Postanowienie WSA w Poznaniu, sygn. akt IV SA/Po 1373/14
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu
Data orzeczenia: 2015-03-17 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6138 Utrzymanie czystości i porządku na terenie gminy
6411 Rozstrzygnięcia nadzorcze dotyczące gminy; skargi organów gminy na czynności nadzorcze
Hasła tematyczne: Czystość i porządek
Skarżony organ: Wojewoda
Treść wyniku: Umorzono postępowanie
Powołane przepisy: article: art. 161 par. 1 pkt 3
journal: Dz.U. 2012 poz 270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Grażyna Radzicka (spr.) Sędziowie WSA Ewa Kręcichwost-Durchowska WSA Izabela Paluszyńska Protokolant ref. staż. Agata Pawlicka po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 17 marca 2015 r. sprawy ze skargi Rady Gminy Dopiewo na rozstrzygnięcie nadzorcze Wojewody Wielkopolskiego z dnia 29 października 2014 r., nr KN-I.4131.1.419.2014.2 w przedmiocie odbierania odpadów komunalnych od właścicieli nieruchomości i zagospodarowanie tych odpadów w zamian za uiszczoną przez właścicieli opłatę za gospodarowanie odpadami komunalnymi postanawia: Umorzyć postępowanie sądowoadministracyjne


UZASADNIENIE

Rozstrzygnięciem nadzorczym z dnia 29 października 2014 r. nr KN-I.4131.1.419.2014.2 Wojewoda Wielkopolski orzekł nieważność § 7 uchwały nr LXXVI/502/14 Rady Gminy Dopiewo z dnia 25 września 2014 r. w sprawie szczegółowego sposobu i zakresu świadczenia usług w zakresie odbierania odpadów komunalnych od właścicieli nieruchomości i zagospodarowania tych odpadów w zamian za uiszczoną przez właściciela nieruchomości opłatę za gospodarowanie odpadami komunalnymi – ze względu na istotne naruszenie prawa. Jako podstawę prawną rozstrzygnięcia Wojewoda Wielkopolski wskazał art. 91 ust 1 Ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (tj. Dz. U. z 2013 poz. 594 ze zm.).

W uzasadnieniu rozstrzygnięcia nadzorczego Wojewoda Wielkopolski dokonując badania zgodności z prawem Uchwały nr LXXVI/502/14 Rady Gminy Dopiewo stwierdził, że w § 7 uchwały Rada Gminy Dopiewo postanowiła, że: "Tracą moc akty prawa miejscowego obowiązujące na terenie Gminy Dopiewo w sprawie metody ustalenia opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi, ustalenia stawki tej opłaty oraz opłaty za pojemnik o określonej pojemności, a w szczególności: uchwała Nr 94/XLI/2012 Zgromadzenia Związku Międzygminnego "Centrum Zagospodarowania Odpadów - SELEKT" z dnia 29 października 2012 r. w sprawie szczegółowego sposobu i zakresu świadczenia usług w zakresie odbierania odpadów komunalnych od właścicieli nieruchomości i zagospodarowania tych odpadów, w zamian za uiszczoną przez właściciela nieruchomości opłatę za gospodarowanie odpadami komunalnymi (Dz. Urz. Woj. Wielk. z 2012 r, poz. 6162 z późn zm.)."

Organ nadzoru ustalił, że Rada Gminy Dopiewo w dniu 25 czerwca 2014 r. podjęła uchwałę Nr LXXI/473/14 w sprawie wystąpienia Gminy Dopiewo ze Związku Międzygminnego "Centrum Zagospodarowania Odpadów SELEKT" z siedzibą w Czempiniu. Na podstawie postanowień tej uchwały Gmina Dopiewo postanowiła wystąpić ze Związku Międzygminnego "Centrum Zagospodarowania Odpadów SELEKT" z siedzibą w Czempiniu z zachowaniem sześciomiesięcznego okresu wypowiedzenia, tj. ze skutkiem na dzień 31.12.2014 r.

Wojewoda stwierdził, że z istoty samego związku międzygminnego i zasad jego funkcjonowania wynika, że uchwały związku międzygminnego są obowiązujące jedynie względem tych gmin, które są uczestnikami danego związku międzygminnego. Wystąpienie ze związku międzygminnego ma ten skutek, że gminę występującą przestają wiązać uchwały tego związku. Po wystąpieniu ze związku międzygminnego gmina traci bowiem uprawnienia i obowiązki związane z członkostwem. Skoro od 1 stycznia 2015 r. Gmina Dopiewo nie będzie już uczestnikiem Związku Międzygminnego "Centrum Zagospodarowania Odpadów SELEKT" z siedzibą w Czempiniu, to na jej terenie nie mogą być stosowane uchwały tego Związku.

Wraz ze skutecznością wystąpienia Gminy Dopiewo ze Związku Międzygminnego, Związek ten utracił bowiem przekazane mu wcześniej przez występująca gminę kompetencje w zakresie zadań związanych z utrzymaniem czystości i porządku, a występująca gmina kompetencje te ponownie odzyskała, tracąc równocześnie prawo i obowiązek uwzględniania na terenie gminy uchwał Związku Międzygminnego w tej materii.

Organ nadzoru stwierdził, że nieuprawnione było zawarcie przez Radę Gminy Dopiewo w § 7 przedmiotowej uchwały postanowienia o utracie mocy obowiązującej uchwały Związku Międzygminnego, jako odrębnego podmiotu. Żaden przepis prawa nie daje bowiem radzie gminy upoważnienia do podjęcia tego rodzaju przepisu derogacyjnego. Wojewoda Wielkopolski wskazał, że samodzielność gminy, jak i związku międzygminnego oznacza, że w granicach wynikających z ustaw, ani gmina ani związek międzygminny nie są podporządkowane czyjejkolwiek woli oraz, że w tych granicach podejmują czynności prawne i faktyczne, kierując się własną wolą. W związku z tym organ stanowiący danej gminy nie może decydować o utracie mocy uchwał innych jednostek samorządu terytorialnego, w tym związków międzygminnych. Takich uprawnień temu organowi nie daje bowiem żaden przepis prawa rangi ustawowej. Decyzja w tym zakresie należy wyłącznie do organu stanowiącego tej jednostki, która taki dokument uchwaliła (wyrok NSA we Wrocławiu z dnia 4 lutego 1999 r. sygn. akt II SA/Wr 13/0297).

Skargę na rozstrzygnięcie nadzorcze wniosła Rada Gminy Dopiewo, zarzucając mu naruszenie art. 64 ust 3 Ustawy o samorządzie gminnym w związku z art. 16 ust 2 i art. 165 ust 2 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 2 kwietnia 1997 roku (Dz. U. z 1997 r., nr 78 poz. 483 ze zm.) oraz w związku z § 129 ust 1 i w związku z § 143 załącznika rozporządzenia Prezesa Rady Ministrów z dnia 20 czerwca 2002 r. w sprawie "Zasad techniki prawodawczej" (Dz. U. nr 100 poz. 908) wnosząc o uchylenie rozstrzygnięcia nadzorczego.

Zdaniem skarżącego kompetencja do uchwalenia albo zmiany aktu normatywnego, przysługuje temu podmiotowi, który dany akt wydał. Rozporządzenie, a także akt prawa miejscowego może zostać uchylone lub zmienione przez ten sam organ, który je wydał albo organ, który przejął kompetencje organu, który wydał dane rozporządzenie.

Z tych też powodów zdaniem skarżącej organy Gminy będą właściwe do zmiany treści lub uchylenia w całości lub w części i wydania nowych aktów w miejsce obowiązujących na terenie Gminy, uchwał podjętych przez organy związku w okresie pozostawania przez Gminę w strukturach Związku.

Dnia 17 lutego 2015 r. Wojewoda Wielkopolski zawiadomił Sąd, że dnia 11 grudnia 2014 r. uchwałą nr III/18/14 Rada Gminy Dopiewo uchyliła będącą przedmiotem rozstrzygnięcia nadzorczego uchwałę nr LXXVI/502/14 z 25 września 2014 r. w sprawie szczegółowego sposobu i zakresu świadczenia usług w zakresie odbierania odpadów komunalnych od właścicieli nieruchomości i zagospodarowania tych odpadów w zamian za uiszczoną przez właściciela nieruchomości opłatę za gospodarowanie odpadami komunalnymi. Do zawiadomienia załączono odpis uchwały, który doręczono organowi nadzoru 19.12.2014 r.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 161 § 1 Ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tj. Dz. U. z 2012, poz. 270 ze zm.) dalej P.p.s.a.

Sąd wydaje postanowienie o umorzeniu postępowania:

1. jeżeli skarżący skutecznie cofnął skargę;

2. w razie śmierci strony, jeżeli przedmiot postępowania odnosi się wyłącznie do praw i obowiązków ścisłe związanych z osobą zmarłego, chyba, że udział w sprawie zgłasza osoba, której interesu prawnego dotyczy wynik tego postępowania;

3. gdy postępowanie z innych przyczyn stało się bezprzedmiotowe.

W niniejszej sprawie Rada Gminy Dopiewo wystąpiła ze skargą na rozstrzygnięcie nadzorcze Wojewody Wielkopolskiego dnia 3 grudnia 2014 r. kwestionujące zasadność regulacji § 7 Uchwały nr LXXVI/502/14, po czym uchyliła uchwałę LXXVI/502/14 dnia 11 grudnia 2014 r. w całości uchwałą III/18/14. Wyeliminowane z obrotu prawnego uchwały w tym również § 7 uchwały oznacza, że przed wydaniem wyroku wygasł przedmiot zaskarżenia co czyni postępowanie sądowoadministracyjne bezprzedmiotowym.

Z powyższych względów na podstawie art. 161 § 1 pkt 3 P.p.s.a. postępowanie w sprawie należało umorzyć.