Wyrok NSA, sygn. akt III OSK 2177/21
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2023-05-09 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6099 Inne o symbolu podstawowym 609
Hasła tematyczne: Wodne prawo
Skarżony organ: Inne
Treść wyniku: Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy: article: art. 270 ust. 11, art. 271 ust. 4 pkt 1
journal: Dz.U. 2018 poz 2268
law: Ustawa z dnia 20 lipca 2017 r Prawo wodne - tekst jednolity

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Jerzy Stelmasiak (spr.) Sędziowie sędzia NSA Małgorzata Pocztarek sędzia NSA Małgorzata Masternak-Kubiak po rozpoznaniu w dniu 9 maja 2023 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej sprawy ze skargi kasacyjnej A. S.A. z siedzibą w W. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie z dnia 2 października 2019 r. sygn. akt II SA/Rz 860/19 w sprawie ze skargi A. S.A. z siedzibą w W. na decyzję Dyrektora Zarządu Zlewni w Krośnie Państwowego Gospodarstwa Wodnego Wody Polskie z dnia [...] maja 2019 r. nr [...] w przedmiocie opłaty za odprowadzanie wód opadowych oddala skargę kasacyjną.


UZASADNIENIE

Wyrokiem z 2 października 2019 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie, po rozpoznaniu skargi A. S.A. z siedzibą w W. (dalej: spółka) uchylił decyzję Dyrektora Zarządu Zlewni w Krośnie Państwowego Gospodarstwa Wodnego Wody Polskie z [...] maja 2019 r. w przedmiocie opłaty za odprowadzanie wód opadowych.

W uzasadnieniu Sąd I instancji wskazał, że informacją roczną z kwietnia 2019 r. Dyrektor Zarządu Zlewni w Krośnie ustalił spółce za okres od 1 stycznia 2018 r. do 31 grudnia 2018 r., opłatę stałą w wysokości 81 zł za odprowadzanie wód opadowych wylotem rowu W-1 do potoku [...]. Opłata została obliczona jako iloczyn jednostkowej stawki opłaty, wynoszącej 2,50 zł na dobę za 1m³/s, czasu wyrażonego w dniach, wynoszącego 365 dni i maksymalnego zrzutu określonego w pozwoleniu wodnoprawnym w ilości 88,7 l/s i wynoszącym po przeliczeniu 0.08870000 m³/s. Jako podstawę ustalenia opłaty organ powołał art. 271 ust. 1 ustawy z 20 lipca 2017 r. Prawo wodne (Dz.U. z 2017 r., poz. 1566 ze zm., dalej: Prawo wodne).

Spółka złożyła reklamację w związku z powyższą informacją roczną.

Decyzją z [...] maja 2019 r. Dyrektor Zarządu Zlewni w Krośnie ustalił spółce opłatę stałą za okres od 1 stycznia 2018 r., do 31 grudnia 2018 r., w wysokości 81 zł za odprowadzenie wód opadowych wylotem W-1 do potoku [...].

Spółka wniosła skargę na powyższą decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie.

Uwzględniając skargę Sąd I instancji wskazał, że za określony sposób korzystania z wód, jakim jest wprowadzanie do wód - wód opadowych lub roztopowych ustawodawca przewidział dwa rodzaje opłaty - opłatę stałą oraz opłatę zmienną. Wysokość opłaty zmiennej ustala się jako iloczyn ilości odprowadzonych wód, wyrażonej w metrach sześciennych i czasu wyrażonego w latach, z uwzględnieniem istnienia urządzeń do retencjonowania wody z terenów uszczelnionych oraz ich pojemności (art. 272 ust. 5 Prawa wodnego). Opłata stała może być pobierana już po ziszczeniu się przesłanek z art. 271 ust. 4 pkt 1 Prawa wodnego. Do tych przesłanek należy posiadanie przez korzystającego z wód pozwolenia wodnoprawnego na wprowadzanie do wód - wód opadowych lub roztopowych oraz istnienie systemów kanalizacji deszczowej służących do odprowadzania opadów atmosferycznych albo systemów kanalizacji zbiorczej w granicach administracyjnych miast. Niezbędnym warunkiem umożliwiającym nałożenie obowiązku poniesienia opłaty stałej jest istnienie urządzeń wodnych służących do odprowadzania wód opadowych bądź roztopowych. Moment aktualizacji obowiązku ponoszenia opłaty stałej związany jest z korzystaniem z tego uprawnienia lub chociażby realną możliwością wykorzystania uprawnienia do korzystania z odpłatnej usługi wodnej. W tej sprawie wody opadowe są odprowadzane do wód potoku wylotem, na który spółka uzyskała pozwolenie wodnoprawne. Obowiązek poniesienia opłaty stałej nie został uzależniony od faktycznej ilości odprowadzanych wód, ustalanych m.in. przez "dookreślanie" wielkości rocznych opadów. Jest to bowiem istotne z punktu widzenia ustalania przez organy Wód Polskich wysokości opłaty zmiennej (art. 272 ust. 5 Prawa wodnego). Wielkości podane w pozwoleniu wodnoprawnym, to jest określona w pozwoleniu wodnoprawnym maksymalna ilość odprowadzanych wód opadowych lub roztopowych, stanowi podstawę tylko do ustalenia opłaty stałej. W przypadku opłaty zmiennej ustawodawca nie odwołuje się do tych kryteriów, a zatem należy uznać, że istotne znaczenie w takim przypadku ma ilość rzeczywiście odprowadzanych wód opadowych.

Pozwolenie wodnoprawne jest wydawane na czas określony (w tej sprawie termin ważności pozwolenia wodnoprawnego ustalono do 20 czerwca 2027 r.). Na podstawie art. 271 ust. 1 Prawa wodnego, opłata ustalana jest w formie informacji rocznej. Podmiot obowiązany do ponoszenia opłat za usługi wodne wnosi opłatę stałą na rachunek bankowy Wód Polskich w czterech równych ratach kwartalnych, nie później niż do końca miesiąca następującego po upływie każdego kwartału. Opłata ustalana jest więc w formie informacji rocznej i podzielona jest kwartalnie, więc odnosi się do czasu na jaki pozwolenie zostało wydane (np. jednego roku), czyli jako podstawę obliczenia opłaty należy przyjąć 365 dni.

Ponadto Sąd I instancji wskazał, że powstanie obowiązku ponoszenia opłaty nie następuje w formie decyzji administracyjnej, tylko w formie informacji rocznej, ponieważ wynika to z art. 271 ust. 1 Prawa wodnego. Odpowiednikiem decyzji ustalającej wysokość zobowiązania podatkowego (decyzji wymiarowej) jest na gruncie Prawa wodnego informacja organu Wód Polskich o ustaleniu wysokości opłaty za usługi wodne, zawierająca sposób obliczenia tej opłaty. Dlatego z chwilą doręczenia informacji rocznej powstaje zobowiązanie po stronie korzystającego z usług wodnych, polegające na poniesieniu opłaty w określonym w tym akcie terminie. Oznacza, że w tej sprawie nie doszło do naruszenia art. 21 § 1 ustawy z 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz.U. z 2019 r., poz. 900).

Sąd I instancji nie podzielił także zarzutu spółki podnoszącego naruszenie art. 14 ust. 1 w związku z art. 13 ust. 4 Prawa wodnego. Zdaniem spółki, brak jest podstaw do uznania, że Państwowe Gospodarstwo Wodne Wody Polskie jest organem administracji publicznej, co wyklucza uznanie informacji rocznej za decyzję administracyjną. Ustawodawca nie uzależnia powstania obowiązku wniesienia opłaty stałej od wydania w tym przedmiocie decyzji administracyjnej. Za moment skutkujący powstaniem zobowiązania podatkowego uznaje się skuteczne przekazanie informacji rocznej określającej wysokość opłaty oraz zawierającej także sposób jej obliczenia (art. 271 ust. 1 Prawa wodnego). Przeprowadzenie tych czynności należy do kompetencji organów Wód Polskich, co wynika z art. 271 ust. 1 Prawa wodnego. Także właściwy organ Wód Polskich wydaje decyzję w przedmiocie wysokości opłaty stałej w ściśle określonych przypadkach. Następuje to, jeżeli podmiot obowiązany do ponoszenia opłaty za usługi wodne zaniechał wykonania obowiązku, o którym mowa w art. 271 ust. 6 Prawa wodnego, jak również w razie nieuznania reklamacji przez właściwy organ Wód Polskich. Ustawodawca wyposażył organy państwowej osoby prawnej, jaką są Wody Polskie w kompetencje do wydawania decyzji administracyjnych, więc są to organy administracji publicznej w znaczeniu funkcjonalnym wykonujące na podstawie ustawy funkcje zastrzeżone dla organów administracji publicznej. Do postępowania przed dyrektorem zarządu zlewni stosuje się przepisy ustawy z 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2018 r., poz. 2096 ze zm., dalej: k.p.a.). Dyrektor zarządu zlewni jest organem właściwym w szczególności w sprawach decyzji, o których stanowi art. 271 ust. 7 jak również art. 272 ust. 19, oraz art. 283 ust. 6 Prawa wodnego.

Sąd I instancji nie podzielił ponadto zarzutu naruszenia art. 271 ust. 1 pkt 3 lit. a) w związku z ust. 6 Prawa wodnego. Organ w informacji rocznej ustalającej wysokość opłaty stałej za usługi wodne zobowiązał spółkę do uiszczenia opłaty stałej w czterech kwartalnych ratach płatnych w określonych terminach. Organ określił terminy płatności poszczególnych rat jako 14 dni od daty doręczenia informacji. Z treści zwrotnego potwierdzenia informacji rocznej z 1 kwietnia 2019 r. wynika, że datą doręczenia tej informacji był 8 kwietnia 2019 roku. Podany w tej informacji termin płatności czterech kwartalnych rat zobowiązywał spółkę do wniesienia poszczególnych rat w równej kwocie 20 zł 25 gr nie później niż 14 dni od daty doręczenia informacji.

W ocenie Sądu I instancji, norma z art. 300 Prawa wodnego odsyła do stosowania art. 47 § 1 i 2 Ordynacji podatkowej, który to przepis rozstrzyga o terminie płatności podatku, a w tym przypadku o terminie płatności opłaty stałej. Zgodnie z art. 271 ust. 6 Prawa wodnego, opłata stała powinna być wnoszona w 4 równych ratach kwartalnych nie później niż do końca miesiąca następującego po upływie każdego kwartału. Do powstania po stronie korzystającego z usług wodnych zobowiązania do wniesienia opłaty stałej, koniecznym jest doręczenie mu informacji o wysokości opłaty oraz o wysokości rat kwartalnych. Dopiero wówczas zastosowanie ma art. 271 ust. 6 Prawa wodnego. W tej sprawie informacja roczna została doręczona spółce już po upływie 2018 r., czyli po okresie rocznym, za który opłata została ustalona. Ustawodawca w art. 271 ust. 6 Prawa wodnego odwołuje się do pojęcia kwartału (raty kwartalnej) jako jednostki czasu za jaką ma zostać poniesiona część opłaty stałej, jak również do pojęcia miesiąca następującego po upływie każdego z kwartałów. Uzależnienie terminów płatności opłaty stałej od upływu poszczególnych kwartałów oraz miesięcy "roku opłatowego" oznacza, że Prawo wodne, tak jak wymaga tego art. 47 § 2 Ordynacji podatkowej, określa kalendarzowo (przez odwołanie się do miar kalendarza), termin płatności opłaty stałej. Informacja roczna o ustaleniu wysokości opłaty stałej została doręczona spółce po terminach płatności rat z art. 271 ust. 6 Prawa wodnego. Z tego powodu organ miał podstawy do zastosowania wobec spółki reguły wyznaczania terminu płatności danin publicznoprawnych z art. 47 § 1 i 2 Ordynacji podatkowej, tj. w terminie 14 dni licząc od dnia doręczenia informacji rocznej.

Sąd I instancji wskazał ponadto, że uchylił zaskarżoną decyzję z uwagi na brak przekonującego wyjaśnienia sposobu obliczenia opłaty rocznej i zastosowanie wskaźnika nieznajdującego odzwierciedlenia w obowiązujących przepisach Prawa wodnego.

Skargę kasacyjną od powyższego wyroku wniosła spółka.

Spółka zarzuciła naruszenie przepisów prawa materialnego.

Po pierwsze, art. 270 ust. 11 w związku z art. 403 ust. 2 pkt 2 oraz w związku z art. 9 ust. 1 jak i w związku z art. 10 pkt 1 Prawa wodnego. W ocenie spółki, polegało to na błędnej wykładni zwrotu "opłata stała" i "opłata zmienna" przez przyjęcie, że opłata stała nie jest uzależniona od ilości wód opadowych i roztopowych i należy ją tłumaczyć słownikowym znaczeniem słów "opłata stała" uznając, że ma ona charakter abonamentu lub opłaty ryczałtowej.

Po drugie, art. 271 ust. 4 pkt 1 Prawa wodnego, polegające na błędnej wykładni pojęcia "czas wyrażony w dniach" i przyjęciu, że oznacza 365 dni. W ocenie spółki, z punktu widzenia art. 16 pkt 69, art. 35 ust. 3 pkt 7 oraz 403 ust. 2 pkt 4 Prawa wodnego uzasadnione jest stwierdzenie, że opłata za odprowadzanie wód opadowych, jako opłata za korzystanie ze środowiska (wód), związana jest z okresem faktycznego odprowadzania wód, a więc okresem występowania opadów.

Po trzecie, art. 9 ust. 3 Prawa wodnego w związku z art. 9 ust. 1 dyrektywy 2000/60/WE Parlamentu Europejskiego Rady z 23 października 2000r. ustanawiającej ramy wspólnotowego działania w dziedzinie polityki wodnej (Dz. Urz. UE L 2000 Nr 327, s. 1 – dalej: Ramowa Dyrektywa Wodna). Polegało to na ich niewłaściwym zastosowaniu przez przyjęcie, że opłata stała stanowi "abonament" za korzystanie (dostęp) z usług wodnych, będąc odzwierciedleniem gotowości środowiska wodnego do udostępnienia zasobów wodnych. W ocenie spółki, "zwrot kosztów" z art. 9 ust. 3 Prawa wodnego oznacza, że opłata powinna być naliczona za konkretnie wykonaną czynność tj. odprowadzanie wody, a nie za przywoływaną możliwość wprowadzenia wody do wody, formę rekompensaty za gotowość środowiska do przyjęcia wody.

Po czwarte, art. 300 ust. 1 Prawa wodnego, polegające na niewłaściwym zastosowaniu przez przyjęcie, że przepisy działu III Ordynacji podatkowej stosuje się wprost, podczas gdy wymagane jest ich stosowanie odpowiednio.

Po piąte, art. 21 § 1 pkt 2 w związku z art. 47 § 1 Ordynacji podatkowej oraz w związku z art. 300 ust. 1 Prawa wodnego polegające na niewłaściwym zastosowaniu, a w konsekwencji wadliwym przyjęciu, że informacja roczna stanowi źródło powstania zobowiązania podatkowego, na skutek wadliwego uznania informacji rocznej za decyzję administracyjną.

Po szóste, art. 14 ust. 1 w związku z art. 13 ust. 4 Prawa wodnego polegające na błędnym uznaniu, że Państwowe Gospodarstwo Wodne Wody Polskie jest organem administracji publicznej, a co za tym idzie, że informacja roczna ustalająca wysokość opłaty zawiera elementy konieczne dla uznania jej za decyzję administracyjną.

Po siódme, art. 271 ust. 1 pkt 3 lit. a) w związku z art. 271 ust. 6 Prawa wodnego polegające na uznaniu za dopuszczalne ustalenie wysokości opłaty stałej za 2018 r. w roku kolejnym oraz określenia jednego terminu płatności kolejnych rat kwartalnych.

Spółka wniosła o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania przez Sąd I instancji, a także zasądzenie od organu kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm prawem przepisanych. Spółka wniosła o rozpoznanie sprawy na rozprawie.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył co następuje:

Na wstępie wyjaśnienia wymaga, że niniejsza sprawa skierowana została do rozpoznania na posiedzeniu niejawnym zarządzeniem Przewodniczącej Wydziału III Izby Ogólnoadministracyjnej. Podstawę tego zarządzenia stanowił art. 15zzs4 ust. 1 i 3 ustawy z 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID - 19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz.U. poz. 374 ze zm.). Biorąc pod uwagę gwarancję prawa do obrony, strona musi mieć zapewnione prawo do przedstawienia swojego stanowiska, tym samym odstępstwo od zachowania formy posiedzenia jawnego powinno nastąpić z zachowaniem wymogów rzetelnego procesu sądowego. Strony zostały powiadomione o skierowaniu sprawy na posiedzenie niejawne i miały możliwość zajęcia stanowiska w sprawie, co oznacza, że standardy ochrony praw stron i uczestników zostały zachowane. Rozpoznanie przedmiotowej sprawy na posiedzeniu niejawnym było więc dopuszczalne.

W świetle art. 174 p.p.s.a. skargę kasacyjną można oprzeć na następujących podstawach:

1) naruszeniu prawa materialnego przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie,

2) naruszeniu przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

Podkreślić przy tym trzeba, że Naczelny Sąd Administracyjny jest związany podstawami skargi kasacyjnej, ponieważ w świetle art. 183 § 1 p.p.s.a. rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, biorąc z urzędu pod rozwagę jedynie nieważność postępowania. Jeżeli zatem nie wystąpiły przesłanki nieważności postępowania wymienione w art. 183 § 2 p.p.s.a. (a w rozpoznawanej sprawie przesłanek tych brak), to Sąd związany jest granicami skargi kasacyjnej. Oznacza to, że Sąd nie jest uprawniony do samodzielnego dokonywania konkretyzacji zarzutów skargi kasacyjnej, a upoważniony jest do oceny zaskarżonego orzeczenia wyłącznie w granicach przedstawionych we wniesionej skardze kasacyjnej.

Zarzuty skargi kasacyjnej nie zasługiwały na uwzględnienie.

Na uwzględnienie nie zasługiwał zarzut naruszenia art. 270 ust. 11 w związku z art. 403 ust. 2 pkt 2 oraz w związku z art. 9 ust. 1 jak i w związku z art. 10 pkt 1 Prawa wodnego. W ocenie spółki, polegało to na błędnej wykładni zwrotu "opłata stała" i "opłata zmienna" przez przyjęcie, że opłata stała nie jest uzależniona od ilości wód opadowych i roztopowych i należy ją tłumaczyć słownikowym znaczeniem słów "opłata stała" uznając, że ma ona charakter abonamentu lub opłaty ryczałtowej. Stanowisko spółki wyrażone w tym zakresie stanowi polemikę z utrwalonym w tym zakresie orzecznictwem sądów administracyjnych. Spółka zmierza do nadania innego, bardziej dla siebie korzystnego znaczenia pojęciom opłaty stałej i zmiennej przedstawiając wywód oparty w jej ocenie na zasadach hydrologii, jednak bez odniesienia się w istocie do konkretnych przepisów Prawa wodnego, które uzasadniałyby takie stanowisko.

Należy przypomnieć, że zmiana systemu opłat za pobór wód i za wprowadzanie ścieków do wód i do ziemi nastąpiła w związku z wejściem w życie Prawa wodnego, której przepisy stanowią transpozycję do polskiego porządku prawnego m.in. dyrektywy 2000/60/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z 23 października 2000 r. ustanawiającej ramy wspólnotowego działania w dziedzinie polityki wodnej, tzw. Ramowej Dyrektywy Wodnej (Dz. Urz. WE L 327 ze zm., Dz. Urz. UE Polskie wydanie specjalne, rozdz. 15, t. 5, str. 275). Zgodnie z art. 9 ust. 1 Ramowej Dyrektywy Wodnej, Państwa Członkowskie uwzględniają zasadę zwrotu kosztów usług wodnych, włączając koszty ekologiczne i materiałowe, uwzględniając analizę ekonomiczną wykonaną zgodnie z załącznikiem III oraz w szczególności zgodnie z zasadą "zanieczyszczający płaci". Zwrot kosztów usług wodnych wiąże się z nałożeniem opłat na podmioty korzystające z tych usług. Opłaty te mają służyć zachęceniu użytkowników do bardziej racjonalnego i oszczędnego sposobu gospodarowania wodami. W uzasadnieniu wyroku z 7 grudnia 2016 r. (pkt 24) Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej wskazał, że z art. 9 dyrektywy 2000/60, jak i z żadnego innego z jej przepisów nie wynika, żeby prawodawca unijny zamierzał stawiać przeszkody temu, żeby państwa członkowskie przyjęły odnośnie korzystania z wody taką politykę cenową, która opiera się na naliczaniu użytkownikom ceny wody, która składa się z części zmiennej powiązanej z ilością rzeczywiście zużywanej wody i części stałej, która nie jest z tym zużyciem powiązana (Vodoopskrba i odvodnja d.o.o. v. Željce Klafurić, C-686/15, ZOTSiS 2016/12/I-927). Prawodawca unijny pozostawił więc swobodę państwom członkowskim w kształtowaniu systemu opłat za usługi wodne, przy czym system ten ma uwzględniać analizę ekonomiczną wykonaną zgodnie z załącznikiem III do Ramowej Dyrektywy Wodnej oraz zasadę "zanieczyszczający płaci". Oznacza to, że na uwzględnienie nie zasługiwał także zarzut podnoszący naruszenie art. 9 ust. 3 Prawa wodnego w związku z art. 9 ust. 1 Ramowej Dyrektywy Wodnej.

W tej sprawie podstawę do ustalenia opłaty stałej stanowią wielkości podane w pozwoleniu wodnoprawnym, to jest określona w pozwoleniu wodnoprawnym maksymalna ilość odprowadzanych wód opadowych lub roztopowych. Przy czym jak wskazuje sama spółka w skardze kasacyjnej, do określenia parametru m3/s wskazanego w pozwoleniu wodnoprawnym i stanowiącego podstawę ustalenia opłaty stałej, wykorzystuje się wyłącznie dane z dni opadowych, co oznacza, że wartość m3/s wykorzystywana we wzorze do obliczenia opłaty stałej już odnosi się do dni z opadami. Jeżeli zatem z pozwolenia wodnoprawnego wynika maksymalna ilość m3/s odprowadzanych wód, z uwzględnieniem tylko dni bezdeszczowych, to brak jest podstaw do ponownego ustalania takich dni w procedurze obliczania opłaty stałej. Zgodnie z art. 271 ust. 4 pkt 1 Prawa wodnego, wysokość opłaty stałej za odprowadzanie do wód, wód opadowych lub roztopowych ujętych w otwarte lub zamknięte systemy kanalizacji deszczowej służące do odprowadzania opadów atmosferycznych albo systemy kanalizacji zbiorczej w granicach administracyjnych miast, ustala się jako iloczyn jednostkowej stawki opłaty, czasu wyrażonego w dniach i określonej w pozwoleniu wodnoprawnym albo w pozwoleniu zintegrowanym maksymalnej ilości wód, wyrażonej w m3/s, odprowadzanych do wód. Czas wyrażony w dniach jest w tym przypadku czasem, za który ustalana jest opłata, a nie czasem, w którym następuje odprowadzanie wód. O obciążeniu środowiska decyduje natomiast parametr "określonej w pozwoleniu wodnoprawnym [...] maksymalnej ilości wód, wyrażonej w m3/s, odprowadzanych do wód". Jak już wyżej wskazano, to ten parametr uwzględnia ilość dni z opadami i bez opadów, ponieważ ustalenia w tym zakresie wynikają ze złożonego w sprawie operatu wodnoprawnego oraz wydanego na jego podstawie pozwolenia wodnoprawnego. Wbrew twierdzeniom skargi kasacyjnej, przeciwnego stanowiska nie uzasadnia także przyjęcie zasady, że opłata stała ustalana jest w formie informacji rocznej (raz do roku), pomimo, że pozwolenia wodnoprawne wydawane są na znacznie dłuższe okresy. Uzasadnieniem dla takiej konstrukcji prawnej nie jest konieczność corocznego ustalania dni, za które ustalana jest opłata stała, ale zmienność uwarunkowań faktycznych i prawnych, a także przyjęcie najczęściej stosowanej jednostki czasu (roku) w przypadku ustalania danin publicznych, do jakich niewątpliwie zalicza się opłata stała. Kolejne informacje roczne mogą ustalać różne opłaty stałe, ponieważ zmiany w tym zakresie mogą być efektem zmian stawek opłat regulowanych na poziomie rozporządzenia lub zmian pozwolenia wodnoprawnego wynikających z wniosku strony. Może również dojść do utraty przez dane pozwolenie wodnoprawne bytu prawnego, co skutkować będzie wymierzeniem opłaty stałej za ilość dni, w których to pozwolenie jeszcze obowiązywało. Z tego też powodu na uwzględnienie nie zasługiwał zarzut podnoszący naruszenie art. 271 ust. 4 pkt 1 Prawa wodnego, polegające na błędnej wykładni pojęcia "czas wyrażony w dniach" i przyjęciu, że oznacza 365 dni. Z punktu widzenia art. 16 pkt 69, art. 35 ust. 3 pkt 7 oraz 403 ust. 2 pkt 4 Prawa wodnego uzasadnione jest stwierdzenie, że opłata za odprowadzanie wód opadowych, jako opłata za korzystanie ze środowiska (wód), związana jest z okresem faktycznego odprowadzania wód, a więc okresem występowania opadów, ale okres ten został już uwzględniony w maksymalnej ilości odprowadzanych wód określonej w pozwoleniu wodnoprawnym.

Na uwzględnienie nie zasługiwał także zarzut podnoszący naruszenie art. 300 ust. 1 Prawa wodnego. Wbrew twierdzeniom spółki, Sąd I instancji nie przyjął, że przepisy działu III Ordynacji podatkowej stosuje się wprost, podczas gdy wymagane jest ich stosowanie odpowiednio. Odpowiednie stosowanie danego przepisu może polegać na stosowaniu go wprost, z koniecznymi modyfikacjami lub niestosowaniu. Rozważanie te nie mają znaczenia w przypadku powołanego przez spółkę art. 271 ust. 6 Prawa wodnego, do którego odpowiedniego stosowania nie odsyła żaden inny przepis. Przepis ten stosuje się zatem wprost, tak jak to wskazuje spółka. W tej jednak sprawie przepis ten nie mógł zostać zastosowany, ponieważ informacja roczna została doręczona spółce już po upływie terminów płatności rat tej opłaty wskazanych w art. 271 ust. 6 Prawa wodnego. Brak jest jednocześnie przepisu, który uniemożliwiałby właściwemu organowi Wód Polskich doręczenia informacji rocznej już po upływie terminów z art. 271 ust. 6 Prawa wodnego. W takiej sytuacji z uwagi na pewność obrotu prawnego konieczne jest odmienne niż w art. 271 ust. 6 Prawa wodnego określenie terminów płatności kwartalnych rat opłaty stałej. Termin ten nie może być jednak określany dowolnie, a zatem zastosowanie w tym przypadku znajdą odpowiednio stosowane przepisy Ordynacji podatkowej. Kwestia terminu płatności opłaty stałej, która została ustalona już po upływie terminów z art. 271 ust. 6 Prawa wodnego, nie została bowiem uregulowana na gruncie Prawa wodnego. Natomiast zgodnie z art. 47 § 1 Ordynacji podatkowej, termin płatności podatku wynosi 14 dni od dnia doręczenia decyzji ustalającej wysokość zobowiązania podatkowego. Jeżeli jednak przepisy prawa podatkowego określają kalendarzowo terminy płatności podatku, zaliczki na podatek lub raty podatku, a decyzja ustalająca wysokość zobowiązania podatkowego nie została doręczona co najmniej na 14 dni przed terminem płatności podatku, pierwszej zaliczki na podatek lub pierwszej raty podatku, obowiązuje termin określony w art. 47 § 1 Ordynacji podatkowej (art. 47 § 2 tej ustawy). Odpowiednio stosując te przepisy należy przyjąć, że jeśli informacja roczna ustalająca wysokość opłaty stałej nie została doręczona co najmniej na 14 dni przed terminem płatności pierwszej raty opłaty stałej, a norma z art. 271 ust. 6 Prawa wodnego określa kalendarzowo termin płatności rat opłaty stałej, to zastosowanie ma termin 14 dni od dnia doręczenia informacji rocznej ustalającej wysokość opłaty stałej. Zarzut naruszenia powołanych przepisów nie zasługiwał więc na uwzględnienie, ponieważ organ prawidłowo określił terminy płatności rat opłaty stałej, o czym prawidłowo orzekł Sąd I instancji. W konsekwencji na uwzględnienie nie zasługiwał także zarzut podnoszący naruszenie art. 271 ust. 1 pkt 3 lit. a) w związku z art. 271 ust. 6 Prawa wodnego.

Zamierzonego skutku nie mógł również odnieść zarzut podnoszący naruszenie art. 21 § 1 pkt 2 w związku z art. 47 § 1 Ordynacji podatkowej oraz w związku z art. 300 ust. 1 Prawa wodnego. W ocenie spółki, polegało to na przyjęciu, że informacja roczna stanowi źródło powstania zobowiązania podatkowego, na skutek wadliwego uznania informacji rocznej za decyzję administracyjną. Wbrew jednak twierdzeniom spółki, z uzasadnienia zaskarżonego wyroku w sposób jednoznaczny wynika, że informacja roczna nie ma charakteru decyzji administracyjnej, jest natomiast czynnością materialno-techniczną. Decyzja administracyjna wydawana jest dopiero po wniesieniu reklamacji. Nie ulega wątpliwości, że przyjęta przez ustawodawcę konstrukcja jest specyficzna i odbiega od zazwyczaj przyjętych rozwiązań prawnych w procedurze administracyjnej, szczególnie przez wprowadzenie nieznanej do tej pory w polskim porządku prawnym instytucji "reklamacji". Regulacja ta może być natomiast ewentualnie kwestionowana w formie skargi konstytucyjnej, a nie w postępowaniu przed wojewódzkim sądem administracyjnym lub Naczelnym Sądem Administracyjnym. Natomiast konieczność odpowiedniego stosowania przepisów Ordynacji podatkowej do ustalania opłaty stałej pozwala na odpowiednie zastosowanie art. 21 § 1 pkt 1 Ordynacji podatkowej oraz art. 47 § 1 Ordynacji podatkowej. Zgodnie z pierwszym z tych przepisów, zobowiązanie podatkowe powstaje z dniem doręczenia decyzji organu podatkowego, ustalającej wysokość tego zobowiązania. Przepis ten należy stosować z odpowiednimi modyfikacjami, co polega na przyjęciu, że należność publicznoprawna w postaci opłaty stałej powstaje z dniem doręczenia decyzji organu Wód Polskich ustalającej wysokość tej opłaty. Natomiast odpowiednie stosowanie art. 47 § 1 Ordynacji podatkowej wymaga przyjęcia, że termin płatności opłaty stałej wynosi 14 dni od dnia doręczenia informacji rocznej ustalającej wysokość opłaty stałej, z zastrzeżeniem art. 271 ust. 6 Prawa wodnego oraz art. 47 § 2 Ordynacji podatkowej. Modyfikacje te są uzasadnione konstrukcją prawną ustalania opłat za usługi wodne na gruncie Prawa wodnego oraz dopuszczalne na mocy odesłania z art. 300 ust. 1 Prawa wodnego.

Wbrew twierdzeniom skargi kasacyjnej brak jest podstaw do przyjęcia, że Dyrektor Zarządu Zlewni w Krośnie nie jest organem administracji publicznej. Dyrektor zarządu zlewni jest organem właściwym w sprawie gospodarowania wodami, co wynika wprost z art. 14 ust. 1 pkt 5 Prawa wodnego, a do postępowania przed tym organem stosuje się przepisy k.p.a. (art. 14 ust. 2 Prawa wodnego). Natomiast zgodnie z art. 13 ust. 4 Prawa wodnego, "Państwowe Gospodarstwo Wodne Wody Polskie, zwane dalej "Wodami Polskimi", ustala przebieg granic obszarów dorzeczy, granic regionów wodnych oraz granic zlewni, a także ewidencjonuje ich przebieg w systemie informacyjnym gospodarowania wodami". Skarga kasacyjna nie wyjaśnia, jakie znaczenie z punktu widzenia tego zarzutu ma zacytowany przepis. Zarzut skargi kasacyjnej jest w istocie bardzo lakonicznie uzasadniony i niezrozumiały. Spółka wskazuje bowiem, że nie kwestionuje uprawnienia zarządu zlewni do prowadzenia postępowania, ale uznanie zarządu zlewni za organ administracji publicznej. Trudno natomiast przyjąć, że dyrektor zarządu zlewni nie jest tego rodzaju organem, skoro został wskazany wyraźnie jako organ administracji publicznej w art. 14 ust. 1 pkt 5 Prawa wodnego, prowadzi postępowanie na podstawie przepisów k.p.a. i uprawniony jest do ustalenia opłaty stałej na podstawie art. 240 ust. 4 pkt 3 lit. a) Prawa wodnego. Źródło kompetencji do ustalenia opłaty stałej przez właściwego miejscowo dyrektora zarządu zlewni stanowi art. 271 ust. 1 Prawa wodnego, zgodnie z którym wysokość opłaty stałej za odprowadzanie wód ustalają Wody Polskie oraz przekazują podmiotom obowiązanym do ponoszenia opłat za usługi wodne w formie informacji rocznej, zawierającej także sposób obliczenia tej opłaty. Zadania Wód Polskich w tym zakresie wykonują dyrektorzy zarządów zlewni, co wynika z art. 240 ust. 4 pkt 3 lit. a) Prawa wodnego. Oznacza to, że zarzut naruszenia art. 14 ust. 1 w związku z art. 13 ust. 4 Prawa wodnego nie zasługiwał na uwzględnienie.

Z tych względów i na podstawie art. 184 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji wyroku.