Wyrok WSA w Poznaniu, sygn. akt II SA/Po 138/24
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu
Data orzeczenia: 2024-07-25 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6010 Pozwolenie na budowę, użytkowanie obiektu lub jego części,  wykonywanie robót budowlanych innych niż budowa obiektu, prz
Hasła tematyczne: Budowlane prawo
Skarżony organ: Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku: Uchylono zaskarżoną decyzję
Powołane przepisy: article: art. 59 ust. 1, art. 59a ust. 1 i 2, art. 84b ust. 3
journal: Dz.U. 2023 poz 682
law: Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (t. j.)
article: art. 97 par. 1 pkt 4
journal: Dz.U. 2023 poz 775
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (t. j.)

SENTENCJA

Dnia 25 lipca 2024 roku. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Danuta Rzyminiak-Owczarczak Sędziowie Sędzia WSA Edyta Podrazik (spr.) Asesor WSA Arkadiusz Skomra Protokolant: sekr. sąd. Elżbieta Polody po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 25 lipca 2024 roku sprawy ze skargi K. B. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 5 stycznia 2024 r. nr [...] w przedmiocie pozwolenia na użytkowanie obiektu budowlanego I. uchyla zaskarżoną decyzję, II. zasądza od [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego na rzecz strony skarżącej kwotę 997 zł (słownie: dziewięćset dziewięćdziesiąt siedem złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania.


UZASADNIENIE

Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego [...] decyzją z dnia 22 sierpnia 2023 r., nr [...], działając na podstawie art. 55 ust. 2 w zw. z art. 59 ust. 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (t.j. Dz. U. z 2023 r., poz. 682 ze zm.; dalej: "Prawo budowlane"), odmówił K. B. udzielenia pozwolenia na użytkowanie budynku mieszkalnego jednorodzinnego położonego w miejscowości M., na działce nr ew. gruntów [...] - kategoria obiektu I, zrealizowanego w oparciu o decyzję Starosty [...] z dnia 22 marca 2007 r., nr [...].

W uzasadnieniu organ I instancji wskazał, że K. B. wnioskiem z dnia 6 lipca 2023 r. wystąpiła o udzielenie pozwolenia na użytkowanie budynku mieszkalnego jednorodzinnego na terenie położonym w miejscowości M., na działce nr ew. gruntów [...]. Na wezwanie organu wnioskodawczyni przy piśmie z dnia 1 sierpnia 2023 r. uzupełniła brakujące dokumenty.

Przechodząc do meritum organ I instancji wyjaśnił, że K. B. wzniosła budynek mieszkalny w oparciu o decyzję Starosty [...] z dnia 22 marca 2007 r., nr [...], o pozwoleniu na budowę oraz decyzję Starosty [...] z dnia 30 maja 2022 r., nr [...], przenoszącą pozwolenie na budowę budynku mieszkalnego jednorodzinnego, udzielone decyzją z dnia 22 marca 2007 r., na K. B.. W dniu 18 sierpnia 2023 r. organ I instancji dokonał obowiązkowej kontroli zgłoszonego do użytkowania obiektu. W trakcie kontroli stwierdzono, że inwestorzy zakończyli budowę zgodnie z zatwierdzonym projektem budowlanym oraz zgodnie z projektem zagospodarowania terenu, ale bez zachowania wymaganych odległości od energetycznych urządzeń przesyłowych istniejących w dniu zatwierdzania projektu budowlanego. Podczas kontroli ustalono ponadto, że występuje kolizja budynku mieszkalnego z energetyczną linią napowietrzną SN 15 kV, polegająca na niezachowaniu prawidłowej, wymaganej normą, odległości w poziomie skrajnego przewodu linii do budynku. Zmierzona odległość w poziomie do skrajnego przewodu linii do budynku wynosi 2 m, co może stanowić zagrożenie dla użytkowników budynku. W zatwierdzonym projekcie budowlanym stwierdzono brak uzgodnień z właścicielem (gestorem) linii SN 15 kV. Zgodnie z normą PN-EN 50341-1:2013-03, odległość skrajnego przewodu od budynku w poziomie dla linii SN 15 kV powinna wynosić 7,10 m. Dokonane w trakcie kontroli obowiązkowej ustalenia prowadzą do wniosku, że nie jest możliwe bezpieczne użytkowania budynku mieszkalnego jednorodzinnego z uwagi na zbyt małą odległość nieizolowanych przewodów energetycznych od obiektu. Wobec wystąpienia możliwości porażenia prądem z uwagi na zbyt małą odległość linii napowietrznej od budynku PINB w O. postanowił negatywnie rozstrzygnąć wniosek K. B. o udzielenie pozwolenia na użytkowanie.

W odwołaniu z dnia 24 sierpnia 2023 r. do [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego K. B. wniosła o uchylenie decyzji organu I instancji.

W uzasadnieniu odwołująca wskazała, że budynek został wybudowany w oparciu o prawomocne pozwolenie na budowę, zgodnie z zatwierdzonym przez Starostę projektem budowlanym. Pozwolenie na budowę zostało wydane na podstawie prawomocnej decyzji o warunkach zabudowy, do której dołączono warunki przyłączenia do sieci elektroenergetycznej. E. O. uzgodniła pozytywnie decyzję o warunkach zabudowy, nie wskazując przy uzgodnieniu o konieczności uzgodnienia projektowanego budynku względem napowietrznej linii średniego napięcia.

Dalej odwołująca zauważyła, że norma, na którą powołuje się organ I instancji odnosi się do budowy linii przesyłowych, a nie do lokalizacji budynku względem linii. Prawo budowlane nie zabrania budowy budynków mieszkalnych oraz gospodarczych w pobliżu linii elektroenergetycznych.

[...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia 5 stycznia 2024 r., nr [...], działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2023 r., poz. 775 ze zm.; dalej: "K.p.a."), utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję organu I instancji.

Uzasadniając wydane rozstrzygnięcie organ odwoławczy podkreślił na wstępie, że w niniejszej sprawie Starosta O. udzielił pozwolenia na budowę budynku jednorodzinnego oraz budynku gospodarczego z garażem, na terenie położonym w miejscowości M., gm. O., na działce nr [...]. Niemniej jednak z zatwierdzonego planu zagospodarowania wynika, że zarówno lokalizacja budynku mieszkalnego, jak i budynku garażowego, powodują kolizję z energetyczną linią napowietrzną SN 15 kV - średniego napięcia (istniejącą przed rozpoczęciem robót budowlanych oraz widoczną na mapie projektu zagospodarowania terenu). Nie została więc zachowana prawidłowa, wymagana normami, odległość od skrajnych przewodów linii energetycznej. Budynek mieszkalny znajduje się w odległości 2 m od linii, natomiast budynek gospodarczy znajduje się bezpośrednio pod linią napowietrzną. Tymczasem zgodnie z normą PN-EN 50341-1:2013-03 (obecnie obowiązującą), odległość skrajnego przewodu od budynku w poziomie dla linii SN 15kV powinna wynosić 7,1 m. Z kolei wcześniejsza norma PN-EN 50423-1:2007 (obowiązująca w dacie wydawania decyzji pozwolenia na budowę) przewidywała, że minimalne odstępy izolacyjne od budynków mieszkalnych i innych dla zbliżenia linii do budynku (odległość rzutu poziomego od skrajnego nieizolowanego przewodu linii) wynosi 3 m niezależnie od sposobu obciążenia linii (od maksymalnej temperatury, obciążenia oblodzeniem i obciążenia wiatrem), dla przewodów w osłonie izolacyjnej i zespołu przewodów izolowanych dla obciążenia wiatrem dopuszcza odległość 2, a dla pozostałych obciążeń 3 m.

Dalej organ odwoławczy wskazał, że zgodnie z art. 5 ust. 1 Prawa budowlanego, obiekt budowlany wraz ze związanymi z nim urządzeniami budowlanymi należy, biorąc pod uwagę przewidywany okres użytkowania, projektować i budować w sposób określony w przepisach, w tym techniczno-budowlanych, oraz zgodnie z zasadami wiedzy technicznej, zapewniając spełnienie wymagań podstawowych dotyczących m.in. bezpieczeństwa pożarowego (art. 5 ust. 1 pkt 1 lit. b) oraz bezpieczeństwa użytkowania (art. 5 ust. 1 pkt 1 lit. c). Przywołana powyżej norma PN-EN 50423-1:2007 nie ma co prawda obowiązkowego charakteru, ponieważ nie została przywołana w ustawie, jednak to właśnie Polskie Normy zawierają wskazania aktualnych (na datę ich obowiązywania) zasad wiedzy technicznej. Zatem zastosowanie danej Polskiej Normy jest jedną z możliwości spełnienia wymogów prawa co do zgodności sposobu zaprojektowania, względnie wykonania danego obiektu zgodnie z zasadami wiedzy technicznej. W niniejszej sprawie brak takiej zgodności. Nie można także przyjąć, że cel regulacji ustawowej określonej w art. 5 ust. 1 ustawy Prawo budowlane został zapewniony w sprawie w inny sposób, ponieważ w zatwierdzonych projektach brak uzgodnień dokonanych w tym zakresie z właścicielem (gestorem) linii SN 15 kV.

Organ odwoławczy zauważył także, że zgodnie z art. 5 ust. 1 pkt 5 Prawa budowlanego obiekt budowlany należy projektować i budować zapewniając warunki bezpieczeństwa i higieny pracy. Tymczasem zgodnie z § 55 ust. 1 pkt 2 Rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 6 lutego 2003 r. w sprawie bezpieczeństwa i higieny pracy podczas wykonywania robót budowlanych (Dz. U. Nr 47, poz. 401), nie jest dopuszczalne sytuowanie stanowisk pracy, składowisk wyrobów i materiałów lub maszyn i urządzeń budowlanych bezpośrednio pod napowietrznymi liniami elektroenergetycznymi lub w odległości liczonej w poziomie od skrajnych przewodów, mniejszej niż: (...) 5 m - dla linii o napięciu znamionowym powyżej 1 kV, lecz nieprzekraczającym 15 kV. Ponadto zgodnie z § 11 ust. 1 Rozporządzenia Ministra Infrastruktury warunków technicznych z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U. Nr 75, poz. 690 ze zm.), budynek z pomieszczeniami przeznaczonymi na pobyt ludzi powinien być wznoszony poza zasięgiem zagrożeń i uciążliwości określonych w przepisach odrębnych, przy czym dopuszcza się wznoszenie budynków w tym zasięgu pod warunkiem zastosowania środków technicznych zmniejszających uciążliwości poniżej poziomu ustalonego w tych przepisach bądź zwiększających odporność budynku na te zagrożenia i uciążliwości, jeżeli nie jest to sprzeczne z warunkami ustalonymi dla obszarów ograniczonego użytkowania, określonych w przepisach odrębnych.

Co prawda więc pomimo, że organy nadzoru budowlanego nie kwestionują legalności budowy przedmiotowego budynku mieszkalnego jednorodzinnego, to mają obowiązek sprawdzenia m.in. czy inwestycja jest realizowana/zrealizowana w sposób mogący spowodować zagrożenie bezpieczeństwa ludzi lub mienia bądź zagrożenie środowiska, a ten warunek w niniejszej sprawie nie został spełniony. Zatem w zaistniałej sytuacji, z uwagi na wskazane powyżej naruszenie przepisów dotyczących bezpieczeństwa lokalizacji, organ odwoławczy ocenił, że organ I instancji prawidłowo wydał zaskarżoną decyzję i odmówił pozwolenia na użytkowanie wybudowanego budynku mieszkalnego jednorodzinnego.

W skardze z dnia 1 lutego 2024 r. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu K. B. wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji i poprzedzającej ją decyzji organu I instancji oraz zasądzenie na jej rzecz zwrotu kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych. Zaskarżonej decyzji zarzuciła naruszenie art. 55 i art. 59 w zw. z art. 59a Prawa budowlanego poprzez błędne przyjęcie, że obiekt nie spełnia wymogów bezpieczeństwa i higieny pracy przy jednoczesnym uznaniu, jego wybudowania w sposób legalny i zgodny z projektem, a także naruszenie art. 7, art. 11, art. 77 § 1, art. 80 oraz art. 107 § 3 K.p.a. w zw. z art. 126 K.p.a. poprzez niewyjaśnienie stanu faktycznego, nierozpatrzenie całego materiału dowodowego i jego dowolną ocenę, w tym także nierozważenie m.in. możliwości oddania do użytkowania części obiektu oraz brak uzasadnienia faktycznego i prawnego, które potwierdzałoby zasadność wydanej decyzji i nieuwzględnienie odwołania skarżącej, co mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, ponieważ dokładne wyjaśnienie stanu faktycznego, rozpatrzenie całego materiału dowodowego oraz jego prawidłowa ocena także w zakresie wskazanego bezpieczeństwa powinny doprowadzić do wydania decyzji odmiennej i uchylenia decyzji organu I instancji, zwłaszcza biorąc pod uwagę usytuowanie wybudowanego obiektu na nieruchomości.

W uzasadnieniu skarżąca wskazała, że art. 59a ust. 2 Prawa budowlanego wyznacza zakres kontroli budowy w zakresie jej zgodności z ustaleniami i warunkami określonymi w decyzji o pozwoleniu na budowę. Z treści uzasadnienia decyzji nie wynika, aby skarżąca naruszyła zgodność z któregokolwiek z punktów określonych w art. 59a Prawa budowlanego, jednak pomimo tego organ odwoławczy uznał, że obiekt nie spełnia wymogów w zakresie bezpieczeństwa ludzi lub mienia z uwagi na jego zbyt bliskie usytuowanie od skrajnego przewodu linii napowietrznej SN 15 kV.

Dalej skarżąca podkreśliła, że w obecnie obowiązującym stanie prawnym brak jest przepisów powszechnie obowiązujących (ustawy, rozporządzenia) regulujących minimalne odległości budynków mieszkalnych jednorodzinnych od linii energetycznych. Odległości takie mogą wynikać z ustaleń miejscowych planów zagospodarowania przestrzennego lub decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, jednakże na ternie miejscowości M. brak miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Odległości mogą być także określane przez przedsiębiorstwa eksploatujące sieci uzbrojenia w formie wytycznych do projektowania wyznaczone w trakcie uzgodnień przez zakłady energetyczne, jednak przedsiębiorstwo energetyczne w dniu 22 czerwca 2006 r. wydało skarżącej warunki przyłączenia do sieci energetycznej, w których nie określiło żadnych warunków w zakresie bezpieczeństwa czy też możliwości ich niezachowania. Podobnie decyzja o warunkach zabudowy dla tej inwestycji z dnia 10 sierpnia 2006 r. wskazuje wyłącznie, że zaopatrzenie w energię elektryczną ma odbywać się z istniejącej sieci energetycznej w uzgodnieniu i na warunkach określonych przez zarządcę sieci i urządzenia elektroenergetyczne.

Skarżąca wskazała także, że organ odwoławczy powołał w swojej decyzji normę PN-EN 50341-1:2013-03, która nie jest normą obowiązkowego stosowania. Co więcej, odwołując się do tej normy organ odwoławczy nie wskazał, które zapisy tej normy miałyby przesądzać o zachowaniu, bądź niezachowaniu odległości inwestycji skarżących od linii napowietrznej SN 15 kV. Skarżąca zaakcentowała, że Polskie Normy nie należą do systemu źródeł prawa powszechnie obowiązującego, co wynika wprost z art. 87 Konstytucji RP. W uzasadnieniu zaskarżonej decyzji organ nadzoru budowlanego nie wykazał żadnego przepisu rangi ustawowej, który uzasadniałby stosowanie w niniejszej sprawie normy PN-EN 50341-1:2013 -03 i dlaczego akurat ta norma ma w sprawie zastosowanie. Organy administracyjne w swoich decyzjach nie przywołały także żadnego dowodu posiadającego walor dokumentu urzędowego w rozumieniu art. 76 § 1 K.p.a., z którego wynikałoby, że wykonany budynek mieszkalny zrealizowany został niezgodnie z zasadami wiedzy technicznej, a jego usytuowanie nie spełnia bezpieczeństwa jego użytkowania. Ma to o tyle istotne znaczenie, że wskutek objęcia Polskich Norm prawami autorskimi i w dodatku wyjęcia ich spod reżimu ustawy o dostępie do informacji publicznej, dostęp do nich jest odpłatny. Skarżąca nie ma więc nie tylko możliwości dostępu do treści normy, ale oceny zasadności jej zastosowania.

Jednocześnie skarżąca zauważyła, że stosowanie Polskich Norm jest dobrowolne. Tym samym rozwiązania tam zawarte nie mogą być per se źródłem obowiązków prawnych dla skarżącej. W ocenie skarżącej organ administracji nie wskazał poza przywołaną normą żadnych okoliczności wskazujących, że usytuowanie budynku skarżącej względem sieci elektroenergetycznej stwarza zagrożenie, zwłaszcza biorąc pod uwagę zatwierdzoną dokumentację projektową budynku (w tym m.in. warunki przyłączenia wydane przez energetykę, mapę zagospodarowania terenu, decyzję o warunkach zabudowy) i legalność jego wybudowania, której organ nie kwestionuje.

W odpowiedzi na skargę [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie.

W uzasadnieniu organ odwoławczy podkreślił, że utrzymując w mocy decyzję organu I instancji miał na względzie przede wszystkim kwestię bezpiecznego użytkowania powstałego budynku. W ocenie organu odwoławczego nie może być bowiem tak, że organ nadzoru budowlanego wyrażając zgodę na użytkowanie powstałego budynku, zaakceptowałby stan zagrożenia zdrowia i życia ludzi. Zatem w niniejszej sprawie nie mogła zapaść inna decyzja jak odmowa pozwolenia na użytkowanie.

Odnosząc się do zarzutu, że Polskie Normy nie są źródłem prawa powszechnie obowiązującego, a ich stosowanie jest dobrowolne, organ odwoławczy wyjaśnił, że to właśnie Polskie Normy są źródłem aktualnych zasad wiedzy technicznej. Zatem jeżeli zasady wiedzy technicznej wyrażone w Polskich Normach są podstawą przy projektowaniu budynków i dalszym ich oddawaniu ich do użytkowania, nie pozwalają na tak małą odległość pomiędzy liniami energetycznymi a budynkami mieszkalnymi, to w ocenie organu odwoławczego oddanie do użytkowania tego budynku naruszyłoby wprost zasady wiedzy technicznej, które z kolei są podstawą do zastosowania właściwych przepisów prawa. Skoro przy tym przywołana w zaskarżonej decyzji Polska Norma określa minimalną odległość budynków mieszkalnych od sieci energetycznych, a która w niniejszej sprawie nie została spełniona bowiem wynosi 2 m, to obecna wiedza techniczna nie gwarantuje bezpiecznego użytkowania budynku powstałego bez zachowania tychże odległości, a oprócz spełnienia wymagań prawnych przy oddawaniu do użytkowania powstałego budynku, kwestią istotną jest także jego bezpieczne użytkowanie.

Końcowo organ odwoławczy podkreślił, że rację ma skarżąca, iż przedmiotowy budynek powstał w oparciu o wydaną przez Starostę [...] decyzję z dnia 22 marca 2007 r., nr [...], udzielającą pozwolenia na budowę, zatem powstał on legalnie. Jednakże obecnie przed Wojewodą [...] toczy się postępowanie w sprawie zbadania legalności tej decyzji, które na dzień sporządzenia niniejszej odpowiedzi na skargę nie zostało jeszcze zakończone.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje:

Skarga okazała się zasadna, aczkolwiek z innych przyczyn, niż w niej wskazano.

Kontroli Sądu poddano decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 5 stycznia 2024 r., nr [...], utrzymującą w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 22 sierpnia 2023 r., nr [...], znak [...], o odmowie wydania pozwolenia na użytkowanie budynku mieszkalnego jednorodzinnego położonego w miejscowości M., na działce nr [...] - kategoria obiektu I, zrealizowanego w oparciu o decyzję Starosty [...] z dnia 22 marca 2007 r., nr [...].

Na wstępie wyjaśnienia wymaga, że zgodnie z art. 59 ust. 1 Prawa budowlanego, organ nadzoru budowlanego wydaje decyzję w sprawie pozwolenia na użytkowanie obiektu budowlanego po przeprowadzeniu obowiązkowej kontroli, o której mowa w art. 59a. Jak przy tym wynika z art. 59a Prawa budowlanego, przedmiotem kontroli jest zgodność budowy z ustaleniami i warunkami określonymi w decyzji o pozwoleniu na budowę oraz z projektem budowlanym (ust. 1). Zakres kontroli precyzuje ust. 2 przytaczanego przepisu, wskazując, że kontrola obejmuje sprawdzenie: (1) zgodności obiektu budowlanego z projektem zagospodarowania działki lub terenu; (2) zgodności obiektu budowlanego z projektem architektoniczno-budowlanym i technicznym, w zakresie: a) charakterystycznych parametrów technicznych w zakresie powierzchni zabudowy, wysokości, długości, szerokości i liczby kondygnacji; b) wykonania widocznych elementów nośnych układu konstrukcyjnego obiektu budowlanego; c) geometrii dachu (kąt nachylenia, wysokość kalenicy i układ połaci dachowych); d) wykonania urządzeń budowlanych, e) wykonania instalacji zapewniających użytkowanie obiektu budowlanego zgodnie z przeznaczeniem, f) zapewnienia warunków niezbędnych do korzystania z tego obiektu przez osoby niepełnosprawne, o których mowa w art. 1 Konwencji o prawach osób niepełnosprawnych, sporządzonej w Nowym Jorku dnia 13 grudnia 2006 r., w tym osoby starsze - w stosunku do obiektu użyteczności publicznej i budynku mieszkalnego wielorodzinnego; (2a) spełnienia warunków wskazanych w art. 55 ust. 1b (tj. dotyczących tego, czy oddawane do użytkowania obiekty budowlane lub ich części mogą samodzielnie funkcjonować zgodnie z przeznaczeniem), jeżeli przystąpienie do użytkowania obiektu budowlanego ma nastąpić przed wykonaniem wszystkich robót budowlanych; (3) wyrobów budowlanych szczególnie istotnych dla bezpieczeństwa konstrukcji i bezpieczeństwa pożarowego; (4) w przypadku nałożenia w pozwoleniu na budowę obowiązku rozbiórki istniejących obiektów budowlanych nieprzewidzianych do dalszego użytkowania lub tymczasowych obiektów budowlanych - wykonania tego obowiązku, jeżeli upłynął termin rozbiórki określony w pozwoleniu; (5) uporządkowania terenu budowy.

Z powołanych przepisów wynika jednoznacznie, że organy nadzoru budowlanego, które mają wydać decyzję w przedmiocie pozwolenia na użytkowanie obiektu, muszą mieć wzorzec kontroli w postaci pozwolenia na budowę. Z akt sprawy wynika natomiast, że w toku postępowania odwoławczego [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego pismem z dnia 17 listopada 2023 r., nr [...], działając na podstawie art. 84b ust. 3 Prawa budowlanego, wystąpił do Wojewody [...] o zbadanie legalności decyzji o pozwoleniu na budowę wydanych przez Starostę [...] z dnia 22 marca 2007 r., nr [...] i z dnia 22 marca 2007 r., nr [...], o zatwierdzeniu projektów budowlanych i udzieleniu pozwoleń na budowę budynku mieszkalnego jednorodzinnego i budynku gospodarczego z garażem na działce nr [...] w miejscowości M., gm. O. (k. [...] akt adm. organu odwoławczego). Powołany jako podstawa prawna tego wystąpienia przepis art. 84b ust. 3 Prawa budowlanego stanowi, że w przypadku ustalenia przez organy nadzoru budowlanego, że zachodzą okoliczności uzasadniające wznowienie postępowania albo stwierdzenie nieważności decyzji wydanej przez organ administracji architektoniczno-budowlanej, właściwy organ administracji architektoniczno-budowlanej wznawia lub wszczyna z urzędu postępowanie. W odpowiedzi na skargę [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego potwierdził przy tym, że postępowanie w sprawie legalności wskazanych decyzji zostało wszczęte i na moment udzielania odpowiedzi na skargę nie zostało jeszcze zakończone. W tej sytuacji zdaniem Sądu obowiązkiem organu odwoławczego było zawieszenie toczącego się postępowania do czasu zakończenia postępowania prowadzonego przed Wojewodą [...]. Dopóki bowiem nie zostało zakończone (ostateczną decyzją pozostającą w obrocie prawnym) postępowanie administracyjne w przedmiocie stwierdzenia nieważności pozwolenia na budowę, co do zasady nie jest dopuszczalne wydanie decyzji w przedmiocie pozwolenia na użytkowanie tego samego obiektu.

Jednocześnie Sąd w odniesieniu do zarzutów skargi i argumentacji zaskarżonej decyzji podkreśla, że na obecnym etapie postępowania nie mógł przesądzić, czy w niniejszej sprawie wystąpiły przesłanki wskazujące, że udzielenie pozwolenia na użytkowanie byłoby niezgodne z prawem. Rozważania w tym zakresie byłyby przedwczesne z powodu uchylenia decyzji organu odwoławczego z uwagi na naruszenie art. 97 § 1 pkt 4 K.p.a.

Ubocznie jedynie Sąd zauważa, że w postępowaniu w przedmiocie pozwolenia na użytkowanie obiektu budowlanego nie można tracić z pola widzenia, że pozwolenie na użytkowanie nie może zostać wydane względem obiektu budowlanego, którego użytkowanie stwarzałoby zagrożenie dla życia lub zdrowia ludzi oraz który nie może być bezpiecznie użytkowany zgodnie z zamierzonym sposobem użytkowania. Choć w art. 59a ust. 2 Prawa budowlanego mowa jest o kontroli co do zgodności z projektem zagospodarowania działki lub terenu i projektem budowlanym, a nie kontroli co do zgodności z prawem przyjętych rozwiązań projektowych, dopuszczenie do użytkowania obiektu budowlanego mogącego stwarzać zagrożenie dla życia lub zdrowia ludzi należałoby uznać za sprzeczne z celem instytucji pozwolenia na użytkowanie. Dokonując oceny w tym zakresie niewątpliwie przy tym można odwoływać się do Polskich Norm, albowiem to właśnie Polskie Normy są źródłem aktualnych zasad wiedzy technicznej. Zgodnie natomiast z art. 5 ust. 1 Prawa budowalnego w brzmieniu obowiązującym do dnia 31 grudnia 2015 r., obiekt budowlany wraz ze związanymi z nim urządzeniami budowlanymi należy, biorąc pod uwagę przewidywany okres użytkowania, projektować i budować w sposób określony w przepisach, w tym techniczno-budowlanych, oraz zgodnie z zasadami wiedzy technicznej, zapewniając spełnienie wymagań podstawowych dotyczących m. in. bezpieczeństwa pożarowego, bezpieczeństwa użytkowania i odpowiednich warunków higienicznych i zdrowotnych oraz ochrony środowiska. Od dnia 1 stycznia 2016 r. wymagania te muszą zostać spełnione wobec obiektu budowlanego jako całości oraz jego poszczególnych części.

Mając powyższe na uwadze, Sąd działając na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2024 r., poz. 935; dalej: "P.p.s.a."), uchylił zaskarżoną decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 5 stycznia 2024 r., nr [...], albowiem została wydana z naruszeniem przepisów postępowania, tj. art. 97 § 1 pkt 4 K.p.a., które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

Ponownie prowadząc postępowanie organ odwoławczy zastosuje się do oceny prawnej i wytycznych zawartych w uzasadnieniu niniejszego wyroku.

O kosztach postępowania, na które składa się wpis od skargi w wysokości 500 zł, koszty zastępstwa procesowego w wysokości 480 zł oraz opłata skarbowa od pełnomocnictwa w wysokości 17 zł, Sąd orzekł na podstawie art. 200 i art. 205 § 2 P.p.s.a. w zw. z § 14 ust. 1 pkt 1 lit. c Rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie (t. j. Dz. U. z 2023 r., poz. 1964).