Wyrok WSA w Krakowie, sygn. akt II SA/Kr 474/24
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie
Data orzeczenia: 2024-06-20 00:00:00+02:00 (orzeczenie nieprawomocne)
Symbol z opisem: 6014 Rozbiórka budowli lub innego obiektu budowlanego, dokonanie oceny stanu technicznego obiektu, doprowadzenie obiektu do s
638  Sprawy egzekucji administracyjnej;  egzekucja obowiązków o charakterze niepieniężnym
Hasła tematyczne: Egzekucyjne postępowanie
Skarżony organ: Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku: oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art 59 par 1
journal: Dz.U. 1966 nr 24 poz 151
law: Ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie: Przewodniczący: Sędzia WSA Agnieszka Nawara Dubiel Sędziowie WSA: Paweł Darmoń (spr.) Magda Froncisz po rozpoznaniu w dniu 20 czerwca 2024 r. na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym sprawy ze skargi J. J. na postanowienie nr 128/2024 Małopolskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Krakowie z dnia 5 lutego 2024 r., znak: WSE.7722.74.2023.MZEG w przedmiocie odmowy umorzenia postępowania egzekucyjnego skargę oddala


UZASADNIENIE

Postanowieniem z dnia 5 lutego 2024 r. nr 128/2024 Małopolski Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w Krakowie, po rozpatrzeniu zażalenia J. J., utrzymał w mocy postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Tarnowie z dnia 27 listopada 2023 r. o odmowie umorzenia postępowania egzekucyjnego prowadzonego w celu egzekucji obowiązku określonego w tytule wykonawczym z dnia 9 czerwca 2014 r. Nr ORP.52.14.2014, wystawionego przez Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Tarnowie, tj. obowiązku rozbiórki wiaty o konstrukcji stalowej wraz z usytuowanymi pod nią dwoma torowiskami zamocowanymi do płyty betonowej, na których zamocowane są dwa traki wraz z instalacją elektryczną, wchodzące w skład tartaku, zlokalizowanego na działkach nr [...] i [...] w miejscowości N. gm. L.

Wyjaśniając stan sprawy WINB stwierdził, że pismem z dnia 2 listopada 2023r. zobowiązany wniósł o umorzenie prowadzonego wobec niego opisanego wyżej postępowania egzekucyjnego powołując się na przesłanki wymienione w art. 59 § 1 u.p.e.a., tj. niewykonalność obowiązku o charakterze niepieniężnym oraz przypadki umorzenia postępowania egzekucyjnego przewidziane w innych ustawach.

W ocenie MWINB, organ I instancji w zaskarżonym postanowieniu prawidłowo zbadał wszystkie przesłanki umorzenia postępowania egzekucyjnego wymienione w art. 59 § 1 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (tekst jedn. Dz. U. z 2019 r. poz. 1438 ze zm.; dalej: u.p.e.a., tj. w brzmieniu mającym zastosowanie w sprawie) zarówno te podniesione przez zobowiązanego jak i pozostałe wymienione w tym artykule, stwierdzając ich brak.

Odnosząc się do wskazanej w piśmie z dnia 2 listopada 2023 r. przesłanki umorzenia postępowania egzekucyjnego, która określona została w art. 59 § 1 pkt 5 u.p.e.a., tj. niewykonalność obowiązku o charakterze niepieniężnym, organ wskazał, że w sprawie nie występuje ani niewykonalność faktyczna ani prawna egzekwowanego obowiązku, a tym samym brak jest podstaw umorzenia prowadzonego w sprawie postępowania egzekucyjnego z przyczyny określonej w art. 59 § 1 pkt 5 u.p.e.a. Nie zaistniała bowiem taka zmiana stanu faktycznego, która wykluczałaby z technicznego punktu widzenia wykonanie egzekwowanego obowiązku rozbiórki. Brak jest również prawnych nakazów lub zakazów, które mogłyby zostać naruszone w wyniku wykonania obowiązku.

Odnosząc się do argumentów podniesionych przez zobowiązanego, Inspektor stwierdził, że w aktach postępowania egzekucyjnego brak jest dowodów na to, że egzekwowany w sprawie obowiązek rozbiórki budowli został przez zobowiązanego wykonany w całości. Zgodnie natomiast z ustaleniami PINB, poczynionymi przy udziale zobowiązanego w dniach 16-17 października 2023 r., do rozbiórki wciąż pozostała część tej budowli, tj. wylewka betonowa (pełniąca zgodnie z uzasadnieniem decyzji rozbiórkowej funkcję fundamentu pod torowiska i stanowiąca wraz z zamontowanym na niej urządzeniem całość techniczno-użytkową). Wykonanie obowiązku obejmować musi zaś całość tego obowiązku, a nie jedynie jakąś jego część albo zapewnienie o woli wykonania obowiązku w całości.

Organ zaznaczył, że nawet gdyby już w toku egzekucji prowadzonej na podstawie tytułu wykonawczego z dnia 9 czerwca 2014 r. doszło do wykonania w całości egzekwowanego obowiązku rozbiórki, okoliczność ta nie mogłaby być podstawą do wydania przez organ egzekucyjny wnioskowanego rozstrzygnięcia o umorzeniu postępowania egzekucyjnego, ponieważ nie zawiera się ona w żadnej z przesłanek umorzenia wymienionych w art. 59 § 1 u.p.e.a. Wykonanie egzekwowanego obowiązku już w toku postępowania egzekucyjnego powoduje zakończenie egzekucji (niepodejmowanie dalszych działań), przy czym obowiązujące przepisy nie przewidują, by organ egzekucyjny, w razie zaistnienia takiej okoliczności, wydawał jakieś rozstrzygnięcie formalnie potwierdzające fakt zakończenia egzekucji.

Co do drugiej ze wskazanych w piśmie zobowiązanego z dnia 2 listopada 2023 r. przesłanek umorzenia postępowania egzekucyjnego, z art. 59 § pkt 10 u.p.e.a. organ wywiódł, że w przepisie nie wskazano bezpośrednio kolejnej podstawy umorzenia postępowania, ustawa odwołuje się tu bowiem do "innych przypadków przewidzianych ustawach". Dotyczy to jednak takich sytuacji, gdy przepis innej ustawy zobowiązuje, bądź upoważnia organ egzekucyjny do umorzenia postępowania. Tymczasem w sprawie brak jest przewidzianych w przepisach odrębnych podstaw do umorzenia postępowania egzekucyjnego.

MWINB zbadał również pozostałe przesłanki umorzenia postępowania egzekucyjnego wymienione w art. 59 § 1 u.p.e.a., w wyniku czego stwierdził, że:

Przesłanka umorzenia postępowania egzekucyjnego wymieniona w art. 59 § 1 pkt 1 u.p.e.a. dotyczy sytuacji, gdy egzekwowany obowiązek nie istnieje w chwili wszczęcia postępowania egzekucyjnego z powodu jego wykonania. Tymczasem, ze zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego nie wynika, by w dacie wystawienia, wobec zobowiązanego tytułu wykonawczego, tj. 9 czerwca 2014 r., ani w okresie późniejszym objęty tym tytułem wykonawczym obowiązek rozbiórki został wykonany w całości. W związku z tym, przesłanka wykonania obowiązku przed wszczęciem postępowania egzekucyjnego w sprawie nie zaistniała.

W kontekście przesłanki umorzenia postępowania egzekucyjnego, o której mowa w art. 59 § 1 pkt 2 u.p.e.a., tj. postępowanie egzekucyjne umarza się jeżeli obowiązek nie jest wymagalny, został umorzony lub wygasł z innego powodu albo jeżeli obowiązek nie istniał, organ wywiódł, że pozostającej w obrocie prawnym decyzji MWINB z dnia 28 czerwca 2013 r. utrzymującej w mocy decyzję PINB z dnia 29 października 2012 r., którą nałożono egzekwowany obowiązek rozbiórki, przysługuje przymiot ostateczności, nie określono w niej terminu wykonania obowiązku (powinien zostać wykonany bez zbędnej zwłoki) i nie zostało wstrzymane jej wykonanie. Stąd też należało przyjąć, że sporny obowiązek dokonania rozbiórki jest wymagalny. W związku z tym, że nie został przez adresata decyzji wykonany, zasadnie wszczęto wobec zobowiązanego postępowanie egzekucyjne w przedmiocie doprowadzenia do wykonania tego obowiązku, wystawiając w dniu 9 czerwca 2014 r. tytuł wykonawczy. Egzekwowany w sprawie obowiązek istnieje, nie został umorzony, nie wygasł i aktualnie jest wymagalny. Zatem przesłanka umorzenia postępowania egzekucyjnego określona w art. 59 § 1 pkt 2 u.p.e.a. nie została spełniona.

Odnosząc się do przesłanki określenia egzekwowanego obowiązku niezgodnie z treścią obowiązku wynikającego z decyzji, orzeczenia sądowego albo bezpośrednio z przepisu prawa (art. 59 § 1 pkt 3 u.p.e.a.), z porównania treści obowiązku wskazanego w tytule wykonawczym i w rozstrzygnięciu decyzji PINB z dnia 29 października 2012 r. WINB wywiódł, że w obu dokumentach obowiązek ten określony został w sposób tożsamy. Wobec powyższego organ nie stwierdził zaistnienia tej przesłanki umorzenia postępowania.

Wojewódzki Inspektor stwierdził, że w sprawie nie zaistniała również przesłanka błędu co do osoby zobowiązanego (art. 59 § 1 pkt 4 u.p.e.a.).

Wobec faktu, że orzekane w oparciu o przepisy Prawa budowlanego obowiązki (takie jak nakaz rozbiórki), nie mają charakteru osobistego, organ stanął na stanowisku, że w odniesieniu do tych obowiązków nie znajduje zastosowania przesłanka umorzenia postępowania egzekucyjnego, określona w art. 59 § 1 pkt 6 u.p.e.a. (w przypadku śmierci zobowiązanego, gdy obowiązek jest ściśle związany z osobą zmarłego).

W ocenie MWINB egzekucja obowiązku objętego tytułem wykonawczym z dnia 9 czerwca 2014 r. jest również dopuszczalna (odnośnie do przesłanki z art. 59 § 1 pkt 7). Nie zachodzi bowiem żadna z przesłanek niedopuszczalności egzekucji administracyjnej. Z akt sprawy nie wynika bowiem, aby zobowiązany był osobą, w stosunku do której przepisy prawa wyłączają prowadzenie egzekucji administracyjnej. Postępowanie egzekucyjne wszczęte na podstawie tytułu wykonawczego prowadzi podmiot będący organem egzekucyjnym, egzekwowany obowiązek podlega egzekucji administracyjnej, a tytuł wykonawczy, na podstawie którego prowadzone jest przedmiotowe postępowanie egzekucyjne, wystawiony został przez organ uprawniony. Ponadto, przed wystawieniem tytułu wykonawczego wystosowano do zobowiązanego upomnienie z dnia 12 marca 2014 r. wzywające do wykonania obowiązku rozbiórki wiaty wchodzącej w skład tartaku na działach nr [...] i [...] w miejscowości N. Ż., pod rygorem wszczęcia egzekucji administracyjnej. Upomnienie doręczone zostało 14 marca 2014 r.

Dalej, organ miał na uwadze, że w sytuacji, w której ten sam organ pozostaje wierzycielem i organem egzekucyjnym (jak w tej sprawie) nie ma podstaw do składania wniosku o zawieszenie, czy też o umorzenie postępowania egzekucyjnego. Tym samym również wskazane w art. 59 § 1 pkt 8-9 u.p.e.a. przesłanki umorzenia postępowania egzekucyjnego nie miały zastosowania.

Reasumując, w ocenie WINB, rozstrzygnięcie postanowienia o odmowie umorzenia postępowania egzekucyjnego było prawidłowe. Ponadto, wbrew opinii skarżącego, zaskarżone postanowienie PINB wydane zostało z poszanowaniem zasad ogólnych postępowania administracyjnego stosowanych na zasadzie odpowiedniości również w postępowaniu egzekucyjnym w administracji w oparciu o art. 18 u.p.e.a. W ocenie MWINB materiał dowodowy zgromadzony został w sposób wyczerpujący i pozwalał na zbadanie i rozstrzygnięcie poruszonej w podaniu zobowiązanego sprawy umorzenia postępowania egzekucyjnego.

Skargę na powyższe postanowienie wniósł zobowiązany, zaskarżając je w całości i wnosząc o jego zmianę i uwzględnienie wniosku zobowiązanego o umorzenie prowadzonego postępowania egzekucyjnego, ewentualnie o uchylenie zaskarżonego postanowienia i przekazanie sprawy do ponownego a także o zasądzenie kosztów postępowania.

Zaskarżonemu postanowieniu zarzucił naruszenie:

1. art. 105 § 1 k.p.a. poprzez jego niezastosowanie i nieumorzenie postępowania w sytuacji, w której prowadzone postępowanie stało się bezprzedmiotowe z uwagi na wykonanie przez zobowiązanego obowiązku rozbiórki obiektu budowlanego, co zostało sygnalizowane na wcześniejszym etapie postępowania, nie zostało to odpowiednio zbadane i nie zostały wyjaśnione okoliczności dotyczące skonkretyzowania warunków rozbiórki obiektu, które to doprowadziły do niekompletności zebrania materiału dowodowego w sprawie,

2. art. 7 k.p.a. poprzez pominięcie kluczowych okoliczności co do prawidłowej oceny istnienia podstawy do prowadzenia wykonania zastępczego, w sytuacji w której rozbiórka została wykonana i nie było podstaw do wszczęcia egzekucji w związku z brakiem odpowiednich wytycznych dla zobowiązanego do rozbiórki i ich niekompatybilności w zależności od oceny dokonywanej przez różne stopniami organy nadzoru budowlanego na różnych etapach postępowania,

3. art. 7a k.p.a. poprzez rozstrzyganie wątpliwości interpretacyjnych na niekorzyść zobowiązanego prowadzących do uznania ad hoc, iż prace rozbiórkowe nie zostały wykonane, bez rzetelnych oględzin miejsca rozbiórki i wytycznych dla zobowiązanego co prowadziło do bezpodstawnego wszczęcia egzekucji z pokrzywdzeniem dla zobowiązanego,

4. art. 8 k.p.a. polegającego na prowadzeniu postępowania w sposób niebudzący zaufania do organów administracji publicznej, w sytuacji w której organ posiadał wiedzę co do rzeczywistych dążeń zobowiązanego do dokonania zasądzonej rozbiórki obiektu budowlanego, wydawał sprzeczne dla zobowiązanego komunikaty, a gdy powziął wiadomość o dokonaniu prac rozbiórkowych mimo to pozostawał bierny co do konwalidacji wadliwego stanu prawnego dalej idąc zasądzając wykonanie zastępcze znacznie przewyższające rozmiar pozostałych robót pomijając aspekt wezwania wraz z wytycznymi dla zobowiązanego co do rodzaju robót, które w jego ocenie nie zostały wykonane,

5. art. 9 k.p.a. poprzez nieudzielenie zobowiązanemu informacji co do konkretnych warunków rozbiórki, która w ocenie zobowiązanego została wykonana a zasądzenie wykonania zastępczego stanowi nieuzasadnione multiplikowanie kosztów,

6. art. 59 § 1 pkt 5 i 10 u.p.e.a. w brzmieniu sprzed nowelizacji wprowadzonej ustawą o zmianie ustawy oraz niektórych innych ustaw z dnia 11 września 2019 r. (Dz. U. z 2019 r poz. 2070; weszła w życie 30 lipca 2020 r.) poprzez brak jego odpowiedniego zastosowania w sytuacji gdy postępowanie egzekucyjne dotyczy obowiązku o charakterze niepieniężnym, który jest niewykonalny bowiem przedmiot egzekucji nie istnieje i realnie budynek wraz z częściami składowymi został poddany rozbiórce przez samego zobowiązanego,

7. art. 7a § 1 u.p.e.a. poprzez jego niezastosowanie, zgodnie z którym wierzyciel, organ egzekucyjny i dłużnik zajętej wierzytelności współpracują w postępowaniu egzekucyjnym w sposób prowadzący do prawidłowego wykonania obowiązku podlegającego egzekucji administracyjnej, w tym przekazują informacje dotyczące czynności egzekucyjnych i innych czynności podejmowanych przez te podmioty, a także zdarzeń mających wpływ na egzekwowany obowiązek zapłaty należności pieniężnej, odsetek z tytułu jej niezapłacenia w terminie, kosztów upomnienia i kosztów egzekucyjnych, w sytuacji w której organy tendencyjnie ignorowały fakt dokonania rzeczywistej rozbiórki obiektu i prowadziły postępowanie mimo nieistnienia podstawy egzekucji i notorycznego sygnalizowania tejże okoliczności przez zobowiązanego,

8. art. 7, 77, 78 k.p.a. w zw. z art. 18 u.p.e.a. poprzez brak rozważenia wszystkich okoliczności mających znaczenie dla rozstrzygnięcia i pominięcie wniosku dowodowego złożonego przez zobowiązanego w piśmie z dnia 2 listopada 2023 r. - wniosek o umorzenie postępowania egzekucyjnego, do którego dołączono dokumentację fotograficzną stwierdzającą dobrowolne wykonanie obowiązku przez zobowiązanego i nieodniesienie się do tej okoliczności w treści zaskarżonego postanowienia, co istotniejsze niezbadanie sygnalizowanych sprzeczności i braków w określeniu przez odpowiedni organ nadzoru budowlanego warunków i wytycznych rozbiórki obiektu,

9. art. 8 k.p.a. w zw. z art. 18 u.p.e.a., poprzez naruszenie zasady zaufania do organów, polegające na całkowitym pominięciu okoliczności wynikających z wyjaśnień składanych przez zobowiązanego odnośnie dobrowolnego wykonania nakazu rozbiórki.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o oddalenie skargi.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje:

Skarga jako niezasadna podlegała oddaleniu.

Na wstępie należy zauważyć, że Sąd rozpoznał niniejszą sprawę na posiedzeniu niejawnym, w trybie uproszczonym. Jak stanowi art. 119 pkt 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2023 r. poz. 1634, dalej: p.p.s.a.), sąd może rozpoznać sprawę w trybie uproszczonym, gdy przedmiotem skargi jest postanowienie wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także postanowienie rozstrzygające sprawę co do istoty oraz postanowienie wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie. W kontrolowanej sprawie zaistniała przesłanka do rozpoznania sprawy w trybie uproszczonym. Przedmiot skargi kwalifikował sprawę do kategorii, o jakich mowa w art. 119 pkt 3 p.p.s.a. Wskazać też należy, że rozpoznanie sprawy w trybie uproszczonym, na podstawie tego przepisu, jest niezależne od woli stron (por. wyrok NSA z dnia 11 czerwca 2019 r., II OSK 1867/17).

Sąd Administracyjny bada zgodność zaskarżonego postanowienia organu odwoławczego z punktu widzenia jego legalności, tj. zgodności tego rozstrzygnięcia z przepisami powszechnie obowiązującego prawa. Z brzmienia art. 145 § 1 pkt 1 p.p.s.a., wynika, że zaskarżone postanowienie winno ulec uchyleniu wtedy, gdy Sąd stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania lub inne naruszenie przepisów postępowania, jeśli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy.

Oceniając zaskarżone postanowienie z punktu widzenia jego zgodności z prawem, stwierdzić należy, że nie narusza ono prawa.

Jak trafnie zauważył organ odwoławczy, zgodnie z art. 13 ust. 1 ustawy z dnia 11 września 2019 r. o zmianie ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2019 r. poz. 2070 ze zm.), do postępowań egzekucyjnych wszczętych na podstawie ustawy zmienianej w art. 1 i niezakończonych przed dniem wejścia w życie niniejszej ustawy stosuje się przepisy dotychczasowe. Wskazana ustawa weszła w życie 30 lipca 2020 r. Zważywszy, że postępowanie egzekucyjne prowadzone jest na podstawie tytułu wykonawczego z dnia 9 czerwca 2014 r., to w niniejszej sprawie zastosowanie będą miały przepisy ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji w brzmieniu obowiązującym do 29 lipca 2020 r.

Zgodnie z art. 59 § 1 u.p.e.a. (w stanie prawnym obowiązującym w sprawie, tj. w brzmieniu do 29 lipca 2020 r.) postępowanie egzekucyjne umarza się:

1) jeżeli obowiązek został wykonany przed wszczęciem postępowania;

2) jeżeli obowiązek nie jest wymagalny, został umorzony lub wygasł z innego powodu albo jeżeli obowiązek nie istniał;

3) jeżeli egzekwowany obowiązek został określony niezgodnie z treścią obowiązku wynikającego z decyzji organu administracyjnego, orzeczenia sądowego albo bezpośrednio z przepisu prawa;

4) gdy zachodzi błąd co do osoby zobowiązanego lub gdy egzekucja nie może być prowadzona ze względu na osobę zobowiązanego;

5) jeżeli obowiązek o charakterze niepieniężnym okazał się niewykonalny;

6) w przypadku śmierci zobowiązanego, gdy obowiązek jest ściśle związany z osobą zmarłego;

7) jeżeli egzekucja administracyjna lub zastosowany środek egzekucyjny są niedopuszczalne albo zobowiązanemu nie doręczono upomnienia, mimo iż obowiązek taki ciążył na wierzycielu;

8) jeżeli postępowanie egzekucyjne zawieszone na żądanie wierzyciela nie zostało podjęte przed upływem 12 miesięcy od dnia zgłoszenia tego żądania;

9) na żądanie wierzyciela;

10) w innych przypadkach przewidzianych w ustawach.

Dla porządku należy stwierdzić, że postępowanie egzekucyjne prowadzone jest w celu doprowadzenia do wykonania obowiązku wynikającego z decyzji MWINB nr 452/2013 z dnia 27 czerwca 2013 r., utrzymującej w mocy decyzję PINB z dnia 29 października 2012 r. którą nakazano obecnie skarżącemu wykonać rozbiórkę wiaty o konstrukcji stalowej wraz z usytuowanymi pod nią dwoma torowiskami zamocowanymi do płyty betonowej, na których zamocowane są dwa traki wraz z instalacją elektryczną, wchodzące w skład tartaku, zlokalizowanego na działkach nr [...] i [...] w miejscowości N. gm. L.

We wniosku z dnia 2 listopada 2023 r. o umorzenie omawianego postępowania egzekucyjnego zobowiązany podniósł następujące przesłanki umorzenia: niewykonalność obowiązku o charakterze niepieniężnym i umorzenie postępowania egzekucyjnego gdy odrębne ustawy tak stanowią.

Odnosząc się do pierwszej ze wskazanych przesłanek umorzenia postępowania egzekucyjnego, tj. z uwagi na niewykonalność obowiązku o charakterze niepieniężnym, o której w stanie sprawy stanowi przepis art. 59 § 1 pkt 5 u.p.e.a. w brzmieniu do 29 lipca 2020 r., to trafnie organy oceniły, że w sprawie nie można mówić o ujawnieniu czy to faktycznych czy prawnych przeszkód w wykonaniu obowiązku polegającego na nakazie rozbiórki obiektu budowlanego, tj. wiaty o konstrukcji stalowej wraz z usytuowanymi pod nią dwoma torowiskami zamocowanymi do płyty betonowej, na których zamocowane są dwa traki wraz z instalacją elektryczną, wchodzące w skład tartaku. Jak wskazuje się w orzecznictwie niewykonalność faktyczna obowiązku musi mieć charakter obiektywny. To znaczy, że nawet przy uwzględnieniu aktualnych osiągnięć wiedzy i techniki jego wykonanie nie jest możliwe, niezależnie od wysokości kosztów czy koniecznych nakładów pracy. Trwała niewykonalność obowiązku zachodzi wówczas, gdy czynności składające się na treść tych obowiązków zawartych w decyzji są niewykonalne z przyczyn technicznych lub prawnych tkwiących w ich naturze. Nie stanowią przykładu faktycznej niemożności względy finansowe, ekonomiczne, trudności techniczne lub negatywne nastawienie zobowiązanych do realizacji obowiązków (patrz wyrok NSA z dnia 4 września 2023 r., sygn. akt II OSK 929/22). Organ trafnie zauważył, że w sprawie nie zaistniała taka zmiana stanu faktycznego, która wykluczałaby z technicznego punktu widzenia wykonanie egzekwowanego obowiązku rozbiórki. Brak jest również prawnych nakazów lub zakazów, które mogłyby zostać naruszone w wyniku wykonania spornego obowiązku.

Skarżący, stawiając zarzut naruszenia omawianego przepisu w postępowaniu argumentuje, że obowiązek jest niewykonalny, bowiem przedmiot egzekucji nie istnieje i "realnie budynek wraz z częściami składowymi został poddany rozbiórce przez samego zobowiązanego", a w tym zakresie organy dokonały wadliwych ustaleń faktycznych. Do tego w istocie też sprowadza się cała argumentacja skargi.

Wobec tak sformułowanych zarzutów wyjaśnić przede wszystkim trzeba, że – jak trafnie zauważył organ odwoławczy - wykonanie obowiązku w toku postępowania egzekucyjnego (bez znaczenia czy w całości, czy też w części) nie stanowi przesłanki umorzenia postępowania egzekucyjnego, ponieważ nie zawiera się w żadnej z przesłanek umorzenia wymienionych w art. 59 § 1 u.p.e.a. w brzmieniu sprzed 30 lipca 2020 r. W judykaturze przyjmuje się, że wykonanie obowiązku po wszczęciu postępowania egzekucyjnego (zarówno w wyniku zastosowania środków egzekucyjnych, jak i wykonanie dobrowolne przez zobowiązanego) nie stanowi podstawy jego umorzenia, lecz realizację celu tego postępowania (por. wyroki NSA: z dnia 1 marca 2011 r., sygn. akt I OSK 2077/10, z dnia 24 marca 2017 r., sygn. akt II OSK 1905/15). Sąd rozpoznający tę sprawę podzielił przedstawione wyżej stanowisko i przyjął je jako własne.

Skoro zatem wykonanie obowiązku po wszczęciu postępowania egzekucyjnego nie stanowi podstawy jego umorzenia (a to, że w czasie wszczęcia spornego postępowania przeznaczona do rozbiórki budowla istniała nie jest kwestią sporną), to wszystkie zarzuty skarżącego dotyczące niedostatecznego wyjaśnienia sprawy w zakresie tego, czy budowla została po wszczęciu postępowania egzekucyjnego poddana rozbiórce, czy też nie, nie mają znaczenia w sprawie. Okoliczności te są bowiem prawnie nieistotne. Do tych zarzutów należy zaliczyć: nieodniesienie się do złożonej przy wniosku o umorzenie postępowania egzekucyjnego dokumentacji fotograficznej, mającej potwierdzać dobrowolne wykonanie obowiązku przez zobowiązanego, czy też pominięcie wyjaśnień zobowiązanego odnośnie dobrowolnego wykonania nakazu rozbiórki, a także niewyjaśnienie okoliczności co do skonkretyzowania warunków rozbiórki obiektu. Wszystkie te kwestie, niezależnie od tego czy zostały przez organy w sprawie ustalone prawidłowo, czy też nie, nie mogły mieć wpływu na wynik sprawy w przedmiocie umorzenia postępowania egzekucyjnego, ponieważ z punktu widzenia stosowania art. 59 § 1 pkt 2 u.p.e.a., były prawnie irrelewantne.

Odnośnie zaś do drugiej podniesionej we wniosku o umorzenie postępowania egzekucyjnego przesłanki, tj. przesłanki wymienionej w art. 59 § pkt 10 u.p.e.a. w brzmieniu sprzed 30 lipca 2020 r., która stanowi o "innych przypadkach przewidzianych w ustawach", to dotyczy ona takich sytuacji, gdy przepis innej ustawy zobowiązuje bądź upoważnia organ egzekucyjny do umorzenia postępowania. Prawidłowo organy uznały, że brak w przepisach odrębnych, podstaw do umorzenia postępowania egzekucyjnego prowadzonego w tej sprawie.

Ponadto Sąd miał na uwadze, że organ zbadał również pozostałe przesłanki umorzenia postępowania egzekucyjnego wymienione w art. 59 § 1 u.p.e.a. w brzmieniu sprzed 30 lipca 2020 r., stwierdzając brak ich zaistnienia. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie podzielił ustalenia i oceny dokonane w tym zakresie.

Odnośnie zarzutu nr 2 skargi dotyczącego oceny istnienia podstawy do prowadzenia wykonania zastępczego, w sytuacji w której rozbiórka została wykonana, Sąd stwierdza, że skarżone postanowienie wydano w przedmiocie odmowy umorzenia postępowania egzekucyjnego i w tym spektrum badano jego prawidłowość. Zasadność wykonania zastępczego nie była przedmiotem rozważań objętego skargą postanowienia.

Z tych wszystkich względów, a także nie stwierdziwszy innych naruszeń postępowania, które mogły mieć istotny wpływ na wynik sprawy, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie, na mocy art. 151 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w sentencji wyroku.