Wyrok WSA w Szczecinie, sygn. akt II SA/Sz 368/14
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie
Data orzeczenia: 2014-08-07 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6039 Inne, o symbolu podstawowym 603
Hasła tematyczne: Ruch drogowy
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Uchylono zaskarżone postanowienie
Powołane przepisy: article: art. 1 par 2
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1269
law: Ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych.
article: art. 134 par 1, art. 145 par 1 lit. a i c
journal: Dz.U. 2012 poz 270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity.
article: art. 102 par 2
journal: Dz.U. 2012 poz 1015
law: Ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji - tekst jednolity
article: art. 94
journal: Dz.U. 2013 poz 907
law: Ustawa z dnia 29 stycznia 2004 r. Prawo zamówień publicznych - tekst jednolity.
article: art. 107, art. 7 i 77 par 1
journal: Dz.U. 2000 nr 98 poz 1071
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Grzegorz Jankowski (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Barbara Gebel, Sędzia NSA Elżbieta Makowska, Protokolant starszy sekretarz sądowy Małgorzata Płocharska-Małys, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 7 sierpnia 2014 r. sprawy ze skargi M. P. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] nr [...] w przedmiocie wynagrodzenia za dozór pojazdu uchyla zaskarżone postanowienie.


UZASADNIENIE

Postanowieniem z dnia [...] r. nr [..] , wydanym na podstawie art. 102 § 2 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, art. 130a ust. 10f ustawy Prawo o ruchu drogowym w zw. z § 3 pkt 1 lit. a i § 4 ust. 1 pkt 2 lit. b rozporządzenia Rady Ministrów w sprawie rozciągnięcia stosowania przepisów ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, po rozpoznaniu wniosku M.P.z dnia [...] r. w sprawie wynagrodzenia tytułem zwrotu kosztów związanych z wykonywaniem dozoru pojazdów, w tym kosztów usunięcia z drogi, Starosta orzekł o przyznaniu M. P. prowadzącemu działalność gospodarczą pod firmą Zakład [...] tytułem zwrotu koniecznych wydatków związanych z wykonywaniem dozoru oraz wynagrodzenia za dozór, w tym kosztów usunięcia z drogi, za okres od dnia usunięcia pojazdu z drogi do upływu 6-miesięcznego terminu, o którym mowa w art. 130a ust. 10 zmienionej ustawy Prawo o ruchu drogowym, wynagrodzenie łączne w kwocie [...] w tym [... ] zł za holowanie i [...] za przechowywanie następujących pojazdów:[...] oraz odmówił zwrotu koniecznych wydatków związanych z wykonywaniem dozoru, ponad kwotę orzeczoną w punkcie 1.

W uzasadnieniu postanowienia organ I instancji wskazał, iż w dniu [...] r. wpłynął wniosek M.P. w sprawie przyznania wynagrodzenia w kwocie [...] tytułem zwrotu kosztów związanych z wykonywaniem dozoru [...] pojazdów wyszczególnionych w tabeli pojazdów, w tym kosztów usunięcia z drogi, za okres od dnia ich usunięcia z drogi do upływu 6-miesięcznego terminu przechowywania, tj. terminu, o którym mowa w art. 130a ust. 10 ustawy zmienionej Prawo o ruchu drogowym.

Do wyliczenia należności przedsiębiorca przyjął kwotę brutto [...] zł za jednorazową usługę holowania wraz z załadunkiem i wyładunkiem pojazdu oraz stawki [...] zł za jedną dobę przechowywania motoroweru i [...] zł za jedną dobę przechowywania samochodu osobowego, które to stawki wynikają z postanowień SKO z dnia [...] r. i z dnia [...] r.

Wniosek ten organ I instancji zakwalifikował jako wymagający rozpatrzenia na podstawie art. 102 § 2 ustawy z dnia 17 czerwca 1966r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji oraz art. 130a ust. 10f ustawy Prawo o ruchu drogowym.

W toku postępowania organ I instancji podjął, jako zasadnicze ustalenie wysokości stawki wynagrodzenia za przechowywanie pojazdów, przyznając za zasadną zaproponowaną przez M.P. kwotę [...] zł za jednorazową usługę holowania pojazdu, która jest niższa niż zawarta w umowie z dnia [...] r. Nr[...] , a także stawkę [...] zł za jedną dobę przechowywania motoroweru, która jest niższa od średniej stawki wyliczonej dla wszystkich pojazdów do 3,5 ton.

Natomiast zaproponowaną w wysokości [...] zł stawkę za jedną dobę przechowywania samochodu osobowego, organ I instancji uznał za zawyżoną, w świetle stawek przyjętych do porównania od organów, które współpracowały z parkingami strzeżonymi, w tym przyjętej:

- w umowach z Komendą Powiatową Policji i umowie z przedsiębiorcą z dnia [...] r. nr [...] - w latach [...] /doba,

- przez Urząd Skarbowy–[...] zł brutto, -przez PHU "[...] " (depozyt policji) – [...] zł,

- w umowie nr [...] o świadczenie usług usuwania i parkowania pojazdów na terenie Powiatu z dnia [...] r. - w latach [..] /doba.

Średnia arytmetyczna tych wielkości daje stawkę [...] zł brutto/doba i w takiej właśnie wysokości organ I instancji przyjął za podstawę obliczenia wynagrodzenia za dozór samochodów osobowych.

Starosta wskazał nadto, że nie są wiążące w niniejszym postępowaniu stawki wynikające z powołanych wyżej postanowień SKO, a wobec braku ustanowienia szczegółowych kryteriów ustalania wynagrodzenia za dozór pojazdów, koniecznym jest zgodnie z utrwalonym w orzecznictwie i doktrynie poglądem, odwołanie się do wielkości stawek przyjętej w danych stosunkach.

Dlatego też kierując się tymi przesłankami, ze względów wyżej przytoczonych, organ I instancji nie uwzględnił w całości żądania wnioskodawcy.

Zażaleniem z dnia [...] r., złożonym z dochowaniem przepisanego terminu M. P. wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia, orzeczenie o wynagrodzenia w kwocie [...] zł (brutto) oraz przyznanie odsetek ustawowych za zwłokę od [...] r. do dnia zapłaty.

Skarżący wskazał, że podane kwoty jednostkowe [...] zł i [..] zł za jedną dobę przechowywania są kwotami wynikającymi z ostatecznych postanowień Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] r. [..] oraz z dnia [...] r. [..] i powinny być poza wszelkim sporem, natomiast ich weryfikacja dokonana przez Starostę - w ocenie skarżącego - ma wyłącznie na celu usprawiedliwienie zwłoki w podjęciu rozstrzygnięcia, która to była przedmiotem postanowienia SKO [..] nr [...] z dnia[...] . wydanego w trybie zażalenia na bezczynność organu.

Skarżący zakwestionował wiarygodność ustalenia w zakresie wysokości stawek jednostkowych z powołaniem się na obowiązujące w stosunkach z czterema wybranymi przez organ I instancji podmiotami, wskazał na błędne odwołanie się do umowy z dnia [...] r. nr [...] w zakresie stawki za usługę przechowywania podnosząc, iż umowa ta za przedmiot swój miała wyłącznie usługę holowania, zarzucił organowi I instancji nieprawdziwe twierdzenie co do stawki [...] zł brutto obowiązującej w rozliczeniu z Urzędem Skarbowym, która wynosiła [...] zł brutto.

Postanowieniem z dnia [...] r. nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze, działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 w zw. z art. 123 oraz art. 144 w zw. z art. 105 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2013 r., poz. 267) oraz art. 130a pkt 10 h ustawy z dnia 21 marca 1985 r. Prawo o ruchu drogowym (t. j. Dz. U. z 2013 r., poz. 260) i art. 13 ustawy z dnia 22 lipca 2010 r. o zmianie ustawy - Prawo o ruchu drogowym oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2010r. Nr 152, poz. 1018), uchylił zaskarżone postanowienie i umorzył postępowanie organu I instancji w całości.

W uzasadnieniu postanowienia organ II instancji wskazał w pierwszej kolejności na konieczność rozważenia właściwej podstawy prawnej dla oceny wniosku złożonego w dniu [...] r. W ocenie Kolegium, w aktualnym stanie prawnym kwestia kosztów związanych z usuwaniem i przechowywaniem pojazdów, pozostaje wyłącznie domeną ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym, w brzmieniu uwzględniającym istotną dla analizowanego wniosku zmianę wprowadzoną ustawą z dnia 22 lipca 2010 r. o zmianie ustawy - Prawo o ruchu drogowym oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2010r. Nr 152, poz. 1018), jak też dalsze po tej dacie zmiany wprowadzone do dnia złożenia wniosku, jakkolwiek nieistotne z punktu widzenia podstaw rozpoznania zażalenia.

Powołanym aktem wprowadzono - z dniem 4 września 2010 r. - przepis art. 130a ust. 10h, dodany przez art. 1 pkt 10 lit. k ustawy zmieniającej, wedle którego "Koszty związane z usuwaniem, przechowywaniem, oszacowaniem, sprzedażą lub zniszczeniem pojazdu powstałe od momentu wydania dyspozycji jego usunięcia do zakończenia postępowania ponosi osoba będąca właścicielem tego pojazdu w dniu wydania dyspozycji usunięcia pojazdu, z zastrzeżeniem ust. 10d i 10i. Decyzję o zapłacie tych kosztów wydaje starosta."

Kolegium podkreśliło, iż mocą przepisu art. 13 ustawy o zmianie ustawy - Prawo o ruchu drogowym oraz niektórych innych ustaw - zwanej w dalszej części uzasadnienia ustawą zmieniającą "Skarb Państwa ponosi koszty przechowywania pojazdów, które powstały po upływie terminu, o którym mowa w art. 130a ust. 10 ustawy zmienianej w art. 1 w brzmieniu dotychczasowym, do dnia wejścia w życie niniejszej ustawy, wobec pojazdów, których 6-miesięczny termin od dnia ich usunięcia upłynął w okresie od dnia [...] r. do dnia wejścia w życie niniejszej ustawy".

Przy rozpatrywaniu złożonego zażalenia, zdaniem Kolegium, nie sposób pominąć, w interpretacji podstaw prawnych jego rozpatrzenia, uchwały Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie 7 sędziów NSA w Warszawie z dnia 29 listopada 2010r., sygn. akt I OPS 1/10, wedle której "Jeżeli właściciel pojazdu usuniętego z drogi w przypadkach, o których mowa w art. 130a ust. 1 ustawy z dnia 20 czerwca 1997r. - Prawo o ruchu drogowym (Dz. U. z 2005r. Nr 108, poz. 908 ze zm.) nie odebrał pojazdu w określonym terminie, jednostce wyznaczonej do prowadzenia parkingu strzeżonego (jednostce wyznaczonej do usuwania pojazdów) może być przyznane wynagrodzenie za cały okres wykonywania dozoru nad pojazdem oraz zwrot kosztów związanych z wykonywaniem dozoru, w tym kosztów usunięcia pojazdu z drogi, na podstawie art. 102 § 2 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz. U. z 2002r. Nr 110, poz. 968 ze zm.) w związku z § 3 pkt 1 lit. c) rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 23 kwietnia 2002r. w sprawie rozciągnięcia stosowania przepisów ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz. U. Nr 50, poz. 449)", z tym jednak zastrzeżeniem, iż jej teza pozostaje aktualna w odniesieniu do stanu prawnego sprzed wejścia w życie ustawy zmieniającej, o której mowa na wstępie rozważań.

W powołanej uchwale, w jej części zawierającej uzasadnienie prawne, Naczelny Sąd Administracyjny podkreślił, iż "W Sejmie trwają prace nad projektem ustawy o zmianie ustawy - Prawo o ruchu drogowym oraz niektórych innych ustaw (druk 2816) w związku z wyrokiem Trybunału Konstytucyjnego z dnia 3 czerwca 2008r., sygn. akt P 4/06. Artykuł 130a ust. 10 projektu przewiduje, że co do pojazdu usuniętego z drogi, w przypadkach określonych w ust. 1 lub 2, starosta występuje z wnioskiem o orzeczenie przepadku na rzecz powiatu, jeżeli prawidłowo powiadomiony właściciel lub osoba uprawniona nie odebrała pojazdu w terminie 3 miesięcy od dnia jego usunięcia. Z kolei projektowany ust. 10g art. 130a przewiduje, że koszty związane z usuwaniem, przechowywaniem, oszacowaniem, sprzedażą lub zniszczeniem pojazdu, powstałe od momentu wydania dyspozycji jego usunięcia do zakończenia postępowania, ponosi osoba będąca właścicielem tego pojazdu w dniu wydania dyspozycji usunięcia pojazdu. Decyzję o zapłacie tych kosztów ma wydawać starosta.

Jeżeli ustawa zmieniająca takie uregulowania zostanie uchwalona, istniejące dzisiaj wątpliwości zostaną w części wyjaśnione. Jednak w obecnym stanie prawnym rozstrzygnięcie przedstawionego zagadnienia na podstawie przepisu art. 187 § 1 P.p.s.a. jest konieczne."

Mając na uwadze zacytowane stwierdzenie, przy zaznaczeniu nadto, iż wspomniany projekt (druk 2816) stanowił podstawę ustawy zmieniającej z dnia 22 lipca 2010r., z tym tylko, iż treść przepisu zredagowanego w projekcie w jednostce redakcyjnej "art. 130a pkt 10g" w ustawie odpowiada przepisowi art. 130a ust. 10h, przy uwzględnieniu nadto przepisu art. 13 ustawy zmieniającej, uprawnione jest przyjęcie, iż w odniesieniu do postępowania wszczętego w obecnym stanie prawnym kwestia zapłaty kosztów, o jakich mowa w art. 130a pkt 10h podlega wyłącznej regulacji tego przepisu.

Zaskarżone postanowienie zakresem swym obejmuje rozstrzygnięcie o kosztach powstałych przed wejściem w życie przepisów wprowadzonych ustawą zmieniającą, przyjmując za uprawnione rozstrzygnięcie o tychże, według reguł ukonstytuowanych przed wejściem w życie przepisu art. 130 ust. 10 ustawy Prawo o ruchu drogowym w brzmieniu wprowadzonym ustawą zmieniającą z dnia 22 lipca 2010r., który to zaczął obowiązywać w dniu 4 września 2010 r.

Zważywszy na datę wniosku o przyznanie wynagrodzenia koniecznym jest - w ocenie Kolegium - uwzględnienie aktualnie obowiązujących regulacji. Za wyjątkiem bowiem regulacji art. 13 ustawy zmieniającej przepisy międzyczasowe nie zawierają szczególnych unormowań w zakresie kosztów usuwania i przechowywania pojazdów w odniesieniu do zdarzeń zaistniałych pod rządami przepisów zmienionych.

W ocenie Kolegium, znowelizowane przepisy w sposób wyczerpujący uregulowały kwestię ponoszenia kosztów związanych z usuwaniem, przechowywaniem, oszacowaniem, sprzedażą lub zniszczeniem pojazdu powstałych od momentu wydania dyspozycji jego usunięcia do zakończenia postępowania, obciążając obowiązkiem ich poniesienia osobę będącą właścicielem tego pojazdu w dniu wydania dyspozycji usunięcia pojazdu, z zastrzeżeniem ust. 10 d i 10 i, czyniąc tylko ten podmiot adresatem decyzji, o jakiej mowa niżej.

Decyzję o zapłacie tych kosztów, jak stanowi przepis art. 130a ust. 10 in fine, wydaje starosta.

Wobec powyższego, brak jest podstaw do przyznania spornych kosztów w trybie uznanym przez organ I instancji, na rzecz wnioskodawcy.

Organ I instancji w podstawie prawnej zaskarżonego postanowienia powołał przepis art. 130a pkt 10f ustawy Prawo o ruchu drogowym, jednakże podstawa ta nie uprawnia do powiązania żądania przyznania wnioskowanych kosztów z trybem opartym na przepisach art. 102 § 2 ustawy z dnia 17 czerwca 1996r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz. U. z 2012r., poz. 1015 t.j.) w zw. z § 3 pkt 1 lit. a i § 4 ust. 1 pkt 2 lit. b rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 28 lutego 2011 w sprawie rozciągnięcia stosowania przepisów ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz. U. z 2011r. Nr 46, poz. 1137), wobec, jak wyżej podniesiono szczególnej regulacji w analizowanym zakresie zawartej w przepisie art. 130a ust. 10 ustawy Prawo o ruchu drogowym.

Istotnym w interpretacji podstaw prawnych rozstrzygania o kosztach wymienionych w ostatnio powołanym przepisie pozostaje zastrzeżenie art. 130a ust. 10f ustawy Prawo o ruchu drogowym, zgodnie z którym wykonanie orzeczenia następuje w trybie i na zasadach określonych w ustawie z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, z uwzględnieniem przepisów niniejszej ustawy, a zatem z uwzględnieniem także przepisu art. 130a ust. 10 tej ustawy.

Dokonując nie tylko legalności zapadłego rozstrzygnięcia, ale nadto jego zasadności, nie może ujść z pola widzenia, w ocenie organu II instancji, dalsza regulacja analizowanej ustawy, stanowiąca całokształt oceny stosunków związanych z usuwaniem pojazdów w warunkach przepisu art. 130a ust. 1 i 2 ustawy Prawo o ruchu drogowym, w tym z podmiotem, któremu powierzono prowadzenie parkingu strzeżonego dla pojazdów usuniętych w przypadkach, o których mowa w ust. 1-2.

Otóż zgodnie z art. 130a ust. 5c ustawy Prawo o ruchu drogowym "Pojazd usunięty z drogi, w przypadkach określonych w ust. 1-2, umieszcza się na wyznaczonym przez starostę parkingu strzeżonym do czasu uiszczenia opłaty za jego usunięcie i parkowanie. Usuwanie pojazdów oraz prowadzenie parkingu strzeżonego dla pojazdów usuniętych w przypadkach, o których mowa w ust. 1-2, należy do zadań własnych powiatu. Starosta realizuje te zadania przy pomocy powiatowych jednostek organizacyjnych lub powierza ich wykonywanie zgodnie z przepisami o zamówieniach publicznych (ust. 5f). Rada powiatu, biorąc pod uwagę konieczność sprawnej realizacji zadań, o których mowa w ust. 1-2, oraz koszty usuwania i przechowywania pojazdów na obszarze danego powiatu, ustala corocznie, w drodze uchwały, wysokość opłat, o których mowa w ust. 5c, oraz wysokość kosztów, o których mowa w ust. 2a. Wysokość kosztów, o których mowa w ust. 2a, nie może być wyższa niż maksymalna kwota opłat za usunięcie pojazdu, o których mowa w ust. 6a (ust. 6). Opłaty, o których mowa w ust. 6, stanowią dochód własny powiatu (ust. 6e).

Na podstawie przepisu art. 94 ustawy z dnia 29 stycznia 2004r. Prawo zamówień publicznych (Dz. U. z 2013r., poz. 907 t.j.) zamawiający zawiera umowę w sprawie zamówienia publicznego, a do umów tych wedle art. 139 powołanej ustawy stosuje się przepisy ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny, jeżeli przepisy ustawy nie stanowią inaczej.

Wcześniej - od dnia 19 października 2006r. mocą ustawy z dnia 22 września 2006r. o zmianie ustawy Prawo o ruchu drogowym - obowiązujące przepisy art. 130a ust. 5b i 5d - do dnia 20 sierpnia 2011r. w brzmieniu odpowiednio: "Starosta, wyznaczając jednostkę do usuwania pojazdów, kieruje się przesłankami zachowania rzetelności oraz zapewnienia najwyższej jakości świadczonych usług, a w szczególności bierze pod uwagę:

1) standard wyposażenia i oznakowania pojazdu przeznaczonego do usuwania lub przemieszczania pojazdów;

2) liczbę i rodzaj pojazdów przystosowanych do usuwania lub przemieszczania pojazdów, stosownie do wielkości obszaru świadczonych usług;

3) deklarowany czas przybycia na miejsce zdarzenia;

4) zobowiązanie jednostki do realizacji każdego zlecenia usunięcia pojazdu z drogi;

5) opinię właściwego miejscowo komendanta powiatowego Policji w zakresie dotychczasowego przebiegu ewentualnej współpracy jednostki z Policją;

1) konieczność zachowania warunków konkurencji;

2) proponowaną cenę usługi.", oraz

"Starosta, wyznaczając jednostkę do prowadzenia parkingu strzeżonego, kieruje się przesłankami rzetelności oraz zapewnienia najwyższej jakości świadczonych usług, a w szczególności bierze pod uwagę:

- standard wyposażenia parkingu strzeżonego, a zwłaszcza rodzaj ogrodzenia, oświetlenie i monitoring;

- liczbę miejsc do parkowania pojazdów;

- proponowany rodzaj zabezpieczenia pojazdów;

- warunki utrzymywania pojazdów, a zwłaszcza pojazdów z uszkodzeniami powypadkowymi;

- miejsce położenia parkingu;

- opinię właściwego miejscowo komendanta powiatowego Policji w zakresie dotychczasowego przebiegu ewentualnej współpracy jednostki z Policją;

- zobowiązanie jednostki do realizacji każdego zlecenia umieszczenia pojazdu na parkingu strzeżonym;

- konieczność zachowania warunków konkurencji;

- proponowaną cenę usługi.", nakazujące uwzględnienie m.in. proponowanej ceny usługi nasuwają uzasadnione domniemanie koniecznego ustalenia w stosunkach z wyłonionym podmiotem ceny usług wyżej wskazanych i korelujący z uprawnieniem prowadzącego parking do ich otrzymania obowiązek starosty zapłaty tej ceny. Ten aspekt, przy uregulowaniu wskazującym na stanowiące dochód powiatu opłaty za usunięcie i parkowanie pojazdów, pozwala z kolei na wniosek, iż prowadzący parking za tę usługę winien być opłacony w zgodzie ze wskazanymi przepisami, nie mając już uprawnienia do odrębnej opłaty, o jakiej mowa w art. 130a ust. 10h ustawy Prawo o ruchu drogowym.

W ocenie Kolegium, w aktualnym stanie prawnym nie ma podstaw prawnych do przyznania w trybie administracyjnoprawnym wnioskowanych kosztów, na rzecz prowadzącego wyznaczony przez starostę parking strzeżony, a ewentualne braki w zakresie wyznaczenia parkingu strzeżonego, które jak wyżej wskazano winno określać cenę usługi, jak też okres, na jaki określono usługę mogą być wyłącznie przedmiotem roszczeń odszkodowawczych dochodzonych w trybie właściwym dla oceny czynności wyznaczenia parkingu strzeżonego (nawiązania stosunku prawnego pomiędzy starostą, a prowadzącym parking), o jakim mowa w ustawie Prawo o ruchu drogowym.

Zważywszy na wynikający z powołanego wyżej przepisu ustawy o zamówieniach publicznych, jak nadto istotny w poprzednim stanie prawnym przepis art. 6 ustawy z dnia 5 czerwca 1998r. o samorządzie powiatowym (Dz. U. z 2013r. poz. 595 t.j.) obowiązek zawierania umowy z podmiotami realizującymi w imieniu powiatu zadania powiatu, wskazać należy na cywilnoprawny charakter stosunków pomiędzy podmiotami prowadzącymi parking, a starostami, jakkolwiek mającymi za przedmiot obowiązki o charakterze publicznoprawnym.

Wykładnia systemowa poddanego ocenie Kolegium rozstrzygnięcia, prowadzi do wniosku, iż w obecnym stanie prawnym nie ma podstaw przyznania kosztów objętych unormowaniem art. 130 a ust. 10h ustawy Prawo o ruchu drogowym, w okolicznościach wskazanych przez skarżącego.

Ustawodawca w sposób całościowy uregulował kwestię związaną z kosztami usunięcia pojazdu wskazując na podmiot zobowiązany do ich poniesienia, jak też kryteria uwzględniane przy ich ustaleniu.

Poszukiwanie innych dróg zapłaty kosztów na rzecz prowadzącego parking nie może być czynione na gruncie prawa administracyjnego, a w szczególności w powiązaniu z normą z art. 130a pkt 10f ustawy Prawo o ruchu drogowym, wobec faktu, iż regulację w zakresie stosunków z podmiotami prowadzącymi parking ustawodawca całościowo zawarł w zacytowanych wyżej przepisach, nakazując staroście wyznaczenie jednostki do prowadzenia parkingu strzeżonego, przy uwzględnieniu wymogów wyłonienia, o jakich mowa w art. 130a ust. 5f (wcześniej 130a ust. 5b i 5d) ustawy Prawo o ruchu drogowym, bez wskazania wprawdzie w jakiej formie, przy jednak wyżej podniesionym obowiązku z art. 94 ustawy o zamówieniach publicznych oraz art. 6 ustawy o samorządzie powiatowym, uprawniającym do przyjęcia umowy ze wskazaniem okresu jej obowiązywania i ceny usługi. W tej właśnie formie i w takim zakresie realizuje się uprawnienie prowadzącego parking do zapłaty kosztów usuwania pojazdów i przechowywania na parkingu strzeżonym.

Ewentualna niewłaściwa praktyka organów w tym względzie nie może tworzyć

prawa.

W obliczu powyższego ustawodawca konsekwentnie wskazał w analizowanych przepisach beneficjenta opłat, podmiot zobowiązany do uiszczenia opłat, stąd nadto ustawodawca konsekwentnie pominął, jako uprawnionego do uzyskania kosztów, o jakich mowa w art. 130a ust. 10 prowadzącego parking strzeżony, kwestię sposobu ustalenia opłat za usuwanie i przechowywanie pojazdów przez prowadzącego parking, uznając, iż wyłącznie uprawnionym do ich uzyskania jest powiat, a ten realizując nałożone zadania publicznoprawne zobowiązany jest zapewnić wykonanie obowiązków z art. 130a ust. 1 i 2 ustawy Prawo o ruchu drogowym, płacąc za to określoną w umowie z wyznaczonym podmiotem cenę usługi.

Z tych to powodów Kolegium uznało, iż podmiotowi prowadzącemu parking strzeżony, za usługę usunięcia pojazdu i przechowywania na parkingu strzeżonym należy się wynagrodzenie ustalone ze starostą w ramach nawiązania stosunku wyznaczenia podmiotu.

Pismem z dnia [...] r. M. P. złożył skargę na ww. postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego.

Skarżący zarzucił kwestionowanemu postanowieniu naruszenie art. 130a ust. 10h ustawy – Prawo ruchu drogowym przez błędną jego wykładnię.

W uzasadnieniu skargi M. P., powołując się na orzecznictwo sądów administracyjnych, wskazał, że bezspornym w niniejszej sprawie jest fakt, że był on wyznaczony do prowadzenia parkingu strzeżonego i usuwania pojazdów w trybie art. 130a ustawy – Prawo o ruchu drogowym, zatem to stosunek administracyjny, a nie cywilny łączył go ze starostą. Z kolei podane przez skarżącego kwoty za jedną dobę przechowywania pojazdów również powinny być poza sporem, bowiem wynikają one z ostatecznych postanowień Samorządowego Kolegium Odwoławczego.

Skarżący wskazał także, że skoro wobec przedmiotowych pojazdów orzeczono przepadek na rzecz Powiatu ego, to Powiat ten jest zobowiązany do ponoszenia kosztów poprzedzających przejście własności na jego rzecz. Wskazał również na trafność uzasadnienia wyroku WSA w Poznaniu sygn. akt III SA/Po 605/12 w odniesieniu do uchwały NSA o sygn. akt I OPS 1/10.

W odpowiedzi na skargę organ II instancji wniósł o jej oddalenie podtrzymując swoje stanowisko zawarte w uzasadnieniu zaskarżonego rozstrzygnięcia.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga zasługuje na uwzględnienie.

Zgodnie z art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. nr 153, poz. 1269, z późn. zm.), sądy administracyjne kontrolują działalność administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Oznacza to, że w postępowaniu sądowym badana jest wyłącznie legalność aktu administracyjnego, czyli prawidłowość zastosowania przepisów prawa do zaistniałego stanu faktycznego, trafność ich wykładni oraz prawidłowość przyjętej procedury.

Stosownie do art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270, z późn. zm.) zwanej dalej P.p.s.a., Sąd wydaje rozstrzygnięcie w granicach danej sprawy, nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. To z kolei oznacza, że w granicach sprawy, w której skarga została wniesiona, Sąd bierze z urzędu pod uwagę wszelkie naruszenia prawa proceduralnego i materialnego niezależnie od treści podnoszonych w skardze zarzutów.

Przeprowadzona w rozpoznawanej sprawie, według powyższych kryteriów, kontrola legalności zaskarżonego postanowienia wykazała, że nie odpowiada ono wymogom prawa, gdyż wydane zostało z naruszeniem przepisów prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy i skutkującym koniecznością jego uchylenia.

W pierwszej kolejności, wskazać należy, że – co do zasady – Sąd podzielił stanowisko organu II instancji zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, iż w obecnym stanie prawnym nie ma podstaw przyznania skarżącemu kosztów objętych unormowaniem art. 130a ust. 10h ustawy - Prawo o ruchu drogowym (Dz. U. z 2013 r., poz. 260), zwanej dalej ustawą, w trybie przewidzianym w art. 102 § 2 ustawy z dnia 17 czerwca 1996 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz. U. z 2012r., poz. 1015 t.j.) w zw. z § 3 pkt 1 lit. a i § 4 ust. 1 pkt 2 lit. b rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 28 lutego 2011 w sprawie rozciągnięcia stosowania przepisów ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz. U. z 2011r. Nr 46, poz. 1137) oraz art. 130 a ust. 10f ustawy.

Z okoliczności sprawy wynika, że w dniu 24 czerwca 2013 r. skarżący złożył wniosek w sprawie przyznania wynagrodzenia tytułem zwrotu kosztów związanych z wykonywaniem dozoru 13 pojazdów wyszczególnionych w tabeli pojazdów, w tym kosztów usunięcia z drogi, za okres od dnia ich usunięcia z drogi do upływu 6-miesięcznego terminu przechowywania.

Wyżej wymienione pojazdy zostały usunięte z drogi w trybie art. 130a ustawy. W tym miejscu wskazać należy, że ustawą z dnia 22 lipca 2010 r. o zmianie ustawy - Prawo o ruchu drogowym oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. Nr 152, poz. 1018, z późn. zm.) artykułem 1 pkt 10 dokonano zmiany treści ww. art. 130a ustawy z dniem 4 września 2010 r. Dodany został m.in. art. 130a ust. 10h ustawy, z którego wynika, że koszty związane z przechowywaniem pojazdu ponosi co do zasady właściciel tego pojazdu w dniu wydania dyspozycji usunięcia pojazdu, przy czym decyzję w tym przedmiocie wydaje starosta. Ustawa zmieniająca z dnia 22 lipca 2010 r. zawiera również regulacje międzyczasowe. Przepis art. 13 tej ustawy stanowi, że Skarb Państwa ponosi koszty przechowywania pojazdów, które powstały po upływie terminu, o którym mowa w art. 130a ust. 10 ustawy w brzmieniu dotychczasowym, do dnia wejścia w życie niniejszej ustawy, wobec pojazdów, których 6-miesięczny termin od dnia ich usunięcia upłynął w okresie od dnia [...] r. do dnia wejścia w życie niniejszej ustawy.

W ocenie Sądu, znowelizowane przepisy w sposób wyczerpujący uregulowały kwestię ponoszenia kosztów związanych z usuwaniem, przechowywaniem, oszacowaniem, sprzedażą lub zniszczeniem pojazdu powstałych od momentu wydania dyspozycji jego usunięcia do zakończenia postępowania, obciążając obowiązkiem ich poniesienia osobę będącą właścicielem tego pojazdu w dniu wydania dyspozycji usunięcia pojazdu, z zastrzeżeniem ust. 10 d i 10 i, co wynika z powołanego wyżej art. 130a ust. 10h. Innymi słowy, przyjąć należy, że w odniesieniu do postępowania wszczętego w obecnym stanie prawnym kwestia zapłaty kosztów związanych z usuwaniem i przechowywaniem pojazdów podlega wyłącznej regulacji art. 130a ust. 10h, przy jednoczesnym uwzględnieniu treści art. 13 ustawy zmieniającej, z której wynika obowiązek ponoszenia ww. kosztów przez Skarb Państwa w sytuacji ściśle określonej w tym przepisie.

Przy ocenie legalności zaskarżonego rozstrzygnięcia istotna jest również, zdaniem Sądu, dalsza regulacja analizowanej ustawy, stanowiąca – jak słusznie zauważył organ II instancji w uzasadnieniu kwestionowanej decyzji - całokształt oceny stosunków związanych z usuwaniem pojazdów na podstawie przepisu art. 130a ust. 1 i 2 ustawy, w tym z podmiotem, któremu powierzono prowadzenie parkingu strzeżonego dla pojazdów usuniętych w przypadkach, o których mowa w ust. 1-2.

I tak, w myśl art. 130a ust. 5c ustawy pojazd usunięty z drogi, w przypadkach określonych w ust. 1-2, umieszcza się na wyznaczonym przez starostę parkingu strzeżonym do czasu uiszczenia opłaty za jego usunięcie i parkowanie. Usuwanie pojazdów oraz prowadzenie parkingu strzeżonego dla pojazdów usuniętych w przypadkach, o których mowa w ust. 1-2, należy do zadań własnych powiatu. Starosta realizuje te zadania przy pomocy powiatowych jednostek organizacyjnych lub powierza ich wykonywanie zgodnie z przepisami o zamówieniach publicznych (ust. 5f). Rada powiatu, biorąc pod uwagę konieczność sprawnej realizacji zadań, o których mowa w ust. 1-2, oraz koszty usuwania i przechowywania pojazdów na obszarze danego powiatu, ustala corocznie, w drodze uchwały, wysokość opłat, o których mowa w ust. 5c, oraz wysokość kosztów, o których mowa w ust. 2a. Wysokość kosztów, o których mowa w ust. 2a, nie może być wyższa niż maksymalna kwota opłat za usunięcie pojazdu, o których mowa w ust. 6a (ust. 6). Opłaty, o których mowa w ust. 6, stanowią dochód własny powiatu (ust. 6e). Z kolei, zgodnie z art. 94 ustawy z dnia 29 stycznia 2004 r. - Prawo zamówień publicznych (Dz. U. z 2013r., poz. 907 t.j.) zamawiający zawiera umowę w sprawie zamówienia publicznego, a do umów tych wedle art. 139 powołanej ustawy stosuje się przepisy ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny, jeżeli przepisy ustawy nie stanowią inaczej.

Analiza powołanych wyżej przepisów prowadzi zatem, w ocenie Sądu, do wniosku, że prowadzącemu parking strzeżony należy się wynagrodzenie, określone w umowie na wykonanie tego rodzaju usługi, którego obowiązek wypłacenia wynika z cytowanych wyżej przepisów art. 130a ust. 5c – 6e ustawy. Jednocześnie, podkreślić należy, że prowadzący parking nie jest uprawniony do uzyskania odrębnej opłaty, o jakiej mowa w art. 130a ust. 10h ustawy.

Przenosząc powyższe rozważania na grunt rozpatrywanej sprawy i uznając za słuszne – co do zasady – stanowisko organu II instancji w aspekcie formy i zakresu realizacji uprawnienia prowadzącego parking strzeżony do zapłaty kosztów usuwania i przechowywania pojazdów na tymże parkingu, stwierdzić jednocześnie należy, że w rozpoznawanej sprawie organy obu instancji w ogóle nie odniosły się do wskazanego powyżej przepisu przejściowego i nie wyraziły stanowiska odnośnie jego zastosowania w okolicznościach faktycznych sprawy, a przynajmniej nie dały temu wyrazu w uzasadnieniach ocenianych przez Sąd postanowień.

Zauważyć bowiem należy, na co – jak wskazano powyżej - nie zwrócił uwagi żaden z organów orzekający w niniejszej sprawie, że – jak wynika z dokumentów zebranych w aktach sprawy - w stosunku do [...] spośród [...] pojazdów, których dotyczył wniosek skarżącego z dnia [...] r., (tj[...] ) 6-miesięczny termin od dnia ich usunięcia upłynął w okresie od dnia [...] r. do dnia [..] r., czyli do dnia wejścia w życie ustawy. Konsekwencją takiego stanu rzeczy jest stwierdzenie, że Skarb Państwa ponosi koszty przechowywania ww. pojazdów, które powstały po upływie 6 miesięcy od ich usunięcia do dnia wejścia w życie ustawy.

Z powyższych względów uzasadnionym staje się zarzut o niedostatecznym wyjaśnieniu stanu faktycznego sprawy, co świadczy o naruszeniu podstawowych zasad procedury administracyjnej, określonych w art. art. 7 i 77 § 1 K.p.a. Stosownie do powołanych przepisów, organy administracji publicznej stoją na straży praworządności i podejmują wszelkie czynności niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy, mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli.

Wskazania co do dalszego postępowania wynikają wprost z powyższych rozważań Sądu i sprowadzają się do uwzględnienia oceny prawnej wyrażonej w niniejszym wyroku i podjęcia stosownego rozstrzygnięcia, uzasadnionego zgodnie z wymogami określonymi w art. 107 § 3 K.p.a.

W tym stanie rzeczy Sąd uznał, że kwestionowane postanowienie wydano z naruszeniem wskazanych i opisanych przepisów prawa materialnego i procedury administracyjnej, a naruszenia te niewątpliwie mogły mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Powyższe ustalenie czyni koniecznym uchylenie zaskarżonego aktu na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c P.p.s.a.