Wyrok NSA, sygn. akt III OSK 196/23
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2024-01-19 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6480
Hasła tematyczne: Dostęp do informacji publicznej
Skarżony organ: Prezes Sądu
Treść wyniku: Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy: article: art. 3 ust. 1 pkt 1, art. 1 ust. 1
journal: Dz.U. 2019 poz 1429
law: Ustawa z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej - tekst jedn.

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Zbigniew Ślusarczyk Sędziowie: Sędzia NSA Wojciech Jakimowicz Sędzia del. WSA Hanna Knysiak-Sudyka (spr.) po rozpoznaniu w dniu 19 stycznia 2024 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej D. C. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie z dnia 26 października 2022 r. sygn. akt II SA/Sz 602/22 w sprawie ze skargi D. C. na decyzję Prezesa Sądu Apelacyjnego w [...] z dnia [...] marca 2020 r. nr [...] w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej oddala skargę kasacyjną.


UZASADNIENIE

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie wyrokiem z dnia 26 października 2022 r. sygn. akt II SA/Sz 602/22 oddalił skargę D. C. na decyzję Prezesa Sądu Apelacyjnego w Szczecinie z dnia 31 marca 2020 r. nr A-0620-21/20 w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej.

Wyrok zapadł w następującym stanie faktycznym i prawnym sprawy.

Wnioskiem z dnia 15 listopada 2019 r. D. C. (dalej: "wnioskodawca", "skarżący") zwrócił się do Prezesa Sądu Okręgowego w Szczecinie ("organ I instancji") o udzielenie mu informacji publicznej, tj. wskazanie sygnatur Europejskich Nakazów Aresztowania wydanych w latach 2014 - 2015 przez Sąd Okręgowy w Szczecinie, które zostały wykonane przez organy wymiaru sprawiedliwości Wielkiej Brytanii, w ten sposób, że osoba ścigana została przekazana z Wielkiej Brytanii na terytorium Polski w związku z ENA.

Pismem z dnia 27 listopada 2019 r. Prezes Sądu Okręgowego w Szczecinie zobowiązał wnioskodawcę do przedstawienia szczególnego interesu publicznego uzasadniającego wytworzenie żądanej informacji - w terminie 7 dni, pod rygorem odmowy udostępnienia informacji publicznej. Jednocześnie organ poinformował skarżącego, że przedmiotowe żądanie ma charakter żądania dostępu do informacji publicznej przetworzonej, a w takim wypadku wnioskodawca musi wykazać, że uzyskanie takiej informacji "jest szczególnie istotne dla interesu publicznego".

Następnie Prezes Sądu Okręgowego w Szczecinie decyzją z dnia 2 stycznia 2020 r. nr Adm-028-185/19, na podstawie art. 104 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2018 r. poz. 2096 ze zm., zwana dalej: "k.p.a.") oraz art. 16 ust. 1 w zw. z art. 3 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz. U. z 2018 r. poz. 1330 ze zm., zwana dalej: "u.d.i.p."), odmówił wnioskodawcy udostępnienia wnioskowanej informacji publicznej.

W uzasadnieniu decyzji Prezes wskazał, że wnioskodawca został wezwany do wykazania szczególnie istotnego interesu publicznego, gdyż żądana informacja jest informacją publiczną przetworzoną, a na dzień złożenia wniosku nie istnieje w kształcie objętym wnioskiem. Podstawowym warunkiem jej wytworzenia jest przeprowadzenie przez podmiot zobowiązany pewnych czynności analitycznych, organizacyjnych i intelektualnych w oparciu o posiadane informacje proste. Przygotowanie specjalnie dla wnioskodawcy informacji publicznej, według wskazanych przez niego kryteriów, wiązałoby się z dużym nakładem pracy i dezorganizacją normalnej pracy Wydziału III Karnego i oderwaniem pracowników na wiele tygodni od licznych czynności.

W wykonaniu wniosku nie wystarczy proste wyszukanie danych w systemie komputerowym, albowiem ta czynność wymaga czasochłonnego przeanalizowania akt wszystkich spraw (było ich 368), które dotyczyły rozstrzygnięcia sądu w przedmiocie wydania decyzji o wykonaniu ENA. W systemie komputerowym są rejestrowane sprawy ze względu na przedmiot postępowania, bez wskazywania państwa Unii Europejskiej, których dotyczą, wnioskodawca zaś wskazuje Wielką Brytanię jako kryterium w swoim wniosku. Czynności, które należy podjąć przy wytwarzaniu tej informacji, to czynności jak przy badaniach naukowych z zakresu kryminologii (analiza, obliczenia, zestawienia statystyczne itp. połączone z zaangażowaniem w ich pozyskanie określonych środków osobowych i finansowych). Sąd nie jest instytucją powołaną do wykonywania badań naukowych, a uzyskanie informacji zawartych we wniosku wymaga ogromnego nakładu czasu pracy i zaangażowania pracowników, stąd jej udzielenie nie jest możliwe.

Organ I instancji podkreślił, że wnioskodawca nie wykazał, że uzyskanie żądanych przez niego informacji jest szczególnie istotne dla interesu publicznego, do czego był zobowiązany pismem z dnia 27 listopada 2019 r.

Od powyższej decyzji skarżący wniósł odwołanie.

Prezes Sądu Apelacyjnego w Szczecinie decyzją z dnia 31 marca 2020 r. nr A-0620-21/20, na podstawie art. 16 ust. 2 u.d.i.p. i art. 138 § 1 pkt 1 oraz art. 104 § 1 k.p.a., utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję.

Pismem z dnia 27 maja 2020 r. skarżący wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie.

W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy podtrzymał argumentację przedstawioną w zaskarżonej decyzji.

Wyrokiem z dnia 28 stycznia 2021 r., sygn. akt II SA/Sz 449/20, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie oddalił skargę w niniejszej sprawie.

Naczelny Sąd Administracyjny, wskutek wniesionej skargi kasacyjnej od ww. orzeczenia, wyrokiem z dnia 1 czerwca 2022 r., sygn. akt III OSK 5154/21, uchylił zaskarżony wyrok i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania przez Wojewódzki Sąd Administracyjny.

W uzasadnieniu wyroku NSA wskazał, że skarżący został pozbawiony możliwości obrony swoich praw, gdyż pełnomocnik skarżącego został zawiadomiony o wyznaczeniu posiedzenia niejawnego w jego sprawie na 28 stycznia 2021 r. dopiero w dniu 27 stycznia 2021 r. W zawiadomieniu zawarto pouczenie o możliwości złożenia dodatkowych wyjaśnień, jednak zastrzeżono, że może to nastąpić najpóźniej do 27 stycznia 2021 r. Pełnomocnik skarżącego nie miał zatem żadnych szans na złożenie pisma w sprawie w terminie zakreślonym przez WSA.

Ponadto, w ocenie NSA, z uwagi na to, że zwrotne potwierdzenie odbioru zarządzenia Przewodniczącego Wydziału z 4 stycznia 2021 r. wpłynęło do Sądu dopiero 1 lutego 2021 r., to WSA nie był w stanie ustalić, czy skarżącemu została zagwarantowana możność obrony swoich praw w postępowaniu, a więc nie powinien był rozstrzygać sprawy na posiedzeniu niejawnym wyznaczonym na 28 stycznia 2021 r.

Po przekazaniu akt sprawy z NSA, pismem Sądu z dnia 22 lipca 2022 r. poinformowano strony postępowania o treści art. 15 zzs4 ust. 3 ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem Covid-19 innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz. U. z 2021 r. poz. 2095 ze zm.) i wynikającej z tego przepisu możliwości przeprowadzenia rozprawy zdalnej, o ile strony postępowania mają możliwości techniczne uczestniczenia w takiej rozprawie. Zwrócono się również do stron o udzielenie informacji, czy wyrażają zgodę na przeprowadzenie posiedzenia niejawnego, a także poinformowano o możliwości przedstawienia przez strony dodatkowych informacji na piśmie najpóźniej do dnia poprzedzającego dzień posiedzenia niejawnego.

Pismem z dnia 25 lipca 2022 r. Prezes Sądu Apelacyjnego wyraził zgodę na rozpoznanie sprawy na posiedzeniu niejawnym.

W piśmie z dnia 15 sierpnia 2022 r. pełnomocnik skarżącego zażądał przeprowadzenia rozprawy, oświadczając że posiada możliwości techniczne do uczestniczenia w rozprawie zdalnej.

Zarządzeniem Przewodniczącej Wydziału I z dnia 7 września 2022 r. niniejsza sprawa została skierowana do rozpoznania na rozprawie zdalnej.

Na rozprawie zdalnej przeprowadzonej 26 października 2022 r. pełnomocnik skarżącego poparł skargę.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w powołanym wyżej wyroku oddalił skargę D. C. uznając, że zaskarżona decyzja została wydana zgodnie z prawem.

Uzasadniając swoje stanowisko Sąd I instancji wskazał, że organ zasadnie odmówił udostępnienia tych informacji uznając, że żądana informacja jest informacją przetworzoną, zaś skarżący nie wykazał, że jej udostępnienie jest szczególnie istotne dla interesu publicznego (zgodnie z wymogiem sformułowanym w art. 3 ust. 1 pkt 1 u.d.i.p.).

W ocenie Sądu, zasadnie przyjęły organy (Prezes Sądu Okręgowego i Prezes Sądu Apelacyjnego w Szczecinie), że pozytywne rozpatrzenie wniosku skarżącego wymagało podjęcia czynności, które powodowałyby powstanie informacji przetworzonej. Skarżący domagał się bowiem wskazania sygnatur Europejskich Nakazów Aresztowania wydanych w latach 2014 - 2015 przez Sąd Okręgowy w Szczecinie, które zostały wykonane przez organy wymiaru sprawiedliwości Wielkiej Brytanii, w ten sposób, że osoba ścigana została przekazana z Wielkiej Brytanii na terytorium Polski w związku z ENA. Przygotowanie odpowiedzi na ten wniosek wymagało przeprowadzenia analiz 368 spraw orzeczeń i dokumentów znajdujących się w aktach, dokonania zestawień i wyliczeń (statystyk), a więc faktycznie wytworzenia nowego dokumentu ("cyfrowej dokumentacji") – informacji przetworzonej, co w konsekwencji wymagało wykazania przez skarżącego, że uzyskanie takiej informacji przez skarżącego jest uzasadnione szczególnym interesem publicznym.

Zdaniem skarżącego, przedmiotowa informacja nie nosi cech informacji przetworzonej, a jedynie wymaga przekształcenia z uwagi na liczbę spraw (368). Jednakże, w ocenie Sądu, ma rację organ twierdząc, że właśnie ze względu na konieczność przejrzenia i analizy, a następnie przekształcenia dużej liczby spraw, wymagałby to zaangażowania kilku osób, które w tym czasie nie mogłyby realizować normalnych, codziennych obowiązków służbowych, co w konsekwencji mogłoby wpłynąć negatywnie na bieżące wykonywanie innych zadań. O tym, że wykonanie żądania skarżącego nie polegało jedynie na wyodrębnieniu prostych informacji, ale informacji przetworzonej, świadczy, jak słusznie wskazał organ w zaskarżonej decyzji, okoliczność, że system komputerowy nie umożliwia wyszukania danych według innych kryteriów niż przedmiot sprawy. W systemie komputerowym są rejestrowane sprawy ze względu na przedmiot postępowania, bez wskazywania państwa Unii Europejskiej, wnioskodawca zaś wskazuje Wielką Brytanię jako kryterium w swoim wniosku.

Sąd I instancji podkreślił, że za udostępnieniem takiej przetworzonej informacji musi przemawiać interes szczególny, co skarżący zdaje się pomijać. Rzeczywiście transparentność działalności sądów, w tym działalności orzeczniczej, której dotyczył jego wniosek w niniejszej sprawie, leży w interesie publicznym – obywatele mają prawo wiedzieć, jakie orzeczenia są wydawane w indywidualnych sprawach, znać poglądy sądów dotyczące różnych problemów prawnych, interpretacji przepisów, dlatego ustawodawca daje każdemu obywatelowi prawo otrzymania takich informacji.

Natomiast w niniejszej sprawie skarżący nie domagał się takich prostych informacji (orzeczeń sądowych), lecz sporządzonego wyłącznie dla niego swego rodzaju opracowania o działalności orzeczniczej sądu w danej kategorii spraw za wskazany okres (dwa lata), a więc dokonania analizy wszystkich orzeczeń i akt spraw karnych pod względem wskazanego przez niego kryterium (ENA wydane przez SO w Szczecinie, a wykonane w Wielkiej Brytanii), a nie treści samych tych orzeczeń. Wnosił więc o udostępnienie informacji przetworzonej, skoro rejestracja spraw w systemie komputerowym odbywa się ze względu na przedmiot postępowania, bez wskazania państwa, którego dotyczą. Sąd podzielił zatem pogląd, że nie można było w sposób prosty wskazać sygnatur spraw spośród wszystkich 368 spraw, w zakresie ENA wykonanego w Wielkiej Brytanii, bez zaangażowania pracowników i poświęcenia dużego nakładu czasu pracy.

Sąd I instancji stwierdził, że w odniesieniu do tego typu informacji ustawodawca uzależnił jej uzyskanie od wykazania przez wnioskodawcę, że udostępnienie mu jej jest uzasadnione szczególnym interesem publicznym. Nie chodzi więc wyłącznie o transparentność, która oczywiście leży w interesie publicznym, ale ponadto o jakiś inny interes publiczny, którego skarżący nie wykazał w ogóle. W przypadku informacji przetworzonej transparentność (jawność) może uzasadniać jej udostępnienie w szczególnych okolicznościach, mianowicie wtedy, gdy brak tej transparentności mógłby istotnie negatywnie i konkretnie wpłynąć na funkcjonowanie państwa. Chociaż informacje o tym, w ilu sprawach orzeczenia w zakresie ENA zostały wykonane przez organy wymiaru sprawiedliwości Wielkiej Brytanii w ten sposób, że osoba ścigana została przekazana z Wielkiej Brytanii na terytorium Polski, są informacjami odzwierciedlającymi działalność orzeczniczą danego sądu, a więc ich udostępnienie służy transparentności tej działalności i może być przydatne dla sądownictwa, to jednak jako informacje przetworzone wymagały wykazania przez skarżącego, że ich nieujawnienie może realnie i konkretnie zagrozić interesowi obywateli, czy działalności władz państw (np. sądów). Skarżący tego nie wykazał. Nie ma więc podstaw do przyjęcia, że nieudostępnienie spornej informacji może mieć wyraźny i znacząco negatywny wpływ na funkcjonowanie państwa, ani że z powodu nieudostępnienia tej informacji ucierpi istotnie i bezpośrednio wymiar sprawiedliwości czy wolność obywateli, które to wartości podlegają ochronie konstytucyjnej i niewątpliwie leżą w interesie publicznym. Skarżący nie wykazał też, że sporne informacje mają mu służyć do celów naukowych (nie wykazał, by prowadził jakieś badania naukowe we własnym zakresie bądź na zlecenie), które również co do zasady leżą w interesie publicznym.

Reasumując, w świetle przedstawionych uwag należy stwierdzić, że Prezesi Sądów Okręgowego i Apelacyjnego w Szczecinie słusznie uznali, że skarżący nie wykazał takiego interesu. Organy miały więc uzasadnione podstawy do odmowy udostępnienia spornej informacji. Organy prawidłowo zinterpretowały i zastosowały przepisy prawa materialnego oraz nie uchybiły przepisom prawa procesowego. Decyzje odpowiadają prawu, a podniesione przez skarżącego argumenty nie zasługują na uwzględnienie.

Skargę kasacyjną od tego wyroku wniósł D. C., zaskarżając wyrok w całości i zarzucając mu naruszenie prawa materialnego przez błędną wykładnię, a w konsekwencji także niewłaściwe zastosowanie, tj. art. 3 ust. 1 pkt 1 w zw. z art. 1 ust. 1 u.d.i.p. poprzez niewłaściwe zastosowanie wymienionych przepisów i przyjęcie, że żądana przez skarżącego informacja publiczna we wniosku z dnia 15 listopada 2019 r. jest informacją publiczną przetworzoną, do której dostęp jest możliwy jedynie po wykazaniu szczególnie istotnego interesu publicznego, podczas gdy żądane przez skarżącego informacje mieszczą się w kategorii informacji publicznej prostej, nadto to Wojewódzki Sąd Administracyjny winien ocenić, czy w realiach sprawy zachodzi szczególny interes publiczny, co w konsekwencji doprowadziło do nietrafnego uznania przez Sąd, że organy - Prezes Sądu Okręgowego w Szczecinie oraz Prezes Sądu Apelacyjnego w Szczecinie zasadnie wydały decyzję o odmowie udostępnienia skarżącemu informacji publicznej.

Mając powyższe na uwadze skarżący kasacyjnie wniósł o uchylenie w całości zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania oraz zasądzenie kosztów pomocy prawnej udzielonej skarżącemu z urzędu przed Naczelnym Sądem Administracyjnym.

Powyższe zarzuty rozwinięto w uzasadnieniu skargi kasacyjnej.

W piśmie uzupełniającym skargę kasacyjną z dnia 10 stycznia 2023 r. D. C. oświadczył, że zrzeka się przeprowadzenia rozprawy w niniejszej sprawie.

W odpowiedzi na skargę kasacyjną Prezes Sądu Apelacyjnego w Szczecinie wniósł o jej oddalenie i rozpoznanie sprawy na posiedzeniu niejawnym.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Stosownie do art. 183 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2023 r., poz. 259), Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, biorąc pod rozwagę z urzędu jedynie nieważność postępowania. W rozpoznawanej sprawie nie zachodzi żadna z okoliczności skutkujących nieważnością postępowania, o jakich mowa w art. 183 § 2 p.p.s.a. i nie zachodzi żadna z przesłanek, o których mowa w art. 189 p.p.s.a., które Naczelny Sąd Administracyjny rozważa z urzędu dokonując kontroli zaskarżonego skargą kasacyjną wyroku. W tych okolicznościach w sprawie badaniu podlegały wyłącznie zarzuty podniesione w skardze kasacyjnej na uzasadnienie przytoczonych podstaw kasacyjnych.

Zważywszy, że skarżący oparł swoją skargę kasacyjną wyłącznie na zarzucie naruszenia prawa materialnego poprzez błędną wykładnię, a w konsekwencji niewłaściwe zastosowanie art. 3 ust. 1 pkt 1 w związku z art. 1 ust. 1 ustawy o dostępie do informacji publicznej, należy przyjąć, że stan faktyczny w sprawie jest niewątpliwy i niekwestionowany.

Odnosząc się do zarzutu skargi kasacyjnej w zakresie naruszenia prawa materialnego należy w pierwszej kolejności podnieść, że zgodnie z art. 3 ust. 1 pkt 1 ustawy z 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (tj. Dz.U. z 2022 r., poz. 902 ze zm.) prawo do informacji publicznej obejmuje uprawnienia do uzyskania informacji publicznej, w tym uzyskania informacji przetworzonej w takim zakresie, w jakim jest to szczególnie istotne dla interesu publicznego. Zgodnie z art. 16 ust. 1 u.d.i.p. odmowa udostępnienia informacji publicznej następuje w drodze decyzji.

Informacja publiczna przetworzona stanowi kwalifikowaną postać informacji publicznej, jej szczególną kategorię i jest definiowana jako informacja jakościowo nowa, nieistniejąca dotychczas w przyjętej ostatecznie treści i postaci, choć jej źródłem są materiały znajdujące się w posiadaniu podmiotu zobowiązanego do udostępnienia informacji publicznej. Przetworzenie informacji oznacza zebranie lub zsumowanie pojedynczych informacji prostych, w różny sposób ze sobą powiązanych i mogących występować w różnej formie, równoznaczne z koniecznością odpowiedniego zestawienia informacji, samodzielnego ich zredagowania związanego z koniecznością przeprowadzenia czynności analitycznych, których końcowym efektem jest dokument pozwalający na dokonanie przez jednostkę samodzielnej interpretacji i oceny. Informacją przetworzoną jest informacja publiczna opracowana przez podmiot zobowiązany do jej udostępnienia w związku z żądaniem wnioskodawcy i na podstawie wskazanych przez niego kryteriów, w oparciu o posiadane przez podmiot zobowiązany dane, ale przy użyciu dodatkowych sił i środków.

Wnioskodawca występujący z żądaniem udostępnienia informacji publicznej na etapie składania wniosku nie musi wiedzieć, że żądana przez niego informacja publiczna ma charakter informacji przetworzonej, a zatem w chwili formułowania wniosku nie musi wskazywać przyczyn, dla których udostępnienie informacji publicznej będzie szczególnie istotne dla interesu publicznego. Obowiązek wykazania, że żądanie objęte wnioskiem dotyczy informacji publicznej przetworzonej spoczywa na podmiocie zobowiązanym do udostępnienia informacji, który może odmówić jej udostępnienia wyłącznie wówczas, gdy wnioskodawca nie wykaże istnienia kwalifikowanego interesu publicznego. Jeśli podmiot zobowiązany stoi na stanowisku, że wnioskodawca żąda udostępnienia informacji przetworzonej, a we wniosku nie zostały wskazane okoliczności przemawiające za spełnieniem przesłanki "szczególnej istotności dla interesu publicznego", powinien wezwać wnioskodawcę do wykazania w stosownym terminie istnienia powyższej przesłanki. Bezskuteczny upływ zakreślonego w wezwaniu terminu pozwala na wydanie decyzji o odmowie udostępnienia informacji w oparciu o art. 16 ust. 1 u.d.i.p.

Ocena, czy informacja publiczna ma postać przetworzoną, musi być dokonana w sposób zindywidualizowany w tym sensie, że powinna uwzględniać uwarunkowania konkretnej sprawy zainicjowanej wnioskiem o udzielenie informacji. W niniejszej sprawie wniosek o udostępnienie informacji publicznej obejmował wskazanie sygnatur Europejskich Nakazów Aresztowania wydanych w latach 2014-2015 przez Sąd Okręgowy w Szczecinie, które zostały wykonane przez organy wymiaru sprawiedliwości Wielkiej Brytanii w ten sposób, że osoba ścigana została przekazana z Wielkiej Brytanii na terytorium Polski w związku z ENA.

Organ wskazał, że nie ma możliwości wskazania objętych wnioskiem o udostępnienie informacji publicznej sygnatur spraw, gdyż w systemie SAWA nie odnotowano takich danych. Udzielenie informacji w żądanym zakresie wiązałoby się z koniecznością analizy 368 spraw, w których Sąd rozstrzygał w przedmiocie wydania decyzji o wykonaniu Europejskiego Nakazu Aresztowania. To z kolei powodowałoby koniczność oddelegowania pracownika do dokonania takich czynności, co nie jest możliwe z uwagi na ciężką sytuację kadrową. Należy podnieść, że w skardze kasacyjnej nie został skonstruowany zarzut naruszenia przepisów postępowania, zatem stan faktyczny przyjęty przez Sąd pierwszej instancji należy uznać za ustalony w sposób prawidłowy.

Pismem z 27 listopada 2019 r. organ wezwał stronę do przedstawienia szczególnego interesu publicznego uzasadniającego wytworzenie żądanej informacji pod rygorem odmowy udostępnienia informacji publicznej. Skarżący nie wykazał szczególnej istotności żądania dla interesu publicznego.

Wobec braku definicji legalnej zarówno pojęcia informacji prostej, jak i informacji przetworzonej, w praktyce pojawia się problem, gdy wnioskodawca wnosi o przedstawienie mu wielu informacji prostych. Z taką sytuacją mamy w istocie do czynienia w niniejszej sprawie. Zdaniem Sądu w pewnych przypadkach suma informacji prostych posiadanych przez adresata wniosku może przekształcić się w informację przetworzoną, jeżeli uwzględnienie wniosku wymaga ich zgromadzenia poprzez przegląd materiałów źródłowych, w których są zawarte, a ilość informacji prostych konieczna dla sporządzenia wykazu wskazanego we wniosku jest znaczna i angażuje po stronie wnioskodawcy środki i zasoby konieczne dla jego prawidłowego funkcjonowania. Należy więc przyjąć, że także suma informacji prostych, w zależności od wiążącej się z ich pozyskaniem wysokości nakładów, jakie musi ponieść organ, czasochłonności, liczby zaangażowanych pracowników, szerokiego zakresu wniosku powodującego konieczność przekształcenia (np. zanonimizowania) wielu dokumentów, co może zakłócić normalny tok działania podmiotu zobowiązanego i utrudnić wykonywanie przypisanych mu zadań, może być uznane za przetworzenie informacji prostych w rozumieniu art. 3 ust. 1 pkt 1 u.d.i.p. Przetworzenia informacji nie można utożsamiać wyłącznie z wytworzeniem informacji rodzajowo nowej, gdyż może ono polegać w szczególności na wydobyciu poszczególnych informacji cząstkowych z posiadanych przez organ zbiorów dokumentów, które nie zawsze są prowadzone w sposób umożliwiający proste udostępnienie zgromadzonych w nich danych oraz odpowiednim ich przygotowaniu na potrzeby wnioskodawcy, choćby poprzez opracowanie prostego zestawienia, np. zsumowaniu, zredagowaniu. Jeżeli więc udostępnienie informacji prostych wymagałoby analizowania całego zasobu posiadanych dokumentów, to działania takie, z uwagi na wymagany nakład pracy, czasochłonność i w związku z tym zakłócenie normalnego toku pracy podmiotu zobowiązanego do jej udostępnienia, może stanowić podstawę do przyjęcia, że żądane we wniosku informacje stanowią informację publiczną przetworzoną. Co do zasady informacja publiczna nie stanowi informacji przetworzonej wyłącznie z uwagi na fakt, że jest przygotowywana dla wnioskującego podmiotu poprzez czynności polegające na odnalezieniu odpowiednich dokumentów, sporządzeniu ich kopii, nawet jeżeli są one czasochłonne i wymagają zwiększonego nakładu środków osobowych czy rzeczowych. Tego rodzaju czynności stanowią bowiem proste czynności kancelaryjno-biurowe o charakterze technicznym. Jednakże nie można z góry wykluczyć, że skala koniecznych do podjęcia czynności w ramach rozpoznania wniosku o udostępnienie informacji publicznej może powodować, że informacja publiczna może zostać zakwalifikowana jako przetworzona. Należy zatem przyjąć, że informacja przetworzona wiąże się z przygotowaniem szerokiego zakresu (przedmiotowego, podmiotowego, czasowego) wniosku, wymagającym zgromadzenia i przekształcenia (zanonimizowania i usunięcia danych objętych tajemnicą prawnie chronioną) znacznej liczby dokumentów. Ponadto pomimo, iż anonimizacja dokumentów stanowi jedynie przekształcenie informacji, to prowadzi do uzyskania informacji przetworzonej, jeżeli polega na utworzeniu całego zbioru tak opracowanych dokumentów, wcześniej wybranych z wszystkich posiadanych materiałów i przez to wymaga nakładu środków i zaangażowania pracowników z uszczerbkiem dla prawidłowego toku funkcjonowania organu (por. M. Jaśkowska, Pojęcie informacji publicznej i jej rodzaje, Kwartalnik Prawa Publicznego z 2012 r., nr 3, s. 72).

Taka sytuacja miała miejsce w niniejszej sprawie. Realizacja wniosku o udostępnienie informacji publicznej wiązałaby się z koniecznością przeglądnięcia nie tylko baz danych, lecz akt konkretnych spraw (w liczbie 368) celem wyselekcjonowania z nich odpowiednich dokumentów, a następnie dokonania ich anonimizacji. Powyższe czynności wymagałyby zaangażowania pracowników z uszczerbkiem dla prawidłowego funkcjonowania podmiotu zobowiązanego. Informacja, której udostępnienia domagał się skarżący kasacyjnie, stanowi zatem informację przetworzoną.

Zarzut skargi kasacyjnej okazał się zatem niezasadny, co mając na uwadze Naczelny Sąd Administracyjny działając na podstawie art. 184 p.p.s.a. oddalił skargę kasacyjną.

Naczelny Sąd Administracyjny nie orzekł w wyroku o przyznaniu pełnomocnikowi skarżącego wynagrodzenia na zasadzie prawa pomocy (art. 250 § 1 p.p.s.a.), gdyż przepisy art. 209 i art. 210 p.p.s.a. mają zastosowanie tylko do kosztów postępowania między stronami. Wynagrodzenie dla pełnomocnika ustanowionego z urzędu za wykonaną pomoc prawną należne od Skarbu Państwa przyznawane jest przez wojewódzki sąd administracyjny w postępowaniu określonym w przepisach art. 258-261 p.p.s.a. Pełnomocnik skarżącego powinien złożyć do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie stosowny wniosek w tym przedmiocie.