Wyrok WSA w Lublinie, sygn. akt III SA/Lu 184/05
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie
Data orzeczenia: 2005-05-24 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6110 Podatek od towarów i usług
630  Obrót towarami z zagranicą, należności celne i ochrona przed nadmiernym  przywozem towaru na polski obszar celny
Hasła tematyczne: Celne postępowanie
Podatek akcyzowy
Podatek od towarów i usług
Skarżony organ: Dyrektor Izby Celnej
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
journal: Dz.U. 1993 nr 11 poz 50
law: Ustawa z dnia 8 stycznia 1993 r. o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym.
journal: Dz.U. 2005 nr 8 poz 60
law: Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa - tekst jedn.
journal: Dz.U. 2004 nr 54 poz 535
law: Ustawa z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Marek Zalewski (spr.), Sędziowie Asesor WSA Małgorzata Fita,, Sędzia NSA Jerzy Marcinowski, Protokolant Maria Filipek, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 24 maja 2005 r. sprawy ze skargi S. Sp. z o.o. w W. na decyzję Dyrektora Izby Celnej z dnia [...] stycznia 2005 r.Nr [...] w przedmiocie określenia prawidłowej kwoty podatku od towarów i usług należnej z tytułu importu towaru oddala skargę


UZASADNIENIE

Decyzją z dnia [...] wydaną na podstawie art. 233 § 1 pkt 1, art. 53 § 1 i § 3,art. 54 § 1 pkt 5, art. 55 § 1, art. 56 § 3 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (tekst jednolity Dz. U. z 2005 r., Nr 8, poz. 60), art. 2 ust. 2, art. 6 ust. 7, art. 11, art. 15 ust. 4 i ust. 4d ustawy z dnia 8 stycznia 1993 r. o podatku od towarów i usług (Dz. U. Nr 11 z 1993 r., poz. 50 ze zm.) art. 37h, art. 37 j ust. 1 pkt 2, art. 37m ust. 1 ustawy z dnia 27 października 1994 r. o autostradach płatnych oraz o Krajowym Funduszu Drogowym (tekst jednolity: Dz. U. Nr 110 z 2001 r., poz. 1192 ze zm.), § 2 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 24 grudnia 2002 r. w sprawie naliczania odsetek za zwłokę oraz opłaty prolongacyjnej, dokonywania zaokrągleń oraz zakresu informacji, które muszą być zawarte w rachunkach (Dz. U. Nr 240 z 2002 r., poz. 2063 z późn. zm.), Dyrektor Izby Celnej, po rozpatrzeniu odwołania z dnia 10 grudnia 2004 r. od decyzji Naczelnika Urzędu Celnego Nr [...] z dnia [...] listopada 2004 r., w sprawie określenia prawidłowej kwoty podatku od towarów i usług należnej z tytułu importu towaru wg dokumentu SAD Nr [...] z dnia [...] maja 2004 r. oraz wezwania do zapłaty odsetek od zaległości podatkowych obliczonych zgodnie z art. 53 § 3 Ordynacji podatkowej, utrzymał zaskarżoną decyzję w mocy.

W uzasadnieniu organ wskazał, że w dniu [...] maja 2004 r. w Oddziale Celnym wg dokumentu SAD Nr [...] objęty został procedurą dopuszczenia do obrotu, sprowadzony z Białorusi towar w postaci oleju napędowego do silników o zawartości siarki w masie nieprzekraczającej 0,05%. Towar został zataryfikowany do kodu 2710 1941 00. Obliczono podatek akcyzowy w kwocie 1.636.924,80 zł. Kwotę podatku VAT dla w/w towaru w wysokości 776.989,60 zł obliczono, w oparciu o wartość celną powiększoną o kwotę podatku akcyzowego i krajowe koszty transportu przy zastosowaniu 22% stawki podatku VAT.

Postanowieniem z dnia [...] października 2004 r. Naczelnik Urzędu Celnego wszczął z urzędu postępowanie w sprawie określenia kwoty podatku od towarów i usług, należnego z tytułu importu towaru w związku z nie wliczeniem przez zgłaszającego opłaty paliwowej do podstawy opodatkowania podatkiem od towarów i usług, a następnie decyzją nr [...] z dnia [...] listopada 2004 r. określił kwotę podatku od towarów i usług w wysokości 807.963,40 zł oraz wezwał Stronę do uiszczenia różnicy kwoty podatku od towarów i usług w wysokości 30.973,80 zł, wzywając jednocześnie do zapłaty odsetek od zaległości podatkowych obliczonych zgodnie z art. 53 § 3 Ordynacji podatkowej samodzielnie przez podatnika.

Pismem z dnia [...] grudnia 2004 r. Strona odwołała się od przedmiotowej decyzji, wnosząc o jej uchylenie w części dotyczącej obowiązku zapłaty przez podatnika odsetek od zaległości podatkowych od dnia powstania obowiązku podatkowego do dnia zapłaty podatku i umorzenie postępowania w tej części. Zaskarżonej decyzji Strona zarzuciła naruszenie art. 51 § 1, art. 53 § 1, art. 120, art. 121 ustawy Ordynacja podatkowa oraz art. 37 ust.1 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (Dz. U. nr 54 poz. 535). Zdaniem Skarżącego zaległość podatkowa przy imporcie powstaje:

- w stosunku do kwoty określonej w zgłoszeniu celnym, w razie braku zapłaty - w terminie 10 dni od przyjęcia zgłoszenia,

- w stosunku do różnicy pomiędzy kwotą określoną w decyzji, a kwotą pobraną przez organ celny, w razie braku zapłaty w terminie 10 dni od dnia doręczenia stosownej decyzji.

Skarżąca za bezprawne uznaje nałożenie na Spółkę obowiązku zapłaty odsetek od zaległości podatkowych liczonych od dnia przyjęcia zgłoszenia celnego od kwoty różnicy podatku VAT, stanowiącej różnicę pomiędzy podatkiem określonym w skarżonej decyzji, a kwotą podatku wynikającą ze zgłoszenia celnego.

Dyrektor Izby Celnej utrzymując decyzję w mocy wyjaśnił, że zobowiązanie podatkowe powstaje z dniem zaistnienia zdarzenia, z którym ustawa podatkowa wiąże powstanie takiego zobowiązania. W imporcie jest to chwila, z którą powstaje dług celny. Zgłoszenie celne do procedury celnej jest formą deklaracji podatkowej, w której Strona deklaruje kwotę podatku we właściwej wysokości. Zgodnie z art. 33 ust.1 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (zwana dalej VAT), obowiązkiem importera jest obliczenie i wykazanie w zgłoszeniu celnym kwoty podatku, z uwzględnieniem obowiązującej stawki. Stosownie do art. 5 ust. 1 pkt 3 ustawy VAT import towarów podlega opodatkowaniu. Art. 19 ust. 7 ustawy VAT stanowi, iż z chwilą powstania długu celnego powstaje obowiązek podatkowy w imporcie towarów. Zgodnie z art. 29 ust. 13 ustawy VAT podstawę opodatkowania podatkiem od towarów i usług w imporcie stanowi wartość celna powiększona o należne cło. Jeżeli podmiotem importu są towary opodatkowane podatkiem akcyzowym, podstawą opodatkowania jest wartość celna powiększona o należne cło i podatek akcyzowy. Ponadto zgodnie z art. 29 ust 16 w/w ustawy do podstawy opodatkowania, o której mowa w ust. 13 i 14 dolicza się określone w odrębnych przepisach opłaty oraz inne należności, jeżeli organy celne mają obowiązek pobierać te należności z tytułu importu towarów. Stosownie do art. 37h ustawy z dnia 27 października 1994 r. o autostradach płatnych oraz o Krajowym Funduszu Drogowym wprowadzenie na rynek krajowy paliw silnikowych, podlega opłacie zwanej dalej "opłatą paliwową". Obowiązek zapłaty opłaty paliwowej od paliw silnikowych ciąży na importerze paliw silnikowych - art. 37j ust. 1 pkt 2 w/w ustawy. Zgodnie z art. 37m ust. 1 w/w ustawy stawka opłaty paliwowej wynosi 105 zł. za tonę paliwa silnikowego.

Ze względu na powyższe, do podstawy opodatkowania podatkiem VAT w przedmiotowym zgłoszeniu celnym należało doliczyć kwotę opłaty paliwowej w wyliczonej przez Naczelnika Urzędu Celnego wysokości, tj. kwocie: 140.790,10 zł.

Zgodnie z art. 33 ustawy VAT, jeżeli organ celny stwierdzi, że w zgłoszeniu celnym po zwolnieniu towaru kwota podatku została wykazana nieprawidłowo, naczelnik urzędu celnego wydaje deklaratoryjną decyzję podatkową w trybie art. 21 § 3 Ordynacji podatkowej. Zobowiązanie podatkowe nie powstaje w tych sytuacjach z momentem wydania i doręczenia decyzji określającej wysokość zaległości podatkowej, lecz z momentem, kiedy podatnik winien najpóźniej prawidłowo dokonać samoobliczenia należnego podatku. Moment doręczenia tego rodzaju decyzji podatnikowi ma wpływ przede wszystkim na bieg terminu do wniesienia odwołania, nie ma natomiast wpływu na powstanie zaległości podatkowej i naliczenie odsetek za zwłokę. Odsetki za zwłokę od zaległości podatkowych naliczane są w każdym przypadku z mocy prawa (art. 53 § 1 Ordynacji podatkowej). Nie ma znaczenia przyczyna, w wyniku której podatnik nie zapłacił podatku w terminie.

W odpowiedzi na zarzut naruszenia art. 120 Ordynacji podatkowej, Dyrektor Izby Celnej wyjaśnił, że zaskarżona decyzja została wydana na podstawie przepisów prawa w randze ustaw.

Odnośnie zarzutu naruszenia. art. 121 § 1 Ordynacji podatkowej, organ uznał, że nie został naruszony obowiązek kierowania się zasadą prowadzenia postępowania w sposób budzący zaufanie do organów państwa oraz udzielania niezbędnych informacji i wyjaśnień stronie, gdyż w toku prowadzonego postępowania Strona była informowana o możliwości zapoznania się z aktami sprawy, ustosunkowania się do zebranego materiału dowodowego, składania wniosków dowodowych, jednakże z możliwości tej nie skorzystała.

Na powyższą decyzję strona wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie, w której zarzuca naruszenie prawa materialnego, mające wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Dz. U. nr 154, poz. 1270 ze zm.), poprzez błędne zastosowanie przepisów art. 53 § 1 ustawy Ordynacja podatkowa, art. 29 ust. 13 i ust. 15 ustawy VAT - poprzez ich zastosowanie do skarżącej. Skarżąca zarzuca również obrazę art. 120, 121 i 125 Ordynacji Podatkowa przez przeprowadzenie postępowania w sposób naruszający podstawowe zasady postępowania podatkowego, tj.: zasadę zobowiązującą organy podatkowe do działania na podstawie przepisów prawa (art. 120), zasadę zaufania do organów podatkowych (art. 121 § 1) oraz ustawowego obowiązku w zakresie udzielania niezbędnych informacji i wyjaśnień o przepisach prawa podatkowego pozostających w związku z przedmiotem tego postępowania (art. 121 § 2), zasadę zobowiązującą organ podatkowy do szybkiego i wnikliwego przeprowadzenia postępowania (art. 125).

W konkluzji skarżąca wnosi o uchylenie zaskarżonej decyzji w części dotyczącej obowiązku zapłaty przez skarżącą odsetek od zaległości podatkowych, oraz zasądzenie kosztów sądowych, a ponadto o zwrócenie się do Ministerstwa Finansów o udzielenie informacji wyjaśniającej przyczyny wydania, skierowanej do dyrektorów izb celnych, jednolitej interpretacji (pismo MF nr PP2-068-628/04/JC/PA2184 z dnia 28 czerwca 2004 r.) dotyczącej zasad wliczania opłaty paliwowej do podstawy opodatkowania podatkiem VAT paliw importowanych oraz praktyki stosowanej w tym zakresie przez organy celne do daty wydania ww. interpretacji.

W uzasadnieniu skarżąca podtrzymała swój pogląd, że zaległość podatkowa przy imporcie towarów, jaka powstaje w razie braku zapłaty w terminie 10 dni od daty przyjęcia zgłoszenia, dotyczy kwoty podatku określonej w zgłoszeniu celnym. Co do różnicy pomiędzy kwotą podatku określoną w decyzji, a kwotą podatku pobraną przez organ celny, a o taką chodzi w niniejszej sprawie, zaległość podatkowa powstaje w razie braku jej zapłaty w terminie 10 dni od dnia doręczenia stosownej decyzji, o której mowa w art. 33 ust. 2 ustawy o podatku VAT.

Ponadto skarżąc podnosi, że przywołany przepis art. 53 § 1 Ordynacji podatkowej traktuje o odsetkach za zwłokę. Natomiast w świetle utrwalonego orzecznictwa sądowego za zwłokę uznawane jest wyłącznie zawinione opóźnienie. W niniejszej sprawie brak jest podstaw do uznania, iż winę za opóźnienie w zapłacie pełnej, kwoty podatku VAT od importowanych paliw ponosi skarżąca. Pomimo wejścia w życie ww. przepisów wprowadzających opłatę paliwową urzędy celne nie wliczały tej opłaty do podstawy opodatkowania podatkiem VAT importowanych paliw i była to jednolita i konsekwentna praktyka tych urzędów w skali kraju, nie tylko w B. Sytuacja uległa dopiero zmianie wskutek wydania przez Ministerstwo Finansów pisma z dnia [...] czerwca 2004 r., skierowanego do dyrektorów izb celnych, zawierającego jednolitą interpretację ustalającą jednoznacznie istnienie obowiązku wliczania opłaty paliwowej do podstawy opodatkowania podatkiem VAT paliw importowanych. Dokument SAD, którego dotyczy zaskarżona decyzja, został sporządzony w dniu [...] maja 2004 r., a więc przed wydaniem wskazanej wyżej pisemnej interpretacji Ministerstwa Finansów.

Dodatkowo Urząd Celny dokonał weryfikacji przedmiotowego dokumentu SAD i nie zgłosił żadnych zastrzeżeń, co do zadeklarowanej kwoty podatku VAT. W tej sytuacji zarówno skarżąca jak i reprezentujący ją wobec Urzędu Celnego agent celny, działając w zaufaniu do tego Urzędu przyjęły, że zadeklarowana kwota podatku VAT jest prawidłowa. Przeniesienie na podatnika wszelkich skutków finansowych braku jednoznacznej interpretacji przepisów prawa jest sprzeczne z podstawowymi zasadami postępowania podatkowego wyrażonymi w art. 121 ustawy - Ordynacja podatkowa, zobowiązującymi do prowadzenia postępowania podatkowego w sposób budzący zaufanie do organów podatkowych, przy zapewnieniu niezbędnych informacji i wyjaśnień o przepisach prawa podatkowego pozostających w związku z przedmiotem tego postępowania, oraz z zasadą wyrażoną w art. 125 ustawy - Ordynacja podatkowa, nakazującą organom podatkowym działać wnikliwie i szybko.

W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie i podtrzymał swoje stanowisko w sprawie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie zważył, co następuje:

Skarga nie jest zasadna, a zatem nie zasługuje na uwzględnienie.

Zgodnie z art. 33 ust.1 i 2 ustawy VAT obowiązkiem importera jest obliczenie i wykazanie w zgłoszeniu celnym kwoty podatku, z uwzględnieniem obowiązującej stawki, a jeżeli organ celny stwierdzi, że w zgłoszeniu celnym kwota podatku została wykazana nieprawidłowo, naczelnik urzędu celnego wydaje decyzję określającą podatek w prawidłowej wysokości.

Skarżąca nie kwestionuje uprawnienia organu do dokonania korekty, jej wysokości ani sposobu obliczenia skorygowanej podstawy wymiaru podatku VAT, natomiast spór dotyczy chwili powstania zaległości podatkowej i rozpoczęcia związanego z tym naliczania odsetek za zwłokę.

Jak wskazuje art. 51 § 1 Ordynacji – zaległością podatkową jest podatek nie zapłacony w terminie płatności.

Trafnie organy celne wywiodły, że zobowiązanie podatkowe powstaje z dniem zaistnienia zdarzenia, z którym ustawa podatkowa wiąże powstanie takiego zobowiązania. W imporcie jest to chwila, z którą powstaje dług celny, a więc – stosownie do art. 201 ust 2 rozporządzenia Rady (EWG) nr 2913/92 z dnia 12 października 1992 r. ustanawiające Wspólnotowy Kodeks Celny (Dz. U. UE L.92.302.1) – chwila przyjęcia zgłoszenia celnego. Zgłoszenie celne do procedury celnej jest formą deklaracji podatkowej, w której Strona deklaruje kwotę podatku we właściwej wysokości.

Zobowiązanie w zakresie podatku VAT z tytułu importu powstaje zatem z mocy prawa z chwilą przyjęcia zgłoszenia celnego, a jego wysokość ustalana jest w drodze samoobliczenia dokonanego przez podatnika (bezdecyzyjnie).

To, że wysokość podatku może być ustalona w drodze decyzji nie zmienia jej deklaratoryjnego charakteru, decyzja jedynie potwierdza, iż istnieje to zobowiązanie, w żadnym wypadku go nie kreuje.

Niesłuszne jest więc stanowisko skarżącej, że skoro art. 37 ust. 1 ustawy VAT stanowi, że podatnik jest obowiązany zapłacić różnicę między podatkiem wynikającym z decyzji naczelnika urzędu celnego, o której mowa w art. 33 ust. 2 ustawy VAT, a podatkiem pobranym przez ten organ w terminie 10 dni, licząc od dnia doręczenia tych decyzji, to oznacza, że zobowiązanie podatkowe w tej części powstaje w innej dacie niż stanowi o tym przedstawiona zasada ogólna. Termin ten umożliwia jedynie dobrowolną zapłatę pełnej należności wraz z samodzielnie obliczonymi odsetkami, bez natychmiastowego sięgania przez organy podatkowe do środków przymusowej realizacji wykonalnego zobowiązania podatkowego.

Podkreślić więc należy z całą mocą, że wszelkie decyzje podatkowe wydawane w przypadkach przewidzianych w ustawie VAT przez naczelnika urzędu celnego czy też dyrektora izby celnej mają charakter deklaratoryjny, bowiem zobowiązanie podatkowe powstaje z mocy prawa, w związku z samym faktem dokonania czynności przywozu towaru na obszar celny Wspólnoty (tak też np. A. Bartosiewicz, R. Kubacki w: "VAT. Komentarz", Zakamycze 2004 r., s. 502, podobnie J. Zubrzycki w: "Leksykon VAT 2005", t. I, Unimex, s. 518).

Odmienna interpretacja dopuszczałaby jako regułę udzielanie podatnikowi nieoprocentowanego kredytu podatkowego do czasu zweryfikowania jego zgłoszenia celnego, przy jednoczesnym wprowadzeniu systemu samoobliczenia. Konstrukcja funkcjonowania tego podatku, jak to wyżej wskazano, jest inna. Dlatego nie można zgodzić się z bliżej nieuzasadnionym poglądem wyrażonym przez T. Michalika w: "VAT. Komentarz", C.H. BECK 2004 r., s. 299, iż taka decyzja korygująca ma charakter konstytutywny - tzn. tworzy zobowiązanie podatkowe, co oznacza, że nie powoduje stwierdzenia zaległości podatkowej a tym samym nie powstaje konieczność zapłaty odsetek.

Nie ulega jednak wątpliwości, że redakcja przepisu art. 37 ustawy o VAT jest niezręczna i może wywoływać spór. Podatnik dysponował jednak przewidzianym przepisami Ordynacji podatkowej narzędziem w postaci wystąpienia o interpretację urzędową zapobiegającą powstaniu takich wątpliwości, z czego nie skorzystał.

Podsumowując ten wątek, należność ustalona ostatecznie w drodze deklaratoryjnej decyzji korygującej zgłoszenie celne stała się zaległością według reguł wskazanych ogólnych.

Jak przyjmuje się w doktrynie prawa podatkowego, "naliczanie odsetek za zwłokę jest automatycznym skutkiem prawnym istnienia zaległości; bez znaczenia jest świadomość istnienia zaległości i jej konsekwencji, przyczyny powstania zaległości, możliwości płatnicze podatnika (płatnika, inkasenta) i jakiekolwiek inne aspekty funkcjonowania podmiotów stosunku prawnopodatkowego" – zob. A. Huchla - [w:] C. Kosikowski, H. Dzwonkowski, A. Huchla, Ustawa Ordynacja podatkowa. Komentarz, Dom Wydawniczy ABC, 2003, wyd. III. Kom. do art. 53 cyt. za LEX Omega. Pogląd ten podziela J. Zubrzycki – w: B. Adamiak, J. Borkowski, R. Mastalski, J. Zubrzycki – Ordynacja podatkowa – Komentarz, Unimex 2003 r., s. 232.

Podobne stanowisko zajmuje judykatura, wskazując np., iż "art. 20 ust. 1 u.z.p. (obecnie art. 53 § 1 Ordynacji), stanowiący o obowiązku pobrania odsetek za zwłokę w przypadku istnienia zaległości w opłacaniu podatków, w ogóle nie zajmuje się zagadnieniem, z czyjej winy zaległości te powstały. Oznacza to, że w każdej sytuacji faktycznej istnienie zaległości podatkowych rodzi dla podatnika następstwa w postaci obowiązku świadczenia od nich odsetek za zwłokę" (wyrok NSA z dnia 23 stycznia 1985 r., SA/Lu 282/85, POP 1992, nr 1, poz. 27). "Dla ustalenia obowiązku zapłaty odsetek w podatku od towarów i usług nie ma znaczenia przyczyna, która spowodowała, że podatnik nie obliczył i nie wpłacił należnego podatku w terminie. Z uwagi na samoobliczeniową metodę powstawania zobowiązania podatkowego w podatku od towarów i usług - obowiązek naliczania i pobór odsetek za zwłokę jest niezależny od tego, z czyjej winy (podatnika czy organu podatkowego) powstała zaległość podatkowa" (wyrok NSA z dnia 9 listopada 1999 r., I SA/Po 2623/98, "Doradca Podatnika" 2000, nr 6, s. 67).

W literaturze podnosi się również, że ewentualny brak zawinienia podatnika za zwłokę może być brany pod uwagę w przypadku złożenia przez podatnika wniosku o umorzenie odsetek za zwłokę w całości lub w części (B. Brzeziński, M. Kalinowski, M. Masternak, A. Olesińska – Ordynacja podatkowa, 2002 r., cyt. za LEGALIS – kom. do art. 53 Ordynacji podatkowej).

Wyrażany jest wreszcie pogląd, że dla istnienia odsetek nie ma w zasadzie znaczenia przyczyna nieterminowego wykonania zobowiązania podatkowego, co jednak nie powinno oznaczać obarczania podatnika odsetkami, gdy przyczyna ich powstania leży wyłącznie po stronie organów podatkowych (R. Mastalski – "Prawo podatkowe", CH Beck 2004 r., s . 205 – 206).

Gdyby przyjąć nawet ostatni z podanych, najbardziej liberalny pogląd, to i tak skarżący nie wykazał, aby przyczyna powstania zaległości leżała po stronie celnych organów podatkowych. Nawet hipotetyczne założenie, że organ podatkowy prezentowałby błędny pogląd w zakresie sposobu obliczania podatku i podstawy opodatkowania, nie zwalnia podatnika z obowiązku zadeklarowania podatku we właściwej wysokości. Samoobliczenie podatku w sytuacji przewidzianej ustawą nie jest przywilejem podatkowym czy uprawnieniem, lecz obowiązkiem podatnika, za którego realizację ponosi on odpowiedzialność.

Odnosząc się do zarzutu skarżącego naruszenia przez organy celne art. 121 Ordynacji podatkowej Sąd uznał, iż do takiego naruszenia nie doszło, podzielając pogląd utrwalony w orzecznictwie sądów administracyjnych, iż obowiązek informowania stron o okolicznościach faktycznych i prawnych, który ciąży na organach podatkowych (w sprawie niniejszej – celnych) nie może być utożsamiany z obowiązkiem zawiadamiania strony z urzędu o powszechnie obowiązujących, publikowanych aktach prawnych. Obowiązek informowania stron nie zastępuje własnego obowiązku osoby prowadzącej działalność gospodarczą posiadania wiedzy, która jest konieczna do prawidłowego prowadzenia interesów. Innymi słowy, obowiązki organów podatkowych (celnych) nałożone na nie w zakresie działania w taki sposób, żeby strony z powodu nieznajomości prawa nie poniosły szkody, nie mogą być utożsamiane z nałożeniem na te organy obowiązku świadczenia pomocy prawnej. Tak więc organ podatkowy nie ma obowiązku czuwania, aby podatnik nie poniósł szkody z powodu nieznajomości prawa.

Odnotować należy, że organ odwoławczy błędnie w decyzji przywołał przepisy nieobowiązującej w dacie powstania zobowiązania podatkowego ustawy z dnia 8 stycznia 1993 r. o podatku od towarów i usług (Dz. U. Nr 11 z 1993 r., poz. 50 ze zm.). Niemniej jednak – jak wynika to wprost z uzasadnienia decyzji – dokonując oceny prawnej w rzeczywistości kierował się prawidłowo przepisami ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (Dz. U. nr 54 poz. 535). Sąd w związku z tym nie dostrzegł istotnego wpływu dostrzeżonego naruszenia prawa w postaci wadliwego wskazania podstawy prawnej rozstrzygnięcia (art. 210 § 1 pkt 4 Ordynacji podatkowej) na wynik sprawy, co z kolei wyłącza uchylenie decyzji na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c ppsa.

Mając powyższe na uwadze, Sąd nie stwierdził naruszenia prawa dającego podstawę do uchylenia decyzji wydanych w ramach badanego postępowania, a zatem w oparciu o art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153 poz. 1270 ze zm.) skarga została oddalona.