Wyrok WSA w Rzeszowie, sygn. akt I SA/Rz 550/15
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie
Data orzeczenia: 2015-09-03 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6559
Hasła tematyczne: Środki unijne
Skarżony organ: Zarząd Województwa
Treść wyniku: oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 151
journal: Dz.U. 2012 poz 270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity.
article: art. 24 § 1 pkt 5, art. 27 § 1, art. 127 § 3
journal: Dz.U. 2013 poz 267
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity
article: art. 207
journal: Dz.U. 2013 poz 885
law: Ustawa z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych - tekst jednolity
article: art. 26 ust. 1 pkt 15, pkt 15a
journal: Dz.U. 2014 poz 1649
law: Ustawa z dnia 6 grudnia 2006 r. o zasadach prowadzenia polityki rozwoju - tekst jednolity
journal: Dz.U.UE.L 2006 nr 210 poz 25 art. 2 pkt 7, art. 98
law: ROZPORZĄDZENIE RADY (WE) nr 1083/2006 z dnia 11 lipca 2006 r. ustanawiające przepisy ogólne dotyczące Europejskiego Funduszu  Rozwoju Regionalnego, Europejskiego Funduszu Społecznego oraz Funduszu Spójności i uchylające rozporządzenie (WE) nr 1260/1999
journal: Dz.U.UE.L 2008 nr 214 poz 3 załącznik nr I, art. 1, art. 2, art. 3
law: Rozporządzenie Komisji (WE) NR 800/2008 z dnia 6 sierpnia 2008 r. uznające niektóre rodzaje pomocy za zgodne ze wspólnym rynkiem w  zastosowaniu art. 87 i 88 Traktatu (ogólne rozporządzenie w sprawie wyłączeń blokowych) - Tekst mający znaczenie dla EOG

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący S. WSA Jarosław Szaro / spr./ Sędziowie WSA Tomasz Smoleń WSA Kazimierz Włoch Protokolant ref. staż. Joanna Kulasa po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 3 września 2015r. sprawy ze skargi spółka "A" w R na decyzję Zarządu Województwa z dnia [...] marca 2015 r. nr [...] w przedmiocie określenia i zobowiązania do zwrotu kwoty 1.811 068,53 złotych pobranej na podstawie umowy o dofinansowanie ze środków EFRR - oddala skargę -


UZASADNIENIE

Zaskarżoną decyzją z dnia [...] marca 2015r., nr [...] Zarząd Województwa [...], po rozpoznaniu wniosku "F." J. i Wspólnicy spółka jawna (aktualnie "F." sp. z o.o. sp. komandytowa, dalej Skarżąca lub Beneficjent) o ponowne rozpatrzenie sprawy, utrzymało w mocy decyzję własną z dnia [...] listopada 2014r. nr [...] określającą kwotę dofinansowania przypadającą do zwrotu w wysokości 1 811 068,53zł.

Jak wynika z akt sprawy, Spółka w ramach naboru ogłoszonego przez Zarząd Województwa [...] złożyła w dniu 4.09.2009r. wniosek o dofinansowanie projektu pn. "Wdrożenie innowacyjnej technologii produkcji wielkowymiarowych elementów konstrukcyjnych z drewna klejonego warstwowo do F. Spółka Jawna", któremu nadano numer [...]". Do wniosku Spółka dołączyła wymagane Regulaminem Konkursu oświadczenie ostatecznie określające jej status jako mikroprzedsiębiorcy.

Wniosek oceniony został pozytywnie, dlatego w dniu 19.08.2010r. Zarząd Województwa zawarł z wnioskodawcą umowę o dofinansowanie ww. projektu. Wydatki kwalifikowane wynosiły 7.959.999,92zł, a kwota dofinansowania 4.377.999,95zł (w tym dofinansowanie z EFRR - 3.721.299,95zł, z budżetu 656.700zł).

Projekt przewidywał rozbudowę zakładu produkcji drzewnej o halę produkcyjno-magazynową oraz budynek socjalno-biurowo-magazynowy a także zakup środków trwałych/wartości niematerialnych i prawnych. Projekt przewidywał również wdrożenie systemu zarządzania jakością ISO 9001:2001.

Pierwsze wydatki poniesione w związku z realizacją projektu zostały przedłożone do rozliczenia 16.02.2011r. w ramach wniosku o płatność pośrednią. Na podstawie zatwierdzonego wniosku o płatność przekazano Beneficjentowi dofinansowanie na łączną kwotę 1.811.068,53zł

W trakcie weryfikacji wniosku o płatność pojawiły się wątpliwości związane z przynależnością Beneficjenta do sektora MŚP. Na podstawie dokumentacji przedstawianej przez Beneficjenta ustalono, że z uwagi na wielkość grupy podmiotów powiązanych z firmą Beneficjenta (które jako jeden organizm gospodarczy nie spełniają kryteriów wymaganych dla przynależności do sektora MŚP), wniosek nie powinien być dofinansowane ze środków EFRR w ramach RPO Województwa [...] na lata 2007-2013. W trakcie weryfikacji uzyskano ekspertyzę eksperta z listy ekspertów RPO W[...] na lata 2007-2013, który stwierdził, że podmiot nie zalicza się do sektora MŚP.

W związku z powyższym Zarząd Województwa [...] Uchwałą Nr [...] z dnia [...] czerwca 2014r. podjął decyzję o rozwiązaniu umowy o dofinansowanie.

W okresie wypowiedzenia Beneficjent zarzucił, że w uzasadnieniu ww. uchwały nie odniesiono się do przedstawionej przez niego opinii biegłego rewidenta, z której wynika, że "F." J. i Wspólnicy Sp. J. spełniała kryteria kwalifikujące ją do sektora MŚP.

Wraz z czynnościami prowadzącymi do rozwiązania umowy o dofinansowanie została wszczęta procedura w celu zwrotu kwoty dofinansowania. Wobec bezskutecznego upływu terminu do dokonania zwrotu środków, Zarząd Województwa [...] w dniu [...] sierpnia 2014r. wydał postanowienie o wszczęciu postępowania w sprawie zwrotu środków przez Beneficjenta. Następnie Zarząd Województwa [...], decyzją z dnia [...] listopada 2014r. nr [...] określił i zobowiązał Beneficjenta do zwrotu kwoty 1.811.068,53zł w związku z wykorzystaniem środków przeznaczonych na realizację programów finansowanych z udziałem środków europejskich pobranych nienależnie, wraz z odsetkami w wysokości określonej jak dla zaległości podatkowych oraz określił sposób zwrotu poprzez zwrot środków na rachunek bankowy IZ RPO W[...] w terminie 14 dni od dnia doręczenia ostatecznej decyzji.

Beneficjent wniósł w obowiązującym terminie do Zarządu wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy, w którym zarzucił naruszenie przepisów ustawy z dnia 14 czerwca 1960r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz. U. z 2013r., poz. 267 ze zm.), dalej k.p.a. tj.:

- art. 107 § 1, 2 i 3 k.p.a., w zw. z art. 11 k.p.a., art. 6, art. 8 k.p.a. przez wydanie decyzji bez uzasadnienia faktycznego i prawnego, z którego Skarżąca mogłaby poznać motywy podjęcia przez organ rozstrzygnięcia;

- art. 107 § 1 k.p.a., przez niepodpisanie decyzji przez wszystkie osoby uczestniczące w jej wydaniu;

- art. 7 k.p.a., 6 k.p.a., w zw. z art. 75 § 1 k.p.a., w zw. z art. 77 § 1 k.p.a., w zw. z art. 80 k.p.a., przez wydanie decyzji w oparciu o błędnie ustalony i niepełny stan fatyczny sprawy oraz brak wszechstronnego rozpatrzenia stanu faktycznego sprawy;

- art. 7, art. 77, art. 80, art. 107 § 3 k.p.a., przez dowolne przyjęcie, że w sprawie doszło do wystąpienia nieprawidłowości, przez brak rozpatrzenia stanowiska i zarzutów skarżącego podnoszonych w postępowaniu, co miało istotny wpływ na wynik postępowania;

- art. 75, 78, 80 k.p.a., przez pominięcie wyjaśnień i dowodów składanych przez Skarżącą w toku sprawy;

- art. 7, art. 77, art.75, art.78, art.80 k.p.a., przez oparcie się przez organ na nie dowiedzionej a dorozumianej analizie, jaką zaprezentował ekspert z listy ekspertów RPO W[...] oraz przez poczynienie ustaleń kluczowych w zakresie spełnienia przez skarżącego przymiotu MŚP na podstawie autorskich rozważań i analiz, w tym w oparciu o bliżej nie skonkretyzowane prawnie źródła i dane ze stron internetowych;

- art. 12 § 1 k.p.a., przez uchybienie obowiązkowi wnikliwego działania w sprawie.

Skarżąca postawiła także zarzut naruszenia prawa materialnego tj.:

- art. 207 ust. 9 w związku z art. 207 ust. 1 pkt 3 ustawy o finansach publicznych, przez jego bezpodstawne zastosowanie i nieuzasadnione przyjęcie, że wystąpiły przesłanki wydania decyzji określającej kwotę środków przypadających do zwrotu, tj. że środki przeznaczone na realizację programu finansowego z udziałem środków europejskich zostały pobrane nienależnie,

- art. 207 ust. 1 pkt 3 ustawy o finansach publicznych, art. 70 ust, 1 lit. b oraz art. 98 ust. 1 i ust. 2 i art. 2 pkt. 7 Rozporządzenia Rady (WE) nr 1083/2006 z dnia 11 lipca 2006r. przez niewłaściwą wykładnię i zastosowanie a w rezultacie uznanie, że kwota dofinansowania podlega zwrotowi z uwagi na stwierdzone nieprawidłowości;

- art. 26 ust. 1 pkt. 15 i 15a ustawy o zasadach prowadzenia polityki rozwoju w zw. z art. 2 pkt. 7 i art. 98 ust. 2 Rozporządzenia Rady (WE) nr 1083/2006, przez przyjęcie, że zaskarżona decyzja nie powinna zostać poprzedzona wydaniem przez organ w odrębnym postępowaniu decyzji administracyjnej w przedmiocie ustalenia i nałożenia korekty,

- art. 2 pkt. 7, 60 i art. 98 ust. 2 rozporządzenia 1083/2006 przez błędne uznanie, że działania skarżącego skutkowały nieprawidłowościami mogącymi powodować w budżecie ogólnym UE szkodę w drodze finansowania nieuzasadnionego wydatku;

- art. 2 pkt 7 rozporządzenia 1083/2006 przez nierozważenie wagi nieprawidłowości ani jej charakteru;

- art. 2 pkt. 7 rozporządzenia 1083/2006 przez przyjęcie, że w sprawie wystąpiła nieprawidłowość i oparcie się tylko na fakcie znaczenia ujawnionych w Dziale 3 KRS kodów PKD dla określenia rodzaju działalności gospodarczej;

- art. 2 pkt. 7 rozporządzenia 1083/2006 przez bezpodstawne przyjęcie, że w sprawie nastąpiła nieprawidłowość poprzez stwierdzenie zaistnienia naruszenia zapisów regulaminu konkursu; organ nie rozważył wagi stwierdzonej nieprawidłowości ani jej skutków finansowych dla budżetu UE; nie ocenił stwierdzonej nieprawidłowości w odniesieniu do indywidualnej sytuacji strony skarżącej jako beneficjenta umowy o oznaczanej treści (nie wzięto pod uwagę szczegółowo charakteru przedmiotu umowy o dofinansowanie).

Jak wynika z akt sprawy, w toku postępowania o ponowne rozpatrzenie sprawy Beneficjent, tj. przedsiębiorstwo "F." J. i wspólnicy sp. jawna z siedzibą w R. została przekształcona z dniem 19.01.2015 r. w spółkę komandytową pod firmą F. sp. z o.o. sp. komandytowa z siedzibą w R..

Opisaną na wstępie decyzją z dnia [...] marca 2015r. Zarząd Województwa [...] utrzymał zaskarżoną decyzję w mocy.

W uzasadnieniu wskazał, że zgodnie z pkt 18 lit. a) Typ beneficjentów dla działania 1.1 Wsparcie kapitałowe przedsiębiorczości Szczegółowego opisu priorytetów Regionalnego Programu Operacyjnego Województwa [...] na lata 2007 - 2013, (stanowiącego załącznik do uchwały Zarządu Województwa [...] nr 200/3781/09 z dnia 23 czerwca 2009 r.) podmiotami uprawnionymi do ubiegania się o dofinansowanie w ramach ww. działania były wyłącznie mikro, małe i średnie przedsiębiorstwa w rozumieniu art. 2 załącznika nr I do rozporządzenia Komisji (WE) nr 800/2008 z dnia 6 sierpnia 2008 r. uznającego niektóre rodzaje pomocy za zgodne ze wspólnym rynkiem w zastosowaniu art. 87 i art. 88 Traktatu (ogólne rozporządzenie w sprawie wyłączeńblokowych) (Dz. Urz. UE L z 2008r., nr 214, s. 3 ze zm.), dalej rozporządzenie 800/2008.

Zgodnie z postanowieniami określonymi w pkt 4 Kryteria oceny projektów ogłoszenia o naborze wniosków w trybie konkursowym w procedurze standardowej o dofinansowanie ze środków EFRR w ramach RPO W[...] na lata 2007 - 2013, Osi priorytetowej I - Konkurencyjna i innowacyjna gospodarka, Działania 1.1 - Wsparcie kapitałowe przedsiębiorczości, Schemat B - Bezpośrednie dotacje inwestycyjne (stanowiącego załącznik do uchwały nr 201/3811/09 Zarządu Województwa [...] z dnia 25 czerwca 2009r., zwane dalej: ogłoszeniem o naborze wniosków), podstawą wyboru projektów były kryteria określone w Szczegółowym opisie priorytetów RPO W[...] 2007-2013 oraz w załączniku do uchwały nr 3/I/08 Komitetu Monitorującego RPO W[...] na lata 2007-2013 w sprawie zatwierdzenia kryteriów wyboru finansowanych operacji w ramach RPO W[...] na lata 2007-2013 z dnia 3 stycznia 2008r. W tym załączniku określono kryteria formalne, kryteria merytoryczno-techniczne oraz kryterium strategiczne wyboru projektów. W ramach kryteriów formalnych, jako kryterium dopuszczające, wskazano kwalifikowalność wnioskodawcy, rozumianą jako zgodność wnioskodawcy z dopuszczonymi dla danej osi priorytetowej/działania typami beneficjentów.

Dodatkowo w pkt 1 Postanowienia ogólne ogłoszenia o naborze wniosków, jako rodzaj podmiotów, które mogą ubiegać się o dofinansowanie wskazano mikro, małe i średnie przedsiębiorstwa, spełniające wymogi określone Szczegółowym opisie priorytetów RPO W[...] 2007-2013. Zgodnie z postanowieniami rozdz. 2 Postanowienia ogólne pkt 2 Podmioty mogące ubiegać się o wsparcie lit. a) regulaminu konkursu (uchwała Zarządu Województwa [...] Nr 201/3810/09 z dnia 25 czerwca 2009 r.), podmiotami uprawnionymi do złożenia wniosku o dofinansowanie w ramach Działania 1.1 Wsparcie kapitałowe przedsiębiorczości, Schemat B - Bezpośrednie dotacje inwestycyjne były mikro, małe i średnie przedsiębiorstwa spełniające wymogi określone w Szczegółowym opisie priorytetów RPO W[...] na lata 2007-2013 w rozumieniu art. 2 załącznika nr I do rozporządzenia Komisji (WE) nr 800/2008.

W art. 2 ust. 1 Załącznika I do Rozporządzenia 800/2008 (zwanego dalej Załącznikiem I) określono definicję MŚP wskazując, że do kategorii mikroprzedsiębiorstw oraz małych i średnich przedsiębiorstw (MŚP) należą przedsiębiorstwa, które zatrudniają mniej niż 250 pracowników, i których roczny obrót nie przekracza 50 milionów EUR a/lub całkowity bilans roczny nie przekracza 43 milionów EUR.

W kategorii MŚP mikroprzedsiębiorstwo, w myśl art. 2 ust 3 Załącznika I, definiuje się jako przedsiębiorstwo zatrudniające mniej niż 10 pracowników i którego roczny obrót lub całkowity bilans roczny nie przekracza 2 milionów EUR. Przy obliczaniu pułapu zatrudnienia i pułapu finansowego należy brać pod uwagę to, czy przedsiębiorstwo należy do kategorii samodzielnego, partnerskiego czy powiązanego w myśl definicji zawartych w art. 3 Załącznika I.

Przy ocenie statusu Beneficjenta jako MPŚ Zarząd wziął pod uwagę, że z deklaracji Strony, informacji zawartych w dokumentacji projektu, a także z rejestrów przedsiębiorców wynika, że właściciele firmy Beneficjenta byli i są zaangażowani kapitałowo lub osobiście jako udziałowcy, akcjonariusze, wspólnicy, członkowie zarządu lub prokurenci w następujących spółkach: F. [...] i wspólnicy sp. j., [...] S.A.. [...] sp. z o.o. sp. k., [...] i wspólnicy sp. j., [...] sp. z o.o., [...] sp. z o.o., [...] sp. z o.o., [...] sp. z o.o., [...] sp. z o.o.

Organ stwierdził, że w tym przypadku może zachodzić zarówno powiązanie pośrednie, jak i bezpośrednie przedsiębiorstw w rozumieniu art. 3 ust. 3 Załącznika I. Z analizy zaangażowania poszczególnych wspólników/udziałowców wynika, że A. J., działając razem z M. J. lub J. J., bądź też innymi członkami najbliższej rodziny (np. G. J.) mogą skutecznie kontrolować i koordynować działalność gospodarczą ww. przedsiębiorstw jako grupy i ustalać jej strategię rozwoju. Biorąc pod uwagę potencjalną możliwość koordynacji działań gospodarczych wyżej określonej grupy przedsiębiorstw przez A., G., M. i J. J. Zarząd wskazał, że z opisów struktury własności oraz z obsady organów spółek wynika zaufanie, jakim darzą się te osoby w zakresie stosunków gospodarczych. Osoby te zasiadając razem w zarządach przedsiębiorstw przyznają sobie nawzajem, jako właściciele prawo jednoosobowego, samodzielnego reprezentowania spraw spółek.

Za kolejny dowód współdziałania ww. osób w kierowaniu działalnością grupy przedsiębiorstw Zarząd uznał widoczny efekt kontroli i koordynacji rozwoju grupy firm. Wieloletnie budowanie podmiotu, który w chwili obecnej występuje jako [...] Sp. z o.o., nie przyniosłoby rezultatów bez uprzedniej kontroli i koordynacji strategii rozwoju przedsiębiorstwa wnioskodawcy oraz firm z nim powiązanych pośrednio lub bezpośrednio. Ponadto struktura powiązań ww. firm [...] była prezentowana na stronie internetowej Grupy. Zarząd zwrócił uwagę, że większość z ww. firm ma swoje siedziby pod tym samym adresem co Beneficjent. Dla Zarządu istotnym argumentem był również fakt, że ww. firmy działają na tych samych lub sąsiednich rynkach właściwych, o czym świadczą tożsame przedmioty działalności ujawnione w KRS tych firm.

W dalszej kolejności Zarząd wskazał, że w przypadku przedsiębiorstw powiązanych, przy obliczaniu liczby zatrudnionych osób oraz pułapów finansowych należy wziąć pod uwagę 100 % danych przedsiębiorstw powiązanych. W konsekwencji liczba zatrudnionych w ww. Spółkach wykluczają Beneficjenta z grona przedsiębiorstw należących do sektora MŚP, czyniąc z niego duże przedsiębiorstwo.

W związku z powyższym Zarząd stwierdził, że "F." J. i Wspólnicy sp. j. nie spełniła podstawowego kryterium formalnego, jakim była przynależność do sektora MŚP w rozumieniu art. 2 załącznika nr I.

Spółka, reprezentowana przez adw. T. U. zaskarżyła powyższą decyzję Zarządu Województwa [...] wnosząc o jej uchylenie, stwierdzenie, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się zapadłego orzeczenia Sądu oraz o zasądzenie kosztów postępowania sądowego w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych.

Skarżąca przedstawiła zarzuty podniesione wcześniej we wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy oraz wskazała na kolejne naruszenia przepisów tj.:

- art. 7, art. 77, art. 80, art. 107 § 3 k.p.a., przez dowolne przyjęcie, że zostały naruszone warunki udzielenia dofinansowania, co miało uzasadniać nałożenie korekty finansowej, przez brak rozpatrzenia stanowiska i zarzutów Skarżącej podnoszonych w postępowaniu, co miało istotny wpływ na wynik postępowania;

- art. 7, art. 10 § 1, art. 11, art. 75 § 1, art. 77 § 1 i art.107 § 3 k.p.a., przez naruszenie zasady praworządności, zaniechanie podjęcia kroków niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego i załatwienia sprawy z pominięciem słusznego interesu strony postępowania i interesu publicznego, jak również niewyczerpujące zebranie materiału dowodowego i dowolne ustalenie, które nie pozwalało na dokładne wyjaśnienie stanu faktycznego oraz załatwienie sprawy, a w szczególności:

brak ustalenia w zakresie szkody potencjalnej i błędne uznanie bez przeprowadzenia jakiegokolwiek postępowania wyjaśniającego w tym przedmiocie, że w omawianej sprawie mamy do czynienia z ryzykiem zaistnienia potencjalnej szkody w budżecie ogólnym Unii Europejskiej,

brak dokonania ustalenia w zakresie charakteru i wagi naruszenia;

art. 127 § 3 w zw. art. 24 § 1 pkt 5 k.p.a w zw. z art. 27 § 1 zd. pierwsze k.p.a.., przez błędne założenie, że art. 24 § 1 pkt 5 k.p.a w zw. z art. 27 § 1 zd. pierwsze k.p.a., nie ma zastosowania w niniejszej sprawie;

art. 127 § 3 w zw. art. 24 § 1 pkt 5 k.p.a w zw. z art. 27 § 1 zd. pierwsze k.p.a., przez brak wyłączenia w sprawie L. K. członka Zarządu, który brał udział w wydaniu decyzji z dnia [...] listopada 2014r.,

art. 98 ust. 2 oraz art. 2 pkt 7 rozporządzenia Rady WE nr 1083/2006, przez ich niewłaściwe zastosowanie, a w rezultacie nie wykazanie, że doszło do nieprawidłowości w rozumieniu art. 2 pkt 7 rozporządzenia 1083/2006 oraz że wystąpiły przesłanki do nałożenia korekty, o których mowa w art. 98 ust. 2 rozporządzenia 1083/2006;

art. 2 pkt 7 i art. 98 ust 2 rozporządzenia Rady (WE) nr 1083/2006 przez niewłaściwe zastosowanie i przyjęcie, że Skarżący jest adresatem ww. przepisów prawa;

art 2 pkt 7 rozporządzenia Rady (WE) nr 1083/2006 poprzez błędną wykładnię wobec przyjęcia, że do uznania, czy doszło do nieprawidłowości w rozumieniu ww. przepisu wystarczy sam fakt naruszenia przepisów prawa.

W uzasadnieniu Skarżąca przedstawiła argumenty odnoszące się do kwestii przyznania Beneficjentowi statusu MPŚ i ewentualnego powiązania Skarżącej z innymi Spółkami w rozumieniu art. 3 ust. 3 Załącznika nr I. Skarżąca podniosła, że treść ww. przepisu w powiązaniu z przedstawioną przez nią w toku postępowania opinią biegłego rewidenta, dotyczącą m.in. analizy rynków upstream oraz downstream dowodzi, że spółka F. J. nie działa na rynku właściwym lub pokrewnym z rynkami, na których działają podmioty wymienione przez organ w Tabeli nr 1 zaskarżonej decyzji. W związku z powyższym, nie dochodzi do powiązania pośredniego przez osobę fizyczną, o którym mowa w art. 3 ust. 3 Załącznika nr I zwłaszcza, że biegły w opinii odniósł się do sytuacji, w której przedsiębiorstwo typu upstream posiada samodzielnie lub wspólnie z jednym lub kilkoma przedsiębiorcami 25 % lub więcej kapitału lub głosów w drugim przedsiębiorstwie (typu downstream).

Skarżąca podkreśliła, że o tym, czy przedsiębiorstwa są powiązane decyduje to, czy przedsiębiorstwa prowadzą działalność na tym samym rynku lub rynkach pokrewnych. Dla oceny tej kwestii nie jest wystarczająca analiza kodów PKD. Spółka powołując się na orzecznictwo Sądu Najwyższego i ETS podniosła, że formalne wpisanie nr PKD do KRS nie może być utożsamiane z prowadzeniem działalności w danej dziedzinie. Analiza stopnia i rodzaju powiązań osobistych w tym rodzinnych odgrywa znaczenie, jeżeli przyjmuje się, że osoby te wspólnie lub w porozumieniu sprawują kontrolę nad przedsiębiorcami działającymi na tym samym lun pokrewnym rynku. Skarżąca zarzuciła, że analizy w tym zakresie organ nie podjął natomiast jako wystarczające uznał odniesienie się do kwestii znaczenia kodów działalności gospodarczej. Zarząd nie ustosunkował się do pozostałych okoliczności istotnych dla sprawy tj. do faktu kwestionowania przez przedsiębiorcę znaczenia kodów PKD na potrzeby określenia rynku właściwego i pokrewnego przy analizie powiązań pomiędzy przedsiębiorcami, oraz, że Spółka F. J. przy dokonywaniu oceny statusu MŚP w odniesieniu do projektów powinna być oceniana jako przedsiębiorstwo samodzielne.

Skarżąca, kwestionując ustalenia organu odnośnie rynku pokrewnego podniosłą, że rynek, którego dotyczyło dofinansowanie (PKD 16.23) nie występuje w żadnym z przedsiębiorstw, które zostały objęte oceną Instytucji Zarządzającej, z wyjątkiem spółki [...], w której zarządzie nie zasiada żadna z osób wchodzących w skład zarządu F. sp. j. Zatem nie można stwierdzić, by F. mogła w jakikolwiek sposób wywierać wpływ na [...]. Przyjmując hipotetyczne powiązanie Skarżącej z inną spółką, np. spółką [...], nadal nie stanowią one dużego przedsiębiorstwa. Strona podkreśliła, że w stosunku do innych przedsiębiorstw, w zakresie udzielonego dofinansowania, ich PKD nie są tożsame, jak dzieje się to w przypadku "rynku pokrewnego".

Skarżąca zarzuciła również, że postępowanie było niezgodne z art. 26 ust. 1 pkt 15 i 15a ustawy o zasadach prowadzenia polityki rozwoju, gdyż przed wydaniem decyzji określających kwotę dofinansowania do zwrotu, należało wydać odrębne rozstrzygnięcie ustalające i nakładające korektę finansową. Skoro bowiem w art. 26 ust. 1 pkt 15 a ww. ustawy jest mowa o ustalaniu i nakładaniu korekt finansowych, a w art. 207 ustawy o finansach publicznych o orzekaniu w drodze wydania decyzji o zwrocie, to uzasadniony jest wniosek, że zwrot środków i korekta finansowa, jakkolwiek w sensie ekonomicznym sprowadzają się do pomniejszenia środków, jakimi dysponuje lub mógłby dysponować Beneficjent, stanowią odrębne od siebie Instytucję. W konsekwencji organy powinny wydać odrębne decyzje: o ustaleniu i nałożeniu obowiązku korekty finansowej a w razie bezskutecznego upływu terminu - o zwrocie środków przekazanych na realizację projektów.

Skarżąca zarzuciła również, że organ nie podał na jakiej podstawie wyliczył korektę: czy zastosowała metodę dyferencyjną, czy też metodę wskaźnikową. Z treści wydanych decyzji nie wynika, w jaki sposób organ wyliczył wysokość kwot sanacyjnych.

W odpowiedzi na skargę Zarząd Województwa [...] wniósł o jej oddalenie z przyczyn podanych w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny miał na uwadze, co następuje:

Skarga nie jest uzasadniona. Zarząd Województwa [...] wydając zaskarżoną decyzje nie naruszył prawa procesowego, ani też materialnego. Żaden z zarzutów skargi nie zasługuje na uwzględnienie.

W pierwszej kolejności należy odnieść się do zarzutów dotyczących procedowania przez Zarząd Województwa, w szczególności tych wskazujących na błędy formalne wynikające z nieprawidłowego obsadzenia składu wydającego decyzje w II instancji (w wyniku ponownego rozpoznania sprawy), podpisania decyzji, czy też w końcu braku wydania decyzji odnośnie korekty udzielonych dotacji w myśl art. 98 ust. 2 Rozporządzenia Rady (WE) nr 1083/2006 z dnia 11 lipca 2006 r. ustanawiającego przepisy ogólne dotyczące Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego, Europejskiego Funduszu Społecznego oraz Funduszu Spójności i uchylające rozporządzenie (WE) nr 1260/1999 (Dz.U. UE L 210 z dnia 31 lipca 2006r.), dalej Rozporządzenie nr 1083/2006, przez Instytucję Zarządzającą w przedmiocie ustalenia i nałożenia korekty.

Uwzględnienie któregokolwiek z tych zarzutów nakazywało by bowiem uchylenie zaskarżonej decyzji bez potrzeby odnoszenia się do dalszych zarzutów zawartych w skardze, a dotyczących sposobu procedowania przez Zarząd Województwa i przyjętej przez ten organ wykładni prawa materialnego.

Zarzuty te są jednak bezpodstawne.

Nie stanowi naruszenia prawa procesowego , a w szczególności treści art.127 § 3 w zw. z art. 24 § 1 pkt 5 k.p.a. i 27 § 1 k.p.a. udział członka Zarządu Województwa [...] L. K. w składzie tego organu rozpatrującego ponownie sprawę.

Kwestia określenia wysokości kwoty do zwrotu nienależnie pobranych dotacji i kontroli instancyjnej decyzji wydanej przez Zarząd Województwa w przedmiocie określenia kwoty do zwrotu i zobowiązania do jej zwrotu została uregulowana w art. 207 ust.1 ust.9 i 12a ustawy z dnia 2 sierpnia 2009r. o finansach publicznych (t.j. Dz. U. z 2013r., poz. 885 ze zm.), dalej u.f.p.

Przepis art. 207 ust.1 pkt 3 u.f.p. stanowi, że środki przeznaczone na realizację programów finansowanych z udziałem środków europejskich pobrane nienależnie podlegają zwrotowi wraz z odsetkami. Przepis art. 208 ust. 9 pkt 1 u.f.p. wskazuje, że decyzję określającą kwotę przypadającą do zwrotu wraz z terminem naliczenia odsetek i sposobem zwrotu środków wydaje organ pełniący funkcję instytucji zarządzającej w rozumieniu u.z.p.p.r. - w przypadku bezskutecznego wezwania do zwrotu środków.

Z treści art. 207 ust. 12a u.f.p. wynika z kolei, że od decyzji wydanej w I instancji przez Instytucję zarządzającą służy wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy.

W przedmiotowej sprawie role Instytucji Zarządzającej pełnił Zarząd Województwa [...]. Ten też organ wydał decyzje w I instancji określającą kwotę do zwrotu i zobowiązującą do jej zwrotu. Od tej decyzji przysługuje jako jedyny środek odwoławczy wniosek do Zarządu Województwa [...] o ponowne rozpatrzenie sprawy.

Sposób podejmowania uchwał przez zarząd województwa został unormowany w treści przepisu art. 31 ust. 3 ustawy z dnia 5 czerwca 1998r. o samorządzie województwa (t.j. Dz. U. z 2013r., poz. 596 ze zm.), dalej u.s.w. Wynika z niego, że uchwały mogą zapadać przy obecności co najmniej połowy ustawowego składu zarządu zwykłą większością głosów. Ustawowy skąd zarządu został podany w treści przepisu art. 31 ust. 2 u.s.w., który stanowi, że zarząd województwa składa się z 5 osób: marszałka, wicemarszałka (lub dwóch wicemarszałków) i członków zarządu. Wymóg obecności co najmniej połowy składu zarządu województwa, o którym mowa w art. 31 ust.4 u.s.w. zostaje spełniony więc dopiero wtedy, gdy w składzie zarządu województwa uczestniczą co najmniej 3 osoby.

W układzie procesowym tworzącym dwuinstancyjny tok postępowania w niniejszej sprawie nie byłoby więc możliwe utworzenie (pomijając zmiany w składzie zarządu) dwóch składów zarządu województwa rozpatrującego sprawę w I instancji, a następnie na skutek wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy tak, aby wchodziły w skład tego organu za każdym razem inne osoby.

Przyjęcie zatem, że w składzie I- instancyjnym i II - instancyjnym muszą występować inne osoby prowadziłoby, jak słusznie wskazuje Instytucja Zarządzająca, do niemożności dokonania kontroli odwoławczej decyzji wydanej w I instancji. Takie rozumienie zatem przepisu art. 24 § 1 pkt 5 k.p.a. jak proponuje to autor skargi do sądu jest nieakceptowalne.

Stanowisko to znajduje również uzasadnienie w rozumieniu pojęcia pracownika organu administracji publicznej, o którym mowa w art. 24 § 1 k.p.a.

Sąd Administracyjny w pełni podziela pogląd NSA wyrażony w wyroku z dnia 7 marca 2013 r. (I OSK 1186/12), w którym stwierdził on, że nie można uznać, by zwrot "pracownik organu", o jakim mowa w art. 24 k.p.a. obejmował także osobę będącą personalna obsadą organu. Należy zatem przyjąć, że przepis ten nie będzie miał zastosowania zarówno do osoby pełniącej funkcję/powołanej na stanowisko monokratycznego organu administracji publicznej, jak też osób pełniących funkcję/powołanych na stanowisko kolegialnego organu administracji publicznej (por. M. Jaśkowska, A. Wróbel, Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz, Serwis Informacji Prawnej LEX - art. 24 k.p.a.).

Podobny pogląd wyraził NSA w wyroku z dnia 27.01.2015r., II GSK 2194/13 stwierdzając, że Zarząd Województwa jako instytucja zarządzająca może podjąć decyzję w składzie, w jakim brał udział przy podjęciu decyzji, co do której został złożony wniosek o ponowne rozpoznanie sprawy. Brak jest możliwości stosowania art. 24 §1 pkt 5 lub (i) art.27 § 1a k.p.a. do sytuacji objętych hipotezą art. 207 ust.12 u.f.p. Przepis art. 27 § 1a k.p.a. dotyczy wyłączenia pracownika samorządowego kolegium odwoławczego i nie ma zastosowania w niniejszej sprawie.

W tych okolicznościach brak podstaw do przyjęcia, że członek zarządu województwa, jako osoba powołana w skład organu kolegialnego, podlega wyłączeniu z mocy art. 24 § 1 pkt 5 k.p.a. lub art. 27 § 1a k.p.a. chociaż jednocześnie w rozumieniu przepisów kodeksu pracy jest pracownikiem tego organu.

Nie zachodzi więc okoliczność niewłaściwego obsadzenia składu Zarządu Województwa.

Nie jest także trafny zarzut błędnego podpisania zaskarżonej decyzji Zarządu Województwa, pod którą znajduje się jedynie podpis wicemarszałka Województwa W. B. Sposób podpisania decyzji wydanej przez zarząd województwa znalazł bowiem swoje uregulowanie w treści przepisu art. 46 ust.2a u.s.w. Stanowi on wprost, że decyzje wydane przez zarząd województwa w sprawach z zakresu administracji publicznej podpisuje marszałek województwa. W decyzji wymienia się imiona i nazwiska członków zarządu, którzy wzięli udział w wydaniu decyzji. Oczywistym jest, że decyzja taka może być również podpisana przez wicemarszałka województwa, jeżeli marszałek nie brał udziału w jej wydaniu. Wprawdzie przepis art. 46 ust. 3. u.s.w. stanowi, że od decyzji takiej służy odwołanie do samorządowego kolegium odwoławczego, jednak w sprawie niniejszej wyżej wskazane przepisy będą stanowić lex specialis wobec tego uregulowania (por. Ustawa o samorządzie wojewódzkim. Komentarz pod. red. B. Dolnickiego, wyd. Wolters Kluwer, art. 46, autor A. Merechwia).

Decyzje podejmowane w trybie art. 207 u.f.p. są decyzjami podjętymi w zakresie administracji publicznej, przepis ten nie posługuje się pojęciem spraw powierzonych samorządowi województwa. Zarząd wydaje decyzje w indywidualnej sprawie, określając w sposób władczy prawa i obowiązki podmiotu do którego skierowana została decyzja.

W końcu w tej grupie zarzutów nie znajduje uzasadnienia argumentacja dotycząca konieczności wydawania dwóch decyzji dotyczących korekty i ustalenia kwoty do zwrotu i zobowiązania do jej zwrotu. W tym zakresie Sąd Administracyjny w pełni akceptuje tezę wynikającą z uchwały 7-miu sędziów NSA z dnia 27 października 2014 r. II GPS 2/14, w której stwierdzono, że ustalenie i nałożenie korekty finansowej, o których mowa w art. 26 ust. 1 pkt 15a ustawy z dnia 6 grudnia 2006 r. o zasadach prowadzenia polityki rozwoju (j.t. Dz.U. z 2014r., poz. 1649 ze zm.), dalej u.z.p.p.r. nie wymaga wydania decyzji administracyjnej. W tej uchwale NSA w poszerzonym składzie dokonał gruntownej analizy toku postępowania przy stwierdzonych nieprawidłowościach prowadzonej realizacji projektu i wykazał w jaki sposób może dojść do określenia kwoty do zwrotu i zobowiązania beneficjenta do jej zwrotu.

Dokonał rozróżnienia pomiędzy korektą nakładaną w trybie art. 26 ust.1 pkt 15a u.z.p.p.r. w związku z art. 98 Rozporządzenia nr 1083/2006 a decyzją o zwrocie środków podejmowaną na podstawie art. 207 ust. 9 u.f.p. i na podstawie art. 26 ust.12 pkt 15 u.z.p.p.r.

W konsekwencji dokonał wykładni prawa w sposób powyżej wskazany. Ponieważ uchwała ta ma charakter wiążący dla sądu administracyjnego, a sąd akceptując ją nie widzi powodów by zwracać się o wydanie kolejnej uchwały w tej kwestii, powołanie się na uzasadnienie tej uchwały będzie wystarczające do stwierdzenia, że zarzuty skargi w tym zakresie nie zasługują na uwzględnienie.

Wydanie decyzji w oparciu o przepis art. 207 ust.9 u.f.p. jest wystarczające do dochodzenia zwrotu kwoty wypłaconej beneficjentowi.

Zarówno więc skład, jak i sposób podpisania decyzji nie naruszały prawa procesowego, jak też nie istniała potrzeba wydania decyzji poprzedzającej decyzję zaskarżoną. W związku z tym Sąd może przejść do oceny zarzutów naruszenia prawa procesowego odnoszących się do konkretnych realiów sprawy.

Pozostając przy analizowaniu zarzutów natury procesowej, a odnoszących się do sposobu zredagowania zaskarżonej decyzji, a w szczególności argumentacji zawartej w jej uzasadnieniu należy stwierdzić, że nie zasługują na uwzględnienie zarzuty dotyczące naruszenia przepisów art. 107, art.7, art.75 § 1, art. 77 § 1 k.p.a. mające polegać na braku szczegółowego uzasadnienia decyzji, jej ogólnikowości i lapidarności, czy też niepełnym ustaleniu stanu faktycznego sporawy .

W tym zakresie już samo wskazanie, że zaskarżona decyzja liczy 51 stron powoduje, że zarzuty jej lakoniczności lub ogólnikowości muszą być uznane za jednoznacznie bezpodstawne. W uzasadnieniu decyzji organ administracji w sposób szczegółowy i wyczerpujący przedstawił stan faktyczny ustalony przez siebie, wskazał na jakich w tym zakresie oparł się dowodach, dlaczego takie a nie inne dowody stały się podstawą jego ustaleń. Należy przy tym wskazać, że ustalenia te ograniczały się do odpowiedzi na jedno kluczowe pytanie, a mianowicie, czy beneficjent programu operacyjnego, który otrzymał dofinansowanie na podstawie zawartej z zarządem województwa umowy o dofinansowanie, spełniał kryteria występowania w charakterze mikro, małego lub średniego przedsiębiorstwa. Tylko bowiem takie podmioty były uprawnione do domagania się dofinansowania w ramach tego konkretnego konkursu prowadzonego przez instytucję zarządzającą.

W tym zakresie organ powoływał się na wszystkie dokumenty zgromadzone w sprawie, a to regulamin konkursu wskazujący w sposób wyraźny jakie podmioty mogą ubiegać się dofinansowanie w ramach tego konkursu, na złożone dokumenty przez Beneficjenta (wówczas F. J. i wspólnicy spółka jawna), w których zadeklarował, że jest mikro przedsiębiorstwem. Dalej Zarząd Województwa wskazał na umowę o dofinansowanie. jaka została zawarta z beneficjentem mającym być mikro przedsiębiorstwem. Wskazał również na kwotę dofinansowania, jaka została mu wypłacona, jak też na to, jaka kwota miała być jeszcze wypłacona, do czego jednak nie doszło. Dalej w uzasadnieniu opisał w jakich okolicznościach doszło do powzięcia wątpliwości co do statusu Beneficjenta, a w szczególności co do charakteru jego przedsiębiorstwa jako należącego do mikro przedsiębiorstw. Uzasadnił w jaki sposób uzyskał informację o podmiotach powiązanych ze wspólnikami spółki jawnej F. J. i wspólnicy i jakie są pomiędzy tymi przedsiębiorstwami powiązania. Wskazał co stanowiło podstawę przyjęcia, że podmioty te działają na tym samym rynku lub rynkach pokrewnych i dlaczego oparł się na danych z Krajowego Rejestru Sądowego. Następnie uzasadnił, że wzięcie udziału w konkursie przez przedsiębiorstwo nie będące mikro przedsiębiorstwem lecz przedsiębiorstwem dużym stanowi nieprawidłowość w rozumieniu art. 2 pkt 7 rozporządzenia nr 1083/2006. Ostatecznie wskazał, że w wyniku wypłacenia części dofinansowania zaistniała szkoda nie tylko potencjalna (ta dotyczy części niewypłaconej), ale też szkoda rzeczywista, bowiem dofinansowanie uzyskał podmiot, który nie był do tego uprawniony.

Tak obszerne uzasadnienie, zrekapitulowane przez Sąd w związku z postawionymi zarzutami, w sposób jednoznaczny broni się przed określeniem go jako niepełne lub lakoniczne. Organ odniósł się do wszelkich stawianych rozstrzygnięciu I instancji zarzutów, dokładnie wskazując dlaczego - w jego ocenie- są one nietrafne. Niepodzielenie argumentacji strony nie może być uznane za naruszenie prawa procesowego.

Organ dokonał wszelkich ustaleń koniecznych do rozpatrzenia sprawy i zgromadzony materiał poddał wszechstronnej analizie.

Dotyczy to również przedstawionego dokumentu prywatnego sporządzonego przez J. K. (o czym szerzej w dalszej części uzasadnienia) a z którego w ocenie Skarżącego miały wynikać fakty braku powiązania pomiędzy poszczególnymi podmiotami występującymi w grupie kapitałowej ([...]).

Organ wskazał dlaczego nie uznał za wiarygodnego tego dokumentu, zaś przeciwstawił mu posiadaną przez siebie opinię eksperta.

Pod względem formalnym przedmiotowa decyzja w pełni odpowiada wymogom stawianym postępowaniu organu przez prawo procesowe. Zawiera wszelkie przewidziane przez prawo elementy, a jej uzasadnienie w sposób precyzyjny ustala stan faktyczny i ukazuje rozważania organu o dowodach, które doprowadziły do wydania decyzji o takiej właśnie treści.

Należy zatem odnieść się do zarzutów naruszenia prawa materialnego, w szczególności dotyczących (w różnej formie) ustalenia przez Instytucję Zarządzającą, że beneficjent projektu spółka F. nie jest podmiotem uprawnionym do udziału w konkursie.

Jest niejako poza sporem okoliczność, że w konkursie o dofinansowanie projektów ze środków EFRR w ramach działania 1.1 - Wsparcie kapitałowe przedsiębiorczości, schemat B Bezpośrednie dotacje inwestycyjne Osi Priorytetowej I Konkurencyjna i innowacyjna gospodarka RPO W[...] na lata 2007-2013, ogłoszonym uchwałą nr 201/381/09, mogły brać udział jedynie mikro, małe i średnie przedsiębiorstwa.

Definicja tego typu przedsiębiorstw zawarta została w rozporządzeniu Komisji (WE) 800/2008 z dnia 6 sierpnia 2008 r. uznającego niektóre rodzaje pomocy za zgodne ze wspólnym rynkiem w zastosowaniu art. 87 i 88 Traktatu (DZ.U. U.E. L 214 z 20084., s. 3).

W myśl załącznika nr I do tego aktu prawnego - art. 1, za przedsiębiorstwo uważa się podmiot prowadzący działalność gospodarczą bez względu na formę prawną. Zalicza się tutaj też konsorcja prowadzące regularną działalność gospodarczą. W art. 2 wskazano, że mikro przedsiębiorstwo to przedsiębiorstwo zatrudniające mniej niż 10 pracowników i którego obrót lub bilans roczny nie przekracza 2 miliony euro. Małe przedsiębiorstwo zatrudnia mniej niż 50 pracowników i ma obrót całkowity lub bilans roczny mniejszy niż 10 mln euro. Średnio zatrudnia mniej niż 250 pracowników i ma obrót mniejszy niż 50 mln euro a/lub bilans mniejszy niż 43 mln euro.

Spółka F., jeżeli byłaby przedsiębiorstwem samodzielnym, musiała by zatrudniać mniej niż 10 osób i mieć bilans/obrót mniejszy niż 2 mln euro, by być mikro przedsiębiorstwem (tak ja deklarowała).

Pojęcie przedsiębiorstwa samodzielnego zostało przedstawione w art.3 ust.1 omawianego załącznika I i jest nim każde przedsiębiorstwo, które nie jest zakwalifikowane jako przedsiębiorstwo partnerskie lub przedsiębiorstwo powiązane.

Definicja przedsiębiorstwa pokrewnego w realiach niniejszej sprawy jest prawnie relewantna, natomiast - wobec ustaleń Zarządu Województwa, istotne będzie ustalenie pojęcia przedsiębiorstwa powiązanego.

Zostało ono zdefiniowane w art. 3 ust.3 załącznika I. Są nimi przedsiębiorstwa pozostające względem siebie w następujących związkach:

- przedsiębiorstwo ma większość praw głosu w innym przedsiębiorstwie w roli udziałowca/ akcjonariusza,

- przedsiębiorstwo ma prawo wyznaczyć lub odwołać większość członków organu administracyjnego, zarządzającego lub nadzorczego innego przedsiębiorstwa,

- przedsiębiorstwo ma prawo wywierać dominujący wpływ na inne przedsiębiorstwo zgodnie z umową, statutem lub umowa spółki tego przedsiębiorstwa,

- przedsiębiorstwo będące udziałowcem/akcjonariuszem lub członkiem innego przedsiębiorstwa kontroluje samodzielnie, zgodnie z umową z innymi udziałowcami/akcjonariuszami większość praw głosu udziałowców/ akcjonariuszy lub członków w tym przedsiębiorstwie.

Jednocześnie przedsiębiorstwa pozostające w jednym z takich związków z osobą fizyczną lub grupą osób fizycznych działających wspólnie, traktuje się jako powiązane, jeżeli prowadzą swoją działalność lub część działalności na tym samym właściwym rynku lub rynkach pokrewnych. Za rynki pokrewne uważa się rynek danego produktu znajdujący się na bezpośrednio niższym lub wyższym szczeblu w stosunku do właściwego rynku.

Z brzmienia tych przepisów wynika, że w przypadku zaistnienia powiązań w nim opisanych pomiędzy podmiotami gospodarczymi, do wyliczania danych wskazanych w art. 1 załącznika I należy uwzględniać nie dane jednego tylko podmiotu, ale też wszystkich podmiotów partnerskich lub powiązanych w rozumieniu art. 3 załącznika I. Ustalenie zatem, czy takie powiązania istnieją, ma kluczowe znaczenie dla oceny, czy przedsiębiorstwo powinno być oceniane jako samodzielne, czy jako powiązane. W zależności od tych ustaleń może ono spełniać status mikro przedsiębiorcy lub też statusu takiego będzie należało mu odmówić.

Pomiędzy przedsiębiorstwami w myśl przedstawionych przepisów mogą istnieć powiązania o charakterze kapitałowym, ale także powiązania o charakterze osobowym, przy czym przy tym drugim typie powiązania, koniecznym będzie, aby powiązane przedsiębiorstwa działały na tym samym właściwym rynku, czyli zajmowały się tym samym przedmiotem działalności w całości albo też w części. Działalność ich musi się więc w jakiejś części pokrywać.

Celem wykazania, że przedsiębiorstwo jest powiązane w rozumieniu tych przepisów organ musiał więc wykazać powiązania personalne pomiędzy różnymi przedsiębiorstwami, a także działalność tych przedsiębiorstw na tym samym rynku, lub rynkach pokrewnych.

W tym zakresie organ wykazał powiązania personalne pomiędzy całym szeregiem przedsiębiorstw wskazanych w tabeli nr 1 zawartej w decyzji, gdzie cały szereg podmiotów gospodarczych wykazywał powiązania za pośrednictwem wspólników spółek prawa handlowego.

Zarząd województwa szczegółowo odniósł się do tych powiązań wskazując na powiązania o charakterze bezpośrednim i pośrednim, występujące w poszczególnych podmiotach gospodarczych przez wspólników spółki F. J. i wspólnicy spółka jawna to: A. J., J. J. i M. J.. Powiązania te nie mogą, w świetle nie budzących wątpliwość informacji z Krajowego Rejestru Sądowego budzić wątpliwości.

Same jednak powiązania pomiędzy podmiotami nie są wystarczające, gdyż konieczne jest jeszcze ustalenie, że działają one na tym samym rynku właściwym. W tym zakresie Zarząd Województwa powołał się na wypisy z KRS, w których wskazana jest działalność prowadzona przez poszczególne podmioty powiązane.

Obowiązek wskazania przedmiotu działalności według Polskiej Klasyfikacji działalności wynika z art. 40 pkt 1 ustawy z dnia 20 sierpnia 1997 r. o Krajowym Rejestrze Sądowym (t.j. Dz. U. z 2015r., poz.1142). Przewiduje on, że w dziale 3 rejestru przedsiębiorców zamieszcza się przedmiot działalności (aktualnie od 01.12.2014r. nie więcej niż 10 pozycji), w tym jeden przedmiot przeważającej działalności na poziomie podklasy. Należy przy tym podkreślić, że określenie tego przedmiotu działalności musi znajdować odzwierciedlenie w umowie spółki zawartej przy jej zakładaniu. Wpis w KRS podlega bowiem badaniu pod względem zgodności z zawartą umową spółki.

Wpis ten korzysta również z domniemania prawdziwości wskazanego w art.17 ust. 1 ustawy o KRS. Stanowi on mianowicie, że domniemywa się, że dane wpisane do rejestru są prawdziwe. Domniemanie to, co nie jest kwestionowane w judykaturze i doktrynie, ma charakter domniemania wzruszalnego i może być obalone. Obalenie tego domniemania musi być przy tym jednoznaczne i nie budzić żadnych wątpliwości.

W niniejszej sprawie Zarząd Województwa, ustalając rynek na którym działają wszelkie powiązane podmioty, oparł się na przedmiotach działalności wskazanych przy ich zakładaniu i wpisywaniu do Krajowego Rejestru Sądowego. Dopóki wpisy te tam są zawarte, domniemywa się ich prawdziwość. Organ nie miał żadnych podstaw prawnych do kwestionowania tychże zapisów. Nie mógł też w żaden sposób prowadzić postępowania mającego na celu weryfikację prawdziwości tych wpisów. Nie posiada on bowiem żadnych uprawnień do kontrolowania prawdziwości wpisów do KRS. Nie posiada żadnych uprawnień do kontrolowania podmiotów nie będących beneficjentami w prowadzonych przez niego konkursach. Nie może prowadzić postępowań kontrolnych, kontroli podatkowych ani też w żaden inny sposób dokonać kontroli w zakresie zgodności prowadzonej przez podmiot działalności z działalnością zadeklarowana w KRS.

Należy przy tym zaznaczyć, że wpisy w KRS są dokonywane na podstawie zgłoszeń dokonywanych przez same podmioty gospodarcze, które najpierw w umowach tworzących danego podmiotu określają przedmiot tej działalności, a następnie dokonują zgłoszenia prowadzenia takiej działalności do KRS. Nie dzieje się to pod przymusem, ani w żaden inny sposób nie jest przez osoby trzecie sterowane. Na skutek działalności gospodarczej prowadzonej w zakresie całkowitej swobody podmioty te deklarują działalność na takim rynku. Dopóki same nie zmienią przedmiotu deklarowanej działalności gospodarczej, żaden inny organ nie może za nich tego uczynić (pomijając wpisy prowadzenia działalności zakazanej). Stanowiłoby to naruszenie zasady swobody działalności gospodarczej.

Należy podkreślić, że skarżąca deklarując konieczność obalenia prawdziwości zapisów w KRS, domaga się obalenia prawdziwości zapisów dokonanych przez nią samą (spółkę jawną), bądź też wspólników tej spółki w innych podmiotach. Wspólnicy spółki domagają się więc obalenia prawdziwości swoich własnych wpisów.

Organ powołał się na zapisy, które zostały dokonane w KRS na podstawie wniosków wspólników tej spółki lub osób z nimi powiązanych.

Jednocześnie Sąd uznał, że w sprawie nie doszło do obalenia prawdziwości zapisów w KRS. Jak już wyżej wskazano, Zarząd Województwa nie posiada uprawnień do badania rodzaju działalności prowadzonej przez podmioty nie będące uczestnikami konkursu. Może jedynie poprzestać na danych z KRS. Aby natomiast zaprzeczyć prawdziwości tych wpisów w zakresie prowadzonej działalności gospodarczej, należało by wykazać, że dany podmiot nie tylko nie dokonał transakcji w danym segmencie rynku , a więc nie posiada żadnej faktury czy innego dokumentu (umowy), potwierdzającej dokonanie takiej transakcji, ale też takiej transakcji nie próbował zawrzeć i danym segmentem rynku w ogóle się nie interesował. Nie prowadził czynności przygotowawczych badania rynku czy też poszukiwań kontrahentów, rozmów biznesowych, które jednak nie zakończyły się sukcesem. Ma rację bowiem w tym zakresie Zarząd Województwa, że działalność na danym rynku to też jego badanie, poszukiwanie kontrahentów, przygotowywanie kontraktów, nawet jeżeli nie zostały zawarte.

Dopiero więc obalenie przez Skarżącą, że żadne takie działania nie były prowadzone przez powiązane podmioty, mogłoby doprowadzić do obalenia domniemania z art. 17 ust. 1 ustawy o KRS.

Skarżąca spółka żadnego takiego dowodu nie wykazała. Co oczywiste, za taki dokument nie może być uznana "opinia" J. K., w której w sposób bardzo lakoniczny stwierdzono jedynie, że spółki powiązane nie działały na tym samym rynku co spółka F., bez podania materiałów źródłowych, podstaw swoich twierdzeń przesłuchanych świadków itp.

Powyższa argumentacja w ocenie Sądu prowadzi do przyjęcia, że stanowisko Zarządu Województwa polegające na przyjęciu, że podmioty powiązane działały na tym samym rynku w oparciu o dane z KRS, jest prawidłowe.

Słusznie zatem Zarząd Województwa uznał, że spółka jawna F. nie może być uznana za przedsiębiorstwo samodzielne, ale za powiązane i dla obliczenia danych determinujących jej zaliczenie do którejś z grup przedsiębiorstw muszą być wzięte pod uwagę: zatrudnienie i wartość obrotu ze wszystkich przedsiębiorstw w grupie.

Dalej podnieść trzeba, że w przedmiotowej decyzji Zarząd Województwa w sposób szczegółowy przedstawił sposób obliczania ilości zatrudnionych pracowników przez przedsiębiorstwo mikro, małe czy średnie (MŚP) oraz wartości obrotu czy sumy bilansowej. W oparciu o przedstawione kryteria i dane zawarte w tabeli nr 1 (dostępne w KRS) wskazał, że wielkość liczby zatrudnionych pracowników przez przedsiębiorstwa powiązane w ramach grupy przekracza ilość 10 osób, jakie mogą być zatrudnione przez mikro przedsiębiorstwo, a nawet 250 osób zatrudnianych przez średnie przedsiębiorstwo. Również poziom obrotów przekracza wartość przewidzianą dla średniego przedsiębiorstwa.

Jako uprawnione jawi się zatem uznanie przez organ administracji, że wspólnie z podmiotami powiązanymi stanowi przedsiębiorstwo duże.

Ta konstatacja prowadzi do wniosku, że Skarżąca nie mogła ona brać udziału w konkursie opisanym na wstępie, bowiem nie spełniała kryterium podmiotowego, a więc nie była przedsiębiorstwem mikro (co deklarowała) ani też małym, czy średnim.

To skutkuje uznaniem, że środki przekazane jej w ramach umowy o dofinansowanie zostały przekazane jej nienależnie.

Wypłata środków finansowych w tego typu okolicznościach, a więc podmiotowi nieuprawnionemu, wyczerpuje pojęcie nieprawidłowości ujęte w przepisie art. 2 pkt 7 Rozporządzenia 1083/2006. Pod pojęciem nieprawidłowości definiuje on jakiekolwiek naruszenie przepisu prawa wspólnotowego, wynikające z działania lub zaniechania podmiotu gospodarczego, które powoduje lub mogłoby spowodować szkodę w budżecie ogólnym Unii Europejskiej w drodze finansowania nieuzasadnionego wydatku z budżetu ogólnego.

Przez naruszenie przepisów prawa krajowego należy przy tym rozumieć zarówno normy prawa wspólnotowego (Rozporządzenia Rady czy Komisji), ale także naruszenia prawa krajowego, jeżeli w tych aktach dochodzi do sprecyzowania, na podstawie stosownych delegacji zawartych w aktach wspólnotowych, procedur udzielania dofinansowania ustalanych przez organy stanowienia prawa w danym państwie członkowskim, czy też akty uchwalone przez Instytucję, uczestniczące w postępowaniach konkursowych (Instytucje pośredniczące czy też zarządzające).

W przedmiotowej sprawie doszło do naruszenia przepisów dotyczących określenia podmiotów, do których była kierowana pomoc w ramach programu powyżej wskazanego. Był on kierowany do określonej grupy przedsiębiorstw. Jego celem była aktywizacja określonej grupy przedsiębiorstw, przekazanie im środków na rozwój poprzez innowacyjne przedmioty działalności gospodarczej: zakup nowoczesnych środków produkcji, oprogramowania, pomoc w tworzeniu zaawansowanych technologicznie w danym segmencie towarów. Adresatem programu był więc, mówiąc potocznie, mały i średni biznes.

Na skutek działania beneficjenta pomoc została udzielona przedsiębiorstwu dużemu. Pomoc nie została więc udzielona podmiotowi z tej grupy, która miała być jej adresatem.

Doszło więc do naruszenia przepisu prawa wspólnotowego, znajdującego uszczegółowienie w przepisach prawa krajowego.

Takie udzielenie pomocy, jako nie przynoszące zamierzonych skutków, niewątpliwie powoduje szkodę. Dochodzi do sfinansowania nieuzasadnionego wydatku, wydatek taki nie powinien być bowiem poniesiony. Duże przedsiębiorstwo nie powinno otrzymać dofinansowania.

Szkoda jest rzeczywista w tym zakresie, w którym zostały już środki wypłacone i potencjalna w tej części, w której miały być wypłacone, do czego jednak nie doszło na skutek wstrzymania wypłaty. Zostały wypłacone nienależnie środki w myśl art. 207 ust. 1 pkt 3 u.f.p.

Nałożenie obowiązku zwrotu i określenie wysokości kwoty zwrotu w pełni znajduje więc uzasadnienie w przepisach, na które powołuje się Zarząd Województwa.

Z tych względów Sąd Administracyjny oddalił skargę w myśl art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2012r., poz. 270 ze zm.).