Wyrok NSA, sygn. akt I OSK 1505/19
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2020-05-21 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6140 Nadanie stopnia i tytułu naukowego oraz potwierdzenie równoznaczności dyplomów, świadectw i tytułów
Hasła tematyczne: Stopnie i tytuły naukowe
Skarżony organ: Centralna Komisja do Spraw Stopni i Tytułów
Treść wyniku: Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy: article: art. 134 § 1, art. 141 § 4
journal: Dz.U. 2019 poz 2325
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Olga Żurawska-Matusiak Sędziowie: Sędzia NSA Przemysław Szustakiewicz (spr.) Sędzia del. WSA Dariusz Chaciński po rozpoznaniu w dniu 21 maja 2020 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej P.L. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 4 lutego 2019 r., sygn. akt II SA/Wa 584/18 w sprawie ze skargi P.L. na decyzję Centralnej Komisji do Spraw Stopni i Tytułów z dnia [...] listopada 2017 r., nr [...] w przedmiocie odmowy nadania stopnia doktora habilitowanego oddala skargę kasacyjną


UZASADNIENIE

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 4 lutego 2019 r., sygn. akt II SA/Wa 584/10 oddalił skargę P.L. na decyzję Centralnej Komisji do Spraw Stopni i Tytułów z dnia [...] listopada 2017 r. nr [...] w przedmiocie odmowy nadania stopnia doktora habilitowanego. W uzasadnieniu wskazano na następujący stan faktyczny i prawny sprawy:

W dniu [...] marca 2016 r. Komisja Habilitacyjna powołana przez Centralną Komisję do Spraw Stopni i Tytułów, po zapoznaniu się z autoreferatem, monografią habilitacyjną, dorobkiem naukowym, dydaktycznym oraz organizacyjnym, jak również opiniami recenzentów, działając na podstawie art. 16 ust 1 i 2, art. 18a ust. 8, 9 i 11 ustawy o stopniach naukowych i tytule naukowym oraz o stopniach i tytule w zakresie sztuki (Dz. U. 2003 r., Nr 65, poz. 595, dalej: "ustawa o stopniach naukowych") oraz § 4 i § 5 rozporządzenia Ministra Nauki i Szkolnictwa Wyższego z dnia 1 września 2011 r. w sprawie kryteriów oceny osiągnięć osoby ubiegającej się o nadanie stopnia doktora habilitowanego (Dz. U. z 2011 r., Nr 196, poz. 1165, dalej: "rozporządzenie w sprawie kryteriów oceny"), podjęła uchwałę w sprawie zaopiniowania wniosku o nadanie dr P.L. stopnia doktora habilitowanego w dziedzinie nauk prawnych, w dyscyplinie prawo. Komisja zaopiniowała wniosek negatywnie i skierowała go do Rady Wydziału Prawa i Administracji Uniwersytetu [...] (wynik głosowania jawnego: 2 głosy za pozytywną opinią, 3 głosy za negatywną opinią, przy 2 głosach wstrzymujących się).

Rada Wydziału Prawa i Administracji Uniwersytetu [...] po zapoznaniu się z dokumentacją postępowania habilitacyjnego, w tym recenzjami osiągnięć naukowych kandydata oraz protokołem posiedzenia i uchwałą Komisji Habilitacyjnej, w dniu [...] czerwca 2016 r., działając na podstawie § 18a ust 11 ustawy o stopniach naukowych podjęła uchwałę nr [...] odmawiającą nadania P.L. stopnia naukowego doktora habilitowanego nauk prawnych w dyscyplinie prawo (wynik głosowania: 1 głos za nadaniem stopnia doktora habilitowanego, 22 głosy przeciwko, 4 głosy wstrzymujące się). W uzasadnieniu uchwały wskazano, że nie zostały spełnione wymogi ustawowe do nadania stopnia naukowego doktora habilitowanego, określone w art. 16 ust. 1 ustawy o stopniach naukowych, zgodnie z którym do postępowania habilitacyjnego może zostać dopuszczona osoba, która posiada stopień doktora oraz osiągnięcia naukowe lub artystyczne, uzyskane po otrzymaniu stopnia doktora, stanowiące znaczny wkład autora w rozwój określonej dziedziny naukowej oraz artystycznej oraz wykazuje się istotną aktywnością naukową lub artystyczną. Wymogi te muszą być spełnione łącznie. W ocenie Rady Wydziału, wymóg istotnej aktywności naukowej został przez kandydata został spełniony. Jednocześnie jednak monografia habilitacyjna kandydata, zatytułowana "Służebność przesyłu w prawie polskim" nie prezentuje takiego poziomu naukowego, który pozwoliłby uznać, że wnosi ona znaczny wkład w rozwój nauki prawa i w tym zakresie wymóg ustawowy do nadania stopnia naukowego doktora habilitowanego nie został spełniony.

Pismem z dnia 29 lipca 2016 r. P.L. odwołał się od powyższej uchwały. W dniu 21 sierpnia 2016 r. wniósł ponaglenie do Centralnej Komisji.

W dniu [...] listopada 2017 r. decyzją nr [...] Centralna Komisja do Spraw Stopni i Tytułów, na podstawie art. 21 ust. 2 ustawy o stopniach naukowych utrzymała w mocy uchwałę Rady Wydziału Prawa i Administracji Uniwersytetu [...] (wynik głosowania: 1 głos za uchyleniem zaskarżonej uchwały, 32 głosy przeciw, 1 głos wstrzymujący się). W uzasadnieniu decyzji wskazano, że skarżący nie uzasadnił, na czym miałoby polegać naruszenie wskazanych przez niego przepisów postępowania administracyjnego, a po przeanalizowaniu zarzutów - organ uznał je za niezasadne. Zgodnie z art. 29 ust. 1 ustawy o stopniach naukowych, w postępowaniach dotyczących nadania stopnia doktora i doktora habilitowanego oraz nadania tytułu profesora, w zakresie nieuregulowanym w ustawie, stosuje się odpowiednio przepisy K.p.a. Takie sformułowanie oznacza, że przepisów K.p.a. nie stosuje się, jeżeli ustawa o stopniach naukowych odrębnie reguluje określone kwestie, zaś w zakresie nieuregulowanym w ustawie przepisy K.p.a. znajdują zastosowanie odpowiednio, a nie wprost. Wobec powyższego art. 10 K.p.a. określający zasadę czynnego udziału strony w każdym stadium w postępowania administracyjnego nie może być stosowany wbrew art. 18a ust 10 ustawy o stopniach naukowych, który przewiduje jedynie możliwość przeprowadzenia rozmowy z wnioskodawcą o jego osiągnięciach i planach naukowych i to jedynie w szczególnych przypadkach, uzasadnionych wątpliwościami komisji habilitacyjnej odnośnie dokumentacji osiągnięć naukowych. Przepisy wskazanej ustawy nie przewidują natomiast przeprowadzenia rozmowy z kandydatem na jego wniosek. Odnosząc się do zarzutu naruszenia art. 36 § 1 K.p.a. organ uzasadnił, że przekroczenie terminu do załatwienia sprawy, wskazanego w tym przepisie, nie może być podstawą do uchylenia decyzji, albowiem termin ten ma charakter instrukcyjny. W ocenie organu skarżący nie uprawdopodobnił, że zgłaszał wniosek o sporządzenie z akt sprawy notatek bądź kopii lub odpisów, jednakże nawet w przypadku gdyby doszło do naruszenia art. 73 § 1 K.p.a. brak podstaw do uznania, że naruszenie to miało jakikolwiek wpływ na wynik sprawy.

Na powyższą decyzję P.L. wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie.

W odpowiedzi na skargę organ podtrzymał swoje dotychczasowe stanowisko i wniósł o jej oddalenie.

Powołanym na wstępie wyrokiem Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2018 r., poz. 1302 ze zm., dalej jako "P.p.s.a.") uznał, że skarga nie zasługiwała na uwzględnienie.

W uzasadnieniu orzeczenia podniesiono, że zakresie kognicji sądu administracyjnego pozostaje wyłącznie zbadanie, czy w toku postępowania habilitacyjnego nie doszło do naruszenia trybu postępowania, określonego przepisami ustawy o stopniach naukowych i tytule naukowym oraz o stopniach i tytule w zakresie sztuki w sposób mogący mieć wpływ na wynik sprawy.

Skarżący w skardze zarzuca Centralnej Komisji naruszenie przepisów 33 ust. 1b ustawy o stopniach naukowych i tytule naukowym oraz o stopniach i tytule w zakresie sztuki poprzez niepowołanie dodatkowych recenzentów (przy rozbieżności opinii, złożonych przez 3 recenzentów). Powołany przepis stanowił, że Centralna Komisja w swoich pracach kieruje się zasadą rzetelności, bezstronności i przejrzystości realizowanych działań oraz dążeniem do wyrównywania udziału kobiet i mężczyzn w jej pracach. Analiza akt postępowania nie wykazała, aby prace Komisji- w odniesieniu do postępowania w sprawie skarżącego - nie spełniały ww. wymagań. Istotnie, dwie recenzje w przewodzie habilitacyjnym skarżącego zawierały konkluzję pozytywną, a jedna negatywną. Jak już jednak podkreślono, gdy chodzi o merytoryczną treść recenzji (obojętnie czy pozytywnej, czy negatywnej), Sąd nie ma możliwości przeprowadzenia jej badania, ani tym bardziej dokonania oceny merytorycznej dorobku naukowego skarżącego. Sąd może tylko kontrolować przebieg postępowania w sprawie. W tym zakresie należy pamiętać o treści art. 18a ust. 8 ustawy, zgodnie z którym po przedstawieniu recenzji i zapoznaniu się z autoreferatem, członkowie komisji habilitacyjnej w głosowaniu jawnym podejmują uchwałę, zawierającą opinię w sprawie nadania lub odmowy nadania stopnia doktora habilitowanego. Tak więc recenzje stanowią niezbędny asumpt do podjęcia uchwały przez komisję, ale komisja nie jest nimi w żaden sposób związana. Zadaniem komisji jest- po przedstawieniu recenzji przez recenzentów i zapoznaniu się z autoreferatem - podjąć uchwałę, zawierającą opinię w sprawie nadania lub odmowy nadania stopnia doktora habilitowanego. Z brzmienia wyżej cytowanego przepisu wynika jasno, że treść uchwały w przedmiocie nadania stopnia doktora habilitowanego nie jest ani nie musi być odzwierciedleniem wniosków/konkluzji recenzentów. Trzeba też pamiętać o treści art. 18 a ust. 11 ustawy, zgodnie z którym Komisja habilitacyjna w terminie 21 dni od dnia otrzymania recenzji przedkłada radzie jednostki organizacyjnej uchwałę, zawierającą opinię w sprawie nadania lub odmowy nadania stopnia doktora habilitowanego, o której mowa w ust. 8, wraz z uzasadnieniem i pełną dokumentacją postępowania habilitacyjnego, w tym recenzjami osiągnięć naukowych. Na podstawie tej opinii rada jednostki organizacyjnej, w terminie miesiąca, podejmuje uchwałę o nadaniu lub odmowie nadania stopnia doktora habilitowanego. Zatem uchwała komisji również nie jest wiążąca dla rady wydziału, która kieruje się oczywiście opinią komisji (wraz z uzasadnieniem) i pełną dokumentacją postępowania, ale żaden przepis nie nakłada na radę wydziału obowiązku głosowania zgodnie z opinią komisji, ponieważ w sprawie brak było rozbieżności pomiędzy opiniami komisji habilitacyjnej a uchwałami rady jednostki organizacyjnej, w sprawie nie znalazł zastosowania art. 18a ust.13 ustawy, w myśl którego po przeprowadzeniu przez Centralną Komisję postępowania wyjaśniającego, mogłaby ona podjąć działania, o których mowa w art. 9 ust. 1-3. Zgodnie z art. 21 ust. 1 w zw. z art. 18a ustawy, osoba ubiegająca się o nadanie stopnia doktora habilitowanego, od uchwały Rady Wydziału może wnieść odwołanie do Centralnej Komisji za pośrednictwem właściwej rady, w terminie miesiąca od dnia doręczenia uchwały wraz z uzasadnieniem. Postępowanie w sprawach o nadanie tytułu naukowego ma wyjątkowy charakter, wynikający ze specyfiki tych spraw. Postępowanie to cechuje znaczna odrębność w stosunku do postępowania prowadzonego wprost na podstawie przepisów K.p.a. Zgodnie bowiem z dyspozycją art. 29 ustawy o stopniach naukowych i tytule naukowym oraz o stopniach i tytule w zakresie sztuki, w postępowaniach dotyczących nadania stopnia doktora i doktora habilitowanego albo tytułu profesora oraz nadania, ograniczenia, zawieszenia i pozbawienia uprawnienia do nadawania tych stopni, w zakresie nieuregulowanym w ustawie stosuje się odpowiednio przepisy K.p.a. Oznacza to, że jeżeli omawiana ustawa zawiera szczególną regulację, nie stosuje się w tym zakresie przepisów K.p.a. Postępowanie w sprawach stopni i tytułu naukowego jest postępowaniem administracyjnym, prowadzonym na podstawie odpowiednio – a nie wprost - stosowanych przepisów K.p.a., przy czym w pierwszej kolejności stosuje się przepisy procesowe, zamieszczone w ustawie o stopniach naukowych, a dopiero w kwestiach nie uregulowanych - przepisy K.p.a. Powyższa analiza znajduje odzwierciedlenie w ugruntowanym orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego (np. wyrok z dnia 27 stycznia 2012 r., I OSK 2052/11). Sąd ten podkreśla również (wyrok NSA z dnia 27 października 2006 r., sygn. akt I OSK 192/06), że w postępowaniu przed Centralną Komisją postępowanie dowodowe ogranicza się do uzyskania recenzji oraz stanowisk sekcji; art. 75 § 1 K.p.a. nie ma zastosowania w postępowaniu o nadanie stopnia naukowego. W wyroku z dnia z dnia 20 kwietnia 2007 r., I OSK 1661/06, NSA odniósł się do charakteru postępowania odwoławczego przed Centralną Komisją i uznał, że nie jest on identyczny jak w przypadku postępowania odwoławczego od decyzji organu administracji publicznej, prowadzonego na podstawie przepisów K.p.a. Wynika to przede wszystkim ze specyfiki postępowania w sprawie nadawania stopni i tytułów naukowych. Komisja, poza oceną legalności zaskarżonej uchwały Rady Wydziału, przeprowadza własne postępowanie, co wynika wprost z art. 35 ustawy, a podejmowana decyzja zapada w głosowaniu tajnym, co powoduje, że również przepisy dotyczące postępowania odwoławczego muszą być stosowane odpowiednio, a nie wprost. Centralna Komisja ma kompetencje ograniczone wyłącznie do kontroli, a nie do merytorycznego orzekania w zakresie stopni naukowych. Szczególny przedmiot tego postępowania powoduje, że nie można stosować art. 7, art. 79 § 1 i § 2, art. 81 K.p.a. do rozpoznania spraw w tym postępowaniu (wyrok z dnia 26 maja 2007 r., sygn. akt I OSK 145/07, LEX nr 345910).

WSA w Warszawie uznał, że skarga zawiera przede wszystkim zarzuty natury proceduralnej, a jak wyżej wykazano, ustawa kompleksowo reguluje przedmiot awansów, stąd K.p.a. ma w sprawie jedynie odpowiednie zastosowanie (w sprawach nieuregulowanych). Zarzuty naruszenia przepisów K.p.a., sformułowane przez skarżącego, nie mogły więc zostać uwzględnione.

Nie doszło też do naruszenia art. 78 Konstytucji RP. Postępowanie w sprawie było bowiem dwuinstancyjne, analiza akt postępowania nie pozostawia w tym zakresie żadnych wątpliwości. Skarżący zarzucał, że na żadnym etapie postępowania nie miał dostępu do dokumentacji w postaci protokołów z posiedzeń Rady Wydziału i Komisji Habilitacyjnej, pomimo że występował o to w odwołaniu od decyzji Rady Wydziału, oraz że postępowanie nie było przejrzyste. Podkreślenia wymaga, co wynika z wcześniejszej analizy postępowania w sprawie uzyskania stopnia doktora i doktora habilitowanego, że model tego postępowania jest zasadniczo różny od innych postępowań administracyjnych, odmiennie - w zakresie zasady kontradyktoryjności – uregulowano też sposób postępowania przed Centralną Komisją oraz postępowania habilitacyjnego przed Radą Wydziału. W ramach specyfiki tego postępowania, akta postępowania są udostępniane kandydatowi po podjęciu uchwały przez Prezydium CK. Istnieje obowiązek opublikowania uchwały rady wydziału na stronie internetowej Centralnej Komisji, wynikający z art. 31 d ustawy. Jako naruszenie zasady przejrzystości skarżący podał także powołanie przez organ nieznanych mu recenzentów w postępowaniu odwoławczym oraz niepublikowanie jego odwołania na stronie internetowej Wydziału Prawa i Administracji Uniwersytetu [...]. Brak było podstaw prawnych do publikowania odwołania skarżącego na stronie internetowej Wydziału Prawa i Administracji Uniwersytetu [...].

Sąd zaznaczył, że Centralna Komisja powołała 2 superrecenzentów, którzy wydali jednoznacznie negatywne opinie w przedmiocie oceny podstaw do nadania skarżącemu stopnia doktora habilitowanego. Nie znaleźli oni podstaw do uznania, że doszło do naruszenia przez prof. dr hab. S. K. przepisów rozporządzenia Ministra Nauki i Szkolnictwa Wyższego w sprawie kryteriów oceny osiągnięć naukowych osoby ubiegającej się o stopień doktora habilitowanego.

Sąd ponownie podkreślił, że nie posiada uprawnień do oceny ani odnoszenia się do negatywnej oceny dorobku naukowego Skarżącego, zawartej w opiniach recenzentki prof. S. K. oraz w negatywnej opinii komisji habilitacyjnej. Również postępowanie dowodowe przed Centralną Komisją ograniczone jest tylko do uzyskania recenzji superrecenzenta/ów (wyrok NSA z dnia 27 stycznia 2012 r., I OSK 2052/11) i nie stwarza kandydatowi do stopnia naukowego możliwości toczenia dyskusji na temat recenzji, czy też kwestionowania w postępowaniu sądowym wystawionych mu ocen. W trybie skargi do sądu administracyjnego nie jest możliwe wszczęcie ani prowadzenie polemiki wobec ustaleń organów I i II instancji co do walorów naukowych dorobku naukowego kandydata do stopnia naukowego doktora habilitowanego. Osiągnięcia naukowe skarżącego zostały ocenione negatywnie w postępowaniu I instancji, w którym komisja wydziałowa podjęła negatywną opinię, a następnie, również negatywna dla skarżącego uchwała, została podjęta przez Radę Wydziału. Komisja habilitacyjna oraz Rada wydziału podejmują decyzje większością głosów w głosowaniu, i ani Sąd, ani Centralna Komisja nie może ustalać przyczyn głosowania w określony sposób lub też z określonym wynikiem. W postępowaniu przed Centralną Komisją skarżący również uzyskał negatywną ocenę superrecenzentów, potwierdzoną w głosowaniach statutowych organów CK. Superrecenzenci CK dokonali oceny recenzji prof. dr hab. S. K. pod kątem ewentualnego naruszenia przepisów dawnego rozporządzenia Ministra Nauki i Szkolnictwa Wyższego w sprawie kryteriów oceny osiągnięć naukowych osoby ubiegającej się o stopień doktora habilitowanego (Dz. U. Nr 196 z 2011 r., poz. 1165), lecz nie znaleźli podstaw do uznania, że doszło do naruszeń. W konsekwencji oceniono, iż skarżący nie spełnia wymagań koniecznych do nadania mu stopnia doktora habilitowanego. Prezydium Centralnej Komisji po zapoznaniu się z dokumentacją sprawy i stanowiskiem Sekcji postanowiło utrzymać w mocy uchwałę Rady Wydziału.

Odnosząc się do zarzutu naruszenia przepisów art. 36 K.p.a. i zarzutu przewlekłości postępowania, długotrwałego wydawania decyzji, Sąd pierwszej instancji uznał, że czas trwania postępowania wynikał z przyczyn obiektywnych, bez uchybień ze strony organów Centralnej Komisji. Zgodnie bowiem z art. 29 ustawy o stopniach naukowych i tytule naukowym, w postępowaniach dotyczących nadania stopnia doktora i doktora habilitowanego albo tytułu profesora, w zakresie nieuregulowanym w ustawie przepisy K.p.a. stosuje się jedynie odpowiednio. W szczególności w postępowaniach, dotyczących nadania stopni naukowych i tytułu profesora, nie stosuje się przepisów K.p.a., dotyczących terminów dokonywania czynności przez organy, a dokładnie powołanego w skardze art. 36 K.p.a. Sądowi bowiem z urzędu znana jest powszechna praktyka, stosowana nie tylko przez Sekcje i Prezydium Centralnej Komisji, ale i przez rady wydziału wszystkich wyższych uczelni w Polsce, że posiedzenia organów kolegialnych zwoływane są cyklicznie, nie częściej niż raz w miesiącu, nie zwołuje się ich w okresach świątecznych ani wakacyjnych, nadto tryb procedowania i wyznaczania porządku obrad uzależniony jest od ilości spraw koniecznych do przegłosowania. Sposób działania i sytuację tych organów uczelni wyższych trudno porównywać do terminów i sposobów działania organów administracji, dlatego w sprawach dotyczących stopni i tytułów naukowych nie jest i nie może mieć zastosowania dyspozycja art. 35 i nast. K.p.a. Nadto ustawodawca przewidział w ustawie o stopniach i tytule, tylko terminy instrukcyjne.

Sąd pierwszej instancji podzielił stanowisko Centralnej Komisji, że zgodnie z art. 18a ust. 10 ustawy komisja habilitacyjna, jeśli ma uzasadnione wątpliwości dot. dokumentacji osiągnięć naukowych, może przeprowadzić rozmowę z habilitantem o jego osiągnięciach i planach naukowych. Nawet wystosowanie zaproszenia do habilitanta nie zobowiązuje Komisji habilitacyjnej do przeprowadzenia z nim rozmowy. Ponieważ decyzja o przeprowadzeniu rozmowy ma charakter uznaniowy i należy wyłącznie do komisji, brak jej przeprowadzenia nie stanowi naruszenia art. 18a ust. 10 ustawy.

W dniu 10 kwietnia 2019 r. skargę kasacyjną od powyższego wyroku złożył P.L., wnosząc o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości, rozpoznanie skargi i wydanie wyroku reformacyjnego. Ewentualnie, uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania sądowi właściwemu. Zarzucił naruszenie przepisów postępowania w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy, tj.:

1. art. 134 § 1 P.p.s.a. w zw. z art. 7 i 77 § 1 K.p.a. i art. 18a ust. 10 ustawy o stopniach naukowych i tytule naukowym oraz o stopniach i tytule w zakresie sztuki przez wydanie zaskarżonej decyzji bez wysłuchania habilitanta mimo zaproszenia habilitanta na rozmowę;

2. art. 134 § 1 P.p.s.a. w zw. z art. 15 K.p.a. i art. 140 K.p.a. przez nieuwzględnienie zaniechania w toku instancji oceny całego materiału dowodowego w zakresie zgodności z prawem postępowania prowadzonego przez organ pierwszej instancji;

3. art. 134 § 1 P.p.s.a. w zw. z art. 107 § 1 pkt 6 K.p.a. i art. 35 ust. 5 oraz art. 36 ust. 1 pkt 3 ustawy o stopniach naukowych i tytule naukowym oraz o stopniach i tytule w zakresie sztuki przez nieuwzględnienie braku uzasadnienia prawnego odnośnie do procedury powołania superrecenzentów oraz procedury głosowania i nieudostępnienia skarżącemu dokumentacji zebranej w trakcie postępowania przed wydaniem decyzji;

4. art. 141 § 1 pkt 4 P.p.s.a. poprzez brak uzasadnienia faktycznego i prawnego w zakresie odpowiadającym zarzutom skargi.

Odpowiedzi na skargę kasacyjną nie wniesiono.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

W świetle art. 174 P.p.s.a. skargę kasacyjną można oprzeć na następujących podstawach:

1. naruszeniu prawa materialnego przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie,

2. naruszeniu przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

Naczelny Sąd Administracyjny jest związany podstawami skargi kasacyjnej, ponieważ w świetle art. 183 § 1 P.p.s.a. rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, biorąc z urzędu pod rozwagę jedynie nieważność postępowania. Jeżeli zatem nie wystąpiły przesłanki nieważności postępowania wymienione w art. 183 § 2 P.p.s.a., a w rozpoznawanej sprawie przesłanek tych brak, to Sąd związany jest granicami skargi kasacyjnej. Oznacza to, że Sąd nie jest uprawniony do samodzielnego dokonywania konkretyzacji zarzutów skargi kasacyjnej, a upoważniony jest do oceny zaskarżonego orzeczenia wyłącznie w granicach przedstawionych we wniesionej skardze kasacyjnej.

Skarga kasacyjna nie zawiera usprawiedliwionych podstaw.

Nie zasługiwał na uwzględnienie zarzut naruszenia art. 141 § 1 pkt 4 P.p.s.a. poprzez brak uzasadnienia faktycznego i prawnego w zakresie odpowiadającym zarzutom skargi. Przypomnieć w tym miejscu należy, że uzasadnienie sporządzone z uchybieniem zasad określonych w art. 141 § 4 P.p.s.a. może stanowić naruszenie przepisów postępowania, które mogłoby mieć istotny wpływ na wynik sprawy tylko w przypadku, jeżeli zawarta w nim ocena prawna (art. 153 P.p.s.a.) miałaby pierwszoplanowe znaczenie dla wadliwego, końcowego załatwienia sprawy. Zatem błędne uzasadnienie orzeczenia stanowi podstawę kasacyjną wymienioną w art. 174 pkt 2 P.p.s.a., jeżeli prowadzi do niezgodnego z prawem załatwienia sprawy. W tym kierunku idzie zdecydowana większość orzeczeń NSA. Zauważa się przede wszystkim, że jakkolwiek czynność procesowa sporządzenia pisemnego uzasadnienia dokonywana już po rozstrzygnięciu sprawy i ma sprawozdawczy charakter, a więc sama przez się nie może wpływać na to rozstrzygnięcie jako na wynik sprawy, to niemniej tylko uzasadnienie spełniające określone ustawą warunki stwarza podstawę do przyjęcia, że będąca powinnością sądu administracyjnego kontrola działalności administracji publicznej pod względem jej zgodności z prawem rzeczywiście miała miejsce i że prowadzone przez ten sąd postępowanie odpowiadało przepisom prawa - wyrok NSA z 2 lutego 2006 r., II FSK 325/05,. Można w nim przy tym znaleźć liczne przykłady wad uzasadnienia, polegające na naruszeniu art. 141 § 4, które mogą stanowić skuteczną podstawę skargi kasacyjnej. I tak w wyroku NSA z 7 marca 2006 r., I OSK 990/05 stwierdzono, że takim naruszeniem może być brak uzasadnienia któregokolwiek z rozstrzygnięć sądu, jak i przypadek, gdy uzasadnienie obejmuje rozstrzygnięcie, którego nie ma w sentencji orzeczenia. Z kolei w wyroku NSA z 14 marca 2006 r., I OSK 1032/05 za taką wadę uzasadnienia uznano naruszenie obowiązku wskazania przyczyn, z powodu których sąd odmówił wiarygodności i mocy dowodowej dowodom, w oparciu o które organy administracji przyjęły okoliczności, stanowiące podstawę faktyczną zaskarżonych decyzji. W szczególności za wadę uzasadnienia orzeczenia, skutkującą uwzględnieniem skargi kasacyjnej, należy uznać nieustosunkownie się w nim do zarzutów podniesionych w skardze lub w toku postępowania pierwszoinstancyjnego, których trafność zobowiązywałaby sąd do uwzględnienia skargi. Przykładowo, skarżący podniósł, że zaskarżona decyzja została wydana z naruszeniem przepisów o właściwości, a w uzasadnieniu wyroku nie ma rozważań świadczących o tym, że sąd rozpoznał ten zarzut - por. szerzej wyrok NSA z 18 maja 2011 r., I OSK 1323/10. Uogólniając należy stwierdzić, że do sytuacji, w której wadliwość uzasadnienia wyroku może stanowić usprawiedliwioną podstawę skargi kasacyjnej, należy zaliczyć tę, gdy to uzasadnienie nie pozwala na kontrolę kasacyjną orzeczenia. Dzieje się tak wówczas, gdy nie ma możliwości jednoznacznej rekonstrukcji podstawy rozstrzygnięcia. Zatem - co do zasady - lakoniczne i ogólnikowe uzasadnienie wyroku uchylającego decyzję administracyjną, pozbawiające stronę informacji o przesłankach tego rozstrzygnięcia, a organ administracji także wskazówek co do kierunku dalszego prowadzenia postępowania administracyjnego, może być naruszeniem komentowanego przepisu w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Takich wadliwości nie ma w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku, ponieważ zawiera ono wszystkie obligatoryjne elementy treści wymienione w art. 141 § 4 P.p.s.a., a zawarty w nim wywód prawny pozwala na jednoznaczną ocenę w toku kontroli instancyjnej, jakie znaczenie norm prawnych wynikających z art. 18a oraz 35-36 ustawy o stopniach naukowych i tytule naukowym oraz o stopniach i tytule w zakresie sztuki przyjął Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, i co zatem stanowiło podstawę prawną rozstrzygnięcia zawartego w zaskarżonym wyroku. Okoliczność, że stanowisko zajęte przez Sąd I instancji jest odmienne od prezentowanego przez wnoszącego skargę kasacyjną, nie oznacza, że uzasadnienie zaskarżonego wyroku zawiera wady konstrukcyjne oraz nie poddaje się kontroli kasacyjnej.

Nieuprawniony jest również zarzut obrazy przez Sad pierwszej instancji art. 134 § 1 P.p.s.a poprzez nieuwzględnienie argumentacji przedstawionej w skardze skierowanej przez P.L. Przepis art. 134 § 1 P.p.s.a. stanowi, że sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami skargi oraz powołaną podstawą prawną. W kontekście wynikającej z art. 134 § 1 P.p.s.a. zasady braku związania zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną należy podkreślić, że sąd administracyjny I instancji nie jest zobowiązany szczegółowo odnosić się w uzasadnieniu wydawanego orzeczenia do zarzutów i argumentacji w jego ocenie niemających istotnego znaczenia dla zbadania zgodności z prawem zaskarżonego aktu. Pominięcie w uzasadnieniu wyroku rozważań dotyczących zarzutów niezasadnych nie stanowi bowiem naruszenia przepisów postępowania sądowoadministracyjnego o istotnym wpływie na wynik sprawy. Natomiast rozstrzygnięcie "w granicach danej sprawy" oznacza, że sąd nie może uczynić przedmiotem rozpoznania legalności innej sprawy administracyjnej niż ta, w której wniesiono skargę. Z uzasadnienia skargi kasacyjnej nie wynika, by skarżący zarzucał Sądowi I instancji tak rozumiane wyjście poza granice sprawy, lecz wskazuje na błędną, jego zdaniem, ocenę przez WSA w Warszawie przestawionej przez niego argumentacji - co nie może być przedmiotem skutecznego zarzutu naruszenia art. 134 § 1 P.p.s.a.

Biorąc zatem pod uwagę, że skarga kasacyjna nie zawierała usprawiedliwionych podstaw, Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 P.p.s.a., orzekł jak w sentencji.