Wyrok WSA w Gdańsku, sygn. akt I SA/Gd 373/22
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku
Data orzeczenia: 2023-06-13 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6115 Podatki od nieruchomości, w tym podatek rolny, podatek leśny oraz łączne zobowiązanie pieniężne
Hasła tematyczne: Podatki inne
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 2 ust. 1, art. 6 ust. 3, art. 7 ust. 1 pkt 4a
journal: Dz.U. 2019 poz 1170
law: Ustawa z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych - t.j.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Sławomir Kozik (spr.), Sędziowie Sędzia NSA Małgorzata Gorzeń, Sędzia NSA Alicja Stępień, , po rozpoznaniu w Wydziale I w trybie uproszczonym w dniu 13 czerwca 2023 r. sprawy ze skargi B. U. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Gdańsku z dnia 13 stycznia 2022 r. sygn. akt SKO Gd/4129/21 w przedmiocie podatku od nieruchomości za 2021 rok oddala skargę


UZASADNIENIE

Decyzją z dnia 2 czerwca 2021 r. Prezydent Miasta Gdyni (dalej: Prezydent Miasta, Organ I instancji) ustalił B. U. i R. S. wysokość zobowiązania w podatku od nieruchomości za 2020 rok na kwotę 1.095 zł.

B. U. złożyła odwołanie od powyższej decyzji wnosząc o jej uchylenie. Wskazała, że wysokość podatku została ustalona na podstawie nieaktualnych danych, bez przeprowadzenia postępowania dowodowego. Tymczasem w związku z przywracaniem budynkowi stanu zgodnego z prawem budowlanym uległa zmianie podstawa wymiaru podatku. Do odwołania załączono deklarację na podatek od nieruchomości na 2016 r.

Zaskarżoną decyzją z dnia 13 stycznia 2022 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Gdańsku (dalej: SKO) działając na podstawie art. 233 § 1pkt 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t.j.: Dz. U. z 2021 r. poz.1540 ze zm.) – dalej jako "O.p.", art. 2 ust.1 art. 6 ust. 3, art. 7 ust. 1 pkt 4a ustawy o podatkach i opłatach lokalnych z dnia 12 stycznia 1991 r. (t.j.: Dz. U. z 2019 r. poz. 1170 ze zm.) – dalej jako "u.p.o.l.", art. 21 ust. 1 ustawy z dnia 17 maja 1989 r. - prawo geodezyjne i kartograficzne (t. j.: Dz. U. z 2020 r. poz. 2052 ze zm.) oraz § 1 uchwały Rady Miasta G. Nr XXIII/741/20 z dnia 28 października 2020 r. w sprawie określenia wysokości stawek podatku od nieruchomości na terenie miasta G. (Dz. Urz. Woj. Pom. 2020.4618) utrzymało w mocy decyzję Organu I instancji.

W uzasadnieniu decyzji SKO wskazało, że z informacji organu podatkowego, sporządzonej w odpowiedzi na odwołanie, wynika że do 23 września 2020 r. B. U. i R1. W. były współwłaścicielkami nieruchomości położonej w G. przy ul. [...], dla której Sąd Rejonowy w G. prowadzi księgę wieczystą KW Nr [...]. Z informacji w sprawie podatku od nieruchomości złożonej przez Skarżącą w dniu 19 sierpnia 2010 r. wynika, że przedmiotem opodatkowania ww. nieruchomości jest powierzchnia użytkowa budynków mieszkalnych lub ich części wynosząca 620 m2 i powierzchnia gruntów pozostałych wynosząca 1.092 m2. Wielkości te odpowiadają wielkościom wskazanym w złożonej w dniu 30 listopada 2020 r. przez R. S. (współwłaściciel nieruchomości od 24 września 2020 r.) informacji podatkowej dotyczącej przedmiotowej nieruchomości.

W tym stanie rzeczy SKO uznało, że Organ I instancji zasadnie przyjął do podstawy opodatkowania powierzchnię budynków mieszkalnych lub ich części wynoszącą 620 m2 oraz powierzchnię gruntów pozostałych, w tym zajętych na prowadzenie odpłatnej statutowej działalności pożytku publicznego przez organizacje pożytku publicznego wynoszącą 1092 m2.

Organ zauważył, że po dniu złożenia informacji podatkowej przez współwłaściciela nieruchomości R. S. Skarżąca nie składała korekt informacji podatkowej wskazujących na zmianę powierzchni budynku mieszkalnego i nie przedstawiła żadnych dokumentów potwierdzających takie zmiany. Do odwołania od decyzji Skarżąca nie dołączyła żadnych dokumentów na okoliczność zmiany powierzchni użytkowej budynku mimo, że odwołanie powinno zawierać zarzuty przeciw decyzji, określać istotę i zakres żądania będącego przedmiotem odwołania oraz wskazywać dowody uzasadniające to żądanie. W tym stanie rzeczy SKO stwierdziło, że wielkości przedmiotów opodatkowania przyjęte do ustalenia wysokości zobowiązania w przedmiotowej sprawie są prawidłowe i znajdują potwierdzenie w zgromadzonych dowodach, co uzasadniało utrzymanie w mocy zaskarżonej decyzji.

W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku Skarżąca zaskarżyła w całości ww. decyzję SKO oraz poprzedzającą ją decyzję Prezydenta Miasta jednocześnie zarzucając organom podatkowym naruszenie przepisów postępowania administracyjnego mające wpływ na wynik sprawy poprzez niewzięcie pod rozwagę złożonej przez Skarżącą deklaracji na podatek od nieruchomości.

Wskazując na powyższe wniesiono o uchylenie zaskarżonych decyzji i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania oraz zasądzenie kosztów postępowania wg norm przepisanych, a także o wstrzymanie wykonania zaskarżonych decyzji.

W uzasadnieniu skargi wskazano, że wymiaru podatku dokonano w oparciu o informację podatkową złożoną przez współwłaściciela. Wymieniona w tej informacji powierzchnia budynku nie uwzględniała wykonanych do 2008 r. prac budowlanych przywracających budynkowi pierwotny sposób użytkowania (zmniejszenie powierzchni użytkowej), a Skarżąca złożyła korektę deklaracji. Organy nie wzięły tych okoliczności pod rozwagę, co więcej błędnie ustaliły, że nie zostały one przywołane. W rezultacie ustalono zawyżony podatek.

W odpowiedzi na skargę SKO podtrzymało dotychczasowe stanowisko i wniosło o oddalenie skargi.

W piśmie procesowym z dnia 2 czerwca 2023 r. Skarżąca podniosła, że wbrew zasadzie ustalenia prawdy obiektywnej organy nie poczyniły żadnych kroków poza przywołaniem nieaktualnych dokumentów w zakresie przedmiotu opodatkowania. Wskazała, że w przeszłości nie była pewna, co do uznania kilku pomieszczeń jako strychów, które pozbawione są instalacji i ocieplenia. Przy odwołaniu złożyła korektę deklaracji, która jednak została pominięta przy ustalaniu stanu faktycznego. Do pisma dołączono zdjęcia, na których wg opisu znajduje się strych na I piętrze oraz strych na ostatniej kondygnacji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje:

Skarga podlega oddaleniu.

W przedmiotowej sprawie sporna jest podstawa opodatkowania powierzchni budynków mieszkalnych w podatku od nieruchomości. Zdaniem Skarżącej wynosi ona 549 m2, a nie jak przyjęły w zaskarżonych decyzjach organy podatkowe 630 m2.

Stosownie do art. 3 ust. 1 pkt 1 u.p.o.l. podatnikami podatku od nieruchomości są m.in. osoby fizyczne, będące właścicielami nieruchomości lub obiektów budowlanych. Zgodnie z art. 2 ust. 1 u.p.o.l. opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości podlegają następujące nieruchomości lub obiekty budowlane: 1) grunty; 2) budynki lub ich części; 3) budowle lub ich części związane z prowadzeniem działalności gospodarczej. Natomiast, zgodnie z art. 4 ust. 1 pkt 2 u.p.o.l., podstawę opodatkowania stanowi dla budynków lub ich części - powierzchnia użytkowa.

Obowiązek podatkowy powstaje od pierwszego dnia miesiąca następującego po miesiącu, w którym powstały okoliczności uzasadniające powstanie tego obowiązku (art. 6 ust. 1 ustawy).

Zgodnie z art. 6 ust. 6 u.p.o.l. osoby fizyczne są obowiązane złożyć właściwemu organowi podatkowemu informację o nieruchomościach i obiektach budowlanych, sporządzoną na formularzu według ustalonego wzoru, w terminie 14 dni od dnia wystąpienia okoliczności uzasadniających powstanie albo wygaśnięcie obowiązku podatkowego w zakresie podatku od nieruchomości lub od dnia zaistnienia zdarzenia mającego wpływ na wysokość opodatkowania w tym roku, a w szczególności zmiany sposobu wykorzystywania przedmiotu opodatkowania lub jego części. Jeżeli w ciągu roku podatkowego nastąpiło wygaśnięcie obowiązku podatkowego w zakresie podatku od nieruchomości lub zaistniało zdarzenie, o którym mowa w ust, 3, organ podatkowy dokonuje zmiany decyzji, którą ustalono ten podatek (art. 6 ust. 8 u.p.o.l.).

Z przywołanego przepisu art. 6 ust. 6 u.p.o.l. jednoznacznie wynika, że to na podatniku (osobie fizycznej będącej właścicielem lub posiadaczem samoistnym nieruchomości, użytkownikiem wieczystym gruntu) z mocy ustawy spoczywa obowiązek złożenia właściwemu organowi podatkowemu informacji o nieruchomościach i obiektach budowlanych, jak też zgłoszenia wszelkich informacji o zmianach skutkujących wygaśnięciem obowiązku podatkowego bądź mających wpływ na wymiar zobowiązania podatkowego. Wypełnienie tego obowiązku nie zostało uzależnione od wcześniejszych działań (wezwań) organu podatkowego. Natomiast rolą organu podatkowego jest w tym zakresie kontrola przedłożonych informacji, co wynika z art. 21 § 5 O.p. W świetle tego przepisu wysokość zobowiązania podatkowego, ustala się zgodnie z danymi zawartymi w deklaracji, chyba że w toku postępowania podatkowego stwierdzono, że dane zawarte w deklaracji, mogące mieć wpływ na wysokość zobowiązania podatkowego, są niezgodne ze stanem faktycznym.

W tym miejscu należy zauważyć, że oświadczenie Skarżącej jest sprzeczne z deklaracją złożoną przez drugiego współwłaściciela, który zadeklarował powierzchnie użytkową budynku w niezmienionym metrażu. W sytuacji zatem, gdy Skarżąca nie przedłożyła żadnych dowodów – dokumentów potwierdzających okoliczność zmiany powierzchni użytkowej, to organy podatkowe miały pełne prawo do uwzględnienia danych wynikających z deklaracji złożonej przez współwłaściciela nieruchomości. Podkreślenia wymaga, że Skarżąca nie przedstawiła żadnego dokumentu, który chociażby w sposób pośredni wskazywałby na dokonanie prac budowlanych powodujących zmianę powierzchni użytkowej budynku, co mogłoby stanowić asumpt do prowadzenia dalszego postępowania dowodowego. Co więcej Skarżąca w odwołaniu nie rozwinęła swojej argumentacji i nie podała jakie prace zostały wykonane oraz nie przedłożyła jakiegokolwiek dokumentu, potwierdzającego tą okoliczność. Skarżąca nie przedstawiła też argumentacji odnośnie tego co mieściło się w zakresie prac dotyczących "przywrócenia budynkowi stanu zgodnego z prawem budowlanym".

W rozpoznawanej sprawie Strona dopiero na etapie składania odwołania złożyła deklarację za 2016 r., w której podała mniejszą powierzchnię użytkową budynku w porównaniu do deklaracji składanych wcześniej. Jednocześnie dane wynikające z deklaracji nie znajdowały oparcia w materiale dowodowym zgromadzonym przez organy podatkowe, dokumentów w tym zakresie nie przedstawiła również sama Strona.

Skarżąca zmianę powierzchni użytkowej podniosła dopiero w momencie wnoszenia odwołania – w lipcu 2021 r. Natomiast wcześniej – czyli od 2010 roku – jak ustalił organ I instancji (co nie było kwestionowane przez Skarżącą) - nie były przez nią zgłaszane żadne zmiany odnoszące się do powierzchni budynku mieszkalnego. Wobec czego organ podatkowy nie miał obowiązku prowadzenia postępowania dowodowego, albowiem Strona wbrew dyspozycji art. 6 ust. 6 u.p.o.l. nie zgłosiła zmian powierzchni użytkowej budynku, które miały wpływ na wymiar zobowiązania podatkowego, nie załączyła na tę okoliczność żadnego dowodu. Tymczasem z informacji w sprawie podatku od nieruchomości złożonej przez Skarżącą w dniu 19 sierpnia 2010 r. wynika, że przedmiotem opodatkowania nieruchomości jest powierzchnia użytkowa budynków mieszkalnych lub ich części wynosząca 620 m2 i powierzchnia gruntów pozostałych wynosząca 1.092 m2. Wielkości te odpowiadają wielkościom wskazanym w złożonej 30 listopada 2020 r. przez współwłaściciela nieruchomości informacji podatkowej dotyczącej przedmiotowej nieruchomości.

W tym stanie rzeczy zasadnie organy podatkowe przyjęły do podstawy opodatkowania powierzchnię budynków mieszkalnych lub ich części wynoszącą 620m2 oraz powierzchnię gruntów pozostałych, w tym zajętych na prowadzenie odpłatnej statutowej działalności pożytku publicznego przez organizacje pożytku publicznego wynoszącą 1092 m2.

W ocenie Sądu, skoro organ dysponował jedynie deklaracją z 2010 r. zgodną z deklaracją złożoną w dniu 30 listopada 2020 r. przez drugiego ze współwłaścicieli to należało uznać, że wydana decyzja znajduje oparcie w zgromadzonym materiale dowodowym i jest zgodna z prawem. Skoro Skarżąca podnosi okoliczność zmiany powierzchni użytkowej budynku, a jednocześnie zaniechała złożenia deklaracji, to w konsekwencji tego prawidłowo podatek został ustalony na podstawie deklaracji współwłaściciela.

Należy wskazać, że stosownie do treści art. 222 O.p. odwołanie od decyzji organu podatkowego powinno zawierać zarzuty przeciw decyzji, określać istotę i zakres żądania będącego przedmiotem odwołania oraz wskazywać dowody uzasadniające to żądanie. Jeśli więc Skarżąca nie zgadzała się z treścią decyzji Organu I instancji, to zobowiązana była także do wskazania dowodów uzasadniających swoje żądanie. W niniejszej sprawie dowodów takich nie przedstawiono.

W konsekwencji należało uznać, że decyzje organów podatkowych są prawidłowe. Strona nie wskazała dowodu, który potwierdzałby podnoszoną przez nią okoliczność, a zatem należało uznać, że postępowanie dowodowe było zupełne i wystarczające do wydania decyzji (art. 122 i art. 187 § 1 O.p.), zaś ocena dowodów jakiej dokonały w sprawie organy podatkowe nie wykraczała poza ramy swobodnej oceny dowodów (art. 191 O.p.). Zaskarżona decyzja nie narusza ani przepisów prawa materialnego, ani prawa procesowego, w stopniu obligującym Sąd do jej wyeliminowania z obrotu prawnego.

Końcowo należy zauważyć, że dopiero na etapie wniesienia skargi Skarżąca nieznacznie rozwinęła swoją argumentację, jednakże argumentacja ta w dalszym ciągu jest nazbyt ogólnikowa i gołosłowna, aby przyjąć dane wynikające ze złożonej przez nią deklaracji za 2016 r. Co więcej ze skargi i pisma procesowego wynika, że Skarżąca zmianę powierzchni użytkowej budynku prawdopodobnie upatruje w tym, że w poprzednich deklaracjach do powierzchni użytkowej budynku zaliczono pomieszczenia strychowe, co jej zdaniem jest błędne.

Odnosząc się do powyższego należy wskazać, że Skarżąca podała, iż zmiana powierzchni użytkowej budynku wynika z dokonanych w 2008 roku prac budowlanych przywracających budynkowi jego pierwotny sposób użytkowania. Zaś w piśmie procesowym wskazała, że w przeszłości nie była pewna, co do uznania kilku pomieszczeń jako strychów, które pozbawione są instalacji i ocieplenia.

W kontekście powyższego należy wyjaśnić, że z art. 4 ust. 1 pkt 2 u.p.o.l. wskazuje, że przedmiot opodatkowania w postaci budynku w założeniu wymaga istnienia powierzchni użytkowej. Oznacza, to że w niniejszym przypadku ustawa automatycznie nie wyłącza z podstawy opodatkowania pomieszczeń strychowych – czego oczekuje Skarżąca.

Stosownie do art. 1a ust. 1 pkt 5 u.p.o.l. powierzchnia użytkowa budynku lub jego części to powierzchnia mierzona po wewnętrznej długości ścian na wszystkich kondygnacjach, z wyjątkiem powierzchni klatek schodowych oraz szybów dźwigowych; za kondygnację uważa się również garaże podziemne, piwnice, sutereny i poddasza użytkowe. Przepis ten nie wyłącza z opodatkowania pomieszczeń strychowych, lecz odnosi się do pojęcia kondygnacji. W celu zmiany podstawy opodatkowania należało zatem przedstawić dokumentację, odnoszącą się do tego, czy pomieszczenie strychowe należy traktować jako kondygnację.

W tym zakresie zasygnalizowania wymaga, że z uwagi na brak definicji legalnej, użytego w art. 1a ust. 1 pkt 5 u.p.o.l pojęcia "kondygnacja", wykładni należy dokonać w zgodnie z jej językowym znaczeniem. Sięgając zatem do znaczenia semantycznego, przez kondygnację należy rozumieć część budynku znajdującego się między sąsiednimi stropami lub między podłożem a najniższym stropem, każde piętro lub parter budynku, także piętra znajdujące się pod parterem budynku (por. Słownik języka polskiego, pod red. S. Dubisza, T. II, Wydawnictwo Naukowe PWN 2006, str. 199). Zgodnie z internetowym słownikiem języka polskiego PWN (https://sjp.pwn.pl/) kondygnacja to: każdy z poziomów, na jakie podzielona jest budowla, jedna z części czegoś składającego się z poziomów.

W tym przypadku chodzi o istnienie przestrzeni o ograniczonych rozmiarach, która jest lub może być przeznaczona do praktycznego zastosowania ("da się użytkować"). Podstawowym zatem wyznacznikiem tak pojmowanej powierzchni nie jest jej zgodność z jakimikolwiek normami technicznymi, czy bezpieczeństwa, ale sama dostępność do niej przez ciągi komunikacyjne i faktyczna lub potencjalna możliwość korzystania z niej.

Odnosząc się do znaczenia słowa "strop" użytego w słowniku wikipedia.org/pl, gdzie wskazano, że kondygnacja to część budynku zawarta między bezpośrednio nad sobą położonymi stropami, należy wskazać, że z przytoczonych przez Sąd definicji wynika, że "kondygnacją" może być każde piętro budynku, każdy z poziomów, na jakie podzielona jest budowla, jedna z części czegoś składającego się z poziomów możliwych do użytkowania. Z powyższego wynika, że odkodowanie znaczenia "strop" nie ma w niniejszej sprawie przesądzającego znaczenia, albowiem na potrzeby wymiaru podatku "kondygnacje" należy rozumieć jako poziome elementy konstrukcyjne oddzielające poszczególne poziomy/piętra budynku. Właściwości stropu w ujęciu prawa budowlanego, norm technicznych i bezpieczeństwa nie są istotne z punktu określenia podstawy opodatkowani, bowiem o prawnopodatkowej kwalifikacji obiektu decyduje nie nazwa, ale jego rzeczywiste jego cechy i funkcje.

W konsekwencji należy wskazać, że w świetle art. 4 ust. 1 pkt 2 oraz ust. 2 i art. 1a ust. 1 pkt 5 u.p.o.l. każda kondygnacja budynku podlega opodatkowaniu, w tym również strych. Nie ma przy tym znaczenia, czy jest on wykorzystywany, czy nie. Jego powierzchnię należy uwzględnić przy obliczaniu powierzchni użytkowej budynku. Jeżeli pomieszczenie lub jego część oraz część kondygnacji posiada w świetle wysokość od 1,40 m do 2,20 m, zalicza się ją do powierzchni użytkowej w 50%. Pomieszczenie o wysokości w świetle mniejszej niż 1,40 m pomija się. Wyznacznikiem tak pojmowanej powierzchni, jest zatem faktyczna lub potencjalna możliwość korzystania z niej, lecz także co ważne dostępność przez ciąg komunikacyjny.

Reasumując: Skarżąca w toku prowadzonego postępowania administracyjnego - oprócz niepopartego dowodami kwestionowania ustalonej powierzchni użytkowej budynku przyjętej do opodatkowania – nie zdołała podważyć prawidłowości wyliczeń wynikających z deklaracji złożonej przez drugiego współwłaściciela. Nie złożyła też udokumentowanych informacji, które podważyłyby prawidłowość dokonanych ustaleń na podstawie zgromadzonego materiału dowodowego.

Załączone do pisma procesowego z dnia 2 czerwca 2023 r. zdjęcia nie mogą stanowić dowodu potwierdzającego zmianę powierzchni użytkowej budynku, albowiem nie wynika z nich czy rzeczywiście dotyczą budynku będącego przedmiotem opodatkowania i nie zawierają jakichkolwiek obmiarów przez osobę posiadająca odpowiednie uprawnienia.

Prawidłowo zatem ustalono podstawę opodatkowania i zastosowano stawki podatku przyjęte we wskazanej na wstępie uchwale w sprawie ustalenia stawek podatku od nieruchomości. W związku z czym Sąd nie znalazł podstaw do wyeliminowania zaskarżonych decyzji z obrotu prawnego.

Z tych zasadniczych względów Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku, działając na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j.: Dz. U. z 2023 r. poz. 259 ze zm.) orzekł o oddaleniu skargi.