Wyrok WSA w Rzeszowie, sygn. akt II SA/Rz 912/23
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie
Data orzeczenia: 2024-01-11 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6032 Inne z zakresu prawa o ruchu drogowym
Hasła tematyczne: Ruch drogowy
Skarżony organ: Prezes Rady Ministrów
Treść wyniku: Uchylono decyzję I i II instancji
Powołane przepisy: article: art. 15zzzzzn2
journal: Dz.U. 2021 poz 2095
law: Ustawa z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych  chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (t. j.)
article: art. 7, art. 8 § 1, art. 9 zd. 1
journal: Dz.U. 2022 poz 2000
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - t.j.
article: art. 145 § 1 pkt 1 lit. c
journal: Dz.U. 2023 poz 1634
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący SWSA Joanna Zdrzałka Sędziowie NSA Stanisław Śliwa /spr./ AWSA Maria Mikolik Protokolant starszy specjalista Anna Mazurek–Ferenc po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 11 stycznia 2024 r. sprawy ze skargi B. Sp. z o.o. w R. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Rzeszowie z dnia 15 marca 2023 r. nr SKO.4120/24/2023 w przedmiocie nałożenia kary pieniężnej za naruszenie obowiązku zawiadomienia o zbyciu pojazdu I. uchyla zaskarżoną decyzję i decyzję Prezydenta Miasta [...] z dnia 20 grudnia 2022 r. nr KM-R.5410/K/1490/2022; II. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Rzeszowie na rzecz strony skarżącej B. Sp. z o.o. w R. kwotę 100 zł /słownie: sto złotych/ tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.


UZASADNIENIE

Samorządowe Kolegium Odwoławcze (SKO) w Rzeszowie, decyzją z 15 marca 2023 r. nr SKO.4120/24/2023, utrzymało w mocy decyzję Prezydenta Miasta [...] z 20 grudnia 2022 r. w przedmiocie nałożenia kary pieniężnej z tytułu niewykonania obowiązku polegającego na zawiadomieniu o zbyciu pojazdu. W podstawie prawnej Organ odwoławczy powołał art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2022 r., poz. 2000 z późn. zm.), zwanej następnie "K.p.a.", art. 140mb pkt 2 w zw. z art. 78 ust. 2 pkt 1 ustawy z 20 czerwca 1997r. Prawo o ruchu drogowym (Dz. U. z 2022 r. poz. 988 z późn. zm.), określanej w dalszej części jako "P.r.d." oraz art. 31i ustawy z 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz. U. z 2021 r. poz. 2095 z późn. zm.), dalej "ustawa o COVID".

Wskazaną decyzją z 20 grudnia 2022 r. Prezydent Miasta [...] nałożył na B. sp. z o.o. z siedzibą w R. (dalej także: "B.", "Spółka") tj. byłego właściciela pojazdu marki: [....] nr rej. [...] karę pieniężną w wysokości 1000 zł z tytułu niewykonania obowiązku określonego w art. 78 ust. 2 pkt 1 P.r.d., polegającego na zawiadomieniu Organu w terminie 30 dni o zbyciu ww. pojazdu. Prezydent ustalił, że 10 października 2022 r. Spółka zawiadomiła o zbyciu zarejestrowanego wymienionego wyżej pojazdu, do czego dołączyła fakturę z 14 października 2020 r., z której wynika, że jego zbycie nastąpiło 14 października 2020 r. Organ stwierdził więc, że zawiadomienie to nastąpiło 556 dni po upływie ustawowego terminu w tym zakresie (180 dni), którego wielkość została wydłużona przez ustawę o COVID. Odnosząc się do wysokości kary Organ wskazał, że w myśl art. 140n ust. 4 P.r.d. jest ona uzależniona od zakresu naruszenia, powtarzalności naruszeń oraz korzyści finansowej uzyskanej z tytułu naruszenia ustawy. Strona była w opóźnieniu zgłoszenia zbycia 556 dni, a zatem zakres naruszenia był znaczny. Naruszenie to jest kolejnym (piątym), jakiego dopuściła się Spółka w badanym okresie. Stąd też Organ uznał, iż zasadne jest nałożenie kary pieniężnej w wysokości 1000 zł. Prezydent rozważył także możliwość zastosowania w niniejszej sprawie instytucji odstąpienia od nałożenia kary administracyjnej, określonej w art. 189f K.p.a. Odstąpienie takie na podstawie § 1 pkt 1 tego przepisu jest możliwe tylko, gdy oba warunki tj. znikome naruszenie prawa

i zaprzestanie naruszania wystąpią łącznie. Jednakże ustawodawca nie wskazał okoliczności, jakimi należy kierować się przy dokonywaniu oceny czy w danej sprawie mamy do czynienia ze znikomym naruszeniem prawa, czy też nie. Zdaniem Prezydenta, ustawodawca uznał, że z punktu widzenia legalnego obrotu pojazdami i referencyjności danych gromadzonych w centralnej ewidencji pojazdów zawiadomienie to stanowi istotny obowiązek właściciela pojazdu. Terminowe zawiadomienie o zbyciu pojazdu pozwala na rzetelne prowadzenie CEPiK. Niedopełnienie obowiązku może mieć negatywne konsekwencje w obszarze dóbr prawnie chronionych w przypadku np. popełnienia wykroczeń czy przestępstw, gdyż w systemie CEPiK pojazd do momentu zgłoszenia zbycia przez drugą stronę umowy figurował na poprzedniego właściciela. W ocenie Prezydenta, mając więc na uwadze, jak wielką wagę przykłada Unia Europejska do terminowego zawiadamiania organu o zbyciu pojazdu, nie można uznać niewykonania w ustawowym terminie takiego obowiązku jako znikomego naruszenia prawa.

Nie zachodzi również w sprawie, zdaniem Prezydenta, okoliczność określona

w art. 189f § 1 pkt 2 K.p.a. Na stronę niniejszego postępowania nie została uprzednio nałożona administracyjna kara pieniężna przez inny uprawniony organ administracji publicznej za naruszenie obowiązku zawiadomienia o zbyciu pojazdu, którego dotyczy sprawa. Spółka nie została również prawomocnie ukarana za wykroczenie lub prawomocnie skazana za przestępstwo.

Dalej Organ podniósł, że kara pieniężna jest nakładana za niezawiadomienie organu o zbyciu pojazdu w ustawowym terminie. Strona zawiadamiając o zbyciu pojazdu po upływie ustawowego terminu nie mogła już usunąć naruszenia prawa. Naruszenie prawa stanowi sam fakt opóźnienia w wykonaniu ustawowego obowiązku. Natomiast w ustawie Prawo o ruchu drogowym brak jest przepisów dotyczących powiadamiania właściwych podmiotów o stwierdzonym naruszeniu prawa w zakresie nieterminowego wykonania obowiązku zawiadomienia o zbyciu pojazdu. Tym samym brak było możliwości, na podstawie art. 189f § 3 K.p.a., odstąpienia od nałożenia kary i poprzestania na pouczeniu, jeżeli strona przedstawi dowody, potwierdzające wykonanie postanowienia, skoro w sprawie takie postanowienie nie zostało wydane.

B. złożyła odwołanie od powyższej decyzji, zarzucając naruszenie:

- art. 15zzzzzn2 ustawy o COVID poprzez jego niezastosowanie w niniejszej sprawie,

a tym samym brak zawiadomienia Jej o uchybieniu terminu oraz niewyznaczenie 30 dniowego terminu na złożenie wniosku o przywrócenie terminu,

- art. 140mb pkt 2 w zw. z art. 78 ust. 2 pkt 1 P.r.d. poprzez nałożenie kary administracyjnej na podmiot, który dokonał zgłoszenia wymaganego tymi przepisami oraz zaniechanie wyjaśnienia okoliczności mających wpływ na rozstrzygnięcie sprawy i uznanie, że nie zachodzą podstawy do odstąpienia od wymierzenia kary administracyjnej oraz naruszenie przepisów postępowania poprzez zaniechanie ustalenia przesłanek, o których mowa w art. 189d K.p.a. mimo, że w sprawie zachodziły podstawy do wymierzenia znacznie niższej kary administracyjnej, jak też nałożenie kary pieniężnej, która została wprowadzona do porządku prawnego z dniem 1 stycznia 2020 r. tj. na zaledwie kilka miesięcy przed wprowadzeniem w kraju stanu epidemii, nieuwzględnienie faktu, że w trakcie epidemii Spółka mierzyła się z ograniczeniami w prowadzeniu działalności gospodarczej polegającymi na absencji pracowników oraz często zmieniającymi się przepisami prawa.

SKO w Rzeszowie, decyzją z 15 marca 2023 r., utrzymało w mocy decyzję Prezydenta Miasta [...]. W pierwszej kolejności Kolegium powołało mające zastosowanie w sprawie przepisy. Podało więc, że stosownie do art. 31i ust. 1 pkt 1 ustawy o COVID, w okresie od dnia wejścia w życie ustawy z 31 marca 2020 r. o zmianie ustawy o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych oraz niektórych innych ustaw do dnia 31 grudnia 2020 r. wydłuża się do 180 dni terminy określone w art. 71 ust. 7 i art. 78 ust. 2 pkt 1P.r.d. Ponadto, w myśl art. 140 mb pkt 2 P.r.d., kto będąc właścicielem pojazdu zarejestrowanego na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej wbrew przepisowi art. 78 ust. 2 pkt 1 nie zawiadamia starosty o nabyciu lub zbyciu pojazdu podlega karze pieniężnej w wysokości od 200 do 1000 zł. Zgodnie zaś z art. 140n ust. 4 P.r.d., ustalając wysokość kary pieniężnej uwzględnia się zakres naruszenia, powtarzalność naruszeń oraz korzyści finansowe uzyskane z tytułu naruszenia ustawy.

Kolegium podniosło, że z akt sprawy bezsprzecznie wynika, że Spółka zbyła pojazd, którego dotyczy sprawa w dniu 14 października 2020 r. W konsekwencji, miała obowiązek zawiadomić właściwy organ o nabyciu pojazdu najpóźniej do dnia 12 kwietnia 2021 r., a wykonała powyższy obowiązek dopiero 10 października 2022 r., a tym samym pozostawała w opóźnieniu 556 dni.

W ocenie SKO, zasadnie Organ I instancji uznał, że w stanie faktycznym nie zachodzą okoliczności wymienione w art. 187f K.p.a. Zdaniem Kolegium, poinformowanie o zbyciu pojazdu w dniu 10 października 2022 r. nie zwalnia organu

z nałożenia kary. Kara ta dotyczy naruszenia obowiązku przewidzianego w art. 78 ust. 2 pkt 1 P.r.d., który dotyczy nie tylko dokonania zgłoszenia zbycia pojazdu, ale również zachowania terminu 180-ciu dni na takie zgłoszenie. Przekroczenie ww. terminu stanowi więc w sposób prawnie niewątpliwy naruszenie obowiązku zbywcy pojazdu.

SKO zauważyło, że Spółka jest profesjonalnym uczestnikiem obrotu handlo-wego zajmującym się sprzedażą hurtową i detaliczną pojazdów samochodowych. To przedsiębiorcę obciążają negatywne konsekwencje zaniedbań lub świadomych działań, skutkiem których jest poniesienie odpowiedzialności administracyjnej. Strona jako podmiot profesjonalnie zajmujący się obrotem pojazdami powinna wiedzieć o obowiąz-kach spoczywających na nabywcy pojazdu, jak i o konsekwencjach niedopełnienia

w przewidzianym terminie ustawowego obowiązku zawiadomienia Starosty. Ponadto, naruszenie to jest kolejnym (piątym) jakiego dopuściła się Spółka w badanym okresie. W realiach rozpoznawanej sprawy o znikomym charakterze naruszenia niewątpliwie nie świadczy znaczny okres zwłoki w dokonaniu zawiadomienia. Zdaniem SKO, należy też mieć bowiem na względzie skutki jakie powoduje nieterminowe zgłaszanie faktu zbycia pojazdu i które sprowadzają się do braku aktualności danych dotyczących przedmiotowego pojazdu. Nie jest bowiem tak, że zgłoszenie po terminie nie rodzi negatywnych skutków dla ogółu społeczeństwa, skoro celem ustawodawcy było zapewnienie dostępu do aktualnych danych dotyczących wszystkich pojazdów, w tym również przedmiotowego pojazdu. Biorąc pod uwagę istotne znaczenie wymienionych powyżej wartości oraz dóbr prawnie chronionych, znaczny okres zwłoki, kolejne (piąte) naruszenie obowiązku jakiego dopuściła się Spółka w badanym okresie i brak okoliczności obiektywnych usprawiedliwiających trwające tyle czasu zaniechanie, waga naruszenia prawa nie mogła być - zdaniem Kolegium - oceniona jako znikoma.

Odnosząc się do podniesionego zarzutu naruszenia art. 15zzzzzn2 ustawy o COVID Kolegium wskazało, że powyższy przepis nie ma zastosowania w stanie faktycznym przedmiotowej sprawy. Stan epidemii w związku z zakażeniami wirusem SARS-CoV-2 obowiązywał w okresie od 20 marca 2020 r. do 16 maja 2022 r. Stwierdzenie uchybienia terminu do dokonania zgłoszenia nabycia pojazdu przez Organ I instancji nastąpiło w dniu 6 grudnia 2022 r., zgodnie z zawiadomieniem o wszczęciu postępowania, a tym samym po odwołaniu stanu epidemii. Ponadto Spółka dokonała zgłoszenia zbyciu pojazdu w dniu 10 grudnia 2022r., a tym samym odpadła podstawa do zawiadomienia Jej o uchybieniu terminu i wyznaczenia 30-to dniowego terminu na złożenie wniosku o przywrócenie terminu do dokonania czynności, której Skarżąca wcześniej dokonała.

B. złożyła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie skargę na decyzję SKO w Rzeszowie, zarzucając naruszenie:

1. przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy:

- art. 7, art. 8 § 1, art. 77 § 1, art. 107 § 3 K.p.a. w zw. z art. 189a § 1 w zw. z art. 189f § 1-3 K.p.a. poprzez zaniechanie wyjaśnienia okoliczności mających wpływ na rozstrzygnięcie sprawy i uznanie, że nie zachodzą podstawy do odstąpienia od wymierzenia kary administracyjnej,

- art. 189a w zw. z art. 189f § 1-3 K.p.a. poprzez zaniechanie ustalenia przesłanek, o których mowa w tym przepisie mimo, że w sprawie zachodziły podstawy do odstąpienia od wymierzenia kary administracyjnej,

- art. 107 § 1 pkt 4 K.p.a. poprzez powołanie w sentencji rozstrzygnięcia niepełnej podstawy prawnej nie zawierającej wszystkich przepisów prawa w oparciu, na które Organ wydał zaskarżoną decyzję.

- art. 7, art. 8, art. 77 K.p.a. poprzez nałożenie kary pieniężnej, która została wprowadzona do porządku prawnego z dniem 1 stycznia 2020 r. tj. zaledwie kilka miesięcy przed wprowadzeniem w kraju stanu epidemii, nieuwzględnienie faktu, że w trakcie epidemii Spółka mierzyła się z ograniczeniami w prowadzeniu działalności polegającymi na absencji pracowników oraz często zmieniającymi się przepisami prawa,

2. przepisów prawa materialnego:

- art. 15 zzzzzn2 poprzez jego niezastosowanie w niniejszej sprawie, a tym samym brak zawiadomienia o uchybieniu terminu oraz niewyznaczenie 30 dniowego terminu na złożenie wniosku o przywrócenie terminu.

- art. 140mb pkt 2 w zw. z art. 78 ust. 2 pkt 1 P.r.d. poprzez nałożenie kary administracyjnej na podmiot, który dokonał zgłoszenia wymaganego tymi przepisami.

- art. 140n ust. 4 P.r.d. polegające na nieuwzględnieniu braku jakiejkolwiek korzyści finansowej po stronie Spółki.

W odpowiedzi na skargę Kolegium wniosło o jej oddalenie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie zważył, co następuje:

Zgodność z prawem to kryterium, wedle którego sąd kontroluje działalność organów administracji publicznej, a wynika ono z brzmienia art. 1 § 2 ustawy z 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2022 r. poz. 2492 ze zm.). O tym, które uchybienia regulacjom prawnym stanowią podstawę wyeliminowania rozstrzygnięcia z obrotu prawnego stanowi art. 145 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2023 r. poz. 1634 ze zm.), zwanej dalej "P.p.s.a.". Jeśli więc sąd zauważy, że zachodzą przyczyny określone w art. 156 K.p.a. lub w innych przepisach, wówczas stwierdza nieważność decyzji (art. 145 § 1 pkt 2 P.p.s.a.), natomiast w razie stwierdzenia: naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego bądź też innego naruszenia przepisów postępowania, jeśli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy, to uchyla skarżoną decyzję w całości czy też w części. Przy czym, z mocy art. 135 P.p.s.a., sąd stosuje przewidziane ustawą środki w celu usunięcia naruszenia prawa w stosunku do aktów lub czynności wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach sprawy, której dotyczy skarga, jeżeli jest to niezbędne dla końcowego jej załatwienia. Powyższe unormowanie pozwala na usunięcie z obrotu prawnego także decyzji organu I instancji.

Poddaną badaniu decyzją SKO w Rzeszowie utrzymało w mocy decyzję Prezydenta Miasta [...] o nałożeniu na Stronę skarżącą kary pieniężnej w wysokości 1000 zł za niewykonanie w terminie obowiązku zawiadomienia o zbyciu pojazdu. Organy nie miały wątpliwości co do tego, że ustawowy termin na wywiązanie się z powyższego obowiązku nie został przez Spółkę dochowany. Jednocześnie uznały, że w uwarunkowaniach sprawy brak jest podstaw do przyjęcia, że zachodzą określone

w art. 189f K.p.a. przesłanki do odstąpienia od nałożenia przedmiotowej kary.

Jak stanowi art. 78 ust.2 pkt 1 P.r.d., właściciel pojazdu zarejestrowanego jest obowiązany zawiadomić starostę w terminie nieprzekraczającym 30 dni o nabyciu lub zbyciu pojazdu. Sankcja za niedopełnienie powyższego obowiązku wynika zaś z art. 140mb pkt 2 P.r.d., wedle którego, kto będąc właścicielem pojazdu zarejestrowanego na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej wbrew powołanemu przepisowi art. 78 ust. 2 pkt 1 nie zawiadamia starosty o nabyciu lub zbyciu pojazdu podlega karze pieniężnej w wysokości od 200 do 1000 zł. Kara taka nakładana jest w drodze decyzji administracyjnej przez starostę, a przy ustalaniu jej wysokości bierze się pod uwagę zakres naruszenia, powtarzalność naruszeń oraz korzyści finansowe uzyskane z tytułu naruszenia ustawy (art. 140n P.r.d.).

Wobec tego, że na mocy § 1 rozporządzenia Ministra Zdrowia z 20 marca 2020 r. w sprawie ogłoszenia na obszarze Rzeczypospolitej Polskiej stanu epidemii w okresie od 20 marca 2020 r. do odwołania ogłoszono na terytorium kraju stan epidemii w związku z zakażeniami wirusem SARS-CoV-2 prawodawca zdecydował w art. 31i ust. 1 ustawy o COVID o tym, że wydłuża się – w okresie od dnia wejścia w życie ustawy z 31 marca 2020 r. o zmianie ustawy o COVID tj. od 31 marca 2020 r. do 31 grudnia 2020 r. - do 180 dni m. in. termin określony w art. 78 ust. 2 pkt 1 P.r.d. (pkt 1), a art. 140mb dotyczący odpowiedzialności za niedopełnienie przedmiotowego obowiązku stosuje się z uwzględnieniem tego wydłużonego do 180 dni terminu (pkt 2). Równocześnie postanowił (ust.2), że rozwiązanie to stosuje się do:

1) do pojazdu, niebędącego nowym pojazdem, sprowadzonego z terytorium państwa członkowskiego Unii Europejskiej nie później niż 30 dni przed dniem wejścia w życie ustawy z 31 marca 2020 r. o zmianie ustawy o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych oraz niektórych innych ustaw;

2) do pojazdu zarejestrowanego nabytego lub zbytego nie później niż 30 dni przed dniem wejścia w życie ustawy z 31 marca 2020 r. o zmianie ustawy o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych oraz niektórych innych ustaw.

Niesporne jest w sprawie, że zbycie przez Spółkę pojazdu marki [...] o nr rej. [...] miało miejsce w dniu 14 października 2020 r., co potwierdza faktura nr [...]. Z kolei, zgłoszenie tego faktu Prezydentowi Miasta [...] nastąpiło 10 października 2022 r., co również odzwierciedla stosowny dokument. W momencie sprzedaży pojazdu obowiązywała regulacja, która wydłużała dotychczasowy trzydziestodniowy termin na wypełnienie obowiązku informacyjnego do 180 dni, co skutkowało tym, że Spółka była zobligowana do dokonania zawiadomienia do 12 kwietnia 2021 r. Nie podlega więc kwestii, że termin ten w okolicznościach sprawy nie został dotrzymany.

Pomimo jednak tego, że fakt uchybienia przez Stronę skarżącą przedmiotowego terminu jest ewidentny, wydane w sprawie decyzje musiały zostać uchylone z powodu, który Spółka podnosiła już w odwołaniu od decyzji Organu I instancji tj. niezastosowania art. 15zzzzzn2 ustawy o COVID. Według tego przepisu:

1. W przypadku stwierdzenia uchybienia przez stronę w okresie obowiązywania stanu epidemii ogłoszonego z powodu COVID-19 przewidzianych przepisami prawa administracyjnego terminów:

1) od zachowania których jest uzależnione udzielenie ochrony prawnej przed organem administracji publicznej,

2) do dokonania przez stronę czynności kształtujących jej prawa i obowiązki,

3) przedawnienia,

4) których niezachowanie powoduje wygaśnięcie lub zmianę praw rzeczowych oraz roszczeń i wierzytelności, a także popadnięcie w opóźnienie,

5) zawitych, z niezachowaniem których ustawa wiąże ujemne skutki dla strony,

6) do dokonania przez podmioty lub jednostki organizacyjne podlegające wpisowi do właściwego rejestru czynności, które powodują obowiązek zgłoszenia do tego rejestru, a także terminów na wykonanie przez te podmioty obowiązków wynikających z przepisów o ich ustroju

- organ administracji publicznej zawiadamia stronę o uchybieniu terminu.

2. W zawiadomieniu, o którym mowa w ust. 1, organ administracji publicznej wyznacza stronie termin 30 dni na złożenie wniosku o przywrócenie terminu.

3. W przypadku, o którym mowa w art. 58 § 2 ustawy z 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego, prośbę o przywrócenie terminu należy wnieść w terminie 30 dni od dnia ustania przyczyny uchybienia terminu.

Zdaniem Sądu, powyższa regulacja obejmuje te zdarzenia, które miały miejsce w okresie obowiązywania stanu epidemii ogłoszonego z powodu COVID-19, a zatem od 20 marca 2020 r. do 16 maja 2022 r.; ta ostatnia data wynika z rozporządzenia Ministra Zdrowia z 12 maja 2022 r. w sprawie odwołania na obszarze Rzeczypospolitej Polskiej stanu epidemii (Dz. U. poz. 1027). Stanowisko takie zostało przedstawione w orzecznictwie sądowym i Sąd w składzie niniejszym podziela je [np. wyrok Wojewódzkiego Sadu Administracyjnego (WSA) w Poznaniu z 23.02.2023 r. III SA/Po 920/22, wyrok WSA w Rzeszowie z 9.10.2023 r. II SA/Rz 758/23].

Uzasadniając je np. w wyroku z dnia 20 stycznia 2023 r. (II GSK 821/22) Naczelny Sąd Administracyjny zwrócił uwagę na konieczność odkodowania treści normy zawartej w przepisie art. 15zzzzzn2 ustawy o Covid z odwołaniem się do celu wprowadzenia przez ustawodawcę tego przepisu. Niewątpliwie zaś celem takiej regulacji było zagwarantowanie stronie prawa do bezpiecznego pod kątem zdrowia udziału w postępowaniu administracyjnym oraz zapewnienie skutecznej ochrony obywateli przed negatywnymi skutkami uchybienia terminom w czasie pandemii koronawirusa. Nie ulega wątpliwości, że zamiarem ustawodawcy było stworzenie w okresie trwania stanu epidemii dodatkowej, szerokiej ochrony prawnej w postępowaniu administracyjnym dla stron, które nie dochowały terminom przewidzianym prawem administracyjnym. Kierując się zatem wykładnią celowościową i funkcjonalną przyjąć należy, że przepis art. 15zzzzzn2 ustawy o Covid, wprowadzający szczególny tryb przywrócenia terminu w okresie trwania stanu epidemii, ma zastosowanie do regulacji zawartych w prawie administracyjnym w szerokim znaczeniu, a zatem także do przepisów ustawy Prawo

o ruchu drogowym. Intencją ustawodawcy było więc objęcie zakresem wskazanego unormowania wszystkich przepisów, w tym również prawa materialnego, które regulują relacje pomiędzy obywatelem a organami państwa, aby obywatel nie ponosił negatywnych konsekwencji nieterminowego dopełnienia obowiązków. Jest tak pomimo tego, że zasadniczo przyjmuje się, iż terminy prawa materialnego są nieprzywracane.

Analiza treści tego przepisu niewątpliwie wskazuje, że z woli ustawodawcy w okresie stanu epidemii dopuszczalne stało się przywrócenie terminów materialnych, których zgodnie z obowiązującym systemem prawa nie można przywrócić i których upływ oznacza utratę roszczenia, czy ochrony prawnej.

Oznacza to, że w każdym przypadku niezachowania przez stronę terminów przewidzianych przepisami prawa administracyjnego, od zachowania których uzależniona jest m.in. ochrona prawna przed organem administracji publicznej, organ taki w okresie epidemii powinien zastosować się do treści art. 15 zzzzzn2 ust. 1 ustawy

o Covid i wynikającego z niego obowiązku zawiadomienia strony o przekroczeniu terminu i wyznaczeniu terminu trzydziestu dni na złożenie wniosku o przywrócenie terminu.

Mając powyższe na uwadze należało uznać, że wbrew stanowisku Kolegium to nie data stwierdzenia przez Organ I instancji uchybienia przez Spółkę terminu, którego dotyczy sprawa, które to stwierdzenie - zgodnie z zawiadomieniem o wszczęciu postępowania – miało miejsce 6 grudnia 2022 r. była przesądzająca dla zajęcia stanowiska co do tego, czy art. 15zzzzzn2 ustawy o COVID może mieć zastosowanie, a decydujące w tym zakresie znaczenie miała data uchybienia terminu do dokonania obowiązku zawiadomienia o zbyciu pojazdu tj. czy uchybienie to nastąpiło w czasie trwania stanu epidemii (od 14 października 2020 r. do 12 kwietnia 2021 r.). Nieistotna jest też tym samym data faktycznej realizacji przedmiotowego obowiązku (10 października 2022 r.). Aby więc można było skorzystać z możliwości, którą daje powołana regulacja, uchybienie terminu do dokonania przez stronę m.in. czynności kształtujących jej prawa i obowiązki oraz terminów zawitych, z niedochowaniem których ustawa wiąże ujemne skutki dla strony przewidziane w regulacjach prawnych, musiało mieć miejsce jeszcze w okresie kiedy obowiązywał stan epidemii. Nie można natomiast uznać, że unormowanie to odnosi się do stwierdzenia uchybienia terminu w ujęciu formalnoprawnym tj. stwierdzenia tego przez organ, bo byłoby to niewątpliwie sprzeczne z celem, dla którego przepis ten został wprowadzony do porządku prawnego, a była nim ochrona praw stron, które dopuściły się uchybienia terminu w czasie trwania stanu epidemii.

Konkludując należy stwierdzić, że Prezydent Miasta [...], stwierdzając uchybienie przez Spółkę terminowi na zawiadomienie o zbyciu pojazdu, o którym mowa w art. 78 ust. 2 pkt 1 P.r.d., a którego długość wynikała z art. 31i ust. 1 pkt 1 ustawy

o COVID, miał obowiązek zawiadomić Stronę o uchybieniu tego terminu i w zawiadomieniu wyznaczyć Jej termin 30 dni na złożenie wniosku o przywrócenie terminu. Nie czyniąc tego, Organ przedwcześnie uznał, że istnieje podstawa do nałożenia kary pieniężnej.

Zaniechanie Prezydenta, które nie zostało dostrzeżone przez SKO w Rzeszowie stanowi niewątpliwie o naruszeniu w toku postępowania art. 7 K.p.a., który zobowiązuje organ administracji publicznej do stania na straży praworządności i podejmowania wszelkich czynności niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego i załatwienia jej przy uwzględnieniu interesu społecznego i słusznego interesu obywateli. Nadto, zaniechanie to stanowi uchybienie w zakresie spoczywającego na organie obowiązku należytego informowania strony o okolicznościach faktycznych i prawnych, które mogą mieć wpływ na ustalenie jej praw i obowiązków będących przedmiotem postępowania (art. 9 zd. pierwsze K.p.a.). Poza tym, wskazuje na naruszenie obowiązku prowadzenia postępowania administracyjnego w sposób budzący zaufanie do władzy publicznej (art. 8 § 1 K.p.a.). Naruszenia te miały niewątpliwie wpływ na wynik sprawy, bowiem ewentualne przywrócenie przedmiotowego terminu spowodowałoby, że Stronie skarżącej nie będzie można przypisać naruszenia art. 78 ust. 2 pkt 1 P.r.d.

W takiej sytuacji Sąd nie mógł się odnieść do zarzutów skargi dotyczących kwestii zasadności nałożenia na Spółkę kary pieniężnej, bowiem nie zostało przesądzone, czy Spółka w razie zawiadomienia Jej przez Organ o możliwości złożenia wniosku o przywrócenie terminu wniosek taki złoży, a jeśli tak, to czy zostanie on uwzględniony.

Z podanych powodów konieczne stało się uchylenie w pkt I wyroku tak decyzji SKO w Rzeszowie, jak i poprzedzającej ją decyzji Prezydenta na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c P.p.s.a. w związku z powołanymi wyżej przepisami procesowymi zawartymi w K.p.a. Z kolei, na podstawie art. 200 w zw. z art. 205 § 1 P.p.s.a. orzeczono o zasądzeniu na rzecz Strony skarżącej kwoty 100 zł tytułem uiszczonego wpisu od skargi.