Postanowienie WSA w Gdańsku, sygn. akt I SA/Gd 19/17
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku
Data orzeczenia: 2017-06-28 00:00:00+02:00 ()
Symbol z opisem: 6113 Podatek dochodowy od osób prawnych
Hasła tematyczne: Prawo pomocy
Skarżony organ: Dyrektor Izby Skarbowej
Treść wyniku: Odmówiono przyznania prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych
Powołane przepisy: article: art. 246 par. 1 pkt 2
journal: Dz.U. 2016 poz 718
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity

SENTENCJA

Referendarz Sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku Aleksandra Rynduch-Szczawińska po rozpoznaniu w dniu 28 czerwca 2017 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku V. L. o przyznanie prawa pomocy w sprawie ze skargi na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej [...] z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie odmowy uchylenia decyzji ostatecznej w sprawie orzeczenia odpowiedzialności członka zarządu za zaległości podatkowe spółki postanawia: odmówić wnioskodawcy przyznania prawa pomocy.


UZASADNIENIE

Wnioskiem złożonym na formularzu PPF, którego braki uzupełniono w dniu 20 marca 2017 r. (data stempla pocztowego), skarżący V. L. zwrócił się w niniejszej sprawie o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych.

Z oświadczenia wnioskodawcy o jego stanie rodzinnym, majątku i dochodach, złożonego pod rygorem odpowiedzialności karnej za złożenie fałszywego oświadczenia, o której mowa w art. 233 § 1 w związku z § 6 ustawy z dnia 6 czerwca 1997 r. – Kodeks karny (Dz. U. Nr 88, poz. 553 ze zm.) wynika, że prowadzi on wspólne gospodarstwo domowe z małżonką, z którą mają na utrzymaniu siedmioro dzieci. Wnioskodawca nie jest właścicielem żadnych nieruchomości, nie posiada oszczędności, papierów wartościowych, innych praw majątkowych, wierzytelności ani przedmiotów o wartości powyżej 5.000 zł, jego małżonka również nie posiada żadnego majątku. Rodzina utrzymuje się z zasiłków na dzieci, alimentów oraz świadczeń otrzymywanych z pomocy socjalnej w łącznej wysokości około 6.000 zł. W rubryce nr 11 przeznaczonej na wpisanie zobowiązań i stałych wydatków wnioskodawca podał alimenty, których wysokości nie określił.

W myśl art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2016 r. poz. 718 ze zm.) – zwanej dalej p.p.s.a.– przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie częściowym następuje, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny.

Zgodnie z brzmieniem art. 245 § 3 p.p.s.a. prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego.

Przywołane przepisy regulujące instytucję prawa pomocy stanowią odstępstwo od generalnej zasady ponoszenia kosztów postępowania sądowoadministracyjnego zawartej w art. 199 p.p.s.a. Zatem – co wymaga podkreślenia – to rzeczą wnioskodawcy jako zainteresowanego jest wykazanie, iż jego sytuacja materialna jest na tyle trudna, że uzasadnia wyjątkowe traktowanie, o którym mowa w przytoczonych przepisach. Tym samym to na nim spoczywa ciężar dowodu, że znajduje się w sytuacji uprawniającej go do skorzystania z prawa pomocy, zaś rozstrzygnięcie w tej kwestii zależy od tego, co zostanie przez stronę udowodnione.

Stosownie do art. 255 p.p.s.a., jeżeli oświadczenie strony zawarte we wniosku okaże się niewystarczające do oceny jej rzeczywistego stanu majątkowego i możliwości płatniczych oraz stanu rodzinnego lub budzi wątpliwości, strona jest obowiązana złożyć na wezwanie, w zakreślonym terminie, dodatkowe oświadczenie lub przedłożyć dokumenty źródłowe dotyczące jej stanu majątkowego, dochodów lub stanu rodzinnego.

Na podstawie wskazanego przepisu referendarz sądowy zarządzeniem z dnia 30 marca 2017 r. wezwał wnioskodawcę do przedłożenia w terminie 7 dni następujących dokumentów źródłowych: a) wskazania, czyją własność stanowi dom, w którym zamieszkuje wnioskodawca wraz z rodziną oraz wyjaśnienia, czy rodzina wnioskodawcy zajmuje tę nieruchomość odpłatnie czy bezpłatnie oraz kto i w jakim zakresie ponosi koszty związane z eksploatacją tej nieruchomości, b) wyciągów i wykazów ze wszystkich posiadanych przez wnioskodawcę lub jego małżonkę rachunków bankowych (rachunków bieżących, rachunków oszczędnościowych, rachunków lokat, w tym kont i lokat dewizowych), obrazujących historię i salda tych rachunków w okresie ostatnich trzech miesięcy, a w przypadku ich nieposiadania złożenia przez każdą z ww. osób stosownego oświadczenia w tym przedmiocie, c) oświadczeń wnioskodawcy oraz jego małżonki w przedmiocie wszystkich źródeł i wysokości łącznego dochodu uzyskanego przez każdego z nich w 2016 r. oraz stosownych dokumentów w tym zakresie (odpisów imiennych informacji o wysokości uzyskanych dochodów, zeznań podatkowych – jeżeli zostały już złożone), d) zaświadczeń właściwego organu potwierdzających, że wnioskodawca oraz jego małżonka posiadają obecnie status osób bezrobotnych bez prawa do zasiłku, e) oświadczenia w przedmiocie pobierania przez wnioskodawcę lub osoby pozostające z nim we wspólnym gospodarstwie domowym świadczeń rodzinnych (zasiłku rodzinnego, dodatków do zasiłku rodzinnego, świadczeń opiekuńczych) oraz świadczenia wychowawczego (500 plus) wraz z odpisami decyzji przyznających te świadczenia lub zaświadczeniem właściwego organu potwierdzającego ich aktualną wysokość, f) oświadczenia w przedmiocie korzystania przez wnioskodawcę lub osoby pozostające z nim we wspólnym gospodarstwie domowym z pomocy społecznej (podania form i wysokości pomocy otrzymanej w okresie ostatnich 6 miesięcy) wraz z odpisami decyzji przyznających te świadczenia, g) oświadczenia wnioskodawcy w przedmiocie wskazanych w rubrykach nr 10 i 11 alimentów, wyjaśnienia, kto w jego rodzinie otrzymuje alimenty lub jest zobowiązany do ich płacenia oraz wskazania wysokości tych świadczeń i przedłożenia dokumentów ją potwierdzających (np. dowodów uiszczania alimentów, odpisu wyroku sądu lub decyzji administracyjnej w tym przedmiocie), h) dokumentów obrazujących wysokość poniesionych przez wnioskodawcę i jego małżonkę w okresie ostatnich trzech miesięcy kosztów utrzymania (opłat za czynsz, energię elektryczną, gaz, wodę i odprowadzanie ścieków, wywóz odpadów, ogrzewanie, itp.), i) dokumentów obrazujących aktualną wysokość zobowiązań wnioskodawcy lub jego małżonki (wobec ZUS/KRUS, urzędu skarbowego, banków kontrahentów, dostawców mediów i innych podmiotów), j) oświadczenia, czy jest względem wnioskodawcy lub jego małżonki aktualnie prowadzone postępowanie egzekucyjne, a jeżeli tak przedłożenia dowodów dotyczących egzekucji prowadzonej obecnie z ich majątku. Wnioskodawca został też poinformowany, że niezastosowanie się do treści wezwania będzie skutkować odmową przyznania prawa pomocy.

Powyższe wezwanie zostało doręczone wnioskodawcy w dniu 10 kwietnia 2017 r. (dowód: potwierdzenie odbioru).

W odpowiedzi wnioskodawca wniósł o przedłużenie terminu do przedłożenia wskazanych dokumentów źródłowych o 14 dni, który to wniosek został uwzględniony zarządzeniem referendarza sądowego z dnia 25 kwietnia 2017 r.

W dniu 26 maja 2017 r. skarżący przedłożył dokumenty obrazujące wydatki poniesione na: zakup energii i węgla (odpisy paragonów oraz faktur wystawionych na nazwisko jego małżonki w okresie od lutego do kwietnia 2017 r., na których jego małżonka sporządziła adnotacje o przekazaniu jej przez wnioskodawcę środków pieniężnych na ich zapłacenie w połowie lub w całości) oraz uiszczenie opłaty za wywóz nieczystości (odpis faktury z dnia 16 listopada 2016 r. wystawionej na małżonkę wnioskodawcy), a także dokumenty dotyczące toczących się względem wnioskodawcy oraz jego dorosłego syna postępowań windykacyjnych, poświadczające wysokość ich wymagalnych zobowiązań (odpisy wezwań do zapłaty, zawiadomienia o planowanym skierowaniu sprawy do sądu, informacji o zadłużeniu, powiadomienia o wpisaniu do rejestru dłużników). Wnioskodawca złożył również oświadczenie z dnia 24 maja 2017 r., iż nie zna aktualnego właściciela budynku, w którym zamieszkuje, oraz przedłożył wyciąg z prowadzonego dla niego rachunku bankowego za okres od 14 października 2016 r. do 13 listopada 2016 r.

W tych okolicznościach stwierdzić należy, iż wnioskodawca pomimo wezwania oraz przedłużenia terminu do jego wykonania nie wykonał prawidłowo nałożonego na niego obowiązku, gdyż uchylił się od przedłożenia większości wymienionych w wezwaniu dokumentów, w tym również tych poświadczających wysokość i źródła dochodów jego rodziny, a zatem dowodów szczególnie istotnych dla oceny jego możliwości finansowych.

Podkreślenia wymaga, iż wnioskodawca pozostawił bez odpowiedzi wezwanie w zakresie przedłożenia dokumentów na okoliczność: 1) wyjaśnienia, czyją nieruchomość zamieszkuje oraz, czy robi to odpłatnie czy nieodpłatnie, 2) zobrazowania sald i historii operacji zaksięgowanych w okresie ostatnich trzech miesięcy na posiadanych przez małżonków rachunkach bankowych (przedłożony wyciąg z rachunku bankowego wnioskodawcy obrazuje saldo wcześniejsze, aktualne na dzień 13 listopada 2016 r.), 3) źródeł i wysokości dochodów małżonków za 2016 r. oraz złożonych za ten okres zeznań podatkowych, 4) posiadania przez małżonków statusu osób bezrobotnych bez prawa do zasiłku, 5) wysokości pobieranych świadczeń rodzinnych oraz świadczeń wychowawczych, 6) wysokości i rodzaju otrzymywanych świadczeń z pomocy społecznej, 7) wysokości płaconych i otrzymywanych alimentów, 8) egzekucji prowadzonych z majątku małżonków.

Mając na uwadze powyższe, stwierdzić należy, iż poprzez swoje zaniechanie wnioskodawca uniemożliwił dokonanie pełnej oceny jego sytuacji majątkowej, w szczególności jego rzeczywistych możliwości płatniczych.

Z tych względów nie można przyjąć, iż wnioskodawca wykazał, iż nie jest w stanie – bez uszczerbku koniecznego utrzymania dla siebie i rodziny – uiścić kosztów sądowych w niniejszej sprawie, w tym należnego na obecnym etapie postępowania wpisu stałego od skargi w wysokości 200 zł (zgodnie z zarządzeniem Przewodniczącego Wydziału z dnia 15 lutego 2017 r.).

W konsekwencji na podstawie przepisu art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a., orzeczono jak w sentencji postanowienia.