Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt IV SAB/Wa 444/15
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2016-05-04 00:00:00+02:00 (orzeczenie nieprawomocne)
Symbol z opisem: 6180 Wywłaszczenie nieruchomości i odszkodowanie, w tym wywłaszczenie gruntów pod autostradę
658
Hasła tematyczne: Administracyjne postępowanie
Skarżony organ: Prezydent Miasta
Treść wyniku: Zobowiązano ... i stwierdzono, że bezczynność miała miejsce bez rażącego naruszenia prawa
Powołane przepisy: article: art. 1 par. 1 i par. 2
journal: Dz.U. 2014 poz 1647
law: Ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych - tekst jednolity
article: art. 3 par. 2 pkt 8, art. 119 pkt 4, art 149 par 1, par. 1 a i par. 2, art. 154 par. 6, art. m200, art. 205 par. 1
journal: Dz.U. 2012 poz 270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity.
article: art. 12 par. 1, art. 7, art. 77 par. 1, art. 35 par. 1 i par. 3, art. 36 par. 1 i 2, art. 97 par. 1
journal: Dz.U. 2016 poz 23
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity

SENTENCJA

Dnia 4 maja 2016 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Tomasz Wykowski (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Grzegorz Rząsa Sędzia WSA Wanda Zielińska – Baran po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 4 maja 2016 roku w trybie uproszczonym sprawy ze skargi Z. G. na bezczynność Prezydenta [...] w przedmiocie rozpoznania wniosku o ustalenie i wypłatę odszkodowania 1. zobowiązuje Prezydenta [...] do rozpoznania wniosku Z. G. z dnia 1 września 2010r. o ustalenie i wypłatę odszkodowania za grunt wydzielony pod drogę publiczną – ulicę [...]., stanowiący działkę ewidencyjną nr [...] z obrębu [...] o powierzchni 132 m2 oraz działkę gruntu nr [...] o powierzchni 663 m2 wydzieloną pod przewidzianą do realizacji drogę oznaczoną symbolem [...] oraz działkę gruntu nr [...] położoną w pasie projektowanej ul. [...] w terminie 30 dni od dnia otrzymania odpisu prawomocnego wyroku wraz z aktami sprawy; 2. stwierdza, że Prezydent [...] dopuścił się bezczynności w zakresie rozpoznania wniosku Z. G. z dnia 1 września 2010r. o ustalenie i wypłatę odszkodowania za grunt wydzielony pod drogę publiczną – ulicę [...]., stanowiący działkę ewidencyjną nr [...] z obrębu [...] o powierzchni 132 m2 oraz działkę gruntu nr [...] o powierzchni 663 m2 wydzieloną pod przewidzianą do realizacji drogę oznaczoną symbolem [...] oraz działkę gruntu nr [...] położoną w pasie projektowanej ul. [...] 3. stwierdza, że bezczynność Prezydenta [...] , o której mowa w pkt 1 wyroku nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa; 4. oddala skargę w pozostałym zakresie; 5. zasądza od Prezydenta [...] na rzecz skarżącego Z.G. kwotę 100 zł (stu złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.


UZASADNIENIE

I. Pismem z dnia 5 października 2015 r., sprecyzowanym pismem z dnia 26 lutego 2016 roku Z. G. (dalej "skarżący") wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie (dalej "Sądu") skargę na bezczynność Prezydenta [...] (dalej także "Prezydenta") w przedmiocie rozpatrzenia wniosku skarżącego z dnia 1 września 2010 r. o ustalenie i wypłatę na podstawie art. 98 ust. 3 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (t.j. Dz.U. z 2015 r. poz. 1774) – dalej "u.g.n.", odszkodowania za grunt wydzielony pod drogę publiczną – ulicę [...]., stanowiący działkę ewidencyjną nr [...] o powierzchni 663 m2, wnosząc o:

1) zobowiązanie organu do wydania decyzji w sprawie w terminie 14 dni,

2) stwierdzenie, że organ dopuścił się bezczynności lub przewlekłego prowadzenia postępowania i że bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa,

3) wymierzenie organowi grzywny na podstawie art. 149 § 2 p.p.s.a. w maksymalnej wysokości określonej w art. 154 § 6 p.p.s.a. lub przyznanie od organu na rzecz skarżącego sumy pieniężnej do wysokości połowy kwoty określonej w art. 154 § 6 p.p.s.a.,

4) zasądzenie od organu na rzecz skarżącego kosztów postępowania sądowego.

II. Przebieg postępowania administracyjnego, poprzedzający wniesienie przez skarżącego skargi na bezczynność organu, przedstawia się w sposób następujący:

1. Decyzją z dnia [...] listopada 2009 r. nr [...] (dalej "decyzją podziałową") Prezydent [...] zatwierdził projekt podziału nieruchomości uregulowanej w księdze wieczystej KW Nr [...] o powierzchni 2,0085 ha oznaczonej w ewidencji gruntów jako działka ewidencyjna nr [...] w obrębie [...] . W wyniku zatwierdzenia wskazanego wyżej podziału wyodrębniono trzy działki drogowe, przeznaczone pod drogę publiczną, w tym działkę nr [...] o powierzchni 663 m2, wydzieloną pod przewidzianą do realizacji drogę oznaczoną symbolem [...] (dalej "przedmiotowa nieruchomość"). Decyzja Nr [...] stała się ostateczna w dniu 21 listopada 2009 r.

2. Wnioskiem z dnia 1 września 2010 r. (dalej także "wniosek odszkodowawczy") skarżący wystąpił o ustalenie i wypłatę odszkodowania z tytułu utraty własności wydzielonych działek drogowych, w tym przedmiotowej działki (tj. działki gruntu nr [...] o powierzchni 663 m2).

3. Decyzją z dnia [...] marca 2015 roku Nr [...] Prezydent odmówił ustalenia odszkodowania za przedmiotową działkę, stwierdzając niezgodność dokonanego podziału z postanowieniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Organ wskazał, że przedmiotowa działka jest położona na terenach o różnym przeznaczeniu, w konsekwencji czego wydzielenie działki jedynie w części pod planowaną drogę, jak też ustalenie stosowanego odszkodowania powinno być obligatoryjnie poprzedzone opracowaniem aktualnych linii rozgraniczających planowaną drogę.

4. Decyzją Nr [...] z [...] lipca 2015 r. (dalej także "decyzją kasatoryjną"), wydaną w wyniku rozpatrzenia odwołania skarżącego od decyzji Prezydenta z dnia [...] marca 2015 roku, Wojewoda [...] uchylił decyzję Prezydenta w całości i przekazał temu organowi sprawę do ponownego rozpatrzenia. Organ odwoławczy wskazał, że pomimo umiejscowienia przedmiotowej działki w dwóch różnych jednostkach planistycznych, tj.: 1) częściowo w pasie projektowanej ulicy lokalnej bez nazwy, oznaczonej na rysunku planu symbolem [...], oraz 2) częściowo w strefie terenów usług lokalnych oznaczonej na rysunku symbolem [...], to jednakże z ostatecznej decyzji podziałowej, zgodnej z ustaleniami planu, wynika jednoznacznie, że działka ta została przeznaczona pod drogę oznaczoną symbolem [...]. W tej sytuacji organ odszkodowawczy winien zgromadzić materiał dowodowy, niezbędny do ustalenia należnego skarżącemu odszkodowania (zlecenie wyceny nieruchomości, ewentualne przeprowadzenie rozprawy administracyjnej) i o takim odszkodowaniu orzec.

5. W dniu 7 sierpnia 2015 r. Gmina [...] wniosła do tut. Sądu skargę na kasatoryjną decyzję Wojewody z dnia [...] lipca 2015 r.

6. Wyrokiem z dnia 8 stycznia 2016 r., sygn. akt SA/Wa 2751/15, skarga Gminy została oddalona. Orzeczenie jest nieprawomocne.

7. Pismem z dnia 9 września 2015 roku (data wpływu do Urzędu [...] 14 września 2015 r.) skarżący złożył do Wojewody, w trybie uregulowanym w art.37 § 1 k.p.a., zażalenie na nierozpatrzenie przez Prezydenta wniosku odszkodowawczego z dnia 1 września 2010 r. w części dotyczącej przedmiotowej nieruchomości, zaistniałe w sytuacji powstania po stronie organu obowiązku dokonania takiego rozpatrzenia, wynikającego wprost z decyzji kasatoryjnej Wojewody z dnia [...] lipca 2015 r. z dnia [...] marca 2015 r.

8. Pismem z dnia 30 września 2015 roku znak [...], [...] Prezydent przekazał zażalenie skarżącego Wojewodzie [...] celem rozpatrzenia zgodnie z właściwością (zażalenie wpłynęło do Wojewody w dniu 6 października 2015 r.).

9. Pismem z dnia 28 września 2015 r. znak [...] Prezydent poinformował skarżącego, że nie było możliwe rozpatrzenie sprawy w terminie określonym w art. 35 k.p.a. z uwagi na konieczność zgromadzenia całości akt sprawy zgodnie z art. 7, art. 77 § 1, art. 80 k.p.a. oraz, że merytoryczne rozstrzygnięcie w sprawie zostanie wydane przez Prezydenta po ostatecznym rozpatrzeniu skargi Gminy na decyzję Wojewody z dnia [...] lipca 2015r., ale nie później niż do dnia 30 marca 2016 roku.

10. Postanowieniem Nr [...] z dnia [...] listopada 2015 r., wydanym na podstawie art.37 § 2 k.p.a., Wojewoda uznał za uzasadnione zażalenie skarżącego na nierozpatrzenie przez Prezydenta wniosku odszkodowawczego z dnia 1 września 2010 r. w części dotyczącej przedmiotowej nieruchomości i wyznaczył Prezydentowi termin do wydania stosowanego rozstrzygnięcia, wynoszący 3 miesiące od daty doręczenia postanowienia, stwierdzając jednocześnie, że niezałatwienie sprawy w terminie nie miało miejsca z rażącym naruszeniem prawa (postanowienie k. 21 – 22).

III. W odpowiedzi na skargę, udzielonej pismem z dnia 28 października 2015 r., Prezydent wniósł o jej oddalenie jako bezzasadnej.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

IV. Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. nr 153, poz. 1269, ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym w świetle § 2 powołanego wyżej artykułu, kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej.

Z art. 3 § 2 pkt 8 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2012 r., poz. 270, ze zm. - dalej "p.p.s.a.") wynika, że kontrola ta obejmuje również orzekanie w sprawach skarg na bezczynność w przypadkach określonych w pkt 1-4 lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a.

Środki dyscyplinujące, którymi dysponuje sąd w razie uwzględnienia skargi na bezczynność organu lub przewlekłe prowadzenie przez organ postępowania, określa w pierwszej kolejności art.149 § 1 p.p.s.a. W myśl tego przepisu sąd, uwzględniając skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organy w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 1-4 albo na przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 4a:

1) zobowiązuje organ do wydania w określonym terminie aktu, interpretacji albo do dokonania czynności;

2) zobowiązuje organ do stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa;

3) stwierdza, że organ dopuścił się bezczynności lub przewlekłego prowadzenia postępowania.

Jednocześnie sąd stwierdza, czy bezczynność organu lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organ miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa (art.149 § 1 lit. a p.p.s.a.).

Art. 149 § 2 p.p.s.a stanowi, że sąd, w przypadku, o którym mowa w § 1, może ponadto orzec z urzędu albo na wniosek strony o wymierzeniu organowi grzywny w wysokości określonej w art. 154 § 6 lub przyznać od organu na rzecz skarżącego sumę pieniężną do wysokości połowy kwoty określonej w art. 154 § 6. W myśl art. 154 § 6 p.p.s.a. grzywnę wymierza się do wysokości dziesięciokrotnego przeciętnego wynagrodzenia miesięcznego w gospodarce narodowej w roku poprzednim, ogłaszanego przez Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego na podstawie odrębnych przepisów.

Przepis art.119 pkt 4 w zw. z art.120 p.p.s.a. umożliwia sądowi administracyjnemu rozpoznanie sprawy ze skargi na bezczynność organu w trybie uproszczonym, tj. na posiedzeniu niejawnym w składzie trzech sędziów.

Przesłanką dopuszczalności wniesienia do sądu skargi na bezczynność organu jest uprzednie wniesienie przez stronę zażalenia lub wezwania do usunięcia naruszenia prawa w trybie przewidzianym w art. 37 § 1 k.p.a., albowiem jest to środek zaskarżenia w rozumieniu art. 52 § 2 p.p.s.a. (postanowienie NSA z dnia 7 maja 2014 r., sygn. akt II OSK 1083/14, publ. LEX). Przesłanka ta została spełniona w niniejszej sprawie, albowiem pismem z dnia 9 września 2015 r. skarżący wniósł wymagane zażalenie do organu wyższego stopnia nad Prezydentem.

Wniesioną do Sądu skargę należało uwzględnić, albowiem prowadzone przez Prezydenta [...] postępowanie odszkodowawcze w zakresie działki ew. nr [...] o powierzchni 663 m2, wszczęte z wniosku skarżącego z dnia 1 września 2010 roku, dotknięte jest bezczynnością.

V. Ocena przebiegu postępowania administracyjnego, prowadzonego przez Prezydenta [...] w przedmiocie rozpoznania wniosku odszkodowawczego skarżącego zakresie oznaczonym w skardze, w kontekście ewentualnej bezczynności organu, prowadzi do następujących wniosków:

1. Zasadnicze znaczenie w rozpatrywanej sprawie ma jednoznacznie ustalenie jej charakteru, tj. przesądzenie, czy przedmiotem skargi jest bezczynność Prezydenta w rozpatrzeniu części wniosku odszkodowawczego skarżącego, czy też przewlekłe prowadzenie przez ten organ postępowania odszkodowawczego. Konieczność ta wyniknęła stąd, że skarżący świadomie wstrzymał się z jednoznaczną dyspozycją w tym zakresie, argumentując w piśmie procesowym z dnia 26 lutego 2016 r. (k.18 akt sądowych) w oparciu o powołane orzecznictwo sądowe (wyrok NSA z dnia 26 lipca 2012 r., II OSK 1360/12, publ. LEX), że w sprawie ze skargi na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania to sąd administracyjny, na podstawie okoliczności sprawy, a zwłaszcza toku postępowania administracyjnego, ocenia, czy w sprawie wystąpiła bezczynność, czy przewlekłe prowadzenie postępowania oraz na podstawie tej oceny, stosownie do okoliczności sprawy, podejmuje rozstrzygnięcia, o których mowa w art. 149 p.p.s.a., jeżeli nie ma podstaw do odrzucenia albo oddalenia skargi, bądź umorzenia postępowania sądowego.

Dokonując w tym kontekście stosownych ocen, Sąd przyjął, że czytelną intencją skarżącego, korespondującą z jego najlepszym interesem, jest doprowadzenie do jak najszybszego wykonania przez Prezydenta zaleceń decyzji kasatoryjnej Wojewody z dnia z [...] lipca 2015 r., tj. do ponownego przeprowadzenia przez Prezydenta postępowania odszkodowawczego, obejmującego (w przeciwieństwie do pierwszej decyzji w tym przedmiocie) zgromadzenie dowodów umożliwiających ustalenie wartości przedmiotowej nieruchomości (w szczególności zlecenie przez organ sporządzenia przez rzeczoznawcę majątkowego stosownego operatu z wyceny), prowadzącego następnie do ustalenia w formie decyzji administracyjnej należnego odszkodowania. Skarżący zwalcza zatem wstrzymywanie się przez organ z podejmowaniem czynności w sprawie w związku z zawisłością przed tut. Sądem (w dacie wnoszenia skargi) sprawy ze skargi Gminy na przywołaną wyżej kasatoryjną decyzję Wojewody z dnia [...] lipca 2015 r. Powyższe okoliczności przemawiają w ocenie Sądu za zasadnością kontroli działań Prezydenta według kryteriów ewentualnej bezczynności tego organu, nie zaś w kontekście przewlekłego prowadzenie postępowania odszkodowawczego.

Alternatywnie ujmując wskazaną wyżej kwestię, nawet gdyby przyjąć że wniesiona skarga jest skargą na bezczynność organu lub na przewlekłe prowadzenie przez organ postępowania, a zatem skargą konsekwentnie wnoszącą o zastosowanie w sprawie obu wskazanych wyżej instytucji, to skarga w zakresie przewlekłego prowadzenia przez organ postępowania podlega oddaleniu (pkt 4 wyroku, w którym Sąd orzekł o oddaleniu w pozostałym zakresie).

2. Organy administracji publicznej mają obowiązek działać w sprawie wnikliwie i szybko, posługując się możliwie najprostszymi środkami prowadzącymi do jej załatwienia (art. 12 § 1 ustawy z 14 czerwca 1960r. Kodeks postępowania administracyjnego Dz. U. z 2013r., poz. 267 ze zm., dalej "k.p.a."). Na organie prowadzącym postępowanie spoczywa obowiązek podejmowania wszelkich kroków niezbędnych do załatwienia sprawy (art. 7 i art. 77 § 1 k.p.a.). Stosownie do treści art. 35 § 1 k.p.a. organy administracji publicznej obowiązane są załatwiać sprawy bez zbędnej zwłoki. Załatwienie sprawy wymagającej postępowania wyjaśniającego powinno nastąpić nie później niż w ciągu miesiąca, a sprawy szczególnie skomplikowanej - nie później niż w ciągu dwóch miesięcy, od dnia wszczęcia postępowania (art. 35 § 3 k.p.a.). W myśl natomiast art. 36 § 1 k.p.a. o każdym przypadku niezałatwienia sprawy w terminie określonym w art. 35 k.p.a. lub w przepisach szczególnych organ administracji publicznej jest obowiązany zawiadomić strony, podając przyczyny zwłoki i wskazując nowy termin załatwienia sprawy. Ten sam obowiązek ciąży na organie administracji publicznej również w przypadku zwłoki w załatwieniu sprawy z przyczyn niezależnych od organu (art. 36 § 2 k.p.a.).

W orzecznictwie sądowoadministracyjnym podkreśla się, że z bezczynnością organu administracji publicznej mamy do czynienia wówczas, gdy w prawnie ustalonym terminie organ ten - mimo ustawowego obowiązku - nie zakończył go wydaniem w terminie decyzji, postanowienia lub też innego aktu lub nie podjął stosownej czynności wskazanych w art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a. (por. np. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 5 lipca 2012r. sygn. akt II OSK 1031/12 orzeczenie dostępne w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych pod adresem http://orzeczenia.nsa.gov.pl/). Dla stwierdzenia stanu bezczynności organu nie ma przy tym znaczenia fakt, z jakich powodów dany akt administracyjny nie został podjęty, a w szczególności, czy bezczynność ta była zawiniona przez organ, czy też nie.

3. W przedmiotowej sprawie skarżący wniósł do Prezydenta, pismem z dnia 1 września 2010 r., o ustalenie w trybie uregulowanym w art. 98 ust. 3 u.g.n. odszkodowania należnego z tytułu utraty prawa własności przedmiotowej działki w następstwie wydania stosownej decyzji podziałowej (wniosek ten objął także dwie inne działki, niemniej ten zakres wniosku pozostaje poza przedmiotem niniejszego postępowania). Do dnia wyrokowania w sprawie przez Sąd oznaczona w skardze część wniosku odszkodowawczego skarżącego nie została rozpatrzona ostateczną decyzją administracyjną, ewentualnie innym aktem procesowym, co do zasady znoszącym bezczynność organu administracji (np. postanowieniem zawieszającym postępowanie w sprawie). W tej sytuacji wnikliwej ocenie poddać należy legalność działań organu w okresie pomiędzy wydaniem przez Wojewodę w dniu [...] lipca 2015 r. kasatoryjnej decyzji odwoławczej, uchylającej decyzję Prezydenta z dnia [...] marca 2015 roku, odmownie rozpatrującej wniosek odszkodowawczy skarżącego, a dniem wniesienia przez skarżącego skargi do Sądu. Z decyzji Wojewody wynikał w oczywisty sposób obowiązek Prezydenta do ponownego orzekania w sprawie, z którego to obowiązku organ się nie wywiązał, powołując się na zawisłość przed tut. Sądem sprawy ze skargi Gminy na decyzję Wojewody z dnia [...] lipca 2015 r., w tym na związane z tym faktem przekazanie Sądowi akt sprawy. Oceniając te okoliczności sprawy z pozycji rygoryzmu procesowego należy stwierdzić, że decyzja kasatoryjna Wojewody z dnia [...] lipca 2015 r., spełniająca kryteria decyzji ostatecznej z art.16 k.p.a., stała się decyzją wykonalną od dnia jej wydania. Co do zasady zatem Prezydent, któremu mocą decyzji kasatoryjnej zwrócono sprawę do ponownego rozpatrzenia, winien do takiego rozpatrzenia niezwłocznie przystąpić. Skutecznej przeszkody do prowadzenia takiego postępowania nie może zatem stanowić ani fakt kwestionowania legalności decyzji kasatoryjnej przez Gminę przed tut. Sądem (który miałby być postrzegany jako ujawnienie się w sprawie zagadnienia wstępnego w rozumieniu art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a.), ani wiążące się z tym etapem procesowym przekazanie przez organ odwoławczy akt sprawy do Sądu (ewentualna przeszkoda o charakterze techniczno – organizacyjnym). Stwierdzić zatem należy, że wywołana skargą jednej ze stron postępowania perspektywa sądowej kontroli decyzji kasatoryjnej, wydanej na podstawie art.138 § 2 k.p.a., nie spełnia kryteriów zagadnienia wstępnego w rozumieniu art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a. w postępowaniu przed organem I instancji, prowadzonym w wykonaniu tejże decyzji kasatoryjnej. O ile pomiędzy tymi dwiema postępowaniami (tj. pomiędzy sądowym postępowaniem ze skargi na decyzję kasatoryjną a postępowaniem przed organem I instancji, mającym na celu wykonanie decyzji kasatoryjnej) istnieje zależność tego rodzaju, że ewentualne prawomocne orzeczenie sadowe, eliminujące z obrotu prawnego decyzję kasatoryjną, spowoduje bezprzedmiotowość powtórnego postępowania przed organem I instancji, o tyle nie jest to zależność tego rodzaju, że bez zakończenia postępowania sądowego prowadzenie postępowania przed organem I instancji nie jest w ogóle możliwe, a to z racji nierozstrzygnięcia kwestii prawnej, koniecznej do wydania orzeczenia w sprawie. Z tego rodzaju kwestią nie można utożsamiać żądania przez jedną ze stron zweryfikowania legalności ostatecznej decyzji kasatoryjnej (która to weryfikacja, dokonywana przez sąd administracyjny, w oczywisty sposób nie musi prowadzić do zakwestionowania tej legalności). O ile zatem wykonując decyzję kasatoryjną w sytuacji zawiśnięcia przed sądem administracyjnym skargi na tę decyzję, organ I instancji działa niewątpliwie w warunkach ryzyka późniejszego wyeliminowania z obrotu prawnego wydanej przez siebie decyzji (na zasadzie art.145 § 1 pkt 8 k.p.a.), jako bezpośredniego następstwa ewentualnego wyeliminowania decyzji kasatoryjnej z obrotu prawnego przez sąd (ryzyko to dotyka także beneficjenta decyzji kasatoryjnej – w niniejszej sprawie jest nim skarżący), to sam fakt istnienia takiego hipotetycznego ryzyka nie upoważnia organu I instancji do zawieszenia prowadzonego przez siebie postępowania. Przyjęcie innej koncepcji spowodowałoby bowiem ewidentny paraliż wykonywania decyzji kasatoryjnych przez organy I instancji (ich wykonanie blokowałyby bowiem skutecznie nawet kilkuletnie postępowania sądowe. W niniejszej sprawie należy w tym kontekście wziąć dodatkowo pod uwagę kwestie natury czysto formalnej, tj. niewydanie przez Prezydenta postanowienia o zawieszeniu postępowania odszkodowawczego, na podstawie art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a. do czasu prawomocnego rozstrzygnięcia przez Sąd skargi Gminy na decyzję kasatoryjną, co umożliwiłoby skarżącemu żądanie skontrolowania legalności takiego zawieszenia (poprzez wniesienie stosownej skargi) przez tut. Sąd.

Konsekwentnie przeszkody do orzekania w sprawie przez Prezydenta nie stanowi fakt pozostawanie akt administracyjnych w Sądzie. Prezydent obowiązany był podjąć czynności zmierzające do pozyskania wymaganej do rozpoznania sprawy dokumentacji poprzez np. wystąpienie o nadesłanie akt w celu ich wykorzystania do wydania orzeczenia, względnie sporządzenia odpisów niezbędnych dokumentów. Bierne natomiast oczekiwanie na załatwienie sprawy przez sąd administracyjny i zwrot akt może być ocenione tylko jako bezczynność organu (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 08.10.1999r., IV SAB 46/99, Lex nr 47851).

W świetle powyższych okoliczności w niniejszej sprawie wystąpiły przesłanki do:

- zobowiązania organu, na podstawie art.149 § 1 pkt 1 p.p.s.a., do rozpatrzenia wniosku odszkodowawczego w zakresie przedmiotowej działki w terminie 30 dni od dnia doręczenia organowi odpisu prawomocnego wyroku wraz z aktami sprawy,

- stwierdzenia, na podstawie art.149 § 1 pkt 3 p.p.s.a., że Prezydent pozostaje w bezczynności w zakresie rozpoznania wniosku odszkodowawczego skarżącego w zakresie przedmiotowej działki.

4. Jednocześnie Sąd uznał, że zaistniała w sprawie bezczynność Prezydenta (aczkolwiek bezspornie niepożądana i naruszająca interes skarżącego), nie nosi znamion rażącego naruszenia prawa. Przyjąć należy, że rażące naruszenie prawa, związane z pozostawaniem przez organ w bezczynności, wymaga wykazania, że organ rażąco uchybił stawianym mu wymogom staranności w prowadzeniu postępowania. Nie można przyjąć zapatrywania, że każdy obiektywny stan bezczynności takie kryteria spełnia. W nieuchronny sposób ocena, czy w danej sprawie bezczynność organu przybrała postać rażącego naruszenia prawa, powinna opierać się na wnikliwej analizie całokształtu jej okoliczności. W tym kontekście podkreślić należy, iż jakkolwiek omówione wcześniej potraktowanie przez organ zawisłości sprawy ze skargi Gminy na decyzję kasatoryjną Wojewody jako kwestii wstępnej w postępowaniu o wykonanie tej decyzji, nie było co do zasady prawidłowe, to jednakże przyjęcie takiego założenia przez organ nie było w ocenie Sądu wynikiem zaniedbania organu, a zostało podyktowane zbyt daleko idącą intencją uniknięcia negatywnych skutków ewentualnej następczej bezprzedmiotowości prowadzonego postępowania (wywołanej ewentualnym prawomocnym wyeliminowaniem decyzji kasatoryjnej z obiegu prawnego przez Sąd). Zauważyć należy, że w sytuacji zajęcia przez Prezydenta w decyzji z dnia [...] marca 2015 r. skrajnie odmiennego stanowiska w kwestii spełnienia się przesłanek do ustalenia odszkodowania na rzecz skarżącego od tego, które sformułował w decyzji kasatoryjnej Wojeowoda, dojście przez Prezydenta do przekonania o celowości wstrzymania się z powtórnym orzekaniem w sprawie do czasu skontrolowania decyzji kasatoryjnej przez Sąd I instancji (jakkolwiek niepoprawne) nosi znamiona pewnej racjonalności, nie zaś obstrukcji procesowej. Z tej przyczyny uchybienie to (którego organ zdecydowanie nie powinien powielać zarówno na gruncie tej sprawy, jak i wszelkich innych prowadzonych przez siebie postępowań) nie powinno być postrzegane jako działanie o charakterze rażącym.

5. Mając na uwadze wskazany powyżej brak obciążenia zaistniałej bezczynności organu cechą rażącego naruszenia prawa, Sąd uznał zobowiązanie Prezydenta do rozpatrzenia sprawy za wystarczający środek dyscyplinujący organ. W ocenie Sądu w sprawie nie wystąpiły zatem przesłanki do wymierzenia organowi grzywny, o którą wnioskowano w skardze.

W tym stanie rzeczy Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art.149 § 1 pkt 1, art.149 § 1 pkt 3, art.149 § 1 lit. a, 149 § 2 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w sentencji wyroku. O kosztach postępowania orzeczono na podstawie art. 200 p.p.s.a.