Wyrok NSA, sygn. akt II GSK 371/08
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2008-10-14 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6550
Hasła tematyczne: Środki unijne
Skarżony organ: Dyrektor Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa
Treść wyniku: Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy: article: art. 2 ust. 1
journal: Dz.U. 2004 nr 6 poz 40
law: Ustawa z dnia 18 grudnia 2003 r. o płatnościach bezpośrednich do gruntów rolnych i oddzielnej płatności z tytułu cukru
journal: Dz.U.UE.L 2004 nr 345 poz 1 art. 55 ust. 1, art.  65, art. 66
law: Rozporządzenie Komisji (WE) Nr 1973/2004 z dnia 29 października 2004 r.ustanawiające szczegółowe zasady stosowania rozporządzenia Rady  (WE) nr 1782/2003 w odniesieniu do systemów wsparcia przewidzianych w tytułach IV i IVa tego rozporządzenia oraz wykorzystania odłogowanych  gruntów do produkcji surowców
article: art. 7, art. 77 par. 1
journal: Dz.U. 2000 nr 98 poz 1071
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Edward Kierejczyk Sędzia NSA Janusz Drachal Sędzia NSA Krystyna Anna Stec (spr.) Protokolant Anna Tomaka-Magdoń po rozpoznaniu w dniu 14 października 2008 r. na rozprawie w Izbie Gospodarczej skargi kasacyjnej "S." Spółki z o.o. w R. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w S. z dnia 28 listopada 2007 r. sygn. akt II SA/Sz 695/07 w sprawie ze skargi "S." Spółki z o.o. R. na decyzję Dyrektora Z. Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w S. z dnia [...] kwietnia 2007 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania płatności bezpośrednich do gruntów rolnych oddala skargę kasacyjną,


UZASADNIENIE

Wojewódzki Sąd Administracyjny w S. wyrokiem z dnia 28 listopada 2007 r., sygn. akt II SA/Sz 695/07 oddalił skargę "S." Spółki z o.o. z siedzibą R. na decyzję Dyrektora Z. Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w S. z dnia [...] kwietnia 2007 r., nr [...] w przedmiocie przyznania płatności bezpośrednich do gruntów rolnych.

Sąd orzekał w następującym stanie sprawy.

Kierownik Biura Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w C. decyzją z dnia [...] lutego 2007 r., nr [...], po rozpoznaniu wniosku z dnia [...] maja 2006 r. o przyznanie płatności bezpośrednich do gruntów rolnych - łąk o powierzchni 8,21 ha - odmówił Spółce z o.o. "S." przyznania płatności bezpośrednich do gruntów rolnych na rok 2006 z tytułu:

1. jednolitej płatności obszarowej i nałożył sankcję w wysokości 2268,26 zł, która będzie potrącana z płatności, do której producent rolny jest uprawniony z tytułu wniosków składanych w ciągu trzech lat kalendarzowych po upływie roku kalendarzowego, w którym stwierdzono niezgodności;

2. uzupełniającej płatności obszarowej i nałożył sankcję w wysokości 2573,42 zł, która będzie potrącana z płatności, do której producent rolny jest uprawniony z tytułu wniosków składanych w ciągu trzech lat kalendarzowych po upływie roku kalendarzowego, w którym stwierdzono niezgodności.

Po rozpatrzeniu odwołania Dyrektor Z. Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa decyzją z dnia [...] kwietnia 2007 r., nr [...] zaskarżoną decyzją utrzymał w mocy.

W uzasadnieniu decyzji organ stwierdził, że w trakcie kontroli przeprowadzonej w terenie w dniu [...] lipca 2006 r. obecny przy niej J. Ż. prezes Spółki z o. o. "S." wskazał kontrolerom działki zadeklarowane we wniosku o przyznanie płatności. Z uwagi na fakt, że w trakcie wewnętrznej weryfikacji stwierdzono rozbieżności w dniu [...] sierpnia 2006 r. przeprowadzono ponowną kontrolę gruntów rolnych i wówczas ustalono nieprawidłowości - brak koszenia okrywy roślinnej na tych gruntach, co zostało udokumentowane zdjęciami. Obecny w trakcie kontroli J. Ż. złożył do protokołu oświadczenie, iż w ciągu 7 dni łąki zostaną skoszone.

Organ przywołał art. 2 ust. 1 ustawy z dnia 18 grudnia 2003 r. - o płatnościach bezpośrednich do gruntów rolnych i oddzielnej płatności z tytułu cukru i ustalił, że w przypadku spółki nie został zachowany warunek utrzymania gruntów w dobrej kulturze rolnej, gdyż na gruntach kontrolerzy nie stwierdzili śladów prowadzenia działalności rolniczej; stwierdzono też, że różnica między działkami uprawnionymi a zgłoszonymi do płatności wyniosła 100 %. Skutkowało to odmową przyznania płatności i nałożeniem sankcji na podstawie art. 138 ust. 1 rozporządzenia Komisji (WE) Nr 1973/2004 z dnia 29 października 2004 r. ustanawiającego szczegółowe zasady zastosowania rozporządzenia Rady (WE) Nr 1782/2003 w odniesieniu do systemów wsparcia przewidzianych w tytułach IV i IVa tego rozporządzenia oraz wykorzystania gruntów do produkcji surowców.

Orzekając w sprawie Wojewódzki Sąd Administracyjny w S. stwierdził, że skarga jest niezasadna.

Sąd pierwszej instancji wskazał, że zgodnie z art. 53 ust. 1 stawy z dnia 26 stycznia 2007 r. - o płatnościach do gruntów rolnych i płatności cukrowej (Dz. U. Nr 35, poz. 217), do postępowań w sprawach przyznania płatności lub płatności cukrowej, wszczętych i niezakończonych decyzją ostateczną do dnia wejścia w życie niniejszej ustawy, tj. 27 lutego 2007 r., stosuje się przepisy dotychczasowe. Dlatego też w niniejszej sprawie zastosowanie znajdują przepisy ustawy z dnia 18 grudnia 2003 r. o płatnościach bezpośrednich do gruntów rolnych i oddzielnej płatności z tytułu cukru oraz rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia z dnia 7 kwietnia 2004 r. w sprawie minimalnych wymagań utrzymywania gruntów rolnych w dobrej kulturze rolnej.

WSA podniósł, że w myśl art. 2 ustawy o płatnościach bezpośrednich do gruntów rolnych i oddzielnej płatności z tytułu cukru, osobie fizycznej, osobie prawnej lub jednostce organizacyjnej nieposiadającej osobowości prawnej, będącej posiadaczem gospodarstwa rolnego, zwanej dalej "producentem rolnym", przysługują płatności na będące w jej posiadaniu grunty rolne utrzymywane w dobrej kulturze rolnej, przy zachowaniu wymogów ochrony środowiska, zwane dalej "gruntami rolnymi". Warunkiem uzyskania płatności jest posiadanie przez producenta rolnego działek rolnych o łącznej powierzchni nie mniejszej niż 1 ha, które kwalifikują się do objęcia płatnościami, przy czym za działkę rolną uważa się zwarty obszar gruntu rolnego, na którym jest prowadzona jedna uprawa, o powierzchni nie mniejszej niż 0,1 ha, wchodzący w skład gospodarstwa rolnego.

Wyjaśniono, że we wniosku o przyznanie płatności na formularzu udostępnionym przez Agencję (art. 3a ww. ustawy) w pkt IX A. Ż. złożyła oświadczenie, że znane jej są skutki składania fałszywych oświadczeń z art. 297 § 1 Kodeksu karnego oraz zasady przyznawania płatności bezpośrednich do gruntów rolnych, a także zobowiązała się m.in. do niezwłocznego informowania na piśmie Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa: o każdym fakcie, który miał wpływ na nienależne przyznanie płatności bezpośrednich; o każdej zmianie powstałej w okresie od dnia złożenia wniosku do dnia przyznania płatności, a w szczególności jeżeli zmiana dotyczy wykorzystywania gruntów rolnych, wielkości powierzchni upraw, przeniesienia gospodarstwa rolnego na rzecz innego producenta rolnego; utrzymywania gruntów rolnych, zgłoszonych we wniosku o przyznanie płatności bezpośrednich do gruntów rolnych w dobrej kulturze rolnej, przy zachowaniu wymogów ochrony środowiska.

Sąd pierwszej instancji przywołał § 1 ust. 1 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 7 kwietnia 2004 r. w sprawie minimalnych wymagań utrzymywania gruntów rolnych w dobrej kulturze rolnej, według którego utrzymywaniem gruntów rolnych w dobrej kulturze rolnej przy zachowaniu wymogów ochrony środowiska jest, min.: uprawa roślin lub ugorowanie - w przypadku gruntów ornych; koszenie okrywy roślinnej i jej usunięcie co najmniej raz w roku w terminie do dnia 31 lipca - w przypadku łąk; wypasanie zwierząt w okresie wegetacyjnym traw lub koszenie okrywy roślinnej i jej usunięcie co najmniej raz w roku w terminie do dnia 31 lipca - w przypadku pastwisk.

WSA przyjął poczynione w postępowaniu administracyjnym ustalenia, że zgłoszone przez spółkę działki nie są wykorzystywane rolniczo, brak bowiem wykoszenia okrywy roślinnej. Spowodowało to wykluczenie działek w całości z przedmiotowych płatności, a tym samym różnica pomiędzy obszarem deklarowanych przez stronę we wniosku działek a obszarem działek uprawnionych do otrzymania ww. płatności przekroczyła 50 % - co uzasadniało odmowę przyznania płatności bezpośrednich i nałożenie sankcje. Zdaniem Sądu spełnione zostały przesłanki z art. 138 pkt 1 rozporządzenia Komisji (WE) Nr 1973/2004 z dnia 29 października 2004 r. ustanawiającego szczegółowe zasady zastosowania rozporządzenia Rady (WE) Nr 1782/2003 w sprawie systemów wsparcia przewidzianych w tytułach IV i IVa tego rozporządzenia oraz wykorzystania gruntów zarezerwowanych do produkcji surowców i art. 51 ust. 2 rozporządzenia Komisji (WE) Nr 796/2004 z dnia 21 kwietnia 2004 r. ustanawiającego szczegółowe zasady wdrażania wzajemnej zgodności, modulacji oraz zintegrowanego systemu zarządzania i kontroli przewidzianych schematów w rozporządzeniu Rady (WE) Nr 1782/2003 ustanawiające wspólne zasady dla systemów pomocy bezpośredniej w zakresie wspólnej polityki rolnej oraz określonych systemów wsparcia dla rolników.

W ocenie WSA, sankcje wyliczono poprawnie. Sąd uznał, że w niniejszej sprawie organ działał prawidłowo i nie naruszył prawa. Poczynione przez organy ustalenia w zakresie ustalenia różnicy areału gruntów zgłoszonych we wniosku a uprawnionych do otrzymania ww. płatności oraz nieutrzymywania przez skarżącą gruntów w dobrej kulturze rolnej znajdują potwierdzenie w protokole kontroli jak i w dołączonej doń dokumentacji oraz zdjęciach. Z opisanych co do czasu i miejsca ich wykonania zdjęć wynika, że na wskazanych gruntach nie znajdują się uprawy i nie wykonano na nich zabiegu koszenia. Z kolei zarzut związany z poprawkami w protokole kontroli, został przez organ wyjaśniony wewnętrzną weryfikacją protokołu kontroli i koniecznością przeprowadzenia ponownie kontroli w celu wyjaśnienia wątpliwości związanych z działkami wymienionymi we wniosku. WSA zwrócił uwagę, że spółka nie wniosła zastrzeżeń do powyższego protokołu, godząc się z jego zapisami. Ponadto przedstawiciel spółki na rozprawie oświadczył, że sprawa związana z tym protokołem została umorzona przez Prokuraturę Rejonową w C. Powyższe okoliczności nie miały więc - jak wywiedziono - znaczenia przy rozpoznaniu niniejszej sprawy, Agencja Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa winna zaś zwrócić uwagę na sposób wypełniania przedmiotowych protokołów kontroli przez swoich pracowników, które są dowodem w sprawach o przyznanie płatności.

"S." Spółka z o.o. w R. wniosła skargę kasacyjną od powyższego wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w S. domagając się jego uchylenia w całości i przekazania sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi I instancji oraz zasądzenia kosztów postępowania według norm przepisanych.

Wyrokowi zarzuciła:

I. naruszenie prawa materialnego przez błędną wykładnię przepisu art. 2 ust. 1 ustawy z dnia 18 grudnia 2003 r. o płatnościach bezpośrednich do gruntów rolnych i oddzielnej płatności z tytułu cukru - polegającą na przyjęciu, że skarżąca nie spełniła wymagań do uzyskania płatności bezpośredniej poprzez niewykonanie koszenia okrywy roślinnej do 31 lipca oraz przez niezastosowanie w niniejszej sprawie przez organ administracji przepisu art. 55 ust. 1 oraz art. 65 i 66 rozporządzenia Komisji (WE) Nr 796/2004 z dnia 21 kwietnia 2004 r. ustanawiającego szczegółowe zasady wdrażania wzajemnej zgodności, modulacji oraz zintegrowanego systemu zarządzania i kontroli przewidzianych schematów w rozporządzeniu Rady (WE) Nr 1782/2003 ustanawiającego wspólne zasady dla systemów pomocy bezpośredniej w zakresie wspólnej polityki rolnej oraz określonych systemów wsparcia dla rolników;

II. naruszenie przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, tj.:

- art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) - dalej: p.p.s.a - w związku z art. 107 § 3 Kodeksu postępowania administracyjnego (k.p.a.) poprzez nieuwzględnienie skargi i nieuchylenie decyzji Dyrektora Z. Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w S. z dnia [...] kwietnia 2007 r. pomimo niewskazania przez ten organ faktów, które uznał za udowodnione, dowodów na których się oparł, a w szczególności tych, na podstawie których przyjęto, że na zadeklarowanych przez skarżącą działkach rolnych (łąkach) nie jest prowadzona przez skarżącą działalność rolnicza;

- art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. w zw. z art. 7 i 77 § 1 k.p.a. poprzez nieuwzględnienie skargi i nieuchylenie decyzji Dyrektora Z. Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w S. z dnia [...] kwietnia 2007r. pomimo niepodjęcia wszelkich kroków niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy.

W uzasadnieniu skargi kasacyjnej jej autor wskazał też, że WSA praktycznie nie odniósł się do podniesionego w skardze zarzutu naruszenia art. 107 § 3 k.p.a. - co stanowi obrazę art. 141 § 4 p.p.s.a.

Zdaniem autora skargi kasacyjnej - w związku z powyższym zarzutem - zauważyć należało, że ustalenia organów administracji, iż skarżąca nie prowadziła na zadeklarowanych działkach działalności rolniczej opierały się w istocie na treści protokołu z czynności kontrolnych (nr dok. [...]), przy czym w aktach sprawy znajdują się 2 protokoły dotyczące de facto 2 kontroli z różnymi adnotacjami w części decydującej o przedmiocie kontroli (uwagi inspektorów terenowych). Ponadto należy podnieść, iż przebieg postępowania przed organami administracji obu instancji nie wykazał w sposób niebudzący wątpliwości, iż na zadeklarowanych działkach nie była w ogóle prowadzona działalność rolnicza. W żadnym z dowodów, na których oparł się organ administracji, takie ustalenia nie zostały poczynione, a z treści przedmiotowego protokołu wynika jedynie, iż na działkach tych nie wykonano koszenia w określonym terminie, tj. do 31 lipca - co zdaniem skarżącej nie jest tożsame ze stwierdzeniem, iż nie była prowadzona działalność rolnicza. Do tej kwestii, jak zarzucono, Sąd w ogóle się nie odniósł.

W ocenie kasatora brak dokonania pełnych ustaleń faktycznych przez organ drugiej instancji świadczy o tym, że organ ten sprawy nie rozpoznał ponownie. Według strony fakt, że organ orzekając o utrzymaniu w mocy decyzji pierwszoinstancyjnej w sentencji użył zwrotu "po rozpatrzeniu odwołania" świadczy o ograniczeniu się do rozpoznania odwołania. W tych okolicznościach, zdaniem strony, nie uwzględniając skargi WSA naruszył też art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. w związku z art. 15 k.p.a.

Z uzasadnienia zarzutu naruszenia prawa materialnego przez niezastosowanie art. 55 ust. 1 i art. 65 oraz 66 rozporządzenia komisji (WE) 796/2004 wynika, że według Spółki "S." ustalenie, iż producent rolny jedynie nie wykonał w terminie skoszenia traw świadczy o stwierdzeniu niezgodności w wyniku zaniedbania i winno skutkować wyłącznie obniżeniem płatności.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga kasacyjna jest bezzasadna.

Rozważenie podstaw, na których ją oparto - a które wiążąc Naczelny Sąd Administracyjny (art. 183 § 1 p.p.s.a.) wyznaczyły kierunek i zakres kontroli kasacyjnej - rozpocząć należało od odniesienia się do zarzutów naruszenia prawa procesowego.

Zasadniczo bowiem sąd kasacyjny ma możliwość oceny prawidłowości zastosowania w sprawie norm prawa materialnego tylko jeżeli w postępowaniu sądowoadministracyjnym nie uchybiono przepisom ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi i gdy Sąd pierwszej instancji trafnie przyjął, że postępowanie administracyjne było niewadliwe proceduralnie.

W niniejszej sprawie - w ocenie składu orzekającego - Wojewódzki Sąd Administracyjny nie naruszył art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. W szczególności niezasadny jest zarzut, że Sąd ten wadliwie nie stwierdził naruszenia przepisów postępowania administracyjnego, wskazanych w skardze kasacyjnej (a to art. 7, 77 § 1, 107 § 3 i 15 k.p.a).

Niewątpliwie w myśl zasady prawdy obiektywnej - wyrażonej w art. 7 k.p.a. i skonkretyzowanej w art. 77 § 1 powołanej ustawy - na organach administracyjnych spoczywa obowiązek podjęcia wszelkich kroków niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego i załatwienia sprawy poprzez wyczerpujące zebranie i rozpatrzenie materiału dowodowego.

Zauważyć jednak trzeba, że Wojewódzki Sąd Administracyjny oceniając czy organy administracyjne prawidłowo obowiązek ten wykonały musi mieć na względzie, że konieczne w sprawie ustalenia dotyczyć muszą faktów prawotwórczych a więc mających wpływ na wynik sprawy; zatem chodzi o ustalenie czy rzeczywisty stan faktyczny sprawy odpowiada hipotetycznemu stanowi faktycznemu wyrażonego w normie prawnej.

Akta sprawy wskazują, że za podstawę prawną rozstrzygnięcia w przedmiocie wniosku o przyznanie płatności bezpośrednich do gruntów rolnych (łąk) - zaaprobowaną przez WSA i niekwestionowaną w sprawie - przyjęto art. 2 ustawy z dnia 18 grudnia 2003 r. o płatnościach do gruntów rolnych i oddzielnej płatności z tytuły cukru (Dz.U.z 2004 r. Nr 6, poz. 40 ze zm.) Zgodnie z ust. 1 tego artykułu "Osobie fizycznej, osobie prawnej lub jednostce organizacyjnej nieposiadającej osobowości prawnej, będącej posiadaczem gospodarstwa rolnego, zwanej dalej "producentem rolnym", przysługują płatności na będące w jej posiadaniu grunty rolne utrzymywane w dobrej kulturze rolnej, przy zachowaniu wymogów ochrony środowiska, zwane dalej "gruntami rolnymi"."

Prawodawca przepisami rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 7 kwietnia 2004 r. w sprawie minimalnych wymagań utrzymywania gruntów rolnych w dobrej kulturze rolnej (Dz.U. z 2004 r. Nr 65, poz. 600 ze zm.) dookreślił na czym polega utrzymywanie gruntów rolnych w dobrej kulturze rolnej

I tak: zgodnie z powołanym w sprawie § 1 ust. 1 pkt. 2 ww. aktu wykonawczego utrzymywaniem gruntów rolnych w dobrej kulturze rolnej przy zachowaniu wymogów ochrony środowiska w przypadku łąk jest koszenie okrywy roślinnej i jej usunięcie, co najmniej raz w roku w terminie do dnia 31 lipca.

Przytoczone uregulowanie prowadzą do wniosku, że jednym z warunków koniecznych - bez spełnienia którego producentowi rolnemu nie przysługują płatności na będące w jej posiadaniu grunty rolne - jest aby grunty te były utrzymywane w dobrej kulturze rolnej, co w przypadku łąk oznacza koszenie okrywy roślinnej i jej usunięcie co najmniej raz w roku w terminie prawem przewidzianym.

Tym samym to powyższe okoliczności należą do sfery stanu faktycznego, ustalenie którego jest niezbędne do załatwienia sprawy. Okoliczności takie - wbrew stanowisku prezentowanemu przez kasatora - były przedmiotem ustaleń w oparciu o dowód z protokołu z czynności kontrolnych przeprowadzonych w terenie (odsyłającego do dokumentacji fotograficznej) - co wynika w sposób jednoznaczny z uzasadnienia kwestionowanej decyzji.

Brak podstaw prawych do twierdzenia, aby inne niż wskazywane okoliczności miały znaczenia dla załatwienia sprawy. Ewentualne wykonanie innych zabiegów agrotechnicznych nie uzasadniałoby zakwalifikowania zadeklarowanych łąk do przyznania płatności. Nie można więc Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu postawić skutecznego zarzutu, że wadliwie nie dostrzegł niekompletności materiału dowodowego - szczególnie, że strona nie tylko nie zgłaszała żadnych wniosków dowodnych ale wręcz przyznała, iż nie wykonała koszenia trawy w terminie.

Istotnie w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji nie dokonano oceny poprawek protokołu kontroli. Zgodzić należy się jednak z Sądem pierwszej instancji, że powyższe nie miało istotnego znaczenia na wynik sprawy. Trafnie WSA zauważył bowiem, że ostatecznie istotne dla sprawy stwierdzenia zawarte w protokole z czynności kontrolnych (wskazujące na brak koszenia w terminie traw na zadeklarowanych przez stronę łąkach) nie zostały przez producenta rolnego kwestionowane.

Tym samym - wbrew wywodom kasatora - Sąd pierwszej instancji odniósł się do zarzutu naruszenia przez organy administracyjne w omawianym zakresie art. 107 § 3 k.p.a.

Nie sposób też zgodzić się z wyrażonym w skardze kasacyjnej stanowiskiem, że zawarcie przez organ odwoławczy w rozstrzygnięciu sformułowania "po rozpatrzeniu odwołania" świadczy o ograniczeniu się przez ten organ do rozpoznania odwołania - z naruszeniem zasady dwuinstancyjności postępowania, wyrażonej art. 15 k.p.a.

W świetle powyższego przyjąć należy, że WSA nie miał podstaw do stwierdzenia naruszenia przez organ administracyjny przepisów postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

Tak więc zarzutu naruszenia art. 145 § 1 pkt. 1 lit. c) w zw. z art. 7, 77 § 1, 107 § 3 i 15 k.p.a. jest całkowicie bezzasadny.

Nietrafnie też kasator wskazuje na uchybienie przez Sąd pierwszej instancji art. 141 § 4 p.p.s.a.

Rozpoznanie tego zarzutu wymaga przypomnienia, że naruszenie przepisów postępowania może być skuteczną podstawą skargi kasacyjnej tylko i wyłącznie, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy (art. 174 pkt 2 p.p.s.a.). Na gruncie przytoczonego uregulowania przyjmuje się, iż to obowiązkiem wnoszącego skargę kasacyjną jest wykazanie, że gdyby do zarzucanego naruszenia przepisów nie doszło, to wyrok Sądu pierwszej instancji byłby inny. Tego elementu rozpoznawanej skardze kasacyjnej brak. Tymczasem w okolicznościach niniejszej sprawy i w świetle wcześniejszych rozważań na tym tle nie sposób założyć, że mógł mieć istotny wpływ na wynik sprawy ewentualny brak odniesienia się przez WSA wobec wszystkich zarzutów podnoszonych w skardze.

Podkreślić należy, że nieusprawiedliwione oparcie skargi kasacyjnej na podstawie naruszenia art. 141 § 1 p.p.s.a strona wiąże z art. 107 § 3 k.p.a., prawidłowość zastosowania którego była już przedmiotem oceny.

Odnosząc się do podstawy skargi kasacyjnej przewidzianej art. 174 pkt 1 p.p.s.a zauważyć wypada, że naruszenie prawa materialnego polegać może na błędniej jego wykładni (tzn. mylnym zrozumieniu treści przepisu) lub na niewłaściwym jego zastosowaniu (tzw. błąd subsumcji, czyli wadliwe uznanie, że ustalony w sprawie stan faktyczny odpowiada hipotezie określonej normy prawnej). W ramach omawianej podstawy kasacyjnej mieści się również niezastosowanie właściwej normy prawa materialnego.

W rozpoznawanym przypadku w ocenie autora skargi kasacyjnej błędna wykładnia art. 2 ust. 1 ustawy o płatnościach bezpośrednich od gruntów rolnych polegała na przyjęciu, że skarżąca spółka nie spełniała wymagań do uzyskania płatności z uwagi na brak koszenia okrywy roślinnej w terminie do 31 lipca.

Nie można zgodzić się z kasatorem, że tak sformułowany zarzut wskazuje na wadliwą wykładnię powołanego przepisu.

Jak już wyżej podniesiono ustalenie, że producent rolny nie spełnił ww. wymogu przyznania płatności jest okolicznością ze sfery stanu faktycznego. Te zaś mogą być zakwestionowane tylko w drodze skutecznego zarzutu naruszenia przepisów postępowania sądowego, co w tej sprawie - jak wcześniejszych zważono - nie miało miejsca.

Konsekwencją ustalenia, że zgłoszone łąki nie były utrzymywane w dobrej kulturze rolnej, jest ich wykluczenie z płatności. Kolejnym następstwem jest zaś stwierdzenie, iż różnica pomiędzy obszarem zadeklarowanym przez stronę we wniosku o przyznanie płatności a obszarem działek uprawnionych do otrzymania wnioskowanych płatności przekroczyła 50 %.

Taki stan rzeczy obligował organ do nałożenia sankcji - z uwagi na spełnienie przesłanki z art. 138 ust. 1 rozporządzenia Komisji (WE) Nr 1973/2004 z dnia 29 października 2004 r. ustanawiającego szczegółowe zasady zastosowania rozporządzenia Rady (WE) Nr 1782/2003 w odniesieniu do systemów wsparcia przewidzianych w tytułach IV i IVa tego rozporządzenia oraz wykorzystania odłogowanych gruntów do produkcji surowców (Dz.U.UE.L.04.345.1 ze zm.)

Zgodnie z tym uregulowaniem "Z wyjątkiem przypadków siły wyższej bądź okoliczności nadzwyczajnych zgodnie z definicją zawartą w art. 72 rozporządzenia (WE) nr 796/2004, jeżeli w wyniku kontroli administracyjnej bądź kontroli na miejscu wykryte zostanie, iż ustalona różnica między zadeklarowanym a stwierdzonym obszarem w rozumieniu art. 2 punkt 22 rozporządzenia (WE) nr 796/2004 przekracza (...) 50 %, rolnik jest wykluczany ponownie z przywileju uzyskania premii do kwoty, która odpowiada różnicy między obszarem zadeklarowanym a stwierdzonym. Taka kwota jest odejmowana z wypłat pomocy, do której rolnik jest uprawniony na podstawie wniosków składanych przez niego w ciągu trzech lat kalendarzowych po upływie roku kalendarzowego, w którym wykryto tę różnicę".

Przepis ten zamieszczony jest w rozdziale 14 ww. rozporządzenia Komisji (WE) Nr 1973/2004 regulującym system jednolitej płatności obszarowej w rozumieniu art. 143b rozporządzenia Rady (WE) nr 1782/2003.

W tej grupie przepisów, w szczególności w art. 136 unijny prawodawca wskazał, że do systemu jednolitej płatności obszarowych rozporządzenie (WE) Nr 796/2004 ma zastosowanie - z wyjątkiem przepisów enumeratywnie w nim wymienionych.

Wskazuje to, że co do zasady objęte zarzutami skargi kasacyjnej art. 65 i 66 rozporządzenia (WE) Nr 796/2004 (stosowanie obniżek w przypadku zaniedbania) znajdują zastosowanie do systemu jednolitych płatności obszarowych.

Wskazane unormowania rozporządzenia Komisji (WE) Nr 796/2004 dotyczące stosowania obniżek w przypadku stwierdzenia niezgodności w wyniku zaniedbania ze strony rolnika dotyczą jednak innych kwestii, nie regulują - jak czyni to wprost art. 138 ust. 1 późniejszego rozporządzenia Komisji (WE) nr 1973/2994 - sytuacji wykrycia, że różnica między zadeklarowanym a stwierdzonym obszarem w rozumieniu art. 2 pkt 22 rozporządzenia Komisji (WE) Nr 796/2004.

Wobec tego zarzut niezastosowania wskazanych w skardze kasacyjnej przepisów rozporządzenia Komisji (WE) Nr 796/2004 nie jest usprawiedliwiony i nie popiera wniosku o uchylenie zaskarżonego wyroku.

Skoro podstawy, na których oparto skargę kasacyjną, nie znajdują usprawiedliwienia - podlega ona oddaleniu.

Z tych też względów, działając na podstawie art. 184 powołanej wyżej ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Naczelny Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji wyroku.