Wyrok WSA w Gliwicach, sygn. akt I SA/Gl 1482/23
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach
Data orzeczenia: 2024-06-05 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6116 Podatek od czynności cywilnoprawnych, opłata skarbowa oraz inne podatki i opłaty
Hasła tematyczne: Podatki inne
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 6ka ust. 3, art. 6q ust. 1
journal: Dz.U. 2022 poz 2519
law: Ustawa z dnia 13 września 1996 r. o utrzymaniu czystości i porządku w gminach (t. j.)

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Dorota Kozłowska (spr.), Sędzia WSA Monika Krywow, Sędzia WSA Katarzyna Stuła-Marcela, , po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 5 czerwca 2024 r. sprawy ze skargi W. w M. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Katowicach z dnia 24 sierpnia 2023 r. nr SKO.FP/41.4/310/2023/14622 w przedmiocie opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi za marzec 2023 r. oddala skargę.


UZASADNIENIE

Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Katowicach (dalej: organ odwoławczy) decyzją z 24 sierpnia 2023 r. nr SKO.FP/41.4/310/2023/14622, na podstawie art. 233 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t.j. Dz.U. z 2022 r. poz. 2651 z późn. zm.), dalej: O.p. rozpoznaniu odwołania W w M. przy ul. [...] (dalej: W, skarżąca), utrzymało w mocy decyzję Prezydenta Miasta M. (dalej: organ pierwszej instancji) z 25 maja 2023 r. nr [...] w sprawie określenia wysokości opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi dla nieruchomości położonej w M. przy ul. [...] [...], [...], [...], [...], [...] za miesiąc marzec 2023 r. w wysokości 8.776,80 zł.

Powyższa decyzja organu odwoławczego została wydana w następującym stanie faktycznym i prawnym:

Organ pierwszej instancji decyzją z 25 maja 2023 r. określił W wysokość opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi dla nieruchomości położonej w M. przy ul. [...] [...], [...], [...], [...], [...] za miesiąc marzec 2023 r. w wysokości 8.776,80 zł.

Od powyższej decyzji odwołanie wniósł pełnomocnik W, zarzucając wydanej decyzji naruszenie:

1. art. 6k ust. 4 ustawy z dnia 13 września 1996 r. o utrzymaniu czystości i porządku w gminach (t.j. Dz.U. z 2022 r. poz. 2519 z późn. zm.), dalej: u.u.c.p.g. poprzez automatyczne uznanie przez organ pierwszej instancji, że w przedmiotowej sprawie wystąpiły przesłanki do określenia opłaty sankcyjnej za gospodarowanie odpadami komunalnymi;

2. art. 6ka ust. 1 u.u.c.p.g. poprzez uznanie na podstawie zgromadzonego materiału dowodowego, iż jednorazowe zgłoszenie o niesegregowaniu odpadów komunalnych stanowi niedopełnienie obowiązku właściciela nieruchomości w zakresie selektywnego zbierania i gromadzenia odpadów komunalnych, względnie: - niepowiadomienie właściciela nieruchomości - W - przez podmiot odbierający odpady komunalne o fakcie niedopełnienia, co uniemożliwia określenie opłaty z uwzględnieniem stawki podwyższonej;

3. art. 121 § 1 O.p. poprzez prowadzenie postępowania w sposób powodujący utratę zaufania strony do organu władzy publicznej załatwiającego sprawę;

4. art. 122 O.p. poprzez niepodjęcie wszystkich czynności niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy, nie uwzględniając przy wydaniu decyzji zarówno interesu społecznego i słusznego interesu strony;

5. art. 124 O.p. ze względu na nienależyte wyjaśnienie przez organ pierwszej instancji przesłanek podjętej decyzji;

6. art. 187 § 1 i art. 191 O.p. poprzez rozpatrzenie materiału dowodowego w sposób niewyczerpujący, lecz wybiórczy, bez uwzględnienia stanowiska strony oraz okoliczności, iż:

- dokumentacja fotograficzna nie przedstawia właściwych pojemników (vide: stanowisko strony skarżącej zawarte w protokole z 15 maja 2023 r.),

- niemożliwe jest w odniesieniu do fotografii wykonanej 10 marca 2023 r. o godz. 07:58:12 potwierdzenie, iż "w pojemniku przeznaczonego do zbierania metali i tworzyw sztucznych zgromadzono: szkło, odpady bio kuchenne", albowiem fotografia ta może nie przedstawiać tego rodzaju odpadów, względnie nie sposób z tej fotografii wywodzić faktu zgromadzenia tego rodzaju odpadów,

- właściciel nieruchomości nie dopełnił obowiązku selektywnego zbierania odpadów z uwagi na dotychczasową dbałość o segregowanie odpadów, odpady te o ile znajdowały się w niewłaściwym pojemniku mogły nie pochodzić od współwłaścicieli bądź osób zamieszkujących w lokalach znajdujących się w budynkach W, a ewentualne naruszenie obowiązku miało charakter jednostkowy, a nie powtarzający się bądź notoryczny, podmiot odbierający odpady komunalne odebrał nieposortowane odpady, względnie, że ustalenia tego podmiotu w zakresie dokonanych naruszeń następowały w dniach, w których wedle harmonogramu wywozu odpadów dla budynków wielorodzinnych w M. nie dokonywał odbioru odpadów z pojemników na gromadzenie odpadów metalowych i z tworzyw sztucznych;

7. art. 198 § 1 O.p. poprzez oparcie decyzji o dowód przeprowadzony pośrednio, tj. z informacji podmiotu odbierającego odpady komunalne, co miało wpływ na treść decyzji oraz skutkowało powstaniem błędu w ustaleniach faktycznych.

Rozpoznając sprawę organ odwoławczy wskazał, że Z Sp. z o.o. dwukrotnie powiadomił o niedopełnieniu przez właściciela nieruchomości obowiązku selektywnego zbierania odpadów komunalnych w miejscu gromadzenia odpadów komunalnych przeznaczonym dla mieszkańców nieruchomości położonej w M. przy ul. [...] [...], [...], [...], [...], [...] w miesiącu marcu 2023 r. Dnia 10 marca 2023 r. zgodnie z powiadomieniem z 20 marca 2023 r. stwierdzono następujące nieprawidłowości w segregacji odpadów komunalnych: w pojemniku przeznaczonym do zbierania metali i tworzyw sztucznych zgromadzono: szkło, odpady bio kuchenne. Dnia 17 marca 2023 r. zgodnie z powiadomieniem z 27 marca 2023 r. stwierdzono następujące nieprawidłowości w segregacji odpadów komunalnych: w pojemniku przeznaczonym do zbierania metali i tworzyw sztucznych zgromadzono: opakowania z papieru, tekstylia, styropian. Z Sp. z o.o. wiadomością e-mail przesłaną na adres: [...] powiadomił właściciela nieruchomości położonej w M. przy ul. [...] [...], [...], [...], [...], [...] o stwierdzonych nieprawidłowościach.

Organ odwoławczy zwrócił uwagę, że ustawodawca nie wskazał sposobu i formy powiadomienia właściciela nieruchomości przez podmiot odbierający odpady komunalne o stwierdzonych nieprawidłowościach w zakresie niedopełnienia obowiązku selektywnego zbierania odpadów komunalnych.

Odnosząc powyższe do przedmiotu sprawy organ odwoławczy stwierdził, że przepis art. 6o ust. 1 u.u.c.p.g. stanowi, że w razie uzasadnionych wątpliwości co do danych zawartych w deklaracji wójt, burmistrz lub prezydent miasta określa, w drodze decyzji, wysokość opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi, biorąc pod uwagę dostępne dane właściwe dla wybranej przez radę gminy metody, a w przypadku ich braku - uzasadnione szacunki, w tym w przypadku nieruchomości, na których nie zamieszkują mieszkańcy, średnią ilość odpadów komunalnych powstających na nieruchomościach o podobnym charakterze. Zgodnie z art. 6ka ust. 1 u.u.c.p.g. w przypadku niedopełnienia przez właściciela nieruchomości obowiązku selektywnego zbierania odpadów komunalnych, podmiot odbierający odpady komunalne przyjmuje je jako niesegregowane (zmieszane) odpady komunalne i powiadamia o tym wójta, burmistrza lub prezydenta miasta oraz właściciela nieruchomości. Następnie na podstawie art. 6ka ust. 3 u.u.c.p.g. wójt, burmistrz lub prezydent miasta określa, w drodze decyzji, wysokość opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi za miesiąc lub miesiące, a w przypadku nieruchomości, o których mowa w art. 6j ust. 3b u.u.c.p.g., za rok, w którym nie dopełniono obowiązku selektywnego zbierania odpadów komunalnych, stosując wysokość stawki opłaty podwyższonej, o której mowa w art. 6k ust. 3 u.u.c.p.g.

Zdaniem organu odwoławczego w rozpatrywanej sprawie istotą problemu jest to, czy w sytuacji dokonywania segregacji odpadów, wrzucenie do pojemnika na plastik: szkła, odpadów bio kuchennych, papieru, styropianu, świadczy o niedopełnieniu przez właściciela obowiązku selektywnego zbierania odpadów. Według organu odwoławczego z punktu widzenia regulacji opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi istotne jest udowodnienie rzeczywistego sposobu segregowania odpadów lub jego braku. Niewątpliwie to na podmiocie, do którego przypisane są poszczególne pojemniki na odpady spoczywa obowiązek dbałości o prawidłowe segregowanie odpadów i niedopuszczenie do możliwości dostępu osób trzecich do tych pojemników. Zadeklarowanie przez właściciela nieruchomości selektywnej segregacji odpadów nakłada nań obowiązek rzeczywistego spełnienia obowiązków stąd wynikających. Wykazanie przypadku nieprzestrzegania przyjętej zasady segregacji odpadów pociąga za sobą obowiązek nałożenia na podmiot zainteresowany opłaty w stawce właściwej dla nieselektywnego zbierania odpadów.

Organ odwoławczy na podstawie analizy akt stwierdził, że organ pierwszej instancji działał w zgodzie z zasadą prawdy obiektywnej (art. 122 O.p.). Organ zebrał pełny materiał dowodowy a dokonana przez organ pierwszej instancji ocena zebranego materiału dowodowego była zgodna z przepisami prawa. Minimalny zakres materiału dowodowego w tego typu sprawach wyznacza zawarte w art. 6ka u.u.c.p.g. ustawy określenie "niedopełnienia przez właściciela nieruchomości obowiązku selektywnego zbierania odpadów komunalnych". Natomiast ustawa o czystości i porządku w gminach nie przewiduje żadnych kryteriów, których spełnienie decyduje o powstaniu obowiązku zapłaty podwyższonej kwoty opłaty, w związku z brakiem segregacji odpadów.

W ocenie organu odwoławczego niedopełnienie obowiązków w zakresie segregacji odpadów może polegać na nawet minimalnym zanieczyszczeniu selektywnie zbieranych odpadów, czyli odpadów zbieranych w poszczególnych frakcjach charakteryzujących się takimi samymi właściwościami i takimi samymi cechami. Pojęcie odpadów komunalnych oraz selektywnego zbierania odpadów zostały zdefiniowane w art. 3 ust. 1 pkt 7 i pkt 24 ustawy z dnia 14 grudnia 2012 r. o odpadach, do stosowania której, w sprawach dotyczących postępowania z odpadami komunalnymi w zakresie nieuregulowanym w ustawie o utrzymaniu czystości i porządku w gminach - odsyła art. 1a tej ustawy. Selektywne zbieranie, według definicji ustawowej, to zbieranie, w ramach którego strumień odpadów, w celu ułatwienia specyficznego przetwarzania, obejmuje jedynie odpady charakteryzujące się takimi samymi wartościami i takimi samymi cechami.

Organ odwoławczy stwierdził, że z akt sprawy wynika, że mieszkańcy nieruchomości położonej w M. przy ul. [...] [...], [...], [...], [...], [...] w miesiącu marcu 2023 r. nie dopełnili obowiązku segregowania odpadów komunalnych. W związku z powyższym wysokość opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi dla właścicieli ww. nieruchomości za miesiąc marzec 2023 r. ustalono w następujący sposób: 138 osób, stawka 63,60 zł. - wysokość opłaty 8.776,80 zł.

Odnosząc się do zarzutów pełnomocnika W organ odwoławczy wskazał, że nie zasługują na uwzględnienie zarzuty dotyczące naruszenie przepisów art. 121 § 1, art. 122, art. 124, art. 187 § 1 oraz art. 191 O.p. Sprawa została wyjaśniona w sposób wymagany przepisami prawa, podjęto niezbędne działania i przeanalizowano materiał dowodowy w niniejszej sprawie oraz dokonano jego wszechstronnego rozważenia i oceny, a ustalenia poczynione w toku postępowania nie naruszają wskazanych przepisów.

W skardze na decyzję organu odwoławczego, wniesionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach, pełnomocnik skarżącej zaskarżonej decyzji zarzucił naruszenie:

1. przepisów prawa materialnego:

a) art. 6k ust. 3 u.u.c.p.g. (powinno być art. 6ka ust. 3 - przypis Sądu) poprzez niewłaściwą interpretację przejawiającą się w automatycznym uznania przez organy obu instancji, że w przedmiotowej sprawie wystąpiły przesłanki do określenia opłaty podwyższonej za gospodarowanie odpadami komunalnymi ze względu na kwestionowanie przez organy wypełnienia przez stronę obowiązku zbierania odpadów komunalnych w sposób selektywny,

b) § 2 ust. 2 uchwały nr [...] Rady Miasta M. z 26 maja 2022 r. w sprawie wyboru metody ustalenia opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi, ustalenia stawki opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi oraz ustalenia stawki opłaty za pojemnik lub worek o określonej pojemności, poprzez niewłaściwe zastosowanie polegające na uznaniu, iż działanie bądź zaniechanie strony stanowiło przesłankę niewypełnienia obowiązku zbierania odpadów komunalnych w sposób selektywny, co stanowiło podstawę do ustalenia opłaty według stawki podwyższonej,

a w przypadku, gdy stan faktyczny jest sporny bądź ustalono go w sposób błędny:

2. przepisów postępowania administracyjnego:

a) art. 6ka ust. 1 u.u.c.p.g. poprzez uznanie na podstawie zgromadzonego materiału dowodowego, iż nawet jednorazowe i incydentalne zgłoszenie przez odbiorcę odpadów komunalnych o niesegregowaniu przez właściciela nieruchomości odpadów komunalnych stanowi niedopełnienie obowiązku właściciela nieruchomości w zakresie selektywnego zbierania i gromadzenia odpadów komunalnych;

b) art. 121 § 1 O.p. poprzez prowadzenie postępowania w sposób powodujący utratę zaufania strony do organu władzy publicznej załatwiającego sprawę, w szczególności w zakresie uznania, iż bez znaczenia pozostaje niestosowanie się przez podmiot odbierający odpady komunalne do harmonogramu ogólnodostępnego odbioru odpadów, co utrudnia lub uniemożliwia kontrolę pojemników odpadów przez przedstawicieli W przed ich odbiorem w danym dniu, albowiem data ta nie stanowi daty wskazanej w grafiku odbioru odpadów;

c) art. 122 O.p. poprzez niepodjęcie wszystkich czynności niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy, nie uwzględniając przy wydaniu decyzji zarówno interesu społecznego i słusznego interesu strony, która co do zasady dba o gromadzenie w pojemnikach na odpady, co winno potwierdzić oświadczenie organu pierwszej instancji, o uzyskanie którego strona wnosi w pkt 4 wniosków zawartych w petitum ("4) zobowiązanie Prezydenta Miasta M...", jak również nie uwzględniając faktu odbioru odpadów w terminach innych niż wynikających z deklarowanego harmonogramu jako przesłanki utrudniającej lub uniemożliwiającej przeprowadzenie kontroli przez przedstawicieli W pojemników w celu ustalenia przed odbiorem, czy w danym pojemniku znajdują się odpowiednie odpady w celu odbioru właściwych odpadów w dacie wynikającej z harmonogramu;

d) art. 187 § 1 i art. 191 O.p. poprzez rozpatrzenie materiału dowodowego w sposób niewyczerpujący, lecz wybiórczy, bez uwzględnienia stanowiska strony oraz okoliczności, iż:

- dokumentacja fotograficzna nie przedstawia właściwych pojemników (vide: stanowisko skarżącej zawarte w protokole z 15 maja 2023 r.),

- właściciel nieruchomości nie dopełnił obowiązku selektywnego zbierania odpadów z uwagi na dotychczasową dbałość o segregowanie odpadów, odpady te, o ile znajdowały się w niewłaściwym pojemniku, mogły nie pochodzić od współwłaścicieli bądź osób zamieszkujących w lokalach znajdujących się w budynkach W, a ewentualne naruszenie obowiązku miało charakter jednostkowy, a nie powtarzający się bądź notoryczny,

- podmiot odbierający odpady komunalne odebrał nieposortowane odpady, względnie że ustalenia tego podmiotu w zakresie dokonanych naruszeń następowały w dniach, w których - wedle harmonogramu wywozu odpadów dla budynków wielorodzinnych w M. - nie dokonywał odbioru odpadów z pojemników na gromadzenie odpadów metalowych i z tworzyw sztucznych, co miało wpływ na treść zaskarżonej decyzji oraz skutkowało powstaniem błędu w ustaleniach faktycznych;

3. błędną, wybiórczą i niewystarczającą ocenę stanu faktycznego, polegającą na:

- stwierdzeniu, iż dokumentacja fotograficzna nie przedstawia właściwych pojemników (vide: stanowisko strony skarżącej zawarte w protokole z dnia 15 maja 2023 roku),

- ustaleniu, że właściciel nieruchomości nie dopełnił obowiązku selektywnego zbierania odpadów z uwagi na dotychczasową dbałość o segregowanie odpadów, odpady te - o ile znajdowały się w niewłaściwym pojemniku - mogły nie pochodzić od współwłaścicieli bądź osób zamieszkujących w lokalach znajdujących się w budynkach W, a ewentualne naruszenie obowiązku miało charakter jednostkowy, a nie powtarzający się bądź notoryczny,

- braku ustalenia, czy podmiot odbierający odpady komunalne faktycznie odebrał nieposortowane odpady, względnie - że ustalenia naruszeń dokonanych przez ten tego podmiot następowały w dniach, w których - wedle harmonogramu wywozu odpadów dla budynków wielorodzinnych w M. - nie dokonywał odbioru odpadów z pojemników na gromadzenie odpadów metalowych i z tworzyw sztucznych.

Stawiając powyższe zarzuty pełnomocnik skarżącej wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji organu odwoławczego i poprzedzającej ją decyzji organu pierwszej instancji w części nakładającej na stronę opłatę w wysokości przekraczającej kwotę 4.388,40 zł oraz zasądzenie na rzecz skarżącej kosztów postępowania.

W uzasadnieniu skargi pełnomocnik skarżącej wywodził, że podtrzymuje dotychczasowe stanowisko i zaprzecza niedopełnieniu obowiązkowi selektywnego gromadzenia odpadów. Podniósł, że określenia wymaga jaką to liczbę stwierdzonych przypadków niesegregowania odpadów można uznać za uporczywe nieprzestrzeganie zasady segregacji odpadów, skutkujące nałożeniem sankcyjnej stawki za świadczoną usługę wywozu odpadów. Możliwość stwierdzenia notoryczności nierealizowania obowiązku segregacji odpadów jest uzależniona od częstotliwości wywozu odpadów. W przypadku niewielkich obiektów mieszkalnych, w których usługa wywozu odpadów świadczona jest jeden raz w tygodniu, nawet sporadyczne stwierdzenie niewłaściwej segregacji może skutkować zastosowanie stawki sankcyjnej. W przypadku wielomieszkaniowych bloków mieszkalnych wywóz, szczególnie niektórych kategorii odpadów, następuje z dużą częstotliwością. W takim przypadku dla stwierdzenia uporczywości niewłaściwej segregacji odpadów należy udokumentować odpowiednio więcej takich przypadków, szczególnie gdy przypadków tych nie udokumentowano w krótkich przedziałach czasowych, ale dzieliły je kilkudniowe okresy, w których nie udokumentowano nieprawidłowości.

Zdaniem autora skargi nie sposób zgodzić się, aby maksymalnie dwukrotne stwierdzenie nieprawidłowości - w braku dotychczasowych naruszeń w segregacji odpadów na nieruchomości W - było przesłanką do ustalenia naruszenia obowiązku związanego z selektywnym gromadzeniem odpadów. Tymczasem zauważyć należy, że odbiór odpadów komunalnych z nieruchomości, na których znajdują się budynki wielorodzinne na terenie miasta M. następuje kilkakrotnie w ciągu tygodnia roboczego (por. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z 26 kwietnia 2022 r., sygn. akt I SA/Gd 203/22).

W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie podtrzymując swoje stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył, co następuje:

Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.

Kontrolując legalność zaskarżonej decyzji, Sąd nie stwierdził naruszeń prawa, które skutkowałyby koniecznością wyeliminowania jej z obrotu prawnego.

Przedmiotem sporu w rozpoznawanej sprawie jest kwestia rozstrzygnięcia co do prawidłowości określenia wysokości podwyższonej opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnym. Istotą problemu jest to, czy w sytuacji dokonywania segregacji odpadów, wrzucenie do pojemnika przeznaczonego do zbierania metali i tworzyw sztucznych: szkła, odpadów bio kuchennych, papieru, styropianu, świadczy o niedopełnieniu przez właściciela nieruchomości obowiązku selektywnego zbierania odpadów.

Podstawę materialnoprawną rozstrzygnięć stanowiły przepisy art. 6ka ust. 3, art. 6q ust. 1 u.u.c.p.g.

Stosownie do treści art. 6ka ust. 1 u.u.c.p.g. w przypadku niedopełnienia przez właściciela nieruchomości obowiązku selektywnego zbierania odpadów komunalnych, podmiot odbierający odpady komunalne przyjmuje je jako niesegregowane (zmieszane) odpady komunalne i powiadamia o tym wójta, burmistrza lub prezydenta miasta oraz właściciela nieruchomości. Wójt, burmistrz lub prezydent miasta na podstawie powiadomienia, o którym mowa w ust. 1, wszczyna postępowanie w sprawie określenia wysokości opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi (art. 6ka ust. 2 u.u.c.p.g.). Natomiast według art. 6ka ust. 3 u.u.c.p.g. wójt, burmistrz lub prezydent miasta określa, w drodze decyzji, wysokość opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi za miesiąc lub miesiące, a w przypadku nieruchomości, o których mowa w art. 6j ust. 3b, za rok, w których nie dopełniono obowiązku selektywnego zbierania odpadów komunalnych, stosując wysokość stawki opłaty podwyższonej, o której mowa w art. 6k ust. 3.

Przepis art. 6ka u.u.c.p.g. określa konsekwencje prawne naruszenia przez właściciela nieruchomości obowiązku selektywnego zbierania odpadów komunalnych. Obowiązek selektywnej zbiórki odpadów komunalnych jest obowiązkiem o charakterze powszechnym, gdyż ciąży na wszystkich właścicielach nieruchomości, na których te odpady powstały. Z mocy art. 2 ust. 1 pkt 4 u.u.c.p.g. dotyczy także współwłaścicieli, użytkowników wieczystych oraz jednostki organizacyjne i osoby posiadające nieruchomości w zarządzie lub użytkowaniu, a także inne podmioty władające nieruchomością.

Zgodnie z art. 5 ust. 1 pkt 3 u.u.c.p.g. właściciele nieruchomości zapewniają utrzymanie czystości i porządku przez zbieranie w sposób selektywny powstałych na terenie nieruchomości odpadów komunalnych zgodnie z wymaganiami określonymi w regulaminie oraz sposobem określonym w przepisach wydanych na podstawie art. 4a ust. 1.

Pojęcie selektywnej zbiórki odpadków komunalnych, o którym mowa w art. 6ka u.u.c.p.g., należy interpretować z uwzględnieniem art. 3 ust. 1 pkt 7 i 24 ustawy z dnia 14 grudnia 2012 r. o odpadach (t.j. Dz.U. z 2023 r. poz. 1587 z późn. zm.). Odpadami komunalnymi są odpady powstające w gospodarstwach domowych oraz odpady pochodzące od innych wytwórców odpadów, które ze względu na swój charakter i skład są podobne do odpadów z gospodarstw domowych, w szczególności niesegregowane (zmieszane) odpady komunalne i odpady selektywnie zebrane:

a) z gospodarstw domowych, w tym papier i tektura, szkło, metale, tworzywa sztuczne, bioodpady, drewno, tekstylia, opakowania, zużyty sprzęt elektryczny i elektroniczny, zużyte baterie i akumulatory oraz odpady wielkogabarytowe, w tym materace i meble, oraz

b) ze źródeł innych niż gospodarstwa domowe, jeżeli odpady te są podobne pod względem charakteru i składu do odpadów z gospodarstw domowych - przy czym odpady komunalne nie obejmują odpadów z produkcji, rolnictwa, leśnictwa, rybołówstwa, zbiorników bezodpływowych, sieci kanalizacyjnej oraz z oczyszczalni ścieków, w tym osadów ściekowych, pojazdów wycofanych z eksploatacji oraz odpadów budowlanych i rozbiórkowych; niesegregowane (zmieszane) odpady komunalne pozostają niesegregowanymi (zmieszanymi) odpadami komunalnymi, nawet jeżeli zostały poddane przetwarzaniu odpadów, ale przetwarzanie to nie zmieniło w sposób znaczący ich właściwości (ust. 7).

Selektywne zbieranie odpadów polega z kolei na ich zbieraniu, w ramach którego dany strumień odpadów, w celu ułatwienia specyficznego przetwarzania, obejmuje jedynie odpady charakteryzujące się takimi samymi właściwościami i takimi samymi cechami. Niedopełnienie przez właściciela nieruchomości obowiązku selektywnego zbierania odpadów komunalnych polega na nieumieszczeniu odpadów w urządzeniach (pojemnikach lub workach) przeznaczonych na zbieranie frakcji, do której należą, a więc na mieszaniu odpadów podlegających selektywnej zbiórce (ust. 24).

W art. 6ka ust. 1 u.u.c.p.g. zawarto przesłanki warunkujące wydanie przez organ decyzji określającej wysokość opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi za okres, w którym nie dopełniono obowiązku selektywnego zbierania odpadów komunalnych, stosując wysokość stawki opłaty podwyższonej.

Pierwszą z przesłanek uzasadniających wydanie decyzji jest niedopełnienie przez właściciela nieruchomości obowiązku selektywnego zbierania odpadów komunalnych. Dokumentacja fotograficzna załączona do powiadomień z 20 marca 2023 r. oraz 27 marca 2023 r. przedstawia:

- zdjęcie altany śmietnikowej,

- zdjęcie altany śmietnikowej na tle osiedla,

- zdjęcie pojemników, w których stwierdzono nieprawidłowości,

- zdjęcie pojemników, na którym widać ich zawartość.

Dokumentacja fotograficzna wykonana przez firmę zajmującą się odbiorem odpadów, tj. Z Sp. z o.o. wskazuje, że w sfotografowanych pojemnikach znajdowały się odpady różnych frakcji.

Drugą przesłanką jest powiadomienie wójta, burmistrza lub prezydenta miasta oraz właściciela nieruchomości o niedopełnieniu przez właściciela nieruchomości obowiązku selektywnego zbierania odpadów komunalnych. Z akt sprawy wynika, że również i ta przesłanka została spełniona. Z Sp. z o.o. wiadomością e-mail przesłaną na adres: [...] powiadomił właściciela nieruchomości położonej w M. przy ul. [...] [...], [...], [...], [...], [...] o stwierdzonych nieprawidłowościach. Prezydent miasta także został o stwierdzonych nieprawidłowościach powiadomiony.

Odnosząc się do argumentacji skargi trzeba zaznaczyć, że treść przepisu art. 6ka u.u.c.p.g. jednoznacznie wskazuje, że dla określenia opłaty podwyższonej za gospodarowanie odpadami komunalnymi nie ma znaczenia to, czy stwierdzone nieprawidłowości miały charakter incydentalny bądź notoryjny.

Wykładnia literalna wskazanego przepisu nie budzi wątpliwości i nie upoważnia do poszukiwania innego rozumienia przywołanych zapisów. Ustawodawca nie dookreślił pojęcia niedopełnienia obowiązku selektywnego zbierania odpadów. W przepisie nie ma mowy o "uporczywości", czy "notoryczności" niesegregowania odpadów. Pojęcia te nie stanowią zatem elementów norm prawnych wyrażonych w art. 6ka u.u.c.p.g. i w związku z tym nie podlegają ocenie jako przesłanki rozstrzygania przez organ administracji (tak Naczelny Sąd Administracyjny w wyrokach: z 19 maja 2022 r., sygn. akt III FSK 14/22; z 19 maja 2022 r., sygn. akt III FSK 4930/21 - wszystkie wyroki sądów administracyjnych powołane w uzasadnieniu dostępne są w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych).

Wykazanie zatem choćby jednego przypadku nieprzestrzegania zasady segregacji odpadów pociąga za sobą obowiązek nałożenia na określony podmiot opłaty w stawce właściwej dla nieselektywnego zbierania odpadów.

Z uregulowań zawartych w u.u.c.p.g. wynika, że opłata podwyższona stanowi nie tyle finansową dolegliwość za niewłaściwą segregację, ale też jest rekompensatą dla gminy związaną z dodatkowym, wyższym kosztem zagospodarowania źle zebranych odpadów komunalnych. Przepis art. 6ka ust. 1 u.u.c.p.g. stanowi wprost, że niesegregowane odpady komunalne podmiot odbierający odpady przyjmuje jako niesegregowane (zmieszane). Koszt ich zagospodarowania jest wyższy, niż koszt zagospodarowania poszczególnych frakcji zbieranych w sposób selektywny. Koszt ten pokrywany jest z opłaty podwyższonej, co czyni z niej opłatę za dodatkową usługę.

Podwyższona opłata w odniesieniu do nieruchomości zamieszkałych nie ma charakteru stałego. Określana jest za miesiąc, w którym stwierdzono nieselektywną zbiórkę odpadów. Także ta okoliczność wskazuje na jej charakter jako opłaty za koszt dodatkowych usług związanych z odbiorem odpadów.

Jeżeli odpady komunalne nie są gromadzone w sposób selektywny, odpowiedzialność ponoszą wszyscy mieszkańcy danej nieruchomości. Nie jest wymagane udowodnienie, że nieselektywna zbiórka odpadów dokonana była przez mieszkańców danego lokalu.

Nieodebranie odpadów komunalnych zgodnie z terminem wyznaczonym w harmonogramie odbioru odpadów komunalnych nie może być przyczyną nieselektywnego zbierania odpadów komunalnych przez mieszkańców nieruchomości położonej w M. przy ul. [...] [...], [...], [...], [...], [...]. Jak zasadnie stwierdził Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w wyroku z 20 września 2021 r., sygn. akt I SA/Kr 813/21: "Odnosząc się do podnoszonych w skardze okoliczności związanych z nieprawidłowościami związanymi z wywozem odpadów należy zauważyć, że przedmiot rozpoznawanej sprawy, nie obejmował swoim zakresem kontroli wywiązywania się ze swoich obowiązków przez firmę zajmującą się odbiorem odpadów komunalnych, lecz prawidłowość wywiązywania się z zadeklarowanego sposobu segregacji odpadów przez stronę skarżącą".

Zatem to właściciel nieruchomości wielolokalowej zobowiązany jest do wyznaczenia i dostosowania miejsca gromadzenia odpadów, dbania by odpady umieszczane były w odpowiednich pojemnikach, jak również dopilnowania by nie zalegały tam odpady, które nie są odbierane w ramach ponoszonej opłaty.

W świetle powyższych rozważań niezasadne okazały się zarzuty naruszenia prawa materialnego.

W ocenie Sądu, wbrew zarzutom skargi, w sprawie nie doszło do naruszenia wskazanych przepisów postępowania - O.p., w tym przepisów dotyczących postępowania dowodowego. Dowody zgromadzone w toku postępowania poprzedzającego wydanie zaskarżonej decyzji wskazywały na to, że na nieruchomości dokonywano nieprawidłowej segregacji odpadów. Tymi dowodami są zawiadomienie podmiotu odbierającego odpady oraz zdjęcia wykonane w dniu stwierdzenia nieprawidłowości. Doszło zatem do ziszczenia się przesłanek warunkujących wydanie przez organ decyzji określającej wysokość opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi za okres, w którym nie dopełniono obowiązku selektywnego zbierania odpadów komunalnych, z zastosowaniem wysokości stawki opłaty podwyższonej wynikającej ze wskazanej przez organy uchwały Rady Miasta.

Należy przy tym podkreślić, że organy poddały analizie całość materiału dowodowego mającego znaczenie w sprawie, nie zaś jego poszczególne elementy, dokonując jego kompletnej oceny.

Nie doszło zatem do naruszenia zasady prawdy obiektywnej wyrażonej w art. 122 O.p. Organ pierwszej instancji zebrał w wyczerpujący sposób pełny materiał dowodowy. Należy podkreślić, że minimalny zakres materiału dowodowego w tego typu sprawach wyznacza zawarte w art. 6ka u.u.c.p.g. określenie "niedopełnienia przez właściciela nieruchomości obowiązku selektywnego zbierania odpadów komunalnych".

Nie można też zgodzić się z zarzutami skargi, że materiał dowodowy został błędnie i wybiórczo oceniony przez organy podatkowe. Wręcz przeciwnie materiał dowodowy został prawidłowo oceniony, wyciągnięto poprawnie logiczne wnioski. Analiza materiału dowodowego przeprowadzona przez organy mieściła się w granicach swobodnej oceny dowodów. Natomiast sam fakt, że materiał dowodowy zebrany w sprawie został przez organy oceniony odmiennie niż oczekiwała tego strona skarżąca, nie świadczy o naruszeniu wskazanych w skardze przepisów postępowania: art. 121 § 1, art. 122, i art. 191 O.p.

Na koniec Sąd wyjaśnia, że organ pierwszej instancji nie miał obowiązku przeprowadzenia oględzin miejsca stwierdzonych nieprawidłowości w segregacji odpadów, w myśl art. 198 § 1 O.p. Nie można więc wymagać, aby pracownik firmy wywozowej, w momencie stwierdzenia nieprawidłowości w segregacji odpadów, miał zawiadomić przedstawiciela skarżącej o tym fakcie i doprowadzić do wizji lokalnej. Po pierwsze taki obowiązek nie wynika z jakichkolwiek norm prawnych, Po drugie, taka praktyka mogłaby znacznie utrudnić lub wręcz uniemożliwić systematyczny, zgodny z harmonogramem odbiór odpadów z nieruchomości położonych na terenie danej gminy. Natomiast zgodnie z przepisami wynikającymi z u.u.c.p.g. powiadomienie przekazane przez podmiot odbierający odpady komunalne jest podstawą do wszczęcia postępowania w sprawie określenia wysokości opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi.

Biorąc powyższe pod uwagę Sąd na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2024 r. poz. 935) oddalił skargę.