Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt IV SA/Wa 1038/14
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2014-07-22 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6272 Wizy, zezwolenie na zamieszkanie na czas oznaczony, na osiedlenie się, wydalenie z terytorium Rzeczypospolitej Polskiej
Hasła tematyczne: Cudzoziemcy
Skarżony organ: Szef Urzędu do Spraw Cudzoziemców
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 57 ust. 1 pkt 1, art. 57 ust. 1 pkt 6 lit. a i b, art. 53 ust. 1 pkt 6, art. 55 ust. 1 pkt 2, 3 i 6
journal: Dz.U. 2011 nr 264 poz 1573
law: Ustawa z dnia 13 czerwca 2003 r. o cudzoziemcach - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Katarzyna Golat (spr.), Sędziowie sędzia WSA Magdalena Durzyńska, sędzia WSA Piotr Korzeniowski, Protokolant sekr. sąd. Julia Durka, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 22 lipca 2014 r. sprawy ze skargi V. C. na decyzję Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców z dnia [...] marca 2014 r. nr [...] w przedmiocie odmowy udzielenia zezwolenia na zamieszkanie na czas oznaczony oddala skargę


UZASADNIENIE

Przedmiotem skargi jest decyzja Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców z dnia [...] marca 2014 r. nr [...] utrzymująca w mocy decyzję Wojewody [...] z dnia [...] listopada 2013 r. nr [...], w której orzeczono o odmowie udzielenia V. C. (wskazywanemu dalej jako: "skarżący") zezwolenia na zamieszkanie na czas oznaczony na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej.

Przebieg postępowania przedstawiał się następująco.

Skarżący w dniu 6 marca 2012 r. zawarł związek małżeński z obywatelką polską - H. G. , ur. [...] marca 1965 r. Następnie Wojewoda [...] decyzją z dnia [...] lipca 2012 r. Nr [...] udzielił skarżącemu zezwolenia na zamieszkanie na czas oznaczony z terminem ważności do dnia 23 lipca 2013 r.

W dniu 6 czerwca 2013 r. skarżący zwrócił się z kolejnym wnioskiem o udzielenie mu zezwolenia na zamieszkanie na czas oznaczony. W ww. wniosku podał jako miejsce aktualnego i zamierzonego pobytu: ul. [...]., w P. Ten sam adres wpisał jako adres zamieszkania żony. W uzasadnieniu wniosku wskazał na fakt pozostawania w związku małżeńskim z obywatelką polską oraz wykonywanie pracy na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej.

Wojewoda [...] decyzją z dnia [...] listopada 2013 r. nr [...] orzekł o odmowie udzielenia skarżącemu wnioskowanego zezwolenia.

W uzasadnieniu decyzji wskazał, że w dniu 1 sierpnia 2013 r. małżonkowie zostali przesłuchani do protokołu w siedzibie [...] Urzędu Wojewódzkiego.

Skarżący zeznał, że od dwóch tygodni zamieszkuje wraz z żoną pod nowym adresem, tj. ul. [...] w P. Wcześniej - również wraz z małżonką - zamieszkiwał przy ul. [...] H. G., wg skarżącego, wróciła do Polski przed miesiącem. Tymczasem małżonka skarżącego zeznała, że mąż mieszka przy ul. [...] co najmniej od dwóch miesięcy i ona również, od powrotu do Polski, który miał miejsce niecały miesiąc przed dniem przesłuchania.

Organ odwoławczy podał, że zgodnie z zeznaniami skarżącego, kiedy jego małżonka pracowała w [...], regularnie odwiedzała Polskę i przyjeżdżała do C., gdzie mieszka jej matka i dzieci, oraz do niego do P. Tymczasem jego żona zeznała, że przebywała przede wszystkim w C., do P. przyjechała jedynie na tydzień oraz, że to przede wszystkim mąż odwiedzał ją w C. Wyjaśniła również, że spowodowane to było koniecznością opieki nad dziećmi oraz chorą matką. Skarżący twierdził, że regularnie odwiedzał żonę w [...]; zamieszkiwał wtedy u siostry i spotykał się z żoną wtedy, kiedy pozwalały jej na to obowiązki zawodowe. Zeznał, że w październiku 2012 r. spędzili wspólnie miesiąc u jego siostry, była to dla nich forma wspólnych wakacji. Tymczasem H. G. zeznała, że poza jednorazowymi odwiedzinami u siostry skarżącego, które miały miejsce w grudniu 2012 r. i trwały tydzień, mąż nigdy nie odwiedzał jej w [...] i nigdy tam nie jeździł w okresie, w którym ona tam pracowała.

Dodatkowo skarżący nie wiedział, że żona posiada rachunek bankowy na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, zaś H. G. błędnie podała przyczynę ostatniego wyjazdu skarżącego do [...] (skarżący podał, że powodem wyjazdu była choroba ojca, H. G. wskazała chorobę babci).

W związku ze zmianą adresu zamieszkania skarżącego, w dniu 6 sierpnia 2013 r. funkcjonariusze Straży Granicznej przeprowadzili wywiad środowiskowy pod adresem ul. [...] w P. Nikt z rozpytywanych osób nie rozpoznał ani skarżącego, ani jego małżonki, lecz – w ocenie skarżącego - wywiad ten należy uznać za niemiarodajny, gdyż funkcjonariusze nie dysponowali numerem lokalu skarżącego, zaś w budynku przy ul. [...] mieści się wiele lokali użytkowych, co w połączeniu z faktem, że skarżący zamieszkał pod ww. adresem niedługo przed dniem przeprowadzenia ww. wywiadu mogło spowodować, że nie został rozpoznany przez sąsiadów ani pracowników ochrony.

W dniu 6 września 2013 r. przeprowadzono wywiad środowiskowy w miejscowości C., który wykazał, że kilka miesięcy wcześniej H. G. zamieszkała w lokalu zajmowanym dotychczas przez swojego syna, córkę oraz synową. Nikt z sąsiadów zamieszkujących w tym budynku ani w okolicach miejsca zamieszkania matki i siostry małżonki skarżącego nie rozpoznał skarżącego. Zarówno matka i siostra H. G. stwierdziły, że nie wiedziały, że H. G. powtórnie wyszła za mąż. Wszyscy rozpytywani (włącznie z małżonką skarżącego) wskazali, że po powrocie z [...] H. G. zaczęła pracować jako ekspedientka w supermarkecie D. w C. Nikt z rozpytywanych nie rozpoznał okazywanej fotografii skarżącego, jednocześnie zaś wielu z ww. potrafiło wskazać szczegóły z życia H. G., włącznie z miejscem zamieszkania jej byłego męża i dorosłych dzieci.

Mając powyższe na uwadze Wojewoda [...] stwierdził, iż fakt, że małżonkowie nie zamieszkują razem i nie prowadzą wspólnego gospodarstwa domowego, oraz nie mają wiedzy na temat istotnych szczegółów dotyczących współmałżonka, jak również sprzeczności między zeznaniami małżonków a ustaleniami dokonanymi przez funkcjonariuszy Straży Granicznej wskazują na fakt, że przedmiotowy związek małżeński zawarty został jedynie w celu obejścia przepisów prawa. Dodatkowo Wojewoda [...] ogólnikowo wskazał, że w przedmiotowej sprawie wyczerpana została również przesłanka z art. 57 ust. 1 pkt 6 ustawy o cudzoziemcach.

Skarżący w odwołaniu od powyższej decyzji Wojewody [...] z dnia [...] listopada 2013 r. zarzucił organowi I instancji naruszenie art. 55 oraz art. 57 ust. 1 pkt 4 oraz 6 ustawy o cudzoziemcach oraz art. 7, art. 77 i art. 80 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2013 r., poz. 267, dalej: “kpa").

W uzasadnieniu odwołania skarżący stwierdził, iż:

małżonkowie nie zamieszkują ze sobą jedynie ze względów ekonomicznych; fakt zamieszkiwania w innych miejscowościach nie może świadczyć o pozorności zawartego związku małżeńskiego;

małżonka skarżącego nie rozgłaszała faktu zawarcia związku małżeńskiego z obawy przed plotkami;

wyniki wywiadów środowiskowych powinny być traktowane ostrożnie, gdyż sąsiedzi nie rozpoznawali swojego sąsiada;

gdyby przedmiotowy związek małżeński był faktycznie zawarty w celu obejścia przepisów prawa, małżonkowie nie mieliby wiedzy o sobie nawzajem.

Szef Urzędu do Spraw Cudzoziemców decyzją z dnia [...] marca 2014 r. nr [...] utrzymał w mocy decyzję organu I instancji.

W uzasadnieniu decyzji wskazał, że w sprawie zachodzą okoliczności z art. 55 ust. 1 ustawy o cudzoziemcach, gdyż małżonkowie nie zamieszkują wspólnie i nie prowadzą wspólnego gospodarstwa domowego. Zwrócił także uwagę, że udzielając skarżącemu zezwolenia na zamieszkanie na czas oznaczony decyzją z dnia [...] lipca 2012 r. Wojewoda [...] wyraził wątpliwości co do autentyczności zawartego związku małżeńskiego oraz wskazał, że w "przyszłości organ ponownie wnikliwe sprawdzi, czy pan V. C. faktycznie zamieszkuje wraz z żoną pod wskazanym przez siebie adresem oraz czy więzi między małżonkami zostały utrzymane i zacieśnione". Zdaniem organu odwoławczego w niniejszej sprawie należy stwierdzić, że postępowanie wykazało, że od dnia zawarcia związku małżeńskiego skarżący oraz H. G. nie zamieszkiwali wspólnie i nie prowadzili wspólnego gospodarstwa domowego.

Powyższy stan faktyczny uzasadnia stwierdzenie, iż wobec skarżącego zachodzi przesłanka z art. 57 ust. 1 pkt 4, w związku z art. 53 ust. 1 pkt 6 ustawy o cudzoziemcach. Stwierdzenie, iż wobec skarżącego zachodzi ww. przesłanka, obliguje organ rozpatrujący przedmiotową sprawę do utrzymania w mocy zaskarżonej decyzji organu I instancji.

Następnie stwierdził, że skarżący nie wskazał w toku postępowania okoliczności uzasadniających jego pobyt na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej. W uzasadnieniu wniosku o udzielenie mu przedmiotowego zezwolenia poza małżeństwem powołał się również na pracę. W związku z powyższym organ odwoławczy wezwał skarżącego o dołączenie do akt przedmiotowej sprawy aktualnej umowy o pracę wraz z zezwoleniem na pracę dla cudzoziemca. W dniu 5 lutego 2014 r. do Urzędu wpłynęło pismo skarżącego, w którym wyjaśnił, że zgodnie z postanowieniami art. 57 ust. 2 pkt 2 ustawy z dnia 20 kwietnia 2004 r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy (Dz. U. z 2013 r. poz. 674), z obowiązku posiadania zezwolenia na pracę zwolniony jest cudzoziemiec będący małżonkiem obywatela polskiego lub cudzoziemca, o którym mowa w pkt 1 i ust. 1 pkt 1-6, posiadający zezwolenie na zamieszkanie na czas oznaczony na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej udzielone w związku z zawarciem związku małżeńskiego, co oznacza, że skarżący nie ma obowiązku przedstawiać ww. zezwolenia.

Organ odwoławczy podał, że przytoczony przez skarżącego przepis stanowi, że z wymogu posiadania zezwolenia na wykonywanie pracy zwolniony jest cudzoziemiec będący małżonkiem obywatela polskiego i posiadający zezwolenie na zamieszkanie na czas oznaczony na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej udzielone w związku z zawarciem związku małżeńskiego. Z uwagi na fakt, że skarżący nie spełnia przesłanek do udzielenia mu zezwolenia na zamieszkanie na czas oznaczony z uwagi na fakt pozostawania w związku małżeńskim, udzielenie mu ww. zezwolenia ze względu na wykonywanie przez niego pracy wymaga spełnienia przez niego przesłanek wymaganych do udzielenia ww. zezwolenia z tego tytułu.

Dodatkowo podał, że skarżący we wniosku o udzielenie mu przedmiotowego zezwolenia podał nieprawdziwe dane, wskazując jako adres zamieszkania żony ul. K. w P., gdzie nigdy nie zamieszkiwała. Stwierdził, że również w toku postępowania skarżący świadomie wprowadzał organy w błąd, twierdząc, że zamieszkiwał wraz z żoną przy ul. [...] w P., że po jej powrocie z [...] zamieszkali wspólnie najpierw pod ww. adresem, potem zaś przy ul. [...] w P., zaś wcześniej, kiedy żona pracowała i zamieszkiwała na terytorium [...], regularnie ją tam odwiedzał. Z powyższego organ wywiódł, że znajdują zastosowanie przesłanki z art. 57 ust. 1 pkt 6 lit. a oraz lit. b ustawy o cudzoziemcach.

Odnosząc się do treści odwołania podkreślił, że w przedmiotowej sprawie fakt osobnego zamieszkiwania małżonków nie był okolicznością, która przesądziła o odmowie udzielenia wnioskowanego zezwolenia, lecz fakt, że małżonkowie od czasu zawarcia związku małżeńskiego nie utrzymywali ze sobą kontaktu, na co wskazuje okoliczność, że ich zeznania były w najwyższym stopniu niezgodne jeśli chodzi o formę utrzymywania wzajemnych kontaktów. Fakt odwiedzania się małżonków został również podważony w toku wywiadów środowiskowych, gdyż H. G. nie była rozpoznana przez żadnego z sąsiadów skarżącego w P., zaś jego nie rozpoznał nikt w C. Odpowiadając na zarzut, że wywiad środowiskowy jest niemiarodajny, gdyż sąsiedzi nie rozpoznali również skarżącego stwierdził, że jest on bezpodstawny, gdyż sąsiedzi skarżącego zamieszkujący przy ul. [...] rozpoznali skarżącego, lecz wszyscy zaprzeczyli, by pod wskazanym adresem zamieszkiwała jakakolwiek kobieta, nikt też nie rozpoznał H. G.. Natomiast twierdzenie, że gdyby związek małżeński skarżącego z H. G. faktycznie był zawarty jedynie w celu obejścia przepisów prawa, małżonkowie nie mieliby żadnej wiedzy na swój temat, należy uznał za całkowicie nielogiczny. Podał, że doświadczenie życiowe wskazuje na fakt, że można posiadać pewną wiedzę na temat innej osoby, nawet jeśli nie pozostaje się z nią w związku małżeńskim, zaś na potrzeby postępowania małżonkowie mogli uzgodnić zeznania i to właśnie miało miejsce w przedmiotowej sprawie. Zgodność zeznań w pewnych kwestiach (jak np. wygląd mieszkania) nie przesądza o fakcie wspólnego zamieszkiwania. Zaś w przedmiotowej sprawie w niektórych kwestiach małżonkowie zeznawali w sposób całkowicie sprzeczny (np. w sprawie odwiedzin żony przez skarżącego w [...]) i kwestie te należy uznać za na tyle istotne, że sprzeczności ich dotyczące jednoznacznie wskazują na fakt, że przedmiotowy związek małżeński zawarty został jedynie w celu obejścia przepisów prawa.

Skarżący w skardze na powyższą decyzję Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców z dnia [...] marca 2014 r. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wniósł o jej uchylenie wraz z poprzedzająca ją decyzją Wojewody [...] z dnia [...] listopada 2013 r.

Zaskarżonej decyzji zarzucił naruszenie:

art. 55 ustawy o cudzoziemcach, w związku z art. 23 Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego, art. 57 ust. 1 pkt 4 i 6 ustawy o cudzoziemcach,

art. 7, art. 77 i art. 80 kpa.

W skardze oświadczył, że nieprzerwanie wykonuje wszystkie ustawowe obowiązki małżeńskie, o których mowa jest w art. 23 Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego, tj. obowiązek wspólnego pożycia, wzajemnej pomocy i wierności oraz współdziałania dla dobra rodziny. Podniósł, że organ odwoławczy poddając w wątpliwość autentyczność zawartego małżeństwa, nie wskazał wyraźnie, jakim konkretnie obowiązkom skarżący w tym zakresie uchybił. Jego zdaniem za niewystarczające uznać trzeba ogólnikowe stwierdzenia, że "małżonkowie pozostający we wspólnym pożyciu z reguły pozostają oraz prowadzą wspólne gospodarstwo domowe" albo, że "wspólne zamieszkiwanie oraz prowadzenie gospodarstwa domowego najlepiej sprzyja prawidłowej relacji sprzyja prawidłowej realizacji spoczywających na małżonkach praw i obowiązków." W ocenie skarżącego spełnienie bądź niespełnienie konkretnie tych warunków nie przesądza ostatecznie o tym, że pomiędzy małżonkami nie powstała więź psychiczna, fizyczna i gospodarcza. Wywodził, że relacje dotyczące nawiązywania oraz utrzymywania więzi mają znacznie bardziej złożony i wieloaspektowy charakter. Argumentował, że z faktu czasowego przebywania dwojga osób w innej lokalizacji nie można a priori wywodzić, że nie tworzą oni małżeństwa.

Podkreślił, że wraz z żoną nie zamieszkują ze sobą na stałe jedynie z powodów ekonomicznych, gdyż znaleźli oni pracę w dwóch różnych miejscowościach. W dobie kryzysu gospodarczego oraz trudnej sytuacji na rynku pracy podejmowanie przez współmałżonków zatrudnienia w innych miastach bądź krajach nie powinno wzbudzać zastrzeżeń.

Zdaniem skarżącego z dużą rezerwą należy odnieść się także do wywiadów środowiskowych przeprowadzonych w przedmiotowej sprawie. Skoro bowiem wraz z żoną wykonywali pracę zarobkową w innych miejscowościach, oczywistym jest to, że nie mogą być widywani pod określonym adresem tak często, jak osoby pracujące w tym samym mieście. Z treści wywiadów wynika, że sąsiedzi skarżącego i jego żony nie orientowali się kto dokładnie mieszka przy ul. [...] oraz ul. [...] Z akt przedmiotowej sprawy jednoznacznie wynika bowiem, że nie rozpoznali oni wszystkich osób zamieszkujących pod adresem wskazywanym przez funkcjonariuszy Straży Granicznej, i że generalnie nie zwracali uwagi na to, kto mieszka w ich otoczeniu. Szczególne zastrzeżenia budzi wywiad środowiskowy przeprowadzony przez funkcjonariuszy Straży Granicznej przy ul. [...] w P. Jak bowiem wskazał w uzasadnieniu sam organ odwoławczy "funkcjonariusze nie dysponowali wówczas numerem lokalu cudzoziemca, zaś w budynku przy ul. [...] mieści się wiele lokali użytkowych, co w połączeniu z faktem, że skarżący zamieszkiwał pod ww. adresem niedługo przed dniem przeprowadzenia ww. wywiadu mogło spowodować, że nie został rozpoznany przez sąsiadów oraz pracowników ochrony."

Ponadto zwrócił uwagę, że jego związek małżeński może budzić spore kontrowersje w polskim społeczeństwie. Bezsprzecznym pozostaje bowiem to, że małżeństwa, w których zachodzi istotna różnica wieku oraz odmienność wyznania są w małych społecznościach krytykowane. Zdaniem skarżącego fakt ten tłumaczy, dlaczego o zawarciu małżeństwa wiedziała ograniczona liczba osób. W dużej mierze było to podyktowane strachem przed brakiem akceptacji i zrozumienia, z czym nie powinno się wiązać żadnych negatywnych konsekwencji. Wstępując w związek małżeński z dużo młodszym od siebie obcokrajowcem H. G. postanowiła nie ogłaszać tego faktu publicznie. Wiedząc o hermetycznym charakterze niewielkiej społeczności, w której na co dzień żyje bała się fali krytyki związanej z takim postępowaniem. H. G. poinformowała o zawarciu związku małżeńskiego jedynie swoje dzieci, które są jej najbliższą rodziną.

W ocenie skarżącego z dużym dystansem i ostrożnością należy także podchodzić do rozbieżności w zeznaniach skarżącego i jego żony, na które powołuje się w uzasadnieniu organ odwoławczy. Stwierdził, że ewentualne różnice pojawiające się w tym zakresie wynikały ze stresu towarzyszącego przeprowadzeniu czynności oraz upływu czasu, który powodował zatarcie się pewnych faktów w pamięci przesłuchiwanego. Podkreślił, iż w wielu istotnych kwestiach wspólnego życia byli zgodni, co jednoznacznie wskazuje na łączącą ich więź. Treść złożonych przez nich zeznań okazała się tożsama w wielu sprawach - zarówno istotnych, jak i dotyczących spraw codziennych. W ocenie skarżącego organ administracyjny wyciągnął z pojawiających się rozbieżności zbyt daleko idące wnioski i nie ocenił przez to zgromadzonego materiału dowodowego w sposób należyty.

Podał, że zgodnie z wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 4 sierpnia 2010 r. sygn. akt V SA/Wa 1031/10 stwierdzenie, że w zeznaniach małżonków zawarte są niezgodności, nie jest tożsame z ustaleniem, że związek małżeński został zawarty w celu obejścia przepisów o udzielaniu zezwolenia na zamieszkanie na czas oznaczony, lecz jedynie uzasadnia przeprowadzenie postępowania umożliwiającego ustalenie, czy małżeństwo zostało zawarte w tym celu. W opinii skarżącego postępowanie takie nie zostało w sposób należyty przeprowadzone w przedmiotowej sprawie, a organ odwoławczy oparł wydanie decyzji jedynie o zbiór arbitralnych hipotez i domysłów. Sytuacja taka jest więc sprzeczna z brzmieniem art. 57 ust. 1 pkt 4 ustawy o cudzoziemcach.

Końcowo zaznaczył, że zgodnie z dominującym stanowiskiem doktryny odmowa udzielenia zezwolenia na zamieszkanie na czas oznaczony z powodu wskazania przez cudzoziemca nieprawdziwych danych, czy fałszywych informacji w rozumieniu art. 57 ust. 1 pkt 6 ustawy o cudzoziemcach jest uzasadniona tylko wówczas, gdy informacja była nieprawdziwa, mogła mieć istotne znaczenie w sprawie i została przekazana przez cudzoziemca ze świadomością jej nieprawdziwości. Nie można przyjąć, że złożenie wniosku o udzielenie zezwolenia na zamieszkanie na czas oznaczony zawierającego jakiekolwiek nieprawdziwe informacje, obligatoryjnie powinno powodować wydanie decyzji odmownie rozstrzygającej zgłoszone żądanie, a taka ocena organu stanowi o naruszeniu art. 57 ust. 1 pkt 6 ustawy o cudzoziemcach.

W odpowiedzi na skargę Szef Urzędu do Spraw Cudzoziemców wniósł o jej oddalenie.

W ocenie Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców ocena całokształtu materiału dowodowego wskazuje, że małżonkowie nie zawarli związku małżeńskiego w celu założenia rodziny, ale w celu obejścia przepisów postępowania o udzielaniu zezwolenia na zamieszkanie na czas oznaczony, aby umożliwić skarżącemu legalny pobyt na terytorium Polski. Przede wszystkim małżonkowie nie są zgodni co do wielu istotnych okoliczności ich dotyczących, w zakresie ich wzajemnych kontaktów. Podają na ten temat sprzeczne informacje, m.in. dotyczące okresów i miejsc wspólnego zamieszkania. Trzykrotnie, w przeciągu niecałego roku, zmienili deklarowane wspólne miejsce zamieszkania w P., co właściwie uniemożliwiło, zweryfikowanie podawanych przez nich informacji na temat prowadzenia przez nich wspólnego gospodarstwa domowego. Przy czym skarżący niezgodnie z prawdą wskazał we wniosku i w czasie przesłuchania jako miejsce zamieszkania swojej żony ul. [...] w P. i utrzymywał, że H. G. regularnie "odwiedzała" go w czasie gdy przyjeżdżała do Polski z terytorium [...], co okazało się być nieprawdą. Z zeznań małżonków wynika też, że skarżący jeździł do C. do żony. Zgromadzony w sprawie materiał dowodowy nie potwierdził jednak również tej okoliczności. Ponadto całkowicie sprzeczne są zeznania małżonków w zakresie tego jak wyglądały ich spotkania na terytorium [...], skarżący podaje, że regularnie co dwa miesiące, na 4-5 dni jeździł do [...], aby odwiedzić żonę, ona jednak zaprzeczyła, aby się widywali na terytorium [...], oprócz jednego wspólnego pobytu u siostry cudzoziemca, który trwał tydzień.

Stwierdził, że małżonkowie nie zamieszkują razem, ani nie prowadzą wspólnego gospodarstwa domowego, a okoliczność tę próbowali ukryć w toku przedmiotowego postępowania. Między małżonkami nie ma relacji jaka normalnie łączy ludzi, którzy decydują się zawrzeć związek małżeński, albowiem małżonkowie nie kontaktują się ze sobą, co również próbowali ukryć przed organami administracji. Na brak łączącej małżonków więzi wskazują ich sprzeczne zeznania na temat wzajemnych kontaktów. Podkreślił, że prowadzenie wspólnego gospodarstwa domowego przez małżonków, wbrew twierdzeniu skargi, nie wyklucza czasowe oddzielne zamieszkiwanie małżonków z uwagi np. na pracę jednego z nich w innym kraju. Za sformułowanym w zaskarżonej decyzji stanowiskiem, że związek małżeński skarżącego został zawarty w celu obejścia przepisów prawa, przemawia również fakt, że najbliższa rodzina H. G. nie wie o jej małżeństwie, tj. matka i siostra, co stoi w sprzeczności do zeznań H. G., która chociaż przyznała, że jej matka nie zna skarżącego, to jednak twierdziła, że wie o ich małżeństwie. W ocenie organu przy ocenie materiału dowodowego należało także uwzględnić, na niekorzyść małżonków, dzielącą ich dużą różnicę wieku (prawie 25 lat), ale tylko z uwagi na skalę ujawnionych w toku postępowania nieprawidłowości.

Wobec powyższego w ocenie organu odwoławczego należy uznać, że okoliczności sprawy uprawniały do zastosowania w sprawie art. 57 ust. 1 pkt 4 ustawy o cudzoziemcach.

Za w pełni uzasadnione uznał także zastosowanie w sprawie art. 57 ust. 1 pkt 6 lit. a i b ustawy o cudzoziemcach, jako drugiej niezależnej podstawy przedmiotowej decyzji. Skarżący zarówno we wniosku i w czasie przesłuchania usiłował wprowadzić organy w błąd podając, że miejscem zamieszkania jego małżonki był lokal przy ul. [...] w P. Jednak postępowanie dowodowe w sprawie wykazało, że małżonka skarżącego nigdy tam nie mieszkała. Nieprawdziwe okazały się też zeznania skarżącego w zakresie, w jakim zeznawał na temat swoich regularnych odwiedzin małżonki na terytorium [...], w czasie gdy H. G. pracowała na terytorium tego kraju.

W ocenie organu odwoławczego informacja na temat miejsca zamieszkania małżonków była istotna, ponieważ jest to jedna z okoliczności, podlegających badaniu w sprawach o udzielenie zezwolenia na zamieszkanie na czas oznaczony dla cudzoziemców, małżonków obywateli Polski. Ujawnienie oddzielnego zamieszkiwania małżonków może, przy uwzględnieniu całokształtu zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego, doprowadzić do zastosowania w sprawie art. 57 ust. 1 pkt 4 ustawy o cudzoziemcach. Przy czym – w ocenie organu - nie ma podstaw aby uznać, że skarżący działał z nieświadomością, że przekazuje nieprawdziwe informacje. Za istotną organ uznał również informację na temat kontaktów małżonków w czasie pobytu w [...] w kontekście art. 55 ust. 1 pkt 6 ustawy o cudzoziemcach.

Stwierdził także, że nie było możliwe pozytywne załatwienie wniosku skarżącego z uwagi na wykonywanie przez niego pracy na terytorium Polski. Fakt ujawnienia przez organy zawarcia przez skarżącego fikcyjnego małżeństwa spowodował brak możliwości zastosowania wobec niego art. 57 ust. 2 pkt 2 ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy. Tym samym, do pozytywnego załatwienia wniosku na tej podstawie wymagane było przedstawienie zezwolenia na pracę. Skarżący nie uzupełnił jednak materiału dowodowego o wymagany dokument do czasu zakończenia postępowania.

Na rozprawie przed Wojewódzkim Sadem Administracyjnym w Warszawie skarżący wniósł o przeprowadzenie dowodu z dokumentu w postaci zezwolenia na pracę wydanego przez Wojewodę [...] w dniu [...] maja 2014 r. na okoliczność udowodnienia, że skarżący posiada zezwolenie na pracę.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje.

Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.

Podstawą prawną wydania zaskarżonej decyzji jest art. 57 ust. 1 pkt 1, art. 57 ust. 1 pkt 6 lit. a i b, w zw. z art. 53 ust. 1 pkt 6 i art. 55 ust. 1 pkt 2, 3 i 6 ustawy z dnia 13 czerwca 2003 r. o cudzoziemcach.

Strony pozostają w sporze de facto w zakresie ustaleń stanu faktycznego w sprawie i wynikających z tego konsekwencji prawnych.

Wynikają one przede wszystkim z art. 57 ust. 1 pkt 1 powyższej ustawy, stosownie do którego cudzoziemcowi odmawia się udzielenia zezwolenia na zamieszkanie na czas oznaczony, jeżeli nie spełnia wymogów, o których mowa w art. 53-53 b ustawy, ponadto jeżeli cudzoziemiec w postępowaniu o udzielenie zezwolenia na zamieszkanie na czas oznaczony złożył wniosek lub dołączył do niego dokumenty zawierające nieprawdziwe dane osobowe lub fałszywe informacje oraz zeznał nieprawdę lub zataił prawdę albo, w celu użycia za autentyczny, podrobił lub przerobił dokument bądź takiego dokumentu jako autentycznego używał (art. 57 ust. 1 pkt 6 lit. a i b).

Zgodnie zaś z art. 53 ust. 1 pkt 6 wymienionej ustawy zezwolenie na zamieszkanie na czas oznaczony udziela się cudzoziemcowi, który jest małżonkiem obywatela polskiego. Ponadto wskazać należy na treść art. 55 ust. 1 pkt 2, 3 i 6 powyższej ustawy stanowiących, że organ prowadzący postępowanie o udzielenie zezwolenia na zamieszkanie na czas oznaczony cudzoziemcowi będącemu małżonkiem obywatela polskiego ustala, czy związek małżeński nie został zawarty w celu obejścia przez cudzoziemca przepisów o udzielaniu zezwolenia na zamieszkanie na czas oznaczony na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, jeżeli okoliczności sprawy wskazują, że małżonkowie nie wypełniają prawnych obowiązków wynikających z zawarcia małżeństwa, małżonkowie nie zamieszkują wspólnie, małżonkowie nie są zgodni co do dotyczących ich danych osobowych i innych istotnych okoliczności, które ich dotyczą.

Jest oczywiste, że z przyczyn życiowych związanych z różnymi okolicznościami wynikającymi np. z konieczności opieki nad chorym członkiem rodziny, czy ze względu na pracę – małżonkowie nawet przez dłuższy czas – mogą nie mieszkać razem, co nie zmienia faktu, że troszczą się o siebie, często spotykają, w miarę możności wspólnie planują wydatki, wyjazdy itp. Taka jednak sytuacja nie zachodzi w stosunku do skarżącego i jego małżonki, a okoliczność ta, w zestawieniu z brakiem zbieżności informacji małżonków w podstawowych kwestiach dotyczących współmałżonka i wspólnego pożycia, wzbudziła uzasadnione – w ocenie Sądu - wątpliwości co do powodów zawarcia związku małżeńskiego przez cudzoziemca i jego żonę. W świetle powyższych przepisów oraz przeprowadzonego przez organ postępowania dowodowego prawidłowo organ ocenił, że zawarty przez wnioskodawcę związek małżeński nie stanowi podstawy do udzielenia mu zezwolenia na zamieszkanie na czas oznaczony.

Małżonkowie nie zamieszkują bowiem wspólnie i nie prowadzą wspólnego gospodarstwa domowego. Wbrew twierdzeniom skargi organ prawidłowo zakwalifikował cel zawarcia małżeństwa, opierając się nie tylko na okoliczności, że małżonkowie nie zamieszkują wspólnie, czy wynikach kwestionowanych przez skarżącego, jako niemiarodajnych, wywiadów środowiskowych, ale również na wzajemnym stosunku do siebie małżonków. Małżonkowie podawali na temat wzajemnych kontaktów sprzeczne informacje, w tym dotyczące zarówno miejsca zamieszkania, jak i faktu wspólnego zamieszkania. Z zeznań małżonków wynika też, że skarżący jeździł do C. do żony. Zgromadzony w sprawie materiał dowodowy nie potwierdził jednak również tej okoliczności. Ponadto całkowicie sprzeczne są zeznania małżonków w zakresie tego jak wyglądały ich spotkania na terytorium [...]; tj. skarżący podawał, że regularnie co dwa miesiące, na 4-5 dni jeździł do [...], aby odwiedzić żonę, ona jednak zaprzeczyła, aby się widywali na terytorium [...] oprócz jednego wspólnego pobytu u siostry cudzoziemca, który trwał tydzień. Małżonkowie podawali również rozbieżne informacje dotyczące np. okresu wspólnego przebywania w [...] czy powodów wyjazdu skarżącego do [...].

Jednocześnie twierdzenia skarżącego, że rozbieżności w zeznaniach małżonków dotyczą drobiazgów, a wystąpienie tych rozbieżności jest zrozumiałe biorąc pod uwagę krótki staż małżeński, nie mogą podważyć oceny, że sprzeczności w zeznaniach małżonków dotyczą kwestii na tyle ważkich, że uprawniony jest wniosek o braku więzi, jaką powinno charakteryzować się małżeństwo. Skarżący niezgodnie z prawdą wskazał we wniosku i w czasie przesłuchania jako miejsce zamieszkania swojej żony ul. [...] w P. i utrzymywał, że H. G. regularnie "odwiedzała" go w czasie gdy przyjeżdżała do Polski z terytorium [...], co okazało się być nieprawdą. Na brak łączącej małżonków więzi wskazują ich sprzeczne zeznania na temat wzajemnych kontaktów.

Skoro organ ustalił, że małżonkowie ani nie zamieszkują razem, ani nie prowadzą wspólnego gospodarstwa domowego, a okoliczność tę próbowali ukryć w toku przedmiotowego postępowania, a nadto brak jest kontaktów właściwych dla małżeństwa i wystarczającej wiedzy o sytuacji współmałżonka, to między małżonkami nie ma relacji jaka normalnie łączy ludzi, którzy decydują się zawrzeć związek małżeński.

Należy przy tym wskazać, że organy nie są skrępowane regułami dotyczącymi wartości poszczególnych dowodów, a orzekają na podstawie własnego przekonania, popartego zasadami wiedzy i doświadczenia życiowego. Za zgodne z doświadczeniem życiowym i logiką Sąd uznaje wnioski organów, mających uzasadnione podstawy aby przyjąć, że małżeństwo cudzoziemca z obywatelką polską było fikcją prawną. W tym stanie rzeczy zarzuty skargi uznać należy za bezzasadne. Jak wyżej wskazano - cudzoziemcowi odmawia się bowiem udzielenia zezwolenia na zamieszkanie na czas oznaczony jeżeli związek małżeński został zawarty w celu obejścia przepisów o udzieleniu zezwolenia na zamieszkanie na czas oznaczony (art. 57 ust. 1 pkt 4 ustawy o cudzoziemcach). Już choćby więc tylko z powyższego powodu skarga nie mogła być skuteczna.

Ponadto Sąd podziela stanowisko organu co do zaistnienia kolejnej przesłanki do odmowy udzielenia wnioskowanego przez skarżącego zezwolenia na zamieszkanie na czas oznaczony, w postaci okoliczności wymienionych w art. 57 ust. 1 pkt 6 ustawy o cudzoziemcach.

Sąd podziela stanowisko (wyrażone np. w wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego z dnia 30 stycznia 2012 r., sygn. akt V SA/Wa 2270/11), że odmowa udzielenia zezwolenia na zamieszkanie na czas oznaczony z powodu wskazania przez cudzoziemca nieprawdziwych danych, czy fałszywych informacji w rozumieniu art. 57 ust. 1 pkt 6 ustawy o cudzoziemcach jest uzasadniona wówczas, gdy informacja była nieprawdziwa, mogła mieć znaczenie w sprawie i została przekazana przez cudzoziemca ze świadomością jej nieprawdziwości. Nie można przyjąć, że złożenie wniosku o udzielenie zezwolenia na zamieszkanie na czas oznaczony, zawierającego jakiekolwiek nieprawdziwe informacje, obligatoryjnie powinno powodować wydanie decyzji odmownie rozstrzygającej zgłoszone żądanie, a taka ocena organu stanowi o naruszeniu art. 57 ust. 1 pkt 6 powyższej ustawy. W niniejszej sprawie mamy do czynienia z sytuacją, w której informacja dotycząca miejsca zamieszkania małżonków ma istotne znaczenie punktu widzenia badania prawidłowych relacji między małżonkami, stąd prawidłowo organ uznał, że implikuje to wydanie decyzji odmownie rozstrzygającej zgłoszone żądanie.

Odnosząc się do argumentacji wywodzonej przez skarżącego wskazać również należy, że godnie z art. 53 ust. 1 ustawy o cudzoziemcach zezwolenia na zamieszkanie na czas oznaczony udziela się cudzoziemcowi, który posiada zezwolenie na pracę albo pisemne oświadczenie pracodawcy o zamiarze powierzenia cudzoziemcowi wykonywania pracy, jeżeli zezwolenie na pracę nie jest wymagane. Sąd dopuścił na podstawie art. 106 § 3 P.p.s.a. wnioskowany przez pełnomocnika skarżącego dowód z dokumentu załączonego do pisma procesowego z 18 lipca 2014 r. w postaci zezwolenia na pracę, wydanego przez Wojewodę [...][...] maja 2014 r. nr [...].

Należy jednak wskazać, że biorąc pod uwagę przesłankę wydania zezwolenia na zamieszkanie na czas oznaczony określoną w art. 53 ust. 1 pkt 1 ustawy o cudzoziemcach zaskarżona decyzja nie być zakwestionowana z tego powodu. Z brzmienia tego przepisu jednoznacznie wynika bowiem, iż zezwolenia na zamieszkanie na czas oznaczony udziela się, gdy cudzoziemiec posiada zezwolenie na pracę, albo - w sytuacji, gdy zezwolenie takie nie jest wymagane - legitymuje się pisemnym oświadczeniem pracodawcy o zamiarze powierzenia mu wykonywania pracy. W sprawie będącej przedmiotem rozpatrzenia niekwestionowane ustalenia organu wskazują, że cudzoziemiec zezwolenia nie posiadał w dacie wydania zaskarżonej decyzji, skutecznie nie podnosił również, że wystąpił przypadek, w którym zezwolenie nie jest wymagane. Co prawda w uzasadnieniu wniosku o udzielenie przedmiotowego zezwolenia na zamieszkanie na czas oznaczony skarżący wskazywał, że obowiązek posiadania zezwolenia na pracę go nie obejmuje. Jednak z art. 87 ust. 2 pkt 2 ustawy z dnia 20 kwietnia 2004 r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy, t.j.: Dz.U. z 2013 r., poz. 674, ze zm.) wynika, że z obowiązku posiadania zezwolenia na pracę jest zwolniony cudzoziemiec będący małżonkiem obywatela polskiego posiadający zezwolenie na pobyt czasowy na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, udzielone w związku z zawarciem związku małżeńskiego. Obydwie przesłanki muszą być spełnione kumulatywnie. Udzielone skarżącemu zezwolenie z [...] lipca 2012 r. na zamieszkanie na czas oznaczony wydane zostało przez Wojewodę [...] do [...] lipca 2013 r. Organ odwoławczy bezskutecznie wzywał skarżącego (wezwanie z 17 stycznia 2014 r.) do przedstawienia dokumentów obrazujących wykonywanie pracy w Polsce i jej podstawy. Słusznie zatem organ wywodził, że skoro skarżący nie spełnia przesłanek do udzielenia mu zezwolenia na zamieszkanie na czas oznaczony z uwagi na fakt pozostawania w związku małżeńskim, to oznacza to brak zwolnienia z wymogu posiadania zezwolenia na pracę. To z kolei oznacza, że skuteczne ubieganie się o zezwolenie na zamieszkanie na czas oznaczony uwarunkowane jest – stosownie do art. 53 ust. 1 pkt 1 ustawy - posiadaniem zezwolenia na pracę albo pisemnego oświadczenia pracodawcy o zamiarze powierzenia cudzoziemcowi wykonywania pracy, jeżeli zezwolenie na pracę nie jest wymagane z innych przyczyn niż wskazana przez skarżącego.

W ocenie Sądu organy obu instancji w sposób wyczerpujący zebrały i rozpatrzyły cały materiał dowodowy, przeprowadzając konieczne czynności wyjaśniające i ustosunkowując się do dokonanych na ich skutek ustaleń, a ocena okoliczności sprawy oparta została na całokształcie materiału dowodowego. Nie zostały zatem naruszone przepisy kpa wymienione w skardze (tj. art. 7, 77 i 80 tej ustawy). Sąd z urzędu nie dostrzegł również innego naruszenia przepisów. Zgodnie z wymogiem przepisu art. 107 § 3 kpa zaskarżona decyzja została wyczerpująco uzasadniona.

Z powyższych względów, na podstawie art. 151 ustawy dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012 r., poz. 270, ze zm., Sąd orzekł jak w sentencji wyroku).