Wyrok WSA w Lublinie, sygn. akt I SA/Lu 486/22
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie
Data orzeczenia: 2022-11-04 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6115 Podatki od nieruchomości, w tym podatek rolny, podatek leśny oraz łączne zobowiązanie pieniężne
Hasła tematyczne: Podatek od nieruchomości
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 3
journal: Dz.U. 2013 poz 1409
law: Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane - tekst jednolity
article: art. 1a ust. 1 pkt 2
journal: Dz.U. 2014 poz 849
law: Ustawa z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Monika Kazubińska-Kręcisz Sędziowie WSA Wiesława Achrymowicz (sprawozdawca) WSA Andrzej Niezgoda po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 4 listopada 2022 r. sprawy ze skargi P. spółki akcyjnej w L. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 14 lipca 2022 r. nr SKO.II.41/729/PP/2022 w przedmiocie nadpłaty podatku od nieruchomości za 2015 r. oddala skargę.


UZASADNIENIE

Zaskarżoną decyzją Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Chełmie (organ) utrzymało w mocy decyzję Wójta Gminy Leśniowice (organ I instancji) z 25 marca 2022 r. odmawiającą stwierdzenia nadpłaty podatku od nieruchomości za 2015 r. w wysokości 1.044 zł. Adresatem tych decyzji była P. S.A. w L. (spółka), wnioskująca o stwierdzenie nadpłaty podatku od nieruchomości za wymieniony rok podatkowy.

W uzasadnieniu tej treści rozstrzygnięcia organ wyjaśnił, że 18 grudnia 2020 r. wpłynął do organu I instancji wniosek spółki o stwierdzenie nadpłaty podatku od nieruchomości za 2015 r. w wysokości 1.044 zł. Spółka tłumaczyła, że deklarując podatek od nieruchomości za 2015 r. zawyżyła wysokość zobowiązania podatkowego, bowiem zaliczyła do budowli łączniki sterowane zdalnie instalowane na liniach napowietrznych średniego napięcia (por. zestawienie tabelaryczne na s. 1 decyzji organu).

Odnosząc się merytorycznie do wniosku spółki, organ ocenił, że nie zasługuje on na uwzględnienie.

Zdaniem organu, łączniki zdalnie sterowane, o których mówi spółka, stanowią budowle opodatkowane podatkiem od nieruchomości.

Organ nawiązał do art. 1a ust. 1 pkt 1, pkt 2, art. 2 ust. 1 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych (Dz.U.2014.849 ze zm. w brzmieniu obowiązującym w 2015 r. - u.p.o.l.) oraz do art. 3 pkt 1, pkt 3, pkt 9 ustawy Prawo budowlane (Dz.U.2013.1409 ze zm. w brzmieniu dla 2015 r. - u.p.b.), a następnie do stanowiska i argumentów Trybunału Konstytucyjnego przyjętych w sprawie sygn. P 33/09 i na tym tle tłumaczył, że bezspornie łącznik zdalnie sterowany instalowany na liniach napowietrznych SN jest urządzeniem służącym do załączania, przewodzenia i wyłączania prądów w normalnych warunkach pracy linii. Może też pracować w określonych warunkach anormalnych, jak zwarcie. Łącznik jest między innymi sterowany zdalnie z systemu dyspozytorskiego, co daje możliwość telemechanizacji procesów łączeniowych w głębi sieci SN. Zastosowanie łącznika zapewnia sprawne prowadzenie połączeń planowych, a w przypadku awarii sieci SN pozwala na szybką lokalizację uszkodzeń w sieci i - o ile istnieje taka możliwość - przełączenie pozostałego odcinka linii nieobjętego awarią na zasilanie rezerwowe z innej linii, przyczyniając się tym samym do skrócenia czasu trwania wyłączeń awaryjnych.

Według twierdzeń spółki, omawiane łączniki ułatwiają eksploatację linii elektroenergetycznych, ale nie są niezbędne do użytkowania linii zgodnie z jej przeznaczeniem. Nie stanowią one części składowych budowli. Nie są też wolno stojącymi instalacjami i urządzeniami technicznymi ani częściami budowlanymi urządzeń technicznych.

Jednak organ - w kontekście tych argumentów spółki - zwrócił uwagę, że zadaniem linii energetycznych jest przesyłanie i rozdzielanie energii elektrycznej, co wymaga nie tylko linii napowietrznych, którymi transportowana jest energia, lecz także szeregu urządzeń technicznych, dzięki którym ta funkcja linii jest realizowana. W efekcie współpracy urządzeń z liniami przesyłowymi lub rozdzielającymi sieć staje się funkcjonującą całością. Omawiane łączniki służą sprawniejszemu i bezpieczniejszemu eksploatowaniu linii elektroenergetycznych. Pozostają w związku technicznym, użytkowym i funkcjonalnym z sieciami elektroenergetycznymi. Umożliwiają korzystanie z budowli zgodnie z jej przeznaczeniem. Łącznik wprawdzie może być odłączony od napowietrznej linii elektroenergetycznej, jednak może to skutkować jej nieprawidłowym funkcjonowaniem w określonych warunkach pracy, wyłączeniem telemechanizacji zarządzania siecią w określonym zakresie, a wtedy zakres jej funkcjonalności uległby pogorszeniu. Dlatego łączniki są elementami sieci, które umożliwiają prawidłowy przesył energii elektrycznej.

Organ zaznaczył, że na całość budowli mogą składać się zarówno elementy nieruchome, jak też ruchome, które dają się zdemontować i przenieść w inne miejsce. Sposób ich połączenia nie ma znaczenia, skoro przepisy ustawy o podatkach i opłatach lokalnych oraz prawa budowlanego nie wymagają nierozerwalnego związku elementów, tworzących całość techniczną i użytkową, służącą określonemu przeznaczeniu. Istotne jest natomiast, aby taka całość była zdatna do realizacji przypisanego jej celu, w tym przypadku do transferu energii elektrycznej.

Spółka złożyła skargę na zrelacjonowaną wyżej decyzję organu.

Zarzuciła organowi naruszenie:

- art. 120, art. 121 § 1, art. 122, art. 124, art. 180 § 1, art. 187 § 1, art. 191, art. 197 § 1, art. 210 § 1 pkt 4, pkt 6 ustawy Ordynacja podatkowa (Dz.U.2021.1540 ze zm. - O.p.) z powodu: - nieprzeprowadzenia wyczerpującego postępowania dowodowego, a w szczególności dowodu z opinii biegłego z zakresu elektroenergetyki na okoliczność konstrukcji, funkcji, charakteru i związku spornych łączników z siecią elektroenergetyczną; - dowolnej oceny zebranego materiału dowodowego; - błędnego ustalenia stanu faktycznego sprawy z naruszeniem zasad prowadzenia postępowania podatkowego; - w następstwie błędnego zaliczenia łączników zdalnie sterowanych do przedmiotów opodatkowania podatkiem od nieruchomości, co nie ma uzasadnienia w dotychczas zgromadzonych dowodach; - niewyjaśnienia przesłanek, jakimi kierował się organ, odmawiając spółce stwierdzenia wnioskowanej nadpłaty;

- art. 210 § 3, art. 81b § 2a O.p. wobec braku stwierdzenia przez organy w wydanych decyzjach, że korekty deklaracji podatkowych są bezskuteczne;

- art. 1a ust. 1 pkt 2, pkt 3, art. 2 ust. 1 pkt 3 u.p.o.l., art. 3 pkt 1, pkt 3, pkt 9 u.p.b., art. 47 § 2 ustawy Kodeks cywilny (Dz.U.2022.1360 ze zm. - K.c.) przez błędne stwierdzenie, że łączniki sterowane zdalnie stanowią elementy sieci, umożliwiające prawidłowy przesył energii elektrycznej, użytkowanie sieci elektroenergetycznej zgodnie z przeznaczeniem; że między łącznikami zdalnie sterowanymi a siecią elektroenergetyczną zachodzą silne związki funkcjonalne charakterystyczne dla części budowli.

W następstwie formułowanych zarzutów spółka domagała się uchylenia zaskarżonej decyzji wraz z decyzją organu I instancji z 25 marca 2022 r. oraz zasądzenia na jej rzecz kosztów postępowania sądowego.

W uzasadnieniu zarzutów i wniosków zawartych w skardze spółka przede wszystkim wykazywała, że ustalenia organów nie mają podstaw w materiale dowodowym, który jest niepełny, a w szczególności nie zawiera opinii biegłego na okoliczności kluczowe z punktu widzenia zasadności wniosku spółki o stwierdzenie nadpłaty.

Opinia biegłego powołana przez organ była dowodem przeprowadzonym w innym postępowaniu podatkowym. Ponadto nie przedstawia opisu, analizy funkcjonalnej i technicznej spornych łączników w systemie dystrybucji energii elektrycznej ani żadnych technicznych i specjalistycznych podstaw, wskazujących na związek łączników z liniami elektroenergetycznymi, na niezbędność łączników do korzystania z tych linii. Nie ma w niej wyjaśnienia czy omawiane łączniki mogą być odłączone bez istotnej zmiany czy uszkodzenia całości bądź przedmiotu odłączonego. Twierdzenia biegłego nie mają obiektywnego, technicznego uzasadnienia w treści sporządzonej przez niego opinii.

Spółka oceniła, że organy wydały decyzje w niniejszej sprawie na podstawie wyłącznie własnych założeń, dodatkowo poczynionych w sposób wybiórczy. Nie przeprowadziły dowodów rozstrzygających podstawowe kwestie techniczne istotne dla oceny zasadności wniosku spółki o stwierdzenie nadpłaty.

Spółka szczególnie mocno akcentowała, że w przypadku stosowania prawa podatkowego obowiązują podwyższone standardy konstytucyjne, co w realiach tej konkretnej sprawy oznacza, że wykluczone jest rozpoznanie przedmiotu opodatkowania podatkiem od nieruchomości wyłącznie na podstawie domniemań czy założeń organu bez niezbędnego materiału dowodowego.

Według spółki, linia elektroenergetyczna i łączniki zdalnie sterowane nie stanowią całości techniczno-użytkowej. Łączniki zdalnie sterowane montowane są w ramach modernizacji sieci. "(...) Ich zastosowanie jedynie w określonych obwodach potwierdza, że brak takiego łącznika w danym obwodzie nie powoduje przerwy w dostawie energii elektrycznej, a jedynie obowiązek mechanicznego/ręcznego usunięcia awarii czy dokonania przełączenia. (...)"

Łączniki sterowane zdalnie spółka określiła jako fakultatywny element w funkcjonowaniu sieci elektroenergetycznej. Natomiast nie są one niezbędne. W każdym momencie mogą zostać odłączone. Można je zdemontować, zastępować innymi urządzeniami bez zmiany całości użytkowej budowli. Linia elektroenergetyczna działa prawidłowo również bez omawianych łączników. Ich funkcja nie służy przesyłowi energii, ale polega na zapewnieniu sprawnego prowadzenia przełączeń, na zlokalizowaniu awarii. Dla przedsiębiorcy ważne jest posiadanie sieci oraz łączników. Brak łączników nie powoduje, że struktura przesyłowa staje się bezużyteczna.

Zatem, jak motywowała spółka, łączniki sterowane zdalnie stanowią element szerokiego pojęcia technicznego "struktury sieci elektroenergetycznej", ale nie "sieci uzbrojenia" bądź "sieci technicznej". Zainstalowanie rozpatrywanych łączników nie zapewnia przesyłu energii linią elektroenergetyczną, bowiem ten proces zależy od innych jej elementów.

Zdaniem spółki, organy przede wszystkim nie wykazały, aby jej twierdzenia konsekwentnie prezentowane organom nie odpowiadały rzeczywistości i nie uzasadniały wnioskowanej nadpłaty.

Spółka - podobnie jak organ - również wyrażała przekonanie, że za jej argumentacją prawną i w następstwie za oczekiwaniem stwierdzenia nadpłaty przemawia orzecznictwo sądowe, mówiące o opodatkowaniu budowli podatkiem od nieruchomości.

Organ, odpowiadając na skargę, wniósł o jej oddalenie. W całości podtrzymał stanowisko i argumenty przedstawione w zaskarżonej decyzji.

Należy odnotować, że Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie mocą prawomocnego wyroku z 24 września 2021 r. sygn. I SA/Lu 330/21 uchylił decyzję organu z 24 maja 2021 r. oraz decyzję organu I instancji z 11 lutego 2021 r. w przedmiocie odmowy stwierdzenia tej samej nadpłaty. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie uzasadniał, że organy nie zebrały i nie rozpatrzyły całego materiału dowodowego, szczątkowo przeanalizowały dokumentację techniczną złożoną przez spółkę, nie rozważyły znaczenia odrębnej klasyfikacji statystycznej linii SN oraz spornych łączników, nie przedstawiły żadnych argumentów merytorycznych. Natomiast ogólnie powoływane opinie nie zostały dołączone do akt podatkowych. W następstwie Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie uchylił wymienione decyzje organów wyłącznie z przyczyn proceduralnych i uznał za przedwczesną analizę przedmiotu sporu na gruncie przepisów materialnego prawa podatkowego.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie zważył, co następuje:

Skarga spółki nie zasługuje na uwzględnienie, gdyż zaskarżona decyzja organu jest zgodna z prawem.

Spór spółki z organem skoncentrował się na zagadnieniu czy łączniki sterowane zdalnie instalowane na liniach napowietrznych średniego napięcia stanowią przedmiot opodatkowania podatkiem od nieruchomości w postaci budowli.

Zdaniem spółki, są to przedmioty, które ze względu na sposób ich produkcji, montażu oraz funkcje nie tworzą całości techniczno-użytkowej z siecią elektroenergetyczną. Ponadto nie są one trwale związane z gruntem i nie stanowią urządzeń wolno stojących.

Z kolei organ zajął przeciwne stanowisko. Przyjął, że analizowane łączniki sterowane zdalnie, biorąc pod uwagę sposób ich połączenia z liniami napowietrznymi oraz przeznaczenie, należą do sieci elektroenergetycznej, a tym samym są składowymi elementami budowli.

W ocenie sądu, w tak zarysowanym sporze należy zaaprobować stanowisko organu z punktu widzenia prawa.

Przede wszystkim - wbrew przekonaniu spółki - organ nie naruszył przepisów postępowania podatkowego w sposób, mogący mieć jakikolwiek wpływ na wynik sprawy.

Organ wykorzystał dokumentację techniczną oraz opinię biegłego J. M. z 25 lutego 2021 r. z innego postępowania podatkowego, w którym organ również odmówił spółce stwierdzenia nadpłaty podatku od nieruchomości z tytułu łączników zdalnie sterowanych (por. art. 180 § 1, art. 181 O.p. oraz orzeczenie sygn. I SA/Lu 565/21 znane stronom).

Ten materiał był wystarczający dla wyjaśnienia przez organ, z jakimi konkretnymi przedmiotami mamy do czynienia od strony technicznej oraz użytkowej, na czym polega istota funkcjonowania i przeznaczenie łączników sterowanych zdalnie instalowanych na liniach napowietrznych średniego napięcia i więź tych łączników z liniami napowietrznymi średniego napięcia, na których są one instalowane.

Spółka, formułując zarzuty proceduralne, nie wykazała luk w materiale dowodowym czy też błędów w jego ocenie, które mogłyby być uznane za istotne, a więc za prowadzące do podważenia legalności rozstrzygnięcia organu. Nie wymieniła konkretnie czym miałyby różnić się łączniki sterowane zdalnie analizowane w opinii biegłego na podstawie dokumentacji technicznej od objętych wnioskiem o stwierdzenie nadpłaty rozpatrywanym w kontrolowanym postępowaniu podatkowym.

Biegły, analizując w świetle wiedzy fachowej cechy i zadania przypisane łącznikom zdalnie sterowanym (na bazie tej samej dokumentacji technicznej), stanowczo stwierdził, że stanowią one jeden z kluczowych elementów sieci dystrybucyjnej dla jej standaryzacji, również jako SMART GRID. Nie są one odrębne pod względem technicznym. Natomiast tworzą zintegrowany system dystrybucji energii elektrycznej w linii elektroenergetycznej średniego napięcia. Z kolei linie elektroenergetyczne z urządzeniami, tworzącymi techniczną i funkcjonalną strukturę, w tym z omawianymi łącznikami zdalnie sterowanymi, bezwzględnie - zdaniem biegłego - należy zaliczyć do sieci dystrybucyjnej. Według biegłego, zmiana lokalizacji łączników zdalnie sterowanych, do której nawiązała spółka, mówiąc o ich "mobilności", po pierwsze wskazywałaby na błędną lokalizację z perspektywy "inteligencji sieci" (SMART GRID), a po drugie wymagałaby ich zastąpienia przy podjęciu dodatkowych przedsięwzięć analityczno-technicznych, jak również poniesieniu dodatkowych kosztów. Biegły - co do zasady - podważył adekwatność pojęcia "mobilności" łączników zdalnie sterowanych konsekwentnie przyjętego przez spółkę. Jednocześnie zaznaczył, że wysokie standardy zarządzania i kadry technicznej, wyróżniające spółkę, w istocie wykluczają "mobilność" łączników zdalnie sterowanych jako świadectwo popełnionych błędów.

Biegły podsumował, że inżynieria to konkret, w którym nie do pogodzenia jest dysonans między pozytywną techniczną oceną łączników sterowanych zdalnie a jej antytezą, że nie są one niezbędnymi składnikami linii elektroenergetycznej. Sieci techniczne związane są ze znakomitą większością infrastruktury OSD. W tym kontekście biegły mówił o integralnej i stałej więzi łączników zdalnie sterowanych z siecią elektroenergetyczną, która polega na spójnym zintegrowaniu pod względem technicznym i funkcjonalnym. Są one jednym z kluczowych elementów sieci dystrybucyjnej dla jej standaryzacji. W następstwie biegły nie miał wątpliwości co do tego, że analizowane łączniki zdalnie sterowane należą do budowli z punktu widzenia wiedzy specjalistycznej dotyczącej konstrukcji, parametrów i funkcjonowania sieci elektroenergetycznej.

Przechodząc na grunt prawa materialnego, przypomnieć należy, że w myśl art. 1a ust. 1 pkt 2 u.p.o.l. za budowlę należy uważać obiekt budowlany w rozumieniu przepisów prawa budowlanego niebędący budynkiem lub obiektem małej architektury, a także urządzenie budowlane w rozumieniu przepisów prawa budowlanego związane z obiektem budowlanym, które zapewnia możliwość użytkowania obiektu zgodnie z jego przeznaczeniem.

W dalszej kolejności wymaga odnotowania stanowisko Trybunału Konstytucyjnego w sprawie sygn. P 33/09 (por. system elektroniczny LEX), w myśl którego standardy konstytucyjne określone w art. 217 w związku z art. 84 i art. 2 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej (Dz.U.1997.78.483 ze zm.) zobowiązują do przyjęcia, że art. 1a ust. 1 pkt 2 u.p.o.l. mówi o budowli wymienionej w ustawie Prawo budowlane, w załączniku do niej bądź w innych ustawach w obowiązującym porządku prawnym.

Wobec tego trzeba nawiązać do art. 3 u.p.b w brzmieniu obowiązującym do 27 czerwca 2015 r., który stanowił wówczas, że ilekroć w ustawie jest mowa o obiekcie budowlanym - należy przez to rozumieć:

a) budynek wraz z instalacjami i urządzeniami technicznymi,

b) budowlę stanowiącą całość techniczno-użytkową wraz z instalacjami i urządzeniami,

c) obiekt małej architektury (art. 3 pkt 1 u.p.b.).

Natomiast ilekroć w ustawie jest mowa o budowli - należy przez to rozumieć każdy obiekt budowlany niebędący budynkiem lub obiektem małej architektury, jak: obiekty liniowe, lotniska, mosty, wiadukty, estakady, tunele, przepusty, sieci techniczne, wolno stojące maszty antenowe, wolno stojące trwale związane z gruntem urządzenia reklamowe, budowle ziemne, obronne (fortyfikacje), ochronne, hydrotechniczne, zbiorniki, wolno stojące instalacje przemysłowe lub urządzenia techniczne, oczyszczalnie ścieków, składowiska odpadów, stacje uzdatniania wody, konstrukcje oporowe, nadziemne i podziemne przejścia dla pieszych, sieci uzbrojenia terenu, budowle sportowe, cmentarze, pomniki, a także części budowlane urządzeń technicznych (kotłów, pieców przemysłowych, elektrowni wiatrowych, elektrowni jądrowych i innych urządzeń) oraz fundamenty pod maszyny i urządzenia, jako odrębne pod względem technicznym części przedmiotów składających się na całość użytkową (art. 3 pkt 3 u.p.b.).

Z kolei tam, gdzie ustawa mówi o obiekcie liniowym - należy przez to rozumieć obiekt budowlany, którego charakterystycznym parametrem jest długość, w szczególności droga wraz ze zjazdami, linia kolejowa, wodociąg, kanał, gazociąg, ciepłociąg, rurociąg, linia i trakcja elektroenergetyczna, linia kablowa nadziemna i, umieszczona bezpośrednio w ziemi, podziemna, wał przeciwpowodziowy oraz kanalizacja kablowa, przy czym kable w niej zainstalowane nie stanowią obiektu budowlanego lub jego części ani urządzenia budowlanego (art. 3 pkt 3a u.p.b.).

Od 28 czerwca 2015 r. przez obiekt budowlany - należy rozumieć budynek, budowlę bądź obiekt małej architektury, wraz z instalacjami zapewniającymi możliwość użytkowania obiektu zgodnie z jego przeznaczeniem, wzniesiony z użyciem wyrobów budowlanych (por. zmiana art. 3 pkt 1 u.p.b. przez art. 1 pkt 1 lit. a ustawy o zmianie ustawy Prawo budowlane oraz niektórych innych ustaw, Dz.U.2015.443).

W świetle powyższych okoliczności faktycznych i prawnych sąd ocenia, że organ trafnie zaliczył wymienione przez spółkę łączniki sterowane zdalnie instalowane na liniach napowietrznych średniego napięcia do przedmiotów opodatkowania podatkiem od nieruchomości w postaci budowli, a ściślej do sieci technicznych, które jednocześnie noszą istotne znamiona obiektu liniowego. Jednym z charakterystycznych parametrów omawianej sieci jest długość, bowiem poprzez system linii elektroenergetycznych i powiązanych z nimi urządzeń zapewnia ona dostawy energii elektrycznej do oddalonych od siebie punktów odbioru, w których jest zużywana.

O ile do 27 czerwca 2015 r. ustawodawca postrzegał budowlę jako całość techniczno-użytkową wraz z instalacjami i urządzeniami, to od 28 czerwca 2015 r. przeszedł na kryterium, polegające na możliwości użytkowania budowli wraz z instalacjami zgodnie z jej przeznaczeniem. Oznacza to, że w stanie prawnym zmienionym od 28 czerwca 2015 r. kluczowe stało się przeznaczenie, a tym samym funkcjonalny związek budowli z towarzyszącymi jej instalacjami.

Biegły według swojej wiedzy specjalistycznej i doświadczenia zawodowego jednoznacznie stwierdził, że omawiane łączniki zdalnie sterowane są integralną składową sieci elektroenergetycznej, zarówno z punktu widzenia techniki, jak też jej użytku, przeznaczenia. Bez nich sieć elektroenergetyczna nie będzie pracowała według oczekiwanych, zakładanych standardów. Wobec tego zadania, jakie mają spełniać łączniki zdalnie sterowane są wpisane w zadania całej sieci elektroenergetycznej, sprowadzające się do zapewnienia niezakłóconych dostaw energii elektrycznej odbiorcom. Jednocześnie realizacja tych zadań wymaga odpowiedniego technicznego włączenia łączników zdalnie sterowanych do pozostałych elementów sieci elektroenergetycznej. Omawiane łączniki nie pracują, nie spełniają swojej roli odrębnie, niezależnie od parametrów technicznych i funkcjonalnych sieci elektroenergetycznej. Przeciwnie, reagują bezpośrednio na warunki, parametry pracy całej sieci elektroenergetycznej.

W konsekwencji w przypadku łączników zdalnie sterowanych i pozostałych elementów sieci elektroenergetycznej mamy do czynienia z całością techniczno-użytkową, w której łączniki zdalnie sterowane zapewniają możliwość użytkowania sieci elektroenergetycznej zgodnie z jej przeznaczeniem - na gruncie stanu prawnego obowiązującego zarówno do 27 czerwca 2015 r., jak i następnie od 28 czerwca 2015 r.

Jednocześnie wymaga podkreślenia, że użytkowania sieci elektroenergetycznej zgodnie z jej przeznaczeniem nie można ograniczać tylko do samej możliwości przesyłu energii elektrycznej, jak to czyni spółka w prezentowanej argumentacji. W ocenie sądu, nie może ulegać wątpliwości, że równie ważne są wszystkie elementy tej sieci, które gwarantują, że proces przesyłu energii elektrycznej do odbiorców będzie przebiegał w sposób bezpieczny, niezakłócony, według przyjętych w tej mierze standardów.

Dodatkowo warto zwrócić uwagę na stwierdzenie spółki zawarte w skardze, która przekonywała, że zastosowanie łączników sterowanych zdalnie "(...) jedynie w określonych obwodach potwierdza, że brak takiego łącznika w danym obwodzie nie powoduje przerwy w dostawie energii elektrycznej, a jedynie obowiązek mechanicznego/ręcznego usunięcia awarii czy dokonania przełączenia. (...)".

Tej treści argument spółki wprost koresponduje z opinią biegłego wykorzystaną przez organ, bowiem obrazuje techniczną i jednocześnie funkcjonalną więź analizowanych łączników z liniami elektroenergetycznymi, przeznaczenie łączników służące prawidłowemu i efektywnemu funkcjonowaniu tych linii.

W sprawie sygn. I SA/Lu 565/21 spółka z jednej strony przekonywała, że bez łączników zdalnie sterowanych sieć elektroenergetyczna działa w sposób prawidłowy, a z drugiej strony mówiła o tym, że zadania łączników zdalnie sterowanych może zastąpić pogotowie energetyczne, co przecież oznacza co najmniej utrudnienia w pracy sieci elektroenergetycznej w przypadku braku tych łączników. W niniejszej sprawie spółka już nie nawiązywała do pogotowia energetycznego, ale w istocie przekonywała o tym samym, bo o konieczności czy potrzebie mechanicznego/ręcznego usunięcia awarii czy dokonania przełączenia w przypadku braku łączników sterowanych zdalnie.

Sąd nie podziela argumentów spółki, w których nawiązała do pojęcia części składowej rzeczy stosowanego w prawie cywilnym (art. 47 K.c.). Trzeba zauważyć, że ani ustawa o podatkach i opłatach lokalnych, ani ustawa Prawo budowlane nie definiują budowli poprzez odwołanie się do części składowej rzeczy w rozumieniu prawa cywilnego. Jedynie na marginesie - w kontekście art. 47 § 2 K.c. - warto raz jeszcze nawiązać do opinii biegłego. Wynika z niej bowiem jednoznacznie, że brak łączników zdalnie sterowanych istotnie zmienia warunki techniczne i funkcjonalne całej sieci dystrybucyjnej, skoro należą one do kluczowych elementów z punktu widzenia jej standaryzacji.

Orzecznictwo sądowe, na które powołała się spółka w skardze dotyczy istotnie innych stanów faktycznych.

Podsumowując przedstawione wyżej rozważania, sąd ocenia, że organ prawidłowo zrekonstruował stan faktyczny sprawy w zakresie istotnym dla rozstrzygnięcia wniosku spółki o stwierdzenie nadpłaty. W dalszej kolejności właściwie zinterpretował pojęcie budowli jako przedmiotu opodatkowania podatkiem od nieruchomości i adekwatnie odniósł je do łączników zdalnie sterowanych wymienionych przez spółkę. Trafnie nie prowadził kolejnej opinii biegłego na te same okoliczności, na kanwie tej samej dokumentacji technicznej. Innej spółka nie zaoferowała organowi.

W konsekwencji powyższej w pełni uzasadnionej argumentacji organu na płaszczyźnie faktycznej i prawnej, kwestia klasyfikacji statystycznych linii SN oraz łączników sterowanych zdalnie nie mogła mieć znaczenia prawnego. Przedmiot opodatkowania podatkiem od nieruchomości w postaci budowli nie jest bowiem wyznaczany według Klasyfikacji Środków Trwałych. W związku z tym spółka słusznie odstąpiła w skardze od nawiązywania do Klasyfikacji Środków Trwałych.

Zarzut stawiany organowi przez spółkę, odnoszący się do art. 81b § 2a O.p., również nie ma prawnego znaczenia. Przepis ten stanowi, że korekta złożona wraz z wnioskiem o stwierdzenie nadpłaty nie wywołuje skutków prawnych w razie odmowy stwierdzenia nadpłaty w całości lub w części oraz w razie umorzenia postępowania w związku z wycofaniem wniosku. W uzasadnieniu wydanej decyzji organ podatkowy wskazuje bezskuteczność takiej korekty.

W tym stanie prawnym po pierwsze odmowa stwierdzenia nadpłaty z mocy prawa pozbawia skutków prawnych korekty złożone wraz z wnioskiem o stwierdzenie nadpłaty. Po drugie całe uzasadnienia decyzji organu I instancji, a następnie decyzji organu zmierzały do wykazania bezskuteczności korekty złożonej przez spółkę wraz z wnioskiem o stwierdzenie nadpłaty. Zatem sytuacja w obrocie prawnym jest jasna. Korekta sporządzona przez spółkę na potrzeby ubiegania się o stwierdzenie nadpłaty nie kształtuje jej rozliczenia podatkowego. Jest błędna z punktu widzenia prawa, a przez to bezskuteczna.

Co więcej, organ w motywach kontrolowanej decyzji zawarł stwierdzenie, że "(...) nie ma podstaw do korekty podstawy opodatkowania o wartość przedmiotowych rozłączników. (...)" (por. s. 11 decyzji organu). Tej treści stwierdzenie organu bez wątpienia znaczeniowo jest równoważne z tym, że korekta złożona przez spółkę wraz z wnioskiem o stwierdzenie nadpłaty nie wywołuje skutków prawnych wobec odmowy stwierdzenia nadpłaty.

W rezultacie żaden z zarzutów, argumentów spółki nie może skutecznie prowadzić do uchylenia zaskarżonej decyzji.

Jednocześnie organ wykonał prawomocny wyrok z 24 września 2021 r. sygn. I SA/Lu 330/21 stosownie do art. 153 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U.2022.329 ze zm. - P.p.s.a.).

Z powodów omówionych wyżej niezasadna skarga spółki podlegała oddaleniu na podstawie art. 151 P.p.s.a.