniej do 18 listopada 2022 r. Na dzień wydania decyzji organu II instancji, tj. 23 lutego 2023 r. dokumenty te nie zostały przedłożone. Sprawa zaś o zasiedzenie zainicjowana przez skarżącą przed Sądem Rejonowym w Białymstoku w dniu 22 listopada 2022 r. do dnia wyrokowania nie została zakończona.

Reasumując powyższe stwierdzić należy, że podniesione w skardze zarzuty okazały się niezasadne, gdyż postępowanie przed organami zostało przeprowadzone w sposób wyczerpujący i prawidłowy, z zachowaniem reguł wynikających z art. 7, 77 § 1 i 78 k.p.a., zaś zgromadzony w sprawie materiał dowodowy został oceniony właściwie (art. 80 k.p.a.). Zgodnie zaś z art. 107 § 3 k.p.a. w decyzji zawarto podstawowe jej elementy, wskazano uzasadnienie faktyczne i prawne. W szczególności uzasadniono stanowisko organu, wyjaśniono podstawy prawne rozstrzygnięcia z przytoczeniem przepisów prawa. Sąd nie doszukał się też innych naruszeń przepisów prawa materialnego, czy procesowego, które skutkowałyby koniecznością uchylenia zaskarżonego rozstrzygnięcia.

Mając powyższe na uwadze Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2023 r. poz. 1634 ze zm.), orzekł jak

w sentencji wyroku.