Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt II SAB/Wa 459/23
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2024-01-17 00:00:00+01:00 (orzeczenie nieprawomocne)
Symbol z opisem: 6480
658
Skarżony organ: Inne
Treść wyniku: Zobowiązano ... i stwierdzono, że bezczynność miała miejsce bez rażącego naruszenia prawa

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Joanna Kruszewska-Grońska, Asesor WSA Arkadiusz Koziarski, Sędzia WSA Piotr Borowiecki (spr.), , po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 17 stycznia 2024 r. sprawy ze skargi M. R. na bezczynność Fundacji [...] z siedzibą w [...] w przedmiocie rozpoznania wniosku z [...] kwietnia 2023 r. o udostępnienie informacji publicznej 1. zobowiązuje Fundację [...] z siedzibą w [...] do rozpoznania wniosku M. R. z dnia [...] kwietnia 2023 r. o udostępnienie informacji publicznej w terminie 14 dni od daty doręczenia prawomocnego wyroku wraz z aktami sprawy; 2. stwierdza, że bezczynność Fundacji [...] z siedzibą w [...] nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa; 3. zasądza od Fundacji [...] z siedzibą w [...] na rzecz M. R. kwotę 100 zł (słownie: sto złotych), tytułem zwrotu kosztów postępowania.


UZASADNIENIE

Wnioskiem z [...] kwietnia 2023 r. M.R. (dalej: "skarżąca") wysłała na adres poczty elektronicznej Fundacji [...] z siedzibą w W. (dalej: "Fundacja") wniosek o udostępnienie informacji publicznej w postaci:

1) całkowitego kosztu zamówienia kremówek podanych pasażerom w pociągach [...] [...] kwietnia 2023 r.,

2) kosztu opakowań ww. kremówek,

3) kosztu dystrybucji ww. kremówek,

4) skanów umów dotyczących zamówienia ww. kremówek oraz wystawionych faktur,

5) tras pociągów, w których podawane były ww. kremówki.

Jednocześnie skarżąca zażądała przekazania wnioskowanych informacji na podany adres poczty elektronicznej.

W odpowiedzi na powyższy wniosek, Fundacja, pismem z [...] kwietnia 2023 r., przekazała skarżącej, że zorganizowała - przy współpracy spółek z grupy kapitałowej [...] - niedzielną akcję upamiętniającą 18. rocznicę śmierci św. Jana Pawła II. Mianowicie pasażerowie korzystający z dworca [...]

i podróżujący pociągami [...] (tj. [...]) otrzymali drobny, okolicznościowy poczęstunek w postaci ciastka - kremówki, o czym byli informowani poprzez komunikat głosowy. W komunikacie zawarta była też informacja o motywie przewodnim akcji, czyli o przypadającej 2 kwietnia 2023 r. rocznicy śmierci św. Jana Pawła II. W tym dniu drużyny konduktorskie pociągów [...] nosiły na klapach służbowych marynarek przypinki w barwach flagi Watykanu, a na ekranach wewnątrz wagonów pociągów [...] wyświetlana była animacja przypominająca o ww. rocznicy i pontyfikacie św. Jana Pawła II - papieża Polaka.

Jednocześnie Fundacja zaakcentowała, iż jako organizator akcji udziela skarżącej powyższej informacji, jakkolwiek nie jest obowiązana do upubliczniania szczegółów operacyjnych tego rodzaju przedsięwzięć, związanych m.in. z kosztami i zasadami współpracy z innymi podmiotami. Fundacja nie jest bowiem podmiotem obowiązanym do udostępniania informacji publicznej, o którym mowa w art. 4 ust. 1 pkt 5 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz. U. z 2022 r., poz. 902; dalej: "u.d.i.p.").

Pismem z [...] czerwca 2023 r. skarżąca wywiodła skargę na bezczynność Fundacji w przedmiocie rozpoznania wniosku z [...] kwietnia 2023 r. o udostępnienie informacji publicznej, w której zarzuciła naruszenie:

1) art. 10 ust. 1 Konwencji o Ochronie Praw Człowieka i Podstawowych Wolności oraz art. 19 ust. 2 Międzynarodowego Paktu Praw Obywatelskich i Politycznych w zakresie, w jakim z przepisów tych wynika przysługujące każdemu prawo do uzyskiwania informacji, poprzez niezastosowanie przedmiotowych przepisów, polegające na bezpodstawnym uznaniu, że Fundacja nie jest obowiązana do udostępnienia informacji w trybie u.d.i.p., skutkujące uniemożliwieniem dotarcia do objętych wnioskiem informacji;

2) art. 61 ust. 1 Konstytucji RP w zakresie, w jakim z przepisu tego wynika przysługujące każdemu prawo do uzyskiwania informacji, poprzez niezastosowanie przedmiotowego przepisu, polegające na bezpodstawnym uznaniu, iż Fundacja nie jest obowiązana do udostępnienia informacji w trybie u.d.i.p., skutkujące uniemożliwieniem dotarcia do objętych wnioskiem informacji;

3) art. 10 ust. 1 u.d.i.p. w zakresie, w jakim przepis ten stanowi o tym, że informacja, która nie została udostępniona w Biuletynie Informacji Publicznej lub portalu danych jest udostępniana na wniosek, poprzez niezastosowanie przedmiotowego przepisu, polegające na bezpodstawnym uznaniu, iż Fundacja nie jest obowiązana do udostępnienia informacji na wniosek w trybie u.d.i.p., skutkujące brakiem udostępnienia tej informacji;

4) art. 4 ust. 5 u.d.i.p. w zakresie, w jakim przepis ten stanowi, że obowiązane do udostępnienia informacji publicznej są podmioty wykonujące zadania publiczne lub dysponujące majątkiem publicznym, poprzez niezastosowanie przedmiotowego przepisu polegające na uznaniu, że Fundacja nie stanowi podmiotu obowiązanego do udostępnienia informacji publicznej w trybie u.d.i.p.

W oparciu o powyższe zarzuty skarżąca wniosła o zobowiązanie Fundacji do realizacji wniosku z [...] kwietnia 2023 r. bez zbędnej zwłoki, najpóźniej w terminie 14 dni od dnia uprawomocnienia się wyroku; orzeczenie, w oparciu o art. 149 § 1b ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2023 r., poz. 1634 ze zm.; dalej: "p.p.s.a."), o istnieniu w sprawie obowiązku udostępnienia informacji przez Fundację; jak również zasądzenie od Fundacji na jej rzecz zwrotu kosztów postępowania wedle norm przepisanych.

W uzasadnieniu skargi skarżąca podała, że błędne uznanie Fundacji, iż nie jest obowiązana do udostępnienia informacji w trybie u.d.i.p. prowadzi do nieuzasadnionego ograniczenia prawa do informacji publicznej. W konsekwencji przedłuża postępowanie w sprawie, bo skarżąca musi w pierwszej kolejności zaskarżyć bezczynność Fundacji, aby potem wdać się z nią w ewentualny spór merytoryczny - w zależności od ostatecznego sposobu załatwienia wniosku przez Fundację.

Skarżąca, powołując się na art. 1 ustawy z dnia 6 kwietnia 1984 r. o fundacjach (Dz. U. z 2023 r., poz. 166; dalej: "u.f."), podkreśliła, że z założenia celem każdej fundacji jest wykonywanie zadań użytecznych społecznie. Co więcej, w ramach wykonywanych zadań Fundacja gospodaruje środkami publicznymi, tym bardziej jest więc zasadna obywatelska kontrola sposobu, w jaki są one wydatkowane.

Dalej skarżąca wyjaśniła, iż Fundacja została ustanowiona przez [...] S.A. - podmiot, którego jedynym akcjonariuszem jest Skarb Państwa. Zgodnie z § 9 Statutu Fundacji, jej majątek stanowią: fundusz założycielski w postaci środków pieniężnych w kwocie 500.000,00 zł, ustanowiony przez fundatora; środki finansowe; nieruchomości i ruchomości nabyte przez Fundację w czasie jej działania; odsetki bankowe od środków finansowych zdeponowanych na rachunku bankowym oraz dochody z lokat bankowych. W myśl § 11 Statutu Fundacji, dochody Fundacji pochodzą w szczególności: ze środków przekazywanych przez fundatora oraz spółki, w stosunku do których fundator jest jednostką dominującą, które są donatorami Fundacji; ze środków pozyskiwanych od innych darczyńców oraz partnerów Fundacji; z darowizn, spadków i zapisów; z dochodów uzyskanych ze zbiórek publicznych, prowadzonych przez Fundację; z dochodów z majątku Fundacji; z subwencji osób prawnych; z odsetek uzyskanych z depozytów bankowych i innych lokat; z operacji finansowych, z wyjątkiem obrotu papierami wartościowymi; z funduszy pomocowych Unii Europejskiej oraz innych środków publicznych. Zatem istotną część budżetu Fundacji stanowią środki publiczne. Fundacja posiada też określone w § 6 Statutu Fundacji cele działalności oraz metody ich osiągnięcia wskazane w § 7 Statutu Fundacji.

Objęta wnioskiem informacja dotyczy akcji, prowadzonej w pociągach spółki Skarbu Państwa, która stała się przedmiotem licznych dyskusji. Dostęp do przedmiotowych informacji jest konieczny do ustalenia tego, kto był odpowiedzialny za tę akcję, jakie były jej koszty, jaki był sposób jej finansowania i jaki podmiot się na niej wzbogacił. Informacje te są niezbędne do oceny gospodarności funkcjonowania korzystającej ze środków publicznych Fundacji, tj. podmiotu, którego gospodarność leży w interesie wszystkich obywateli.

Niezależnie od powyższego, skarżąca odnotowała, że w ww. akcji uczestniczyły następujące podmioty: [...] S.A. - spółka, której jedynym akcjonariuszem jest Skarb Państwa; [...] S.A. - spółka, której jedynym akcjonariuszem jest [...] S.A. oraz [...] S.A. - spółka, której głównymi akcjonariuszami są [...] S.A. oraz Skarb Państwa. Żądana informacja jest też konieczna do oceny gospodarności poszczególnych spółek należących do grupy kapitałowej pozostającej pod znacznym wpływem Skarbu Państwa.

W odpowiedzi na skargę Fundacja, reprezentowana przez adwokata P.W., wniosła o oddalenie skargi jako niemającej usprawiedliwionych podstaw, rozpoznanie sprawy w trybie uproszczonym w myśl art. 119 pkt 4 p.p.s.a. oraz zasądzenie od skarżącej na rzecz Fundacji zwrotu kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych.

Fundacja zaznaczyła, że jest fundacją szczególnego rodzaju, bowiem jest fundacją korporacyjną, której cechą jest m.in. to, iż jest zakładana przez dużego przedsiębiorcę, którego firma jest często umieszczana w nazwie fundacji jak np. Fundacja [...], Fundacja [...], Fundacja [...]. Dalej Fundacja wskazała, że została założona przez spółkę prawa handlowego oraz nie posiada określonych ustawowo kompetencji, nie zostało jej zlecone realizowanie zadań publicznych, nie jest podmiotem pełniącym funkcje publiczne, nie została powołana do realizacji zadań publicznych w rozumieniu art. 4 ust. 1 pkt 5 u.d.i.p. ani nie dysponuje majątkiem publicznym. Natomiast - jako fundacja korporacyjna - została utworzona do realizacji celów określonych przez jej fundatora w ramach działań związanych z realizacją idei społecznej odpowiedzialności przedsiębiorstw. Z tych względów Fundacja nie mogła naruszyć wymienionych w skardze przepisów.

W piśmie z [...] grudnia 2023 r. skarżąca podtrzymała zarzuty i wnioski skargi, nie zgadzając się z argumentacją Fundacji przedstawioną w odpowiedzi na skargę.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Niniejsza sprawa została rozpoznana na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym, stosownie do treści art. 119 pkt 4 i art. 120 p.p.s.a. Pierwszy z ww. przepisów stanowi, że sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym, jeżeli przedmiotem skargi jest bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania. Natomiast w myśl art. 120 p.p.s.a. w trybie uproszczonym sąd rozpoznaje sprawy na posiedzeniu niejawnym w składzie trzech sędziów.

Skarga zasługuje na uwzględnienie.

Przepisy p.p.s.a. nie definiują pojęcia bezczynności. W doktrynie przyjmuje się, że bezczynność organu administracji publicznej zachodzi wówczas, gdy w prawnie ustalonym terminie organ ten nie podjął żadnych czynności w sprawie lub wprawdzie prowadził postępowanie, ale - mimo istnienia ustawowego obowiązku - nie zakończył go wydaniem w terminie decyzji, postanowienia lub też innego aktu bądź nie podjął stosownej czynności (T. Woś [w:] T. Woś, H. Knysiak-Molczyk, M. Romańska, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Warszawa 2011, s. 109).

Na gruncie u.d.i.p. bezczynność podmiotu obowiązanego do rozpoznania wniosku informacyjnego ma miejsce wówczas, gdy organ "milczy" wobec tego wniosku, tj. nie podejmuje stosownej czynności materialno-technicznej w postaci jej udzielenia (art. 10 ust. 1 u.d.i.p.); nie wydaje decyzji o odmowie jej udostępnienia, ewentualnie decyzji o umorzeniu postępowania (art. 16 ust. 1 u.d.i.p.); nie informuje wnioskodawcy w formie pisemnej, że nie posiada żądanej informacji publicznej, względnie, że przysługuje odrębny tryb dostępu do wnioskowanej informacji publicznej (art. 4 ust. 3, art. 1 ust. 2 u.d.i.p.); nie informuje wnioskodawcy w formie pisemnej, iż żądana informacja nie ma charakteru informacji publicznej (art. 1 ust. 1 u.d.i.p.).

W przypadku złożenia skargi na bezczynność w zakresie udostępnienia informacji publicznej, obowiązkiem sądu jest w pierwszej kolejności ustalenie, czy sprawa mieści się w zakresie podmiotowym i przedmiotowym u.d.i.p. Dopiero bowiem stwierdzenie, że podmiot, do którego zwróciła się strona skarżąca, jest obowiązany do udzielenia informacji publicznej oraz że żądana przez nią informacja ma charakter informacji publicznej w rozumieniu przepisów u.d.i.p., pozwala na dokonanie oceny, czy w konkretnej sprawie można skutecznie zarzucić wskazanemu podmiotowi bezczynność (vide P. Szustakiewicz, Postępowanie w sprawie bezczynności w zakresie udzielenia informacji publicznej w orzecznictwie sądów administracyjnych, Przegląd Prawa Publicznego z 2012 r. nr 6, s. 75 i n. wraz z powołanym orzecznictwem).

Ma rację skarżąca w kwestii spełnienia przez Fundację kryterium tak podmiotowego, jak i przedmiotowego u.d.i.p.

Zgodnie z art. 4 ust. 1 pkt 5 u.d.i.p., obowiązane do udostępniania informacji publicznej są władze publiczne oraz inne podmioty wykonujące zadania publiczne, w szczególności podmioty reprezentujące inne osoby lub jednostki organizacyjne, które wykonują zadania publiczne lub dysponują majątkiem publicznym, oraz osoby prawne, w których Skarb Państwa, jednostki samorządu terytorialnego lub samorządu gospodarczego albo zawodowego mają pozycję dominującą w rozumieniu przepisów o ochronie konkurencji i konsumentów.

Termin "zadania publiczne" jest pojęciem szerszym od terminu "zadań władzy publicznej" (art. 61 Konstytucji RP). Pojęcia te różnią się przede wszystkim zakresem podmiotowym, bowiem zadania władzy publicznej mogą być realizowane przez organy tej władzy lub podmioty, którym zadania te zostały powierzone w oparciu o konkretne i wyrażone unormowania ustawowe. Pojęcie "zadanie publiczne", użyte w art. 4 u.d.i.p., zamiast pojęcia "zadanie władzy publicznej", użytego w art. 61 Konstytucji RP, ignoruje element podmiotowy i oznacza, że zadania publiczne mogą być wykonywane przez różne podmioty niebędące organami władzy i bez konieczności przekazywania tych zadań. Tak rozumiane "zadanie publiczne" cechuje powszechność i użyteczność dla ogółu, a także sprzyjanie osiąganiu celów określonych w Konstytucji RP lub ustawie. Wykonywanie zadań publicznych zawsze wiąże się z realizacją podstawowych publicznych praw podmiotowych obywateli (vide prawomocny wyrok tutejszego Sądu z 13 listopada 2020 r., sygn. akt II SAB/Wa 121/20 i aprobujący to orzeczenie wyrok NSA z 21 października 2022 r., sygn. akt III OSK 4468/21 - orzeczenia sądów administracyjnych są dostępne w internetowej bazie orzeczeń na stronie NSA: orzeczenia.nsa.gov.pl). W ww. orzeczeniu z 21 października 2022 r., sygn. akt III OSK 4468/21, NSA odwołał się do art. 1 u.f. (stanowiącego, iż fundacja może być ustanowiona dla realizacji zgodnych z podstawowymi interesami Rzeczypospolitej Polskiej celów społecznie lub gospodarczo użytecznych, w szczególności takich, jak: ochrona zdrowia, rozwój gospodarki i nauki, oświata i wychowanie, kultura i sztuka, opieka i pomoc społeczna, ochrona środowiska oraz opieka nad zabytkami) oraz do art. 2 ust. 1 u.f. (w myśl którego fundacje mogą ustanawiać osoby fizyczne niezależnie od ich obywatelstwa i miejsca zamieszkania bądź osoby prawne mające siedziby w Polsce lub za granicą). Jak podniósł NSA, na tym tle, według kryterium m.in. celu fundacji, wyróżnia się w doktrynie fundacje publiczne (użyteczności publicznej), które "tworzone są dla realizacji celów publicznych, służą dobru ogólnemu i bliżej niejednoznacznej liczbie osób" oraz fundacje prywatne służące "interesom lub dobru określonej grupy, np. rodziny". Podział ten nie jest tożsamy z podziałem fundacji na fundacje prawa prywatnego i fundacje prawa publicznego, dokonywanym według kryterium sposobu ich utworzenia, gdzie fundacje prawa prywatnego tworzone są w drodze czynności prywatnoprawnych, a fundacje prawa publicznego tworzone są aktem publicznoprawnym (ustawą, umową międzynarodową, aktem administracyjnym). Oznacza to, że również fundacja prawa prywatnego ma charakter fundacji publicznej. Obecnie w świetle art. 1 u.f. (wymóg celu społecznie lub gospodarczo uzasadnionego, zgodnego z podstawowymi interesami RP) tworzone mogą być wyłącznie fundacje publiczne (zob. M. Kasiński, Fundacje, w: M. Stahl (red.) Prawo administracyjne. Pojęcia, instytucje, zasady w teorii i orzecznictwie, Warszawa 2021, s. 340-341; por. też uchwała SN z dnia 31 marca 1998 r., III ZP 44/97, OSNP z 1998 r., nr 16, poz. 472). NSA skonstatował, iż normą prawną dającą podstawę do przyjęcia, że fundacje realizują zadania publiczne jest art. 1 u.f. Ustawa ta używa wprawdzie ogólnego określenia "zgodne z podstawowymi interesami Rzeczypospolitej Polskiej cele społecznie lub gospodarczo użyteczne", jednakże jednocześnie wskazuje przykłady tych celów, jakimi są "ochrona zdrowia, rozwój gospodarki i nauki, oświata i wychowanie, kultura i sztuka, opieka i pomoc społeczna, ochrona środowiska oraz opieka nad zabytkami". W doktrynie podkreśla się, iż są to cele, do których realizacji została powołana również administracja publiczna (zob. Z. Leoński, Zarys prawa administracyjnego, Warszawa 2004, s. 85). Są to w istocie podstawowe cele państwa, co wynika z przepisów Konstytucji RP (np. art. 5 - "Rzeczpospolita Polska [...] strzeże dziedzictwa narodowego oraz zapewnia ochronę środowiska [...]"; art. 6 - "Rzeczpospolita Polska stwarza warunki upowszechniania i równego dostępu do dóbr kultury, będącej źródłem tożsamości narodu polskiego, jego trwania i rozwoju"; art. 68 ust. 3-4 – "Władze publiczne zapewniają równy dostęp do świadczeń opieki zdrowotnej finansowanej ze środków publicznych [...], władze publiczne są obowiązane do zapewnienia szczególnej opieki zdrowotnej dzieciom, kobietom ciężarnym, osobom niepełnosprawnym i osobom w podeszłym wieku; władze publiczne są obowiązane do zwalczania chorób epidemicznych i zapobiegania negatywnym dla zdrowia skutkom degradacji środowiska"; art. 70 ust. 4 i 5 - "Władze publiczne zapewniają obywatelom powszechny i równy dostęp do wykształcenia"; "Zapewnia się autonomię szkół wyższych na zasadach określonych w ustawie"). Końcowo NSA wywiódł, iż art. 1 u.f. określa normatywne zobowiązania fundacji do realizacji wytyczonych celów państwa, a aktywność taka odpowiada wyżej wskazanym określeniom zadań publicznych.

Przechodząc na grunt rozpoznawanej sprawy, zaakcentować należy, że Fundacja została utworzona przez [...] S.A. z siedzibą w W., tj. spółkę akcyjną, w której jedynym akcjonariuszem posiadającym 100% akcji jest Skarb Państwa (vide § 1 Statutu Fundacji, który dostępny jest na stronie internetowej Fundacji pod adresem: [...]. Celami Fundacji są m.in.: poprawa bezpieczeństwa na obszarze kolejowym, wspieranie rozwoju transportu kolejowego, krzewienie kultury i sztuki, ochrona dóbr kultury i dziedzictwa narodowego, pomoc społeczna, ochrona i promocja zdrowia oraz działalność na rzecz osób niepełnosprawnych, działalność wspomagająca rozwój gospodarczy i rozwój techniki, porządek i bezpieczeństwo publiczne, promocja Rzeczypospolitej Polskiej za granicą, działalność na rzecz integracji europejskiej oraz rozwijanie kontaktów i współpracy między społeczeństwami (vide § 6 Statutu Fundacji). Powyższe cele Fundacja realizuje w sposób opisany w § 7 Statutu Fundacji m.in. poprzez współpracę z władzami samorządowymi, rządowymi i organizacjami pozarządowymi w zakresie określonym w § 6 (pkt 13), jak również poprzez realizację zadań publicznych powierzonych przez organy administracji publicznej, w szczególności poprzez uczestnictwo w otwartych konkursach ofert i przyjmowanie zleceń realizacji zadania publicznego, a także składanie wniosków o realizację zadania publicznego z własnej inicjatywy oraz pośredniczenie w składaniu przez mieszkańców w ramach inicjatywy lokalnej wniosków o realizację zadania publicznego do jednostki samorządu terytorialnego - na podstawie ustawy z dnia 24 kwietnia 2003 r. o działalności pożytku publicznego i o wolontariacie (pkt 15).

W świetle powyższego nie sposób przyjąć, iż Fundacja nie jest podmiotem obowiązanym do udostępnienia informacji publicznej w rozumieniu art. 4 ust. 1 pkt 5 u.d.i.p.

Również przedmiot wniosku skarżącej z [...] kwietnia 2023 r. należy zakwalifikować jako informację publiczną. Stosownie do art. 1 ust. 1 u.d.i.p. każda informacja o sprawach publicznych stanowi informację publiczną w rozumieniu ustawy i podlega udostępnieniu na zasadach i w trybie określonych w ustawie. Przepis art. 6 ust. 1 u.d.i.p. precyzuje pojęcie informacji publicznej, formułując przykładowy katalog danych mających walor informacji publicznej. W orzecznictwie sądów administracyjnych przyjmuje się szerokie rozumienie pojęcia informacji publicznej, co podyktowane jest transparentnością życia publicznego i zwiększaniem świadomości prawnej społeczeństwa. Definiuje się ją jako każdą wiadomość wytworzoną przez władze publiczne oraz osoby pełniące funkcje publiczne, a także inne podmioty, które realizują zadania publiczne bądź gospodarują mieniem komunalnym lub majątkiem Skarbu Państwa w zakresie swoich kompetencji. Taki charakter ma również wiadomość niewytworzona przez podmioty publiczne, lecz odnosząca się do tych podmiotów (vide wyrok NSA z 11 lipca 2006 r., sygn. akt I OSK 1060/05).

Zawarte we wniosku skarżącej żądanie udostępnienia kosztów: zamówienia, opakowań i dystrybucji kremówek podanych pasażerom w pociągach [...] [...] kwietnia 2023 r., skanów umów dotyczących tego zamówienia, wystawionych faktur oraz tras pociągów, w których podawano kremówki niewątpliwie mieści się w zakresie przedmiotowym u.d.i.p. W tym miejscu należy zwrócić uwagę, że zgodnie z § 11 Statutu Fundacji, dochody Fundacji pochodzą w szczególności: ze środków przekazywanych przez fundatora, czyli jednoosobową spółkę Skarbu Państwa - [...] S.A. z siedzibą w W. (pkt 1), jak też z funduszy pomocowych Unii Europejskiej oraz innych środków publicznych (pkt 19). Zatem Fundacja wydatkuje środki publiczne i - co już wzmiankowano - realizuje zadania publiczne, tak więc przedmiot wniosku dotyczy po pierwsze majątku podmiotów, o których mowa w art. 4 ust. 1 pkt 5 u.d.i.p., pochodzącym z zadysponowania majątkiem, o którym mowa w lit. a-c, oraz jego obciążeń (art. 6 ust. 1 pkt 5 lit. d u.d.i.p.) – pkt 1-4 wniosku, a po wtóre odnosi się do przedmiotu działalności i kompetencji podmiotów, o których mowa w art. 4 ust. 1 (art. 6 ust. 1 pkt 2 lit. c u.d.i.p.) – pkt 5 wniosku.

Według art. 149 § 1 p.p.s.a., sąd, uwzględniając skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organy w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 1-4: (1) zobowiązuje organ do wydania w określonym terminie aktu, interpretacji albo do dokonania czynności, (2) zobowiązuje organ do stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa, (3) stwierdza, że organ dopuścił się bezczynności lub przewlekłego prowadzenia postępowania. Jednocześnie sąd stwierdza, czy bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organ miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa (art. 149 § 1a p.p.s.a.). Sąd w przypadku, o którym mowa w § 1 pkt 1 i 2, może ponadto orzec o istnieniu lub nieistnieniu uprawnienia lub obowiązku, jeżeli pozwala na to charakter sprawy oraz niebudzące uzasadnionych wątpliwości okoliczności jej stanu faktycznego i prawnego (art. 149 § 1b p.p.s.a.). Przepis art. 149 § 2 p.p.s.a. stanowi, że sąd w przypadku, o którym mowa w § 1, może ponadto orzec z urzędu albo na wniosek strony o wymierzeniu organowi grzywny w wysokości określonej w art. 154 § 6 lub przyznać od organu na rzecz skarżącego sumę pieniężną do wysokości połowy kwoty określonej w art. 154 § 6.

Mając na uwadze okoliczność, że Fundacja dotychczas nie zrealizowała wniosku informacyjnego skarżącej z [...] kwietnia 2023 r., Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 149 § 1 pkt 1 p.p.s.a., w punkcie pierwszym sentencji wyroku zobowiązał Fundację do rozpoznania ww. wniosku w terminie 14 dni od daty doręczenia prawomocnego wyroku wraz z aktami sprawy. Natomiast to Fundacja zadecyduje o sposobie rozstrzygnięcia tego wniosku (czynność materialno-techniczna lub decyzja), dlatego Sąd nie mógł orzec - jak żądała tego skarżąca - o istnieniu w sprawie obowiązku udostępnienia informacji przez Fundację (vide art. 149 § 1b p.p.s.a.).

Oceniając, czy bezczynność Fundacji miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa w rozumieniu art. 149 § 1a p.p.s.a., należy podkreślić, iż rażącym naruszeniem prawa jest takie ciężkie (kwalifikowane) naruszenie, z którym związane są cechy wyraźnej i niewątpliwej sprzeczności z obowiązującym prawem, nie do zaakceptowania w demokratycznym państwie prawa i wywołujące dotkliwe skutki społeczne lub indywidualne (vide wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z 18 lutego 2021 r., sygn. akt II SAB/Wa 745/20). Z kolei w wyroku z 21 czerwca 2012 r., sygn. akt I OSK 675/12, NSA wskazał, że rażącym naruszeniem prawa jest stan, w którym bez żadnej wątpliwości i wahań można stwierdzić, iż naruszono prawo w sposób oczywisty, przy czym każdorazowo taka ocena musi być dokonana przy uwzględnieniu okoliczności danej sprawy.

W niniejszej sprawie Sąd nie dopatrzył się rażącego naruszenia prawa w bezczynności Fundacji, o czym orzekł w punkcie drugim sentencji wyroku w oparciu o art. 149 § 1a p.p.s.a. Dostrzec trzeba, że Fundacja odpowiedziała na wniosek informacyjny skarżącej, zachowując 14-dniowy termin przewidziany w art. 13 ust. 1 u.d.i.p., a jej bezczynność nie wynikała ze złej woli czy lekceważenia skarżącej, lecz z błędnej interpretacji przepisów u.d.i.p.

O kosztach postępowania (obejmujących wpis sądowy od skargi w kwocie 100 zł) Sąd orzekł w punkcie trzecim sentencji wyroku na mocy art. 200 w związku z art. 205 § 1 p.p.s.a.