Wyrok WSA w Krakowie, sygn. akt II SAB/Kr 184/23
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie
Data orzeczenia: 2023-11-23 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6019 Inne, o symbolu podstawowym 601
658
Hasła tematyczne: Inne
Skarżony organ: Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku: oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art 61 par 3
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

SENTENCJA

Dnia 23 listopada 2023 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Joanna Tuszyńska Sędziowie: WSA Mirosław Bator WSA Sebastian Pietrzyk (spr.) po rozpoznaniu w postępowaniu uproszczonym na posiedzeniu niejawnym w dniu 23 listopada 2023 roku sprawy ze skargi G. G. i M. G. na bezczynność Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Krakowie w związku z pismem z dnia 2 maja 2023 roku skargę oddala.


UZASADNIENIE

Przedmiotem skargi M. G. i G. G. – dalej łącznie jako "Skarżący" jest bezczynność Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowanego w Krakowie dla powiatu krakowskiego – ziemskiego w związku z pismem z dnia 2 maja 2023 roku.

Pismem z dnia 2 maja 2023 roku Skarżący złożyli do Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowanego w Krakowie dla powiatu krakowskiego – ziemskiego zawiadomienie o wykonaniu wiaty śmietnikowej (obiektu budowlanego - śmietnika) na działce nr [...] w miejscowości Z. z naruszeniem przepisów techniczno-budowlanych i wnieśli o:

1) przeprowadzenie kontroli wiaty śmietnikowej, zlokalizowanej na nieruchomości przy ul. [...] w Z. , na terenie działki nr [...], której właścicielami są S. R. i L. R.,

2) o nakazanie S. R. i L. R., usytuowania miejsca na odpady stałe z zachowaniem odległości określonych przepisami prawa,

3) nakazanie inwestorom S. R. i L. R. rozbiórkę wiaty śmietnikowej zlokalizowanej na działce nr [...] w miejscowości Z. z uwagi na fakt, że nie zostały zachowane właściwe odległość od okien budynku i sąsiedniej działki.

W uzasadnieniu wskazali, że cyt.:

"Wiata śmietnikowa na gromadzenia odpadów stałych na nieruchomości .-przy ul. [...] w Z. , została usytuowana w rogu ogrodzenia w odległości 0,10 - 0,15 m od granicy działki nr [...]. Ściany boczne wykonane są z tych samych materiałów co ogrodzenie, przymocowane do słupków stalowych, mocowanych z gruntem za pomocą betonu. Ściana boczna wiaty od strony naszej działki wykonana jest z panelu ogrodzeniowego. Odległość narożnika śmietnika od okien naszego budynku mieszkalnego przy ul. [...] wynosi 5,80 m. Wysokość śmietnika - 1,70 m. Furtka do śmietnika od strony drogi o szerokości - 1,05 m. Wiata wraz z utwardzeniem została wykonana w listopadzie i grudniu 2022 r., a rozpoczęcie użytkowania nastąpiło 30.04.2023 r. Dodać należy, że na naszej nieruchomości, tj. działka nr [...] brak jest usytuowania podobnego obiektu, stykającego się z przedmiotową wiatą.

Usytuowanie wiaty śmietnikowej na nieruchomości przy ul. [...] w Z. narusza odległości wskazane w § 23 ust 1 ww. rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U. z 2002 r. Nr 75, poz. 690 z późn. zm.), zgodnie z którym odległość miejsc na pojemniki i kontenery na odpady stałe, powinna wynosić co najmniej 10 m od okien i drzwi do budynków z pomieszczeniami przeznaczonymi na pobyt ludzi oraz co najmniej 3 m od granicy z sąsiednią działką.

Usytuowanie miejsca na odpady stałe bezpośrednio przy granicy działek i w odległości 5,80 m od okien budynku mieszkalnego powoduje dużą uciążliwość dla korzystania z naszej nieruchomości. Wybudowana wiata z uwagi na swoje usytuowanie narusza bezwzględnie obowiązujące przepisy techniczno-budowlane i związany z tym prawnie chroniony interes osób trzecich.

Działka, na której jest zlokalizowana ww. wiata ma powierzchnię, która umożliwia jej usytuowanie w innym miejscu, które spełniałoby przepisy techniczno-budowlane.

W tym stanie rzeczy, wnosimy o nakazanie inwestorom, tj S. i L. R. rozbiórkę wiaty śmietnikowej zlokalizowanej na działce nr [...] w miejscowości Z. oraz nakazanie ww. inwestorom usytuowania miejsca na odpady stałe z zachowaniem odległości określonych przepisami prawa."

W związku z powyższym zawiadomieniem, w dniu 9 maja 2023 roku uprawnieni inspektorzy Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowanego w Krakowie dla powiatu krakowskiego – ziemskiego – dalej jako "PINB", przeprowadzili kontrolę wiaty śmietnikowej na dz. nr [...] przy ulicy [...] w Z. .

W wyniku kontroli ustalono, iż "na dz. nr [...] w północno – zachodnim rogu nieruchomości zlokalizowane zostało miejsce do gromadzenia odpadów stałych z nieruchomości położonej przy ulicy [...]. Miejsce to zostało wygrodzone i utwardzone. Zlokalizowano w nim pojemniki na odpady zgodnie z warunkami technicznymi § 23 pkt. 4 w zabudowie jednorodzinnej odległości nie określa się w związku z czym wiata może być usytuowana" (por. protokół kontroli z dnia 9 maja 2023 roku).

Pismem z dnia 6 lipca 2023 roku Skarżący na podstawie art. 37 § 1 pkt 1, § 2 oraz § 3 pkt 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (tekst. jedn. Dz. U. z 2023, poz. 775; dalej: k.p.a.), złożyli do Małopolskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Krakowie ponaglenie w związku z przewlekłością PINB w sprawie wykonania śmietnika na gromadzenie odpadów stałych z naruszeniem przepisów techniczno-budowlanych.

W uzasadnieniu wskazali, że w dniu 2 maja 2023 r. do Powiatowego Inspektoratu Nadzoru Budowlanego powiat krakowski ziemski wpłynęło nasze zawiadomienie o wykonaniu śmietnika na gromadzenie odpadów stałych z naruszeniem przepisów techniczno-budowlanych.

Zaznaczyli przy tym, że pomimo upływu dwóch miesięcy od wszczęcia postępowania oraz przeprowadzona kontroli obiektu na gromadzenie odpadów stałych, do dnia dzisiejszego nie otrzymaliśmy w tej sprawie decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego dla powiatu krakowskiego ziemskiego. Postępowanie w tej sprawie winno być zakończone bez zbędnej zwłoki, nie później jednak niż do dnia 3 lipca 2023 r.

Zgodnie z art. 35 § 3 k.p.a. załatwienie sprawy wymagającej postępowania wyjaśniającego powinno nastąpić nie później niż w ciągu miesiąca, a sprawy szczególnie skomplikowanej nie później niż w ciągu dwóch miesięcy od dnia wszczęcia postępowania, zaś w postępowaniu odwoławczym - w ciągu miesiąca od dnia otrzymania odwołania.

Bezspornym jest, że termin zakreślony w powołanej powyżej regulacji prawnej został przekroczony. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego dla powiatu krakowskiego ziemskiego nie wydał decyzji w terminie przewidzianym dla załatwiania spraw w postępowaniu administracyjnym. Narusza to jedną z podstawowych zasad postępowania administracyjnego zasadę szybkości i prostoty postępowania, zgodnie z którą organy administracji publicznej powinny działać w sprawie wnikliwie i szybko, posługując się możliwie najprostszymi środkami prowadzącymi do jej załatwienia, a sprawy, które nie wymagają zbierania dowodów, informacji lub wyjaśnień, powinny być załatwiane niezwłocznie.

Co istotne, pomimo obowiązku wynikającego z art. 36 § 1 k.p.a, Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego dla powiatu krakowskiego ziemskiego nie zawiadomił nas o przyczynie zwłoki w wydaniu decyzji, nie wskazał nowego termin wydania decyzji oraz nie pouczył o prawie do wniesienia ponaglenia.

Pismem z dnia 28 czerwca 2023 roku Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowanego w Krakowie dla powiatu krakowskiego – ziemskiego zawiadomił Skarżących, że cyt.: "w związku z ich zawiadomieniem zostały przeprowadzone czynności inspekcyjno - wyjaśniające dotyczące materii poruszanej w nadesłanym piśmie. Dokonano kontroli usytuowania wiaty śmietnikowej zlokalizowanej na terenie działki nr [...] w m. Z. , gm. Z.. Ustalono, że Wiata posadowiona jest na utwardzeniu z kostki brukowej. Posiada ściany wykonane z poziomych desek. Wewnątrz widoczny był kosz na odpady z pokrywą. Wg. Warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie § 23 pkt. 4 cyt. "W zabudowie jednorodzinnej, zagrodowej i rekreacji indywidualnej odległości, których mowa w ust. 1 pkt 1 i 2, nie określa się." Tym samym, nie podstawie zebranego materiału dowodowego nie stwierdzono nieprawidłowości, które wymagałyby wszczęcia postępowania administracyjnego w nin. sprawie".

Następnie pismem z dnia 31 lipca 2023 roku Skarżący wnieśli skargę na bezczynność Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego dla powiatu krakowskiego – ziemskiego, wnosząc o:

1. stwierdzenie, że bezczynność Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego dla powiatu krakowskiego - ziemskiego miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa,

2. zobowiązanie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego dla powiatu krakowskiego - ziemskiego do wydania decyzji w terminie 7 dni,

3. orzeczenie Powiatowemu Inspektorowi Nadzoru Budowlanego dla powiatu krakowskiego – ziemskiego grzywny z tytułu bezczynności,

4. zasądzenie od strony przeciwnej kosztów postępowania według norm przepisanych.

W uzasadnieniu wskazali, że w dniu 2 maja 2023 r. do Powiatowego Inspektoratu Nadzoru Budowlanego powiat krakowski ziemski złożyli zawiadomienie o wykonaniu śmietnika na gromadzenie odpadów stałych z naruszeniem przepisów techniczno-budowlanych. W tym dniu, na nasze żądanie (zawiadomienie), zostało wszczęte postępowanie administracyjne (art. 61 § 1 i § 3 k.p.a.).

Powiatowy Inspektorat Nadzoru Budowlanego powiat krakowski ziemski odmówił nam udzielenia informacji pod jakim numerem sprawy zastało zarejestrowane nasze zawiadomienie.

Zaznaczyli, że w już zawiadomieniu wskazali, iż śmietnik na gromadzenie odpadów stałych na nieruchomości przy ul. [...] w Z. , został usytuowany w rogu ogrodzenia w odległości 0,10 - 0,15 m od granicy naszej działki o nr [...], a odległość narożnika śmietnika od okien naszego budynku mieszkalnego wynosi 5,80 m.

W dniu 28 czerwca 2023 r. telefonicznie uzyskali informację od pracownika Powiatowego Inspektoratu Nadzoru Budowlanego powiat krakowski - ziemski, pani K. T., że w maju br. została przeprowadzona kontrola obiektu na gromadzenie odpadów stałych, usytuowanego na nieruchomości przy ul. [...] w Z. .

Skarżący zaznaczyli, że usytuowanie śmietnika na nieruchomości przy ul. [...] w Z. (dz. [...]) narusza odległości wskazane w § 23 ust 1 ww. rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U. z 2002 r. Nr 75, poz. 690 z późn. zm.), zgodnie z którym odległość miejsc na pojemniki i kontenery na odpady stałe, powinna wynosić co najmniej 10 m od okien w budynkach z pomieszczeniami przeznaczonymi na pobyt ludzi oraz co najmniej 3 m od granicy z sąsiednią działką.

Postępowanie w tej sprawie winno być zakończone bez zbędnej zwłoki, nie później jednak niż w dniu 2 czerwca 2023 r., a w przypadku szczególnych komplikacji, nie później niż w dniu 2 lipca 2023 r., tj. w terminach określonym w art. 35 § 1 i 3 k.p.a.

Mimo upływu ww. terminów Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego dla powiatu krakowskiego ziemskiego nie wydał stosownej decyzji, zgodnie z art. 35 § 3 K.p.a. W tej sytuacji w dniu 6 lipca 2023 roku, wnieśli do Małopolskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Krakowie ponaglenie na nie załatwienie sprawy w terminie. Co istotne, pomimo upływu terminów przewidzianych w art. 37 § 4 i § 5 k.p.a., również ponaglenie nie zostało rozpatrzone w ustawowym terminie.

Nie ulega wątpliwości, że w przedmiotowej sprawie mamy do czynienia z bezczynnością Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego dla powiatu krakowskiego - ziemskiego, który nie wydał decyzji w terminie przewidzianym dla załatwiania spraw w postępowaniu administracyjnym.

Narusza to jedną z podstawowych zasad postępowania administracyjnego - zasadę szybkości i prostoty postępowania, zgodnie z którą organy administracji publicznej powinny działać w sprawie wnikliwie i szybko, posługując się możliwie najprostszymi środkami prowadzącymi do jej załatwienia, a sprawy, które nie wymagają zbierania dowodów, informacji lub wyjaśnień, powinny być załatwiane niezwłocznie. Bez wątpienia działanie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego dla powiatu krakowskiego - ziemskiego nosi znamiona celowego unikania podjęcia rozstrzygnięcia.

Szczególnie zaakcentować należy, że mimo obowiązku wynikającego z art. 36 § 1 k.p.a. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego dla powiatu krakowskiego - ziemskiego nie zawiadomił nas o przyczynie zwłoki w wydaniu decyzji, nie wskazał nowego termin wydania decyzji oraz nie pouczył o prawie do wniesienia ponaglenia.

Podkreślić należy, że do dnia dzisiejszego, tj. 31 lipca 2023 r., nie otrzymaliśmy zarówno decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego dla powiatu krakowskiego - ziemskiego w sprawie wykonania z naruszeniem przepisów techniczno-budowlanych śmietnika na gromadzenie odpadów stałych, jak i decyzji Małopolskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Krakowie w sprawie ponaglenie na nie załatwienie sprawy w terminie przez Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego dla powiatu krakowskiego - ziemskiego.

W odpowiedzi na skargę PINB wniósł o oddalenie skargi z powodu jej bezzasadności.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie, zważył co następuje.

W myśl art. 3 § 2 pkt. 8 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2022 r. poz. 329 z późn. zm. - dalej jako p.p.s.a.) kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje między innymi orzekanie w sprawach skarg na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania kończącego się wydaniem decyzji administracyjnej.

Na wstępie należało ocenić, czy skarga jest dopuszczalna. Zgodnie z przepisem art. 52 § 1 i § 2 p.p.s.a. skargę można wnieść po wyczerpaniu środków zaskarżenia, jeżeli służyły one skarżącemu w postępowaniu przed organem właściwym w sprawie. Przez wyczerpanie środków zaskarżenia należy rozumieć sytuację, w której stronie nie przysługuje żaden środek zaskarżenia, taki jak zażalenie, odwołanie lub ponaglenie, przewidziany w ustawie.

Skarżący dopełnili wymogu, o którym mowa w art. 52 p.p.s.a. wnosząc pismem z dnia 6 lipca 2023 roku w trybie art. 37 § 1 pkt. 1) ustawy z dnia 17 czerwca 1960 roku Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz. U. z 2023 roku, poz. 775 ze zm.) – dalej jako "K.p.a." ponaglenie do Małopolskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Krakowie w związku z bezczynnością Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowanego w Krakowie dla powiatu krakowskiego – ziemskiego w rozpoznaniu wniosku z dnia 2 maja 2023 roku.

Kontrolę skargi należy jeszcze poprzedzić ustaleniem dopuszczalności skargi w warunkach jej wniesienia do sądu administracyjnego przed rozpoznaniem ponaglenia przez organ wyższego stopnia. Zdaniem Sądu, sam tylko fakt poprzedzenia skargi wniesieniem ponaglenia wyczerpuje tryb w rozumieniu art. 52 § 1 i § 2 p.p.s.a., a o przedwczesności (niedopuszczalności) tej skargi nie może świadczyć okoliczność, że skarga została złożona przed rozpatrzeniem tego ponaglenia przez organ wyższego stopnia nad organem prowadzącym postępowanie. Sąd podziela pogląd wyrażony w postanowieniu Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 25 czerwca 2019 r., sygn. akt I GSK 957/19, w myśl którego, skarga na przewlekłość (bezczynność) może być wnoszona niezależnie od tego, czy organ wyższego stopnia rozpatrzy ponaglenie oraz niezależnie od tego, czy jego stanowisko będzie pozytywne lub negatywne (por. uzasadnienia do postanowień: NSA z dnia 10 października 2013 r. I OZ 893/13, NSA z dnia 25 lutego 2016 r. II OSK 326/16, NSA z dnia 4 lipca 2012 r. II OSK 1478/12). Innymi słowy, prowadzenie postępowania przez organ na skutek ponaglenia wniesionego w trybie art. 37 § 1 k.p.a. i wydanie w tym zakresie merytorycznego rozstrzygnięcia stosownie do art. 37 § 6 k.p.a. nie decyduje o wyczerpaniu toku środków zaskarżenia, o którym mowa w art. 52 § 1 i 2 p.p.s.a. (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 25 maja 2018 r., sygn. akt II OSK 1210/18, wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu z dnia 6 maja 2022 roku, sygn. IV SAB/Wr 458/21). Przesłanką wyczerpania środków zaskarżenia, o którym mowa w art. 52 § 1 i 2 p.p.s.a. jest bowiem w tym przypadku już samo wniesienie ponaglenia.

Skarga była zatem dopuszczalna i Sąd mógł przystąpić do jej merytorycznej kontroli.

Stosownie do zapisów art. 35 § 1 – 3 K.p.a. organy administracji publicznej obowiązane są załatwiać sprawy bez zbędnej zwłoki. Niezwłocznie powinny być załatwiane sprawy, które mogą być rozpatrzone w oparciu o dowody przedstawione przez stronę łącznie z żądaniem wszczęcia postępowania lub w oparciu o fakty i dowody powszechnie znane albo znane z urzędu organowi, przed którym toczy się postępowanie, bądź możliwe do ustalenia na podstawie danych, którymi rozporządza ten organ. Załatwienie sprawy wymagającej postępowania wyjaśniającego powinno nastąpić nie później niż w ciągu miesiąca, a sprawy szczególnie skomplikowanej - nie później niż w ciągu dwóch miesięcy od dnia wszczęcia postępowania, zaś w postępowaniu odwoławczym - w ciągu miesiąca od dnia otrzymania odwołania.

W myśl natomiast art. 36 § 1 i § 2 K.p.a., o każdym przypadku niezałatwienia sprawy w terminie organ administracji publicznej jest obowiązany zawiadomić strony, podając przyczyny zwłoki, wskazując nowy termin załatwienia sprawy oraz pouczając o prawie do wniesienia ponaglenia. Ten sam obowiązek ciąży na organie administracji publicznej również w przypadku zwłoki w załatwieniu sprawy z przyczyn niezależnych od organu.

Zgodnie natomiast z art. 37 § 1 k.p.a. na niezałatwienie sprawy w terminie określonym w art. 35, w przepisach szczególnych, ustalonym w myśl art. 36 stronie służy zażalenie do organu wyższego stopnia, a jeżeli nie ma takiego organu - wezwanie do usunięcia naruszenia prawa.

Jak wskazuje się w piśmiennictwie o bezczynności należy mówić nie tylko wtedy, gdy w ustalonym prawem terminie organ administracji publicznej nie podjął żadnych czynności w sprawie, ale także wówczas, gdy prowadził postępowanie w sprawie i podejmował pewne czynności, lecz nie zakończył go wydaniem w ustawowym terminie rozstrzygnięcia (por. T. Woś (w:) T. Woś (red.), H. Knysiak-Molczyk, M. Romańska, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Warszawa 2012, s. 116–117). Należy zatem przyjąć, że organ będzie pozostawał w bezczynności, jeśli nie załatwił sprawy w terminie określonym w art. 35 K.p.a. lub przepisach szczególnych i nie dopełnił obowiązku sygnalizacyjnego, jak i wówczas, gdy dopełnił obowiązku sygnalizacyjnego oraz wyznaczył dodatkowy termin załatwienia sprawy, ale nie załatwił sprawy w tym terminie, czy też nie załatwił sprawy w terminie wyznaczonym przez organ wyższego stopnia w trybie art. 37 lub sąd administracyjny na podstawie art. 149 p.p.s.a. (por. A. Golęba (w:) H. Knysiak-Molczyk (red.) Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz; WK 2015, komentarz do art. 37 teza 1). O bezczynności można mówić wówczas, gdy w terminie nie zostanie wydana decyzja rozstrzygająca o istocie sprawy lub decyzja o umorzeniu postępowania.

Z bezczynnością organu mamy zatem do czynienia, jeśli w prawnie ustalonym terminie organ, mimo ustawowego obowiązku, nie zakończył postępowania wydaniem decyzji, postanowienia lub innego aktu albo nie dokonał stosownej czynności, niezależnie, czy w tym okresie w ogóle nie realizował żadnych działań czy też podjął je, ale nieskutecznie.

Wskazać jeszcze należy, że na podstawie 149 § 1 p.p.s.a. Sąd, uwzględniając skargę na bezczynność w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt. 1) p.p.s.a. zobowiązuje organ do wydania w określonym terminie aktu oraz stwierdza, że organ dopuścił się bezczynności w prowadzeniu postępowania. Stosownie do art. 149 § 1a p.p.s.a. sąd jednocześnie stwierdza, czy bezczynność organu miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa. Na podstawie art. 149 § 2 sąd, w przypadku, o którym mowa w § 1, może ponadto orzec z urzędu albo na wniosek strony o wymierzeniu organowi grzywny w wysokości określonej w art. 154 § 6 lub przyznać od organu na rzecz skarżącego sumę pieniężną do wysokości połowy kwoty określonej w art. 154 § 6.

Przechodząc natomiast bezpośrednio na grunt niniejszej sprawy, należy wskazać, że analiza podejmowanych przez organ czynności prowadzi do wniosku, że PINB nie dopuścił się bezczynności w związku z wnioskiem z dnia 2 maja 2023 roku.

Stan sprawy w zakresie podejmowanych czynności przedstawia się następująco.

Skarżący we wniosku z dnia 2 maja 2023 roku złożonym do PINB podnieśli, że usytuowanie pojemników na odpady na dz. nr [...] w Z. narusza § 23 ust. 1 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (t.j. Dz. U. z 2022 roku, poz. 1225 ze zm.) – dalej jako "r.w.t."

W dniu 9 maja 2023 roku uprawnieni inspektorzy Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowanego w Krakowie dla powiatu krakowskiego – ziemskiego – dalej jako "PINB", przeprowadzili kontrolę wiaty śmietnikowej na dz. nr [...] przy ulicy [...] w Z. .

W wyniku kontroli ustalono, iż "na dz. nr [...] w północno – zachodnim rogu nieruchomości zlokalizowane zostało miejsce do gromadzenia odpadów stałych z nieruchomości położonej przy ulicy [...]. Miejsce to zostało wygrodzone i utwardzone. Zlokalizowano w nim pojemniki na odpady zgodnie z warunkami technicznymi § 23 pkt. 4 w zabudowie jednorodzinnej odległości nie określa się w związku z czym wiata może być usytuowana" (por. protokół kontroli z dnia 9 maja 2023 roku).

Trzeba w tym miejscu wskazać, że stanowisko PINB jest trafne. W istocie stosownie do § 23 ust. 4 r.w.t. w zabudowie jednorodzinnej, zagrodowej i rekreacji indywidualnej odległości, o których mowa w ust. 1 pkt 1 i 2, nie określa się. Tym samym nie było podstaw do wszczynania w tym zakresie postępowania.

Oceniając, czy w sprawie doszło do bezczynności, trzeba zaznaczyć, że art. 53a ust. 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 roku Prawo budowlane (t.j. Dz. U. z 2023 roku, poz. 682) – dalej jako "PrBud" istotnie zakłada, że postępowania wymienione w rozdziale 5b PrBud, w tym postępowanie dotyczące budowy lub robót budowlanych wykonywanych bez wymaganego prawem pozwolenia na budowę lub zgłoszenia wszczynane jest z urzędu.

Wskazany przepis art. 53a ust. 1 PrBud został dodany do ustawy Prawo budowlane przez art. 1 pkt. 42) ustawy z dnia 13 lutego 2020 r. o zmianie ustawy - Prawo budowlane oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. poz. 471).

Nowelizacja ta miała na celu wyeliminowanie możliwości formalnego zawiadomienia organu nadzoru przez stronę w sposób, który wiązałby ten organ, przynajmniej w zakresie konieczności udzielenia stronie formalnej odpowiedzi, choćby w postaci odmowy wszczęcia postępowania. Przywołuje się tutaj reguły działania zasady oficjalności, wykluczające zainicjowanie postępowania administracyjnego przez stronę. Z uzasadnienia wprowadzonych zmian wynika, że "rozstrzygnięcia podejmowane w ramach postępowań dotyczących naruszenia ustawy – Prawo budowlane mają charakter nakazów lub zakazów. Podstawą wszczęcia tych postępowań jest naruszenie przepisów prawa. Dlatego postępowania takie powinny być wszczynane z urzędu (organ ma obowiązek podjąć działania w przypadku stwierdzenia naruszenia Prawa budowlanego), a nie na wniosek" (Uzasadnienie rządowego projektu ustawy, druk nr 121, s. 50). Przykładowo, jak to stwierdził Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 16.12.2022r. II OSK 2168/21 publ. CBOSA: "Jeśli zatem postępowania określone w rozdziale 5a Prawa budowlanego (obecnie rozdział 5b), mogą być tylko wszczęte z urzędu, wyłączona zostaje zasada skargowości i wniosek określonego podmiotu nie może wywołać skutku w postaci uruchomienia postępowania administracyjnego. Stanowi on jedynie impuls do przeprowadzenia przez organ postępowania wyjaśniającego, które może się "zakończyć" wszczęciem z urzędu postępowania administracyjnego. Tym samym brak jest podstaw do uznania, że organ powinien wydać akt o odmowie wszczęcia postępowania administracyjnego, które może być wszczęte wyłącznie z urzędu. Przepis art. 61a § 1 k.p.a. nie znajduje w takim przypadku zastosowania".

Dlatego też nieuzasadnione jest stanowisko Skarżących jakoby z dniem kiedy złożyli do PINB żądanie (zawiadomienie) wszczęcia postępowania (to jest 2 maja 2023 roku), zostało wszczęte postępowanie administracyjne (art. 61 § 1 i § 3 k.p.a.).

W niniejszej sprawie, jak wskazano powyżej, w związku z wnioskiem Skarżących, PINB przeprowadził czynności kontrolne, na podstawie których organ zasadnie ocenił, że w zgłaszanym zakresie przepisy r.w.t. nie określają odległości miejsc do gromadzenia odpadów stałych od okien i drzwi do budynków z pomieszczeniami przeznaczonymi na pobyt ludzi, czy np. od granicy działki budowlanej. To z kolei oznacza, że nie było podstaw do wszczęcia postępowania.

Organ wystosował do Skarżących pismo z dnia 28 czerwca 2023 roku, którym zawiadomił ich, że nie stwierdzono nieprawidłowości, które wymagałyby wszczęcia postępowania administracyjnego w tej sprawie. Z tym stanowiskiem należy się zgodzić. W istocie wskazana przez Skarżących regulacja § 23 ust. 1 r.w.t nie może mieć na gruncie tej sprawy zastosowania. Trafnie wskazał organ, że stosownie do § 23 ust. 4 r.w.t. w zabudowie jednorodzinnej, zagrodowej i rekreacji indywidualnej odległości, o których mowa w ust. 1 pkt 1 i 2, nie określa się.

W takiej sytuacji nie było podstaw do wszczęcia postępowania, ani też do wydania postanowienia o odmowie wszczęcia w trybie art. 61 a § 1 k.p.a., o czym Skarżący zostali powiadomieni pismem z dnia 28 czerwca 2023 roku. W związku z tym nie można mówić na gruncie niniejszej sprawy o bezczynności organu w związku z wnioskiem Skarżących z dnia 2 maja 2023 roku.

Z tych względów, na zasadzie art. 151 p.p.s.a. skarga podlega oddaleniu.