Wyrok WSA w Krakowie, sygn. akt III SA/Kr 565/23
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie
Data orzeczenia: 2023-08-24 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6329 Inne o symbolu podstawowym 632
Hasła tematyczne: Pomoc społeczna
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: oddalono skargę
Powołane przepisy: article: Art. 17 ust. 1
journal: Dz.U. 2022 poz 615
law: Ustawa z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych - tj.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący S WSA Ewa Michna (spr.) Sędziowie WSA Renata Czeluśniak WSA Jakub Makuch po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym w dniu 24 sierpnia 2023 r. sprawy ze skargi B. C. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Krakowie z dnia 16 stycznia 2023 r., nr SKO.ŚR/4111/1065/2022 w przedmiocie odmowy przyznania świadczenia pielęgnacyjnego oddala skargę.


UZASADNIENIE

Ponownie wydaną decyzją z 30 czerwca 2022 r. Burmistrz Miasta i Gminy W. odmówił B. C. (dalej: skarżąca) przyznania świadczenia pielęgnacyjnego z tytułu rezygnacji z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w związku z opieką nad matką.

Zdaniem organu zakres codziennej opieki jaką skarżąca sprawowała nad matką nie uniemożliwiał jej wykonywania jakiekolwiek pracy zarobkowej. Ponadto nie została spełniona przesłanka określona w art. 17 ust. 1b ustawy z 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych (t.j. Dz.U. z 2022 r., poz. 2140), dalej określanej jako: "u.ś.r." – gdyż "orzeczenie wydane przez Powiatowy Zespół do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności w O. z dnia 5 października 2020 r. nie spełniało wymogów określonych w ustawie, tj. nie można jednoznacznie stwierdzić daty powstania niepełnosprawności".

W odwołaniu skarżąca zarzuciła organowi I instancji naruszenie:

– art. 17 ust.1 pkt 4 u.ś.r. przez jego błędną wykładnie i uznanie, że skarżącej nie przysługuje parów do wnioskowanego świadczenia z uwagi na fakt, że żyją jeszcze inne osoby zobowiązane alimentacyjnie względem matki skarżącej w stopniu pierwszym, które jednakże nie dają rękojmi sprawowania należytej opieki nad niepełnosprawną z uwagi na własny stan zdrowia i inne obowiązki, a żaden przepis prawa nie przewiduje kryteriów wyboru opiekuna z grupy osób, na których ciąży obowiązek alimentacyjny w tym samym stopniu,

– art. 17 ust.1 u.ś.r. przez uznanie, że stan zdrowia osoby niepełnosprawnej oraz zakres sprawowanej nad nią opieki nie wymaga rezygnacji z zatrudnienia przez skarżącą,

– art. 17 ust. 1b u.ś.r. przez zastosowanie norm prawnej wyrażonej w tym przepisie bez uwzględnienia skutków wyroku Trybunału Konstytucyjnego z 21 października 2014 r., K 38/13.

Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Krakowie, decyzją z 16 stycznia 2023 r., utrzymało w mocy rozstrzygnięcie organu I instancji.

W uzasadnieniu podano, że matka skarżącej legitymuje się orzeczeniem z 13 listopada 2020 r. o znacznym stopniu niepełnosprawności od dnia 5 października 2020 r.

Kolegium wskazało, że organ I instancji błędnie zastosował w sprawie art. 17 ust.1b u.ś.r., nie uwzględniając wyroku Trybunału Konstytucyjnego z 21 października 2014 r., K 38/13. Tym samym, powołana w badanej decyzji przeszkoda w przyznaniu prawa do świadczenia pielęgnacyjnego związana z ustaleniem, że z orzeczenia o niepełnosprawności matki skarżącej nie wynika dokładna data jej powstania nie mogła skutkować odmową przyznania skarżącej wnioskowanego świadczenia. Kolegium jednocześnie uznało, że zachodzi inny określony przez organ I instancji uzasadniony powód uniemożliwiający przyznanie skarżącej wnioskowanego świadczenia, tj. brak związku przyczynowo-skutkowego między niepodejmowaniem przez skarżącą pracy, a sprawowaniem przez nią opieki nad matką.

Wyjaśniono też, że w toku ponownego rozpatrzenia sprawy organ I instancji pozyskał do akt sprawy kwestionariusz rodzinnego wywiadu środowiskowego, przeprowadzonego w 14 czerwca 2022 r., w którym pracownik socjalny ustalił na podstawie oświadczeń skarżącej, że mieszka ona na os. [...]. Z uwagi na częstotliwość wizyt u matki skarżąca musiała zrezygnować z pracy i nie może podjąć zatrudnienia, jest zdrowa, mieszka z mężem i ma dwoje usamodzielnionych dzieci. Brat skarżącej mieszka około 40 km od matki - w S., tam pracuje, ma żonę i usamodzielnione dzieci, odwiedza mamę, nie udziela jej żadnej pomocy finansowej. Ustalono też, że obecnie matka skarżącej przebywa w odwiedzinach u swojej wnuczki w G. i planuje wrócić około 1 lipca 2022 r., w związku z tym nie ma możliwości wyjaśnić samodzielnych wizyt w Klubie Seniora. W oświadczeniu złożonym do wywiadu skarżąca podała, że jej matkę samochodem zabrała do siebie wnuczka, a w Klubie Seniora matka ma rehabilitację i gimnastykę w związku z kłopotami z poruszaniem się i oddychaniem. Podała też, że całkowitą opiekę nad matką sprawuje od 2017 r., pomaga jej z higieną osobistą, gotuje, sprząta, pierze, prasuje, podaje leki, umawia wizyty lekarskie, spaceruje, załatwia sprawy urzędowe, robi opłaty, wykupuje leki, przygotowuje mężowi i mamie obiad, około 9 idzie do mamy i pomaga jej, wraca do domu około 14-15, a wieczorem pomaga mamie w toalecie wieczornej. Z kolei w przeprowadzonym na zlecenie Kolegium wywiadzie środowiskowym z 7 października 2022 r. na podstawie oświadczeń skarżącej ustalono, że jej matka samodzielnie jedynie spożywa posiłki przygotowane przez córkę i załatwia potrzeby fizjologiczne łącznie z dojściem do łazienki. Chora przebywała u swojej wnuczki od 4 czerwca 2022 r. do 1 lipca 2022 r., podróż do G. zapewniła jej wnuczka samochodem, a do W. wróciła busem. Poza tą sytuacją chora nie podróżuje sama, nie opuszcza miejsca zamieszkania — jedynie do Klubu Seniora, gdzie uczęszcza 2-3 razy w tygodniu, podróżuje w obie strony publicznym środkiem transportu – busem, w Klubie miło spędza czas, ma tam zapewnioną rehabilitację, zabiegi lecznicze i porady lekarskie. Brat skarżącej nie odwiedza matki, nie pomaga jej w żadnej formie tłumacząc to brakiem czasu i środków finansowych, ponieważ poświęca chorej onkologicznie żonie dużo czasu i pieniędzy na leczenie. W złożonym do wywiadu oświadczeniu skarżąca podała, że pomaga matce przy higienie - kąpiel, obcinanie paznokci, smarowanie maściami przeciwbólowymi, pomoc przy zmianie pieluchomajtek, przygotowywanie ubrań i leków, pranie, prasowanie, mierzenie ciśnienia i cukru, wizyty lekarskie (lekarz rodzinny, ortopeda, neurolog, laryngolog, kontrola rozrusznika, kardiolog). Skarżąca odwiedza mamę rano przed jej wyjazdem do Klubu Seniora 8.00-10.00 i po przyjeździe z Klubu 16.00-20.00 lub cały dzień, jeśli mama tam nie jedzie. Dziennie na czynności opiekuńcze przeznacza 6-7 godzin, a opiekę sprawuje od 2017 r. Jej brat rzadko odwiedza matkę i nie pomaga Jej w żadnej formie. Jeśli nie ma skarżącej to jej matka wychodzi z koleżankami, lecz rzadko ze względu na zawroty głowy. Powyższe informacje co do stanu zdrowia matki skarżąca potwierdziła w pismach złożonych w toku postępowania odwoławczego, opisując zakres świadczonej chorej pomocy.

Mając na uwadze zgromadzony materiał dowodowy Kolegium uznało, że nie zachodzi związek przyczynowy pomiędzy rezygnacją z zatrudnienia przez skarżącą lub niepodejmowaniem pracy, a sprawowaniem opieki nad matką. Skarżąca załączyła do akt sprawy wydruk z CEIDG z 21 listopada 2022 r. o firmie T. prowadzonej przez skarżącą od 2 listopada 2009 r. do 1 października 2011 r., zaświadczenie PUP w O. o odbyciu przez nią stażu w okresie 18 marca do 17 sierpnia 2021 r. w firmie M. D., świadectwo pracy z 18 września 2021 r. potwierdzające jej pracę w 1/2 wymiaru czasu pracy od 18 sierpnia do 17 września 2021 r. w Zakładzie [...] M. D. To ostatnie zatrudnienie ustało z upływem czasu, na który umowa była zawarta, zatem nie miało związku z opieką nad niepełnosprawną matką. Podobnie - wbrew twierdzeniom skarżącej - taki związek nie występuje w związku z zakończeniem prowadzenia działalności gospodarczej przez skarżącą, skoro nastąpiło to w 2011 r., a sama skarżąca oświadczyła, że opiekuje się matką od 2017 r. Kolegium wskazało też, że matka skarżącej jest zaliczona do osób ze znacznym stopniem niepełnosprawności od 5 października 2020 r. i już wówczas wymagała opieki lub pomocy drugiej osoby, a pomimo tego faktu skarżąca odbyła 5-miesięczny staż, a później przez miesiąc pracowała. Wprawdzie skarżąca nadmieniła w piśmie z 23 grudnia 2022 r., że w tym czasie wspierał ją mąż, lecz było to wsparcie krótkotrwałe i sporadyczne - co jest logiczne, skoro sama skarżąca podkreślała, że jej mąż pracuje od godziny 7.00 przez wiele godzin dziennie.

Jednocześnie skarżąca nie wykazała, by po 18 września 2021 r. nastąpiło trwałe, ewentualne pogorszenie stanu zdrowia jej matki. Podała wprawdzie, że w 2021 r. został wszczepiony chorej mocniejszy rozrusznik, w ostatnim czasie bywają zaburzenia pamięci i napady złości, a z zaświadczenia lekarskiego z 25 listopada 2022 r. wynika, że u jej matki rozpoznano otępienie naczyniowe (demencja - zaburzenia pamięci świeżej, okresowe pobudzenie-urojenia słuchowe), jednak powyższe - jak też szereg innych już wcześniej występujących chorób (dychawica oskrzelowa, dysfunkcje pęcherza, przewlekła choroba niedokrwienna serca, niewydolność serca, nadciśnienie, zaburzenia metabolizmu lipoprotein, kardiomiopatia rozstrzeniowa, stan po udarze niedokrwiennym w 2016 r., stan po implantacji stymulatora 2017 r., otyłość) nie przeszkodziły matce w prawie miesięcznym pobycie u wnuczki w połowie 2022 r. w G. oraz samodzielnemu powrotowi do domu z G. busem, jak też regularnemu 2-3 krotnemu na tydzień uczestnictwu w kilkugodzinnych zajęciach w Klubie Seniora w P., gdzie dojeżdża w obie strony busem. Kolegium podało, że nie kwestionuje znacznego stopnia niepełnosprawności matki skarżącej jednak uznało, że chora jest na tyle samodzielna, że może funkcjonować bez pomocy skarżącej przez znaczną część doby.

Istotne w ocenie Kolegium było również to, że skarżąca nie mieszkała z matką, a jedynie przychodziła do niej do domu na kilka godzin dziennie. Pomoc świadczona matce przez skarżącą nie miała więc charakteru opieki ciągłej i absorbującej skarżącą w takim zakresie, że uniemożliwia jej to podjęcie pracy. Dowodził tego przede wszystkim fakt odrębnego zamieszkania, regularne wielogodzinne wyjazdy matki skarżącej do Klubu Seniora i jej wyjścia z koleżankami.

Zdaniem Kolegium rozmiar i zakres opieki sprawowanej przez skarżącą nad matką nie wymuszał na skarżącej niepodejmowanie zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej, chociażby w niepełnym wymiarze czasu pracy. Jak wynikało z wywiadu środowiskowego, matka skarżącej nie była osobą leżącą, poruszała się przy pomocy lasek bądź balkonika, samodzielnie spożywa posiłki i zaspokaja własne potrzeby fizjologiczne łącznie z dojściem do łazienki. Z powyższego nie wynikało, by wymagała permanentnej opieki i zastępowania lub stałej pomocy w wykonywaniu podstawowych czynności życia codziennego oraz czynnościach opiekuńczych. Zawarty w zaświadczeniu lekarskim z 25 listopada 2022 r. wniosek o potrzebie stałej opieki osób drugich nie został poparty danymi o stanie zdrowia chorej. Wskazano jedynie na zaburzenia pamięci świeżej, nietrzymanie moczu, okresowo pobudzenie - urojenia słuchowe, zaostrzenie okresowe chorób POCHP, niewydolność krążenia, znaczne ograniczenia ruchowe, zwyrodnienia wielostawowe i kręgosłupa, jednak pomimo tych chorób matka skarżącej funkcjonuje przez większą część doby samodzielnie, przemieszcza się sama komunikacją publiczna do Klubu Seniora, a nawet sama była w stanie wrócić z G. do W. Ponadto, ze zgormadzonych dowodów nie wynikało też, by matka skarżącej była niesamodzielna w załatwianiu potrzeb fizjologicznych i higienicznych, poruszała się też przy pomocy laski lub balkonika.

Odnosząc się do zakresu czynności, które skarżąca wykonuje w ramach opieki nad matką Kolegium uznało, że rozmiar obowiązków skarżącej związanych z opieką nad matką nie uniemożliwiał jej podjęcia zatrudnienia, przynajmniej w częściowym wymiarze czasu pracy. Pomoc skarżącej w zasadzie ograniczała się do przygotowania mamie ubrania, posiłków i leków, pomocy w kąpieli. Przy czym matka skarżącej 2-3 razy w tygodniu, po godzinie 10.00 przebywa w Klubie Seniora. Niezrozumiałe zdaniem Kolegium jest dlaczego skarżąca miałaby prowadzić matkę do toalety, skoro w wywiadzie z 7 października 2022 r. podała, że chora samodzielnie wykonuje potrzeby fizjologiczne łącznie z dojściem do łazienki. Zdaniem Kolegium takie czynności jak: przygotowywanie posiłków i ubrań, dawkowanie leków - nie mogły być uznane za czynności wymagające pełnej dyspozycyjności skarżącej, gdyż mogą być wykonane z pewnym wyprzedzeniem czasowym. Z kolei takie czynności, jak realizacja recept, załatwianie spraw urzędowych czy też czynności gospodarcze: pranie, prasowanie, gotowanie, sprzątanie, opłacanie rachunków stanowią zasadniczo czynności związane z codziennym prowadzeniem każdego gospodarstwa domowego, co tym bardziej nie może usprawiedliwiać niepodejmowania przez skarżącą pracy. Z akt sprawy nie wynika, by matka skarżącej wymagała ciągłej obecności czy też nadzoru z jej strony. W ocenie Kolegium istotnym jest również podkreślenie, że niepełnosprawna ma też syna. Skarżąca wbrew wezwaniom Kolegium nie podała adresu zamieszkania brata, stanu zdrowia, sytuacji rodzinnej i dochodowej, ani nie przedstawiła dowodów potwierdzających te okoliczności.

W skardze wniesionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie skarżąca domagała się uchylenia decyzji Kolegium oraz poprzedzającej ją decyzji organu I instancji. Wniosła też o zasądzenie od organu kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego.

Skarżąca zarzuciła Kolegium mające istotny wpływ na wynik sprawy naruszenie prawa materialnego, tj. art. 17 ust. 1 u.ś.r. przez uznanie, że stan zdrowia jej matki oraz zakres sprawowanej nad nią opieki nie wymaga rezygnacji skarżącej z zatrudnia.

W uzasadnieniu skarżąca podniosła, że organ formułując wskazane w decyzji tezy nie wziął w ogóle pod uwagę ustaleń wywiadu środowiskowego, w trakcie którego pracownik socjalny w żaden sposób nie zakwestionował samego faktu sprawowania opieki jak i zakresu czynności opiekuńczych deklarowanych przez samą skarżącą w złożonym oświadczeniu. Organ dokonał nadto pobieżnej oceny oświadczenia skarżącej odnoszącego się do zakresu i harmonogramu sprawowanej opieki. Tymczasem wskazane dokumenty w wystarczający sposób potwierdzają, że matka skarżącej potrzebuje, w opisanym w tych dokumentach zakresie codziennej, stałej opieki. Skarżąca podniosła, ze jej matka nie jest w stanie samodzielnie funkcjonować bez stałej lub długotrwałej opieki drugiej osoby w związku ze znacznie ograniczoną możliwością samodzielnej egzystencji, co zostało potwierdzona przez wyspecjalizowany w tym zakresie organ zaliczający matkę skarżącej do grupy osób ze znacznym stopniem niepełnosprawności. Skarżąca – powołując się na orzecznictwo sądów administracyjnych podała, że: "wykładni zawartej w przepisie art. 17 ust 1 pkt 4 u.ś.r., a spornej w sprawie przesłanki wyrażonej sformułowaniem "nie podejmują lub rezygnują z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w celu sprawowania opieki nad osobą legitymującą się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności albo orzeczeniem o niepełnosprawności" należy dokonywać przez pryzmat zasad i wartości wyrażonych w Konstytucji RP, z uwzględnieniem celu tych unormowań" oraz, że "wykładnia przepisów art. 17 ust. 1 pkt 4 i 1a u.ś.r. w oderwaniu od całej regulacji tej ustawy i wartości przyjętych w Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej stanowić naruszenie prawa materialnego mogące mieć wpływ na treść decyzji".

W odpowiedzi Kolegium wniosło o oddalenie skargi, podtrzymując argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskrzonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył co następuje:

Skarga nie zasługiwała na uwzględnienie ponieważ organy prawidłowo oceniły brak związku przyczynowo-skutkowego pomiędzy niepodejmowaniem zatrudnienia przez skarżącą, a zakresem koniecznych czynności opiekuńczych wobec niepełnosprawnej matki.

Materialnoprawną podstawę wydania kontrolowanej decyzji stanowiły przepisy ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych. Zgodnie z art. 17 ust. 1 ww. u.ś.r., świadczenie pielęgnacyjne z tytułu rezygnacji z zatrudnienia przysługuje:

1) matce albo ojcu,

2) opiekunowi faktycznemu dziecka,

3) osobie będącej rodziną zastępczą spokrewnioną w rozumieniu ustawy z dnia 9 czerwca 2011 r. o wspieraniu rodziny i systemie pieczy zastępczej,

4) innym osobom, na których zgodnie z przepisami ustawy z dnia 25 lutego 1964 r. - Kodeks rodzinny i opiekuńczy ciąży obowiązek alimentacyjny, z wyjątkiem osób o znacznym stopniu niepełnosprawności - jeżeli nie podejmują lub rezygnują z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w celu sprawowania opieki nad osobą legitymującą się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności albo orzeczeniem o niepełnosprawności łącznie ze wskazaniami: konieczności stałej lub długotrwałej opieki lub pomocy innej osoby w związku ze znacznie ograniczoną możliwością samodzielnej egzystencji oraz konieczności stałego współudziału na co dzień opiekuna dziecka w procesie jego leczenia, rehabilitacji i edukacji. Z kolei, zgodnie z art. 17 ust. 1b ustawy o świadczeniach rodzinnych, świadczenie pielęgnacyjne przysługuje, jeżeli niepełnosprawność osoby wymagającej opieki powstała:

1) nie później niż do ukończenia 18. roku życia lub

2) w trakcie nauki w szkole lub w szkole wyższej, jednak nie później niż do ukończenia 25 roku życia.

Trafnie należy ocenić opinię organu II instancji co do niekonstytucyjności art. 17 ust. 1b ustawy. Niekonstytucyjność przepisu art. 17 ust. 1b u.ś.r. stwierdzona została wyrokiem Trybunału Konstytucyjnego z dnia 21 października 2014 r., K 38/13. Zgodnie z treścią orzeczenia, art. 17 ust. 1b ustawy o świadczeniach rodzinnych w zakresie, w jakim różnicuje prawo do świadczenia pielęgnacyjnego osób sprawujących opiekę nad osobą niepełnosprawną po ukończeniu przez nią wieku określonego w tym przepisie ze względu na moment powstania niepełnosprawności, jest niezgodny z art. 32 ust. 1 Konstytucji, a więc zasadą równości obywateli wobec prawa. Mimo wydania przez Trybunał Konstytucyjny wspomnianego orzeczenia, Ustawodawca nie wprowadził żadnych zmian legislacyjnych mających skorygować istniejący stan prawny. Orzekać o przyznaniu albo nieprzyznaniu świadczenia pielęgnacyjnego należy więc z pominięciem tego przepisu w zakresie w którym różnicuje on prawo do świadczenia pielęgnacyjnego osób sprawujących opiekę nad osobą niepełnosprawną po ukończeniu przez nią wieku określonego w tym przepisie ze względu na moment powstania niepełnosprawności. Utrzymanie w mocy decyzji Organu I instancji stanowiłoby utrzymanie w obrocie decyzji obarczonej wadą niekonstytucyjności.

Zdaniem Sądu, organ odwoławczy prawidłowo przy tym uznał, że w rozstrzyganej sprawie skarżąca nie spełniła przesłanki niepodejmowania lub rezygnacji z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w związku ze sprawowaniem opieki nad niepełnosprawną matką.

System świadczeń rodzinnych został tak skonstruowany, aby rekompensować utratę dochodów z powodu konieczności pielęgnacji członka rodziny wymuszającej rezygnację lub niepodejmowanie zatrudnienia. Jednak wówczas wnioskujący musi sprawować stałą opiekę nad osobą niepełnosprawną i być jej niezbędny w tak znacznym wymiarze, że w związku z tym rezygnuje lub nie podejmuje zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej, a między obiema tymi okolicznościami zachodzi bezpośredni związek przyczynowo - skutkowy. Zdaniem Sądu, zebrany materiał dowodowy był wystarczający dla stwierdzenia, że pomiędzy sprawowaną przez skarżącą opieką nad matką a rezygnacją przez nią z podjęcia zatrudnienia nie istniał tego typu związek.

Podkreślenia w tym wypadku wymaga zasada subsydiarności pomocy społecznej. Zasada subsydiarności (pomocniczości) jest jedną z konstytucyjnych zasad ustroju Rzeczypospolitej Polskiej. Zgodnie z tą zasadą, każdy szczebel władzy powinien podejmować tylko tyle działań ile jest niezbędne, ze względu na brak zdolności rozwiązania problemu przez niższe szczeble władzy, bądź samych obywateli. Państwo winno więc interweniować tylko wtedy, gdy obywatele lub społeczności same nie są w stanie rozwiązać problemu.

Organ administracji ma obowiązek, rozpoznając wniosek o przyznanie świadczenia pielęgnacyjnego, ustalić czy istnieje związek między niepodejmowaniem pracy (rezygnacją z zatrudnienia) a sprawowaniem opieki nad osobą niepełnosprawną. Tym samym musi ustalić rozmiar faktycznie sprawowanej opieki w kontekście braku możliwości podjęcia pracy. Oznacza to, że organ w toku postępowania o wydanie decyzji przyznającej świadczenie pielęgnacyjne ustala, jaki jest zakres koniecznej (konkretnie w danym przypadku) opieki nad osobą niepełnoprawną, a więc w jakim zakresie osoba niepełnoprawna radzi sobie sama, bądź korzysta z pomocy innych osób bliskich. Orzeczenie o znacznym stopniu niepełnosprawności nie jest wystarczające do przyznania takiego świadczenia. Gdyby intencją ustawodawcy było przyznawanie świadczenia pielęgnacyjnego każdej osobie posiadającej orzeczenie o znacznym stopniu niepełnoprawności, przepis art. 17 ust. 1 u.ś.r. wprost by tak stanowił. Ze wskazanego przepisu wynika, że posiadanie takiego orzeczenia to tylko jeden z warunków świadczenia pielęgnacyjnego, niezbędne jest ponadto wykazanie, że po pierwsze istnieje "konieczność" sprawowania stałej lub długotrwałej opieki i po drugie, że jednocześnie ta "konieczność" wywołuje inną "konieczność", to jest rezygnację z zatrudnienia lub z podjęcia zatrudnienia przez osobę bliską, a więc że istnieje bezpośredni związek pomiędzy sprawowaniem stałej opieki a rezygnacją z (podjęcia) zatrudnienia (por. wyrok NSA z 6 maja 2022 r., I OSK 1472/21 i powołane tam orzecznictwo).

Podkreślić należy, że pomimo niekwestionowanego złego stanu zdrowia matki skarżącej i konieczności pomocy przez córkę (do czego była zobowiązana zgodnie z Kodeksem rodzinnym i opiekuńczym), samo sprawowanie opieki, jak wyżej podkreślono, nie stanowi w świetle art. 17 ust. 1 ww. ustawy, samodzielnej podstawy do przyznania świadczenia pielęgnacyjnego.

Kolegium podkreślało, że pomimo posiadania orzeczenia o niepełnosprawności w stopniu znacznym – matka skarżącej samodzielnie uczestniczyła w spotkaniach Klubu Seniora, samodzielnie dojeżdżając na zajęcia, a przede wszystkim potrafiła samodzielnie wrócić z G. do domu środkami komunikacyjnymi. Zdaniem Sądu logicznym i zgodnym z doświadczeniem życiowym była dokonana ocena braku istnienia konieczności niepodejmowania zatrudnienia przez skarżącą w sytuacji gdy niepełnosprawna matka mieszkała samodzielnie; samodzielnie poruszała się środkami komunikacji nie tylko na zajęcia przeznaczone do aktywizacji seniorów, ale również odbywała busem dalekie podróże.

W złożonej skardze – nie zostały zakwestionowane powyższe ustalenia faktyczne.

Zdaniem Sądu, zaskarżone rozstrzygnięcie zostało oparte na prawidłowej analizie zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego, który pozwolił na wyczerpujące ustalenie istotnych okoliczności sprawy, to jest zakresu i rozmiaru sprawowanej przez skarżącą opieki nad matką. Ustalenia poczynione w tym zakresie znalazły odzwierciedlenie w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Zaskarżona decyzja zawiera wyczerpujące uzasadnienie faktyczne i prawne podjętego przez organ rozstrzygnięcia, które w ocenie Sądu w całości odpowiada prawu.

Z tych to powodów Sąd uznał za niezasadne zarzuty skargi.

W tym stanie rzeczy, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2023 r. poz. 1634 z późn. zm.) orzekł jak w sentencji wyroku.