Wyrok WSA w Szczecinie, sygn. akt II SA/Sz 483/19
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie
Data orzeczenia: 2019-07-10 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6099 Inne o symbolu podstawowym 609
Hasła tematyczne: Wodne prawo
Skarżony organ: Wójt Gminy
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 34, art. 269 ust. 1 pkt 1
journal: Dz.U. 2017 poz 1566
law: Ustawa z dnia 20 lipca 2017 r. Prawo wodne
article: art. 3 pkt 9, art. 3 pkt 3a
journal: Dz.U. 2017 poz 1332
law: Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane - tekst jedn.
article: art. 3 pkt 1
journal: Dz.U. 2018 poz 1202
law: Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane.
article: art. 151
journal: Dz.U. 2018 poz 1302
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r.  Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Marzena Iwankiewicz (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Katarzyna Grzegorczyk-Meder Sędzia WSA Arkadiusz Windak Protokolant starszy sekretarz sądowy Agnieszka Klimek po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 10 lipca 2019 r. sprawy ze skargi A. J. na decyzję Wójta Gminy K. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie określenia opłaty za zmniejszenie naturalnej retencji terenowej oddala skargę.


UZASADNIENIE

Informacją roczną z dnia 4 lutego 2019 r. na podstawie art. 272 ust. 8 ustawy z dnia 20 lipca 2017 r. - Prawo wodne (Dz. U. z 2017 r., poz.1566 ze zm.) oraz Rozporządzenia Rady Ministrów Z dnia 22 grudnia 2017 r. w sprawie jednostkowych stawek opłat za usługi wodne Wójt Gminy K. ustalił A. J. opłatę stałą za zmniejszenie naturalnej retencji terenowej dla nieruchomości stanowiącej działkę nr [...], obręb W., nr KW [...], o powierzchni [...] m2 za okres od 1 stycznia 2019 r. - 31 grudnia 2019 r. w wysokości [...] zł.

Od powyższej informacji rocznej pełnomocnik strony wniósł reklamację, w której zakwestionował obciążenie obowiązkiem zapłaty za zmniejszenie naturalnej retencji tak co do zasady jak i wysokości. Decyzją z dnia [...] nr [...], wydaną w oparciu o art. 272 ust. 8 i 22 oraz art. 273 ust. 2, 6 ustawy z dnia 20 lipca 2017 Prawo wodne (Dz.U. z 2017 r., poz. 1566 dalej przywoływana jako: "P.w."), rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 22 grudnia 2017 r. w sprawie jednostkowych stawek opłat za usługi wodne oraz art. 104 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2017 r., poz. 1257, dalej przywoływana jako: "K.p.a."), Wójt Gminy K. nie uznał reklamacji złożonej w dniu 18 lutego 2019 r.. w sprawie ustalenia opłaty za zmniejszenie naturalnej retencji terenowej dla nieruchomości stanowiącej działkę nr [...], obręb W., nr KW [...] oraz określił wysokość opłaty za zmniejszenie naturalnej retencji wody dla przedmiotowej działki o powierzchni [...] m2 za okres od 1 stycznia 2019 r. do 31 grudnia 2019 r. w wysokości [...] zł. Powyższą opłatę organ rozłożył na cztery kwartalne raty płatne na koniec każdego kwartału po [...] zł.

W motywach rozstrzygnięcia Organ wyjaśnił definicję "systemu kanalizacji otwartej lub zamkniętej" wywodząc, iż przy definiowaniu tego pojęcia należy kierować się jego słownikowym znaczeniem, zgodnie z którym "system kanalizacji otwartej lub zamkniętej" którym posługuje się P.w. należy rozumieć jako zespół urządzeń służących do odprowadzenia z danego obszaru wód opadowych i roztopowych, którymi mogą być urządzenia kanalizacji deszczowej i ogólnospławnej. Obszar na którym znajduje się nieruchomość stanowiąca działkę nr [...], obręb W. do takiego systemu nie jest podłączona. Wybudowanie wewnętrznego systemu odprowadzania opadów atmosferycznych nie wyłącza konieczności ustalenia opłaty za zmniejszenie retencyjności nawet w przypadku posiadania instalacji do retencjonowania wody. Zgodnie ze wskazanym przez A. J. pozwoleniem wodnoprawnym z dnia [...] [...], odbiornikiem wód opadowych i roztopowych jest ziemia (rów melioracyjny), a nie system kanalizacji deszczowej. Organ wyjaśnił też stronie z jakich powodów nie nałożył na Spółdzielnię Mieszkaniową w P. opłaty za zmniejszenie naturalnej retencji terenowej na nieruchomości należące do niej.

Dalej w odniesieniu do kolejnego zarzutu zawartego w reklamacji a dotyczącego wysokości opłaty wyliczonej w oparciu o obszar powierzchni biologicznie czynnej, organ wyjaśnił, że kierował się definicją zawartą w art. 3 pkt 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane (Dz.U. z 2017 r. poz. 1332 ze zm.). Zgodnie z tą definicją przez obiekt budowlany należy rozumieć budynek, budowlę bądź obiekt małej architektury, wraz z instalacjami zapewniającymi możliwość użytkowania obiektu zgodnie z jego przeznaczeniem, wzniesiony z użyciem wyrobów budowlanych.

Organ też wskazał, że z uwagi na brak definicji "robót" w Prawie wodnym, należy kierować się słownikowym znaczeniem tego pojęcia. Zgodnie ze Słownikiem języka polskiego PWN przez roboty należy rozumieć "zbiorowe prace mające na celu, realizowanie jakiegoś przedsięwzięcia". W ocenie organu przesłanką do objęcia opłatą za zmniejszenie retencji, jest zatem nie tylko wykonanie na nieruchomości obiektów budowlanych, lecz również wykonanie jakiegokolwiek innego przedsięwzięcia budowlanego, które doprowadziło w efekcie do zmniejszenia naturalnej retencji gruntu. Całość działki jest wybetonowaną powierzchnią, która niewątpliwie powstała wskutek wykonania szeroko pojętych robót budowlanych, i która ogranicza naturalną retencję wody. Organ wyjaśnił w jaki sposób została obliczona opłata za zmniejszenie naturalnej retencji terenowej, mianowicie obliczona jako iloczyn jednostkowej stawki opłaty wyrażonej w m2 wielkości utraconej powierzchni biologicznie czynnej oraz czasu wyrażonego w latach zgodnie z art. 272 ust. 8 ustawy - Prawo wodne oraz §9 ust.1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 22 grudnia 2017 r. w sprawie jednostkowych stawek opłat za usługi wodne (Dz.U.poz.2502). W tym wypadku o wielkości utraconej powierzchni biologicznie czynnej zadecydował fakt, że cały obszar działki, jest w całości powierzchnią zabetonowaną, a co za tym idzie - zmniejsza naturalną retencję wód opadowych.

Na działce nr [...] obręb W. oprócz urządzeń odprowadzających wody deszczowe i roztopowe nie stwierdzono istnienia urządzeń do retencjonowania wody, w związku z czym organ nie mógł zastosować innej stawki jak 0,50 zł za 1 m2 na 1 rok.

Na powyższą decyzję skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie wniósł pełnomocnik skarżącego zarzucając:

naruszenie przepisów postępowania, mające istotny wpływ na wynik sprawy, tj.: 1) art. 7 k.p.a. i 77 § 1 k.p.a. oraz art. 80 k.p.a., poprzez:

przyjęcie, że działka nr [...], obręb W., nr KW [...] jest obszarem nieujętym w system kanalizacji, podczas gdy z prawidłowo zebranego materiału dowodowego wynika, że przedmiotowa nieruchomość jest wyposażona w kratki ściekowe i studzienki kanalizacyjne wraz z podziemnym systemem kanalizacyjnym podłączonym do zewnętrznego rowu melioracyjnego należącym do Gminy K., co kwalifikuje ją, jako nieruchomość objętą systemem kanalizacji tak otwartej, jak i zamkniętej,

błędne przyjęcie, że brak podłączenia wybudowanej wewnętrznej instalacji do retencjonowania wody znajdującej się na działce [...], obręb W., nr KW [...] kwalifikuje przedmiotową nieruchomość, jako nieujętą w system kanalizacji otwartej,

brak przeprowadzenia w ogóle postępowania dowodowego w zakresie ustalenia powierzchni czynnie biologicznej, istnienia na działce [...] urządzeń do retencjonowania wody, faktycznego występowania zjawiska zmniejszania retencji,

naruszenie prawa materialnego, tj.: art. 269 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 20 lipca 2017 roku Prawo wodne jego błędną wykładnię i uznanie, że;

a) istniejący na działce [...] system kanalizacji musi być podłączony do systemu kanalizacji zewnętrznej istniejącej na danej nieruchomości, podczas gdy istotnym jest tu sam fakt wybudowania takiego systemu na działce [...] i już ta okoliczność eliminuje stronę z grona płatników opłaty za zmniejszenie retencji, b) pojęcie systemu kanalizacji otwartej i zamkniętej należy rozumieć, jako system kanalizacji otwartej i zamkniętej służący wyłącznie do odprowadzania wód opadowych i roztopowych,

naruszenie prawa materialnego, tj: § 9 pkt. 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 22 grudnia 2017 r. w sprawie jednostkowych stawek opłat za usługi wodne (Dz.U. poz. 2502) poprzez jego zastosowanie w sytuacji, gdy działka [...], obręb W., nr KW [...] posiada urządzenia do retencjonowania wody;

Mając na uwadze treść przytoczonych zarzutów na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c p.p.s.a. wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości oraz na podstawie art. 200 p.p.s.a. o zasądzenie od organu na rzecz skarżącego zwrot kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego, wg norm przepisanych. Kwestionując zasadność nałożenia na A. J. opłaty za zmniejszenie retencji w pierwszej kolejności skarżący wskazuje, że organ, dokonuje wadliwej wykładni pojęcia "systemu kanalizacji otwartej lub zamkniętej" w sposób nieuprawniony zawężając jej zakres. Zdaniem skarżącego już sam fakt faktycznego istnienia jakiegokolwiek systemu kanalizacyjnego służącego do odprowadzania wód na danej nieruchomości prowadzi do wniosku, że skarżący nie podlega obowiązkowi opłaty za zmniejszenie retencji. Zdaniem skarżącego ustawową przesłankę "obszarów nieujętych w systemy kanalizacji otwartej lub zamkniętej" stanowiącą podstawę do objęcia danej nieruchomości opłatą za zmniejszenie retencji należy oceniać przez pryzmat tego, czy konkretna nieruchomość objęta jest takim systemem, czy też nie. O zaistnieniu tej przesłanki przesądza rzeczywisty brak wyposażenia danej nieruchomości w system kanalizacyjny, niezależnie od potencjalnej możliwości przyłączenia nieruchomości do systemu kanalizacyjnego albo funkcjonowania takiego systemu w danej miejscowości.

Działka nr [...], obręb W., nr KW [...] jest nieruchomością objętą systemem kanalizacji typu otwartego, jak i zamkniętego. Przedmiotowa nieruchomość jest wyposażona w system kanalizacji do retencjonowania wody. Zgodnie z przedłożonym przez stronę pozwoleniem wodnoprawnym z dnia [...], znak: [...] odbiornikiem wód opadowych i roztopowych jest ziemia (rów melioracyjny), której właścicielem jest Gmina K.. Działka posiada kratki ściekowe, jak i studzienki kanalizacyjne wraz z wbudowanym pod powierzchnia systemem kanalizacyjnym. Natomiast teren na przedmiotowej działce jest ukształtowany pod kątem, tak że woda spływa do ww. urządzeń i nie zalega na działce. Wody opadowe są odprowadzane, więc poprzez wewnętrzny podziemny system kanalizacyjny do wspomnianego rowu melioracyjnego.

W ocenie skarżącego organ w sposób nieuprawniony dokonuje tutaj zawężenia pojęcia "systemu kanalizacji otwartej i zamkniętej" jedynie do systemu kanalizacji deszczowej. Skarżący nie wie dlaczego organ uzależnia brak opłaty za zmniejszenie retencji od istnienia systemu kanalizacji deszczowej, skoro zakres dyspozycji art. 269 ust. 1 pkt 1 ustawy pw jest szerszy.

Strona zakwestionowała także sposób wyliczenia owej opłaty wskazując, iż jest ona błędna. Skarżący kwestionuje wartość powierzchni czynnej biologicznej przyjętej przez organ za podstawę wyliczenia opłaty za zmniejszenie retencji wody. W ocenie skarżącego organ bezpodstawnie utożsamia tę powierzchnię z powierzchnią samej nieruchomości nie czyniąc przy tym żadnych ustaleń w tym zakresie, co stanowi naruszenie art. 7 k.p.a. i 77 § 1 k.p.a. oraz art. 80 k.p.a.. skarżący nie wie, na jakich podstawach organ opiera swoje wyliczenia w szczególności w zakresie braku na działce [...] jakiejkolwiek powierzchni biologicznie czynnej. Nie wiadomo też na jakiej podstawie organ przyjmuje, że faktycznie dochodzi do zmniejszenia retencji. Organ nie przedstawia jakichkolwiek informacji o charakterze geodezyjnym, budowlanym, meteorologicznym, hydrologicznym, hydrograficznym i inżynieryjnym, które to są przecież niezbędne do podania prawidłowej wartości opłaty retencyjnej. W ocenie skarżącego czynniki kształtujące wysokość opłaty za zmniejszenie naturalnej retencji terenowej powinny podlegać formalnemu zbadaniu i zatwierdzeniu przez organ analogicznie, jak przy wydawaniu zezwoleń wodnoprawnych. W pozwoleniu wodnoprawnym ustala się cel robót projektowanych do wykonania, cel i zakres korzystania z wód, warunki wykonywania uprawnienia oraz obowiązki niezbędne ze względu na ochronę zasobów środowiska, interesów ludności i gospodarki, w zasięgu oddziaływania zamierzonego korzystania z wód (art. 403 ust. 1 p.w.). W treści pozwoleń wodnoprawnych na wykonywanie robót lub obiektów budowlanych mających wpływ na zmniejszenie naturalnej retencji terenowej określa się zgodnie z art. 403 ust. 2 pkt 17-20 p.w.:

powierzchnię całkowitą nieruchomości o powierzchni powyżej 3500 m2, w tym powierzchnię objętą robotami lub obiektami budowlanymi oraz powierzchnię biologicznie czynną,

opis robót lub obiektów budowlanych mających wpływ na zmniejszenie naturalnej retencji terenowej,

pojemność naturalnej retencji terenowej wyrażoną w m3 na rok,

ilość wód opadowych i roztopowych oraz średnią ilość wód opadowych i roztopowych odprowadzanych do urządzeń do retencjonowania wody z terenów uszczelnionych wyrażoną w m3 na rok.

Zdaniem strony skarżącej nie można tracić również z pola widzenia regulacji art. 552 ust. 2a pkt 1 i 2 pw, który to stanowi, że ustalenie wysokości opłaty za usługi wodne w okresie do dnia 31 grudnia 2020 r. następuje również na podstawie odczytów z przyrządów pomiarowych dokonywanych w ramach kontroli gospodarowania wodami albo oświadczeń podmiotów obowiązanych do ponoszenia opłat za usługi wodne, za poszczególne kwartały. Zaznaczyć, że żadne pomiary na działce [...] nie były dokonywane, nikt też z przedstawicieli Gminy nie pofatygował się o oględziny ww. działki. Skarżący nie składał ww. oświadczenia, bowiem jest on zdania, iż brak jest podstaw do obciążania go opłatą za zmniejszenie retencji. Skarżący kwestionuje również zastosowanie stawki opłat na poziomie [...] zł/m2 wskazując, iż organ nie wziął pod uwagę istnienia na działce [...] wewnętrznego systemu odprowadzania wody, co ma wpływ na zmniejszenie ww. kwoty. Należy zauważyć, że zgodnie z § 9 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 22 grudnia 2017 r. w sprawie jednostkowych stawek opłat za usługi wodne (Dz.U. poz. 2502) wyposażenie nieruchomości w urządzenia do retencjonowania wody wpływa na zmniejszenie wysokości przedmiotowej opłaty. Bowiem § 9 pkt 1 - lit. A) - C) rozporządzenia stanowi, że opłaty za zmniejszenie retencji wody (przy przyjęciu spełnienia przesłanek z art. 269 ust. 1 pkt 1 ustawy p.w.) wynoszą odpowiednio:

bez urządzeń do retencjonowania wody z powierzchni uszczelnionych trwale związanych z gruntem - 0,50 zł za 1 m2 na 1 rok;

z urządzeniami do retencjonowania wody z powierzchni uszczelnionych o pojemności:

do 10% odpływu rocznego z powierzchni uszczelnionych trwale związanych z gruntem - 0,30 zł za 1 m2 na 1 roku

od 10 do 30% odpływu rocznego z obszarów uszczelnionych trwale związanych z gruntem - 0,15 zł za 1 m2 na 1 rok,

powyżej 30% odpływu rocznego z powierzchni uszczelnionych trwale związanych z gruntem - 0,05 zł za 1 m2 na 1 rok.

Skarżący nie rozumie dlaczego organ zastosował stawkę 0,50 zł/m2 skoro na przedmiotowej nieruchomości istnieje system wewnętrznej kanalizacji włączony do rowu melioracyjnego należący do Gminy K., który winien być rozumiany, jako urządzenie do retencjonowania wody.

Zdaniem strony, nie jest rolą skarżącego ustalanie prawidłowego obliczenia opłaty za zmniejszenie retencji wody. Przepis z art. 272 ust. 22 ustawy P.w. nałożył na wójta, burmistrza lub prezydenta miasta obowiązek ustalania wysokości opłaty za zmniejszenie naturalnej retencji terenowej. Organ wykonawczy gminy w celu realizacji wyżej wskazanego obowiązku pozyskuje informacje o nieruchomościach, które spełniają przesłanki określone w przepisie art. 269 ust. 1 pkt 1 Prawa wodnego, w tym wszystkie dane niezbędne do prawidłowego obliczenia opłaty. To Wójt, a nie skarżący, winien precyzyjnie obliczyć stawkę za zmniejszenie retencji wody.

W odpowiedzi na skargę Wójt Gminy K. wniósł o oddalenie skargi.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie zważył, co następuje:

Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.

Podstawę materialnoprawną wydania zaskarżonej decyzji stanowią przepisy obowiązującej od 1 stycznia 2018 r. ustawy z dnia 20 lipca 2017 r. Prawo wodne, którą wprowadzono m.in. nowe regulacje związane z korzystaniem z wód i z usługami wodnymi.

Korzystanie z usług wodnych wiąże się z obowiązkiem uiszczania opłat i stanowi jeden z instrumentów ekonomicznych służących gospodarowaniu wodami. Zgodnie z obowiązującą obecnie treścią art. 34 pkt 4 P.w., jako szczególne korzystanie z wód kwalifikowane jest wykonywanie na nieruchomości o powierzchni powyżej 3500 m2 robót lub obiektów budowlanych trwale związanych z gruntem, mających wpływ na zmniejszenie naturalnej retencji terenowej przez wyłączenie więcej niż 70% powierzchni nieruchomości z powierzchni biologicznie czynnej na obszarach nieujętych w systemy kanalizacji otwartej lub zamkniętej.

Stosownie do art. 269 ust. 1 pkt 1 P.w., opłatę za usługi wodne uiszcza się za zmniejszenie naturalnej retencji terenowej na skutek wykonywania na nieruchomości o powierzchni powyżej 3500 m2 robót lub obiektów budowlanych trwale związanych z gruntem, mających wpływ na zmniejszenie tej retencji przez wyłączenie więcej niż 70% powierzchni nieruchomości z powierzchni biologicznie czynnej na obszarach nieujętych w systemy kanalizacji otwartej lub zamkniętej.

Z powyższego przepisu wynika, że przesłankami skutkującymi obowiązkiem poniesienia rzeczonej opłaty są:

odpowiednia powierzchnia i lokalizacja nieruchomości,

wykonywanie określonych czynności na terenie nieruchomości,

wyłączenie oznaczonej powierzchni nieruchomości z powierzchni biologicznie czynnej, skutkujące zmniejszeniem naturalnej retencji terenowej.

W skardze zakwestionowano w istocie wystąpienie każdej z wymienionych przesłanek.

W realiach niniejszej sprawy niesporne jest, że działka nr [...], obręb W., dla której prowadzona jest Księga wieczysta nr [...], posiada powierzchnię przekraczającą 3500 m2, tj. [...]

Jak wynika z informacji ewidencji gruntów znajdującej się w aktach administracyjnych przedmiotowa nieruchomość stanowi drogę o powierzchni [...] ha. W ocenie Sądu skoro przedmiotowa nieruchomość stanowi drogę wewnętrzną to jest ona obiektem budowlanym w rozumieniu art. 3 pkt 3a Prawa budowlanego. Nie jest sporne w sprawie, że zarówno drogi wewnętrzne oraz place postojowe (art. 3 pkt 9 P.b.) są trwale związane z gruntem i wyłączają powierzchnię nieruchomości z powierzchni biologicznie czynnej. Pojęcie "terenu biologicznie czynnego", wynikające z rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U. z 2015 r. poz. 1422), oznacza teren o nawierzchni urządzonej w sposób zapewniający naturalną wegetację roślin i retencję wód opadowych, a także 50% powierzchni tarasów i stropodachów z taką nawierzchnią oraz innych powierzchni zapewniających naturalną wegetację roślin, o powierzchni nie mniejszej niż 10 m2, oraz wodę powierzchniową na tym terenie (§ 3 pkt 22 rozporządzenia). Zgodnie z ustaleniami faktycznymi organu działka nr [...] posiada odprowadzenie wód deszczowych, zgodnie z pozwoleniem wodnoprawnym z [...] do ziemi (rów melioracyjny), a nie do systemu kanalizacji deszczowej ogólnodostępnej będącej własnością Gminy lub innego podmiotu prawnego i z tytułu tego skarżący nie ponosi żadnych opłat. Zgodnie z art. 16 pkt 59 przez system kanalizacji zbiorczej - rozumie się sieć w rozumieniu art. 2 pkt 7 ustawy z dnia 7 czerwca 2001 r. o zbiorowym zaopatrzeniu w wodę i zbiorowym odprowadzaniu ścieków czyli przewody kanalizacyjne wraz z uzbrojeniem i urządzeniami, którymi odprowadzane są ścieki, będące w posiadaniu przedsiębiorstwa wodociągowo-kanalizacyjnego, zakończoną oczyszczalnią ścieków albo końcowym punktem zrzutu ścieków. Na działce nr [...] obręb W. oprócz urządzeń odprowadzających wody deszczowe i roztopowe nie stwierdzono istnienia urządzeń do retencjonowania wody.

Warto przypomnieć, że retencja wody to nie jej odprowadzanie, lecz czasowe zatrzymanie obiegu wody, czyli zjawisko (naturalne lub sztuczne) zatrzymywania wody na powierzchni, w glebie i pod ziemią, Retencjonowanie wody sztuczne określa się w jednostkach objętości. Urządzenia do retencjonowania wody to nie urządzenia do odprowadzania wody. W niniejszej sprawie przewidziane pozwoleniem wodnoprawnym urządzenia służą wyłącznie odprowadzaniu wody do urządzeń melioracyjnych a nie do zatrzymywania tj. przechowywania wody.

Kolejną przesłanką, która musi być spełniona aby powstał obowiązek uiszczenia opłaty za zmniejszenie naturalnej retencji terenowej jest funkcjonowanie nieruchomości na obszarach nieujętych w systemy kanalizacji otwartej lub zamkniętej. Należy zwrócić uwagę, że ustawodawca w art. 269 ust. 1 pkt 1 ustawy posłużył się pojęciem "nieruchomości" oraz odwołał się do jej usytuowania na "obszarach" nieujętych w system kanalizacji. Prawodawca odróżnił zatem powierzchnię nieruchomości od powierzchni obszaru. Przepisy Prawa wodnego wielokrotnie odwołują się do powierzchni obszarów rozumianego jako ograniczona część przestrzeni. Dotyczy to m.in. obszarów dorzeczy (art. 16 pkt 31), obszarów narażonych na niebezpieczeństwo powodzi (art. 16 pkt 33), obszarów szczególnego narażenia powodzią (art. 16 pkt 34), regionów wodnych (art. 16 pkt 46), zlewni (art. 16 pkt 77). Każde z tych pojęć zasadniczo odnosi się do większych powierzchniowo obszarów (por. M. Białek, D. Chojnacki, T. Grabarczyk Opłaty za usługi wodne w nowym prawie wodnym, 2018 r., s. 46-47).

W związku z tym, że w ustawie brak jest definicji "systemu kanalizacji otwartej lub zamkniętej", pojęcie to należy rozumieć jako zespół urządzeń służących do odprowadzania z danego obszaru wód opadowych i roztopowych.

W ocenie Sądu, intencją prawodawcy było objęcie opłatą za zmniejszenie naturalnej retencji terenowej tych podmiotów, których nieruchomości nie znajdują się na obszarach ujętych w systemy kanalizacji otwartej lub zamkniętej, co należy rozumieć jako nieujęcie danej nieruchomości w funkcjonujący na danym obszarze system kanalizacji otwartej lub zamkniętej. Nie jest zatem wystarczające istnienie na danej nieruchomości systemu kanalizacji otwartej lub zamkniętej, jeżeli system ten nie współfunkcjonuje z istniejącym na danym obszarze (a nie wyłącznie na danej nieruchomości) systemem kanalizacji. Nie wyłącza z obowiązku uiszczenia opłaty za ograniczenie retencji zebranie poprzez istniejący na danej nieruchomości system, wód opadowych i roztopowych i ich odprowadzenie do gruntu poprzez rów melioracyjny. W analizowanym przepisie art. 269 ust. 1 pkt 1 ustawy nie chodzi o zebranie wód z opadów atmosferycznych do jakiegokolwiek systemu kanalizacji, ale o odprowadzenie ich do takiego systemu, który przewidziany jest na danym obszarze do odbioru wód opadowych i roztopowych, a więc odpowiednio w otwarte lub zamknięte systemy kanalizacji deszczowej służące do odprowadzania odpadów atmosferycznych albo w systemy kanalizacji zbiorczej w granicach administracyjnych miast.

Obowiązek uiszczenia opłaty jest ściśle związany z wykonaniem na nieruchomości robót lub obiektów budowlanych trwale związanych z gruntem, mających wpływ na zmniejszenie retencji. Definicja obiektu budowlanego została sformułowana przez ustawodawcę w art. 3 pkt 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz. U. z 2018 r. poz. 1202). Wedle powyższego przepisu, przez obiekt budowlany należy rozumieć budynek, budowlę bądź obiekt małej architektury, wraz z instalacjami zapewniającymi możliwość użytkowania obiektu zgodnie z jego przeznaczeniem, wzniesiony z użyciem wyrobów budowlanych.

Sąd jako nieuzasadniony uznał zarzut naruszenia przez organ § 9 pkt 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 22 grudnia 2017 r. w sprawie jednostkowych stawek opłat za usługi wodne. Skarżący nie wykazał w postępowaniu administracyjnym, jak i sądowym, aby na działce nr [...] znajdowały się urządzenia do retencjonowania wody. Z ustaleń organu wynika, że nr [...] jest drogą wewnętrzną w 100% zabudowaną (brak dowodów przeciwnych) w sposób całkowicie ograniczający retencję wód z opadów atmosferycznych, zatem wbrew twierdzeniom strony zaskarżona decyzja nie narusza prawa.

W tym stanie rzeczy wobec braku podstaw do uwzględnienia skargi na podstawie art. 151 P.p.s.a. należało skargę oddalić.