Wyrok NSA, sygn. akt II OSK 1195/23
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2024-07-09 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6019 Inne, o symbolu podstawowym 601
Hasła tematyczne: Budowlane prawo
Skarżony organ: Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku: Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy: article: art. 48 ust. 2 i 3, art. 50-51
journal: Dz.U. 2018 poz 1202
law: Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane.

SENTENCJA

Dnia 9 lipca 2024 r. Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Andrzej Jurkiewicz Sędziowie: Sędzia NSA Paweł Miładowski (spr.) Sędzia del. WSA Anna Szymańska po rozpoznaniu w dniu 9 lipca 2024 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej M. S. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 11 stycznia 2023 r., sygn. akt VII SA/Wa 1784/22 w sprawie ze skargi M. S. na postanowienie Mazowieckiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 13 czerwca 2022 r., nr 1000/2022 w przedmiocie nakazu przedłożenia dokumentów oddala skargę kasacyjną.


UZASADNIENIE

Wyrokiem z dnia 11 stycznia 2023 r., sygn. akt VII SA/Wa 1784/22, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę M. S. na postanowienie Mazowieckiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego, zwanego dalej "WINB", z dnia 13 czerwca 2022 r., nr 1000/2022, którym utrzymano w mocy postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego, zwanego dalej "PINB", w Ciechanowie z dnia 11 kwietnia 2022 r., nr 11/2022, nakazujące M. S. na podstawie art. 48 ust. 2 i 3 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. – Prawo budowlane (Dz. U. z 2018 r. poz. 1202 ze zm.), zwanej dalej "P.b.", przedłożenie, w terminie 90 dni, określonych w tym postanowieniu dokumentów w sprawie samowolnej zmiany funkcji, rozbudowy i nadbudowy budynku mieszkalno-usługowego (część mieszkalna, sklep [...] i salon fryzjerski), zaś w przypadku likwidacji salonu fryzjerskiego – w sprawie samowolnej rozbudowy i nadbudowy budynku mieszkalno-usługowego lub usługowo-mieszkalnego (część mieszkalna ze sklepem [...]), zlokalizowanego na dz. nr [...], obręb O., gm. O..

Sąd I instancji wskazał, że zaskarżone postanowienie zapadło w związku z prawomocnym wyrokiem Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie z dnia 18 czerwca 2021 r. sygn. akt VII SA/Wa 473/21. Uwzględniając zaś wykładnię prawa zawartą w ww. prawomocnym wyroku WSA, a także dokumentację, Sąd doszedł do przekonania, że skarga nie jest zasadna bowiem organy prawidłowo wykonały wytyczne Sądu.

W konsekwencji na podstawie zgromadzonego materiały dowodowego, tj. umowy darowizny, zeznań świadków, map i zdjęć lotniczych, organy ustaliły, że – w odniesieniu do pierwotnej bryły budynku oznaczonej na mapie sytuacyjnej nr 1a oraz pomieszczenia parterowego od strony południowej, obecnie wykorzystywanego na potrzeby sklepu [...]oznaczonego nr 2a – należało uznać, że zostały one wybudowane legalnie, bowiem obie ww. części zostały zrealizowane przed 1994 r., zaś brak dokumentacji budowlanej nie może przesądzać o ich samowolnym wybudowaniu. Z uwagi na powyższe ww. części zostały uznane za legalne i wyłączone z niniejszego postępowania.

W odniesieniu natomiast do pozostałych części budynku, tj. "nadbudowy" nr 1b, jak też "rozbudowy" budynku nr 2b, 3, 4, 5 i 6, organy uznały (w oparciu o zgromadzony materiał dowodowy, tj. zdjęcia lotnicze, umowa darowizny, zeznania Wójta), że powstały one pod rządami Prawa budowlanego z 1994 r. i zostały zakończone przy obiekcie w 2018 r., a w konsekwencji, zastosowanie do nich znajdzie procedura legalizacyjna, uregulowana w art. 48 P.b. W oparciu o art. 3 pkt 6 i 7a P.b. Sąd wyjaśnił, że w sytuacji, gdy nastąpi nawet nieznaczna zmiana bryły obiektu, mamy do czynienia z "rozbudową"; zaś "rozbudowa" jest zmianą – powiększeniem parametrów istniejącego obiektu budowlanego, takich jak kubatura, wysokość, długość, szerokość, czy granice obiektu. Zdaniem Sądu, organy słusznie przyjęły, że w sprawie mieliśmy do czynienia z nielegalną nadbudową i rozbudową istniejącego (i uznanego za legalny) budynku (oznaczonego nr 1a i 2a). Skarżąca nie przedłożyła dokumentów, świadczących o uzyskaniu przez nią pozwolenia na ww. roboty budowlane, czy chociażby decyzji o warunkach zabudowy, co znajduje potwierdzenie w aktach sprawy. W wyniku przeprowadzonych poszukiwań nie odnaleziono dokumentacji przedmiotowego budynku. W zachowanych zespołach archiwalnych nie istnieje żaden dokument świadczący o legalności prac. Skoro więc zbiory w archiwum istnieją, to gdyby pozwolenie na budowę uzyskano, zostałoby ono odnalezione.

Mając powyższe na względzie Sąd stwierdził, że w rozpoznawanej sprawie mamy do czynienia z tzw. ciągiem samowoli budowlanej (por. uchwała NSA z 16 grudnia 2013 r., II OPS 2/13; orzeczenie TK z 31 stycznia 1996 r., K 9/95, OTK 1996, nr 1, poz. 2). Zakończenie nadbudowy i rozbudowy spornego obiektu nastąpiło po wejściu w życie Prawa budowlanego z 7 lipca 1994 r., tj. po 1 stycznia 1995 r. kiedy to budynek osiągnął obecne parametry, kształt i funkcję. Prawidłowo zatem organy zastosowały w niniejszej sprawie, do części nadbudowanej i części rozbudowanych przepisy obecnie obowiązującego Prawa budowlanego z 1994 r. Takie okoliczności uprawniały organ nadzoru budowlanego do wszczęcia postępowania w trybie art. 48 P.b., a nie tzw. trybu naprawczego z art. 50-51 P.b.

W ocenie Sądu, ustalony przez organy (posiadające kadrę z uprawnieniami zawodowymi w zakresie Prawa budowlanego i mającą odpowiednie kompetencje do dokonania oceny danego obiektu/jego rozbudowy i nadbudowy bądź wykonanych robót budowlanych), stan faktyczny sprawy daje podstawy by twierdzić, że przedmiotowy budynek (oznaczony nr 1a i rozbudowany o część nr 2a) został wzniesiony jako samodzielny, niezwiązany z istniejącą nadbudową, następnie rozbudowaną o kolejne części. Jak zauważyły organy nadzoru budowlanego, rozbudowana i nadbudowana część obiektu jest na tyle samodzielna i niezależna od pozostałej części obiektu uznanego za wybudowany zgodnie z prawem, że mogłaby być rozebrana bez istotnej ingerencji w pozostałą część obiektu budowlanego. Dotyczy to zarówno dobudowanych części budynku: 2b, 3, 4, 5 i 6, jak i nadbudowy 1b. Nadbudowa 1b nie jest ingerencją w konstrukcję pierwotnej bryły 1a – można ją rozebrać, pozostawiając strop nad parterem w stanie nienaruszonym i przywrócić poprzednią wersję dachu nad parterem.

W tej sytuacji zasadne jest prowadzenie postępowania legalizacyjnego na podstawie art. 48 P.b. Przepis ten znajduje bowiem zastosowanie do takich robót budowlanych, które polegały na budowie obiektu budowlanego lub jego części bez wymaganego pozwolenia na budowę. Przy tym pojęcie "budowy", jak już zauważono powyżej, jako szczególnej kategorii "robót budowlanych" (zdefiniowanych w art. 3 pkt 7 tej ustawy), definiuje art. 3 pkt 6, zgodnie z którym jest to wykonywanie obiektu budowlanego w określonym miejscu (budowa), a także jego odbudowa, rozbudowa lub nadbudowa. Natomiast art. 50 i art. 51 P.b. stosowane są do innych przypadków wykonywania robót budowlanych niż określone w art. 48 ust. 1 tej ustawy. Stąd zakresy stosowania tych trybów są rozłączne.

Skoro zatem w okolicznościach niniejszej sprawy dokonano nadbudowy i rozbudowy budynku, który dotychczas istniał jako obiekt samodzielny, to zasadnie wdrożono tryb z art. 48 P.b. Zdaniem organów, a ocenę tę Sąd podzielił, ewentualna rozbiórka rozbudowanej i nadbudowanej części obiektu budowlanego umożliwi korzystanie z istniejącego legalnie, pierwotnego obiektu budowlanego i nie będzie wymagała nałożenia obowiązku wykonania dodatkowych robót budowlanych.

Zdaniem Sądu, stanowiska tego nie zmienia załączony do skargi opis techniczny budynku wykonany na zlecenie skarżącej. Po pierwsze, autor tej oceny wskazuje, że nie da się wykluczyć, że całość stanu surowego budynku wykonano przed 1994 r., które to oświadczenie jest całkowicie niezgodne ze zgromadzonym w sprawie materiałem dowodowym (na który składają się zeznania świadków, mapy, dokumenty inwentaryzacyjne, czy zdjęcia lotnicze). Po drugie zaś, w dokumencie tym wskazuje się na powstanie konstrukcji budynku w tym samym czasie (w konsekwencji trwałe jej połączenie), podczas gdy z materiału dowodowego wynika, że konstrukcja ta była etapami nadbudowywana i rozbudowywana na przestrzeni kilkunastu lat.

Niemniej jednak na tym etapie sprawy skarżąca zobowiązana została nie do dokonania rozbiórki przedmiotowych części budynku (nadbudowanych i rozbudowanych), ale do przedłożenia dokumentów, które umożliwią jej legalizację poczynionej samowoli budowlanej.

W ocenie Sądu, w sprawie nie doszło zatem do naruszenia art. 48 P.b. Analiza zebranego materiału dowodowego i ocena podniesionych przez skarżącą zarzutów prowadzą do przekonania, że brak jest podstaw do podważenia legalności zaskarżonego postanowienia i wskazują na bezzasadność skargi. Organy orzekające w sprawie wnikliwie i wszechstronnie rozpatrzyły stan faktyczny sprawy (art. 7 i art. 77 § 1 K.p.a.), szczegółowo wyjaśniły motywy, jakimi kierowały się przy rozstrzyganiu tej sprawy oraz uzasadniły swoje orzeczenie (art. 107 § 1 i 3 K.p.a.). Organy prawidłowo również zastosowały się do wytycznych Sądu, wyrażonych w ww. wyroku o sygn. akt VII SA/Wa 473/21, nie naruszając art. 153 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

Skargę kasacyjną od powyższego wyroku opartą na przesłance z art. 174 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2022 r. poz. 329 ze zm.), zwanej dalej "p.p.s.a.", złożyła skarżąca, wnosząc o uchylenie zaskarżonego orzeczenia w całości i postanowień organów obu instancji; ewentualnie – o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie oraz zasądzenie kosztów postępowania, w tym zastępstwa procesowego, wg norm przepisanych.

Zaskarżonemu wyrokowi zarzucono naruszenie prawa procesowego, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, tj.

1) art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2022 r. poz. 2492), zwanej dalej "p.u.s.a.", oraz art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. w zw. z art. 7, art. 77, art. 80 i art. 107 § 3 K.p.a. i w zw. z art. 48 ust. 2 i 3, a także art. 103 ust. 2 P.b. – wedle daty wszczęcia postępowania, przez niewłaściwą kontrolę legalności działalności organu administracji publicznej oraz przez błędną ocenę zgromadzonego materiału dowodowego sprawy i w konsekwencji nieuzasadnione przyjęcie, że w omawianej sprawie możliwe jest procedowanie w trybie art. 48 ust. 2 i 3 P.b. bez wyjaśnienia istotnych dla sprawy okoliczności w postaci: samodzielności i odrębności rozbudowanych oraz nadbudowanych części budynku, zakresu i daty dokonanego przekształcenia pierwotnej bryły budynku wraz ze zmianą sposobu użytkowania a także przyjęcie za udowodnione dat zakończenia budowy poszczególnych części obiektu oraz wskazaniu, że mamy do czynienia z ciągiem samowoli budowlanych;

2) art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. w zw. z art. 153 p.p.s.a. i art. 170 p.p.s.a. przez jego niezastosowanie i w konsekwencji nieuchylenie zaskarżonego postanowienia, pomimo pominięcia przez organy nadzoru budowlanego wiążących w sprawie wytycznych prawomocnego wyroku o sygn. akt VII SA/Wa 473/21, wskazujących, iż organy nadzoru budowlanego winny ustalić czy i ewentualnie w jakim zakresie możliwe jest wyodrębnienie poszczególnych części obiektu i. czy z uwagi na różne daty realizacji rozbudowy i nadbudowy powinien mieć do nich zastosowanie art. 48 P.b. oraz czy doszło do takiego przekształcenia obiektu, że stwierdzenie samodzielności poszczególnych części jest niemożliwe, a w konsekwencji pominięcie, iż organy nadzoru budowlanego oceny takiej w rzeczywistości nie dokonały;

3) art. 151 p.p.s.a., w zw. z art. 7, art. 77 i art. 80 § 1 K.p.a. w zw. z art. 48 ust. 2 i 3 P.b. przez jego niewłaściwe zastosowanie i oddalenie skargi, w sytuacji gdy zgromadzony materiał dowodowy w zakresie ustalenia stanu konstrukcyjnego budynku, trwałości połączeń i samodzielności jego elementów, dat ich wykonania i przekształcenia był niepełny, nierzetelny i nie dawał podstawy do takiego orzeczenia, co miało istotny wpływ na wynik sprawy;

4) art. 145 § 1 pkt 1 lit. c [p.p.s.a.] w zw. z art. 7, art. 77 i art. 80 § 1 K.p.a., w zw. z art. 48 ust. 2 i 3 P.b. przez jego niezastosowanie i nieuchylenie zaskarżonego postanowienia, pomimo naruszenia przez organy nadzoru budowlanego wskazanych przepisów procedury administracyjnej, polegającego na całkowicie błędnym, nieuwzględniającym całokształtu materiału dowodowego oraz zasad logiki stwierdzeniu, iż w realiach sprawy możliwe jest zastosowanie trybu z postępowania z art. 48 ust. 2 i 3 P.b., z akceptacją ewentualnego dokonania rozbiórki części obiektu budowlanego bez jednoczesnego nakazania doprowadzenia do stanu poprzedniego określonych robót przeprowadzonych w ramach rozbudowy i nadbudowy obiektu, pomimo, iż wykonanie rozbiórki bez jednoczesnego doprowadzenia do stanu poprzedniego obiektu doprowadzi do zdekompletowania obiektu budowlanego i doprowadzanie go do stanu niezgodnego z prawem, w tym z przepisami techniczno-budowlanymi;

5) art. 141 § 4 p.p.s.a. w zw. z art. 151 p.p.s.a. przez nieprawidłowe oddalenie skargi wobec nieodniesienia się przez Sąd I instancji do wszystkich zarzutów skargi (nieprawidłowego uzasadnienie), w tym zarzutów naruszenia art. 7, art. 77, art. 80 i art. 107 § 3 K.p.a., a tym samym braku podania i wyjaśnienia podstawy rozstrzygnięcia w zakresie, w jakim kwestionowana przez skarżącą była nie tylko sama możliwość dokonania przez organy nadzoru budowlanego oceny co do możliwości rozbiórki części obiektu budowlanego, ale także wynik tej oceny; nieodniesienie się do zarzutów przekształcenia budynku i zmiany sposobu użytkowania, nieodniesienie się do zarzutów dotyczących zeznań świadków oraz dotyczących możliwości zastosowania procedury tzw. uproszczonej legalizacji, nieodniesienie się do merytorycznych uwag załączonej do skargi ekspertyzy technicznej budynku - które to naruszenia przepisów postępowania miały wpływ na wynik sprawy.

6) art. 141 § 4 w zw. z art. 151 p.p.s.a. przez nieuprawnione oddalenie skargi przy nieprawidłowym uzasadnieniu wydanego w sprawie wyroku, nieodpowiadającemu wymaganiom zawartym w treści art. 141 p.p.s.a. i dokonaniu nieprawidłowych ustaleń faktycznych, niezgodnie ze stanem rzeczywistym w oparciu o znajdujący się w aktach materiał dowodowy, który doprowadził do wydania zaskarżonego wyroku.

Ponadto zarzucono naruszenie prawa materialnego, tj.

1) z ostrożności procesowej, mimo kwestionowania ustalonych okoliczności stanu faktycznego, naruszenie art. 48 P.b. w zw. z art. 103 ust. 2 P.b. przez niewłaściwą jego wykładnię w stanie faktycznym sprawy i przyjęcie, że może mieć zastosowanie do stanów prawnych zaistniałych przed 1 stycznia 1995 r. oraz do sanacji zmiany sposobu użytkowania legalnej części budynku.

2) art. 48 ust. 2 i 3 w zw. art. 48 ust. 1 P.b. w zw. z art. 50 i art. 51 P.b. przez jego niewłaściwe zastosowanie, w sytuacji gdy postępowanie dotyczące rozbudowanego i nadbudowanego budynku skarżącej, wobec charakteru robót, nie pozwalającego na oddzielenie części rozbudowy i nadbudowy nadających się do rozbiórki i części wymagających przywrócenia do stanu poprzedniego, wymagało zastosowania trybu postępowania umożliwiającego wydanie, w razie konieczności nakazu doprowadzenia do stanu poprzedniego;

3) art. 48 ust. 2 i 3 w zw. art. 48 ust. 1 P.b. w zw. z art. 71a P.b. i w zw. z art. 50 i art. 51 P.b. przez jego niewłaściwe zastosowanie, w sytuacji gdy miało miejsce takie przekształcenie rozbudowanego i nadbudowanego budynku, że przebudowa i zmiana sposobu użytkowania obiektu legalnie istniejącego, którego dotyczy postępowanie, obejmuje budynek w jego całokształcie;

4) art. 48 P.b. ust. 2 i 3 w zw. art. 48 ust. 1 P.b. w zw. z art. 49f P.b. (Dz. U. z 2022 r. poz. 2000 ze zm.) przez jego niewłaściwe zastosowanie i przesądzenie o braku możliwości skorzystania z instytucji tzw. uproszczonej legalizacji przy podjętym przez Sąd poglądzie o tzw. ciągu samowoli budowlanej, wbrew okolicznościom stanu faktycznego, w zakresie którego większość elementów rozbudowanego i nadbudowanego budynku spełnia czasowe kryteria legalizacji

Ponieważ strona wnosząca skargę kasacyjną zrzekła się rozprawy w trybie art. 182 § 2 p.p.s.a. i w sprawie nie żądano przeprowadzenia rozprawy, dlatego przedmiotowa sprawa podlegała rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje.

Skarga kasacyjna nie zasługiwała na uwzględnienie.

Stosownie do treści art. 183 § 1 p.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej z urzędu biorąc pod rozwagę jedynie nieważność postępowania.

Wobec tego, że w rozpoznawanej sprawie nie zachodzi żadna z okoliczności skutkujących nieważnością postępowania, o jakich mowa w art. 183 § 2 p.p.s.a., a nadto nie zachodzi również żadna z przesłanek, o których mowa w art. 189 p.p.s.a., które Naczelny Sąd Administracyjny rozważa z urzędu dokonując kontroli zaskarżonego skargą kasacyjną wyroku Sądu pierwszej instancji, Naczelny Sąd Administracyjny dokonał takiej kontroli zaskarżonego wyroku jedynie w zakresie wyznaczonym podstawami skargi kasacyjnej.

Naczelny Sąd Administracyjny orzekający w niniejszej sprawie za niezasadne uznał zarzuty skargi kasacyjnej naruszenia prawa procesowego i materialnego.

Na wstępie należy wskazać, że będące przedmiotem zaskarżenia do Sądu Administracyjnego postanowienie WINB dotyczyło wyłącznie istnienia przesłanek do wszczęcia postępowania legalizacyjnego w trybie art. 48 P.b. oraz czy w związku z tym, że zachodziły podstawy do prowadzenia postępowania legalizacyjnego, organy nadzoru budowlanego prawidłowo sformułowały stosowne obowiązki na podstawie art. 48 ust. 2 i 3 P.b. To zaś, czy zostanie wydany w ogóle nakaz rozbiórki i w jakiej dokładnie części, tj. czy możliwym jest wykonanie nakazu rozbiórki – będzie przedmiotem dalszego toku postępowania legalizacyjnego. W tych warunkach skarżąca nie może na aktualnym etapie postępowania skutecznie podnosić, że jakaś część nielegalnie zrealizowanego budynku nie jest możliwa do rozbiórki z uwagi na konstrukcję tej części budynku, która nie jest objęta postępowaniem legalizacyjnym. Krótko mówiąc na aktualnym etapie postępowania, nie wiadomo, czy organ nadzoru budowlanego wyda nakaz rozbiórki i w jakiej części.

Odnośnie zaś podstaw do wdrożenia postępowania legalizacyjnego z art. 48 P.b. w sprawie ustalono, że do tych nielegalnych działań doszło po 1 stycznia 1995 r.; zaś roboty budowlane zakończono w 2018 r. Takie zaś ustalenia uprawniały do uwzględnienia zagadnienia prawnego tzw. "ciągłego charakteru samowoli budowlanej", co też w okolicznościach niniejszej sprawy wyklucza zastosowanie aktualnie obowiązujących przepisów dotyczących "uproszczonego postępowania legalizacyjnego". Samowola budowlana jest zdarzeniem prawnym o charakterze ciągłym. Powstaje w chwili rozpoczęcia budowy bez wymaganego pozwolenia na budowę i trwa przez cały czas jej prowadzenia aż do chwili jej likwidacji, a więc do chwili wydania nakazu rozbiórki lub legalizacji samowolnie zrealizowanego obiektu poprzez wydanie pozwolenia na użytkowanie (tak: trafnie przywołana przez Sąd I instancji uchwała NSA o sygn. akt II OPS 2/13). Skoro ustalony zakres budowy dotyczący "nadbudowy" nr 1b, jak też "rozbudowy" budynku nr 2b, 3, 4, 5 i 6 został zrealizowany bez pozwolenia na budowę, to istniały podstawy do wdrożenia postępowania legalizacyjnego w trybie art. 48 P.b. Zakres zaś nałożonych obowiązków jest zgodny z art. 48 ust. 3 P.b. w związku z art. 25 ustawy z dnia 13 lutego 2020 r. o zmianie ustawy – Prawo budowlane oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2020 r. poz. 471). Należy odnotować, że jednym z nałożonych obowiązków jest przedstawienie projektu budowlanego, który także powinien składać się z części konstrukcyjnej, i to w istocie w oparciu o ten dowód skarżąca będzie mogła skutecznie argumentować na okoliczność ewentualnej rozbiórki – w odniesieniu do poniekąd słusznego poglądu odwołującego się do samodzielnego charakteru części obiektu i możliwości samodzielnego funkcjonowania poszczególnych części budynku (na co wskazywał WSA w wiążącym wyroku o sygn. akt VII SA/Wa 473/21). Na obecnym etapie postępowania przedstawienie stosownego opisu technicznego budynku nie wnosi nic istotnego do sprawy, tym bardziej w sytuacji gdy – jak ocenił Sąd I instancji – dowód ten opiera się na innych ustaleniach niż poczyniły to organy nadzoru budowlanego, w istocie w drobiazgowo przeprowadzonym postępowaniu wyjaśniającym w oparciu o art. 7, art. 77, art. 80 i art. 107 § 3 K.p.a. Co do ustalenia, co podlega postępowaniu legalizacyjnemu, to organy nadzoru budowlanego wywiązały się ze wskazań WSA zawartych w wyroku o sygn. akt VII SA/Wa 473/21, wyodrębniając te części samowoli budowlanej, które podlegają postępowaniu legalizacyjnemu, prowadzonemu w trybie art. 48 P.b. Stąd w sprawie oznaczono poszczególne części przedmiotowego budynku numerami, uznając, że część z nich powstała samowolnie. Brak jest zatem podstaw do stwierdzenia aby wydanie zaskarżonego postanowienia, a także zaskarżonego wyroku – naruszało art. 153 i art. 170 p.p.s.a. Taka ocena nie przeczy ocenie, że do robót zastosowanie będzie miał art. 48 P.b., jeżeli doprowadziły one do zrealizowania części obiektu mającej samodzielny charakter lub art. 51 P.b., gdy nie jest możliwe wyodrębnienie części obiektu mogącej samodzielnie funkcjonować. Odnośnie do tej kwestii, uzupełniająco należy wskazać, że właśnie przedstawienie projektu budowanego sporządzonego przez osobę posiadającą stosowne uprawnienia może mieć wpływ na dalsze losy postępowania legalizacyjnego, w tym być może na okoliczność, że do określonej części budynku wymagane będzie zastosowanie art. 50-51 P.b. celem doprowadzenia tej części budynku do stanu zgodnego z prawem. Możliwe bowiem będzie ewentualne umorzenie postępowania w trybie art. 48 P.b. do ściśle określonej samowolnie zrealizowanej części budynku, a następnie ewentualne wdrożenie do tej części trybu naprawczego z art. 50-51 P.b. Jednak ku temu muszą istnieć jednoznaczne dowody, a takowe na aktualnym etapie postępowania administracyjnego nie zaistniały, ponieważ nie zostały skutecznie wykazane przez skarżącą. Podnoszone w sprawie "wybicie" ściany w części budynku, która nie jest objęta postępowaniem legalizacyjnym nie oznacza samo w sobie, że nie jest możliwa rozbiórka nielegalnie zrealizowanej nadbudowy i rozbudowy, czy też samodzielne funkcjonowanie uznanej za legalną części budynku. Dlatego w omawianym powyżej zakresie Sąd I instancji niewadliwie odwołał się do zawodowej kwalifikacji pracowników organów nadzoru budowlanego i w związku z tym uznał, że, w oparciu o dokonane ustalenia organu, istniały podstawy by twierdzić, że przedmiotowy budynek (oznaczony nr 1a i rozbudowany o część nr 2a) został wzniesiony jako samodzielny, niezwiązany z istniejącą nadbudową, następnie rozbudowaną o kolejne części. W tym zakresie organy nadzoru budowlanego zauważyły, że rozbudowana i nadbudowana część obiektu jest na tyle samodzielna i niezależna od pozostałej części obiektu uznanego za wybudowany zgodnie z prawem, że mogłaby być rozebrana bez istotnej ingerencji w pozostałą część obiektu budowlanego. Jak ustalono, dotyczy to zarówno dobudowanych części budynku: 2b, 3, 4, 5 i 6, jak i nadbudowy 1b, a nadbudowa 1b nie jest ingerencją w konstrukcję pierwotnej bryły 1a – można ją rozebrać, pozostawiając strop nad parterem w stanie nienaruszonym i przywrócić poprzednią wersję dachu nad parterem. Wynika z tego, że podnoszona w tym zakresie argumentacja skarżącej była co do istoty przedmiotem oceny organów, które nie znalazły podstaw do uwzględnienia jej stanowiska – której to oceny nie podważono skutecznie w skardze kasacyjnej.

W tych warunkach wszystkie zarzuty skargi kasacyjnej, a dotyczące naruszenia prawa procesowego, tj. art. 1 § 1 i 2 p.u.s.a. oraz art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. w zw. z art. 7, art. 77, art. 80 i art. 107 § 3 K.p.a. i w zw. z art. 48 ust. 2 i 3, a także art. 103 ust. 2 P.b.; art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. w zw. z art. 153 p.p.s.a. i art. 170 p.p.s.a.; art. 151 p.p.s.a., w zw. z art. 7, art. 77 i art. 80 § 1 K.p.a. w zw. z art. 48 ust. 2 i 3 P.b.; art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. w zw. z art. 7, art. 77 i art. 80 § 1 K.p.a., w zw. z art. 48 ust. 2 i 3 P.b.; art. 141 § 4 p.p.s.a. w zw. z art. 151 p.p.s.a.; oraz dotyczące naruszenia prawa materialnego, tj. art. 48 P.b. w zw. z art. 103 ust. 2 P.b.; art. 48 ust. 2 i 3 w zw. art. 48 ust. 1 P.b. w zw. z art. 50 i art. 51 P.b.; art. 48 ust. 2 i 3 w zw. art. 48 ust. 1 P.b. w zw. z art. 71a P.b. i w zw. z art. 50 i art. 51 P.b.; art. 48 P.b. ust. 2 i 3 w zw. art. 48 ust. 1 P.b. w zw. z art. 49f P.b. – nie zawierają usprawiedliwionych podstaw.

Z tych względów, na podstawie art. 184 p.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji wyroku.