Wyrok WSA w Poznaniu, sygn. akt IV SA/Po 349/24
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu
Data orzeczenia: 2024-07-10 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6135 Odpady
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Oddalono skargę

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Izabela Bąk-Marciniak Sędzia WSA Monika Świerczak Sędzia WSA Wojciech Rowiński (spr.) po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 10 lipca 2024 r. sprawy ze skargi Z. Sp. j. z siedzibą w K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 15 marca 2024 r. nr [...] w przedmiocie określenia wysokości kary pieniężnej oddala skargę.


UZASADNIENIE

Decyzją z dnia 15 marca 2024 r. (znak: [...], dalej: "decyzja z 15 marca 2024 r.") Samorządowe Kolegium Odwoławcze (dalej: "SKO", "Kolegium"), po rozpoznaniu odwołania Z. sp. j. w K. (dalej: "skarżąca"), utrzymało w mocy decyzję Zarządu Komunalnego Związku Gmin Regionu L. (dalej: "Zarząd KZGRL") z dnia 31 października 2023 r. (znak: [...], dalej: "decyzja z 31 października 2023 r.") w przedmiocie nałożenia kary pieniężnej za nieosiągnięcie w 2020 r. wymaganego poziomu przygotowania do ponownego użycia i recyklingu następujących frakcji odpadów komunalnych: papieru, metali, tworzyw sztucznych i szkła, dotyczącej gminy P., w kwocie [...]zł.

Powyższe decyzje wydano w następujących okolicznościach faktycznych i prawnych:

Zawiadomieniem nr [...] z dnia 5 listopada 2021 r. Zarząd Komunalnego Związku Gmin Regionu L. poinformował skarżącą o wszczęciu z urzędu postępowania w sprawie określenia wysokości kary pieniężnej za nieosiągnięcie w 2020 r. wymaganego poziomu przygotowania do ponownego użycia i recyklingu frakcji odpadów komunalnych: papieru, metali, tworzyw sztucznych i szkła.

Po przeprowadzeniu postępowania wyjaśniającego w dniu 16 grudnia 2021 r. Zarząd Komunalnego Związku Gmin Regionu L. wydał decyzję nr [...], w której orzekł o nałożeniu wobec skarżącej kary pieniężnej w wysokości [...] zł. Od powyższej decyzji skarżąca złożyła odwołanie do Samorządowego Kolegium Odwoławczego, które to następnie decyzją z dnia 4 lutego 2022 r. nr [...], uchyliło zaskarżoną decyzję organu I instancji w całości i przekazało sprawę temu organowi do ponownego rozpoznania.

Po ponownej analizie całego materiału dowodowego w dniu 6 maja 2022 r. organ I instancji wydał decyzję nr [...], w której orzekł o nałożeniu wobec skarżącej kary pieniężnej w wysokości [...] zł. Skarżąca ponownie wniosła odwołanie. Samorządowe Kolegium Odwoławcze (dalej również: SKO) po rozpatrzeniu odwołania ponownie uchyliło zaskarżoną decyzję w całości i orzekło o nałożeniu wobec skarżącej kary pieniężnej w wysokości [...] zł.

Od powyższej decyzji SKO skarżąca wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu (dalej również: WSA). Wyrokiem z dnia 9 listopada 2022 r. (sygn. IV SA/Po 528/22) WSA w Poznaniu stwierdził nieważność zaskarżonej decyzji SKO oraz poprzedzającej ją decyzji organu I instancji.

WSA w Poznaniu podniósł, że decyzje wydawane przez zarząd związku (w tym przypadku organ I instancji) powinny być podpisane przez wszystkich członków zarządu. Przepisy postępowania administracyjnego nie pozwalają na podpisywanie aktów (decyzji, postanowień) organów kolegialnych jedynie przez osobę reprezentującą taki organ, np. przez przewodniczącego składu orzekającego. Z uwagi na to, że organ kolegialny działa in corpore, podpis powinien być złożony przez wszystkich członków organu kolegialnego. Tymczasem w kontrolowanej sprawie decyzja organu I instancji została podpisana jednoosobowo przez Kierownika Referatu Gospodarki Odpadami i Ochrony Środowiska Zarządu Komunalnego Związku Gmin Regionu L. (dalej również: KZGRL) – R. L..

Sąd zalecił organowi przy ponownym rozpoznawaniu sprawy podjąć rozstrzygnięcie w składzie określonym przepisami prawa, z jednoczesnym wykazaniem w aktach sprawy i motywach decyzji prawidłowości składu orzekającego, a także z uwzględnieniem koniecznego wymogu podjęcia decyzji przez organ kolegialny, co wyklucza przekazywanie kompetencji w tym zakresie upoważnionej osobie (członkowi zarządu, pracownikowi, itd.).

W dniu 15 marca 2023 r. podjęta została przez Zarząd KZGRL uchwała nr [...] w sprawie wydania decyzji o nałożeniu kary pieniężnej za nieosiągnięcie wymaganego za rok 2020 poziomu przygotowania do ponownego użycia i recyklingu frakcji odpadów komunalnych: papieru, metali, tworzyw sztucznych i szkła dotyczącej gminy P., w której § 1 podjęto decyzję o nałożeniu na przedsiębiorcę – skarżącą, kary pieniężnej, o której mowa w rozdziale 4d ustawy z dnia 13 września 1996 roku – o utrzymaniu czystości i porządku w gminach (Dz. U. z 2024 r. poz. 399 ze zm., dalej "u.c.p.g.").

Po wniesieniu odwołania przez skarżącą SKO decyzją z dnia 14 lipca 2023 r. uchyliło jednakże powyższą decyzję i przekazało sprawę do ponownego rozpoznania organowi I instancji. W ocenie SKO decyzja nie została wydana przez cały Zarząd KZGRL, co było sprzeczne z zapadłym w sprawie prawomocnym wyrokiem WSA w Poznaniu (podpis złożyło jedynie 4 z 5 członków zarządu).

Po ponownym rozpoznaniu sprawy w dniu 31 października 2023 r. Zarząd KZGRL w pełnym składzie podjął uchwałę nr [...] o podjęciu decyzji w przedmiocie nałożenia na skarżącą kary pieniężnej (decyzja stanowi załącznik do uchwały). Od powyższej decyzji skarżąca wniosła odwołanie, zarzucając organowi m.in. niepodjęcie czynności niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy polegających na ustaleniu, czy skarżąca ma uprawnienia do dokonywania zbierania odpadów segregowanych i gromadzonych selektywnie. Skarżąca nadmieniła także, że nieosiągnięcie wymaganego poziomu recyklingu nastąpiło z przyczyn od niej niezależnych.

Decyzją z dnia 15 marca 2024 r. SKO utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję organu I instancji. Organ odwoławczy nadmienił, że art. 9g ustawy o utrzymaniu czystości i porządku w gminach stanowi, że podmiot odbierający odpady komunalne na podstawie umowy z właścicielem nieruchomości jest obowiązany do osiągnięcia w danym roku kalendarzowym w odniesieniu do masy odebranych przez siebie odpadów komunalnych poziomów recyklingu, przygotowania do ponownego użycia i odzysku innymi metodami oraz ograniczenia masy odpadów komunalnych ulegających biodegradacji przekazywanych do składowania, określonych w art. 3b ust. 1 i 2 oraz w przepisach wydanych na podstawie art. 3c ust. 2. Natomiast sposób obliczania poziomów określony był w Rozporządzeniu Ministra Środowiska z dnia 14 grudnia 2016 r. w sprawie poziomów recyklingu, przygotowania do ponownego użycia i odzysku innymi metodami niektórych frakcji odpadów komunalnych (Dz.U. z 2016 r., poz. 2167). Znajduje ono zastosowanie w sprawie, o czym stanowi przepis przejściowy, art. 6, zawarty w ustawie z dnia 17 grudnia 2020 r. o zmianie ustawy o utrzymaniu czystości i porządku w gminach oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. poz. 2361). Ustawodawca zawarł wzór, na podstawie którego należy obliczać poziomy recyklingu i przygotowania do ponownego użycia papieru, metali, tworzyw sztucznych i szkła. Korzystając z tego wzoru oraz z danych ujętych w sprawozdaniu o odebranych odpadach komunalnych za rok [...] złożonym przez skarżącą organ pierwszej instancji dokonał wyliczeń, w wyniku których nałożył na skarżącą karę pieniężną w kwocie [...]zł.

SKO stwierdziło, że kara w niniejszej sprawie została przez organ I instancji prawidłowo obliczona. Nałożenie kary, o której mowa w art. 9x ust. 3 ustawy o utrzymaniu czystości i porządku w gminach jest ściśle związane z treścią obowiązku nałożonego na przedsiębiorcę odbierającego odpady, określonego w art. 9g u.c.p.g. Z powyższej regulacji wynika zatem, że podmiot odbierający odpady, o którym mowa w art. 9g u.c.p.g., który nie wykonuje określonego tam obowiązku, w tym osiągnięcia wymaganych poziomów recyklingu, podlega karze obliczonej na podstawie art. 9x ust. 3 ustawy.

Ponadto, SKO przyjęło, że nie ma możliwości zastosowania art. 189f ustawy z dnia 14 czerwca 1960 roku – Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2024 r. poz. 572, dalej: k.p.a.), a co za tym idzie nie ma konieczności analizowania kwestii zaprzestania naruszania prawa.

Skarżąca nie zgadzając się z powyższym rozstrzygnięciem, wniosła skargę do WSA w Poznaniu, zarzucając SKO naruszenie:

1) art. 7 k.p.a., art. 77 k.p.a., art. 80 k.p.a. oraz art. 107 § 3 k.p.a. w zw. z art. 8 k.p.a. i art. 11 k.p.a. w zw. z art 189d k.p.a. w zw. art. 189f k.p.a. poprzez brak wyczerpującego, rzetelnego i wszechstronnego rozpatrzenia materiału dowodowego, bez wskazania jakie okoliczności wzięto pod uwagę oceniając stopień szkodliwości czynu, wagę i okoliczności naruszenia prawa, stopień przyczynienia się strony do powstania naruszenia prawa, zakres naruszenia oraz dotychczasową działalność skarżacej przy wymierzaniu kary;

2) art. 107 § 1 pkt 3 k.p.a., poprzez brak jednoznacznego oznaczenia strony postępowania w decyzji;

3) art. 7 k.p.a, art. 77 k.p.a., art. 80 k.p.a. oraz art. 107 § 3 k.p.a. w zw. z art. 8 k.p.a. i art. 11 k.p.a. w związku z art 189d k.p.a. w zw. art. 189f k.p.a. poprzez brak wyczerpującego, rzetelnego i wszechstronnego rozpatrzenia materiału dowodowego, w szczególności nie uwzględnienie braku uprawnień skarżącej do dokonywania zbierania odpadów segregowanych i gromadzonych selektywnie, określonych Rozporządzenia Ministra Klimatu z dnia 2 stycznia 2020 r. w sprawie katalogu odpadów, tj. kodu 20.01. co skutkowało brakiem możliwości uzyskiwania jakichkolwiek poziomów tych odpadów zgodnie z obowiązującymi przepisami prawa;

4) art. 7 k.p.a., art. 77 § 1 k.p.a. oraz art. 80 k.p.a., poprzez dokonanie dowolnej oceny materiału dowodowego, co skutkowało błędnym ustaleniem stanu faktycznego, a w konsekwencji nieuzasadnionym przyjęciem, iż skarżąca miała jakikolwiek wpływ na osiągnięcie wymaganego poziomu recyklingu, a jego nieosiągnięcie nastąpiło z przyczyn zależnych od skarżącej;

5) art. 189f § 1 pkt 1 k.p.a. poprzez jego niezastosowanie pomimo tego, że w sprawie zachodziły wskazane w tym przepisie przesłanki do odstąpienia od wymierzenia kary, a organ pominął ich ustalenie;

6) art 189d k.p.a. w zw. art. 189f k.p.a. poprzez ich niezastosowanie pomimo obligatoryjności stosowania wskazanych dyrektyw w przypadku wymierzania kary administracyjnej i oceny czy zachodzą przesłanki do odstąpienia od nałożenia kary administracyjnej;

7) art. 9x ust 2 pkt 1 ust 3 w zw. z art. 3 aa, 9b, 9c, 9g pkt 1, ustawy z dnia 13 września 1996 r. o utrzymaniu czystości i porządku w gminach, w związku z art. 37 i 43 ust 1 ustawy z dnia 6 marca 2018 r. Prawo przedsiębiorców, poprzez błędną wykładnię i nałożenie kary pieniężnej na skarżącą, podczas gdy nie prowadziła ona działalności regulowanej w zakresie, do którego odnoszą się obowiązki nałożone treścią art. 9g pkt 1 ustawy z dnia 13 września 1996 r. o utrzymaniu czystości i porządku w gminach, gdyż wynikający z dokonanego wpisu do rejestru działalności regulowanej, zakres odbieranych przez skarżącą odpadów komunalnych od właścicieli nieruchomości, nie obejmuje odpadów komunalnych segregowanych i gromadzonych selektywnie według Rozporządzenia Ministra Klimatu z dnia 2 stycznia 2020 r. w sprawie katalogu odpadów, kodu 20.01, tj. papieru, metali, tworzyw, sztucznych i szkła;

8) art. 9x ust. 2 pkt 1, ust 3 w zw. z art. 9g pkt 1, ustawy z dnia 13 września 1996 r. o utrzymaniu czystości i porządku w gminach poprzez błędną wykładnię i nałożenie kary pieniężnej na skarżącą w sytuacji, gdy brak osiągnięcia przez nią wymaganych poziomów recyklingu i przygotowania do ponownego użycia i odzysku wynika wyłącznie z przyczyn niezależnych od skarżącej, zaś odpowiedzialność administracyjna nie może mieć charakteru absolutnego, a podmiot naruszający przepisy prawa może uwolnić się od odpowiedzialności poprzez wykazanie, iż uczynił wszystko, czego można było od niego rozsądnie wymagać, by do naruszenia przepisów nie dopuścić.

Ponadto, skarżąca wniosła także o stwierdzenie w całości nieważności zaskarżonej decyzji SKO oraz poprzedzającej jej decyzji organu I instancji. Skarżąca wniosła także o zwrot kosztów postępowania.

W odpowiedzi na skargę organ podtrzymał swoje dotychczasowe stanowisko, wnosząc jednocześnie o jej oddalenie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2022 r. poz. 2492) sądy administracyjne są właściwe do badania zgodności z prawem zaskarżonych aktów administracyjnych. Decyzja administracyjna jest zgodna z prawem, jeżeli jest zgodna z powszechnie obowiązującymi przepisami prawa materialnego i przepisami prawa procesowego. Uchylenie decyzji administracyjnej, względnie stwierdzenie jej nieważności przez Sąd, następuje tylko w przypadku stwierdzenia istnienia istotnych wad w postępowaniu lub naruszenia przepisów prawa materialnego, mającego wpływ na wynik sprawy (art. 145 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi j.t. Dz. U. z 2024 r. poz. 935 ze zm.- dalej: "p.p.s.a."). Zakres kontroli Sądu wyznacza art. 134 § 1 p.p.s.a. stanowiący, iż sąd orzeka w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.

Skarga była niezasadna.

Przedmiotem kontroli w niniejszej sprawie jest ocena legalności decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego z 15 marca 2024 r. utrzymująca w mocy decyzję Zarządu Komunalnego Związku Gmin Regionu L. z dnia 31 października 2023 r., którą orzeczono karę pieniężną za nieosiągnięcie w 2020 r. wymaganego poziomu przygotowania do ponownego użycia i recyklingu następujących frakcji odpadów komunalnych: papieru, metali, tworzyw sztucznych i szkła, dotyczącej Gminy P., w kwocie [...]zł.

Materialnoprawną podstawę podjętych w sprawie decyzji stanowią przepisy u.c.p.g. W szczególności wskazać należy na przepis art. 9g pkt 1 u.c.p.g, zgodnie z którym podmiot odbierający odpady komunalne na podstawie umowy z właścicielem nieruchomości jest obowiązany do osiągnięcia w danym roku kalendarzowym w odniesieniu do masy odebranych przez siebie odpadów komunalnych poziomów przygotowania do ponownego użycia i recyklingu określonych w art. 3aa albo art. 3b ust. 1 u.c.p.g. Zgodnie z rozporządzeniem Ministra Środowiska z dnia 14 grudnia 2016 r. w sprawie poziomów recyklingu, przygotowania do ponownego użycia i odzysku innymi metodami niektórych frakcji odpadów komunalnych (Dz. U. poz. 2167) poziom przygotowania do ponownego użycia i recyklingu odpadów papieru, metali, tworzyw sztucznych i szkła powinien wynosić 50% za 2020 r.

W myśl art. 9x ust. 2 u.c.p.g. przedsiębiorca odbierający odpady komunalne na podstawie umowy z właścicielem nieruchomości, który nie wykonuje obowiązku określonego w art. 9g podlega karze pieniężnej, obliczonej odrębnie dla wymaganego poziomu:1) przygotowania do ponownego użycia i recyklingu; 2) ograniczenia masy odpadów komunalnych ulegających biodegradacji przekazywanych do składowania; 3) składowania. Stosownie zaś do treści art. 9x ust. 3 u.c.p.g. karę pieniężną, o której mowa w ust. 2 pkt 1 i 2, oblicza się jako iloczyn jednostkowej stawki opłaty za umieszczenie niesegregowanych (zmieszanych) odpadów komunalnych na składowisku, określonej w przepisach wydanych na podstawie art. 290 ust. 2 ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. - Prawo ochrony środowiska, i brakującej masy odpadów komunalnych wyrażonej w Mg, wymaganej do osiągnięcia odpowiedniego poziomu przygotowania do ponownego użycia i recyklingu odpadów komunalnych lub ograniczenia masy odpadów komunalnych ulegających biodegradacji przekazywanych do składowania. W ocenie Sądu brak jest zasadnych przesłanek do twierdzenia, że organ nieprawidłowo naliczył karę pieniężną. Zarówno poziom recyklingu zakładany do osiągnięcia jak i rzeczywiście osiągnięty oraz wysokość wyliczonej kary pieniężnej, są wskazane prawidłowo.

Podstawą faktyczną rozstrzygnięcia organów było ustalenie, że skarżąca nie uzyskała w 2020 r. wymaganego poziomu przygotowania do ponownego użycia i recyklingu odpadów papieru, metali, tworzyw sztucznych i szkła.

Skarżąca wskazała, że nie posiada uprawnień do zbierania i segregowania odpadów komunalnych określonych w Rozporządzeniu Ministra Klimatu z dnia 2 stycznia 2020 r., a mianowicie kodu 20.01 (Odpady komunalne segregowane i gromadzone selektywnie z wyłączeniem 15 01). SKO w odpowiedzi na powyższy zarzut zauważyło, że każdy podmiot, wpisując się do rejestru działalności regulowanej w zakresie odbioru odpadów, deklaruje jakiego rodzaju odpady będzie odbierał.

W realiach niniejszej sprawy skarżąca w rzeczonym rejestrze zadeklarowała odpady o następujących kodach: 17 01 07, 17 03 80, 20 02 01, 20 02 03, 20 03 01, 20 03 02, 20 03 03 i 20 03 06 (k. 170 akt administracyjnych – zaświadczenie o wpisie do rejestru działalności regulowanej). Słusznie argumentował organ, że w momencie dokonywania wpisu przedsiębiorcy do rejestru, nie może kwestionować zakresu jego działalności i przewidywać skutków jej prowadzenia (np. nieosiągnięcie wymaganych poziomów) czy podważać złożone oświadczenia. To na przedsiębiorcy spoczywa obowiązek przewidywania skutków podejmowanych decyzji w zakresie prowadzonej działalności gospodarczej. Organ mógłby interweniować w przypadku, gdyby przedsiębiorca wykazał w sprawozdaniu rocznym o odebranych odpadach komunalnych od właściciel nieruchomości odebranie odpadów innych niż te, które wpisał do rejestru. Wówczas organ byłby zobowiązany do wszczęcia postępowania administracyjnego na podstawie art. 9x ust. 1 pkt 1a u.c.p.g., dotyczącego kary pieniężnej za złożenie wniosku niezgodnego ze stanem faktycznym. Przedstawiony przypadek nie miał miejsca w niniejszej sprawie – skarżąca jako przedsiębiorca w złożonym sprawozdaniu wykazała wyłącznie odpady, które zostały na jej wniosek wpisane do rejestru działalności regulowanej, tj. odpady o kodzie 20 02 03 (k. 33-49 akt administracyjnych – sprawozdanie podmiotu odbierającego odpady komunalne).

SKO trafnie stwierdziło, że odpady pochodzące z cmentarzy, zgodnie z przepisami rozporządzenia Ministra Klimatu z dnia 2 stycznia 2020 r. w sprawie katalogu odpadów (Dz. U. z 2020 r., poz. 10), należą do grupy odpadów komunalnych. Dlatego też prowadzenie działalności gospodarczej w zakresie ich odbioru również wiąże się z koniecznością uzyskania poziomów przygotowania do ponownego użycia i recyklingu wybranych frakcji. Ustawodawca nie dokonał bowiem podziału frakcji odpadów komunalnych na te, których odbiór wymaga uzyskania odpowiednich poziomów i te, które są zwolnione z tego obowiązku, a traktuje wszystkie odpady komunalne łącznie. Zakwalifikowanie przez ustawodawcę odpadów z cmentarzy do grupy 20 02 – odpady z ogrodów i parków (w tym z cmentarzy) nie oznacza, że odpady te nie podlegają segregacji i selektywnej zbiórce. Odmienna interpretacja prowadziłaby do sytuacji, w której odpady będące w podgrupie 20 03 tj. odpady niesegregowane (zmieszane) o kodzie 20 03 01, mogłyby być pomieszane z tworzywami sztucznymi, papierem i szkłem i nie wymagałyby segregacji, ponieważ są przypisane do podgrupy trzeciej. Słusznie przyjęło jednak SKO, że należy je wysegregować, aby znalazły się w podgrupie 20 01 lub 15 01.

Podkreślenia raz jeszcze wymaga, że skarżąca, jako podmiot profesjonalny miała obowiązek znać przepisy prawne oraz wykonywać ciążące na niej obowiązki związane z odbieraniem odpadów. Podejmując się jako przedsiębiorca konkretnego rodzaju działalności powinien liczyć się z ustawowymi wymaganiami wynikającymi z obowiązujących przepisów. Zasadnie przyjmuje się w orzecznictwie sądów administracyjnych, że podmiot który podejmuje się prowadzenia tego rodzaju działalności, chcąc uniknąć kary, musi w taki sposób zorganizować swe przedsiębiorstwo aby uzyskać wymagany poziom recyklingu (wyrok WSA w Poznaniu z 16 marca 2022 r., sygn. akt: IV SA/Po 69/22, CBOSA). Podmiot taki jak skarżący, co do zasady, zawierając umowy w zakresie odbioru odpadów komunalnych miał możliwość oszacowania, w kontekście własnych możliwości technicznych i wymagań prawnych, w tym dotyczących poziomów odzysku, czy osiągnie w danym roku, przy określonej ilości podmiotów, wymagany poziom recyklingu. Wymierzenie kary pieniężnej jest następstwem naruszenia prawa, a przy ustalaniu jej wysokości nie uwzględnia się indywidualnych okoliczności, gdyż jej wysokość wprost wynika z art. 9x ust. 3 u.c.p.g. Powyższe oznacza, że ustawodawca w tym względzie nie pozostawił organowi swobody oceny, a decyzja o nałożeniu kary ma charakter związany (wyrok WSA w Poznaniu z 7 czerwca 2023 r., IV SA/Po 249/23, LEX nr 3573767).

W toku postępowania nie doszło też do naruszenia przepisów proceduralnych w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy. W szczególności organy obu instancji ustaliły prawidłowo wszystkie istotne w sprawie okoliczności faktyczne, kierując się zasadami wynikającymi z art. 7 i art. 77 § 1 k.p.a., jak również - stosownie do art. 80 k.p.a. - wnikliwie oceniły dowody zgromadzone w sprawie, a sporządzone uzasadnienie wypełnia kryteria sformułowane w art. 107 § 3 k.p.a. Organy orzekające w sprawie nie były zatem zobowiązane do przeprowadzenia innych dowodów w celu ustalenia czy skarżąca uczyniła wszystko, czego można od niego rozsądnie wymagać, aby do naruszenia art. 9g u.c.p.g. nie doszło.

Nie doszło także do naruszenia art. 189d k.p.a. i art. 189f k.p.a. Jeśli chodzi o zastosowanie art. 189d k.p.a., to przepis ten określa ogólne dyrektywy wymiaru administracyjnej kary pieniężnej. Jednakże art. 9x ust. 3 u.c.p.g. statuuje odmienne dyrektywy wymiaru kary i stanowi lex specialis wobec art. 189d k.p.a. W judykaturze podkreśla się, że kara pieniężna za niewykonanie obowiązku określonego w art. 9g u.c.p.g. polegającego na osiągnięciu odpowiedniego poziomu recyklingu, przygotowania do ponownego użycia i odzysku innymi metodami papieru, metali, tworzyw sztucznych i szkła przewidziana w art. 9x ust. 3 tej ustawy należy do kategorii bezwzględnie określanych, a jej wysokość zależy m.in. od brakującej masy odpadów komunalnych, wyrażonej w Mg, wymaganej do osiągnięcia odpowiedniego poziomu recyklingu, przygotowania do ponownego użycia i odzysku innymi metodami. Przesłanką jej wymierzenia jest obiektywnie pojęta bezprawność administracyjna polegająca na braku realizacji obowiązków wynikających z obowiązku wynikającego z art. 9g ustawy o utrzymaniu czystości i porządku w gminach (por. wyrok NSA z 17.10.2023 r., III OSK 2849/21, LEX nr 3631558.)

Odnosząc się natomiast do kwestii zastosowania art. art. 189f k.p.a. , to przepis ten mógł mieć zastosowanie w przedmiotowej sprawie (por. uchwała składu siedmiu sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego z 9 czerwca 2022 r. III OPS 1/21, zgodnie z którą do postępowań administracyjnych w przedmiocie nałożenia administracyjnych kar pieniężnych, o których mowa w przepisach rozdziału 4d ustawy o utrzymaniu czystości stosuje się art. 189f k.p.a.). Celem art. 189f § 1 pkt 1 k.p.a. jest niedopuszczenie do wymierzenia kary, która byłaby rażąco nieproporcjonalna do wagi naruszenia. Ocena wagi naruszenia prawa wymaga ustalenia, czy konkretne naruszenie prawa wywołało (lub mogło wywołać) skutki faktyczne lub prawne w obszarze konkretnych dóbr prawnie chronionych, tj. dóbr chronionych przez naruszoną normę sankcjonowaną. Jeżeli zatem konkretne naruszenie prawa wywołało (lub mogło wywołać) poważne negatywne skutki w obszarze dóbr prawnie chronionych, to przyjąć należy, że waga naruszenia prawa jest znaczna. Istotne jest przy tym, że im wyższa wartość naruszonego lub zagrożonego dobra, tym większe prawdopodobieństwo zakwalifikowania naruszenia prawa jako znacznego. Jeżeli natomiast naruszenie prawa wywołało jednostkowe i nieznacznie negatywne skutki w obszarze dóbr prawnie chronionych lub skutków tych w ogóle nie wywołało i wywołać nie mogło, to przyjąć należy, że waga naruszenia prawa jest znikoma.(por. Wyrok WSA w Poznaniu z 20.10.2023 r., III SA/Po 576/23, LEX nr 3621941). W celu odstąpienia od nałożenia kary pieniężnej na podstawie art. 189f § 2 i 3 k.p.a. niewystarczające jest ustalenie, że podmiot, na który kara miała zostać nałożona, usunął naruszenie prawa lub powiadomił właściwe podmioty o stwierdzonym naruszeniu prawa, co może nastąpić w ramach postępowania w przedmiocie przywrócenia stanu zgodnego z prawem. Przepis art. 189f § 2 k.p.a. wymaga bowiem wprost ustalenia przez organ nakładający karę, że odstąpienie od jej nałożenia pozwoli na spełnienie celów, dla których miałaby być nałożona. Dopiero stwierdzenie tej okoliczności umożliwia organowi skierowanie do strony postępowania postanowienia, w którym wyznaczy stronie termin do przedstawienia dowodów potwierdzających usunięcie naruszenia prawa lub powiadomienie właściwych podmiotów o stwierdzonym naruszeniu prawa. (por. Wyrok NSA z 10.05.2023 r., I OSK 957/22, LEX nr 3600056).

Organy zbadały przesłanki art. 189f k.p.a., ale doszły do wniosku, że w przedmiotowej sprawie nie ma podstaw do odstąpienia od nałożenia kary pieniężnej, gdyż skarżąca nie usunęła naruszania, a waga naruszenia prawa jest znaczna. Sąd stanowisko organów podziela. Kara dotyczy bowiem nieosiągnięcia wymaganego poziomu recyklingu, a zatem kwestii ochrony środowiska i zdrowia ludzi. Nadto rację ma organ, że nieosiągnięcie poziomu recyklingu przez skarżącą rzutuje na poziom recyklingu osiągany przez gminę, a w konsekwencji na wszystkich mieszkańców. Trafnie organy wskazały, że waga naruszenia prawa w rozumieniu art. 189f § 1 pkt 1 k.p.a. musi być oceniana z punktu widzenia zagrożenia dla realizacji tego celu, jakim jest w niniejszej sprawie zapewnienie efektywnego i skutecznego systemu gospodarowania odpadami opartego o selektywną zbiórkę odpadów. W przedmiotowej sprawnie organy słusznie uznały, że nie ma podstaw do odstąpienia od nałożenia administracyjnej kary pieniężnej.

Mając powyższe na uwadze, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu Sądu, działając na podstawie art. 151 p.p.s.a., oddalił skargę w całości.