Wyrok WSA w Bydgoszczy, sygn. akt II SAB/Bd 1/24
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy
Data orzeczenia: 2024-07-10 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 658
6099 Inne o symbolu podstawowym 609
Hasła tematyczne: Administracyjne postępowanie
Wodne prawo
Skarżony organ: Starosta
Treść wyniku: uwzględniono skargę w części, stwierdzono, że organ dopuścił się bezczynności, która miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa
Powołane przepisy: article: art. 35
journal: Dz.U. 2023 poz 775
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (t. j.)
article: art. 454
journal: Dz.U. 2021 poz 2233
law: Ustawa z dnia 20 lipca 2017 r. Prawo wodne - t.j.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Joanna Brzezińska (spr.) Sędziowie sędzia WSA Jarosław Wichrowski asesor WSA Mariusz Pawełczak Protokolant sekretarz sądowy Dominika Matuszewska po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym w dniu 10 lipca 2024 r. sprawy ze skargi M. Z. i K. Z. na bezczynność Starosty w przedmiocie ustalenia świadczenia pieniężnego z tytułu odnoszenia korzyści z urządzeń melioracyjnych 1. stwierdza, że Starosta dopuścił się bezczynności w sprawie ustalenia na wniosek spółki wodnej od skarżących świadczenia z tytułu odnoszenia korzyści z urządzeń melioracyjnych, 2. stwierdza, że bezczynność organu w sprawie określonej w pkt 1 sentencji, miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa, 3. umarza postępowanie w zakresie zobowiązania organu do wydania aktu, 4. zasądza od Starosty na rzecz M. Z. i K. Z. solidarnie kwotę 597 (pięćset dziewięćdziesiąt siedem) złotych, tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.


UZASADNIENIE

Pismem z 27 listopada 2023 r. K. Z. i M. Z. (skarżący), zastępowani przez radcę prawnego, zaskarżyli do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy bezczynność Starosty Żnińskiego (dalej "Starosta") w przedmiocie ustalenia ponoszenia przez nich świadczenia z tytułu odnoszenia korzyści

z odprowadzania do urządzeń melioracyjnych Gminnej Spółki Wodnej w Żninie (dalej "spółka wodna") wód z gruntów będących ich własnością. Skarżący wnieśli o zobowiązanie Starosty do rozstrzygnięcia postępowania w terminie 14 dni od otrzymania odpisu wyroku wraz ze stwierdzeniem jego prawomocności, stwierdzenie, że bezczynność nastąpiła z rażącym naruszeniem prawa, zarządzenie wyjaśnienia przyczyn i ustalenie osób winnych niezałatwienia sprawy w terminie oraz zasądzenie kosztów postępowania.

W uzasadnieniu skargi wskazano, że 6 czerwca 2022 r. spółka wodna wniosła do Starosty o ustalenie na jej rzecz świadczenia z tytułu odnoszenia korzyści

z odprowadzania wód melioracyjnych z gruntów będących własnością skarżących (działki nr [...], ob. S. , gmina Ż.). Decyzją z 15 lutego 2023 r. organ ustalił obowiązek ponoszenia przez Skarżących świadczenia z tytułu odnoszenia korzyści z odprowadzenia do urządzeń melioracyjnych Gminnej Spółki Wodnej w Żninie (rów melioracyjny R-K) wód z gruntów będących ich własnością – działki nr [...] obręb S. gm. Ż. w wysokości 563,39 zł i określił termin wnoszenia corocznie świadczenia na wskazany rachunek bankowy. Decyzja ta została uchylona kasacyjna decyzją Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Bydgoszczy (dalej "Kolegium") z 12 kwietnia 2023 r., a sprawa została skierowana do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji.

W skardze podkreślono, że od dnia zawiadomienia z 24 maja 2023 r. o wszczęciu postępowania, organ do dnia wniesienia skargi nie załatwił sprawy. Nie został w sprawie zatem zachowany ustawowy termin na załatwienie sprawy, który nie był także przedłużany, a skarżący nie byli informowani o stanie sprawy czym naruszono przepisy art. 37 § 1 pkt 1 oraz art. 35 § 3 k.p.a. Nadto na skutek wniesionego przez skarżących ponaglenia na niezałatwienie sprawy w terminie postanowieniem z 28 września 2023 r. Kolegium wyznaczyło Staroście termin załatwienia sprawy do 15 listopada 2023 r. Tymczasem organ I instancji dopiero w dniu 14 listopada 2023 r. wydał postanowienie o powołaniu biegłego, nie rozstrzygając jednak sprawy we wskazanym terminie.

W odpowiedzi na skargę Starosta wyjaśnił, że postępowanie wszczęto zawiadomieniem z 24 maja 2023 r. i było to podyktowane uprzednim uchyleniem decyzji organu I instancji i przekazaniem mu sprawy do ponownego rozpoznania. Wskazał, że w trakcie postępowania strony były informowane o stanie sprawy, o czym świadczą notatki służbowe z rozmów telefonicznych, zawarte w aktach sprawy. Doszło nadto do dwóch spotkań ze stronami postępowania, podczas których informowano je o przebiegu postępowania. Organ przywołał, że spółka wodna w dniu 12 września 2023 r. wniosła do Zarządu Zlewni Wód Polskich w Inowrocławiu o wszczęcie postępowania o ustalenie podziału kosztów utrzymania urządzenia wodnego z tytułu odnoszenia korzyści dla skarżących, ww. organ przekazał zaś wniosek zgodnie z właściwością Staroście. Wyjaśnił, że w dniu 14 listopada 2023 r. powołał biegłego na potrzeby prowadzonego postępowania, termin sporządzenia ekspertyzy ustalono na 30 dni od dnia otrzymania postanowienia w przedmiocie powołania biegłego, o czym również poinformowano strony. Po zwięzłym wyjaśnieniu istoty postępowania w przedmiocie ustalenia świadczeń na rzecz spółki wodnej z tytułu odnoszenia korzyści z urządzeń wodnych tej spółki, organ wskazał, że w świetle art 35 ust. 5 k.p.a. do terminu załatwienia sprawy nie wlicza się okresu oczekiwania na opinię biegłego. W ocenie organu jedynym formalnym uchybieniem w niniejszym postępowaniu był brak zawiadomienia stron o niezałatwieniu sprawy w terminie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga zasługuje na uwzględnienie.

Zgodnie z art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz.U. z 2024 r., poz. 935 – dalej "p.p.s.a.") sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki przewidziane w ustawie, zaś kontrola tej działalności, zgodnie z § 2 pkt 8 tego przepisu, obejmuje orzekanie w sprawach skarg na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4 lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a.

Skarżący spełnili formalny warunek do wniesienia skargi na bezczynność organu, statuowany treścią art. art. 52 § 1 p.p.s.a. w zw. z art. 37 § 1 ustawy Kodeks postępowania administracyjnego ("k.p.a."). Przed wniesieniem skargi wyczerpali bowiem środek zaskarżenia bezczynności skarżonego organu tj. wnieśli do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Bydgoszczy ("Kolegium") ponaglenie na niezałatwienie sprawy w terminie z dnia 11 września 2023 r. (ponaglenie w aktach administracyjnych).

Przechodząc do istoty sprawy wskazać przyjdzie, że zgodnie z zasadą szybkości postępowania administracyjnego, organy administracji publicznej powinny działać w sprawie wnikliwie i szybko, posługując się możliwie najprostszymi środkami prowadzącymi do jej załatwienia (art. 12 § 1 k.p.a.). Artykuł 35 § 1 k.p.a. stanowi, że organy administracji publicznej obowiązane są załatwiać sprawy bez zbędnej zwłoki.

Ustawodawca doprecyzował nadto, że:

1) niezwłocznie powinny być załatwiane sprawy, które mogą być rozpatrzone w oparciu o dowody przedstawione przez stronę łącznie z żądaniem wszczęcia postępowania lub w oparciu o fakty i dowody powszechnie znane albo znane z urzędu organowi, przed którym toczy się postępowanie, bądź możliwe do ustalenia na podstawie danych, którymi rozporządza organ (art. 35 § 2 k.p.a.)

2) nie później niż w ciągu miesiąca od dnia wszczęcia postępowania – powinny być załatwiane sprawy wymagające postępowania wyjaśniającego (art. 35 § 3 k.p.a.),

3) nie później niż w ciągu dwóch miesięcy od dnia wszczęcia postępowania – powinny być załatwiane sprawy szczególnie skomplikowane (również art. 35 § 3 k.p.a.),

4) nie później niż w terminie miesiąca od dnia wszczęcia postępowania powinno nastąpić załatwienie sprawy w postępowaniu uproszczonym (art. 35 § 3a k.p.a.).

Ustawodawca zastrzegł jednocześnie, że do terminów tych nie wlicza się terminów przewidzianych w przepisach prawa dla dokonania określonych czynności, okresów (...) zawieszenia postępowania, okresu trwania mediacji, oraz okresów opóźnień spowodowanych z winy strony albo z przyczyn niezależnych od organu (§ 5). Przepis art. 36 § 1 i 2 k.p.a. zobowiązuje organ do zawiadomienia stron o każdym przypadku niezałatwienia sprawy w terminie, z podaniem przyczyn zwłoki, wskazaniem nowego terminu załatwienia sprawy, pouczeniem o prawie do wniesienia ponaglenia. Podkreślenia wymaga, że ten sam obowiązek ciąży na organie administracji również

w przypadku zwłoki w załatwieniu sprawy z przyczyn niezależnych od organu.

Z bezczynnością organu mamy do czynienia wtedy, gdy nie załatwiono sprawy w terminie określonym w art. 35 lub przepisach szczególnych ani w terminie wskazanym zgodnie z art. 36 § 1 k.p.a. (art. 37 § 1 pkt 1 k.p.a.). Bezczynność organu następuje wówczas, gdy organ zobowiązany do podjęcia określonych czynności, wynikających z przepisów prawa, nie wykonuje ich w terminie przez te przepisy określonym. Innymi słowy bezczynność oznacza stan, w którym organ, będąc właściwym w sprawie i zobowiązanym do wydania aktu administracyjnego lub podjęcia innej czynności, pozostaje w zwłoce. Skarga na bezczynność ma na celu spowodowanie rozstrzygnięcia przez organ administracji publicznej określonej sprawy administracyjnej. Bezczynność organu powiązana być musi z kompetencją do wydania w danej sprawie decyzji, postanowienia, czy też innych aktów bądź czynności z zakresu administracji publicznej, dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa.

W niniejszej sprawie skargą zarzucono bezczynność Starosty Żnińskiego w załatwieniu sprawy z wniosku Gminnej Spółki Wodnej w Żninie (wpływ do organu

6 czerwca 2022 r.), o ustalenie, w drodze decyzji opartej o art. 454 ustawy z dnia 20 lipca 2017 r. Prawo wodne (t.j. Dz.U. z 2021 r., poz. 2233 – dalej "p.w."), świadczenia na rzecz tej spółki od Skarżących z tytułu odnoszenia przez nich korzyści z odprowadzania wód melioracyjnych z gruntu będącego własnością Skarżących (działka nr [...], obr. S. , gm. Ż. ).

Jak wynika z przedłożonych akt sprawy zawiadomienie o wszczęciu przedmiotowego postępowania wystosowano do stron 20 czerwca 2022 r. (k. 22 akt adm.). W toku postępowania organ przeprowadził rozprawę administracyjną w dniu 1 września 2022 r. (k. 14 akt adm.), przeprowadził wizję terenową na nieruchomości (k. 10 akt adm.) i pozyskał dodatkowy materiał dowodowy od spółki wodnej (k. 9 akt adm.).

Na tej podstawie 15 lutego 2023 r. Starosta wydał decyzję nr OŚ.6332.1.2022. o ustaleniu obowiązku ponoszenia przez Skarżących na rzecz spółki wodnej świadczenia, o którym mowa w art. 454 p.w. W wyniku odwołania Skarżących od powyższej decyzji, Kolegium decyzją z 12 kwietnia 2023 r. (znak SKO-436/5/23), uchyliło rozstrzygnięcie I instancji i przekazało sprawę do ponownego rozpatrzenia.

Decyzja wraz z aktami administracyjnymi została przekazana organowi I instancji 24 kwietnia 2023 r. (vide: prezentata na decyzji kasacyjnej). Śledząc tok postępowania organu I instancji od tego dnia, na podstawie przedłożonych wraz ze skargą i odpowiedzią na skargę akt administracyjnych, stwierdzić należy, co następuje:

- 24 maja 2023 r., a więc miesiąc po odebraniu akt sprawy, organ wystosował do stron kolejne zawiadomienie o wszczęciu postępowania (k. 1 akt adm.);

- po trzech tygodniach, sporządzono w sprawie notatkę służbową z 14 czerwca 2023 r. na okoliczność rozmowy telefonicznej z pełnomocnikiem skarżących, podczas której ustalono termin spotkania ze stroną w siedzibie organu celem zapoznania się z aktami sprawy na 22 czerwca 2023 r., a nadto "poinformowano o przebiegu postępowania";

- w kolejnej notatce służbowej z 21 czerwca 2023 r., sporządzonej na okoliczność rozmowy telefonicznej z pełnomocnikiem skarżących, wskazano na ustalenie nowego terminu spotkania na 29 czerwca 2023 r.;

- w notatce z 29 czerwca 2023 r., opisano uczestników tego spotkania (skarżący wraz z pełnomocnikiem oraz kierownik Wydziału Ochrony Środowiska, Rolnictwa

i Leśnictwa Starostwa) oraz wskazano, że w poinformowano stronę o stanie sprawy, zapoznano z aktami sprawy oraz ustalono, że dojdzie w sprawie do spotkania

z przedstawicielami spółki wodnej, o czym strony zostaną poinformowane;

- w kolejnej notatce pracownika organu z 1 sierpnia 2023 r. z rozmowy telefonicznej z pełnomocnikiem skarżących wskazano, że organ poinformował ww. o spodziewanym terminie spotkania z przedstawicielami spółki w miesiącu sierpniu, z powodu sezonu urlopowego;

- z notatki z 24 sierpnia 2023 r. z rozmowy telefonicznej z pełnomocnikiem Skarżących wynika, o terminie spotkania z przedstawicielami spółki wodnej wyznaczonym na 29 sierpnia 2023 r.;

- w notatce służbowej z 29 sierpnia 2023 r. wymieniono uczestników spotkania oraz wskazano, że w związku z decyzją kasacyjną SKO z 12 kwietnia 2023 r. (znak SKO-436/5/23) spółka wodna, w celu zgromadzenia dodatkowych materiałów w sprawie, zwróci się do właściwego organu Wód Polskich w trybie art. 188 p.w. o dokonanie podziału kosztów utrzymania urządzenia wodnego, tj. rowu melioracyjnego R-K, w związku z czym decyzja w sprawie niniejszej zostanie wydana po rozstrzygnięciu organu Wód Polskich w sprawie ww. wniosku;

- w notatce z 11 września 2023 r., sporządzonej z rozmowy telefonicznej

z pełnomocnikiem Skarżących, wskazano, że poinformowano o ustaleniach z ww. spotkania ze spółką wodną, a strony zostaną poinformowane o tych ustaleniach pisemnie.

Do akt sprawy dołączono pismo spółki wodnej (wpływ do organu: 12 września 2023 r.), w którym informuje ona o złożeniu wniosku do Zarządu Zlewni w Inowrocławiu PGW Wody Polskie, załączając jednocześnie ww. wniosek. Jak wynika z pisma Dyrektora Zarządu Zlewni Wód Polskich w Inowrocławiu z 20 września 2023 r. wniosek spółki przekazany został Staroście zgodnie z właściwością (wpływ do Starosty: 25 września 2023 r.).

W aktach administracyjnych znajduje się też ponaglenie odebrane przez organ

I instancji 13 września 2023 r., oraz postanowienie Kolegium z 28 września 2023 r. (znak SKO-439/73/23), w którym organ wyższego rzędu stwierdził bezczynność Starosty Żnińskiego w przedmiotowym postępowaniu niemającą charakteru rażącego naruszenia prawa oraz wyznaczył Staroście termin załatwienia sprawy do 15 listopada 2023 r.

W aktach sprawy zalega również postanowienie Starosty z 14 listopada 2023 r.

o powołaniu biegłego w dziedzinie melioracji wodnych celem sporządzenia ekspertyzy na potrzeby przedmiotowego postępowania.

Mając na uwadze tak zarysowany stan sprawy z wniosku spółki wodnej, w której Skarżącym przysługuje przymiot tron postępowania, Sąd nie powziął wątpliwości, że Starosta Żniński po uchyleniu jego pierwotnej decyzji z 15 lutego 2023 r. kasacyjną decyzją Kolegium z 12 kwietnia 2023 r. prowadził postępowanie przewlekle oraz dopuścił się bezczynności, która trwała w dacie wniesienia przez Skarżących skargi na tę bezczynność do tutejszego Sądu (tj. 27 listopada 2023 r.).

Analiza akt administracyjnych sprawy prowadzi bowiem do wniosku, że od wpływu do Starosty rozstrzygnięcia kasacyjnego Kolegium wraz z aktami sprawy - 24 kwietnia 2023 r. organ podejmował w znacznych odstępach czasu czynności w istocie pozorne, nie prowadził postępowania wyjaśniającego, ani nie gromadził materiału dowodowego w zakresie, który mógłby mieć istotne znaczenie dla sprawy.

Wskazać należy, że postępowanie administracyjne jest dwuinstancyjne (at. 15 k.p.a.), w razie zaskarżenia odwołaniem decyzji organu I instancji, która w trybie art. 138 § 2 k.p.a. zostanie następnie uchylona decyzją organu II instancji i sprawa zostaje przekazana organowi I instancji do ponownego rozpatrzenia – jest to nadal to samo postępowanie administracyjne zainicjowane wnioskiem o jego wszczęcie lub z urzędu. Nie ma zatem podstaw prawnych do ponownego zawiadamiania stron o wszczęciu postępowania (na podstawie art. 61 k.p.a.), które nadal pozostaje w toku, a jedynie będzie ponownie rozpatrzona przez organ I instancji.

Przypomnieć w tym miejscu należy, że zgodnie z art. 35 § 3 k.p.a. załatwienie sprawy wymagającej postępowania wyjaśniającego powinno nastąpić nie później niż w ciągu miesiąca, a sprawy szczególnie skomplikowanej - nie później niż w ciągu dwóch miesięcy od dnia wszczęcia postępowania. W okolicznościach rozpoznawanej sprawy termin ten należało liczyć właśnie od przekazania sprawy wraz z aktami organowi

I instancji do ponownego rozpatrzenia (tj. 14 czerwca 2023 r.).

Tymczasem aktywność Starosty od tego dnia sprowadziła się do wystosowania zawiadomienia o wszczęciu postępowania (po miesiącu) oraz wydawania następujących po sobie 7 notatek urzędowych, z których nie wynikają żadne istotne ustalenia konieczne do merytorycznego zakończenia sprawy. W notatkach tych, w okresie od 14 czerwca do 11 września 2023 r. (a więc w okresie niemal 4 miesięcy), zdawkowo odnotowuje się dokonanie takich czynności jak: poinformowanie o terminie spotkań ze stronami, poinformowanie o zmianie tego terminu, poinformowanie o stanie sprawy, ustaleniach ze spotkania, zapoznanie z aktami sprawy. Sporządzone notatki Sąd kwalifikuje jako czynności pozorne, mające wprowadzić do akt sprawy ślad jakiejkolwiek aktywności organu, która to aktywność nie przybliża jednak tej sprawy ku zakończeniu decyzją administracyjną. Jak wynika z notatek, w których mowa o ustaleniach ze spotkań ze stronami, pierwszym takim ustaleniem było to, że dojdzie do spotkania z przedstawicielem spółki gminnej (notatka z 29 czerwca 2023 r.), a drugim, że spółka wodna złożyła wniosek do organu Wód Polskich w trybie art. 188 p.w. (29 sierpnia 2023 r.). Nie są to okoliczności mające jakikolwiek wpływ na wynik sprawy, a tym bardziej posunięcie całej procedury ku rozstrzygnięciu.

Uzasadnione wątpliwości, skłaniające ku tezie o pozornej aktywności organu

I instancji, budzi też organizowanie spotkań w celu zapoznania stron z aktami sprawy i informowania ich o stanie tej sprawy. Strony postępowania administracyjnego mają prawo – na własne żądanie - wglądu do akt w każdym stadium postępowania, jak i po jego zakończeniu zgodnie z przepisami art. 73-74a k.p.a. Nie jest to uzależnione od inicjatywy organu objawiającej się organizowaniem spotkań w siedzibie organu, a co w niniejszej sprawie zaszło. Wynik sprawy prowadzonej w oparciu o art. 454 p.w. nie jest też zależny od rozstrzygnięcia sprawy prowadzonej na podstawie art. 188 p.w., co zdaje się sugerować organ w notatce z 29 sierpnia 2023 r.

O umyślnym przewlekaniu postępowania w sprawie, w ramach którego organ ograniczał się do okresowego sporządzania notatek urzędowych na okoliczności niemające znaczenia dla jej rozstrzygnięcia, świadczy w ocenie Sądu również wydanie w dniu 14 listopada 2023 r., a więc w ostatnim dniu terminu na załatwienie sprawy określonym przez organ wyższego stopnia, postanowienia o powołaniu biegłego celem sporządzenia ekspertyzy na potrzeby prowadzonego postępowania. Z uwagi na przedmiot sprawy Sąd dostrzegł, że o ile powołanie biegłego może przyczynić się do jej prawidłowego załatwienia, to jednak dokonywanie tej czynności procesowej w ostatnim dniu terminu na rozstrzygnięcie sprawy, również w świetle dotychczasowego postępowania organu, należy odczytać jako działanie z premedytacją prowadzące do jak najdłuższego odwleczenia terminu załatwienia sprawy. Na marginesie wskazać należy, że komentowane postanowienie zostało pierwotnie nadane na nieprawidłowy adres, co spowodowało kolejny okres przewłoki (doręczono je biegłemu dopiero 1 grudnia 2023 r.).

Wytknąć też należy, że po przekazaniu sprawy do ponownego rozpoznania przez organ II instancji, Starosta nie wydał ani razu zawiadomienia, o którym mowa w art. 36 k.p.a., zgodnie z którym o każdym przypadku niezałatwienia sprawy w terminie organ administracji publicznej jest obowiązany zawiadomić strony, podając przyczyny zwłoki, wskazując nowy termin załatwienia sprawy oraz pouczając o prawie do wniesienia ponaglenia. Powyższe uchybienie potwierdza jaskrawą niefrasobliwość organu w prowadzeniu przedmiotowego postępowania, której skutkiem jest niewątpliwa bezczynność Starosty, stwierdzona niniejszym przez Sąd.

Mając to na uwadze Sąd stwierdził, że skoro organ nie rozstrzygnął w terminach opisanych w art. 35 k.p.a. sprawy z wniosku z czerwca 2022 r., to pozostawał on w bezczynności, która miała charakter rażący. Wskazuje na to jednoznacznie to, że od dnia otrzymania akt sprawy celem jej ponownego rozpatrzenia (24 kwietnia 2023 r.), organ do 14 listopada 2023 r. (zatem niemal 7 miesięcy) nie podjął żadnej znaczącej czynności w celu doprowadzenia sprawy do merytorycznego rozstrzygnięcia. Nawet moment powołania biegłego (14 listopada 2023 r., tj. w ostatnim dniu terminu wyznaczonego przez Kolegium w trybie ponaglenia) wskazuje na to, że organ w istocie uchylał się od rozpatrzenia sprawy i przeciągał jej rozstrzygnięcie. Jest to postępowanie niedające się zaakceptować w demokratycznym państwie prawnym, w którym obowiązkiem organów administracji publicznej jest prowadzenie postępowania w taki sposób, by doszło do jej możliwie najszybszego rozstrzygnięcia, przy uwzględnieniu stopnia jej skomplikowania oraz koniecznych do wykonania czynności dowodowych. Rażącym naruszeniem prawa, w rozumieniu art. 149 § 1a p.p.s.a., będzie stan, w którym bez żadnej wątpliwości i wahań można powiedzieć, bez potrzeby odwoływania się do szczegółowej oceny okoliczności sprawy, że naruszono prawo w sposób oczywisty (vide: wyrok NSA z dnia 21 czerwca 2012 r., I OSK 675/12, dostępny na stronie orzeczenia.nsa.gov.pl). Nie wzbudziło wątpliwości Sądu, że taka sytuacja w niniejszej sprawie wystąpiła. Należy mieć też na uwadze, że wynik postępowania z wniosku spółki wodnej będzie miał istotny wpływ na sytuację skarżących, sprawa dotyczy bowiem ich ewentualnych zobowiązań finansowych nałożonych w ramach władztwa administracyjnego organu. Przeciągający się stan niepewności strony postępowania co do tego, czy obowiązek zostanie ostatecznie nałożony, tym bardziej przemawia za stwierdzeniem rażącego charakteru zaistniałej bezczynności.

Mając powyższe na uwadze Sąd orzekł na podstawie jak w punkcie pierwszym

i drugim sentencji na podstawie art. 149 § 1 pkt 3 oraz § 1a p.p.s.a.

Sytuacja procesowa ukształtowała się w niniejszej sprawie w ten sposób, że po wniesieniu do Sądu skargi na bezczynność organ wydał decyzję z 15 maja 2024 r., nr OŚ.6332.1.2022, merytorycznie rozstrzygając sprawę (k. 35 akt s.). Tym samym ustał stan bezczynności, co oznacza, że brak jest podstaw do zobowiązywania organu do załatwienia sprawy. W tym zakresie postępowanie sądowe podlegało umorzeniu jako bezprzedmiotowe z uwagi na brak możliwości zastosowania przez sąd trybu przewidzianego w art. 149 § 1 pkt 1 p.p.s.a., o czym na podstawie art. 161 § 1 pkt 3 p.p.s.a. orzeczono w punkcie 3 sentencji wyroku.

Wskazać jednocześnie należy, że zawarty w skardze wniosek do Sądu o zasądzenie wyjaśnienia przyczyn i ustalenie osób winnych niezałatwienia sprawy w terminie pozbawiony jest podstawy prawnej. Żądanie takie winno być kierowane do organu wyższego stopnia względem organu bezczynnego, zgodnie z art. 37 § 6 pkt 2 lit. b k.p.a.

O zwrocie kosztów postępowania w postaci uiszczonego wpisu od skargi (100 zł) oraz wynagrodzenia radcy prawnego reprezentującego stronę skarżącą (480 zł) wraz z opłatą skarbową od udzielonego pełnomocnictwa (17 zł) Sąd orzekł w punkcie czwartym sentencji, w oparciu o art. 200 i 205 § 2 p.p.s.a. w zw. § 14 ust. 1 pkt 1 lit. c rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych.

Sprawę rozpoznano na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym, zgodnie

z art. 119 pkt 4 p.p.s.a.