Wyrok NSA, sygn. akt III OSK 2822/21
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2023-11-29 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6140 Nadanie stopnia i tytułu naukowego oraz potwierdzenie równoznaczności dyplomów, świadectw i tytułów
Hasła tematyczne: Szkolnictwo wyższe
Skarżony organ: Centralna Komisja do Spraw Stopni i Tytułów
Treść wyniku: Uchylono zaskarżony wyrok i orzeczenia organów I i II instancji
Powołane przepisy: article: art. 16 ust. 1 i 2, art. 18a ust. 7,8,11
journal: Dz.U. 2017 poz 1789
law: Ustawa z dnia 14 marca 2003 r. o stopniach naukowych i tytule naukowym oraz o stopniach i tytule w zakresie sztuki
Teza: Wewnętrznie sprzeczna uchwała komisji habilitacyjnej w swej istocie nie zawiera opinii, o której mowa w przepisie art. 18a ust. 8 ustawyustawy z dnia 14 marca 2003 r. o stopniach naukowych i tytule naukowym oraz o stopniach i tytule w zakresie sztuki (Dz. U. z 2017 r. poz. 1789).

2. Pierwszym etapem przed organem pierwszej instancji winno być poddanie pod głosowanie uchwały w swej treści odpowiadającej opinii komisji habilitacyjnej, co wynika z art. 18 ust. 11 zd. drugie ww. ustawy,w treści którego ustawodawca wyraźnie wska-zał, że rada „na podstawie tej opinii” podejmuje uchwałę o nadaniu lub odmowie nadania stopnia doktora habilitowanego.

TEZY

Wewnętrznie sprzeczna uchwała komisji habilitacyjnej w swej istocie nie zawiera opinii, o której mowa w przepisie art. 18a ust. 8 ustawyustawy z dnia 14 marca 2003 r. o stopniach naukowych i tytule naukowym oraz o stopniach i tytule w zakresie sztuki (Dz. U. z 2017 r. poz. 1789).

2. Pierwszym etapem przed organem pierwszej instancji winno być poddanie pod głosowanie uchwały w swej treści odpowiadającej opinii komisji habilitacyjnej, co wynika z art. 18 ust. 11 zd. drugie ww. ustawy,w treści którego ustawodawca wyraźnie wska-zał, że rada „na podstawie tej opinii” podejmuje uchwałę o nadaniu lub odmowie nadania stopnia doktora habilitowanego.


SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Rafał Stasikowski (spr.) Sędziowie: sędzia NSA Teresa Zyglewska sędzia del. WSA Paweł Mierzejewski Protokolant: starszy asystent sędziego Łukasz Sielanko po rozpoznaniu w dniu 29 listopada 2023 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej M. B. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 20 lutego 2020 r., sygn. akt II SA/Wa 2192/19 w sprawie ze skargi M. B. na decyzję Centralnej Komisji do Spraw Stopni i Tytułów z dnia 27 maja 2019 r., nr BCK-I-O-561/2018 w przedmiocie odmowy nadania stopnia naukowego 1. uchyla zaskarżony wyrok, zaskarżoną decyzję oraz uchwałę Rady Wydziału [...] Uniwersytetu Warszawskiego z dnia 25 kwietnia 2018 r., nr 51/2018; 2. zasądza od Rady Doskonałości Naukowej na rzecz M. B. kwotę 1154 (tysiąc sto pięćdziesiąt cztery) złote tytułem zwrotu kosztów postępowania.


UZASADNIENIE

Wyrokiem z 20 lutego 2020 r., sygn. akt II SA/Wa 2192/19, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę M. B. na decyzję Centralnej Komisji do Spraw Stopni i Tytułów z 27 maja 2019 r., nr BCK-I-O-561/2018,

w przedmiocie odmowy nadania stopnia naukowego.

Wyrok zapadł w następujących okolicznościach faktycznych i prawnych:

Uchwałą z dnia 15 marca 2018 r. komisja habilitacyjna powołana przez Centralną Komisję do Spraw Stopni i Tytułów wyraziła pozytywną opinię w sprawie nadania M. B. stopnia doktora habilitowanego w dziedzinie nauk społecznych, w dyscyplinie nauki [...].

W dniu 28 marca 2018 r. Rada Wydziału [...] Uniwersytetu Warszawskiego podjęła uchwałę nr 35/2018 o nienadaniu stopnia doktora habilitowanego skarżącemu – bez uzyskania bezwzględnej większości głosów (głosowanie - 15 głosów "za", 10 głosów "przeciw", 7 głosów wstrzymujących się).

W związku z tym, że ww. uchwała nie rozstrzygała sprawy co do istoty, na kolejnej Radzie Wydziału w dniu 25 kwietnia 2018 r. w głosowaniu nad uchwałą o odmowie nadania M. B. stopnia doktora habilitowanego przy obecności 32 członków Rady Wydziału będących samodzielnymi pracownikami naukowymi, przy 7 głosach przeciwnych, bezwzględną większością głosów ("za" 18 głosów, w tym 7 wstrzymujących) Rada Wydziału przyjęła uchwałę nr 51/2018 o odmowie nadania skarżącemu stopnia doktora habilitowanego.

W uzasadnieniu Rada Wydziału podniosła, że osiągnięcia skarżącego zostały poddane ocenie zgodnie z wymogami rozporządzenia Ministra Nauki i Szkolnictwa Wyższego z dnia 26 września 2016 r. w sprawie kryteriów oceny osiągnieć osoby ubiegającej się o nadanie stopnia doktora habilitowanego (Dz. U. z 2016 r. poz. 1568). Wskazała, że wpłynęły dwie pozytywne i jedna negatywna opinia recenzentów o dorobku naukowym i aktywności naukowej skarżącego, stąd też Rada Wydziału uznała, że zarówno monografia stanowiąca główne osiągnięcie naukowe, jak też pozostałe elementy dorobku naukowego i badawczego skarżącego, wnoszą wkład skarżącego w rozwój dyscypliny nauki [...], jednak nie jest on znaczący. Dorobek w zakresie działalności dydaktycznej, organizacyjnej i popularyzatorskiej oraz współpracy międzynarodowej, zdaniem Rady Wydziału, świadczy o zróżnicowanej aktywności zawodowej skarżącego, jednak aktywność ta ma charakter lokalny. Nadto brak udziału w sieciach badawczych, brak informacji o kierowaniu projektami realizowanymi we współpracy z naukowcami z innych ośrodków polskich i zagranicznych (poza jednym wyjątkiem), brak informacji o członkostwie w międzynarodowych lub krajowych organizacjach i towarzystwach naukowych, brak informacji o stażach w zagranicznych lub krajowych ośrodkach naukowych lub akademickich, wykonanych ekspertyzach lub innych opracowaniach na zamówienie organów władzy publicznej, samorządu terytorialnego, podmiotów realizujących zadania publiczne lub przedsiębiorców, czy też recenzjach projektów międzynarodowych lub krajowych oraz publikacjach w czasopismach międzynarodowych doprowadził do uznania, że dorobek skarżącego nie spełnia kryteriów określonych w art. 16 ust. 1 ustawy z dnia 14 marca 2003 r. o stopniach naukowych i tytule naukowym oraz o stopniach i tytule w zakresie sztuki (Dz. U. z 2017 r. poz. 1789 – zwana dalej także ustawą o stopniach naukowych) i nie może stanowić podstawy do nadania stopnia doktora habilitowanego, dlatego też Rada Wydziału podjęła uchwałę odmawiającą nadania skarżącemu ww. stopnia naukowego.

Decyzją z 27 maja 2019 r. Centralna Komisja do Spraw Stopni i Tytułów, na podstawie art. 21 ust. 2 ustawy o stopniach naukowych w zw. z art. 179 ustawy z dnia ustawy z 3 lipca 2018 r. - Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce (Dz.U. z 2018 r. poz. 1669), po rozpatrzeniu odwołania M. B., utrzymała w mocy uchwałę Rady Wydziału [...] Uniwersytetu Warszawskiego z 25 kwietnia 2018 r., odmawiającą nadania skarżącemu stopnia naukowego doktora habilitowanego w dziedzinie nauk społecznych w dyscyplinie nauki [...].

W uzasadnieniu decyzji podniosła, że w ocenie dwóch superrecenzentów Centralnej Komisji uchwała Rady Wydziału o odmowie nadania skarżącemu stopnia doktora habilitowanego była w pełni zasadna i merytorycznie trafna. Recenzenci Centralnej Komisji jednomyślnie uznali, że osiągnięcia naukowe skarżącego są niewystarczające do nadania stopnia doktora habilitowanego, ponieważ w ich ocenie skarżący nie wniósł znacznego wkładu do rozwoju ww. dyscypliny naukowej.

Centralna Komisja wyjaśniła nadto, że na posiedzeniu komisji habilitacyjnej w dniu 15 marca 2018 r. istotnym problemem stało się określenie wymaganego stopnia wkładu skarżącego w rozwój nauki [...], tzn. czy wkład ten ma znaczny wymiar. Opinie końcowe przedstawione przez recenzentów były krańcowo różne, stąd też zaproszono na posiedzenie skarżącego. Przed jego wysłuchaniem odbyła się bardzo wnikliwa i długa dyskusja. Z protokołu składającego się z 16 stron wynika, iż w centrum dyskusji znajdowała się kwestia fundamentalna – oceny jakości naukowej wkładu przedstawionego osiągnięcia oraz dorobku skarżącego w zakresie nauk [...].

W toku dyskusji podnoszone były argumenty dotyczące słabości metodologicznych oraz analitycznych przedłożonego do oceny osiągnięcia naukowego skarżącego, jakim była praca "[...]".

Centralna Komisja stwierdziła, że Rada Wydziału miała formalne kompetencje do podjęcia uchwały w przedmiocie przyznania lub odmowy nadania stopnia doktora habilitowanego. Postępowanie w tej sprawie było przeprowadzone zgodnie z obowiązującymi przepisami, wszyscy członkowie Rady Wydziału posiadali kompetencje profesjonalne pozwalające na ogólną ocenę jakości, intersubiektywnej sprawdzalności, proceduralnej i metodologicznej spójności prac naukowych z obszaru [...]. Odnosząc się do zarzutu skarżącego, iż część głosujących postanowiła wstrzymać się od głosu, gdyż uznali, że nie mają wystarczających kompetencji lub pełnej wiedzy, organ odwoławczy zauważył, że członkowie Rady Wydziału mieli prawo powziąć wątpliwości co do jakości osiągnięć naukowych skarżącego na podstawie wygłoszonych ex post na obradach Rady Wydziału, krytycznych komentarzy jednego z recenzentów.

Za bezzasadny bądź nieistotny dla przyjętego przez Radę Wydziału rozstrzygnięcia Centralna Komisja uznała zarzut skarżącego w zakresie naruszeń proceduralnych w postaci braku udostępnienia skarżącemu żądanych informacji oraz nierzetelność protokołu z posiedzenia Rady Wydziału. Centralna Komisja podkreśliła, że protokół z obrad Rady Wydziału musi oddawać treść i sens ich przebiegu w zakresie oceny jakości naukowej, dokumentacji i wkładu przedstawionego osiągnięcia naukowego, natomiast protokołowanie dokładnie wszystkich słów, czy zachowań wszystkich osób, uniemożliwiałoby w istocie zapoznanie się z oceną dorobku naukowego skarżącego bez bardzo długiej i nieprzejrzystej lektury. Nieudzielanie natomiast dostępu do nagrań z posiedzenia Rady Wydziału jest uzasadnione prawnie, gdyż nierzetelne wykorzystanie nagrań doprowadziłaby do poważnych naruszeń dóbr osobistych, danych osobowych członków Rady Wydziału oraz innych osób biorących udział w posiedzeniu.

Za niezasadny został również uznany zarzut skarżącego w przedmiocie nieetycznego, pozaformalnego zachowania przedstawicieli jednostki oraz jednego z recenzentów, w tym wpływu osobistej niechęci recenzenta na treść uchwały komisji habilitacyjnej i Rady Wydziału. Analiza protokołu posiedzenia komisji habilitacyjnej oraz posiedzeń Rady Wydziału w ocenie Centralnej Komisji wskazuje, że na posiedzeniach obszernie przedstawiono i merytorycznie przedyskutowano dorobek skarżącego. Organ odwoławczy nie dopatrzył się zatem nieetycznych naukowo, stronniczych postaw czy stwierdzeń, ponieważ zarówno dociekliwość i polemika jest cechą poprawnego i starannego prowadzenia postępowania habilitacyjnego, jak też zwracanie uwagi na niespełnienie kryteriów także poza "osiągnięciem naukowym", w tym szczególnie w zakresie aktywności badawczej oraz braku współpracy międzynarodowej. W ocenie Centralnej Komisji bezzasadny jest także zarzut skarżącego w przedmiocie osobistej niechęci jednego z recenzentów do skarżącego, ponieważ zarzut ten nie ma wpływu na ocenę całego dorobku skarżącego, tym bardziej, że dwoje innych członków komisji także głosowało w komisji przeciwko nadaniu tytułu i sformułowało zasadnicze merytoryczne zarzuty. Za niezasadny organ odwoławczy uznał również zarzut w przedmiocie bezpodstawnych, nieprawdziwych ustaleń Rady Wydziału dotyczących osiągnięć naukowo-badawczych skarżącego, ponieważ stanowi on w istocie polemikę z opiniami recenzentów na temat dorobku naukowego skarżącego. Nadto zarówno recenzje, jak i treść polemiki skarżącego, są subiektywnymi opiniami o osiągnięciu naukowym i nie muszą być zgodne ze sobą, a każda osoba poddająca dobrowolnie pod ocenę swoje osiągnięcia (co stanowi istotę postępowania w sprawie przyznania stopnia naukowego) musi się liczyć z możliwością wydania różnych opinii merytorycznych. Dodatkowo Centralna Komisja zaznaczyła, że Rada Wydziału nie ma obowiązku automatycznego zatwierdzenia uchwał komisji habilitacyjnej, a jest uprawniona do podjęcia własnej niezależnej decyzji na podstawie opinii komisji i towarzyszącej zapoznaniu się z nią dyskusji.

Wobec powyższego oraz oceniając osiągnięcia naukowe skarżącego zgodnie z obowiązującymi przepisami art. 16 ustawy, jak również w oparciu o kryteria oceny osiągnięć przewidziane w rozporządzeniu Ministra Nauki i Szkolnictwa Wyższego z dnia 1 września 2011 r. w sprawie kryteriów oceny osiągnięć osoby ubiegającej się o nadanie stopnia doktora habilitowanego, Centralna Komisja uznała, że Rada Wydziału prawidłowo rozważyła osiągnięcia naukowego skarżącego, stwierdzając, że nie można uznać jego osiągnięć naukowych za wnoszące "znaczny wkład" w nauki [...] oraz dostrzegając niską aktywność międzynarodową, utrzymała w mocy uchwałę Rady Wydziału z dnia 25 kwietnia 2018 r.

Skargę na powyższą decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego

w Warszawie wniósł skarżący.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji.

Oddalając skargę, sąd pierwszej instancji wskazał, że istota sprawy w niniejszym postępowaniu sprowadzała się do oceny tego czy organ, wydając skarżoną decyzję, poruszał się w granicach zakreślonych przez przepisy ustawy o stopniach naukowych. Zdaniem sądu kluczowe znaczenie dla rozstrzygnięcia, w świetle realiów sprawy, a w szczególności w świetle zarzutów skargi, miał przepis art. 29 ww. ustawy. Zgodnie z jego brzmieniem w postępowaniach dotyczących nadania stopnia doktora, i doktora habilitowanego, albo tytułu profesora, oraz nadania, ograniczenia, zawieszenia i pozbawienia uprawnienia do nadawania tych stopni w zakresie nieuregulowanym w ustawie, stosuje się odpowiednio przepisy k.p.a. Kwestia rozumienia sformułowania "stosuje się odpowiednio" była wielokrotnie przedmiotem rozważań sądów administracyjnych na kanwie spraw rozpoznawanych w oparciu o przepisy ustawy z 14 marca 2003 r. o stopniach naukowych. Sąd pierwszej instancji przytoczył następnie orzecznictwo NSA, z którego wynika, że zakres badania przedmiotowych decyzji Centralnej Komisji przez sąd administracyjny jest niezwykle zawężony. Badanie to nie może dotyczyć kwestii natury merytorycznej. Sąd nie może bowiem dokonywać oceny w zakresie, w jakim zawarowane to jest dla recenzentów. Również fakt, że Centralna Komisja podejmuje decyzje w drodze tajnego głosowania świadczy o tym, że wolą ustawodawcy tworzącego omawiane przepisy prawa było zarówno ograniczenie zakresu przedmiotowego uzasadnień sporządzanych przez Centralną Komisję, jak też ograniczenie przedmiotowe sprawy, jaka ma zostać poddana badaniu przez sąd administracyjny.

Sąd pierwszej instancji uznał, że skarżona decyzja odpowiada prawu. Została bowiem podjęta po przeprowadzeniu postępowania opisanego w Rozdziale 3 ustawy o stopniach naukowych. Prezydium Centralnej Komisji, bazując na stanowisku wyrażonym przez Sekcję Nauk Humanistycznych i Społecznych Centralnej Komisji (właściwą w niniejszej sprawie), jak też po zapoznaniu się ze stanowiskami wyrażonymi w superrecenzjach, przeprowadziło głosowanie tajne, ustalając własne rozstrzygnięcie. Biorąc pod uwagę wąski zakres sądowej kontroli skarżonej decyzji Centralnej Komisji, sąd pierwszej instancji stwierdził, że nie mógł wypowiadać się co do poprawności merytorycznej konkluzji zaprezentowanych przez superrecenzentów Centralnej Komisji, Sekcję Nauk Humanistycznych i Społecznych Centralnej Komisji, czy Prezydium Centralnej Komisji. W szczególności nie mógł odnosić się do podnoszonej w skardze argumentacji dotyczącej błędnej oceny jakości naukowej dorobku habilitanta i jego wkładu w rozwój nauki [...]. Sąd administracyjny nie posiada bowiem stosownej wiedzy fachowej dla dokonywania takiej oceny. Nadto ustawodawca nie wyposażył sądu administracyjnego w stosowne instrumentarium procesowe (np. możliwość powoływania biegłych sądowych) umożliwiające ocenę merytorycznej trafności oceny dokonanej przez organ.

W ocenie sądu pierwszej instancji uzasadnienie skarżonej decyzji także należy ocenić jako sporządzone stosownie do wymagań odpowiednio stosowanego przepisu art. 107 § 3 k.p.a. Wbrew zarzutom skargi nie mogło ono zawierać szerszych motywów, jakimi kierował się organ przy rozstrzyganiu sprawy. Stała temu bowiem na przeszkodzie specyfika postępowania w omawianej sprawie i fakt, że stanowisko członków organu kolegialnego, jakim jest Centralna Komisja, wyrażane jest w głosowaniu tajnym. Nie zachodziła więc możliwość bardziej szczegółowego wyjaśnienia powodów, dla których odwołanie strony zostało ocenione w taki a nie inny sposób. Uzasadnienie to zawierało także odniesienie do zarzutów odwołania w zakresie, jaki wynika z podnoszonej wyżej specyfiki niniejszego postępowania.

Zdaniem sądu pierwszej instancji podkreślenia wymagała okoliczność, że Centralna Komisja, będąc organem drugiej instancji i działając wskutek wniesionego odwołania, bada sprawę na nowo w jej całokształcie. Nie jest więc związana (podobnie jak i Rada Wydziału) stanowiskiem wyrażonym przez komisję habilitacyjną. Dzięki temu jest w stanie konwalidować ewentualne niedociągnięcia czy uchybienia, jakich dopuściła się konkretna rada wydziału. Stąd m.in. podnoszone w skardze negatywne nastawienie jednego z członków komisji habilitacyjnej do osoby habilitanta, skoro nie nosiło znamion mobbingu (czy innego prawnie zabronionego działania), potwierdzonego co najmniej prokuratorskim aktem oskarżenia, pozostawało bez wpływu na skarżone rozstrzygnięcie.

W tym stanie sprawy, w świetle powyższych rozważań, nie podzielając argumentów zawartych w złożonej skardze i uznając iż organ w sposób prawidłowy zebrał materiał dowodowy (bazując na opiniach powołanych superrecenzentów i na stanowisku właściwej Sekcji) i w taki też sposób dokonał jego oceny nie naruszając przepisów prawa, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r., poz. 2325 ze. zm.; dalej p.p.s.a.).

Skargę kasacyjną od powyższego wyroku wywiódł skarżący, zaskarżając wyrok w całości. Wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy sądowi pierwszej instancji do ponownego rozpoznania. Nadto wniósł o przeprowadzenie w sprawie rozprawy oraz o zasądzenie zwrotu kosztów postępowania.

Na podstawie art. 174 pkt 2 p.p.s.a. przedmiotowemu wyrokowi zarzucił:

I. Naruszenie przepisów postępowania tj. art. 1 p.u.s.a. w związku z art. 134 § 1 p.p.s.a. i art. 135 p.p.s.a. poprzez niedokonanie właściwej kontroli działalności administracji publicznej (Centralnej Komisji do Spraw Stopni i Tytułów oraz Rady Wydziału) tj. wydanych przez te organy decyzji administracyjnych, przeoczenie, iż w sprawie przy ich wydawaniu doszło do naruszenia wielu przepisów procedury administracyjnej, co miało wpływ na wynik sprawy, w szczególności wszechstronnej oceny zgromadzonego materiału dowodowego i przekroczenia granic swobodnej oceny zgromadzonego materiału dowodowego.

II. Naruszenie przepisów postępowania tj. art. 151 p.p.s.a. poprzez nieuwzględnienie przez sąd pierwszej instancji skierowanej do niego skargi poprzez jej oddalenie spowodowane nieuwzględnieniem i niedostrzeżeniem wad procesowych w postępowaniu administracyjnym w obu instancjach tj.:

-naruszenia art. 18a ust. 7 i 8 w zw. z art. 16 ustawy o stopniach naukowych poprzez głosowanie Komisji Habilitacyjnej nad uchwałą w treści niezgodnej z wymogami/kryteriami ww. przepisów tj. brak ustalenia czy osiągnięcie naukowe M. B. stanowi znaczny wkład autora w rozwój danej dziedziny nauki oraz czy wykazuje się on istotną aktywnością naukową;

-naruszenia art. 18a ust.11 ustawy o stopniach naukowych poprzez głosowanie Rady Wydziału w sprawie nadania lub odmowy nadania stopnia doktora habilitowanego z pominięciem opinii Komisji Habilitacyjnej wyrażanej w jej uchwale z jednoczesnym brakiem uzasadnienia przyczyn pominięcia tej opinii;

-naruszenie art. 84 § 2 k.p.a. w zw. z art. 14 ust 2 rozporządzenia Ministra Nauki i Szkolnictwa Wyższego w sprawie szczegółowego trybu i warunków przeprowadzania czynności w przewodzie doktorskim, postępowaniu habilitacyjnym (...) poprzez niewyłączenie z udziału w sprawie prof. W. G. z uwagi na ujawnienie się okoliczności mogących budzić uzasadnione wątpliwości co do jego bezstronności.

Zdaniem skarżącego powyższe naruszenie miało istotny wpływ na wydane orzeczenie, albowiem niedostrzeżenie wskazanych powyżej naruszeń zalegalizowało rozstrzygnięcia organów administracji publicznej, które nie powinny się ostać.

W odpowiedzi na skargę kasacyjną organ wniósł o jej oddalenie oraz o zasądzenie zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje.

Zgodnie z art. 183 § 1 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej. Wyjątkiem od tej zasady jest obowiązek wzięcia z urzędu pod uwagę jedynie okoliczności wymienionych w § 2 art. 183 p.p.s.a. stanowiących podstawę nieważności postępowania. W rozpoznawanej sprawie przesłanki nieważności postępowania nie występują. Związanie Naczelnego Sądu Administracyjnego podstawami skargi kasacyjnej polega na tym, że wskazanie przez stronę skarżącą naruszenia konkretnego przepisu prawa materialnego lub procesowego określa zakres kontroli Naczelnego Sądu Administracyjnego. Sąd ten uprawniony jest bowiem jedynie do zbadania, czy postawione w skardze kasacyjnej zarzuty polegające na naruszeniu przez wojewódzki sąd administracyjny konkretnych przepisów prawa w rzeczywistości zaistniały. Nie ma on natomiast prawa badania, czy w sprawie wystąpiły inne niż podniesione w skardze kasacyjnej naruszenia prawa, które mogłyby prowadzić do uchylenia zaskarżonego wyroku. Zakres kontroli wyznacza zatem sam autor skargi kasacyjnej, wskazując które normy prawa i w jaki sposób zostały naruszone.

Skarga kasacyjna zasługuje na uwzględnienie.

Złożona skarga kasacyjna zawiera zarzuty natury proceduralnej, które dotyczą niewłaściwej kontroli dokonanej przez sąd administracyjny, a to w związku z brakiem należytej oceny zgromadzonego materiału dowodowego (zarzut I.) oraz niedostrzeżenia przez sąd pierwszej instancji nieprawidłowego w ocenie skarżącego przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego przez organy obu instancji, sprowadzającego się do oparcia procedowania o uchwałę komisji habilitacyjnej, która nie odpowiadała wymogom ustawy (zarzut II. tiret pierwsze), głosowania przez organ pierwszej instancji

z pominięciem opinii komisji habilitacyjnej, tj. niepoddania pod głosowanie uchwały komisji habilitacyjnej, a w to miejsce podjęcia uchwały o odmowie nadania stopnia dra habilitowanego (zarzut II. tiret drugie), nie wyłączenia z udziału w sprawie prof. W. G. z uwagi na ujawnienie się okoliczności mogących budzić uzasadnione wątpliwości co do jego bezstronności (zarzut II. tiret trzecie). Najdalej idące są zarzuty wskazane w pkt. I. Zarzuty te są uzasadnione.

Zaznaczenia wymaga, że przedmiotem kontroli sądowoadministracyjnej

w sprawie odmowy nadania stopnia naukowego doktora habilitowanego jest decyzja wydana w drugiej instancji. Poza sporem pozostaje, że materialnoprawną podstawą prowadzonego postępowania były przepisy ustawy z 14 marca 2003 r. o stopniach naukowych i tytule naukowym oraz o stopniach i tytule w zakresie sztuki (por. wyrok NSA z 18 kwietnia 2019 r., I OSK 1460/18, LEX nr 2654146).

Zgodnie z art. 18a ust. 7 ustawy w terminie nie dłuższym niż sześć tygodni od dnia powołania komisji habilitacyjnej recenzenci, o których mowa w ust. 5, oceniają czy osiągnięcia naukowe wnioskodawcy spełniają kryteria określone w art. 16 i przygotowują recenzje. Kryteria materialnoprawne uzyskania stopnia doktora habilitowanego określone zostały w art. 16 ust. 1 ustawy, zgodnie z którym do postępowania habilitacyjnego może zostać dopuszczona osoba, która posiada stopień doktora oraz osiągnięcia naukowe lub artystyczne, uzyskane po otrzymaniu stopnia doktora, stanowiące znaczny wkład autora w rozwój określonej dyscypliny naukowej lub artystycznej oraz wykazuje się istotną aktywnością naukową lub artystyczną. Definicja legalna osiągnięcia naukowego, o którym mowa w ustępie 1, zawarta została w ustępie 2, zgodnie z którym osiągnięcie, o którym mowa w ust. 1, może stanowić: 1) dzieło opublikowane w całości lub w zasadniczej części, albo cykl publikacji powiązanych tematycznie; 2) zrealizowane oryginalne osiągnięcie projektowe, konstrukcyjne, technologiczne lub artystyczne; 3) część pracy zbiorowej, jeżeli opracowanie wydzielonego zagadnienia jest indywidualnym wkładem osoby ubiegającej się o nadanie stopnia doktora habilitowanego.

W kolejnym etapie, po przedstawieniu recenzji i zapoznaniu się z autoreferatem, członkowie komisji habilitacyjnej w głosowaniu jawnym podejmują uchwałę zawierającą opinię w sprawie nadania lub odmowy nadania stopnia doktora habilitowanego (art. 18a ust. 8 ustawy). Po czym, zgodnie z art. 18a ust. 11 ustawy, komisja habilitacyjna w terminie 21 dni od dnia otrzymania recenzji przedkłada radzie jednostki organizacyjnej uchwałę zawierającą opinię w sprawie nadania lub odmowy nadania stopnia doktora habilitowanego, o której mowa w ust. 8, wraz z uzasadnieniem i pełną dokumentacją postępowania habilitacyjnego, w tym recenzjami osiągnięć naukowych. Na podstawie tej opinii rada jednostki organizacyjnej, w terminie miesiąca, podejmuje uchwałę o nadaniu lub odmowie nadania stopnia doktora habilitowanego.

W rozpoznawanej sprawie komisja habilitacyjna w dniu 15 marca 2018 r., po zapoznaniu się z recenzjami i autoreferatem oraz po przeprowadzeniu rozmowy z kandydatem i dyskusji, stwierdziła, że aktywność naukowa oraz osiągnięcia naukowe doktora M. B. w postaci monografii "[...]" stanowią znaczny wkład w rozwój dyscypliny nauki [...] i wyraziła pozytywną opinię w sprawie nadania dr. M. B. stopnia doktora habilitowanego w dziedzinie nauk społecznych, w dyscyplinie nauki [...] (§ 1). Nadto wniosła o nadanie dr. M. B. stopnia doktora habilitowanego w dziedzinie nauk społecznych, w dyscyplinie nauki [...] (§ 2). Istotne w sprawie jest, że w uzasadnieniu tej uchwały komisja habilitacyjna dokonała oceny osiągnięcia naukowego kandydata, uzyskanego po otrzymaniu stopnia doktora oraz jego aktywności naukowej. Komisja habilitacyjna uznała osiągnięcie naukowe w postaci zgłoszonej przez kandydata monografii o tytule wskazanym powyżej oraz pozostałe elementy dorobku naukowego poza głównym osiągnięciem, za wnoszące wkład w rozwój dyscypliny nauki [...]. Z kolei dorobek w zakresie działalności dydaktycznej, organizacyjnej i popularyzatorskiej oraz współpracy międzynarodowej oceniła jako świadczący o zróżnicowanej aktywności dydaktycznej, organizacyjnej i popularyzującej naukę, co pozwala ocenić aktywność zawodową habilitanta pozytywnie.

W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego uchwała komisji habilitacyjnej jest wewnętrznie sprzeczna. Pomiędzy treścią uchwały komisji habilitacyjnej wynikającą z § 1 a treścią jej uzasadnienia zachodzi rozbieżność. Z jednej strony komisja habilitacyjna stwierdziła, że aktywność naukowa oraz osiągnięcia naukowe doktora M. B. w postaci monografii "[...]" stanowią znaczny wkład w rozwój dyscypliny nauki [...] i wyraziła pozytywną opinię w sprawie nadania dr. M. B. stopnia doktora habilitowanego w dziedzinie nauk społecznych, w dyscyplinie nauki [...] (§ 1). Z drugiej strony w treści uzasadnienia, która zawiera szczegółowe odniesienie się do aktywności naukowej i osiągnięcia, o którym mowa w art. 16 ust. 1 i 2 ustawy, komisja habilitacyjna zaprzecza swojej opinii wyrażonej w § 1, gdyż jednoznacznie kwestionuje przymiot uznania osiągnięcia kandydata za wnoszącego znaczący wkład w rozwój określonej dyscypliny naukowej, a jego aktywności naukowej nie uznaje za istotną. Jeśli komisja habilitacyjna oceniała w oparciu o wynik postępowania wyjaśniającego i dowody przeprocedowane i rozważone w jego toku, osiągnięcie kandydata za niespełniające wymogów wynikających z przepisu art. 16 ust. 1 ustawy, tj. za osiągnięcie, które stanowi li tylko wkład, lecz nie stanowi wkładu znacznego w rozwój danej dyscypliny naukowej, to nieuprawnione było przyjmowanie uchwały o treści wynikającej z § 1 uchwały, a następnie wnioskowanie do organu o nadanie stopnia naukowego doktora habilitowanego, jak to wynika z treści § 2 tej uchwały. Taka treść uchwały jednoznacznie nie spełnia wymogów materialnych wynikających z przepisu art. 16 ust. 1 ustawy i nie może być uznana za uchwałę, która zawiera jednoznaczną opinię w sprawie nadania stopnia doktora habilitowanego. Nie jest to zatem uchwała, o której mowa w przepisie art. 18a ust. 8 ustawy, gdyż przepis ten wymaga, aby uchwała zawierała jedną i jednorodną merytorycznie w treści całej uchwały opinię. Uchwała komisji habilitacyjnej z 15 marca 2018 r. w związku z wewnętrzną sprzecznością, która nie pozwala na ustalenie, czy zdaniem komisji habilitacyjnej osiągnięcie, o którym mowa w art. 16 ust. 1 ustawy, stanowi znaczny wkład autora w rozwój określonej dyscypliny naukowej oraz czy jego aktywność naukowa wykazuje cechy istotności, w swej istocie nie zawiera opinii, o której mowa w przepisie art. 18a ust. 8 ustawy. Czyni to zarzut naruszenia prawa, o którym mowa w punkcie II. tiret pierwsze, w pełni uzasadniony. Już tylko zasadność tego zarzutu przesądza o wadliwości wyroku sądu pierwszej instancji oraz poddanej kontroli sądowoadministracyjnej decyzji organu drugiej instancji oraz wydanej przez organ pierwszej instancji uchwały nr 51/2018 z 25 kwietnia 2018 r. w przedmiocie odmowy nadania skarżącemu stopnia naukowego doktora habilitowanego, gdyż w rozpoznawanej sprawie w istocie rzeczy brak jest opinii, która odpowiadałaby wymogom wynikającym z przepisu art. 18a ust. 8 ustawy. Oznacza to, że podejmowane w toku dalszego postępowania czynności a limine naruszały przepisy postępowania w sposób, o którym mowa w art. 145 § 1 pkt 1 c p.p.s.a., gdyż ich podejmowanie warunkowane jest uprzednim wydaniem przez komisję habilitacyjną opinii formalnie odpowiadającej wymogom ustawy. Odniesienie się do pozostałych zarzutów punktu II. jest jednak uzasadnione, gdyż w toku dalszego postępowania habilitacyjnego doszło do naruszenia kolejnych przepisów, a niektóre z naruszeń także uzasadniały uwzględnienie skargi kasacyjnej.

Zarzut II. tiret drugie jest uzasadniony. Przepis art. 18a ust. 11 zd. 2 ustawy o stopniach naukowych wskazuje, że na podstawie tej opinii (tj. opinii komisji habilitacyjnej) rada jednostki organizacyjnej, w terminie miesiąca, podejmuje uchwałę o nadaniu lub odmowie nadania stopnia doktora habilitowanego. Przepis ten daleki jest od precyzji, której należałoby oczekiwać od regulacji prawnej, w tak istotnym zakresie jak kwestie awansowe w nauce. Na tle tego przepisu pojawia się bowiem pytanie o treść uchwały, która winna być poddana pod głosowanie rady jednostki organizacyjnej nadającej stopień naukowy doktora habilitowanego. Wątpliwości jednak nie może być co do tego, iż podstawą rozpoczęcia procedowania przez radę właściwej jednostki jest opinia komisji habilitacyjnej.

Wywieść z tego należy, iż pierwszym etapem winno być poddanie pod głosowanie uchwały w swej treści odpowiadającej opinii komisji habilitacyjnej. Wniosek ten wywieść należy nie tylko z treści interpretowanego przepisu art. 18a ust. 11 zd. 2 ustawy, w treści którego ustawodawca wyraźnie wskazał, że rada "na podstawie tej opinii" podejmuje uchwałę o nadaniu lub odmowie nadania stopnia doktora habilitowanego, lecz także z całokształtu regulacji ustawowej odnoszącej się do komisji habilitacyjnej. Z regulacji tej wynika, iż komisja habilitacyjna w swym składzie jest ciałem eksperckim o znajomości zagadnień tożsamych z przedmiotem postępowania habilitacyjnego i osiągnięć poddawanych ocenie naukowej. Komisja habilitacyjna w świetle ustawy jest najbardziej profesjonalnym, z punktu widzenia przedmiotu postępowania habilitacyjnego, elementem całego postępowania habilitacyjnego. Stąd też to właśnie komisja habilitacyjna, jako zespół ekspertów, prowadzi postępowanie wyjaśniające w sprawie, w ramach którego gromadzi konieczny materiał dowodowy, w tym recenzje naukowe, i po udokumentowaniu całości swoich prac oraz poddanych ocenie dowodów, zobligowana jest do wydania opinii. Ta ze względu na treść art. 18a ust. 8 ustawy musi być jednoznaczna tzn. uchwała musi albo zawierać opinię w przedmiocie nadania stopnia doktora habilitowanego albo zawierać opinię w sprawie odmowy nadania tego stopnia. Nie może ona być, jak wynika z wcześniejszych wywodów, wewnętrznie sprzeczna, gdyż w takiej sytuacji w istocie rzeczy brak jest opinii, o której mowa w przepisie art. 18a ust. 8 ustawy. Za jednoznacznością opinii komisji habilitacyjnej przemawia także i ten argument, iż to wyłącznie komisja habilitacyjna prowadzi postępowanie wyjaśniające w sprawie, co oznacza, że musi ona prowadzić je do takiego momentu, w którym będzie w stanie wyrazić swoje jednoznaczne stanowisko w sprawie. Musi ono następnie być wyrażone w uchwale, która musi odpowiadać wymogom racjonalności, nie tylko naukowej, lecz również zdroworozsądkowej, a zatem nie może ono być wewnętrznie sprzeczne.

Powyższa opinia wraz z całością materiału dowodowego zgromadzonego przez komisję habilitacyjną zgodnie z art. 18a ust. 11 ustawy przekazywana jest właściwej radzie celem dalszego procedowania. Wywieść z tego należy, iż obowiązkiem rady jest w pierwszym kroku poddanie pod głosowanie uchwały o treści odpowiadającej opinii komisji habilitacyjnej. Oczywiście należy mieć na uwadze, iż uchwała komisji habilitacyjnej nie jest wiążąca dla rady wydziału, która w swoich decyzjach kieruje się opinią komisji (i uzasadnieniem opinii) oraz pełną dokumentacją postępowania, ale żaden przepis nie nakłada na radę wydziału obowiązku głosowania zgodnie z opinią komisji. Z tego jednak nie można wywieść, iż obowiązkiem rady nie jest w pierwszym kroku poddać pod głosowanie wniosku komisji habilitacyjnej. Zdecydowanie należy stwierdzić, iż rada zobligowana jest najpierw poddać pod głosowanie opinię komisji habilitacyjnej i jej wniosek o nadanie lub odmowę nadania stopnia naukowego. Przeciwna interpretacja wskazanych wyżej przepisów uzasadniałaby pytanie o ratio powoływania w przewodzie habilitacyjnym komisji habilitacyjnej, prowadzenia przez nią skomplikowanego i wymagającego wiedzy eksperckiej na najwyższym poziomie postępowania wyjaśniającego, dokumentowania jej działalności i przedkładania udokumentowanych wniosków radzie, która następnie mogłaby podejmować działania o treści oderwanej od wniosków komisji habilitacyjnej. Wykładnia przepisów ustawy pozwala na jednoznaczne udzielenie odpowiedzi na te pytania i stwierdzenie, iż pozycja ustrojowa komisji habilitacyjnej w postępowaniu habilitacyjnym nie uzasadnia związania organu nadającego stopień doktora habilitowanego opinią komisji habilitacyjnej, co jednakże nie oznacza, że rada nie jest zobowiązana rozpocząć podejmowanie własnych decyzji od poddania pod głosowanie opinii komisji habilitacyjnej.

W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego w rozpoznawanej sprawie nie jest możliwe jednoznaczne ustalenie czy przebieg postępowania odpowiadał wyżej wskazanym przepisom, czy został on jedynie błędnie wyrażony treścią uchwały z 28 marca 2018 r. nr 35/2018. Kwestia ta nie może zostać jednoznacznie ustalona, gdyż akta administracyjne nie zawierają protokołu z posiedzenia Rady Wydziału w dniu 28 marca 2018 r. Z treści uzasadnienia uchwały nr 35/2018 można byłoby wywnioskować, że Rada Wydziału podjęła działania, które wynikają z dyspozycji art. 18a ust. 11 zd. 2 ustawy, i poddała pod głosowanie jako pierwszy wniosek komisji habilitacyjnej zawarty w uchwale z 15 marca 2018 r. (bez względu na ocenę jego poprawności, która została poczyniona powyżej). Z treści samej uchwały wynika natomiast, że Rada poddała pod głosowanie w dniu 28 marca 2018 r. uchwałę nr 35/2018 o treści "nie nadaje" skarżącemu stopnia doktora habilitowanego, za którą głosowało 15 głosów "za", 10 głosów "przeciw", 7 głosów "wstrzymujących się". Uchwała w rozpoznawanej sprawie winna być podjęta bezwzględną większością głosów. Jakie są to liczby w konkretnym przypadku ustalić można jedynie po załączeniu protokołu z posiedzenie konkretnej Rady wraz z listą osób uprawnionych do udziału w jej pracach oraz listą osób obecnych na posiedzeniu w danym dniu. Dokumentów tych brak w aktach sprawy. Dalej wskazać należy, iż jeśli poddany został w rozpoznawanej sprawie wniosek o nadanie skarżącemu stopnia naukowego doktora habilitowanego to treść uchwały powinna zawierać sformułowanie "nadaje", a nie tak jak w rozpoznawanej sprawie "nie nadaje", gdyż taka treść sugeruje, że głosowaniu Rady nie został poddany wniosek komisji habilitacyjnej, lecz wniosek o treści sprzecznej z wnioskiem komisji, co jak wynika z wcześniejszych rozważań jest niezgodne z ustawą. Jeśli uchwała o nadaniu stopnia doktora habilitacyjnego, a więc zgodnie z wnioskiem komisji habilitacyjnej, nie uzyskała wymaganej ustawą większości, to nie jest uprawnione post factum przeprawianie jej treści na "nie nadaje", gdyż wniosek taki będzie wypływał z treści uchwały "nadaje" i braku wystarczającego poparcia dla niej. Następcza transpozycja uchwały o nadaniu stopnia w związku z brakiem wystarczającego dla niej poparcia na uchwałę o nienadaniu stopnia nie znajduje żadnej podstawy prawnej. Kwestia czy taki przebieg miało postępowanie w rozpoznawanej sprawie jest jednakże niemożliwa do ustalenia w związku z brakami w dokumentacji zgromadzonej w aktach administracyjnych. Stąd też rodzi się pytanie w oparciu o jakie dowody kwestię te ustalił organ drugiej instancji, na co wskazuje w uzasadnieniu decyzji (k. 5). Rodzi to oczywiście dalsze pytania w jaki sposób organ drugiej instancji pozyskiwał informacje konieczne do merytorycznego rozpoznania sprawy. Zagadnień tych nie dostrzegł w zupełności sąd pierwszej instancji.

Oparcie się zatem na dowodach zgromadzonych w aktach administracyjnych prowadzić musi do następujących wniosków, iż organ pierwszej instancji z pominięciem wniosku komisji habilitacyjnej zawartego w uchwale z 15 marca 2018 r. poddał pod głosowanie uchwałę z 28 marca 2018 r. nr 35/2018 o treści "nie nadaje" skarżącemu stopnia doktora habilitowanego, za którą głosowało 15 głosów "za", 10 głosów "przeciw", 7 głosów "wstrzymujących się", a następnie uchwałę nr 51/2018 z 25 kwietnia 2018 r. w przedmiocie odmowy nadania skarżącemu stopnia naukowego doktora habilitowanego. Zatem działanie organu było prowadzone w oderwaniu od opinii i wniosku komisji habilitacyjnej, mimo iż przepis art. 18a ust. 11 zd. 2 ustawy wymaga, aby rada podjęła uchwałę "na podstawie tej opinii". Taki tok procedowania nie odpowiadał zatem treści przepisów art. 18a ust. 7, 8, a w szczególności ust. 11 zd. 2 ustawy.

W przypadku odmiennej oceny spełnienia kryteriów materialnych wynikających z przepisu art. 16 ust. 1 ustawy przez skarżącego obowiązkiem Rady Wydziału było poddanie pod głosowanie opinii i wniosku komisji habilitacyjnej, a wyrażenie negatywnego stanowiska w tym zakresie przez Radę uprawniało ją do podjęcia kolejnych działań. W drugim etapie winna zostać natomiast poddana pod głosowanie uchwała rady o odmowie nadania skarżącemu stopnia naukowego doktora habilitowanego, co byłoby logiczną konsekwencją wydania pierwszej z uchwał. Taki tryb działania organu wywieść należy z treści art. 18a ust. 11 zd. 2 ustawy, zgodnie z którym rada podejmuje uchwałę o nadaniu lub odmowie nadania stopnia doktora habilitowanego "na podstawie tej opinii". Oznacza to, że jeśli opinia komisji habilitacyjnej jest pozytywna, a rada skłania się do podjęcia uchwały odmawiającej, to winna najpierw odnieść się negatywnie do wniosku komisji habilitacyjnej o nadanie stopnia, a następnie podjąć uchwałę o odmowie nadania stopnia naukowego. W rozpoznawanej sprawie organ pierwszej instancji naruszył przepisy postępowania w stopniu, który miał istotny wpływ na wynik postępowania, gdyż z treści uchwały nr 35/2018 wynika, że głosował uchwałę o treści "nie nadaje" stopnia doktora habilitowanego. Organ drugiej instancji nie dopatrzył się wskazanych wyżej naruszeń, zaś sąd pierwszej instancji bezpodstawnie stwierdził, iż nie doszło do naruszenia przepisów postępowania. Tym samym przy całości uwag poczynionych powyżej zarzut II. tiret drugie uznać należy za uzasadniony.

Zarzut II. tiret trzecie jest nieuzasadniony, bowiem skarżący nie wykazał, iż zachodziły okoliczności, które mogłyby wywołać uzasadnione wątpliwości co do bezstronności prof. G.. Ostra krytyka, nawet niegodna debaty akademickiej nie oznacza, że zachodzą okoliczności tego rodzaju. Skarżący nie poparł swojego stanowiska jakimś faktem, który mógłby potwierdzić, że prof. G. podejmował określone niekorzystne dla skarżącego działania motywowane jakimś czynnikiem zewnętrznym, który pozwalałby uznać go za osobę stronniczą. Kwestii tej nie można wykluczyć, lecz dla jej potwierdzenia nie jest wystarczające oparcie swojego stanowiska wyłącznie na treści jego wypowiedzi, których ocena, nawet negatywna, nie może przesądzić, że zachodzi przypadek, o którym mowa w przepisie art. 24 § 3 k.p.a.

Zarzut I. jest nieuzasadniony. Zgodnie z art. 134 § 1 p.p.s.a. sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Przepis ten określa granice rozpoznania skargi przez sąd administracyjny pierwszej instancji, nakładając na niego obowiązek zbadania w pełnym zakresie treści zaskarżonego aktu pod względem jego zgodności z prawem. Pojęcia sprawy, o jakiej mowa w tym przepisie, należy łączyć z pojęciem sprawy administracyjnej, o której mowa w art. 1 pkt 1 k.p.a. Konstrukcja sprawy administracyjnej oparta jest na dwóch filarach: normatywnym i realnym. Elementami normatywnymi każdej sprawy administracyjnej jest, po pierwsze norma kompetencyjna uprawniająca organ do konkretyzacji prawa materialnego (J. Filipek, O podmiotowości administracyjno-prawnej, PiP 1961 nr 2, s. 199 i nast.; J. Borkowski, Zagadnienie kompetencji ogólnej i szczególnej w prawie administracyjnym, SP 1971/31, s. 64), po drugie norma materialnego prawa administracyjnego, która ma zostać w sprawie zastosowana w drodze aktu administracyjnego ze względu na określone okoliczności faktyczne określone w jej treści. Do elementów realnych sprawy administracyjnej zalicza się podmiot czynny (organ, na którym ciąży obowiązek podjęcia czynności jurysdykcyjnych) i podmiot bierny, którego uprawnienia i obowiązki mają zostać autorytatywnie skonkretyzowane (J. Zimmermann, Polska jurysdykcja administracyjna, Warszawa 1996, s. 37, 63). Elementami realnymi sprawy są także fakty sprawy, tj. stan faktyczny, od którego zależy możliwość podjęcia decyzji stosowania prawa i stan faktyczny, od którego zależy treść rozstrzygnięcia (J. Zimmermann, Polska jurysdykcja administracyjna, Warszawa 1996, s. 90).

Przepis ten określa zatem granice rozpoznania skargi przez sąd administracyjny pierwszej instancji, zaś granice danej sprawy wyznacza jej przedmiot wynikający z treści zaskarżonego działania organu administracji publicznej. Oznacza to, że o naruszeniu normy wynikającej z powyższego przepisu można byłoby mówić, gdyby sąd wykroczył poza granice sprawy, w której została wniesiona skarga, albo – mimo wynikającego z tego przepisu obowiązku – nie wyszedł poza zarzuty i wnioski skargi, np. nie zauważając naruszeń prawa, które nie były powołane przez skarżącego, a które sąd pierwszej instancji zobowiązany był uwzględnić z urzędu. W ramach zarzutu naruszenia art. 134 § 1 p.p.s.a. nie można kwestionować dokonanej przez sąd oceny ustalonego stanu faktycznego z punktu widzenia jego zgodności lub niezgodności z mającym zastosowanie w sprawie stanem prawnym, czy też prawidłowości dokonanej przez Sąd oceny działań organu administracji publicznej pod kątem zachowania przepisów procedur obowiązujących ten organ (por. m. in. wyrok NSA z 25 marca 2011 r., I FSK 1862/09; wyrok NSA z 11 kwietnia 2007 r., II OSK 610/06; postanowienie NSA z 11 stycznia 2012 r., I OSK 2438/11; wyrok NSA z 15 października 2015 r., I GSK 241/14). W ramach zarzutu naruszenia art. 134 § 1 p.p.s.a. nie można także kwestionować prawidłowości zajętego stanowiska prawnego i wyrażonych w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku poglądów (por. wyrok NSA z 2 lipca 2015 r., I OSK 450/15), ani prawidłowości oceny materiału dowodowego (por. wyrok NSA z 21 października 2010 r., I GSK 264/09).

Naczelny Sąd Administracyjny stoi na stanowisku, iż sąd pierwszej instancji orzekał w granicach sprawy administracyjnej w powyższym rozumieniu, gdyż przedmiotem kontroli uczynił sprawę zakreśloną granicami formalnymi i normatywnymi w decyzji Centralnej Komisji z 27 maja 2019 r. w przedmiocie utrzymania w mocy uchwały Rady Wydziału z 25 kwietnia 2018 r. o odmowie nadania skarżącemu stopnia naukowego doktora habilitowanego. W tym sensie nie doszło do naruszenia przepisu art. 134 § 1 p.p.s.a. Zauważyć jednocześnie należy, iż zarzut naruszenia tego przepisu został podniesiony w celu zakwestionowania stanowiska prawnego sądu pierwszej instancji co do naruszenia przez organ przepisów prawa procesowego, w tym głównie regulujących przebieg postępowania dowodowego. Przepis art. 134 § 1 p.p.s.a. nie może służyć tym celom, co także z tej przyczyny czyni go nieuzasadnionym. Zarzut naruszenia przepisu art. 135 p.p.s.a. jest całkowicie nieuzasadniony, gdyż z treści skargi kasacyjnej nie sposób wywieść w jaki sposób i jakim działaniem sądu pierwszej instancji miał dojść do jego naruszenia.

Naczelny Sąd Administracyjny, działając na podstawie art. 188 p.p.s.a., biorąc pod uwagę powyższe, uchylił zaskarżony wyrok i rozpoznał skargę, uznając ją ze wskazanych wyżej względów za uzasadnioną, uchylając decyzję Centralnej Komisji z 27 maja 2019 r. w przedmiocie utrzymania w mocy uchwały Rady Wydziału z 25 kwietnia 2018 r. o odmowie nadania skarżącemu stopnia naukowego doktora habilitowanego oraz uchwałę Rady Wydziału z 25 kwietnia 2018 r. o odmowie nadania skarżącemu stopnia naukowego doktora habilitowanego. Obowiązkiem komisji habilitacyjnej w rozpoznawanej sprawie będzie wydanie opinii, o treści wymaganej przepisem art. 18a ust. 8 ustawy, tzn. niesprzecznej wewnętrzne, a obowiązkiem organu będzie podjęcie działań szczegółowo opisanych powyżej.

O kosztach postępowania orzeczono na podstawie art. 203 pkt 1, art. 200 i art. 205 § 2 p.p.s.a. w zw. z § 14 ust. 1 pkt 2 lit. a i § 14 ust. 1 pkt 1 lit. c rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie. Na koszty te (1154 zł) składają się: wpis od skargi (200 zł), opłata skarbowa od pełnomocnictwa (34 zł), opłata kancelaryjna za odpis orzeczenia z uzasadnieniem (100 zł), wpis od skargi kasacyjnej (100 zł), wynagrodzenie pełnomocnika za obie instancje (480 + 240 zł).