Wyrok WSA w Olsztynie, sygn. akt II SA/Ol 566/08
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie
Data orzeczenia: 2008-10-14 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6200 Choroby zawodowe
Hasła tematyczne: Inne
Skarżony organ: Inspektor Sanitarny
Treść wyniku: Uchylono decyzję I i II instancji
Powołane przepisy: article: art. 145 § 1 pkt 1 lit. c)
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
article: art. 7 i art. 77 § 1
journal: Dz.U. 2000 nr 98 poz 1071
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity
article: § 8 ust. 1, zał.  pkt 20 ppkt 1
journal: Dz.U. 2002 nr 132 poz 1115
law: Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 30 lipca 2002 r. w sprawie wykazu chorób zawodowych, szczegółowych zasad postępowania w sprawach zgłaszania podejrzenia, rozpoznawania i stwierdzenia chorób zawodowych oraz podmiotów właściwych w tych sprawach.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Adam Matuszak Sędziowie Sędzia WSA Katarzyna Matczak (spr.) Sędzia WSA Bogusław Jażdżyk Protokolant Ewa Kłos po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 14 października 2008 roku sprawy ze skargi M.J. na decyzję Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego z dnia "[...]" nr "[...]" w przedmiocie choroby zawodowej I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu I instancji; II. orzeka, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu.


UZASADNIENIE

Do Powiatowego Inspektora Sanitarnego wpłynęło zgłoszenie z dnia 30 marca 2006r. podejrzenia choroby zawodowej u M.J. prowadzącej indywidualne gospodarstwo rolne. Zgłoszenie to, wraz ze skierowaniem na badanie w celu rozpoznania choroby zawodowej, kartą informacyjną leczenia szpitalnego oraz kartą narażenia zawodowego w związku z podejrzeniem choroby w postaci lewostronnego zespołu cieśni nadgarstka, zostało przekazane Wojewódzkiemu Zespołowi Medycyny Przemysłowej.

Wojewódzki Zespół Medycyny Przemysłowej orzeczeniem lekarskim z dnia 17 lipca 2006r. nr 21/2006 orzekł o braku podstaw do rozpoznania choroby zawodowej u M.J.

Wobec zakwestionowania tego orzeczenia zainteresowana została skierowana do Instytutu Medycyny Pracy, Przychodni Chorób Zawodowych, który orzeczeniem lekarskim z dnia 19 października 2006r. nr KP/77/06 także stwierdził brak podstaw do rozpoznania przewlekłej choroby w postaci zespołu cieśni w obrębie nadgarstka u M.J. W uzasadnieniu podano, że wnioskodawczyni z wykształcenia jest technikiem ogrodnikiem, w latach 1977-1982 pracowała w różnych zakładach pracy na stanowiskach: laboranta szklarniowego, instruktora produkcji ogrodniczej, robotnika magazynowego oraz pomocy kuchennej, a od 1985r. do chwili obecnej prowadzi własne gospodarstwo rolne zajmując się głównie hodowlą prosiąt.

W trakcie badania w Instytucie Medycyny Pracy nie wykonano badania elektrofizjologicznego (EneG) ze względu na obecność świeżej blizny pooperacyjnej w okolicy nadgarstka prawej kończyny górnej. Stwierdzono jednakże, że obraz kliniczny jak i wyniki badań EneG dostarczone wraz z dokumentacją nie budzą wątpliwości diagnostycznych. Wskazano, że analiza narażenia zawodowego nie wykazała, aby wykonywane przez badaną czynności zawodowe stwarzały wystarczające warunki do ucisku na pnie nerwów w obrębie kanału nadgarstka. Stwierdzono ponadto, że współistnienie choroby tarczycy (rak tarczycy po leczeniu operacyjnym) oraz pierwotna lokalizacja dolegliwości po stronie lewej u osoby praworęcznej nie pozwalają na stwierdzenie bezsporne lub z wysokim prawdopodobieństwem, że czynności zawodowe były jedyną przyczyną powstania choroby.

Pismem z dnia 13 grudnia 2006r. Instytut Medycyny Pracy ustosunkował się do wniosku Inspektora Sanitarnego o uzupełnienie wydanego orzeczenia opinią co do stanu zdrowotnego strony w ten sposób, że nie znalazł podstaw do zmiany treści orzeczenia lekarskiego z 19 października 2006r., gdyż z przesłanej dokumentacji nie wynika, aby badana wykonywała ruchy monotypowe, odgrywające zasadniczą rolę w patogenezie zespołu cieśni nadgarstka.

Po przeprowadzeniu postępowania wyjaśniającego Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny decyzją z dnia "[...]" nr "[...]" orzekł o nie stwierdzeniu u M.J. choroby zawodowej zespołu cieśni w obrębie nadgarstka, wymienionej w pozycji 20 pkt 1 wykazu chorób zawodowych określonych w rozporządzeniu Rady Ministrów z dnia 30 lipca 2002r. w sprawie wykazu chorób zawodowych, szczegółowych zasad postępowania w sprawach zgłaszania podejrzenia, rozpoznania i stwierdzania chorób zawodowych oraz podmiotów właściwych w tych sprawach (Dz.U. Nr 132, poz. 1115). Jako podstawę prawną podano art. 104 § 1 i 2 Kodeksu postępowania administracyjnego oraz art. 5 pkt 4a ustawy z dnia 14 marca 1985r. o Państwowej Inspekcji Sanitarnej.

W uzasadnieniu organ stwierdził, że schorzenie rozpoznane u strony nie może mieć związku z wykonywaną pracą, co wynika z przeprowadzonego zgodnie z obowiązującą procedurą postępowania administracyjnego tj. poddaniu osoby badaniu przez dwie instancje orzecznicze na okoliczność stwierdzenia choroby zawodowej w związku z wykonywaniem czynności w gospodarstwie rolnym.

Od decyzji tej M.J. wniosła odwołanie, w którym podała, że od 20 lat pracuje ciężko fizycznie w rozbudowywanym gospodarstwie rolnym, wymieniła rodzaj prac, które wykonuje w gospodarstwie i stwierdziła, że jedynie z pracą w tym gospodarstwie wiąże powstanie i rozwój choroby.

Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny, decyzją z dnia "[...]" nr "[...]", powołując się na art. 138 § 1 pkt 1 Kodeku postępowania administracyjnego, § 8 ust. 1, w zw. z § 2 ust. 1, ust. 3 pkt 4 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30 lipca 2002r., utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. W motywach uzasadnienia stwierdzono, że postępowanie wyjaśniające przeprowadzono w sposób prawidłowy, zaś Instytut Medycyny Pracy nie potwierdził, aby wykonywane przez odwołującą czynności zawodowe stwarzały wystarczające warunki do ucisku na pnie nerwów w obrębie kanału nadgarstka. Instytut wskazał nadto, iż współistnienie choroby tarczycy oraz pierwotna lokalizacja dolegliwości po stronie lewej u osoby praworęcznej nie pozwalają na stwierdzenie bezsporne lub z wysokim prawdopodobieństwem, że czynności zawodowe były jedyną przyczyną powstania choroby. Uznano, że różnorodność wykonywanych w gospodarstwie rolnym prac powodowała różnego rodzaju wysiłek fizyczny, zmienność obciążeń różnych grup mięśniowych, zmienność chronometrażu. Wykonywane prace nie powodowały narażenia na nadmierne obciążenie narządu ruchu, zwłaszcza kończyn górnych, w pracy nie występowały bowiem ruchy monotypowe oraz duża liczba powtórzeń w ciągu zmiany roboczej, co stanowi warunek uznania pracy za nadmiernie obciążającą układ ruchu. Wskazano, że zgodnie ze stanowiskiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 16 maja 2005r. sygn. akt I SA/Wa 700/04 nie ma znaczenia również fakt, iż odwołująca się pracowała dziennie po 10 - 12 godzin, gdyż istota powstania zawodowego zespołu cieśni nadgarstka sprowadza się do oceny, czy sposób wykonywania obowiązków zawodowych związany jest z ruchami monotypowymi, które mogą spowodować nadmierne obciążenie narządów, a nie od czasu wykonywania czynności zawodowych. Powołując się na § 2 ust. 3 pkt 4 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30 lipca 2002r. w sprawie wykazu chorób zawodowych stwierdzono, że analiza narażenia zawodowego, występującego w środowisku pracy strony nie wykazała, iż sposób wykonywania czynności zawodowych mógł wywołać u niej chorobę w postaci zespołu cieśni nadgarstka. Dlatego też nie stwierdzono aby rozpoznane schorzenie zostało spowodowane pracą w gospodarstwie, tym bardziej, że u pacjentki występują zaburzenia hormonalne w związku z chorobą tarczycy, na co wskazała jednostka orzecznicza IMP, a wykonywane przez nią czynności przy pracy nie stwarzały warunków do ucisku na pnie nerwów w obrębie kanału nadgarstka z uwagi na brak ruchów monotypowych głównie zginania i prostowania.

Nadto wyjaśniono, że do stwierdzenia choroby zawodowej nie wystarczy rozpoznanie choroby wymienionej w wykazie chorób zawodowych, ale musi być spełniony drugi warunek - choroba musi być spowodowana przez czynniki szkodliwe występujące na stanowisku pracy. Organ uznał, że powyższy warunek nie został spełniony w rozpoznawanej sprawie.

Na powyższą decyzję M.J. wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie domagając się stwierdzenia choroby zawodowej. Uznała, że jedynie pracując w gospodarstwie rolnym mogła nabawić się rzeczonej choroby. Zarzuciła, iż organ orzekający naruszył przepis § 2 ust. 3 pkt 4 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30 lipca 2002r. w sprawie wykazu chorób zawodowych, szczegółowych zasad postępowania w sprawach zgłaszania podejrzenia, rozpoznawania i stwierdzania chorób zawodowych oraz podmiotów właściwych w tych sprawach, bowiem przy ocenie narażenia zawodowego uwzględnia się, w odniesieniu do sposobu wykonywania pracy, stopień obciążenia wysiłkiem fizycznym oraz chronometraż czynności, które mogą powodować nadmierne obciążenie odpowiednich narządów lub układów organizmu ludzkiego. W jej przypadku pomimo wykonywania przez długi okres czasu bardzo ciężkiej pracy fizycznej w gospodarstwie rolnym nie uwzględniono tej okoliczności. W sposób szczegółowy przedstawiła wymiar czasu i czynności, które musiała wykonywać w gospodarstwie w poszczególnych porach roku związanych z pracą przy zwierzętach oraz przy produkcji roślinnej.

W odpowiedzi na skargę Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny wniósł o jej oddalenie przytaczając w całości argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.

Postanowieniem z dnia 8 sierpnia 2007r. (sygn. akt II SA/Ol 575/07) Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie zawiesił postępowanie ze skargi M.J. na podstawie art. 125 § 1 pkt 1 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, z uwagi na postępowanie zawisłe przed Trybunałem Konstytucyjnym w sprawie dotyczącej zgodności z art. 92 ust. 1 Konstytucji RP przepisów art. 237 § 1 pkt 2 i 3 ustawy z dnia 26 czerwca 1974r. - Kodeks pracy (Dz.U. z 1998 r. Nr 21, poz. 94 ze zm.) oraz rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30 lipca 2002r. w sprawie wykazu chorób zawodowych, szczegółowych zasad postępowania w sprawach zgłaszania podejrzenia, rozpoznawania i stwierdzania chorób zawodowych oraz podmiotów właściwych w tych sprawach (Dz.U. Nr 132, poz. 1115).

Trybunał Konstytucyjny wyrokiem z 19 czerwca 2008r. sygn. akt P 23/07 orzekł, że art. 237 § 1 pkt 2 i 3 ustawy z 26 czerwca 1974r. - Kodeks pracy w zakresie, w jakim nie określa wytycznych dotyczących treści rozporządzenia oraz wskazane wyżej rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 30 lipca 2002r. - są niezgodne z art. 92 ust. 1 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej. Trybunał orzekł nadto, że powołane przepisy tracą moc obowiązującą z upływem 12 miesięcy od dnia ogłoszenia wyroku w Dzienniku Ustaw Rzeczypospolitej Polskiej. Wyrok ten został ogłoszony w Dzienniku Ustaw z dnia 2 lipca 2008r. Nr 116 pozycja 740.

Postanowieniem z 19 sierpnia 2008r. Sąd podjął zawieszone postępowanie w niniejszej sprawie.

Na rozprawie w dniu 14 października 2008r. skarżąca wyjaśniła, że problemy z tarczycą zaczęły się w 2005r.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie zważył, co następuje.

Wniesiona skarga zasługuje na uwzględnienie.

Stosownie do art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), Sąd kontroluje zaskarżone decyzje pod kątem ich zgodności z prawem. Zatem usunięcie takiej decyzji z obrotu prawnego może nastąpić tylko w przypadku, gdy postępowanie sądowe dostarczy podstaw do uznania, że przy wydawaniu zaskarżonej decyzji organ naruszył prawo w zakresie wskazanym w art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270, ze zm.), zwanej dalej: ustawą ppsa.

Sąd obowiązany jest uchylić zaskarżoną decyzję m.in. w przypadku stwierdzenia naruszenia przepisów postępowania, jeżeli naruszenie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

Zakres kontroli sądowoadministracyjnej określa art. 134 § 1 ustawy ppsa, który stanowi, że Sąd nie jest związany granicami skargi, czyli zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, a to oznacza, że z urzędu bierze pod uwagę wszelkie naruszenia prawa o jakich nawet nie wspomniano w skardze.

Z wymienionych przepisów wynika, iż Sąd bada legalność zaskarżonej decyzji, a zatem czy jest ona zgodna z prawem materialnym określającym prawa i obowiązki stron oraz z prawem procesowym regulującym postępowanie przed organami administracji publicznej. Przy czym Sąd bierze pod uwagę stan prawny istniejący w chwili orzekania przez organ administracji.

Pojęcie choroby zawodowej definiuje art. 4 ustawy z dnia 30 października 2002r. o ubezpieczeniu społecznym z tytułu wypadków przy pracy i chorób zawodowych (Dz.U. Nr 199, poz. 1673 ze zm.). Zgodnie z tym przepisem za chorobę zawodową uważa się chorobę określoną w wykazie chorób zawodowych, o którym mowa w art. 237 § 1 pkt 2 Kodeksu pracy, jeżeli została spowodowana działaniem czynników szkodliwych dla zdrowia występujących w środowisku pracy lub sposobem wykonywania pracy. Wykaz chorób zawodowych zawarty został w rozporządzeniu Rady Ministrów z dnia 30 lipca 2002r. w sprawie wykazu chorób zawodowych, szczegółowych zasad postępowania w sprawach zgłaszana podejrzenia, rozpoznawania i stwierdzenia chorób zawodowych oraz podmiotów właściwych w tych sprawach (Dz.U. Nr 132, poz. 1115) zwanym dalej: rozporządzeniem z dnia 30 lipca 2002r.

W trakcie rozpoznawania sprawy przez sad administracyjny Trybunał Konstytucyjny wydał wyrok z 19 czerwca 2008r. sygn. akt P 23/07, w którym orzekł, że art. 237 § 1 pkt 2 i 3 ustawy z dnia 26 czerwca 1974r. Kodeks pracy w zakresie, w jakim nie określa wytycznych dotyczących treści rozporządzenia oraz wskazane wyżej rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 30 lipca 2002r. - są niezgodne z art. 92 ust. 1 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej, przy czym Trybunał uznał, że powołane przepisy tracą moc obowiązującą z upływem 12 miesięcy od dnia ogłoszenia wyroku w Dzienniku Ustaw Rzeczypospolitej Polskiej. Powyższe stwierdzenie niezgodności z konstytucją nie uzasadnia jednakże uchylenia zaskarżonej decyzji w oparciu o art. 145 § 1 pkt 1 lit. b ustawy ppsa. w związku z art. 145a Kodeksu postępowania administracyjnego, bowiem w orzeczeniu tym określono równocześnie, że wskazany art. 237 §1 pkt 2 i 3 Kodeksu pracy oraz rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 30 lipca 2002r. tracą moc obowiązującą dopiero z upływem 12 miesięcy od dnia ogłoszenia rzeczonego wyroku w Dzienniku Ustaw.

W konsekwencji, skoro w dacie orzekania przez Sąd omawiane unormowania prawne mimo utraty przymiotu konstytucyjności nadal obowiązują, z uwagi na odroczenie wejścia w życie wyroku Trybunału Konstytucyjnego, to ocenę legalności wydanego w sprawie rozstrzygnięcia należało odnieść do wskazanych wyżej przepisów prawa.

Dokonując takiej kontroli legalności zaskarżonej decyzji Sąd stwierdził naruszenie przepisów postępowania, które może mieć istotny wpływ na wynik tej sprawy.

Podejrzenie choroby zawodowej u M.J. dotyczy choroby w postaci zespołu cieśni nadgarstka, która została wymieniona w pkt 20 ppkt 1 załącznika do rozporządzenia z dnia 30 lipca 2002r. noszącego nazwę: wykaz chorób zawodowych.

Zgodnie z § 8 ust. 1 rozporządzenia z dnia 30 lipca 2002r., właściwy państwowy inspektor sanitarny wydaje decyzję o stwierdzeniu choroby zawodowej albo decyzję o braku podstaw do stwierdzenia choroby zawodowej na podstawie materiału dowodowego, a w szczególności danych zawartych w orzeczeniu lekarskim, o którym mowa w § 6 ust. 1, oraz oceny narażenia zawodowego pracownika. Zatem decyzję w przedmiocie choroby zawodowej wydaje się na podstawie całości materiału dowodowego, zgromadzonego w trybie określonym w rozdziale 4, dział II ustawy z dnia 14 czerwca 1960r. Kodeksu postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2000r. Nr 98, poz. 1071, ze zm.) zwanej dalej: kpa, a nie tylko w oparciu o orzeczenie lekarskie oraz ocenę narażenia zawodowego pracownika. Dowodem w sprawie może być natomiast każda informacja czy okoliczność, która ma wpływ na istnienie narażenia zawodowego pracownika w miejscu jego pracy.

W tym miejscu wskazać należy na mechanizm postępowania w sprawie stwierdzenia istnienia, bądź braku podstaw do stwierdzenia choroby zawodowej, gdyż stosownie do § 6 ust. 1 lekarz wydaje orzeczenie lekarskie o rozpoznaniu choroby zawodowej lub o braku podstaw do jej rozpoznania na podstawie wyników przeprowadzonych badań lekarskich i pomocniczych, dokumentacji medycznej pracownika, dokumentacji przebiegu zatrudnienia oraz oceny narażenia zawodowego. Uregulowane wyżej zasady postępowania mają na celu, co nie budzi wątpliwości Sądu, orzekanie przez lekarzy na podstawie posiadania pełnej wiedzy, tak odnośnie stanu zdrowia badanego pacjenta, jak i warunków świadczonej przez niego pracy wraz z przebiegiem zatrudnienia i narażeniem zawodowym.

Należy także zwrócić uwagę, że orzeczenia lekarskie placówek właściwych do rozpoznawania chorób zawodowych mają charakter opinii biegłego, która powinna być wszechstronnie uzasadniona i wyjaśniać wszelkie wątpliwości w sposób przekonujący i dostępny dla stron, organu prowadzącego postępowanie oraz sądu administracyjnego (por: wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 15 marca 1994r., sygn. akt SA/Wr 147/94, publ: Prokuratura i Prawo 1995/2/53 oraz wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 16 stycznia 2006r., sygn. akt I SA/Wa 1221/04; niepublikowany).

Z powołanego wyżej § 8 ust. 1 rozporządzenia z dnia 30 lipca 2002r. wynika natomiast jednoznacznie, że właściwy organ sanitarny, jakkolwiek jest zobowiązany do uwzględnienia wniosków płynących z takich opinii, to jednak nie powinien ich przyjmować bezkrytycznie. Jest bowiem władny do oceny orzeczenia lekarskiego pod kątem wymogów, jakim powinno ono odpowiadać, a w razie wątpliwości do wezwania biegłych lekarzy o jego uzupełnienie.

Przedstawiona wyżej konkluzja koresponduje z treścią § 8 ust. 2 cytowanego rozporządzenia, po myśli którego, jeżeli właściwy państwowy inspektor sanitarny uzna, że zgromadzony w sprawie materiał dowodowy jest niewystarczający do wydania decyzji, może żądać od lekarza, który wystawił orzeczenie lekarskie, uzupełnienia tego orzeczenia lub wystąpić do jednostki orzeczniczej II stopnia o dodatkową konsultację oraz podjąć inne czynności niezbędne do uzupełnienia materiału dowodowego. Nie budzi bowiem wątpliwości, że uzasadnienie faktyczne decyzji o odmowie stwierdzenia choroby zawodowej obejmować musi szczegółowy opis cech obrazu chorobowego, które wykluczają zawodową etiologię choroby i precyzyjne (w miarę możliwości z powołaniem się na materiały źródłowe) przedstawienie zasad diagnostyki różnicowej tego schorzenia.

Przenosząc te rozważania natury ogólnej na grunt rozpoznawanej sprawy wyjaśnić pozostaje, że organ odwoławczy był zobligowany do dokonania wnikliwej oceny wiarygodności sporządzonych w sprawie orzeczeń lekarskich w aspekcie rozpatrzenia całego materiału dowodowego.

Tymczasem jak wynika z przekazanych Sądowi akt sprawy obowiązek ten nie został wypełniony w sposób nie budzący wątpliwości.

Przede wszystkim należy wskazać, iż w sposób niepełny Instytut Medycyny Pracy Klinika Chorób Zawodowych przeprowadził postępowanie w zakresie wydanego orzeczenia lekarskiego. W orzeczeniu z 19 października 2006r. podano, iż analiza narażenia zawodowego nie wykazała, aby wykonywane przez badaną czynności zawodowe stwarzały wystarczające warunki do ucisku na pnie nerwów w obrębie kanału nadgarstka, z uwagi na współistnienie choroby tarczycy - raka tarczycy po leczeniu operacyjnym, oraz pierwotnej lokalizacji dolegliwości po stronie lewej u osoby praworęcznej. Zwrócono uwagę na niemożność stwierdzenia - bezspornie lub z wysokim prawdopodobieństwem, że czynności zawodowe były jedyną przyczyną powstania tej choroby. Organ pominął jednak ważną okoliczność, że problemy z tarczycą skarżącej pojawiły się dopiero w 2005r. - według wyjaśnienia strony, udzielonego na rozprawie w dniu 14 października 2008r. Natomiast dolegliwości w obrębie nadgarstka odczuwała skarżąca, jak podała w odwołaniu, od dłuższego czasu i nasiliły się one w 2000r. Na tle tego ustalenia trudno uznać, że współistnienie choroby tarczycy mogło mieć wpływ na wynik postępowania w przedmiocie stwierdzenia choroby zawodowej. Nadto z karty oceny narażenia zawodowego skarżącej wynika, że postępowanie to zainicjowano w związku z lewostronnym wystąpieniem zespołu cieśni nadgarstka, natomiast organy orzekały w kierunku obustronnego zespołu cieśni w obrębie nadgarstka. W obu orzeczeniach lekarskich nie wyjaśniono jednakże, jakie okoliczności ustalone w wyniku przeprowadzonego badania wskazują na to, że istniejąca u skarżącej dolegliwość nie została spowodowana sposobem wykonywania pracy w indywidualnym gospodarstwie rolnym, ani nie wyjaśniono, które cechy czy elementy składające się na aktualny stan chorobowy pozwalają na sformułowanie takiego wniosku. Placówki diagnostyczne obu szczebli poparły swą diagnozę wyłącznie ogólnikowym sformułowaniem, że wskazuje na to różnorodność prac w gospodarstwie rolnym oceniona jako "bez znacznego obciążania ręki lewej ruchami monotypowymi" (orzeczenie lekarskie z dnia 17 lipca 2006r.) oraz brak powiązania warunków pracy z wystąpieniem schorzenia.

Skarżąca podniosła natomiast w skardze, iż organy orzecznicze nie uwzględniły przy ocenie jej narażenia zawodowego, w odniesieniu do sposobu wykonywania przez nią pracy w gospodarstwie rolnym od 1985r., stopnia obciążenia wysiłkiem fizycznym oraz chronometrażu czynności, które mogą powodować nadmierne obciążenie odpowiednich narządów lub układów organizmu ludzkiego. Obowiązek uwzględnienia powyższego narzuca zaś § 2 ust. 3 pkt 4 powoływanego wyżej rozporządzenia z dnia 30 lipca 2002r. Zarzut ten należy w rozpoznawanej sprawie podzielić.

Powiatowy Inspektor Sanitarny wprawdzie wystąpił o uzupełnienie orzeczenia lekarskiego w tym kierunku, jednak z odpowiedzi Instytutu Medycyny Pracy Kliniki Chorób Zawodowych z dnia 13 grudnia 2006r. nie wynika, aby cokolwiek jednostka ta wyjaśniła, a jedynie potwierdzono swoje wcześniejsze stanowisko w sprawie. Natomiast wskazana przez organ okoliczność, iż z przesłanej dokumentacji nie wynika, aby strona wykonywała ruchy monotypowe, wskazuje na niezrozumienie roli tego organu, który właśnie ma uwzględnić stopień obciążenia wysiłkiem fizycznym oraz chronometraż czynności, mogących powodować nadmierne obciążenie w obrębie nadgarstka lewej ręki skarżącej. W niniejszej sprawie nie uwzględniono tej jakże istotnej okoliczności, co zasadnie zarzucono w skardze. Zatem zupełnie pominięty został ten aspekt wpływu charakteru wykonywanych czynności na omawiane schorzenie, zadowalając się stwierdzeniem niemożności powiązania ucisku na nerwy w obrębie kanału nadgarstka z wykonywanymi przez stronę czynnościami zawodowymi.

Wydając zaskarżoną decyzję z "[...]" Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny w sposób nieuprawniony ocenił, że wykonywane przez skarżącą prace nie powodowały narażenia na nadmierne obciążenie narządu ruchu, a zwłaszcza kończyn górnych uzasadniając, iż nie występowały w pracy ruchy monotypowe oraz duża liczba powtórzeń w ciągu zmiany roboczej. Skarżąca w odwołaniu wyliczyła natomiast prace rolne wykonywane ręcznie, które w jej ocenie mają wpływ na występujące u niej schorzenie. Powoływana w uzasadnieniu różnorodność wykonywanych w gospodarstwie rolnym prac powodowała różnego rodzaju wysiłek fizyczny, zmienność obciążeń różnych grup mięśniowych, zmienność chronometrażu nie została w ogóle wzięta pod uwagę. Na tej podstawie należy stwierdzić, iż organ przedwcześnie i bezpodstawnie uznał, że choroba skarżącej nie została spowodowana w związku ze sposobem wykonywania pracy. Nie przeprowadzono bowiem w sprawie wyczerpującego postępowania wyjaśniającego, a wobec czego dokonana ocena zgromadzonych dowodów nie jest pełna i nie odpowiada rzeczywistemu stanowi tej sprawy.

Stosownie zaś do przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego i obowiązującej zasady dwuinstancyjności postępowania administracyjnego wyrażonej w art. 15 tej ustawy organ odwoławczy jest organem rozpoznawczym, obowiązanym do ponownego rozpoznania i rozstrzygnięcia sprawy zakończonej decyzją organu I instancji. Z tego powodu organ nie ogranicza się tylko do kontroli decyzji organu I instancji lecz obowiązany jest ponownie rozstrzygnąć sprawę (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 22 marca 1996r. sygn. akt SA/Wr 1996/95, OSNA 1997r., Nr 1, poz. 35). W uzasadnieniu zaskarżonej decyzji organ odwoławczy nie ustosunkował się do podniesionych zarzutów i argumentów, natomiast zawarł kategoryczne stwierdzenia, które nie zostały poparte żadnymi dowodami i okolicznościami ustalonymi w toku prowadzonego postępowania, zwłaszcza odnośnie pełnego narażania zawodowego wynikającego z charakteru wykonywanej pracy, które nie zostały w sposób wyczerpujący przedstawione w karcie narażenia zawodowego, bowiem znalazły się tam jedynie bardzo ogólnikowe stwierdzenia, co do charakteru wykonywanej pracy bez wyszczególnienia czasu poszczególnych czynności wykonywanych w tym gospodarstwie oraz ich chronometrażu.

Wobec wadliwości przeprowadzonego w sprawie postępowania wyjaśniającego Sąd orzekł także o uchyleniu decyzji organu I instancji, w której oparto się jedynie na orzeczeniu lekarskim nie spełniającym wymogów stawianych opinii biegłego i uchylono również decyzję tego organu. Organ ten winien uzupełnić postępowanie administracyjne w kierunkach wskazanych wyżej ustosunkowując się zarówno do zarzutów zawartych w odwołaniu, jak też w skardze strony.

Wskazać pozostaje również na okoliczność, iż § 2 ust. 1 rozporządzenia z dnia 30 lipca 2002r. przy zgłaszaniu podejrzenia, rozpoznawaniu i stwierdzaniu chorób zawodowych uwzględnia się choroby ujęte w wykazie chorób zawodowych, jeżeli w wyniku oceny warunków pracy można stwierdzić bezspornie lub z wysokim prawdopodobieństwem, że choroba została spowodowana działaniem czynników szkodliwych dla zdrowia występujących w środowisku pracy albo w związku ze sposobem wykonywania pracy, zwanymi "narażeniem zawodowym". Zgromadzony zaś materiał dowodowy w niniejszej sprawie oraz niepełna jego ocena nie pozwala przyjąć, iż stwierdzono bezspornie lub z wysokim prawdopodobieństwem, iż praca w indywidualnym gospodarstwie rolnym w okolicznościach tej sprawy nie wiązała się z narażeniem zawodowym skarżącej. Tym samym przeprowadzone postępowanie administracyjne narusza zasady określone w art. 7, art. 77 § 1 oraz art. 80 kpa.

Rozpoznając ponownie sprawę organy winny uzupełnić materiał dowodowy i na jego podstawie ustalić warunki pracy skarżącej, a następnie wystąpić do jednostki orzeczniczej II stopnia o dodatkową konsultację we wskazanym wyżej zakresie stosownie do § 6 ust. 2 rozporządzenia z dnia 30 lipca 2002r.

Mając powyższe na uwadze Sąd uznał, iż zaskarżona decyzja oraz utrzymana nią w mocy decyzja organu I instancji zostały wydane z naruszeniem wskazanych przepisów postępowania, które to naruszenie mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy i na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c ustawy ppsa, orzekł jak w sentencji. Na mocy art. 152 powołanej ustawy stwierdzono, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się wyroku.