Wyrok NSA, sygn. akt II GSK 2073/13
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2014-12-16 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6172 Notariusze i aplikanci notarialni
Hasła tematyczne: Aplikacje prawnicze
Skarżony organ: Minister Sprawiedliwości
Treść wyniku: Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy: article: art. 71j
journal: Dz.U. 2008 nr 189 poz 1158
law: Ustawa z dnia 14 lutego 1991 r. Prawo o notariacie - tekst jednolity

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Maria Myślińska (spr.) Sędzia NSA Jan Bała Sędzia del. WSA Inga Gołowska Protokolant Szymon Janik po rozpoznaniu w dniu 16 grudnia 2014 r. na rozprawie w Izbie Gospodarczej skargi kasacyjnej [...] od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 24 czerwca 2013 r. sygn. akt VI SA/Wa 71/13 w sprawie ze skargi [...] na decyzję Ministra Sprawiedliwości z dnia [...] listopada 2012 r. nr [...] w przedmiocie ustalenia wyniku egzaminu wstępnego na aplikację notarialną 1. oddala skargę kasacyjną; 2. zasądza od [...] na rzecz Ministra Sprawiedliwości kwotę 180 (sto osiemdziesiąt) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego.


UZASADNIENIE

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 24 czerwca 2013 r., sygn. akt VI SA/Wa 71/13, oddalił skargę [...] na decyzję Ministra Sprawiedliwości z dnia [...] listopada 2012 r. nr [...] w przedmiocie ustalenia wyniku egzaminu wstępnego na aplikację notarialną, z następującym uzasadnieniem.

Uchwałą z dnia [...] września 2012 r. Komisja Egzaminacyjna do spraw aplikacji notarialnej przy Ministrze Sprawiedliwości z siedzibą we Wrocławiu (dalej: komisja egzaminacyjna) – działając na podstawie art. 71b § 1, art. 71j § 3 i art. 71k § 1 ustawy z dnia 14 lutego 1991 r. – Prawo o notariacie (Dz. U. z 2008 r. Nr 189, poz. 1158 ze zm., dalej: Prawo o notariacie lub p.n.) - ustaliła negatywny wynik egzaminu wstępnego na aplikację notarialną [...] (dalej: skarżącego).

Z uchwały wynika, że skarżący uzyskał z testu 98 punktów, a zgodnie z art. 71 j § 1 p.n. pozytywny wynik z egzaminu wstępnego otrzymuje kandydat, który uzyskał z testu co najmniej 100 punktów.

Decyzją z dnia [...] listopada 2010 r. Minister Sprawiedliwości po rozpoznaniu odwołania skarżącego, w którym zarzucono, że w teście znajdują się pytania, które nie zostały sformułowane zgodnie z zaleceniami zawartymi w art. 71j § 1 p.n., utrzymał w mocy zaskarżoną uchwałę.

W uzasadnieniu organ II instancji wskazał, że wszystkie pytania testowe zostały sformułowane jednoznacznie, a wśród propozycji odpowiedzi była wyłącznie jedna poprawna odpowiedź, oparta na przepisach prawa obowiązujących w dniu przeprowadzenia egzaminu. Pytania testowe nie dotyczyły kwestii spornych w orzecznictwie i doktrynie, a test egzaminacyjny, w oparciu o który przeprowadzony był egzamin, odpowiadał kryteriom, o których mowa w art. 71 j § 1 p.n.

Zakwestionowane przez skarżącego pytanie nr 40 brzmiało: "Zgodnie z ustawą o nabywaniu nieruchomości przez cudzoziemców, decyzję w sprawie zezwolenie na nabycie nieruchomości położonej na terenie specjalnej strefy ekonomicznej, ustanowionej na podstawie odrębnych przepisów, wydaje się:

A. w terminie miesiąca od dnia złożenia wniosku przez stronę,

B. w terminie miesiąca od dnia otrzymania przez ministra właściwego do spraw wewnętrznych opinii ministra właściwego do spraw gospodarki w sprawie nabycia nieruchomości,

C. w terminie 6 miesięcy od dnia złożenia wniosku przez stronę."

Organ wskazał, że prawidłową odpowiedzią na to pytanie jest odpowiedź "A", oparta na art. 3a ustawy z dnia 24 marca 1920 r. o nabywaniu nieruchomości przez cudzoziemców (Dz. U. z 2004 r. Nr 167, poz. 1758, z późn. zm.) który stanowi, że decyzję w sprawie zezwolenia na nabycie nieruchomości położonej na terenie specjalnej strefy ekonomicznej, ustanowionej na podstawie odrębnych przepisów, wydaje się w terminie miesiąca od dnia złożenia wniosku przez stronę. Pytanie dotyczyło terminu, w jakim wydaje się zezwolenie na nabycie nieruchomości położonej na terenie specjalnej strefy ekonomicznej, a więc kwestii uregulowanej wprost w art. 3a ustawy o nabywaniu nieruchomości przez cudzoziemców, nie dotyczyło natomiast kompetencji poszczególnych organów i procedur obowiązujących w tym zakresie w odniesieniu do wszystkich (jakichkolwiek) nieruchomości, normowanie zawarte w art. 3a ww. ustawy ma charakter szczególny względem zasad i procedur przewidzianych w przepisach tej ustawy regulujących nabywanie nieruchomości przez cudzoziemców - odnosi się konkretnie do nieruchomości położonych w specjalnych strefach ekonomicznych, nadając postępowaniu w przedmiocie nabycia przez cudzoziemca takiej właśnie nieruchomości wyjątkowy tryb, w szczególności poprzez określenie terminu, w jakim wydaje się zezwolenie. Skarżący wskazał w karcie odpowiedzi jako prawidłową odpowiedź "B", co zdaniem organu stanowiło błąd, gdyż nie jest prawdą, iż w ustawie o nabywaniu nieruchomości przez cudzoziemców termin do wydania decyzji w sprawie zezwolenia na nabycie nieruchomości położonej na terenie specjalnej strefy ekonomicznej, wynosi miesiąc od dnia otrzymania przez ministra właściwego do spraw wewnętrznych opinii ministra właściwego do spraw gospodarki w sprawie nabycia nieruchomości.

Minister Sprawiedliwości wskazał, że pytanie nr 43 brzmiało "Zgodnie z ustawą o własności lokali, połączenie dwóch lokali stanowiących odrębne nieruchomości w jedną nieruchomość:

A. nie wymaga zgody właścicieli tworzących wspólnotę mieszkaniową,

B. wymaga zgody właścicieli tworzących wspólnotę mieszkaniową wyrażonej w uchwale,

C. wymaga zgody właścicieli tworzących wspólnotę mieszkaniową wyrażonej w uchwale zaprotokołowanej przez notariusza."

Według organu prawidłową odpowiedzią na to pytanie jest odpowiedź "B", oparta na art. 22 ust. 4 ustawy o własności lokali (Dz. U. z 2000 r. Nr 80, poz. 903, z późn. zm.) Przepis ten stanowi: "Połączenie dwóch lokali stanowiących odrębne nieruchomości w jedną nieruchomość lub podział lokalu wymaga zgody właścicieli wyrażonej w uchwale". Odwołujący się udzielił odpowiedzi "A". Organ wskazał, że w odwołaniu [...] zarzucił, iż na tak postawione pytanie zgodnie z ustawą o własności lokali prawidłowe są dwie odpowiedzi, które wymienione są w propozycjach odpowiedzi i wynikają wprost z pytania. Przepis art. 19 ustawy rozróżnia małe wspólnoty mieszkaniowe i duże wspólnoty mieszkaniowe. W małej wspólnocie mieszkaniowej do połączenia dwóch lokali stanowiących odrębne nieruchomości nie jest wymagana zgoda właścicieli tworzących wspólnotę mieszkaniową. W takim przypadku - zgodnie z art. 19 ustawy - do zarządu nieruchomością wspólną mają odpowiednie zastosowanie przepisy Kodeksu cywilnego o współwłasności, a te nie wymagają zgody właścicieli lokali. Prawidłowa zatem jest - zdaniem odwołującego się - odpowiedź "A", którą zaznaczył. Zarzuty skarżacego w stosunku do zakwestionowanego pytania nr 43 należy uznać za niezasadne. Zgodnie z art. 6 ustawy o własności lokali, wspólnotę mieszkaniową tworzy ogół właścicieli, których lokale wchodzą w skład określonej nieruchomości. Z istnieniem każdej wspólnoty mieszkaniowej ("małej" i "dużej") związany jest zarząd nieruchomością wspólną (art. 18 ustawy o własności lokali). Zarząd ten jest sprawowany stosownie do art. 22 ust. 4 ustawy o własności lokali. Jeżeli łączna liczba lokali (wyodrębnionych i niewyodrębnionych) w określonej nieruchomości nie jest większa niż siedem (tzw. "mała wspólnota mieszkaniowa"), do zarządu taką nieruchomością wspólną mają odpowiednie zastosowanie przepisy Kodeksu cywilnego i Kodeksu postępowania cywilnego o współwłasności (art. 19 ustawy o własności lokali). Niezależnie od tego, czy w takim przypadku miałby zastosowanie art. 199 czy art. 201 Kodeksu cywilnego i czy byłaby to czynność zwykłego zarządu czy przekraczająca zwykły zarząd i tak wymagana byłaby zgoda współwłaścicieli - odpowiednio wszystkich lub większości. Pytanie nie rozróżniało natomiast o jaką wspólnotę chodzi, wobec czego na tak postawione pytanie i proponowaną odpowiedź należało wybrać odpowiedź "B" zgodnie z art. 22 ust. 4 ww. ustawy. W ustawie w art. 22 ust. 4 przyjęto, że połączenie dwóch lokali stanowiących odrębne nieruchomości w jedną nieruchomość wymaga zgody właścicieli wyrażonej w uchwale (art. 22 ust. 4 ustawy o własności lokali), co wskazuje odpowiedź "B". Nie wymaga się jednak, ażeby uchwała taka została zaprotokołowana przez notariusza (por. art. 18 ust. 1a ustawy o własności lokali) - odpowiedź "C". Odnosząc się natomiast do przywołanego w odwołaniu poglądu SSN Gerarda Bieńka organ zauważył, że jest to pogląd odosobniony, odnoszący się do sytuacji w tzw. "małej wspólnocie mieszkaniowej". Tymczasem pytanie nie zawężało się do "małej wspólnoty mieszkaniowej", co wynika z jego treści. Ponadto pogląd ten jednoznacznie nie wyłącza konieczności uzyskania zgody właścicieli tworzących wspólnotę na dokonanie czynności opisanej w przedmiotowym pytaniu. Zdaniem organu, przyjęcie tej koncepcji na gruncie pytania 43 wymagałoby poczynienia dodatkowych założeń nie wynikających z jego treści, co byłoby niedopuszczalne. Zgodnie z treścią pytania nr 43, odpowiedzi należy poszukiwać wprost w powołanej w tym pytaniu ustawie o własności lokali. Organ ponownie zaznaczył, że nawet w sytuacji tzw. "małej wspólnoty mieszkaniowej" mają zastosowanie odpowiednie przepisy Kodeksu cywilnego, a w szczególności art. 199 k.c., który statuuje zasadę wymogu zgody wszystkich współwłaścicieli na dokonanie czynności przekraczającej zakres zwykłego zarządu rzeczą (nieruchomością) wspólną. Również art. 201 k.c. wymaga zgody większości współwłaścicieli do czynności zwykłego zarządu rzeczą wspólną. Zatem bez względu na to, czy połączenie lokalu zostanie uznane za czynność przekraczającą zwykły zarząd, czy też nie, zgoda współwłaścicieli jest wymagana, co czyni błędną odpowiedź "A". Dlatego nie sposób jest zgodzić się z argumentem odwołującego, popartym poglądem autora komentarza do ustawy o własności lokali, że prawidłowa jest obok odpowiedzi "B" również "A", według której zgoda taka nie jest wymagana. Mając powyższe na uwadze organ stwierdził, że jedynie odpowiedź "B" na pytanie nr 43 jest prawidłowa, gdyż zgodnie z ustawą o własności lokali (art. 22 ust. 4), połączenie dwóch lokali stanowiących odrębne nieruchomości w jedną nieruchomość wymaga zgody właścicieli tworzących wspólnotę mieszkaniową wyrażonej w uchwale. Ponieważ odwołujący się wskazał w karcie odpowiedzi jako prawidłową odpowiedź "A", komisja kwalifikacyjna słusznie nie przyznała zdającemu punktu za odpowiedź na pytanie nr 43.

Organ II instancji podniósł, że pytanie nr 78 brzmiało: "Zgodnie z ustawą - Prawo upadłościowe i naprawcze, do rozpoznania spraw o ogłoszenie upadłości dłużnika (niebędącego osobą fizyczną nieprowadzącą działalności gospodarczej), który ma siedzibę, przedsiębiorstwo i majątek na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, właściwy jest sąd upadłościowy, właściwy dla:

A. siedziby lub miejsca zamieszkania dłużnika,

B. zakładu głównego przedsiębiorstwa dłużnika,

C. siedziby wierzyciela."

Zdaniem organu prawidłową odpowiedzią na to pytanie jest odpowiedź "B", oparta na art. 19 ust. 1 ustawy z dnia 28 lutego 2003 r. - Prawo upadłościowe i naprawcze (Dz. U. z 2009 r. Nr 175, poz. 1361, z późn. zm.). Przepis ten stanowi: "Do rozpoznania spraw o ogłoszenie upadłości właściwy jest sąd upadłościowy, właściwy dla zakładu głównego przedsiębiorstwa dłużnika." Odwołujący się udzielił odpowiedzi "A". W odwołaniu [...] zarzucił, iż na tak postawione pytanie zgodnie z ustawą Prawo upadłościowe i naprawcze, prawidłowa odpowiedź brzmi: "właściwy jest każdy z tych sądów, w obszarach właściwości których dłużnik ma zakłady", wskazując, iż tej odpowiedzi w propozycjach odpowiedzi nie umieszczono, mimo że wynika wprost z pytania. Podniósł, iż zespół do opracowania pytań świadomie w pytaniu nie podał, że dłużnik ma zakład główny przedsiębiorstwa i tym samym nie przesądził, że chodzi o właściwość sądu przewidzianą w art. 19 ust. 1 ustawy. W treści pytania - zdaniem odwołującego się - zawarto natomiast określenia zbędne, takie jak "nie będący osobą fizyczną, nieprowadzącą działalności gospodarczej", które nie mają najmniejszego znaczenia przy ustalaniu właściwości sądu w sprawach o ogłoszenie upadłości dłużnika. Zdaniem odwołującego się, odpowiedź zawarta w propozycji odpowiedzi oznaczonej literą "B" nie wynika wprost z postawionego pytania i jest odpowiedzią nieprawidłową. Skoro bowiem w pytaniu nie określono, że dłużnik ma zakład główny przedsiębiorstwa, to należało przyjąć, bez czynienia dodatkowych założeń nie wynikających z pytania oraz własnej interpretacji przepisów, że pytanie dotyczy właściwości przewidzianej w art. 19 ust. 2 ustawy, a wówczas właściwym jest każdy z tych sądów upadłościowych, w obszarach właściwości których dłużnik ma zakłady. Organ uznał, żę pytanie zostało sformułowane prawidłowo - jego treść jest jednoznaczna a prawidłowa odpowiedź zawarta w propozycjach odpowiedzi wynika wprost z przepisu art. 19 ust. 1 ustawy - Prawo upadłościowe i naprawcze.

W ocenie organu II instancji chybione są również uwagi odwołującego co do zamieszczenia w pytaniu elementów zbędnych, jak wykluczenie dłużnika niebędącego osobą fizyczną nieprowadzącą działalności gospodarczej. Ta sama ustawa zawiera przecież przepisy o upadłości osób fizycznych nieprowadzących działalności gospodarczej, które to osoby z natury rzeczy nie mają przedsiębiorstwa i zakładu głównego, stąd też konieczność ich wykluczenia.

Według organu zakreślona na karcie odpowiedzi [...] odpowiedź "A" jest niewątpliwie nieprawidłowa. Nie jest bowiem prawdą, iż zgodnie z ustawą - Prawo upadłościowe i naprawcze, do rozpoznania spraw o ogłoszenie upadłości dłużnika (niebędącego osobą fizyczną nieprowadzącą działalności gospodarczej), który ma siedzibę, przedsiębiorstwo i majątek na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, właściwy jest sąd upadłościowy, właściwy dla siedziby lub miejsca zamieszkania dłużnika. W konsekwencji Minister Sprawiedliwości stwierdził, że komisja egzaminacyjna słusznie nie przyznała zdającemu punktu za odpowiedź na pytanie nr 78.

Oddalając skargę na powyższą decyzję Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wskazał, że organ odwoławczy zebrał i rozważył wszelkie istotne w sprawie okoliczności, a uzasadnienie decyzji zawiera wszystkie elementy, o których mowa w art. 107 § 3 k.p.a. Postępowanie przed organami I jak i II instancji zostało przeprowadzone zgodnie z wymaganiami ustawowymi (ustawy - Prawo o notariacie) a także w zgodzie z wymaganiami Kodeksu postępowania administracyjnego.

W ocenie Sądu I instancji organ prawidłowo i w sposób przekonywujący odniósł się do każdego z zarzutów podniesionych przez skarżącego w odwołaniu od uchwały komisji egzaminacyjnej. Minister Sprawiedliwości w sposób pełny przedstawił obowiązujący w tej materii stan prawny oraz wyjaśnił dlaczego stanowisko skarżącej nie znajduje uzasadnienia.

Zdaniem WSA, zakwestionowane przez skarżącego pytania nr 40, 43, 78 spełniały wymogi określone w art. 71j § 1 ustawy - Prawo o notariacie.

Zdaniem Sądu I instancji odpowiedź na pytanie nr 40 wynika wprost z treści art. 3a ustawy z dnia 24 marca 1920 r. o nabywaniu nieruchomości przez cudzoziemców (Dz. z 2004 r., Nr 167, poz. 1758, ze zm.). Przepis ten stanowi: "Decyzję w sprawie zezwolenia na nabycie nieruchomości położonej na terenie specjalnej strefy ekonomicznej, ustanowionej na podstawie odrębnych przepisów, wydaje się w terminie miesiąca od dnia złożenia wniosku przez stronę". Analiza pytania nr 40 i propozycji odpowiedzi (A, B, C) prowadzi do jednoznacznego wniosku, że wyłącznie odpowiedź "A" jest prawidłowa. Pytanie to wraz z odpowiedzią "A" odpowiada wprost treści ww. przepisów art. 3a ustawy o nabywaniu nieruchomości przez cudzoziemców. Ponieważ skarżący udzielił odpowiedzi "B" słusznie zatem nie przyznano mu punktu za to pytanie. Pytanie dotyczyło terminu, w jakim wydaje się zezwolenie na nabycie nieruchomości położonej na terenie specjalnej strefy ekonomicznej, a więc kwestii uregulowanej wprost w art. 3a ustawy o nabywaniu nieruchomości przez cudzoziemców, nie dotyczyło natomiast kompetencji poszczególnych organów i procedur obowiązujących w tym zakresie w odniesieniu do wszystkich (jakichkolwiek) nieruchomości (skarżący zarzucał, że drugą odpowiedzią, nieujętą w kluczu odpowiedzi jest odpowiedź wynikająca z art. 1 ust. 1 i 1a wymienionej w zw. z art. 35 § 1 k.p.a – "bez zbędnej zwłoki po upływie przedłużonego terminu do wniesienia sprzeciwu przez właściwego ministra".

Sąd podał, że w odniesieniu do pytania nr 43 organ wyczerpująco przedstawił swoje stanowisko w zakresie tego pytania. Nawet jeżeli przyjmiemy, że Minister Sprawiedliwości bez powołania się na konkretne przeciwne poglądy do poglądu SSN Gerarda Bieńka (przytoczonego przez skarżącego) uznał, że jest to pogląd odosobniony, nie może to prowadzić do uwzględnienia skargi. Lakoniczność uzasadnienia rozstrzygnięcia organu nie stanowi bowiem sama w sobie podstawy do stwierdzenia wadliwości decyzji w rozumieniu art. 145 § 1 pkt 1 lit c) ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.: dalej: p.p.s.a.) powodującej wyeliminowanie decyzji z obrotu prawnego. Istnieje potrzeba wykazania wpływu ewentualnego uchybienia na wynik sprawy. W tej sprawie strona takiego wpływu nie wykazała, a Sąd z urzędu się go nie dopatrzył. Omawiane pytanie nie rozróżniało o jaką wspólnotę chodzi ("małą" czy "dużą") wobec czego na tak postawione pytanie i proponowane odpowiedzi należało wybrać odpowiedź "B" opartą wprost na przepisie art. 22 ust. 4 ustawy o własności lokali (zgodnie z ustawą o własności lokali.) Ze względu na to, że skarżący zaznaczył odpowiedź A zasadnie nie przyznano skarżącemu punktu za to pytanie.

Zdaniem WSA, nie można również uznać za usprawiedliwione zarzuty skarżącego skierowane wobec pytania nr 78. Organ wyczerpująco przedstawił swoje stanowisko w zakresie tego pytania oraz odniósł się do argumentacji skarżącego. Omawiane pytanie zostało sformułowane prawidłowo a odpowiedź na nie zawarta w propozycjach odpowiedzi wynika wprost z przepisu art. 19 ust. 1 ustawy Prawo upadłościowe i naprawcze. Zakreślona przez skarżącego odpowiedzi A jest nieprawidłowa.

Skargą kasacyjną [...] zaskarżył powyższe orzeczenie w całości, wnosząc o jego uchylenie oraz uchylenie zaskarżonej decyzji z [...]listopada 2012 r., w przedmiocie ustalenia wyniku egzaminu wstępnego na aplikację notarialną. Wniósł także o zasądzenie kosztów postępowania kasacyjnego.

Wyrokowi zarzucono naruszenie prawa materialnego poprzez błędną wykładnię art. 71j Prawa o notariacie polegająca na przyjęciu, że pytania o numerach 40, 43 i 78 zawarte w teście egzaminu wstępnego na aplikację notarialną przeprowadzonego w dniu 29 września 2012 r., zostały sformułowane w sposób prawidłowy.

Argumentację na poparcie zarzutów skarżący przedstawił w uzasadnieniu skargi kasacyjnej.

W odpowiedzi na skargę kasacyjną Minister Sprawiedliwości wniósł o jej oddalenie oraz zasądzenie kosztów postępowania.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga kasacyjna nie zasługuje na uwzględnienie.

Na wstępie przypomnieć należy, że skargę kasacyjną oprzeć można na podstawach wskazanych w art. 174 pkt 1 i pkt 2 p.p.s.a. Wymaga podkreślenia, że stosownie do art. 183 § 1 zdanie pierwsze p.p.s.a. sąd kasacyjny związany jest granicami wniesionego środka zaskarżenia. Oznacza to, że kontrola kasacyjna przebiega wyłącznie w obszarze wytyczonym przez kasatora w ramach podstawy kasacyjnej, jak też zarzutów naruszenia w jej ramach przepisów oraz formy ich naruszenia.

Skargę kasacyjną oparto na podstawie wskazanej w art. 174 pkt 1 p.p.s.a., zarzucając naruszenie art. 71j. Prawa o notariacie poprzez błędną jego wykładnię polegająca na przyjęciu, że pytania o numerach 40, 43 i 78 zawarte w teście egzaminu wstępnego na aplikację notarialną przeprowadzonego w dniu 29 września 2012 r., zostały sformułowane w sposób prawidłowy.

Odnosząc się do tak sformułowanego zarzutu należy w pierwszej kolejności wskazać, że skarga kasacyjna musi spełniać wszystkie ustawowe wymogi, a w szczególności formalnoprawne przewidziane w art. 176 w związku z art. 174 p.p.s.a. W myśl przepisu art. 176 p.p.s.a. skarga kasacyjna powinna przytoczyć podstawy kasacyjne i ich uzasadnienie. Przez podstawę kasacyjną należy rozumieć konkretny przepis prawa, którego naruszenie przez Sąd pierwszej instancji zarzuca skarga kasacyjna. W odniesieniu do przepisu, który nie stanowi jednej zamkniętej całości, a składa się z ustępów, punktów i innych jednostek redakcyjnych, wymóg skutecznie wniesionej skargi kasacyjnej jest spełniony wówczas, gdy wskazuje ona konkretny przepis naruszony przez sąd pierwszej instancji, z podaniem numeru artykułu, ustępu, punktu i ewentualnie innej jednostki redakcyjnej przepisu (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 20 sierpnia 2008 r., II FSK 557/07; Lex nr 422065, a także J.P. Tarno, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Komentarz, wyd. 2, 382). Naczelny Sąd Administracyjny, jako związany granicami skargi kasacyjnej (art. 183 § 1 p.p.s.a,), nie ma kompetencji dokonywania za wnoszącego skargę kasacyjną wyboru, który przepis prawa został naruszony i dlaczego. Stanowi to bowiem powinność autora skargi kasacyjnej, który jest profesjonalnym pełnomocnikiem strony. Kasacja nie odpowiadająca tym wymogom, pozbawiona konstytuujących ją elementów treściowych, uniemożliwia sądowi ocenę jej zasadności (por. wyroki NSA z dnia: 18 marca 2011 r., sygn. akt I GSK 140/10; 12 kwietnia 2011 r., sygn. akt II OSK 217/11; 1 kwietnia 2011 r., sygn. akt II GSK 349/10).

Powyższy mankament skargi kasacyjnej odnosi się do ogólnie wskazanego w jej petitum art. 71j Prawa o notariacie. Należy bowiem podkreślić, że przepis ten składa się z dziesięciu jednostek redakcyjnych.

Niezależnie od powyższego należy przypomnieć czego dotyczy zarzucany przepis. Zgodnie z treścią art. 71j. § 1 ustawy prawo o notariacie egzamin wstępny polega na rozwiązaniu testu składającego się z zestawu 150 pytań zawierających po 3 propozycje odpowiedzi, z których tylko jedna jest prawidłowa, oraz z karty odpowiedzi. Kandydat może wybrać tylko jedną odpowiedź, którą zaznacza na karcie odpowiedzi. Za każdą prawidłową odpowiedź kandydat uzyskuje 1 punkt.

§ 1a. Wybór odpowiedzi polega na zakreśleniu na karcie odpowiedzi jednej z trzech propozycji odpowiedzi (A albo B, albo C).

§ 1b. Zmiana zakreślonej odpowiedzi jest niedozwolona.

§ 1c. Wyłączną podstawę ustalenia wyniku kandydata stanowią odpowiedzi zakreślone na karcie odpowiedzi.

§ 1d. Prawidłowość odpowiedzi ocenia się według stanu prawnego obowiązującego w dniu egzaminu wstępnego.

§ 2. Test sprawdza komisja kwalifikacyjna w składzie, który przeprowadza egzamin wstępny.

§ 3. Pozytywny wynik z egzaminu wstępnego otrzymuje kandydat, który uzyskał z testu co najmniej 100 punktów.

§ 4. Z przebiegu egzaminu wstępnego sporządza się niezwłocznie protokół, który podpisują członkowie komisji kwalifikacyjnej uczestniczący w egzaminie wstępnym. Członkowie komisji kwalifikacyjnej mogą zgłaszać uwagi do protokołu.

§ 5. Przewodniczący komisji kwalifikacyjnej przesyła Ministrowi Sprawiedliwości protokół w terminie 7 dni od dnia sporządzenia.

§ 6. Dokumentację związaną z przeprowadzeniem egzaminu wstępnego, po jego zakończeniu, przewodniczący komisji kwalifikacyjnej przekazuje właściwej radzie izby notarialnej, z czego sporządza się protokół. Kopię protokołu przewodniczący komisji kwalifikacyjnej przekazuje Ministrowi Sprawiedliwości w terminie 7 dni od dnia sporządzenia.

Z treści przytoczonego wyżej przepisu wynika, iż nie jest to przepis prawa materialnego, a przepis natury procesowej, dotyczący zasad związanych z procedurą egzaminacyjną. Wobec tego przepis ten nie mógł być skutecznym zarzutem naruszenia przepisów prawa materialnego poprzez jego błędną wykładnię. Tym zarzutem skarżący natomiast kwestionuje dokonaną przez organ, a następnie przez Sąd I instancji ocenę prawidłowości sformułowania pytań o 40, 43 i 78 testu egzaminacyjnego.

Jak wynika z powyższego autor skargi kasacyjnej w ramach podstawy kasacyjnej z art. 174 pkt 1 p.p.s.a. (naruszenie prawa materialnego) wskazuje na naruszenie zasad związanych z procedurą, tj. przebiegiem egzaminu notarialnego. W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego sformułowany w ten sposób zarzut kasacyjny przez profesjonalnego pełnomocnika - także uniemożliwia Sądowi jego rozpoznanie. W tym kontekście należy podkreślić, że zarzuty skargi kasacyjnej można oprzeć, zgodnie z art. 174 pkt 1 i 2 p.p.s.a., na podstawie naruszenia prawa materialnego przez błędną wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie lub naruszeniu przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Prawidłowo formułując zarzuty, kasator powinien więc jasno wskazać, na której podstawie kasacyjnej opiera zarzuty, czy podnosi naruszenie przepisów prawa materialnego, czy postępowania, ponieważ różne są kryteria ocen zasadności zarzutów zgłoszonych w ramach każdej z podstaw kasacyjnych. Jeżeli zarzuty są postawione w oparciu o pierwszą podstawę kasacyjną, należy również precyzyjnie określić, czy naruszenie nastąpiło poprzez błędną wykładnię przepisu czy jego niewłaściwe zastosowanie. W pierwszym przypadku należy wykazać, jaką interpretację (rozumienie) przepisu przyjął sąd w zaskarżonym orzeczeniu, a jaka jest, zdaniem kasatora, prawidłowa. Naruszenie przepisu prawa materialnego poprzez błędne zastosowanie polega na tzw. błędzie w subsumcji, tj. gdy stan faktyczny ustalony w sprawie błędnie uznano za odpowiadający stanowi hipotetycznemu przewidzianemu w obowiązującej normie prawnej. Strona zobowiązana jest więc do wskazania, dlaczego przyjęty przez sąd I instancji przepis nie "przystaje" do przepisu, stanowiącego podstawę orzekania. Opierając zarzuty na drugiej podstawie kasacyjnej, strona zobowiązana jest nie tylko wykazać, na czym polegało to naruszenie, lecz również jaki mogło mieć ono wpływ na wynik sprawy (por. J.P. Tarno, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Warszawa 2012, s. 446). Skarga kasacyjna nieodpowiadająca tym wymogom, pozbawiona konstytuujących ją elementów treściowych, uniemożliwia sądowi ocenę jej zasadności (por. wyroki NSA z dnia 17 czerwca 2008 r., sygn. akt II OSK 665/07; z dnia 18 grudnia 2012 r., sygn. akt II GSK 1894/11, z dnia 12 kwietnia 2013 r., sygn. akt I GSK 1795/11, z dnia 16 lipca 2013 r., sygn. akt II FSK 2208/11, z dnia 13 sierpnia 2013 r., sygn. akt II GSK 717/12, opub. orzeczenia.nsa.gov.pl).

Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 184 p.p.s.a. orzeczono jak w sentencji. O kosztach postępowania orzeczono na zasadzie art. 204 pkt 1 p.p.s.a.