Wyrok WSA we Wrocławiu, sygn. akt IV SA/Wr 261/23
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu
Data orzeczenia: 2024-02-07 00:00:00+01:00 (orzeczenie nieprawomocne)
Symbol z opisem: 6320 Zasiłki celowe i okresowe
Hasła tematyczne: Pomoc społeczna
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: *Oddalono skargę w całości
Powołane przepisy: article: art. 39 ust. 1 i 2
journal: Dz.U. 2004 nr 64 poz 593
law: Ustawa z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Katarzyna Radom, Sędziowie Sędzia WSA Marta Pająkiewicz-Kremis (sprawozdawca), Sędzia WSA Gabriel Węgrzyn, Protokolant referent Ksawery Sobczak, po rozpoznaniu w Wydziale IV na rozprawie w dniu 7 lutego 2024 r. sprawy ze skargi M. G. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Jeleniej Górze z dnia 27 stycznia 2023 r. nr SKO/41/PS-112/2022 w przedmiocie przyznania zasiłku celowego I. oddala skargę w całości; II. przyznaje na rzecz radcy prawnego M. P. od Skarbu Państwa - Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu kwotę 480 zł (słownie: czterysta osiemdziesiąt złotych), w tym podatek od towarów i usług w kwocie 89,80 zł (słownie: osiemdziesiąt dziewięć złotych i osiemdziesiąt groszy), tytułem kosztów nieopłaconej pomocy prawnej świadczonej z urzędu w postępowaniu sądowym.


UZASADNIENIE

Wnioskiem z dnia 20 października 2022 r. M. G. wniósł o udzielenie pomocy finansowej w formie zasiłku okresowego i zasiłku celowego na zakup biletu do Wrocławia w celu odbycia badania lekarskiego. W kolejnym piśmie, z dnia 3 listopada 2022 r. strona wniosła o dopłatę do czynszu za wynajmowany przez stronę pokój przy "ul. [...]" w J. Wskazała, że umowa najmu opiewa na kwotę 500 zł, miesięcznie, a pokój jest z dostępem do kuchni i łazienki. Dodatkowo, strona wniosła o dopłatę do: prądu (w kwocie 40 zł), wody (w kwocie 30 zł) i gazu (w kwocie 30 zł).

Na podstawie przeprowadzonego postępowania administracyjnego, w tym wywiadu środowiskowego, organ pierwszej instancji ustalił, że strona spełnia ustawowe przesłanki do udzielenia pomocy pieniężnej w formie zasiłku celowego. Występuje co najmniej jeden z powodów wymienionych w art. 7 pkt 2-15 ustawy z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej (Dz. U. z 2021 r. poz. 2268 ze zm., dalej: u.p.s.), tj. ubóstwo, niepełnosprawność i długotrwała lub ciężka choroba, a na podstawie zgromadzonych dokumentów ustalono, że faktyczny dochód wnioskodawcy wynosi 0,00 zł. Z tych powodów decyzją z dnia 10 listopada 2022 r. (nr MOPS/DŚ/IR/4050/11507-008245/2022) Prezydent Miasta Jeleniej Góry przyznał stronie zasiłek celowy na: dofinansowanie do wynajmu mieszkania w kwocie 150 zł, częściowe opłacenie energii elektrycznej w kwocie 40,00 zł; częściowe opłacenie gazu w kwocie 30,00 zł, częściowe opłacenie rachunku za wodę w kwocie 30,00 zł oraz bilety w kwocie 57,20 zł.

W uzasadnieniu tej decyzji wskazano, że wnioskowaną pomoc finansową (zasiłek celowy) oraz jej wysokość przyznano stronie zgodnie z art. 3 ust. 4 u.p.s. w myśl którego, potrzeby osób i rodzin korzystających z pomocy społecznej powinny zostać uwzględnione, jeżeli odpowiadają celom i mieszczą się w możliwościach pomocy społecznej.

W odwołaniu od tej decyzji strona nie zgodziła się z wysokością przyznanego jej zasiłku uznając go za zbyt niski. Zdaniem strony, dofinansowanie do wynajmu mieszkania (pokoju) w kwocie 150 zł miesięcznie jest niewystarczające, przy dochodach strony wynoszących 388 zł miesięcznie oraz koszcie miesięcznego wynajmu, wynoszącego 500 zł. Strona zwróciła uwagę na konieczność zaspokojenia swoich potrzeb życiowych. Nadto również na ponoszone dodatkowo wydatki w postaci opłaty za wywóz nieczystości stałych (30-35 zł) oraz 8% podatek. Zwróciła uwagę, że koszt wynajmu pokoju u kolegi jest dużo tańszy niż miesięczny pobyt w Schronisku B. (który kosztuje około 1.500 zł miesięcznie).

Końcowo wyraziła nadzieję, że po operacji i koniecznej rehabilitacji jej sytuacja życiowo-finansowa poprawi się i będzie mogła podjąć zatrudnienie.

Decyzją z dnia 27 stycznia 2023 r. (nr SKO/41/PS-112/2022) Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Jeleniej Górze działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2022 r. poz. 2000 ze zm., dalej: k.p.a.) oraz art. 39 ust. 1 i 2 w zw. z art. 3 u.p.s. w całości utrzymało w mocy decyzję organu pierwszej instancji.

W ocenie SKO, organ pierwszej instancji przyznając stronie zasiłek celowy odpowiadający potrzebom z art. 39 ust. 1 i 2 u.p.s. nie przekroczył granic uznania administracyjnego i uwzględnił indywidualną sytuację wnioskodawcy (51 l.), co znalazło wyraz w przyznaniu stronie zasiłku celowego na: dofinansowanie do wynajmu mieszkania (150 zł), częściowe opłacenie energii elektrycznej (40,00 zł), częściowe opłacenie gazu (30,00 zł), częściowe opłacenie rachunku za wodę (30,00 zł), zakup biletów (57,20 zł).

Organ drugiej instancji odnotował, że wnioskodawca jest osobą bezrobotną, nie zarejestrowaną w Powiatowym Urzędzie Pracy, nie posiadającą doświadczenia zawodowego (nigdy nie pracował), bez dochodu w chwili wydawania decyzji przez organ pierwszej instancji. Posiada orzeczenie o umiarkowanym stopniu niepełnosprawności. Po eksmitowaniu go (wraz z matką) z zajmowanego do 12 września 2022 r. mieszkania, zamieszkuje obecnie u swojego znajomego, gdzie zajmuje jeden pokój z dostępem do kuchni i łazienki. SKO zwróciło uwagę, że istotą sporu pozostaje wysokość przyznanego stronie dofinasowania do mieszkania, którą strona postrzega jako zbyt niską. Nie znajdując podstaw do uchylenia zaskarżonej decyzji SKO zwróciło uwagę, że organy pomocowe działają w oparciu o środki finansowe których wysokość jest ściśle określona. Wskazało, że organ pomocy społecznej przy braku wystarczających środków finansowych mógł przyznać stronie pomoc w ograniczonym zakresie, aby pozostające w jego dyspozycji własne środki wydatkować na niezaspokojone jeszcze potrzeby osób i rodzin korzystających z pomocy społecznej. Zaakcentowało, że potrzeby osób i rodzin korzystających z pomocy powinny zostać uwzględnione, jeżeli odpowiadają celom i mieszczą się w możliwościach pomocy społecznej (art. 3 ust. 4).

W skardze na decyzję SKO z dnia 27 stycznia 2023 r. strona podniosła, że wysokość przyznanych jej środków pieniężnych jest zbyt niska i nie wystarcza na pokrycie kosztów wynajmu mieszkania, który wynosi 500 zł miesięcznie, co jak podkreśliła strona "jest wyjątkowo tanio". Zdaniem strony niezrozumiałym jest, dlaczego organ przyznał jej zasiłek celowy na dofinasowanie do najmu w kwocie 150 zł, a nie przykładowo w kwocie 400-500 zł, skoro pobyt w schronisku dla bezdomnych kosztuje Państwo około 2.000 zł.

W treści skargi wskazała również na swoją czasową niezdolność do pracy z uwagi na planowaną operację przepukliny, a następnie trzymiesięczną rehabilitację.

W odpowiedzi na skargę SKO wniosło o jej oddalenie.

W piśmie procesowym z dnia 5 czerwca 2023 r. skarżący wskazał, że jego sytuacja jest tragiczna. We wrześniu ma mieć operację a później pół roku rehabilitacji. Podkreślił, że kwota zasiłku okresowego w wysokości 388 zł łącznie z kwotą zasiłku celowego na dofinasowanie do najmu (150 zł), dają łącznie 538 zł, z czego, po odjęciu kosztów najmu i opłat za media stronie pozostaje 3 zł "na przeżycie"

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu zważył, co następuje:

Skarga nie zasługiwała na uwzględnienie, albowiem zaskarżona decyzja odpowiada prawu.

Sądowej kontroli poddana została decyzja SKO w Jeleniej Górze, mocą której utrzymano w mocy decyzję organu pierwszej instancji o przyznaniu stronie zasiłku celowego na: dofinansowanie do wynajmu mieszkania, częściowe opłacenie energii elektrycznej, częściowe opłacenie gazu, częściowe opłacenie rachunku za wodę oraz bilety.

Skarżący zarzut naruszenia prawa w sprawie wiąże z niezadawalającą go wysokością przyznanego mu świadczenia (zasiłku celowego), co odnosi głównie do kwoty dofinansowania do najmu (150 zł), która nie pokrywa całości ani nawet znacznej części czynszu najmu.

Materialnoprawną podstawę wydania zaskarżonej decyzji stanowiły przepisy art. 39 ust. 1 i 2 u.p.s. w zw. z art. 3 u.p.s.

Zgodnie z art. 39 ust. 1 i 2 u.p.s., w celu zaspokojenia niezbędnej potrzeby bytowej może być przyznany zasiłek celowy (ust. 1).

Zasiłek celowy może być przyznany w szczególności na pokrycie części lub całości kosztów zakupu żywności, leków i leczenia, ogrzewania, w tym opału, odzieży, niezbędnych przedmiotów użytku domowego, drobnych remontów i napraw w mieszkaniu, a także kosztów pogrzebu (ust. 2).

Z kolei w myśl art. 3 u.p.s., pomoc społeczna wspiera osoby i rodziny w wysiłkach zmierzających do zaspokojenia niezbędnych potrzeb i umożliwia im życie w warunkach odpowiadających godności człowieka (ust. 1).

Zadaniem pomocy społecznej jest zapobieganie sytuacjom, o których mowa w art. 2 ust. 1, przez podejmowanie działań zmierzających do życiowego usamodzielnienia osób i rodzin oraz ich integracji ze środowiskiem ( ust. 2).

Rodzaj, forma i rozmiar świadczenia powinny być odpowiednie do okoliczności uzasadniających udzielenie pomocy (ust. 3).

Potrzeby osób i rodzin korzystających z pomocy powinny zostać uwzględnione, jeżeli odpowiadają celom i mieszczą się w możliwościach pomocy społecznej (ust. 4).

Jak trafnie akcentuje organ w zaskarżonej decyzji, przyznanie świadczenia w postaci zasiłku celowego ma charakter uznaniowy. W przypadku rozstrzygnięć podejmowanych w trybie uznania administracyjnego kontroli sądowej podlega natomiast jedynie to, czy wydanie decyzji zostało poprzedzone prawidłowo prowadzonym postępowaniem z zachowaniem procedury administracyjnej, zwłaszcza szczegółowym ustaleniem stanu faktycznego. Natomiast ocena pod kątem kryteriów słuszności i celowości prowadzona jest wyłącznie w zakresie tego, czy organy administracji nie przekroczyły granicy uznania administracyjnego. Uznanie administracyjne nie pozwala organowi na dowolność w załatwieniu sprawy, ale jednocześnie nie nakazuje mu spełnienia każdego żądania obywatela (por. wyrok NSA z dnia 25 marca 2009 r., I OSK 1535/08, dostępny w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych na stronie www.orzeczenia.nsa.gov.pl; dalej CBOSA).

Istotnym jest również, że wydając decyzję z zakresu pomocy społecznej organ winien kierować się przesłankami ustawowymi, w tym między innymi wskazaniami zawartymi w art. 3 ust. 3 i 4 u.p.s. stanowiącymi, iż rodzaj i rozmiar świadczenia powinny być odpowiednie do okoliczności uzasadniających udzielenie pomocy oraz, że potrzeby osób i rodzin korzystających z pomocy powinny zostać uwzględnione, jeśli odpowiadają celom i mieszczą się w możliwościach pomocy społecznej. Fakt spełnienia dochodowych kryteriów ustawowych dla przyznania zasiłku celowego nie powoduje po stronie organu obowiązku przyznania go, ani też przyznania we wnioskowanym zakresie.

Dokonując pod tym kątem sądowej kontroli zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu pierwszej instancji Sąd nie stwierdził podstaw do wyeliminowania decyzji SKO z obrotu prawnego. Utrzymując w mocy decyzję organu pierwszej instancji SKO nie naruszyło art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2022 r. poz. 2000 ze zm., dalej: k.p.a.) oraz art. 39 ust. 1 i 2 u.p.s.

Co ważne z puntu widzenia kontroli decyzji uznaniowej, decyzja SKO podjęta w sprawie utrzymania w mocy decyzji organu pierwszej instancji o przyznaniu stronie zasiłku celowego w kwotach w niej wskazanych, została poprzedzona wyczerpującymi ustaleniami faktycznymi, a samo rozstrzygnięcie tego organu nie przekracza granic uznania administracyjnego. Uzasadnienie zaskarżonej decyzji odpowiada wymogom z art. 107 § 3 k.p.a.

Okoliczności ustalone w toku postępowania administracyjnego nie pozostawiały wątpliwości organu drugiej instancji, ze szeroko pojęta sytuacja życiowa strony skarżącej kwalifikuje ją do objęcia pomocą społeczną w formie zasiłku celowego.

Jak wynika z zaskarżonej decyzji, wnioskodawca (l. 51) jest osobą bezrobotną (nie osiągającą dochodu), nie zarejestrowaną w Powiatowym Urzędzie Pracy, nie posiadającą doświadczenia zawodowego (nigdy nie pracował), legitymującą się (na dzień wydania decyzji ) orzeczeniem o umiarkowanym stopniu niepełnosprawności. Do 12 września 2022 r. mieszkał on wraz z matką w mieszkaniu, z którego zostali następnie wyeksmitowani. Po eksmisji, wnioskodawca zamieszkał u swojego kolegi przy "ul. [...]" w J., gdzie zajmuje jeden pokój z dostępem do kuchni i łazienki. Zgodnie z przedstawioną umową najmu, za udostępnienie tego pokoju wnioskodawca obowiązany jest płacić koledze czynsz w kwocie 500 zł miesięcznie.

Ocena trudnej sytuacji życiowej strony znalazła wyraz w treści decyzji organu pierwszej instancji z dnia 10 listopada 2022 r. (utrzymanej następnie w mocy zaskarżoną decyzją) przyznającej stronie zasiłek celowy na: dofinansowanie do wynajmu mieszkania w kwocie 150 zł, częściowe opłacenie energii elektrycznej w kwocie 40,00 zł; częściowe opłacenie gazu w kwocie 30,00 zł, częściowe opłacenie rachunku za wodę w kwocie 30,00 zł oraz bilety w kwocie 57,20 zł.

Zarówno na etapie odwołania, jak i skargi skarżący podważa zgodność z prawem tych rozstrzygnięć akcentując, że przyznana jemu kwota dofinasowania do najmu pokoju z dostępem do kuchni i łazienki, jaki strona wynajmuje od kolegi. Nadto również, że konieczność zapłaty za czynsz ze środków pieniężnych jakie posiada (w związku z przyznanym my zasiłkiem celowym i okresowym) spowoduje, że zabranie mu pieniędzy na niezbędne utrzymanie.

Jakkolwiek Sąd rozumie trudną sytuację życiową skarżącego, to jednak zwraca uwagę, że samo niezadowolenie strony z wysokości przyznanego jej świadczenia nie mogło – w rozważanych okolicznościach skutkować wyeliminowaniem zaskarżonej decyzji z obrotu prawnego jako naruszającej prawo. Wbrew argumentom skarżącego, zaskarżona decyzja jest prawidłowa. Jej wydanie zostało poprzedzone analizą sytuacji majątkowej i życiowej strony, co doprowadziło organ do wniosku o zasadności przyznania stronie wnioskowanego zasiłku. Przy czym, jeśli chodzi o samą wysokość udzielonego stronie wsparcia organ zwrócił uwagę, że organy zajmujące się pomocą społeczną działają w oparciu o środki finansowe, których wysokość jest ściśle określona i w tak wyznaczonych granicach muszą realizować powierzone im w ustawie cele, przy czym, muszą zapewnić ochronę interesów nie tylko wnioskodawcy, ale również i innych uprawnionych do uzyskania wsparcia ze środków pomocy społecznej.

Warto w tym miejscu dostrzec, że wynikający z normy art. 39 ust. 1 i 2 u.p.s. luz decyzyjny stanowi w rękach organu narzędzie, które – przy uwzględnieniu uwarunkowań konkretnego przypadku – pozwala z jednej strony podjąć rozstrzygnięcie co do zasady (o uwzględnieniu wniosku bądź jego oddaleniu), z drugiej zaś orzec o wymiarze pomocy finansowej, zważywszy zarówno na aktualne możliwości instytucji pomocowych, jak i na całokształt sytuacji osoby uprawnionej.

W orzeczeniach sądów administracyjnych wydawanych w sprawach z zakresu pomocy społecznej powszechnie akcentuje się, że wysokość, jak i samo przyznanie świadczenia z pomocy społecznej uzależnione są przede wszystkim od możliwości finansowych organu przyznającego taką pomoc oraz od ilości innych osób potrzebujących i zamieszkujących na terenie danej gminy (tak np. WSA w Poznaniu w wyroku z 18 czerwca 2020 r., II SA/Po 958/19 oraz w wyroku z 12 marca 2020 r., II SA/Po 963/19; CBOSA). W orzecznictwie sądowym wyrażany jest pogląd, że nie zachodzi konieczność wykazywania w każdym przypadku możliwości finansowych organów pomocy społecznej, albowiem ich ograniczone możliwości należą do faktów powszechnie znanych (wyrok WSA w Gliwicach z dnia 20 marca 2023 r. sygn. akt II SA/Gl 1292/22). Zwraca się również uwagę, że wyrażona w art. 3 ust. 1 u.p.s. zasada "wspierania" potrzebujących środkami z pomocy społecznej nie oznacza, że organy są obowiązane utrzymywać osoby potrzebujące w pełnym zakresie i finansować wszelkie ich potrzeby. Przeciwnie, wysokość, jak i samo przyznanie świadczenia uzależnione są z jednej strony od możliwości finansowych organu pomocowego, z drugiej zaś od liczebności grona osób potrzebujących i zamieszkujących na terenie danej gminy. Gospodarując ograniczonymi środkami organ pomocy społecznej nie może zatem dopuścić do sytuacji, w której zachwiane są proporcje świadczeń przyznanych poszczególnym podopiecznym (wyrok WSA w Bydgoszczy z 8 października 2019 r., II SA/Bd 440/19; CBOSA). Jednocześnie organ pomocy społecznej musi uwzględniać wysokość przyznanych już beneficjentowi świadczeń z pomocy społecznej (wyrok NSA z 4 kwietnia 2019 r., I OSK 3346/18; CBOSA) i dokonywać stosownego rozdziału środków tak, aby z pomocy społecznej skorzystała jak największa liczba potrzebujących, albowiem tylko takie postępowanie jest zgodne z zasadami sprawiedliwości społecznej oraz zasadami wynikającymi z przepisów art. 3 ust. 3 i 4 u.p.s. Organ pomocy społecznej nie może zatem swojej pomocy skoncentrować na finansowaniu potrzeb tylko jednej osoby, choćby jej sytuacja materialna, czy też zdrowotna była najtrudniejsza (por. wyrok WSA w Poznaniu z 12 września 2019 r., II SA/Po 318/19; CBOSA). Pomoc społeczna nie może być traktowana jako stałe źródło dochodu służące zaspokajaniu wszystkich i wszelkich zgłoszonych potrzeb. Tym samym, nawet w sytuacji, gdy istnieją podstawy do udzielenia pomocy, osoba uprawniona musi liczyć się z tym, że pomoc może nie zostać jej przyznana, bądź jej wymiar może być ograniczony (wyrok WSA w Poznaniu z 16 stycznia 2020 r., II SA/Po 672/19; CBOSA). W konsekwencji więc nie powinno budzić wątpliwości, że organy pomocy społecznej nie są zobowiązane do zaspokojenia wszystkich potrzeb osób ubiegających się o świadczenia, lecz winny dokonać oceny sytuacji uprawnionych i wybrać te wydatki, które w danym momencie są niezbędne i zaspokoją potrzeby zgłaszającego. Co więcej, jak trafnie przyjmuje Naczelny Sąd Administracyjny, "wsparcie organu pomocy społecznej nie może stanowić sposobu na wyrównanie wszystkich niedostatków, nawet o charakterze elementarnym" (wyrok NSA z 12 czerwca 2019 r., I OSK 3936/18; CBOSA).

W kontrolowanej sprawie organy dostrzegły trudną sytuację życiową skarżącego, co znalazło wyraz w przyznaniu stronie zasiłku celowego na wnioskowane przez stronę potrzeby. Sama okoliczność, że przyznana stronie pomoc nie spełnia jej oczekiwań finansowych nie może stanowić argumentu dla przyjęcia, że zaskarżona decyzja jest wadliwa. Organ drugiej instancji wyjaśnił stronie, że organy pomocowe dysponują ograniczonymi środkami finansowymi i muszą uwzględniać także potrzeby innych uprawnionych. Ograniczone możliwości finansowe organów pomocy społecznej jest faktem powszechnie znanym. Tytułem zasiłku celowego na wnioskowane potrzeby strona łącznie otrzymała nieco ponad 300 zł.

Jak nadto wynika z zaskarżonej decyzji oraz z akt sprawy, skarżącemu został przyznany także zasiłek okresowy w kwocie 388 zł. W obliczu tych faktów, oraz mając na uwadze ograniczone możliwości finansowe organu orzekającego w sprawach pomocowych, okoliczność, że strona nie otrzymała pełnego dofinansowania (w ramach zasiłku celowego) do wynajmu pokoju nie stanowi naruszenia prawa, albowiem decyzja organu w tym przedmiocie nastąpiła przy uwzględnieniu z jednej strony potrzeb wnioskodawcy i ograniczonych możliwości ich samodzielnego zaspokojenia, z drugiej, przy jednoczesnych ograniczeniach finansowych organów administracji publicznej w zakresie rozdysponowywania środkami publicznymi na cele pomocy społecznej i konieczności uwzględniania potrzeb finansowych także pozostałych potencjalnych beneficjentów pomocy społecznej.

Przypomnieć w tym miejscu trzeba, że w sprawach z zakresu pomocy obowiązuje zasada z art. 3 ust. 4 u.p.s., w myśl której, potrzeby osób i rodzin korzystających z pomocy powinny zostać uwzględnione, jeżeli odpowiadają celom i mieszczą się w możliwościach pomocy społecznej.

Odnosząc się do argumentów podniesionych przez pełnomocnika na rozprawie a ukierunkowanych na wykazanie, ze organy orzekające w sprawie nie dokonały analizy realiów rynkowych w zakresie wynajmu pomieszczeń należy wskazać, że zasiłek celowy nie jest przyznawany na pokrywanie pełnych całomiesięcznych kosztów utrzymania osoby objętej pomocą, lecz ma charakter pomocy doraźnej, ukierunkowanej na konkretny cel bytowy. Jednocześnie, przyznanie zasiłku celowego nie ma charakteru obligatoryjnego, co oznacza, że nawet spełnienie wszystkich przesłanek ustawowych nie stwarza po stronie organu obowiązku jego przyznania. Jest to świadczenie fakultatywne zarówno w zakresie jego przyznania jak i wysokości. Zaakcentować trzeba również, że zasiłek celowy nie może być utożsamiany ze źródłem utrzymania. Istotą zasiłku celowego z art. 39 u.p.s. jest "pokrycie części lub całości kosztów " konkretnej potrzeby bytowej, na co wskazuje brzmienie przepisu art. 39 ust. 2 u.p.s. Ten cel w rozpatrywanym przypadku niewątpliwie został zrealizowany. O czym była już mowa, w sprawach z zakresu pomocy społecznej, rozstrzyganych na zasadzie uznania administracyjnego, kryteriami wyboru rozstrzygnięcia powinny być cele i zadania pomocy społecznej, a nie subiektywne oczekiwania osób uprawnionych, zmierzające do obarczenia organów pomocy społecznej pełnym zakresem obowiązków przejęcia całkowitej opieki finansowej i życiowej nad osobą dotkniętą jedną z form niedostatku, określonych w art. 7 ustawy o pomocy społecznej. Strona otrzymała dofinansowanie do wynajmu pokoju w granicach możliwości finansowych organu. Kwestia stosunku przyznanej pomocy do poziomu kształtowania się cen rynkowych najmu nie stanowi przesłanki, która mogłaby mieć jakikolwiek wpływ na legalność wydanych w sprawie decyzji.

Odnosząc się do zarzutu, że organy nie odniosły się w treści decyzji do sytuacji zdrowotnej skarżącego trzeba wskazać, że brak odniesienia się wprost do bieżącego stanu zdrowia skarżącego (czekającej go operacji przepukliny oraz związanej z tym zdarzeniem konieczności kilkumiesięcznej rehabilitacji) nie oznacza, że organy nie uwzględniły szeroko pojętej sytuacji życiowej strony. W treści decyzji organu pierwszej instancji wprost wskazano, że strona spełnia przesłanki do przyznania zasiłku celowego albowiem występuje co najmniej jeden z powodów wymienionych w art. 7 pkt 2-15 u.p.s., uprawniający do otrzymania świadczeń z pomocy społecznej, tj. ubóstwo, niepełnosprawność i długotrwała lub ciężka choroba.

Należy zauważyć, że w świetle niekwestionowanej okoliczności w postaci braku doświadczenia zawodowego strony, która nigdy nie pracowała, podnoszony przez nią argument, że z powodu operacji przepukliny a następnie rehabilitacji przez kilka miesięcy nie będzie mogła podjąć zatrudnienia nie jest argumentem, który wpływałby na dotychczasową sytuację strony.

Zważywszy więc, że postępowanie dowodowe w sprawie przeprowadzono odpowiednio dokładnie, zaś wydane rozstrzygnięcie nie narusza zasad uznania administracyjnego, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2023 r., poz. 1634, dalej: p.p.s.a.) Sąd orzekł jak w punkcie I sentencji wyroku.

Podstawę prawną wydania rozstrzygnięcia w pkt II sentencji wyroku stanowił natomiast art. 250 § 1 p.p.s.a. oraz § 4 ust. 1 i 3 zw. z § 21 ust. 1 pkt 1 lit. c) rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 3 października 2016 r. w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego z urzędu (Dz. U. z 202 r. poz. 2437). Jednocześnie Sąd podziela bowiem stanowisko prezentowane w szeregu wyroków Trybunału Konstytucyjnego, kwestionujące konstytucyjność zróżnicowania wynagrodzenia otrzymywanego przez pełnomocników z urzędu ze stawkami opłat za czynności pełnomocników działających z wyboru (zob. wyroki Trybunału Konstytucyjnego z dnia 23 kwietnia 2020 r., sygn. akt SK 66/19 – Lex nr 2952994, z dnia 20 grudnia 2022 r., sygn. akt SK 78/21 – Lex nr 3489599 oraz z dnia 19 kwietnia 2023 r., sygn. akt SK 85/22 – Lex nr 3519500). W szczególności zwrócić należy uwagę na jedno z ostatnich orzeczeń trybunalskich wydanych w tej materii, tj. wyrok z dnia 20 kwietnia 2023 r., sygn. akt SK 53/22 (Dz. U. z 2023 r., poz. 842), w którym stwierdzono, że § 4 ust. 1 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 3 października 2016 r. w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego z urzędu (Dz. U. z 2019 r., poz. 68, ze zm.) w zakresie, w jakim przewiduje wysokość opłaty stanowiącej koszty nieopłaconej pomocy prawnej ponoszonej przez Skarb Państwa udzielonej przez radcę prawnego z urzędu w wysokości niższej niż stawka minimalna opłat za czynności radców prawnych określonych w rozporządzeniu Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (Dz. U. z 2018 r., poz. 265, ze zm.), wydanym na podstawie art. 225 ust. 2 i ust. 3 ustawy z dnia 6 lipca 1982 r. o radcach prawnych (Dz. U. z 2022 r., poz. 1166), dotyczącym stawek minimalnych w sprawach prowadzonych z wyboru, jest niezgodny z art. 64 ust. 2 w zw. z art. 31 ust. 3, art. 32 ust. 1 zdanie drugie i art. 92 ust. 1 zdanie pierwsze Konstytucji RP. Zdaniem Sądu należy się zgodzić z poglądem wyrażonym w powołanym wyżej orzeczeniu, że ustalenie wynagrodzenia pełnomocników działających z urzędu – niezależnie od formy wykonywanego przez nich zawodu – w stawkach odmiennych od tych, które są stosowane w odniesieniu do pełnomocników z wyboru, nie znajduje uzasadnienia konstytucyjnego. Prawo do wynagrodzenia za wykonaną usługę nie może być bowiem uzależniane ani od pozycji procesowej pełnomocników, ani od możliwości budżetowych państwa. Zarówno bowiem pełnomocnicy z urzędu, jak i z wyboru, zobowiązania są do podjęcia tożsamych czynności procesowych oraz zachowania analogicznych zasad staranności. Ich wynagrodzenie nie powinno być więc odmienne.

Kierując się zatem prokonstytucyjną wykładnią przepisów prawa oraz bazując na zasadzie art. 178 ust. 1 Konstytucji RP należało przyznać pełnomocnikowi z urzędu wynagrodzenie na poziomie równym wynagrodzeniu pełnomocnika z wyboru (480 zł wraz z podatkiem od towarów i usług).