Wyrok WSA we Wrocławiu, sygn. akt II SA/Wr 64/23
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu
Data orzeczenia: 2023-06-29 00:00:00+02:00 (orzeczenie nieprawomocne)
Symbol z opisem: 6010 Pozwolenie na budowę, użytkowanie obiektu lub jego części,  wykonywanie robót budowlanych innych niż budowa obiektu, prz
Hasła tematyczne: Administracyjne postępowanie
Skarżony organ: Wojewoda
Treść wyniku: *Uchylono decyzję I i II instancji
Powołane przepisy: article: art. 10 par. 1, art. 44, art. 61 par. 4, art. 107 par. 1
journal: Dz.U. 2022 poz 2000
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - t.j.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Halina Filipowicz-Kremis (spr.) Sędziowie: Sędzia WSA Olga Białek Asesor WSA Marta Pawłowska Protokolant: Aleksandra Bartczak po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 29 czerwca 2023 r. sprawy ze skargi G. J. na decyzję Wojewody Dolnośląskiego z dnia 28 listopada 2022 r. nr IF-O.7840.525.2021.JW w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę trzech budynków mieszkalnych w zabudowie szeregowej I. uchyla zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji; II. zasądza od Wojewody Dolnośląskiego na rzecz strony skarżącej kwotę 500 zł (słownie: pięćset) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.


UZASADNIENIE

U Z A S A D N I N I E

G. J. złożył skargę na decyzję Wojewody Dolnośląskiego z dnia 28 listopada 2022 r., nr IF-O.7840.525.2021.JW. Na podstawie art. 50 § 1 i art. 52 § 1 w zw. z art. 3 § 1 i w zw. z art. 3 § 2 pkt. 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r., Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi zaskarżył ją w całości. Wskazał, że decyzją tą wojewoda utrzymał w mocy decyzję Starosty Powiatu Wrocławskiego z dnia 23 sierpnia 2021 r., nr 2768/2021 w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielającą spółce E. Sp. z.o. o. z siedzibą w S. pozwolenia na budowę trzech budynków mieszkalnych w zabudowie szeregowej (ozn. 1-3). na dz. nr [...], nr. ewid. Ż. Na podstawie art. 57 § 1 pkt 3 p.p.s.a zaskarżonej decyzji zarzucono naruszenie prawa materialnego, co znalazło wyraz w naruszeniu: 1) § 3 pkt 5 miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego Gminy Ż. zatwierdzonego uchwałą nr [...] Rady Gminy w Ż. z dnia [...] marca 1996 r. (dalej też jako: MPZP) poprzez jego niewłaściwą interpretację i uznanie, że skoro zwrot “poddasze użytkowe" nie zawiera definicji ustawowej to można je interpretować dowolnie i uznawać za poddasze każdą kondygnację, w tym kondygnację pełną, której wysokość w najniższym miejscu to 2,89 m a w najwyższym 3,5 m, podczas gdy organ wykładając tę normę prawną zobowiązany był sięgnąć do leksykalnej definicji tego pojęcia a także poszukać odniesienia w architekturze regionu, a co za tym idzie, dojść do przekonania, że wysokość i charakter poddasza użytkowego nie może być dowolna.2) § 3 pkt 5 MPŻP poprzez jego niewłaściwą interpretację i uznanie, że skoro zwrot “dach wysoki" nie zawiera definicji ustawowej to można go interpretować dowolnie i uznawać za dach wysoki także dach o kącie nachylenia 25 stopni, podczas gdy organ wykładając tę normę prawną zobowiązany był sięgnąć do tradycji budowlanych oraz poszukać odniesienia w architekturze regionu, a co za tym idzie, dojść do przekonania że dach wysoki to dach o dużym kącie nachylenia, to jest powyżej trzydziestu trzech stopni. 3) § 3 pkt 5 MPZP poprzez jego niezastosowanie w zakresie w jakim norma prawna nakazuje aby forma i gabaryty budynków nawiązywały do architektury regionu. 4) Rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r., w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (dalej jako rozporządzenie) - (w szczególności § 219 ust. 2 pkt 1), poprzez jego niezastosowanie i arbitralne przyjęcie, że projektowana inwestycja jest zgodna z przepisami rozporządzenia w zakresie bezpieczeństwa przeciwpożarowego podczas gdy w spornym projekcie nie opisano zabezpieczenia przeciwpożarowego przestrzeni poddasza od więźby dachowej a także zaprojektowano usytuowanie otworów okiennych, które nie gwarantuje 2,00 metrowego pasa z materiału niepalnego o klasie odporności ogniowej Ei 60. II. naruszenie przepisów postępowania mających istotny wpływ na wynik sprawy: 1) tj. art 138 § 1 pkt 1 KPA poprzez utrzymanie w mocy wadliwej decyzji organu I instancji, w sytuacji, gdy organ ponownie rozpatrujący sprawę powinien był na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 KPA uchylić decyzję w całości i orzec zgodnie z wnioskiem skarżącego. 2) tj. art. 107 § 3 KPA poprzez lakoniczne i w istocie pozbawione wyjaśnienia uzasadnienie prawne a także brak wskazania jak organ definiuje zwroty “poddasze użytkowe" oraz “dach wysoki" oraz brak jakiegokolwiek odniesienia się do podniesionego przez skarżącego zarzutu naruszenia § 219 ust. 2 pkt 1 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r., w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie, a także brak jakiegokolwiek odniesienia do podniesionego przez skarżącego zarzutu nie nawiązania projektu do architektury regionu. Wobec powyższych zarzutów: 1) na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c skarżący wnosi o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości. 2) Na podstawie art. 135 p.p.s.a wnoszę również o uchylenie w całości decyzji Starosty Powiatu Wrocławskiego z dnia 23 sierpnia 2021 r., nr 2768/2021 w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielającą spółce E. Sp. z.o. o. z siedzibą w S. pozwolenia na budowę trzech budynków mieszkalnych w zabudowie szeregowej (ozn. 1-3). na dz. nr [...], nr. ewid. Ż. Ponadto strona wnosi o: 3) zasądzenie od organu na rzecz skarżącego zwrotu kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa prawnego według norm przepisanych. 4) na podstawie art. 61 § 2 pkt 1 PPSA wnoszę o wstrzymanie w całości wykonania zaskarżonej decyzji przez Organ II instancji, a w przypadku nieuwzględnienia tego wniosku przez organ, o wstrzymanie w całości wykonania zaskarżonej decyzji przez Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu na podstawie art. 61 § 3 PPSA z powodu prawdopodobieństwa wyrządzenia trudnych do odwrócenia skutków. Na uzasadnienie skarżący wskazał, że wnioskiem z dnia 14 maja 2021 r. inwestor wniósł do Starosty Powiatu Wrocławskiego wniosek o zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenie pozwolenia na budowę trzech budynków mieszkalnych w zabudowie szeregowej (ozn. 1-3). na dz. nr [...], nr. ewid. Ż. W dniu 23 sierpnia 2021 r., Starosta Powiatu Wrocławskiego wydał decyzję nr 2768/2021, zatwierdzającą projekt budowlany i udzielającą pozwolenia na budowę. Skarżący wniósł odwołanie od tej decyzji. Decyzją z dnia 28 listopada 2022 r., Wojewoda Dolnośląski utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. W uzasadnieniu organ wskazał, że w jego ocenie:“[...] wnioskowana inwestycja spełnia wymagania określone w §3 pkt5 planu miejscowego, bowiem zaprojektowano 3 budynki mieszkalne jednorodzinne w zabudowie szeregowej, nie można stwierdzić niezgodności pionowanej inwestycji z planem miejscowym w zakresie projektowanego poddasza w każdym z trzech przewidzianych do realizacji budynków mieszkalnych jednorodzinnych.’’ Zarzut odwołującego się, że zatwierdzony projekt przewiduje w rzeczywistości budowę budynków dwukondygnacyjnych z nieużytkowym poddaszem należy w świetle powołanych przepisów za bezzasadny; “przepisy rozporządzenia Ministra infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r., w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie nie wyznaczają maksymalnej wysokości pomieszczeń przeznaczonych na pobyt ludzi, wskazują wyłącznie wysokość minimalną (2,2 m)’’

Zdaniem skarżącego ze stanowiskiem organu nie sposób się zgodzić. Zgodnie z § 3 pkt 5 miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego “plan zobowiązuje do zabudowy parterowej z wysokim dachem i użytkowym poddaszem. Forma i gabaryty budynków powinny nawiązywać do architektury regionu". Terminy “poddasze użytkowe" jak i “dach wysoki" nie zostały zdefiniowane w przepisach budowlanych, nie znaczy to jednak, że możliwa jest ich dowolna interpretacja, nie mająca oparcia w tradycjach budowlanych oraz w powszechnie przyjętych definicjach. Wobec braku definicji ustawowej, organ powinien był w pierwszej kolejności sięgnąć do leksykalnej i powszechnej definicji tych pojęć odnosząc je do utrwalonej architektury regionu. Zgodnie z definicją encyklopedyczną oraz tradycjami budowlanymi poddasze użytkowe to część budynku zawarta bezpośrednio pod konstrukcją dachową, przystosowaną do celów mieszkalnych lub innych funkcji. Poddasze powinno posiadać cechy charakterystyczne tylko dla tego typu części budynku i odróżniające je od regularnej kondygnacji. Bezpośrednio zaprojektowana nad nim połać dachu winna być tak usytuowana, by choć część stropu nie była wykonana równolegle w stosunku do jego posadzki. Cechą charakterystyczną poddasza jest także występowanie tak zwanych ścianek kolankowych. Ścianka kolankowa powinna być zaprojektowana o wysokości niższej niż wysokość normalnej kondygnacji, zaś powierzchnia użytkowa poddasza powinna być zmniejszona w stosunku do powierzchni użytkowej kondygnacji regularnej. Organ tymczasem, arbitralnie przyjął, że sporny projekt spełnia wymogi miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego albowiem przepisy rozporządzenia, nie wyznaczają maksymalnej wysokości pomieszczeń przeznaczonych na pobyt ludzi, wskazują wyłącznie wysokość minimalną (2,2 m). Tym samym organ przyjął interpretację, zgodnie z którą “poddasze użytkowe" może mieć dowolną wysokość oraz dowolny charakter zaś termin ten nie różni się w istocie od terminu “kondygnacja". Organ nie wyjaśnił bowiem co rozumie przez pojęcie “poddasze użytkowe", jakimi cechami powinno się ono charakteryzować. Z tak dokonaną wykładnią, zdaniem skarżącego, nie sposób się zgodzić. Termin “poddasze użytkowe" oraz “kondygnacja" nie są pojęciami tożsamymi. Nie każda kondygnacja jest poddaszem, co literalnie wynika z § 3 pkt 16 Rozporządzenia. Zważywszy na powyższe, należy stwierdzić, że w projekcie budowlanym ostatnia kondygnacja nie wykazuje żadnych cech poddasza. Jest to pełna kondygnacja o kubaturze większej niż kondygnacja naziemna, w żaden sposób nie wpisująca się w powszechnie rozumianą definicję poddasza użytkowego. Brak jest położenia bezpośrednio pod pokryciem dachowym zaś z przekrojów wynika, iż jej wysokość w najniższym miejscu to 2,89 m (!) a w najwyższym 3,5 m (I). Jest to w istocie pełna kondygnacja oddzielona sufitem od nieużytkowego poddasza. Nie sposób zaakceptować również twierdzenia organu, jakoby dach o kącie nachylenia 25 stopni wpisywał się w pojęcie “dachu wysokiego". Organ mylnie powołuje definicję dachu płaskiego, próbując dowieść, że skoro zaprojektowany dach nie jest dachem płaskim to należy go uznać za “wysoki". Tymczasem, nie każdy dach spadzisty będzie dachem wysokim. Również w tym przypadku organ powinien był szukać definicji “dachu wysokiego" w tradycjach budowlanych, w których powszechnie przyjmuje się, że dach wysoki to dach o kącie nachylenia powyżej 33 stopni. Stanowisko skarżącego, znajduje pełne oparcie w opinii sporządzonej przez inż. budownictwa J. K. z dnia 10 stycznia 2023 r., w ocenie którego sporny projekt nie tylko nie stanowi zabudowy parterowej z użytkowym poddaszem ale też swoją formą i gabarytami rażąco odbiega od architektury regionu. W ocenie tego specjalisty "[budynek opisany w MPZP jako parterowy z wysokim dachem nasuwa Jednoznaczne skojarzenie z tradycyjnym domem wiejskim o stromym dachu i określonych proporcjach powierzchni ścian do powierzchni połaci dachowej rzutowanych na płaszczyznę pionową", zaś dach wysoki to “[pojęcie równoznaczne z definicją dachu o dużym kącie nachylenia, to jest powyżej trzydziestu paru stopni (zwyczajowo co najmniej 33 stopnie)." Odnosząc się zaś bezpośrednio do projektu, specjalista stwierdził, że: “Niewłaściwie, według mnie, zaprojektowano również przestrzeń poddasza użytkowego, tworząc w jego miejsce pełną kondygnację budynku, o wysokości od 2,85 m do wysokości około 3,60 m od poziomu podłogi.", a także wskazał na inne niezgodności z MPZP: “Nie jest przedmiotem ocenianie jakości projektu, ale zaproponowany budynek w tym względzie stanowi dziwaczny, pokraczny wynalazek architektoniczny nie nawiązujący ani odrobinę do tradycji a będący raczej karykaturą zabudowy regionalnej (patrz widoki elewacji)." Jest to budynek dwukondygnacyjny z poddaszem nieużytkowym." “Podsumowując, zaprojektowany budynek nie spełnia zapisów MPZP w zakresie zdefiniowanego dachu wysokiego oraz w zakresie nawiązania do architektury regionu. " Stanowisko skarżącego znajduje oparcie również w orzecznictwie sądów administracyjnych, przykładowo Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w wyroku z dnia 26 maja 2010 r. Sygn akt: VII SA/Wa 599/10 wskazał: “W ocenie Sądu, Wojewoda [...J trafnie zauważył, iż zgodnie z art. 10 ust. 4 miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego osiedla. Nieprzekraczalna wysokość zabudowy powinna wynosić 2 kondygnacje naziemne plus poddasze użytkowe. Organ trafnie zauważył także, że ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane nie zawiera definicji poddasza. Zatem, w niniejszej sprawie, przy ocenie cech ostatniej kondygnacji przewidzianej w projekcie budowlanym złożonym przez B. B., zasadne było zastosowanie znaczenia leksykalnego pojęcia poddasza. Poddasze w tym znaczeniu to przestrzeń nad najwyższym stropem lub sklepieniem, bezpośrednio pod pokryciem dachowym. Dokonując tej oceny należało również wziąć pod uwagę zapisy § 3 pkt 16 rozporządzenia Ministra Infrastruktury w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie, który stanowi, iż minimalna wysokość kondygnacji pełnej to 2 m. Należy stwierdzić, że przewidziana w projekcie budowlanym złożonym przez skarżącego ostatnia kondygnacja nie wykazuje cech poddasza. Brak jest bowiem położenia jej bezpośrednio pod pokryciem dachowym, zaś z przekrojów wynika, iż jej wysokość przekracza 2 m." Sporny projekt stanowi wyłom w zabudowie regionu i również w tym zakresie nie sposób uznać, że spełnia on przewidziany w MPZP wymóg nawiązywania do architektury regionu. Jak trafnie wskazano w opinii z dnia 10 stycznia 2023 r. Architektura regionu charakteryzuje się występowaniem budynków parterowych o dachach o kącie nachylenia 33 do 45 stopni." Już samo usytuowanie budynku boczną elewacją (pozbawioną okien!) od strony ulicy zaś frontem budynku w stronę północno-wschodnią, jest rozwiązaniem niespotykanym i rażąco odbiegającym od występującej w regionie zabudowy. Oceniając cały projekt nie sposób nie zgodzić się z oceną przyjętą w ten opinii: “zaproponowany budynek w tym względzie stanowi dziwaczny, pokraczny wynalazek architektoniczny nie nawiązujący ani odrobinę do tradycji będący raczej karykaturą zabudowy regionalnej (patrz widok elewacji)." 2) naruszenie prawa materialnego - § 219 ust. 2 pkt 1 rozporządzenia oraz innych przepisów p-poż. Zaskarżona decyzja, narusza również § 219 ust. 2 pkt 1 rozporządzenia. Organ nie dostrzegł, że w spornym projekcie nie przedstawiono oraz nie opisano zabezpieczenia przeciwpożarowego przestrzeni poddasza od więźby dachowej, na co również zwrócono uwagę w wyżej przytoczonej opinii z dnia 10 stycznia 2023 r. Poddasze powinno być oddzielone od palnej konstrukcji i palnego przykrycia dachu przegrodami o klasie odporności ogniowej, o której mowa w przepisie § 219 rozporządzenia. Tymczasem połać dachowa od miejsca wsparcia na ścianie do kalenicy nie została w żaden sposób zabezpieczona zaś usytuowanie otworów okiennych nie gwarantuje 2,00 metrowego pasa z materiału niepalnego o klasie odporności ogniowej El 60 co również jest niezgodne z przepisami p-poż. Co znamienne, organ w żaden sposób nie odniósł się do podniesionych w tym zakresie zarzutów skarżącego, który wprost wskazywał na niespełnienie tej normy prawnej. 3) naruszenie przepisów postępowania mających istotny wpływ na wynik sprawy - art. 107 § 3 KPA. Sporządzone przez organ uzasadnienie prawne nie spełnia wymogów z art. 107 § 3 KPA, stanowi bowiem jedynie przytoczenie poszczególnych przepisów MPZP oraz Rozporządzenia (w większości bez jakiejkolwiek analizy) i nie pozwala zrozumieć z jakich względów organ doszedł do podjętego rozstrzygnięcia. Jak słusznie wskazał NSA w Poznaniu w wyroku z dnia 23 lutego 1988 r., “«Wyjaśnienie podstawy prawnej decyzji, z przytoczeniem przepisów prawa» polega nie tylko na obowiązku powołania podstawy prawnej w każdej decyzji i przytoczeniu obowiązującego prawa, ale także na wszechstronnym wyjaśnieniu podstawy prawnej i faktycznej decyzji, czyli na wytłumaczeniu się, dlaczego właściwy organ orzekający zastosował określony przepis rozstrzygając sprawę, względnie też dlaczego daną wykładnię przyjął, skoro strona przedstawiła wykładnię odmienną"." (Por. wyrok NSA w Poznaniu z 23.02.1988 r., SA/Po 1317/87, CBOSA). W treści uzasadnienia, organ nie wyjaśnił, ani jaką przyjął definicję pojęć takich jak “poddasze użytkowe" czy “dach wysoki", ani też nie odniósł się do części zarzutów podniesionych przez skarżącego tj. naruszenia § 219 ust. 2 pkt 1 rozporządzenia a także do braku nawiązania projektu do architektury regionu. Reasumując, organ uchybił zarówno przepisom prawa materialnego jak i przepisom postępowania mającym istotny wpływ na wynik sprawy.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie.

Do zarzutów skargi odniósł się także szczegółowo w piśmie procesowym z dnia 22 czerwca 2023 r. (data wpływu do sądu) pełnomocnik inwestora, który wnosząc o oddalenie skargi poparł argumentację organów.

W sprawie bardzo istotne jest także, że do akt wpłynęło także pismo procesowe, złożone przez pełnomocnika uczestników postępowania M. i M.(1) O., który wskazał, że ci uczestnicy postępowania od 2008 r. zamieszkują pod adresem [...] Ż., przy ul. [...] i przedłożyli na te okoliczności dowody z dokumentów. Dodali, że uczestniczka M. O. była zawiadamiana w toku postępowania administracyjnego na adres miejsca zamieszkania jej rodziny, a uczestnik na adres lokalu komunalnego, położonego we W. i znajdującego się w zasobach komunalnych miasta. Lokal ten został zwrócony miastu jeszcze w 2012 r. Zatem adresy, na które były wysyłane przez organy administracji architektoniczno-budowlanej powiadomienia na każdym etapie postępowania nie odpowiadały ani miejscu zamieszkania, ani zameldowania uczestników. We wnioskach pełnomocnik zmierza do uchylenia obu decyzji, stosownie do treści art. 145 § 1 pkt 1 lit. b ppsa.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył:

Stosownie do art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2018 r. poz. 1302, z późn. zm.), dalej p.p.s.a., uwzględnienie skargi na decyzję następuje w przypadku naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy (lit. a), naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego (lit. b) lub innego naruszenia przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy (lit. c). Na zasadzie art. 134 § 1 p.p.s.a. sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz wskazaną podstawą prawną, z zastrzeżeniem art. 57a, który nie miał w sprawie zastosowania.

Skarżone decyzje musiały zostać wyeliminowane z obrotu prawnego, jednakże z tego powodu, że organy dopuściły się naruszenia prawa, dającego podstawę do wznowienia postępowania. Na wstępie należy wskazać, że z akt administracyjnych niniejszej sprawy wynika jednoznacznie, że żadne z doręczeń (od początku, czyli wszczęcia postępowania) nie zostało co uczestnikom postępowania M. O. i M.(1) O. doręczone w trybie przewidzianym w Kodeksie postępowania administracyjnego. Stosownie do treści art. 42 § 1 pisma doręcza się osobom fizycznym w ich mieszkaniu lub miejscu pracy albo na adres do korespondencji wskazany w bazie adresów elektronicznych. § 2. Pisma mogą być doręczane również w lokalu organu administracji publicznej, jeżeli przepisy szczególne nie stanowią inaczej. § 3 w razie niemożności doręczenia pisma w sposób określony w § 1 i 2, a także w razie koniecznej potrzeby, pisma doręcza się w każdym miejscu, gdzie się adresata zastanie. Z kolei skuteczność doręczenia dokonanego w trybie uregulowanym w art. 44 k.p.a. zależy od spełnienia warunków wskazanych w tym przepisie, w tym - w przypadku niepodjęcia przesyłki w terminie o którym mowa w § 2 - od powtórnego zawiadomienia adresata o możliwości odbioru przesyłki w terminie nie dłuższym niż czternaście dni od daty pierwszego zawiadomienia (art. 44 § 3 k.p.a.). Jak wynika z akt sprawy organ pierwszej instancji doręczał korespondencję wskazanym uczestnikom postępowania bez rzeczywistego ustalenia ich aktualnego adresu. W efekcie nie można uznać, że nastąpił procesowy skutek prawny doręczenia zawiadomień o czynnościach, podejmowanych w toku postępowania tak przez organ pierwszej, jak i drugiej instancji. Z akt sprawy nie wynika też, by doszło do wysłania przez organ na adres zameldowania uczestników i by zawiadomienie na ten adres im doręczono. Tymczasem z przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego wynika, że obowiązkiem organu prowadzącego postępowanie jest ustalenie kręgu osób, które mają przymiot strony, powiadomienie ich: o wszczęciu postępowania (art. 61 § 4 k.p.a.) o zebraniu całości materiału dowodowego i o możliwości zapoznania się z tym materiałem (art. 10 § 1 k.p.a.), jak również o innych podjętych w sprawie czynnościach, jeśli wymagają tego przepisy prawa, a następnie doręczenie każdej ze stron wydanych w sprawie rozstrzygnięć wraz z pouczeniem o możliwości ich zaskarżenia (art. 109 § 1 k.p.a. w zw. z art. 107 § 1 k.p.a.). W razie zaniedbania przez organ obowiązku zapewnienia stronom czynnego udziału w postępowaniu, postępowanie administracyjne obarczone zostaje uchybieniem dającym podstawę do jego wznowienia. W myśl bowiem art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a. w sprawie zakończonej decyzją ostateczną wznawia się postępowanie, jeżeli strona bez własnej winy nie brała udziału w postępowaniu. Zgodnie z art. 10 § 1 k.p.a. organy administracji publicznej obowiązane są zapewnić stronom czynny udział w każdym stadium postępowania, a przed wydaniem decyzji umożliwić im wypowiedzenie się co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań. Przepis ten stanowi gwarancję zasady czynnego udziału strony w postępowaniu. Przez udział strony w postępowaniu administracyjnym należy rozumieć udział w całym ciągu czynności procesowych. Strona nie będzie brać udziału w postępowaniu zarówno wówczas, gdy nie brała udziału w postępowaniu jako takim, jak i wówczas, gdy nie brała udziału w czynnościach istotnych dla postępowania (zob. wyrok NSA z 1 lipca 1999 r., sygn. akt IV SA 595/99). Z zasadą czynnego udziału strony w postepowaniu wiąże się prawidłowe doręczanie pism wydawanych w tym postępowaniu, któremu to obowiązkowi organ administracji uchybił, jak wykazano wyżej. Można także dodać, że stosownie do art. 43 k.p.a. "w przypadku nieobecności adresata pismo doręcza się, za pokwitowaniem, dorosłemu domownikowi, sąsiadowi lub dozorcy domu, jeżeli osoby te podjęły się oddania pisma adresatowi. O doręczeniu pisma sąsiadowi lub dozorcy zawiadamia się adresata, umieszczając zawiadomienie w oddawczej skrzynce pocztowej lub, gdy to nie jest możliwe, w drzwiach mieszkania". W doktrynie wskazuje się, że przez pojęcie mieszkania należy rozumieć rzeczywiste, faktyczne mieszkanie adresata, tj. każde miejsce, w którym adresat przebywa z zamiarem dłuższego, a nie krótkotrwałego pobytu, umożliwiającego doręczenie mu pisma (A. Golęba, w: H. Knysiak-Sudyka (red.), Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz, Warszawa 2019, s. 386 oraz powołana tam literatura i orzecznictwo). Kodeks postępowania administracyjnego dopuszcza w art. 42 § 3 możliwość doręczenia w każdym innym miejscu, gdzie się adresata zastanie. Nie może jednak budzić wątpliwości, że w tej sytuacji doręczenie musi nastąpić bezpośrednio do rąk adresata. Skoro w rozpoznawanej sprawie korespondencja nie została doręczona w sposób wskazany ani w art. 42 ani 43 k.p.a. i nie można uznać, że doręczenia zastępcze były skuteczne. W doktrynie zasadnie podkreśla się w związku z tym, że dla stwierdzenia wystąpienia przesłanki, o jakiej stanowi art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a., tj. stwierdzenia że strona bez własnej winy nie brała udziału w postępowaniu, wystarczy stwierdzenie braku uczestnictwa strony w jednej z faz postępowania (zob. M. Jaśkowska: Komentarz do art. 145 kodeksu postępowania administracyjnego (Dz. U. 00.98.1071), w: M. Jaśkowska, A. Wróbel, Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz, Zakamycze, 2005, wyd. II., G. Łaszczyca, Cz. Martysz, A. Matan: Postępowanie administracyjne ogólne, Warszawa 2003, s. 787). Na gruncie niniejszej sprawy, jak wcześniej wskazano, w toku całego postępowania poprzedzającego wydanie zaskarżonej decyzji doszło do naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, albowiem pozbawiono stronę tego postępowania czynnego udziału w całym postępowaniu poprzedzającym wydanie zaskarżonej decyzji, bez uprzedniego zagwarantowania jej możliwości skorzystania z uprawnień procesowych, wynikających z zasad wskazanych w kodeksie postępowania administracyjnego. Jak stanowi natomiast art. 145 § 1 pkt 1b ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, sąd uwzględniając skargę na decyzję lub postanowienie uchyla decyzję lub postanowienie w całości albo w części, jeżeli stwierdzi naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego. Należy podkreślić, że naruszenie prawa będące podstawą do wznowienia postępowania administracyjnego powoduje uwzględnienie skargi, niezależnie od tego, czy uchybienie to miało wpływ na wynik sprawy (por. A. Kabat: Komentarz do art. 145 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, B. Dauter, B. Gruszczyński, A. Kabat, M. Niezgódka-Medek, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Zakamycze, 2006, wyd. II.). Zaskarżona decyzja podlega zatem wyeliminowaniu z obrotu prawnego. Podkreślić należy, że dla uchylenia decyzji na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. b ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi nie ma także znaczenia, że zgodnie z art. 147 k.p.a. wznowienie postępowania administracyjnego z przyczyny określonej w art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a. następuje tylko na żądanie strony (wyrok SN z 4 grudnia 2002 r., III RN 200/01, OSNAPiUS 2003, Nr 24, poz. 582).

Wobec powyższego sąd orzekł jak w wyroku - art. 145 § 1 pkt 1 lit. b p.p.s.a.

Orzeczenie o kosztach znajduje swoje uzasadnienie w art. 200 i 205 p.p.s.a.