Wyrok WSA w Gliwicach, sygn. akt I SA/Gl 679/06
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach
Data orzeczenia: 2006-09-19 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6112 Podatek dochodowy od osób fizycznych, w tym zryczałtowane formy opodatkowania
Skarżony organ: Dyrektor Izby Skarbowej
Treść wyniku: Oddalono skargę

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Krzysztof Winiarski, Sędziowie NSA Przemysław Dumana, Małgorzata Wolf-Mendecka (spr.), Protokolant Anna Florek, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 19 września 2006r. sprawy ze skargi M. i Z. K. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w K. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie podatku dochodowego od osób fizycznych oddala skargę.


UZASADNIENIE

Decyzją z [...] roku – Nr [...] Dyrektor Izby Skarbowej w K. – działając na podstawie art. 233 § 1 pkt. 1 ustawy z 29.08.1997r. Ordynacja podatkowa (Dz.U. z 2005r., Nr 8, poz. 60

z późn. zm.) oraz art. 45 ust. 6 ustawy z 26.07.1991r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (Dz.U. z 1993r., Nr 90, poz. 416 z późn. zm.) – utrzymał w mocy decyzję Naczelnika Urzędu Skarbowego w B. z [...] roku

– Nr [...] w sprawie określenia zobowiązania podatkowego

w podatku dochodowym od osób fizycznych za 1999 rok w wysokości

[...] złotych.

W dniu [...] 2000r. podatnicy Z. i M. K. złożyli zeznanie PIT-31 za 1999 rok, w którym wykazano łączny dochód małżonków

w kwocie [...] zł, natomiast w odliczeniach od dochodu wykazano między innymi renty umowne w wysokości [...] zł.

W trakcie weryfikacji ustalono, że podatniczka w 1999 roku zawarła następujące umowy rent:

- w dniu [...] 1999r. z D. P.;

- w dniu [...] 1999r. z A. P.;

- w dniu [...] 1999r. z H. P..

W umowach tych nie określono, na jaki cel zostały one zawarte.

Dokonując analizy w/w umów, organ podatkowy I instancji uznał, iż w świetle regulacji art. 26 ust. 1 pkt. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, nie były to umowy rent, o których mowa w art. 903 Kodeksu cywilnego. W szczególności, organ podatkowy zakwestionował istnienie cechy okresowości w/w świadczenia. Wskazano, że fakt określenia w w/w umowach renty pełnej kwoty przysporzenia

tj. po [...] złotych, co łącznie wyniosło [...] złotych, przekreślało okresowy charakter tego świadczenia, czyli uznanie danego stosunku za umowę renty,

a w konsekwencji uniemożliwiało uznanie tego wydatku za świadczenie

o charakterze trwałym.

W związku z powyższymi ustaleniami, organ podatkowy nie uznał wypłaconych w 1999 roku kwot za świadczenia rentowe podlegające odliczeniu od dochodu.

Od tak wydanej decyzji, w dniu [...] roku, M. i Z. K. wnieśli odwołanie, kwestionując ustalenia organu podatkowego I instancji w przedmiocie nieuznania odliczenia wydatków z tytułu ustanowionych rent.

W wyniku odwołania, organ podatkowy II instancji decyzją z [...] roku – Nr [...] uchylił w/w decyzję organu podatkowego

I instancji i sprawę przekazał do ponownego rozpoznania.

Po ponownym rozpoznaniu sprawy, Naczelnik Urzędu Skarbowego w B. nie znalazł podstaw do zmiany swego stanowiska i decyzją z [...] roku – Nr [...] określił podatnikom zobowiązanie podatkowe w podatku dochodowym od osób fizycznych za 1999 rok w wysokości [...] złotych.

Od decyzji tej, M. i Z. K. w dniu [...] roku złożyli odwołanie, wnosząc o jej uchylenie i określenie zobowiązania podatkowego za 1999 rok w wysokości wynikającej ze złożonego przez nich zeznania podatkowego PIT – 31 za 1999 rok. Zakwestionowali oni ustalenia organu podatkowego I instancji w przedmiocie nieuznania odliczenia od dochodu kwot wypłaconych w 1999 roku na podstawie umów rent.

Rozpoznając odwołanie, Dyrektor Izby Skarbowej w K. uznał, iż nie jest ono zasadne. W uzasadnieniu decyzji przytoczono przepis art. 26 ust. 1 pkt. 1 ustawy z 26.07.1991r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (Dz.U. z 1993r.,

Nr 90, poz. 416 z późn. zm), zgodnie z którym, odliczeniu od dochodu przed opodatkowaniem podlegają kwoty rent i innych trwałych ciężarów opartych na tytule prawnym, jeżeli nie zostały zaliczone do kosztu uzyskania przychodów, oraz alimentów z wyjątkiem alimentów na dzieci, w wysokości ustalonej w wyroku alimentacyjnym.

Jako, że przepis ten nie definiuje pojęcia renty – zdaniem organu – należy

w tym zakresie odwołać się do definicji renty zawartej w przepisach kodeksu cywilnego, a to art. 903 k.c. Zgodnie z treścią tej umowy, jedna ze stron zobowiązuje się względem drugiej do określonych świadczeń okresowych w pieniądzu lub rzeczach oznaczonych co do gatunku. Umowa ta może mieć zarówno charakter odpłatny, jak i nieodpłatny.

W niniejszej sprawie, umowa renty miała charakter nieodpłatny, w związku

z czym – stosownie do treści art. 906 § 2 k.c. - zastosowanie znalazły przepisy

o darowiźnie. Jednakże to, co odróżnia umowę renty od umowy darowizny to charakter świadczenia, a mianowicie świadczenie będące przedmiotem darowizny ma charakter jednorazowy i to nawet wówczas, gdy świadczenie takie zostaje wypłacone w kilku ratach.

W przedmiotowej sprawie, podatniczka zawarła w 1999 roku jako rentodawca trzy umowy renty:

1. w dniu [...] 1999r. z siostrzeńcem D. P. – umowa została zawarta na czas określony, tj. [...] miesięcy w okresie od [...] 1999r. do [...] 1999r., łączną kwotę renty określono na [...] zł, a jej wypłatę

w równych miesięcznych ratach po [...] zł.

2. w dniu [...] 1999r. z siostrzeńcem A. P. - umowa została zawarta na czas określony, tj. [...]w okresie od [...] 1999r. do [...] 1999r., łączną kwotę renty określono na [...] zł, a jej wypłatę

w równych miesięcznych ratach po [...]zł.

3. w dniu [...]1999r. z siostrą H.P. - umowa została zawarta na czas określony, tj. [...] miesięcy w okresie od [...] 1999r. do [...] 1999r., łączną kwotę renty określono na [...] zł, a jej wypłatę

w równych miesięcznych ratach po [...] zł.

Z treści tych umów wynikało, że zostały one zawarte pod tytułem darmym.

Łącznie kwoty ustanowionych rent wyniosły [...] zł.

Tym samym, organ odwoławczy uznał, iż umowy renty, na podstawie których dokonano odliczenia w zeznaniu podatkowym kwoty [...] złotych, zawarte były na czas określony i opiewały na z góry określone kwoty.

Nadto, Dyrektor Izby Skarbowej w K. wskazał, iż umowa renty jest czynnością kauzalną, a w przedmiotowej sprawie cel ten nie został wskazany.

W oświadczeniach z dnia [...] 2005 roku podatniczka wyjaśniła, iż:

▪ renta ustanowiona na rzecz D. P. była przeznaczona na zaspokojenie podstawowych potrzeb bytowych, tj. pokrycie kosztów przejazdów na poszukiwanie pracy, zakup wyżywienia, ubioru, kurs prawa jazdy kategorii B. Ponadto, w oświadczeniu z [...] 2004 roku podatniczka wyjaśniła, iż D.P. przebywał u niej w okresie od [...] 1999 roku do [...] 2000 roku celem poszukiwania pracy oraz kontynuacji nauki. W tym czasie przebywał u niej nieodpłatnie, nie partycypował w kosztach utrzymania mieszkania, a pobyt ten stanowił dla niego pomoc finansową.

Z uwagi natomiast na fakt, iż nie mógł on podjąć pracy na dłuższy okres czasu oraz nie podjął nauki, powrócił do stałego miejsca zamieszkania;

▪ renta ustanowiona na rzecz A. P. była przeznaczona na zaspokojenie podstawowych potrzeb bytowych, tj. zakup wyżywienia i ubioru;

▪ renta ustanowiona na rzecz H. P. była przeznaczona na zaspokojenie podstawowych potrzeb bytowych, tj. zakup nawozów, paliwa do ciągnika rolniczego, części do remontu w/w ciągnika.

Dodatkowo, Podatniczka wskazała, iż wskazane w/w renty wypłacone zostały przez nią dobrowolnie, w szczególności nie ciążył na niej względem w/w osób żaden obowiązek alimentacyjny.

W toku postępowania, na podstawie zeznań w/w rentobiorców, ustalono, iż:

▪ w dniu [...] 2005r., [...] 2005r., [...] 2005r. D. P. zeznał, że otrzymane świadczenie przeznaczył i wydatkował w całości na własne potrzeby życiowe: zakup odzieży, pokrycie kosztów przejazdów

(zakup biletów) w celu poszukiwania pracy i wyżywienia poza miejscem zamieszkania. Zaprzeczył on, iż wydatkował otrzymaną kwotę na pokrycie kursu prawa jazdy kat. B, ponieważ wówczas już je posiadał. Zeznał on również, że oprócz dochodów z tytułu renty w 1999 roku uzyskał też dochód

z krótkiego okresu zatrudnienia, który wykazał w zeznaniu podatkowym za 1999 rok. W okresie zaś od [...] 1999 roku do [...] 2000 roku zamieszkiwał i pozostawał na utrzymaniu M. i Z. K.;

▪ w dniu [...]2005r., [...]2005r., [...]2005r. A. P. zeznał, iż otrzymane świadczenie przeznaczył w całości na swoje potrzeby życiowe: zakup odzieży, telefonu komórkowego i opłaty rachunków telefonicznych oraz na wydatki związane z utrzymaniem samochodu osobowego marki [...] , którego jest współwłaścicielem, a to: zakup paliwa, remonty i opłaty ubezpieczenia OC. Zeznał on również, że w 1999 roku nie miał innych dochodów, zamieszkiwał wraz z rodzicami i pozostawał na ich utrzymaniu;

▪ w dniu [...]2005r., [...]2005r., [...]2005r. H. P. zeznała, że otrzymane świadczenie przeznaczyła na bieżące utrzymanie: opłaty za energię, gaz, abonament RTV, podatek rolny, podatek od nieruchomości, ubezpieczenie na życie, zakup żywności, zakup sprzętu AGD, okien i narzędzi – pilarki do cięcia drewna. Zeznała również, iż w 1999 roku nie pracowała zawodowo.

Z zeznań złożonych w dniu [...] 2005r. wynikało dodatkowo, iż podatniczka M. K. zaproponowała jej pomoc finansową, gdyż w ten sposób będzie mogła skorzystać z odliczenia od dochodu.

Organ odwoławczy, uzasadniając zajęte stanowisko w sprawie, wskazał

w pierwszej kolejności na rozbieżność pomiędzy tym, co wyjaśniła – mówiąc o celu, na jaki renty zostały ustanowione – podatniczka M. K. a tym, co wynikało w protokołów przesłuchań rentobiorców.

Dokonując oceny celu, na jaki w/w umowy renty zostały zawarte, organ podatkowy uznał, iż ich celem było zaspokojenie pewnych interesów życiowych

o charakterze interesów alimentacyjnych.

W toku postępowania zbadano sytuację materialną rentobiorców i ustalono, iż:

▪ H. P. w 1999 roku nie pracowała zawodowo, zajmowała się wraz

z mężem prowadzeniem gospodarstwa rolnego (hodowla przeznaczona była na własne potrzeby, natomiast uprawa zbóż i ziemniaków na sprzedaż).

W oparciu o informację otrzymaną z Urzędu Gminy Ś.o ilości gruntów przeliczeniowych dla w/w gospodarstwa rolnego, tj. [...] ha oraz na podstawie Obwieszczenia Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego

z [...] 2000r. w sprawie wielkości przeciętnego dochodu z pracy

w indywidualnych gospodarstwach rolnych z [...] ha w 1999 roku

(M.P. z 2000 roku, Nr 35, poz. 720) obliczono, iż przeciętny dochód z pracy

w indywidualnym gospodarstwie H. i H. P. wyniósł

w 1999 roku [...] złotych. Ponadto, mąż H. P. prowadził pozarolniczą działalność gospodarczą w ramach spółki cywilnej "A",

tj. gospodarstwo leśne, opodatkowaną zryczałtowanym podatkiem dochodowym od przychodów ewidencjonowanych, z której przychód

w 1999 roku wyniósł [...] złotych. Na utrzymaniu H. i H. P. pozostawało dwóch synów D. i A. P.

▪ D. P. w 1999 roku uzyskał dochód ze stosunku pracy w kwocie [...] zł (według PIT – 32 za 1999 rok).

Podsumowując, w kontekście kauzy, organ podatkowy stwierdził, iż realizacja celów, na które zostały ustanowione renty spoczywała na rodzicach rentobiorców, natomiast kwoty przeznaczone przez podatników były dobrowolnymi świadczeniami, a w konsekwencji nie kwalifikowały się do odliczenia od podstawy opodatkowania na podstawie art. 26 ust. 1 pkt. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.

Odnosząc się zaś do zarzutu stron, iż zostali oni pozbawieni prawa do wypowiedzenia się w sprawie zebranego materiału dowodowego, organ odwoławczy zauważył, iż w dniu [...] 2005 roku spisany został protokół z zapoznania podatniczki M. K. z materiałem zebranym w sprawie.

W protokole tym zawarta została informacja, że zgodnie z art. 200 § 1 ust. Ordynacja podatkowa strona ma do dnia [...] 2005 roku możliwość wypowiedzenia się w sprawie zebranego materiału dowodowego. Podatnicy jednak z tej możliwości nie skorzystali. Pismo z [...] 2005 roku, na które powołują się strony, zostało nadane w dniu [...] 2005 roku, a wpłynęło do Urzędu Skarbowego w B. [...] 2005 roku, a więc już po wydaniu decyzji przez organ podatkowy

I instancji.

Ponadto, Dyrektor Izby Skarbowej w K. zauważył, iż podejmując rozstrzygnięcie w toku postępowania odwoławczego, miał na uwadze treść pisma stron z dnia [...] 2005 roku, niemniej jednak nie zawierało ono w swej treści żadnych nowych dowodów ani okoliczności nieznanych organowi podatkowemu

I instancji, które mogły mieć wpływ na prawidłowość rozstrzygnięcia.

Wskazana wyżej decyzja Dyrektora Izby Skarbowej w K. została przez M. i Z. K. zaskarżona do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach.

Skarżący, kwestionując stanowisko organów podatkowych dotyczące możliwości odliczenia od dochodu kwot wypłacanych w 1999 roku na podstawie umów rent, w pierwszej kolejności wskazali, iż w umowach renty z dnia

15 czerwca 1999 roku w § 1 wskazana została kwota obiecanego przysporzenia

z jednoczesnym oświadczeniem stron, (... że zobowiązanie z tytułu renty płatne jest w równych miesięcznych ratach, do dnia spełnienia ...), na potwierdzenie czego przedłożono oświadczenia rentobiorców potwierdzające odbiór poszczególnych kwot w poszczególnych miesiącach; ustalił to również organ podatkowy w trakcie postępowania podatkowego, co wyraźnie świadczy o okresowości świadczenia.

W skardze podkreślono również, iż rentobiorcy ustanowione świadczenia przeznaczyli i wydatkowali w całości na swoje potrzeby życiowe, bo taki był właśnie cel tych umów. Fakt, iż uzyskane środki pieniężne zostały przez rentobiorców wydatkowane częściowo na inne cele – zdaniem skarżących – nie miał znaczenia.

Skarżący podkreślili również, iż faktyczny przychód w 1999 roku H. P. z pozarolnicznej działalności gospodarczej wyniósł [...]zł.

Reasumując, zdaniem skarżących, zawarte umowy rent posiadały wszystkie cechy niezbędne do uznania je za takie umowy, w szczególności zawarte zostały pod tytułem darmym, cechowała je również okresowość świadczeń.

W odpowiedzi na skargę, organ odwoławczy podtrzymując swoje dotychczasowe stanowisko w sprawie, wniósł o jej oddalenie.

Dodatkowo podkreślił, iż organy podatkowe w toku całego postępowania, również odwoławczego zapewniły skarżącym możliwość czynnego udziału

w postępowaniu.

Nadto wskazał, iż fakt, że jako organ odwoławczy pierwotnie uchylił decyzję Naczelnika Urzędu Skarbowego w B., a następnie utrzymał ją

w mocy, podyktowany był koniecznością uzupełnienia materiału dowodowego na etapie postępowania I instancyjnego. Po uzupełnieniu postępowania dowodowego, organ podatkowy I instancji uznał, iż nadal nie ma podstaw do zmiany zajętego stanowiska, tj. w kwestii nieuznania odliczenia od dochodu kwot wypłacanych na podstawie zawartych w 1999 roku umów rent. Następnie, Dyrektor Izby Skarbowej

w K. utrzymał w/w decyzję Naczelnika Urzędu Skarbowego w B.

w mocy.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga nie jest uzasadniona, albowiem wbrew jej twierdzeniom zaskarżona decyzja nie narusza prawa.

Przechodząc do merytorycznej oceny treści zaskarżonej decyzji wskazać

w pierwszej kolejności należy, iż sądy administracyjne, zgodnie z art. 3 § 1 ustawy

z dnia 30.08.2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

( Dz. U. Nr 153, poz. 1270), zwanej dalej w skrócie: P.p.s.a. sprawują sądową kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny bada zgodność zaskarżonej decyzji tylko

i wyłącznie z punktu widzenia jej legalności, tj. z punktu widzenia zgodności zaskarżonej decyzji z przepisami powszechnie obowiązującego prawa,

a nie z punktu widzenia jej celowości i słuszności (art. 1 § 2 ustawy z dnia

25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych - Dz. U. Nr 153, poz. 1269 z późn. zm.).

Z kolei, przepis art. 145 § 1 pkt. 1 P.p.s.a. przewiduje, że sąd uwzględniając skargę na decyzję lub postanowienie uchyla je w całości, jeżeli stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego lub inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Powołana wyżej regulacja prawna nie pozostawia zatem wątpliwości, że skarga podlega uwzględnieniu jedynie wówczas, gdy organom podatkowym można postawić uzasadniony zarzut, że przy wydawaniu zaskarżonej decyzji dopuściły się naruszenia prawa materialnego lub przepisów postępowania i to w takim stopniu, który sprawia, że naruszenie to miało lub mogło mieć wpływ na wynik sprawy.

W niniejszej sprawie, zdaniem Sądu, okoliczności takie nie miały miejsca.

Istota sporu sprowadzała się do ustalenia zasadności dokonanych przez podatników M. i Z. K. odliczeń od dochodu w zeznaniu podatkowym za 1999 r. kwoty [...] złotych tytułem rent. Poza sporem pozostawały bowiem pozostałe dokonane przez podatników odliczenia.

Dokonując rozważań dotyczących zgodności z prawem zaskarżonej decyzji należy w pierwszej kolejności wskazać, iż zgodnie z treścią przepisu

art. 26 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (Dz. U. Nr 90, poz. 416 z późn. zm.), w brzmieniu obowiązującym

w 1999 roku, podstawę obliczenia podatku, z zastrzeżeniem art. 24 ust. 3 i art. 28 - 30, stanowił dochód ustalony zgodnie z art. 9, art. 24 ust. 1 i 2 oraz ust. 4 -7 lub

art. 25 ustawy, po odliczeniu kwot rent i innych trwałych ciężarów opartych na tytule prawnym, nie stanowiących kosztów uzyskania przychodów, oraz alimentów,

z wyjątkiem alimentów na rzecz dzieci, w wysokości ustalonej w wyroku alimentacyjnym (nota bene, możliwość odliczenia wskazanych wyżej kwot istniała do końca roku 2000, gdyż na mocy ustawy z dnia 9 listopada 2000 r. o zmianie ustawy

o podatku dochodowym od osób fizycznych oraz o zmianie niektórych innych ustaw – Dz. U. Nr 104, poz. 1104, począwszy od dnia 1 stycznia 2001 r. w art. 26 ust. 1 ustawy skreślony został pkt 1).

Ponieważ ustawodawca w przepisach ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych nie zdefiniował pojęcia umowy renty, powszechny i jednolity jest pogląd, że w tym zakresie należy odnieść się do definicji umowy renty zawartej

w przepisach Kodeksu cywilnego. Przez wzgląd bowiem na zasadę pewności prawa, nie można doszukiwać się innego znaczenia umowy renty, aniżeli ta, która przewidziana jest w prawie cywilnym, skoro w przepisach podatkowych brak jest

w tym zakresie szczególnych regulacji.

Zgodnie zatem z przepisem art. 903 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. – Kodeks cywilny (Dz. U. Nr 16, poz. 93 z późn. zm.), przez umowę renty jedna ze stron zobowiązuje się względem drugiej do określonych świadczeń okresowych

w pieniądzu lub w rzeczach oznaczonych tylko co do gatunku.

Przepisy Kodeksu cywilnego o rentach umownych nie wykluczają możliwości zawarcia tych umów także na czas określony, nie wprowadzają bowiem żadnych ograniczeń co do czasu zawarcia umowy o rentę. Wskazany przepis wymaga jedynie, aby było to zobowiązanie do świadczeń okresowych, co stanowi zasadniczą różnicę pomiędzy umową renty a umową darowizny. Renta jest bowiem zobowiązaniem o charakterze ciągłym, ponieważ świadczenie zobowiązanego polega na stałym zachowaniu się w sposób określony przez źródło tego zobowiązania. Świadczenie ciągłe polega z kolei na oznaczonym, niezmiennym zachowaniu się dłużnika przez cały czas trwania stosunku zobowiązaniowego.

W świetle przywołanego już przepisu art. 26 ust. 1 pkt 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, odliczeniu podlegają tylko kwoty wypłacone

w wykonaniu umowy renty. Podkreślić należy, że warunkiem dopuszczalności tego odliczenia jest zgodność umowy renty z przepisami Kodeksu cywilnego - umowa renty musi mieć swoją przyczynę i nie może być pozorną czynnością prawną

(art. 83 § 1 Kodeksu cywilnego).

Przenosząc powyższe rozważania na grunt rozpatrywanej sprawy,

w pierwszej kolejności zauważyć należy, iż umowy rent zawarte w dniu 15 czerwca 1999 roku przez podatniczkę M. K. z D. P., A. P. i H. P. zostały zawarte na czas określony [...] , tj. od [...] 1999 roku do [...] 1999 roku i zobowiązywały podatniczkę do wypłaty kwoty [...] złotych na rzecz każdego z rentobiorców w miesięcznych ratach po [...] złotych.

Organy podatkowe słusznie zatem uznały, iż przedmiotowe umowy nie były

w istocie umowami rent, o których mowa w art. 903 i następnych kodeksu cywilnego. W szczególności za takim wnioskiem przemawiał fakt, iż zostały one ustanowione na z góry określony okres i opiewały na z góry określone kwoty. Renta zaś stanowiąca podstawę do odliczenia jej kwoty od dochodu powinna nosić cechę trwałości Jedynie bowiem kwoty renty będące trwałym ciężarem korzystać mogą z przywileju określonego w art. 26 ust. 1 pkt 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych (wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 5 maja 1999 r., sygn. akt III SA 8073- 74/98, PP 1999, nr 12).

Odliczone od dochodu do opodatkowania mogą być tylko te kwoty wydatkowane przez podatnika (między innymi w oparciu o umowę renty), które stanowiły dla niego trwały ciężar oparty na tytule prawnym (podobne stanowisko zajął również Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 1 grudnia 2005 r. sygn. akt

I FSK 2629/04 – niepubl.).

Nadto, zauważyć należy, iż umowa renty jest czynnością kauzalną, a cel prawny ma decydujący wpływ na jej ważność. Jak podkreśla się w doktrynie, umowa renty pełni funkcje alimentacyjną. W niniejszej sprawie cel zawartych przez skarżącą umów nie został oznaczony. Z poczynionych przez organ podatkowy I instancji ustaleń wynikało, iż otrzymane z tytułu umów renty środki pieniężne zostały częściowo wydatkowane na inny cel, aniżeli wskazany przez skarżącą.

Dodatkowo ustalono, że w tym czasie H. P. zajmowała się wraz z mężem H. P. prowadzeniem własnego gospodarstwa rolnego, natomiast H. P. prowadził pozarolniczą działalność gospodarczą w ramach spółki cywilnej "A" opodatkowaną zryczałtowanym podatkiem dochodowym od przychodów ewidencjonowanych. Na ich utrzymaniu pozostawali synowie D.

i A. P. W świetle tych ustaleń, stwierdzić należy, iż kwoty wypłacone przez skarżących nosiły raczej cechy świadczenia dobrowolnego – darowizny i nie uprawniały do dokonania odliczeń od podstawy opodatkowania na podstawie art. 26 ust. 1 pkt. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.

Z uwagi na powyższe, Sąd uznał, iż organom podatkowym rozstrzygającym

w rozpatrywanej sprawie niepodobna postawić zarzutu naruszenia prawa. Tylko zaś taki zarzut, należycie uzasadniony, mógłby stanowić podstawę do uwzględnienia skargi i uchylenia zaskarżonej decyzji. Wobec tego Sąd oddalił skargę w trybie

art. 151 ustawy z dnia 30 września 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.