Wyrok NSA, sygn. akt I FSK 761/20
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2023-04-27 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6110 Podatek od towarów i usług
Hasła tematyczne: Przywrócenie terminu
Skarżony organ: Dyrektor Izby Administracji Skarbowej
Treść wyniku: Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy: article: art. 163 § 1 i § 2, art. 162 § 1 i § 2
journal: Dz.U. 2019 poz 900
law: Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa - tekst jedn.
article: art. 174, art. 176
journal: Dz.U. 2023 poz 259
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Roman Wiatrowski, Sędzia NSA Bartosz Wojciechowski (sprawozdawca), Sędzia del. WSA Dominik Mączyński, , po rozpoznaniu w dniu 27 kwietnia 2023 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Finansowej skargi kasacyjnej T. sp. z o.o. z siedzibą w J. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu z dnia 14 stycznia 2020 r., sygn. akt I SA/Wr 824/19 w sprawie ze skargi T. sp. z o.o. z siedzibą w J. na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej we Wrocławiu z dnia 22 lipca 2019 r., nr 0201-IOV2.4103.29.2019 w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu do wniesienia odwołania 1) oddala skargę kasacyjną, 2) zasądza od T. sp. z o.o. z siedzibą w J. na rzecz Dyrektora Izby Administracji Skarbowej we Wrocławiu kwotę 360 (słownie: trzysta sześćdziesiąt) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego.


UZASADNIENIE

1. Wyrok sądu I instancji i przedstawiony przez ten sąd tok postępowania przed organami podatkowymi

1.1. Wyrokiem z dnia 14 stycznia 2020 r., sygn. akt I SA/Wr 824/19 Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu oddalił skargę T. spółki z o.o. z siedzibą w J. (dalej: spółka, strona, skarżąca) na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej we Wrocławiu z dnia 22 lipca 2019 r. w przedmiocie odmowy przewrócenia terminu do wniesienia odwołania.

Stan sprawy był następujący.

1.2. Zaskarżonym postanowieniem Dyrektor Izby Administracji Skarbowej we Wrocławiu odmówił spółce przywrócenia terminu do wniesienia odwołania od decyzji Naczelnika Urzędu Skarbowego w B. z 11 października 2016 r. w sprawie rozliczenia podatku od towarów i usług za I, II, III i IV kwartał 2014 r.

W uzasadnieniu postanowienia organ podatkowy wskazał, że ww. decyzja Naczelnika Urzędu Skarbowego w B. z 11 października 2016 r. została wysłana przez organ I instancji (za pośrednictwem poczty), zgodnie z art. 151 §1 ustawy z 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t.j. Dz. U. z 2019 r., poz. 900 ze zm. – dalej: O.p.) na adres ówczesnej siedziby T. sp. z o.o. z siedzibą w J., tj. na adres B., ul. [...] i doręczona z uwzględnieniem wymogów z art. 144, art. 150 i art. 151 O.p. w dniu 26 października 2016 r.

W dniu 20 maja 2019 r. wpłynął do Dyrektor Izby Administracji Skarbowej we Wrocławiu wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania wraz z odwołaniem od ww. decyzji złożonym przez prezesa zarządu spółki – D. S.. W uzasadnieniu wniosku o przewrócenie terminu do wniesienia odwołania wskazano, że uchybienie terminu nastąpiło bez winy spółki i działającego w jej imieniu prezesa zarządu. Prezes zarządu spółki podniósł, że przed 23 kwietnia 2019 r. nie miał wiedzy o istnieniu przedmiotowej decyzji, która stała się ostateczna. W Urzędzie Skarbowym w J. w dniu 23 kwietnia 2019 r., w drodze pomocy prawnej, odbyło się końcowe zaznajomienie obrońcy D. S. z aktami postępowania prowadzonego przez Naczelnika Urzędu Skarbowego w B.. Dopiero wtedy obrońca powziął wiedzę o istnieniu i treści przedmiotowej decyzji. Termin ten jest równocześnie pierwszą możliwą datą do zapoznania się przez stronę skarżącą z treścią decyzji. Podniesiono też, że nie był możliwy odbiór korespondencji pod adresem B. ul. [...], gdyż w dacie doręczenia (awizowania) przesyłki spółka nie funkcjonowała pod wskazanym adresem, co miał potwierdzić ówczesny prezes zarządu spółki A. K., a także zeznania złożone przez A. R. w dniu 6 września 2017 r., z których wynika, że jeszcze w 2014 r. dokumenty spółki zostały odebrane od świadka i przedsiębiorstwo zostało przeniesione. Strona skarżąca twierdzi, że w dacie wydania i doręczenia ww. decyzji faktyczna siedziba spółki mieściła się w województwie [...] (Ł.), co spółka w sposób wystarczający ujawniła organom podatkowym. Powołując się na art. 151 O.p., spółka stwierdziła, że jeśli organ podatkowy miał wiedzę o biurze spółki w miejscowości Ł., to był zobowiązany podjąć próbę doręczenia decyzji na ten adres.

Dyrektor Izby Administracji Skarbowej we Wrocławiu, powołując art. 162 i art. 163 § 1 O.p., odmówił spółce postanowieniem z 22 lipca 2019 r. przewrócenia terminu do wniesienia odwołania od decyzji Naczelnika Urzędu Skarbowego w B. z 11 października 2016 r. Wyjaśnił, że postanowieniem z 19 lipca 2019 r. stwierdzone zostało uchybienie przez spółkę terminowi do wniesienia odwołania od ww. decyzji. Powołując przepis art. 162 § 1 i § 2 O.p. wskazał, że w przypadku uchybienia terminu należy przywrócić termin na wniosek strony jeśli uprawdopodobni, że uchybienie terminu nastąpiło bez jej winy. Wniosek o przywrócenie terminu należy wnieść w ciągu 7 dni od dnia ustania przyczyny uchybienia terminowi, jednocześnie należy dokonać czynności, dla której był określony termin. Spółka, wnoszący o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania, winna zatem wykazać, że wniosek wraz z odwołaniem złożyła w ciągu 7 dni od dnia ustania przyczyny uchybienia terminowi oraz uprawdopodobnić, że uchybienie terminowi nie nastąpiło z jej winy. W ocenie organu podatkowego żadnego z tych warunków spółka nie wykazała.

Wiedzę o wydaniu 11 października 2016 r. przez Naczelnika Urzędu Skarbowego w B. decyzji adwokat E. S., obrońca prezesa zarządu spółki D. S., powzięła bowiem już 26 lutego 2018 r. podczas zapoznana przez prokuratora Prokuratury Rejonowej w J. (w drodze pomocy prawnej) z całością materiału postępowania prowadzonego w sprawie karnej dotyczącej spółki. Ze spisu akt wynika, że pod poz. 17 znajdowała się kopia ww. decyzji, ponadto na wniosek obrońcy aplikantka adwokacka B. S. 22 lutego 2018 r. sporządziła fotokopie tych akt. Fotokopia akt została zatem sporządzona już w lutym 2018 r., a nie 23 kwietnia 2019 r., jak wskazano we wniosku o przywrócenie terminu.

Spółka nie uprawdopodobniła też, że uchybienie terminowi do wniesienia odwołania nastąpiło bez jej winy. Nie dołożyła bowiem zwykłej staranności w wywiązywaniu się z ciążących na niej obowiązków w zakresie wprowadzania zmian w Krajowym Rejestrze Sądowym (dalej: KRS) dotyczących adresu siedziby spółki, a także informowania w toku postępowania prowadzonego przez organ podatkowy o wszelkich zmianach adresu, pod który doręczana jest korespondencja.

Ponieważ nie zostały spełnione przez spółkę warunki określone w art. 162 § 1 i § 2 O.p., organ podatkowy odmówił przewrócenia terminu do wniesienia przez spółkę odwołania.

2. Skarga do sądu I instancji

2.1. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu spółka, wnosząc o uchylenie postanowienia, zarzuciła naruszenie:

1) art. 150 § 2 i 4, art. 151 § 1 i 187 § 3 O.p. polegające na uznaniu, że wymogi związane z doręczeniem korespondencji spółce zostały zachowane, w sytuacji, w której nie miało miejsca skuteczne doręczenie spółce decyzji, bowiem organ nie dopełnił obowiązków związanych z doręczeniem spółce korespondencji (od samego wszczęcia postępowania) w miejscu prowadzenia działalności (innym niż wpisane w KRS), pomimo, że o istnieniu takiego miejsca miał wiedzę;

2) art. 146 § 1 i 2 O.p., poprzez jego błędne zastosowanie i uznanie, że w 2016 r. spółka była zobowiązana poinformować organ o zmianie miejsca faktycznego wykonywania działalności, w sytuacji, gdy skarżąca nie miała świadomości prowadzenia wobec niej postępowania, a jednocześnie organ miał wiedzę o miejscu prowadzenia działalności na podstawie pisma Naczelnika [...] Urzędu Skarbowego w R. z dnia 25 kwietnia 2016 r. znak [...], wraz z którym otrzymał zeznanie ClT-8 T. sp. z o.o. za 2015 r., w którym w miejscu adres siedziby spółki wpisano Ł. w województwie [...];

3) art. 165 § 4 w związku z art. 151 § 1 O.p., poprzez błędną wykładnię i nieprawidłowe zastosowanie, polegające na braku ustalenia czy w ogóle doszło do skutecznego wszczęcia postępowania, w sytuacji, gdy nie nastąpiło doręczenie skarżącej postanowienia o wszczęciu postępowania na adres prowadzenia działalności, o którym organ miał wiedzę;

4) art. 162 § 1 i 2 O.p. poprzez jego błędną wykładnię i przyjęcie, że uchybienie terminowi do złożenia odwołania nastąpiło z winy strony, a nadto, że strona nie zachował 7-dniowego terminu do złożenia wniosku od daty ustania przyczyny uchybienia;

5) art. 163 § 2 w zw. z art. 162 § 1 O.p., poprzez niezastosowanie tych przepisów i nieprzywrócenie skarżącej terminu do wniesienia odwołania.

3. Wyrok sądu I instancji

3.1. Zdaniem sądu skarga nie była zasadna.

3.2. Kwestie związane ze skutecznym doręczeniem decyzji Naczelnika Urzędu Skarbowego w B. z 11 października 2016 r. zostały rozstrzygnięte w postanowieniu Dyrektora Izby Administracji Skarbowej we Wrocławiu z 19 lipca 2019 r. stwierdzającym uchybienie terminu do wniesienia dowołania. W postępowaniu dotyczącym przywrócenia terminu do wniesienia odwołania kwestie dotyczące powiadomienia organu podatkowego o zmianie adresu czy złożenia stosownych wniosków o zmiany danych ujawnionych w KRS mogą być rozważane jedynie w kontekście braku winy w niedochowaniu terminu do wniesienia odwołania. Należy jednak stwierdzić, że przywołane w skardze okoliczności nie wyłączają winy strony. W toku postępowania strona nie uprawdopodobniła tych okoliczności. Na złożenie stosownych wniosków do sądu w sprawie zmian adresu siedziby, czy prowadzonej działalności powołała się dopiero w skardze, nie przedkładając żadnych potwierdzających to dowodów. W sprawie dotyczącej przewrócenia terminu do wniesienia odwołania, zgodnie z art. 163 § 1 i § 2 O.p., to na wnoszącym o przywrócenie terminu, a nie na organie podatkowym czy sądzie, spoczywa obowiązek wykazania, że nie ponosi winy za uchybienie terminowi. Oczekiwanie, że takich ustaleń będzie dokonywał organ podatkowy albo sąd nie znajduje oparcie w obowiązujących przepisach.

Należy też przypomnieć, że w toku postępowania strona postępowania zobowiązana jest do informowania organu podatkowego o zmianie adresu, pod którym możliwe jest doręczanie pism.

Skarżąca nie uprawdopodobniła, że nie było możliwe powiadomienie organu podatkowego przed wysłaniem ww. decyzji na adres wskazany w KRS i nie uprawdopodobnił, że we właściwym trybie i czasie wystąpił o wpisanie do KRS zmiany adresu siedziby spółki, czy miejsca prowadzenia przez spółkę działalności, zasadnie zatem organ podatkowy przyjął, że skarżąca nie uprawdopodobniła braku winy w uchybieniu terminowi.

3.3. W niniejszej sprawie istotne znaczenie ma kwestia, czy spółka o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania wystąpiła w terminie 7 dni od dnia ustania przyczyny uchybienia terminowi. Jeśli termin ten nie został zachowany, to nie jest możliwe przewrócenie terminu do wniesienia odwołania.

Ustalenia organów potwierdzają, że skarżąca reprezentowana przez adwokat E. S. informację o decyzji Naczelnika Urzędu Skarbowego w B. z 11 października 20116 r. w sprawie podatku od towarów i usług za I-IV kwartał 2014 r. uzyskała w trakcie zapoznania się z jej kopią w dniu 26 lutego 2018 r. w Prokuraturze Rejonowej w J., a nie jak wskazano w skardze 23 kwietnia 2019 r. w Urzędzie Skarbowym w J., gdzie również adwokat E. S. miała możliwość końcowego zaznajomienia się z aktami postępowania prowadzonego przez Naczelnika Urzędu Skarbowego w B. pod sygn. [...]. Oznacza to, że strona wniosek o przewrócenie terminu do wniesienia odwołania złożyła po terminie wskazanym w art. 162 § 2 O.p. Jeśli zapoznanie z aktami sprawy karnej - w których była decyzją Naczelnika Urzędu Skarbowego w B. z 11 października 2016 r. - nastąpiło już 26 lutego 2018 r., to złożenie wniosku 29 kwietnia 2019 r. nastąpiło z uchybieniem siedmiodniowego terminu, o którym mowa wyżej.

4. Skarga kasacyjna

4.1. W skardze kasacyjnej, którą wyrok WSA zaskarżono w całości, spółka zarzuciła naruszenie przepisów postępowania mające istotny wpływ na wynik sprawy:

1. art. 119 pkt 3 P.p.s.a. - poprzez błędne zastosowanie tego przepisu i rozpoznanie sprawy w trybie uproszczonym, w sytuacji, w której skierowanie rozpoznania skargi do tego trybu nie zagwarantowało stronie należytej realizacji prawa do sądu, zwłaszcza w kontekście złożonych wniosków dowodowych;

2. art. 106 § 3 i 5 P.p.s.a. w zw. z art. 248 § 1 i 2 k.p.c. - poprzez brak zastosowania tego przepisu i w rezultacie brak przeprowadzenia postępowania dowodowego pozostającego w obowiązku sądu, w sytuacji, w której dopuszczenie dowodu z dokumentów wnioskowanych przez skarżącą było niezbędne dla wyjaśnienia sprawy i nie spowodowałoby przedłużenia postępowania, a przeprowadzenie tej czynności było możliwe;

3. art. 162 § 1 i 2 O.p. poprzez jego błędną wykładnię i przyjęcie, że uchybienie terminowi do złożenia odwołania nastąpiło z winy strony, a nadto, że skarżąca nie zachowała 7-dniowego terminu do złożenia wniosku od daty ustania przyczyny uchybienia;

4. art. 165 § 4 w związku z art. 151 § 1 O.p. poprzez błędną wykładnię i nieprawidłowe zastosowanie, polegające na braku ustalenia, czy w ogóle doszło do skutecznego wszczęcia postępowania w sprawie rozliczenia podatku od towarów i usług za I, II, III i IV kwartał 2014 r., w sytuacji, gdy nie nastąpiło doręczenie skarżącej postanowienia o wszczęciu postępowania na adres prowadzenia działalności, o którym organ miał wiedzę.

4.2. Strona wniosła o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia; o rozpoznanie skargi kasacyjnej na rozprawie; o zasądzenie na rzecz spółki zwrotu kosztów postępowania według norm prawem przepisanych.

4.3. W odpowiedzi organ wniósł o oddalenie skargi kasacyjnej i zasądzenie kosztów.

4.4. Sprawa została skierowana na posiedzenie niejawne na podstawie art. 15zzs4 ust. 3 w zw. z ust. 1 ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz. U. z 2021 r. poz. 2095 ze zm.).

5. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje.

5.1. Skarga kasacyjna nie zasługuje na uwzględnienie.

5.2. W skardze kasacyjnej sformułowano zarzuty naruszenia przepisów postępowania, jednak nie zasługują one na uwzględnienie.

Należy przypomnieć, że skarga kasacyjna jest wysoce sformalizowanym środkiem zaskarżenia i musi odpowiadać wymogom określonym w art. 174 i art. 176 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2023 r., poz. 259), dalej powoływanej w skrócie jako: P.p.s.a. Wprawdzie orzecznictwo Naczelnego Sądu Administracyjnego złagodziło niektóre wymagania formalne skargi kasacyjnej (por. uchwała z 26 października 2009 r., I OPS 10/09, ONSAiWSA 2010, Nr 1, poz. 1), jednak nie zniosło ich. Tymczasem autor skargi kasacyjnej nie powiązał nawet przywołanych przepisów Ordynacji podatkowej z przepisami Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, a to one stanowią procesowe podstawy orzekania sądu administracyjnego.

5.3. Przede wszystkim podkreślić należy, że kwestię skutecznego doręczenia decyzji Naczelnika Urzędu Skarbowego w B. z 11 października 2016 r. rozstrzygnięto już w postanowieniu Dyrektora Izby Administracji Skarbowej we Wrocławiu z 19 lipca 2019 r. stwierdzającym uchybienie terminu do wniesienia dowołania. Skargę na to postanowienie WSA we Wrocławiu oddalił wyrokiem z dnia 14 stycznia 2020 r., sygn. akt I SA/Wr 825/19, a skargę kasacyjną od tegoż wyroku oddalił NSA wyrokiem z dnia 27 kwietnia 2023 r., sygn. akt I FSK 762/20. W związku z powyższym, wbrew twierdzeniom autora skargi kasacyjnej, okoliczności uchybienia terminowi do wniesienia odwołania od decyzji z dnia z 11 października 2016 r. pozostają poza zakresem rozpoznawanej sprawy, gdyż zostały poddane kontroli w toku innego postępowania. Naczelny Sąd Administracyjny nie jest uprawniony do zajmowania się tą kwestią ponownie w sprawie obecnej (vide zarzut 4 skargi kasacyjnej).

Sporne pozostają zatem kwestie związane z zaistnieniem przesłanki koniecznej dla przywrócenia terminu, a mianowicie uprawdopodobnienie przez stronę braku swojej winy w uchybieniu terminu. Innymi słowy, w niniejszym postępowaniu - dotyczącym przywrócenia terminu do wniesienia odwołania - kwestie dotyczące powiadomienia organu podatkowego o zmianie adresu czy złożenia stosownych wniosków o zmianę danych ujawnionych w KRS mogą być rozważane jedynie w kontekście braku winy w niedochowaniu terminu do wniesienia odwołania. Jak jednak prawidłowo przyjął sąd I instancji, przywołane w skardze okoliczności nie wyłączają winy strony. W toku postępowania strona nie uprawdopodobniła tych okoliczności. Na złożenie stosownych wniosków do sądu w sprawie zmian adresu siedziby czy prowadzonej działalności powołała się dopiero w skardze, nie przedkładając żadnych potwierdzających to dowodów. W sprawie dotyczącej przewrócenia terminu do wniesienia odwołania, zgodnie z art. 163 § 1 i § 2 O.p., to na wnoszącym o przywrócenie terminu, a nie na organie podatkowym czy sądzie, spoczywa obowiązek wykazania, że nie ponosi winy za uchybienie terminowi. Oczekiwanie, że takich ustaleń będzie dokonywał organ podatkowy albo sąd, nie znajduje oparcie w obowiązujących przepisach.

5.4. W myśl art. 162 § 1 i § 2 O.p. w razie uchybienia terminu należy przywrócić ten termin na wniosek zainteresowanego, jeżeli uprawdopodobni, że uchybienie nastąpiło bez jego winy. Podanie o przywrócenie terminu należy wnieść w ciągu 7 dni od dnia ustania przyczyny uchybienia terminowi. Jednocześnie z wniesieniem podania należy dopełnić czynności, dla której był określony termin.

Z powyższego wynika zatem, że przywrócenie terminu uzależnione jest od spełnienia łącznie czterech przesłanek, tj.:

- po pierwsze uchybienia terminowi,

- po drugie złożenia przez zainteresowanego wniosku o przywrócenie terminu z zachowaniem terminu 7 dni od dnia ustania przyczyny uchybienia,

- po trzecie uprawdopodobnienia przez osobę zainteresowaną braku swojej winy,

- po czwarte dopełnienia wraz z wnioskiem o przywrócenie terminu tej czynności, dla której ustanowiony był termin.

Naczelny Sąd Administracyjny stoi na stanowisku, że organ odwoławczy prawidłowo stwierdził, że uchybienie terminu do wniesienia odwołania nie nastąpiło bez winy strony, która w żaden sposób nie wykazała, że przyczyną uchybienia terminowi była przeszkoda nie do przezwyciężenia przy zachowaniu należytej staranności. Skarżąca nie uprawdopodobniła, że nie było możliwe powiadomienie organu podatkowego przed wysłaniem ww. decyzji na adres wskazany w KRS i nie uprawdopodobnił, że we właściwym trybie i czasie wystąpił o wpisanie do KRS zmiany adresu siedziby spółki, czy miejsca prowadzenia przez spółkę działalności.

5.5. Ponadto, strona wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania złożyła po terminie wskazanym w art. 162 § 2 O.p.

Z akt sprawy wynika bowiem, że skarżąca - reprezentowana przez adwokat E. S. - informację o decyzji Naczelnika Urzędu Skarbowego w B. z 11 października 20116 r. w sprawie podatku od towarów i usług za I-IV kwartał 2014 r. uzyskała w trakcie zapoznania się z jej kopią w dniu 26 lutego 2018 r. w Prokuraturze Rejonowej w J., a nie jak wskazano w skardze, 23 kwietnia 2019 r. w Urzędzie Skarbowym w J., gdzie również adwokat E. S. miała możliwość końcowego zaznajomienia się z aktami postępowania prowadzonego przez Naczelnika Urzędu Skarbowego w B. pod sygn. [...]. Jeśli zapoznanie z aktami sprawy - w których była adw. E. S. była pełnomocnikiem (dotyczącą decyzji Naczelnika Urzędu Skarbowego w B. z 11 października 2016 r.) - nastąpiło już 26 lutego 2018 r., to złożenie wniosku 29 kwietnia 2019 r. nastąpiło z uchybieniem siedmiodniowego terminu, o którym mowa wyżej.

5.6. Naczelny Sąd Administracyjny stoi też na stanowisku, że prawidłowo sprawa została przez WSA rozpoznana w trybie uproszczonym na podstawie art. 119 pkt 3 P.p.s.a. Skarżąca w żaden sposób nie podważyła zasadności rozpoznania sprawy przez sąd I instancji w tym trybie.

Kasator twierdzi, że nastąpiło naruszenie prawa strony do

sądu w kontekście ograniczenia skarżącej możliwości obrony swoich racji i "wykonania" zgłoszonych wniosków dowodowych, których treść jest fundamentalna z perspektywy meritum sprawy.

Raz jeszcze podkreślić trzeba, że okoliczności towarzyszące doręczeniu decyzji nie podlegają rozpoznaniu w postępowaniu o przywrócenie terminu, tylko w ramach postępowania dotyczącego stwierdzenia uchybienia terminowi do wniesienia odwołania. Tym samym powoływanie się na takie wnioski dowodowe jest bezprzedmiotowe.

Reasumując, Naczelny Sąd Administracyjny nie dostrzega naruszenia prawa strony do sądu w tej sprawie.

5.7. Wreszcie, nie jest uzasadniony zarzut naruszenia art. 106 § 3 i 5 P.p.s.a. w zw. z art. 248 § 1 i 2 k.p.c. - poprzez brak zastosowania tego przepisu i w rezultacie brak przeprowadzenia postępowania dowodowego pozostającego w obowiązku sądu.

Po pierwsze, przeprowadzenie postępowania dowodowego przed sądem administracyjnym jest dopuszczalne wyjątkowo, a możliwość jego przeprowadzenia uzależniona jest od uznania sądu, który postępowanie takie przeprowadzić może, lecz nie musi (por. wyrok NSA z dnia 17 marca 2023 r., sygn. akt III OSK 2531/21, dostępny w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych).

Po drugie zaś, niewątpliwie okoliczności, których braku dowodzenia skarżąca zarzuca sądowi I instancji, trafnie zostały uchwycone przez tenże sąd, jako mające znaczenie w kontekście braku winy w niedochowaniu terminu do wniesienia odwołania. Ich zaś ocena zasadnie pozwoliła sądowi I instancji przyjąć, że skarżąca nie uprawdopodobniła tych okoliczności.

5.8. Z tych względów Naczelny Sąd Administracyjny, uznając, że skarga kasacyjna nie dostarcza uzasadnionych podstaw do uwzględnienia zawartych w niej żądań, działając na podstawie art. 184 P.p.s.a., orzekł, jak w sentencji wyroku. O kosztach orzeczono na podstawie art. 204 pkt 1 i art. 205 § 2 P.p.s.a.

Dominik Mączyński Roman Wiatrowski Bartosz Wojciechowski (spr.)

sędzia del. WSA sędzia NSA sędzia NSA