Wyrok WSA w Krakowie, sygn. akt II SA/Kr 643/18
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie
Data orzeczenia: 2018-09-19 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6010 Pozwolenie na budowę, użytkowanie obiektu lub jego części,  wykonywanie robót budowlanych innych niż budowa obiektu, prz
Hasła tematyczne: Budowlane prawo
Skarżony organ: Wojewoda
Treść wyniku: oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art 7 , art 8 , art 15 , art 77 , art 80 , art 107 , art 138
journal: Dz.U. 2017 poz 1257
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity
article: art 5 , art 35
journal: Dz.U. 2018 poz 1202
law: Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane.
article: art 151
journal: Dz.U. 2018 poz 1302
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r.  Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Jacek Bursa Sędziowie : WSA Magda Froncisz (spr.) WSA Agnieszka Nawara-Dubiel Protokolant : starszy sekretarz sądowy Małgorzata Piwowar po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 19 września 2018 r. sprawy ze skargi A. S. na decyzję Wojewody z dnia [...] marca 2018 r. znak: [...] w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę skargę oddala


UZASADNIENIE

Prezydent Miasta K. decyzją nr [...].[...] z 2 listopada 2017 r., znak: [...] zatwierdził projekt budowlany i udzielił M. M. w K. pozwolenia na wykonanie robót budowlanych: "Budowa budynku usługowego z garażem podziemnym, wraz z instalacjami wewnętrznymi: wody, kanalizacji opadowej, kanalizacji sanitarnej, ogrzewczą wraz z wymiennikownią, wentylacji mechanicznej, klimatyzacji, odgromową, elektryczną wraz z wbudowaną stacją trafo, słaboprądową i teletechniczną; wraz z zagospodarowaniem terenu, w tym: zjazdami z ul. [...], miejscami postojowymi na terenie, ciągami komunikacji pieszej i kołowej, murami oporowymi; wraz z infrastrukturą techniczną: budową przyłączy: wody, kanalizacji ogólnospławnej; budową instalacji wewnętrznych na terenie: kanalizacji sanitarnej, kanalizacji opadowej z retencją, oświetlenia terenu; przebudową sieci gazowej, przebudową przyłączy: energetycznych ze złączem, energetycznych i oświetlenia ulic wraz z szafą sterującą oświetleniem; wraz z likwidacją istniejącej infrastruktury - przyłączy: wody, kanalizacji ogólnospławnej, telekomunikacyjnych, instalacji wewnętrznych: kanalizacji sanitarnej i opadowej, oświetlenia terenu; wraz z likwidacją zjazdów z ul. [...] i ul. [...] oraz rozbiórką: murków od strony pasa drogowego, pylonu reklamowego; wraz z zabezpieczeniem istniejącej sieci telekomunikacyjnej, na działkach nr[...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...] obr. [...], przy ul. [...], [...] w K.".

Jako podstawę prawną decyzji organ wskazał art. 28, art. 33 ust. 1, art. 34 ust. 4 i art. 36 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz.U. z 2017 r., poz. 1332 ze zm.; obecnie Dz.U. z 2018 r., poz. 1202), dalej "P.b.".

Organ wskazał także na szczególne warunki zabezpieczenia terenu budowy i prowadzenia robót budowlanych, w tym na konieczność zgodności prowadzenia robót budowlanych z zatwierdzonym projektem, sztuką budowlaną i obowiązującymi przepisami.

W uzasadnieniu decyzji organ wskazał, że projekt budowlany jest zgodny z uchwałą Rady Miasta K. z dnia 8 września 2010 r. nr [...] uchwalającą miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego [...]" - obszar o oznaczeniu "U.2", (Dz.Urz.Woj.[...]), dalej "m.p.z.p.". Projekt jest kompletny, posiada wymagane opinie, uzgodnienia, pozwolenia i sprawdzenia. Obsługa komunikacyjna została zaakceptowana, co potwierdzono zaświadczeniem z 17 sierpnia 2017 r.

W trakcie postępowania strona postępowania – A. S., właścicielka sąsiedniej do terenu inwestycji działki nr [...] zabudowanej budynkiem usługowym w którym mieści się obecnie lokal gastronomiczny, wniosła liczne uwagi i zastrzeżenia. Organ opisał powyższe uwagi i zastrzeżenia i obszernie się do nich odniósł. W szczególności wskazał, że dokumentacja projektowa została uzupełniona i poprawiona zgodnie z brakami wskazanymi w postanowieniu z 28 lipca 2017 r., inwestycja nie należy do przedsięwzięć wymagających oceny oddziaływania na środowisko, wskaźnik powierzchni biologicznie czynnej, a także ilość planowanych miejsc postojowych są zgodne z m.p.z.p., projektowana zieleń nad garażem nie została wliczona do powierzchni biologicznie czynnej, nie zachodzi zacienianie i przesłanianie, właściwie ustalono obszar oddziaływania inwestycji i krąg stron, a na etapie opracowywania dokumentacji geologiczno-inżynierskiej Okręgowy Urząd Górniczy zatwierdził Plan Ruchu na potrzeby wykonania wierceń geologicznych. Dokumentacja ta została zatwierdzona decyzją Prezydenta Miasta K. z 16 lutego 2017 r. znak [...]

Organ podkreślił też, że projektant oraz projektant branży konstrukcyjnej w projekcie budowlanym i w pismach uzupełniających zawarli szczegółowe wyjaśnienia odnośnie stosowanej technologii ścian szczelinowych; projektowana ściana w granicy z działką nr [...] jest znacznie niższa niż poziom okien połaciowych w budynku sąsiednim; spełniono wymogi przepisów dotyczące normy kominowej; projektowany wjazd do garażu nie wpływa na ograniczenie funkcjonowania istniejącego budynku na działce nr [...]; ponadto do projektu załączono "Ekspertyzę techniczną wpływu wzniesienia nowego budynku na stan bezpieczeństwa i przydatności do użytkowania istniejącego obiektu" (strony 343-348 Tom l Projektu budowlanego), dalej "Ekspertyza".

A. S. wniosła od powyższej decyzji odwołanie zarzucając organowi I instancji naruszenie przepisów prawa materialnego, jak i procesowego, a mianowicie:

art. 35 ust. 1 pkt 2 P.b. poprzez błędne uznanie, że projekt zagospodarowania terenu jest zgodny z przepisami techniczno-budowlanymi,

zasady "dobrego sąsiedztwa" poprzez generowanie zagrożeń i ograniczeń dla działek sąsiednich,

art. 7 oraz art. 8 § 1 K.p.a.

W treści odwołania skarżąca w szczegółowy sposób uzasadniła swoje stanowisko. Wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości i orzeczenie przez organ II instancji o odmowie udzielenia pozwolenia na budowę dla przedmiotowej inwestycji.

Zarzuty skarżącej w znacznej części odnosiły się do obaw, że projektowane zamierzenie budowlane ograniczy zainwestowanie jej działek, będzie miało także negatywny wpływ na użytkowanie jej nieruchomości, a zatem zostanie naruszona zasada dobrego sąsiedztwa.

Skarżąca wyraziła obawę, że projektowany wzdłuż granicy działki nr [...] (będącej jej własnością) mur o wysokości 4,9 m spowoduje nadmierne zacienianie jej działki oraz pozbawi odpowiedniego nasłonecznienia istniejący na jej działce budynek. Odwołująca podniosła w punkcie 3 swojego odwołania, że poprzez realizację projektowanego muru, znajdujące się na poddaszu pomieszczenia nie będą wystarczająco doświetlone poprzez znajdujące się w połaci dachu okna.

W dalszej części odwołania skarżąca zarzuciła, że w projekcie budowlanym nie zawarto rozwiązań zabezpieczających istniejący budynek, który może zostać narażony na katastrofę budowlaną podczas wykonywania inwestycji objętej zaskarżonym pozwoleniem na budowę. Kolejno odwołująca podniosła, że głębokość wykopów w bezpośrednim sąsiedztwie granicy jej działki stwarza zagrożenie naruszenia stabilności gruntu oraz powstania leja depresyjnego.

Następnie w punkcie 12 odwołania skarżąca podważyła analizę przeprowadzoną w Ekspertyzie.

Skarżąca podniosła także, że projektowany mur spowoduje zakłócenie przewietrzania i nieprawidłowe działanie ciągów wentylacyjnych, wynikające zarówno z faktu przesłaniania kominów jak i powstania przeszkody od strony przeważającej w naszej strefie wiatrów zachodnich.

W kolejnym punkcie skarżąca zarzuciła, że zlokalizowanie wjazdu do garażu podziemnego bezpośrednio przy granicy z działką nr [...] będącą jej własnością, ograniczy użytkowanie tej nieruchomości, a w przyszłości będzie miało negatywny wpływ na jej zagospodarowanie. Takie rozwiązanie projektowe zwiększy zanieczyszczenie spalinami, podwyższy poziom hałasu oraz występowanie drgań przenoszonych na ścianę szczytową i fundamenty istniejącego na jej działce obiektu.

Skarżąca zarzuciła końcowo, że cyt.: "zielone" przekrycie projektowanego wjazdu do garażu nie spełni swojej funkcji, ponieważ będzie ciągle zacieniane i nie zostaną zapewnione warunki do wzrostu zieleni.

Wojewoda decyzją z 5 marca 2018 r. znak [...], na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2017 r., poz. 1257 ze zm.), dalej "K.p.a." oraz art. 80 ust. 1 pkt 2, art. 81 ust. 1 pkt 2 i art. 82 ust. 1 i 3 P.b., utrzymał zaskarżoną decyzję w mocy.

W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy wskazał, że organ drugiej instancji w postępowaniu odwoławczym dokonuje przede wszystkim kontroli prawidłowości wydanej decyzji. Kontrola ta odnosi się do badania jej zgodności z przepisami prawa.

Organ przywołał art. 32 ust. 4 pkt 1 i 2, art. 35 ust. 1 i art. 5 ust. 1 pkt 9 P.b. Dalej wyjaśnił treść zasady dobrego sąsiedztwa, pojęcie "uzasadnionego interesu osób trzecich" oraz przytoczył art. 61 ust. 1 pkt 1 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz.U. z 2017 r., poz. 1073 ze zm.).

Organ wskazał, że proces budowlany jest obszarem, w którym dochodzi do koncentracji interesów o bardzo zróżnicowanym charakterze, tj. interesów różnych podmiotów, czy nawet z zakresu różnych dziedzin prawa. Dzieje się tak dlatego, że działalność budowlana, unormowana przez przepisy prawa budowlanego, realizuje się w sferze określonego istniejącego stanu faktycznego i zwykle wywiera wpływ na jego zmianę, a jednocześnie dokonuje się w sferze istniejących stosunków prawnych, dotyczących przeważnie prawa do rzeczy i może powodować naruszenie tych stosunków czy tego prawa. Wśród takich interesów można wyróżnić właśnie interesy osób trzecich, o których mowa w art. 5 ust. 1 pkt 9 P.b.

Analiza materiału dowodowego wykazała, że:

- istniejący budynek zlokalizowany jest niemal w granicy z działką nr [...], (tzn. w odległości około 50 cm od granicy działki sąsiedniej),

- jego wysokość, jak podano na rysunku zatytułowanym: "Analiza naturalnego oświetlenia pomieszczeń w budynku projektowanym oraz budynkach sąsiednich" (s. 282 projektu budowlanego), wynosi: 7 m do kalenicy; a 4,5 m do gzymsu,

- ściana budynku od strony projektowanej inwestycji nie ma okien,

- budynek pełni funkcję lokalu usługowego, tj. gastronomicznego.

Organ przywołał § 13 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz.U. z 2015 r., poz. 1422 ze zm.), dalej "rozporządzenie", dotyczący przesłaniania obiektów znajdujących się w pobliżu projektowanej inwestycji. Jednakże zapisy tego przepisu znajdują zastosowanie do okien istniejących w przesłanianym budynku, natomiast w ścianie istniejącego budynku od strony projektowanej inwestycji nie ma okien.

Wskazał, że jak wynika z analizy materiałów przedłożonych do wniosku o pozwolenie na budowę, projektowany mur będzie usytuowany poniżej okien znajdujących się w dachu (mur ma mieć wysokość 4,9 m, a okna usytuowane są wyżej, w połaci dachowej), a zatem nie będzie ich przesłaniał.

Należy uznać, że w stosunku do budynku odwołującej powyższy przepis nie zostanie naruszony, podobnie jak § 60 rozporządzenia, który nie dotyczy obiektów usługowych.

Niemniej jednak organ podkreślił, że w projekcie budowlanym znajduje się "Analiza nasłonecznienia" (s. 281) oraz "Analiza naturalnego oświetlenia pomieszczeń w budynku projektowanym oraz budynkach sąsiednich" (s. 282). Dokumenty te zostały sporządzone przez uprawnioną osobę posiadającą uprawnienia w specjalności architektonicznej do projektowania bez ograniczeń. Ponadto opracowanie zawiera stosowne rysunki i opisy pozwalające na dokładne zobrazowanie, że projektowane zamierzenie spełnia warunki określone w § 13 i § 60 rozporządzenia. W sytuacji, gdy przedstawiony przez inwestora projekt spełnia wszelkie wymogi prawne oraz techniczne, nie ma podstaw do powołania biegłego (wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 3 listopada 2016 r. sygn. akt: II OSK 191/15).

Organ wskazał, że skarżąca podważa analizę przeprowadzoną w opracowaniu zatytułowanym Ekspertyza, nie podając jednak argumentów przeczących twierdzeniom zawartym w powyższym opracowaniu, ani też nie przedkłada innej opinii.

Organ odwoławczy wyjaśnił, że zgodnie z przepisem § 206 ust. 1 w związku z § 204 ust. 5 rozporządzenia, w przypadku wzniesienia budynku w bezpośrednim sąsiedztwie obiektu budowlanego, budowa powinna być poprzedzona ekspertyzą techniczną stanu obiektu istniejącego, stwierdzającą jego stan bezpieczeństwa i przydatności do użytkowania, uwzględniającą oddziaływania wywołane wzniesieniem nowego budynku. Zgodnie z powyższym, w projekcie budowlanym zawarto Ekspertyzę. Organ wskazał, że z ekspertyzy wynika m.in., że z uwagi na płytko występujące wody gruntowe oraz bliskość granicy działki, ściany zewnętrzne kondygnacji podziemnej zostaną wykonane w technologii ścian szczelinowych. (...) Technologia wykonywania ścian szczelinowych nie wiąże się z obciążeniami dynamicznymi i drganiami (...), dlatego jej realizacja nie ma wpływu na budynki sąsiednie. Z uwagi na fakt zagłębienia ściany szczelinowej na gruntach spoistych, nastąpi wyizolowanie całego obszaru pod względem hydrologicznym. Dlatego po wykonaniu wykopu wewnątrz ścian szczelinowych i odpompowaniu wody gruntowej, na sąsiednich działkach nie wystąpi zjawisko leja depresyjnego. Powyższe opracowanie zostało sporządzone przez uprawnioną osobę posiadającą uprawnienia budowlane do projektowania i kierowania robotami budowlanymi bez ograniczeń w specjalności konstrukcyjno-budowlanej.

Odnośnie zarzutu zakłócenia przewietrzania i nieprawidłowego działania ciągów wentylacyjnych, organ wskazał, że w projekcie budowlanym na stronie 283 zawarto "Analizę oddziaływania w zakresie wpływu na kominy budynków sąsiednich". Z informacji umieszczonej na tym załączniku wynika, iż zgodnie z polską normą PN-89/B-10425 wpływ na działanie przewodów mogą mieć wyłącznie przeszkody zlokalizowane w odległości mniejszej niż 10 m od krawędzi wylotu. Jak wynika z rysunku oraz części opisowej powyższej analizy, brak jest projektowanych elementów mogących stanowić powyższą przeszkodę.

Odnośnie zarzutu zlokalizowania wjazdu do garażu podziemnego bezpośrednio przy granicy z działką nr [...], co ograniczy użytkowanie tej nieruchomości, a w przyszłości będzie miało negatywny wpływ na jej zagospodarowanie i zwiększy zanieczyszczenie spalinami, podwyższy poziom hałasu oraz występowanie drgań przenoszonych na ścianę szczytową i fundamenty istniejącego obiektu, zdaniem organu odwoławczego projektowana inwestycja rzeczywiście może doprowadzić do zwiększonego ruchu samochodowego w tej okolicy (więcej miejsc parkingowych, funkcja usługowa budynku). Jednakże należy pamiętać o tym, że projektowana inwestycja zlokalizowana jest w obszarze oznaczonym U.2, przeznaczonym wedle m.p.z.p. do zabudowy usługowej. Co więcej okolica tej inwestycji, łącznie z działką skarżącej, przewiduje także prowadzenie usług. A zatem nie można uznać, że poprzez realizację przedmiotowej inwestycji w sposób określony w projekcie budowlanym może dojść do naruszenia w stosunku do skarżącej art. 144 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny (Dz.U. z 2017 r., poz. 459 ze zm.) stanowiącego, że właściciel nieruchomości powinien przy wykonywaniu swego prawa powstrzymywać się od działań, które by zakłócały korzystanie z nieruchomości sąsiednich ponad przeciętną miarę, wynikającą ze społeczno-gospodarczego przeznaczenia nieruchomości i stosunków miejscowych.

Odnośnie zarzutów, że realizacja projektowanego zamierzenia budowlanego spowoduje ograniczenie w zagospodarowaniu działek skarżącej, organ odwoławczy nie dopatrzył się takich ograniczeń. Wybudowanie obiektu w granicy przez inwestora jest dopuszczalne ze względu na przepis § 7 pkt 6 m.p.z.p. Z kolei mur, o którym wspomina skarżąca stanowi element budynku będącego przedmiotem pozwolenia. A zatem takie rozwiązanie projektowe nie jest sprzeczne z przepisami m.p.z.p. Działka będąca własnością odwołującej, tj. nr [...] jest niemal całkowicie zabudowana, właściwie istniejący budynek pokrywa się z granicami działki, więc ewentualna możliwość dodatkowej zabudowy tej działki nie jest możliwa na chwilę obecną. Z kolei, gdyby w przyszłości właścicielka nieruchomości chciałaby ją zagospodarować w inny sposób, to będzie mogła wybudować inwestycję w granicy z działką [...] i stworzyć zwartą zabudowę, zgodnie z przepisami m.p.z.p.

Odnośnie zarzutu skarżącej, że "zielone" przekrycie projektowanego wjazdu do garażu nie spełni swojej funkcji, ponieważ będzie ciągle zacieniane i nie zostaną zapewnione warunki do wzrostu zieleni, organ wskazał, że w przepisach rozporządzenia zdefiniowano pojęcia terenu biologicznie czynnego - należy przez to rozumieć teren o nawierzchni urządzonej w sposób zapewniający naturalną wegetację roślin i retencję wód opadowych, a także 50% powierzchni tarasów i stropodachów z taką nawierzchnią oraz innych powierzchni zapewniających naturalną wegetację roślin, o powierzchni nie mniejszej niż 10 m2 oraz wodę powierzchniową na tym terenie. Jednakże w przepisach prawa nie ma ograniczeń, po której stronie działki ma być projektowana tego typu powierzchnia. Ponadto projektowana zieleń nad wjazdem do garażu podziemnego nie została wliczona do bilansu powierzchni biologicznie czynnej, wymaganej do spełnienia warunku zwartego w m.p.z.p. (min. 20%, a inwestycja zawiera 23,9%) - na co wskazuje zamieszczony w projekcie budowlanym bilans powierzchni biologicznie czynnej na terenie inwestycji.

Odnosząc się do kolejnych zarzutów skarżącej dotyczących przebudowy chodnika organ wskazał, że w tomie l projektu budowlanego, na stronie 9 znajduje się uwierzytelniona kopia zaświadczenia Prezydenta Miasta K. z 17 sierpnia 2017 r., znak: [...], o niewniesieniu sprzeciwu w drodze decyzji wobec zgłoszenia zamiaru wykonania robót budowlanych polegających na przebudowie drogi gminnej ul. [...] w K. w granicach istniejącego pasa drogowego w zakresie przebudowy i budowy chodników oraz regulacji wysokościowej istniejącej zatoki, teren inwestycji: działki nr [...], [...], [...] obr. [...], Jak wynika z projektu zagospodarowania terenu przebudowa i rozbudowa chodnika wzdłuż inwestycji nie wchodzi w zakres wniosku o pozwolenie na budowę. Wojewoda nie może uczynić przedmiotem swoich rozważań kwestię projektowanej przebudowy chodnika, w niniejszym postępowaniu.

Przechodząc do analizy kontroli zgodności zaskarżonej decyzji z przepisami prawa organ stwierdził, że projektowana inwestycja jest zgodna z zapisami m.p.z.p. W projekcie budowlanym na stronach 267-268, w tabeli w sposób przejrzysty dokonano analizy zgodności projektowanych rozwiązań z warunkami zawartymi w miejscowym planie. Ponadto przedmiotowe zamierzenie budowlane zgodne jest z wymaganiami ochrony środowiska. Projektowana inwestycja nie jest zaliczona do I ani do II grupy przedsięwzięć określonych w rozporządzeniu Rady Ministrów z 9 listopada 2010 r. w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko, w związku z czym nie wymaga uzyskania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach.

Analiza akt sprawy wykazała, że projekt budowlany posiada wymagane uzgodnienia i opinie, w tym rzeczoznawcy ds. zabezpieczeń przeciwpożarowych (projekt zagospodarowania terenu - strona 279 Tomu l projektu budowlanego, strona 42 Tomu projektu budowlanego). Inwestor uzyskał także ostateczną decyzję Prezydenta Miasta K. nr [...] z 6 grudnia 2016 r., znak: [...] udzielającą pozwolenia na rozbiórkę budynku usługowego, zlokalizowanego na działkach nr [...], [...], [...], [...] obr. [...] przy ul. [...] w K..

Ponadto do wniosku zostało dołączono oświadczenie inwestora o prawie do dysponowania działkami, na których realizowana ma być inwestycja, na cele budowlane (art. 32 ust. 4 P.b.). Projektant legitymujący się stosownymi uprawnieniami oraz wpisem do [...] Okręgowej Izby Architektów RP, o którym mowa w art. 12 ust. 7 P.b. (zgodnie z art. 33 ust. 2 pkt 1 P.b.), załączył oświadczenie o wykonaniu projektu budowlanego zgodnie z obowiązującymi przepisami i zasadami wiedzy technicznej, zgodnie z art. 20 ust. 4 P.b. Projekt zagospodarowania terenu został sporządzony na kopii mapy do celów projektowych potwierdzonej za zgodność z oryginałem. Załączona została również informacja dotycząca bezpieczeństwa i ochrony zdrowia (str. 257-262 Tomu l projektu budowlanego). Projekt budowlany zawiera niezbędne uzgodnienia i opinie, jego zawartość jest kompletna (art. 35 ust. 1 P.b.).

A. S. wniosła na powyższą decyzję skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie.

Zaskarżonej decyzji zarzuciła naruszenie przepisów prawa:

1) procesowego, a to art. 7 i art. 77 § 1 K.p.a. poprzez niepodjęcie wszelkich czynności niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy, niezebranie całego materiału dowodowego w sprawie, a w konsekwencji przyjęcie, iż załączone do projektu budowlanego dokumenty: Ekspertyza oraz "Analiza nasłonecznienia" i "Analiza naturalnego oświetlenia pomieszczeń w budynku projektowanym oraz w budynkach sąsiednich" są prawidłowe i dostatecznie wyjaśniają kwestie istotne dla rozstrzygnięcia sprawy bez dokonywania przez organ jakiejkolwiek analizy treści tych dokumentów, a jedynie wskazanie, iż sporządzone one zostały przez osoby uprawnione;

2) procesowego, a to art. 8 § 1 K.p.a. poprzez niezastosowanie zasady bezstronności i równego traktowania stron, polegające na uznaniu, iż złożony wniosek o zatwierdzenie projektu budowlanego i udzielenie pozwolenia na budowę jest prawidłowy, bez dokonywania przez organ jego analizy i badania jego zasadności;

3) procesowego, a to art. 80 K.p.a. poprzez wydanie decyzji sprzecznej z zebranym w sprawie materiałem dowodowym, polegające na przyjęciu, iż planowana inwestycja nie ogranicza możliwości zainwestowania działek sąsiednich podczas, gdy już z treści Analizy obszaru możliwego potencjonalnego oddziaływania obiektu wynika wprost, iż takie ograniczenie występuje na działkach skarżącej, tj. działce nr [...] i nr [...];

4) materialnego, a to § 204 ust. 5 i § 206 ust. 1 rozporządzenia, polegające na wydaniu decyzji o zatwierdzeniu projektu budowlanego i pozwoleniu na budowę, pomimo istnienia zarówno zagrożeń dla bezpieczeństwa użytkowników budynku w bezpośrednim sąsiedztwie planowanego obiektu budowlanego, jak i obniżenia przydatności budynku sąsiedniego do użytkowania;

5) materialnego, a to art. 35 ust. 1 pkt 2 P.b. poprzez wydanie zaskarżonej decyzji pomimo braku zgodności projektu zagospodarowania terenu z przepisami techniczno-budowlanymi, a to § 204 ust. 5 i § 206 ust. 1 rozporządzenia.

Mając na względzie wskazane zarzuty skarżąca wniosła o uchylenie w całości zaskarżonej decyzji.

W uzasadnieniu zarzutów skarżąca podniosła, że organ II instancji w sposób pobieżny uzasadnił swoją decyzję, podzielając tym samym błędne stanowisko organu I instancji. Organ I instancji nie przeprowadził dokładnego badania i oceny zebranego w sprawie materiału dowodowego i w konsekwencji wydał decyzję sprzeczną z zebranym w sprawie materiałem dowodowym, a organ II instancji przyjął bezkrytycznie ustalenia organu I instancji. Rozpatrując odwołanie Wojewoda ograniczył się do stwierdzenia, iż załączone do wniosku pozwolenie na budowę ekspertyzy i analizy sporządzone zostały przez osoby uprawnione, co zdaniem organu jest wystarczającym powodem, aby uznać te dokumenty i przyjęte w nich rozwiązania za prawidłowe i zawierające wyjaśnienia pozwalające na rozstrzygnięcie na ich podstawie niniejszej sprawy. Żaden z organów nie dokonał własnej merytorycznej oceny przedłożonych dokumentów, ograniczając się jedynie do formalnego stwierdzenia, iż dokumenty takie zostały załączone do wniosku, a skoro zostały sporządzone przez uprawnioną osobę, to zdaniem organu przyjąć należy, iż ich treść nie wymaga badania. Tymczasem to właśnie na organie administracyjnym prowadzącym postępowanie spoczywa obowiązek dokonania oceny całego zebranego w sprawie materiału dowodowego, w tym również obowiązek faktycznego zbadania czy przedłożony dokument jest nie tylko prawidłowy pod względem formalnym, lecz również spełnia wszelkie wymogi prawne i techniczne, a także czy dostatecznie wyjaśnione zostały kwestie istotne dla rozstrzygnięcia sprawy.

Opinia projektanta stanowi bowiem część materiału dowodowego, który podlega ocenie organów orzekających w sprawie zgodnie z zasadami art. 7 i art. 77 § 1 K.p.a. W niniejszej sprawie organ wydając zaskarżoną decyzję naruszył powyższe zasady pomimo, iż skarżąca wskazywała na konieczność zbadania kwestii związanych z oddziaływaniem planowanej inwestycji na nieruchomość skarżącej w związku z licznymi zagrożeniami, jakie planowana inwestycja stwarza dla tej nieruchomości.

Skarżąca przywołała wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 30 stycznia 2015 r. II OSK1595/13, podkreślając, że organ może oprzeć się na dokonanej przez projektanta ocenie zasadności dołączenia do projektu budowlanego wyników badań geodezyjno-inżynierskich i geotechnicznych warunków posadowienia budynku, jednak pod warunkiem, że dokona jej właściwej oceny i wypowie się, czy ocena ta jest sporządzona przez właściwą osobę, czy zawiera fachowe i przekonywujące uzasadnienie, czy są dostatecznie wyjaśnione kwestie istotne dla rozstrzygnięcia. Opinia projektanta stanowi część materiału dowodowego, który podlega ocenie organów orzekających w sprawie zgodnie z zasadami art. 7 i art. 77 § 1 K.p.a.

Wszelkie zgłaszane przez skarżącą zastrzeżenia i uwagi zostały uznane za bezpodstawne, a uzasadniając ich nieuwzględnienie organ powołał się jedynie na treść dokumentów załączonych do wniosku, bez dokonania własnej ich analizy i oceny przedstawionych w nich rozwiązań.

Organ w żaden sposób nie odniósł się i nie zweryfikował sprzeczności wynikających z przedłożonych ekspertyz i analiz, a w szczególności Ekspertyzy oraz Projektu zagospodarowania terenu.

Z pierwszego z tych dokumentów wynika, iż nowoprojektowany budynek posadowiony będzie w sposób nieingerujący w sąsiedni istniejący obiekt, stąd nie ma konieczności wykonywania dodatkowych ekspertyz. Dokument ten w żaden sposób nie odnosi się do podnoszonych przez skarżącą zastrzeżeń i nie wyjaśnia zaistniałych wątpliwości. Organ nie podjął żadnych czynności mających na celu zbadanie tych wątpliwości, poprzestając na przyjęciu za wiarygodne stwierdzenia projektanta o braku konieczności dalszych ekspertyz. Konieczność sporządzenia szczegółowej ekspertyzy technicznej stanu obiektu istniejącego stwierdzającej jego stan bezpieczeństwa i przydatności do użytkowania była tym bardziej uzasadniona, iż z drugiego z powołanych dokumentów wynika jednoznacznie, iż projektowany budynek będzie oddziaływał na nieruchomość sąsiednią, w tym na posadowiony na nieruchomości skarżącej budynek. Organ całkowicie pominął te kwestie, przyjmując bez zastrzeżeń przedłożone ekspertyzy.

Skarżąca podkreśliła, że rozwiązania przyjęte w planowanym zamierzeniu inwestycyjnym, będącym przedmiotem zaskarżonej decyzji - stworzą istotne ograniczenie przyszłego zagospodarowania działek skarżącej i generują fizyczne zagrożenie istniejącego na jednej z nich budynku.

Skarżąca wskazała, że organ II instancji w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji przywołał zakres kompetencji kontrolnych przysługujących mu na mocy art. 35 ust. 1 P.b. Przypomniała, że jej odwołanie dotyczyło min. właśnie nieprawidłowości powodujących naruszenie przepisów techniczno-budowlanych (art. 35 ust. 1 pkt 2), w zakresie szczegółowo opisanym poniżej, które nie zostały przez organ zbadane ani rozstrzygnięte.

Podniosła, że wykazane poniżej ograniczenia dla działek skarżącej oznaczają pełne lub częściowe wykluczenie możliwości lokalizacji zabudowy lub urządzeń budowlanych, a dla działki zabudowanej nr [...] dodatkowo zmianę warunków użytkowania. Projektowany obiekt biurowo-handlowy z uwagi na ograniczenie nasłonecznienia, przesłanianie oraz przepisy ppoż. może spowodować całkowite zablokowanie jakiegokolwiek rozwiniętego przyszłego zainwestowania na nieruchomościach skarżącej - przez agresywność własnego zainwestowania.

Skarżąca podniosła, że wielokrotnie podnoszone istotne zastrzeżenia zostały bez jakiejkolwiek ich analizy uznane przez organy orzekające w sprawie za bezzasadne:

1. nie wykonano inwentaryzacji budowlano-konstrukcyjnej tych elementów obiektu istniejącego na działce skarżącej, które ewidentnie są przedmiotem ingerencji przyszłej inwestycji w zakresie np. posadowienia ściany szczytowej, spadku istniejącego dachu i jego odwodnienia, gdy powstanie mur blokujący ścianę szczytową i generujący zalodzenia poprzez brak istniejącego obecnie przewietrzania. W projekcie nie rozwiązano zabezpieczenia elementów konstrukcji istniejącego budynku przed nieuniknioną ingerencją w jego strukturę i stabilność w trakcie realizacji zamierzonego rozwiązania. Są to uzasadnione obawy, co do powstania realnego zagrożenie nienaruszalności istniejącego obiektu, mogącego skutkować katastrofą budowlaną;

2. użytkowe poddasze istniejącego na działce skarżącej obiektu jest zagospodarowane pomieszczeniami biurowymi, które stanowią zaplecze logistyczne prowadzonej w nim działalności i jako takie są miejscami pracy dziennej. Pomieszczenia te wymagają odpowiedniego doświetlenia światłem dziennym, dostarczanym obecnie przez okna połaciowe umieszczone w dachu. Projektowany wzdłuż granicy działki mur o zamierzonej wysokości pozbawi je możliwości doświetlenia wymaganej dla wykonywanej w nich pracy. Przyjęte przez organ stwierdzenia o prawidłowości przyjętych rozwiązań nie zostały w żaden sposób udokumentowane ani uzasadnione;

3. w przesłanianym dachu znajdują się również wyprowadzone ponad jego połacie - kominy wentylacji grawitacyjnej i spalinowej przypisane do pomieszczeń parteru i poddasza istniejącego obiektu. Projektowany mur o podanej wysokości, realizowany od zachodniej strony działki skarżącej, spowoduje zakłócenie przewietrzania i nieprawidłowe działanie ciągów wentylacyjnych, wynikające zarówno z faktu przesłaniania kominów jak i powstania przeszkody od strony przeważających w naszej strefie wiatrów zachodnich. Jest to kolejne niebagatelne zagrożenie dla prawidłowego funkcjonowania istniejącego obiektu w aspekcie właściwego działania tak istotnych instalacji jak wentylacja i klimatyzacja w obiekcie usługowym. Również w przypadku tych zastrzeżeń przyjęte stanowisko organu opiera się jedynie na niepotwierdzonych twierdzeniach wnioskodawcy;

4. lokalizacja wjazdu do garażu podziemnego dla 59 samochodów, który ma obsługiwać budynek o mieszanej funkcji biurowo-handlowej – bezpośrednio przy granicy działki skarżącej - sprawia, że będzie on generować zarówno zwiększenie zanieczyszczenia spalinami, podwyższeniem poziomu hałasu, ale również występowaniem drgań przenoszonych na ścianę szczytową i fundamenty istniejącego na działce skarżącej obiektu. Zagrożenia powyższe zostały całkowicie zlekceważone w przyjętych rozwiązaniach;

5. głębokość wykopów w bezpośrednim sąsiedztwie granicy działki skarżącej stwarza zagrożenie naruszenia stabilności gruntu oraz powstania leja depresyjnego, zwłaszcza w sytuacji ujawnionego w opinii geodezyjnej poziomu zwierciadła wód gruntowych i obszaru inwestycji zakwalifikowanego jako obszar podtopień. Zaskakuje zlekceważenie tak ważkiego zagrożenia, które może doprowadzić do zniszczenia istniejącej struktury budowlanej. Wykonanie szczelnej ściany, która ma stanowić kompleksowe i jedyne zabezpieczenie oraz osiągnięcie założonych dla niej parametrów wytrzymałościowych będzie przebiegać w horyzoncie czasowym wynikającym z przyjętej technologii. Czas ten może okazać się niewystarczający do zapobieżenia nieodwracalnym zdarzeniom w sytuacji braku jakichkolwiek zabezpieczeń istniejącego na granicy działek budynku (np. wykonania pod jego ścianą mikropali). Załączona we wrześniu 2017 r. Ekspertyza autorytarnie i wbrew podstawowym zasadom wiedzy stwierdza, że wykonanie wykopu poniżej istniejącego fundowania ściany istniejącego budynku nie naruszy struktury istniejącego obiektu, posadowionego w dodatku w terenie podtapianym regularnie. Nie wykonano nawet odkrywek istniejącego fundamentu, nie podano jego struktury ani głębokości posadowienia, nie wykonano również otworów sprawdzających stan gruntu na granicy działek. Obiekt istniejący na działce nr [...] jest murowanym budynkiem, który ma dwie kondygnacje użytkowe i ewentualne zagrożenie jego stabilności będzie miało wieloaspektowe szkody.

Skarżąca podniosła dodatkowo zastrzeżenia w zakresie obsługi komunikacyjnej rzutującej na dostępność komunikacyjną oraz zapewnienie bezpieczeństwa użytkowania jej nieruchomości w aspekcie ewakuacji jej użytkowników w przypadku zagrożenia. W związku z przewidzianą przebudową chodnika arbitralnie ustalono lokalizację zjazdu z dz. nr [...] - na działkę nr [...] i pośrednio przez nią jedyną dostępność ewakuacyjną obiektu na działce nr [...] tj. jego drogę ewakuacyjną i pożarową. Nie tylko nie konsultowano ze skarżącą lokalizacji zjazdu, ale również nie powiadomiono jej o tych zamierzeniach. Jest to niedopuszczalne z uwagi na zlekceważenie zasad bezpieczeństwa użytkowników ogólnodostępnego obiektu usługowego usytuowanego na działce skarżącej nr [...], a także na pominięcie przysługującego skarżącej prawa do decydowania o swojej własności w aspekcie odpowiedzialności za jej bezpieczeństwo.

Nadto wskazała, że przewidziany do przebudowy chodnik jest własnością gminną. Z akt sprawy nie wynika, czy Gmina przekazała prawo do dysponowania jego terenem na cele budowlane wraz z prawem dowolnego usytuowania i ukształtowania urządzeń drogowych takich jak w/w zjazd.

W odpowiedzi na skargę Wojewoda, powtarzając argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, wniósł o jej oddalenie.

W piśmie procesowym z 14 sierpnia 2018 r. uczestnik inwestor wniósł o oddalenie skargi, przedstawiając polemikę z jej zarzutami.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje.

Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. z 2017 r., poz. 2188) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę zgodności z prawem działalności administracji publicznej, która w myśl art. 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2018 r., poz. 1302), dalej "P.p.s.a.", odbywa się na zasadach określonych w przepisach tej ustawy.

Regułą jest, że w ramach kontroli działalności administracji publicznej przewidzianej w art. 3 P.p.s.a. sąd jest uprawniony do badania, czy przy wydaniu zaskarżonego aktu nie doszło do naruszenia przepisów prawa materialnego i przepisów postępowania, nie będąc przy tym związanym zarzutami i wnioskami skargi oraz powołana podstawą prawną (art. 134 § 1 P.p.s.a.), zaś jedynym ograniczeniem w tym zakresie jest zakaz przewidziany w art. 134 § 2 P.p.s.a. Orzekanie w granicach sprawy (art. 135 P.p.s.a.) oznacza sprawę będącą przedmiotem kontrolowanego postępowania administracyjnego, w której został wydany zaskarżony akt lub czynność, jako pochodną określonego stosunku administracyjnoprawnego i odbywa się z uwzględnieniem ówcześnie obowiązujących przepisów prawa.

Zgodnie z treścią art. 145 § 1 pkt 1 P.p.s.a. uwzględnienie przez sąd administracyjny skargi i uchylenie zaskarżonej decyzji bądź postanowienia w całości lub w części następuje wtedy, gdy sąd stwierdzi: a) naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, b) naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, c) inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Natomiast w razie nieuwzględnienia skargi Sąd oddala skargę w oparciu o art. 151 P.p.s.a.

Z istoty kontroli wynika, że legalność zaskarżonej decyzji podlega ocenie przy uwzględnieniu stanu faktycznego i prawnego istniejącego w dacie podejmowania zaskarżonego rozstrzygnięcia.

Mając na uwadze wskazane powyżej kryterium legalności Sąd stwierdza, że skarga nie zasługiwała na uwzględnienie, podniesione w niej zarzuty nie mogły odnieść zamierzonego skutku, a zaskarżona decyzja odpowiada prawu.

Materialnoprawną podstawą zaskarżonej decyzji były przepisy ustawy Prawo budowlane. Zgodnie z art. 35 ust. 1 i ust. 4 P.b.:

1. przed wydaniem decyzji o pozwoleniu na budowę lub odrębnej decyzji o zatwierdzeniu projektu budowlanego organ administracji architektoniczno-budowlanej sprawdza:

1) zgodność projektu budowlanego z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego i innymi aktami prawa miejscowego albo decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu w przypadku braku miejscowego planu, a także wymaganiami ochrony środowiska, w szczególności określonymi w decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, o której mowa w art. 71 ust. 1 ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko;

2) zgodność projektu zagospodarowania działki lub terenu z przepisami, w tym techniczno-budowlanymi;

3) kompletność projektu budowlanego i posiadanie wymaganych opinii, uzgodnień, pozwoleń i sprawdzeń oraz informacji dotyczącej bezpieczeństwa i ochrony zdrowia, o której mowa w art. 20 ust. 1 pkt 1b, oraz zaświadczenia, o którym mowa w art. 12 ust.7;

(...)

4. W razie spełnienia wymagań określonych w ust. 1 oraz w art. 32 ust. 4, właściwy organ nie może odmówić wydania decyzji o pozwoleniu na budowę.

Z kolei stosownie do art. 34 ust. 3 P.b. projekt budowlany powinien zawierać:

1) projekt zagospodarowania działki lub terenu, sporządzony na aktualnej mapie, obejmujący: określenie granic działki lub terenu, usytuowanie, obrys i układy istniejących i projektowanych obiektów budowlanych, sieci uzbrojenia terenu, sposób odprowadzania lub oczyszczania ścieków, układ komunikacyjny i układ zieleni, ze wskazaniem charakterystycznych elementów, wymiarów, rzędnych i wzajemnych odległości obiektów, w nawiązaniu do istniejącej i projektowanej zabudowy terenów sąsiednich;

2) projekt architektoniczno-budowlany, określający funkcję, formę i konstrukcję obiektu budowlanego, jego charakterystykę energetyczną i ekologiczną oraz proponowane niezbędne rozwiązania techniczne, a także materiałowe, ukazujące zasady nawiązania do otoczenia, a w stosunku do obiektów budowlanych, o których mowa w art. 5 ust. 1 pkt 4 - również opis dostępności dla osób niepełnosprawnych;

3) stosownie do potrzeb - w przypadku drogi krajowej lub wojewódzkiej, oświadczenie właściwego zarządcy drogi o możliwości połączenia działki z drogą, zgodnie z przepisami o drogach publicznych;

4) w zależności od potrzeb, wyniki badań geologiczno-inżynierskich oraz geotechniczne warunki posadowienia obiektów budowlanych;

5) informację o obszarze oddziaływania obiektu.

Odnosząc ww. przepisy do okoliczności niniejszej sprawy należy wskazać, że słusznie stwierdził organ odwoławczy, iż co do zasady organy w sprawie o zatwierdzenie projektu budowlanego i wydanie pozwolenia na budowę nie kontrolują rozwiązań projektowych zawartych w projekcie budowlanym, a jedynie kontrolują projekt zagospodarowania terenu, co wyraźnie wynika z treści art. 35 ust. 1 pkt 2 P.b. Kontrola projektu budowlanego może dotyczyć tylko obszaru wyznaczonego treścią art. 35 ust. 1 pkt 1 P.b., tj. zgodności z ustaleniami miejscowego planu albo z decyzją o warunkach zabudowy.

Trzeba przy tym wskazać, jak słusznie podnosiła skarżąca, że opinie projektantów stanowią część materiału dowodowego, który podlega ocenie organów orzekających w sprawie zgodnie z zasadami art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 K.p.a.

Należy tu przypomnieć, że stosownie do art. 7 K.p.a. - w toku postępowania organy administracji publicznej stoją na straży praworządności i podejmują wszelkie kroki niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy, mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli. Powołany przepis formułuje naczelną zasadę postępowania jaką jest zasada prawdy obiektywnej, której realizacja ma ścisły związek z zasadą praworządności oraz wywiera zasadniczy wpływ na ukształtowanie całego postępowania administracyjnego, obligując organ administracji publicznej do wyczerpującego zbadania okoliczności faktycznych związanych z daną sprawą, na podstawie wszelkich dostępnych dowodów. Z zasady tej wynika między innymi rozwijany w art. 77 § 1 K.p.a. obowiązek organu administracji publicznej określenia w każdej sprawie jakie dowody są konieczne do wyjaśnienie stanu faktycznego, ich poszukiwania oraz realizacji. Konsekwencją obowiązywania zasad praworządności i prawdy obiektywnej jest także regulacja zawarta w art. 107 § 1 K.p.a., ustanawiającym obok innych wymogów decyzji obowiązek organu zawarcia w niej podstawy prawnej i uzasadnienia faktycznego. Uzasadnienie faktyczne w myśl § 3 tego artykułu powinno w szczególności obejmować wskazanie faktów, które organ uznał za udowodnione, dowodów, na których się oparł, oraz przyczyn, z powodu których innym dowodom odmówił wiarygodności i mocy dowodowej, zaś uzasadnienie prawne - wyjaśnienie podstawy prawnej decyzji, z przytoczeniem przepisów prawa.

Odpowiednie ujawnienie procesu decyzyjnego w sferze podstawy faktycznej rozstrzygnięcia stanowi jedną z gwarancji prawidłowej realizacji zasady swobodnej oceny dowodów z art. 80 K.p.a., która winna uwzględniać wymogi logicznego rozumowania i zasady doświadczenia życiowego. Obowiązkiem organu rozstrzygającego sprawę - w ramach motywowania podjętej decyzji - jest ustosunkowanie się do wszystkich twierdzeń wniosku dotyczących istotnych okoliczności faktycznych czy prawnych, a także zarzutów podnoszonych przez strony w trakcie toczącego się postępowania, odzwierciedlenie tego winno znaleźć się w uzasadnieniu decyzji.

Mając powyższe na uwadze, należy stwierdzić, że wbrew stanowisku skarżącej, organy nie ograniczyły się w niniejszej sprawie do stwierdzenia, iż załączone do wniosku o wydanie pozwolenia na budowę ekspertyzy i analizy sporządzone zostały przez osoby uprawnione.

Organy sprostały postawionym przed nimi wymaganiom określonych przepisami K.p.a. i dokonały własnej merytorycznej oceny przedłożonych dokumentów. Organy odniosły się również wystarczająco do wszystkich formułowanych przez skarżącą wniosków i zastrzeżeń, zarówno na etapie postępowania I instancji, jak i w postępowaniu odwoławczym.

Podsumowując, w niniejszej sprawie organy administracji architektoniczno-budowlanej w sposób prawidłowy dokonały kontroli projektu budowlanego w zakresie zgodności z m.p.z.p., zgodności projektu zagospodarowania działki z przepisami w tym techniczno-budowlanymi, kompletności projektu budowlanego, posiadania przez inwestora wymaganych opinii i uzgodnień jak i wykonania projektu budowlanego przez uprawnione osoby, które legitymują się aktualnym zaświadczeniem o wpisie do właściwego samorządu zawodowego.

Sąd w pełni podziela również trafne odniesienie się organu odwoławczego do zarzutów skarżącej związanych z § 13 i § 60 rozporządzenia. Należy podkreślić, że w ścianie istniejącego budynku od strony projektowanej inwestycji nie ma okien, natomiast z projektu budowlanego wynika, że projektowany mur będzie usytuowany poniżej okien znajdujących się w dachu (mur ma mieć wysokość 4,9 m, a okna usytuowane są wyżej, w połaci dachowej), a zatem mur ten nie będzie ich przesłaniał. Z kolei § 60 rozporządzenia nie dotyczy obiektów usługowych, a taki właśnie obiekt istnieje na sąsiedniej do planowanej inwestycji działce.

Powyższe wnioski potwierdzają zamieszczone w projekcie budowlanym "Analiza nasłonecznienia" (s. 281) oraz "Analiza naturalnego oświetlenia pomieszczeń w budynku projektowanym oraz budynkach sąsiednich" (s. 282). Należy podkreślić, że wbrew zarzutom skargi, organy nie ograniczyły się do wskazania, ze dokumenty te zostały sporządzone przez uprawnioną osobę, ale dokonały też kontroli, z której wynika iż opracowanie zawiera stosowne rysunki i opisy pozwalające na dokładne zobrazowanie spełnienia przez projektowane zamierzenie warunków określonych w § 13 i § 60 rozporządzenia.

Podnoszone przez skarżącą okoliczności, że użytkowe poddasze istniejącego na jej działce obiektu jest zagospodarowane pomieszczeniami biurowymi, które stanowią zaplecze logistyczne prowadzonej w nim działalności i jako takie są miejscami pracy dziennej, wymagają odpowiedniego doświetlenia światłem dziennym, dostarczanym obecnie przez okna połaciowe umieszczone w dachu, wobec brzmienia § 13 i § 60 rozporządzenia, nie mogły przynieść zamierzonego skutku. Przyjęte przez organ stwierdzenia o prawidłowości przyjętych rozwiązań, wbrew stanowisku skargi zostały udokumentowane i uzasadnione przez organy.

Z kolei odnośnie zarzutów dotyczących wadliwego oparcia się organów o wnioski z Ekspertyzy, należy uznać stanowisko skarżącej za li tylko niepopartą odpowiednio uzasadnionymi zarzutami polemikę ze stanowiskiem organów. Skarżąca nie podała argumentów przeczących twierdzeniom zawartym w powyższym opracowaniu, nie przedłożyła też kontrekspertyzy.

W ocenie Sądu organy, mając na uwadze § 203 - § 206, a w szczególności § 206 ust. 1 w zw. z § 204 ust. 5 rozporządzenia, dochowały obowiązku zabezpieczenia stanu bezpieczeństwa i przydatności do użytkowania istniejącego budynku.

W szczególności trafnie zwrócono uwagę na wynikające z Ekspertyzy wnioski, że z uwagi na płytko występujące wody gruntowe oraz bliskość granicy działki, ściany zewnętrzne kondygnacji podziemnej zostaną wykonane w technologii ścian szczelinowych. (...) Technologia wykonywania ścian szczelinowych nie wiąże się z obciążeniami dynamicznymi i drganiami (...), dlatego jej realizacja nie ma wpływu na budynki sąsiednie. Z uwagi na fakt zagłębienia ściany szczelinowej na gruntach spoistych, nastąpi wyizolowanie całego obszaru pod względem hydrologicznym. Dlatego po wykonaniu wykopu wewnątrz ścian szczelinowych i odpompowaniu wody gruntowej, na sąsiednich działkach nie wystąpi zjawisko leja depresyjnego.

Należy podkreślić, że wnioski Ekspertyzy korespondują z pozostałym materiałem dowodowym zebranym w sprawie.

Przede wszystkim w projekcie budowlanym zawarto szereg dokumentów formalno-prawnych dotyczących przedmiotowego zagadnienia:

1. Decyzja z 16 lutego 2017 r. znak [...], którą Prezydent Miasta K. zatwierdził dokumentację geologiczno-inżynierską w celu warunków geologiczno-inżynierskich w rejonie projektowanej budowy (Tom I projektu s. 72 - 132). W tej szczegółowej dokumentacji uwzględniono lokalizację i sposób użytkowania terenu, budowę geologiczną, warunki hydrogeologiczne, własności fizyczno-mechaniczne gruntów i oddziaływanie projektowanych prac na środowisko;

2. Opinia geotechniczna, dokumentacja badań podłoża gruntowego, projekt geotechniczny (s. 138 – 176), w których przyjęto II kategorię geotechniczną;

3. Projekt odwodnienia wykopu budowlanego (s. 217 – 229).

Sąd stwierdził, że w rozwiązaniach projektowych uwzględniono powyższą obszerną dokumentację, w tym wyniki badań geodezyjno-inżynierskich i geotechniczne warunki posadowienia budynku, czego wyrazem jest choćby opis techniczny (s. 269) zaplanowanie odwodnienia wykopów (s. 272), a w szczególności w opisie architektury (Tom II projektu - s. 7) i konstrukcji (s. 55).

Zgodnie z powyższymi zapisami, w opisie przyjętych rozwiązań i technologii wykonania wskazano, że część podziemna w całości będzie zbudowana z elementów żelbetowych, a z uwagi na zbliżenie do granicy działki ściany części podziemnych realizowane będą jako ścianki szczelne.

Ściany, za pomocą specjalnej koparki będą wykonywane etapowo poprzez wykonywanie kolejnych sekcji (baret) w osłonie zawiesiny iłowej, co zapewni stateczność wykopów. Poszczególne barety planuje się posadowić zgodnie z opinią Uzdrowiskowego Zakładu [...], nie głębiej niż 2 m poniżej stropu warstwy iłów. W rejonach gdzie strop iłów występuje płycej,(...) ściana szczelinowa będzie wymagała zastosowania dodatkowych rozpór wewnątrz wykopu. Na etapie realizacji obiektu, firma wykonawcza powinna sporządzić projekt wykonawczy ściany szczelinowej wraz z programem prac i przedłożyć go projektantowi konstrukcji do akceptacji. Na istniejący budynek, ze względu na oddylatowanie i oddzielne fundamenty nie będą przenoszone żadne dodatkowe obciążenia.

Powyższe uzasadnia twierdzenie, że głębokość wykopów w bezpośrednim sąsiedztwie granicy działki skarżącej, przy zastosowaniu odpowiednich technik zgodnych ze sztuką budowlaną i uwzględniających stan faktyczny i uwarunkowania geologiczne, nie stworzy zagrożenia naruszenia stabilności gruntu, mimo ujawnionego w opinii geodezyjnej poziomu zwierciadła wód gruntowych i obszaru inwestycji zakwalifikowanego jako obszar podtopień.

Szczegóły techniczne zaplanowanych praz ziemnych, takie jak osiągnięcie założonych dla ściany szczelinowej parametrów wytrzymałościowych w horyzoncie czasowym wynikającym z przyjętej technologii, czy ewentualność zastosowania dodatkowych zabezpieczeń istniejącego na granicy działek budynku, np. wykonania pod jego ścianą mikropali, muszą być wzięte pod uwagę przez wykonawcę projektowanego zamierzenia. Ten obowiązek wynika zarówno z zaskarżonej decyzji, przepisów prawa jak i projektu budowlanego.

Oczywiste jest przy tym, że realizowanie obiektów budowlanych, szczególnie w zabudowie śródmiejskiej, a zwłaszcza w granicy działki w pobliżu istniejącego budynku, musi się wiązać z oddziaływaniem na sąsiednie działki i budynki. Prawie każda zatem prowadzona w takich warunkach inwestycja prowadzi do jakiegoś ograniczenia w zagospodarowaniu działek sąsiednich.

Organ odwoławczy słusznie wskazał, co wynika jednoznacznie z zasad logiki i doświadczenia życiowego, że w trakcie procesu budowlanego dochodzi do kolizji interesów różnych podmiotów o zróżnicowanym charakterze z zakresu różnych dziedzin prawa (prawo budowlane, prawo cywilne). Działalność budowlana realizuje się bowiem w sferze określonego istniejącego stanu faktycznego i wywiera wpływ na jego zmianę, a jednocześnie dokonuje się w sferze istniejących stosunków prawnych, dotyczących przeważnie prawa do rzeczy.

Aby jednak takie oddziaływanie można było uznać za sprzeczne z prawem, muszą być naruszone przepisy prawa materialnego. Nie każde oddziaływanie może skutkować powstrzymaniem procesu inwestycyjnego, w oparciu o ochronę interesów osób trzecich udzieloną w art. 5 ust. 1 pkt 9 P.b.

Odnosząc się do zarzutów skarżącej, że wnioski Ekspertyzy są sprzeczne z wnioskami analizy obszaru możliwego oddziaływania obiektu zawartej w projekcie zagospodarowania terenu, Sąd wskazuje, że rzeczywiście istnieją w tych dokumentach pewne niespójności, jednak nie mają one wpływu dla pozytywnej oceny legalności zaskarżonej decyzji. Sąd zauważył np., że w projekcie zagospodarowania terenu (s. 275) wskazuje się, że projektowany budynek może powodować ograniczenia w zabudowie działek nr [...] i [...] ze względu na ograniczenie nasłonecznienia, przesłaniania oraz przepisy p.poż.. Oczywiście powyższe odnosi się do hipotetycznej, potencjalnej przyszłej zabudowy, a nie stanu obecnego. Biorąc pod uwagę gabaryty projektowanego zamierzenia i jego usytuowanie względem granicy działek, stwierdzenie powyższych możliwych ograniczeń jest oczywiste. Nawet gdyby działki nr [...] i [...] nie były zabudowane, to projektowanie nowej zabudowy na działkach nr [...] i [...] ograniczone byłoby przepisami rozporządzenia.

Należy podkreślić, że czym innym jest ograniczenie przyszłego zagospodarowania działek skarżącej, a czym innym generowanie fizycznego zagrożenia istniejącego na jednej z nich budynku.

Z Ekspertyzy wynika, że nowoprojektowany budynek posadowiony będzie w sposób nieingerujący w sąsiedni istniejący obiekt, stąd nie ma konieczności wykonywania dodatkowych ekspertyz dotyczących tego budynku, a także uzyskiwania pozwolenia wodnoprawnego i opracowania dokumentacji hydrogeologicznej.

Konieczności sporządzenia szczegółowej ekspertyzy technicznej stanu obiektu istniejącego stwierdzającej jego stan bezpieczeństwa i przydatności do użytkowania nie uzasadnia w żaden sposób stwierdzenie zawarte w Projekcie zagospodarowania terenu, iż projektowany budynek będzie oddziaływał na nieruchomość sąsiednią w zakresie przyszłej, potencjalnej, innej niż obecna jej zabudowy. Zatem zarzut naruszenia art. 80 K.p.a. nie mógł przynieść zamierzonego skutku.

Prawidłowo przy tym organ wskazał, że wybudowanie obiektu w granicy przez inwestora jest dopuszczalne ze względu na przepis § 7 pkt 6 m.p.z.p. - dopuszcza się lokalizację budynków w granicy działek w celu umożliwienia realizacji zwartej zabudowy.

Należy wskazać, że w pełni zrozumiała jest obawa skarżącej dotycząca bezpieczeństwa jej własności w trakcie realizacji szeroko zakrojonej inwestycji w bezpośrednim sąsiedztwie jej budynku, szczególnie z uwzględnieniem głębokości wykopów i warunków geologicznych. Jednak, wbrew twierdzeniom skargi, w projekcie budowlanym, jak i w kontrolowanej decyzji zawarto szczegółowy opis i uwarunkowania bezpiecznego prowadzenia robót. Należy podkreślić, że jakiekolwiek zaniedbania czy błędy w sztuce budowlanej w trakcie realizacji przedmiotowego zamierzenia i jakikolwiek uszczerbek na własności skarżącej spowodowany przez tę inwestycję, może powodować odpowiedzialność odpowiednich osób (inwestora, projektanta, wykonawcy, kierownika budowy - art. 18–27 P.b.), o charakterze m.in. dyscyplinarnym, karnym i cywilnoprawnym. Prawidłowość wykonywania robót podlega również nadzorowi Powiatowego Inspektoratu Nadzoru Budowlanego (art. 41-60 P.b.).

Prowadzenie tego typu inwestycji (głębokie wykopy przy istniejącym budynku), choć niewątpliwie wymaga daleko posuniętej ostrożności i specyficznych technik budowlanych, nie jest żadnym ewenementem w dzisiejszych realiach.

Warto jeszcze raz wskazać, że powstanie muru blokującego przewietrzanie ściany szczytowej istniejącego budynku nie narusza żadnych przepisów P.b. ani rozporządzenia. Brak też podstaw do stwierdzenia, że nieunikniona jest ingerencja w strukturę i stabilność istniejącego budynku w trakcie realizacji zamierzonego rozwiązania.

Odnosząc się do zarzutów naruszenia przepisów prawa materialnego Sąd wskazuje, że organ słusznie nie stwierdził istnienia zagrożeń dla bezpieczeństwa użytkowników budynku w bezpośrednim sąsiedztwie planowanego obiektu budowlanego. Co do natomiast podnoszonego przez skarżącą obniżenia przydatności jej budynku będącego w sąsiedztwie Sąd wskazuje, że brak – na podstawie akt sprawy – podstaw do takiego stwierdzenia, a nawet nie można wykluczyć pewnej synergii wynikającej z użytkowania projektowanego budynku o charakterze usługowym z istniejącym lokalem gastronomicznym skarżącej.

Trafnie organ stwierdził, że zwiększenia zanieczyszczenia spalinami czy podwyższenia poziomu hałasu nie sposób uznać za naruszające interes skarżącej ponad przeciętną w danych stosunkach miarę, uwzględniając otoczenie przedmiotowych działek i usługowe przeznaczenie w m.p.z.p. tego terenu. Brak jest też podstaw do stwierdzenia, że będą występować przekraczające dopuszczalne immisje drgania przenoszone na ścianę szczytową i fundamenty istniejącego na jej działce obiektu.

Słusznie też organ wskazał, że działka skarżącej jest obecnie w większości zabudowana, a gdyby w przyszłości właścicielka nieruchomości chciała ją zagospodarować w inny sposób, to m.p.z.p. daje możliwość budowy w granicy.

Warto podkreślić, że przepisy P.b. i normy przywoływanego wyżej rozporządzenia w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie, w tym m.in. § 12, § 13 i § 60, § 142, a także § 203 - § 206, stanowią próbę wyważenia z jednej strony interesów i prawa właścicieli do swobodnego zabudowania swojej własności, a z drugiej wynikające z prawa własności prawo właścicieli nieruchomości sąsiednich do niezakłóconego korzystania m.in. z naturalnego światła słonecznego, czy przewietrzania. Trzeba przy tym wskazać, że choć zrozumiałe jest dążenie do jak najmniejszego zacieniania własnego budynku / działki, to w przypadku zabudowy działki w terenie zurbanizowanym, położonej w pobliżu Ronda [...] w K., relatywnie blisko ścisłego centrum dużego miasta, takie oczekiwanie skarżącej - przy spełnieniu przez inwestora ww. wymogów rozporządzenia - nie mogło zostać zaspokojone.

Organ trafnie odniósł się również do zarzutu zakłócenia przewietrzania i nieprawidłowego działania ciągów wentylacyjnych, dokonując oceny zawartej w projekcie na stronie 283 "Analizy oddziaływania w zakresie wpływu na kominy budynków sąsiednich", która stwierdza zgodność z polską normą PN-89/B-10425 (odległość większa niż 10 m od krawędzi wylotu). Organ odniósł się nie tylko do wniosków, ale też do rysunku oraz części opisowej analizy.

Z kolei zarzucana kwestia praktycznego funkcjonowania "zielonego" przekrycia projektowanego wjazdu do garażu nie ma żadnego wpływu na wynik niniejszej sprawy jako że, jak słusznie stwierdziły organy, projektowana zieleń nad wjazdem do garażu podziemnego nie została wliczona do bilansu powierzchni biologicznie czynnej, wymaganej do spełnienia warunku zwartego w m.p.z.p. (min. 20%, a inwestycja zakłada 23,9%).

Trafnie też organ odwoławczy wskazał, że przebudowa i rozbudowa chodnika wzdłuż inwestycji, jako niemieszcząca się w granicach wniosku o pozwolenie na budowę, a zatem i kontrolowanej sprawy, nie może być przedmiotem rozważań organów ani Sądu w niniejszym postępowaniu.

Odnośnie zarzutów skargi w zakresie obsługi komunikacyjnej trafnie również organ wskazał, że do projektu dołączono zaświadczenia Prezydenta Miasta K. z 17 sierpnia 2017 r., znak: [...], o niewniesieniu sprzeciwu w drodze decyzji wobec zgłoszenia zamiaru wykonania stosownych robót budowlanych, a także uzgodnienia ZIKiT i umowę na wykonanie przebudowy drogi publicznej.

Należy wskazać, że skarżąca zarzucając niezebranie całego materiału dowodowego w sprawie nie wskazywała konkretnych uzasadnionych okoliczności, nie wnosiła też wniosków dowodowych, ograniczając się do zakwestionowania Ekspertyzy, "Analizy nasłonecznienia" i "Analizy naturalnego oświetlenia pomieszczeń w budynku projektowanym oraz w budynkach sąsiednich", zatem zarzut naruszenia art. 7, art. 77 jak i art. 80 K.p.a. okazał się bezzasadny.

Jako gołosłowny należy ocenić także zarzut naruszenia art. 8 K.p.a. przez brak dokonywania przez organ analizy i zasadności wniosku. Organ, począwszy od wezwania z 27 czerwca 2017 r. do uzupełnienia dokumentacji projektowej, przez postanowienia zobowiązujące do uzupełnienia dokumentacji z 28 lipca 2017 r. i 31 sierpnia 2017 r., dążył do zgromadzenia kompletnego materiału dowodowego i projektu budowlanego. Treść ww. wezwań świadczy o wnikliwym i szczegółowym podejściu organu do wymogów stawianych inwestorowi.

Trzeba też wskazać, że w odpowiedzi inwestor pismami z 21 lipca 2017 r. i 2 listopada 2017 r., a także uzupełnioną przy nich dokumentacją, odpowiadał na wezwania organu, a także odnosił się do uwag i zastrzeżeń skarżącej formułowanych w pismach z 7 sierpnia 2017 r. i 30 października 2017 r.

Niejako na marginesie należy wskazać, że organ odwoławczy błędnie stwierdził, że w postępowaniu odwoławczym dokonuje przede wszystkim kontroli prawidłowości wydanej decyzji I instancji. Organ odwoławczy bowiem ma przede wszystkim obowiązek ponownego merytorycznego rozpatrzenia sprawy oraz jej rozstrzygnięcia, w ramach czego tylko równolegle następuje kontrola prawidłowości decyzji organu pierwszej instancji (art. 15, art. 138 K.p.a.). Zasada dwuinstancyjności oznacza, że w wyniku złożenia odwołania sprawa będzie w jej całokształcie ponownie przedmiotem postępowania przed organem drugiej instancji. Rodzi to w konsekwencji obowiązek dwukrotnego przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego, dwukrotnego ustalenia stanu faktycznego i dwukrotnej wykładni przepisów prawa. Dwuinstancyjność oznacza zatem, że każda sprawa powinna być rozstrzygnięta dwukrotnie, a zatem organ odwoławczy (zażaleniowy) nie może ograniczyć się tylko do kontroli decyzji organu pierwszej instancji. Oznacza to również, że organ odwoławczy ma obowiązek rozpoznać wszystkie żądania, wnioski i zarzuty strony. Mając to na uwadze Sąd stwierdził jednak, że – mimo błędnie przedstawionej przez organ odwoławczy w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji - roli organu odwoławczego, organ ten w istocie wypełnił nałożone na niego obowiązki, mając na uwadze całokształt materiału dowodowego, rozpatrzył sprawę ponownie, dokonał oceny, że projekt budowlany zawiera w swojej treści potwierdzenie, że jest zgodny z obowiązującymi przepisami prawa materialnego, w tym normami prawa miejscowego i normami techniczno-budowlanymi oraz odniósł się należycie do wszystkich zarzutów odwołania. Natomiast Sąd, w ramach sprawowanej z urzędu kontroli legalności zaskarżonej decyzji, nie dopatrzył się żadnych podstaw do wyeliminowania jej z obrotu prawnego.

Wobec powyższego Sąd oddalił skargę, o czym orzekł jak w sentencji wyroku, na podstawie art. 151 P.p.s.a..