Wyrok WSA w Lublinie, sygn. akt III SA/Lu 657/19
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie
Data orzeczenia: 2020-02-25 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6037 Transport drogowy i przewozy
Hasła tematyczne: Transport
Skarżony organ: Inspektor Transportu Drogowego
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 7c, art. 39a ust. 1, art. 39j ust. 1, art. 39k ust. 1, art. 82g ust. 4, art. 82h ust. 1 pkt 17, pkt 18
journal: Dz.U. 2019 poz 2140
law: Ustawa z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym - t.j.
article: art. 151
journal: Dz.U. 2019 poz 2325
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.
journal: Dz.U.UE.L 2009 nr 300 poz 51 art. 2 pkt 5, art. 4 ust. 1
law: Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) NR 1071/2009 z dnia 21 pażdziernika 2009 r. ustanawiające wspólne zasady dotyczące  warunków wykonywania zawodu przewoźnika drogowego i uchylające dyrektywę Rady 96/26/WE (Tekst mający znaczenie dla EOG)

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Iwona Tchórzewska (sprawozdawca) Sędziowie WSA Robert Hałabis WSA Ewa Ibrom Protokolant Referent Jacek Zięba po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 25 lutego 2020 r. sprawy ze skargi D. T. na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] r., nr [...] w przedmiocie kary pieniężnej za naruszenie przepisów ustawy o transporcie drogowym oddala skargę.


UZASADNIENIE

Zaskarżoną decyzją z dnia [...] r. Główny Inspektor Transportu Drogowego, po rozpatrzeniu odwołania D. T., utrzymał w mocy decyzję P. Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] czerwca 2019 r. w przedmiocie kary pieniężnej w wysokości 2000 zł za naruszenie przepisów ustawy o transporcie drogowym.

Zaskarżona decyzja została wydana w następującym stanie sprawy.

W dniu [...] lutego 2019 r. na autostradzie A1, węzeł S. inspektorzy Inspekcji Transportu Drogowego przeprowadzili kontrolę drogową pojazdu marki VOLVO o nr rej. [...] i naczepy marki BC-LDS o nr rej. [...] Pojazdem kierował S. J., który wykonywał przewóz w imieniu przedsiębiorcy P. B.. Pojazdem wykonywany był krajowy transport drogowy rzeczy. W toku kontroli stwierdzono, że kierowca nie posiadał aktualnych orzeczeń lekarskiego i psychologicznego. Ustalenia z kontroli zostały zawarte w protokole nr [...]

Pismem z dnia [...] lutego 2019 r. P. Wojewódzki Inspektor Transportu Drogowego wezwał P. B. do wskazania osoby zarządzającej transportem w jego przedsiębiorstwie. Następnie pismem z dnia [...] kwietnia 2019 r. organ zawiadomił D. T., jako stronę, o wszczęciu z urzędu postępowania administracyjnego.

W piśmie z [...] maja 2019 r. D. T. nie zgodził się z uznaniem go odpowiedzialnym za stwierdzone naruszenia. Skarżący podniósł, że sądy w kilkunastu sprawach, których sygnatury powołał w piśmie, uniewinniły go od tego rodzaju zarzutów, zaś organ nie przedstawił podstawy prawnej jednoznacznie wskazującej zarządzającego transportem jako osbę odpowiedzialną za wymienione naruszenia, o ile naruszenia takie zaistniały.

Decyzją z dnia [...] czerwca 2019 r. P. Wojewódzki Inspektor Transportu Drogowego nałożył na skarżącego karę pieniężną w wysokości 2000 zł za naruszenia z lp. 4.2 i 4.3 załącznika nr 4 do ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym (Dz. U. z 2019 r. poz. 2140 z późn. zm., dalej także jako "u.t.d.").

W odwołaniu od powyższej decyzji skarżący D. T. zarzucił brak ustalenia rzeczywistego sprawcy naruszeń i nałożenie kary na podstawie informacji pochodzących z Krajowego Rejestru Elektronicznego Przedsiębiorców Transportu Drogowego. Podniósł, że organ nie ustalił zakresu jego obowiązków jako pracownika, a nie jako osoby zarządzającej transportem w imieniu przedsiębiorcy. Skarżący wskazał, że do jego obowiązków nie należała kontrola badań lekarskich i psychologicznych kierowców.

Po rozpatrzeniu sprawy na skutek wniesionego odwołania, Główny Inspektor Transportu Drogowego zaskarżoną decyzją z dnia [...] września 2019 r. utrzymał w mocy decyzję organu pierwszej instancji.

W uzasadnieniu zaskarżonej decyzji organ odwoławczy podniósł, że adnotacje w dokumencie prawa jazdy kierowcy wskazują, iż kierowca nie posiadał ważnych w dniu kontroli orzeczeń lekarskiego i psychologicznego, stwierdzających brak przeciwwskazań zdrowotnych i psychologicznych do wykonywania pracy na stanowisku kierowcy. Zgodnie z informacją w kolumnie 11 prawa jazdy datą ważności badań był dzień [...] grudnia 2018 r. Kierowca S. J. przesłuchany w trakcie kontroli w charakterze świadka zeznał, że nie posiada badań lekarskich i psychologicznych, nie pamięta kiedy ostatnio je przechodził oraz, że nikt nie sprawdzał jego prawa jazdy i nie informował, że badania są nieaktualne.

W konsekwencji organ odwoławczy uznał za bezsporne, że na dzień kontroli kierowca nie posiadał ważnych badań lekarskich i psychologicznych, stwierdzających brak przeciwwskazań do wykonywania pracy na stanowisku kierowcy. W ocenie organu odwoławczego bezspornym jest również, że zarządzającym transportem w przedsiębiorstwie P. B., zgłoszonym przez przedsiębiorcę Głównemu Inspektorowi Transportu Drogowego jako organowi udzielającemu licencji nr [...] na wykonywanie zarobkowego przewozu drogowego rzeczy i wpisanym do systemu KREPTD, był na dzień kontroli D. T., dysponujący certyfikatem kompetencji zawodowych nr [...]

Organ podkreślił, że niezależnie od wewnętrznych relacji między skarżącym, a przedsiębiorcą, odpowiedzialność za przygotowanie i realizację kontrolowanego zadania ponosi D. T. jako jedyny zarządzający transportem w przedsiębiorstwie P. B.. Wbrew przekonaniu skarżącego, organ nie miał obowiązku badać zakresu obowiązków skarżącego wynikającego z zawartej umowy o pracę. W świetle art. 4 ust. 1 rozporządzenia (UE) nr 1071/2009 to na skarżącym spoczywa obowiązek sprawowania rzeczywistego i stałego nadzoru nad operacjami transportowymi realizowanymi przez kierowców. Nadzór obejmuje również dbałość o spełnianie przez kierowców warunków z art. 39a i następnych u.t.d.. Skarżący w toku postępowania nie wykazał, że jako zarządzający transportem dochował należytej staranności w tym zakresie. Jak wynika z danych zawartych w systemie KREPTD, przedsiębiorca P. B. wyznaczył jednego zarządzającego transportem w swoim przedsiębiorstwie - D. T.. Okoliczność, iż D. T. w rzeczywistości nie kierował operacjami transportowymi w przedsiębiorstwie P. B. lub też do jego obowiązków nie należała kontrola badań lekarskich i psychologicznych kierowców, nie ma znaczenia dla odpowiedzialności strony za naruszenia stwierdzone w toku kontroli drogowej w dniu [...] lutego 2019 r. Organ odwoławczy zauważył, że niemożliwa do zaakceptowania na gruncie przepisów rozporządzenia (UE) nr 1071/2009 jest sytuacja, w której zarządzający transportem w przedsiębiorstwie wykonuje swoje obowiązki w sposób fikcyjny, ograniczając się jedynie do użyczenia przedsiębiorcy certyfikatu kompetencji zawodowych, nie mając wpływu na przebieg operacji transportowych w przedsiębiorstwie. Organ wskazał, że odpowiedzialność administracyjna skonstruowana jest na zasadzie ryzyka. Natomiast wina i stopień ewentualnego zawinienia nie są przesłankami odpowiedzialności administracyjnej. Wystarczające jest w tym zakresie stwierdzenie naruszenia przepisu prawa materialnego, co obligujące organ do wydania decyzji, w której określona zostaje kara administracyjna.

D. T. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie skargę na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego, zarzucając:

1. naruszenie art. 7 k.p.a., art. 77 § 1 k.p.a. oraz art. 80 k.p.a., polegające na wydaniu decyzji wbrew zasadom wynikającym ze wskazanych przepisów, poprzez dowolne przyyjęcie, że D. T. jako pracownik w przedsiębiorstwie P. B. dopuścił do wykonywania przewozu drogowego przez kierowcę, który nie posiada orzeczenia lekarskiego o braku przeciwwskazań zdrowotnych do wykonywania pracy na stanowisku kierowcy oraz do wykonywania przewozu drogowego przez kierowcę, który nie posiada orzeczenia psychologicznego o braku przeciwwskazań psychologicznych do wykonywania pracy na stanowisku kierowcy, w sytuacji gdy organ nie podjął wszelkich niezbędnych czynności mających na celu wszechstronne wyjaśnienie sprawy, w tym ustalenie zakresu obowiązków skarżącego;

2. naruszenie art. 92a ust. 2 ustawy o transporcie drogowym, poprzez jego błędną wykładnię i przyjęcie, że skarżący D. T. w przedsiębiorstwie P. B. pełnił obowiązki osoby zarządzającej transportem, a tym samym naruszył obowiązki lub warunki przewozu drogowego, co uzasadnia nałożenie na niego kary pieniężnej, podczas gdy organ zaniechał ustalenia zakresu rzeczywistych obowiązków skarżącego.

Powołując się na powyższe zarzuty, skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości.

Główny Inspektor Transportu Drogowego wniósł o oddalenie skargi.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie zważył, co następuje:

Skarga jest niezasadna.

Uprawnienia wojewódzkich sądów administracyjnych, określone przepisami art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2019 r. poz. 2167, z późn. zm.) oraz art. 3 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r., poz. 2325 z późn., dalej powoływanej jako p.p.s.a.) plegają na kontroli działalności administracji publicznej pod względem jej zgodności z prawem. W tym zakresie ocenie podlega, czy zaskarżona decyzja odpowiada prawu i czy postępowanie prowadzące do jej wydania nie jest obciążone wadami uzasadniającymi uchylenie rozstrzygnięcia, bądź stwierdzenie nieważności tego aktu. Jednocześnie, zgodnie z art. 134 § 1 p.p.s.a. sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Sąd stosuje przewidziane ustawą środki w celu usunięcia naruszenia prawa w stosunku do aktów lub czynności wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach sprawy, której dotyczy skarga, jeżeli jest to niezbędne dla końcowego jej załatwienia (art. 135 p.p.s.a.).

Dokonując kontroli w tak zakreślonych granicach, Sąd uznał, że zaskarżona decyzja oraz utrzymana nią w mocy decyzja organu pierwszej instancji nie są dotknięte wadami, które w świetle powołanych przepisów uzasadniałyby ich uchylenie, bądź stwierdzenie nieważności.

Ustawa z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym (Dz. U. z 2019 r. poz. 2140, z późn. zm.), której przepisy stanowiły podstawę prawną zaskarżonej decyzji, określa między innymi odpowiedzialność za naruszenie obowiązków lub warunków przewozu drogowego podmiotów wykonujących przewóz drogowy lub inne czynności związane z tym przewozem, kierowców, osób zarządzających transportem i innych osób wykonujących czynności związane z przewozem drogowym (art. 1 ust. 2 pkt 2 u.t.d.). Art. 39a ust. 1 u.t.d. stanowi, że przedsiębiorca lub inny podmiot wykonujący przewóz drogowy może zatrudnić kierowcę m.in., jeżeli osoba ta nie ma przeciwskazań zdrowotnych do wykonywania pracy na stanowisku kierowcy (pkt 3 ) i nie ma przeciwskazań psychologicznych do wykonywania pracy na stanowisku kierowcy (pkt 4). W myśl art. 39j ust. 1 i art. 39k ust. 1 u.t.d. kierowca wykonujący przewóz drogowy podlega badaniom lekarskim i badaniom psychologicznym przeprowadzanym w celu stwierdzenia istnienia lub braku przeciwskazań do wykonywania pracy na stanowisku kierowcy.

Zarządzający transportem, osoba, o której mowa w art. 7c u.t.d., a także każda inna osoba wykonująca czynności związane z przewozem drogowym, która naruszyła obowiązki lub warunki przewozu drogowego, podlega karze pieniężnej w wysokości od 200 zł do 2000 zł za każde naruszenie (art. 92a ust. 2 u.t.d.). Suma kar pieniężnych, o których mowa w ust. 2, nałożonych za naruszenia stwierdzone podczas jednej kontroli, nie może przekroczyć kwoty 3000 złotych, o czym stanowi art. 92a ust. 4 u.t.d.

Wykaz naruszeń obowiązków lub warunków przewozu drogowego, o których mowa w ust. 2, wysokości kar pieniężnych za poszczególne naruszenia oraz wagę naruszeń określa załącznik nr 4 do ustawy o transporcie drogowym (art. 92a ust. 8 u.t.d.). Wykonywanie przewozu drogowego przez kierowcę, który nie posiada orzeczenia lekarskiego o braku przeciwskazań zdrowotnych do wykonywania pracy na stanowisku kierowcy powoduje nałożenie kary pieniężnej w kwocie 1000 zł (lp. 4.2 załącznika nr 4 do u.t.d.). Wykonywanie przewozu drogowego przez kierowcę, który nie posiada orzeczenia psychologicznego o braku przeciwskazań psychologicznych do wykonywania pracy na stanowisku kierowcy również powoduje nałożenie kary pieniężnej w kwocie 1000 zł (lp. 4.3 załącznika nr 4 do u.t.d.).

Zatem w świetle powołanych przepisów na zarządzającego transportem może być nałożona kara za naruszenia przewidziane pod lp. 4.2 oraz 4.3 załącznika nr 4 do u.t.d. Tego rodzaju naruszenia zostały zaś stwierdzone w okolicznościach niniejszej sprawy.

W świetle dowodów zgromadzonych w postępowaniu administracyjnym, w tym w szczególności adnotacji w dokumencie prawa jazdy kierowcy oraz treści jego zeznań złożonych w charakterze świadka, nie budzi wątpliwości ustalenie organu, że w dniu kontroli przeprowadzonej [...] lutego 2019 r. kierowca S. J., wykonujący przewóz w imieniu przedsiębiorcy P. B., nie legitymował się ważnymi badaniami lekarskimi i psychologicznymi stwierdzającymi brak przeciwwskazań zdrowotnych i psychologicznych do wykonywania pracy na stanowisku kierowcy.

Natomiast spór w sprawie sprowadza się do rozstrzygnięcia kwestii zasadności nałożenia na skarżącego D. T., jako osobę zarządzającą transportem w przedsiębiorstwie P. B., kary pieniężnej za naruszenia obowiązków lub warunków przewozu drogowego, które zostały opisane pod pozycjami l.p. 4.2 i 4.3 załącznika nr 4 do ustawy o transporcie drogowym, tj. za naruszenie polegające na "wykonywaniu przewozu drogowego przez kierowcę, który nie posiada orzeczenia lekarskiego o braku przeciwwskazań zdrowotnych do wykonywania pracy na stanowisku kierowcy" oraz "wykonywanie przewozu drogowego przez kierowcę, który nie posiada orzeczenia psychologicznego o braku przeciwwskazań psychologicznych do wykonywania pracy na stanowisku kierowcy". Skarżący w toku postępowania, jak również w skardze podnosil, że był pracownikiem P. B., do obowiązków skarżącego nie należała kontrola posiadania przez kierowców ważnych orzeczeń lekarskich i psychologicznych, zaś organy nie ustalily zakresu rzeczywistych obowiązków skarżącego.

Zdaniem Sądu, wbrew podniesionym w skardze zarzutom uznać należy za prawidłowe ustalenie, że skarżący był osobą zarządzającą transportem w przedsiębiorstwie P. B., z czym wiąże się odpowiedzialność skarżącego, jako zarządzającego transportem, za naruszenia stwierdzone podczas kontroli w dniu [...] lutego 2019 r.

Powyższa okoliczność wynika ze znajdującego się w aktach administracyjnych dokumentu – danych pobranych z Krajowego Rejestru Elektronicznego Przedsiębiorców Transportu Drogowego "KREPTD" (k. 2 akt administracyjnych). Zgodnie z tymi danymi skarżący D. T., posiadający certyfikat nr [...], jest wpisany jako zarządzający transportem u przedsiębiorcy P. B., któremu udzielono licencji nr [...] na wykonywanie zawodu przewoźnika drogowego rzeczy.

Wskazać należy, że Krajowy Rejestr Elektroniczny Przedsiębiorców Transportu Drogowego jest prowadzoną przez Głównego Inspektora Transportu Drogowego, publicznie dostępną i jawną bazą danych, obowiązującą od dnia 30 listopada 2017 r. Został utworzony na mocy ustawy z dnia 4 listopada 2016 r. o zmianie ustawy o transporcie drogowym (Dz. U. z 2016 r., poz. 1935). Jak wynika z dodanego tą ustawą rozdzialu 9b ustawy o transporcie drogowym, w szczególności art. 82g ust. 4 u.t.d., rejestr ten składa się z trzech ewidencji:

1) przedsiębiorców, którzy posiadają zezwolenie na wykonywanie zawodu przewoźnika drogowego;

2) poważnych naruszeń, o których mowa w art. 6 ust. 1 lit. b rozporządzenia (WE) nr 1071/2009;

3) osób, które zostały uznane za niezdolne do kierowania operacjami transportowymi przedsiębiorcy do czasu przywrócenia dobrej reputacji, zgodnie z art. 6 ust. 3 rozporządzenia (WE) nr 1071/2009.

Zgodnie z art. 82h ust. 1 pkt 17 i 18 u.t.d. w ewidencji przedsiębiorców, którzy posiadają zezwolenie na wykonywanie zawodu przewoźnika drogowego, gromadzi się dane określające, między innymi, imię i nazwisko osoby zarządzającej transportem oraz numer posiadanego certyfikatu kompetencji zawodowych, datę wydania certyfikatu kompetencji zawodowych i kraj wydania certyfikatu kompetencji zawodowych.

Skoro w okolicznościach sprawy wpis do powyższego rejestru potwierdza, że jedynym zarządzającym transportem w kontrolowanym przedsiębiorstwie był skarżący, któremu został wydany w dniu [...] czerwca 2005 r. certyfikat kompetencji o nr [...], to uznać należy, że był on rzeczywiście podmiotem odpowiedzialnym za transport w tym przedsiębiorstwie.

W tym zakresie trzeba zauważyć, że stosownie do art. 2 pkt 5 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) 1071/2009 z dnia 21 października 2009 r. ustanawiającego wspólne zasady dotyczące warunków wykonywania zawodu przewoźnika drogowego i uchylającego dyrektywę Rady 96/26 WE (Dz. Urz. UE L 300 z 14.11.2009, s. 51 z późn. zm.) zarządzający transportem oznacza osobę fizyczną zatrudnioną przez przedsiębiorcę lub, jeżeli przedsiębiorca jest osobą fizyczną, tę osobę fizyczną lub, w razie potrzeby, inną osobę fizyczną wyznaczoną przez tego przedsiębiorcę na podstawie umowy, zarządzającą w sposób rzeczywisty i ciągły operacjami transportowymi przedsiębiorcy.

Zgodnie z art. 4 ust. 1 rozporządzenia 1071/2009 przedsiębiorca wykonujący zawód przewoźnika drogowego wyznacza przynajmniej jedną osobę fizyczną - zarządzającego transportem - która spełnia warunki przewidziane w art. 3 ust. 1 lit. b) i d) i która:

a) w sposób rzeczywisty i ciągły zarządza operacjami transportowymi tego przedsiębiorstwa;

b) ma rzeczywisty związek z przedsiębiorstwem, polegający na przykład na tym, że jest jego pracownikiem, dyrektorem, właścicielem lub udziałowcem lub nim zarządza lub, jeżeli przedsiębiorca jest osobą fizyczną, jest tą właśnie osobą; oraz

c) posiada miejsce zamieszkania na terenie Wspólnoty.

Jednocześnie przepis art. 7c u.t.d. stanowi, że mikroprzedsiębiorca może bez wyznaczania zarządzającego transportem, spełniającego warunki o których mowa w art. 4 ust. 1 rozporządzenia nr 1071/2009, w drodze umowy wyznaczyć osobę fizyczną uprawnioną do wykonywania zadań zarządzającego transportem w jego imieniu jeżeli osoba ta spełnia warunki określone w art. 4 ust. 2 rozporządzenia.

Stosownie do art. 7a ust. 2 pkt 7 u.t.d. we wniosku o udzielenie zezwolenia na wykonywanie zawodu przewoźnika drogowego oraz licencji wspólnotowej należy wskazać, między innymi, imię i nazwisko, adres zamieszkania oraz numer certyfikatu kompetencji zawodowych osoby zarządzającej transportem, o której mowa w art. 4 ust. 1 rozporządzenia (WE) nr 1071/2009 albo osoby, o której mowa w art. 4 ust. 2 rozporządzenia (WE) nr 1071/2009.

Przedstawione powyżej przepisy wprowadzają zatem pojęcie osoby zarządzającej transportem, zawierając definicję legalną osoby pełniącej taką funkcję, a jednocześnie nakładają na przedsiębiorcę obowiązek wyznaczenia takiej osoby, o ile sam przedsiębiorca będący osobą fizyczną nie pełni te funkcji. Jednocześnie przepisy te wprowadzają wymogi, jakie powinna spełnić osoba zarządzająca transportem w przedsiębiorstwie w postaci chociażby stosownego doświadczenia i posiadanej wiedzy (certyfikat). Celem wprowadzenia funkcji osoby zarządzającej transportem jest dbałość o należyte wykonywanie czynności w zakresie organizacji i zapewnienia bezpieczeństwa transportu drogowego w zakresie przewozu rzeczy i osób. Prawodawca wymaga więc, by osoba ta posiadała dobrą reputację oraz odpowiednią wiedzę, co będzie skutkowało zapewnieniem właściwej realizacji wymogów obowiązujących przewoźników.

Jak wskazano wyżej, w postępowaniu administracyjnym w oparciu o wiarygodny dowód w postaci danych uzyskanych z publicznego rejestru ustalono, że jedynym zarządzającym transportem w przedsiębiorstwie P. B., zgłoszonym przez przedsiębiorcę Głównemu Inspektorowi Transportu Drogowego, jako organowi udzielającemu licencji nr [...] na wykonywanie zarobkowego przewozu drogowego rzeczy i wpisanym do systemu KREPTD, był na dzień kontroli D. T., dysponujący certyfikatem kompetencji zawodowych nr [...] Powyższego ustalenia, a także wynikającej stąd odpowiedzialności skarżącego, nie wyłącza akcentowana przez skarżącego okoliczność, iż był on pracownikiem w przedsiębiorstwie P. B.. Z powołanego wyżej art. 4 ust. 1 rozporządzenia 1071/2009 wynika bowiem, że zarządzającym transportem może być pracownik przedsiębiorstwa.

Zgodnie z wymienionym przepisem, zarządzający transportem to osoba, która w sposób rzeczywisty i ciągły zarządza operacjami transportowymi przedsiębiorstwa. Wyznaczenie osoby zarządzającej transportem w przedsiębiorstwie transportu drogowego ma na celu zapewnienie odpowiedniej jakości usług przewozowych oraz ich zgodności z przepisami, zarówno unijnymi, jak i krajowymi z zakresu transportu drogowego.

Jednocześnie sprawowanie funkcji zarządzającego transportem jest zajęciem wiążącym się z odpowiedzialnością za naruszenia w transporcie drogowym.

Wbrew zatem stanowisku skarżącego mogła być na niego, jako zarządzającego transportem, nałożona kara pieniężna za stwierdzone naruszenia przepisów ustawy o transporcie drogowym, wymienione w załączniku nr 4 do tej ustawy. Należy zgodzić się ze stanowiskiem organu odwoławczego, że niezależnie od wewnętrznych relacji między skarżącym, a przedsiębiorcą D. T., jako jedyny zarządzający transportem w przedsiębiorstwie P. B., ponosi odpowiedzialność za spełnianie przez kierowców warunków określonych przepisami art. 39j oraz art. 39k u.t.d.

Jeszcze raz podkreślić należy, że skarżący został wpisany do KRPTD jako osoba zarządzająca transportem i w ten sposób zostały wypełnione warunki konieczne do udzielenia licencji przedsiębiorstwu P. B. na wykonywanie transportu drogowego. Nie może być zaś akceptowana sytuacja, w której z jednej strony osoba spełniająca kryteria przyjmuje obowiązki osoby zarządzającej transportem i fakt ten zgłaszany jest organom inspekcji transportu drogowego, z drugiej zaś strony w drodze wewnętrznego porozumienia te obowiązki są w sposób istotny ograniczane. W takiej sytuacji organy mają prawo przyjąć, że wpis do rejestru i podjęcie obowiązku rzeczywiście przez daną osobę nastąpiło, a tym samym odpowiada ona za prawidłowe realizowanie przepisów prawa u przewoźnika. To na osobie, która podjęła się takiej roli, ciążyć musi obowiązek ewentualnego cofnięcia swojej zgody wobec organów na dalsze sprawowanie tej funkcji (por. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie z dnia 10 grudnia 2019 r., II SA/Rz 1171/19).

Nietrafny jest podnoszony przez skarżącego argument, iż nie był dotychczas karany w przypadku stwierdzenia tożsamych naruszeń, a postępowania karne prowadzone przeciwko niemu, jako obwinionemu, w latach 2013 – 2015 kończyły się wyrokami uniewinniającymi. Podkreślić należy, że z dniem 3 września 2018 r., na mocy nowelizacji art. 92 i art. 92a ustawą z dnia 5 lipca 2018 r. o zmianie ustawy o transporcie drogowym oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2018 r. poz. 1481), w odniesieniu do osób zarządzających transportem, w miejsce odpowiedzialności w trybie określonym w kodeksie postępowania w sprawach o wykroczenia, o czym stanowił art. 92 ust. 5 u.t.d. w poprzednim brzmieniu, wprowadzono odpowiedzialność administracyjną. Oznacza to, że dotychczas obowiązująca odpowiedzialność osoby zarządzającej transportem w przedsiębiorstwie oparta w istocie na zasadzie winy, została zmieniona i de facto zrównana z odpowiedzialnością podmiotu wykonującego przewóz drogowy, tj. odpowiedzialnością mającą charakter obiektywny a nie subiektywny. Odpowiedzialność administracyjna ma bowiem charakter odpowiedzialności niezależnej od winy w tym sensie, że jest ponoszona co do zasady z tytułu wystąpienia określonego skutku (stwierdzonego naruszenia), bez konieczności wykazywania związku przyczynowego między zachowaniem podmiotu odpowiedzialnego a powstałym skutkiem. Odpowiedzialność ta zbliżona jest zatem do odpowiedzialności ponoszonej na zasadzie ryzyka, choć nie ma charakteru nieograniczonego, gdyż przepisy przewidują możliwość odstąpienia od nałożenia kary w sytuacjach określonych w art. 92b ust. 1 i 92c ust. 1 u.t.d. Wykazanie okoliczności wymienionych w tych przepisach ciąży jednak na osobie chcącej uwolnić się od odpowiedzialności. Ddlatego nie jest obowiązkiem organu prowadzenie w tym zakresie z urzędu postępowania (por. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 22 grudnia 2019 r., III SA/Gd 580/19 oraz wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 26 lipca 2007 r., I OSK 1257/06).

Osoba zarządzająca transportem ma obowiązek zarządzania operacjami transportowymi przedsiębiorcy w sposób rzeczywisty, czyli faktycznie odziaływujący na pracę poszczególnych kierowców. Oznacza to, że zarządzanie operacjami transportowymi nie może przyjmować postaci fikcyjnej. Nie będzie odpowiadać tej regulacji sytuacja, w której na skutek braku realnego wpływu na osoby zatrudnione dochodzi w przedsiębiorstwie transportowym do naruszeń obowiązujących przy przewozach drogowych przepisów prawa. Obowiązek ustanowienia osoby zarządzającej nie ma bowiem na celu tworzenia wyłącznie fikcji, mającej dowodzić wywiązania się przedsiębiorcy przewozowego z nakazu wyznaczenia przynajmniej jednej osoby zarządzającej transportem – art. 4 ust. 1 rozporządzenia 1071/2009. W takim przypadku zostanie wypełniony warunek odpowiedzialności zarządzającego transportem w postaci naruszenia obowiązków przewozu drogowego, o jakim mowa w art. 92a ust. 2 u.t.d.

Zatem w okolicznościach niniejszej sprawy, wbrew zarzutowi skargi, przepis art. 92a ust. 2 u.t.d. został prawidłowo zastosowany przez organy inspekcji transportu drogowego. Definicję zarządzającego transportem wyraża przepis art. 2 ust. 5 rozporządzenia 1071/2009, z którego wynika wyraźnie, że jest to osoba, która w sposób rzeczywisty i ciągły zarządza operacjami transportowymi przedsiębiorstwa. W sprawie ustalono, że osobą zarządzającą transportem, posiadającą stosowny certyfikat kompetencji w drogowym transporcie rzeczy w przedsiębiorstwie P. B., jest skarżący. Trafnie zauważa organ odwoławczy, że na skarżącym spoczywa obowiązek sprawowania rzeczywistego i stałego (ciągłego) nadzoru nad operacjami transportowymi realizowanymi przez kierowców. Nadzór obejmuje również dbałość o spełnianie przez kierowców warunków z art. 39a u.t.d. i następnych. Skarżący w toku postępowania nie wykazał, że jako zarządzający transportem dochował należytej staranności w tym zakresie. Okoliczność, że skarżący w rzeczywistości nie kierował operacjami transportowymi w przedsiębiorstwie lub też faktycznie do jego obowiązków nie należała kontrola badań lekarskich i psychologicznych kierowców, pozostaje bez wpływu dla odpowiedzialności za naruszenia stwierdzone podczas kontroli drogowej w dniu [...] lutego 2019 r.

Trafna jest także ocena organu o braku podstaw do zastosowania w sprawie art. 92c ust. 1 u.t.d., bowiem żadna z przesłanek wymienionych w tym przepisie nie została przez skarżącego wykazana. Skarżący nie przedłożył żadnych dowodów na potwierdzenie, że w sprawie zaistniały okoliczności wyłączające jego odpowiedzialność za popełnione naruszenia.

W ocenie Sądu organy obu instancji zrealizowały obowiązki wynikające z art. 7 oraz art. 77 § 1 k.p.a., podjęły wszelkie czynności niezbędne do wyjaśnienia sprawy oraz w sposób wyczerpujący zgromadziły, a następnie rozpatrzyły materiał dowodowy niezbędny do poczynienia ustaleń faktycznych i wydania rozstrzygnięcia w sprawie. Ocena materiału dowodowego zebranego w sprawie jest prawidłowa, a uzasadnienie takiego stanowiska znalazło odzwierciedlenie w uzasadnieniach decyzji organów obu instancji. Dlatego też nie można dopatrzyć się naruszenia przez organy zasad ogólnych postępowania, w tym art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a.

Wobec zaistnienia przewidzianych w przepisach prawa materialnego podstaw do nałożenia na skarżącego kary w wysokości 2000 zł za naruszenia ustawy o transporcie drogowym, organ odwoławczy utrzymując w mocy decyzję organu pierwszej instancji nie dopuścił się też naruszenia art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a.

Wobec bezzasadności zarzutów zawartych w skardze oraz wobec niestwierdzenia uchybień, które mogły mieć wpływ na treść rozstrzygnięcia, a które Sąd miał obowiązek uwzględniać z urzędu, skargę należało oddalić.

Z przytoczonych wyżej względów Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie na podstawie art. 151 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji wyroku.