Wyrok WSA w Łodzi, sygn. akt II SA/Łd 153/24
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi
Data orzeczenia: 2024-04-12 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6010 Pozwolenie na budowę, użytkowanie obiektu lub jego części,  wykonywanie robót budowlanych innych niż budowa obiektu, prz
Hasła tematyczne: Budowlane prawo
Drogi publiczne
Skarżony organ: Wojewoda
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 1 ust. 1, art. 11a ust. 1, art. 11b, art. 11f ust. 1 pkt 1-8, art. 11i, art. 12 ust. 1-2 i ust. 4
journal: Dz.U. 2023 poz 162
law: Ustawa z dnia 10 kwietnia 2003 r. o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg publicznych (t. j.)
article: art. 2 ust. 1, art. 4 pkt 1,2,17
journal: Dz.U. 2023 poz 645
law: Ustawa z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych (t. j.)

SENTENCJA

Dnia 12 kwietnia 2024 roku . Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział II w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Agata Sobieszek-Krzywicka (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Sławomir Wojciechowski Asesor WSA Marcin Olejniczak Protokolant st. specjalista Lidia Porczyńska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 12 kwietnia 2024 roku sprawy ze skargi A. K. i I. K. na decyzję Wojewody Łódzkiego z dnia 19 grudnia 2023 r. nr 330/2023 znak: GPB-III.7821.11.2023 JD w przedmiocie zatwierdzenia projektów zagospodarowania terenu i architektoniczno - budowlanego oraz udzielenia zezwolenia na realizację inwestycji drogowej oddala skargę. lp


UZASADNIENIE

Sygn. akt II SA/Łd 1534

UZASADNIENIE

Decyzją z dnia 19 grudnia 2023 r. nr 330023 Wojewoda Łódzki, na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j.: Dz. U. z 2023 r., poz. 775 ze zm.), powołanej dalej jako: "k.p.a.", w związku z art. 11g ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 10 kwietnia 2003 r. o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg publicznych (Dz. U. z 2023 r., poz. 162), powołanej dalej jako: "specustawa drogowa", po rozpatrzeniu odwołania I.K. i A.K. od decyzji Starosty [...] nr 4023 z dnia 31 sierpnia 2023 r. zatwierdzającej projekt zagospodarowania terenu i projekt architektoniczno-budowlany i udzielającej zezwolenia na realizację inwestycji drogowej na rzecz: Burmistrza Miasta Ł. dla inwestycji polegającej na rozbudowie ulicy [...] w Ł. wraz z infrastrukturą, na nieruchomościach oznaczonych według katastru nieruchomości numerami ewidencyjnymi: [...],[...],[...],[...],[...],[...],[...],[...],[...],[...],[...],[...],[...],[...],[...],[...],[...],[...] położonych w jednostce ewidencyjnej Ł., obręb ewidencyjny G. oraz zatwierdzającej projekt podziału nieruchomości położonych w jednostce ewidencyjnej Ł., obręb ewidencyjny G., oznaczonych działkami ewidencyjnymi nr:

1. [...] na nieruchomości oznaczone działkami ewidencyjnymi Nr: [...], [...],

2. [...] nieruchomości oznaczone działkami ewidencyjnymi Nr: [...], [...],

3. [...] nieruchomości oznaczone działkami ewidencyjnymi Nr: [...], [...],

4. [...] nieruchomości oznaczone działkami ewidencyjnymi Nr: [...], [...],

5. [...] nieruchomości oznaczone działkami ewidencyjnymi Nr: [...], [...],

6. [...] nieruchomości oznaczone działkami ewidencyjnymi Nr: [...], [...],

7. [...] na nieruchomości oznaczone działkami ewidencyjnymi Nr: [...], [...],

8. [...] na nieruchomości oznaczone działkami ewidencyjnymi Nr: [...],[...],

9. [...] na nieruchomości oznaczone działkami ewidencyjnymi Nr: [...], [...],

10. [...] na nieruchomości oznaczone działkami ewidencyjnymi Nr: [...], [...],

11. [...] na nieruchomości oznaczone działkami ewidencyjnymi Nr: [...], [...],

12. [...] na nieruchomości oznaczone działkami ewidencyjnymi Nr: [...],[...] ,

uchylił: zatwierdzenie projektu zagospodarowania terenu w zakresie strony tytułowej; zatwierdzenie projektu architektoniczno-budowlanego branży drogowej w zakresie strony tytułowej i rys. nr 1 "Plan sytuacyjny" oraz zatwierdzenie projektu architektoniczno-budowlanego branży teletechnicznej, kanał technologiczny, w zakresie strony tytułowej; i orzekł o: zatwierdzeniu projektu zagospodarowania terenu w zakresie strony tytułowej; zatwierdzeniu projektu architektoniczno-budowlanego branży drogowej w zakresie strony tytułowej i rys. nr 1 "Plan sytuacyjny" oraz zatwierdzeniu projektu architektoniczno-budowlanego branży teletechnicznej, kanał technologiczny, w zakresie strony tytułowej; w pozostałym zakresie utrzymał ww. decyzję organu I instancji w mocy.

W uzasadnieniu tej decyzji Wojewoda Łódzki wskazał, że w dniu 6 czerwca 2023 r. Burmistrz Miasta Ł. wystąpił z wnioskiem o wydanie decyzji o zezwolenie na realizację inwestycji drogowej, polegającej na rozbudowie ulicy [...] w Ł. wraz z infrastrukturą.

Następnie organ II instancji wyjaśnił, że zarówno z decyzji organu I instancji, jak i ze złożonego ww. wniosku wraz z projektem wynika, że inwestycja polega na rozbudowie drogi gminnej - ul. [...] w Ł. (nr [...] - zgodnie z uchwałą nr [...] Zarządu Województwa Łódzkiego z dnia 23 grudnia 2014 r. w sprawie zmiany uchwały nr [...] Zarządu Województwa Łódzkiego z dnia 23 sierpnia 2006 r. w sprawie nadania numerów drogom publicznym gminnym na obszarze województwa łódzkiego, zmienionej uchwałami Zarządu Województwa Łódzkiego: nr [...] z dnia 16 stycznia 2012 r., nr [...] z dnia 25 września 2013 r., nr [...] z dnia 8 czerwca 2014 r., nr [...] z dnia 23 września 2014 r.). Biorąc pod uwagę powyższe Wojewoda Łódzki stwierdził, że prawidłowo w sprawie została zastosowana procedura określona w specustawie drogowej

Jednocześnie organ odwoławczy zwrócił uwagę, że celem przedmiotowej inwestycji jest stworzenie ciągu pieszo-jezdnego umożliwiającego obsługę przyległych posesji stanowiącego przestrzeń do poruszania się zarówno pieszych, jak i pojazdów oraz znormalizowanie własności wraz z ustaleniem nowych granic pasa drogowego. Zakres inwestycji obejmuje: budowę jezdni ul. [...] w formie ciągu pieszo-jezdnego o długości ok. 287 m i szerokości 5 m, budowę zjazdów z drogi, budowę odwodnienia drogi, budowę kanalizacji deszczowej, rozbiórkę i budowę sieci elektroenergetycznej, rozbiórkę i budowę sieci teletechnicznych, rozbiórkę i budowę oświetlenia ulicznego, rozbiórkę i budowę sieci i przyłączy wodociągowych, rozbiórkę i budowę sieci i przyłączy kanalizacji sanitarnej, wycinkę i zagospodarowanie zieleni, budowę kanału technologicznego.

Organ II instancji wskazał przy tym, że projektowany ciąg pieszo-jezdny włącza się wlotem podporządkowanym w drogę gminną o klasie technicznej D - ul. [...] . W przekroju zaprojektowano jezdnię z kostki betonowej ograniczoną wyniesionymi krawężnikami, otoczoną obszarami zieleni z odwodnieniem powierzchniowym i wpustami deszczowymi. Jezdnię zakończono zawrotką o wymiarach 12,5 x 12,5 m.

Odwołując się do art. 11b ust. 1 specustawy drogowej, Wojewoda Łódzki wskazał, że w aktach przedmiotowej sprawy znajduje się:

* pismo Zarządu Województwa Łódzkiego z dnia [...] kwietnia 2023 r., znak: [...], pozytywnie opiniujące realizację przedmiotowej inwestycji drogowej;

* pismo Zarządu Powiatu [...] z dna [...] kwietnia 2023 r., znak: [...], pozytywnie opiniujące realizację przedmiotowej inwestycji drogowej;

* pismo Burmistrza Miasta Ł. z dnia [...] marca 2023 r., znak: [...], pozytywnie opiniujące opracowanie projektu pn.: "Wykonanie dokumentacji projektowej budowy ulicy [...] w Ł. wraz z znormalizowaniem własności pasa drogowego".

Ponadto Wojewoda Łódzki zwrócił uwagę, że do wniosku o wydanie decyzji o zezwolenie na realizację inwestycji drogowej zarządca drogi zgodnie z art. 11d ust. 1 specustawy załączył:

* mapę przedstawiającą proponowany przebieg drogi, z zaznaczeniem terenu niezbędnego dla obiektów budowlanych oraz istniejące uzbrojenie terenu, sporządzoną na kopii mapy do celów projektowych w skali 1:500;

analizę powiązania drogi z innymi drogami publicznymi,

mapę zawierającą podział nieruchomości, sporządzoną zgodnie z odrębnymi przepisami;

określenie części nieruchomości, które planowane są do przejęcia na rzecz jednostki samorządu terytorialnego,

określenie zmian w dotychczasowej infrastrukturze zagospodarowania terenu,

* projekt zagospodarowania terenu i projekt architektoniczno-budowlany wraz z zaświadczeniami, o których mowa w art. 12 ust. 7 ustawy Prawo budowlane, aktualnymi na dzień opracowania projektu;

* opinię Dyrektora Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej w W. Państwowego Gospodarstwa Wodnego Wody Polskie z dnia [...] kwietnia 2023 r., znak: [...];

* decyzję Dyrektora Zarządu Zlewni w Ł., Państwowego Gospodarstwa Wodnego Wody Polskie z dnia 26 maja 2023 r., znak: WA.ZUZ.5.4210.230.2023.AS, o pozwoleniu wodnoprawnym na wykonanie urządzeń wodnych - rowów retencyjno-infiltracyjnych oraz zbiorników podziemnych wykonanych z zestawów skrzynek rozsączających zlokalizowanych na działkach oznaczonych numerami ewidencyjnymi [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...] obręb G., Miasto Ł., powiat [...] woj. łódzkie oraz na usługę wodną polegającą na wprowadzaniu wód opadowych lub roztopowych pochodzących z terenu nieruchomości, przy ogólnej wielkości zlewni rzeczywistej Frzecz = 0,7671 ha oraz przy ogólnej wielkości zlewni zredukowanej Fzred = 0,1959 ha przez 102 dni w roku, z działek oznaczonych numerami ewidencyjnymi [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], obręb G.; przy ulicy [...], Miasto Ł., powiat [...], woj. [...] poprzez projektowany system rozsączający do ziemi w łącznej ilości: Qmax.s= 0,01949 m3/s, Qśr.roczne = 1425,54 m3/rok o dopuszczalnych stężeniach zanieczyszczeń: Swęglowodory ropopochodne węglowodory ropopochodne = 15 mg/l, Szawiesina ogólna = 100 mg/l;

* opinię Łódzkiego Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków, znak: [...], z dnia [...] maja 2023 r.;

* opinię Centralnego Wojskowego Centrum Rekrutacji Ośrodek Zamiejscowy w Ł. nr [...] z dnia [...] maja 2023 r.;

* odpis protokołów z narad koordynacyjnych Starosty [...] zakończonych w dniu [...] stycznia 2023 r. (znak: [...]) oraz w dniu [...] kwietnia 2023 r. w sprawie usytuowania projektowanej sieci uzbrojenia terenu (znak: [...]).

Mając powyższe na uwadze Wojewoda Łódzki stwierdził, że wniosek złożony przez zarządcę drogi spełniał wymogi art. 11d ust. 1 specustawy.

W dalszej kolejności organ odwoławczy zwrócił uwagę, że przedmiotowa inwestycja nie zalicza się do przedsięwzięć mogących zawsze czy potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko, wymienionych w § 2 i 3 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 10 września 2019 r. w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko (Dz.U. z 2019 r., poz. 1839 ze zm.), z uwagi na projektowanie inwestycji drogowej o długości mniejszej niż 1000 m. Projektowana droga ma długość 287 m.

Wojewoda Łódzki podkreślił, że zgodnie z linią orzecznictwa sądów administracyjnych, zarówno organ wydający decyzję o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej, jak i organ odwoławczy, mogą działać tylko w granicach złożonego przez zarządcę drogi wniosku i nie mają możliwości ingerowania w lokalizację inwestycji, a więc i w przebieg linii podziału nieruchomości, zaproponowany przez wnioskodawcę. Jednak ocenie dokonywanej przez organy I i II instancji podlega zgodność z prawem planowanego przedsięwzięcia, w szczególności spełnienie warunków zawartych w przepisach specustawy drogowej.

Ponadto, inwestor jest kreatorem miejsca, sposobu i kształtu realizacji całej inwestycji, natomiast organ orzekający wyznacza dopuszczalne prawem granice tej kreacji, poprzez dokonywanie oceny prawnej, kończącej się aktem władztwa publicznego, zakreślającego te granice.

Organ odwoławczy wskazał, że podstawowym zarzutem skarżących - I.K. i A.K., reprezentowanych przez adwokata, w piśmie zatytułowanym "Stanowisko uczestników postępowania", jest zakwestionowanie przebiegu inwestycji drogowej w zakresie działki nr [...] położonej przy ul. [...] w Ł., której są właścicielami, a w konsekwencji zasadności podziału tej nieruchomości na działki o numerach inwestycyjnych [...] i [...] . Pełnomocnik skarżących podniósł, iż na wydzielonej działce nr ewid. [...] , o powierzchni 33 m2, która przeznaczona jest na realizację przedmiotowej inwestycji drogowej, znajduje się ogrodzenie z cegły klinkierowej o wartości ok. 40 tys. złotych. Zdaniem strony skarżącej, inwestycja drogowa powinna zostać zaplanowana bez ingerencji w trwałe naniesienia znajdujące się na tej nieruchomości. Zaprojektowany podział wskazanej nieruchomości spowoduje znaczną uciążliwość dla właścicieli nieruchomości oraz skutkować będzie koniecznością wypłaty na ich rzecz odszkodowania ze środków publicznych.

W odpowiedzi na wezwanie organu odwoławczego z dnia 8 listopada 2023 r. skierowane do inwestora - Burmistrz Miasta Ł. w piśmie z dnia 21 listopada 2023 r. m. in.: zajął stanowisko wobec zarzutów skarżących. Inwestor podkreślił, iż przedstawione w projekcie budowlanym rozwiązania dotyczące geometrii jezdni ul. [...] wykonano mając na uwadze minimalną ingerencję w sąsiadującą infrastrukturę i nieruchomości prywatne. Wszystkie wymagania i parametry dla nowej drogi publicznej dostosowano do jej kategorii (gminna), klasy technicznej (D) i prędkości projektowej (Vp = 30 km/h). W celu zachowania poprawności rozwiązań technicznych i bezpieczeństwa ruchu projektant zaprojektował na wysokości działki skarżących łuk o minimalnych szerokościach drogi 2 x 3,25 wraz ze skrajnią drogi 0,5 m po stronie działki nr [...]. Zgodnie z obowiązującym miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego, przyjętym uchwałą Nr [...] Rady Miejskiej w Ł. z dnia 25 października 2007 r., pod drogę publiczną zostało zarezerwowane ponad 160 m2 (załącznik nr 6) działki ewidencyjnej nr [...], podczas, gdy zgodnie z dokonanym podziałem przedmiotowej działki jest to 33 m2. Inwestor i projektant uznali, że jest to najbardziej minimalna z możliwych ingerencji w powierzchnię działki nr ewid. [...]. Wielkość działki do przejęcia za odszkodowaniem jest pięciokrotnie mniejsza niż przewidywana w planie miejscowym i stanowi ok. 5,3% całej działki. Niestety, na części przejmowanej działki znajduje się ogrodzenie, które wchodzi w kolizję z drogą. Inwestor zdaje sobie sprawę z wartości obiektów budowlanych zlokalizowanych na działce, za które będzie zobowiązany wypłacić odszkodowanie, jednak poprawność techniczna i bezpieczeństwo docelowych użytkowników ruchu jest ważniejsza niż ok. 24 mb ogrodzenia i bramy. Określenie wartości działki i naniesień będzie przedmiotem odrębnego postępowania dotyczącego ustalenia wysokości odszkodowania. W niniejszym odwołaniu strona skarżąca nie wskazała żadnego alternatywnego rozwiązania ingerującego w mniejszym stopniu w działkę nr ewid. [...], zgodnego z przepisami prawa budowlanego, sztuką budowlaną i umożliwiającego realizację inwestycji, tak ważnej dla pozostałych mieszkańców ulicy [...] . Zdaniem inwestora zakres przejęcia działek obejmujących całą rozbudowę ul. [...] jest najbardziej optymalny z zaproponowanych i warunkowany przejęciem części działki skarżących.

Odnosząc się do zarzutów skarżących, Wojewoda Łódzki zwrócił uwagę, iż w postępowaniu o udzielenie zezwolenia na realizację inwestycji drogowej orzekający w tej sprawie organ nie posiada kompetencji do ingerowania, poprzez wyznaczanie, korygowanie czy zmianę, w proponowany kształt i przebieg inwestycji drogowej. Co więcej, niedopuszczalna jest również ocena racjonalności i słuszności koncepcji przedstawionej przez inwestora. Z przepisów specustawy drogowej wynika bowiem jednoznacznie, że to inwestor decyduje o przebiegu trasy oraz najkorzystniejszych, z jego punktu widzenia, rozwiązaniach lokalizacyjnych i techniczno-organizacyjnych. Jednocześnie organ II instancji podkreślił, że ustawodawca nie nałożył na inwestora obowiązku rozważenia i przedstawienia alternatywnych rozwiązań i wariantów przebiegu drogi, co w konsekwencji oznacza, że organ rozpoznający wniosek dokonuje jedynie sprawdzenia, czy spełnia on ustawowe wymogi - jest kompletny, inwestor uzyskał stosowne uzgodnienia, opinie i zezwolenia - oraz czy przedłożony projekt jest zgodny ze specustawą i dotyczy dróg publicznych. W szczególności zaś art. 11e specustawy drogowej uniemożliwia uzależnienie takiego zezwolenia od spełnienia świadczeń lub warunków nieprzewidzianych w obowiązujących przepisach.

Organ odwoławczy zwrócił również uwagę, iż wydawana na podstawie specustawy decyzja o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej (dotycząca budowy nowej drogi, ewentualnie jej rozbudowy) wiąże się zazwyczaj z zajęciem oraz przejściem prawa własności nieruchomości nią objętych na rzecz Skarbu Państwa lub właściwej jednostki samorządu terytorialnego. Organ II instancji zauważył, iż z uwagi na wydanie decyzji na podstawie powołanej powyżej ustawy z 10 kwietnia 2003 r. o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg publicznych, nie ma konieczności uzyskiwania przez inwestora zgody właścicieli, czy użytkowników wieczystych nieruchomości usytuowanych na trasie przebiegu planowanego zamierzenia. Ostateczna decyzja oprócz pozwolenia na budowę, stanowi podstawę do ustalenia odszkodowań za nieruchomości znajdujące się w liniach rozgraniczających teren inwestycji.

Wobec powyższego, Wojewoda Łódzki stwierdził, iż nie znalazł podstaw do uwzględnienia zarzutów podniesionych przez skarżących w odwołaniu.

Ponadto organ II instancji wskazał, że zgodnie z art. 20 ust. 1 pkt 1 ustawy Prawo budowlane do podstawowych obowiązków projektanta należy opracowanie projektu budowlanego w sposób zgodny z wymogami ustawy, przepisami oraz zasadami wiedzy technicznej. W związku z powyższym za wszystkie rozwiązania zawarte w projekcie odpowiada jego autor. W celu potwierdzenia ich prawidłowości projektanci, a także projektanci sprawdzający dołączyli w myśl art. 34 ust. 3d pkt 3 ww. ustawy oświadczenie o sporządzeniu projektu budowlanego zgodnie z obowiązującymi przepisami oraz zasadami wiedzy technicznej. Wszelkie zastosowane rozwiązania zostały zaprojektowane przez osoby posiadające wymagane uprawnienia budowlane, aktualne na dzień ich opracowania.

W ocenie Wojewody Łódzkiego, przedstawiony projekt zagospodarowania terenu oraz projekt architektoniczno-budowlany, po dokonaniu przez inwestora, na etapie postępowania odwoławczego, uzupełnień nieścisłości wskazanych w wezwaniu Wojewody Łódzkiego z dnia 8 listopada 2023 r. jest zgodny z obowiązującymi przepisami. W tym miejscu organ odwoławczy dodał także, że zgodnie z pismami Burmistrza Miasta Ł. z dnia 21 listopada 2023 r. i 13 grudnia 2023 r., przedłożono:

* strony tytułowe: projektu zagospodarowania terenu, projektów architektoniczno-budowlanych branży drogowej i teletechnicznej z uzupełnioną datą ich opracowania, doprowadzając projekty do zgodności wymaganiami powołanego rozporządzenia Ministra Rozwoju z dnia 11 września 2020 r. w sprawie szczegółowego zakresu i formy projektu budowlanego;

* rysunek "Plan sytuacyjny" w projekcie architektoniczno-budowlanym branży drogowej uzupełniony o naniesienie zjazdu na działkę nr [...] (nr działki po podziale);

* oświadczenia projektantów, że zjazd wskazany jako indywidualny w dokumentacji projektowej, tj. w projekcie zagospodarowania terenu oraz projekcie architektoniczno-budowlanym, stanowiącej załącznik do decyzji Starosty [...] Nr 412023 z dnia 31 sierpnia 2023 r. - zezwolenie na realizację inwestycji drogowej polegającej na rozbudowie ulicy [...] w Ł. wraz z infrastrukturą na nieruchomościach oznaczonych według katastru nieruchomości numerami ewidencyjnymi: [...],[...],[...],[...],[...],[...],[...],[...],[...],[...],[...],[...],[...],[...],[...],[...],[...],[...], zgodnie z obowiązującym rozporządzeniem Ministra Infrastruktury z dnia 24 czerwca 2022 r. w sprawie przepisów techniczno-budowlanych dotyczących dróg publicznych. (Dz. U. z 2022 r. poz. 1518), obowiązującym od dnia 21 września 2022 r., należy traktować jako zjazd zwykły. Wyjaśniono, iż rozbieżność w nazewnictwie nastąpiła ze względu na procedowanie dokumentacji w trakcie okresu przejściowego między uchylonym Rozporządzeniem dotyczącym dróg publicznych, a aktualnie obowiązującym.

Ponadto, Burmistrz Miasta Ł. wyjaśnił, iż zrezygnowano z zaprojektowania zjazdu do działki nr [...], z uwagi na to, iż jest działką niezabudowaną obiektami trwale zawiązanymi z gruntem, na której znajdują się drzewa od strony projektowanej rozbudowy drogi oraz w głębi działki. Odnosząc się do tej kwestii, organ odwoławczy stwierdził, co następuje.

Z treści art. 11 f ust. 1 pkt 8 lit. h specustawy drogowej wynika, że decyzja o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej w razie potrzeby powinna zawierać ustalenie dotyczące "obowiązku budowy lub przebudowy zjazdu". Tego rodzaju rozstrzygnięcie uzależnione jest od uwarunkowań danej sprawy dotyczących dotychczasowego korzystania przez właścicieli nieruchomości gruntowej przylegającej do budowanej lub przebudowywanej drogi ze zjazdu na tę nieruchomość. Wskazany przepis należy odczytywać w łączności z przepisem art. 29 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych (t.j. Dz. U. z 2023 r. poz. 645 ze zm.), który opiera się na dwóch wzajemnie dopełniających się zasadach. Pierwsza stanowi o tym, że budowa lub przebudowa zjazdu należy do właściciela lub użytkownika nieruchomości przylegającej do drogi, druga natomiast przyjmuje, iż w przypadku budowy lub przebudowy drogi budowa lub przebudowa zjazdów dotychczas istniejących należy do zarządcy drogi. Ten ostatni obowiązek realizowany jest w toku inwestycji drogowej i odbywa się na podstawie przepisów specustawy drogowej, niemniej dotyczy on wyłącznie zjazdów indywidualnych i zjazdów publicznych "istniejących", którym to pojęciem należy objąć jedynie zjazdy wybudowane legalnie, a zatem po uzyskaniu w drodze decyzji administracyjnej zezwolenia zarządcy drogi na lokalizację zjazdu na podstawie art. 29 ust. 1 ww. ustawy (por. wyrok WSA w Warszawie z dnia 11 stycznia 2021 r., sygn. akt VII SA/Wa 16540). Jednocześnie organ II instancji zwrócił uwagę, że w dotychczasowym orzecznictwie sądowo-administracyjnym nie budzi wątpliwości teza, że przewidziany w art. 29 ust. 2 ustawy o drogach publicznych obowiązek zarządcy drogi koreluje z prawem właściciela nieruchomości przyległej do drogi zachowania wyłącznie posiadanego, legalnego dostępu do drogi przez urządzony zjazd (por. wyrok NSA z dnia 21 października 2020 r., sygn. akt I OSK 10690).

Odnosząc powyższe do przedmiotowej sprawy organ odwoławczy stwierdził, iż z projektu zagospodarowania terenu wynika, że w stanie istniejącym działka nr [...] nie posiadała zjazdu do ul. [...] , zatem biorąc powołane w tej kwestii przepisy oraz okoliczności przedstawione przez inwestora (działka niezabudowana obiektami trwale zawiązanymi z gruntem oraz zadrzewiona), nie ma obowiązku budowy przez Zarządcę drogi nowego zjazdu do tej działki w ramach przedmiotowej inwestycji.

Reasumując, Wojewoda Łódzki na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 k.p.a. postanowił konwalidować decyzję Starosty [...] nr 4023 z dnia 31 sierpnia 2023 r. poprzez jej uchylenie w części i orzeczenie w tym zakresie. W pozostałej części, w związku ze zgodnością z prawem, ww. decyzję o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej organ odwoławczy postanowił utrzymać w mocy.

Skargę na tę decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi złożyli I.K. i A.K., reprezentowani przez pełnomocnika w osobie adwokata, zarzucając:

1.naruszenie prawa materialnego:

a) art. 11a ust. 1 pkt 4, art. 11c specustawy drogowej w zw. z art. 21 ust. 1 oraz ust. 2, art. 64 ust. 1 oraz ust. 3 Konstytucji RP (Dz. U. Nr 78, poz. 483 z późn. zm.) przez nieracjonalne określenie terenu objętego wnioskiem o wydanie decyzji z pominięciem istniejącego na nieruchomości budynku gospodarczego skutkujące naruszeniem zasady proporcjonalności w ograniczaniu prawa własności przy wydaniu decyzji w sytuacji, gdy w okolicznościach niniejszej sprawy bez uszczerbku dla realizacji planowanej inwestycji drogowej możliwe było zastosowanie mniej uciążliwych dla strony skarżącej rozwiązań,

b) art. 11f ust. 1 pkt 4 w związku z art. 11c specustawy drogowej w związku z art. 140 k.c. oraz w związku z art. 21 ust. 1 i art. 64 ust. 1-3 Konstytucji RP polegające na dokonaniu błędnej wykładni powyższych przepisów i przyjęciu, że organy administracji publicznej nie mogą dokonywać innej, niż formalna kontrola wniosku inwestora oraz poprzez przyjęcie, że właściciel nieruchomości, w którego prawo własności ingeruje inwestor, nie ma interesu prawnego, o którym mowa w art. 11f ust. 1 pkt 4 specustawy drogowej,

c) art. 140 k.c. art. 31 ust. 3 art. 64 ust. 1-3 Konstytucji RP w związku z art. 11f ust. 1 pkt 4 specustawy drogowej, polegające na ich niezastosowaniu przez organ odwoławczy i pominięciu uzasadnionego interesu skarżących;

2. naruszenie przepisów postępowania, tj. art. 7 i 77 k.p.a. poprzez nieuwzględnienie słusznego interesu obywateli i przekroczenie zasady proporcjonalności odnośnie środka użytego do realizacji inwestycji (zaakceptowanie ograniczenia prawa własności) polegające na zaakceptowaniu nadmiernej i nieuzasadnionej w okolicznościach niniejszej spraw) ingerencji inwestora w prawo własności skarżących w sytuacji, gdy nie było to konieczne do realizacji celu publicznego.

W oparciu o powyższe zarzuty pełnomocnik skarżących wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji i decyzji ją poprzedzającej w części, tj. w zakresie działki nr [...] (po podziale działki o numerach ewidencyjnych [...],[...] ) i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania.

W uzasadnieniu skargi pełnomocnik skarżących podniósł, że organy prowadzące postępowanie nie uwzględniły roszczeń skarżących co jest równoznaczne z niewłaściwą ochroną ich interesów w postępowaniu prowadzącym do wydania ZRID. Jednocześnie pełnomocnik skarżących dodał, że wskazywali na możliwy inny przebieg inwestycji, co zostało pominięte przez inwestora i organy. Postulowali, aby podział ich nieruchomości nastąpił wzdłuż istniejącej linii ogrodzenia. W odpowiedzi na odwołanie inwestor wskazywał, że wypłaci odszkodowanie za zniszczone ogrodzenie, ale do chwili obecnej nie wszczęto nawet postępowania w tym zakresie, mimo upływu terminu określonego w specustawie.

Nadto pełnomocnik skarżących podniósł, że niecelowym i nieekonomicznym zarówno z punktu widzenia jego praw, jak i interesu Gminy, jest dokonywanie podziału w planowany sposób. Podział powodować bowiem będzie nie tylko znaczną uciążliwość dla nich jako właścicieli nieruchomości, lecz skutkować będzie koniecznością wypłaty na rzecz ich odszkodowania ze środków publicznych. Wartość przewidzianego do rozbiórki ogrodzenia przekracza zaś wielokrotnie wartość samej nieruchomości. Tego rodzaju działania wydają się być całkowicie nieracjonalne.

W dalszej kolejności pełnomocnik skarżących wskazał, że skarżący nie zgadzają się, iż organy są uprawnione do badania wyłącznie co do kompletności wniosku o wyrażenie zgody na realizację inwestycji drogowej, a nie są władne do oceny merytorycznej inwestycji.

W ocenie pełnomocnika skarżących, organy nie podjęły się oceny, czy planowana ingerencja w prawo własności skarżących jest konieczna. Skarżący nie są przeciwni realizacji inwestycji, jednak - w ich ocenie - możliwy jest inny przebieg inwestycji. Zdaniem pełnomocnika skarżących, inwestor jak również organy nie wyjaśniły skarżącym na jakiej podstawie przyjęto, że nie ma możliwości realizacji inwestycji w inny sposób.

W odpowiedzi na skargę Wojewoda Łódzki wniósł o jej oddalenie i podtrzymał stanowisko przedstawione w zaskarżonej decyzji.

Na rozprawie w dniu 12 kwietnia 2024 r. pełnomocnik skarżących poparł skargę oraz wniósł o zasądzenie kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi zważył, co następuje:

Skarga podlega oddaleniu.

Stosownie do treści art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jedn. Dz. U. z 2022 r., poz. 2492) w związku z art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2023 r., poz. 1634 ze zm.), powoływanej dalej jako: "p.p.s.a.", sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W ramach owej kontroli sąd administracyjny nie przejmuje sprawy administracyjnej do jej końcowego załatwienia, lecz ocenia, nie będąc przy tym związany granicami skargi, czy przy wydawaniu zaskarżonego aktu nie naruszono reguł postępowania administracyjnego i czy prawidłowo zastosowano prawo materialne.

Stwierdzenie, że zaskarżona decyzja została wydana z naruszeniem prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszeniem prawa dającym podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, innym naruszeniem przepisów postępowania, jeżeli mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, obliguje Sąd do uchylenia zaskarżonej decyzji (art. 145 § 1 pkt 1 p.p.s.a.). Przy czym stosownie do art. 134 § 1 p.p.s.a. rozstrzygając daną sprawę Sąd, co do zasady, nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi, może zastosować przewidziane ustawą środki w celu usunięcia naruszenia prawa w stosunku do aktów lub czynności wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach sprawy, której dotyczy skarga, jeżeli jest to niezbędne dla końcowego jej załatwienia (art. 135 p.p.s.a.). Natomiast w razie nieuwzględnienia skargi, Sąd skargę oddala odpowiednio w całości albo w części (art. 151 p.p.s.a.).

Przedmiotem skargi w niniejszej sprawie jest decyzja Wojewody Łódzkiego z dnia 19 grudnia 2023 r. nr 330023 wydana w przedmiocie zatwierdzenia projektu zagospodarowania terenu i projektu architektoniczno-budowlanego oraz udzielenia zezwolenia na realizację inwestycji drogowej na rzecz: Burmistrza Miasta Ł. dla inwestycji polegającej na rozbudowie ulicy [...] w Ł.u wraz z infrastrukturą, na nieruchomościach oznaczonych według katastru nieruchomości numerami ewidencyjnymi: [...],[...],[...],[...],[...],[...],[...],[...],[...],[...],[...],[...],[...],[...],[...],[...],[...],[...] położonych w jednostce ewidencyjnej Ł., obręb ewidencyjny G. oraz zatwierdzenia projektu podziału nieruchomości położonych w jednostce ewidencyjnej Ł., obręb ewidencyjny G., oznaczonych działkami ewidencyjnymi nr:

1. [...] na nieruchomości oznaczone działkami ewidencyjnymi Nr: [...], [...],

2. [...] nieruchomości oznaczone działkami ewidencyjnymi Nr: [...], [...],

3. [...] nieruchomości oznaczone działkami ewidencyjnymi Nr: [...], [...],

4. [...] nieruchomości oznaczone działkami ewidencyjnymi Nr: [...], [...],

5. [...] nieruchomości oznaczone działkami ewidencyjnymi Nr: [...], [...],

6. [...] nieruchomości oznaczone działkami ewidencyjnymi Nr: [...], [...],

7. [...] na nieruchomości oznaczone działkami ewidencyjnymi Nr: [...], [...],

8. [...] na nieruchomości oznaczone działkami ewidencyjnymi Nr: [...],[...],

9. [...] na nieruchomości oznaczone działkami ewidencyjnymi Nr: [...], [...],

10. [...] na nieruchomości oznaczone działkami ewidencyjnymi Nr: [...], [...],

11. [...] na nieruchomości oznaczone działkami ewidencyjnymi Nr: [...], [...],

12. [...] na nieruchomości oznaczone działkami ewidencyjnymi Nr: [...],[...] .

Mając na uwadze wskazaną powyżej kognicję sądów administracyjnych, Sąd doszedł do przekonania, że zaskarżona decyzja odpowiada prawu, a co za tym idzie skarga jako niezasadna podlega oddaleniu.

Podstawę materialnoprawną rozstrzygnięcia zawartego w zaskarżonej decyzji stanowiły przepisy ustawy z dnia 10 kwietnia 2023 r. o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg publicznych (Dz. U. z 2023 r., poz. 162), powołanej dalej jako: "specustawa drogowa".

Celem tej ustawy jest zdecydowane uproszczenie procedur przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg krajowych, które jest warunkiem koniecznym do wyraźnego przyspieszenia procesu budowy tych dróg, a zwłaszcza autostrad, dróg szybkiego ruchu oraz obwodnic miast. Natomiast przyspieszenie rozwoju sieci dróg krajowych jest warunkiem nadrobienia zaległości w tym zakresie występujących między Polską a większością krajów europejskich oraz podstawą długotrwałego rozwoju ekonomicznego i cywilizacyjnego kraju. Szybki wzrost inwestycji drogowych jest też szansą na przełamanie obecnej stagnacji gospodarczej i zmniejszenia skali bezrobocia (zob. uzasadnienie projektu ustawy o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg publicznych, druk sejmowy nr IV.858).

W art. 1 ust. 1 specustawy drogowej wskazano, że określa ona zasady i warunki przygotowania inwestycji w zakresie dróg publicznych w rozumieniu przepisów ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych (Dz. U. z 2023 r. poz. [...],[...],[...] i [...]), a także organy właściwe w tych sprawach. Z kolei w myśl z art. 1 ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych (tekst jedn. Dz. U. z 2023 r. poz. 645 ze zm.), powoływanej dalej jako: "u.d.p.", drogą publiczną jest droga zaliczona na podstawie niniejszej ustawy do jednej z kategorii dróg, z której może korzystać każdy, zgodnie z jej przeznaczeniem, z ograniczeniami i wyjątkami określonymi w tej ustawie lub innych przepisach szczególnych. Drogi publiczne ze względu na funkcje w sieci drogowej dzielą się na następujące kategorie: 1) drogi krajowe; 2) drogi wojewódzkie; 3) drogi powiatowe; 4) drogi gminne (art. 2 ust. 1 u.d.p.).

Definicja drogi została zawarta w art. 4 pkt 2 u.d.p., który stanowi, że jest to budowla składająca się z części i urządzeń drogi, budowli ziemnych, lub drogowych obiektów inżynierskich, określonych w przepisach wydanych na podstawie art. 7 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane, stanowiąca całość techniczno-użytkową, usytuowana w pasie drogowym i przeznaczona do ruchu lub postoju pojazdów, ruchu pieszych, ruchu osób poruszających się przy użyciu urządzenia wspomagającego ruch, jazdy wierzchem lub pędzenia zwierząt. Pas drogowy to z kolei wydzielony liniami granicznymi grunt wraz z przestrzenią nad i pod jego powierzchnią, w którym jest lub będzie usytuowana droga (art. 4 pkt 1 u.d.p.). Natomiast przez budowę drogi rozumie się – stosownie do art. 4 pkt 17 u.d.p. - wykonywanie połączenia drogowego między określonymi miejscami lub miejscowościami, a także jego odbudowę i rozbudowę.

Nie ulega wątpliwości, iż przedmiotowa inwestycja polega na rozbudowie drogi publicznej, tj. drogi gminnej - ul. [...] w Ł. (nr [...] ). Celem tej inwestycji jest stworzenie ciągu pieszo-jezdnego umożliwiającego obsługę przyległych posesji, stanowiącego przestrzeń do poruszania się zarówno pieszych, jak i pojazdów oraz znormalizowanie własności wraz z ustaleniem nowych granic pasa drogowego. Zakres inwestycji obejmuje: budowę jezdni ul. [...] w formie ciągu pieszo-jezdnego o długości ok. 287 m i szerokości 5 m, budowę zjazdów z drogi, budowę odwodnienia drogi, budowę kanalizacji deszczowej, rozbiórkę i budowę sieci elektroenergetycznej, rozbiórkę i budowę sieci teletechnicznych, rozbiórkę i budowę oświetlenia ulicznego, rozbiórkę i budowę sieci i przyłączy wodociągowych, rozbiórkę i budowę sieci i przyłączy kanalizacji sanitarnej, wycinkę i zagospodarowanie zieleni, budowę kanału technologicznego. Projektowany ciąg pieszo-jezdny włącza się wlotem podporządkowanym w drogę gminną o klasie technicznej D - ul. [...] . W przekroju zaprojektowano jezdnię z kostki betonowej ograniczoną wyniesionymi krawężnikami, otoczoną obszarami zieleni z odwodnieniem powierzchniowym i wpustami deszczowymi. Jezdnię zakończono zawrotką o wymiarach 12,5 x 12,5 m.

W kolejnych przepisach specustawy drogowej, tj. art. 11a ust. 1 wskazano, że wojewoda w odniesieniu do dróg krajowych i wojewódzkich albo wykonujący zadania zlecone z zakresu administracji rządowej starosta w odniesieniu do dróg powiatowych i gminnych, wydają decyzję o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej na wniosek właściwego zarządcy drogi.

Decyzja o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej zawiera w szczególności – jak stanowi art. 11f ust. 1 pkt 1- 8 specustawy drogowej - wymagania dotyczące powiązania drogi z innymi drogami publicznymi, z określeniem ich kategorii; określenie linii rozgraniczających teren, w tym określenie granic pasów drogowych innych dróg publicznych w przypadku gdy wniosek, o którym mowa w art. 11d, zawiera określenie granic tych pasów; warunki wynikające z potrzeb ochrony środowiska, ochrony zabytków i dóbr kultury współczesnej oraz potrzeb obronności państwa; wymagania dotyczące ochrony uzasadnionych interesów osób trzecich; zatwierdzenie podziału nieruchomości, o którym mowa w art. 12 ust. 1; oznaczenie nieruchomości lub ich części, według katastru nieruchomości, które stają się własnością Skarbu Państwa lub właściwej jednostki samorządu terytorialnego; zatwierdzenie projektu zagospodarowania działki lub terenu oraz projektu architektoniczno-budowlanego; w razie potrzeby inne ustalenia (zgodnie z lit. od a do j punktu 8 art. 11f ust. 1). Zgodnie z art. 11b ust. 1 specustawy drogowej, właściwy zarządca drogi składa wniosek o wydanie decyzji o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej po uzyskaniu opinii właściwych miejscowo zarządu województwa, zarządu powiatu oraz wójta (burmistrza, prezydenta miasta). W myśl art. 11i ust. 1 specustawy drogowej, w sprawach dotyczących zezwolenia na realizację inwestycji drogowej nieuregulowanych w specustawie drogowej stosuje się odpowiednio przepisy ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane, z wyjątkiem art. 28 ust. 2. Nie stosuje się natomiast przepisów o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (art. 11i ust. 2 specustawy drogowej). Do postępowania w sprawach dotyczących wydania decyzji o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej stosuje się przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego, z zastrzeżeniem przepisów specustawy drogowej (art. 11c specustawy drogowej).

Ponadto zgodnie z art. 12 ust. 1 specustawy drogowej, decyzją o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej zatwierdza się podział nieruchomości, natomiast zgodnie z ust. 2 powyższego artykułu, linie rozgraniczające teren, w tym granice pasów drogowych, ustalone decyzją o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej stanowią linie podziału nieruchomości. Nieruchomości lub ich części, o których mowa w art. 11f ust. 1 pkt 6, stają się z mocy prawa własnością odpowiednich jednostek samorządu terytorialnego w. odniesieniu do dróg wojewódzkich, powiatowych i gminnych - z dniem, w którym decyzja o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej stała się ostateczna (art. 12 ust. 4 pkt 2 specustawy drogowej).

Przenosząc powyższe na grunt przedmiotowej sprawy, należy stwierdzić, że decyzja zezwalająca na realizację przedmiotowej inwestycji drogowej czyni zadość przedstawionym wymaganiom ustawowym.

Skarżący w przedmiotowej skardze zakwestionowali przebieg spornej inwestycji drogowej w zakresie działki nr [...], której są właścicielami i w konsekwencji podnieśli zarzut braku zasadności podziału tej nieruchomości na działki o numerach inwestycyjnych [...] i [...] .

Odnosząc się do tego zarzutu należy wskazać, iż słusznie przyjął Wojewoda Łódzki, że w postępowaniu o udzielenie zezwolenia na realizację inwestycji drogowej, organ nie posiada kompetencji do ingerowania - poprzez wyznaczanie, korygowanie, czy zmianę - w proponowany kształt i przebieg inwestycji drogowej. Nie ulega wątpliwości, iż niedopuszczalna jest również ocena racjonalności i słuszności koncepcji przedstawionej przez inwestora. To inwestor decyduje o przebiegu trasy oraz najkorzystniejszych, z jego punktu widzenia, rozwiązaniach lokalizacyjnych i techniczno-organizacyjnych. Jednocześnie zasadnie podniósł organ II instancji, że ustawodawca nie nałożył na inwestora obowiązku rozważenia i przedstawienia alternatywnych rozwiązań i wariantów przebiegu drogi, co w konsekwencji oznacza, że organ rozpoznający wniosek dokonuje jedynie sprawdzenia, czy spełnia on ustawowe wymogi - jest kompletny, inwestor uzyskał stosowne uzgodnienia, opinie i zezwolenia - oraz czy przedłożony projekt jest zgodny ze specustawa drogową i dotyczy dróg publicznych. Należy przy tym zawrócić uwagę, że art. Ile specustawy drogowej, uniemożliwia uzależnienie takiego zezwolenia od spełnienia świadczeń lub warunków nieprzewidzianych w obowiązujących przepisach.

Powyższe stanowisko Wojewody Łódzkiego znajduje uzasadnienie w orzecznictwie, w którym wskazuje się, że w postępowaniu prowadzonym na podstawie specustawy drogowej to inwestor, a nie organ, decyduje o przebiegu planowanej inwestycji, zatem kwestia ta nie podlega ocenie organu administracji architektoniczno-budowlanej. Zadaniem organu jest sprawdzenie, czy inwestycja jest zgodna z obowiązującymi przepisami, w tym ze specustawą drogową. Żaden przepis prawa materialnego nie zobowiązuje inwestora do przedstawienia różnych wariantów (rozwiązań alternatywnych) przebiegu planowanej inwestycji - ani na żądanie organu, ani tym bardziej innych stron postępowania. Organ administracji ma obowiązek sprawdzić tylko przedstawiony przez inwestora wariant, który w konsekwencji został uznany przez inwestora jako najbardziej korzystny i najlepszy, także ze względu na przyjęte w nim rozwiązania techniczne czy lokalizacyjne. Niedopuszczalna jest więc ocena racjonalności czy słuszności koncepcji, przedstawionej przez inwestora, skoro za rozwiązania przyjęte w projekcie budowlanym odpowiada projektant (wyrok NSA z dnia 2 grudnia 2021 r., II OSK 21591, LEX nr 3288638). Powyższe stanowisko w pełni uznaje i przyjmuje za swoje skład Sądu orzekającego w niniejszej sprawie.

Nie bez znaczenia pozostaje – jak wskazał inwestor w piśmie z dnia 21 listopada 2023 r. - iż przedstawione w projekcie budowlanym rozwiązania dotyczące geometrii jezdni ul. [...] wykonano mając na uwadze minimalną ingerencję w sąsiadującą infrastrukturę i nieruchomości prywatne. Wszystkie wymagania i parametry dla nowej drogi publicznej dostosowano do jej kategorii (gminna), klasy technicznej (D) i prędkości projektowej (Vp = 30 km/h). W celu zachowania poprawności rozwiązań technicznych i bezpieczeństwa ruchu projektant zaprojektował na wysokości działki skarżących łuk o minimalnych szerokościach drogi 2 x 3,25 wraz ze skrajnią drogi 0,5 m po stronie działki nr [...]. Inwestor wskazał również, że zgodnie z obowiązującym miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego, przyjętym uchwałą Nr [...] Rady Miejskiej w Ł. z dnia 25 października 2007 r., pod drogę publiczną zostało zarezerwowane ponad 160 m2 (załącznik nr 6 do pisma z dnia 21 listopada 2023 r.) działki ewidencyjnej nr [...], podczas, gdy zgodnie z dokonanym podziałem przedmiotowej działki jest to 33 m2. Inwestor wyjaśnił również, że wraz z projektantem uznali, że jest to najbardziej minimalna z możliwych ingerencji w powierzchnię działki nr ewid. [...], a ponadto wielkość działki do przejęcia za odszkodowaniem jest pięciokrotnie mniejsza niż przewidywana w planie miejscowym i stanowi ok. 5,3% całej działki. Inwestora – jak wskazał ww. piśmie - zdaje sobie sprawę z wartości obiektów budowlanych zlokalizowanych na działce, tj. ogrodzenia, które pozostaje w kolizji z drogą, za które to będzie zobowiązany wypłacić odszkodowanie, jednak poprawność techniczna i bezpieczeństwo docelowych użytkowników ruchu jest ważniejsza niż ok. 24 mb ogrodzenia i bramy.

Mając na uwadze także zarzut skargi dotyczący naruszenia wskazanych przez skarżących przepisów specustawy drogowej oraz Konstytucji RP wyjaśnić należy, że w przypadku realizacji celów publicznych, jak w tej sprawie, niemal zawsze dochodzi do nieuchronnej kolizji interesu publicznego i interesów indywidualnych. Z reguły w tego rodzaju sytuacjach, pomimo że prawo własności jest chronione przez Konstytucję RP (art. 21 ust. 1), prymat przyznany zostaje interesowi publicznemu. Ustawodawca znacznie zwiększa uprawnienia inwestora i zdecydowanie ogranicza uprawnienia właścicieli nieruchomości znajdujących się w obszarze oddziaływania inwestycji w zakresie określonym przepisami specustawy drogowej, dążąc do zrealizowania istotnych celów publicznych, wśród których znajduje się między innymi potrzeba modernizacji istniejących dróg publicznych. Powyższa regulacja, co należy wyraźnie zaznaczyć, mieści się w granicach ograniczeń w zakresie korzystania z konstytucyjnych wolności i praw określonych w art. 31 ust. 3 Konstytucji RP. Tym samym nie można skutecznie zarzucić naruszenia art. 21 ust. 1 i 2 oraz art. 64 ust. 1-3 Konstytucji RP w powiazaniu ze wskazanymi przepisami specustawy drogowej w zakresie wywłaszczenia ponad miarę uzasadnioną interesem publicznym. Ochronę prawa własności gwarantuje art. 64 ust. 2 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej stanowiąc, iż własność, inne prawa majątkowe oraz prawo dziedziczenia podlegają równej dla wszystkich ochronie prawnej. Prawo własności jest chronione konstytucyjnie (art. 21 ust. 1 Konstytucji RP), aczkolwiek nie jest prawem bezwzględnym. Doznaje w określonych sytuacjach ograniczeń. Dopuszcza je Konstytucja RP w art. 64 ust. 3 stanowiąc, że własność może być ograniczona, przy czym tylko w drodze ustawy i tylko w takim zakresie w jakim nie narusza to istoty prawa własności, a więc z poszanowaniem zasady proporcjonalności, tj. zakazem nadmiernej w stosunku do chronionej wartości ingerencji w sferę praw i wolności jednostki. Ograniczenia w zakresie korzystania z konstytucyjnych wolności i praw mogą być ustanawiane tylko w ustawie i tylko wtedy, gdy są konieczne w demokratycznym państwie dla jego bezpieczeństwa lub porządku publicznego, bądź dla ochrony środowiska, zdrowia i moralności publicznej, albo wolności i praw innych osób. Ograniczenia te nie mogą naruszać istoty wolności i praw (art. 31 ust. 3 Konstytucji RP). Na mocy przepisów specustawy drogowej organy administracji zostały upoważnione do ingerencji w prawo własności innych podmiotów w celu przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg publicznych w rozumieniu przepisów ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych, za słusznym odszkodowaniem. A zatem, specustawa drogowa dopuszcza ingerencję w prawo własności i czyni to w zgodzie z przepisami Konstytucji (zob. wyrok NSA z dni 5 lutego 2020 r., sygn. akt II OSK 35869, LEX nr 2825620).

W zakresie zarzutu skargi naruszenia zasady proporcjonalności przy ograniczeniu prawa własności w związku z inwestycją drogową należy wskazać, że nie doszło do naruszenia konstytucyjnej zasady proporcjonalności przy ograniczeniu prawa własności skarżących, bowiem ograniczenia tego prawa dopuścił ustawodawca określając szczególne rozwiązania w przepisach specustawy drogowej. Skoro postępowanie o wydanie decyzję ZRID zostało przeprowadzone zgodnie z wymogami tej ustawy, to nie można zarzucać naruszenia prawa własności gdyż ograniczenie prawa własności przyświecające tej ustawie odbyło się zgodnie z regułami w niej zawartymi (zob. wyrok NSA z dnia 9 stycznia 2023 r., sygn. akt II OSK 22542, LEX nr 3503768).

Z powyższych względów, Sąd, nie podzielając zarzutów skargi, na podstawie art. 151 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji wyroku.