Wyrok NSA, sygn. akt I OSK 1625/11
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2012-10-30 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6079 Inne o symbolu podstawowym 607
Hasła tematyczne: Nieruchomości
Skarżony organ: Minister Skarbu Państwa
Treść wyniku: Uchylono zaskarżony wyrok i przekazano sprawę do ponownego rozpoznania przez Wojewódzki Sąd Administracyjny
Powołane przepisy: article: art. 3 ust. 2, art. 5 ust. 1 i 2, art. 6 ust. 6, art. 6 ust. 2 pkt. 2
journal: Dz.U. 2005 nr 169 poz 1418
law: Ustawa z dnia 8 lipca 2005 r. o realizacji prawa do rekompensaty z tytułu pozostawienia nieruchomości poza obecnymi granicami Rzeczypospolitej   Polskiej

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Maria Wiśniewska Sędziowie: Sędzia NSA Izabella Kulig – Maciszewska (spr.) Sędzia del. WSA Iwona Kosińska Protokolant st. inspektor sądowy Tomasz Zieliński po rozpoznaniu w dniu 30 października 2012 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej A. W. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 12 maja 2011 r. sygn. akt I SA/Wa 299/11 w sprawie ze skargi A. W. na decyzję Ministra Skarbu Państwa z dnia [...] grudnia 2010 r. nr [...] w przedmiocie potwierdzenia prawa do rekompensaty z tytułu pozostawienia nieruchomości poza obecnymi granicami RP 1. uchyla zaskarżony wyrok i przekazuje sprawę do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie; 2. zasądza od Ministra Skarbu Państwa na rzecz A. W. kwotę 380 (trzysta osiemdziesiąt) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego.


UZASADNIENIE

Wyrokiem z dnia 12 maja 2011 r., sygn. akt I SA/Wa 299/11 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę A. W. na decyzję Ministra Skarbu Państwa z dnia [...] grudnia 2010 r. w przedmiocie potwierdzenia prawa do rekompensaty z tytułu pozostawienia nieruchomości poza obecnymi granicami Rzeczypospolitej Polskiej.

Wyrok zapadł w następującym stanie faktycznym.

Wojewoda Małopolski decyzją z dnia [...] lipca 2010 r. potwierdził posiadanie przez A. W. i A. W.-M. prawa do rekompensaty z tytułu pozostawienia przez Helenę W. nieruchomości poza obecnymi granicami Rzeczypospolitej Polskiej.

Minister Skarbu Państwa decyzją z dnia [...] grudnia 2010 r. po rozpatrzeniu odwołania A. W. utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję.

Minister Skarbu Państwa, powołując się na treść art. 5 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 8 lipca 2005 r. o realizacji prawa do rekompensaty z tytułu pozostawienia nieruchomości poza obecnymi granicami Rzeczypospolitej Polskiej (Dz.U. Nr 169, poz. 1418 ze zm.) wskazał, że potwierdzenie prawa do rekompensaty następuje na wniosek osoby ubiegającej się o potwierdzenie tego prawa, złożony nie później niż do dnia 31 grudnia 2008 r. przez współwłaściciela lub spadkobiercę, lub wskazaną osobę uprawnioną do rekompensaty.

Minister Skarbu Państwa stwierdził, że oświadczenia Ireny C. i Janusza C. są bezskuteczne, bowiem zostały złożone po dniu 31 grudnia 2008 r., a więc po ostatecznym terminie składania wniosków o przyznanie prawa do rekompensaty. W związku z tym organ stwierdził, że w dniu 31 grudnia 2008 r. A. W. nie był w posiadaniu praw wynikających ze spadku po H. W., będących w posiadaniu I. C. i J. C..

Organ podniósł, że jeżeli osoba we własnym imieniu do dnia 31 grudnia 2008 r. nie złożyła wniosku o potwierdzenie prawa do rekompensaty, wówczas utraciła możliwość potwierdzenia tegoż prawa. Utrata uprawnienia oznacza jednocześnie, iż po tym dniu osoba taka nie może dokonać skutecznego wskazania na rzecz innego spadkobiercy, ponieważ prawa, którego nie posiada i nie nabyła, nie może przekazać.

Poza tym oświadczenia I. C. i J. C. złożone w dniu [...] listopada 1988 r. przed notariuszem w USA są nieskuteczne wobec faktu, iż zostały złożone za granicą, a nie w polskiej placówce dyplomatycznej, jak wymaga tego ustawa z dnia 8 lipca 2005 r. o realizacji prawa do rekompensaty z tytułu pozostawienia nieruchomości poza obecnymi granicami Rzeczypospolitej Polskiej. Jednocześnie Minister Skarbu Państwa podniósł, iż w świetle art. 88 ustawy z dnia 29 kwietnia 1985 r. o gospodarce gruntami i wywłaszczeniu nieruchomości złożone oświadczenia również nie były skuteczne, gdyż zgodnie z brzmieniem ust. 3 tegoż artykułu "w razie śmierci właściciela mienia nieruchomego pozostawionego za granicą uprawnienia wynikające z ust. 1 przysługują łącznie wszystkim jego spadkobiercom lub jednemu z nich, wskazanemu przez osoby uprawnione". Z akt sprawy wynika bowiem, iż w chwili składania wymienionych oświadczeń, tj. [...] listopada 1988 r., spadkobierców właściciela mienia pozostawionego było czworo: I. C., J. C., A. W. i A. W.-B. Zatem wszyscy ci spadkobiercy powinni byli wskazać jedną osobę spośród siebie, czego nie dokonali.

Ponadto organ odwoławczy wyjaśnił, że z postanowienia Sądu Rejonowego w N. z dnia [...] maja 1990 r., sygn. akt Ns [...] wynika, że przedmiotem działu spadku po E. W., zmarłym w dniu [...] grudnia 1975 r. jest roszczenie do otrzymania ekwiwalentu w zamian za mienie pozostawione na obszarach, które nie weszły w skład terytorium Rzeczypospolitej Polskiej w trybie art. 88 ustawy o gospodarce gruntami i wywłaszczaniu nieruchomości, a w wyniku działu spadku po E. W. Sąd postanowił przyznać wymienione roszczenie na rzecz A. W., jedyną osobą uprawnioną do potwierdzenia posiadania prawa do rekompensaty jest A. W.-M.

Z ustaleń organu wynika, iż od dnia wydania powyższego postanowienia Sądu nastąpiła istotna zmiana przepisów regulujących kwestię tzw. mienia zabużańskiego. Zmieniły się przepisy dotyczące kręgu osób uprawnionych oraz rodzaj uprawnienia związanego z pozostawieniem nieruchomości poza obecnymi granicami Rzeczypospolitej Polskiej. W szczególności wymienione roszczenie z ekwiwalentu przekształciło się w prawo do rekompensaty, które można realizować w formie świadczenia pieniężnego oraz ustanowiono nowe przesłanki warunkujące potwierdzenie prawa, bez których rekompensata nie byłaby możliwa. Nie jest to więc obecnie to samo uprawnienie, o którym decydował Sąd Rejonowy w N. w chwili wydawania postanowienia z dnia [...] maja 1990 r. Zmiana stanu prawnego spowodowała, że instytucja prawna objęta tym postanowieniem wygasła, dlatego też w niniejszej sprawie możliwe było potwierdzenie uprawnienia również A. W. Uznanie natomiast, iż postanowienie działowe zachowuje swoją aktualność również na bazie obowiązującej ustawy z 2005 r. oznaczałoby brak prawnej możliwości potwierdzenia prawa do rekompensaty na rzecz wyżej wymienionego. Udział spadkowy przysługujący A. W. w zakresie uprawnienia do rekompensaty przeszedłby bowiem – właśnie w wyniku przeprowadzonego postępowania działowego – wyłącznie na rzecz A. W.-M., która byłaby wówczas jedyną uprawnioną do rekompensaty po swoim ojcu E. W.

Wobec powyższego Minister podzielił stanowisko wyrażone w decyzji organu wojewódzkiego potwierdzającej posiadanie A. W. w ¼ części i A. W.-M. w ¾ części prawa do rekompensaty.

Skargę na decyzję Ministra Skarbu Państwa do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie złożył A. W.

W odpowiedzi na skargę Minister Skarbu Państwa wniósł o jej oddalenie i podtrzymał stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uznał, iż skarga nie jest zasadna.

Sąd wskazał, iż zgodnie z art. 27 ustawy z dnia 8 lipca 2005 r. o realizacji prawa do rekompensaty z tytułu pozostawienia nieruchomości poza obecnymi granicami Rzeczypospolitej Polskiej (Dz.U. Nr 169, poz. 1418 ze zm.; dalej: "ustawa"), postępowania w sprawach potwierdzenia prawa do rekompensaty wszczęte i niezakończone przed dniem wejścia w życie niniejszej ustawy prowadzi się na podstawie jej przepisów, co oznacza między innymi konieczność zastosowania między innymi art. 3 ust. 2 ustawy, z którego wynika możliwość uzyskania prawa do rekompensaty przez niektórych spadkobierców, jeżeli zostaną wskazani przez pozostałych spadkobierców, o ile spełniają wymóg określony w art. 2 pkt 2 ustawy.

Uwzględniając dyspozycję art. 5 ust. 1 ustawy, Sąd stwierdził, iż A. W. mógłby zasadnie żądać potwierdzenia prawa do rekompensaty, także w udziale należnym ewentualnie I. C. i J. C., pod warunkiem złożenia przez te osoby oświadczenia, o którym mowa w art. 3 ust. 2 ustawy nie później niż w dniu 31 grudnia 2008 r. Bezsporne jest, iż takie oświadczenia zostały złożone po dniu 31 grudnia 2008 r.

Powyższe oznacza, iż stanowisko skarżącego co do wykładni art. 3. ust. 2 ustawy jest zasadne, ale jedynie w tej części, gdyż skarżący twierdzi, iż ustawa nie wymaga, aby oświadczenia były złożone przed wystąpieniem z podaniem. Wystarczające jest bowiem, aby oświadczenie te zostały złożone przed dniem wydania decyzji, ale zawsze przed dniem 31 grudnia 2008 r. Nietrafnie zatem skarżący zarzuca, iż skuteczne, a w konsekwencji istotne dla rozstrzygnięcia sprawy, były oświadczenia złożone w dniu 8 marca 2009 r. i 30 lipca 2009 r. Uwzględnienie wykładni przepisu art. 3 ust. 2 ustawy prezentowanej przez skarżącego prowadziłoby w istocie do obejścia przepisu art. 5 ust. 1 ustawy. Jeżeli bowiem po dniu 31 grudnia 2008 r. I. C. i J. C. utracili możliwość uzyskania potwierdzenia prawa do rekompensaty, a więc nie dysponowali potencjalnie jakimkolwiek uprawnieniem, to w konsekwencji nie mogli przenieść uprawnienia, które im nie przysługiwało na rzecz A. W.

Zdaniem Sądu w toku postępowania administracyjnego zasadnie nie uwzględniono oświadczeń złożonych przez I. C. i J. C. w dniu [...] listopada 1988 r. Sąd wskazuje, że oświadczenia te nie odnoszą się do prawa do rekompensaty, które może być przekazane na rzecz innego spadkobiercy, ale dotyczą praw do nieruchomości. Oznacza to, iż wymienione oświadczenia mogłyby zostać ewentualnie wykorzystane w postępowaniu prowadzonym poza granicami Rzeczypospolitej Polskiej, które zmierzałoby do odzyskania przez A. W. prawa własności do nieruchomości położonej w Wilnie przy ul. J. 25.

W toku postępowania administracyjnego błędnie uznano, iż oświadczenia złożone przez I. C. i J. C. w dniu [...] listopada 1988 r., były nieskuteczne, gdyż nie towarzyszyły im oświadczenia złożone przez pozostałych spadkobierców, czego wymaga art. 88 ust. 3 ustawy o gospodarce gruntami i wywłaszczaniu nieruchomości. Z art. 27 ustawy nie wynika potrzeba zastosowania w sprawie wymienionego przepisu, ale art. 3 ust. 2 ustawy, który nie przewiduje obowiązku wskazania jednej osoby przez wszystkich pozostałych uprawnionych. Błędne było także stanowisko organów co do nieskuteczności wymienionych oświadczeń z tego powodu, iż nie zostały złożone w polskiej placówce konsularnej. Z art. 3 ust. 2 ustawy wynika bowiem jedynie konieczność złożenia oświadczenia w jednej z form przewidzianych w tym przepisie. Ustawa nie przewiduje obowiązku złożenia oświadczenia wyłącznie w polskiej placówce konsularnej, jeżeli oświadczenie takie składane jest poza granicami kraju, i jednocześnie nie wyklucza w takiej sytuacji możliwości złożenia oświadczenia z podpisem poświadczonym notarialnie.

W ocenie Sądu dokonana przez organy błędna wykładnia przepisów ustawy nie miała jednak wpływu na wynik sprawy skoro oświadczenia złożone w dniu [...] listopada 1988 r. nie zawierają treści określonej w art. 3 ust. 2 ustawy.

Ponadto organy obu instancji ostatecznie uznały, iż w sprawie nie powinno być uwzględnione postanowienie Sądu Rejonowego w N. z dnia 14 maja 1990 r. (I Ns [...]). W związku z tym stanowisko skarżącego co do potrzeby pominięcia tego orzeczenia przy rozstrzygnięciu sprawy w postępowaniu administracyjnymi zostało już zrealizowane w ramach rozstrzygnięcia sprawy i przyznania skarżącemu ¼ części prawa do rekompensaty.

Sąd uznał, iż bezzasadny jest zarzut naruszenia przepisów postępowania w zakresie dotyczącym niepodjęcia czynności w celu przedstawienia oświadczeń w wymaganej prawem formie. Podjęcie czynności w tym zakresie byłoby bowiem wymagane w sytuacji złożenia oświadczeń co najmniej z zachowaniem terminu określonego w art. 5 ust. 1 ustawy. Warunek ten nie został jednak spełniony. Nie mogło także nastąpić wezwanie I. C. i Janusza C. do złożenia odpowiednich oświadczeń z tego powodu, iż osoby te nie były stronami postępowania administracyjnego. Ustawa nie przewiduje bowiem, aby postępowanie administracyjne dotyczące ustalenia prawa do rekompensaty prowadzone było z udziałem wszystkich osób, którym ewentualnie przysługuje prawo do rekompensaty. Osoby wymienione w art. 2 i art. 3 ustawy są jedynie uprawnione do uzyskania prawa do rekompensaty, a realizacja tego prawa wymaga między innymi wystąpienia z odpowiednim wnioskiem. Stroną postępowania prowadzonego na podstawie przepisów ustawy jest zatem wyłącznie osoba występująca z żądaniem przyznania rekompensaty, a nie wszystkie osoby, którym prawo do takiej rekompensaty mogłoby przysługiwać w związku pozostawieniem nieruchomości poza obecnymi granicami Rzeczpospolitej Polskiej. Stąd w postępowaniu tym nie zachodzi obowiązek zawiadomienia o wszczęciu postępowania wszystkich osób, które mogłyby ewentualnie wystąpić z żądaniem przyznania prawa do rekompensaty, czego oczekuje skarżący. Stroną przedmiotowego postępowania byli wyłącznie A. W. i A. W.-M., gdyż wyłącznie wymienione osoby wystąpiły we własnym imieniu o przyznanie na ich rzecz prawa do rekompensaty z tytułu pozostawiania nieruchomości poza obecnymi granicami Rzeczypospolitej Polskiej. Sąd uznał, iż skarżący trafnie podnosi, iż wniosek o przyznanie prawa do rekompensaty nie musi być złożony jednocześnie przez wszystkich uprawionych. Jednakże I. C. i J. C. nie złożyli w ogóle takiego wniosku, a więc niewątpliwie nie został zrealizowany warunek wynikających z art. 5 ust. 1 ustawy.

Skargę kasacyjną od powyższego wyroku wniósł A. W.

Wyrok zaskarżono w całości, zarzucając:

I. naruszenie prawa materialnego poprzez naruszenie art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) oraz art. 3 § 1 i 2, art. 151 w zw. z art. 145 § 1 pkt 1 lit. a/ p.p.s.a. poprzez błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie na skutek niedostrzeżenia, że zaskarżona decyzja narusza:

a) art. 2 i art. 3 ust. 2 ustawy z dnia 8 lipca 2005 r. o realizacji prawa do rekompensaty z tytułu pozostawienia nieruchomości poza obecnymi granicami Rzeczypospolitej Polskiej (Dz.U. Nr 169, poz. 1418 ze zm.), poprzez błędną wykładnię skutkującą uznaniem, że osoby wymienione w art. 2 i art. 3 tej ustawy są jedynie uprawnione do uzyskania prawa do rekompensaty, a realizacja tego prawa wymaga wystąpienia z odpowiednim wnioskiem;

b) art. 4, art. 5, art. 6 i art. 8 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 8 lipca 2005 r. o realizacji prawa do rekompensaty z tytułu pozostawienia nieruchomości poza obecnymi granicami Rzeczypospolitej Polskiej, poprzez błędną wykładnię skutkującą uznaniem, że do skutecznego złożenia oświadczenia wskazującego osobę uprawnioną do rekompensaty konieczne jest uprzednie złożenie wniosku przez stronę wskazującą;

c) art. 6 ust. 6 ustawy z dnia 8 lipca 2005 r. o realizacji prawa do rekompensaty z tytułu pozostawienia nieruchomości poza obecnymi granicami Rzeczypospolitej Polskiej, polegające na niewezwaniu stron do usunięcia braków; pomimo zaistnienia wystarczających przesłanek dla uznania przez organ, że wniosek strony zawiera żądanie określone w art. 3 ust. 2 tej ustawy nie wezwano stron do uzupełnienia wniosku, co ostatecznie spowodowało nieuwzględnienie znacznej części żądania strony;

II. naruszenie przepisów postępowania, które miało wpływ na wynik sprawy:

a) art. 3 § 1 i 2 oraz art. 145 § 1 pkt 1 lit. b/ w zw. z art. 151 p.p.s.a. w zw. art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a. polegające na tym, że Sąd I instancji w wyniku niewłaściwej kontroli działalności administracji publicznej nie zastosował środka określonego w ustawie, a mianowicie art. 145 § 1 pkt 1 lit. b/ p.p.s.a. Uchybienie to powstało na skutek uchybienia art. 28 k.p.a. w zw. art. 145 § 1 pkt 4 oraz dokonania błędnej wykładni, wskazanej w punkcie I petitum skargi i skutkującej uznaniem, że stroną postępowania nie jest osoba określona w art. 2 i 3 ustawy o realizacji prawa do rekompensaty jeżeli nie złożyła stosownego wniosku, pomimo składania innych pism i dokumentów w trakcie postępowania. Spowodowało to, że niektóre ze stron postępowania nie miały zapewnionego udziału w postępowaniu, nie były informowane i wzywane do uzupełnienia dokumentacji. Skutkiem tego organ administracji ostatecznie uznał, że dokumentacja zgromadzona w sprawie jest niewystarczająca dla zrealizowania żądania strony. Powyższe oznacza, że zaskarżona decyzja organu obarczona była wadą kwalifikowaną, o jakiej mowa w art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a., która dawała podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego,

b) naruszenie art. 3 § 1 i 2 oraz art. 145 § 1 pkt 1 lit. c/ w zw. z art. 151 p.p.s.a. w zw. art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a. oraz art. 6 ust. 6 ustawy z dnia 8 lipca 2005 r. o realizacji prawa do rekompensaty z tytułu pozostawienia nieruchomości poza obecnymi granicami Rzeczypospolitej Polskiej (Dz.U. Nr 169, poz. 1418 ze zm.) polegające na tym, że Sąd I instancji w wyniku niewłaściwej kontroli działalności administracji publicznej nie zastosował środka określonego w ustawie, a mianowicie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c/ p.p.s.a. Powyższe uchybienie powstało na skutek naruszenie przepisów postępowania, w tym zasad postępowania z art. 7, art. 9, art. 10 k.p.a.,

c) naruszenie art. 3 § 1 i 2 oraz art. 145 § 1 pkt 1 lit. a/ w zw. z art. 151 p.p.s.a. w zw. art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a. polegające na tym, że Sąd I instancji w wyniku niewłaściwej kontroli działalności administracji publicznej nie zastosował środka określonego w ustawie, a mianowicie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a/ p.p.s.a.

W oparciu o powyższe zarzuty kasacyjne wniesiono o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi I instancji, ewentualnie uchylenie zaskarżonego wyroku i rozpoznanie skargi oraz zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych.

W odpowiedzi na skargę kasacyjną Minister Skarbu Państwa wniósł o jej oddalenie.

W tym stanie sprawy Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga kasacyjna ma usprawiedliwioną podstawę odnoszącą się do naruszenia art. 3 ust. 2, art. 5 ust. 1 i art. 6 ust. 6 ustawy z dnia 8 lipca 2005 r. o realizacji prawa do rekompensaty z tytułu pozostawienia nieruchomości poza obecnymi granicami Rzeczypospolitej Polskiej (Dz.U. Nr 169, poz. 1418 ze zm., zwanej dalej ustawą).

Bezspornej w sprawie jest, iż właściciel przedmiotowej nieruchomości nie żyje, a zatem zastosowanie ma przepis art. 3 ust. 2 ustawy, który stanowi, że w takim przypadku prawo do rekompensaty przysługuje wszystkim spadkobiercom albo niektórym z nich, wskazanym przez pozostałych spadkobierców, a wskazanie osoby uprawnionej do rekompensaty następuje przez złożenie oświadczenia z podpisem poświadczonym notarialnie lub przed organem administracji publicznej albo przez złożenie oświadczenia w polskiej placówce konsularnej. Z tak sformułowanego przepisu wynika, że tylko spadkobiercom b. właściciela nieruchomości przysługuje prawo do rekompensaty i tylko oni mogą decydować o przekazaniu swojego prawa na innego lub innych spadkobierców. Przepis ten odnosi się do kręgu osób posiadających prawo do rekompensaty, natomiast przepis art. 5 ust. 1 ustawy odnosi się do kwestii potwierdzenia prawa do rekompensaty. Wskazać bowiem należy, iż spadkobierca posiadający prawo do rekompensaty nie jest zobligowany do wystąpienia z wnioskiem o jego potwierdzenie w trybie art. 5 ust. 1 i 2 ustawy. Niewystąpienie ze stosownym wnioskiem w określonym terminie powoduje, że wygasa jego uprawnienie do potwierdzenia prawa do rekompensaty w formie decyzji administracyjnej, co w konsekwencji powoduje niemożność realizacji przez tego spadkobiercę prawa do rekompensaty, ale nie oznacza, że nie jest on nadal spadkobiercą właściciela nieruchomości pozostawionej poza granicami kraju, o którym mowa w art. 3 ust. 2 ustawy.

Czym innym jest bowiem bycie osobą, której przysługuje prawo do rekompensaty, a czym innym osobą, która żąda potwierdzenia tego prawa w drodze decyzji administracyjnej. Oczywiste jest, że osoba żądająca potwierdzenia prawa do rekompensaty powinna posiadać te uprawnienia, ale osoba posiadająca prawo do rekompensaty nie musi żądać ich potwierdzenia. Dana uprawniona osoba może bowiem z różnych względów nie potwierdzać swojego prawa i nie żądać jego realizacji. Może również, w ramach art. 3 ust. 2 ustawy, dysponować swoim prawem do rekompensaty. Fakt, że nie składa wniosku o potwierdzenie prawa do rekompensaty, nie pozbawia jej uprawnienia do wskazania osoby, o której mowa w powyższym przepisie. W żaden sposób nie jest bowiem powiązany ten przepis z przepisem art. 5 ust. 1 ustawy. Natomiast określony w art. 5 ust. 1 ustawy termin odnosi się do wniosku o potwierdzenie prawa do rekompensaty, ale nie ma zastosowania do oświadczenia, o którym mowa w art. 3 ust. 2 ustawy, bo jak to podniesiono wyżej, są to dwie różne sytuacje prawne, co potwierdza również przepis art. 6 ust. 6 w zw. z ust. 2 pkt 2. Zgodnie z tym przepisem niedołączenie do wniosku oświadczenia o wskazaniu przez spadkobierców osoby uprawnionej, stanowi jedynie brak formalny wniosku, który podlega usunięciu i to w terminie 6 miesięcy od dnia doręczenia wezwania.

W niniejszej sprawie bezsporne jest, iż z wniosku skarżącego oraz dołączonych do niego dokumentów wynika jednoznacznie, że został on wskazany przez dwoje spadkobierców jako osoba uprawniona do rekompensaty. W związku z tym, jeżeli nie zostały dołączone stosowne oświadczenia, organ powinien wezwać skarżącego do uzupełnienia braków formalnych wniosku w tym zakresie. Pomimo tego zaniechania stwierdzić należy, iż ten brak formalny został usunięty i skarżący przed rozstrzygnięciem wniosku przedłożył stosowne oświadczenia. W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego fakt, że zostały one złożone po 31 grudnia 2009 r. nie ma znaczenia dla oceny ich skuteczności w sytuacji jeżeli pochodzą od osób, o których mowa w art. 3 ust. 2 ustawy.

W związku z tym Sąd I instancji zobligowany jest ponownie dokonać oceny legalności zaskarżonej decyzji uwzględniając zaprezentowany wyżej pogląd, w tym także pod kątem prawidłowości ustalenia stron postępowania. Z tych wszystkich względów Naczelny Sąd Administracyjny na mocy art. 185 § 1 i art. 203 pkt 1 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł jak w sentencji wyroku.