Wyrok NSA, sygn. akt III OSK 1250/21
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2022-03-23 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6480
Hasła tematyczne: Dostęp do informacji publicznej
Skarżony organ: Inne
Treść wyniku: Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy: article: art. 5 ust. 1 pkt 5
journal: Dz.U. 2016 poz 1764
law: Ustawa z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej - tekst jedn.

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Małgorzata Masternak-Kubiak, Sędziowie Sędzia NSA Tamara Dziełakowska, Sędzia del. NSA Grzegorz Jankowski (spr.), po rozpoznaniu w dniu 23 marca 2022 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej Stowarzyszenia [...] z siedzibą w W. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 9 stycznia 2019 r. sygn. akt II SA/Wa 926/18 w sprawie ze skargi Stowarzyszenia [...] z siedzibą w W. na decyzję [...] S.A. z siedzibą w W. z dnia [...] kwietnia 2018 r., nr [...] w przedmiocie odmowy udzielenia informacji publicznej 1/ oddala skargę kasacyjną, 2/ zasądza od Stowarzyszenia [...] z siedzibą w W. na rzecz [...] S.A. z siedzibą w W. kwotę 240 (dwieście czterdzieści) zł tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego


UZASADNIENIE

Wyrokiem z dnia 9 stycznia 2019 r., sygn. akt II SA/Wa 926/18 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę Stowarzyszenia [...] z siedzibą w W. na decyzję [...] S.A. z dnia [...] kwietnia 2018 r., nr [...] odmawiającą udzielenia informacji publicznej.

Ze stanu faktycznego przyjętego przez Sąd I instancji wynika, że pismem z [...] lutego 2018 r. Stowarzyszenie zwróciło się do [...] S.A. o udostępnienie informacji publicznej w zakresie, jaki mechanizm jest wykorzystywany do zatwierdzania tweetów w programie [...]:

1/ czy jest to osoba/osoby, jeżeli tak, to kto to był imię i nazwisko, w trakcie tego programu,

2/ czy jest używane do tego oprogramowanie? Jeżeli tak, to jaka jest nazwa oprogramowania.

Zaskarżoną decyzją z [...] kwietnia 2018 r. [...] S.A. odmówiła udostępnienia żądanej informacji wskazując, że zgodnie z art. 5 ust. 1 i 2 ustawy z 6 września 2011 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz.U. z 2016 r., poz. 1764 ze zm.) prawo do informacji publicznej podlega ograniczeniu w zakresie i na zasadach w niej określonych oraz o ochronie innych tajemnic ustawowo chronionych oraz ze względu na tajemnicę przedsiębiorcy. W niniejszej sprawie w zakresie przedmiotowego wniosku o udzielenie informacji publicznej toczy się postępowanie przygotowawcze przed Prokuraturą Okręgową w Warszawie i do czasu jego zakończenia [...] S.A. zobligowana jest do zachowania w poufności wiadomości w nim zgromadzonych.

Podzielając stanowisko organu Sąd I instancji wyjaśnił, iż zakres żądań Stowarzyszenia pokrywa się z zainteresowaniem organów ścigania w prowadzonym postępowaniu przygotowawczym, które nie zostało zakończone. Zgodnie natomiast ze stanowiskiem doktryny przepis art. 241 § 1 kodeksu karnego w myśl którego, kto bez zezwolenia rozpowszechnia publicznie wiadomości z postępowania przygotowawczego, zanim zostały ujawnione w postępowaniu sądowym, podlega grzywnie, karze ograniczenia wolności albo pozbawienia wolności do lat 2, służy ochronie postępowania przygotowawczego, tj. śledztwa lub dochodzenia.

W niniejszej sprawie informacja z postępowania przygotowawczego, której dotyczy wniosek Stowarzyszenia w sytuacji jej udostępnienia nosi znamiona czynu opisanego w art. 241 k.k. ponieważ będzie dostępna dla nieokreślonej liczby osób, zaś Stowarzyszenie nie jest organem władzy, któremu należy ją udostępnić z uwagi na zakres jego kompetencji, co do prowadzenia postępowania przygotowawczego.

Skargę kasacyjną od opisanego wyroku wniosło Stowarzyszenie [...] z siedzibą w W. zaskarżając go w całości i zarzucając mu naruszenie:

1/ przepisów postępowania, tj.:

- art. 7 k.p.a., art. 77 § 1 k.p.a., art. 80 k.p.a., art. 107 § 1 i § 3 k.p.a. przez uznanie przez WSA dokonanej przez organ oceny zgromadzonego materiału dowodowego i opartego na nim uzasadnienia decyzji za prawidłowe, podczas gdy uzasadnienie to rażąco nie odpowiada wymogom ustawowym i uniemożliwia zrozumienie motywów, którymi kierował się organ;

- art. 54 § 2 p.p.s.a. w zw. z art. 107 § 1 pkt 6 i § 3 k.p.a. przez niezasadne przyjęcie, że odpowiedź na skargę może stanowić uzupełnienie uzasadnienia decyzji;

2/ przepisów prawa materialnego, tj.:

- art. 5 ust. 1 u.d.i.p. przez jego niewłaściwe zastosowanie polegające na przyjęciu, że skarżący domagał się informacji publicznej dostępnej w ramach odrębnych procedur bez bliższego ich określenia w zaskarżonej decyzji;

- art. 241 § 1 k.k. przez jego błędną wykładnię polegającą na przyjęciu, że hipotezą tego przepisu objęte są informacje stanowiące informację publiczną istniejącą przed wszczęciem postępowania karnego, podczas gdy hipoteza ta obejmuje jedynie informacje wytworzone w trakcie prowadzenia postępowania karnego lub niestanowiące informacji publicznej pozyskane w trakcie prowadzenia postępowania karnego.

W oparciu o powyższe skarżące kasacyjnie Stowarzyszenie wniosło o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i orzeczenie co do istoty poprzez uchylenie decyzji w całości, ewentualnie uchylenie wyroku w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania WSA w Warszawie, zasądzenie kosztów postępowania wg norm przepisanych oraz przeprowadzenie rozprawy.

W odpowiedzi na skargę kasacyjną organ uznając stanowisko Sądu I instancji za prawidłowe wniósł o jej oddalenie.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Na wstępie podać należy, iż z uwagi na brak zgody wszystkich stron na przeprowadzenie rozprawy w trybie zdalnym Przewodnicząca Wydziału III na podstawie art. 15 zzs4 ust. 1 i 3 ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz.U. z 2020 r., poz. 1842) zarządziła skierowanie sprawy, do rozpoznania skargi kasacyjnej, na posiedzenie niejawne.

Zgodnie z art. 183 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2022 r., poz. 329) dalej p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny przy rozpatrywaniu sprawy na skutek wniesienia skargi kasacyjnej związany jest granicami tej skargi, a z urzędu bierze pod rozwagę tylko nieważność postępowania w wypadkach określonych w § 2, z których żaden w rozpoznawanej sprawie nie zachodzi.

Przede wszystkim za niezasadne Naczelny Sąd Administracyjny uznał zarzuty skargi kasacyjnej wskazujące na naruszenie przez Sąd I instancji przepisów art. 7 k.p.a., art. 77 § 1 k.p.a., art. 80 k.p.a., art. 107 § 1 i § 3 k.p.a. W zakresie tak postawionych zarzutów stwierdzić należy, że wskazano w nich jako naruszone tylko i wyłącznie przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego, bez powiązania ich z przepisami procedury sądowoadministracyjnej. Zauważyć należy, że WSA nie stosował przepisów k.p.a. Mógł je jedynie naruszyć podczas dokonywania kontroli legalności zaskarżonej decyzji, czyli w sposób pośredni. Ewentualne naruszenie związane zatem było z naruszeniem przepisów p.p.s.a. Aby skutecznie postawić zarzut naruszenia przepisów k.p.a. należało powiązać te przepisy z regulacjami p.p.s.a. Samodzielne wskazanie w zarzutach kasacyjnych przepisów k.p.a. powoduje, iż zarzuty takie są nieskuteczne. Zarzuty skargi kasacyjnej muszą odnosić się do tych przepisów prawa, które legły u podstaw rozstrzygnięcia zawartego w skarżonym wyroku Sądu I instancji, bowiem skarga kasacyjna jest skierowana przeciwko wyrokowi sądowemu, a jedynie pośrednio przeciwko rozstrzygnięciom administracyjnym, które podlegały kontroli sądowej. Przedmiotem zaskarżenia w postępowaniu przed sądem kasacyjnym jest wyrok sądu administracyjnego I instancji, a nie akt lub czynność organu administracji publicznej. Tylko zarzut procesowy, skierowany przeciwko wyrokowi wojewódzkiego sądu administracyjnego, a nie przeciwko decyzji organu administracji publicznej, podlega merytorycznej kontroli Sądu kasacyjnego (por. wyroki NSA z dnia 15 marca 2017 r., sygn. akt II GSK 4444/16, z dnia 12 kwietnia 2017 r., sygn. akt II FSK 488/15).

Oddaleniu podlegał również zarzut dotyczący naruszenia art. 54 § 2 p.p.s.a. w zw. z art. 107 § 1 pkt 6 i § 3 k.p.a. przez niezasadne przyjęcie, że odpowiedź na skargę może stanowić uzupełnienie uzasadnienia decyzji. W uzasadnieniu decyzji administracyjnej organ wyjaśnił motywy zajętego stanowiska w sprawie, natomiast w odpowiedzi na skargę przedstawił taką samą argumentację, nie powołując żadnych nowych okoliczności mających wpływ na podjęte rozstrzygnięcie.

Na uzasadnienie nie zasługują również zarzuty naruszenia prawa materialnego. Zgodnie z art. 5 ust. 1 u.d.i.p. prawo do informacji publicznej podlega ograniczeniu w zakresie i na zasadach określonych w przepisach o ochronie informacji niejawnych oraz o ochronie tajemnic ustawowo chronionych. Dostęp do informacji publicznej nie ma charakteru absolutnego i może podlegać ograniczeniom. W szczególności dotyczy to ograniczenia z uwagi na tajemnicę śledztwa (postępowania przygotowawczego) i wszelkich aspektów zabezpieczenia prawidłowego toku tego postępowania. Sankcje za naruszenie tajemnicy postępowania przewidziano w art. 241 § 1 k.k. W niniejszej sprawie wnioskowane przez Stowarzyszenie informacje pokrywają się z zakresem prowadzonego przez Prokuraturę Okręgową w Warszawie postępowania przygotowawczego. W tej sytuacji udostępnienie przez organ żądanej przez skarżące kasacyjnie Stowarzyszenie informacji mogłoby nosić znamiona czynu z art. 241 § 1 k.k., albowiem informacja mogłaby być dostępna dla nieokreślonej liczby osób.

Mając powyższe na uwadze na podstawie art. 184 p.p.s.a. oddalono skargę kasacyjną jako bezzasadną. O kosztach postępowania kasacyjnego od skarżącego kasacyjnie na rzecz organu orzeczono podstawie art. 204 pkt 1 p.p.s.a. oraz art. 205 § 2 p.p.s.a. w związku z § 14 ust. 1 pkt 2 lit. b rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (Dz. U. z 2018 r., poz.265 ze zm.).