Wyrok WSA we Wrocławiu, sygn. akt III SA/Wr 891/16
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu
Data orzeczenia: 2016-08-18 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6559
Hasła tematyczne: Środki unijne
Skarżony organ: Sejmik Województwa
Treść wyniku: *Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 61
journal: Dz.U. 2016 poz 217
law: Ustawa z dnia 11 lipca 2014 r. o zasadach realizacji programów w zakresie polityki spójności finansowanych w perspektywie finansowej 2014- 2020

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Sędziowie Sędzia NSA Katarzyna Borońska, Sędzia WSA Anna Moskała, Ireneusz Dukiel (sprawozdawca), , Protokolant starszy sekretarz sądowy Monika Tarasiewicz, po rozpoznaniu w Wydziale III na rozprawie w dniu 18 sierpnia 2016 r. sprawy ze skargi "A" Sp. z o.o. w W. na rozstrzygnięcie Zarządu Województwa D. z dnia [...] czerwca 2016 r. nr [...] w przedmiocie nieuwzględnienia protestu od negatywnego wyniku oceny formalnej projektu pn.: " [...]" oddala skargę.


UZASADNIENIE

(...) . W (zwana dalej stroną skarżąca lub Spółką) złożyła w dniu (...) r. wniosek o dofinansowanie projektu (...) pn. "Opracowanie nowych produktów i procesów zagospodarowania (...) (...) " w ramach Regionalnego Programu Operacyjnego dla Województwa Dolnośląskiego na lata 2014-2020, Oś priorytetowa 1 Przedsiębiorstwa i innowacje, Działanie 1.2 Innowacyjne przedsiębiorstwa, Poddziałanie 1.2.1 Innowacyjne przedsiębiorstwa – konkurs horyzontalny, Schemat 1.2 A Wsparcie dla przedsiębiorstw chcących rozpocząć lub rozwinąć działalność B+R. (zwane dalej w skrócie RPO WD).

Pismem z dnia (...) r. (...) Dolnośląska Instytucja Pośrednicząca (zwana dalej w skrócie DIP) poinformowała stronę skarżącą, że wspomniany wniosek został odrzucony, jako że nie spełniał jednego z kluczowych kryteriów formalnych (Nr 7: "Ocena występowania pomocy publicznej/pomocy de minimis": "czy projekt rozpoczął się przed złożeniem wniosku o dofinansowanie?"), gdyż zgodnie z informacją przekazaną przez skarżącą w ramach prowadzonych już badań wykonano prace, które są bezpośrednio związane z projektem. Prace te zostały wykonane przed złożeniem wniosku o dofinansowanie". Potwierdzały to – zdaniem osób dokonujących oceny – informacje zawarte we wniosku:

- Metryka, pkt L, w których wskazano rozpoczęcie realizacji projektu w dniu (...) r.,

- Pkt E. 1 - informacja o przeprowadzonych badaniach wstępnych (określenie właściwości fizykochemicznych (...)),

- Kryteria cz. 1 pkt 11 - informacja na temat wykonanych prac badawczo- rozwojowych, tj.: badania składu chemicznego (...) (...) w P I G (Sprawozdanie z badań Nr (...) z dnia (...) r.), badania (...) pod względem przydatności do budowy (...) (Sprawozdanie Nr (...) z dnia(...) . i Nr (...) z dnia (...) r.) gdzie uzyskano pozytywne wyniki - badanie wykonane przez I B D i M w W, badania stężeń (...)(...) w C L O R badanie stężeń naturalnych (Sprawozdanie i opinia Nr (...) z dnia (...) r.), które wykazało, że "wartość mocy dawki jest mniejsza od wartości granicznej określonej w przepisach prawa, badania własności materiału z (...)(...) wykorzystywanego, jako (...) do obróbki (...) – (...) (E I M P Nr (...) z dnia (...) r.), która wykazała lepsze o (...) – (....) % właściwości (...) (...) niż (...)(...) , badanie odporności (...) z (...)(....) na (...) w I M B i G S (Nr protokołu z badań (...) z dnia (....), które wykazało wskaźnik (...) odporności na(...) ,

- Kryteria cz. 2 pkt 14 - okres realizacji etapy I i II - (...) r. – (...) r.,

- Kryteria cz. 2 pkt 17.2 - określono konkretne właściwości i parametry (...) świadczące o wykonaniu badań.

W dniu (...) r. do organu wpłynął protest Spółki od ww. wyniku oceny formalnej. Rozstrzygnięciem z dnia (...) r., Z W D– realizujący zadania Instytucji Zarządzającej (w dalszych wywodach jako organ lub w skrócie DIZ) nie uwzględnił protestu. W uzasadnieniu takiego stanowiska organ stwierdził, że wbrew twierdzeniom strony skarżącej zawartym w proteście, już przed dniem złożenia wniosku o dofinansowanie tj. przed dniem (...) r. strona dysponowała wynikami prac/badań, bezpośrednio związanych z projektem i wchodzących w zakres rzeczowy projektu, o którego dofinansowanie się stara. Co więcej strona skarżąca wykonała już w części lub w całości prace objęte zakresem rzeczowym wykazanym w etapie I oraz etapie II projektu. Na poparcie tego twierdzenia organ wskazał na treść wniosku "Kryteria 1, pkt 11:" zgodnie z którą, Spółka posiada wyodrębniony organizacyjnie dział badawczo- rozwojowy, z pomocą którego zrealizowała próbną przeróbkę i pobrała próbki (...)(...) na potrzeby badań wstępnych i weryfikację wstępną zasadności realizacji niniejszego projektu badawczo-rozwojowego. Zarówno działalność badawczo-rozwojowa przeprowadzona dotychczas, jak i ta planowana w ramach niniejszego projektu, ma na celu wprowadzenie na rynek nowych produktów – (...) i (...) - produkowanych na bazie (...)(...). Dotychczasowe prace badawczo-rozwojowe realizowane były na zasadzie współpracy z jednostkami naukowymi oraz szczegółowo przywołał przeprowadzone już badania

Powyższe zdaniem organu potwierdza, że strona skarżąca wykonała/zleciła już w szerokim i szczegółowym zakresie badania i analizy (...) (...), które umożliwiły stwierdzenie, iż (...) (...) nadaje się do produkcji(...) , które może zostać wykorzystane do produkcji mieszanek (...) – (....) oraz w przypadku jego rozdrobnienia w większym stopniu jako (...) do czyszczenia strumieniowego powierzchni (...) i (...). Wskazała, że podobne szczegółowe parametry (...) – (...)(...) (...) podano w pkt 17.2 wniosku, w którym strona skarżąca udowadniała, iż (...) to charakteryzuje się wyższą (...) i(...) , co będzie skutkowało wysoką (...) (...) do nawierzchni, wyższą zawartością(...) (...) , co wpłynie na lepszą zdolność (...) , niższą zawartością(...) (...) , co wpłynie na niższe (...) podczas czyszczenia nawierzchni, niższe niż przewidują normy stężenie pierwiastków(...) , wyższą (...) co spowoduje lepszy efekt (...) , niższą zawartością (...) pierwiastków –(...) i (...) , obojętnym odczynem(...) , itd. Tym samym za nielogiczne organ uznał twierdzenie strony skarżącej (pkt 3 protestu), iż przeprowadzone badania były docelowymi wskaźnikami, do których osiągnięcia będzie dążyć realizując projekt. Zdaniem organu, skoro strona skarżąca przekazała do badań specjalistycznym instytutom i laboratoriom próbki pobrane z (...), to z pewnością wyniki tych badań pokazują rezultaty i paramenty wykazane w badaniach (...) (...) , a nie założone docelowe wskaźniki, do których osiągnięcia należy dążyć.

Dalej organ podniósł, że zakres badań, które planuje wykonać strona skarżąca w ramach projektu częściowo pokrywa się z zakresem badań określonych w pkt 11 wniosku arkusza "kryteria cz. 1", jak również częściowo z II etapem projektu. Badania te zostały przeprowadzone przez spółkę w tak licznych instytutach i są tak szczegółowe, iż nie można uznać ich za badania wyłącznie wstępne. Strona skarżąca przeprowadziła już bowiem kompleksowe badania właściwości fizyko-chemicznych (...), w tym badania jego (...) , które już wskazały, że (...) ten można wykorzystać w takim zakresie jak spółka wskazuje we wniosku o dofinansowanie. Co więcej fakt wykorzystania (...) do proponowanych zastosowań został już potwierdzony przez specjalistyczne instytuty. Jako nieprawdziwe organ uznał też twierdzenie skarżącej, iż konieczne jest przeprowadzenie przez nią badań mających na celu "opracowanie sposobu zagospodarowania(...) (...) , jakim jest (...) (...) ", gdyż z zapisów wniosku wynika, że strona skarżąca składając wniosek o dofinansowanie już wiedziała jaki będzie sposób zagospodarowania ww. (...) i przeprowadziła w tym zakresie niezbędne i szeroko zakrojone badania, jak również rozpoczęła prace na (...) . Badania te oraz prace na (...) (droga dojazdowa, wały ochronne, pobranie próbek) zostały przeprowadzone przed złożeniem wniosku o dofinansowanie, a więc niezgodnie z zasadami wskazanymi w regulaminie konkursu. Co więcej, strona skarżąca znała już cechy fizyczno-chemiczne, którymi charakteryzować się będą finalnie jego produkty wskazując we wniosku jakimi właściwościami będzie charakteryzowała się mieszanka (...) (...) oraz metoda (...) do czyszczenia (...) (...) powierzchni w procesach zabezpieczeń (...) (pkt 16-17 wniosku arkusza "Kryteria cz. 2"). Ponadto - co podkreślił organ - koszt wykonanych już przez stronę badań "do opracowania technologii wytwarzania i użycia (...)" wyniósł (...) tys. zł. Zakres tych badań pokrywa się zaś z badaniami wykazanymi w pkt 14 (kryteria cz. 2 por. z pkt P.6.1).

Za niezasadny organ uznał również kolejny argument Spółki przedstawiony w proteście, iż aby zbadać właściwości (...) strona skarżąca musi zbadać całą (...) , gdyż oczywistym jest, iż zawsze badaniu podlega jakaś próba materiału. Całokształt zapisów wniosku o dofinansowanie, jak również wysokość poniesionych już kosztów na badania, świadczą bowiem o tym, że w zakresie projektu o którego Spółka się ubiega, ujęła ona nie tylko badania, które zostały już wykonane przed złożeniem wniosku, ale również sam proces przeróbki (...) , który jest mu już znany i próbnie został wykonany i który będzie polegał na (...) , (...) , (...) , (...) , (...), (...) , a więc prostych procesach stosowanych i opracowanych od lat (zgodnie z informacją podaną na stronie internetowej i we wniosku).

Zdaniem organu nie można również uznać, że wskazane przez stronę we wniosku daty realizacji projektu ((...) do(...) ) tj. daty rozpoczęcia i zakończenia projektu zostały "omyłkowo przesunięte o jeden pełny rok". Całokształt zanalizowanych zapisów wniosku o dofinansowanie, a w szczególności punktów wskazanych przez osoby dokonujące oceny wniosku, potwierdza, iż Spółka pobrała próbki (...) , zleciła specjalistyczne badania i uzyskała rezultaty tych badań, jak również rozpoczęła prace przygotowawcze na(...) , jeszcze przed złożeniem wniosku o dofinansowanie, w związku z czym można domniemywać, że terminy realizacji wskazane we wniosku były terminami zgodnymi z rzeczywistym stanem.

Organ podniósł również, iż możliwość jednorazowej poprawy - o co wnioskowała strona skarżąca w proteście w odniesieniu do wskazanych dat rozpoczęcia i zakończenia realizacji projektu - nie dotyczy kryteriów kluczowych. Zgodnie bowiem z regulaminem konkursu: "W przypadku niespełnienia któregokolwiek z kryteriów formalnych kluczowych, Wnioskodawca nie ma możliwości poprawy projektu, a projekt jest negatywnie oceniany". Ocena spełnienia/niespełnienia przedmiotowego kryterium została zaś dokonana na podstawie całokształtu zapisów wniosku, m.in. zapisów dotyczących wykonania badań wstępnych i ich zakresu, czy wskazanego przez spółkę okresu realizacji projektu (...). Ponadto formalna i pozorna "poprawa" zapisu dotyczącego daty rozpoczęcia realizacji projektu nie wpłynęłaby na ocenę przedmiotowego kryterium kluczowego.

W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego Spółka sformułowała następujące zarzuty pod adresem rozstrzygnięcia odwołania strony przez DIZ:

1) naruszenie pkt 7 regulaminu konkursu w ramach RPOWD na lata 2014-2020 (dalej zwanego regulaminem), przepisu art. 37 ust. 1 i art. 3 pkt 18 ustawy z dnia 11 lipca 2014 r. o zasadach realizacji programów w zakresie polityki spójności finansowanych w perspektywie finansowej 2014-2020 (t. jedn.: Dz. U. z 2016 r., poz. 217 ze zm., zwanej dalej ustawą lub w skrócie u.p.s.f.) poprzez przeprowadzenie procedury konkursu w sposób nierzetelny oraz bez zachowania odpowiedniego poziomu przejrzystości skutkujący naruszeniem zasady równego dostępu do pomocy wskutek pominięcia lub błędnej wykładni przez Instytucję Pośrednicząca oraz IZ RPD WD wynikającej z ustawy oraz dokumentów opracowanych na potrzeby Regionalnego Programu pojęć takich jak "Projekt", "rozpoczęcie realizacji Projektu" oraz "rozpoczęcie prac (rozpoczęcie rzeczowej realizacji Projektu)", co doprowadziło do negatywnej oceny wniosku oraz nieuwzględnienia protestu;

2) naruszenie art. 8 k.p.a. w zw. z art. 50 u.p.s.f. poprzez wykorzystanie realizacji nałożonego na stronę skarżącą przez inny organ obowiązku określonego działania w celu wydania negatywnego dla Spółki rozstrzygnięcia.

Na kanwie tak sformułowanych zarzutów pełnomocnik strony skarżącej wniósł o uwzględnienie skargi w całości i stwierdzenie, że ocena projektu została przeprowadzona w sposób naruszający prawo, z przekazaniem sprawy do ponownego rozpatrzenia przez właściwą instytucję zarządzającą, a także o zasądzenie kosztów.

W odpowiedzi na skargę strona przeciwna wniosła o oddalenie skargi jako nieuzasadnionej, podtrzymując swoje dotychczasowe stanowisko w sprawie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu zważył, co następuje:

Kognicja tut. Sądu wynika w niniejszej sprawie wprost z art. 61 ust. 1 u.p.s.f. w zw. z art. 3 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. jedn. Dz. U. z 2016 r., poz. 718 ze zm., przywoływanej w dalszych wywodach skrótowo jako u.p.p.s.a.).

W przepisach samej ustawy przewidziano kilka rozwiązań autonomicznych, regulujących wybrane zagadnienia procesowe, w tym także kierunki rozstrzygnięć, jakie może podjąć sąd, załatwiając skargę (art. 61 ust. 8 u.p.s.f.). Natomiast w zakresie nieuregulowanym w ustawie, w postępowaniu sądowoadministracyjnym odpowiednie zastosowanie znajdą przepisy u.p.p.s.a. (określone dla aktów lub czynności, o których mowa w art. 3 § 2 pkt 4, z wyłączeniem jednak: art. 52-55, art. 61 § 3-6, art. 115-122, art. 146, art. 150 i art. 152 u.p.p.s.a. (art. 64 u.p.s.f.).

Przywołane postanowienia godzi się uzupełnić przypomnieniem, że – w myśl art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), sądy te sprawują wymiar sprawiedliwości, między innymi poprzez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej (art. 1 § 2 ustawy ustrojowej). Do kryterium legalności nawiązał zresztą ustawodawca również w art. 61 ust. 8 pkt 1 u.p.s.f., skoro w przepisie tym nakazał sądom uwzględnienie skargi, w wypadku stwierdzenia, że ocena konkretnego projektu została przeprowadzona w sposób naruszający prawo i naruszenie to miało istotny wpływ na wynik oceny, z jednoczesnym przekazaniem sprawy do ponownego rozpatrzenia przez właściwą instytucję zarządzającą (lub – pośredniczącą). A contrario, jeśli ocenę przeprowadzono zgodnie z prawem, skarga podlega oddaleniu, stosownie do art. 61 ust. 8 pkt 2 u.p.s.f.

Dokonując kontroli w tak zakreślonych granicach, Wojewódzki Sąd Administracyjny stwierdził, że ocena wniosku przedstawionego przez stronę skarżącą przeprowadzona została w sposób nienaruszający prawa, w związku z czym brak było podstaw do uwzględnienia skargi.

Istotę sporu w sprawie stanowi w zasadzie ocena, czy strona skarżąca rzeczywiście rozpoczęła realizację projektu przed złożeniem wniosku o dofinansowanie, a mianowicie przed datą (...) r. Kluczowe znaczenie, dla oceny prawidłowości zaskarżonego rozstrzygnięcia ma zatem ocena momentu "rozpoczęcia prac" na gruncie Rozporządzenia Komisji (UE) nr 651/2014 z dnia 17 czerwca 2014 r. uznającego niektóre rodzaje pomocy za zgodne z rynkiem wewnętrznym w zastosowaniu art. 107 i art. 108 Traktatu (Dz. Urz UE L 187 z 26 czerwca 2014 r., zwanego dalej rozporządzeniem).

Zgodnie z treścią art. 2 pkt 23 ww. rozporządzenia "rozpoczęcie prac" oznacza rozpoczęcie robót budowlanych związanych z inwestycją lub pierwsze prawnie wiążące zobowiązanie do zamówienia urządzeń lub inne zobowiązanie, które sprawia, że inwestycja staje się nieodwracalna, zależnie od tego, co nastąpi najpierw. Zakupu gruntów ani prac przygotowawczych, takich jak uzyskanie zezwoleń i przeprowadzenie studiów wykonalności, nie uznaje się za rozpoczęcie prac. W odniesieniu do przejęć "rozpoczęcie prac" oznacza moment nabycia aktywów bezpośrednio związanych z nabytym zakładem.

Dodatkowo zgodnie z art. 6 ust. 1 i ust. 2 rozporządzenia wynika, że znajduje ono zastosowanie jedynie do pomocy, która wywołuje efekt zachęty. Uznaje się, że pomoc wywołuje efekt zachęty, jeżeli beneficjent złożył do danego państwa członkowskiego pisemny wniosek o przyznanie pomocy przed rozpoczęciem prac nad projektem lub rozpoczęciem działalności. Warunek w postaci efektu zachęty wynika również z treści preambuły do powyżej wskazanego rozporządzenia, gdzie w akapicie 5 jest mowa, o tym że: "Ogólne warunki stosowania niniejszego rozporządzenia należy określić w oparciu o zestaw wspólnych zasad, które mają na celu zapewnienie, by pomoc służyła celowi leżącemu we wspólnym interesie, miała wyraźny efekt zachęty (...)". Innymi słowy projekt aplikujący o dofinansowanie musi spełnić wymóg określony jako "efekt zachęty", zawierający cezurę czasową złożenia wniosku o przyznanie pomocy jeszcze przed rozpoczęciem prac nad projektem lub rozpoczęciem działalności.

Niniejsze zapisy zostały partycypowane do treści regulaminu konkursu w ramach RPO Województwa Dolnośląskiego 2014-2020, Oś priorytetowa 1 "Przedsiębiorstwa i innowacje", Działanie 1.2 "Innowacyjne przedsiębiorstwa", Poddziałanie 1.2.1 "Innowacyjne przedsiębiorstwa – konkurs horyzontalny", Schemat 1.2 A "Wsparcie dla przedsiębiorstw chcących rozpocząć lub rozwinąć działalność B+R" – a zatem konkursu, do którego aplikowała strona skarżąca. Zgodnie z treścią pkt 7 regulaminu (opisującego tryb wyboru projektu) "rozpoczęcie prac (rzeczowej realizacji projektu) może nastąpić najwcześniej po złożeniu wniosku o dofinansowanie. Reguła ta nie dotyczy zakupu gruntów ani prac przygotowawczych, takich jak uzyskanie zezwoleń i przeprowadzenie studiów wykonalności, które mogą rozpocząć się od 1 stycznia 2014r.", przy czym wnioskodawca, który rozpoczął "projekt wcześniej niż po podpisaniu umowy o dofinansowanie czyni to na własne ryzyko". Bezspornym jest zatem, że zarówno przepisy rozporządzenia jak i regulaminu (choć jak wskazuje strona skarżąca w inny sposób definiują pojęcie "rozpoczęcia prac"), uzależniają możliwość przyznania pomocy od spełnienia przez beneficjenta wymogu "efektu zachęty", który w ocenie Sądu, nie został spełniony przez Spółkę.

Odnosząc powyższe reguły postępowania do okoliczności faktycznych ustalonych w sprawie wskazać należy, że bezsporny jest fakt złożenia przez stronę skarżącą wniosku o dofinansowanie projektu w dniu (...) r. Nie ulega także wątpliwości, że opisując planowaną inwestycję w treści wniosku strona skarżąca wykazała po pierwsze – i to w licznych miejscach – że już przed złożeniem wniosku o dofinansowanie wykonała badania na próbkach (...) pobranych z zakupionej (...) (określając je jako "wstępne"), szczegółowo opisując ich rodzaj oraz wnioski z nich płynące. Już tylko chociażby z "charakterystyki działalności przedsiębiorstwa" wynika, że spółka wykonała na (...) niezbędne prace przygotowawcze (droga dojazdowa, wały ochronne itp.), zrealizowała próbną (...) i pobrała próbki (...) (...) na potrzeby badań i weryfikację wstępną zasadności realizacji niniejszego projektu badawczo – rozwojowego.

Z "krótkiego opisu projektu" (str. 33 projektu) wynika zaś, że przedmiotem projektu jest realizacja badań przemysłowych i prac rozwojowych, które przyczynią się do sposobu zagospodarowania(...) (...) , jakim jest (...) (...) (...). Wykonane – już - badania wstępne wykazały natomiast, że (...) ten cechuje się bardzo dobrymi właściwościami fizykochemicznymi i może być cennym materiałem do ponownego wykorzystania w procesach produkcyjnych. Opracowana została koncepcja dwukierunkowego wykorzystania(...) (...) . Pierwsza – zakładająca powstanie nowego produktu –(...) na warstwy (...) (...) z uwagi na wysoki wskaźnik (...). Druga – zakładająca zastosowanie(...) (...) – jako (...) w procesach czyszczenia (...) powierzchni(...) i (...) . Dalej strona skarżąca szczegółowo wskazywała na poszczególne parametry fizycznochemiczne (...) (...) (wyższa (...) i (...) skutkująca wysoką przyczepnością (...) do nawierzchni, wyższa zawartość (...) (...) wpływająca na lepszą zdolność(...) , niższa zawartość (...) (...) wpływająca na niższe pylenie podczas (...) nawierzchni, niższe niż normy stężenia pierwiastków (...), wyższa (...) co powoduje lepszy efekt(...) , niższa zawartość (...) pierwiastków tj.(...) i (...) , obojętny odczyn (...) str. 70). Już tylko powyższe dowodzi okoliczności, że strona skarżąca – jeszcze przed złożeniem wniosku - znała cechy fizyczno-chemiczne, którymi (co najistotniejsze) będą charakteryzować się pozyskane w ramach projektu produkty finalne ((...) dla mieszanek (...) – (...) oraz (...)).

Po wtóre strona skarżąca – kreując wniosek - wskazała jako datę rozpoczęcia realizacji projektu (w różnych miejscach wniosku) dzień (...) r. Okoliczności te stanowią zdaniem Sądu dowód rozpoczęcia prac objętych wnioskiem jeszcze przed datą jego złożenia. I przy tak konsekwentnym wskazywaniu przez stronę skarżącą – wielokrotnie i w różnych miejscach wniosku – daty rozpoczęcia i zakończenia projektu, wbrew twierdzeniom strony skarżącej nie może być mowy o jakiejkolwiek pomyłce pisarskiej.

Dalej wskazać należy, że przeprowadzone przez stronę skarżącą - jeszcze przed złożeniem wniosku, bo w (...) r., (...) r. i (...) r. - badania mają niewątpliwie charakter badań przemysłowych, o których mowa w art. 2 pkt 85 rozporządzenia. Poprzez "badania przemysłowe" należy bowiem rozumieć badania planowane lub badania krytyczne mające na celu zdobycie nowej wiedzy oraz umiejętności celem opracowania nowych produktów, procesów lub usług, lub też wprowadzenia znaczących ulepszeń do istniejących produktów, procesów lub usług (...). A w przypadku strony skarżącej wskazane we wniosku badania zostały przeprowadzone – w celu – pozyskania dwóch (nowych) innowacyjnych produktów z (...) (...) tj. (...) dla mieszanek (...) – (...) oraz (...) (str. 64 wniosku). Co więcej badania te związane były bezpośrednio z projektem i wchodziły w jego zakres rzeczowy. Strona skarżąca przed złożeniem wniosku wykonała już – w zasadzie – w części lub w całości prace objęte zakresem rzeczowym wykazanym w etapie I oraz etapie II projektu. Z "opisu projektu" (str. 56-63 wniosku) wynika bowiem, że projekt dzieli się na trzy odrębne etapy, w tym:

- pierwszy, obejmujący min. pobranie próbek, badanie próbek w tym cech fizyko-mechanicznych (...) (...) pod kątem ich przydatności i zastosowań w mieszankach (...) (...) oraz przygotowanie terenu umożliwiającego pobranie próbek oraz przygotowanie pola (...) na materiał zebrany w celu pobrania próbek;

- drugi, obejmujący min. pobranie próbek i próby produkcji(...) , badania próbek, w tym cech fizyko-mechanicznych (...) (...) pod kątem ich przydatności i wdrożenia w produkcji(...) , ocenę ochrony środowiska pod kątem oddziaływań na środowisko, zawartość(...) , składniki w wyciągu wodnym, (...) , (...) , efektów (...) itp.,

- trzeci, obejmujący opracowanie finalnej technologii wykorzystania (...) (...) w mieszankach mineralno-asfaltowych.

Treść wniosku potwierdza fakt, że przeprowadzone przez stronę skarżącą w licznych instytutach badania – o zbyt wysokim stopniu szczegółowości, aby móc za stroną określić je mianem badań wstępnych – były tożsame z tymi, które rzekomo miały zostać przeprowadzone dopiero na I i II etapie realizacji projektu. Polegały one przecież na pobraniu próbek z (...)( ...)i sprawdzeniu właściwości fizyko-chemicznych pozyskanej z niej mieszanki (...)-(...) i (...). Świadczą o tym chociażby zapisy wniosku (pkt 16 – 17 wniosku "Kryteria cz. 2"), w których Spółka wskazała, ze mieszanki (...) (...) będą charakteryzować się wysokim wskaźnikiem p(...) , dużym kątem (...) (...) i dużą (...) , niską(...) , wysoką(...) , (...). Podobnie finalny efekt wskazała strona skarżąca co do użycia mieszanki (...) – (...) i (...) do czyszczenia powierzchni powstałego na bazie(...) (...) . Wykonane również zostały prace na (...) (droga dojazdowa, wały ochronne). Tym samym przyjąć należy – jak słusznie stwierdził organ - że strona skarżąca ubiegała się o dofinansowanie z budżetu UE na badania i prace, które de facto już wcześniej, w części, wykonała.

Zresztą sama strona skarżąca nawet w treści skargi nie zanegowała faktu przeprowadzenia tych badań (na zasadzie współpracy z jednostkami badawczymi) jeszcze przed złożeniem wniosku. Podniosła jedynie, że ich wykonanie związane było z jej uczestnictwem w innym projekcie, którego celem był "odzysk (...) z ubogich złóż oraz(...) (...) ", a ich realizacja nie zmierzała do osiągnięcia celu tego projektu. A o rzeczowej realizacji projektu – zdaniem strony skarżącej – można by mówić jedynie wówczas gdyby podjęła jakąkolwiek pracę zmierzającą "do opracowania technologii zagospodarowania (...) (...) ". Z taką argumentacją nie sposób się jednak zgodzić. Spółka aplikowała bowiem w ramach naboru, którego przedmiotem dofinansowania jest działalność badawcza i rozwojowa. W skróconym opisie projektu strona skarżąca wskazała, że "przedmiotem projektu jest realizacja badań przemysłowych i prac rozwojowych, które przyczynią się do opracowania sposobu zagospodarowania odpadu(...) , jakim jest (...) (...) (...)". A dalej - wbrew swej koncepcji - spółka przyznała (str. 33 wniosku), że przeprowadzone badania pozwalają jej na sformułowanie gotowych koncepcji wykorzystania przebadanego materiału (tzw. koncepcji dwukierunkowego wykorzystania(...) (...). Pierwszego – zakładającego powstanie nowego produktu –(...) na warstwy (...) (...) z uwagi na wysoki wskaźnik (...) Drugiego – zakładającego zastosowanie(...) (...) – jako (...) w procesach czyszczenia (...) powierzchni(...) i (....). Tym samym strona skarżąca – przyznała – że zrealizowała już badania przemysłowe, które obok prac rozwojowych stanowią przecież jeden z dwóch elementów przedmiotu projektu. Co więcej badania te ewidentnie przyczyniły się do opracowania sposobu końcowego wykorzystania (...) (...) Tym samym, przyjąć należy, że Spółka zrealizowała już – w części - cel projektu zmierzający do "opracowania i wdrożenia" nowych technologii zagospodarowania(...) (....) .

Wprawdzie strona skarżąca zarzuciła, że przeprowadzone badania nie mogą być uznane za element realizacji projektu z uwagi na definicję "rozpoczęcia prac", zawartą w rozporządzeniu, która wymaga, aby rozpoczęto roboty, które sprawiają, że inwestycja staje się nieodwracalna, a w przypadku przedmiotowych badań nie sposób mówić o nieodwracalności. Jednakże z tak postawionym zarzutem też nie sposób się zgodzić, gdyż Spółka sformułowała go w całkowitym oderwaniu od przedmiotu projektu, na który aplikowała.

Tymczasem celem konkursu jest wyłonienie projektów, które w największym stopniu przyczynią się do osiągnięcia celów RPO WD oraz celów Działania 1.2 określonych w SZOOP RPO WD, do których należy w szczególności podniesienie innowacyjności przedsiębiorstw poprzez zwiększenie ich aktywności badawczo-rozwojowej." "Przedmiotem konkursu są typy projektów w ramach Osi priorytetowej 1 Przedsiębiorstwa i innowacje RPO WD 2014-2020 określone dla Działania 1.2 Poddziałania nr 1.2.1 Innowacyjne przedsiębiorstwa, którego celem szczegółowym jest zwiększona aktywność badawczo-rozwojowa przedsiębiorstw - konkurs horyzontalny, Schemat 1.2 A Wsparcie dla przedsiębiorstw chcących rozpocząć lub rozwinąć działalność B+R polegający na: prowadzeniu badań przemysłowych oraz prowadzeniu prac rozwojowych (w tym eksperymentalnych prac rozwojowych). Zgodnie z zapisami regulaminu dofinansowanie mogą otrzymać min: Projekty badawcze przedsiębiorstw mające służyć opracowaniu nowych lub istotnie ulepszonych produktów i procesów produkcyjnych (innowacje produktowe, procesowe). W ramach wsparcia finansowany może być cały proces powstania innowacji, projekt może obejmować różne etapy prowadzenia prac B+R, do etapu pierwszej produkcji włącznie. Wsparcie mogą otrzymać projekty polegające m.in. na: prowadzeniu badań przemysłowych i eksperymentalnych prac rozwojowych, innowacjach technologicznych (w tym pierwsze wdrożenie technologii), opracowaniu linii pilotażowych, opracowaniu demonstracyjnych prototypów (w ramach tego etapu prac B+R dokonana zostanie weryfikacja nowego rozwiązania w warunkach zbliżonych do rzeczywistych i operacyjnych), ocenie potencjału komercyjnego projektu itp.

W skróconym opisie projektu Spółka wskazała zresztą, że "przedmiotem projektu jest realizacja badań przemysłowych i prac rozwojowych". Skoro strona skarżąca - jeszcze przed złożeniem wniosku - wykonała część badań przemysłowych, to tym samym zrealizowała (częściowo) cel tegoż projektu jakim jest działalność badawcza. I nie sposób przyjąć, że pomimo wykonania tych badań – prace nad projektem nadal "nie zostały rozpoczęte" – gdyż inwestycja nadal jest odwracalna. W przypadku bowiem projektów, których przedmiotem są badania samo ich przeprowadzenie (nawet gdy nie doprowadzą one do opracowania nowego produktu), świadczy o ich realizacji. Tym bardziej zatem – tak jak miało to miejsce w przypadku skarżącej – uznać należy, że doszło do realizacji projektu w sytuacji, w której w wyniku przeprowadzonych badań skarżąca opracowała koncepcję wyodrębnienia dwóch nowych produktów w postaci(...) i (....) .

Niezasadny jest nadto zarzut Spółki, że dla uznania, że nastąpiło "rozpoczęcie realizacji Projektu" koniecznym jest ustalenie, iż został poniesiony wydatek ukierunkowany na osiągnięcie określonego celu. Kwestią bowiem przesadzającą o podjętej przez organ ocenie nie jest okoliczność poniesienia kosztów na cele związane z realizacją badań, ale fakt naruszenia poprzez ich rozpoczęcie przed złożeniem wniosku tzw. "efektu zachęty", o którym mowa w art. 6 ust. 1 i ust. 2 rozporządzenia. "Efekt zachęty" polega na tym, że dofinansowanie ze środków publicznych ma zmotywować beneficjenta pomocy do podjęcia określonego działania korzystnego z punktu widzenia celów jakie zakłada dany program. Fakt przeprowadzenia badań przez stronę skarżącą przed złożeniem wniosku (i bez znaczenia pozostaje tu okoliczność, że badania przeprowadzono w związku z innym projektem) uznać należy za przejaw naruszenia zasady "efektu zachęty". Skoro bowiem strona skarżąca podejmowała działania w kierunku realizacji celu projektu tj: dwukierunkowego wykorzystania (...) (...) jako(...) i (...) , jeszcze przed złożeniem wniosku o pomoc, to oczywistym jest, że możliwość uzyskania wnioskowanej pomocy stanowiła jedynie opcję dofinansowania, a nie motywację (zachętę) do wystąpienia o wnioskowaną pomoc.

Sąd nie dopatrzył się również naruszenia przez organy art. 37 ust. 1 ustawy zgodnie z którym projekt podlega ocenie w sposób przejrzysty, rzetelny i bezstronny oraz zapewnia wnioskodawcom równy dostęp do informacji o warunkach i sposobie wyboru projektów do dofinansowania. Wybór projektów w trybie konkursowym następuje bowiem na podstawie regulaminu określonego przez właściwą instytucję. Regulamin określa zasady przeprowadzenia konkursu, zawierając w swej treści pozycje wymienione szczegółowo w pkt 1-12 ust. 2 art. 41 ustawy, w tym; "kryteria wyboru projektów wraz z podaniem ich znaczenia" (pkt 7). W rozpoznawanej sprawie organ przeprowadził konkurs na podstawie określonego przez siebie regulaminu, a wnioskodawcy, w tym strona skarżąca, biorący udział w konkursie mieli obowiązek zastosować się do reguł wskazanych w regulaminie, które wyznaczały ramy prawne tego postępowania. Sąd nie dopatrzył się na żadnym etapie postępowania naruszenia wskazanej procedury, a polemika strony skarżącej ze stanowiskiem organu, nie mogła mieć wpływu na ocenę jej legalności. Jak już powyżej wyjaśniono, postępowanie w sprawie dofinansowania projektu, jest postępowaniem konkursowym. Aby otrzymać wnioskowaną kwotę dotacji, należy nie tylko przedstawić wniosek zgodny z obowiązującymi wytycznymi dla konkursu, ale również zaprezentować przedstawiany projekt w sposób wyczerpujący, popierając go stosowną dokumentacją, tak aby oferta pozwoliła na jej wybór ze wszystkich ofert przedstawionych do konkursu. Ciężar takiego przedstawienia projektu spoczywa wyłącznie na wnioskodawcy.

Jako oczywiście niezasadny z przyczyn formalnych należy ocenić drugi z zarzutów skargi, gdyż na gruncie art. 50 u.p.s.f., wbrew twierdzeniom skargi, przepis art. 8 k.p.a. nie znajduje zastosowania. Do postępowania w zakresie ubiegania się o dofinansowanie oraz udzielania dofinansowania na podstawie ustawy nie stosuje się bowiem przepisów k.p.a., z wyjątkiem przepisów dotyczących wyłączenia pracowników organu, doręczeń i sposobu obliczania terminów. Tym samym zasada wyrażona w art. 8 k.p.a. nie znajduje się wśród wyjątków od reguły niestosowania przepisów k.p.a. do postępowania w sprawie udzielania dofinansowania. W ocenie Sądu, opartej o analizę przebiegu konkursu, nie znaczy to naturalnie, że w badanej sprawie doszło w jakikolwiek sposób do naruszenia, powszechnej w państwach demokratycznych, zasady zaufania do władzy publicznej.

Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 61 ust. 8 pkt 2 u.p.s.f., orzeczono jak w sentencji wyroku.