Wyrok NSA, sygn. akt II GSK 3147/15
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2017-05-09 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6550
Hasła tematyczne: Środki unijne
Skarżony organ: Dyrektor Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa
Treść wyniku: Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy: article: art. 7,77,80
journal: Dz.U. 2013 poz 267
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity
article: art. 21
journal: Dz.U. 2007 nr 64 poz 427
law: Ustawa z dnia 7 marca 2007 r. o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich z udziałem środków Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju  Obszarów Wiejskich

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Zbigniew Czarnik Sędzia NSA Maria Jagielska Sędzia del. WSA Beata Kozicka (spr.) Protokolant Jerzy Stelmaszuk po rozpoznaniu w dniu 9 maja 2017 r. na rozprawie w Izbie Gospodarczej skargi kasacyjnej H. S. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku z dnia 26 sierpnia 2015 r. sygn. akt I SA/Bk 248/15 w sprawie ze skargi H. S. na decyzję Dyrektora Podlaskiego Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w Łomży z dnia [...] grudnia 2014 r. nr [...] w przedmiocie przyznania płatności rolnośrodowiskowej w pomniejszonej wysokości 1. oddala skargę kasacyjną; 2. zasądza od H. S. na rzecz Dyrektora Podlaskiego Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w Łomży kwotę 180 (sto osiemdziesiąt) złotych tytułem kosztów postępowania kasacyjnego.


UZASADNIENIE

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku wyrokiem z dnia 26 sierpnia 2015 r. oddalił skargę H S na decyzję Dyrektora Podlaskiego Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w Łomży z dnia [...] grudnia 2014 r. nr 9010-2014-00182 5 w przedmiocie przyznania płatności z tytułu realizacji przedsięwzięć rolnośrodowiskowych na rok 2013 w pomniejszonej wysokości.

Ze stanu faktycznego sprawy przyjętego przez Sąd I instancji wynika, że H S (dalej także strona, skarżący) złożył w dniu 25 kwietnia 2013 r. wniosek kontynuacyjny o przyznanie płatności rolnośrodowiskowej na rok 2013, w którym zadeklarował:

a) pakiet 2 – Rolnictwo ekologiczne, wariant 2.1 – Uprawy rolnicze (dla których zakończono okres przestawiania) na powierzchni 53,32 ha, wariant 2.3 – Trwałe użytki zielone (dla których zakończono okres przestawiania) na powierzchni 24,28 ha,

b) pakiet 3 – Ekstensywne trwałe użytki zielone, wariant 3.1.2 – Ekstensywna gospodarka na łąkach i pastwiskach na obszarach Natura 2000 na powierzchni 0,45 ha,

c) pakiet 5 – Ochrona zagrożonych gatunków ptaków i siedlisk przyrodniczych na obszarach Natura 2000, wariant 5.1 – Ochrona siedlisk lęgowych ptaków na powierzchni 87,07 ha.

Organ I instancji przyznał skarżącemu płatność do pakietu 2:

a) wariant 2.1 do powierzchni 52,48 ha, a w

b) wariancie 2.3 zgodnie z deklaracją do powierzchni 24,28 ha.

Z tytułu pakietu 5 wariant 5.1 przyznana została kwota płatności w pomniejszonej wysokości.

Z kolei co do pakietu 3 wariantu 3.1.2. organ odmówił przyznania płatności. Wyjaśnił, że podczas przeprowadzonej kontroli na miejscu w gospodarstwie wnioskodawcy w dniu 13 sierpnia 2013 r. – 17 października 2013 r. w zakresie Programu rolnośrodowiskowego (nr raportu 214/OR10/0000309/13), inspektorzy terenowi stwierdzili: 1) na działce rolnej oznaczonej identyfikatorem J, powierzchnię niewykoszoną 8,44 ha co stanowi 14,07 % powierzchni całkowitej działki rolnej, wobec powyższego zastosowali kod nieprawidłowości N018 oraz pozostawienie nieskoszonej niewłaściwej części działki rolnej, w szczególności innej niż zaznaczona na materiale graficznym, wobec powyższego zastosowali kod nieprawidłowości N020; 2) na działce rolnej oznaczonej identyfikatorem K, powierzchnię niewykoszoną 4,74 ha co stanowi 17,51 % powierzchni całkowitej działki rolnej, wobec powyższego zastosowali kod nieprawidłowości N018 oraz pozostawienie nieskoszonej niewłaściwej części działki rolnej, w szczególności innej niż zaznaczona na materiale graficznym, wobec powyższego zastosowali kod nieprawidłowości N020. Dowodem powyższych ustaleń w dniu kontroli jest dokumentacja fotograficzna dołączona do raportu z czynności kontrolnych oraz załączniki w postaci szkiców (stanowiące integralną część raportu), na których szczegółowo zaznaczone zostały powierzchnie wykluczone (nieużytki), miejsca powierzchni nie wykoszenia, jak również miejsca i kierunki, z których wykonano poszczególne fotografie.

Z rozstrzygnięciem tym nie zgodził się H S, który złożył od niego odwołanie kwestionując w całości jego zasadność i podważając zawarte w nim ustalenia.

Organ odwoławczy stwierdził, że zastosowany przez inspektorów terenowych w protokole z czynności kontrolnych kod pokontrolny N01 i N020 oznacza, że wnioskodawca nie spełnił wymogów zawartych w § 4 ust. 3 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 13 marca 2013 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania pomocy finansowej w ramach działania "Program rolnośrodowiskowy" objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007 – 2013 (tekst jedn. Dz.U. z 2013 r. poz. 361 ze zm. – dalej jako rozporządzenie rolnośrodowiskowe), co obwarowane jest zmniejszeniem pomocy zgodnie z § 38 ust 1 i 2 tego rozporządzenia. Zauważył ponadto, że inspektorzy terenowi podczas kontroli na miejscu stwierdzili na działce rolnej oznaczonej identyfikatorem I zadeklarowanej w wariancie 3.1.2 – wykoszenie całej powierzchni działki rolnej 0,45 ha – wobec powyższego zastosowali kod nieprawidłowości L10 N2000 oraz niezłożenie w stogi lub nieusunięcie ściętej biomasy na łące w odpowiednim terminie, wobec powyższego zastosowano kod nieprawidłowości L12 N2000. Powyższe ustalenia zostały utrwalone na dokumentacji fotograficznej będącej integralną częścią raportu z czynności kontrolnych (zdjęciem 107, 108). Zdaniem organu odwoławczego biorąc pod uwagę ujawnione nieprawidłowości, Kierownik Biura Powiatowego ARiMR prawidłowo zastosował § 38 ust. 1 i 2 rozporządzenia rolnośrodowiskowego i w oparciu o załącznik nr 7 do niego dokonał zmniejszenia płatności w wariancie 3.1.2 dla działki rolnej oznaczonej identyfikatorem I o powierzchni 0,45 ha łącznie o 100% (za nieprawidłowość oznaczoną kodem L10 N2000 – 80%, za nieprawidłowość oznaczoną kodem LI 2 N2000 – 20%).

Dyrektor Oddziału Regionalnego Agencji wskazał również, że podczas przeprowadzonej kontroli na miejscu w gospodarstwie wnioskodawcy w dniu 16 sierpnia 2013 r. – 17 października 2013 r. w zakresie wzajemnej zgodności (nr raportu 9010–00000016667/13), inspektorzy terenowi zastosowali:

a) na działce rolnej oznaczonej identyfikatorem J zadeklarowanej w wariancie 5.1 (powierzchnia deklarowana 60,00 ha) na powierzchni 2,44 ha oraz

b) na działce rolnej oznaczonej identyfikatorem K zadeklarowanej w wariancie 5.1 (powierzchnia deklarowana 27,07 ha) na powierzchni 2,03 ha

– kod nieprawidłowości N.04.1, tj. rolnik nie prowadził na łąkach lub pastwiskach wymaganego koszenia i usuwania okrywy roślinnej terminie lub nie były na nich wypasane zwierzęta;

c) na działce rolnej oznaczonej identyfikatorem N (powierzchnia całkowita 0,70 ha) nie zgłoszonej do programów pomocowych położonej na działce ewidencyjnej na powierzchni 0,44 ha i na działce rolnej oznaczonej identyfikatorem O (powierzchnia całkowita 1,10 ha) nie zgłoszonej do programów pomocowych na powierzchni 0,69 ha – kod nieprawidłowości N.04.1, tj. rolnik nie prowadził na łąkach lub pastwiskach wymaganego koszenia i usuwania okrywy roślinnej terminie lub nie były na nich wypasane zwierzęta.

W tych okolicznościach uwzględniając stwierdzone uchybienia oraz zastosowany kod nieprawidłowości N.04.1 na działkach rolnych oznaczonych identyfikatorem J, K, N i O uznał, że Kierownik Biura Powiatowego ARiMR na podstawie § 41 rozporządzenia rolnośrodowiskowego oraz § 4 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 1 kwietnia 2010 r. w sprawie liczby punktów, jaką przypisuje się stwierdzonej niezgodności, oraz procentowej wielkości zmniejszenia płatności bezpośredniej, płatności cukrowej lub płatności do pomidorów (Dz.U. nr 67, poz. 434 ze zm.) dokonał pomniejszenia całkowitej kwoty płatności rolnośrodowiskowej o 3 %.

W zakresie płatności do pakietu 2 wariantu 2.1 i 2.3 organ odwoławczy zauważył, że wyliczona procentowa różnica między powierzchnią działek rolnych zadeklarowanych do płatności w ramach wariantu 2.1 – uprawy rolnicze (dla których zakończono okres przestawiania), a powierzchnią stwierdzoną wynosi 1,60 %.

W związku z tym, w jego ocenie, organ pierwszoinstancyjny także prawidłowo zastosował art. 16 ust. 3 rozporządzenia Komisji (UE) Nr 65/2011.

W dalszych motywach stwierdził, że organ I instancji zasadnie nie uwzględnił opisu technicznego wykonanego w dniach 07–11 kwietnia 2014 r. przez geodetę J Tdla działki rolnej J i K, gdyż został wykonany 6 miesięcy po przeprowadzonej kontroli na miejscu, wobec powyższego nie odzwierciedla zastanego stanu w terenie przez inspektorów terenowych dokumentujących kontrolę w zakresie Programu rolnośrodowiskowego.

Ponadto, jak zaznaczył, wnioskodawca w złożonych zastrzeżeniach do protokołu z czynności kontrolnych w dniu 22 kwietnia 2014 r. potwierdził, że nie wykosił wymaganej powierzchni łąk, ze względu na wysoki poziom wody, który uniemożliwił mu skoszenie wymaganej powierzchni działki. Zdaniem organu II instancji powyższych wyjaśnień nie można zakwalifikować do jednej z kategorii siły wyższej. O zaistniałej sytuacji wnioskodawca poinformował dopiero w zastrzeżeniach złożonych do raportu z czynności kontrolnych w dniu 22 kwietnia 2014 r., naruszając tym samym wymóg art. 47 ust. 2 rozporządzenia Rady (WE) nr 1974/2006 z dnia 15 grudnia 2006 r.

Jednocześnie organ odwoławczy uznał, że w sprawie nie ma zastosowania art. 73 rozporządzenia Komisji (WE) Nr 1122/2009 z dnia 30 listopada 2009 r. Stwierdził ponadto, że kontrola oraz protokół z czynności kontrolnych został sporządzony zgodnie ze stosowaną na terenie całego kraju metodologią w sposób prawidłowy i zgodny z obowiązującymi przepisami prawa. Raport z czynności kontrolnych ma moc prawną dokumentu urzędowego w rozumieniu art. 76 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn. Dz. U. z 2016 r. poz. 23 ze zm., dalej: k.p.a.).

Nie godząc się z takim rozstrzygnięciem skarżący złożył skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku zarzucając mu naruszenie:

a) ust. 67 preambuły oraz art. 68 ust 1 rozporządzenia Nr 796/2004 przez ich niezastosowanie. W ramach tego zarzutu wskazał, że wstęp do tego rozporządzenia oraz innych aktów w oparciu o nie, wprowadza regułę, że zmniejszenia płatności oraz wykluczenia z płatności odnoszące się do kryteriów kwalifikowalności powinny z zasady nie być stosowane m. in. w przypadku gdy rolnik może udowodnić, że wina nie leży po jego stronie. W jego ocenie w sprawie wystąpiły takie okoliczności, a mimo to zastosowano system sankcji;

b) art. 107 § 1 i § 3 k.p.a., przez nie uzasadnienie w sposób wyczerpujący i odpowiedni w decyzji, jakie okoliczności i przesłanki wpłynęły na podjęcie wydanej decyzji, ponadto powołanie błędnych podstaw prawnych, brak rozstrzygnięcia oraz odpowiedniego uzasadnienia faktycznego i prawnego. Uzasadnienie faktyczne decyzji powinno w szczególności zawierać wskazanie faktów, które organ uznał za udowodnione, dowodów, na których się oparł, oraz przyczyn, z powodu których innym dowodom odmówił wiarygodności i mocy dowodowej, zaś uzasadnienie prawne – wyjaśnienie podstawy prawnej decyzji, z przytoczeniem przepisów prawa, a wydana decyzja nie zawiera tych elementów;

c) art. 78 § 2 k.p.a., przez nie uwzględnienie żądania strony o przeprowadzenie dowodu z przesłuchania świadków, które ma istotne znaczenie dla sprawy oraz przeprowadzenie ponownej kontroli; Zaznaczył także organy nie odniosły się do art. 73 rozporządzenia Komisji (WE) nr 1122/2009.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku stwierdził, że skarga nie jest zasadna. Zdaniem Sądu I instancji organy poczyniły w tej sprawie prawidłowe ustalenia faktyczne, a skarżący nie podważył ich skutecznie w toku prowadzonego postępowania. Kwestionowane rozstrzygnięcia oparte zostały na wynikach kontroli na miejscu przeprowadzonej w gospodarstwie wnioskodawcy w dniach 13 –16 sierpnia 2013 r. w zakresie kwalifikowalności powierzchni (nr raportu 9010-00000016622/13), w dniach 16 sierpnia 2013 r. – 17 października 2013 r. w zakresie wzajemnej zgodności (nr raportu 9010-00000016667/13), a w dniach 13 sierpnia 2013 r. – 17 października 2013 r. w zakresie Programu rolnośrodowiskowego (nr raportu 214/OR10/0000309/13).

Zaznaczył, że skarżący kwestionował głównie wyniki kontroli na miejscu przeprowadzonej w jego gospodarstwie w zakresie Programu rolnośrodowiskowego i podnosił, że błędnie została określona powierzchnia nieskoszona na działkach J i K. Na poparcie swojego stanowiska przedłożył operat techniczny, dotyczący pomiaru skoszonych łąk na działce J oraz wnosił w toku postępowania o przeprowadzenie ponownej kontroli na miejscu, jak też o dopuszczenie dowodów z zeznań świadków na okoliczność wykonania zabiegów agrotechnicznych w okresie od dnia wykonania kontroli. Podkreślił, że ustawa z dnia 7 marca 2007 r. o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich z udziałem Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich (Dz.U. nr 64 poz. 427, ze zm.) modyfikuje, w stosunku do przepisów k.p.a., obowiązki organu właściwego do wydawania decyzji i pozycję strony postępowania. Wyjaśnił, że stosownie do zawartych w jej art. 21 ust. 1 zasad ciężar udowodnienia faktu spoczywa na osobie, która z tego faktu wywodzi skutki prawne.

Mając to na uwadze stwierdził, że w toku postępowania skarżący nie przedstawił wiarygodnych dowodów podważających sporządzony w tej sprawie raport z czynności kontrolnych. W dalszych motywach przedstawił cel i zakres kontroli jako istotnego elementu systemu przyznawania i wypłaty rolnikom środków finansowych w ramach płatności rolnośrodowiskowych. Konstatując podaniósł, że raport z czynności kontrolnych ma moc prawną dokumentu urzędowego rozumieniu art. 76 k.p.a., a o jego wadze świadczy to, że kontrole przeprowadzane mogą być tylko przez określone podmioty. Takim dowodom, jak omawiany raport z kontroli, właśnie z racji przeprowadzania kontroli przez podmioty wyspecjalizowane (dysponujące odpowiednimi warunkami organizacyjnymi, kadrowanymi i technicznymi) i bezstronne – co do zasady przypisać należy przymiot wiarygodności (zob. wyrok NSA z 4 kwietnia 2008 r. sygn. akt II GSK 492/07, dostępny, jak wszystkie przytaczane w uzasadnieniu wyroki sądów administracyjnych, w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych).

Zdaniem Sądu I instancji, w niniejszej sprawie nie doszło do naruszenia zasad sporządzania dokumentacji pokontrolnej. Kontrola oraz protokół z czynności kontrolnych został sporządzony zgodnie ze stosowaną na terenie całego kraju metodologią, w sposób prawidłowy i zgodny z obowiązującymi przepisami prawa. Skarżący skorzystał z prawa wniesienia zastrzeżeń, które zostały rozpatrzone. Z przeprowadzonej kontroli wynika jakie uchybienia stwierdzono, zostały również wskazane numery fotografii, na których był uwidoczniony stan faktyczny stwierdzony podczas kontroli. Dołączono również i opisano szkice, na których zaznaczono powierzchnie niewykoszone. Mocy dowodowej raportu z kontroli nie podważył skutecznie przedłożony przez stronę operat techniczny. Zaznaczył, że słusznie organ odwoławczy podniósł, że operat ten wykonany został 6 miesięcy po przeprowadzonej kontroli na miejscu, wobec tego nie odzwierciedla zastanego stanu w terenie przez inspektorów terenowych dokumentujących kontrolę w zakresie Programu rolnośrodowiskowego. W jego ocenie brak jest podstaw do twierdzenia, że kontrolujący błędnie określili powierzchnię niewykoszoną na zakwestionowanych działkach. Wyeksponował także, że w toku prowadzonego postępowania organ kilkukrotnie analizował raport z czynności kontrolnych i nie stwierdził nieprawidłowości w dokonanych pomiarach. Położenie powierzchni niewykoszonych udokumentowane zostało fotografiami i szkicami oraz porównane z załącznikami wniosku skarżącego o płatność. Na zakończenie stwierdził, że organy w sposób wyczerpujący rozpatrzyły cały materiał dowodowy. Skonfrontowały treść wniosku i załączników z wynikami kontroli na miejscu. Odniosły się również do operatu przedłożonego przez stronę i wyjaśniły dlaczego nie może podważyć ustaleń kontroli. Ocena zebranych dowodów oraz podjęte wnioski odpowiadają zasadom logiki i doświadczenia życiowego. W ocenie Sądu I instancji nie uwzględniając żądania przesłuchania świadków organy nie naruszyły art. 78 § 2 k.p.a. Wyniki przeprowadzonej kontroli jednoznacznie wskazały, że na spornych działkach rolnych I, J i K, skarżący nie spełnił wymogów określonych w załączniku nr 3 do rozporządzenia. W sytuacji, gdy nieprawidłowości stwierdzone zostały przez inspektorów terenowych w ramach kontroli na miejscu, co zostało potwierdzone dokumentacją fotograficzną, okoliczności tych nie są w stanie podważyć zeznania świadków. Jego zdaniem istotne jest również, że skarżący w zastrzeżeniach do protokołu z czynności kontrolnych w dniu 22 kwietnia 2014 r. potwierdził, że nie wykosił wymaganej powierzchni łąk, ze względu na wysoki poziom wody, który uniemożliwił mu skoszenie wymaganej powierzchni działki. Bez wątpienia zatem okoliczności, na które mieliby zeznawać świadkowie zostały już stwierdzonych innymi dowodami. Słusznie również nie przeprowadzono żądanej przez skarżącego ponownej kontroli na miejscu. Wyjaśnił, że dokument urzędowy jakim jest raport z czynności kontrolnych, niepodważony skutecznie przez stronę, mógł stanowić podstawę do stwierdzenia nieprawidłowości będących podstawą wydanych w sprawie rozstrzygnięć pomniejszających płatności rolnośrodowiskowe. Podsumowując te wywody wskazał, że w zaskarżonej decyzji organ trafnie wyjaśnił skarżącemu, że w sprawie nie ma zastosowania art. 73 rozporządzenia nr 1122/2009 (zastępujący art. 68 ust. 1 rozporządzenia nr 796/2004), dotyczący przypadków niestosowania obniżek i wykluczeń z płatności.

Nadto Sąd I instancji zwrócił uwagę, że organ rozważał przypadek wystąpienia siły wyższej, o której mowa w § 45 rozporządzenia rolnośrodowiskowego, wskazującego inne niż wymienione w przepisach rozporządzenia nr 1974/2006 kategorie siły wyższej lub wyjątkowe okoliczności, w przypadku wystąpienia których zwrot pomocy nie jest wymagany. Podniósł, że o wysokim poziomie wody, uniemożliwiającym stronie skoszenie wymaganej powierzchni działki skarżący poinformował dopiero w zastrzeżeniach do protokołu kontroli złożonych 22 kwietnia 2014 r. Tymczasem art. 47 ust. 2 rozporządzenia nr 1974/2006 stawia wymóg aby przypadki siły wyższej lub wyjątkowych okoliczności były zgłaszane przez beneficjenta lub przez upoważnioną przez niego osobę na piśmie właściwemu organowi, wraz z odpowiednimi dowodami wystarczającymi dla właściwych organów, w ciągu 10 dni roboczych od dnia, w którym beneficjent lub upoważniona przez niego osoba są w stanie dokonać tej czynności.

Mając to na uwadze Sąd I instancji nie znalazł podstaw do uwzględnienia zarzutów skargi. Jego zdaniem zaskarżona decyzja jest zgodna z prawem. Uznał, że organ wyjaśnił zasadność przesłanek, które doprowadziły do zastosowania przepisów prawa materialnego i wobec stwierdzonych nieprawidłowości – do obniżenia płatności rolnośrodowiskowej. Odniesiono się do zebranych dowodów i wyjaśnień skarżącego, a ocena dowodów oraz podjęte wnioski odpowiadają zasadom logiki i doświadczenia życiowego. O prawidłowości podjętego rozstrzygnięcia przekonują uzasadnienia decyzji organów obu instancji. Nie znajdując podstaw do uwzględnienia skargi orzekł o jej oddaleniu, stosownie do dyspozycji wynikającej z art. 151 ustawy z dnia z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz.U. z 2016 r. poz. 718, ze zm., dalej: p.p.s.a.).

W skardze kasacyjnej na powyższy wyrok, jej autor, na podstawie art. 174 pkt 2 p.p.s.a. zaskarżonemu wyrokowi zarzucił naruszenie przepisów prawa procesowego w stopniu mającym istotny wpływ na wynik sprawy, a to: art. 145 § 1 pkt 1 lit. c/ p.p.s.a. poprzez jego błędne niezastosowanie i nieuwzględniające skargi, pomimo naruszenia przez organ wydający zaskarżaną decyzję przepisów postępowania, które w istotny sposób wpłynęły na wynik sprawy, szczególności wydania zaskarżanej decyzji z naruszeniem art.: 7 k.p.a., art. 77 § 1 k.p.a. i 80 k.p.a. polegającym na braku wyczerpującego zbadania zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego, uznanie za dowód w sprawie nieprawidłowości ustalonych podczas kontroli dokumentacji fotograficznej sporządzonej niezgodnie z wymogami "instrukcji realizacji kontroli w zakresie kwalifikowalności powierzchni "wersja 1.0 z dnia 8.02.2013 ARiMR" określonymi w pkt. 7 która stała się głównym dowodem dokumentującym nieprawidłowości będące podstawą wydanych w sprawie decyzji pomniejszających płatności rolnośrodowiskowe u strony na rok 2013, co uchybiło obowiązkowi załatwienia przez organ sprawy uszczupleniem interesu społecznego, słusznego interesu obywatel/i jak też przestrzegania obowiązującej instrukcji.

Autor skargi wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i orzeczenie co do istoty przez uwzględnienie skargi strony i uchylenie decyzji Dyrektora Podlaskiego Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w Łomży z dnia [...] grudnia 2014 r. nr 9010–2014–001825[...] i decyzji Kierownika Biura Powiatowego AR/MR w Łomży z dnia [...] października 2014 r. nr [...] o przyznaniu H S płatności rolnośrodowiskowej w pomniejszonej wysokości na rok 2013, a także zasądzenie zwrotu uiszczonego wpisu sądowego od skargi kasacyjnej i kosztów zastępstwa procesowego, według norm przepisanych.

W jego ocenie zaskarżony wyrok nie odpowiada prawu, ponieważ narusza przepisy postępowania w stopniu mającym istotny wpływ na wynik sprawy.

Szczegółową argumentację na poparcie zarzutów postawionych w petitum skargi kasacyjnej przedstawiono w jej uzasadnieniu.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył co następuje:

Na wstępie należy wskazać, że Naczelny Sąd Administracyjny mocą art. 183 § 1 p.p.s.a. rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, a z urzędu bierze zaś pod rozwagę jedynie nieważność postępowania z przyczyn określonych w § 2 powołanego artykułu. Ponieważ w rozpoznawanym przypadku brak jest podstaw do stwierdzenia nieważności postępowania w świetle przesłanek stypizowanych w art. 183 § 2 pkt 1–6 p.p.s.a., wynik postępowania kasacyjnego jest rezultatem oceny zarzutów postawionych Sądowi I instancji.

Mając to na uwadze Naczelny Sąd Administracyjny uznał, że wniosek o uchylenie zaskarżonego wyroku nie zasługiwał na uwzględnienie. Podstawy, na których skargę kasacyjną oparto, nie mogły być uznane za usprawiedliwione.

Przede wszystkim nietrafny jest zarzut art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. poprzez jego niezastosowanie w wyniku naruszenia w postępowaniu administracyjnym art. 7, art. 77 i art. 80 k.p.a.

Nie ulega wątpliwości, że z regulacji zawartych w tych przepisach – tj. w art. 7 i art. 77 § 1 k.p.a. oraz art. 80 k.p.a. – wynika obowiązek organu do podjęcia wszelkich czynności niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy oraz do wszechstronnego nie tylko zebrania ale i rozpatrzenia materiału dowodowego sprawy. Należy przy tym mieć na względzie, że zakres ustaleń faktycznych wyznaczają normy prawa materialnego, znajdujące zastosowanie w sprawie. To prawidłowo interpretowana norma prawa materialnego decyduje o tym jakie fakty mają znaczenie dla załatwienia sprawy.

W rozpatrywanej sprawie poza sporem jest – z uwagi na brak w tym zakresie stosownych zarzutów skargi kasacyjnej – że za podstawę materialnoprawną rozstrzygnięcia przyjęto przepisy ustawy o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich z udziałem środków Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich w ramach Programu Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007–2013 (dalej także: ustawa o wspieraniu rozwoju) i aktów wykonawczych do niej, zwłaszcza wydanego na podstawie jej art. 29 ust. 1 pkt 1 i ust. 1a wielokrotnie powyżej powoływanego rrozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 13 marca 2013 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania pomocy finansowej w ramach działania "Program rolnośrodowiskowy" objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007–2013. W tym miejscu przypomnienia wymaga, co pomija kasator, że zgodnie z 21 ustawy o wspieraniu rozwoju, z zastrzeżeniem zasad i warunków określonych w przepisach, o których mowa w art. 1 pkt 1, do postępowań w sprawach indywidualnych rozstrzyganych w drodze decyzji administracyjnej stosuje się przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego, chyba że przepisy ustawy stanowią inaczej. Tymczasem kasator jakby nie dostrzega, że art. 21 ust. 1 tej ustawy, jak słusznie zauważył Sąd I instancji i orzekajace w sparwie organy, stanowi zasady tegoż postępowania w kategorii lex specialis w stosunku do zasad kodeksu postępowania administracyjnego. Przytoczony art. 21 ust. 1 ustawy o wspieraniu rozwoju zawiera katalog powinności organu, stanowiąc, że w postępowaniu w sprawie dotyczącej przyznania pomocy organ, przed którym toczy się postępowanie: stoi na straży praworządności; jest obowiązany w sposób wyczerpujący rozpatrzyć cały materiał dowodowy; udziela stronom, na ich żądanie, niezbędnych pouczeń co do okoliczności faktycznych i prawnych, które mogą mieć wpływ na ustalenie ich praw i obowiązków będących przedmiotem postępowania; zapewnia stronom, na ich żądanie, czynny udział w każdym stadium postępowania; przepisu art. 81 k.p.a. nie stosuje się. Strony oraz inne osoby uczestniczące w postępowaniu, o którym mowa w ust. 2, są obowiązane przedstawiać dowody oraz dawać wyjaśnienia co do okoliczności sprawy zgodnie z prawdą i bez zatajania czegokolwiek; ciężar udowodnienia faktu spoczywa na osobie, która z tego faktu wywodzi skutki prawne.

Z przytoczonego przepisu jednoznacznie wynika, że postępowanie przed organami ARiMR, w celu ułatwienia realizacji nałożonych jej zadań, zostało w dość istotny sposób zmodyfikowane, uzyskując szczególny charakter w stosunku do postępowania administracyjnego uregulowanego w k.p.a. W orzecznictwie sądowoadministracyjnym podkreśla się, że do o najistotniejszych zmian zalicza się odejście od fundamentalnej zasady prawdy obiektywnej określonej w art. 7 k.p.a., tj. organy ARiMR zostały zobowiązane jedynie do wyczerpującego rozpatrzenia materiału dowodowego w miejsce dotychczasowego obowiązku wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia materiału dowodowego. Ponadto przyjęto zasadę, że ciężar dowodu ciąży na osobie która z tego faktu będzie wywodzić skutki prawne. Tak więc, konsekwencją tej zasady jest przeniesienie ciężaru dowodu na podmiot, który z tego faktu czerpie korzyści, tym samym w obowiązującym obecnie stanie prawnym w niejaki sposób zmuszono stronę do większej aktywności. Ograniczone również zostały takie zasady jak: zasada czynnego udziału stron w postępowaniu, czy też zasada udzielania informacji poprzez przyjęcie, że tylko na żądanie strony organ zobowiązany jest je przestrzegać (por. wyroki NSA z dnia 7 marca 2012 r. o sygn. akt II GSK 88/11, z dnia 26 czerwca 2012 r., sygn. II GSK 810/11).

Zatem nie może budzić żadnych wątpliwości, że art. 21 ust. 2 pkt 1 i 2 ustawy o wspieraniu rozwoju ustanawia własny, szczególny katalog zasad prowadzenia postępowania, przy czym – co ważne – przedstawienie materiału dowodowego spoczywa na stronie, zaś organy zobligowane są przepisami UE do prowadzenia kontroli administracyjnej i kontroli na miejscu, mającej na celu weryfikację prawidłowości składanych wniosków o płatności. Porównanie tej regulacji z zasadami ogólnymi wymienionymi w k.p.a. wskazuje, że w art. 21 ust. 2 pkt 2 ustawy o wspieraniu rozwoju, obowiązek organu został ograniczony jedynie do wyczerpującego rozpatrzenia całego materiału dowodowego wskazanego przez stronę. Na organach nie ciąży, jak zdaje się oczekuje tego strona skarżąca, obowiązek aktywnego poszukiwania dowodów na poparcie uprawnienia wnioskodawcy do otrzymania płatności. Autor skargi kasacyjnej formułując zarzut naruszenia przepisów postępowania w zakresie odnoszącym się do nierzetelnego przeprowadzenia, podczas kontroli na miejscu u producenta rolnego, pomiarów powierzchni działek rolnych, nie skonkretyzował tego zarzutu w aspekcie naruszenia zasad dowodzenia zawartych w art. 21 ust. 2 pkt 1 i 2 ustawy o wspieraniu rozwoju. Nadto jakby nie wziął pod uwagę, że zgodnie z art. 34 ust. 1 rozporządzenia Komisji (WE) nr 1122/2009, powierzchnię działek rolnych określa się za pomocą dowolnych środków zapewniających jakość pomiaru przynajmniej równoważną wymaganej przez obowiązujące na poziomie Wspólnoty normy techniczne. Tolerancja pomiaru jest określona przy uwzględnieniu 1,5-metrowej strefy buforowej wokół działki rolnej. Maksymalna tolerancja odnośnie do każdej działki rolnej nie może przekroczyć wartości bezwzględnej 1,0 ha. W tym miejscu zauważenia wymaga, że problematyka ta była już przedmiotem rozważań NSA, który chociażby w wyroku z dnia 15 grudnia 2016 r., sygn. akt II GSK 3978/16, z motywami którymi utożsamia się skład orzekający, zwrócił uwagę, że polskie akty prawne w ogóle nie wymieniają odbiorników GPS wśród urządzeń wymagających przeprowadzania kalibracji, certyfikacji bądź homologacji. Natomiast akty prawne UE i wytyczne techniczne służb KE, wskazują na korzystanie z technik globalnego systemu nawigacji satelitarnej, nie wskazując jednak konkretnych modeli GPS kwalifikujących się do wykorzystywania w procesie kontroli. Dokumenty robocze KE wskazują, że sprzęt GPS wykorzystywany w ramach kontroli musi być poddawany certyfikacji lub testom walidacji w zakresie precyzji pomiarów powierzchni, które pozwolą na określenie jego dokładności i wartości tolerancji pomiarów jaką dla danego rodzaju odbiornika należy stosować. Jednocześnie NSA wskazał, że nie można zanegować możliwości dokonywania pomiarów gruntów odbiornikami GPS, które w chwili obecnej są podstawowym narzędziem dokonania pomiarów. Przydatność i profesjonalność odbiorników GPS stosowanych przez kontrolerów ARiMR została potwierdzona przez Katedrę Geodezji Satelitarnej i Nawigacji Uniwersytetu Warmińsko–Mazurskiego będącego jednostką uprawniona do wydawania tego typu atestów. Jednocześnie podniósł, że po przeprowadzeniu postępowania dowodowego organ jest obowiązany w sposób wyczerpujący rozpatrzyć cały zgromadzony materiał dowodowy. Wyczerpujące rozpatrzenie materiału dowodowego następuje w ramach zasady swobodnej oceny dowodów.

W okolicznościach analizowanej sprawy brak jest podstaw do przyjęcia, że organ dopuścił się naruszenia zasady wszechstronnego rozpatrzenia materiału dowodowego, jak także tego, że ocena zgromadzonego materiału dowodowego przeprowadzona przez niego i zaakceptowana następnie przez Sąd I instancji narusza art. 80 k.p.a. stanowiący jedną z podstawowych zasad postępowania dowodowego – zasadę swobodnej oceny dowodów. Organ administracji publicznej w ocenie materiału dowodowego nie jest skrępowany żadnymi regułami dowodowymi, a ustaleń faktycznych dokonuje według własnego przekonania, na podstawie wszechstronnie rozważonego materiału dowodowego. Rozumowanie, w wyniku, którego organ ustala istnienie okoliczności faktycznych powinno być zgodne z zasadami logiki i doświadczenia życiowego. Dopóki granice swobodnej oceny dowodów nie zostaną przez organ orzekający przekroczone Sąd nie ma podstaw do podważania dokonanych w ten sposób ustaleń.

Mając powyższe na uwadze podkreślenia wymaga także, że wbrew zarzutom skargi kasacyjnej brak jest podstaw do przyjęcia, że ocena zgromadzonego materiału dowodowego przeprowadzona przez organy i zaakceptowana następnie przez Sąd I instancji narusza wskazany wyżej art. 80 k.p.a. Z treści powołanego przepisu, co wymaga li tylko już zasygnalizowania, wynika przede wszystkim to, że organ administracji publicznej ocenia na podstawie całego materiału dowodowego czy dana okoliczność została udowodniona. Przepis ten statuuje zasadę swobodnej oceny dowodów, a zatem nie wyznacza on organowi merytorycznych reguł oceny wyników postępowania dowodowego. Oznacza to, że organ prowadzący postępowanie według swojej wiedzy, doświadczenia oraz wewnętrznego przekonania ocenia wartość dowodową poszczególnych środków dowodowych, wpływ udowodnienia jednej okoliczności na inne okoliczności. Oceniając wyniki postępowania dowodowego (wiarygodność i moc dowodów), organ powinien uwzględnić treść wszystkich przeprowadzonych i rozpatrzonych dowodów, wskazując w uzasadnieniu decyzji fakty, które uznał za udowodnione, dowody, na których się oparł oraz przyczyny, z powodu których innym dowodom odmówił wiarygodności i mocy dowodowej. Te reguły zostały zachowane w rozpoznawanej sprawie, na co zwrócił uwagę Sąd I instancji, akceptując ocenę dowodów dokonaną przez orzekające organy.

Strona wnosząca skargę kasacyjną nie zwalczyła skutecznie prawidłowości toku prowadzonego postępowania zwłaszcza, wyników kontroli przeprowadzonej w gospodarstwie wnioskodawcy w dniach 13–16 sierpnia 2013 r. w zakresie kwalifikowalności powierzchni (nr raportu 9010–00000016622/13), w dniach 16 sierpnia 2013 r. – 17 października 2013 r. w zakresie wzajemnej zgodności (nr raportu 9010–00000016667/13), a w dniach 13 sierpnia 2013 r. – 17 października 2013 r. w zakresie Programu rolnośrodowiskowego (nr raportu 214/OR10/0000309/13). Kwestionowanie sposobu przeprowadzenia kontroli i jej wyników niekorzystnych dla kontrolowanego bez wskazania wpływu na rozstrzygnięcie nie może odnieść pozytywnego i oczekiwanego dla strony skarżącej skutku. Zwłaszcza gdy techniki i metody w niej zastosowane nie odbiegają ani od dotychczas stosowanych u strony, ani też podczas innych kontroli o tożsamym czy zbieżnym przedmiocie kontroli, a do tego nie podważanych w sytuacji korzystnego rozstrzygniecia.

W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego – wbrew zarzutom skargi kasacyjnej – Sąd I instancji nie miał podstaw by stwierdzić, że organy uchybiły wskazanym w podstawach kasacyjnych przepisom kodeksu postępowania administracyjnego. Jak wynika z akt sprawy ustalenia faktyczne zasadnie oparto na treści raportu z czynności kontrolnych, ustalenia, które właściwie udokumentowano. Formułując zarzut naruszenia art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. w związku z art. 7 i art. 77 § 1 oraz art. 80 k.p.a., w skardze kasacyjnej nie wskazano jakich dowodów – z naruszeniem powyższych przepisów – nie przeprowadzono jak i których z dowodów zaliczonych w poczet materiału dowodowego nie poddano ocenie. Do takowych naruszeń nie można zaliczyć odmiennej ich oceny dokonanej przez organy a zaakceptowanej przez Sąd I instancji od tej konsekwentnie wręcz lansowanej przez kasatora, który jakby nie dostrzegając zasadności argumentów Sądu meritii przedstawianych w tej kwestii, a dotyczących chociażby upływu czasu mającego wpływ na sposób wyglądu czy stanu kontrolowanego gruntu w dacie przeprowadzonej kontroli a utrwalonej przez organ w protokole (raporcie kontrolnym) i tego wskazywanego w dokumentach przedłożonych przez stronę, powstałych zdecydowanie po niej. I jakkolwiek kontrola może i nie była wzorcowa, to jednakże ani sposób jej przeprowadzenia, ani sposób jej udokumentowana, czy jej wyniki, nie mogą budzić jakichkolwiek wątpliwości wobec chociażby osobistego oświadczenia strony, de facto potwierdzającego jej ustalenia. Oświadczenie to, wespół z dokumentacją zgromadzoną przez organ, zgodnie z objętym podstawami skargi kasacyjnej art. 80 k.p.a. stanowiącym, że organ administracji publicznej ocenia na podstawie całokształtu materiału dowodowego, czy dana okoliczność została udowodniona, dowodzi prawidłowości oceny Sądu I instancji poddanego kontroli sądowej rozstrzygnięcia.

Stanowczo należy wskazać, że wbrew stanowisku prezentowanemu przez stronę wnoszącą skargę kasacyjną brak racjonalnych argumentów, by odmówić wiarygodności dowodom takim jak raport pokontrolny czy dokumentacja fotograficzna. Strona w toku postępowania nie oferowała żadnych dowodów, którymi podważałaby ocenę zgromadzonych dowodów, a te przedkładane przez nią takiego skutku odnieść nie mogły gdyż nie wskazywały odmiennie od potwierdzonego przez stronę nie zachowania badanych gruntów w kulturze rolnej wymaganej dla przedmiotowej płatności. Kasator ograniczył się do polemiki z wynikiem przeprowadzonej przez organy oceny całokształtu materiału dowodowego, a zaaprobowanym przez Sąd I instancji, nie dostrzegając, że – jak wynika z pisemnych motywów decyzji i stanowiska Sądu I instancji – ocenie poddano także zgłoszone przez stronę dowody. Z tym, że odmiennie od oczekiwać ocenionych co do ich wpływu na wynik sprawy. Nie można zatem skutecznie zarzucić, że oceniono w sposób dowolny dokumentację sporządzoną przez pracowników organu, uznaną przez stronę skarżąca, dla potrzeb niniejszej sprawy, za niewiarygodną, a odmówiono wiarygodności tej przedstawionej przez stronę powstałą de facto po niej, i pozostającą w opozycji nawet do stanowiska strony skarżacej przyznającej wszak chociażby okoliczność niewykoszenia ujawnionych w toku kontroli powierzchni.

Należy w tym miejscu wskazać także na art. 11 ust. 1 Rozporządzenia Komisji (WE) 65/2011 z dnia 27 stycznia 2011 r. ustanawiający szczegółowe zasady wykonywania rozporządzenia Rady (WE) nr 1698/2005 w odniesieniu do wprowadzenia procedur kontroli oraz do zasady wzajemnej zgodności w zakresie środków wsparcia rozwoju obszarów wiejskich (Dz. UE L 25 z 28 stycznia 2011 r. str. 8 ze zm.), który stanowi, że kontrole administracyjne przeprowadza się w przypadku wszystkich wniosków o wsparcie i wniosków o płatność; kontrole te obejmują wszystkie elementy, których kontrola za pomocą środków administracyjnych jest możliwa i stosowna.

Nadto podkreślenia wymaga, że Sąd I instancji wyjaśnił, iż za wiarygodny zasadnie uznano raport pokontrolny i dokumentację wykonaną przez pracowników przeprowadzających kontrole na miejscu, co uzasadnia charakter i ranga dokumentu sporządzonego przez upoważnione do dokonywania takich czynności osoby, a który nie był przez beneficjenta skutecznie w poddanym temu trybie podważany. Zasadnie zatem Sąd meritii stwierdził, że kontrole zostały przeprowadzone zgodnie z przepisami rozporządzenia Komisji (UE) nr 65/2011, czy też rozporządzenia Rady (WE) nr 1974/2006, czy Komisji (WE) 1122/2009. Wyjaśnił przy tym, że w sprawie nie ma zastosowania art. 73 rozporządzenia nr 1122/2009 (zastępujący art. 68 ust. 1 rozporządzenia nr 796/2004), dotyczący przypadków niestosowania obniżek i wykluczeń z płatności. Zaznaczył przy tym, że wspomniana regulacja ma zastosowanie do obniżek i wykluczeń, przewidzianych w rozdziałach I i II tego rozporządzenia. Zgodnie z TUTUŁEM IV – Podstawa obliczania pomocy, obniżek płatności i wykluczeń z płatności, rozdział I odnosi się do niezgłoszonych obszarów, zaś rozdział II do ustaleń w odniesieniu do kryteriów kwalifikowalności. W związku z tym, że zastosowanie sankcji wynika z niespełnienia wymogów nałożonych na wnioskodawcę przez przepisy krajowe, a mianowicie rozporządzenia rolnośrodowiskowe. Rację ma zatem Sąd I instancyjny stwierdzając, że analiza dokumentacji zebranej w toku postępowania pozwala na stwierdzenie, że nie przeprowadzano stosownych zabiegów agrotechnicznych, (koszenia spornej powierzchni) a tym samym, że naruszono wymóg utrzymywania gruntów w dobrej kulturze rolne. Brak argumentów by tak dokonaną ocenę uznać za sprzeczną z doświadczeniem zawodowym kontrolerów i pracowników organu oraz przekraczającą granicę prawem przewidzianej swobody. Jak już wskazano, strona skarżąca niczym nie podważyła tych ocen. Twierdzenia jej, że zabiegi te były przeprowadzane, wobec jej niekonsekwencji i zmiany zdania – ocenić należy jako gołosłowne. W tym miejscu należy chociażby wskazać na osobiste pismo strony skarżącej z dnia 24 lutego 2014 r., będące jej stanowiskiem do protokołu czynności kontrolnych, w którym oświadczyła, że w trakcie koszenia na działce J o powierzchni 60 ha w naturalnych obniżeniach był zbyt wysoki poziom wody, który "uniemożliwił skoszenie wymaganej powierzchni działki". Jednocześnie podała, że z uwagi, iż "nieskoszenie 2,44 ha na działce o powierzchni 60 ha jest dla niej trudne do stwierdzenia". Analogiczna sytuacja – jak podała – wystąpiła na działce K o powerzchni 27.02 ha. Na zakończenie skonstatowała, że nie zgadzam się ze stwierdzeniem, iż "pozostawiłem nieskoszone niewłaściwe części działek rolnych J i K".

W tych okolicznościach zasadnie Sąd I instancji uznał zgromadzone przez organy pierwszej i drugiej instancji dowody na prawidłowe i dokonaną na ich podstawie ocenę za właściwą.

Na zakończenie jawi się uwaga, że na państwa członkowskie nałożono obowiązek przeprowadzenia kontroli w zakresie prawidłowości wydatkowania środków unijnych. Obowiązek ten realizowany jest m.in. przez ARiMR, który odpowiada za należyte wykonanie nałożonych na niego zadań. ARiMR jest podmiotem zobligowanym do ochrony interesów budżetu wspólnotowego, zapobiegania i należytego traktowania każdej nieprawidłowości popełnionej przez beneficjenta pomocy, zaś państwo członkowskie zobowiązane jest do bezwzględnego dochodzenia należności i dbałości o prawidłowe wydatkowanie środków publicznych.

Jednocześnie wszystkie państwa członkowskie Unii Europejskiej, w tym Polska zobowiązane są do ustanowienia zintegrowanego systemu zarządzania i kontroli (ZSZiK), w tym do prowadzenia systemu identyfikacji działek rolnych (LPIS) ustanowionego na podstawie map lub dokumentów, przy wykorzystaniu skomputeryzowanego systemu informacji geograficznych (GIS) tj. obrazów lotniczych lub satelitarnych. System informacji geograficznych (GIS) pozwala na jednoznaczną identyfikację położenia działki rolnej w przestrzeni, kontrolę zadeklarowanej powierzchni pod względem kwalifikowalności. Zintegrowany system kontroli i opiera się na bazie danych działek referencyjnych – działek odniesienia, którymi w przypadku systemu polskiego są przetworzone na potrzeby dopłat powierzchniowych, dane z ewidencji gruntów i budynków (EGiB). Przyjęte zasady ustalania powierzchni kwalifikowanych do płatności w oparciu o powierzchnie referencyjne systemu LPIS wynikają wprost z przepisów unijnych. Nadto ortofotomapa cyfrowa, czyli zdjęcie powierzchni ziemi wykonane z samolotu lub satelity i przetworzone do postaci metrycznej, jest opracowaniem geodezyjnym wykonywanym zgodnie z obowiązującymi przepisami prawa, gdyż pozyskiwane są one w trybie art. 12 ustawy z dnia 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne (tekst jedn. Dz.U. z 2005 r. nr 240, poz. 2027 ze zm.),

Z uwagi na zarzuty kasacyjne warto także przytoczyć wyrok Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej z dnia 10 kwietnia 2014 r., C–485/12 w sprawie Maatschap T. van Oosterom en A. van Oosterom–Boelhouwer przeciwko Staatssecretaris van Economische Zaken, Landbouw en Innovatie, w którym TSUE nie zakwestionował możliwości weryfikacji danych zawartych we wniosku wyłącznie w oparciu o dane informatyczne oparte na zdjęciach lotniczych. W uzasadnień TSUE stwierdził, że z art. 17 Rozporządzenia 73/2009 wynika, że fotointerpretacja obrazów satelitarnych lub zdjęć lotniczych również może służyć do ustalenia powierzchni kwalifikującej się do pomocy w ramach kontroli administracyjnych. Ze względu na złożoność zintegrowanego systemu i na fakt, że kontrole administracyjne w odróżnieniu od kontroli na miejscu, które mogą być przeprowadzone za pomocą prób kontrolnych, muszą dotyczyć wszystkich wniosków o pomoc, korzystanie ze środków technicznych i odpowiednich metod kontrolnych jest bowiem niezbędne, aby móc skutecznie rozpatrywać dużą liczbę wniosków. Żaden przepis rozporządzeń nr 73/2009 i nr 796/2004 nie stoi jednak na przeszkodzie temu, by kontrole administracyjne mające na celu zweryfikowanie kwalifikowalności do pomocy powierzchni zadeklarowanych przez rolnika w jego wniosku nie były w części prowadzone w sposób automatyczny i na podstawie zdjęć lotniczych niebędących elementem składowym systemu identyfikacji działek rolnych, przy zastrzeżeniu, że kontrole te pozwolą zgodnie z art. 23 ust. 1 rozporządzenia nr 796/2004 zapewnić skuteczną weryfikację przestrzegania warunków przyznawania pomocy oraz wymogów i norm istotnych dla wzajemnej zgodności. Wprawdzie cytowane orzeczenie w swojej treści odnosi się do Rozporządzenia Komisji (WE) nr 796/2004 z dnia 21 kwietnia 2004 r. ustanawiającego szczegółowe zasady wdrażania zasady współzależności, modulacji oraz zintegrowanego systemu administracji i kontroli przewidzianych w rozporządzeniach Rady (WE) nr 1782/2003 i (WE) nr 73/2009, oraz wdrażania zasady współzależności przewidzianej w rozporządzeniu Rady (WE) nr 479/2008, które to rozporządzenie utraciło moc obowiązującą z dniem 1 stycznia 2010 r. niemniej jednak przywoływane w wyroku przepisy art. 24 ust. 2 i art. 26 Rozporządzenia 796/2004 mają swoje odpowiedniki w obowiązującym od dnia 9 grudnia 2009 r. Rozporządzeniu 1122/2009, tj. w art. 28 ust. 2 oraz w art. 30. Orzeczenie to zachowuje zatem swoją aktualność także pod rządami nowego, obowiązującego aktu prawnego.

W tym stanie rzeczy zarzuty oparte na naruszeniu art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. w związku z art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 kpa nie mogły być uznany za usprawiedliwione. Z tych powodów oraz ze względu na treść art. 184 p.p.s.a. orzeczono jak na wstępie. O kosztach postępowania orzeczono na podstawie art. 204 pkt 1 p.p.s.a.