Wyrok WSA w Gdańsku, sygn. akt I SA/Gd 673/23
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku
Data orzeczenia: 2023-11-15 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6115 Podatki od nieruchomości, w tym podatek rolny, podatek leśny oraz łączne zobowiązanie pieniężne
Hasła tematyczne: Podatkowe postępowanie
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Uchylono zaskarżoną decyzję
Powołane przepisy: article: art. 77 § 1 pkt 1 i 78 § 3 pkt 3 lit. b
journal: Dz.U. 2022 poz 2651
law: Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r.  Ordynacja podatkowa (t. j.)

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Elżbieta Rischka (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Irena Wesołowska, Sędzia WSA Krzysztof Przasnyski, Protokolant Starszy Sekretarz Sądowy Claudia Kozłowska, , po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 15 listopada 2023 r. sprawy ze skargi ,,P." S.A. z siedzibą w W. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Słupsku z dnia 27 lutego 2023 r., nr SKO.410.272.2022 w przedmiocie odmowy stwierdzenia nadpłaty i zwrotu nadpłaty w podatku od nieruchomości za lata 2011 i 2012 1. uchyla zaskarżoną decyzję, 2. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Słupsku na rzecz strony skarżącej kwotę 997 (dziewięćset dziewięćdziesiąt siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.


UZASADNIENIE

Zaskarżoną do sądu decyzją z dnia 27 lutego 2023 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Słupsku (dalej: SKO lub organ odwoławczy), działając na podstawie art. 1 i 2 ustawy z dnia 12 października 1994 r. o samorządowych kolegiach odwoławczych (tekst jednolity: Dz. U. z 2018 r., poz. 570), art. 233 § 1 pkt 1 w związku z art. 13 § 1 pkt 3 oraz art. 77 § 1 pkt 1 i 78 § 3 pkt 3 lit. b ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (tekst jednolity: Dz. U z 2022 r., poz. 2651 - dalej: O.p.), po rozpatrzeniu odwołania P S.A. z siedzibą w W. (dalej: strona, skarżąca, spółka) od decyzji Prezydenta Miasta Słupska (dalej: Prezydent lub organ I instancji) z dnia 15 listopada 2022 r. w sprawie odmowy stwierdzenia i zwrotu nadpłaty za lata 2011 i 2012, utrzymało w mocy decyzję organu podatkowego I instancji.

W uzasadnieniu decyzji wskazano następujący stan faktyczny:

Wnioskiem z dnia 22 września 2020 r. Spółka wystąpiła o zwrot pozostałej części nadpłaty w podatku od nieruchomości za lata 2011 i 2012.

Decyzją z dnia 24 listopada 2020 r. Prezydent odmówił stronie stwierdzenia i zwrotu nadpłaty wraz z oprocentowaniem w ww. podatku od nieruchomości.

Spółka odwołała się od powyższej decyzji, podnosząc zarzut naruszenia przepisu art. 78 § 3 pkt 3 lit. b oraz § 4 O.p., poprzez brak naliczenia oprocentowania. Stwierdzenie nadpłaty przez organ było efektem wniosku strony o stwierdzenie nadpłaty, a sama strona nie przyczyniła się do opóźnienia w wydaniu decyzji.

SKO decyzją z dnia 21 marca 2022 r. uchyliło w całości decyzję organu I instancji i przekazało sprawę temu organowi do ponownego rozpatrzenia, z uwagi na konieczność uzupełnienia akt sprawy o dokumenty mające znaczenie dla sprawy.

Decyzją z dnia 15 listopada 2022 r. Prezydent ponownie odmówił stronie stwierdzenia i zwrotu nadpłaty wraz z oprocentowaniem w podatku od nieruchomości za lata 2011 i 2012. W uzasadnieniu stwierdzono, że oprocentowanie nadpłaty uzależnione jest od sposobu jej powstania (stwierdzenia nadpłaty) oraz od realizacji przez organ podatkowy obowiązku jej zwrotu. W niniejszej sprawie brak jest podstaw do oprocentowania, ponieważ do opóźnienia w wydaniu decyzji dotyczącej stwierdzenia nadpłaty przyczynił się podatnik. Ponadto dopiero w decyzji określającej wskazano prawidłową wysokość zobowiązania podatkowego, która znacznie odbiegała od deklarowanej w korektach deklaracji podatkowych załączonych do wniosku o zwrot nadpłaty.

Od powyższej decyzji odwołała się strona podnosząc, że nie zgadza się ze stanowiskiem organu I instancji, ponieważ zastosowanie w niniejszej sprawie ma regulacja art. 78 § 3 pkt 3 lit. b O.p. W jej ocenie skoro dopiero Naczelny Sąd Administracyjny nakazał temu organowi stosowanie prawidłowej uchwały podatkowej, to organ ten przyczynił się do opóźnienia w wydaniu decyzji.

SKO utrzymując zaskarżoną decyzję w mocy wskazało, że zgodnie z art. 77 § 1 pkt 2 O.p. nadpłata podlega zwrotowi w terminie 30 dni od dnia wydania decyzji stwierdzającej nadpłatę lub określającej wysokość nadpłaty.

Natomiast art. 78 § 3 pkt 3 lit. b tej ustawy stanowi, że w przypadkach przewidzianych w art. 77 § 1 pkt 2 oprocentowanie przysługuje od dnia złożenia wniosku o stwierdzenie nadpłaty wraz ze skorygowanym zeznaniem (deklaracją), jeżeli decyzja stwierdzająca nadpłatę nie została wydana w terminie 2 miesięcy od dnia złożenia wniosku o stwierdzenie nadpłaty, chyba że do opóźnienia w wydaniu decyzji przyczynił się podatnik, płatnik lub inkasent. SKO podkreśla, że istotą orzeczenia organu podatkowego I instancji jest przyjęcie, iż postępowanie w sprawie nadpłaty zostało wprawdzie wszczęte z wniosku strony, ale wniosek (deklaracje) był niekompletny i wymagał uzupełnienia, a o przedłużenie terminu na złożenie załączników dwukrotnie zwracał się sam podatnik. Przede wszystkim jednak strona nieprawidłowo zadeklarowała podstawy opodatkowania, co wymusiło na organie podatkowym konieczność ich weryfikacji i uniemożliwiło dochowanie dwumiesięcznego terminu wydania decyzji stwierdzających nadpłaty.

SKO podkreśla, że wniosek strony wpłynął do organu w dniu 7 stycznia 2015 r. Po jego analizie organ wezwał stronę do uzupełnienia wniosku przez doręczenie w terminie 7 dni załącznika ZN-1/A do korekty deklaracji składanej na druku DN-1 (zawierającego dane o nieruchomościach), która obligatoryjnie dołączana jest do wniosku. Brak tego dokumentu powodował niekompletność wniosku i uniemożliwiał jego rozpoznanie.

Wnioskiem z dnia 4 lutego 2015r. strona zwróciła się o przedłużenie terminu do przekazania wymaganych dokumentów do dnia 20 lutego 2015r., a następnie telefonicznie w tym dniu wniosła o przedłużenie terminu do dnia 26 lutego 2015r. Ostatecznie dokumenty te przesłane zostały wraz z pismem przewodnim w dniu 24 lutego 2015r., które do organu wpłynęło w dniu 2 marca 2015r. Po dokonaniu analizy dostarczonych dokumentów organ stwierdził, że nie zawierają one pełnych danych o nieruchomościach stanowiących własność lub będących w posiadaniu podatnika. Konieczne zatem stało się ponowne wystąpienie do strony o uzupełnienie wniosku, co nastąpiło pismem z dnia 5 marca 2015r. Z uwagi na brak odpowiedzi na to wezwanie, w dniu 10 kwietnia 2015r., organ ponownie wezwał stronę do złożenia wyjaśnień w sprawie zwolnień z podatku nieruchomości stanowiących własność lub będących w jej posiadaniu, co jest niezbędne do zakończenia postępowania. Po otrzymaniu tego wezwania strona ponownie zwróciła się o przedłużenie terminu do przekazania wymaganych dokumentów do dnia 5 maja 2015r., a w dniu 11 maja 2015r. do organu wpłynęły żądane dokumenty.

W dniu 14 maja 2015r. pracownik organu zwrócił się telefonicznie do strony o wyjaśnienie przyczyn braku w wykazie nieruchomości działki nr [...], a w dniu 1 czerwca 2015r. strona w tej samej formie wyjaśniła, iż spowodowane to było próbą przekazania tej działki Miastu Słupsk, które ostatecznie odmówiło jej przejęcia.

Kolejne wezwanie organu doręczone stronie w dniu 7 sierpnia 2015r. dotyczyło wyjaśnienia różnic w powierzchniach budynków oraz działek, a także wobec niewykazania szeregu działek w załącznikach do korekt deklaracji wskazania sposobu ich wykorzystywania w okresie, którego dotyczył wniosek. Pismem z dnia 14 sierpnia 2015r. strona wniosła o przedłużenie terminu do przekazania wymaganych dokumentów do dnia 28 sierpnia 2015r., a następnie w dniu 2 września 2015r. wpłynęły do organu wyjaśnienia wraz z plikiem akt.

Po przeanalizowaniu dostarczonych dokumentów wystąpiła konieczność kolejnego wezwania strony do złożenia wyjaśnień w terminie 7 dni dotyczących nieruchomości strony za poszczególne lata podatkowe, co nastąpiło w dniu 9 października 2015r. W odpowiedzi na to wezwanie strona po raz kolejny wniosła, pismem z dnia 23 października 2015r., o przedłużenie terminu do dnia 20 listopada 2015r., uzasadniając to (tak jak przy poprzednich wezwaniach) koniecznością zgromadzenia wskazanych dokumentów i zebraniem wymaganych informacji. Ostatecznie wymagane dokumenty wpłynęły do organu w dniu 26 listopada 2015r. Zgromadzenie tych wszystkich dokumentów umożliwiło dopiero rozpoznanie tej niebywale skomplikowanej sprawy i wydanie decyzji określających za poszczególne lata wysokość zobowiązania w podatku od nieruchomości.

Mając powyższe na uwadze i biorąc pod uwagę indywidualne okoliczności niniejszej sprawy, w kontekście nierozerwalnego związku pomiędzy brakiem wydania decyzji w terminie, a działaniem bądź zaniechaniem strony SKO stwierdziło, że zachowanie strony mające wpływ na nieterminowe wydanie decyzji miało miejsce w czasie, w którym organ zgodnie z treścią art. 78 § 3 pkt 3 lit. b O.p. miał obowiązek wydać decyzję tj. w terminie dwóch miesięcy od dnia złożenia wniosku o stwierdzenie nadpłaty.

SKO zwraca również uwagę na fakt, że skompletowanie akt sprawy, umożliwiające jej rozpoznanie, wymagało wielokrotnego wzywania strony do uzupełnienia wniosku o brakujące dokumenty, co zawsze wiązało się z wystąpieniem strony o przedłużenie terminu do przekazania wymaganych dokumentów. Tymczasem od tak dużej spółki jak strona, korzystającej do tego z profesjonalnej obsługi prawnej i podatkowej, wymagać można, aby wniosek o stwierdzenie nadpłaty był już w chwili złożenia kompletny i umożliwiający jego rozpatrzenie w przewidzianym przez ustawę terminie dwóch miesięcy. Ponieważ w niniejszej sprawie nie miało to miejsca, SKO stwierdziło, że niedochowanie terminu dwóch miesięcy nastąpiło wskutek zachowania strony, a zatem można mówić o przyczynieniu się podatnika do opóźnienia w zwrocie nadpłaty w terminie ustawowym.

Na poparcie swojego stanowiska odnośnie przyczynienia się podatnika do opóźnienia w zwrocie nadpłaty w terminie ustawowym, SKO przywołało wyroki sądów administracyjnych: FSK 506/19, czy też I SA/Gd 52/18.

W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku na powyższą decyzję, Spółka wnosząc o uchylenie decyzji organów obu instancji oraz zasądzenie na jej rzecz od organu zwrotu kosztów postępowania w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych, zaskarżonej decyzji zarzuciła naruszenie:

- art. 78 § 1, art. 78 § 3 pkt 3 lit. b) oraz art. 78 § 4 O.p., poprzez brak naliczenia oprocentowania od nadpłaty w podatku od nieruchomości za 2011 i 2012 r.,

- art. 187 § 1 w związku z art. 191 O.p. poprzez błędne uznanie, że w sprawie Spółka przyczyniła się do opóźnienia w wydaniu decyzji, o której to okoliczności mowa w art. 78 § 3 pkt 3 lit. b) O.p.

W uzasadnieniu skarżąca wyjaśniła, że 31 grudnia 2014 r. złożyła wniosek o stwierdzenie nadpłaty w podatku od nieruchomości za lata 2009 – 2014. Jedną z przyczyn nadpłaty było błędne zastosowanie przez Spółkę stawek podatku od nieruchomości w rozliczeniu za rok 2011 i 2012, przyjętych przez Radę Miejską w Słupsku Uchwałą Nr XVI/204/ll z 30 listopada 2011 r., podczas gdy zastosowane powinny być stawki podatku od nieruchomości przyjęte Uchwałą Rady Miejskiej w Słupsku Nr IV/18/10 z 29 grudnia 2010 r. Konieczność zastosowania stawek wynikających z Uchwały została potwierdzona wyrokiem NSA z 19 marca 2019 r., sygn. akt II FSK 928/17. Nadpłata w tym zakresie została stwierdzona decyzjami Prezydenta z 14 lipca 2020 r. w odniesieniu do roku 2011 oraz z 20 lipca 2020 r. nr w odniesieniu do roku 2012. Kwoty określone ww. decyzjami nadpłatowymi zostały Spółce zwrócone odpowiednio 14 sierpnia i 19 sierpnia 2020 r.

Spółce nie zostały wypłacone odsetki z tytułu oprocentowania ww. nadpłat, stąd też Spółka wniosła o zwrot niezwróconej części nadpłaty wraz z odsetkami uznając, iż dokonany zwrot należy zaliczyć proporcjonalnie na część "główną" nadpłaty oraz należne oprocentowanie.

Skarżąca w uzasadnieniu skargi, mając na uwadze stan faktyczny sprawy, zaprzecza, aby przyczyniła się do opóźnienia w wydaniu decyzji o zwrocie nadpłaty. Podkreśla, że dopiero NSA w wyroku z 19 marca 2019 r., sygn. akt II FSK 928/17 wskazał Prezydentowi według jakiej uchwały należy ustalać stawki podatku dla skarżącej. Skarżąca stwierdza, że wolą ustawodawcy było, aby oprocentowanie nadpłat było analogiczne do zasad dotyczących zaległości tj. jeżeli organ podatkowy jest w posiadaniu nienależnego podatku i prowadzi spór merytoryczny w zakresie prawidłowości podstaw do nadpłaty, to taka nadpłata podlega oprocentowaniu od momentu złożenia wniosku o stwierdzenie nadpłaty. Podkreśla, że w dniu 22 listopada 2015 r. odpowiedziała na ostatnie wezwanie, tymczasem decyzję w przedmiocie nadpłaty organ I instancji wydał dopiero 20 stycznia 2016 r.

W końcu skarżąca zauważa, że efektywnie otrzymała nadpłatę 14 i 19 sierpnia 2020 r., zatem po kilku latach. Wbrew wywodom SKO, przedmiotowa sprawa nie była skomplikowana, gdyż w istocie dotyczyła jednego kluczowego zagadnienia tj. zastosowania stawek podatkowych z właściwej uchwały.

SKO w odpowiedzi na skargę wniosło o jej oddalenie, podtrzymując argumentację i stanowisko, jak w zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje:

Skarga jest się zasadna, albowiem zaskarżona decyzja narusza przepisy prawa materialnego w stopniu powodującym konieczność wyeliminowania jej z obrotu prawnego.

Istotę sporu stanowi odpowiedź na pytanie, czy w realiach rozpoznawanej sprawy, należna Spółce nadpłata w podatku od nieruchomości lata 2011 - 2012 podlega oprocentowaniu, czy też nie, albowiem – jak twierdzą organy podatkowe - skarżąca w toku postępowania przyczyniła się do wydania decyzji o stwierdzeniu nadpłaty z naruszeniem ustawowego 2. miesięcznego terminu.

W ocenie Sądu, stanowisko SKO w zakresie oprocentowania nadpłaty w ww. podatku od nieruchomości narusza art. 78 § 3 pkt 3 lit. b O.p. poprzez jego błędną wykładnię, a w konsekwencji niewłaściwe zastosowanie w rozpoznawanej sprawie.

Sporna w niniejszej sprawie problematyka była już przedmiotem rozważań w orzecznictwie sądów administracyjnych, a jego analiza pozwala na przyjęcie, że linia orzecznicza została już utrwalona (por. wyroki NSA z dnia 6 lutego 2020r. w sprawach II FSK 1872/19 i II FSK 1873/19, prawomocny wyrok WSA w Gliwicach z 16 maja 2019r. I SA/Gl 1231/18, prawomocny wyrok WSA w Rzeszowie z 9 maja 2019r. I SA/Rz 193/19, prawomocny wyrok WSA w Olsztynie z dnia 16 stycznia 2019r., I SA/Ol 713/18, jak również przywołane w skardze orzecznictwo). Sąd w składzie rozpoznającym przedmiotową sprawę poglądy te podziela i przyjmuje za własne; odwoła się zatem do przedstawionej w wyrokach tych argumentacji w poniższych rozważaniach.

Przypomnieć zatem należy, że zgodnie z art. 78 § 1 O.p. nadpłaty podlegają oprocentowaniu w wysokości równej wysokości odsetek za zwłokę, o których mowa w art. 56 § 1 O.p., pobieranych od zaległości podatkowych. W dalszej części przepisu wymieniono przypadki, w których nadpłata nie podlega oprocentowaniu (w przypadku gdy wysokość nadpłaty nie przekracza dwukrotności kosztów upomnienia w postępowaniu egzekucyjnym - art. 78 § 2 O.p.), bądź też podlega oprocentowaniu za inny okres, w zależności od tego czy organ podatkowy przyczynił się do powstania przesłanki zmiany lub uchylenia decyzji – art. 78 § 3 pkt 1 O.p.

Art. 78 § 3 pkt 3 lit. b O.p. stanowi, że oprocentowanie przysługuje od dnia złożenia wniosku o stwierdzenie nadpłaty wraz ze skorygowanym zeznaniem (deklaracją), jeżeli decyzja stwierdzająca nadpłatę nie została wydana w terminie 2. miesięcy od dnia złożenia wniosku o stwierdzenie nadpłaty, chyba że do opóźnienia w wydaniu decyzji przyczynił się podatnik, płatnik lub inkasent. Przepis ten w sposób wyraźny wskazuje, że jedyną możliwością pozbawienia podatnika oprocentowania nadpłaty jest wykazanie, że przyczynił się on do opóźnienia w wydaniu decyzji stwierdzającej nadpłatę.

Zdaniem Sądu analiza przepisów art. 78 O.p. prowadzi również do wniosku, że wolą ustawodawcy było zróżnicowanie skutków prawnych poszczególnych stanów faktycznych, w zależności od tego, po stronie którego z podmiotów postępowania podatkowego, stwierdzono uchybienie w postaci przyczynienia się. O ile przepis art. 78 § 3 pkt 1 O.p. uzależnia skutki prawne w zakresie oprocentowania bezpośrednio od stwierdzenia przyczynienia samego organu podatkowego do powstania przesłanki zmiany lub uchylenia decyzji, to zgodnie z art. 78 § 3 pkt 3 lit. b O.p. prawidłowość działania organu, nie wywołuje negatywnych skutków dla podatnika, gdyż zgodnie z brzmieniem powołanego przepisu skutki te wyraźnie uzależniono od przyczynienia się samego podatnika. Zaistniałe w art. 78 O.p. odróżnienie przyczynienia się organu, od przyczynienia się podatnika jest niezwykle istotne z punktu widzenia wykładni przepisu art. 78 § 3 pkt 3 lit. b O.p. w przedmiotowej sprawie.

Powyższe rozważania prowadzą do wniosku, że sama prawidłowość działania organów podatkowych, konieczność przeprowadzenia obszernego postępowania dowodowego wynikająca z zasady prawdy obiektywnej, przyjęta powszechnie procedura orzekania w kwestii nadpłaty, nie wywołują skutku w postaci pozbawienia podatnika prawa do oprocentowania zwracanej mu nadpłaty, tak długo jak w postępowaniu nie zostanie wykazane, że podatnik ten swoją postawą (działaniem bądź zaniechaniem) przyczynił się do opóźnienia w wydaniu decyzji stwierdzającej nadpłatę.

W konsekwencji pojęcie "przyczynić się" w rozumieniu przepisu art. 78 § 3 pkt 3 lit. b O.p. oznacza bezpośredni wpływ podatnika na niewydanie decyzji w terminie ustawowym. Wpływ taki nie może być zatem wynikiem działania strony w granicach przysługujących jej uprawnień procesowych. Pomiędzy brakiem wydania decyzji w ustawowym terminie a działaniem bądź zaniechaniem strony musi istnieć nierozerwalny związek pozwalający na uznanie, że gdyby strona działała rzetelnie, decyzja wydana zostałaby w terminie. Przyczyną zatem niewydania decyzji w terminie, musi być zachowanie strony, która pomimo starań organu, nie wykonuje swoich obowiązków, bez wykonania których organ podatkowy nie jest w stanie wydać decyzji w terminie. Z punktu widzenia kryteriów określonych w art. 78 § 3 pkt 3 lit. b O.p. nie ma zatem znaczenia, czy opóźnienie w wydaniu decyzji w terminie dwóch miesięcy wynikło z zawinienia organu, prawidłowego wykonywania przez organy podatkowe ich ustawowych kompetencji, w szczególności w zakresie gromadzenia materiału dowodowego, czy rzetelnej i niekiedy czasochłonnej - wymagającej współdziałania innego organu - realizacji kolejnych etapów postępowania. Jedyną przyczyną uzasadniającą nienaliczanie odsetek od stwierdzonej nadpłaty jest przyczynienie się strony postępowania do przekroczenia przez organ dwumiesięcznego terminu liczonego od dnia złożenia wniosku o stwierdzenie nadpłaty.

Jak trafnie zauważył NSA w wyroku z dnia 16 grudnia 2014r. II FSK 582/14 racją normy zrekonstruowanej w drodze połączenia przepisów art. 78 § 3 pkt 3 oraz art. 78 § 4 O.p. jest zapewnienie podatnikowi rekompensaty utraconych korzyści, które mógłby odnieść gdyby dysponował środkami pieniężnymi stanowiącymi równowartość nadpłaconego podatku, a przepis ten ma za zadanie także wpływać mobilizująco na organy podatkowe, aby sprawnie orzekały o istnieniu lub braku istnienia świadczenia nienależnie zapłaconego lub nadpłaconego bądź nienależnie pobranego, czy wreszcie pobranego w kwocie wyższej, a więc nadpłaty.

Wskazane ratio legis omawianych przepisów przemawia również za przyjęciem wykładni art. 78 § 3 pkt 3 pkt b O.p. sprzeciwiającej się uznaniu za przyczynienie się podatnika każdej obiektywnej sytuacji procesowej, w której organ podatkowy będzie zobligowany do przeprowadzenia postępowania dowodowego, choćby z uwagi na obszerność materiału dowodnego, czy skomplikowany charakter sprawy było ono długotrwałe. Mimo że organ podatkowy, w takiej sytuacji, nie ponosi winy za długotrwałe prowadzenie postępowania, nie może to stanowić o przyczynieniu się podatnika w rozumieniu art. 78 § 3 pkt 3 pkt b O.p. (prawomocny wyrok WSA w Rzeszowie z dnia 9 maja 2019 r., I SA/Rz 166/19).

Przenosząc powyższe uwagi na grunt rozpoznawanej sprawy wskazać należy, że wiosek o stwierdzenie nadpłaty w podatku od nieruchomości za 2011 i 2012r. wpłynął do Prezydenta w dniu 31 grudnia 2014 r., natomiast decyzje o zwrocie nadpłaty wynikającej ze złożonego wniosku zostały wydane: 14 lipca 2020 r. w odniesieniu do roku 2011 oraz w dniu 20 lipca 2020 r. w odniesieniu do roku 2012. Tym samym od momentu złożenia wniosku do wydania decyzji stwierdzającej nadpłatę upłynęło prawie 6 lat. Nie ulega zatem wątpliwości, iż pierwsza przesłanka została spełniona.

Odnosząc się do drugiej przesłanki wynikającej z przywołanego już art. 78 § 3 pkt 3 b O.p. wskazać należy, że okoliczności sprawy jednoznacznie skłaniają Sąd do przyjęcia tezy, iż błędne jest stanowisko organów podatkowych obu instancji, iż to strona skarżąca przyczyniła się do prowadzenia postępowania w sprawie o stwierdzenie nadpłaty z naruszeniem dwumiesięcznego terminu.

Już choćby z samego uzasadnienia zaskarżonej decyzji wynika, że nie sposób zarzucić skarżącej zaniechania, czy też pasywnej postawy w toku toczącego się postępowania, wyrażającej się w przedkładaniu dokumentów, o które zwracał się organ I instancji. Konieczność weryfikacji wniosku podatnika, stanowi niewątpliwie trudność dla organu podatkowego, zobligowanego do przeprowadzenia postępowania dowodowego, nie może jednak świadczyć o przyczynieniu się podatnika do wydłużenia postępowania.

W ocenie Sądu nie stanowi też przyczynienia się podatnika samo złożenie wniosku o stwierdzanie nadpłaty w kwocie wyższej, aniżeli ostatecznie stwierdzona w treści decyzji. Określenie bowiem zakresu żądania jest ustawowym prawem podatnika, z którym skorelowany jest obowiązek organu podatkowego do weryfikacji zasadności zgłoszonego przez stronę żądania. Tak długo jak strona korzysta ze swoich uprawnień zgodnie z ich ustawowym celem, nie można poczytywać takiego działania za przyczynienie się do wprowadzenia organu w stan opóźnienia w wydaniu decyzji w ustawowym terminie.

Należy przede wszystkim zauważyć, że o zasadności nadpłaty skarżącej w podatku od nieruchomości za 2011 r. przesądził Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 19 marca 2020 r. sygn. akt II FSK 928/17 wskazując, że w niniejszej sprawie bezspornym jest, że w dniu 29 grudnia 2010 r. Rada Miasta w Słupsku uchwałą nr IV/18/10 uchwaliła stawki podatku od nieruchomości, które miały obowiązywać w 2011 r. W § 4 tego aktu wskazano, że wchodzi on w życie z dniem 1 stycznia 2011 r. Przy czym akt ten ogłoszono dopiero w dniu 9 lutego 2011 r. w Dzienniku Urzędowym nr 16, pod poz. 390. Nadto w § 3 uchwały wskazano, że traci moc uchwała nr XXXI/448/08 z dnia 26 listopada 2008 r. Z powyższego, zdaniem NSA, wynika jednoznacznie, że uchwała RM z 2010 r. w istocie weszła w życie w dniu 23 lutego 2011 r. Tymczasem wolą Rady Miasta w Słupsku było obowiązywanie wyższych stawek podatku od nieruchomości już od dnia 1 stycznia 2012 r.

NSA podzielił utrwalone w orzecznictwie sądów administracyjnych stanowisko, że podjęcie uchwały, o której mowa w art. 20a ust. 1 u.p.o.l. obejmuje zarówno sam fakt jej głosowania przez radę, jak i jej należytą publikację. To z kolei należy rozumieć w ten sposób, że uchwała powinna zostać ogłoszona w wojewódzkim dzienniku urzędowym w terminie umożliwiającym upływ czternastodniowego vacatio legis przed końcem roku podatkowego poprzedzającego nowy rok podatkowy.

W konsekwencji w ocenie NSA, brak jest normatywnych podstaw, aby w ciągu roku podatkowego obowiązywały dwie różne stawki podatku od nieruchomości. Uwzględniając więc obowiązujący porządek prawny i roczny charakter podatku od nieruchomości, jak też fakt, że omawiana uchwała została wprawdzie podjęta przed końcem 2010 r., ale weszła w życie po stosownym vacatio legis dopiero w dniu 23 lutego 2011 r. – należy stwierdzić, że nowe stawki wynikające z przedmiotowej uchwały nie mogły mieć zastosowania od 1 stycznia 2011 r.

Mając na uwadze powyższe dopiero decyzją z dnia 14 lipca 2020 r. Prezydent stwierdził nadpłatę w podatku od nieruchomości za 2011 r., zaś decyzją z dnia 20 lipca 2020 r. w odniesieniu do roku 2012. Kwoty określone powyższymi decyzjami zostały skarżącej zwrócone odpowiednio 14 i 19 sierpnia 2020 r.

Podsumowując, należy podkreślić że w stanie faktycznym przedmiotowej sprawy nie zaistniały okoliczności mogące świadczyć o przyczynieniu się podatnika do wydania przez organ podatkowy decyzji z uchybieniem ustawowego terminu. W ponownie prowadzonym postępowaniu organ rozstrzygnie wniosek podatnika uwzględniając zaprezentowaną wyżej wykładnię przepisu art. 78 § 3 pkt 3 pkt b O.p.

Mając powyższe na uwadze, Sąd na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2023 r., poz. 1634 ze zm., dalej: p.p.s.a.) uchylił zaskarżoną decyzję.

O kosztach postępowania orzeczono na podstawie art. 200 i art. 205 § 2 i § 4 p.p.s.a.