Wyrok WSA w Rzeszowie, sygn. akt I SA/Rz 498/24
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie
Data orzeczenia: 2024-12-05 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6536 Ulgi w spłacaniu należności pieniężnych, do których nie stosuje się przepisów Ordynacji podatkowej (art. 34 i 34a  ustaw
Hasła tematyczne: Administracyjne postępowanie
Ubezpieczenie społeczne
Skarżony organ: Prezes Zakładu Ubezpieczeń Społecznych/ZUS
Treść wyniku: Uchylono zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję
Powołane przepisy: article: art. 7, art.41,art.77 § 1, art.78 §1, art. 80 i art.107 § 1 pkt 5 i § 3
journal: Dz.U. 2022 poz 2000
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - t.j.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący S. WSA Tomasz Smoleń, Sędzia WSA Małgorzata Niedobylska /spr./, Sędzia WSA Grzegorz Panek, Protokolant sekr. sąd. Karolina Gołąbek po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 5 grudnia 2024 r. sprawy ze skargi M. K. na decyzję Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia 23 sierpnia 2024 r. nr UP-591/2024 w przedmiocie odmowy umorzenia należności z tytułu składek uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia 24 sierpnia 2023 r. nr 1705/2023.


UZASADNIENIE

Przedmiotem skargi M. K. (dalej: Skarżący/ Wnioskodawca/Zobowiązany) jest decyzja Zakładu Ubezpieczeń Społecznych (dalej: ZUS) z 23 sierpnia 2024r. nr UP-591/2024, którą ZUS utrzymał w mocy decyzję własną z 24 sierpnia 2023 r. nr 1705/2023 w przedmiocie odmowy umorzenia należności z tytułu składek na ubezpieczenie społeczne, ubezpieczenie zdrowotne, Fundusz Pracy i Fundusz Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych za poszczególne okresy lat 2004-2007.

Jak wynika z akt sprawy, wnioskiem z dnia 26 czerwca 2023 r. Zobowiązany zwrócił się do ZUS o umorzenie należności z tytułu ww. składek powołując się na trudną sytuację finansową. Wskazał, że jest osobą bezrobotną, bez prawa do zasiłku, nie posiada żadnego majątku ani żadnego dochodu. Zamieszkuje z rodzicami i pozostaje na ich utrzymaniu. Wyjaśnił, że w okresie od dnia [...] 2022 r. do dnia [...] 2022 r. był zatrudniony w firmie rodziców, jednak gdy działalność gospodarcza stała się nieopłacalna ponownie stał się bezrobotny. Wyjaśnił, że w latach [...] prowadził własną firmę pod nazwą [...], którą musiał jednak zlikwidować z uwagi na prowadzone przeciwko niemu postępowanie karne o naruszenie prawa bankowego, w konsekwencji którego został skazany i przebywał w zakładzie karnym od dnia [...] 2018 r. do dnia [...] 2021 r. W 2022 r. przez okres [...] miesięcy pozostawał pod nadzorem elektronicznym. Podkreślił, że nie jest w stanie uregulować należności wobec ZUS gdyż poza tym zadłużeniem ma jeszcze wiele zobowiązań finansowych wobec byłych klientów.

Decyzją z 24 sierpnia 2023 r. nr 1705/2023, ZUS działając na podstawie:

I. art. 83 ust. 1 pkt 3 w związku z art. 28 ust. 2 i 3 oraz art. 32 ustawy z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych (Dz. U. z 2023 r. poz. 1230 - dalej: u.s.u.s) odmówił:

1. umorzenia należności z tytułu składek za zatrudnionych pracowników w części finansowanej przez płatnika składek oraz za osobę prowadzącą działalność gospodarczą w łącznej kwocie [...] zł, w tym:

a) ubezpieczenia społeczne w łącznej kwocie [...] zł, w tym z tytułu:

- składek za okres 02-05/2005, 01-12/2006, 01-08/2007 - w kwocie [...] zł,

- odsetek za zwłokę naliczonych na 26 czerwca 2023 r. przypadających od ww. składek - w kwocie [...] zł,

- odsetek liczonych na 26 czerwca 2023 r. w kwocie [...] zł przypadających od składek w części finansowanej przez ubezpieczonych za 12/2004, 02-05/2005, 01-12/2006, 01-05/2007,

- kosztów upomnienia - [...] zł,

b) ubezpieczenie zdrowotne w łącznej kwocie [...] zł, w tym z tytułu:

- składek za okres 01-12/2006, 01-08/2007 - w kwocie [...] zł,

- odsetek za zwłokę naliczonych na 26 czerwca 2023 r. przypadających od ww. składek w kwocie [...] zł,

- odsetek liczonych na 26 czerwca 2023 r. w kwocie [...] zł przypadających od składek w części finansowanej przez ubezpieczonych za okres 03/2005, 01- 12/2006,01-05/2007

- kosztów upomnienia-[...] zł,

c) Fundusz Pracy i Fundusz Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych w łącznej kwocie [...] zł w tym z tytułu:

- składek za okres 11/2004, 04/2005, 01-12/2006, 01-08/2007 - w kwocie [...] zł,

-odsetek liczonych na 26 czerwca 2023 r. w kwocie [...] zł

- kosztów upomnienia - [...] zł

II. art. 83 ust. 1 pkt 3 w związku z art. 28 ust. 3a i art. 32 u.s.u.s. oraz § 3 ust. 1 pkt 1-3 rozporządzenia Ministra Gospodarki, Pracy i Polityki Społecznej z dnia 31 lipca 2003 r. w sprawie szczegółowych zasad umarzania należności z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne (Dz. U. Nr 141, poz. 1365 – dalej: Rozporządzenie z 2003r.), odmówił umorzenia należności z tytułu składek za osobę prowadzącą działalność gospodarczą (płatnika opłacającego składki na własne ubezpieczenia) w łącznej kwocie [...] zł, w tym:

a) ubezpieczenia społeczne w łącznej kwocie [...] zł, w tym z tytułu:

- składek za okres 02-04/2005, 01-12/2006, 01-08/2007 w kwocie [...] zł,

- odsetek za zwłokę naliczonych na 26 czerwca 2023 r. przypadających od ww. składek w kwocie [...] zł,

- kosztów upomnienia - [...] zł.

b) ubezpieczenie zdrowotne w łącznej kwocie [...] zł, w tym z tytułu:

- składek za okres 01-12/2006, 01-08/2007 - w kwocie [...] zł,

- odsetek za zwłokę naliczonych na 26 czerwca 2023 r. przypadających od ww. składek - w kwocie [...] zł,

- kosztów upomnienia - [...] zł.

c) Fundusz Pracy w łącznej kwocie [...] zł w tym z tytułu:

- składek za okres 01-08/2006, 10-12/2006, 01-08/2007- w kwocie [...] zł,

- odsetek za zwłokę naliczonych na 26 czerwca 2023 r. przypadających od ww. składek - w kwocie [...] zł,

- kosztów upomnienia - [...] zł.

Uzasadniając podjęte rozstrzygnięcie ZUS odniósł się do kwestii przedawnienia należności z tytułu składek wskazując, że należności figurujące na koncie płatnika nie uległy przedawnieniu i są wymagalne. Wskazując na art. 24 ust. 5b u.s.u.s. zgodnie z którym bieg terminu przedawnienia zostaje zawieszony od pierwszego dnia miesiąca, w którym nastąpiło rozpoczęcie potrąceń ze świadczeń z ubezpieczeń społecznych wypłacanych przez ZUS lub podjęcie pierwszej czynności zmierzającej do wyegzekwowania należności z tytułu składek, o której dłużnik został zawiadomiony, do ostatniego dnia miesiąca, w którym zakończono potrącenia, lub do dnia zakończenia postępowania egzekucyjnego, organ wyjaśnił, że w celu wyegzekwowania należności wobec ZUS dnia 28 czerwca 2005 r., wszczęto wobec Zobowiązanego postępowanie egzekucyjne. Dnia 21 listopada 2014 r. Naczelnik Urzędu Skarbowego w Białej Podlaskiej umorzył postępowanie egzekucyjne z uwagi na fakt, że Zobowiązany nie mieszkał pod adresem wskazanym przez wierzyciela. Dnia 20 marca 2017 r. Dyrektor Oddziału ZUS ponownie wszczął postępowanie egzekucyjne, które jest prowadzone nadal.

Uwzględniając powyższe okoliczności Zakład stwierdził, że należności figurujące na koncie Zobowiązanego są nadal wymagalne i nie uległy przedawnieniu.

Jako uzasadnienie odmowy umorzenia zaległości ZUS wskazał brak wystąpienia przesłanek uzasadniających uznanie należności za całkowicie nieściągalne w myśl art. 28 ust. 3 u.s.u.s. oraz brak wystąpienia przesłanek określonych w § 3 ust. 1 rozporządzenia z 2003 r.

We wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy Wnioskodawca podniósł, że wierzytelności opisane w decyzji uległy przedawnieniu. Podkreślił, że zawiadomienie o ponownym wszczęciu postępowania egzekucyjnego wobec niego było wysłane w 2017 r. na adres zameldowania i dwukrotnie nie zostało podjęte pomimo awizowania korespondencji. Zakład uznał skutek doręczenia, pominął jednak, że Skarżący w roku 2015 wyjechał z Polski z zamiarem niewracania już nigdy do kraju. Wskazał, że dowód na to znajduje się w rejestrach Straży Granicznej potwierdzającej fakt opuszczenia kraju przez Skarżącego. Wyjaśnił, że nie mógł odebrać kierowanego do niego pisma ZUS o ponownym wszczęciu postępowania egzekucyjnego, ponieważ powrócił do Polski dopiero w roku 2020 (po uprzednim zatrzymaniu go na terenie Wielkiej Brytanii przez służby tego państwa).

Zarzucił, że organ rozpatrując sprawę pominął cześć informacji jak np. jego wiek oraz fakt, że jest osobą skazaną wyrokiem karnym. Podkreślił, że perspektywa znalezienia pracy przez taką osobę na obszarze, gdzie zamieszkuje i opiekuje się swoimi rodzicami jest praktycznie żadna. Ponadto podniósł, że ZUS wskazując na posiadanie udziałów w C. sp. z o.o. ograniczył się wyłącznie do wskazania wartości nominalnej tych udziałów, całkowicie pomijając kwestię ich wartości rynkowej.

Decyzją z dnia 17 listopada 2023 r., ZUS utrzymał w mocy decyzję wydaną w pierwszej instancji.

Po rozpoznaniu skargi na tę decyzję, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie (dalej: WSA), wyrokiem z dnia 11 kwietnia 2024 r. sygn. akt I SA/Rz 5/24 uchylił zaskarżoną decyzję.

Po ponownym rozpatrzeniu sprawy, ZUS decyzją z dnia 23 sierpnia 2024 r. nr UP-591/2024 utrzymał w mocy swoją decyzję z dnia 24 sierpnia 2023 r.

W uzasadnieniu rozstrzygnięcia ZUS wskazał, że w decyzji pierwszoinstancyjnej prawidłowo stwierdzono, że należności objęte wnioskiem są wymagalne i nie uległy przedawnieniu. Organ podał, że zawieszenie biegu terminu przedawnienia spowodowało postępowanie egzekucyjne prowadzone na podstawie tytułów wykonawczych dotyczących zaległości za wskazane okresy. Podzielił stanowisko wyrażone w I instancji, co do braku przesłanek do umorzenia zaległości.

Na powyższą decyzję zobowiązany złożył skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie, wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji, zarzucając naruszenie:

I. Przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy, tj.:

1. niepodjęcie wszelkich czynności niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego, a w szczególności przez niezwrócenie się do organu egzekucyjnego o akta sprawy egzekucyjnej, co w konsekwencji spowodowało błędne uznanie przez organ, że egzekucja została wszczęta skutecznie i nie nastąpiło przedawnienie roszczeń w sytuacji, gdy roszczenia objęte tytułami wykonawczymi z lat 2004-2007 nie zostały do tej pory w żadnym zakresie wyegzekwowane i w konsekwencji niezastosowanie przesłanki umorzenia z art. 28 ust. 3 pkt 6 u.s.u.s.;

2. niedokładne wyjaśnienie stanu faktycznego niniejszej sprawy, a w szczególności całkowite pominięcie okoliczności faktycznej mającej istotne znacznie dla sprawy, to jest aktualnej sytuacji finansowej Spółki pod firmą X. sp. z o.o. z siedzibą w W., i bezpodstawne uznanie przez Zakład Ubezpieczeń Społecznych ("Zakład" lub "ZUS"), iż wartość posiadanych przez niego udziałów w tej Spółce wynosi kwotę [...] zł, a nie 0 zł, jaki jest faktyczny stan rachunków spółki i w konsekwencji nieuznanie, że w postępowaniu egzekucyjnym nie uzyska się kwot przekraczających wydatki egzekucyjne i niezastosowanie przesłanki umorzenia z art. 28 ust. 3 pkt 6 u.s.u.s.;

3. ponowne niezwrócenie się do Straży Granicznej o uzyskanie informacji o przekraczaniu granicy RP, pomimo informacji złożonej do akt sprawy, iż jedynie uprawnione organy państwowe mogą wnioskować o takie informacji i Skarżący nie był w stanie uzyskać takiej informacji na własną rękę, przemilczenia tego wniosku dowodowego i niewskazanie przyczyn nieprzeprowadzenia dowodu obejmującego ten wniosek, co w konsekwencji doprowadziło do błędnego uznania, że postanowienia o wszczęciu egzekucji były skutecznie doręczane Skarżącemu i nie nastąpiło przedawnienie roszczenia;

4. prowadzenie postępowania w sposób naruszający zasadę prowadzenia postępowania w sposób budzący zaufanie uczestników postępowania do władzy publicznej, przez nieuwzględnienie wszystkich okoliczności faktycznych sprawy, zaniechanie przeprowadzenia dowodu z oceny stanu finansowego spółki oraz faktów, że w okresie od dnia 2015 r. do 2020 r. Skarżący stale przebywał poza granicami kraju, wobec czego nie mógł otrzymać zawiadomienia o wszczęciu postępowania egzekucyjnego, na które ZUS powołuje się w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji i w konsekwencji wydanie decyzji, naruszającej słuszny interes Skarżącego i nieuwzględniającej zarzutów podniesionych w wyjaśnieniach złożonych w toku postępowania;

5. brak ustalenia przez organ czy dług Skarżącego zmniejsza się czy zwiększa oraz zasadności prowadzenia egzekucji, co ma znaczenie dla możliwości zastosowania przesłanki umorzenia z art. 28 ust. 3 pkt 6 u.s.u.s.

6. nieustalenie dokładnie jakie czynności według organu spowodowały przerwanie biegu terminu przedawnienia roszczeń;

7. nieprawidłowe powołanie się przez organ na art. 41 k.p.a. wskazując, że to na Skarżącym ciążył obowiązek zawiadomienia organu o swoim adresie, skoro nie wiedział o toczącym się postępowaniu, a przepis ten ma zastosowanie dopiero w toku postępowania, po prawidłowym zawiadomieniu strony o wszczęciu postępowania oraz o przysługujących jej prawach i obowiązkach, co w konsekwencji doprowadziło do błędnego uznania, że korespondencja w sprawie została mu doręczona i nastąpiło przerwanie biegu terminu przedawnienia.

II. Naruszenie przepisu art. 24 ust. 5b u.s.u.s., przez jego zastosowanie w taki sposób, że organ błędnie uznał, że nastąpiło zawieszenie biegu terminu przedawnienia, w sytuacji, gdy nie została spełniona przesłanka zawieszenia biegu terminu przedawnienia, gdyż dłużnik nie został zawiadomiony o pierwszej czynności zmierzającej do wyegzekwowania należności z tytułu składek, a w konsekwencji nastąpiło błędne uznanie przez organ, że przedawnienie roszczeń nie nastąpiło.

Skarżący wniósł o:

- dołączenie akt egzekucyjnych i dopuszczenie dowodu z dokumentów znajdujących się w tych aktach celem wykazania faktu, że organ nie doręczył mu postanowienia o wszczęciu egzekucji w sposób skuteczny, organ przez kilkanaście lat nie był w stanie wyegzekwować wierzytelności, a więc zaistniała przesłanka umorzenia należności z art. 28 ust. 3 pkt 6 u.s.u.s.

- zwrócenie się do Straży Granicznej o przekazanie informacji o przekraczaniu przez niego granic RP od roku 2015 do 2020,celem ustalenia, że postanowienie o wszczęciu egzekucji nie mogło mu zostać doręczone, gdyż nie przebywał na terenie Polski.

W odpowiedzi na skargę ZUS wniósł o jej oddalenie, podtrzymując swoje dotychczasowe stanowisko w sprawie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie zważył, co następuje:

Stosownie do art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2023 r., poz. 1634 ze zm.; dalej: P.p.s.a.), sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. W ramach swej kognicji sąd bada, czy przy wydaniu zaskarżonego aktu nie doszło do naruszenia prawa materialnego i przepisów postępowania. Zgodnie z art. 134 § 1 P.p.s.a., sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Zobowiązany jest natomiast do wzięcia z urzędu pod uwagę wszelkich naruszeń prawa, w tym także tych nie podnoszonych w skardze, które są związane z materią zaskarżonych aktów administracyjnych. Uwzględnienie skargi następuje w przypadkach naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt. 1 lit. a P.p.s.a.), naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego (art. 145 § 1 pkt. 1 lit. b P.p.s.a.) oraz innego naruszenia przepisów postępowania, jeżeli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt. 1 lit. c P.p.s.a.). W przypadkach, gdy zachodzą przyczyny określone w art. 156 Kodeksu postępowania administracyjnego lub w innych przepisach sąd stwierdza nieważność decyzji lub postanowienia (art. 145 § 1 pkt. 2 p.p.s.a.). Na podstawie art. 135 P.p.s.a. Sąd podejmuje środki w celu usunięcia naruszenia prawa, w stosunku do aktów lub czynności wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach sprawy, której dotyczy skarga, jeżeli jest to niezbędne dla końcowego załatwienia sprawy.

Rozpatrując sprawę w tak zakreślonych granicach Sąd stwierdził, że skarga jest zasadna, bowiem organ nie wykonał zaleceń wynikających z prawomocnego wyroku sądowego. Należy bowiem wskazać, że poprzednio wydana w niniejszej sprawie decyzja ZUS została uchylona wyrokiem tut. Sądu, z powodu uchybień przepisom postępowania administracyjnego. Sąd uznał w szczególności, że organ nie wyjaśnił kwestii wymagalności składek objętych rozstrzygnięciem, nie przedstawiając żadnych dowodów, z których wynikałoby, że bieg terminu przedawnienia należności uległ zawieszeniu lub przerwaniu. Zaległości w rozpoznawanej sprawie dotyczą odległego okresu od listopada 2004r. do sierpnia 2007r., dlatego niezbędne było wykazanie, że wstąpiły okoliczności, które spowodowały zawieszenie lub przerwanie biegu terminu przedawnienia. W zaskarżonej decyzji ZUS powołał się na takie okoliczności jak doręczenie Zobowiązanemu upomnień i tytułów wykonawczych, a także wszczęcie postępowania egzekucyjnego w celu przymusowego wyegzekwowania należności, lecz okoliczności te nie zostały potwierdzone żadnym dowodem. W powołanym wyroku z 11 kwietnia 2024r. sygn. I SA/Rz 5/24, Sąd zawarł zalecenia dla organu, aby w ponownie przeprowadzonym postępowaniu po pierwsze wyjaśnił treść podstawy prawnej, w oparciu o którą przyjął, że nie doszło do przedawnienia należności, a następnie, uwzględniając wskazane przez Sąd unormowania, ustalił i przedstawił w uzasadnieniu decyzji datę początkową, od której liczony jest bieg terminu przedawnienia w odniesieniu do poszczególnych konkretnych należności będących przedmiotem postępowania; czy jest to data wymagalności należności, czy początkiem biegu terminu przedawnienia jest dzień 1 stycznia 2012 r., oraz zdarzeń, które w odniesieniu do konkretnych należności mogły mieć wpływ na przedłużenie terminu przedawnienia. Ponadto Sąd stwierdził, że jeżeli organy wiążą skutki prawne w postaci zawieszenia biegu terminu przedawnienia z prowadzonym postępowaniem egzekucyjnym, to do akt sprawy należy dołączyć (odpisy albo oryginały) zawiadomień o wszczęciu postępowań, wydanych upomnień oraz dowody ich doręczenia. Tylko wtedy Sąd będzie mógł zweryfikować skuteczność tych czynności, a brak udokumentowania okoliczności mających wpływ na bieg terminu przedawnienia uniemożliwia rzeczywistą kontrolę sądową zaskarżonej decyzji.

Zgodnie z art.153 P.p.s.a., ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu wiążą w sprawie organy, których działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania było przedmiotem zaskarżenia, a także sądy, chyba że przepisy prawa uległy zmianie.

Obowiązkiem ZUS rozpoznającego ponownie sprawę było zatem wydanie decyzji uwzględniającej powyższe zalecenia, lecz organ ich nie zrealizował. W uzasadnieniu decyzji brak rozważań co do podstawy prawnej zawieszenia (przerwania) biegu terminu przedawnienia oraz co do daty początkowej biegu terminu przedawnienia odnośnie do poszczególnych należności objętych decyzją. Organ wskazuje natomiast, w odniesieniu do poszczególnych należności, datę rozpoczęcia zawieszenia biegu terminu przedawnienia, ze względu na prowadzone postępowanie egzekucyjne. Brak jednak w aktach sprawy jakiegokolwiek dowodu na powiadomienie Zobowiązanego o podjęciu jakiejkolwiek czynności egzekucyjnej.

Jeśli zaś chodzi o wszczęcie postępowania egzekucyjnego, na które powołuje się organ wskazując na doręczenie w trybie zastępczym tytułów wykonawczych z 20 marca 2017r., uznanych za doręczone w trybie art.44 § 4 k.p.a. w dniu 6 kwietnia 2017r., to trzeba zauważyć, że organ nie wykazał, żeby doręczenie to było skuteczne. Skarżący podnosił, że skoro nie było go w kraju w chwili dokonywania doręczenia, to nie można uznać, że doręczenie pod dotychczasowym adresem było skuteczne. Organ natomiast skutek doręczenia upatrywał w treści przepisu art.41 k.p.a. i zaniedbaniu przez Zobowiązanego nałożonych na niego obowiązków.

Stosownie do treści art. 41 k.p.a. w toku postępowania strony oraz ich przedstawiciele i pełnomocnicy mają obowiązek zawiadomić organ administracji publicznej o każdej zmianie swojego adresu. W razie zaniedbania obowiązku określonego w § 1 doręczenie pisma pod dotychczasowym adresem ma skutek prawny (§ 2).

W ocenie Sądu rację ma Skarżący, że w sytuacji, gdy nie toczyło się wobec niego żadne postępowanie administracyjne, nie spoczywał na nim obowiązek zawiadomienia organu o zmianie miejsca zamieszkania. Z treści art.41 k.p.a. jasno wynika, że obowiązek zawiadomienia organu o każdej zmianie swojego adresu ma miejsce "w toku postępowania", zatem postępowanie to musi być najpierw skutecznie wszczęte. Natomiast z akt sprawy nie wynika, aby wobec Skarżącego toczyło się jakieś postępowanie, zatem skutek, o którym mowa w § 2, nie nastąpił. Poprzednie postępowanie egzekucyjne zostało zakończone w 2014r., a w 2017r. organ dopiero zamierzał wszcząć postępowanie egzekucyjne i w tym celu wystosował do Skarżącego tytuły wykonawcze z 20 marca 2017r.

Na potwierdzenie tego, że nie przebywał w kraju przez kilka lat (w okresie od 2015-2020 roku) i nie mógł podjąć adresowanej do niego korespondencji, Skarżący wnosił o przeprowadzenie dowodu z informacji Straży Granicznej, przedstawiając dowód, że on sam takiej informacji uzyskać nie może (pismo Komendy Głównej Straży Granicznej z 5 września 2023r.), lecz organ w żaden sposób do tego wniosku się nie odniósł. W ocenie Sądu, w okolicznościach rozpoznawanej sprawy taki wniosek należało uwzględnić, a co najmniej uzasadnić odmowę jego uwzględnienia, gdyż zgodnie z art.78 § 1 k.p.a., żądanie strony dotyczące przeprowadzenia dowodu należy uwzględnić, jeżeli przedmiotem dowodu jest okoliczność mająca znaczenie dla sprawy. Nie ulega wątpliwości, że kwestia prawidłowości doręczenia Skarżącemu korespondencji w zakresie postępowania egzekucyjnego ma istotne znaczenie dla oceny, czy czynności egzekucyjne były skuteczne (czy Zobowiązany został o nich powiadomiony), a jednocześnie okoliczności te nie zostały stwierdzone innymi dowodami.

Ponadto Sąd stwierdził, że decyzja organu I instancji zawiera wadliwe rozstrzygnięcie, a wadliwości tej nie dostrzegł i nie skorygował organ odwoławczy.

Mianowicie, w treści rozstrzygnięcia organ orzekł w pkt. 1 na podstawie art. 83 ust. 1 pkt 3 w związku z art. 28 ust. 3 oraz art. 32 u.s.u.s. - o odmowie umorzenia należności z tytułu składek za zatrudnionych pracowników w części finansowanej przez płatnika składek oraz za osobę prowadzącą działalność gospodarczą w łącznej kwocie [...] zł, a w pkt. 2 na podstawie art. 83 ust. 1 pkt 3 w związku z art. 28 ust. 3a i art. 32 u.s.u.s. oraz § 3 ust. 1 pkt 1-3 Rozporządzenia z 2003r. odmówił umorzenia należności z tytułu składek za osobę prowadzącą działalność gospodarczą (płatnika opłacającego składki na własne ubezpieczenia) w łącznej kwocie [...] zł.

W ocenie Sądu takie sformułowanie rozstrzygnięcia mogłoby wskazywać na to, że jego przedmiotem są dwie należności – jedna w wysokości [...] zł, a druga [...] zł, tymczasem przedmiotem wniosku i rozstrzygnięcia powinna być jedna należność, a co za tym idzie, organ powinien wydać jedno rozstrzygnięcie wobec tej należności. Dopiero zaś w uzasadnieniu decyzji organ powinien przeprowadzić rozważania odnośnie do przesłanek umorzenia, opartych na różnych podstawach prawnych, zaś w dalszej kolejności ocenić spełnienie tych przesłanek w okolicznościach rozpoznawanej sprawy.

Mając powyższe na uwadze Sąd uznał, że wydane w sprawie decyzje naruszają przepisy postępowania administracyjnego, tj. art. 7, art.77 § 1, art.78 §1, art. 80 i art.107 § 1 pkt 5 i § 3 K.p.a., co uzasadnia ich uchylenie i uniemożliwia kontrolę decyzji pod względem merytorycznym.

Mając powyższe na względzie Sąd, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c P.p.s.a., orzekł jak w sentencji.