Wyrok WSA we Wrocławiu, sygn. akt III SA/Wr 821/22
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu
Data orzeczenia: 2023-11-16 00:00:00+01:00 (orzeczenie nieprawomocne)
Symbol z opisem: 6550
Hasła tematyczne: Środki unijne
Skarżony organ: Dyrektor Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa
Treść wyniku: *Oddalono skargę w całości
Powołane przepisy: article: art. 26 ust. 1
journal: Dz.U. 2022 poz 1234
law: Ustawa z dnia 20 lutego 2015 r. o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich z udziałem środków Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz  Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2014-2020

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Anetta Makowska-Hrycyk, Sędziowie: Sędzia WSA Magdalena Jankowska-Szostak, Asesor WSA Anna Kuczyńska-Szczytkowska (sprawozdawca), Protokolant: Referent Aleksandra Bartczak, po rozpoznaniu w Wydziale III na rozprawie w dniu 16 listopada 2023 r. sprawy ze skargi J. S. na decyzję Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa we Wrocławiu z dnia 22 lipca 2022 r. nr 9001-2022-000620 w przedmiocie przyznania płatności rolno-środowiskowo-klimatycznej (PROW 2014-2020) na rok 2021 oddala skargę w całości.


UZASADNIENIE

Zaskarżoną decyzją z dnia 22 lipca 2022 r. (nr 9001-2022-000620) Dyrektor Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa we Wrocławiu (dalej: Dyrektor ARiMR, organ odwoławczy, organ II instancji), po rozpatrzeniu odwołania od decyzji Kierownika Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w Jeleniej Górze (dalej: Kierownik ARiMR, organ I instancji) z dnia 25 marca 2022 r. (nr 0006-2022-001210) o odmowie przyznania płatności rolno-środowiskowo-klimatycznej (PROW 2014-2020) za rok 2021 dla J. S. (dalej: skarżący, strona), utrzymał w mocy pierwszoinstancyjne rozstrzygnięcie. Jako podstawę prawną decyzji organ odwoławczy podał art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2021 r., poz. 735 ze zm., dalej: k.p.a.), art. 10 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 9 maja 2008 r. o Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa (Dz. U. z 2019 r., poz. 1505 ze zm.), art. 26 ust. 1 ustawy z dnia 20 lutego 2015 r. o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich z udziałem środków Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2014-2020 (Dz. U. z 2022 r., poz. 1234).

Z akt sprawy wynika, że w dniu 15 czerwca 2021 r. skarżący złożył za pośrednictwem aplikacji eWniosekPIus do Kierownika ARiMR w Jeleniej Górze wniosek o przyznanie płatności na rok 2021. (zmieniony 9 lipca 2021 r.). Skarżący zadeklarował do płatności rolno-środowiskowo-klimatycznej (PROW 2014-2020) działki rolne w ramach sześciu wariantów rolno-środowiskowo- klimatycznych.

Gospodarstwo skarżącego, z uwagi na realizowany program rolno-środowiskowo-klimatyczny (PROW 2014-2020), zostało wytypowane do kontroli na miejscu w ramach działania rolno-środowiskowo-klimatycznego. Z protokołu pokontrolnego nr [...] wynika, że beneficjent uniemożliwił przeprowadzenie kontroli, dlatego raport pokontrolny został opatrzony kodem nieprawidłowości GR2 (rolnik uniemożliwił przeprowadzenie kontroli).

Kierownik ARiMR decyzją z dnia 25 marca 2022 r. odmówił stronie wnioskowanej płatności rolno-środowiskowo-klimatycznej na 2021 r. Wyjaśnił, że gospodarstwo strony zostało wytypowane do kontroli na miejscu w zakresie działania rolno-środowiskowo- klimatycznego. Organ opisał sposób, w jaki inspektorzy kontroli na miejscu próbowali skontaktować się z pełnomocnikiem strony – S. S. (dalej: pełnomocnik), jednak próby kontaktu zarówno telefonicznego, jak i listownego zakończyły się niepowodzeniem.

Po rozpatrzeniu odwołania, zaskarżoną decyzją Dyrektor ARiMR utrzymał w mocy pierwszoinstancyjne rozstrzygnięcie. W pierwszej kolejności organ odwoławczy powołał przepisy regulujące zasady przyznawania płatności rolno-środowiskowo-klimatycznych. Dalej wskazał, że zgodnie z art. 58 ust. 2 rozporządzenia (UE) nr 1306/2013 z dnia 17 grudnia 2013 r. w sprawie finansowania wspólnej polityki rolnej, zarządzania nią i monitorowania jej oraz uchylającego rozporządzenia Rady (EWG) nr 352/78, (WE) nr 165/94, (WE) nr 2799/98, (WE) nr 814/2000, (WE) nr 1290/2005 i (WE) nr 485/2008 (Dz. Urz. L47 z 20 grudnia 2013 r., s. 549, dalej: rozporządzenie 1306/2013) państwa członkowskie ustanawiają skuteczne systemy zarządzania i kontroli w celu zapewnienia zgodności z prawodawstwem regulującym unijne systemy wsparcia, zmierzające do zminimalizowania ryzyka strat finansowych dla Unii. Stosownie do art. 59 rozporządzenia (UE) 1306/2013 o ile nie przewidziano inaczej, system kontroli ustanowiony przez państwa członkowskie zgodnie z art. 58 ust. 2 obejmuje systematyczne kontrole administracyjne wszystkich wniosków o przyznanie pomocy oraz wniosków o płatność. System ten jest uzupełniany o kontrole na miejscu. W myśl art. 59 ust. 7 rozporządzenia 1306/2013, wniosek o przyznanie pomocy lub wniosek o płatność jest odrzucany, jeżeli beneficjent lub jego przedstawiciel uniemożliwia przeprowadzenie kontroli na miejscu, z wyjątkiem przypadków siły wyższej lub nadzwyczajnych okoliczności.

W wyniku dokonanej analizy sprawy organ odwoławczy stwierdził, że zaskarżona decyzja jest prawidłowa. Podkreślił, że gospodarstwo skarżącego zostało wytypowane - w oparciu o analizę ryzyka - do przeprowadzenia kontroli na miejscu. Kontrola ta miała na celu weryfikację, czy zostały spełnione wszystkie warunki kwalifikowalności do płatności rolno-środowiskowo-klimatycznej, o którą wystąpił skarżący w 2021 r. Dyrektor ARiMR wskazał, że z danych zawartych w protokole kontroli wynika, że kontrola nie została przeprowadzona, bowiem beneficjent uniemożliwił przeprowadzenie kontroli. W związku z powyższym w raporcie pokontrolnym zastosowano kod GR2 oznaczający, że rolnik uniemożliwił przeprowadzenia kontroli. Z protokołu pokontrolnego wynika (sekcja uwagi), że w dniach od 15 do 17 listopada 2021 r. podjęta została próba telefonicznego kontaktu z pełnomocnikiem strony w celu poinformowania go o zamiarze przeprowadzenia kontroli. Z uwagi na brak możliwości powiadomienia telefonicznego (jak wynika z notatki pracownika Biura Kontroli na Miejscu powiadamiającego o kontroli, po wybraniu numeru za każdym razem włączała się skrzynka pocztowa), w dniu 17 listopada 2021 r. została wysłana do pełnomocnika strony informacja o terminie planowanych czynności kontrolnych, których przeprowadzenie ustalono na dzień 8 grudnia 2021 r. na godz. 9:30. W przekazanym do pełnomocnika piśmie wskazano również, że podczas czynności kontrolnych obecność kontrolowanego bądź jego pełnomocnika jest wymagana, aby zapewniona została możliwość wstępu na grunty i obiekty związane z realizacją zobowiązań oraz aby kontrolującym udostępnione zostały dokumenty związane z przedmiotem kontroli. Adresat pisma został poinformowany, że uniemożliwienie przeprowadzenia czynności kontrolnych może skutkować nieprzyznaniem płatności w ramach danego działania PROW 2014-2020 oraz że w przypadku braku kontaktu, inspektorzy stawią się w dniu 8 grudnia 2021 r. pod wskazanym adresem. Jak wskazał organ odwoławczy, pismo to zostało doręczone w dniu 7 grudnia 2021 r. Inspektorzy w umówionym terminie (8 grudnia 2021 r.) pojechali w wyznaczone miejsce, jednak nie zastali tam ani strony, ani jej pełnomocnika. W dniu 13 grudnia 2021 r. do Biura Kontroli na Miejscu (dalej: BKM) wpłynęło pismo pełnomocnika skarżącego, z którego wynika, że informację o kontroli, która miała zostać przeprowadzona w dniu 8 grudnia 2021 r. uzyskał tego dnia (8 grudnia 2021 r.), obecnie przebywa na czasowym zwolnieniu lekarskim i nie jest w stanie uczestniczyć w czynnościach kontrolnych. Wniósł o wyznaczenie nowego terminu kontroli i o powiadamianie go o planowanych czynnościach z wyprzedzeniem. Pełnomocnik dołączył zaświadczenie lekarskie wystawione w dniu 7 grudnia 2021 r. wskazujące na niezdolność pełnomocnika skarżącego do pracy w okresie od 6-21 grudnia 2021 r. W związku z powyższym pracownik BKM w dniu 22 grudnia 2021 r. (po okresie niezdolności do pracy pełnomocnika w związku ze zwolnieniem lekarskim), podjął kolejną próbę telefonicznego kontaktu z pełnomocnikiem strony, która zakończyła się niepowodzeniem (notatka pracownika powiadamiającego o kontroli z dnia 23 grudnia 2021 r.). Z uwagi na brak możliwości telefonicznego powiadomienia o zamiarze przeprowadzenia kontroli, BKM przesłało do pełnomocnika strony kolejną informację o planowanych czynnościach kontrolnych. Termin kontroli został ustalony na dzień 14 stycznia 2022 r., a pozostałe warunki kontroli, wymienione w piśmie z dnia 17 listopada 2021 r. nie uległy zmianie. Pismo o terminie planowanych czynności kontrolnych nie zostało odebrane przez adresata i po dwukrotnym awizowaniu zostało zwrócone do nadawcy. W dniu 14 stycznia 2022 r. inspektorzy upoważnieni do przeprowadzenia kontroli w gospodarstwie skarżącego udali się pod umówiony adres, jednak nikogo pod tym adresem nie zastali. W związku z powyższym kontrola nie została przeprowadzona, a jako przyczynę niezrealizowania inspekcji uznano uniemożliwienie przez beneficjenta przeprowadzenie kontroli. Pełnomocnik skarżącego na ustalenia pokontrolne zawarte w protokole opatrzonym kodem GR2 złożył zastrzeżenia, które po analizie sprawy nie zostały przez jednostkę przeprowadzającą kontrole terenowe uwzględnione.

Organ odwoławczy podkreślił, że raport z czynności kontrolnych sporządzony w przepisanej formie przez powołane do tego organy w zakresie ich działania, stanowi dowód tego co zostało w nim urzędowo stwierdzone (art. 76 § 1 i 2 k.p.a.). Wskazał, że pracownicy BKM próbowali najpierw skontaktować się z pełnomocnikiem strony telefonicznie (najczęstszy sposób kontaktu), a następnie, wobec braku możliwości skontaktowania się z pełnomocnikiem, podjęto dwukrotnie próbę pisemnego poinformowania go o konieczności przeprowadzenia kontroli. Organ kontrolny podjął więc możliwe środki w celu dokonania kontroli na miejscu. Brak realnej możliwości przeprowadzenia kontroli był natomiast wynikiem bierności strony postępowania i jej pełnomocnika. Skarżący – jak zauważył organ odwoławczy – składając wniosek o płatności oświadczył, że znane mu są zasady przyznawania płatności i pomimo zobowiązania się do umożliwienia wykonywania czynności kontrolnych na terenie gospodarstwa, nie podjął wraz z pełnomocnikiem jakichkolwiek działań w celu umożliwienia kontroli. Taka postawa, w ocenie organu odwoławczego, zasadnie została uznana przez organ I instancji za uniemożliwienie przeprowadzenia kontroli przez beneficjenta, określone w art. 59 ust. 7 rozporządzenia nr 1306/2013.

Organ odwoławczy wskazał, że z art. 59 ust. 7 rozporządzenia 1306/2013 wynika, że wyjątkiem pozwalającym na odstąpienie od zastosowania tego przepisu, pomimo wystąpienia okoliczności wskazujących na uniemożliwienie przeprowadzenia kontroli na miejscu, są przypadki siły wyższej lub nadzwyczajnych okoliczności, które nie zostały wykazane ani przez skarżącego, ani przez jego pełnomocnika. Dodatkowo Dyrektor ARiMR podkreślił, że wnioskodawcę obciąża obowiązek udowodnienia faktu, z którego wywodzi korzystne dla siebie skutki prawne. W postępowaniu o przyznanie płatności to nie organ, ale wnioskodawca powinien przedstawić wszystkie dowody niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego i załatwienia sprawy.

Organ odwoławczy wskazał, że pełnomocnik skarżącego w odwołaniu podał, że informował organ z wyprzedzeniem o swojej nieobecności, prosząc o nieprzesyłanie korespondencji do 10 lutego 2022 r. Pismo to, z uwagi na toczące się postępowanie odwoławcze u innego producenta, którego S. S. jest pełnomocnikiem, zostało włączone do materiału dowodowego w tej sprawie. Pełnomocnik w omawianym piśmie nie wskazał, którego postępowania dotyczy, a organ nie może domyślać się i "poszukiwać" postępowania administracyjnego, którego pismo może dotyczyć. W ocenie organu odwoławczego pełnomocnik skarżącego od dnia 22 grudnia 2021 r. (data zdolności do pracy po zwolnieniu lekarskim) mając wiedzę na temat planowanych czynności kontrolnych w gospodarstwie swojego mocodawcy, do dnia 29 grudnia 2021 r. (data sporządzenia pisma o planowanych wyjazdach zagranicznych), mógł podjąć działania w celu przeprowadzenia planowanej kontroli i uniknięcia zarzutów, że uniemożliwia jej przeprowadzenie.

W odniesieniu do zarzutu, że zarówno stronie jak i jej pełnomocnikowi, nie jest znany numer telefonu, na który rzekomo podejmowano telefoniczne próby powiadomienia o kontroli, Dyrektor ARiMR stwierdził, że zarówno skarżący jak i jego pełnomocnik nr telefonu do kontaktu tj. [...], od wielu lat wskazują we wnioskach o wpis do ewidencji producentów jako numer kontaktowy, a zatem twierdzenie, że jest on im nieznany, nie znajduje potwierdzenia w ustalonym stanie faktycznym. Z danych zawartych w informatycznym systemie Agencji wynika, że kwestionowany numer telefonu podawany był od 2016 r. przez skarżącego jako numer kontaktowy. Wnioskiem o zmianę danych w ewidencji producentów z dnia

19 grudnia 2012 r. skarżący ustanowił swoim pełnomocnikiem S. S., który przedmiotowy numer telefonu podaje jako numer kontaktowy do siebie od

2016 r.

W odniesieniu do zarzutów dotyczących wypłaconych zaliczek, organ odwoławczy wskazał, że skarżący otrzymał w dniu 16 listopada 2021 r. zaliczki na poczet płatności ONW oraz płatności rolno-środowiskowo-klimatycznej za 2021 r. Zaliczki zostały wypłacone na podstawie rozporządzenie Ministra Rolnictwa

i Rozwoju Wsi z dnia 1 października 2021 r. w sprawie zaliczek na poczet pomocy finansowej w ramach niektórych działań i poddziałań objętych Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2014-2020 za 2021 r. (Dz. U. z 2021 r., poz. 1829). Dla działań w ramach PROW 2014-2020 wypłata zaliczek była możliwa po przeprowadzeniu kontroli administracyjnych - bez konieczności przeprowadzania kontroli na miejscu. Zatem wytypowanie rolnika do kontroli na miejscu nie oznaczało, wbrew przekonaniu skarżącego, że rolnik nie powinien otrzymać zaliczki, bowiem w ramach działań PROW 2014-2020 wypłata taka była możliwa.

W odniesieniu do argumentu, zgodnie z którym organ w celu powiadomienia o kontroli mógł skontaktować się z doradcą bądź z beneficjentem Dyrektor ARiMR podkreślił, że zgodnie z art. 40 § 2 k.p.a., jeżeli strona ustanowiła pełnomocnika, pisma doręcza się pełnomocnikowi. Z przywołanego unormowania wynika zatem, że od chwili ustanowienia pełnomocnika strona działa za jego pośrednictwem z pełnym skutkiem prawnym, a wobec tego również wszystkie pisma doręcza się pełnomocnikowi, a nie stronie (art. 40 § 2 k.p.a.).

W odniesieniu do zarzutu, że organ ma uprawnienia, aby przeprowadzić kontrolę bez obecności producenta Dyrektor ARiMR podkreślił, że właśnie taka kontrola, bez udziału producenta, została przeprowadzona w jego gospodarstwie w dniach od 10 do 18 lutego 2022 r. Kontrola dotyczyła kwalifikowalności powierzchni

i została przeprowadzona metodą inspekcji terenowej. Natomiast kontrola w ramach działania rolno-środowiskowo-klimatycznego, z uwagi na fakt, że związana jest nie tylko z pomiarem powierzchni działek, ale i rewizją posiadanej przez rolnika dokumentacji (np. plan rolnośrodowiskowy, ekspertyza przyrodnicza), musi odbyć się z udziałem rolnika.

Zdaniem organu odwoławczego nie zasługiwał także na uwzględnienie zarzut dotyczący naruszenia art. 10 k.p.a. Organ powoła treść art. 27 ust. 1-2 ustawy PROW 2014-2020 i wskazał, że regulacje te nakładają na organy administracyjne wyłącznie obowiązek rozpatrzenia w sposób wyczerpujący całego materiału dowodowego, wprowadzając tym samym odstępstwo od określonej w art. 7 i art. 77 § 1 k.p.a. zasady podejmowania z urzędu czynności niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu sprawy i wyczerpującego zebrania materiału dowodowego. Dyrektor ARiMR podkreślił, że Kierownik ARiMR nie był zobowiązany do umożliwienia stronie realizacji uprawnień z art. 10 k.p.a., bowiem strona takiego żądania nie złożyła. Tym nie mniej Dyrektor ARiMR powiadomił pełnomocnika strony o możliwości realizacji uprawnień, wynikających z art. 10 k.p.a., na które to pismo strona do dnia wydania decyzji nie zareagowała.

W skardze do sądu administracyjnego skarżący zarzucił naruszenie przepisów postępowania poprzez brak podstaw do zastosowania kodu GR2, błąd w ustaleniach faktycznych, uchybienia formalno-prawne. Nie zgodził się z informacjami mówiącymi o próbie telefonicznego kontaktu na numer telefonu, który ani pełnomocnikowi ani stronie nie jest znany i nie wiadomo do kogo należy. Podkreślił, że organ dowolnie zastosował przepisy co do terminów przeprowadzenia kontroli, że nie dotrzymano terminu o zawiadomieniu o kontroli z dnia 23 grudnia 2022 r. wyznaczonej na dzień 14 stycznia 2022 r. "z uwagi na Dz.U. 2021.162", a w szczególności z art. 48 pkt 2. Wskazał, że pełnomocnik strony informował organ z wyprzedzeniem o swojej nieobecności. Zarzucił, że organ nie skontaktował się z doradcą rolnośrodowiskowym i nie powiadomił go o kontroli, nie poinformował o kontroli też samego beneficjenta. Dodał, że organ pomimo posiadanych uprawnień, może przeprowadzić kontrolę bez obecności producenta, co też uczynił w zakresie kwalifikowalności powierzchni. Podkreślił, że zgodnie z przepisami: "(77) Kontrole na miejscu powinny być przeprowadzane w roku kalendarzowym, w którym złożono odpowiednie wnioski o przyznanie pomocy i wnioski o płatność. (25) Kontrole na miejscu mogą zostać zapowiedziane, pod warunkiem że nie koliduje to z ich celem lub skutecznością. Zapowiedzenie kontroli następuje z wyprzedzeniem ściśle ograniczonym do niezbędnego minimum i nie przekracza 14 dni. (79) Strona powinna być zawiadomiona o miejscu i terminie przeprowadzenia dowodu/kontroli lub oględzin przynajmniej na siedem dni przed terminem. (48) Kontrolę wszczyna się nie wcześniej niż po upływie 7 dni i nie później niż przed upływem 30 dni od dnia doręczenia zawiadomienia o zamiarze wszczęcia kontroli. Jeżeli kontrola nie zostanie wszczęta w terminie 30 dni od dnia doręczenia zawiadomienia, wszczęcie kontroli wymaga ponownego zawiadomienia."

Ponadto skarżący zarzucił naruszenie art. 6 k.p.a., poprzez prowadzenie postępowania administracyjnego wbrew zasadzie praworządności, art. 7 k.p.a. w zw. z art. 75 § 1 k.p.a., w zw. z art 77 § 1 k.p.a. w zw. z art. 78 § 1 k.p.c., poprzez niedokonanie wszechstronnej oceny zebranego w sprawie materiału dowodowego, art. 8 § 1 k.p.a. poprzez całkowite pominięcie zasady pogłębiania zaufania uczestników postępowania do władzy publicznej, w szczególności poprzez prowadzenie postępowania w sposób stronniczy oraz chaotyczny, art. 9 k.p.a. poprzez niepoinformowanie uczestnika o okolicznościach faktycznych oraz prawnych, mających wpływ na ustalenie praw i obowiązków będących przedmiotem postępowania.

Mając powyższe na względzie wniósł o: uchylenie decyzji organu II instancji w zaskarżonej części, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 p.p.s.a., uchylenie decyzji organu I instancji i zasądzenie na rzecz skarżącego kosztów postępowania według norm przepisanych.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie podtrzymując swoje dotychczasowe stanowisko w sprawie. Podkreślił w szczególności, że skarżący kwestionując poczynione w sprawie ustalenia powołuje regulacje prawne nie mające w sprawie zastosowania, tj. art. 48 ustawy Prawo przedsiębiorców (Dz. U. 2021, poz. 162), zgodnie z którym organ kontroli zawiadamia przedsiębiorcę o zamiarze wszczęcia kontroli oraz że kontrolę wszczyna się nie wcześniej niż po upływie 7 dni i nie później niż przed upływem 30 dni od dnia doręczenia zawiadomienia o zamiarze wszczęcia kontroli. Jeżeli kontrola nie zostanie wszczęta w terminie 30 dni od dnia doręczenia zawiadomienia, wszczęcie kontroli wymaga ponownego zawiadomienia. Przepisy o kontroli wynikają w sprawie z rozporządzenia wykonawcze Komisji (UE) nr 809/2014 oraz ustawy z dnia 20 lutego 2015 r. o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich z udziałem środków Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2014-2020.

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu zważył, co następuje.

Zgodnie z art. 1 § 1 i § 2 ustawy z 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. z 2022 r. poz. 2492 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Stosownie do art. 145 § 1 pkt 1 lit. a – c ustawy z 30 sierpnia 2022 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2023 r., poz. 1634 ze zm, dalej: p.p.s.a.), uwzględnienie przez sąd administracyjny skargi i uchylenie decyzji, postanowienia następuje, gdy sąd stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania, inne naruszenie przepisów postępowania, jeśli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy. W przeciwnym wypadku sąd skargę oddala na podstawie art. 151 p.p.s.a.

Podstawą prawną określającą warunki i tryb udzielania producentom rolnym płatności z tytułu realizacji przedsięwzięć rolnośrodowiskowych w ramach PROW 2014-2020 za rok 2021 jest rozporządzenie Ministra Rolnictwa i Rozwoju z dnia 18 marca 2015 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania pomocy finansowej w ramach działania "Działanie rolno-środowiskowo-klimatyczne" objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2014-2020 (Dz. U. z 2015 r. poz. 415 ze zm., dalej: rozporządzeniem rolno-środowiskowo-klimatycznym), wydane na podstawie delegacji ustawowej zawartej w art. 45 ust. 1 pkt 1 i ust. 2 ustawy z dnia 20 lutego 2015 r. o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich z udziałem środków Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich w ramach Programu Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2014-2020 (Dz. U. z 2022 r., poz. 1234, dalej: ustawa PROW 2014-2020).

Zgodnie z § 2 ust. 1 rozporządzenia rolno-środowiskowo-klimatycznego płatność rolno-środowiskowo-klimatyczną przyznaje się rolnikowi lub zarządcy, o których mowa w art. 28 ust. 2 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1305/2013 z dnia 17 grudnia 2013 r. w sprawie wsparcia rozwoju obszarów wiejskich przez Europejski Fundusz Rolny na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich (EFRROW) i uchylającego rozporządzenie Rady (WE) nr 1698/2005 (Dz. Urz. UE L 347 z 20 grudnia 2013, str. 487, z późn. zm., zwanego dalej "rozporządzeniem nr 1305/2013", jeżeli: 1) został mu nadany numer identyfikacyjny w trybie przepisów o krajowym systemie ewidencji producentów, ewidencji gospodarstw rolnych oraz ewidencji wniosków o przyznanie płatności, który może być wykorzystywany do ubiegania się o przyznanie tej płatności, zwany dalej "numerem identyfikacyjnym"; 2) realizuje zobowiązanie rolno-środowiskowo-klimatyczne, o którym mowa w art. 28 ust. 3 rozporządzenia nr 1305/2013 lub art. 7 ust. 2 rozporządzenia delegowanego Komisji (UE) nr 807/2014 z dnia 11 marca 2014 r. uzupełniającego rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1305/2013 w sprawie wsparcia rozwoju obszarów wiejskich przez Europejski Fundusz Rolny na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich (EFRROW) i wprowadzającego przepisy przejściowe (Dz. Urz. UE L 227 z 31.07.2014, str. 1, z późn. zm.), zwane dalej "zobowiązaniem rolno-środowiskowo-klimatycznym", przez 5 lat - w przypadku pakietu wymienionego w § 4 ust. 1 pkt 1-7 lub przez rok - w przypadku pakietu wymienionego w § 4 ust. 1 pkt 8 lub 9; 3) spełnia warunki przyznania płatności rolno-środowiskowo-klimatycznej w ramach określonych pakietów lub ich wariantów określone w rozporządzeniu.

Stosownie do § 5 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia, zobowiązanie rolno-środowiskowo-klimatyczne obejmuje: 1) użytki rolne w rozumieniu art. 2 ust. 1 akapit drugi lit. f rozporządzenia nr 1305/2013, zwane dalej "użytkami rolnymi", lub obszar gruntów niebędących użytkami rolnymi, na których występują typy siedlisk przyrodniczych lub siedliska lęgowe ptaków wymienione w ust. 3 pkt 1 lit. b, c lub f lub w pkt 3 załącznika nr 4 do rozporządzenia, zwanych dalej "obszarami przyrodniczymi": a) zadeklarowane we wniosku o przyznanie pierwszej płatności rolno-środowiskowo-klimatycznej w ramach danego pakietu lub danego wariantu wymienionych w § 4 ust. 1 pkt 2-6 lub 8, b) spełniające warunki przyznania płatności rolno-środowiskowo-klimatycznej, c) objęte obszarem zatwierdzonym w rozumieniu art. 2 ust. 1 akapit drugi pkt 23 lit. b rozporządzenia delegowanego Komisji (UE) nr 640/2014 z dnia 11 marca 2014 r. uzupełniającego rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1306/2013 w odniesieniu do zintegrowanego systemu zarządzania i kontroli oraz warunków odmowy lub wycofania płatności oraz do kar administracyjnych mających zastosowanie do płatności bezpośrednich, wsparcia rozwoju obszarów wiejskich oraz zasady wzajemnej zgodności (Dz. Urz. UE L 181 z 20.06.2014, str. 48 oraz Dz. Urz. UE L 225 z 19.08.2016, str. 41), zwanego dalej "rozporządzeniem nr 640/2014", również w przypadku, o którym mowa w art. 18 ust. 6 akapit drugi rozporządzenia nr 640/2014.

Istota sporu w sprawie sprowadzała się do ustalenia, czy prawidłowo organy ARiMR odmówił skarżącemu płatności rolno-środowiskowo-klimatycznej na 2021 r. stwierdzając, że uniemożliwił on przeprowadzenie kontroli.

Zgodnie z art. 59 ust. 7 rozporządzenia 1306/2013 wniosek o przyznanie pomocy lub wniosek o płatność jest odrzucany, jeżeli beneficjent lub jego przedstawiciel uniemożliwia przeprowadzenie kontroli na miejscu, z wyjątkiem przypadków siły wyższej lub nadzwyczajnych okoliczności. Państwa członkowskie, zgodnie z art. 58 ust. 2 rozporządzenia 1306/2013, ustanawiają skuteczne systemy zarządzania i kontroli w celu zapewnienia zgodności z prawodawstwem regulującym unijne systemy wsparcia, zmierzające do zminimalizowania ryzyka strat finansowych dla Unii. System kontroli, co wynika z art. 59 ust. 1 rozporządzenia 1306/2013, ustanowiony przez państwa członkowie obejmuje przy tym systematyczne kontrole administracyjne wszystkich wniosków o przyznanie pomocy oraz wniosków o płatność. System ten jest uzupełniany o kontrole na miejscu. W przypadku kontroli na miejscu, stosownie do art. 59 ust. 2 rozporządzenia 1306/2013, właściwy organ określa próbę kontrolną z całej populacji wnioskodawców, składającą się w stosownych przypadkach z części losowej w celu otrzymania reprezentatywnego wskaźnika błędu oraz części wybranej na podstawie analizy ryzyka, tak aby zidentyfikować obszary, gdzie występuje największe ryzyko błędów.

W prawodawstwie krajowym przewidziano, że czynności kontrolne w ramach: 1) kontroli na miejscu, 2) wizyt, o których mowa w art. 48 ust. 5 rozporządzenia nr 809/2014, 3) kontroli ex post, o których mowa w art. 52 rozporządzenia nr 809/2014, 4) kontroli przeprowadzanych na podstawie art. 46 ust. 1 pkt 1 lub 2 są wykonywane przez osoby posiadające imienne upoważnienie do ich wykonywania wydane odpowiednio przez organ agencji płatniczej, właściwy organ podmiotu wdrażającego, właściwy organ instytucji pośredniczącej lub instytucję zarządzającą (art. 47 ust. 1 ustawy PROW 2014-2020). Osoby wykonujące czynności kontrole mają prawo do: 1) wstępu na grunty i do obiektów związanych z działalnością, której dotyczy pomoc albo pomoc techniczna; 2) żądania pisemnych lub ustnych informacji związanych z przedmiotem kontroli; 3) wglądu do dokumentów związanych z przedmiotem kontroli, sporządzania z nich odpisów, wyciągów lub kserokopii oraz zabezpieczenia tych dokumentów; 4) sporządzenia dokumentacji fotograficznej z przeprowadzonej kontroli; 5) pobrania próbek do badań (art. 47 ust. 4 ustawy PROW 2014-2020)

Stosownie do § 5 ust. 1 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 21 sierpnia 2015 r. w sprawie warunków i trybu przeprowadzania czynności kontrolnych w ramach Programu Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2014-2020 (Dz. U. 2015, poz. 1344), kontrolujący wykonujący czynności kontrolne, o których mowa w § 1, sporządzają z tych czynności sprawozdanie, o którym mowa w art. 53 ust. 1 zdanie pierwsze rozporządzenia nr 809/2014, zwane dalej "raportem z czynności kontrolnych". Raport z czynności kontrolnych wykonanych w ramach wizyty zawiera dane, o których mowa w art. 53 ust. 1 lit. a-d rozporządzenia nr 809/2014; przepis art. 53 ust. 3 rozporządzenia nr 809/2014 stosuje się odpowiednio (ust. 2).

W sprawie skarżący ubiegając się o płatność rolno-środowiskowo-klimatyczną na 2021 r. wytypowany został - w oparciu o analizę ryzyka - do przeprowadzenia kontroli na miejscu. Kontrola miała na celu weryfikację, czy zostały spełnione wszystkie warunki kwalifikowalności do płatności, o które wystąpił skarżący stosownie do art. 24 ust. 1 rozporządzenia wykonawczego Komisji (UE) nr 809/2014 z dnia 17 lipca 2014 r. ustanawiające zasady stosowania rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1306/2013 w odniesieniu do zintegrowanego systemu zarządzania i kontroli, środków rozwoju obszarów wiejskich oraz zasady wzajemnej zgodności z dnia 17 lipca 2014 r. (Dz. Urz. UE.L Nr 227, str. 69, dalej: rozporządzenie 809/14). W celu przeprowadzenia kontroli pracownicy BKM podjęli w pierwszej kolejności próbę telefonicznego kontaktu z pełnomocnikiem skarżącego w celu poinformowania go o terminie kontroli na miejscu, która zakończyła się niepowodzeniem. W konsekwencji pismem z 17 listopada 2021 r. zawiadomiono pełnomocnika strony o terminie planowanych czynności kontrolnych, których przeprowadzenie ustalono na dzień 8 grudnia 2021 r. na godz. 9:30. Pismo to zostało doręczone w dniu 7 grudnia 2021 r. Inspektorzy w dniu 8 grudnia 2021 r. nie zastali w umówionym miejscu ani strony, ani jej pełnomocnika. W dniu 13 grudnia 2021 r. do BKM wpłynęło pismo pełnomocnika skarżącego, w którym poinformowała, że informację o kontroli, która miała zostać przeprowadzona w dniu 8 grudnia 2021 r. uzyskał tego dnia (8 grudnia 2021 r.), obecnie przebywa na czasowym zwolnieniu lekarskim i nie jest w stanie uczestniczyć w czynnościach kontrolnych. Wniósł o wyznaczenie nowego terminu kontroli. Do pisma dołączył zaświadczenie lekarskie wystawione w dniu 7 grudnia 2021 r. wskazujące na niezdolność pełnomocnika skarżącego do pracy w okresie od 6-21 grudnia 2021 r. Pracownik BKM w dniu 22 grudnia 2021 r., podjął kolejną próbę telefonicznego kontaktu z pełnomocnikiem strony, która zakończyła się niepowodzeniem. Z uwagi na brak możliwości telefonicznego powiadomienia o zamiarze przeprowadzenia kontroli, BKM przesłało do pełnomocnika strony kolejną informację o planowanych czynnościach kontrolnych. Termin kontroli został ustalony na dzień 14 stycznia 2022 r. Pismo o terminie planowanych czynności kontrolnych nie zostało odebrane przez adresata i po dwukrotnym awizowaniu zostało zwrócone do nadawcy. W dniu 14 stycznia 2022 r. inspektorzy upoważnieni do przeprowadzenia kontroli w gospodarstwie skarżącego udali się pod umówiony adres, jednak nikogo nie zastali. W obu pismach informujących o terminie kontroli pełnomocnik skarżącego został poinformowany, że podczas czynności kontrolnych obecność kontrolowanego bądź jego pełnomocnika jest wymagana, aby zapewniona została możliwość wstępu na grunty i obiekty związane z realizacją zobowiązań oraz aby kontrolującym udostępnione zostały dokumenty związane z przedmiotem kontroli. Ponadto wskazano, że uniemożliwienie przeprowadzenia czynności kontrolnych może skutkować nieprzyznaniem płatności w ramach danego działania PROW 2014-2020 oraz że w przypadku braku kontaktu, inspektorzy stawią się w wyznaczonym dniu pod wskazanym adresem.

Mając powyższe na względzie należy stwierdzić, że pełnomocnik skarżącego był informowany o terminach kontroli, uzyskał informację, że kontrola wymaga obecności strony lub pełnomocnika w celu umożliwienia wstępu na teren gospodarstwa oraz udostępnienia dokumentów. Podkreślić przy tym należy, że podczas wykonywania czynności kontrolnych przez organ mógł być obecny pełnomocnik lub strona. W sprawie podjęto próbę przeprowadzenia kontroli dwukrotnie. O terminie kontroli pracownicy BKM w pierwszej kolejności starali się poinformować pełnomocnika telefonicznie, a następnie listownie. Pierwsze zawiadomienie z 17 listopada 2021 r. zostało doręczone pełnomocnikowi, a zatem wiedział on, że organ ma zamiar przeprowadzić kontrolę na miejscu. Pracownicy BKM dwukrotnie stawili się w wyznaczonym dniu w celu przeprowadzenia kontroli i w konsekwencji sporządzili raport, w którym zastosowano kod nieprawidłowości GR2, stosownie do którego uznano, że rolnik uniemożliwił przeprowadzenie kontroli. Podkreślić przy tym należy, że podejmowano próbę kontaktu telefonicznego na numer, który – jak podał organ odwoławczy - był od 2016 r. podawany przez skarżącego jako numer kontaktowy. Wnioskiem o zmianę danych w ewidencji producentów z dnia 19 grudnia 2012 r. skarżący ustanowił swoim pełnomocnikiem S. S., który przedmiotowy numer telefonu podaje jako numer kontaktowy do siebie od 2016 r., a zatem niezrozumiałe są zarzuty skarżącego, zgodnie z którymi numer ten nie jest znany ani jemu ani pełnomocnikowi.

W przedstawionym stanie faktycznym sprawy, zdaniem Sądu, słuszne jest stanowisko Dyrektora ARiMR, zgodnie z którym strona uniemożliwiała przeprowadzenie kontroli w rozumieniu przepisów rozporządzenia nr 1306/2013. Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej w wyroku z 16 czerwca 2011 r., sygn. akt C-536/09 (dostępny na stronie internetowej: http://curia.europa.eu) wyjaśnił, że wyrażenie "uniemożliwia przeprowadzenie kontroli na miejscu", jakie zostało zawarte w art. 23 ust. 2 rozporządzenia nr 796/2004 – w aktualnym stanie prawnym art. 59 ust. 7 rozporządzenia 1306/2013 - stanowi autonomiczne pojęcie prawa Unii, którego znaczenie i zakres powinny być identyczne we wszystkich państwach członkowskich. Wyrażenie to, jak wskazał Trybunał, podlega jednolitej wykładni w ten sposób, że obok zachowań umyślnych obejmuje ono każde działanie lub zaniechanie działania wynikające z niedbalstwa rolnika lub jego przedstawiciela, które w konsekwencji uniemożliwiło przeprowadzenie pełnej kontroli na miejscu, jeżeli ten rolnik lub jego przedstawiciel nie przyjął wszelkich środków, których można racjonalnie oczekiwać z jego strony dla zapewnienia przeprowadzenia w pełni tej kontroli.

Jak wynika z art. 59 ust. 7 rozporządzenia 1306/2013 wyjątkiem pozwalającym na odstąpienie od zastosowania tego przepisu, pomimo wystąpienia okoliczności wskazujących na uniemożliwienie przeprowadzenia kontroli na miejscu - są przypadki siły wyższej lub nadzwyczajnych okoliczności. Do celów finansowania wspólnej polityki rolnej, zarządzania nią i monitorowania jej, o czym stanowi art. 2 ust. 2 rozporządzenia 1306/2013, "siła wyższa" i "nadzwyczajne okoliczności" mogą zostać uznane w szczególności w następujących przypadkach: a) śmierć beneficjenta; b) długoterminowa niezdolność beneficjenta do wykonywania zawodu; c) poważna klęska żywiołowa powodująca duże szkody w gospodarstwie rolnym; d) zniszczenie w wyniku wypadku budynków inwentarskich w gospodarstwie rolnym; e) choroba epizootyczna lub choroba roślin dotykająca, odpowiednio, cały inwentarz żywy lub uprawy należące do beneficjenta lub części tego inwentarza lub upraw; f) wywłaszczenie całego lub dużej części gospodarstwa rolnego, jeśli takiego wywłaszczenia nie można było przewidzieć w dniu złożenia wniosku. W sprawie słusznie organ odwoławczy wskazał, że pełnomocnik strony nie wykazał, by wystąpił przypadek siły wyższej lub nadzwyczajnych okoliczności.

Powyższe prowadzi do wniosku, że w sprawie można mówić o zaniechaniu działania wynikającego z niedbalstwa rolnika, jak i jego pełnomocnika. Skarżący jak i jego pełnomocnik nie dołożyli należytej staranności w celu umożliwienia przeprowadzenia kontroli na miejscu. Podkreślenia przy tym jeszcze raz wymaga, że w każdym zawiadomieniu o planowanej kontroli organ informował pełnomocnika skarżącego o wymaganej obecności celem umożliwienia wstępu na teren gospodarstwa i udostępnienia dokumentów. Nie było przy tym, wbrew zarzutom skargi, możliwe przeprowadzenie kontroli pod nieobecność pełnomocnika lub skarżącego, bowiem w czasie kontroli miały być udostępnione stosowne dokumenty do wglądu. Nie mogły stanowić także usprawiedliwienia powoływane przez pełnomocnika okoliczności dotyczące jego nieobecności i skierowanej do organu prośby o nieprzesyłanie korespondencji do 10 lutego 2022 r., które to pismo organ dołączył do akt innej sprawy. Podkreślić bowiem należy, że próbę poinformowania pełnomocnika skarżącego o planowanej kontroli pracownicy BKM podjęli już w listopadzie 2021 r. Zgodzić należy się z organem odwoławczym, że pełnomocnik skarżącego od dnia 22 grudnia 2021 r. (data zdolności do pracy po zwolnieniu lekarskim) mając wiedzę na temat planowanych czynności kontrolnych w gospodarstwie swojego mocodawcy, do dnia 29 grudnia 2021 r. (data sporządzenia pisma o planowanych wyjazdach zagranicznych), mógł podjąć działania w celu przeprowadzenia planowanej kontroli i uniknięcia zarzutów, że uniemożliwia jej przeprowadzenie. Podkreślić także należy, że zasadnie pracownicy BKM podejmowali próby poinformowania o kontroli pełnomocnika skarżącego, a nie samego skarżącego, czy doradcę. Zgodnie bowiem z art. 40 § 2 k.p.a., jeżeli strona ustanowiła pełnomocnika, pisma doręcza się pełnomocnikowi.

Podkreślić także należy, że powoływany przez skarżącego w skardze art. 48 ustawy z dnia 6 marca 2018 r. Prawo przedsiębiorców (Dz. U. z 2021 r., poz. 162 ze zm.) nie miał w sprawie zastosowania. Zgodnie natomiast z art. 25 rozporządzenia 809/2014, kontrole na miejscu mogą zostać zapowiedziane, pod warunkiem że nie koliduje to z ich celem lub skutecznością. Zapowiedzenie kontroli następuje z wyprzedzeniem ściśle ograniczonym do niezbędnego minimum i nie przekracza 14 dni. Jednakże w przypadku kontroli na miejscu odnoszących się do wniosków o przyznanie pomocy związanej z produkcją zwierząt gospodarskich lub wniosków o płatność w ramach środków wsparcia związanych z produkcją zwierzęcą lub zobowiązań zgłoszonych zgodnie z art. 14a ust. 5, zapowiedzenie nie przekracza 48 godzin, z wyjątkiem należycie uzasadnionych przypadków. Ponadto jeżeli ustawodawstwo stosowane do aktów i norm dotyczących zasady wzajemnej zgodności wymaga, aby kontrole na miejscu miały niezapowiedziany charakter, wymienione zasady mają również zastosowanie w przypadku kontroli na miejscu przeprowadzanych pod kątem przestrzegania zasady wzajemnej zgodności. Z przepisu tego wynika, że co do zasady kontrole są niezapowiadane, a organ nie ma obowiązku powiadamiania beneficjenta o inspekcji. Jak słusznie podkreślił organ w odpowiedzi na skargę, zawiadomienie beneficjenta o kontroli jest wykonywane wówczas, gdy obecność strony jest niezbędna do przeprowadzenia kontroli. W analizowanym przypadku wytypowanie producenta do kontroli w ramach programu rolno-środowiskowo-klimatycznego, powodowało konieczność wizyty kontrolerów w siedzibie gospodarstwa, m.in. w celu weryfikacji posiadanej dokumentacji.

Skarżący w zarzutach skargi odniósł się również do pkt 77 preambuły do rozporządzenia 809/2014, zgodnie z którym kontrole na miejscu powinny być przeprowadzane w roku kalendarzowym, w którym złożono odpowiednie wnioski o przyznanie pomocy i wnioski o płatność. Zdaniem skarżącego nieprawidłowe było przeprowadzenie kontroli w dniu 14 stycznia 2022 r., skoro wniosek został złożony w 2021 r. W tym zakresie zgodzić należy się ze stanowiskiem organu odwoławczego wyrażonym w odpowiedzi na skargę, że sekwencja zdarzeń związana z powiadomieniem pełnomocnika strony o kontroli wskazuje, że BKM nie miało możliwości przeprowadzenia kontroli w gospodarstwie rolnika w 2021 r. Pełnomocnik strony został skutecznie powiadomiony o zamiarze przeprowadzenia czynności kontrolnych najpierw w listopadzie 2021 r., potem w grudniu 2021 r. i tylko ze względu na jego prośbę i chorobę termin kontroli został przełożony. W konsekwencji należy uznać, że w sprawie doszło do uniemożliwienia przeprowadzenia kontroli na miejscu, a zarzut naruszenia pkt 77 preambuły do rozporządzenia 809/2014 jest bezzasadny.

Nie zasługiwał także na uwzględnienie zarzut dotyczący wypłaconych zaliczek. Jak słusznie wskazał organ w zaskarżonej decyzji dla działań w ramach PROW 2014-2020 wypłata zaliczek była możliwa po przeprowadzeniu kontroli administracyjnych, bez konieczności przeprowadzania kontroli na miejscu, a podstawę stanowiło rozporządzenie Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia

1 października 2021 r. w sprawie zaliczek na poczet pomocy finansowej w ramach niektórych działań i poddziałań objętych Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2014-2020 za 2021 r. (Dz. U. z 2021 r., poz. 1829). Zatem wytypowanie rolnika do kontroli na miejscu nie oznaczało, wbrew przekonaniu skarżącego, że rolnik nie powinien otrzymać zaliczki, bowiem w ramach działań PROW 2014-2020 wypłata taka była możliwa.

W sprawie nie miała znaczenia podnoszona przez skarżącego w skardze argumentacja dotycząca spełnienia warunków do przyznania płatności. Art. 59 ust. 7 rozporządzenia nr 1306/2013 stanowi bowiem samodzielną podstawę prawną odmowy przyznania płatności rolno-środowiskowo-klimatycznej, a kwestie dotyczące prowadzenia przez skarżącego produkcji ekologicznej nie były przedmiotem sprawy.

Odnosząc się do podniesionych w skardze zarzutów naruszenia przepisów k.p.a., wskazać należy, że zgodnie z art. 27 ust. 1 ustawy PROW 2014-2020 w postępowaniu w sprawie o przyznanie pomocy organ, przed którym toczy się postępowanie: 1) stoi na straży praworządności; 2) jest obowiązany w sposób wyczerpujący rozpatrzyć cały materiał dowodowy; 3) udziela stronom, na ich żądanie, niezbędnych pouczeń co do okoliczności faktycznych i prawnych, które mogą mieć wpływ na ustalenie ich praw i obowiązków będących przedmiotem postępowania; 4) zapewnia stronom, na ich żądanie, czynny udział w każdym stadium postępowania i na ich żądanie, przed wydaniem decyzji administracyjnej, umożliwia im wypowiedzenie się co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań; przepisów art. 79a oraz art. 81 Kodeksu postępowania administracyjnego nie stosuje się. W myśl 27 ust. 2 tej ustawy strony oraz inne osoby uczestniczące w postępowaniu, o którym mowa w ust. 1, są obowiązane przedstawiać dowody oraz dawać wyjaśnienia co do okoliczności sprawy zgodnie z prawdą i bez zatajania czegokolwiek; ciężar udowodnienia faktu spoczywa na osobie, która z tego faktu wywodzi skutki prawne.

Wskazany przepis modyfikuje zasady postępowania obowiązujące na gruncie k.p.a. W orzecznictwie sądów administracyjnych przyjmuje się, a Sąd orzekający w niniejszym składzie stanowisko to podziela, że w sprawach tego rodzaju organ nie jest zobowiązany do podjęcia wszechstronnych czynności dowodowych w celu załatwienia sprawy ani też z własnej inicjatywy pouczania strony czy też informowania strony o przysługujących jej prawach. Obowiązująca w postępowaniu administracyjnym zasada prawdy materialnej (art. 7 i art. 77 § 1 k.p.a.) została bowiem w postępowaniu o przyznanie płatności zredukowana do wyczerpującego rozpatrzenia całego materiału dowodowego (por. wyrok NSA z 10 lipca 2019 r., sygn. I GSK 1367/18, CBOSA). W ocenie Sądu organy Agencji w niniejszej sprawie sprostały powyższym wymogom. W uzasadnieniach swych decyzji wyczerpująco wyjaśniły przyczyny odmowy przyznania stronie płatności na 2021 r. z powodu uniemożliwienia przez stronę przeprowadzenia kontroli, nie doszło tym samy do naruszenia art. 7, art. 75 § 1 i art. 77 § 1 k.p.a.

Nie zasługiwały także na uwzględnienie zarzuty naruszenia art. 6 k.p.a. poprzez prowadzenie postępowania wbrew zasadzie praworządności, art. 8 k.p.a. poprzez całkowite pominięcie zasady pogłębiania zaufania uczestników postępowania do władzy publicznej, w szczególności poprzez prowadzenie postępowania w sposób stronniczy oraz chaotyczny i art. 9 k.p.a. poprzez niepoinformowanie uczestnika o okolicznościach faktycznych oraz prawnych, mających wpływ na ustalenie praw i obowiązków będących przedmiotem postępowania. Powołane przepisy nie zwalniają strony od aktywności procesowej i dbałości o własne interesy. W sprawie organy podejmowały natomiast próby telefonicznego kontaktu z pełnomocnikiem strony, jak też zawiadamiały go listownie o terminie kontroli. Na prośbę pełnomocnika został wyznaczony drugi termin kontroli. Z art. 27 ust. 1 ustawy PROW 2014-2020 wynika, że organ, przed którym toczy się postępowanie udziela niezbędnych pouczeń co do okoliczności faktycznych i prawnych, które mogą mieć wpływ na ustalenie ich praw i obowiązków będących przedmiotem postępowania oraz zapewnia stronom czynny udział w każdym stadium postępowania i umożliwia im wypowiedzenie się co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań, tylko jeżeli strona zgłosi takie żądanie. Z akt sprawy nie wynika, by pełnomocnik skarżącego złożył żądanie w tym zakresie. W konsekwencji, w ocenie Sądu, nie może zarzucić organom naruszenia art. 6, art. 8 i art. 9 k.p.a.

Reasumując Sąd uznał, że skarga nie jest uzasadniona. Przeprowadzone postępowanie wykazało, że skarżący uniemożliwił przeprowadzenie kontroli na miejscu co uzasadniało odmowę przyznania mu płatności na 2021 r. Organy administracji słusznie uznały, że spełnione zostały przesłanki określone w art. 59 ust. 7 rozporządzenia 1306/2013. Rozpoznając sprawę Sąd nie stwierdził naruszenia przepisów prawa materialnego bądź przepisów postępowania administracyjnego mogących mieć wpływ na wynik sprawy. Mając to na uwadze, na podstawie art. 151 p.p.s.a. Sąd skargę oddalił.