Wyrok WSA w Lublinie, sygn. akt I SA/Lu 434/24
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie
Data orzeczenia: 2024-12-06 00:00:00+01:00 (orzeczenie nieprawomocne)
Symbol z opisem: 6115 Podatki od nieruchomości, w tym podatek rolny, podatek leśny oraz łączne zobowiązanie pieniężne
Hasła tematyczne: Podatek rolny
Podatek od nieruchomości
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 21 ust. 1
journal: Dz.U. 2020 poz 1990
law: Ustawa z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami - t.j.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Monika Kazubińska-Kręcisz (sprawozdawca) Sędziowie Sędzia WSA Andrzej Niezgoda Sędzia WSA Grzegorz Wałejko Protokolant starszy asystent sędziego Tomasz Woźny po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 6 grudnia 2024 r. sprawy ze skargi J. B. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 19 kwietnia 2024 r. nr SKO.II.41/1556/PP/2023 w przedmiocie łącznego zobowiązania pieniężnego za 2022 r. oddala skargę.


UZASADNIENIE

Zaskarżoną decyzją z dnia 19 kwietnia 2024 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Chełmie, po rozpatrzeniu odwołania J. B. od decyzji wydanej przez Wójta Gminy [...] z dnia 24 października 2023 r. zmieniającej wymiar łącznego zobowiązania pieniężnego na rok 2022 na kwotę 1.369 zł, utrzymał w mocy decyzję organu pierwszej instancji.

W uzasadnieniu decyzji wskazano, że skarżąca jest właścicielem gruntów podlegających opodatkowaniem podatkiem rolnym i podatkiem od nieruchomości. Sprawa wymiaru łącznego zobowiązania pieniężnego była rozstrzygana przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie. Wyrokiem z dnia 5 lipca 2023 r. sygn. akt I SA/Lu 247/23 Sąd uchylił decyzje organów obu instancji. W uzasadnieniu wyroku Sąd wskazał, iż podstawowym kryterium decydującym o zaliczeniu gruntu jako przedmiotu opodatkowania podatkiem od nieruchomości, rolnym czy leśnym jest jego klasyfikacja w ewidencji gruntów i budynków. Dlatego ustalając wymiar podatku organ jest zobowiązany uwzględniać dane wynikające z ewidencji gruntów i budynków. Organ jest związany zarówno zakresem przedmiotowym, jak i podmiotowym zapisów zawartych w ewidencji gruntów i nie jest uprawniony do dokonywania własnych ustaleń w tym przedmiocie. Dane zawarte w ewidencji gruntów i budynków mają bowiem walor dokumentu urzędowego, o którym mowa w art. 194 O.p.

Mając jednak na uwadze inicjatywę dowodową skarżącej, Sąd zobowiązał organy, aby argumenty skarżącej zostały ponownie rozważone, z uwzględnieniem dokumentów związanych z dokonanymi zmianami w zapisach ewidencji gruntów i budynków.

W wykonaniu tych wskazań organ odwoławczy ustalił, że w 2021 r. w ramach projektu "e-Geodezja cyfrowy zasób geodezyjny województwa lubelskiego", w jednostce ewidencyjnej [...] została przeprowadzona modernizacja ewidencji gruntów i budynków (k. 147-148 akt administracyjnych). W jej ramach została z dniem 16 lutego 2022 r. wprowadzona zmiana użytku i klasy działki gruntu nr [...] położonej w obrębie [...], należącej do K. B., z Br-RII na B oraz zmiana przeznaczenia znajdujących się na tej działce budynków na budynek jednorodzinny mieszkalny i garaż jednopoziomowy (wcześniej wpisany jako budynek transportu i łączności).

W dniu 14 stycznia 2022 r. K. B. aktem notarialnym Rep. [...] darowała swojej matce J. B. nieruchomość składającą się z działek: o nr [...] położonej w N. oraz nr [...] położonej w W. . Działka nr [...] na dzień umowy darowizny sklasyfikowana była w ewidencji gruntów i budynków symbolem B (tereny mieszkaniowe). Działka była zabudowana budynkiem mieszkalnym o powierzchni użytkowej 223 m2 oraz budynkiem garażowym o powierzchni 50 m2. Natomiast działka nr [...] położona w [...] o łącznej powierzchni 0,5014 ha sklasyfikowana została: S-RIIIb o powierzchni 0,2119 ha, S-RIVa o powierzchni 0,040 ha, LsIII o powierzchni 0,0384 ha, Lzr-RIIIb o powierzchni 0,2260 ha, Lzr-RIVa o powierzchni 0,0211 ha.

W dniu 26 stycznia 2022 r. Starosta Chełmski powiadomił organ podatkowy o wprowadzeniu do ewidencji gruntów i budynków zmian wynikających z umowy darowizny. Jako podstawę zmiany wskazano akt notarialny Rep A Nr [...] z dnia 14 stycznia 2022 r.

W dniu 28 października 2022 r. Starosta Chełmski zawiadomił organ podatkowy o zmianach w ewidencji gruntów i budynków dotyczących działki nr [...]. Na wniosek strony dokonano zmiany klasyfikacji działki nr [...] z B na Br-R. Zmiana klasyfikacji działki spowodowała, iż od dnia 1 listopada 2022 r. działka przestała być objęta podatkiem od nieruchomości, ale podatkiem rolnym.

W tych okolicznościach organ podatkowy zasadnie uznał, iż obowiązek podatkowy skarżącej w zakresie podatku rolnego odnośnie do gruntów rolnych w przypadku działki nr [...] powstał od dnia 1 lutego 2022 roku i trwał do 31 grudnia 2022 roku. Działka ta została sklasyfikowana jako sady oraz grunty zadrzewione i zakrzewione na użytkach rolnych. Natomiast w przypadku działki nr [...] o powierzchni 0,2941 ha obowiązek podatkowy w zakresie podatku rolnego powstał od dnia 1 listopada w 2022 roku i trwał do 31 grudnia 2022 roku. W miesiącach wcześniejszych 2022 roku działka ta objęta była podatkiem od nieruchomości.

Gmina [...] została zaliczona do II okręgu podatkowego, więc ustalono hektary przeliczeniowe w następujący sposób dla działki nr [...]: S-RIIIb o powierzchni 0,2119 ha fiz stanowi 0,264875 ha przel. (przelicznik 1,25), S-RIVa o powierzchni 0,0040 ha fiz stanowi 0,0040 ha przel. (przelicznik 1,00), Lzr-RIIIb o powierzchni 0,2260 ha fiz stanowi 0,0452 ha przel. (przelicznik 0,2). Razem ha przeliczeniowe wynoszą 0,3183 ha. Od 1 listopada 2022 r. zakresem podatku rolnego objęta została działka nr [...] o powierzchni 0,2941 ha. Liczba hektarów przeliczeniowych tej działki wynosi 0,2941 ha (przelicznik 1,00), co wynika z art. 4 ust. 7 ustawy o podatku rolnym. W okresie od 1 lutego 2022 r. do 30 października 2022 r. liczba hektarów fizycznych będąca w posiadaniu skarżącej wyniosła 0,4630, a przeliczeniowych 0,3183 ha. Natomiast od 1 listopada 2022 r. do 31 grudnia 2022 r. liczba hektarów fizycznych wyniosła 0,7571 ha, co stanowiło 0,6124 ha przeliczeniowe. W żadnym z 11 miesięcy 2022 r. nie została wypełniona norma obszarowa gospodarstwa rolnego co oznacza, że właściwa była stawka stanowiąca równowartość 5q żyta. Uchwałą Nr [...] Rady Gminy [...] z dnia [...] w sprawie obniżenia średniej ceny skupu żyta przyjmowanej do obliczenia podatku rolnego na 2022 r. została obniżona średnia cena skupu żyta do kwoty 60 zł za dt, co dało stawkę podatku rolnego 300 zł za 1 ha fiz. Z podatku rolnego, na mocy art. 12 ust. 1 pkt 1 ustawy podatkowej, zwolniono grunty zadrzewione i zakrzewione ustanowione na użytkach rolnych. Wobec tego opodatkowaniu podlegają tylko grunty sklasyfikowane jak S-R w okresie od lutego do grudnia 2022 r. o powierzchni 0,2159 ha i Br-R w okresie od listopada do grudnia 2022 r. o powierzchni 0,2941 ha, przy stawce 300 zł za 1 ha.

W ocenie organu odwoławczego, dane przyjęte do wymiaru podatku są zgodne z zapisami w ewidencji gruntów i budynków, zarówno jeśli chodzi o ich powierzchnię, jak i sposób klasyfikacji, przesądzający o sposobie ich opodatkowania. Zastosowane stawki podatkowe odpowiadają stawkom przyjętym w przepisach prawa miejscowego, obowiązujących na terenie gminy W.. Organ podkreślił, że w przypadku ewidencji gruntów i budynków nie ma zastosowania zasada wpisu danych z datą wsteczną.

W skardze na powyższą decyzję J. B. zarzuciła:

1. błędną interpretację wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie z dnia 5 lipca 2023 r. sygn. akt I SA/Lu 247/23 oraz niedostateczne wyjaśnienie podstaw i przesłanek utrzymania w mocy decyzji organu podatkowego pierwszej instancji;

2. naruszenie prawa poprzez niewyczerpujące zebranie i rozpatrzenie całego materiału dowodowego oraz niepodjęcie wszelkich kroków niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego wbrew ciążącym na organie obowiązku w tym zakresie tj. niewyjaśnienie dlaczego nie zostały sprostowane zgodnie ze stanem faktycznym i historycznym dane zawarte w ewidencji gruntów i budynków przez Starostę Chełmskiego oraz sprawdzenie faktycznego przeznaczenia działki nr [...] położonej w [...] w planach zagospodarowania przestrzennego gminy [...] w okresie od lutego 2022 r. do października 2022r. oraz wyjaśnienie faktu skąd zaistniał błąd w zmianach przeznaczenia działki nr [...] w tych 9 miesiącach 2022 r.;

3. naruszenie prawa poprzez niesprostowanie przez Starostę Chełmskiego dat dotyczących zmian przeznaczenia działki nr [...] z Br RH - 0,2941 ha na B i później z B na Br RH oraz zmiany rodzaju budynku z "budynku transportu i łączności" na "budynek gospodarczy";

4. naruszenie przez Starostę Chełmskiego przepisów postępowania poprzez samowolne skrócenie okresu zgłaszania zarzutów do ujawnionych danych w modernizacji gruntów i budynków - operat techniczny dla jednostki ewidencyjnej [...] aż o 9 dni;

5. naruszenie przez Wójta Gminy [...] prawa posiadania gospodarstwa rolnego oraz rażące błędy merytoryczne, formalne i rachunkowe w części: podatek od nieruchomości - grunty pozostałe, a co za tym idzie błędną podstawę opodatkowania, stawkę i kwotę podatku;

6. rażące naruszenie przez organ przepisów postępowania tj.: naruszenie zasady praworządności, naruszenie zasady prawdy obiektywnej, naruszenie zasady słusznego interesu podatnika, naruszenie zasady prowadzenia postępowania administracyjnego w sposób budzący zaufanie do władzy publicznej.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, popierając stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie zważył, co następuje:

Skarga nie jest zasadna, bowiem zaskarżona decyzja odpowiada prawu.

Spór w sprawie dotyczył prawidłowości opodatkowania w 2022 r. gruntów i budynków należących do skarżącej. Organy podatkowe obu instancji orzekały przy tym w wykonaniu wytycznych zawartych w prawomocnym wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie z dnia 5 lipca 2023 r. sygn. akt I SA/Lu 247/23.

Co istotne, w sprawie nie rozstrzygnięto jednak ponownie sprawy w trybie nadzwyczajnym, o którym mowa w art. 254 § 1 O.p. (a w tym trybie orzekały organy w poprzednio kontrolowanych decyzjach - decyzją z dnia 4 października 2022 r. nr [...] Wójt Gminy [...] zmienił bowiem decyzję ostateczną ustalającą wymiar łącznego zobowiązania pieniężnego za 2022 r.). Analiza akt sprawy wskazuje na fakt, że decyzja Wójta Gminy [...] z dnia 4 października 2022 r. wydana została po rozstrzygnięciu Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 29 sierpnia 2022 r., którym uchylono decyzję organu pierwszej instancji z 30 marca 2022 r. ustalającą skarżącej wymiar łącznego zobowiązania podatkowego za 2022 r. Tymczasem w decyzji z dnia 4 października 2022 r. Wójt Gminy [...] odwołał się do tej właśnie decyzji jako decyzji ostatecznej.

Niemniej jednak, w wyniku czynności organu odwoławczego i Sądu, z obrotu prawnego wyeliminowane zostały obie decyzje w sprawie wymiaru zobowiązania wydane przez Wójta Gminy [...], tj. decyzja z 4 października 2022 r. i decyzja z 30 marca 2022 r. Sąd uchylił też decyzję SKO w Chełmie utrzymującą w mocy decyzję Wójta z 4 października 2022 r. To oznacza, że w obrocie prawnym na datę uprawomocnienia się wyroku w sprawie sygn. akt I SA/Lu 247/23 nie znajdowała się żadna decyzja, która dotyczyłaby opodatkowania za 2022 r. działek nr [...], należących do skarżącej. Równocześnie podkreślenia wymaga, że organ podatkowy zmienił decyzję wymiarową z 4 lutego 2022 r. dla darczyńcy - K. B. na 2022 r. (decyzja z dnia 29 marca 2022 r.), uwzględniając fakt zawarcia w dniu 14 stycznia 2022 r. umowy darowizny na rzecz skarżącej.

W tych okolicznościach, w ocenie Sądu, organ pierwszej instancji zasadnie postanowieniem z dnia 26 września 2023 r. wszczął z urzędu postępowanie w sprawie ustalenia skarżącej łącznego zobowiązania podatkowego za 2022 r. i w wyniku tego postępowania wydał decyzję z dnia 24 października 2023 r. Decyzja ta została utrzymana w mocy kontrolowaną decyzją SKO z 19 kwietnia 2024 r.

Zdaniem strony, organ z pominięciem zapisów ewidencji gruntów i budynków winien uznać, że w 2021 r. nie doszło do jakichkolwiek zmian w przeznaczeniu należących do niej od 2022 r. (a wcześniej do jej córki) gruntów i budynków. Przedmiotem darowizny była według niej działka nr [...] podlegająca opodatkowaniu w 2022 r. podatkiem rolnym (o symbolu Br-R), a nie podatkiem od nieruchomości (jako określona symbolem B). Skarżąca zakwestionowała sporządzony w wyniku modernizacji operat gruntów i budynków. Wskazała, że z uwagi na datę zawarcia umowy darowizny (14 stycznia 2022 r.) poprzednia właścicielka (darczyńca) została ograniczona w prawie do złożenia zarzutów do operatu, bowiem termin ten upływał 21 stycznia 2022 r. (30 dni od daty ogłoszenia w Dz. Urz. Woj. Lubel., co miało miejsce 22 grudnia 2021 r.). W wyniku złożonego przez skarżącą wniosku o dokonanie zmian w ewidencji, w dniu 28 października 2022 r. zmieniono oznaczenie działki nr [...] z B na Br-R, jednak Starosta nie odpowiedział na wezwanie skarżącej do wprowadzenia tej zmiany od początku 2022r. W ocenie skarżącej, pierwotnie dokonana zmiana we wpisach była nieuprawniona, zagospodarowanie i położenie działki nie uległo zmianie, a to oznacza, że nie było podstawy do obciążania jej podatkiem od nieruchomości w okresie od 1 lutego 2022 r. do 1 listopada 2022 r.

W ocenie organu natomiast, dla wymiaru podatków wiążące są zapisy ewidencji gruntów i budynków, a z nich wynika, że skarżąca w okresie od lutego do końca października 2022 r. była właścicielem działek o numerach [...] położonych w obrębie geodezyjnym [...] o powierzchni odpowiednio: 0,5014 ha (działka niespornie podlegająca opodatkowaniu podatkiem rolnym), sklasyfikowanych jako: S-RIIIb o powierzchni 0,2119 ha, S-RIVa o powierzchni 0,040 ha, LsIII o powierzchni 0,0384 ha, Lzr-RIIIb o powierzchni 0,2260 ha, Lzr-RIVa o powierzchni 0,0211 ha oraz 2.941 m2 (działka ta do końca października 2022 r. została opodatkowana podatkiem od nieruchomości). Od listopada 2022 r. obie działki zostały opodatkowane podatkiem rolnym, w związku ze zmianą w zapisach ewidencji gruntów i budynków. Zdaniem organu, nie mógł on pominąć zapisów w ewidencji, w wyniku których dokonano zmiany oznaczenia działki nr [...] z Br-R na B, ani też uznać, że do kolejnej zmiany (z B na Br-R) doszło z mocą wsteczną, czyli jak twierdzi skarżąca od 2021 r.

W ramach oceny powyższych stanowisk rozważania rozpocząć należy od wskazania, że zgodnie z art. 153 p.p.s.a., ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu wiążą w sprawie organy, których działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania było przedmiotem zaskarżenia, a także sądy, chyba że przepisy prawa uległy zmianie. Stosownie do tego rozwiązania wiążąca jest zatem ocena prawna, ale też wskazania co do dalszego postępowania, które zostały wyrażone w orzeczeniu sądu. Przepis ten, poza sytuacją, gdy przepisy prawa uległy zmianie (co nie miało miejsca w niniejszej sprawie), nie pozostawia żadnej możliwości odstąpienia od normatywnie sformułowanego związania.

Z kolei w myśl art. 170 p.p.s.a., orzeczenie prawomocne wiąże nie tylko strony i sąd, który je wydał, lecz również inne sądy i inne organy państwowe, a w przypadkach w ustawie przewidzianych także inne osoby. Na mocy przywołanej regulacji ustawodawca wprowadził związanie orzeczeniem, które ma przymiot prawomocności (z przymiotu tego korzysta wyrok w sprawie sygn. akt I SA/Lu 247/23), a związanie to dotyczy nie tylko sądu, który wydał dane prawomocne orzeczenie, ale również innych sądów.

W wiążącym w sprawie rozstrzygnięciu Sąd – podkreślając znaczenie ewidencji gruntów i budynków dla wymiaru podatków – wskazał nade wszystko na konieczność uwzględnienia przez organ zmiany danych ewidencyjnych dokonanych w październiku 2022 r. Okoliczność ta została ujawniona przez skarżącą w toku posiedzenia sądowego i wsparta dokumentem w postaci zawiadomienia o zmianie. Nie znalazła ona natomiast odzwierciedlenia w treści decyzji. Wbrew stanowisku skarżącej, wytyczne sądowe nie wskazują na konieczność (czy nawet istnienie podstawy) pominięcia w niniejszej sprawie zapisów ewidencji gruntów i budynków, ale dostosowania treści decyzji do aktualności tych zapisów. Sąd nie dokonał również oceny, zgodnie z którą zmiany w ewidencji winny mieć charakter wsteczny, czyli organ podatkowy winien uznać (jak chce tego skarżąca), że działka nr [...] w całym 2022r. podlegała opodatkowaniu podatkiem rolnym.

W ocenie Sądu, organy podatkowe wykonały wytyczne sądowe, gromadząc w sposób pełny materiał dowodowy oraz dokonując jego oceny w zgodzie z postulatami Sądu w sprawie sygn. akt I SA/Lu 247/23.

Podnieść należy, że zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 15 listopada 1984 r. o podatku rolnym (t.j. z 2020 r., poz. 333), dalej: u.p.r., opodatkowaniu podatkiem rolnym podlegają grunty sklasyfikowane w ewidencji gruntów i budynków jako użytki rolne, z wyjątkiem gruntów zajętych na prowadzenie działalności gospodarczej innej niż działalność rolnicza. Zgodnie natomiast z art. 2 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych (Dz.U. 2018, 1445, t.j. ze zm.), dalej: u.p.o.l., opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości podlegają następujące nieruchomości lub obiekty budowlane: 1) grunty; 2) budynki lub ich części; 3) budowle lub ich części związane z prowadzeniem działalności gospodarczej. Opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości nie podlegają użytki rolne lub lasy, z wyjątkiem zajętych na prowadzenie działalności gospodarczej. Przez użyte w ustawie określenia: 1) użytki rolne, 2) lasy, 3) nieużytki, 4) (uchylony) 5) grunty zadrzewione i zakrzewione, 6) (uchylony) 7) grunty pod wodami powierzchniowymi stojącymi oraz grunty pod wodami powierzchniowymi płynącymi, 8) grunty pod morskimi wodami wewnętrznymi – rozumie się grunty sklasyfikowane w ten sposób w ewidencji gruntów i budynków (art. 1a ust. 3 u.p.o.l.). Podstawę opodatkowania podatkiem rolnym, zgodnie z art. 4 ust. 1 u.p.r. stanowi: 1) dla gruntów gospodarstw rolnych – liczba hektarów przeliczeniowych ustalana na podstawie powierzchni, rodzajów i klas użytków rolnych wynikających z ewidencji gruntów i budynków oraz zaliczenia do okręgu podatkowego; 2) dla pozostałych gruntów – liczba hektarów wynikająca z ewidencji gruntów i budynków, zaś podatkiem od nieruchomości - dla gruntów – powierzchnia (art. 4 ust. 1 pkt 1 u.p.o.l.). Jak wynika z art. 6c ust. 1 u.p.r., osobom fizycznym, na których ciąży obowiązek podatkowy w zakresie podatku rolnego oraz jednocześnie w zakresie podatku od nieruchomości lub podatku leśnego dotyczący przedmiotów opodatkowania położonych na terenie tej samej gminy, wysokość należnego zobowiązania podatkowego pobieranego w formie łącznego zobowiązania pieniężnego ustala organ podatkowy w jednej decyzji (nakazie płatniczym), z zastrzeżeniem ust. 2. Przepisy art. 6a ust. 6a i 10a stosuje się odpowiednio.

Zgodnie z art. 21 ust. 1 ustawy z dnia 17 maja 1989 r. - Prawo geodezyjne i kartograficzne (Dz.U. 2021, 1990 t.j. ze zm., dalej: u.p.g.k.), podstawę planowania gospodarczego, planowania przestrzennego, wymiaru podatków i świadczeń, oznaczania nieruchomości w księgach wieczystych, statystyki publicznej, gospodarki nieruchomościami oraz ewidencji gospodarstw rolnych stanowią dane zawarte w ewidencji gruntów i budynków. Ewidencja ta obejmuje informacje dotyczące gruntów, tj. ich położenia, granic, powierzchni, rodzajów użytków gruntowych oraz ich klas bonitacyjnych, oznaczenia ksiąg wieczystych lub zbiorów dokumentów, jeżeli zostały założone dla nieruchomości, w skład której wchodzą grunty (art. 20 ust. 1 pkt 1 u.p.g.k.). Zgodnie z art. 2 pkt 8 ustawy, ewidencja gruntów i budynków obejmuje jednolity dla kraju, systematycznie aktualizowany zbiór informacji o gruntach, budynkach i lokalach, ich właścicielach oraz o innych osobach fizycznych lub prawnych władających tymi gruntami, budynkami i lokalami.

W orzecznictwie sądów administracyjnych ugruntowany jest pogląd, że o sposobie kwalifikacji gruntu dla celów podatkowych w podatku od nieruchomości nie tyle decyduje sposób rzeczywistego wykorzystania nieruchomości (w tym też treść wskazywanych przez skarżącą dokumentów w postaci wpisów księgach wieczystych, czy danych zawartych w planie zagospodarowania przestrzennego), ile jej funkcje wskazane w ewidencji gruntów i budynków. Uwzględniając kryterium mocy wiążącej ewidencji gruntów i budynków dla wymiaru podatku rolnego i podatku od nieruchomości, zawarte w niej dane można podzielić na dwie kategorie. Pierwszą z nich tworzą dane bezwzględnie wiążące organ podatkowy. Drugą kategorię stanowią natomiast dane o względnej mocy wiążącej, tj. takie, których zgodność z rzeczywistym stanem prawnym lub faktycznym może być przy wymiarze podatku weryfikowana, przy zastosowaniu dopuszczalnych instrumentów procesowych (art. 180 § 1 w zw. z art. 194 § 3 O.p.), gdyż ewidencja gruntów i budynków stanowi rejestr publiczny, a zatem jest dokumentem urzędowym. Do pierwszej grupy zaliczyć należy dane ewidencyjne dotyczące przeznaczenia, funkcji, obszaru i granic działek gruntu, a także rodzaju zabudowy i powierzchni użytkowej położonych na tych gruntach budynków. Dopóki ewidencja nie zostanie zmieniona w przewidzianym prawem trybie administracyjnym, dane te nie mogą być przez organ w toku postępowania podatkowego samodzielnie korygowane, z uwagi na brak kompetencji w tym zakresie (por. wyrok NSA z 4 marca 2016r., sygn. akt II FSK 3935/13). W drugiej grupie znajdą się dane dotyczące tych elementów przedmiotowych, które zostały wskazane w ustawie podatkowej (jako podlegające opodatkowaniu bądź nie), a jednocześnie przepisy dotyczące prowadzenia ewidencji gruntów i budynków nie przewidują dla tych kategorii oznaczenia stosownym skonkretyzowanym symbolem (uchwała NSA z 18 listopada 2013 r., sygn. akt II FPS 2/13), bądź dane dotyczące zlokalizowanych na działce budynków, które w rzeczywistości nie istnieją (wyrok NSA z 5 czerwca 2014 r., sygn. akt II FSK1647/12).

Stąd też podatnicy nie mogą kwestionować w postępowaniu podatkowym zapisów ewidencji gruntów i budynków w zakresie oznaczenia gruntów i ich powierzchni, bowiem tym celom służy odrębny tryb postępowania przed starostą. Organ podatkowy ma natomiast obowiązek sprawdzenia aktualnych na datę ustalenia zobowiązania danych wynikających z ewidencji i ich respektowania w ramach wymiaru zobowiązania podatkowego. Tak też postąpiły organy w niniejszej sprawie, wykonując wytyczne sądowe. Od początku postępowania wskazywano na wiążącą moc zapisów ewidencji gruntów i budynków oraz odrębność trybu jej kwestionowania. W ponownie prowadzonym postępowaniu ustalono aktualne wpisy w ewidencji gruntów i budynków w całym okresie 2022 r. i stosowanie do nich zakwalifikowano działkę nr [...] do opodatkowania podatkiem od nieruchomości w okresie od lutego do końca października 2022 r. oraz podatkiem rolnym od listopada do końca grudnia 2022 r.

Wbrew twierdzeniu skarżącej, brak jest podstawy do pominięcia zapisów ewidencji gruntów i budynków w zakresie wskazanej działki gruntu (klasyfikacja budynków oraz działki [...] pozostają poza sporem). Wpisy w tym zakresie, jak to wskazano powyżej, mają charakter wiążący. Nie sposób też uznać, by zmiana oznaczenia działki [...] dokonana w 2021 r. była wynikiem omyłki – z przedstawionych przez właściwy organ informacji wynika, że podstawą zmian była modernizacja operatów. Postępowanie podatkowe nie jest tym, w którym można skutecznie zgłaszać zastrzeżenia do operatu lub sposobu przeprowadzenia procedury modernizacyjnej. Nie sposób też podzielić stanowiska skarżącej, że zbycie nieruchomości w okresie biegu terminu na zgłoszenie zarzutów do operatu powoduje z zasady naruszenie praw właściciela nieruchomości – z chwilą zawarcia umowy (w tym wypadku darowizny) nabywca wstępuje bowiem w prawa zbywcy, przysługują mu zatem także jego uprawnienia w trwającym postępowaniu modernizacyjnym.

Kolejnej zmiany w ewidencji dokonano w 2022 r. na wniosek skarżącej (co znalazło swoje odzwierciedlenie w sposobie opodatkowania), nie oznacza to jednak, że wpis miał charakter wsteczny. Na zasadę działania wpisów na przyszłość zwrócił uwagę zarówno organ, jak i Sąd w sprawie sygn. akt I SA/Lu 247/23.

Zgodnie z art. 6a ust. 5 u.p.r. i art. 6 ust. 6 u.p.o.l. – osoby fizyczne są obowiązane złożyć właściwemu organowi podatkowemu informację o nieruchomościach i obiektach budowlanych, sporządzoną na formularzu według ustalonego wzoru, w terminie 14 dni od dnia wystąpienia okoliczności uzasadniających powstanie albo wygaśnięcie obowiązku podatkowego w zakresie podatku rolnego lub podatku od nieruchomości lub od dnia zaistnienia zdarzenia mającego wpływ na wysokość opodatkowania w tym roku, a w szczególności zmiany sposobu wykorzystywania przedmiotu opodatkowania lub jego części.

W niniejszej sprawie, wobec biernej postawy skarżącej w tym zakresie, organ wszczął postępowanie podatkowe, w trakcie którego dołączył wypisy z ewidencji gruntów i budynków dla działek będących własnością J. B., położonych na terenie Gminy [...]. Dane wynikające z ewidencji stały się podstawą wymiaru podatku, przy czym - przy zastosowaniu art. 4 ust. 5 i 6 u.p.r.- dokonano przeliczenia powierzchni użytków rolnych.

Stawki podatkowe ustalone zostały zgodnie z uchwałami Rady Gminy [...] z dnia [...] r., Nr [...] i Nr [...]

Nie sposób uznać, że organy podatkowe nie dokonały w sprawie wnikliwych ustaleń i nie rozpoznały meritum sprawy. Należy wskazać, że organy reagowały na okoliczności wskazywane przez podatnika, realizowały przez to zarówno zasadę dążenia do prawdy materialnej, wyrażoną w art. 122 O.p., jak i zasadę informowania (wyjaśniania) z art. 124 O.p. oraz zasadę czynnego udziału strony w postępowaniu (art. 123 § 1 O.p.). Do kompetencji organów podatkowych nie należało natomiast dążenie do ustalenia, z jakich powodów starosta nie "sprostował danych ewidencyjnych zgodnie ze stanem faktycznym i historycznym", czy też sprawdzanie faktycznego przeznaczenia działki. Te okoliczności nie mieszczą się bowiem w zakresie orzekania organów podatkowych i nie mają wpływu na treść wydawanych przez nie decyzji.

Z tych względów skargę jako niezasadną oddalono na podstawie art. 151 p.p.s.a.