Wyrok NSA, sygn. akt I OSK 2757/16
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2018-10-12 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6192 Funkcjonariusze Policji
Hasła tematyczne: Policja
Skarżony organ: Komendant Policji
Treść wyniku: Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy: article: art. 132 ust. 3 pkt 2
journal: Dz.U. 2015 poz 355
law: Ustawa z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji - tekst jednolity.

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Małgorzata Pocztarek (spr.), Sędzia NSA Zygmunt Zgierski, Sędzia del. WSA Arkadiusz Blewązka, Protokolant starszy asystent sędziego Marcin Rączka, po rozpoznaniu w dniu 12 października 2018 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej J.K. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie z dnia 2 czerwca 2016 r. sygn. akt II SA/Lu 293/16 w sprawie ze skargi J.K. na orzeczenie Komendanta Wojewódzkiego Policji w [...] z dnia [...]listopada 2015 r. nr [...] w przedmiocie wymierzenia kary dyscyplinarnej oddala skargę kasacyjną


UZASADNIENIE

Wyrokiem z dnia 2 czerwca 2016 r., sygn. akt II SA/Lu 293/16, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie, oddalił skargę J.K. (dalej: skarżący) na orzeczenie Komendanta Wojewódzkiego Policji w [...] z dnia [...] listopada 2015 r., nr [...] w przedmiocie wymierzenia kary dyscyplinarnej.

Z uzasadnienia zaskarżonego wyroku wynika, że w dniu 5 maja 2015 r. Komendant Powiatowy Policji w [...] wydał postanowienie o wszczęciu postępowania dyscyplinarnego przeciwko skarżącemu, obwiniając go o popełnienie przewinienia dyscyplinarnego polegającego na naruszeniu dyscypliny służbowej określonej w art. 132 ust. 3 pkt 2 ustawy o Policji.

Niniejsze postępowanie zostało wszczęte po uwzględnieniu przez [...] Komendanta Wojewódzkiego Policji postanowieniem nr [...] z dnia [...] kwietnia 2015 r. zażalenia radcy prawnego J.Z. reprezentującej K.W. na postanowienie nr [...] Komendanta Powiatowego Policji w [...] z dnia [...] marca 2015 r. o odmowie wszczęcia postępowania dyscyplinarnego wobec skarżącego, w którym zarzucono m.in. dokonanie błędnej oceny zebranych w toku czynności wyjaśniających materiałów, podnosząc w szczególności fakt nieprawidłowego przeprowadzenia w dniu [...] listopada 2014 r. oględzin miejsca przez skarżącego.

Uwzględniając, że materiał dowodowy zgromadzony w przedmiotowej sprawie był wystarczający do oceny okoliczności będących przedmiotem postępowania dyscyplinarnego, w dniu 15 września 2015 r. rzecznik dyscyplinarny zapoznał obwinionego z uzupełnionymi aktami postępowania dyscyplinarnego, a następnie w dniu 19 września 2015 r. rzecznik dyscyplinarny – na wniosek obwinionego - przesłuchał w charakterze świadka L.B. i na dzień 22 września 2015 r. wyznaczył termin zapoznania obwinionego z uzupełnionymi materiałami postępowania dyscyplinarnego. Ten jednak - pomimo pełnienia służby - w wyznaczonym terminie i miejscu nie stawił się na wezwanie w celu zapoznania z uzupełnionymi materiałami postępowania dyscyplinarnego, jak również nie poinformował o przyczynach niestawiennictwa i nie przedłożył na tę okoliczność żadnego usprawiedliwienia.

Po przeprowadzeniu postępowania dyscyplinarnego orzeczeniem nr [...] z dnia [...] października 2015 r. Komendant Powiatowy Policji w [...] stwierdził winę obwinionego popełnienia przewinienia dyscyplinarnego i wymierzył karę dyscyplinarną nagany.

Skarżący wniósł odwołanie od powyższego orzeczenia.

Komendant Wojewódzki Policji w [...] po rozpatrzeniu powyższego odwołania– powołując się na art. 132 ustawy o Policji - uznał, że nie zasługuje ono na uwzględnienie w zakresie winy. Wyjaśnił, że w postępowaniu dyscyplinarnym skarżącemu zarzucono to, że w dniu [...] listopada 2014 r. w [...] nieprawidłowo przeprowadził na polecenie prokuratora w sprawie sygn. akt [...] oględziny nasypu ziemnego na działce M.W., poprzez odstąpienie od wykonania wykopów oraz nieujęcie w opisie przebiegu oględzin faktu ujawnienia betonowych fragmentów znajdujących się pod warstwą ziemi. Istotą prowadzonego postępowania dyscyplinarnego było ustalenie przez przełożonego dyscyplinarnego umyślności bądź nieumyślności przewinienia dyscyplinarnego (naruszenie dyscypliny służbowej) związanego z wystąpieniem winy przy jego popełnieniu, jej formy, zamiaru oraz postaci nieumyślności. Natomiast stopień winy nie może przesądzać o popełnieniu przewinienia dyscyplinarnego, a jedynie zgodnie z treścią art. 134h ust. 1 ustawy o Policji ma wpływ na wymiar kary. Następnie wskazał, że z materiałów postępowania dyscyplinarnego [...] jednoznacznie wynika, że pismem z dnia [...] października 2014 r. prokurator polecił dokonać oględzin posesji należącej do M.W. ze szczególnym uwzględnieniem miejsca, gdzie wcześniej była tymczasowa droga dojazdowa na okoliczność w jakim stanie pozostawiono to miejsce, czy widać na nim ślady użytkowania w charakterze drogi oraz, czy widać betonową konstrukcję przysypaną ziemią, w toku oględzin należy dążyć do sprawdzenia, czy betonowa konstrukcja została rzeczywiście usunięta (wykonać dok. fotograficzną). Tym samym, oznaczało to dokonanie odkrywki ziemi. W toku postępowania dyscyplinarnego, przełożony dyscyplinarny ustalił w sposób kompletny stan faktyczny, co pozwoliło na przedstawienie obwinionemu zarzutu dyscyplinarnego.

Zachowanie obwinionego w inkryminowanej sytuacji było obiektywnie niewłaściwe, dla którego nie ma żadnego usprawiedliwienia. Jest bowiem oczywiste, że w tym przypadku ocenie z punktu widzenia naruszenia dyscypliny służbowej podlegało nieprawidłowe wykonanie czynności służbowej przez obwinionego.

Skarżący w protokole oględzin miejsca z dnia [...] listopada 2014 r. z jednej strony stwierdził, że oględziny prowadzono przy dobrych warunkach atmosferycznych i ujemnej temperaturze otoczenia -5°C, a z drugiej strony przekonuje, że panujące warunki atmosferyczne spowodowały odstąpienie od wykonania wykopów.

W ocenie wyższego przełożonego dyscyplinarnego taka postawa doświadczonego policjanta zespołu dochodzeniowo-śledczego, co najmniej nie jest właściwa. Policjant ponosi odpowiedzialność dyscyplinarną w sytuacji popełnienia przewinienia dyscyplinarnego umyślnie lub nieumyślnie, przy czym przewinienie to polegać może na działaniu lub zaniechaniu działania.

Pociągnięcie do odpowiedzialności dyscyplinarnej oraz rodzaj zastosowanej kary należy rozważać z uwzględnieniem zadań funkcjonariusza Policji. Zgodnie z celem stanowiska oraz zakresem zadań/obowiązków skarżącego wynikających z karty opisu stanowiska pracy [...] Wydziału Kryminalnego Komendy Powiatowej Policji w [...], do zadań obwinionego należało między innymi prowadzenie postępowań przygotowawczych w formie śledztwa i dochodzenia oraz realizowanie poleceń sądu lub prokuratora wydawanych w zakresie postępowania karnego oraz innych organów, jeżeli tak stanowi ustawa określająca ich uprawnienia.

[...] Komendant Wojewódzki Policji w dalszej części uzasadnienia przechodząc do analizy podniesionego zarzutu - obrazy prawa materialnego, tj. art. 132 ust. 3 pkt 2 ustawy o Policji w zw. z § 44 i 45 Wytycznych nr 3 Komendanta Głównego Policji z dnia 15 lutego 2012 r. w sprawie wykonywania czynności dochodzeniowo - śledczych przez policjantów - stwierdził, że kierując się ściśle literą prawa, to teoretycznie można byłoby nawet przyznać rację obrońcy obwinionego, że obowiązujące przepisy prawne nie przewidują wprost konieczności dokonywania "wykopów" podczas oględzin miejsca. Jednak z takim stanowiskiem się nie zgodził i uznał, że do każdego rodzaju wykonywanych czynności służbowych, także i oględzin miejsca należy dostosować właściwą i odpowiednią taktykę i metodę. Nie można z góry zakładać, że pewne działania nie będą miały miejsca, bo przepis prawa nie nakazuje ich stosowania. Polecenie prokuratora, było jasne i oczywiste, skoro nakazywało sprawdzenie, czy widać betonową konstrukcję przysypaną ziemią, oraz, czy betonowa konstrukcja została rzeczywiście usunięta.

Z kolei, odnosząc się do zarzutu, że wszelkie istotne "elementy" miejsca poddawanego oględzinom były widoczne bez usuwania wierzchniej warstwy ziemi, to w świetle analizy materiału dowodowego stwierdzić należy, że nie jest zasadny i nie zasługuje na uwzględnienie.

Poza tym organ wyjaśnił, że oględziny miejsca - z wyjątkiem oględzin w przypadku podejrzenia przestępnego spowodowania śmierci - są czynnościami fakultatywnymi. Z przepisów Kodeksu postępowania karnego wynika, że obowiązkową formą dokumentowania przebiegu oraz wyników oględzin jest protokół. Natomiast w skład dokumentacji wchodzą, oprócz protokołu oględzin, także szkic miejsca zdarzenia, dokumentacja fotograficzna, zapis video z oględzin, a także niekiedy notatka urzędowa z analizy wyników oględzin. Wymienione materiały (dokumentacja) mają jednak tylko charakter uzupełniający. Wierne utrwalenie zastanego stanu faktycznego w protokole oględzin ma nie mniej istotne znaczenie, niż same czynności. Materiały ilustracyjne, jako stanowiące uzupełnienie protokołu oględzin, w praktyce z reguły wykonuje specjalista, rzadziej biegły, pod kontrolą tego organu. Z tego też względu duże znaczenie ma kontrola sprawowana przez prowadzącego oględziny, mająca na celu zapewnienie, aby materiały (dokumentacja) uzupełniające protokół oględzin były sporządzone we właściwej formie i nie zawierały sprzeczności, a w konsekwencji żeby w sumie składały się na pełną spójną całość.

Ponadto, organ zauważył, że skarżący, w notatce służbowej z dnia [...] stycznia 2015 r. faktycznie przyznał się do tego, że w protokole oględzin, omyłkowo nie ujął zapisu dotyczącego ujawnionych w trakcie oględzin przy przepuście widocznych fragmentów betonowych płyt. Stwierdził, że kwestia ta została opisana w protokole przesłuchania w charakterze świadka w Prokuraturze Rejonowej w [...].

Organ odwoławczy wskazał, że stopień winy nie może przesądzać o popełnieniu przewinienia dyscyplinarnego, a jedynie zgodnie z treścią art. 134h ust. 1 ustawy o Policji ma wpływ na wymiar kary. Przy wymiarze kary dyscyplinarnej przełożony dyscyplinarny jest obowiązany wskazać wszystkie dyrektywy którymi się kierował ujęte w art. 134 ust. 1 ustawy o Policji.

Tymczasem przełożony dyscyplinarny nie dokonał szczegółowych rozważań w tym zakresie. Poza lakonicznym przytoczeniem powyższego przepisu, Komendant Powiatowy Policji w [...] w zaskarżonym orzeczeniu nie omówił wszystkich dyrektyw wymiaru kary i nie wskazał, czym kierował się przy wymierzeniu kary dyscyplinarnej nagany. Uwzględnił jedynie rodzaj popełnionego przewinienia dyscyplinarnego (nieumyślne) polegające na nieprawidłowym wykonaniu czynności służbowej, okoliczności jego popełnienia (popełnienie przewinienia dyscyplinarnego podczas służby) oraz dotychczasowy przebieg jego służby, w tym uprzednią niekaralność. Natomiast nie wskazał postaci nieumyślności (lekkomyślność, czy niedbalstwo), skutków popełnionego przewinienia dyscyplinarnego, w tym następstw dla służby, rodzaju i stopnia naruszenia ciążących na obwinionym obowiązków, pobudek jego działania, oraz zachowania policjanta po zaistniałym zdarzeniu.

Dodatkowo wskazano na pewnego rodzaju niespójność uzasadnienia zaskarżonego orzeczenia w zakresie wymiaru kary dyscyplinarnej. Mianowicie, skoro z jednej strony przełożony dyscyplinarny twierdzi, że przy wymiarze kary wziął także pod uwagę postawę policjanta po popełnieniu czynu, a w tym czasie dwukrotnie w czerwcu i lipcu 2015 r. wyróżnił obwinionego nagrodą motywacyjną w formie pieniężnej oraz podwyższeniem dodatku służbowego na czas określony, a z drugiej strony wymierza mu karę dyscyplinarną, to zdaniem wyższego przełożonego dyscyplinarnego wskazana powyżej dyrektywa wymiaru kary faktycznie została pominięta.

Uwzględniając charakter popełnionego przez skarżącego przewinienia dyscyplinarnego, Komendant Wojewódzki Policji w [...] uznał, że wobec braku obligatoryjnego wskazania i omówienia wszystkich dyrektyw wymiaru kary wynikających z treści art. 134h ust. 1 ustawy o Policji, wymierzona skarżącemu kara dyscyplinarna nagany, skutecznie nie może się ostać. Tak więc, w kontekście stwierdzonego zawinienia obwinionego w zakresie popełnienia przez niego zarzuconego mu czynu bez wskazania stopnia winy, utrzymanie w mocy zaskarżonego orzeczenia w zakresie wymierzonej obwinionemu kary dyscyplinarnej nagany nie jest możliwe.

Mając na uwadze przedstawione okoliczności - na podstawie art. 135n ust. 4 pkt 2 ustawy – organ odwoławczy zaskarżone orzeczenie uchylił w części dotyczącej wymierzonej kary dyscyplinarnej nagany i w tym zakresie odstąpił od ukarania skarżącego.

Skarżący w skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie na powyższe orzeczenie [...] Komendanta Wojewódzkiego Policji, zarzucając naruszenie przepisów postępowania mające istotny wpływ na wynik sprawy tj.: art. 138 § 1 k.p.a., poprzez utrzymanie w mocy orzeczenia Komendanta Powiatowego Policji w [...] z dnia [...] października 2015 r., w zakresie winy obwinionego i dokonanie jego zmiany jedynie w zakresie wymierzanej kary, mimo iż orzeczenie to w jego zasadniczej części wydane zostało z obrazą prawa materialnego. W szczególności wskazał na naruszenie art 132 ust. 3 pkt 2 w zw. z § 44 i 45 Wytycznych nr 3 Komendanta Głównego Policji z dnia 15 lutego 2012 r. w sprawie wykonywania czynności dochodzeniowo-śledczych przez policjantów, poprzez ich błędną wykładnię i przyjęcie, że czynnością konieczną przy dokonywaniu oględzin miejsca zdarzenia jest dokonywanie "wykopów", w sytuacji gdy obowiązujące przepisy w ogóle takiej konieczności nie przewidują, a nadto wszelkie istotne "elementy" miejsca poddawanego oględzinom były widoczne bez usuwania wierzchniej warstwy ziemi.

W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.

Sąd I instancji uznał, iż skarga nie zasługuje na uwzględnienie.

W pierwszej kolejności Sąd I instancji wskazał, że art. 132 ust. 2 ustawy o Policji stanowi, że naruszenie dyscypliny służbowej stanowi czyn policjanta polegający na zawinionym przekroczeniu uprawnień lub niewykonaniu obowiązków wynikających z przepisów prawa lub rozkazów i poleceń wydanych przez przełożonych uprawnionych na podstawie przepisów. Naruszeniem dyscypliny służbowej jest w szczególności zaniechanie czynności służbowej albo niewykonanie jej w sposób prawidłowy ( art. 132 ust. 3 pkt 2) ustawy.

Zdaniem Sądu I instancji, skarżący błędnie wskazał podstawy prawne zarzutów powołując się na przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego. Podkreślił , że postępowanie dyscyplinarne w sprawach policjantów nie jest regulowane przepisami kpa i nie kończy się wydaniem decyzji administracyjnej. Jest to postępowanie o odmiennym charakterze niż regulowane w kpa, zmierzające do ustalenia podstaw odpowiedzialności dyscyplinarnej funkcjonariusza, a więc wykazujące bardziej związki z postępowaniem karnym. Postępowanie dyscyplinarne jest regulowane przepisami ustawy o Policji oraz w zakresie wyznaczonym przez odesłanie zawarte w art. 135p tej ustawy – niektórymi przepisami Kodeksu postępowania karnego.

Za niezasadny Sąd uznał również zarzut obrazy przepisów prawa materialnego – art. 132 ust. 3 pkt 2 ustawy o Policji w zw. z § 44 i 45 wytycznych Komendanta Głównego Policji z dnia 15 lutego 2012 r. w sprawie wykonywania czynności dochodzeniowo – śledczych przez policjantów.

W ocenie Sądu, Komendant Wojewódzki Policji w [...] rozpoznając odwołanie obwinionego wszechstronnie rozważył całokształt materiału dowodowego w kontekście treści polecenia prokuratora prowadzącego postępowanie przygotowawcze w sprawie [...] t.j. dokonania oględzin posesji ze szczególnym uwzględnieniem miejsca, gdzie wcześniej była tymczasowa droga dojazdowa na okoliczności w jakim stanie pozostawiono to miejsce, czy widać betonową konstrukcję posypaną ziemią. W tymże poleceniu służbowym podkreślono konieczność ustalenia, czy widać betonową konstrukcję przysypaną ziemią, a także, że w toku oględzin należy dążyć do sprawdzenia czy betonowa konstrukcja została rzeczywiście usunięta z miejsca, gdzie była tymczasowo droga dojazdowa.

Zgodnie z wytycznymi Nr 3 Komendanta Głównego Policji z dnia 15 lutego 2012 r. w sprawie wykonania czynności dochodzeniowo śledczych przez policjantów protokół oględzin musi być sporządzony bezpośrednio w trakcie danej czynności w obecności wszystkich osób uczestniczących w oględzinach, a zasadnicza część protokołu powinna obejmować wyczerpujący opis istotnych dla wyjaśnienia sprawy ustaleń.

Dalej Sąd podał, że toczące się postępowanie przygotowawcze zostało wszczęte w kierunku art. 90 ustawy z dnia 7 lipca 1994 – Prawo budowlane dokonanie samowoli budowlanej poprzez nawiezienie ziemi na betonową konstrukcję drogi dojazdowej.

Sąd I instancji podkreślił za organem, że skarżący faktycznie przyznał się do tego, że w protokole oględzin omyłkowo nie ujął zapisu dotyczącego ujawnionych w trakcie oględzin widocznych fragmentów betonowych płyt.

Zdaniem Sądu, wbrew twierdzeniom skarżącego popełnione przezeń przewinienie dyscyplinarne miało charakter zawiniony, ocenie z punktu widzenia naruszenia dyscypliny służbowej polegało nieprawidłowe wykonanie czynności służbowych przez skarżącego. Pociągnięcie do odpowiedzialności dyscyplinarnej oraz rodzaj zastosowanej kary prawidłowo rozważono z uwzględnieniem zadań funkcjonariusza Policji. Zgodnie bowiem z celem stanowiska pracy [...] Wydziału Kryminalnego Komendy Powiatowej w [...] do zadań obwinionego należało między innymi prowadzenie postępowań przygotowawczych w formie śledztwa i dochodzenia oraz realizowania poleceń sądu i prokuratora wydawanych w zakresie postępowania karnego oraz innych organów, jeżeli tak stanowi ustawa określająca ich uprawnienia.

Sąd podzielił stanowisko Komendanta Wojewódzkiego Policji w [...], że stopień winy nie może przesądzać o popełnieniu przewinienia dyscyplinarnego, a jedynie zgodnie a treścią art. 134 h ust. 1 ustawy o Policji ma wpływ na wymiar kary. Zauważył przy tym, że Komendant Wojewódzki Policji wobec braku obligatoryjnego wskazania w omówieniu dyrektyw wymierzenia kary, oraz wskazania stopnia winy obwinionego odstąpił od wymierzenia kary skarżącemu.

Skargę kasacyjną od powyższego wyroku wniósł skarżący, zaskarżając go w całości, zarzucił Sądowi I instancji naruszenie przepisów prawa materialnego, tj.

1) art 132 ust. 3 pkt 2 ustawy o Policji w zw. z § 44 i 45 Wytycznych nr 3 Komendanta Głównego Policji z dnia 15 lutego 2012 r. w sprawie wykonywania czynności dochodzeniowo-śledczych przez policjantów, poprzez ich błędną wykładnię i przyjęcie, że:

a) czynnością konieczną przy dokonywaniu oględzin miejsca zdarzenia jest dokonywanie "wykopów", w sytuacji gdy obowiązujące przepisy w ogóle takiej konieczności nie przewidują, a nadto w niniejszej sprawie wszelkie istotne "elementy" miejsca poddawanego oględzinom były widoczne bez usuwania wierzchniej warstwy ziemi,

b) wszelkie ujawnione "elementy" miejsca zdarzenia muszą zostać zawarte w części "przebieg oględzin", w sytuacji, gdy częścią składową protokołu jest załączana do niego dokumentacja fotograficzna, która w niniejszej sprawie obrazowała wszystkie istotne dla rozstrzygnięcia sprawy elementy,

- a w konsekwencji uznanie winy obwinionego, w sytuacji gdy jego działania były zgodne z obowiązującymi przepisami oraz zleceniem wydanym przez prokuratora Prokuratury Rejonowej w [...], i nie sposób przypisać mu naruszenia dyscypliny służbowej.

W konkluzji skargi kasacyjnej wniesiono o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i rozpoznanie skargi oraz zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych.

W odpowiedzi na skargę kasacyjną organ wniósł o jej oddalenie oraz zasądzenie kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa adwokackiego.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 183 § 1 P.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, bierze jednak z urzędu pod rozwagę nieważność postępowania, której przesłanki enumeratywnie wymienione w art. 183 § 2 P.p.s.a. w rozpoznawanej sprawie nie występują.

Związanie Naczelnego Sądu Administracyjnego granicami skargi kasacyjnej polega na tym, że jest on władny badać naruszenie jedynie tych przepisów, które zostały wyraźnie wskazane przez stronę skarżącą. Ze względu na ograniczenia wynikające ze wskazanych regulacji prawnych, Naczelny Sąd Administracyjny nie może we własnym zakresie konkretyzować zarzutów skargi kasacyjnej, uściślać ich, ani w inny sposób korygować ( por. wyrok NSA II OSK 1523/17 z 2018-04-06 LEX nr 2494845 ).

Oznacza to, że kontrola kasacyjna zaskarżonego wyroku dokonywana jest wyłącznie w zakresie wyznaczonym przez zarzuty kierowane wobec zaskarżonego wyroku. Innymi słowy w przypadku gdy zarzuty te zostały postawione nieprawidłowo Naczelny Sąd Administracyjny pozbawiony jest możliwości uwzględnienia skargi kasacyjnej.

Wywołane skargą kasacyjną postępowanie przed Naczelnym Sądem Administracyjnym podlega więc zasadzie dyspozycyjności i nie polega na ponownym rozpoznaniu sprawy w jej całokształcie, lecz ogranicza się do rozpatrzenia poszczególnych zarzutów przedstawionych w skardze kasacyjnej w ramach wskazanych podstaw kasacyjnych. Istotą tego postępowania jest bowiem weryfikacja zgodności z prawem orzeczenia wojewódzkiego sądu administracyjnego oraz postępowania, które doprowadziło do jego wydania ( por. wyrok NSA I GSK 2039/2018 z 2018-06-08 LEX nr 2502178 ).

Naczelny Sąd Administracyjny nie może z własnej inicjatywy podjąć żadnych badań w celu ustalenia innych - poza przedstawionymi w skardze kasacyjnej - wad zaskarżonego orzeczenia wojewódzkiego sądu administracyjnego lub postępowania przed tym sądem i musi skoncentrować swoją uwagę wyłącznie na weryfikacji zarzutów sformułowanych przez skarżącego ( por. wyrok NSA I OSK 2174/16 z 2018-07-18 LEX nr 2527986 ).

Przypomnienie zasad obowiązujących przed Naczelnym Sądem Administracyjnym w niniejszej sprawie było konieczne z uwagi na to, że skarga kasacyjna oparta została wyłącznie na zarzucie naruszenia prawa materialnego – art. 132 ust. 3 pkt. 2 ustawy o Policji w zw. z § 44 i 45 wytycznych nr. 3 Komendanta Głównego Policji, podczas gdy z uzasadnienia skargi kasacyjnej wynika, że kwestionuje się w niej ustalenia przyjęte za podstawę zaskarżonego wyroku, a dotyczące sposobu wykonania przez skarżącego oględzin. Zdaniem organu czynność ta została wykonana nieprawidłowo, wskutek czego doszło do naruszenia dyscypliny służbowej. Odmienne stanowisko w tej kwestii prezentuje skarżący, twierdząc że oględziny zostały przeprowadzone przez niego prawidłowo.

Jak wynika z powyższego w rozpoznawanej sprawie kwestionowany jest stan faktyczny, w oparciu o który przypisano skarżącemu popełnienie przewinienia dyscyplinarnego przewidzianego w art. 132 ust. 3 pkt. 2 ustawy o Policji. Kwestią sporną pozostaje bowiem, czy skarżący dokonując oględzin powinien wykonać wykopy, w sytuacji gdy wszelkie istotne elementy miejsca poddawanego oględzinom były widoczne bez usuwania wierzchniej warstwy ziemi oraz czy w przypadku sporządzenia dokumentacji fotograficznej z miejsca oględzin funkcjonariusz miał obowiązek także w protokole oględzin opisania ujawnionych na miejscu fragmentów betonowych.

Skarga kasacyjna wniesiona w niniejszej sprawie nie podnosi jednak zarzutu naruszenia przez Sąd I instancji przepisów postępowania, wskutek czego doszło do oparcia rozstrzygnięcia na wadliwie ustalonym stanie faktycznym.

Należy wyjaśnić, że zaskarżony wyrok zapadł na gruncie stanu faktycznego sprawy, z którego wynika że skarżący nieprawidłowo dokonał oględzin oraz nie prawidłowo sporządził protokół z oględzin.

Aby Naczelny Sąd Administracyjny mógł odnieść się do tej kwestii konieczne było oparcie skargi kasacyjnej na zarzutach naruszenia przez Sąd I instancji przepisów postępowania pozwalających na podważenie ustalonego stanu faktycznego.

W orzecznictwie sądów administracyjnych przyjmuje się, że kwestionowanie ustaleń faktycznych poprzez zarzuty naruszenia przepisów prawa materialnego jest niedopuszczalne.

Błędne zastosowanie (bądź niezastosowanie) przepisów materialnoprawnych (również jako następstwo ich błędnej wykładni) zasadniczo każdorazowo pozostaje w ścisłym związku z ustaleniami stanu faktycznego sprawy i może być wykazane pod warunkiem wcześniejszego obalenia tych ustaleń czy też szerzej - dowiedzenia ich wadliwości.

Naruszenie prawa materialnego może nastąpić w dwóch postaciach albo przez błędną jego wykładnię, czyli wadliwe rozumie wskazanej normy prawa, albo przez niewłaściwe jego zastosowanie, co z kolei polega na błędnej subsumcji (przyporządkowaniu) ustalonego w sprawie stanu faktycznego pod określoną normę prawną. Niewłaściwe zastosowanie prawa materialnego z reguły może wiązać się z błędną jego wykładnią. W każdym jednak przypadku ocena, czy doszło do naruszenia prawa materialnego jest dokonywana na podstawie ustalonego w sprawie stanu faktycznego. Zarzut naruszenia prawa materialnego nie służy bowiem podważaniu ustaleń faktycznych przyjętych przez Sąd I instancji za podstawę orzekania. To może nastąpić jedynie w ramach drugiej podstawy kasacyjnej.

Zarzut dotyczący naruszenia prawa materialnego nie może doprowadzić do zakwestionowania wyroku w zakresie stanu faktycznego sprawy. Zarzut naruszenia prawa materialnego nie stanowi bowiem właściwej drogi do kwestionowania, niejako za jego pośrednictwem, ustaleń faktycznych. Podważenie ustaleń faktycznych możliwe jest wyłącznie w oparciu o zarzut naruszenia przepisów postępowania na podstawie art. 174 pkt 2 P.p.s.a. ( por. wyroki NSA I OSK 1587/16 z 2018-03-16 LEX nr 2472149, I GSK 1276/16 z 2018-05-09 LEX nr 2500619, II OSK 2531/17 z 2018-04-19 LEX nr 2493989 ).

Mając na uwadze że skarga kasacyjna nie podważyła w sposób skuteczny stanu faktycznego sprawy, co oznacza że zaskarżony wyrok podlega ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego na podstawie stanu faktycznego sprawy przyjętego przez Sąd I instancji, zarzut naruszenia art. 132 ust. 3 pkt. 2 ustawy o Policji należało uznać za nietrafny.

Z tych względów Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 P.p.s.a. orzekł jak w sentencji.