Postanowienie NSA, sygn. akt I OW 113/13
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2013-09-04 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6320 Zasiłki celowe i okresowe
643  Spory o właściwość między organami jednostek samorządu terytorialnego (art. 22 § 1 pkt 1 Kpa) oraz między tymi organami
Hasła tematyczne: Inne
Skarżony organ: Prezydent Miasta
Treść wyniku: Wskazano organ właściwy do rozpoznania sprawy
Powołane przepisy: article: art. 101
journal: Dz.U. 2009 nr 175 poz 1362
law: Ustawa z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej - tekst jednolity.
article: art. 15 par. 1 pkt 4 w zw. z art. 4
journal: Dz.U. 2012 poz 270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity.

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Joanna Runge-Lissowska (spr.) sędzia NSA Barbara Adamiak sędzia del. WSA Dorota Jadwiszczok Protokolant asystent sędziego Wojciech Latocha po rozpoznaniu w dniu 4 września 2013 roku na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej wniosku Prezydenta Miasta Jelenia Góra o rozstrzygnięcie sporu o właściwość pomiędzy Prezydentem Miasta Jelenia Góra a Prezydentem Miasta Szczecin w przedmiocie wskazania organu właściwego do rozpoznania wniosku P.C. dotyczącego przyznania świadczenia finansowego z pomocy społecznej postanawia: wskazać Prezydenta Miasta Szczecin jako organ właściwy w sprawie.


UZASADNIENIE

Pismem z dnia 24 maja 2013 r. (data na stemplu pocztowym) Dyrektor Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej w Jeleniej Górze, działający w imieniu Prezydenta Miasta Jelenia Góra, złożył wniosek o rozstrzygnięcie sporu właściwość pomiędzy tym organem, a Prezydentem Miasta Szczecin w sprawie dotyczącej rozpatrzenia wniosku P. C. o udzielenie pomocy finansowej.

W uzasadnieniu wskazano, iż wniosek tej samej strony był już przedmiotem sporu między tymi organami, zakończonego postanowieniem Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 2 lutego 2012 r., sygn. akt I OW 185/11, w którym uznano Prezydenta Szczecina za organ właściwy. Dyrektor MOPS wskazał, że P. C. przebywa w Szczecinie na stałe, nie zamierza wracać do Jeleniej Góry, a bez znaczenia dla sprawy pozostaje fakt, iż obecnie przebywa on w Schronisku dla osób bezdomnych. Jego miejscem zamieszkania jest bowiem, w myśl art. 25 kc, Szczecin.

W odpowiedzi na powyższy wniosek Dyrektor Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej w Szczecinie, działający w imieniu Prezydenta Miasta Szczecin, wniósł o wskazanie Prezydenta Jeleniej Góry jako organ właściwy. W uzasadnieniu swojego stanowiska Dyrektor wskazał, iż wprawdzie we wcześniejszej sprawie wskazano Prezydenta Szczecina, jednakże obecnie zmianie uległy okoliczności sprawy. P. C., uprzednio zamieszkujący w pustostanie, obecnie jest osobą bezdomną, przebywającą w schronisku dla osób bezdomnych [...] w Szczecinie. Placówka ta ma charakter tymczasowego schroniska, nie może być więc uznana za miejsce zamieszkania P. C., nie spełnia bowiem wymogów uznania jej za lokal mieszkalny. Wskazano też, że wnioskodawca miał ostatni stały meldunek przy ul. M. w Jeleniej Górze, zatem to Prezydent tego miasta winien być wskazany jako organ właściwy w sprawie w myśl art. 101 ust. 2 ustawy z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej (Dz.U. z 2009 r. Nr 175, poz. 1362 ze zm.) o pomocy społecznej.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 15 § 1 pkt 4 w zw. z art. 4 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), dalej jako "P.p.s.a.", Naczelny Sąd Administracyjny właściwy jest do rozstrzygania sporów o właściwość. W niniejszej sprawie występuje negatywny spór o właściwość pomiędzy Prezydentem Jeleniej Góry, a Prezydentem Szczecina, w sprawie wniosku P. C. o udzielenie świadczenia z pomocy społecznej.

Dla rozpoznania zaistniałego w przedmiotowej sprawie sporu o właściwość podstawowe znaczenie ma wykładnia przepisu art. 101 ust. 1 ustawy o pomocy społecznej, który stanowi, że właściwość miejscową gminy ustala się według miejsca zamieszkania osoby ubiegającej się o świadczenie. Ponieważ ustawa ta nie definiuje pojęcia "miejsce zamieszkania" należy w tej kwestii odnieść się do przepisów ogólnych kodeksu cywilnego. Zgodnie z art. 25 K.c. miejscem zamieszkania osoby fizycznej jest miejscowość, w której osoba ta przebywa z zamiarem stałego pobytu. O uznaniu konkretnej miejscowości za miejsce zamieszkania danej osoby decyduje takie przebywanie na jej terenie, które posiada cechy założenia tam aktualnego ośrodka swoich osobistych i majątkowych interesów.

Uznać zatem należy, że na miejsce zamieszkania, w świetle art. 101 ust. 1 ustawy o pomocy społecznej w związku z art. 25 K.c., wskazują dwa czynniki: zewnętrzny – fakt przebywania i wewnętrzny – zamiar stałego pobytu. Przyjmuje się, że o zamiarze stałego pobytu można mówić wówczas, gdy występują okoliczności pozwalające przeciętnemu obserwatorowi na wyciągnięcie wniosku, że określona miejscowość jest głównym ośrodkiem działalności danej osoby, tam też ześrodkowana jest jej aktywność życiowa. Należy jednocześnie zauważyć, że samo zameldowanie, będące kategorią prawa administracyjnego, nie przesądza o miejscu zamieszkania w rozumieniu prawa cywilnego (patrz postanowienie NSA z dnia 14 stycznia 2010 r., sygn. akt I OW 154/09).

Z akt przedmiotowej sprawy wynika, że P. C. od kilku lat zamieszkuje na terenie Szczecina, utrzymując się ze zbierania materiałów wtórnych. Zgodnie z jego oświadczeniem nie zamierza wracać do Jeleniej Góry i chce pozostać na terenie Szczecina. Okoliczności niniejszej sprawy wskazują, zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego, że P. C. wiąże i lokuje w Szczecinie swoje centrum aktywności życiowej.

Wobec powyższego wskazać należało na Prezydenta Miasta Szczecin jako na organ właściwy do rozpoznania wniosku P. C., o czym orzeczono jak w sentencji niniejszego postanowienia, na podstawie art. 15 § 1 pkt 4 w zw. z art. 4 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.