Wyrok WSA w Krakowie, sygn. akt II SA/Kr 1436/04
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie
Data orzeczenia: 2007-04-24 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6014 Rozbiórka budowli lub innego obiektu budowlanego, dokonanie oceny stanu technicznego obiektu, doprowadzenie obiektu do s
Skarżony organ: Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA: Małgorzata Brachel - Ziaja (spr.) Sędziowie WSA: Aldona Gąsecka- Duda NSA: Andrzej Niecikowski Protokolant Teresa Jamróz po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 24 kwietnia 2007 r. sprawy ze skarg K. L., D. Z. na postanowienie Małopolskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] 2004 r. nr [...] w przedmiocie przedłożenia oceny technicznej skargi oddala


UZASADNIENIE

Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego postanowieniem z dnia [...] 2004 r. znak [...] wydanym na podstawie art. 138 § l pkt 2, art.123 i art. 144 k.p.a. oraz art. 80 ust. 2 pkt 2 i art. 83 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane (tekst jednolity z 2003 r. Dz. U. Nr 207 poz. 2016 z późn. zm.), wydanym po rozpatrzeniu zażalenia D. Z. na postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w z dnia [...] 2004 r. znak:[...], którym zobowiązano współwłaścicieli posesji nr 247/7 zabudowanej garażami przy ul. [...] w K.: K. L., I. i M. P., D. P., W. D., D. i M. S. oraz D. Z. do przedłożenia w Powiatowym Inspektoracie Nadzoru Budowlanego oceny technicznej dotyczącej szczelności zbiornika na wody opadowe odprowadzane z zespołu garaży przy ul. [...] w K. w terminie do dnia 31 lipca 2004 r. - uchylił zaskarżone postanowienie w części dotyczącej wyrzeczenia. Organ odwoławczy orzekł w to miejsce o zobowiązaniu wymienionych powyżej osób jako współwłaścicieli posesji nr 242/7 zabudowanej garażami przy ul. [...] w K. do przedłożenia w Powiatowym Inspektoracie Nadzoru Budowlanego oceny technicznej dotyczącej szczelności zbiornika na wody opadowe odprowadzane z zespołu garaży przy ul. [...] w K. do dnia l października 2004 r. W pozostałym zakresie zaskarżone postanowienie utrzymano w mocy.

W uzasadnieniu postanowienia organ odwoławczy opisał dotychczasowy przebieg postępowania, które zostało zainicjowane pismem Spółdzielni Mieszkaniowej w sprawie odprowadzania wód opadowych z terenu działki 242/3 przy ul. [...] na teren Spółdzielni przy budynku ulica [...], które wpłynęło do PINB [...] 2002 r.

Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego powołał się na zebrane w sprawie dowody:

- inwentaryzację powykonawczą garaży i zagospodarowania terenu sporządzoną przez R. J. (kserokopia);

- decyzję Prezydenta Miasta z dnia [....] 2002 r. nr [...] znak: [...], którą przeniesiono za zgodą dotychczasowego inwestora - M. L. na rzecz K. L. decyzję o pozwoleniu na budowę zespołu garaży dla samochodów osobowych z kablem energetycznym nn i odprowadzeniem wód deszczowych do szczelnego zbiornika na nieczystości płynne typ Sz 3 o poj. V = 10 m3 położonego na działce nr 242/7 obr. [...] przy ul. [...] w K., budowanego w oparciu o decyzję nr [...] z dnia [...] 2002 znak: [...]

- kserokopię stron 4-6 dziennika budowy zespołu garaży dla samochodów osobowych z infrastrukturą techniczną;

- kserokopię decyzji Prezydenta Miasta z dnia [...] 2003 r. nr [...] znak: [...], którą udzielono inwestorowi K. L. pozwolenia na użytkowanie dla zespołu garaży przy ul. [...] działka nr 242/7 obr. [...].

Ponadto organ I instancji przeprowadził kontrolę zespołu garaży położonych przy ul. [...] w K. w dniu [...] 2003 r. Zastano wówczas posesję ogrodzoną i bramę zamkniętą. W protokole kontroli zanotowano m. in. oświadczenia przedstawiciela Spółdzielni Mieszkaniowej, że na działce koło garaży jest wybudowana studzienka kanalizacyjna "chłonna", z której wody opadowe wylewają się na skarpę, a ze skarpy przez drogę gminną, podmywają budynek przy ul. [...] w K. W trakcie oględzin na działce leżało kilka centymetrów śniegu, studzienka była niewidoczna, a cieknąca po skarpie woda stopiła śnieg na swej drodze (był widoczny ciek wody powierzchniowy).

Organ I instancji w dniu 14 maja 2003 r. przyjął M. L.- pełnomocnika K. L., który do protokołu z przyjęcia stron oświadczył, że na działce przy garażach został wykonany zbiornik na wody opadowe. Wody opadowe z terenu zespołu garaży są gromadzone w tym zbiorniku, a cieki wodne kumulują się na działce przy garażach, jak również na innych działkach przy ul. [...] i ul.[...], które nie posiadają odwodnienia. Zgodnie z naturalnym spadem terenu wody spływają w kierunku ulicy [...] w stronę wybudowanych tam budynków. Ten stan trwa od wielu lat i rozpoczął się jeszcze przed wybudowaniem garaży. M. L. zaznaczył, ze jest wydana decyzja WZiZT na budowę kanalizacji przy ul. [...] oraz przebudowę ulicy [...] oraz zobowiązał się przedłożyć w PINB wiarygodny dokument poświadczający pojemność zbiornika zbierającego wody opadowe z przedmiotowej działki. Na karcie nr 42 akt sprawy pierwszej instancji znajduje się notatka z nieczytelnym podpisem, bez daty o treści: "opinia nie została dostarczona".

Nie było możliwe przeprowadzenie dowodu z zeznań M. G. (kierownika budowy) ze względu na jego pobyt za granicą.

Po przeprowadzeniu postępowania wyjaśniającego Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w K. Powiat Grodzki wydał w dniu [...] 2004 r. postanowienie znak:[...], którym zobowiązał współwłaścicieli posesji nr 247/7 zabudowanej garażami przy ul. [...] w K. do dostarczenia oceny technicznej dotyczącej szczelności zbiornika na wody opadowe odprowadzane z zespołu garaży przy ul. [...] w K.

Na powyższe postanowienia zażalenie złożyła D. Z.

Organ odwoławczy po dokonaniu kontroli prawidłowości postępowania administracyjnego organu I instancji ocenił, że zaskarżone postanowienie jest prawidłowe. Jego podstawą prawną jest art. 81 c ust. 2 ustawy Prawo budowlane. Zgodnie z przepisem art. 81c ust. l osobą zobowiązaną do przedłożenia żądanych ocen technicznych lub ekspertyz może być uczestnik procesu budowlanego (w rozumieniu art. 17 ustawy), właściciel lub zarządca obiektu budowlanego. W przedmiotowej sprawie obowiązek wynikający ze skarżonego postanowienia został prawidłowo nałożony na współwłaścicieli nieruchomości przy ul. [...]- działka nr 242/7. Wobec przyjęcia spornych garaży do użytkowania (decyzja Prezydenta Miasta z dnia [...] 2003 r.) brak jest podstaw do nakładania na podstawie art. 81 c ust. 2 ustawy Prawo budowlane obowiązku dostarczenia opinii technicznej na inwestora.

Warunkiem zastosowania art. 81 c ust. 2 Prawo budowlane jest wystąpienie uzasadnionych wątpliwości co do stanu technicznego obiektu budowlanego. W przedmiotowej sprawie zaistniały wątpliwości co do szczelności zbiornika na wody opadowe, jak i wątpliwości co do jego rzeczywistej pojemności. Powyższe jest w ocenie organu II instancji wystarczające do wydania skarżonego postanowienia.

W wyrzeczeniu skarżonego postanowienia znalazł się zapis o nałożeniu obowiązku na wymienionych z imienia i nazwiska właścicieli działki nr 247/7. Z akt sprawy wynika jednakże, iż niniejsze postępowanie dotyczyło działki nr 242/7. W celu wyeliminowania jakichkolwiek wątpliwości zreformowano skarżone postanowienia w zakresie numeru działki objętej rozstrzygnięciem.

Odnosząc się do zarzutów skarżącej organ odwoławczy wyjaśnił, iż kwestie związane z umowami cywilnoprawnymi, w tym umowami sprzedaży nieruchomości, jak i ich ewentualnymi wadami nie są i nie mogą być przedmiotem orzekania przez organy nadzoru budowlanego. Kompetencje w powyższym zakresie posiadają sądy powszechne. Również kwestia działania w dobrej wierze przez nabywającego rzecz nie ma znaczenia dla prowadzenia niniejszego postępowania.

Do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego wpłynęły dwie skargi na to postanowienie. Skarga K. L. zarejestrowana została pod sygnaturą [...], a skarga D. Z. pod sygn.[...]. Na rozprawie w dniu [...] 2007 r. sprawy zostały połączone do wspólnego rozpoznania i rozstrzygnięcia pod sygnaturą [...].

K. L. w swojej skardze zarzuciła, że organy administracji nie miały podstaw prawnych do nałożenia takiego obowiązku na współwłaścicieli przedmiotowej nieruchomości. Sposób odprowadzania z niej wód opadowych jest zgodny z § 28 pkt 2 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (odprowadzenie wód opadowych na teren własnej posesji). Szczelność zbiornika wymagana jest tylko przy odprowadzaniu nieczystości płynnych.

D.Z. w swojej skardze stwierdziła, że czuje się oszukana przez inwestora, który sprzedał jej wadliwy towar oraz prze organy nadzoru budowlanego. Skarżąca uważa, że zobowiązać do przedłożenia opinii należy kierownika budowy lub właścicielkę większości nieruchomości tj. K. L. Ponadto zwraca uwagę, że właściwe organy wydały pozwolenie na użytkowanie tego obiektu (zespołu garaży), skoro więc obecnie organy nadzoru budowlanego mają wątpliwości co do sposobu jego wykonania, to prawdopodobnie któraś z instancji kontrolujących nie dopełniła obowiązku. Skarżąca uważa, że osoba kupująca nieruchomość - nie będąca ani prawnikiem, ani pośrednikiem na rynku nieruchomościami - nie powinna być obarczona obowiązkiem naprawy czegoś, co powstało przez niedopatrzenie podczas procesu budowlanego lub w związku z zaniedbaniem czynności kontrolnych.

W odpowiedzi na skargi Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego wniósł o ich oddalenie i podtrzymał w całości swoją argumentacje przedstawioną w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia.

Rozpatrując sprawę Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Obie skargi są bezzasadne. Dokonując kontroli zaskarżonego postanowienia sąd nie doszukał się uchybień skutkujących koniecznością jego uchylenia bądź stwierdzenia jego nieważności.

Organy administracji architektoniczno-budowlanej i nadzoru budowlanego, w razie powstania uzasadnionych wątpliwości co do jakości wyrobów budowlanych lub robót budowlanych, a także stanu technicznego obiektu budowlanego, mogą nałożyć, w drodze postanowienia, na osoby, o których mowa w ust. l, obowiązek dostarczenia w określonym terminie odpowiednich ocen technicznych lub ekspertyz. Koszty ocen i ekspertyz ponosi osoba zobowiązana do ich dostarczenia (art. 81 c ust. 2 ustawy Prawo budowlane). Zgodnie z przepisem art. 81c ust. l osobą zobowiązaną do przedłożenia żądanych ocen technicznych lub ekspertyz może być uczestnik procesu budowlanego, właściciel lub zarządca obiektu budowlanego.

Skarżąca K. L. zarzuca, że nie było podstaw do zastosowania art. 81c ust. 2 prawa budowlanego. Nie podzielając takiego stanowiska należy zanalizować powołany przepis w kontekście art. 66 prawa budowlanego. Do zastosowania środka przywidzianego w art.81c ust. 2 tj. do zażądania oceny technicznej lub ekspertyzy wystarczy, że organ nadzoru budowlanego poweźmie uzasadnione wątpliwości co do wyliczonych wyżej okoliczności. Hipoteza art. 66 wymaga natomiast pewności co do stanu faktycznego - określone nieprawidłowości (nieodpowiedni stan techniczny obiektu, użytkowanie obiektu w sposób zagrażający życiu lub zdrowiu ludzi, środowisku lub bezpieczeństwu mienia, wygląd powodujący oszpecenie otoczenia) muszą istnieć bez żadnych wątpliwości. Na etapie wstępnym, gdy nie ma pewności co do zgodności obiektu z przepisami można tylko nałożyć obowiązek dostarczenia oceny technicznej lub ekspertyzy, kiedy zaś nieprawidłowości są już stwierdzone, organ może nakazać ich usunięcie, a ponadto może zakazać użytkowania obiektu budowlanego lub jego części do czasu usunięcia stwierdzonych nieprawidłowości.

Jak wynika z decyzji Prezydenta Miasta z dnia [...] 2002 r. nr [...] w decyzji o pozwoleniu na budowę zespołu garaży przy ul. [...] zawarto wymóg odprowadzenia wód deszczowych do szczelnego zbiornika na nieczystości płynne typ Sz 3 o poj. V = 10 m3. Postępowanie wyjaśniające przeprowadzone w niniejszej sprawie nie dało pewności co do istnienia uchybień, lecz wzbudziło w organach nadzoru budowlanego słuszne wątpliwości co do zgodności zainstalowanego faktycznie zbiornika z powyższym wymogiem. Wątpliwości te wynikły ze zgłoszeń Spółdzielni Mieszkaniowej, iż woda ze studzienki bezodpływowej znajdującej się na działce nr 242/7 przelewa się na teren spółdzielni i podmywa należący do niej budynek oraz parking i drogę dojazdową. Znalazły one potwierdzenie w czasie kontroli przeprowadzonej 7 kwietnia 2003 r. Studzienka kanalizacyjna na działce nr 242/7 była wówczas przykryta śniegiem i przez to niewidoczna, a cieknąca po skarpie woda stopiła śnieg na swej drodze i utworzyła ciek wodny powierzchniowy. W toku postępowania przedstawiciele Spółdzielni Mieszkaniowej podnosili, że nie został zachowany wymóg zainstalowania na działce szczelnego zbiornika na nieczystości płynne tym Sz 3 o poj. V = 10 m3, lecz zamiast tego wykonano zbiornik z kręgów studziennych o poj. ok. 3 m3. Organ I instancji podjął starania zmierzające do zebrania kompletnego materiału dowodowego na okoliczność wyjaśnienia, czy działka 242/7 posiada zgodne z przepisami prawa odprowadzenie wód powierzchniowych. Przeprowadzenie wszystkich dowodów nie było jednak możliwe. Pisemne oświadczenie kierownika budowy z [...] 2003 r. stwierdzające, że zbiornik na wody opadowe zlokalizowany na przedmiotowej działce jest wykonany zgodnie ze sztuką budowlaną i jest w stanie przyjąć wody opadowe z terenu działki stało w sprzeczności ze stanem faktycznym stwierdzonym w czasie kontroli. Przesłuchanie kierownika budowy na tę okoliczność było jednak niemożliwe, ponieważ wyjechał on za granicę. Ponadto M. L. nie dostarczył dokumentu potwierdzającego pojemność zbiornika na wody opadowe z garaży, do czego zobowiązał się w dniu 17 listopada 2003 r. K. L. dołączyła do akt kopię faktury za wywóz nieczystości płynnych w ilości 11 m3 wystawioną 5 czerwca 2003 r. Na podstawie tej faktury nie sposób ustalić nawet, czy usługa została wykonana na działce nr 242/7. Jest ona całkowicie nieprzydatna dla ustalenia, czy przy budowie zespołu garaży zostały zachowane warunki odprowadzania wód opadowych określone w pozwoleniu na budowę, w szczególności zaś czy zainstalowany na działce zbiornik jest szczelny.

Rację ma K. L. podnosząc, że § 28 ust. 2 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie dopuszcza możliwość odprowadzania wód opadowych na własny teren nieutwardzony, do dołów chłonnych lub do zbiorników retencyjnych. Organy nadzoru budowlanego nigdy nie twierdziły, że odprowadzanie wód opadowych na teren własnej posesji jest niedopuszczalne. Taki sposób odprowadzania wód opadowych wynikał zresztą z udzielonego pozwolenia na budowę zespołu garaży. Jednakże w pozwoleniu na budowę określono pewne warunki, które powinien spełniać zbiornik na wody deszczowe (pojemność 10 m3, szczelność). Ani K. L., która na etapie procesu budowlanego występowała w charakterze inwestora, ani też nikt inny spełnienia tych warunków nie wykazał.

Organy orzekające w niniejszej sprawie dołożyły wszelkich starań by zebrać cały materiał dowodowy i wyjaśnić powstałe wątpliwości, lecz nie było to możliwe. W ocenie sądu zachodziły uzasadnione wątpliwości, o których mowa w art. 81c ust. 2 prawa budowlanego, a zatem prawidłowo nałożono obowiązek dostarczenia oceny technicznej dotyczącej szczelności zbiornika na wody opadowe odprowadzane z zespołu garaży przy ul [...] w K.

Fakt, iż w odniesieniu do tego obiektu wydano pozwolenie na użytkowanie nie wyklucza możliwości zastosowania art. 81c ust. 2 prawa budowlanego. Decyzja o pozwoleniu na użytkowanie oznacza, że proces budowlany przedmiotowego obiektu został zakończony, co wyklucza uniemożliwia nałożenie obowiązku na uczestników procesu budowlanego. W tej sytuacji zgodnie z art. 81c ust. 1 prawa budowlanego osobą zobowiązaną do przedstawienia oceny technicznej zbiornika powinni być współwłaściciele nieruchomości, co znajduje odzwierciedlenie w zaskarżonym postanowieniu.

Odnosząc się do skargi D. Z. należy stwierdzić, że ewentualne nieprawidłowości w toku procesu budowlanego skutkujące wadami obiektu nie wykluczają nałożenia obowiązków wynikających z art. 81c na nią oraz na innych współwłaścicieli nieruchomości. Odpowiedzialności właściciela (współwłaściciela) w trybie przepisów prawa budowlanego nie wyłącza dobra wiara nabywcy nieruchomości. Właściciele poszczególnych garaży mają określone uprawnienia wynikające z przepisów prawa cywilnego o umowie sprzedaży, w szczególności o rękojmi za wady fizyczne i prawne rzeczy. Uprawnień tych nabywcy garaży powinni dochodzić na drodze postępowania cywilnego. Ustalenie, czy stan obecny jest wynikiem czyichkolwiek zaniedbań oraz ustalenie osoby winnej tych zaniedbań nie ma znaczenia dla rozstrzygnięcia niniejszej sprawy administracyjnej.

Powyższe rozważania prowadzą do wniosku, że organy nadzoru budowlanego orzekające w niniejszej sprawie nie przekroczyły kompetencji wynikających z przepisów prawa budowlanego, nie naruszyły przepisów prawa materialnego ani przepisów postępowania i dlatego skargi K. L. i D. Z. należało oddalić na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.).