Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt VII SA/Wa 1127/23
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2023-07-26 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6012 Wstrzymanie robót budowlanych, wznowienie tych robót, zaniechanie dalszych robót budowlanych
Hasła tematyczne: Budowlane prawo
Skarżony organ: Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 151 w zw. z art. 48 ust 1 pkt 1 i ust 3 i ust 5 oraz art. 28 ust 1
journal: Dz.U. 2021 poz 2351
law: Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane - t.j.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący:, sędzia WSA, Włodzimierz Kowalczyk, , Sędziowie: sędzia WSA, asesor WSA, Izabela Ostrowska, Aneta Żak (spr.), , po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 26 lipca 2023 r. sprawy ze skargi Wspólnoty Mieszkaniowej T. w W. na postanowienie Mazowieckiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 4 kwietnia 2023 r. nr 514/23 w przedmiocie wstrzymania budowy oddala skargę


UZASADNIENIE

Zaskarżonym postanowieniem z 4 kwietnia 2023 r. nr 514/23 Mazowiecki Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego (dalej: MWINB), na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 w zw. z art. 144 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz.U. z 2021 r. poz. 735 z późn. zm.), dalej: k.p.a. oraz art. 83 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane (t.j. Dz.U z 2021 r. poz. 2351 z późn. zm.), dalej: p.b., po rozpatrzeniu zażalenia Wspólnoty Mieszkaniowej [...], utrzymał w mocy postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego [...](dalej: PINB) z [...] października 2022 r. nr [...], wstrzymujące budowę miejsc postojowych na działce ewid. nr [...] (zlokalizowanych przy budynku mieszkalnym usytuowanym przy ul. [...] w W.) oraz informujące o możliwości złożenia wniosku o legalizację.

Postanowienie to zostało wydane w następującym stanie faktycznym i prawnym tej sprawy.

W dniu 22 lipca 2022 r. organ I instancji przeprowadził czynności kontrolne na działce nr ew. [...], w trakcie których ustalił, że istnieje na niej budynek mieszkalny wielorodzinny, a od strony terenu zielonego wykonany jest teren utwardzony tłuczniem, ogrodzony siatką na słupkach o wysokości - 0,80 m, przeznaczony na parkowanie 16 samochodów osobowych. Organ stwierdził, że w dniu kontroli około 9 samochodów osobowych zaparkowanych jest w odległości

3,80 m oraz 4,80 m od ściany z oknami przedmiotowego budynku, odnotowując, że jest to niezgodne z § 19 rozporządzenia Ministra infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U. z 2022 r. poz. 1225). W protokole zapisano, że nikt z przedstawicieli Wspólnoty nie przybył na oględziny.

Pismem z 29 lipca 2022 r. PINB zawiadomił, m.in., Wspólnotę Mieszkaniową [...] o wszczęciu z urzędu postępowania administracyjnego w sprawie budowy miejsc postojowych na ww. działce nr ew. [...] W jego toku organ ustalił, że inwestorem robót jest najemca ww. nieruchomości, tj. Wspólnota Mieszkaniowa [...] oraz że budowa miejsc postojowych na ww. działce nastąpiła w warunkach samowoli budowlanej. W oparciu o te ustalenia, postanowieniem z 26 października 2022 r. PINB, na podstawie art. 48 ust. 1 pkt 1 i ust. 3 w zw. z art. 48 ust. 5, art. 48a i art. 83 ust. 1 p.b., wstrzymał budowę miejsc postojowych na działce nr ewidencyjny 237 z obrębu 3-21-28 w dzielnicy [...] oraz poinformował inwestora o: 1) możliwości złożenia w terminie 30 dni od dnia doręczenia niniejszego postanowienia wniosku o legalizację obiektu budowlanego lub jego części na podstawie art. 48a p.b., 2) konieczności wniesienia opłaty legalizacyjnej w celu uzyskania decyzji o legalizacji obiektu budowlanego lub jego części na podstawie art. 49 ust. 4 p.b. oraz 3) zasadach obliczania opłaty legalizacyjnej na podstawie art. 49d p.b.

Na skutek zażalenia wniesionego przez inwestora, postanowieniem z 18 stycznia 2023 r. nr 94/23 MWINB zlecił organowi I instancji przeprowadzenie uzupełniającego postępowania dowodowego zgodnie z wymogami art. 79 k.p.a. Wykonując to postanowienie, przedstawiciel PINB przeprowadził w dniu 8 marca 2023 r. oględziny nieruchomości, w trakcie których stwierdzono, że na działce za budynkiem mieszkalnym przy ul. [...] znajduje się utwardzony żwirem teren, ogrodzony ogrodzeniem niskim o wysokości ok. 60-85 cm. Teren ten, w kształcie wieloboku, przylega do ogrodzenia oddzielającego teren zielony wzdłuż budynku mieszkalnego. Ogrodzenie usytuowane jest w odległości ok. 5,03 m od ściany budynku. W dniu oględzin na przedmiotowym terenie zaparkowanych było 6 samochodów osobowych.

W odniesieniu do tych ustaleń, postanowieniem z 4 kwietnia 2023 r. nr 514/23 MWINB utrzymał w mocy postanowienie organu I instancji z 26 października 2022 r. W uzasadnieniu swojego rozstrzygnięcia MWINB podał, że nie budzi jego wątpliwości, iż na gruncie rozpoznawanej sprawy ma do czynienia z samowolnie wykonanym parkingiem dla samochodów osobowych. Z przeprowadzonych oględzin wynika, że teren działki został utwardzony żwirem oraz ogrodzony siatką na słupkach o wysokości ok. 60-85 cm. Na ogrodzeniu wywieszono tabliczki z numerami od 1 do 16. Zapisy protokołów z oględzin oraz załączona do nich dokumentacja zdjęciowa potwierdzają znajdowanie się na kontrolowanym terenie samochodów osobowych. W trakcie pierwszych oględzin stwierdzono zaparkowanie dziewięciu samochodów, a w trakcie oględzin przeprowadzonych w dniu z 8 marca 2023 r. – sześciu. MWINB stwierdził, że zgodnie z orzecznictwem sądowym, miejsce postojowe to miejsce, które umożliwia postój pojazdu w rozumieniu przepisów ustawy - Prawo o ruchu drogowym. Miejsca postojowe mogą powstać w wyniku utwardzenia powierzchni gruntu, co potwierdza wyrok NSA z 5 lipca 2013 r., II OSK 593/12, w którym Sąd stwierdził, że naniesienie na grunt tłucznia i kruszywa zwiększa twardość podłoża, a więc utwardza je. Nie sposób zatem przyjąć, że utwardzenie tłuczniem i kruszywem nawierzchni działki uniemożliwia przyjęcie, że doszło do wykonania budowli, na wykonanie której inwestor powinien wykazać się pozwoleniem na budowę. O charakterze obiektu budowlanego przesądza funkcja, jaką on pełni, jeżeli więc utwardzenie terenu powstało dla umożliwienia unieruchomienia pojazdu i temu celowi służy, to powinno być traktowane jako miejsce postojowe. MWINB zaznaczył, że dotychczasowy sposób wykorzystywania działki (na co wskazuje zgromadzona dokumentacja zdjęciowa), stanowi de facto o jego przeznaczeniu. Skoro wykonane utwardzenie służy do parkowania na nim pojazdów osobowych, teren został utwardzony i ogrodzony, zaś poszczególne miejsca do parkowania oznaczone zostały tabliczkami umiejscowionymi na ogrodzeniu, to zdaniem MWINB, stanowi ono obiekt budowlany, na który wymagane jest uzyskanie decyzji o pozwoleniu na budowę. W ocenie MWINB, w tym przypadku organy nie mają bowiem do czynienia z utwardzeniem działki budowlanej, które na mocy art. 29 ust. 4 pkt 4 p.b. zwolnione zostało z obowiązku uzyskania pozwolenia na budowę oraz jego zgłoszenia. Odmienne zapatrywanie wnoszącej zażalenie Wspólnoty, podnoszącej, że chodzi tu jedynie o utwardzony plac, na którym nie wyodrębniono miejsc parkingowych, zdaniem MWINB, nie zasługuje na uwzględnienie.

MWINB podkreślił, że zgodnie z art. 28 ust. 1 p.b. roboty budowlane można rozpocząć jedynie na podstawie decyzji o pozwoleniu na budowę, z zastrzeżeniem art. 29-31. W myśl zaś art. 29 ust. 2 pkt 7 ww. ustawy, nie wymaga decyzji o pozwoleniu na budowę oraz zgłoszenia, o którym mowa w art. 30, budowa stanowisk postojowych dla samochodów osobowych do 10 stanowisk włącznie, z wyjątkiem sytuowanych na obszarze Natura 2000. Przeprowadzone postępowanie wyjaśniające wykazało, że na terenie działki ewid. nr [...]wykonanych zostało więcej niż przewidywana tym przepisem ilość miejsc postojowych, co implikowało konieczność uzyskania pozwolenia na ich realizację. Organ pokreślił, że w toku prowadzonego postępowania nie przedstawiono żadnych dokumentów mogących potwierdzić wywiązanie się przez inwestora z tego obowiązku. Z pism Wydziału Architektury i Budownictwa dla Dzielnicy [...] (pisma z 18.08.2022r. oraz 19.09.2022r.) wynika, że do organu administracji architektoniczno - budowlanej nie wpłynęło ani zgłoszenie wykonania przedmiotowych robót, ani wniosek o pozwolenie na budowę parkingu. Dokonane w dniu 10 września 2021 r. zgłoszenie dotyczyło wyłącznie utwardzenia terenu żwirem. MWINB wskazał, że stanowisko, iż roboty polegające na utwardzeniu terenu na parking wymagają uzyskania pozwolenia na budowę, nawet pomimo braku fizycznego wydzielenia poszczególnych miejsc postojowych, znajduje swoje potwierdzenie w orzeczeniach sądów administracyjnych, m.in. w wyroku WSA w Warszawie z 20.08.2020r., VII SA/Wa 774/20, wyroku NSA z 05.04.2017r., sygn. II OSK 1138/16 oraz wyroku NSA z 19.12.2017r., sygn. akt II OSK 701/16.

Z uwagi na powyższe, w ocenie MWINB, organ I instancji zasadnie wdrożył procedurę legalizacyjną w oparciu o przepisy art. 48 p.b. i wydał zakwestionowane zażaleniem Wspólnoty postanowienie z 26 października 2022r., którym wstrzymano budowę oraz poinformowano inwestora o możliwości złożenia wniosku o legalizację.

Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na ww. postanowienie MWINB z 4 kwietnia 2023 r. wniosła Wspólnota Mieszkaniowa [...], zaskarżając je w całości z powodu jego niezgodności z prawem, w szczególności: art. 48 ust. 1 p.b. oraz art. 7, art. 8, art. 10, art. 19, art. 20 i art. 77 k.p.a. Strona skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonego postanowienia oraz zasądzenie na jej rzecz zwrotu kosztów postępowania.

W uzasadnieniu skargi podniesiono, że Wspólnota Mieszkaniowa [...] złożyła w dniu 10 września 2021 r. do właściwego organu administracji architektoniczno - budowlanej zgłoszenie budowy lub wykonania innych robót budowlanych w postaci zamiaru wykonania utwierdzenia terenu żwirem o powierzchni 450 m2 na działce ew. nr [...], w odpowiedzi na które organ poinformował Wspólnotę, że "roboty budowlane polegające na utwardzeniu terenu nie znajdują się w katalogu robót budowlanych, wymienionych w art. 29 p.b.". Skarżąca Wspólnota podniosła, że w dniu 22 lipca 2022 r. PINB przeprowadził z urzędu czynności kontrolne nie powiadamiając o nich Wspólnotę, co stanowi naruszenie podstawowych zasad postępowania administracyjnego ujętych w przepisach art. 7, 8 i 10 k.p.a. Ustalenia PINB miały charakter jednostronny i subiektywny i nie pozwoliły stronie ustosunkować się do nich. Skarżąca Wspólnota podkreśliła, że zawiadomienie organu I instancji z 29 lipca 2022 r. informujące Wspólnotę o wszczęciu postępowania administracyjnego w sprawie dotyczącej robót budowlanych zostało skutecznie jej doręczone 3 listopada 2022 r. łącznie z postanowieniem PINB z 26 października 2022 r. W związku z tym, strona nie mogła skorzystać z przysługującego jej prawa i zapoznać się z aktami sprawy. W odniesieniu do stanowiska MWINB zawartego w zaskarżonej decyzji strona skarżąca podniosła zaś, że nie może spełnić wymagań wynikających z art. 8 k.p.a. organ administracji publicznej, który nie ustosunkowuje się do twierdzeń strony uważanych przez nią za istotne dla sposobu załatwienia sprawy. W ocenie skarżącej, organ bezrefleksyjnie i w sposób całkowicie subiektywny przyjął za udowodnioną przesłankę stanowiącą, iż teren utwardzony jest bezwzględnie przeznaczony na parking dla samochodów osobowych. W żaden sposób nie wziął pod uwagę faktu, że Wspólnota w zgłoszeniu z dnia 10 września 2021 r. do właściwego organu administracji architektoniczno - budowlanej dla m. st. Warszawy nie informowała i nie wnosiła o budowę parkingu, a zgłoszenie dotyczyło jedynie budowy lub wykonania innych robót budowlanych w postaci zamiaru utwardzenia terenu żwirem.

Zdaniem strony, organ opiera się, m.in., na dokumentacji wykonanej w dniu 22 lipca 2022 r., która nie powinna być w ogóle brana pod uwagę z uwagi na wykonanie jej z rażącym naruszeniem procedury administracyjnej. W tym zakresie PINB dokonał de facto samowoli urzędniczej, gdyż Wspólnota została pozbawiona możliwości czynnego udziału w postępowaniu. Ponadto, zdaniem skarżącej, czynności PINB, które zostały przeprowadzone zgodnie z prawem nie wskazują na występowanie jakichkolwiek tabliczek. Zaparkowanie samochodów osobowych na przedmiotowym terenie nie jest związane z utwardzeniem terenu, ale wynika z indywidualnych decyzji poszczególnych mieszkańców bloku. Dodatkowo organ nie wziął pod uwagę faktu, że ogrodzenie terenu było już postawione od kilku lat i nie było w żaden sposób związane z realizacją inwestycji polegającej na utwardzeniu terenu.

Stanowisko organu, że przedmiotowa inwestycja polegająca na utwardzeniu terenu jest samowolą budowlaną stoi w sprzeczności z brzmieniem art. 29 ust. 4 pkt 4 p.b, który jednoznacznie stwierdza, iż nie wymaga decyzji o pozwoleniu na budowę oraz zgłoszenia, o którym mowa w art. 30, wykonywanie robót budowlanych polegających na utwardzaniu powierzchni gruntu na działkach budowlanych, którymi są wszelkiego rodzaju prace, które wiążą się z utwardzeniem powierzchni gruntu z wykorzystaniem materiałów budowlanych takich, jak wykonanie płyty betonowej, ułożenie kostki brukowej itp. Utwardzenie terenu pod budowę parkingu jest w tym wypadku objęte koniecznością uzyskania przedmiotowego pozwolenia, niemniej jednak Wspólnota Mieszkaniowa [...], co zostało udowodnione w zgłoszeniu z dnia 10 września 2021 r. nie miała na celu realizacji inwestycji parkingu dla pojazdów osobowych. Organ całkowicie pominął ten fakt i dokonał nieuzasadnionej i bezprawnej nadinterpretacji zarówno stanu faktycznego jak i prawnego, opierając się w dużej mierze na czynnościach dokonanych przez PINB z rażącym naruszeniem prawa. Zgodnie z § 3 pkt 25 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz.U. 2002 nr 75 poz. 690), za parking uważana jest wydzielona powierzchnia terenu przeznaczona do postoju i parkowania samochodów, składającą się ze stanowisk postojowych oraz dojazdów łączących te stanowiska, jeżeli takie dojazdy występują. Z dokumentacji wynikającej z czynności zarówno PINB jak i MWINB w żaden sposób nie wynika, ażeby wskazany teren spełniał jakiekolwiek wymogi dotyczące parkingu. Nigdzie nie stwierdzono, że na przedmiotowym terenie znajdują się stanowiska postojowe oraz dojazdy łączące te stanowiska. Ponadto zgodnie z brzmieniem powołanego przepisu, za parking powinno uważać się teren przeznaczony do postoju i parkowania samochodów. Utwardzony przez Wspólnotę teren nie jest przeznaczony do parkowania pojazdów i nie było intencji tworzenia takiego miejsca na rzeczonym terenie. Jest to arbitralna interpretacja organu, który wbrew przepisom prawa uznał przedmiotowy teren za parking jak również rażąco naruszył przepis prawa materialnego ujęty w art. 29 p.b. Dodatkowo skarżący podniósł, że w związku z faktem, iż roboty budowlane polegające na utwardzeniu terenu nie znajdują się w katalogu robót budowlanych, możliwe że organy naruszyły art. 19 i 20 k.p.a. Jeżeli utwardzenie terenu nie znajduje się w katalogu robót budowlanych to zdaniem strony, zarówno MWINB jak i PINB nie powinny się przedmiotową sprawą zajmować.

W odpowiedzi na skargę MWINB wniósł o jej oddalenie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Skarga podlega oddaleniu.

Przedmiotem sporu w tej sprawie jest określenie zakresu robót budowlanych wykonanych na działce nr ewid. [...] przy budynku mieszkalnym usytuowanym przy ul. [...] oraz ich kwalifikacja prawna pod kątem ustalenia, czy organy obu instancji prawidłowo uznały, że skutkiem wykonanych robót jest powstanie obiektu budowlanego – parkingu (miejsc postojowych) przeznaczonego dla powyżej 10 samochodów, na co zgodnie z art. 28 ust. 1 p.b. inwestor powinien uzyskać pozwolenie na budowę. Zdaniem Sądu, organy obu instancji w odniesieniu do niewadliwie ustalonego stanu faktycznego sprawy prawidłowo stwierdziły, że w przedmiotowej sprawie miały do czynienia z wykonaniem obiektu, na którego realizację przepisy prawa wymagały pozwolenia na budowę, zgodnie z art. 28 ust. 1 p.b.

W toku postępowania administracyjnego ustalono, że teren ww. działki został utwardzony żwirem oraz ogrodzony siatką na słupkach o wysokości ok. 60-85 cm. Na ogrodzeniu wywieszono tabliczki z numerami od 1 do 16. Zapisy protokołów z oględzin oraz załączona do nich dokumentacja zdjęciowa potwierdzają znajdowanie się na kontrolowanym terenie samochodów osobowych (ich parkowanie). W trakcie pierwszych oględzin stwierdzono zaparkowanie dziewięciu samochodów, a w trakcie oględzin przeprowadzonych w dniu z 8 marca 2023 r. – sześciu. Powyższe ustalenia znajdują odzwierciedlenie w materiale dowodowym sprawy. Jednocześnie bezsporne w sprawie pozostaje ustalenie, że inwestor (Wspólnota Mieszkaniowa) nie posiadał pozwolenia na wykonanie przedmiotowych robót, gdyż dokonane przez Wspólnotę zgłoszenie z 10 września 2021 r. dotyczyło bowiem wyłącznie utwardzenia terenu żwirem, a więc innej inwestycji, niż ostatecznie zrealizowana. Organy trafnie podnoszą w związku z tym, że istniejący stan zagospodarowania działki będącej przedmiotem postępowania postrzegać należy jako pełniący jedną funkcjonalną całość, w związku z czym dla rozstrzygnięcia tej sprawy nie ma znaczenia dokonane przez Wspólnotę zgłoszenie robót budowlanych polegających na utwardzeniu terenu działki, gdyż w rzeczywistości doszło do realizacji innej inwestycji, niż objęta zgłoszeniem. W realiach tej sprawy trudno za uprawnione uznać stanowisko strony skarżącej, że "utwardzony przez Wspólnotę teren nie jest przeznaczony do parkowania pojazdów i nie było intencji tworzenia takiego miejsca na rzeczonym terenie". Przeczy temu stwierdzony przez organy sposób wykorzystywania tego terenu, na którym potwierdzono protokolarnie istnienie 16 miejsc postojowych oraz faktyczne parkowanie samochodów osobowych. Jednolite oznaczenie miejsc parkingowych, zdaniem Sądu, świadczy o zorganizowanym charakterze obiektu. W tych warunkach organy zasadnie uznały, że nie miały do czynienia ani z wykonaniem robót budowlanych, o których mowa w dokonanym zgłoszeniu – tj. utwardzaniu powierzchni gruntu na działkach budowlanych, które z mocy art. 29 ust. 4 pkt 4 p.b. nie wymagają decyzji o pozwoleniu na budowę oraz zgłoszenia, o którym mowa w art. 30, ani z budową stanowisk postojowych dla samochodów osobowych do 10 stanowisk włącznie, z wyjątkiem sytuowanych na obszarze Natura 2000, których realizacja nie wymaga decyzji o pozwoleniu na budowę oraz zgłoszenia, o którym mowa w art. 30 (zob. art. 29 ust. 2 pkt 7 p.b.). W orzecznictwie sądowym nie budzi wątpliwości, że roboty budowlane, których skutkiem jest wyłącznie utwardzenie powierzchni gruntu na działkach budowlanych, są zwolnione od pozwolenia na budowę, zatem sam fakt utwardzenia podłoża w obrębie własnej nieruchomości, celem polepszenia warunków korzystania z tej nieruchomości nie stanowi jeszcze budowy parkingu. Jednakże okoliczność, że na takim utwardzonym terenie regularnie parkują samochody, teren jest ogrodzony i podzielony na miejsca parkingowe (tu: w liczbie 16) świadczy o tym, że inwestor w rzeczywistości zrealizował inwestycję, którą należy kwalifikować jako parking, a nie utwardzenie powierzchni gruntu (por. wyrok NSA z 6 lipca 2022 r., II OSK 2029/19 oraz orzecznictwo przywołane w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia).

Mając powyższe na uwadze, wobec niespornego ustalenia, że inwestorem przedmiotowych robót była Wspólnota, nie legitymująca się pozwoleniem na ich realizację, Sąd stwierdza, że PINB zasadnie uznał, iż zastosowanie w tej sprawie znajdował art. 48 ust. 1 pkt 1 p.b., uprawniający organ nadzoru budowlanego do wydania postanowienia o wstrzymaniu budowy w przypadku obiektu budowlanego lub jego części będącego w budowie albo wybudowanego bez wymaganej decyzji o pozwoleniu na budowę. PINB niewadliwie zastosował się również do dyspozycji art. 48 ust. 3 p.b., informując inwestora o możliwości złożenia wniosku o legalizację obiektu budowlanego lub jego części oraz o konieczności wniesienia opłaty legalizacyjnej w celu uzyskania decyzji o legalizacji obiektu budowlanego lub jego części oraz o zasadach obliczania opłaty legalizacyjnej. Wydane decyzje organów obu instancji odpowiadają prawu.

Nieuprawnione są zarzuty skargi dotyczące naruszenia art. 19 i 20 k.p.a., gdyż niewątpliwie organy obu instancji działały w ramach swojej właściwości miejscowej i rzeczowej. Należy przypomnieć, że do zadań organów nadzoru budowlanego należy, m.in., kontrola przestrzegania i stosowania przepisów prawa budowlanego (art. 84 ust. 1 pkt 1 p.b.), obejmująca kontrolę zgodności wykonywania robót budowlanych z przepisami prawa budowlanego, projektem budowlanym lub warunkami określonymi w decyzji o pozwoleniu na budowę (art. 84a ust. 1 pkt 1 p.b.). Z kolei do właściwości powiatowego inspektora nadzoru budowlanego, jako organu pierwszej instancji, należą zadania i kompetencje, m.in., o których mowa w art. 48-51 (zob. art. 83 ust. 1 p.b.).

Zdaniem Sądu, nie doszło w sprawie także do zarzucanego naruszenia przepisów postępowania (art. 7, art. 8, art. 10 i art. 77 k.p.a.), które miałoby istotny wpływ na wynika sprawy. W tym zakresie główne zastrzeżenia strony skarżącej sprowadzają się do zarzutu oparcia się przez organy na dokumentacji wykonanej w dniu 22 lipca 2022 r. podczas oględzin nieruchomości w warunkach pozbawienia strony możliwości czynnego udziału w tychże oględzinach. W odniesieniu do tej kwestii zauważyć trzeba, że przeprowadzona w dniu 22 lipca 2022 r. wizja lokalna obyła się przed formalnym wszczęciem postępowania administracyjnego w tej sprawie, na podstawie art. 81 ust. 4, art. 81a, art. 82b ust. 1 pkt 3 i art. 83 ust. 1 p.b., a więc przepisów które upoważniają organy nadzoru budowlanego przy wykonywaniu obowiązków określonych przepisami prawa budowlanego do dokonywania czynności kontrolnych. Przypomnieć należy, że zgodnie z art. 81 ust. 4 zdanie drugie p.b., protokolarne ustalenia dokonane w toku tych czynności stanowią podstawę do wydania decyzji oraz podejmowania innych środków przewidzianych w przepisach prawa budowlanego. Podkreślić zarazem trzeba, że postępowanie kontrolne prowadzone przez organ nadzoru budowlanego w trybie ww. przepisu nie jest równoznaczne z wszczęciem postępowania administracyjnego. Z faktu, iż organ nadzoru budowlanego podejmuje czynności kontrolne, nie można zawsze, niezależnie od okoliczności danej sprawy, wywodzić, że ich podjęcie powinno być oceniane jako prowadzenie jurysdykcyjnego postępowania administracyjnego (wyrok NSA z 2 września 2020 r. II OSK 1038/20). W oparciu o przepis art. 81 ust. 4 p.b. organ nadzoru ma poza postępowaniem jurysdykcyjnym możliwość podjęcia czynności kontrolnych na nieruchomości i ocenienia w ten sposób, czy zachodzi podstawa do wszczęcia postępowania, zgodnie z żądaniem złożonego podania. Przed wszczęciem postępowania administracyjnego nie można z kolei mówić o stronach tego postępowania, ani ich uprawnieniach, które mogłyby być realizowane na podstawie przepisów k.p.a.

Ponadto, Sąd zauważa, że pomimo tego, iż ze znajdującego się w aktach sprawy zawiadomienia z 6 lipca 2022 r. (o planowanych na dzień 22 lipca 2022 r. oględzinach) wynika, że wydane zostało on również na podstawie art. 79 § 1 k.p.a., nie można pomijać, że w orzecznictwie jednolicie, trafnie zdaniem tut. Sądu, przyjmuje się, iż czynności kontrolne o których stanowi art. 81 ust. 4 p.b. nie są tożsame z oględzinami jako czynnością procesową przewidzianą w kodeksie postępowania administracyjnego w przepisie art. 79 k.p.a. W konsekwencji, nie mają do nich zastosowania wymogi wynikające z treści tego przepisu, takie jak: zawiadomienie o miejscu i terminie oględzin na siedem dni przed terminem oraz zagwarantowanie stronie prawa udziału w oględzinach (zob. przykładowo wyroki NSA z 23 lutego 2022 r. II OSK 627/19; z 29 października 2019 r. II OSK 1716/18). Zarzuty strony skarżącej z tego względu Sąd uznał za nieuzasadnione, zaznaczając, że z powyższego jasno wynika, iż nie ma racji skarżący podnosząc, że organy w sposób nieuprawniony oparły się na protokole nr [...] z [...]lipca 2022 r. który, jego zdaniem, nie powinien być w ogóle brany pod uwagę z uwagi na jego wykonanie z rażącym naruszeniem procedury administracyjnej. W świetle treści zacytowanego powyżej art. 81 ust. 4 p.b. jest to zarzut całkowicie nieuprawniony. Dodatkowo zauważyć trzeba, że ustalenia z oględzin dokonanych w dniu 8 marca 2023 r. w obecności przedstawiciela Wspólnoty, który złożył wyjaśnienia w sprawie, pokrywają się z ustaleniami dokonanymi w dniu 22 lipca 2022 r., zatem nie można uznać, iż Wspólnota została pozbawiona prawa do czynnego udziału w postępowaniu w sposób, który miał istotny wpływ na wynik sprawy. Jeśli dodatkowo zważyć, że rozstrzygnięcie w tej sprawie zasadniczo opiera się na ustaleniach dotyczących treści dokonanego przez Wspólnotę zgłoszenia z 10 września 2021 r. oraz oględzin z 8 marca 2023 r., które dokonane zostały na etapie postępowania wywołanego wniesionym przez Wspólnotę zażaleniem (w trybie art. 136 k.p.a. – postanowienie MWINB z 18 stycznia 2023 r. nr 94/23, k. 52 akt administracyjnych), to stwierdzić należało, że żadnego istotnego wpływu na wynik sprawy nie miało doręczenie stronie zawiadomienia organu I instancji o wszczęciu postępowania jednocześnie z rozstrzygnięciem tego organu z 26 października 2022 r. Kontrolowane rozstrzygnięcia opierają się stanie faktycznym sprawy ustalonym przez PINB zgodnie z prawem w trybie art. 81 ust. 4 p.b., oraz ustalonym przez MWINB w postępowaniu zażaleniowym z udziałem przedstawiciela Wspólnoty, który okazał się odpowiadający ustaleniom dokonanym przez PINB w dniu [...] lipca 2022 r.

Sąd nie stwierdził zarazem jakichkolwiek innych wad objętych skargą rozstrzygnięć organów nadzoru budowlanego, które nakazywałby mu rozpoznawaną skargę uwzględnić na podstawie art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2023 r. poz. 259 ze zm.).

Z przedstawionych powyżej względów Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie skargę oddalił na podstawie art. 151 ww. ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi