Wyrok WSA w Łodzi, sygn. akt III SA/Łd 347/07
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi
Data orzeczenia: 2007-11-20 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6305 Zwrot należności celnych
Hasła tematyczne: Celne prawo
Skarżony organ: Dyrektor Izby Celnej
Treść wyniku: Uchylono zaskarżoną decyzję
Powołane przepisy: article: art. 1 par. 1 i par. 2
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1269
law: Ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych.
article: art. 3 par. 1, art. 145 par. 1, art. 152, art. 200
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
article: art. 13 par. 3 pkt. 4, par. 4, art. 65 par. 4 pkt. 4, art. 65 par. 5 i par. 5 lit. a, art. 83 par. 1, art. 222 par. 4, art. 230 par. 5 pkt. 2, art. 230 par. 6 pkt. 2, art. 266(1)
journal: Dz.U. 2001 nr 75 poz 802
law: Ustawa z dnia 9 stycznia 1997 r. Kodeks celny - t.j.
article: par 11 ust. 1 i ust. 2
journal: Dz.U. 1997 nr 130 poz 851
law: Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 15 października 1997 r. w sprawie określenia szczegółowych zasad i trybu ustalania niepreferencyjnego  pochodzenia towarów, sposobu jego dokumentowania oraz listy towarów, których pochodzenie musi być udokumentowane świadectwem  pochodzenia.
article: par. 1 ust. 3 pkt. 1, par. 2 ust. 3
journal: Dz.U. 1997 nr 143 poz 958
law: Rozporządzenie Ministra Finansów z dnia 20 listopada 1997 r. w sprawie określenia wypadków i warunków pobierania odsetek wyrównawczych oraz sposobu ich naliczania
article: par. 3, par. 4 ust. 3 pkt. 2, par. 5 ust. 3
journal: Dz.U. 2003 nr 155 poz 1515
law: Rozporządzenie Ministra Finansów z dnia 29 sierpnia 2003 r. w sprawie odsetek wyrównawczych
article: pkt. 1 lit. a, pkt. 2 lit. a, pkt. 5 części A postanowień wstępnych załącznika do rozporządzenia
journal: Dz.U. 2000 nr 119 poz 1253
law: Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 20 grudnia 2000 r. w sprawie ustanowienia Taryfy celnej
article: par. 14 ust. 2 pkt. 1 lit. a, par. 6 pkt. 1
journal: Dz.U. 2002 nr 163 poz 1349
law: Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział III w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Janusz Nowacki (spr.) Sędziowie NSA Irena Krzemieniewska WSA Monika Krzyżaniak Protokolant Asystent sędziego Izabela Wędrak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 8 listopada 2007 r. sprawy ze skargi R. W. na decyzję Dyrektora Izby Celnej w Ł. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie określenia kwoty długu celnego 1. uchyla zaskarżoną decyzję, 2. orzeka, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do dnia uprawomocnienia się wyroku, 3. zasądza od Dyrektora Izby Celnej w Ł. na rzecz R. W. kwotę 177 (sto siedemdziesiąt siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.


UZASADNIENIE

Decyzją z dnia [...] nr [...], wydaną na podstawie art. 233 § 1 pkt. 2 lit. a ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa – powołanej dalej jako o.p. (t.j. Dz.U.05.8.60 ze zm.), art. 262 ustawy z dnia 9 stycznia 1997 r. – Kodeks celny (t.j.01.75.802 ze zm.) oraz art. 26 ustawy z dnia 19 marca 2004 r. – Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo celne (Dz.U.04.68.623 ze zm.) Dyrektor Izby Celnej w Ł. uchylił decyzję Naczelnika Urzędu Celnego w P. nr [...] z dnia [...] w części dotyczącej długu celnego oraz określił kwotę długu celnego w wysokości 260, 60 złotych.

Organ odwoławczy ustalił następujący stan faktyczny:

Jak wynika z akt sprawy w oparciu o zgłoszenie celne SAD nr [...] objęto procedurą dopuszczenia do obrotu towary:

w poz.1 kombajn zbożowy CLAAS CONSUL, używany - kod PCN 8433 51 00 9, pochodzący z Niemiec; w poz.2 prasy do słomy AROBALE 1212, CLAAS MARKANT 50, WLEGER 12 używane - kod PCN 8433 40 10 9, pochodzące z Francji.

Strona wnioskowała o zastosowanie stawek celnych obniżonych na podstawie deklaracji nieupoważnionych francuskich eksporterów na fakturach nr [...] z dnia[...], nr [...] z dnia [...] i bez numeru z dnia [...], potwierdzających preferencyjne pochodzenie towarów z Unii Europejskiej. Dla określenia kwoty długu celnego przyjęto zgodnie z wnioskiem strony stawki celne obniżone.

W wyniku kontroli dokumentów po zwolnieniu towarów powstały uzasadnione wątpliwości co do autentyczności deklaracji na fakturach załączonych do zgłoszenia celnego. Na fakturach wystawionych przez różnych francuskich eksporterów widniała identyczna deklaracja eksportera. W związku z uzasadnionymi wątpliwościami skierowano do weryfikacji przez francuskie władze celne w oparciu o art.32 cytowanego Protokołu Nr 4 za pośrednictwem Izby Celnej w Ł. dowody pochodzenia z lat 2003-2004, w tym m.in.: faktury nr [...] z dnia[...], nr [...] z dnia [...] i bez numeru z dnia [...].

Za pośrednictwem Izby Celnej w Ł. otrzymano pismo francuskich władz celnych nr [...] z dnia [...], w którym poinformowano o wyniku weryfikacji m.in. faktury nr [...] z dnia[...]. Faktury są autentyczne, lecz nie mogą być uznane za prawidłowe co do oświadczeń o pochodzeniu złożonych i podpisanych. Eksporterzy francuscy nie są w stanie przedstawić dokumentów potwierdzających pochodzenie używanych maszyn, ani udowodnić, iż używane części mają pochodzenie Wspólnoty Europejskiej w chwili ich produkcji. Zarówno maszyny jak i części maszyn rolniczych, o których mowa, nie mogą być uważane za towary pochodzenia Wspólnoty Europejskiej.

Następnie w dniu [...] otrzymano pismo nr [...] z dnia [...]., w którym francuskie władze celne poinformowały o wyniku weryfikacji deklaracji eksportera na fakturze bez numeru z dnia[...]. Z kontroli przeprowadzonej w firmie A wynika, iż faktura jest autentyczną, lecz wymagane warunki poprawności zezwalające na zastosowanie procedury preferencyjnej UE-Polska nie są spełnione. Firma A nie sporządziła deklaracji na eksport prasy AROBALE, nie wystawiła ani deklaracji pochodzenia, ani nie przyłożyła pieczęci na fakturze. Zatem deklaracja na fakturze bez numeru stanowiąca przedmiot kontroli jest nieważna.

Postanowieniem z dnia [...] nr [...] Naczelnik Urzędu Celnego w P. wszczął postępowanie w sprawie objęcia ww. towarów procedurą dopuszczenia do obrotu, które następnie postanowieniem z dnia [...] nr [...] zawieszono do czasu otrzymania pozostałych wyników weryfikacji.

Postanowieniem z dnia [...] nr [...] Naczelnik Urzędu Celnego w P. podjął zawieszone postępowanie z uwagi na to, iż władze celne francuskie w ciągu przewidzianego przepisami 10 miesięcznego terminu na odpowiedź weryfikacyjną nie przekazały wyniku weryfikacji co do deklaracji na fakturze nr [...] z dnia [...].

Decyzją z dnia [...] Naczelnik Urzędu Celnego w P. uznał zgłoszenie celne SAD nr [...] za nieprawidłowe w części dotyczącej kwoty długu celnego i określił kwotę długu celnego w wysokości 1129,30 zł wraz z należnymi odsetkami wyrównawczymi w kwocie 308 zł. W uzasadnieniu decyzji organ wyjaśnił, iż zgodnie z wyżej powołanym rozporządzeniem Rady Ministrów z dnia 17 grudnia 2002 r. na towary pochodzące z krajów Unii Europejskiej przewidywane są obniżone stawki celne, stosowane jednak dopiero po wcześniejszym udowodnieniu ich preferencyjnego pochodzenia.

Zgodnie z art. 16 cytowanego w sentencji Protokołu Nr 4 produkty pochodzące ze Wspólnoty korzystają w imporcie do Polski z postanowień Umowy UE pod warunkiem przedłożenia:

-świadectwa przewozowego EUR.1, zgodnego ze wzorem z załącznika III oraz wystawionego zgodnie z art. 17;

-lub deklaracji eksportera, której tekst zamieszczono w załączniku IV, na fakturze, specyfikacji wysyłkowej lub innym dokumencie handlowym, wystawionej zgodnej z art.21.

Preferencyjne traktowanie przewidziane w Umowie dotyczy tylko produktów, spełniających wymogi tego Protokołu, które zgodnie z art. 13 są transportowane bezpośrednio między Wspólnotą i Polską lub przez terytoria innych krajów wymienionych w artykule 4. Jednakże towary mogą być także transportowane w tranzycie do Polski przez terytoria krajów trzecich pod warunkiem pozostawania ich pod dozorem celnym w państwie tranzytu.

Dokument potwierdzający pochodzenie można przedstawić w Urzędzie Celnym nie później niż w ciągu 3 lat - w przypadku świadectwa EUR.1 (pkt.8 załącznika nr 49 do rozporządzenia Ministra Finansów powołanego w sentencji) i w ciągu 2 lat - w przypadku deklaracji na fakturze (art.21 pkt.6 Protokołu Nr 4), od dnia przyjęcia zgłoszenia celnego, z zachowaniem terminu jego ważności tj. 4 miesięcy od dnia jego wystawienia (art.23 pkt.1 Protokołu Nr 4).

Zgodnie z art.32 pkt.1 Protokołu Nr 4 dodatkowa weryfikacja dowodów pochodzenia jest przeprowadzana wyrywkowo lub wtedy, gdy władze celne kraju importu mają uzasadnione wątpliwości co do autentyczności tych dokumentów, statusu pochodzenia sprawdzanych produktów lub wypełnienia innych wymogów tego Protokołu. W celu dokonania weryfikacja dowodów pochodzenia władze celne kraju importu zwracają świadectwo przewozowe EUR.1 i fakturę, jeśli była przedłożona, deklarację na fakturze lub fotokopie tych dokumentów władzom celnym kraju eksportu, podając w razie potrzeby przyczyny wnioskowania o weryfikację. Każdy dokument i każda informacja zawierające sugestię, że informacje podane w świadectwie przewozowym EUR.1 lub deklaracji na fakturze są nieprawidłowe, dostarczone zostaną wraz z wnioskiem o weryfikację (art.32 pkt2).

Organ I instancji podkreślił, iż przy ocenie dokumentów pochodzenia towarów jedynymi wiarygodnymi informacjami dla władz celnych kraju importera są informacje uzyskane od administracji celnej kraju eksportującego. Uzyskanie od władz celnych kraju eksportu informacji przeczących deklaracjom polskiego importera o pochodzeniu towaru, złożonym w momencie zgłaszania towaru do obrotu na polskim obszarze celnym wywołuje ten skutek, że towary te nie mogą skorzystać z preferencyjnego traktowania w obrocie handlowym z zagranicą.

Ponieważ weryfikacja deklaracji francuskich eksporterów na fakturach bez numeru z dnia [...] oraz fakturze [...] z dnia [...] nie potwierdziła preferencyjnego, pochodzenia towarów wymienione dokumenty nie mogły być przyjęte za prawidłowe dowody pochodzenia dla celów stosowania stawki celnej obniżonej. Brak odpowiedzi w ciągu dziesięciu miesięcy na weryfikację faktury nr [...] z dnia [...]- przy uzasadnionych wątpliwościach - skutkuje również odmową preferencji celnych.

Organ zaznaczył, iż postanowieniem z dnia [...] nr [...] wezwano stronę do przedstawienia prawidłowego dowodu niepreferencyjnego pochodzenia dla towarów z poz.2 SAD. Do dnia wydania decyzji strona nie dostarczyła żadnego dowodu niepreferencyjnego pochodzenia towaru.

Zostało to przyjęte za dowody niepreferencyjnego pochodzenia dla celów stosowania stawki celnej konwencyjnej.

W związku z powyższym niniejszą decyzją w zgłoszeniu celnym SAD nr [...] z dnia [...] zastosowano dla towarów z poz.1 i 2 stawki celne konwencyjne w wysokości 9%.

Naczelnik Urzędu Celnego podniósł, iż zgodnie z art.222 § 4 Kodeksu celnego, w wypadku przesunięcia daty powstania długu celnego lub zarejestrowania kwoty wynikającej z tego długu, organ celny pobiera odsetki wyrównawcze, liczone przy zastosowaniu stawki określonej w przepisach dotyczących pobierania odsetek za zwłokę od należności podatkowych.

Zgodnie z § 3 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 29 sierpnia 2003r., w wypadku gdy kwota wynikająca z długu celnego została zarejestrowana na podstawie nieprawidłowych lub niekompletnych danych podanych przez zgłaszającego w zgłoszeniu celnym - odsetki wyrównawcze nalicza się od kwoty stanowiącej różnicę pomiędzy kwotą należną a kwotą pobraną.

Zgodnie z § 5 ust.3 ww. rozporządzenia, w wypadku o którym mowa w §3, nie pobiera się odsetek wyrównawczych, w wypadku gdy dłużnik udowodni, że podanie nieprawidłowych lub niekompletnych danych spowodowane było szczególnymi okolicznościami, nie wynikającymi z jego zaniedbania lub świadomego działania.

Strona pomimo wezwania do przedstawienia takich okoliczności nie przedstawiła ich do dnia wydania decyzji.

Zgodnie z § 4 ust.3 pkt.2 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 29 sierpnia 2003r., odsetki wyrównawcze w przypadku o którym mowa w §3 tego rozporządzenia oblicza się za okres od dnia zarejestrowania kwoty wynikającej z długu celnego na podstawie nieprawidłowych lub niekompletnych danych (tj. [...] ) do dnia zarejestrowania retrospektywnego należnej kwoty długu celnego (tj.[...]).

Zgodnie z § 4 ust.5 wymienionego rozporządzenia, kwotę odsetek wyrównawczych pobieranych w wypadku o którym mowa w § 3, stanowi iloczyn kwoty stanowiącej różnicę pomiędzy kwotą należną - w tym przypadku za towary z poz.2 SAD - za towary AROBALE i CLAAS MARKAMI (tj. 669,23 PLN) a kwotą pobraną (tj. 0,00 PLN), liczby dni okresu o którym mowa w ust.3 pkt.2 tzn. od dnia zarejestrowania kwoty długu celnego na podstawie nieprawidłowych danych do dnia zarejestrowania retrospektywnego oraz stawki odsetek za zwłokę od zaległości podatkowych, podzielonych przez 365.

Organ poinformował, iż w dniu zgłoszenia celnego obowiązywało rozporządzenie Ministra Gospodarki z dnia 24.12.2002 roku, w sprawie zawieszenia pobierania ceł od niektórych towar (Dz. U. Nr 241 poz.2084 ze zm.). Załącznik nr 1 do w/w rozporządzenia zawiera Wykaz towarów, w odniesieniu do których zawiesza się pobieranie ceł do dnia 31 grudnia 2003 roku. Towary objęte przedmiotowym zgłoszeniem celnym z pozycji taryfy celnej importowej 8433 nie występują w w/w wykazie towarów dla których pobór cła jest zawieszony.

Organ I instancji podkreślił również, iż zgodnie z art. 65 § 5 Kodeksu Celnego, decyzja o uznaniu zgłoszenia celnego za prawidłowe lub nieprawidłowe, nie może zostać wydana, jeżeli upłynęły 3 lata od dnia jego przyjęcia. W myśl zaś art. 230 § 5 i 6, bieg ww. terminów ulega zawieszeniu z dniem zawieszenia postępowania (art. 230 § 5 pkt 2) i biegnie dalej z dniem jego podjęcia (art. 230 § 6 pkt 2).

Postępowanie w powyższej sprawie zostało zawieszone postanowieniem z dnia [...] a następnie podjęte postanowieniem z dnia [...]. W związku z powyższym zgodnie z art. 230 § 5 pkt 2, bieg 3 letniego terminu do wydania decyzji w sprawie przedmiotowego zgłoszenia celnego i powiadomienia Strony o wysokości kwoty długu celnego uległ zawieszeniu z dniem [...](data doręczenia stronie) i zaczął biec dalej od dnia [...](data doręczenia stronie). Oznacza to, iż było możliwe wydanie decyzji w niniejszej sprawie pomimo upływu trzech lat od dnia przyjęcia przedmiotowego zgłoszenia celnego.

Od decyzji Naczelnika Urzędu Celnego w P. z dnia [...] R. W. wniósł odwołanie. Wnosząc o uchylenie przedmiotowej decyzji w całości i umorzenie postępowania w sprawie bądź orzeczenie co do istoty, podniósł, iż wydana decyzja w niniejszej sprawie nie licuje ze stanem prawnym jak i faktycznym w sprawie wobec czego powinna być uchylona w całości, bowiem przedłożone w niniejszym postępowaniu dokumenty dokumentują prawidłowe czynności dokonane przez R. W., zaś ich prawdziwość nie była kwestionowana. Również należy podkreślić, iż złożone w niniejszej sprawie wnioski o dokonanie weryfikacji przez organy państw wspólnoty, nie wykazały nieprawidłowości w przedłożonej dokumentacji.

Strona wskazała, iż zgodnie z przepisami rozporządzenia Ministra Gospodarki, Pracy i Polityki Społecznej z dnia 24 grudnia 2002 r. zawierające wykaz towarów, w odniesieniu do których zawiesza się pobranie ceł - zgodnie z PCN 8433 zawiesza się stawki celne: autonomicznej, konwencyjnej i preferencyjnej DEV i LDC na okres do dnia 30 kwietnia 2004 r. dla: maszyny żniwne i omłotowe, włączając prasy do belowania słomy i paszy; kosiarki do trawników i do pozyskiwania siana; urządzenia do czyszczenia, sortowania lub klasyfikowania jaj, owoców lub pozostałych wyrobów rolnych, inne niż urządzenia objęte pozycją 8437. Podobne rozwiązanie obowiązywało pod rządami rozporządzenia Ministra Gospodarki, Pracy i Polityki Społecznej z dnia 8 kwietnia 2003 r. w sprawie kontyngentów taryfowych na przywóz niektórych towarów z zagranicy (Dz.U. z 2003 r., Nr 68, poz. 635, z późn.zm.) do dnia 31 grudnia 2003 r. ustanawia się kontyngenty taryfowe na przywóz towarów wymienionych w załącznikach nr 1 i 2 do rozporządzenia, dla których ustanawia się obniżone stawki celne w wysokości określonej w tych załącznikach.

Wobec powyższego brak było podstaw dla zakwestionowania stawki celnej zastosowanej przez zgłaszającego i jej podwyższenie do wysokości 9%.

Zgodnie także z art. 32 Protokółu nr 4 dodatkowa weryfikacja dowodów pochodzenia jest przeprowadzana wyrywkowo lub wtedy, gdy władze celne kraju importu mają uzasadnione wątpliwości co do autentyczności tych dokumentów, statusu pochodzenia sprawdzanych produktów lub wypełnienia innych wymogów tego Protokołu.

Strona podniosła również, iż w niniejszej sprawie nie wskazano jakie to uzasadnione wątpliwości powzięły organy celne kraju importu co należy uznać za naruszenie podstawowych praw w postępowaniu przed organami celnymi. Poczynione w sprawie ustalenia przez francuskie organy celne nie potwierdzają nieprawidłowości, zaś w każdym przypadku ewentualne wątpliwości nie mogą być tłumaczone na niekorzyść strony.

Nadto władze celne kraju importu zwracają świadectwo przewozowe EUR.1 i fakturę, jeśli była przedłożona, deklarację na fakturze lub fotokopie tych dokumentów władzom celnym kraju eksportu, podając w razie potrzeby przyczyny wnioskowania o weryfikację. Każdy dokument i każda informacja zawierające sugestię, że informacje podane w świadectwie przewozowym EUR.1 lub deklaracji na fakturze są nieprawidłowe, dostarczone zostaną wraz z wnioskiem o weryfikację, których w niniejszej sprawie nie przedłożono.

Skoro sam organ wskazuje, że wymagane dokumenty przedstawiono, wobec powyższego brak było podstaw dla prowadzenia postępowania.

Poza tym władze celne kraju eksportu mają prawo zażądać każdego dowodu, przeprowadzić kontrolę ksiąg rachunkowych eksportera oraz każdą inną kontrolę, którą uznają za właściwą. Jeżeli władze celne kraju importu zdecydują się zawiesić preferencyjne traktowanie w odniesieniu do sprawdzanych produktów w oczekiwaniu na wyniki weryfikacji, to powinny zaproponować zwolnienie produktów importerowi, z uwzględnieniem wszelkich środków zapobiegawczych uznanych za konieczne, o czym stanowią wprost przepisy powołanego POROZUMIENIA, czego jednak w niniejszej sprawie nie dopełniono.

Organy wobec powziętych wątpliwości winny wezwać do uzupełnienia dokumentacji w sprawie. Nadto odwołujący podniósł, iż zgodnie z artykułem 29 stwierdzenie drobnych niezgodności między oświadczeniami złożonymi w dowodzie pochodzenia i oświadczeniami podanymi w dokumentach, przedłożonych w urzędzie celnym, celem dopełnienia formalności wymaganych przy imporcie produktów, nie czyni tym samym dowodu pochodzenia nieważnym, jeżeli zostało w pełni dowiedzione, że odpowiada on przedłożonym produktom.

Odwołujący podniósł również, że jeżeli weryfikacja dotyczy klasyfikacji taryfowej, organ celny powinien uwzględniać, czy i na ile zgłaszający mógł zastosować w zgłoszeniu celnym prawidłowy kod PCN, to znaczy, czy obowiązujące przepisy dotyczące klasyfikacji (tzn. regulacje zawarte bezpośrednio w Taryfie celnej, Wyjaśnienia do taryfy celnej, ewentualnie regulacje zawarte w innych przepisach), są na tyle precyzyjnie sformułowane, że umożliwiały zgłaszającemu, przy zachowaniu należytej staranności, prawidłowo zaklasyfikować towar, a także, czy wcześniejsze działania organu celnego nie przyczyniły się do zastosowania przez zgłaszającego nieprawidłowej klasyfikacji taryfowej towaru.

W konkluzji uzasadnienia strona wskazała, iż w zakresie dochodzenia należności celnych w przypadku kiedy dług celny powstał przed datą wejścia w życie ustawy z dnia 19 marca 2004r. Prawo celne, zgodnie z przepisem art. 26 ustawy wprowadzającej ustawę Prawo celne, do długu celnego powstałego przed wejściem w życie tej ustawy stasuje się dotychczasowe przepisy, gdzie zgodnie z art. 83 ustawy termin przedawnienia dochodzenia należności celnej wynosił 3 lata od daty powstania długu celnego, co oznacza , że nastąpiło przedawnienie terminu do wydania decyzji, wobec faktu, iż dokonane zawieszenie było bezprzedmiotowe i nie wywołało skutków prawnych.

Decyzją z dnia [...] Dyrektor Izby Celnej w Ł. uchylił decyzję organu pierwszej instancji w części dotyczącej kwoty długu celnego i określił kwotę wynikającą z długu celnego ogółem w wysokości: 260,60 PLN .

Podtrzymując stanowisko organu I instancji organ II instancji wyjaśnił, iż w toku postępowania odwoławczego pismem z dnia [...] władze celne kraju eksportu towaru potwierdziły rzetelność i autentyczność, a tym samym preferencyjne pochodzenie towarów ujętych w fakturze nr [...] z dnia[...], zgłoszonych w poz. 1 i części poz.2 SAD, dlatego Dyrektor Izby Celnej w Ł. uchylił decyzję z dnia [...] w części dotyczącej kwoty długu celnego i określił kwotę należności celnych stosując stawkę celną obniżoną dla towaru z poz. 1 oraz dla części towaru wyodrębnionego z poz. 2 zgłoszenia, dla którego potwierdzono preferencyjne pochodzenie.

Dyrektor Izby Celnej w Ł. zauważył, że Naczelnik Urzędu Celnego powołał rozporządzenie Ministra Finansów w sprawie odsetek wyrównawczych z dnia 29.08.2003r. Towar będący przedmiotem mniejszego postępowania został zgłoszony na dokumencie SAD w dniu[...]. Zatem odsetki wyrównawcze w przedmiotowej sprawie powinny zostać naliczone zgodnie z rozporządzeniem Ministra Finansów z dnia 20.11.1997r w sprawie określenia wypadków i warunków pobierania odsetek wyrównawczych oraz sposobu ich naliczania (Dz.U. Nr 143, poz.958 ze zm.).

W powołanych rozporządzeniach odmiennie została uregulowana data końcowa obliczania odsetek wyrównawczych. Zgodnie z §2 pkt.3 rozporządzenia z dnia 20.11.1997r obowiązującego w dacie zgłoszenia towaru, odsetki wyrównawcze pobierane są za okres od dnia powstania długu celnego do dnia zapłaty należnej kwoty, natomiast z §4 ust.3 pkt.2 rozporządzenia z dnia 29.08.2003r powołanego w decyzji wynika, iż odsetki wyrównawcze oblicza się za okres od dnia zarejestrowania kwoty wynikającej z długu celnego na podstawie nieprawidłowych lub niekompletnych danych do dnia zarejestrowania retrospektywnego należnej kwoty długu celnego .

Ponieważ przepisy regulujące powstawanie odsetek wyrównawczych mają charakter materialnoprawny, przeto stosować należy przepisy dotyczące odsetek obowiązujące w chwili powstania długu celnego w związku, z którym te odsetki powstały.

Organ wyjaśnił również, iż powołane przez stronę przepisy rozporządzenia Ministra Gospodarki, Pracy i Polityki Społecznej z dnia 08.04.2003r w sprawie kontyngentów taryfowych na przywóz niektórych towarów z zagranicy, na dzień odprawy celnej tj. [...] nie obejmowały kontyngentu z obniżoną stawką celną 0% dla towarów będących przedmiotem przywozu na polski obszar celny.

Organ odwoławczy podkreślił, iż niezasadny jest także zarzut braku zastosowania w sprawie art.32 ust.4 Protokołu 4, zgodnie z którym, jeżeli władze celne kraju importu zdecydują się zawiesić preferencyjne traktowanie w odniesieniu do sprawdzanych produktów w oczekiwaniu na wyniki weryfikacji, to zaproponują one zwolnienie produktów importerowi, z uwzględnieniem wszelkich środków zapobiegawczych uznanych za konieczne". Z akt sprawy wynika, że towary zgłoszone przez importera wg SAD zostały dopuszczone do obrotu na polskim obszarze celnym w dniu [...], zgodnie z wnioskiem strony z zastosowaniem preferencji celnych.

Na decyzję Dyrektora Izby Celnej w Ł. z dnia [...] R. W. wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi. Podtrzymując zarzuty zawarte w odwołaniu od decyzji organu I instancji wnosił o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości jak w również decyzji ją poprzedzającej, orzeczenie co do istoty sprawy oraz zasądzenie kosztów postępowania. Zaskarżonym decyzjom zarzucił błędną wykładnię przepisów prawa tj. art. 13 i nast. Kodeksu celnego, Protokołu Nr 4 do Układu Europejskiego, rozporządzenia Ministra Gospodarki, Pracy i Polityki Społecznej z dnia 24 grudnia 2002 r., rozporządzenia Ministra Gospodarki, Pracy i Polityki Społecznej z 8 kwietnia 2003 r. w sprawie kontyngentów taryfowych na przywóz niektórych towarów z zagranicy oraz art. 68 § 5, 121,122,124 i 224 § 3 o.p. poprzez niekorzystną dla skarżącego ich nadinterpretację i niewłaściwą wykładnię.

Pismem z dnia [...] skarżący uzupełnił skargę. Podtrzymując dotychczasowe stanowisko zawarte w odwołaniu od decyzji organu I instancji oraz w skardze, wnosił o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz decyzji ją poprzedzającej, orzeczenie co do istoty sprawy, zasądzenie kosztów postępowania. Zaskarżonym decyzjom zarzucił błędną wykładnię prawa, a w szczególności:

1) naruszenie art. 13 § 1, i § 3 pkt. 2, art. 15 § 1 pkt. 1 i §2, art. 65 § 4pkt. 2 lit. b i c, art. 83 § 1, art. 85 § 1, art. 209 § 1 pkt. 1, § 2 i § 3, art. 222 § 1 i § 4, art. 262 Kodeksu celnego również poprzez niewykorzystanie w pełnym zakresie postępowania dowodowego, poprzez zastosowanie niekorzystnej wykładni przepisów prawa ze szkodą dla skarżącego,

2) ust. 1 a i b, ust. 2 a i b, ust. 3 b, ust. 7 Części I "Postanowienia wstępne" rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 17 grudnia 2002 r. w sprawie ustanowienia Taryfy celnej,

3) przepisów rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 15 października 1997 r. w sprawie określenia szczegółowych zasad i trybu ustalenia niepreferencyjnego pochodzenia towarów, sposobu jego dokumentowania oraz listy towarów, których pochodzenie musi być udokumentowane świadectwami pochodzenia,

4) przepisów ustawy Przepisy wprowadzające ustawę Prawo celne,

5) przepisów Protokołu Nr 4 ,

6) przepisów rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 29 sierpnia 2003 r. w sprawie odsetek wyrównawczych,

7) przepisów rozporządzenia Ministra Gospodarki, Pracy i Polityki Społecznej z dnia 23 grudnia 2003 r. w sprawie zawieszenia pobierania ceł od niektórych towarów,

8) przepisów rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 27 września 2001 r. w sprawie deklaracji skróconych i zgłoszeń celnych,

9) rozporządzenia Ministra Gospodarki, Pracy i Polityki Społecznej z 24 grudnia 2002 r. oraz rozporządzenia Ministra Gospodarki, Pracy i Polityki Społecznej z 8 kwietnia 2003 r. w sprawie kontyngentów taryfowych na przywóz niektórych towarów z zagranicy,

10) naruszenie Ordynacji podatkowej w zakresie postępowania dowodowego oraz przepisów określających zasady prowadzenia postępowania jak: prowadzenie postępowania w sposób budzący zaufanie, naruszenie zasady jawności, zasady kompletności zebrania materiału w sprawie oraz pełnego wyjaśnienia wszystkich okoliczności w sprawie, zasady informowania tj. zasad określonych w art. 120 i nast. Ordynacji podatkowej,

11) naruszenie Prawa celnego w związku z przedawnieniem prawa do dochodzenia należności celnych.

W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie, wniósł o oddalenie skargi.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi zważył, co następuje:

Skarga R. W. jest uzasadniona.

Zgodnie z treścią art.1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. prawo o ustroju sądów administracyjnych/Dz.U. nr 153 poz.1269/ sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej.

W myśl zaś art.1 § 2 wymienionej ustawy kontrola, o której mowa w § 1 sprawowana jest pod względem zgodności z prawem jeżeli ustawy nie stanowią inaczej.

Zgodnie z treścią art.3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi/Dz.U. nr 153 poz.1270/ sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie.

W myśl zaś art.145 § 1 wymienionej ustawy sąd uwzględniając skargę na decyzję lub postanowienie:

1./ uchyla decyzje lub postanowienie w całości lub w części jeżeli stwierdzi:

a./ naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy

b./ naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego

c./ inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy

2./ stwierdza nieważność decyzji lub postanowienia w całości lub w części, jeżeli zachodzą przyczyny określone w art.156 kodeksu postępowania administracyjnego lub innych przepisach

3./ stwierdza wydanie decyzji lub postanowienia z naruszeniem prawa, jeżeli zachodzą przyczyny określone w kodeksie postępowania administracyjnego lub innych przepisach.

Z wymienionych przepisów wynika, iż sąd bada legalność zaskarżonej decyzji czy jest ona zgodna z prawem materialnym określającym prawa i obowiązki stron oraz z prawem procesowym regulującym postępowanie przed organami administracji publicznej.

Organy celne słusznie uznał, iż nie zostały spełnione warunki do zastosowania obniżonej stawki celnej w stosunku do prasy do słomy AROBALE oraz CLAAS MARKANT. Trafnie również określono kwotę długu celnego w wysokości 260,60 zł.

Zgodnie z treścią art.13 § 3 pkt.4 i § 4 kodeksu celnego, pkt.1a, 2a i 5 części A postanowień wstępnych załącznika do rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 20 grudnia 2000r. w sprawie ustanowienia Taryfy Celnej(Dz.U. nr 119 poz.1253) oraz art.13 ust.1 i art.16 ust.1 Protokołu 4 do Układu Europejskiego zmienionego Porozumieniem między Rzeczypospolitą Polską a Wspólnotami Europejskimi w Brukseli z dnia 24 czerwca 1997r./Dz.U. nr 104 z 1997r. poz.662/ istnieje możliwość stosowania stawek celnych obniżonych w przypadku jednoczesnego spełnienia następujących warunków:

- towar pochodzi z obszaru Unii Europejskiej

- pochodzenie towaru zostało udokumentowane w sposób określony w Protokole 4 do Układu Europejskiego

- został spełniony warunek bezpośredniego przywozu towaru do Polski

Dla zastosowania stawki celnej obniżonej konieczne jest spełnienie wszystkich wymienionych warunków. Niezachowanie nawet jednego z nich uniemożliwia zastosowanie takiej stawki.

W myśl art.16 ust.1 Protokołu nr 4 do Układu Europejskiego produkty pochodzące ze Wspólnoty Europejskiej korzystają w imporcie do Polski z postanowień Umowy pod warunkiem przedłożenia, jako dowodu pochodzenia:

- świadectwa przewozowego EUR 1 lub

- deklaracji złożonej przez eksportera na fakturze, specyfikacji wysyłkowej lub innym dokumencie handlowym

Zgodnie z treścią art.83 § 1 kodeksu celnego organy celne mogą dokonać kontroli zgłoszenia celnego. Sposób weryfikacji świadectwa pochodzenia został określony w art.32 Protokołu nr 4. Zgodnie z treścią art.32 ust.1 wymienionego protokołu dodatkowa weryfikacja pochodzenia jest przeprowadzana wyrywkowo lub wtedy gdy władze celne kraju importu mają uzasadnione wątpliwości co do autentyczności tych dokumentów, statusu pochodzenia sprawdzanych dokumentów lub wypełnienia innych wymogów tego protokołu.

Z wymienionego przepisu wynika, iż weryfikacja dowodu pochodzenia może zostać przeprowadzona w dwóch sytuacjach. Po pierwsze może być ona wyrywkowa i po drugie może ona mieć miejsce w przypadku gdy władze celne kraju importu mają uzasadnione wątpliwości co do autentyczności dowodu pochodzenia, statusu pochodzenia sprowadzonych produktów lub wypełnienia innych wymogów protokołu.

W myśl art.32 ust.6 Protokołu nr 4 jeżeli w przypadkach uzasadnionych wątpliwości brak jest odpowiedzi w ciągu dziesięciu miesięcy od dnia złożenia wniosku o dokonanie sprawdzenia albo jeżeli odpowiedź nie zawiera wystarczających informacji dla ustalenia autentyczności weryfikowanych dokumentów lub rzeczywistego pochodzenia produktów to władze wnioskujące o weryfikację odmawiają, jeżeli nie zaistnieją wyjątkowe okoliczności, wszelkich preferencji.

Z przepisu art.32 ust.6 wynika, iż można odmówić preferencyjnego traktowania towarów w sytuacji gdy odpowiedź władz celnych kraju eksportu nie zawiera wystarczających informacji do ustalenia autentyczności weryfikowanych dokumentów.

Z zebranego materiału dowodowego wynika, iż skarżący w dokumencie SAD zgłosił cztery maszyny rolnicze zaś do zgłoszenia dołączono deklaracje francuskiego eksportera o preferencyjnym, unijnym pochodzeniu maszyn. Treść deklaracji odpowiadała wymogom przewidzianym w Protokole nr 4 a więc organy celne uznały, iż spełnione zostały warunki formalne udokumentowania pochodzenia towaru dla zastosowania obniżonej stawki celnej.

Wszystkie faktury załączone do zgłoszenia zostały poddane weryfikacji w trybie określonym w art.32 ust.1 Protokołu nr 4. Jak wynika z zebranego materiału dowodowego przyczyną weryfikacji były wątpliwości co do autentyczności tych dokumentów. Na wszystkich fakturach pochodzących od różnych eksporterów, umieszczono deklaracje o pochodzeniu w postaci identycznego stempla. Skoro zatem istniały identyczne stemple na wszystkich fakturach, mimo wystawienia ich przez różnych eksporterów, to można uznać, iż organy celne rzeczywiście miały uzasadnione wątpliwości co do autentyczności faktur.

Odpowiedzi francuskich władz celnych nie potwierdziły prawidłowości dokumentów poświadczających pochodzenie pras do słomy AROBALE i CLAAS MARKANT.

Odpowiedź francuskich władz celnych z dnia [...] wskazuje, iż oświadczenie na fakturze nr [...] z [...] jest autentyczne. Eksporter nie był jednak w stanie przedstawić dokumentów potwierdzających pochodzenie używanej prasy do słomy CLAAS MARKANT. W związku z czym maszyna ta nie może uważana za towar pochodzenia Wspólnoty Europejskiej.

Jeżeli chodzi o prasę do słomy AROBALE to odpowiedź francuskich władz celnych z [...] wskazuje, iż faktura jest autentyczna lecz eksporter (firma A) nie sporządził deklaracji na eksport tej maszyny. Eksporter nie wystawił ani deklaracji pochodzenia ani nie przyłożył pieczęci na fakturze. W związku z czym deklaracja na fakturze jest nieważna.

Odpowiedzi francuskich władz celnych z [...] i [...] nie potwierdziły rzeczywistego, preferencyjnego pochodzenia pras do słomy CLAAS MARKANT i AROBALE. Deklaracje na fakturach z [...] i z [...] nie stanowiły prawidłowych dowodów preferencyjnego pochodzenia obu maszyn. Podkreślić należy, iż wyniki sprawdzenia dowodu pochodzenia przez władze kraju eksportera są wiążące dla organów celnych państwa importera. Wyniki sprawdzenia nie mogą być więc przedmiotem oceny i dodatkowej weryfikacji przez organy celne państwa importera. Pogląd taki wyraził Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 8 września 1998r. w sprawie I S.A./Łd 777/97 (Monitor Gospodarczy nr 1 z 1999r. styr.40). Sąd w obecnym składzie podzielił pogląd wyrażony w tym wyroku.

Skoro zatem istniały uzasadnione wątpliwości co do autentyczności faktur z [...] i z [...], zaś odpowiedzi francuskich władz celnych nie potwierdziły preferencyjnego pochodzenia pras do słomy CLAAS MARKANT i AROBALE to, zgodnie z treścią art.32 ust.6 Protokołu nr 4, zastosowanie preferencji do towaru objętego zgłoszeniem celnym mogło nastąpić jedynie wówczas gdyby zaistniały wyjątkowe okoliczności. Organy celne obu instancji w uzasadnieniach swoich rozstrzygnięć nie wypowiedziały się czy takie wyjątkowe okoliczności zaistniały. Stanowi to naruszenie przepisów postępowania lecz, w ocenie sądu, nie miało to istotnego wpływu na wynik sprawy. Z zebranego materiału dowodowego nie wynika bowiem aby w rozpoznawanej sprawie istniały takie wyjątkowe okoliczności. Podkreślić należy, iż organy celne poinformowały skarżącego o wynikach weryfikacji lecz R. W. nie poinformował, że zamierza ubiegać się o prawidłowy dowód preferencyjnego pochodzenia w postaci świadectwa EUR 1 wystawionego retrospektywnie. Trudno zatem uznać, iż miały miejsce wyjątkowe okoliczności uzasadniające zastosowanie preferencji wobec towarów objętych zgłoszeniem celnym. Analiza uzasadnienia zaskarżonej decyzji oraz uzasadnienie decyzji organu I instancji prowadzi do wniosku, iż organy celne nie widziały możliwości uznania, że w stosunku do skarżącego miały miejsce wyjątkowe okoliczności. Można zatem uznać, iż takie okoliczności rzeczywiście nie istniały.

Sąd uznał, iż wobec spełnienia przesłanek określonych w art.32 ust.6 Protokołu nr 4, organy celne słusznie doszły do przekonania, że brak jest podstaw do zastosowania preferencji wobec maszyn rolniczych CLAAS MARKANT i AROBALE sprowadzonych przez skarżącego. Jeżeli chodzi o określenie wysokości długu celnego z zastosowaniem stawki konwencyjnej to okoliczność ta nie była kwestionowana przez skarżącego. Podkreślić jednak należy, iż kwota długu celnego została prawidłowo wyliczona. Sposób udokumentowania niepreferencyjnego pochodzenia towarów określono w rozporządzeniu Rady Ministrów z dnia 15 października 1997r. w sprawie określenia szczegółowych zasad i trybu ustalania niepreferencyjnego pochodzenia towarów, sposobu jego udokumentowania oraz listy towarów, których pochodzenie musi być udokumentowane świadectwem pochodzenia(Dz.U. nr 130 poz. 851 z późn. zm.). W myśl § 11 ust.1 wymienionego rozporządzenia pochodzenie towarów wymienionych w wykazie nr 3 musi być udokumentowana świadectwem pochodzenia. Zgodnie zaś z treścią § 11 ust.2 wymienionego rozporządzenia dowodem pochodzenia towarów innych niż określone w ust.1 może być:

1. świadectwo pochodzenia

2. faktura specyfikacja towarów, kontrakt, świadectwo jakości lub inny dokument urzędowy, o ile w dokumentach tych jest umieszczony zapis o kraju pochodzenia towaru

3. trwałe oznaczenie kraju pochodzenia na towarze.

Organy celne ustaliły, iż prasy do słomy CLAAS MARKANT i AROBALE były produkowane we Francji i przyjęto to za dowody niepreferencyjnego pochodzenia towarów dla zastosowania stawki konwencyjnej (9% wartości celnej towaru). Wartość celna obu pras do słomy wyniosła 669,23 EUR (400 EUR + 200 EUR + 69,23 EUR – koszty transportu) co stanowi kwotę 2896 zł zaś kwota długu celnego, wyliczona przy przyjęciu stawki konwencyjnej 9%, wyniosła 260,60 zł. Organ odwoławczy prawidłowo wyliczył wysokość długu celnego.

Niezasadny jest zarzut skarżącego niezastosowania przepisów rozporządzenia Ministra Gospodarki, Pracy i Polityki Społecznej z dnia 23 grudnia 2003r. w sprawie zawieszenia pobierania ceł od niektórych towarów (Dz.U. nr 226 poz. 2235 z późn. zm.). Wymienione rozporządzenie obowiązywało od dnia 1 stycznia 2004r. zaś zgłoszenie celne w rozpoznawanej sprawie miało miejsce w dniu 19 maja 2003r. czyli przed wejściem w życie wymienionego rozporządzenia. W dniu zgłoszenia celnego obowiązywało natomiast rozporządzenia Ministra Gospodarki z dnia 24 grudnia 2002r. w sprawie zawieszenia pobierania ceł od niektórych towarów (Dz.U. nr 241 poz.2084 z późn. zm.) Załącznik nr 1 do tego rozporządzenia zawiera wykaz towarów, w odniesieniu do których zawiesza się pobieranie ceł do dnia 31 grudnia 2003r. Towary objęte przedmiotowym zgłoszeniem celnym, zaklasyfikowane do pozycji 8433 Taryfy celnej, nie zostały wymienione wśród towarów, dla których pobór ceł jest zawieszony.

Niezasadny jest zarzut skarżącego niezastosowania przepisów rozporządzenia Ministra Gospodarki, Pracy i Polityki Społecznej z dnia 8 kwietnia 2003r. w sprawie kontyngentów taryfowych na przywóz niektórych towarów z zagranicy(Dz.U. nr 68 poz.635 z późn. zm.) W dniu odprawy celnej ([...]) wymienione rozporządzenie nie obejmowało kontyngentu z obniżoną stawką celną 0% dla towarów objętych kodem PCN 8433.

Nieuzasadniony jest zarzut skarżącego, iż nie istniały "uzasadnione wątpliwości" co do autentyczności dowodów pochodzenia w rozumieniu art.32 ust.1 Protokołu nr 4, uzasadniające weryfikację wszystkich faktur. Z zebranego materiału dowodowego wynika, iż na wszystkich fakturach umieszczono identyczne stemple deklaracji pochodzenia mimo, że wystawili je różni eksporterzy. Skoro były takie same stemple na wszystkich fakturach, chociaż wystawione były przez różnych eksporterów, to rodziło to uzasadnione wątpliwości co do autentyczności wszystkich deklaracji.

Nieuzasadniony jest zarzut skarżącego, iż to na eksporterze ciąży obowiązek wystąpienia do władz celnych kraju eksportu o wystawienie świadectwa EUR 1 zaś skoro w rozpoznawanej sprawie eksporterzy tego nie uczynili, to importer nie może z tego tytułu ponosić negatywnych skutków. Należy zaznaczyć, iż to skarżący przedłożył do zgłoszenia celnego deklaracje na fakturze a nie świadectwa EUR 1. Przedstawiając te deklaracje R. W. godził się na to, iż mogą być one weryfikowane zaś wynik tej weryfikacji może być negatywny dla niego. Skoro zatem skarżący przedłożył deklaracje na fakturze a nie świadectwa EUR 1 to nie może obecnie skutecznie bronić się tym, że odpowiedzialność za negatywną weryfikację ponosi eksporter bo nie wystąpił o wydanie świadectwa EUR 1.

Nieuzasadniony jest zarzut R. W., iż nie udzielono mu niezbędnych informacji i wyjaśnień ani też nie zapewniono mu czynnego udziału w postępowaniu oraz możliwości wypowiedzenia się co do zebranych dowodów. Wbrew twierdzeniom skarżącego organy celne umożliwiły mu czynny udział w postępowaniu oraz możliwość wypowiedzenia się co do zebranego materiału dowodowego. Skarżący został zawiadomiony o wszczęciu postępowania jak również miał wyznaczone siedmiodniowe terminy do wypowiedzenia się w sprawie (postanowienie Naczelnika Urzędu Celnego z [...] postanowienia Dyrektora Izby Celnej z [...] i z [...]). Zarzuty skarżącego w tym zakresie nie znajdują potwierdzenia w zebranym materiale dowodowym.

Nie zasługuje również na uwzględnienie zarzut skarżącego przedawnienia terminu do wydania decyzji.

Zgodnie z treścią art.65 § 4 pkt.4 kodeksu celnego, po przyjęciu zgłoszenia celnego organ celny, na wniosek strony lub może z urzędu wydać decyzję, w której uznaje zgłoszenie celne za nieprawidłowe w całości lub w części.

W myśl art. 65 § 5 i 5a kodeksu celnego decyzja, o której mowa w § 4, nie może zostać wydana, jeżeli upłynęły 3 lata od dnia przyjęcia zgłoszenia celnego. Przepisy art.230 § 5 i 6 stosuje się odpowiednio.

Zgodnie z treścią art.230 § 5 pkt.2 kodeksu celnego bieg terminów ulega zwieszeniu z dniem zawieszenia postępowania w sprawie celnej.

W myśl art.230 § 6 pkt.2 kodeksu celnego terminy biegną dalej z dniem podjęcia zawieszonego postępowania w sprawie celnej.

W rozpoznawanej sprawie zgłoszenie celne zostało przyjęte w dniu [...]. zaś decyzja organu I instancji została wydana w dniu [...]. Postanowieniem z dnia [...] (doręczonym skarżącemu [...]) Naczelnik Urzędu Celnego w P. zawiesił postępowanie i bieg 3-letniego terminu, o którym mowa w art.65 § 5 kc, uległ zawieszeniu. Postanowieniem z dnia [...](doręczonym skarżącemu[...]) postępowanie zostało podjęte i z tym dniem trzyletni termin biegł dalej. Pomijając okres zawieszenie postępowania (od [...] do [...]) od dnia zgłoszenia celnego do dnia wydania decyzji przez organ I instancji upłynęło 2 lata 9 miesięcy i 21 dni. Nie został zatem przekroczony trzyletni termin, o którym mowa w art.65 § 5 kodeksu celnego. Nie można się zgodzić z zarzutem skarżącego, iż zawieszenie postępowania było sprzeczne z treścią art.201 § 1 pkt.2 Ordynacji podatkowej. Należy zaznaczyć, iż postępowanie zostało zawieszone w oparciu o treść przepisu art.2661 kodeksu celnego a nie na podstawie art.201 § 1 pkt.1 Ordynacji podatkowej. Zawieszenie postępowania było zgodne z treścią przepisu art.2661 kodeksu celnego zaś skarżący nie składał zażalenia na to postanowienie. Skoro zatem R. W. nie odwoływał się od postanowienia o zawieszeniu postępowania, to nie może obecnie skutecznie podnosić zarzutu niezgodności z prawem tego postanowienia.

Organy celne błędnie natomiast wyliczyły odsetki wyrównawcze od kwoty długu celnego.

Zgodnie z treścią art.222 § 4 kodeksu celnego w wypadku przesunięcia daty długu celnego lub zarejestrowania kwoty wynikającej z tego długu, organ celny pobiera odsetki wyrównawcze, liczone przy zastosowaniu stawki określonej w przepisach dotyczących pobierania odsetek za zwłokę od należności podatkowych. Przepis art.277 stosuje się odpowiednio.

Do dnia 18 września 2003r. obowiązywało rozporządzenie Ministra Finansów z dnia 20 listopada 1997r. w sprawie określenia wypadków i warunków pobierania odsetek wyrównawczych oraz sposobu ich rozliczania (Dz.U. nr 143 poz. 958 z późn. zm.). Zgodnie z treścią § 1 ust.3 pkt.1 wymienionego rozporządzenia, organ celny pobiera odsetki wyrównawcze w wypadku, gdy kwota wynikająca z długu celnego została zarejestrowana na podstawie nieprawidłowych lub niekompletnych danych podanych przez zgłaszającego w zgłoszeniu celnym z wyjątkiem gdy dłużnik udowodni, że podanie nieprawidłowych lub niekompletnych danych spowodowane było szczególnymi okolicznościami nie wynikającymi z jego zaniedbania lub świadomego działania.

W myśl zaś § 2 ust.3 cytowanego rozporządzenia odsetki wyrównawcze, o których mowa w § 1 ust.3, pobiera się za okres od dnia powstania długu celnego do dnia zapłaty należnej kwoty.

Od dnia 19 września 2003r. obowiązuje rozporządzenie Ministra Finansów z dnia 29 sierpnia 2003r. w sprawie odsetek wyrównawczych (Dz.U. nr 155 poz.1515). Zgodnie z treścią § 3 wymienionego rozporządzenia w wypadku gdy kwota wynikająca z długu celnego została zarejestrowana na podstawie nieprawidłowych lub niekompletnych danych podanych przez zgłaszającego w zgłoszeniu celnym, odsetki wyrównawcze nalicza się od kwoty stanowiącej różnicę pomiędzy kwotą należną a kwotą pobraną.

W myśl § 4 ust.3 pkt.2 cytowanego rozporządzenia odsetki wyrównawcze oblicza się za okres od dnia zarejestrowania kwoty wynikającej z długu celnego na podstawie nieprawidłowych lub niekompletnych danych do dnia zarejestrowania retrospektywnego, o którym mowa w art.229 ustawy z dnia 9 stycznia 1997r. Kodeks celny, należnej kwoty długu celnego – w wypadku, o którym mowa w § 3.

Zgodnie zaś z treścią § 5 ust.3 wymienionego rozporządzenia nie pobiera się odsetek wyrównawczych, mimo, że kwota wynikająca z długu celnego została zarejestrowana na podstawie nieprawidłowych lub niekompletnych danych podanych przez zgłaszającego w zgłoszeniu celnym, w wypadku gdy dłużnik udowodni, że podanie nieprawidłowych lub niekompletnych danych spowodowane było szczególnymi okolicznościami, niewynikającymi z jego zaniedbania lub świadomego działania.

Z wymienionych przepisów wynika, iż odsetki wyrównawcze wylicza się od kwoty długu celnego. W rozpoznawanej sprawie zgłoszenie celne dokonano w okresie obowiązywania rozporządzenia z dnia 20 września 1997r. zaś decyzja organu I instancji została wydana w okresie obowiązywania rozporządzenia z dnia 29 sierpnia 2003r. W decyzji organu I instancji wyliczono odsetki wyrównawcze w wysokości 308 zł ( od kwoty 669,23 zł za okres od [...] do [...]). Zaskarżoną decyzją uchylono decyzje organu I instancji w części dotyczącej kwoty długu celnego określając wysokość tej kwoty – 260,60 zł. Nie została natomiast wzruszona decyzja w części dotyczącej odsetek wyrównawczych co oznacza, iż skarżący ma obowiązek uiścić sumę 308 zł. Wyliczenie kwoty odsetek w takiej wysokości jest błędne.

Należy zgodzić się z poglądem organów celnych, iż to na dłużniku spoczywa obowiązek udowodnienia, że podanie nieprawidłowych danych spowodowane było szczególnymi okolicznościami, niewynikającymi z jego zaniedbania lub świadomego działania. Skarżący nie udowodnił tej okoliczności a nawet nie uprawdopodobnił, że podanie nieprawidłowych danych spowodowane było jakimiś wyjątkowymi okolicznościami. Skoro zatem skarżący nie wykazał okoliczności uzasadniających odstąpienie od naliczania odsetek wyrównawczych to uzasadnione było naliczenie odsetek.

Odsetki winny zostać naliczone od kwoty długu celnego tzn. od kwoty 260,60 zł. Organ celny I instancji naliczył je od sumy 669,23 zł czyli od nieprawidłowej kwoty. Pełnomocnik Dyrektora Izby Celnej na rozprawie w dniu 8 listopada 2007r. podniósł, iż w decyzji organu I instancji nastąpiła pomyłka gdyż zamiast kwoty 669,23 zł winna być suma 669,23 EUR. Należy zaznaczyć, iż kwota 669,23 EUR (równowartość 2896 zł) jest to wartość celna pras do słomy CLAAS MARKANT i AROBALE zaś odsetki winny być wyliczone od kwoty długu celnego a nie od wartości celnej towaru. Prawidłowo odsetki winny być wyliczone od sumy 260,60 zł. Wyliczenie odsetek od kwoty 669,23 zł spowodowało, że kwota odsetek określona w decyzji organu I instancji (308 zł) jest zawyżona. Nadto organ celny I instancji wyliczył odsetki na podstawie przepisów rozporządzenia z dnia 29 sierpnia 2003r. choć obowiązuje ono od 19 września 2003r. zaś zgłoszenie celne miało miejsce[...]. Fakt pomyłkowego wyliczenia odsetek na sumę 308 zł przyznał Dyrektor Izby Celnej w swoim piśmie z [...] (k.60). Organ celny podniósł nadto, iż wyliczenie odsetek na podstawie przepisów rozporządzenia z 29 sierpnia 2003r. było korzystniejsze dla strony niż wyliczenie w oparciu o przepisy rozporządzenia z 20 listopada 1997r. Okoliczność ta nie ma jednak decydującego znaczenia skoro odsetki faktycznie wyliczono od kwoty 669,23 zł a nie od sumy 260,60 zł. Wskutek tego naliczone odsetki (308 zł) są o wiele wyższe od odsetek jakie powinny być wyliczone od kwoty 260,60 zł.

Organy celne nieprawidłowo zatem wyliczyły odsetki wyrównawcze określając je w zawyżonej kwocie. Naruszyły tym przepisy art.222 § 4 kodeksu celnego, § 1 ust.3 i § 2 ust.3 rozporządzenia z 20 listopada 1997r. oraz § 3 i § 4 ust.3 pkt.2 rozporządzenia z 29 sierpnia 2003r. co miało wpływ na wynik sprawy. Mając to na uwadze, na podstawie art.145 § 1 pkt.1a.) i c.) ustawy z 30 sierpnia 2002r., sąd uchylił zaskarżoną decyzję.

Z uwagi na to, iż skarga została uwzględniona, na podstawie art.152 ustawy z 30 sierpnia 2002r., sąd wstrzymał wykonanie zaskarżonej decyzji do dnia uprawomocnienia się wyroku.

Wobec tego, iż skarga została uwzględniona, na podstawie art.200 ustawy z 30 sierpnia 2002r. w związku z § 14 ust.2 pkt.1a.) i § 6 pkt.1 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z 28 września 2002r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu (Dz.U. nr 163 poz.1349 z późn. zm.), sąd zasądził od Dyrektora Izby Celnej w Ł. na rzecz skarżącego kwotę 177 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania. Na kwotę tę złożyło się: 100 zł – wpis sądowy, 60 zł – wynagrodzenie radcy prawnego, 17 zł – opłata skarbowa od pełnomocnictwa.

Przy ponownym rozpoznaniu sprawy organ celny winien rozważyć wyliczenie kwoty odsetek wyrównawczych od prawidłowej kwoty długu celnego uwzględniając fakt, iż do dnia 18 września 2003r. obowiązywało rozporządzenie Ministra Finansów z 20 listopada 1997r. zaś od dnia 19 września 2003r. obowiązuje rozporządzenie z 29 sierpnia 2003r. Po dokonaniu prawidłowych wyliczeń organ celny winien wydać decyzję w sprawie.

I.W.