Wyrok WSA w Łodzi, sygn. akt III SA/Łd 775/23
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi
Data orzeczenia: 2024-04-12 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6037 Transport drogowy i przewozy
Hasła tematyczne: Transport
Skarżony organ: Inspektor Transportu Drogowego
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 4 pkt. 6a i 22, art. 92a ust. 1 i ust. 5 pkt 1
journal: Dz.U. 2022 poz 2201
law: Ustawa z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym - t.j.
journal: Dz.U.UE.L 2014 nr 60 poz 1 art. 32, art. 33, art. 34
law: Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) Nr 165/2014 z dnia 4 lutego 2014 r. w sprawie tachografów stosowanych w transporcie  drogowym i uchylające rozporządzenie Rady (EWG) nr 3821/85 w sprawie urządzeń rejestrujących stosowanych w transporcie drogowym oraz  zmieniające rozporządzenie (WE) nr 561/2006 Parlamentu Europejskiego i Rady w sprawie harmonizacji niektórych przepisów socjalnych  odnoszących się do transportu drogowego.
journal: Dz.U.UE.L 2006 nr 102 poz 1 art. 2 ust. 1, art. 4 lit. a, art. 13 ust. 1
law: Rozporządzenie (WE) nr 561/2006 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 15 marca 2006 r. w sprawie harmonizacji niektórych przepisów  socjalnych odnoszących się do transportu drogowego oraz zmieniające rozporządzenia Rady (EWG) nr 3821/85 i (WE) 2135/98, jak również  uchylające rozporządzenie Rady (EWG) nr 3820/85 (Tekst mający znaczenie dla EOG).
article: art. 151
journal: Dz.U. 2023 poz 1634
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi-Wydział III w składzie następującym: Przewodnicząca Sędzia NSA Teresa Rutkowska (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Anna Dębowska, Sędzia WSA Monika Krzyżaniak, Protokolant Specjalista Dominika Janicka, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 12 kwietnia 2024 roku sprawy ze skargi A. F. na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia 4 września 2023 r. nr BP.500.255.2022.2308.LD5.453959 w przedmiocie nałożenia kary pieniężnej za naruszenie przepisów transportu drogowego oddala skargę.


UZASADNIENIE

III SA/Łd 775/23

Uzasadnienie

Decyzją z 4 września 2023 r. Główny Inspektor Transportu Drogowego utrzymał w mocy decyzję Łódzkiego Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego z 10 sierpnia 2022 r. o nałożeniu na A. F., prowadzącą działalność gospodarczą pod firmą P.H.U. "O" A. F., kary pieniężnej w wysokości 15 000 zł.

Jako podstawę prawną decyzji organ wskazał przepisy: art. 4 pkt 22, art. 7a, art. 14, art. 92a ustawy z 6 września 2001 r. o transporcie drogowym (Dz.U. z 2022 r. poz. 1473), dalej ustawa, lp. 1.5, lp. 5.11, lp. 6.1.5, lp. 6.2.1, lp. 6.3.16 załącznika nr 3 do ustawy, art. 25 ustawy z 16 kwietnia 2004 r. o czasie pracy kierowców (Dz.U. z 2022 r. poz. 1473), art. 2, art. 4, art. 7, art. 10 Rozporządzenia (WE) nr 561/2006 Parlamentu Europejskiego i Rady z 15 marca 2006 r. w sprawie harmonizacji niektórych przepisów socjalnych odnoszących się do transportu drogowego oraz zmieniającego rozporządzenia Rady (EWG) nr 3821/85 i (WE) 2135/98, jak również uchylającego rozporządzenie Rady (EWG) nr 3820/85, zwanego dalej rozporządzenie 561/2006 (Dz. Urz. UE L 102 z 11.04.2006), art. 2 ust. 2 lit. m, art. 23, art. 32 - 34 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 165/2014 z 4 lutego 2014 r. w sprawie tachografów stosowanych w transporcie drogowym i uchylającego rozporządzenie Rady (EWG) nr 3821/85 w sprawie urządzeń rejestrujących stosowanych w transporcie drogowym oraz zmieniającego rozporządzenie (WE) nr 561/2006 Parlamentu Europejskiego i Rady w sprawie harmonizacji niektórych przepisów socjalnych odnoszących się do transportu drogowego, dalej rozporządzenie 165/2014 (Dz. Urz. UE L 60 z 28.02.2014, str. 1), rozdział I, lit. f, rozdział VI pkt 4 załącznika IB rozporządzenia Rady nr 3821/85 z 20 grudnia 1985 r. w sprawie urządzeń rejestrujących stosowanych w transporcie drogowym, dalej rozporządzenie nr 3821/85.

Jak ustalił organ odwoławczy, w dniu 20.05.2022 r. stronie doręczono zawiadomienie z 13.05.2022 r. o zamiarze wszczęcia kontroli. Zgodnie z zawiadomieniem kontrolą objęto okres od 15.06.2021 r. do 14.06.2022 r., natomiast samą kontrolę wyznaczono na 14.06.2022 r. Zakres kontroli obejmował przestrzeganie warunków i obowiązków przewozu drogowego określonych w art. 4 pkt 22 ustawy.

Zgodnie z okazanymi dokumentami przedsiębiorca w okresie 6 miesięcy przed wszczęciem kontroli zatrudniał 2 kierowców. Do kontroli przedsiębiorca okazał zezwolenie nr 38/2014 na wykonywanie zawodu przewoźnika drogowego w zakresie rzeczy udzielone przez Prezydenta Miasta Łodzi w dniu 06.10.2014 r.

Naruszenia ustalono w trakcie kontroli przeprowadzonej 14.06.2022 r. na podstawie upoważnienia Łódzkiego Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego nr WITD.WI.V0108/V0101/106/2022 z 13.06.2022 r.

Ustalenia kontroli zostały zawarte w protokole kontroli 24.06.2022 r. nr [...]. Pismem z 27.06.2022 r. organ zawiadomił stronę o wszczęciu z urzędu postępowania administracyjnego w zakresie naruszeń stwierdzonych w trakcie kontroli i opisanych w protokole kontroli.

W piśmie z 04.07.2022 r. strona przesłała swoje stanowisko w zakresie naruszeń wykazanych w protokole kontroli.

Decyzją z 10 sierpnia 2022 r. Łódzki Wojewódzki Inspektor Transportu Drogowego nałożył na stronę karę pieniężną w wysokości 15 000 zł. Podstawę rozstrzygnięcia stanowiły stwierdzone naruszenia opisane w załączniku nr 3 do ustawy:

niezgłoszenie w formie pisemnej, w postaci papierowej lub elektronicznej, organowi, który udzielił zezwolenia na wykonywanie zawodu przewoźnika drogowego lub licencji, zmiany danych, o których mowa odpowiednio w art. 7a i art. 8 ustawy w wymaganym terminie - za każdą zmianę (lp.1.5), wymierzona kara 800 zł ;

przekroczenie maksymalnego czasu prowadzenia pojazdu bez przerwy:

o czas do mniej niż 30 minut,

o czas od 30 minut do mniej niż 1 godzina i 30 minut,

za każde rozpoczęte 30 minut od 1 godziny i 30 minut ( lp.5.11.1,5.11.2, 5.11.3), wymierzona kara 4000 zł;

wykonywanie przewozu drogowego pojazdem wyposażonym w tachograf, który nie został sprawdzony lub poddany przeglądowi przez warsztat posiadający zezwolenie ( lp.6.1.5), wymierzona kara 1000 zł;

niewłaściwa obsługa lub odłączenie homologowanego i sprawnego technicznie tachografu, skutkujące nierejestrowaniem na wykresówce lub na karcie kierowcy aktywności kierowcy, prędkości pojazdu lub przebytej drogi ( lp.6.2.1), wymierzona kara 5000 zł;

nieudostępnienie podczas kontroli w przedsiębiorstwie wykresówek oraz pobranych i przechowywanych danych z karty kierowcy i tachografu cyfrowego - za każdy dzień w odniesieniu do każdego kierowcy ( lp. 6.3.16), wymierzona kara 29500 zł.

Suma kar w decyzji wyniosła 40300 zł i zgodnie z art. 92a ust. 1 i ust. 5 u.t.d. została ograniczona do 15000 zł.

Od ww. decyzji strona wniosła odwołanie, wnosząc o uchylenie decyzji w części dotyczącej naruszenia z lp. 6.2.1 załącznika nr 3 do ustawy. Strona zarzuciła organowi, że dokonał błędnej interpretacji art. 4 lit. a rozporządzenia nr 561/2006, tj. definicji przewozu drogowego oraz niezastosowania wyłączeń wskazanych w art. 13 rozporządzenia nr 561/2006.

Utrzymując w mocy decyzję organu I instancji Główny Inspektor Transportu Drogowego w pierwszej kolejności wskazał, że stosownie do art. 92a ust. 5 pkt 1 ustawy suma kar pieniężnych nałożonych za naruszenia stwierdzone podczas kontroli w podmiocie wykonującym przewóz drogowy nie może przekroczyć 15 000 złotych - dla podmiotu zatrudniającego kierowców w średniej liczbie arytmetycznej do 10 w okresie 6 miesięcy przed dniem rozpoczęcia kontroli. Następnie, cytując przepisy mające w sprawie zastosowanie, organ odniósł się do poszczególnych naruszeń stwierdzonych w trakcie kontroli.

Odnośnie do naruszenia polegającego na niezgłoszeniu w formie pisemnej, w postaci papierowej lub elektronicznej, organowi, który udzielił zezwolenia na wykonywanie zawodu przewoźnika drogowego lub licencji, zmiany danych, o których mowa odpowiednio w art. 7a i art. 8 ustawy, w wymaganym terminie - za każdą zmianę, zastosowanie ma lp. 1.5 załącznika nr 3 do ustawy, który takie naruszenie sankcjonuje karą pieniężną w wysokości 800 zł.

W toku postępowaniu organ I instancji wystąpił z wnioskiem do Urzędu Miasta Łodzi o udzielenie informacji w kwestii posiadania przez kontrolowany podmiot uprawnień do wykonywania przewozów drogowych oraz zgłoszonych pojazdów. W odpowiedzi z 19.05.2022 r. Urząd Miasta Łodzi potwierdził posiadanie przez przedsiębiorcę zezwolenia nr 38/2014 na wykonywanie zawodu przewoźnika drogowego, udzielone przez Prezydenta Miasta Łodzi 06.10.2014 r., ważnej w okresie przeprowadzanej kontroli. Z uzyskanych informacji wynika również, że do ww. uprawnienia przedsiębiorca zgłosił - na dzień udzielania odpowiedzi – 5 pojazdów, m.in. pojazd o numerze rejestracyjnym [...].

Pismem z 22.06.2022 r. Urząd Miasta Łodzi poinformował organ, że pojazd marki IVECO o numerze rejestracyjnym [...] został przez stronę zgłoszony wnioskiem z 15.06.2022 r.

Natomiast z informacji przekazanym przez Ministerstwo Finansów, pismem z 17.05.2022 r., wynika, że ww. pojazd 15.06.2021 r. został zarejestrowany podczas przejazdu pod bramownicą zainstalowaną w punkcie Węzeł Łódź Górna - Węzeł Łódź Południe na drodze A1.

Powyższe oznacza, że do 13.07.2021 r. (licząc od dnia ujawnienia przejazdu, tj. od 15.06.2021 r.), czyli w ciągu 28 dni, w okresie których przedsiębiorca powinien poinformować organ, który wydał zezwolenie o zmianie polegającej na wprowadzeniu do użytku nowego pojazdu, przedsiębiorca nie dopełnił tego obowiązku.

W związku z powyższym organ I instancji zasadnie nałożył na stronę karę pieniężną w wysokości 800.00 zł za naruszenie z lp. 1.5 załącznika nr 3 do ustawy.

Następnie organ odwoławczy odniósł się do naruszenia polegającego na przekroczeniu maksymalnego czasu prowadzenia pojazdu bez przerwy: 1) o czas do mniej niż 30 minut; 2) o czas od 30 minut do mniej niż 1 godzina i 30 minut; lp. 5.11.1, lp. 5.11.2 załącznika nr 3 do ustawy.

Przepis ten sankcjonuje przekroczenie maksymalnego czasu prowadzenia pojazdu bez przerwy:

o czas do mniej niż 30 minut karą pieniężną w wysokości 100 zł,

o czas od 30 minut do mniej niż 1 godzina i 30 minut karą pieniężną w wysokości 250 zł,

za każde rozpoczęte 30 minut od 1 godziny i 30 minut karą pieniężną w wysokości 350 zł.

Na podstawie analizy danych cyfrowych stwierdzono, że kierowca J. S. 11.01.2022 r. - od godz. 07:08 do godz. 13:17 prowadził pojazd przez 5 godzin i 5 minut. Brak przerwy w wymiarze minimum 45 minut. Przerwa nie została też podzielona według art. 7 akapit drugi rozporządzenia 561/2006. Norma - 4 godziny 30 minut została przekroczona o 35 minut.

Za powyższe naruszenie organ nałożył karę w wysokości 250,00 zł.

Kierowca J. S. 15.02.2022 r. - od godz. 01:49 do godz. 10:10 prowadził pojazd przez 7 godzin i 59 minut. Brak przerwy w wymiarze minimum 45 minut. Przerwa nie została też podzielona według art. 7 akapit drugi rozporządzenia 561/2006. Norma - 4 godziny i 30 minut została przekroczona o 3 godz. I 29 minut.

Za powyższe naruszenie organ nałożył karę w wysokości 1 400,00 zł (4x350 zł) - zgodnie z lp. 5.11.3 załącznika nr 3 do ustawy.

Kierowca J. S. 02.03.2022 r. - od godz. 03:24 do godz. 11:31 prowadził pojazd przez 7 godzin i 19 minut. Brak przerwy w wymiarze minimum 45 minut. Przerwa nie została też podzielona według art. 7 akapit drugi rozporządzenia 561/2006. Norma - 4 godziny 30 minut została przekroczona o 2 godziny i 49 minut.

Za powyższe naruszenie organ nałożył karę w wysokości 1 050.00 zł (3x350 zł) - zgodnie z lp. 5.11.3 załącznika nr 3 do ustawy.

Kierowca J. S. 04.03.2022 r. - od godz. 03:45 do godz. 08:48 prowadził pojazd przez 4 godziny i 38 minut. Brak przerwy w wymiarze minimum 45 minut. Przerwa nie została też podzielona według art. 7 akapit drugi rozporządzenia 561/2006. Norma - 4 godziny 30 minut została przekroczona o 8 minut.

Za powyższe naruszenie organ nałożył karę w wysokości 100,00 zł - zgodnie z lp. 5.11.1 załącznika nr 3 do ustawy.

Kierowca J. S. 09.03.2022 r. - od godz. 03:42 do godz. 09:59 prowadził pojazd przez 5 godzin i 13 minut. Brak przerwy w wymiarze minimum 45 minut. Przerwa nie została też podzielona według art. 7 akapit drugi rozporządzenia 561/2006. Norma - 4 godziny 30 minut została przekroczona o 43 minuty.

Za powyższe naruszenie organ nałożył karę w wysokości 250,00 zł - zgodnie z lp. 5.11.2 załącznika nr 3 do ustawy.

Kierowca J. S. 11.03.2022 r. - od godz. 08:43 do godz. 15:57 prowadził pojazd przez 5 godzin i 33 minuty. Brak przerwy w wymiarze minimum 45 minut. Przerwa nie została też podzielona według art. 7 akapit drugi rozporządzenia 561/2006. Norma - 4 godziny 30 minut została przekroczona o 1 godzinę i 3 minuty.

Za powyższe naruszenie organ nałożył karę w wysokości 250.00 zł - zgodnie z lp. 5.11.2 załącznika nr 3 do ustawy.

Kierowca J. S. 24.03.2022 r. - od godz. 02:34 do godz. 10:08 prowadził pojazd przez 6 godzin i 54 minuty. Brak przerwy w wymiarze minimum 45 minut. Przerwa nie została też podzielona według art. 7 akapit drugi rozporządzenia 561/2006. Norma - 4 godziny 30 minut została przekroczona o 2 godziny i 24 minuty.

Za powyższe naruszenie organ nałożył karę w wysokości 700,00 zł (2x350 zł) - zgodnie z lp. 5.11.3 załącznika nr 3 do ustawy.

Organ odwoławczy dodał, że strona przedstawiła 6 wydruków z tachografu cyfrowego, opisanych przez kierowcę na okoliczność wystąpienia możliwości wyłączenia stosowania rozporządzenia nr 561/2006 (wyjątek wskazany w art. 12 ww. rozporządzenia). Jednakże wszystkie te wydruki zostały wykonane tego samego dnia, tj. 06.06.2022 r., natomiast dotyczą one naruszeń czasu pracy dokonanych w innych dniach. Zgodnie z art. 12 rozporządzenia nr 561/2006, kierowca wskazuje na powody odstępstwa od przestrzegania norm czasu pracy odręcznie na wydruku z urządzenia rejestrującego najpóźniej po przybyciu do miejsca docelowego lub odpowiedniego miejsca postoju.

W ocenie organu odwoławczego, za naruszenia sankcjonowane przez lp. 5.11.1, 5.11.2 i 5.11.3 załącznika nr 3 do ustawy organ I instancji zasadnie nałożył łącznie karę pieniężną w kwocie 4 000 zł.

Odnośnie do naruszenia polegającego na wykonywaniu przewozu drogowego pojazdem wyposażonym w tachograf, który nie został sprawdzony lub poddany przeglądowi przez warsztat posiadający zezwolenie; organ wskazał na lp. 6.1.5 załącznika nr 3 do ustawy, który sankcjonuje takie naruszenie karą pieniężną w kwocie 1 000 zł.

Po analizie plików cyfrowych z tachografu zainstalowanego w pojeździe o numerze rejestracyjnym [...] organ stwierdził, że ostatnia kalibracja została wykonana 21.04.2020 r. Pismem z 14.06.2022 r. organ wezwał stronę do przedstawienia potwierdzenia wykonania przeglądu okresowego tachografu cyfrowego zainstalowanego w ww. pojeździe. W dniu 17.06.2022 r. strona przedstawiła fakturę nr FS 847/2022 wystawioną 23.04.2022 r., zgodnie z którą w tym dniu została wykonana kalibracja tachografu cyfrowego w pojeździe o numerze rejestracyjnym [...], a więc po przekroczeniu wymaganego okresu 2 lat.

W ocenie organu odwoławczego, kara została nałożona zasadnie i zgodnie z przepisami prawa. Ponadto z informacji przedstawionych przez Ministerstwo Finansów w piśmie z 17.05.2022 r. wynika, że w dniach 21.04.2022 r. i 22.04.2022 r. ww. pojazdem wykonywano przejazdy drogowe, kiedy to tachograf nie został jeszcze poddany przeglądowi przez warsztat.

Odnośnie do naruszenia polegającego na niewłaściwej obsłudze lub odłączeniu homologowanego i sprawnego technicznie tachografu, skutkujące nierejestrowaniem na wykresówce lub na karcie kierowcy aktywności kierowcy, prędkości pojazdu lub przebytej drogi, organ wskazał na lp. 6.2.1 załącznika nr 3 do ustawy, który karą pieniężna w wysokości 5 000 zł sankcjonuje takie naruszenie.

Na podstawie analizy danych cyfrowych z pojazdów wykazano wykonywanie licznych przewozów bez prawidłowej rejestracji danych na karcie kierowcy. Wobec tego organ wezwał stronę do złożenia wyjaśnień w tym zakresie. W dniu 17.06.2022 r. strona złożyła wyjaśnienia, z których wynika, że zakwestionowane przejazdy istotnie wykonywane były bez zalogowanej karty kierowcy. Strona wskazała, że w tych przypadkach pojazdy były odbierane z warsztatu, przejeżdżano nimi do warsztatu, jeżdżono nimi w celach prywatnych oraz, że jeżdżono nimi po placu przedsiębiorstwa "T" S.A. (auto prowadził pracownik "T" S.A.). Na powyższą okoliczność strona przedłożyła oświadczenie podpisane przez nieokreśloną osobę, zgodnie z którym "(...) pracownicy "T" S.A. poruszają się w trybie AUTO samochodami należącymi do firmy PHU "O" A. F., po terenach magazynów należących do "T" S.A. (...)".

W treści przywołanego oświadczenia wskazywano również, że "pracownicy "T" S.A. posiadają upoważnienie aby poruszać się tymi samochodami w celu podstawiania ich pod rampy załadunkowe oraz przestawienia na parking (...)". Strona wyjaśniała, że po zakończonej jeździe kierowca wyjmuje kartę kierowcy, a pojazd przejmują pracownicy przedsiębiorstwa "T" S.A., którzy kierują tymi pojazdami jedynie po ogrodzonym placu magazynowym w celu załadunku i rozładunku towarów. W ocenie strony w przywołanych okolicznościach nie istniał obowiązek rejestrowania przejazdów na karcie kierowcy. Strona uzasadniała swoje stanowisko treścią art. 2 i art. 4 rozporządzenia nr 561/2006.

Organ nie dał wiary wyjaśnieniom strony w tym zakresie. Wskazał, że strona w toku kontroli 14.06.2022 r. złożyła oświadczenie, że pojazdy znajdujące się w prawnej dyspozycji kontrolowanego przedsiębiorstwa były wyłącznie wykorzystywane w związku z prowadzoną przez nią działalnością gospodarczą oraz nie były użyczane innym podmiotom czy osobom trzecim. Strona oświadczyła, że udzielone przez nią informacje są pełne i zgodne ze stanem faktycznym - pod rygorem treści art. 233 k.k. Natomiast w toku kontroli, po ujawnieniu naruszeń, w przypadku kwestionowanych przejazdów, strona wskazuje, że pojazdami poruszali się pracownicy innego przedsiębiorstwa - przecząc wcześniej złożonemu oświadczeniu.

Ponadto, w ocenie organu, strona nie udowodniła okoliczności, że pojazdami posługiwali się nie kierowcy kontrolowanego przedsiębiorstwa, lecz "T" S.A. Strona złożyła oświadczenie podpisane przez nieokreśloną osobę podpisem nieczytelnym.

Strona nie przedstawiła także upoważnień, które pozwalałyby na użytkowanie pojazdów należących do strony przez pracowników innego przedsiębiorstwa.

Strona nie przedłożyła w tym zakresie innych dowodów, pomimo treści zawiadomienia z 11.07.2022 r., w którym organ wprost wskazał, że stronie przysługuje prawo zajęcia stanowiska w terminie 7 dni od daty jego doręczenia oraz że brak odpowiedzi na powyższe pismo spowoduje wydanie decyzji w oparciu o zebrany materiał dowodowy.

Ponadto organ wyjaśnił, że przepisy regulujące przewozy drogowe nie znają pojęcia "trybu AUTO" w zakresie rejestrowania aktywności na karcie kierowcy.

Zgodnie z art. 2 ust. 1 lit. a przywołanego rozporządzenia, "niniejsze rozporządzenie ma zastosowanie do przewozu drogowego rzeczy, gdy dopuszczalna masa całkowita pojazdów łącznie z przyczepą lub naczepą przekracza 3,5 tony (...)". Z wpisów w dowodach rejestracyjnych pojazdów o numerach rejestracyjnych [...] i [...] wynika, że ich dopuszczalna masa całkowita przekracza 3,5 tony.

Natomiast zgodnie z definicją zawartą w art. 4 lit. a rozporządzenia 561/2006 "przewóz drogowy" oznacza każdą podróż odbywaną w całości lub części po drogach publicznych przez pojazd, z ładunkiem lub bez, używanym do przewozu osób lub rzeczy.

Organ nie zaakceptował argumentacji, że ww. przejazdy nie były dokonywane na drodze publicznej, tylko po ogrodzonym terenie magazynu, wobec czego nie są spełnione przesłanki definicji "przewozu drogowego".

W ocenie organu część podróży, która miała miejsce na terenie "T" S.A., której celem było rozładowanie przywiezionego towaru i załadowanie nowego ładunku, wypełnia znamiona przejazdu drogowego w rozumieniu przepisów rozporządzenia nr 561/2006. Sam fakt czasowego przejazdu poza drogą publiczną nie zwalnia z obowiązku posługiwania się kartą kierowcy.

Niezależnie od kwestii wykładni definicji "przewozu drogowego" i ewentualnego wyłączenia przejazdów po placu firmy "T" S.A. z obowiązku ich rejestrowania na karcie kierowcy, organ wskazał również, że pojazdami były wykonywane także innego typu przejazdy, jak np. odbiór z warsztatu, przejazd do warsztatu, czy też przewozy w celach prywatnych (np. dowóz materiałów budowlanych) - co strona sama wskazywała w przesłanych wyjaśnieniach z 04.07.2022 r. Niewątpliwie powyższe sytuacje wypełniają wszystkie elementy definicji "przewozu drogowego", a także nie znajdują się w katalogu wyłączeń z obowiązku rejestracji przejazdu na karcie kierowcy, wskazanego w art. 3 i art. 13 rozporządzenia nr 561/2006. Powyższego strona nie kwestionowała w odwołaniu od decyzji.

Następnie organ wskazał na 91 kwestionowanych przewozów, które uznał za naruszenie z l.p. 6.2.1 załącznika nr 3 do ustawy, z których, zgodnie z oświadczeniami strony, 82 przejazdy były wykonywane na placu przedsiębiorstwa "T" SA.

Za powyższe naruszenia organ nałożył za kontrolowany podmiot karę w wysokości 5 000 zł - zgodnie z lp. 6.2.1 załącznika nr 3 do ustawy.

Odnośnie do naruszenia polegającego na nieudostępnieniu podczas kontroli w przedsiębiorstwie wykresówek oraz pobranych i przechowywanych danych z karty kierowcy i tachografu cyfrowego - za każdy dzień w odniesieniu do każdego kierowcy; organ wskazał na lp. 6.3.16 załącznika nr 3 do ustawy, który sankcjonuje wskazane naruszenie karą pieniężną w wysokości 500,00 zł.

Organ wskazał, że zawiadomieniem z 13.05.2022 r. stronie został przekazany wykaz dokumentów, jakie powinna przygotować ona do kontroli na dzień jej rozpoczęcia - m.in. dane cyfrowe zawarte na kartach kierowców i dane cyfrowe z tachografów (pkt 14 i 15 zawiadomienia). Strona została także poinformowana, że dane należy przygotować za okres, który będzie objęty kontrolą oraz o okresie, który będzie kontrolowany, tj. 15.06.2021 r. - 14.06.2022 r.

Stronę wezwano do przedłożenia ww. dokumentów również wezwaniem z 14.06.2022 r. (pkt 14 i 15 wezwania).

Po analizie przedłożonych przez stronę w toku kontroli dokumentów, organ stwierdził, że strona nie złożyła wszystkich wymaganych danych. Wobec powyższego, strona została ponownie wezwana (pismo z 14.06.2022 r.) o przedstawienie plików z tachografów cyfrowych pojazdów o numerach rejestracyjnych: [...] oraz [...] za okres od 04.04.2022 r. do 15.05.2022 r.

Wiadomością elektroniczną z 17.06.2022 r. strona przesłała kilka plików, jednakże ich analiza pozwoliła ustalić, że nie zawierają one danych o aktywności kierowców, wymaganych przerw i odpoczynków.

W okresie od 05.04.2022 r. pojazd o numerze rejestracyjnym [...] wykorzystywany był przez kierowcę J. S., co zostało ustalone na podstawie analizy pliku o nazwie: C_20220608_0443_[...]_l5709271179000.DDD. Strona nie przedstawiła danych w odniesieniu do powyższego kierowcy - za 30 dni.

Następnie na podstawie analizy pliku o nazwie: C_20220608_0540_[...]_18304140973000.DDD ustalono, że w okresach: 05.04.2022 r. - 15.04.2022 r. (11 dni), 19.04.2022 r. - 22.04.2022 r. (4 dni), 25.04.2022 r. - 29.04.2022 r. (5 dni), 02.05.2022 r. (1 dzień), 04.05.2022 r. - 06.05.2022 r. (3 dni) oraz 10.05.2022 r. - 15.05.2022 r. (6 dni) pojazd o numerze rejestracyjnym [...] wykorzystywany był przez kierowcę K. T.. W tym przypadku strona również nie przedstawiła wymaganych danych w odniesieniu do powyższego kierowcę - za 31 dni.

Organ odwoławczy dodał, że organ I instancji nieprawidłowo obliczył ilość dni, za które strona nie przedstawiła danych w toku kontroli, wskazując na 30 dni w przypadku K. T. (zamiast 31 dni), co przełożyło się również na końcowe obliczenie wskazujące na 59 dni, za które nie okazano danych (zamiast 60 dni).

Zdaniem organu odwoławczego, organ I instancji słusznie nie podzielił argumentacji strony, zgodnie z którą miała ona zbyt mało czasu na sporządzenie powyższej dokumentacji. Stronie wyznaczono 3 dni na przygotowanie danych, do których okazania była dwukrotnie wzywana. Ponadto nie zasługiwał na uwzględnienie argument, że strona miała obowiązek sczytać dane z tachografu dopiero po 90 dniach od ostatniego sczytania, tj. dopiero 04.07.2022 r. Strona wiedziała wcześniej o zamiarze przeprowadzenia kontroli prowadzonego przez nią przedsiębiorstwa, jak również o zakresie dokumentów, które winna przygotować do kontroli, a przepisy ustawy wprost nakładają na nią obowiązek poddania się tej kontroli - czyli m.in. okazania wszelkich dokumentów na żądania uprawnionego organu. Wobec tego, zakładając wymaganą od profesjonalnego podmiotu staranność, powinna ona przygotować stosowną dokumentację we wcześniejszym terminie, tak aby okazać ją na żądanie organu (który i tak wzywał stronę dwukrotnie do jej przedstawienia). Organ nie podzielił również argumentu, że strona nie posiadała programu do sczytywania danych zapisywanych na kartach kierowców oraz tachografach, czy też że nie wiedziała, że pliki nie zostały poprawnie pobrane. Przedsiębiorca prowadzący działalność w zakresie transportu winien znać obowiązki związane z prowadzeniem działalności (w szczególności te związane z obowiązkiem poddania się kontroli) oraz wykazać się profesjonalizmem w jej prowadzeniu i wypełnianiu nałożonych przez przedsiębiorcę obowiązków. Po stronie przedsiębiorcy pozostaje sposób zorganizowania sobie pracy oraz prowadzenia wymaganej dokumentacji, tak aby móc sprostać wymaganiom nałożonym na niego przez przepisy prawa.

Organ I instancji za ww. naruszenie wymierzył stronie karę pieniężną w wysokości 29 500 zł z tytułu stwierdzonych naruszeń sankcjonowanych przez lp. 6.3.11 załącznika nr 3 do ustawy.

W ocenie organu odwoławczego naruszenia zostały stwierdzone zasadnie, lecz wysokość kary była wadliwa. Jednakże z uwagi na art. 139 k.p.a., zgodnie z którym organ odwoławczy nie może wydać decyzji na niekorzyść strony odwołującej się, organ odwoławczy utrzymał karę w wysokości wymierzonej przez organ I instancji - za 59 dni, w kwocie 29 500,00 zł - niższej niż należna – 30 000,00 zł (za 60 dni).

Odnośnie do podstaw do zastosowania przepisów egzoneracyjnych z art. 92b oraz 92c ustawy, organ odwoławczy nie stwierdził okoliczności uzasadniających ich zastosowanie.

Podobnie organ odniósł się do okoliczności stanowiących przesłanki do zastosowania art. 92b ustawy - organ odwoławczy nie znalazł podstaw do zastosowania wyłączenia odpowiedzialności przedsiębiorcy za stwierdzone naruszenia.

Na decyzję ostateczną skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi wniosła A. F., w części dotyczącej nałożenia kary 5 000 zł, zgodnie z lp.6.2.1 załącznika nr 3 do ustawy, za naruszenie polegające na niewłaściwej obsłudze lub odłączeniu homologowanego i sprawnego technicznie tachografu, skutkujące nierejestrowaniem na wykresówce lub na karcie kierowcy aktywności kierowcy, prędkości pojazdu lub przebytej drogi.

Zaskarżonej w tej części decyzji skarżąca zarzuciła:

1/ naruszenie przepisów prawa materialnego mającego wpływ na wynik sprawy, a mianowicie:

1.1/ art. 32 ust. 3 rozporządzenie nr 165/2014, przez jego niewłaściwe zastosowanie, ponieważ żadna z okoliczności wymienionych w jego dyspozycji nie miała miejsca w niniejszej sprawie;

1.2/ art. 34 ust. 1 rozporządzenia nr 165/2014, przez jego niewłaściwe zastosowanie, gdyż w niniejszym przypadku kierowcy skarżącej stosowali karty kierowców w każdym dniu, w którym prowadzili pojazd począwszy od przejęcia pojazdu i karty kierowców były wyjmowane przez nich z urządzenia rejestrującego zawsze po zakończeniu dziennego okresu pracy;

1.3/ art. 34 ust. 2-7 rozporządzenia nr 165/2014, przez jego niewłaściwe zastosowanie, ponieważ żadna z okoliczności wymienionych w jego dyspozycji nie miała miejsca w niniejszej sprawie;

1.4/ art. 5 lit. a rozporządzenia nr 561/2006, poprzez przyjęcie, że przejazdy pojazdów skarżącej po terenie firmy "T" S.A. w celu rozładunku i załadunku towarów odbywały się po drodze publicznej;

1.5/ art. 4 pkt 22, art. 7a , art. 14 i art. 92 ustawy, przez ich niewłaściwe zastosowanie;

2. naruszenie przepisów postępowania, mające istotny wpływ na wynik sprawy, prowadzące do błędu w ustaleniach faktycznych:

2.1/ art. 6, 7. art. 8 § 1 k.p.a., poprzez ich niezastosowanie i nieustalenie, w jaki sposób z pojazdów skarżącej bez zalogowanej karty kierowcy korzystali pracownicy firmy "T" S.A. na potrzeby przejazdów po wygrodzonym terenie tej firmy w celu ich załadunku;

2.2/ art. 10 § 1 k.p.a., poprzez nieprzeprowadzenie postępowania dowodowego i niezweryfikowanie zakwestionowanych oświadczeń firmy "T" S.A., potwierdzających korzystanie z pojazdów skarżącej bez zalogowanej karty kierowcy na swoim terenie,

2.3/ art. 7, 77 § 1, 76, 80, 8 w związku z art. 81a § 1, art. 6 w zw. z art. 107 § 3 i art. 136 § 1 k.p.a., poprzez niedostateczne wyjaśnienie stanu faktycznego sprawy, błędne przyjęcie, że przejazdy po terenie firmy "T" S.A. w celu rozładunku i załadunku towarów odbywały się po drodze publicznej.

Wskazując na powyższe naruszenia skarżąca wniosła o uchylenie decyzji w zaskarżonej części i umorzenie postępowania, ewentualnie uchylenie zaskarżonej decyzji w całości i przekazanie sprawy organowi pierwszej instancji do ponownego rozpoznania, ewentualnie zamianę zaskarżonej decyzji w zaskarżonej części dotyczącej nałożenia kary 5 000 zł zgodnie z lp. 6.2.1 załącznika nr 3 do ustawy za naruszenie polegające na niewłaściwej obsłudze lub odłączeniu homologowanego i sprawnego technicznie tachografu, skutkujące nierejestrowaniem na wykresówce lub na karcie kierowcy aktywności kierowcy, prędkości pojazdu lub przebytej drogi (lp. 6.2.1. załącznika nr 3 do ustawy). Skarżąca wniosła także o zasądzenie zwrotu kosztów postępowania.

W uzasadnieniu skargi podniesiono, że w niniejszej sprawie na podstawie analizy danych cyfrowych wykazano wykonywanie licznych przewozów bez prawidłowej rejestracji danych na karcie kierowcy. W tym zakresie strona skarżąca wyjaśniła, że zakwestionowane przejazdy były wykonywane przez pracowników firmy "T" S.A. po placu załadunkowo-rozładunkowym tego przedsiębiorstwa za zgodą skarżącej, ze wzglądu na logistyczne wymagania dotyczące organizacji pracy firmy "T" S.A. na terenie jej magazynów. Zgodnie z art. 2 i art.4 rozporządzenia (WE) nr 561/2006 przejazdy tego rodzaju nie odbywały się po drogach publicznych i wobec tego nie istnieje obowiązek ich rejestracji na karcie kierowcy.

Organ nie dał wiary tym wyjaśnieniom ze względu na oświadczenie kontrolowanego podmiotu, że jego pojazdy wykorzystywane w działalności gospodarczej nie były użyczane osobom trzecim. Zdaniem skarżącej, treść oświadczenia z 14.06.2022 r. nie pozostaje jednak w sprzeczności ze złożonymi w sprawie wyjaśnieniami, bowiem faktycznie pojazdy nie były użyczane innym podmiotom do prowadzenia działalności gospodarczej, tylko ze względu na narzucone skarżącej warunki współpracy przez kontrahenta "T" S.A. pojazdy były rozładowywane i ładowane przez pracowników właściciela terenu.

Jeżeli organ administracji miał wątpliwości co do wiarygodności oświadczenia "T" S.A., potwierdzającego okoliczności podniesione przez skarżącą, to mógł w tym zakresie przeprowadzić stosowne dochodzenie lub zobowiązać skarżącą do przedstawienia dodatkowych dokumentów lub upoważnienia osób reprezentujących "T" S.A.

Skarżąca stwierdziła, że nie ma racji organ administracji, że czasowe wykonywanie przewozu poza drogą publiczną nie zmienia faktu, że jest to przewóz po drodze publicznej. W tym przypadku nie mamy bowiem do czynienia z czasowym przejazdem poza drogą publiczną, gdyż załadunki i rozładunki odbywały się po zakończeniu dziennych przejazdów drogami publicznymi.

Podniosła, że zgodnie z art. 34 ust.1 rozporządzenia nr 165/2014 wykresówki ani karty kierowcy nie wyjmuje się z urządzenia rejestrującego przed zakończeniem dziennego okresu pracy, chyba że jej wyjęcie jest dopuszczalne z innych powodów lub jest konieczne do wprowadzenia symbolu państwa po przekroczeniu granicy.

W niniejszym przypadku karty kierowców każdorazowo były wyjmowane z urządzenia rejestrującego po zakończeniu dziennego okresu pracy, a ponadto ich wyjęcie było dopuszczalne z innych powodów, tj. ze względu na wymóg kierowania pojazdami po terenie kontrahenta "T" S.A. przez jego kierowców, którzy poruszali się po terenie zamkniętym i nie wykonywali przewozów po drogach publicznych.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi zważył, co następuje.

Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.

Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. z 2022 r. poz. 2492), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej.

Zakres tej kontroli wyznacza art. 134 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2023 r. poz. 1634), dalej p.p.s.a., który stanowi, że sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, z zastrzeżeniem art. 57a. Zgodnie natomiast z art. 145 § 1 p.p.s.a., uwzględnienie przez sąd administracyjny skargi i uchylenie decyzji następuje, gdy sąd stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania lub inne naruszenie przepisów postępowania, jeśli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy.

Przedmiotem kontroli Sądu w niniejszej sprawie jest decyzja Głównego Inspektora Transportu Drogowego z 4 września 2023 r., utrzymująca w mocy decyzję organu I instancji z 10 sierpnia 2022 r. o nałożeniu na skarżącą kary pieniężnej w wysokości 15 000 zł za naruszenie przepisów o transporcie drogowym.

W myśl art. 92a ust. 1 ustawy z 6 września 2001 r. o transporcie drogowym (Dz.U. z 2022 r. poz. 2201 ze zm.), dalej ustawa, podmiot wykonujący przewóz drogowy lub inne czynności związane z tym przewozem z naruszeniem obowiązków lub warunków przewozu drogowego podlega karze pieniężnej w wysokości od 50 zł do 12 000 zł za każde naruszenie. Suma kar pieniężnych, o których mowa w tym przepisie, nałożonych za naruszenia stwierdzone podczas kontroli w podmiocie wykonującym przewóz drogowy, nie może przekroczyć kwoty 15 000 złotych (art. 92a ust. 5 pkt 1). W art. 92a ust. 1 ustawy ustalono odpowiedzialność podmiotu wykonującego przewóz drogowy za naruszenie przepisów określających warunki i obowiązki tego przewozu, określając jednocześnie granice wysokości kary za naruszenia w tym zakresie. Odpowiedzialność przewidziana w art. 92a ust. 1 ma charakter obiektywny, jest niezależna od winy podmiotu wykonującego transport drogowy i dla jej ustalenia wystarczające jest stwierdzenie samego faktu naruszenia obowiązków i warunków przewozu drogowego. Kara ta nie jest konsekwencją dopuszczenia się czynu zabronionego, lecz jest następstwem zaistnienia stanu niezgodnego z prawem. Istotą kary, o której mowa w art. 92a ust. 1, jest przymuszenie podmiotu wykonującego przewóz drogowy do respektowania wynikających z przepisów prawa nakazów i zakazów służących bezpieczeństwu powszechnemu, tj. zapewniania wykonywania transportu w sposób gwarantujący bezpieczeństwo na drogach, ochronę życia i zdrowia ludzkiego. Wykaz naruszeń obowiązków lub warunków przewozu drogowego i przypisanych im wysokości kar pieniężnych zawarty został w załączniku nr 3 do ustawy (art. 92a ust. 7). Określone w tym załączniku kary pieniężne zostały ustalone w sposób sztywny, co powoduje, że ich wysokość nie została pozostawiona uznaniu organów.

Decyzja o nałożeniu kary ma charakter decyzji związanej i wobec stwierdzenia naruszenia obowiązków lub warunków wykonywania przewozu drogowego organ co do zasady zobowiązany jest do ustalenia kary pieniężnej w wysokości określonej w załączniku i nałożenia jej w wysokości wynikającej z art. 92a ust. 1 i 5 ustawy oraz załącznika nr 3 do niej. Odstąpienie od nałożenia kary i zwolnienie się przez wykonującego przewóz z odpowiedzialności możliwe jest bowiem jedynie w sytuacji wystąpienia okoliczności przewidzianych w art. 92b i art. 92c ustawy.

Na podstawie art. 4 pkt 22 ustawy przyjąć należy, że odpowiedzialność z art. 92a ust. 1 ustawy dotyczy naruszenia obowiązków lub warunków wynikających zarówno z ustawy, jak i podanych w tym przepisie aktów, w tym m.in. z przepisów cyt. wyżej rozporządzenia (WE) nr 561/2006 Parlamentu Europejskiego i Rady z 15 marca 2006 r. w sprawie harmonizacji niektórych przepisów socjalnych odnoszących się do transportu drogowego oraz zmieniającego rozporządzenia Rady (EWG) nr 3821/85 i (WE) 2135/98, jak również uchylającego rozporządzenie Rady (EWG) nr 3820/85 - zwanego w dalszym ciągu rozporządzeniem nr 561/2006, a także z przepisów rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 165/2014 z 4 lutego 2014 r. w sprawie tachografów stosowanych w transporcie drogowym i uchylającego rozporządzenie Rady (EWG) nr 3821/85 w sprawie urządzeń rejestrujących stosowanych w transporcie drogowym oraz zmieniającego rozporządzenie (WE) nr 561/2006 Parlamentu Europejskiego i Rady w sprawie harmonizacji niektórych przepisów socjalnych odnoszących się do transportu drogowego (Dz.Urz. UE L 60 z 28.02.2014 r.), zwanego rozporządzeniem nr 165/2014.

Postępowanie w przedmiocie ustalenia odpowiedzialności i nałożenia kary pieniężnej na podstawie art. 92a ustawy jest postępowaniem administracyjnym, do którego zastosowanie znajdują przepisy k.p.a. Na podstawie art. 93 ust. 7 ustawy w postępowaniu tym nie stosuje się przepisów ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa.

Przedstawione regulacje prawne wyznaczają granice materialne i formalne sprawy indywidualnej w rozumieniu art. 1 pkt 1 k.p.a., rozstrzyganej przez właściwy organ administracji publicznej w formie decyzji administracyjnej. Oznacza to, że organy rozstrzygające tę sprawę muszą przestrzegać określonych w k.p.a. standardów ustalania stanu faktycznego.

Powinnością organu administracji publicznej rozstrzygającego władczo o prawach i obowiązkach jednostki jest zebranie i rozpatrzenie całego materiału dowodowego, przy czym czynności te muszą mieć charakter wyczerpujący (art. 77 § 1 k.p.a.). Nakaz ten posiada rangę zasady postępowania administracyjnego (zasada zupełności postępowania dowodowego) i stanowi logiczną konsekwencję unormowanej w art. 7 k.p.a. zasady prawdy obiektywnej (materialnej). Materiał dowodowy sprawy stanowi nieodłączny element procesu administracyjnego, powstaje w wyniku czynności dowodowych i jest utrwalany celem poddania go wszechstronnej analizie i ocenie. Organ może uznać daną okoliczność za udowodnioną tylko w oparciu o ocenę dokonaną na podstawie całokształtu materiału dowodowego (art. 80 k.p.a.). Co więcej, w proces ustalania rzeczywistego stanu faktycznego angażowana jest zawsze strona postępowania. W myśl bowiem art. 81 k.p.a., okoliczność faktyczna może być uznana za udowodnioną, jeżeli strona miała możność wypowiedzenia się co do przeprowadzonych dowodów.

Oczywiście, o ile zakres obowiązków organu związanych z realizacją powyższych reguł unormowany jest przepisami proceduralnymi, o tyle zakres okoliczności faktycznych podlegających ustaleniu i ocenie zależeć będzie zawsze od indywidualnej sprawy rozstrzyganej w postępowaniu. Nie ulega wątpliwości, że zakres okoliczności faktycznych niezbędnych do rozpatrzenia sprawy indywidualnej, a tym samym do wydania decyzji administracyjnej, określają zasadniczo przepisy prawa materialnego. To one bowiem określają przesłanki przyznania jednostce uprawnienia bądź nałożenia obowiązku. Organ administrujący musi więc dokonać zawsze prawidłowej subsumcji przepisów prawa materialnego nie tylko na potrzeby rozstrzygnięcia sprawy, ale także dla prawidłowego zakreślenia okoliczności istotnych dla sprawy, podlegających ustaleniu w toku postępowania dowodowego. Przyjęcie więc, że organ wyczerpująco zebrał i rozpatrzył cały materiał dowodowy możliwe jest tylko pod warunkiem, że w postępowaniu zostały zebrane i rozważone dowody dotyczące okoliczności przewidzianych we wszystkich przepisach prawa materialnego mających zastosowanie w sprawie.

W niniejszej sprawie, w ocenie Sądu, organy spełniły opisane powyżej wymogi – zebrały materiał dowodowy w sposób pozwalający na wydanie rozstrzygnięcia.

Zaznaczyć przy tym należy, że taka ocena Sądu dotyczy wszystkich naruszeń stwierdzonych w trakcie kontroli w siedzibie przedsiębiorcy, choć nie wszystkie ustalenia były kwestionowane przez stronę. Ustalenia organu obejmowały następujące naruszenia ujęte w załączniku nr 3 do ustawy:

1/ lp. 1.5 - niezgłoszenie w formie pisemnej, w postaci papierowej lub elektronicznej, organowi, który udzielił zezwolenia na wykonywanie zawodu przewoźnika drogowego lub licencji, zmiany danych, o których mowa odpowiednio w art. 7a i art. 8 ustawy, w wymaganym terminie – łącznie za 1 przypadek naruszenia organy nałożyły karę w kwocie 800 zł;

2/ lp. 5.11- przekroczenie maksymalnego czasu prowadzenia pojazdu bez przerwy: o czas do mniej niż 30 minut - sankcjonowane karą w wysokości 100 zł, o czas od 30 minut do mniej niż 1 godzina i 30 minut - sankcjonowane karą w wysokości 250 zł, za każde rozpoczęte 30 minut od 1 godziny i 30 minut - sankcjonowane karą w wysokości 350 zł; organ za 7 stwierdzonych naruszeń nałożył karę w łącznej wysokości 4000 zł;

3/ lp. 6.1.5 - wykonywanie przewozu drogowego pojazdem wyposażonym w tachograf, który nie został sprawdzony lub poddany przeglądowi przez warsztat posiadający zezwolenie - sankcjonowane karą w wysokości 1000 zł; organ za 1 stwierdzone naruszenie nałożył karę w wysokości 1000 zł;

4/ lp. 6.2.1 - niewłaściwa obsługa lub odłączenie homologowanego i sprawnego technicznie tachografu, skutkujące nierejestrowaniem na wykresówce lub na karcie kierowcy aktywności kierowcy, prędkości pojazdu lub przebytej drogi – sankcjonowane karą 5 000 zł; organ stwierdził 91 naruszeń, co skutkowało nałożeniem kary wysokości 5 000 zł;

5/ lp. 6.3.16 - nieudostępnienie podczas kontroli w przedsiębiorstwie wykresówek oraz pobranych i przechowywanych danych z karty kierowcy i tachografu cyfrowego - za każdy dzień w odniesieniu do każdego kierowcy - sankcjonowane karą w wysokości 500 zł; organ I instancji za 59 stwierdzonych naruszeń nałożył karę w łącznej wysokości 29 500 zł; organ II instancji naruszeń takich stwierdził 60, co powinno skutkować nałożeniem kary w kwocie 30 000 zł, ale z uwagi na wynikający z art. 139 k.p.a. zakaz reformationis in peius – utrzymał w mocy decyzję organu I instancji również w tej części.

Podkreślenia wymaga, że strona skarżąca nie tylko w skardze, ale już na etapie postępowania administracyjnego, nie kwestionowała okoliczności faktycznych sprawy. W odniesieniu do naruszeń z lp. 1.5, lp. 5.11, lp. 6.1.5 i lp. 6.3.16 załącznika nr 3 do ustawy nie kwestionowała nawet kwalifikacji prawnej dokonanej przez organy, a także wysokości nałożonych kar. Sąd, nie będąc związany granicami skargi, dokonał jednak kontroli również w tym zakresie i nie stwierdził nieprawidłowości.

Jedynie odnośnie do naruszenia ujętego w lp. 6.2.1 załącznika nr 3 do ustawy strona przez całe postępowanie administracyjne, a także w złożonej skardze, kwestionowała dokonaną przez organy kwalifikację prawną stwierdzonych naruszeń, stojąc na stanowisku, że choć rzeczywiście zakwestionowane przejazdy wykonywane były bez zalogowanej karty kierowcy, to w tych przypadkach pojazdy były odbierane z warsztatu, przejeżdżano nimi do warsztatu, jeżdżono nimi w celach prywatnych oraz że jeżdżono nimi po placu przedsiębiorstwa "T" S.A. (auto prowadził pracownik "T" S.A.), a więc nie istniał obowiązek rejestrowania przejazdów na karcie kierowcy. Strona wyjaśniała, że po zakończonej jeździe kierowca wyjmuje kartę kierowcy, a pojazd przejmują pracownicy przedsiębiorstwa "T" S.A., którzy kierują tymi pojazdami jedynie po ogrodzonym placu magazynowym w celu załadunku i rozładunku towarów. W ocenie strony w przywołanych okolicznościach nie istniał obowiązek rejestrowania przejazdów na karcie kierowcy. Strona uzasadniała swoje stanowisko treścią art. 2 i art. 4 rozporządzenia nr 561/2006.

Jeszcze raz podkreślić należy, że zawężenie przedstawionych poniżej rozważań Sądu jedynie do tych naruszeń wynika z faktu, że w odniesieniu do pozostałych naruszeń – opisanych szczegółowo w części historycznej uzasadnienia, przedstawiającej szczegółowo stan faktyczny sprawy i niewymagających powtarzania w tej części uzasadnienia – strona skarżąca nie kwestionowała tych ustaleń.

Z treści zarzutu naruszenia prawa materialnego, analizowanego wraz z treścią uzasadnienia skargi, wynika, że strona zarzuca organowi błędne uznanie, że na drodze innej niż droga publiczna może dojść do naruszenia l.p. 6.2 załącznika nr 3 ustawy, wobec definicji przewozu drogowego zawartej rozporządzeniu nr 561/2006, stosowanej na użytek ustawy o transporcie drogowym, stosownie do art. 4 ust. 6a tej ustawy.

Tak stawiany zarzut nie mógł być uznany za trafny.

Zgodnie z art. 4 ust. 6a ustawy przewóz drogowy to transport drogowy lub niezarobkowy przewóz drogowy, a także inny przewóz drogowy w rozumieniu przepisów rozporządzenia (WE) nr 561/2006 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 15 marca 2006 r. w sprawie harmonizacji niektórych przepisów socjalnych odnoszących się do transportu drogowego oraz zmieniającego rozporządzenia Rady (EWG) nr 3821/85 i (WE) 2135/98, jak również uchylającego rozporządzenie Rady (EWG) nr 3820/85 (Dz. Urz. UE L 102 z 11.04.2006, str. 1).

Stosownie zaś do art. 4 lit. a rozporządzenia nr 561/2006 zastosowanie ma następująca definicja przewozu drogowego: jest to każda podróż odbywana w całości lub części po drogach publicznych przez pojazd, z ładunkiem lub bez, używanym do przewozu osób lub rzeczy (...). Z kolei art. 2 ust. 1 tego rozporządzenia określa zakres zastosowania tego aktu prawnego do przewozu drogowego: a) rzeczy, gdy dopuszczalna masa całkowita pojazdów łącznie z przyczepą lub naczepą przekracza 3,5 tony; lub b) osób, pojazdami skonstruowanymi lub trwale przystosowanymi i przeznaczonymi do przewozu więcej niż dziewięciu osób łącznie z kierowcą.

Definicja przewozu drogowego z art. 4 lit. a rozporządzenia nr 561/2006 ma również znaczenie z punktu widzenia stosowania przepisów wskazanego w skardze rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady nr 165/2014 z 4 lutego 2014 r. w sprawie tachografów stosowanych w transporcie drogowym i uchylającego rozporządzenie Rady (EWG) nr 3821/85 w sprawie urządzeń rejestrujących stosowanych w transporcie drogowym oraz zmieniającego rozporządzenie (WE) nr 561/2006 Parlamentu Europejskiego i Rady w sprawie harmonizacji niektórych przepisów socjalnych odnoszących się do transportu drogowego (Dz. Urz. UE Nr L 60 z 2014 r., s.1). Przepisy tego rozporządzenia, dotyczące użytkowania tachografów (art. 32 - 34), stanowiły podstawę prawną zaskarżonej decyzji, wraz z art. 92a ustawy, w którego treści również posłużono się pojęciem przewozu drogowego przewidując konsekwencje naruszenia jego obowiązków lub warunków, tj. kary, w tym m.in. l.p.6.2.1 zał. nr 3 do ustawy.

Nie budzi zatem wątpliwości, że definicja przewozu drogowego - zawarta w art. 4 lit. a rozporządzenia nr 561/2006 - dla rozstrzygnięcia rozpoznawanej sprawy, jest kluczowa.

Z uzasadnienia skargi wynika, że definicję tę należy rozumieć w ten sposób, że przewozem drogowym może być jedynie podróż odbywana po drogach publicznych.

W ocenie Sądu taka wykładnia jest nieuprawniona.

Zgodnie z cytowaną już wyżej definicją przewozu drogowego z rozporządzenia nr 561/2006, jest nim każda podróż odbywana w całości lub części po drogach publicznych przez pojazd, z ładunkiem lub bez, używanym do przewozu osób lub rzeczy.

Gdyby zatem jedynie podróż odbywana przez pojazd po drogach publicznych, z ładunkiem lub bez, używanym do przewozu osób lub rzeczy stanowiła przejazd drogowy, to dodatkowe zastrzeżenie zawarte w omawianym przepisie - dotyczące odbywania podróży w całości lub części po drogach publicznych - byłoby zbędne. Zakładając racjonalność ustawodawcy, nie można przyjąć zbędności poszczególnych elementów definicji. Takie działanie jest nieuprawnione i sprzeczne z wykładnią językową. Skoro zatem ustawodawca jednoznacznie zastrzega, że przejazdem drogowym jest każda podróż odbywana w całości lub części po drogach publicznych, to znaczy, że za taki przejazd uznaje również każdą podróż odbywaną w części po drogach niepublicznych a w części po drogach publicznych, oczywiście przy zachowaniu pozostałych warunków.

Zgodnie z art. 13 ust. 1 wskazanego rozporządzenia, o ile nie zagraża to osiągnięciu celów określonych w art. 1, każde Państwo Członkowskie może wprowadzić wyjątki od przepisów art. 5-9 (dotyczących m.in. czasu pracy, przerw i okresów odpoczynku) i uzależnić te wyjątki od spełnienia indywidualnych warunków na swoim terytorium lub, w porozumieniu z zainteresowanymi Państwami, na terytorium innego Państwa Członkowskiego, mające zastosowanie do poszczególnych przewozów wymienionych od litery a) do p) określonymi tam pojazdami. W szczególności zgodnie z art. 13 lit. o rozporządzenia nr 561/2006, Państwa Członkowskie mają możliwość wprowadzenia wyjątków od przepisów art. 5-9 rozporządzenia do przewozów wykonywanych pojazdami używanymi wyłącznie na drogach wewnątrz obiektów, takich jak porty, obszary międzyportowe oraz terminale kolejowe. Zwolnienie to odnosi się zatem do przewozów wykonywanych na terenie tych obiektów i pod warunkiem, że są one realizowane pojazdami używanymi tylko na ich drogach wewnętrznych. Kompatybilny z tym przepisem jest art. 3 ust. 2 rozporządzenia nr 165/2014, który przewiduje wyjątek od zasady instalowania i użytkowania tachografów, stanowiąc, że Państwa członkowskie mogą wyłączyć z zakresu stosowania niniejszego rozporządzenia pojazdy wymienione w art. 13 ust. 1 i 3 rozporządzenia (WE) nr 561/2006. Konsekwencją powyższych przepisów jest zatem zwolnienie, w ściśle określonych warunkach, z obowiązku instalacji i użytkowania tachografu (na podstawie art. 3 ust. 2 rozporządzenia nr 165/2014) w przypadku dokonywania przejazdów pojazdami wymienionymi w art. 13 ust. 1 i 3 rozporządzenia (WE) nr 561/2006. Są to jednak przypadki szczególne, i jako takie muszą być wyraźnie przepisem prawa określone, a nie domniemane. Nie budzi też wątpliwości, że TSUE przywiązuje szczególną wagę do literalnej, wąskiej interpretacji wszystkich wyjątków, o których stanowi art. 13 ust. 1 omawianego rozporządzenia (patrz: wyrok C-222/12 z 13 marca 2014 r., C-203/18 z 21 listopada 2019 r.). Niewątpliwie taki przypadek w rozpoznawanej sprawie nie zachodzi, gdyż pojazdy skarżącej nie są pojazdami używanymi tylko na drogach wewnętrznych.

Reasumując, skarżąca nie wskazała okoliczności faktycznych i prawnych (konkretnej podstawy prawnej), z uwagi na które szczególnie traktowane miałby być jej pojazdy podlegające załadunkowi i rozładunkowi na placu manewrowym jej kontrahenta – firmy "T" S.A.

Trzeba mieć też na uwadze, że ogólna zasada instalowania i użytkowania tachografów na zasadach przewidzianych przepisami omawianych rozporządzeń zapewnia m.in. realizację celów regulacji rozporządzenia nr 561/2006, wskazanych w pkt 2 – 5, pkt 17, pkt 28 jego preambuły, a także zakresu jego zastosowania jasno określonego w jego art. 1 – rozporządzenie ustanawia przepisy dotyczące czasu prowadzenia pojazdu, przerw i okresów odpoczynku kierowców wykonujących przewóz drogowy rzeczy i osób w celu ujednolicenia warunków konkurencji pomiędzy poszczególnymi rodzajami transportu lądowego, zwłaszcza w odniesieniu do sektora transportu drogowego oraz w celu poprawy warunków pracy i bezpieczeństwa drogowego i ma na celu także przyczynienie się do polepszenia metod monitorowania i egzekwowania przepisów przez Państwa Członkowskie oraz poprawy warunków pracy w transporcie drogowym.

Stąd też, pomijając nawet fakt, że skarżąca - jak już zauważono - nie wskazała podstaw (faktycznych i prawnych) zwolnienia pojazdów dokonujących przewozów na jej rzecz we wskazanych w decyzji dniach dokonywania manewrów na placu firmy "T" S.A. z generalnego obowiązku rejestrowania wskazań w zakresie prędkości pojazdu, aktywności kierowcy i przebytej drogi, to jej wnioskowanie o takiej możliwości w okolicznościach sprawy pozostaje w sprzeczności z opisanym wyżej celem rozporządzenia nr 561/2006.

Przy przyjęciu, jak chce skarżąca, że o przewozie drogowym nie może być mowy w takiej części, w jakiej jest on wykonywany na drodze niepublicznej, przejazd, czas i aktywność kierowcy wykonywane na terenie poza drogą publiczną pozostawałyby poza jakąkolwiek kontrolą, mimo że okoliczności te mogłyby mieć bezpośredni wpływ chociażby na kondycję psychofizyczną kierowcy, co konsekwentnie rzutowałoby na bezpieczeństwo jego oraz innych użytkowników dróg przy przewozie wykonywanym następnie na drogach publicznych.

Zgodnie z art. 77 § 1 k.p.a. organ administracji publicznej jest obowiązany w sposób wyczerpujący zebrać i rozpatrzyć cały materiał dowodowy. W ocenie Sądu, materiał dowodowy w sprawie zgromadzono w sposób prawidłowy, a z uzasadnienia decyzji organów obydwu instancji wynika jednoznacznie, jakie okoliczności faktyczne organy uznały za podstawę wydania decyzji. Nie budzi też zastrzeżeń ocena zebranego w sprawie materiału dowodowego, która jest spójna, logiczna i przekonująca. Dlatego też Sąd na niezasadne uznał zarzuty naruszenia przepisów k.p.a. poprzez nieprzeprowadzenie postępowania dowodowego w sposób wyczerpujący i wszechstronny.

Dodać do tego należy, że skarżąca, choć stawia w skardze zarzuty nieprawidłowego zebrania materiału dowodowego, w istocie nie kwestionuje ustaleń faktycznych dokonanych przez organy, a jedynie ich kwalifikację prawną. Zarzutu wadliwego zastosowania przepisów prawa materialnego strona nie wiąże zatem z wadliwym ustaleniem stanu faktycznego, lecz z błędnym odczytaniem treści tych materialnoprawnych uregulowań.

W konsekwencji trafnie w sprawie przyjęto, że w 91 przypadkach wykonywany był przewóz drogowy z naruszeniem przepisów prawa, polegający na nierejestrowaniu za pomocą urządzenia rejestrującego lub cyfrowego urządzenia rejestrującego na wykresówce lub karcie kierowcy wskazań w zakresie prędkości pojazdu, aktywności kierowcy i przebytej drogi. Dodać również należy, że z owych 91 przypadków – szczegółowo wskazanych uzasadnieniu zaskarżonej decyzji; stąd nie ma potrzeby ich ponownego przytaczania – 82 przypadki dotyczyły omówionych już wyżej, manewrów na placu firmy "T" S.A., a 9 naruszeń dotyczyło – wedle tłumaczeń strony – przejazdów pojazdami, które były odbierane z warsztatu, przejeżdżano nimi do warsztatu, jeżdżono nimi w celach prywatnych, bez zalogowanej karty kierowcy oraz wskazania okoliczności, w których odbywał się przejazd. Tymczasem wysokość kary z lp. 6.2.1 załącznika nr 3 do ustawy (kwalifikacja przyjęta przez organ) nie jest uzależniona od ilości stwierdzonych naruszeń – tym samym już tych kilka przejazdów bez zalogowanej karty kierowcy, a w tym zakresie skarżąca nie sformułowała żadnych argumentów – byłoby wystarczającą podstawą do nałożenia kary.

W tym miejscu należy wskazać, że w sprawie doszło do naruszenia prawa materialnego, które jednak nie miało wpływu na wynik sprawy, przez wymierzenie kary pieniężnej 5000 zł z lp. 6.2.1. załącznika nr 3 do ustawy, zamiast kary w oparciu o lp. 6.3.5 załącznika nr 3 w wysokości 3000 zł.

W lp. 6.2.1 załącznika nr 3 nie mogą mieścić się wszystkie działania, które prowadzą do rejestrowania niepełnych danych związanych z aktywnością kierowcy, ale tylko takie, które wynikiem ingerencji w samo urządzenie lub w jego dane.

Suma kar powinna wynosić zatem 38300 zł, a nie 40300 zł, ale i tak ostatecznie wymierzona kara powinna wynieść 15000 zł, zgodnie z art. 92a ust. 1 i ust. 5 ustawy.

W ocenie Sądu, wykonywanie przewozów drogowych bez rejestrowania za pomocą urządzenia rejestrującego lub cyfrowego urządzenia rejestrującego na karcie kierowcy wskazań aktywności kierowcy (przejazdy po placu manewrowym firmy "T" S.A. i 9 pozostałych przypadków opisanych jako przejazdy do i z warsztatu oraz przejazdy w celach prywatnych), powinno zostać zakwalifikowane przez organy do lp. 6.3 załącznika nr 3: "naruszenie zasad i warunków użytkowania tachografu", a konkretnie jako naruszenie skutkujące nałożeniem sankcji w oparciu o lp. 6.3.5 załącznika nr 3 do ustawy - "Niedopuszczalne wyjęcie wykresówek lub karty kierowcy, mające wpływ na rejestrację danych", za które przewidziana jest także jedna kara niezależnie od ilości naruszeń, w wysokości 3000 zł.

Na podstawie zebranego i nie budzącego wątpliwości stanu faktycznego nie ma bowiem żadnych podstaw do przyjęcia, że dochodziło do niewłaściwej obsługi lub odłączania tachografu, a więc ingerencji w samo urządzenie lub rejestrowane przez niego dane. W ustalonych przez organ 91 przypadkach przewóz drogowy odbywał się po prostu po wyjęciu karty kierowcy.

Znajduje to potwierdzenie w aktach sprawy i wynika z oświadczeń samej skarżącej i konsekwentnie z przedstawianej przez nią argumentacji (choć błędnej), że we wskazanych w uzasadnieniu decyzji dniach kierowcy wykonujący na rzecz skarżącej przewóz rzeczy nie rejestrowali na karcie kierowcy swojej aktywności, znajdując się na terenie spółki "T" (kontrahenta skarżącej), gdzie pojazdy podlegały załadunkowi bądź rozładunkowi. Kierowcy ci naruszyli tym samym art. 34 ust. 1 rozporządzenia nr 165/2014, zgodnie z którym kierowcy stosują wykresówki lub karty kierowcy w każdym dniu, w którym prowadzą pojazd, począwszy od przejęcia pojazdu. Nie wyjmuje się wykresówki ani karty kierowcy z urządzenia rejestrującego przed zakończeniem dziennego okresu pracy (...). Nie ulega też wątpliwości, że przepisy te miały zastosowanie w sprawie, gdyż omawiany okres nierejestrowania aktywności kierowcy na terenie kontrahenta skarżącej stanowił część przewozu drogowego dokonaną na terenie prywatnym, jednak – jak wyżej wykazano – okoliczność ta nie mogła mieć wpływu na zasadność stosowania do nich przepisów ustawy, jak i przepisów rozporządzenia nr 561/2006 oraz rozporządzenia nr 165/2014.

Wobec powyższego Sąd, na podstawie art. 151 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji.

EC