Wyrok WSA w Łodzi, sygn. akt III SA/Łd 388/24
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi
Data orzeczenia: 2024-11-13 00:00:00+01:00 (orzeczenie nieprawomocne)
Symbol z opisem: 6030 Dopuszczenie pojazdu do ruchu
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Uchylono decyzję I i II instancji

SENTENCJA

Dnia 13 listopada 2024 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział III w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Monika Krzyżaniak, Sędziowie Sędzia WSA Paweł Dańczak (spr.), Sędzia WSA Małgorzata Kowalska, , Protokolant Sekretarz sądowy Ewa Górska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 30 października 2024 roku sprawy ze skargi M. S. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Łodzi z dnia 19 marca 2024 roku nr SKO.4121.25.2024 w przedmiocie odmowy zarejestrowania samochodu osobowego 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzająca ją decyzję Prezydenta Miasta Łodzi z dnia 6 lutego 2024 roku nr DOM-SOK-VIII.5410.1019.2023.APe ; 2. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Łodzi na rzecz skarżącego M. S. kwotę 697 (sześćset dziewięćdziesiąt siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.


UZASADNIENIE

Decyzją z 19 marca 2024 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Łodzi (dalej: SKO w Łodzi) utrzymało w mocy decyzję Prezydenta Miasta Łodzi z 6 lutego 2024 r. w sprawie odmowy zarejestrowania samochodu osobowego marki Toyota Rav4 o nr [...] na wniosek M.S.

W sprawie ustalono następujący stan faktyczny i prawny.

9 czerwca 2020 r. w Wydziale Praw Jazdy i Rejestracji Pojazdów Urzędu Miasta Łodzi na wniosek Ax. został zarejestrowany czasowo z urzędu za nr rej. [...] samochód osobowy marki Toyota Rav4 o nr [...].

Rejestracji ww. samochodu dokonano na podstawie następujących dokumentów: faktury zakupu powyższego pojazdu z 28 maja 2020 r., karty pojazdu serii [...], świadectwa zgodności WE z 30 kwietnia 2020 r., oświadczenia z 12 maja 2020 r. o danych i informacjach o pojeździe niezbędnych do rejestracji i ewidencji pojazdów.

Na potwierdzenie dokonania rejestracji czasowej pojazdu strona otrzymała decyzję Prezydenta Miasta Łodzi o rejestracji czasowej pojazdu, pozwolenie czasowe serii [...] oraz zalegalizowane tablice rejestracyjne [...] wraz z nalepką kontrolną. Równocześnie do Polskiej Wytwórni Papierów Wartościowych S.A. w Warszawie zostało złożone zamówienie na dowód rejestracyjny dla przedmiotowego pojazdu.

Spersonalizowany dowód rejestracyjny ww. samochodu został wytworzony, lecz nie został odebrany przez stronę, a ponadto do organu rejestrującego wpłynęło zawiadomienie o zbyciu przedmiotowego pojazdu na rzecz S.M. Px., do którego załączono fakturę z 19 maja 2023 r., potwierdzającą fakt przeniesienia prawa własności przedmiotowego samochodu.

W związku z powyższym Prezydent Miasta Łodzi nie wydał decyzji o rejestracji przedmiotowego pojazdu oraz dowodu rejestracyjnego na wnioskującą spółkę i 25 października 2023 r. w drodze decyzji odmówił rejestracji ww. samochodu na Ax.

15 listopada 2023 r. organ rejestrujący wezwał stronę do uzupełnienia wniosku o rejestrację o: oryginał lub poświadczoną notarialnie kopię dowodu własności, na podstawie którego strona nabyła prawo własności ww. pojazdu lub oryginał stosownego oświadczenia, z treści którego wynikać będzie, że prowadzi działalność gospodarczą S.M. Px.; oryginał lub poświadczoną notarialnie kopię faktury zakupu ww. pojazdu z 28 maja 2020 r., na podstawie której Ax. nabyła prawo własności przedmiotowego pojazdu; oryginał jednego z dokumentów wymaganych na podstawie art. 72 ust. 1 pkt 3 p.r.d. z aktualnym poziomem emisji spalin (termin ważności świadectwa homologacji typu WE pojazdu, które znajduje się w aktach pojazdu, w odniesieniu do obowiązujących norm emisji spalin w przypadku przedmiotowego samochodu upłynął 31 grudnia 2020 r. - Euro 6 AM).

15 grudnia 2023 r. strona stawiła się w organie rejestrującym i uzupełniła wniosek o stosowne oświadczenie. Strona przedłużyła również termin wydania decyzji w sprawie rejestracji ww. pojazdu do 31 stycznia 2024 r.

5 lutego 2024 r. strona ponownie stawiła się w urzędzie i uzupełniła wniosek o oryginał faktury z 28 maja 2020 r., na podstawie której Ax. nabyła prawo własności przedmiotowego pojazdu. Strona załączyła również do wniosku oświadczenie, w którym przedstawia swoje stanowisko w sprawie, natomiast nadal nie uzupełniła wniosku o jeden z dokumentów wymaganych na podstawie art. 72 ust. 1 pkt 3 p.r.d. z aktualnym poziomem emisji spalin.

Do dnia orzekania w sprawie ww. dokument nie został przedłożony.

Decyzją z 6 lutego 2024 r. Prezydent Miasta Łodzi odmówił zarejestrowania przedmiotowego samochodu z uwagi na nieprzedłożenie niezbędnych do zarejestrowania pojazdu dokumentów.

Pismem z 4 marca 2024 r. strona złożyła odwołanie do SKO w Łodzi.

Decyzją z 19 marca 2024 r. SKO w Łodzi utrzymało w mocy decyzję Prezydenta Miasta Łodzi z 6 lutego 2024 r.

SKO w Łodzi, mając na uwadze treść art. 72 ust. 1, art. 73 ust. 1, art. 74 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. - Prawo o ruchu drogowym (dalej: p.r.d.), stwierdziło, że rejestracji pojazdu dokonuje właściwy organ administracji publicznej na wniosek właściciela. Zadaniem zaś organu rejestrującego jest ustalenie, czy załączone do wniosku o rejestrację dokumenty są autentyczne oraz czy spełniają wymogi określone prawem. Przy wniosku o zarejestrowanie pojazdu właściciel obowiązany jest przedstawić oryginały zarówno dowodów własności, jak również ostatni dowód rejestracyjny. Oba rodzaje dokumentów muszą być prawdziwe, nie tylko w znaczeniu formalnej autentyczności dokumentu, lecz także zgodne ze stanem faktycznym. W przypadku niedopełnienia powyższych wymogów pojazd nie może być zarejestrowany. Z art. 72 ust. 1 pkt 3 p.r.d. wynika, że rejestracji pojazdu dokonuje się między innymi na podstawie świadectwa zgodności WE albo świadectwa zgodności wraz z oświadczeniem, zawierającym dane i informacje o pojeździe niezbędne do rejestracji i ewidencji pojazdu, dopuszczenia jednostkowego pojazdu, decyzji o uznaniu dopuszczenia jednostkowego pojazdu albo świadectwa dopuszczenia indywidualnego WE pojazdu - jeżeli są wymagane. Dokument ten jest niezbędny do zarejestrowania samochodu i powinien być on dołączony do wniosku o rejestrację. Jego brak stanowi przeszkodę do rejestracji pojazdu. Zdaniem SKO w Łodzi skoro świadectwo zgodności WE w dacie złożenia wniosku straciło swoją ważność, a odwołujący nie uzupełnił wniosku i nie złożył ważnego świadectwa zgodności dotyczącego przedmiotowego pojazdu, to tym samym nie przedstawił dokumentów wymaganych przez przepisy prawa przy składaniu wniosku o rejestrację pojazdu.

SKO w Łodzi uznało również, że czasowa rejestracja pojazdu nie może być utożsamiana z rejestracją pojazdu, o której mowa w art. 72 p.r.d., a tym samym nie można uznać pojazdu, w stosunku do którego wcześniej wydano pozwolenie czasowe, za pojazd zarejestrowany. To z kolei skutkuje tym, że w stosunku do takiego pojazdu wymagane jest, aby wnioskodawca dołączył do wniosku o rejestrację ważne świadectwo zgodności WE.

Skargę do sądu na powyższą decyzję SKO w Łodzi z 19 marca 2024 r. wniosła strona, reprezentowana przez pełnomocnika, zarzucając jej naruszenie:

- przepisów prawa procesowego, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, tj.:

1) art. 6 k.p.a., art. 7 k.p.a. w zw. z art. 7a k.p.a. w zw. z art. 11 k.p.a. w zw. z art. 80 k.p.a. w zw. z art. 81a k.p.a. poprzez brak szczegółowej i wszechstronnej analizy zebranego w sprawie materiału dowodowego, nierozstrzygnięcie powstałych wątpliwości na korzyść skarżącego, a konsekwencji naruszenie słusznego interesu skarżącego, jak również naruszenie zasady praworządności;

2) art. 8 k.p.a. poprzez niepodjęcie wszelkich kroków niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego i załatwienia sprawy, co spowodowało niedostateczne, a w konsekwencji błędne rozpoznanie sprawy;

3) art. 75 k.p.a. w zw. z art. 77 § 1 k.p.a. w zw. z art. 78 k.p.a. poprzez niedokonanie wszechstronnego zebrania i rozpatrzenia całego materiału dowodowego oraz niewyczerpujące zbadanie wszystkich okoliczności faktycznych i prawnych, mających znaczenie dla treści rozstrzygnięcia, a w konsekwencji oparcia decyzji na wybiórczo zebranym materiale dowodowym;

2. przepisów prawa materialnego, tj.:

1) art. 2 pkt 62 p.r.d, w zw. z art. 74 ust. 1 p.r.d. poprzez błędną wykładnię pojęcia "pojazd nowy", a w szczególności pominięcie, że definicja pojazdu nowego obejmuje dwie przesłanki, które muszą być spełnione łącznie, a tym samym nie może być uznany za pojazd nowy pojazd, który był czasowo zarejestrowany, a w konsekwencji żądanie przedłożenia świadectwa zgodności z aktualnym poziomem emisji spalin, w sytuacji gdy świadectwo takie nie jest wymagane w stosunku do pojazdu używanego, zaś na datę czasowej rejestracji świadectwo takie pozostawało aktualne, stąd dokonano skutecznej rejestracji czasowej;

2) art. 72 ust. 1 pkt 3 w zw. z art. 72 ust. 2 p.r.d. poprzez ich błędną wykładnię i wymaganie do rejestracji pojazdu używanego dokumentów, które przedkłada się do rejestracji pojazdu nowego;

3) art. 73 ust. 1e pkt 1 p.r.d. poprzez jego zastosowanie, w sytuacji gdy w sprawie nie zachodzą przesłanki do wydania decyzji odmownej rejestracji pojazdu;

4) art. 2 pkt 62 w zw. z art. 74 p.r.d. poprzez niewłaściwe zastosowanie i przyjęcie, że pojazd, który był już uprzednio zarejestrowany czasowo, jest pojazdem nowym, w sytuacji gdy fakt upływu czasu, na jaki dokonano czasowej rejestracji i brak "stałej" rejestracji pojazdu, nie powoduje, iż pojazd ponownie zyskuje status nowego;

5) błąd w ustaleniach faktycznych poprzez przyjęcie, że zgłoszony we wniosku o rejestrację pojazd jest pojazdem nowym, w sytuacji gdy pojazd nie był fabrycznie nowy, a przede wszystkim był używany, ubezpieczony i dopuszczony do ruchu drogowego, a ponadto był już zarejestrowany na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej.

Mając powyższe zarzuty na uwadze, skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji organu I i II instancji całości oraz zasądzenie na rzecz skarżącego zwrotu kosztów postępowania według norm przepisanych.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi zważył, co następuje.

Stosownie do treści art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz.U. z 2024 r., poz. 1267 ze zm.) w zw. z art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2024 r., poz. 935 ze zm., dalej: p.p.s.a.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Wspomniana kontrola sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Sąd administracyjny bada co do zasady, czy zaskarżony akt administracyjny jest zgodny z obowiązującymi w dacie jego podjęcia przepisami prawa materialnego określającymi prawa i obowiązki stron oraz przepisami proceduralnymi normującymi podstawowe zasady postępowania przed organami administracji publicznej.

Uchylenie zaskarżonej decyzji lub postanowienia w całości albo w części następuje w przypadku stwierdzenia przez sąd naruszenia przepisów prawa materialnego, jeżeli miało ono wpływ na wynik sprawy, lub naruszenia przepisów prawa procesowego, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy, a także gdy daje podstawę do wznowienia postępowania (art. 145 § 1 pkt 1 p.p.s.a.). Natomiast w razie nieuwzględnienia skargi, sąd skargę oddala odpowiednio w całości albo w części (art. 151 p.p.s.a.). Ponadto należy wskazać, że zgodnie z at. 134 § 1 p.p.s.a., sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.

Kontrolując zaskarżoną w sprawie decyzję, sąd doszedł do przekonania, że skarga zasługuje na uwzględnienie, ponieważ organy dopuściły się naruszenia przepisów prawa materialnego mającego wpływ na wynik sprawy, co uzasadniało usunięcie z obrotu prawnego decyzji obu instancji.

Przechodząc do merytorycznej części rozstrzygnięcia wskazać trzeba, że choć skarżący sformułował w skardze liczne zarzuty zarówno natury materialnoprawnej, jak i procesowej, to rzeczywista oś sporu w rozpoznawanej sprawie koncentruje się przede wszystkim na odmiennych stanowiskach strony skarżącej i organów administracji co do interpretacji pojęcia "rejestracja pojazdu". Zdaniem skarżącego, uzasadnione jest twierdzenie, że w rozumieniu art. 72 ust. 2 p.r.d., termin pojazd zarejestrowany na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej odnosi się zarówno do czasowej rejestracji, jak i rejestracji pojazdu (stałej). Na tę okoliczność skarżący powołał się na szereg innych przepisów, w tym wykonawczych oraz orzecznictwo sądowe, wskazujące na prawidłowość tego stanowiska, podnosząc przy tym, że skoro sporny pojazd był wcześniej zarejestrowany czasowo, to skarżący nie był zobowiązany – ubiegając się o rejestrację stałą – dołączać dokumentów, o których mowa w art. 72 ust. 1 pkt 3 p.r.d., gdyż zgodnie z ust. 2 pkt 1 tego przepisu wymagania ust. 1 nie dotyczą pojazdu, który był już zarejestrowany na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej - w zakresie ust. 1 pkt 3. Skarżący podkreślił, że w sprawie nie mamy do czynienia z pojazdem fabrycznie nowym (a nawet uważanym za nowy), lecz używanym, który był uprzednio zarejestrowany w Polsce, przy czym na potrzeby interpretacji art. 72 p.r.d. ustawa nie rozróżnia rejestracji "stałej" od czasowej, dlatego nie wystąpiły przesłanki określone w art. 73 ust. 1e pkt 1 p.r.d. nakazujące organowi wydanie decyzji odmownej w zakresie rejestracji pojazdu.

W tym miejscu wskazać należy, że zgodnie z art. 72 ust. 1 p.r.d. "Rejestracji dokonuje się na podstawie: 1) dowodu własności pojazdu lub dokumentu potwierdzającego powierzenie pojazdu, o którym mowa w art. 73 ust. 5; 2) (uchylony); 3) jednego z dokumentów: a) świadectwa zgodności WE wraz z oświadczeniem zawierającym dane i informacje o pojeździe niezbędne do rejestracji i ewidencji pojazdu, b) świadectwa zgodności wraz z oświadczeniem zawierającym dane i informacje o pojeździe niezbędne do rejestracji i ewidencji pojazdu, c) świadectwa zgodności, o którym mowa w art. 27 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 14 kwietnia 2023 r. o systemach homologacji pojazdów oraz ich wyposażenia, wraz z oświadczeniem zawierającym dane i informacje o pojeździe niezbędne do rejestracji i ewidencji pojazdu, d) dopuszczenia jednostkowego pojazdu wraz z oświadczeniem zawierającym dane i informacje o pojeździe niezbędne do rejestracji i ewidencji pojazdu, e) świadectwa krajowego indywidualnego dopuszczenia pojazdu, o którym mowa w art. 2 ust. 1 pkt 33 ustawy z dnia 14 kwietnia 2023 r. o systemach homologacji pojazdów oraz ich wyposażenia, wraz z oświadczeniem zawierającym dane i informacje o pojeździe niezbędne do rejestracji i ewidencji pojazdu, f) uznania dopuszczenia jednostkowego pojazdu, g) uznania świadectwa krajowego indywidualnego dopuszczenia pojazdu, o którym mowa w art. 64 ust. 1 ustawy z dnia 14 kwietnia 2023 r. o systemach homologacji pojazdów oraz ich wyposażenia, h) świadectwa dopuszczenia indywidualnego WE pojazdu, i) świadectwa unijnego indywidualnego dopuszczenia pojazdu, o którym mowa w art. 2 ust. 1 pkt 32 ustawy z dnia 14 kwietnia 2023 r. o systemach homologacji pojazdów oraz ich wyposażenia, wraz z oświadczeniem zawierającym dane i informacje o pojeździe niezbędne do rejestracji i ewidencji pojazdu - jeżeli są wymagane; świadectwa zgodności WE, świadectwa zgodności oraz oświadczenia zawierające dane i informacje o pojeździe niezbędne do rejestracji i ewidencji pojazdu mogą być podpisane podpisem odbitym sposobem mechanicznym; 4) zaświadczenia o pozytywnym wyniku badania technicznego pojazdu, jeżeli jest wymagane albo dowodu rejestracyjnego pojazdu lub innego dokumentu wydanego przez właściwy organ państwa członkowskiego, potwierdzającego wykonanie oraz termin ważności badania technicznego; 5) dowodu rejestracyjnego, jeżeli pojazd był zarejestrowany; 6) dowodu odprawy celnej przywozowej, jeżeli pojazd został sprowadzony z terytorium państwa niebędącego państwem członkowskim Unii Europejskiej i jest rejestrowany po raz pierwszy; 6a) dokumentu potwierdzającego zapłatę akcyzy na terytorium kraju albo dokumentu potwierdzającego brak obowiązku zapłaty akcyzy na terytorium kraju albo zaświadczenia stwierdzającego zwolnienie od akcyzy, w rozumieniu przepisów o podatku akcyzowym, jeżeli samochód osobowy, pojazd rodzaju "samochodowy inny", podrodzaj "czterokołowiec" (kategoria homologacyjna L7e) lub podrodzaj "czterokołowiec lekki" (kategoria homologacyjna L6e), samochód ciężarowy (kategoria homologacyjna N1), podrodzaj "furgon", "furgon/podest", "ciężarowo-osobowy", "terenowy", "wielozadaniowy" lub "van" lub samochód specjalny (kategoria homologacyjna Ml i N1), został sprowadzony z terytorium państwa członkowskiego Unii Europejskiej i jest rejestrowany po raz pierwszy (...)". Jednocześnie ust. 2 pkt 1 art. 72 przewiduje, że wymagania ust. 1 nie dotyczą pojazdu, który był już zarejestrowany na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej - w zakresie ust. 1 pkt 3.

Jest rzeczą niesporną, co wprost wynika z akt postępowania, że skarżący do wniosku o rejestrację pojazdu nie przedłożył – pomimo wezwań organów – żadnego z dokumentów, o których mowa w art. 72 ust. 1 pkt 3 p.r.d., w szczególności świadectwa zgodności WE. Jednocześnie z akt wynika także, że pojazd marki Toyota Rav4 o nr [...] został w dniu 9 czerwca 2020 r. czasowo zarejestrowany na podstawie decyzji Prezydenta Miasta Łodzi nr PJR-.DC/.43552.2020.AS z tablicami rejestracyjnymi [...] zalegalizowanymi znakiem legalizacyjnym nr [...], ponadto do pojazdu wydano nalepkę kontrolną oraz kartę pojazdu seria i numer [...].

W ocenie organów administracji obu instancji, fakt czasowej rejestracji pojazdu nie zwalniał skarżącego z obowiązku przedłożenia właściwego dokumentu, o którym mowa w art. 72 ust. 1 pkt 3 p.r.d. Wynikać miało to ze stanowiska, że czasowa rejestracja pojazdu jest tylko prawnym narzędziem tymczasowego dopuszczenia do ruchu i umożliwia jedynie tymczasowe użytkowanie pojazdu w ruchu drogowym i to w ściśle określonym celu. Ponadto, po upływie ustawowego terminu czasowej rejestracji tablice rejestracyjne, co do zasady, zwraca się do organu rejestracyjnego, a pojazd należy uznać zna niedopuszczony do ruchu. Z tych względów, zdaniem organów, pozwolenia czasowego nie można utożsamiać z dowodem rejestracyjnym, chociaż oba dokumenty są dokumentami dopuszczającymi pojazd do ruchu, ale tylko dowód rejestracyjny potwierdza wydanie decyzji o zarejestrowaniu pojazdu oraz jest dokumentem stwierdzającym dopuszczenie zarejestrowanego pojazdu do ruchu na stałe. Powyższe miało więc przemawiać za tym, aby pojazd uznać za nowy i taki, który nie był wcześniej rejestrowany na terytorium Polski, co w konsekwencji miało obligować skarżącego do złożenia takiego dokumentu, o jakim mowa w art. 72 ust. 1 pkt 3 p.r.d. Organ odwoławczy stwierdził jednocześnie, w odpowiedzi na argumentację strony skarżącej zawartą w odwołaniu i opartą o orzeczenie sądu administracyjnego zapadłe w sprawie podatkowej, że na gruncie prawa podatkowego dla omawianego zagadnienia stosuje się odmienne interpretacje, które nie mogą mieć prostego przełożenia na regulację z zakresu ruchu drogowego, której cele i założenia są zupełnie inne.

Mając powyższe na uwadze, sąd w pierwszej kolejności zauważa, co zresztą wynika też ze stanowiska zarówno strony skarżącej, jak i orzekających w sprawie organów administracji, że z zawartego w art. 72 ust. 2 pkt 1 p.r.d. sformułowania, w którym mowa o zwolnieniu z obowiązku przedłożenia z wnioskiem o rejestrację pojazdu określonych dokumentów w przypadku samochodu, "który był już zarejestrowany na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej" nie można wywodzić, że obejmuje ono wyłączenie rejestrację stała, czy też że w jego zakresie mieści się także rejestracja czasowa. Zagadnienie to nie jest przy tym przedmiotem częstych rozważań w orzecznictwie sądowym, a nadto i w jego ramach zdania są podzielone. Wypada choćby wskazać, w ślad za stroną skarżącą, że zdaniem WSA w Poznaniu "(...) zarówno czasowa, dokonana w trybie art. 74 ust. 2 pkt 1 ustawy – Prawo o ruchu drogowym, jak i stała, rejestracja samochodu na terytorium kraju (wydanie aktu prawnego) oznacza, że samochód był wcześniej zarejestrowany na terytorium kraju w rozumieniu art. 107 ust. 1 ustawy o podatku akcyzowym" – wyrok z 21.05.2019 r. sygn. akt III SA/Po 44/19, https://orzeczenia.nsa.gov.pl. Z kolei pogląd, że o rejestracji pojazdu można mówić dopiero, gdy został wydany dowód rejestracyjny, a więc tylko w przypadku rejestrację stałej obecny był m.in. w wyrokach: WSA w Gdańsku z 05.01.2023 r. sygn. akt III SA/Gd 351/22, czy NSA z 18.01.2024 r. sygn. akt II GSK 925/23, https://orzeczenia.nsa.gov.pl.

Niewątpliwie powyższe wątpliwości interpretacyjne, wyłaniające się na tle powołanego wcześniej przepisu, spowodowały, że strona skarżąca podniosła zarzut naruszenia zasady przyjaznej interpretacji przepisów wyrażonej w art. 7a k.p.a., poprzez jej niezastosowanie, uważając, że organy nie rozstrzygnęły na jej korzyść pozostających w sprawie wątpliwości co do treści normy prawnej. Wyjaśnić jednak należy, że tak sformułowany zarzut nie mógł być skuteczny, gdyż przedmiot badanej sprawy nie mieści się w zakresie określonym art. 7a k.p.a. Wskazuje on bowiem, że wspomniana zasada ma zastosowanie w przypadku, gdy przedmiotem postępowania administracyjnego jest nałożenie na stronę obowiązku bądź ograniczenie lub odebranie stronie uprawnienia. Tymczasem sprawa rejestracji pojazdu dotyczy nabycia przez stronę uprawnienia, co oznacza, że art. 7a k.p.a. nie mógł się do niej odnosić. Niezależnie od tego, zdaniem składu orzekającego w niniejszej sprawie, rację należało przyznać stronie, uznając, że pod sformułowaniem "pojazd, który był już zarejestrowany na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej" należy rozumieć zarówno rejestrację czasową, jak i stałą. W ocenie sądu, po zapoznaniu się z argumentami strony skarżącej, organów oraz z powołanymi wcześniej stanowiskami judykatury, wszystkie one całkowicie pomijają kontekst europejski, tj. nie zawierają żadnego odwołania do adekwatnych przepisów prawa europejskiego, a tym samym analizy spornego zagadnienia z punktu widzenia tych właśnie rozwiązań prawnych. Tymczasem mają one dla rozstrzygnięcia tej kwestii istotne znaczenie, ponieważ definiują pojęcie rejestracji pojazdu w sposób jednolity. Z punktu widzenia niniejszej sprawy kluczowe jest odwołanie się przede wszystkim do Rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2018/858 z dnia 30 maja 2018 r. w sprawie homologacji i nadzoru rynku pojazdów silnikowych i ich przyczep oraz układów, komponentów i oddzielnych zespołów technicznych przeznaczonych do tych pojazdów, zmieniające rozporządzenie (WE) nr 715/2007 i (WE) nr 595/2009 oraz uchylające dyrektywę 2007/46/WE (Dz.U.UE.L.2018.151.1), które w art. 3 pkt 53 przewiduje, że pojęcie "rejestracja" oznacza administracyjne zezwolenie na dopuszczenie homologowanego pojazdu do ruchu drogowego, obejmujące identyfikację pojazdu i nadanie mu numeru seryjnego, znanego jako numer rejestracyjny, na stałe lub czasowo. Jednocześnie pkt 52 ww. przepisu wskazuje, że "dopuszczenie" oznacza pierwsze wykorzystanie w Unii pojazdu, układu, komponentu, oddzielnego zespołu technicznego, części lub wyposażenia zgodnie z ich przeznaczeniem. Prawodawca unijny jest jednocześnie konsekwentny w takim rozumieniu ww. pojęć, ponieważ takie samo formułuje także na gruncie art. 3 pkt 38 i 40 Rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 167/2013 z dnia 5 lutego 2013 r. w sprawie homologacji i nadzoru rynku pojazdów rolniczych i leśnych (Dz.U.UE.L.2013.60.1), a co więcej w pkt 37 definiuje także pojęcie "nowego pojazdu", wskazując, że oznacza ono pojazd, który nigdy wcześniej nie był rejestrowany ani dopuszczony. Ponadto analogiczną regulację zawiera jeszcze Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 168/2013 z dnia 15 stycznia 2013 r. w sprawie homologacji i nadzoru rynku pojazdów dwu- lub trzykołowych oraz czterokołowców (Dz.U.UE.L.2013.60.52) w art. 3 pkt 52 i 53. Zdaniem sądu za przyjęciem, że pod pojęciem pojazdu zarejestrowanego należy rozumieć pojazd nie tylko zarejestrowany na stałe, ale także czasowo, poza ww. argumentem, przemawiają także względy logiki oraz względy systemowe. Niezależnie bowiem od tego, jakim celom przyświeca każdy z rodzajów rejestracji, trudno zaprzeczyć temu, że konsekwencje każdej z nich – w tym także czasowej – pozostawiają trwały ślad w rejestrach i ewidencjach państwowych, pozwalając skutecznie identyfikować konkretny pojazd. Dowodem tego jest zresztą znajdujący się w aktach sprawy wydruk z centralnej państwowej bazy danych, wygenerowany 18 grudnia 2023 r., z którego jasno wynika historia pojazdu, w tym ujawniony jest również fakt jego pierwszej rejestracji w dniu 9 czerwca 2021 r. Choćby zatem z perspektywy wyrażonej w art. 8 k.p.a. zasady budzenia zaufania do organów władzy publicznej nie jest zasadne tłumaczenie zapisów tego dokumentu, na tle analizowanego stanu prawnego, w sposób inny niż uznający rejestrację czasową za rejestrację, o której mowa w art. 72 ust. 2 pkt 1 p.r.d. Ponadto, nie sposób pominąć treści art. 140mb p.r.d., z którego wynika, że kto będąc właścicielem pojazdu obowiązanym do złożenia wniosku o rejestrację pojazdu w określonym ustawą terminie, tego nie uczyni, podlega określonej tym przepisem karze pieniężnej. Przepis ten nie czyni dystynkcji w zakresie pojęcia rejestracji, a nie może ulegać wątpliwości, wobec odesłania w nim do art. 73aa dotyczącego obowiązku złożenia przez właściciela pojazdu wniosku rejestracyjnego, że od ryzyka nałożenia kary, o jakiej mowa w art. 140mb p.r.d., uwalnia właściciela pojazdu nie tylko rejestracja stała, ale także czasowa. Zastosowanie takiej wykładni prowadziłoby więc do zwolnienia skarżącego z obowiązku przedłożenia wraz z wnioskiem rejestracyjnym dokumentów, o jakich stanowi ust. 1 pkt 3 ww. przepisu. Co więcej, odwołanie się czy to wprost, czy posiłkowo do regulacji zawartych w prawie europejskim pozwala uniknąć dysonansu związanego z tym, że do pojazdu używanego, w sposób sztuczny i zasadnie niezrozumiały dla strony usiłuje się zastosować przepisy właściwe dla pojazdów nowych. Niewątpliwie także zaprezentowany w sprawie formalizm jest tym trudniejszy do zaakceptowania, że prowadzi do sytuacji, w której pojazd względnie nowy, którego historia jest znana i który był zarejestrowany czasowo, lecz nie doszło finalnie do jego stałej rejestracji, okazuje się niemożliwy do zarejestrowania, podczas gdy nie będzie z tym większego problemu w przypadku samochodu starego, sprowadzonego z zagranicy, niekoniecznie spełniającego bieżące normy emisyjne, jeśli tylko jego nabywca okaże organowi administracji dowód rejestracyjny takiego pojazdu.

W tym stanie rzeczy, skład orzekający w niniejszej sprawie doszedł do przekonania, że zaprezentowana w decyzjach organów obu instancji wykładnia wymienionych w skardze przepisów prawa materialnego jest błędna, ponieważ opiera się na nieprawidłowym rozumieniu pojęcia rejestracji pojazdu, utożsamiając je wyłącznie z rejestracją stałą, podczas gdy pojęcie to powinno obejmować również rejestrację czasową.

Chybione są natomiast sformułowane w skardze zarzuty naruszenia przez organy przepisów prawa procesowego. Wszystkie one sprowadzają się do uznania, że organy administracji nie podjęły wszelkich niezbędnych kroków do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy. Tymczasem zgromadzony w sprawie materiał dowodowy jest, w ocenie sądu, kompletny, ale z uwagi na błędną wykładnię przepisów prawa materialnego, niewłaściwie został przeprowadzony proces subsumpcji, co przełożyło się na wadliwie wydane w sprawie rozstrzygnięcia. Z tego też względu, działając na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a p.p.s.a., sąd orzekł jak w pkt. 1 sentencji.

Ponownie rozpatrując sprawę, organy uwzględnią rozważania sądu przedstawione w niniejszym orzeczeniu, w szczególności zaś zaprezentowaną wykładnię przepisów prawa materialnego odnoszącą się do pojęcia rejestracji pojazdu/pojazdu zarejestrowanego, a następnie wydadzą odpowiadające prawu rozstrzygnięcie.

O kosztach postępowania, w łącznej kwocie 697 zł, orzeczono na podstawie art. 200 w zw. z art. 205 § 2 p.p.s.a., na które składają się wpis od skargi w wysokości 200 zł, a także wynagrodzenie profesjonalnego pełnomocnika w stawce 480 zł powiększone o 17 zł z tytułu uiszczonej opłaty skarbowej od udzielonego pełnomocnictwa.

d.cz.