Postanowienie WSA w Krakowie, sygn. akt I SA/Kr 990/15
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie
Data orzeczenia: 2015-11-26 00:00:00+01:00 ()
Symbol z opisem: 6110 Podatek od towarów i usług
Hasła tematyczne: Wstrzymanie wykonania aktu
Skarżony organ: Dyrektor Izby Skarbowej
Treść wyniku: odmówiono wstrzymania wykonania decyzji
Powołane przepisy: article: art. 61 par 3
journal: Dz.U. 2012 poz 270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie: Przewodniczący: Sędzia WSA Bogusław Wolas po rozpoznaniu w dniu 26 listopada 2015 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji w sprawie ze skargi I.B. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej z dnia 16 kwietnia 2015 r. nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług za wrzesień 2009 r. postanawia: - odmówić wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji -


UZASADNIENIE

Pismem z dnia 18 maja 2015 r. I.B. wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie skargę na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej z dnia 16 kwietnia 2015 r. nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług za wrzesień 2009 r.

W skardze zawarto wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji, wskazując na niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody, poprzez pozbawienie skarżącej i jej rodziny środków utrzymania. Na uzasadnienie powyższego, skarżąca wskazała, że prowadzi wspólnie ze współmałżonkiem gospodarstwo domowe i wspólnie utrzymuje małoletnią córkę. Jedynym źródłem utrzymania rodziny jest prowadzona działalność gospodarcza. Nadto nadmieniła, że nie posiada żadnych oszczędności, a ze względu na niskie dochody nie ma możliwości uzyskania kredytu, celem pokrywania kosztów utrzymania własnego oraz rodziny.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 61 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j.: Dz. U. z 2012 r., poz. 270; dalej: p.p.s.a.) wniesienie skargi nie wstrzymuje wykonania aktu lub czynności. Jednak stosownie do art. 61 § 3 p.p.s.a. sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części aktu lub czynności, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków.

Sąd może wstrzymać wykonanie zaskarżonego aktu lub czynności, jeżeli została spełniona, co najmniej jedna z ustawowych przesłanek, tj. zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody nie musi mieć charakteru materialnego. Chodzi więc o taką szkodę, która nie będzie mogła być zrekompensowana, wskutek zwrotu spełnionego i wyegzekwowanego świadczenia, jak również nie będzie możliwe przywrócenie rzeczy do pierwotnego stanu (por.: B. Dauter [w:] B. Dauter, B. Gruszczyński, A. Kabat, M. Niezgódka-Medek, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Warszawa 2009, s. 205). Natomiast trudne do odwrócenia skutki, to takie skutki prawne lub faktyczne, które raz zaistniałe, spowodują istotną bądź trwałą zmianę rzeczywistości, przy czym powrót do stanu poprzedniego, może nastąpić tylko po dłuższym czasie lub przy stosunkowo dużym nakładzie sił i środków (tak m.in. Naczelny Sąd Administracyjny w postanowieniu z dnia 28.10.2010 r., sygn. akt II GZ 313/10 – www.orzeczenia.nsa.gov.pl).

Użyte przez ustawodawcę nieostre pojęcia - znaczna szkoda lub trudne do odwrócenia skutki wymagają konkretyzacji w dokładnie i wszechstronnie zgromadzonym materiale dowodowym, który powinien w szczególności przedstawić wnioskodawca. Samo powołanie się przez niego na ustawowe przesłanki bez wskazania, na czym one polegają w realiach konkretnej sprawy, w żaden sposób nie uzasadnia żądania wniosku.

Na wnioskodawcy spoczywa obowiązek szczególnie wnikliwego uzasadnienia wniosku. Obowiązkiem sądu jest wszechstronna i wnikliwa ocena argumentów przedstawionych przez wnioskodawcę, jak również wynikających z akt sprawy. W sytuacji, gdy strona nie wskazuje we wniosku okoliczności uzasadniających wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu z uwagi na niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków nie można przenosić całego ciężaru poszukiwania tych okoliczności na sąd. Twierdzenia strony, które stanowią jedynie powtórzenie art. 61 § 3 P.p.s.a nie przesądzają o spełnieniu wskazanych w tym przepisie przesłanek (postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 14 listopada 2006 r., sygn. akt II FZ 598/06 www.orzeczenia.nsa.gov.pl). W celu wykazania, że zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenie skutków strona ma obowiązek wykazać istnienie konkretnych okoliczności pozwalających stwierdzić, że wstrzymanie aktu lub czynności jest zasadne.

Można w tym miejscu wskazać także na inne orzeczenia Naczelnego Sądu Administracyjnego, w których wyrażony został pogląd, co do należytego uzasadniania wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu oraz wykazywania przesłanek. W postanowieniu z dnia 18 maja 2004 r. (sygn. akt FZ 65/04 - www.orzeczenia.nsa.gov.pl) zostało stwierdzone, że brak uzasadnienia wniosku o wstrzymanie wykonania decyzji uniemożliwia jego merytoryczną ocenę. Z kolei w postanowieniu z dnia 21 października 2010 r. (sygn. akt II FZ 522/10 - www.orzeczenia.nsa.gov.pl) Naczelny Sąd Administracyjny stwierdził, że w sytuacji, gdy strona nie wskazuje we wniosku okoliczności uzasadniających wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji z uwagi na zaistnienie jednej z przesłanek wstrzymania, nie można przenosić całego ciężaru poszukiwania tych okoliczności na sąd.

Pozostaje bowiem poza sporem, że przytoczona regulacja nakłada określone obowiązki nie tylko na sąd administracyjny, ale i na wnioskodawcę. Jest on zobowiązany "do rzeczowego uzasadnienia swego wniosku poprzez poparcie go twierdzeniami, tezami oraz stosownymi dokumentami na okoliczność spełnienia ustawowych przesłanek udzielenia ochrony tymczasowej" (postanowienie NSA z dnia 24 czerwca 2008 r., sygn. akt I FSK 983/08, LEX nr 468877).

W niniejszej sprawie, wnioskodawczyni nie wskazała na konkretne okoliczności, z których wnikałoby, że możliwe jest zaistnienie niebezpieczeństw wymienionych w analizowanym przepisie, czyli niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowanie trudnych do odwrócenia skutków. W szczególności nie sposób uznać za wystarczającą przesłankę, umożliwiającą sądowi wstrzymanie wykonania decyzji, ogólnego stwierdzenia skarżącej, że wykonanie decyzji doprowadzi do pozbawienia jej rodziny środków utrzymania. Skarżąca bowiem w żaden sposób nie uprawdopodobniła, iż wykonanie zaskarżonej decyzji doprowadzić może do wyrządzenia jej rodzinie znacznej szkody, bądź pociągnie za sobą trudne do odwrócenia skutki. W uzasadnieniu wniosku o wstrzymanie wykonania decyzji wymieniono jedynie ogólnie źródło utrzymania i brak oszczędności, nie przedstawiając swojej sytuacji finansowej jak i majątkowej, nie wspominając o przedstawieniu w tym zakresie stosownych dokumentów.

Ponadto z treści wniosku nie wynika, aby zaistniały szczególne okoliczności związane z koniecznością ponoszenia przez skarżącą innych, kosztów, takich jak na przykład, koszty leczenia bądź rehabilitacji, których nieuiszczenie w określonym terminie mogłoby pociągnąć za sobą negatywne i nieodwracalne następstwa.

Powyższe oznacza, że skarżąca przytoczyła jedynie ogólne przesłanki wstrzymania decyzji. Odnosząc się jednak do wywodów przedstawionych we wcześniejszej części uzasadnienia należy stwierdzić, że są to jedynie gołosłowne twierdzenia, które nie są poparte żadnymi dowodami. Przedstawienie jedynie ogólnej tezy, bez poparcia takiej tezy jakimikolwiek dowodami, nie spełnia warunku wykazania przez skarżącą przesłanek umożliwiających sądowi wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji.

Wskazać również należy, że sama zapłata należności pieniężnych nie prowadzi, co do zasady do nieodwracalnych skutków. W razie bowiem uchylenia zaskarżonej decyzji, ewentualnie wpłacone kwoty zostaną zwrócone. Jak wskazał Naczelny Sąd Administracyjny w postanowieniu z dnia 29 października 2010r. (sygn. akt I FZ 317/10 www.orzeczenia.nsa.gov.pl), egzekucja skierowana do składnika majątkowego strony, nie stanowi samodzielnej przesłanki uzasadniającej udzielenie jej tymczasowej ochrony w postaci wstrzymania wykonalności zaskarżonej decyzji. Na równi z egzekucją należy traktować dobrowolną zapłatę należnej kwoty, gdyż w obydwu przypadkach dochodzi do przesunięć środków finansowych. Strona musi bowiem wykazać następstwo zapłaty środków, które może rodzić zagrożenie, o którym mowa w art. 61 § 3 P.p.s.a.

Zwrócić należy również uwagę na postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 29 października 2010 r. (I FZ 389/10 - www.orzeczenia.nsa.gov.pl), w którym zostało stwierdzone, że wywieranie skutków finansowych dla strony jest normalną konsekwencją egzekucji administracyjnej. Nie jest to więc sytuacja, która sama z siebie uzasadnia zastosowanie wyjątkowego rozwiązania prawnego, jakim jest ochrona tymczasowa w postępowaniu sądowoadministracyjnym, bowiem wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji nie służy zabezpieczeniu strony przed jakimikolwiek skutkami egzekucji, lecz jedynie przed takimi, których ewentualne wygranie sporu sądowego by nie naprawiło.

Należy również podkreślić, na co zasadnie zwrócił uwagę Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 11 grudnia 2009 r. (II FZ 511/09 – orzeczenia.nsa.gov.pl), że nie można mylić przesłanek wstrzymania wykonania zaskarżonego aktu z tymi, które uzasadniają przyznanie prawa pomocy (por. post. NSA z dnia 26 kwietnia 2004 r., sygn. akt FZ 38/04 – orzeczenia.nsa.gov.pl). Trudna sytuacja finansowa nie może stanowić samoistnej podstawy orzeczenia, o którym mowa w art. 61 § 3 p.p.s.a. Tymczasem skarżąca na uzasadnienie swojego wniosku powołuje się właśnie na trudną sytuację materialną, w jakiej może się znaleźć w przypadku rozpoczęcia wykonywania zaskarżonej decyzji, choć na tę okoliczność nie przedstawia żadnych dokumentów źródłowych, które by jej twierdzenie potwierdzały.

Podsumowując należy stwierdzić, że ani z treści wniosku, ani z materiałów znajdujących się w aktach sprawy nie wynika, aby zachodziły okoliczności uzasadniające wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji.

Mając powyższe na uwadze Sąd, przyjmując za podstawę art. 61 § 3 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji postanowienia.