Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt IV SA/Wa 240/22
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2022-04-12 00:00:00+02:00 (orzeczenie nieprawomocne)
Symbol z opisem: 6138 Utrzymanie czystości i porządku na terenie gminy
6391 Skargi na uchwały rady gminy w przedmiocie ... (art. 100 i 101a ustawy o samorządzie gminnym)
Hasła tematyczne: Ochrona środowiska
Prawo miejscowe
Skarżony organ: Rada Gminy
Treść wyniku: Stwierdzono nieważność uchwały w części
Powołane przepisy: article: art. 4 ust. 1 i 2
journal: Dz.U. 2020 poz 1439
law: Ustawa z dnia 13 września 1996 r. o utrzymaniu czystości i porządku w gminach - t.j.
article: art. 147 § 1, art. 151
journal: Dz.U. 2022 poz 329
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi  - t.j.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodnicząca sędzia WSA Agnieszka Wójcik (spr.) Sędziowie sędzia WSA Jarosław Łuczaj Sędzia SO (del.) Aleksandra Westra po rozpoznaniu w dniu 12 kwietnia 2022 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi Prokuratora Okręgowego w [...] na uchwałę Rady Gminy [...] z dnia [...] marca 2021 r., nr [...] w przedmiocie przyjęcia regulaminu utrzymania czystości i porządku na terenie gminy I. stwierdza nieważność: § 5 ust. 1 w zakresie słów "z wyłączeniem mycia podwozia i silnika", § 6 pkt 1 w zakresie słów "o pojemności 120l, 240l, 1100l", § 6 pkt 2 w zakresie słów "do 10 m3", § 6 pkt 3 w zakresie słów "o rozmiarach 60l, 120l", § 6 pkt 4 w zakresie słów "o pojemności 30l-70l", § 9, § 10 ust. 1 pkt 1 ppkt "f" w zakresie słów "pojemnik o pojemności", § 10 ust. 1 pkt 1 ppkt "i" oraz "j", § 17 ust. 1 pkt 3 i 4 uchwały z dnia [...] marca 2021 r. nr [...] w sprawie przyjęcia regulaminu utrzymania czystości i porządku na terenie gminy [...], II. w pozostałym zakresie oddala skargę.


UZASADNIENIE

Rada Gminy [...] działając na podstawie art. 4 ust. 1 i 2 ustawy z dnia

13 września 1996 r. o utrzymaniu czystości i porządku w gminach (Dz. U. z 2020 r. poz. 1439 ze zm.), art. 18 ust. 2 pkt 15 i art. 40 ust. 1, art. 41 ust. 1 i art. 42 ustawy z dnia 8 marca 1990 roku o samorządzie gminnym (Dz. U. z 2020 r., poz. 713 ze zm.) w dniu [...] marca 2021 r. podjęła uchwałę nr [...] w sprawie przyjęcia regulaminu utrzymania czystości i porządku na terenie gminy [...] (Dz. Urz. Woj. [...]. z 2021 r. poz. [...]) - dalej: regulamin, uchwała.

Prokurator Okręgowej w [...] (dalej Prokurator, skarżący) pismem z dnia

7 lutego 2022 r. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na wskazaną uchwałę, której zarzucił:

- istotne naruszenie prawa, tj. art. 4 ust. 2 pkt 1 lit. d ustawy z dnia

13 września 1996 r. o utrzymaniu czystości i porządku w gminach (Dz. U. z 2020 r. poz. 1439, dalej: u.c.p.g.) w zw. z art. 40 ust. 1 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (Dz. U. z 2017 r. poz. 1875, dalej: u.s.g.) w zw. z art. 7 i 94 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 2 kwietnia 1997 r. (Dz. U. z 1997 r.

Nr 78, poz. 483, dalej: Konstytucja RP) poprzez przekroczenie delegacji ustawowej

i zastrzeżenie w § 5 ust. 1 uchwały, że mycie pojazdów samochodowych poza myjniami jest dopuszczalne z wyłączeniem mycia podwozia i silnika,

- istotne naruszenie prawa, tj. art. 4 ust. 2 pkt 2 u.c.p.g. w zw. z art. 40 ust. 1 u.g. w zw. z art. 7 i art. 94 Konstytucji RP poprzez przekroczenie delegacji ustawowej i ustalenie w § 6 pkt 1-4 § 9 ust. 1 pkt 1 ppkt "a"-"c", § 9 ust. 1 pkt 2 ppkt "a", "b", "d" oraz "e", § 10 ust. 1 pkt 1 ppkt "d", "e", "f", "i" oraz "j" uchwały dokładnej lub maksymalnej pojemności pojemników, koszy, worków oraz kontenerów przeznaczonych do zbierania odpadów komunalnych na terenie nieruchomości oraz na drogach publicznych, podczas gdy art. 4 ust. 2 pkt 2 u.c.p.g. upoważnia radę gminy jedynie do określenia minimalnej pojemności pojemników przeznaczonych do zbierania odpadów komunalnych na ww. terenach,

- istotne naruszenie prawa, tj. art. 4 ust. 2 pkt 6 u.c.p.g. w zw. z art. 40 ust. 1 u.g. w zw. z art. 7 i 94 Konstytucji RP poprzez przekroczenie i nieprawidłowe wypełnienie delegacji ustawowej i umieszczenie w § 17 ust. 1 pkt 3 regulaminu obowiązku prowadzenia na terenach przeznaczonych do użytku wspólnego wszystkich psów na smyczy, a psów rasy "uznawanej za agresywną oraz psów mogących stanowić zagrożenie" na smyczy i w kagańcu, bez uwzględnienia cech osobniczych zwierzęcia oraz zasady humanitarnego traktowania zwierząt,

- istotne naruszenie prawa, tj. art. 4 ust. 2 pkt 6 u.c.p.g. w zw. z art. 40 ust. 1 u.g. w zw. z art. 7 i 94 oraz art. 2 Konstytucji RP poprzez niewypełnienie delegacji ustawowej w zakresie przyjęcia przepisów mających na celu ochronę przed zanieczyszczeniem przez zwierzęta domowe terenów przeznaczonych do wspólnego użytku i nałożenie w § 17 ust. 2 pkt 1 i 2 uchwały na osoby utrzymujące zwierzęta domowe obowiązku niezwłocznego usuwania zanieczyszczeń spowodowanych przez te zwierzęta oraz ich wrzucania do określonego rodzaju pojemników na odpady, bez sprecyzowania rodzaju zanieczyszczeń, którego dotyczy kwestionowana regulacja oraz nałożenie na mieszkańców obowiązków w części niemożliwych do spełnienia,

- istotne naruszenie prawa, tj. art. 4 ust. 2 pkt 7 u.c.p.g. w zw. z art. 40 ust. 1 u.g. w zw. z art. 7 i 94 oraz art. 2 Konstytucji RP poprzez niewłaściwe wypełnienie delegacji ustawowej i uzależnienie w § 18 ust. 3 pkt 4 uchwały możliwości utrzymywania zwierząt gospodarskich na terenach wyłączonych z produkcji rolniczej od spełnienia warunku zabezpieczenia terenu nieruchomości przez opuszczeniem jej przez zwierzęta, w sytuacji gdy w przypadku niektórych z gatunków zwierząt gospodarskich spełnienie ww. warunku nie jest możliwe,

Mając na względzie powyższe zarzuty Prokurator wniósł o stwierdzenie nieważności: § 5 ust. 1 uchwały w zakresie słów "z wyłączeniem mycia podwozia

i silnika", § 6 pkt 1 uchwały w całości, § 6 pkt 2 uchwały w zakresie słów "do 10 m3", § 6 pkt 3-4 uchwały w całości, § 9 uchwały w całości, § 10 ust. 1 pkt 1 ppkt "d" uchwały w zakresie słów "jeden pojemnik", § 10 ust. 1 pkt 1 ppkt "e" uchwały

w zakresie słów "jeden pojemnik", § 10 ust. 1 pkt 1 ppkt "f" uchwały w zakresie słów "pojemnik", § 10 ust. 1 pkt 1 ppkt "i" oraz "j" uchwały w całości, § 17 ust. 1 pkt 3 uchwały w całości, § 17 ust. 2 pkt 1 i 2 uchwały w całości, § 18 ust. 3 pkt 4 uchwały

w całości, oraz o skierowanie sprawy do rozpoznania sprawy w trybie uproszczonym.

W odpowiedzi na skargę Rada Gminny [...] (dalej rada, organ), reprezentowana przez Wójta Gminy [...] wniosła o oddalenie skargi w całości.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje. Skarga w znacznej części zasługuje na uwzględnienie.

Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2021 r. poz. 137), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem (legalności), jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Sądy administracyjne, kierując się kryterium legalności, dokonują oceny zgodności treści zaskarżonego aktu oraz procesu jego wydania z normami prawnymi ustrojowymi, proceduralnymi i materialnymi. Istotą sądowej kontroli sprawowanej przez sądy administracyjne jest ocena legalności zaskarżonych aktów i czynności według stanu prawnego i faktycznego z daty ich podjęcia.

Zgodnie z art. 3 § 2 pkt 5 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2022 r. poz. 329), zwanej dalej P.p.s.a., kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje m.in. orzekanie w sprawach skarg na akty prawa miejscowego jednostek samorządu terytorialnego. Uwzględniając skargę na uchwałę lub akt, o których mowa w art. 3 § 2 pkt 5 i 6 P.p.s.a., sąd stwierdza nieważność tej uchwały lub aktu w całości lub w części albo stwierdza, że zostały one wydane z naruszeniem prawa, jeżeli przepis szczególny wyłącza stwierdzenie ich nieważności (art. 147 § 1 P.p.s.a.). Unormowanie to nie określa, jakiego rodzaju naruszenia prawa są podstawą do stwierdzenia przez sąd nieważności uchwały, doprecyzowanie przesłanek określających kompetencje sądu administracyjnego w tym względzie następuje w ustawach samorządowych. Dodatkowo, w myśl art. 134 § 1 P.p.s.a. sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, z zastrzeżeniem

art. 57a.

Przed przystąpieniem do merytorycznych rozważań należy przypomnieć, że podstawy stwierdzenia nieważności uchwały lub aktu organu gminy wyznaczone są przepisami ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (dalej: u.s.g.). Stosownie do art. 91 ust. 1 u.s.g., uchwała sprzeczna z prawem jest nieważna. Powyższy przepis doprecyzowany został w art. 91 ust. 4 u.s.g., zgodnie z którym w przypadku nieistotnego naruszenia prawa organ nadzoru nie stwierdza nieważności uchwały lub zarządzenia, ograniczając się do wskazania, że uchwałę lub zarządzenie wydano z naruszeniem prawa. Oznacza to, że sąd administracyjny jest uprawniony do stwierdzenia nieważności tylko w przypadku istotnego naruszenia prawa. W doktrynie i judykaturze za istotne naruszenie prawa uznaje się uchybienie prowadzące do skutków, które nie mogą być tolerowane w demokratycznym państwie prawnym. Do takich zalicza się m.in.: naruszenie przepisów prawa ustrojowego oraz materialnego, a także przepisów regulujących procedury podejmowania uchwał (por. M. Stahl, Z. Kmieciak, Akty nadzoru nad działalnością samorządu terytorialnego w świetle orzecznictwa NSA i poglądów doktryny, Samorząd terytorialny 2001, z. 1-2, s. 101-102).

Przedmiotem kontroli sądowej w niniejszej sprawie – z inicjatywy Prokuratora - objęta została uchwała Rady Gminy [...] z dnia [...] marca 2021 r. nr [...] w sprawie przyjęcia regulaminu utrzymania czystości i porządku na terenie gminy [...] (Dz. Urz. [...]. 2021, poz. [...]), która została wydana na podstawie upoważnienia ustawowego zawartego w art. 4 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 13 września 1996 r. o utrzymaniu czystości i porządku w gminach (Dz. U. z 2020 r. poz. 1439 ze zm.) zwanej dalej u.c.p.g., w brzmieniu obowiązującym w dacie jej podjęcia. Uchwała rady gminy podjęta w przedmiocie regulaminu utrzymania porządku i czystości w gminie ma, zgodnie z przepisem art. 4 ust. 1 u.c.p.g., charakter aktu prawa miejscowego. Stosownie do art. 87 ust. 2 Konstytucji RP źródłami powszechnie obowiązującego prawa Rzeczypospolitej Polskiej są na obszarze działania organów, które je ustanowiły, akty prawa miejscowego. Z kolei art. 94 Konstytucji RP stanowi, że organy samorządu terytorialnego oraz terenowe organy administracji rządowej, na podstawie i w granicach upoważnień zawartych w ustawie, ustanawiają akty prawa miejscowego obowiązujące na obszarze działania tych organów. Zasady i tryb wydawania aktów prawa miejscowego określa ustawa. Zakres i treść prawa miejscowego zawsze są uwarunkowane normami ustalonymi w aktach wyższego rzędu. Podstawą prawną stanowienia aktów prawa miejscowego jest upoważnienie zawarte w ustawie, co przesądza o ich zależnej pozycji w hierarchii źródeł prawa. Każdorazowo zatem w akcie rangi ustawowej musi być zawarte upoważnienie (delegacja) dla rady gminy dla podjęcia aktu prawa miejscowego. Zasada ta znajduje też potwierdzenie w art. 40 ust. 1 u.s.g. Przy ocenie aktu prawa miejscowego należy mieć na względzie, że akt ten nie może naruszać nie tylko regulacji ustawy zawierającej delegację do jego ustanowienia, ale również przepisów Konstytucji RP oraz innych ustaw pozostających w pośrednim lub bezpośrednim związku

z regulowaną materią. Wszelkie normy dotyczące konstytucyjnych praw i wolności człowieka zastrzeżone są zaś wyłącznie dla ustaw i nie mogą być regulowane aktami niższego rzędu.

W odniesieniu do kwestionowanego regulaminu zakres jego regulacji wynikał – jak już wspomniano wcześniej – z art. 4 ust. 2 u.c.p.g. Dodatkowo zgodnie z ust. 2a wskazanego przepisu, regulamin może wprowadzić obowiązek selektywnego zbierania i odbierania odpadów komunalnych innych niż wymienione w ust. 2 pkt 1

lit. a. Wyżej wymienione elementy regulaminu utrzymania porządku i czystości

w gminie mają charakter wyczerpujący. Zarówno w orzecznictwie, jak i w doktrynie podkreśla się, że elementy wymienione w art. 4 u.c.p.g. mają charakter obligatoryjny, co oznacza, że uchwalając taki akt rada gminy musi zawrzeć w nim postanowienia dotyczące wszystkich enumeratywnie wymienionych w art. 4 ust. 2 u.c.p.g. zagadnień, podobnie jak nie jest dopuszczalne zamieszczanie w tym akcie postanowień, które wykraczałyby poza treść art. 4 ust. 2 u.c.p.g. (zob. wyroki NSA:

z dnia 14 listopada 2017 r., II OSK 443/16, z dnia 9 czerwca 2014 r.,

II OSK 73/13,z dnia 8 listopada 2012 r., II OSK 2012/12, dostępne na stronie https://orzeczenia.nsa.gov.pl; też W. Radecki, Utrzymanie czystości i porządku

w gminach. Komentarz, LEX/el. 2016). A zatem gmina nie jest uprawniona do uregulowania kwestii wprost niewskazanych w ustawie i nie może uregulować tych kwestii inaczej, niż w sposób w ustawie wskazany. Odstąpienie od tego oznacza wyjście poza zakres delegacji ustawowej.

Mając powyższe na uwadze Sąd przeprowadził kontrolę legalności zaskarżonej uchwały i uznał, że zaskarżone postanowienia regulaminu (wskazane w pkt. I wyroku) w sposób istotny naruszają prawo.

W pierwszej kolejności odnosząc się do uwzględnionych zarzutów skargi Sąd podzielił argumentację Prokuratora co do tego, że treść § 5 ust. 1 regulaminu

w zakresie słów "z wyłączeniem mycia podwozia i silnika" istotnie narusza prawo. Należy wskazać, że przepis art. 4 ust. 2 pkt 1 lit. "d" u.c.p.g. upoważnia radę gminy do określenia w regulaminie wymagań w zakresie mycia i naprawy pojazdów samochodowych poza myjniami i warsztatami naprawczymi, a więc do określenia ogólnych zasad dotyczących mycia pojazdów poza myjniami, takich jak zasady pozbywania się powstałych w ten sposób nieczystości. Brak jest zatem

w upoważnieniu ustawowym podstawy do wprowadzenia przez radę gminy zakazu mycia podwozia i silnika pojazdu samochodowego jak to uczyniono

w kwestionowanym zapisie. Wskazany powyżej ustawowy przepis w żaden sposób nie wprowadza generalnego ograniczania możliwości mycia pojazdów samochodowych tylko do określonych części pojazdów (por. wyrok WSA

w Warszawie z dnia 22 stycznia 2021 r., sygn. IV SA/Wa 2174/20, wyrok WSA

w Bydgoszczy z dnia 8 września 2020 r., sygn. II SA/Bd 223/20, wyrok WSA

w Gdańsku z dnia 18 września 2019 roku, sygn. II SA/Gd 121/1, WSA w Bydgoszczy z dnia 18 grudnia 2018 r., sygn. II SA/Bd 877/18). Kwestionowany § 5 ust. 1 regulaminu stanowi istotne naruszenie art. 4 ust. 2 pkt 1 lit. "d" u.c.p.g. w zw. z art. 40 ust. 1 u.s.g. w zw. z art. 7 i 94 Konstytucji RP w zw. z § 135 w zw. z § 143 załącznika do rozporządzenia Prezesa Rady Ministrów z dnia 20 czerwca 2002 r. w sprawie Zasad techniki prawodawczej (Dz. U. 2016, poz. 283) z powodu tego, że wykracza poza ramy delegacji ustawowej oraz stanowi niedopuszczalne nałożenie na mieszkańców ograniczeń w możliwości mycia pojazdów.

Zaistniały również przesłanki do stwierdzenia nieważności postanowienia § 6 pkt 1-4 regulaminu, bowiem rada nie posiadała delegacji ustawowej w zakresie określenia maksymalnej wielkości pojemników przewidzianych do gromadzenia odpadów komunalnych na terenie gminy. Art. 4 ust. 2 pkt 2 u.c.p.g. nakłada na organ uchwałodawczy gminy obowiązek określenia minimalnej pojemności pojemników lub worków, bez możliwości określenia ich maksymalnej pojemności, tym bardziej bez prawa do standaryzacji wielkości używanych na terenie gminy pojemników

i worków. Tymczasem rada w § 6 regulaminu ustaliła, że pojemniki przewidziane do gromadzenia odpadów komunalnych na terenie gminy to: pkt 1) pojemniki na odpady o pojemności 120l, 240l, 1100l, pkt 2) pojemniki kontenerowe o pojemności od 2,5 m3 do 10 m3, pkt 3) worki z tworzywa sztucznego oznaczone odpowiednimi kolorami

w stosunku do każdego rodzaju odpadów selektywnie zbieranych o rozmiarach 60l, 120l, pkt 4) kosze uliczne i przystankowe o pojemności 30l-70l. Powyższe określenie wielkości pojemników i worków wprost wykracza poza ramy delegacji ustawowej z art. 4 ust. 2 pkt 2 u.c.p.g., bowiem ustawodawca przewidział ww. przepisie określenie minimalnej wielkości pojemników lub worków, a nie ich wielkości maksymalnej (tak też orzecznictwo sądów administracyjnych por. wyrok WSA

w Warszawie z dnia 9 lipca 2020 r., sygn. IV SA/Wa 1217/20).

Z analogicznym przekroczeniem ustawowej delegacji – co trafnie dostrzegł Prokurator – mamy do czynienia w § 9, § 10 ust. 1 pkt 1 ppkt "f" w zakresie słów "pojemnik o pojemności", a także w § 10 ust. 1 pkt 1 ppkt "i" oraz ppkt "j". Odnosząc się w pierwszej kolejności do kwestionowanego § 9 regulaminu to należy zauważyć, że rada w ust. 1 pkt 1 lit. a-c i w pkt 2 lit. a-e w sposób przekraczający upoważnienie ustawowe określiła konkretną wielkość pojemników, worków i kontenerów na odpady np. 120l, 60l, 240l. Podobny zabieg rada zastosowała we wskazanych powyżej § 10 ust. 1 pkt 1 ppkt "f" w zakresie słów "pojemnik o pojemności", § 10 ust. 1 pkt 1 ppkt

"i" oraz ppkt "j". W ocenie Sądu organ uchwałodawczy ewidentnie naruszył we wskazanych paragrafach przepisy u.c.p.g., bowiem określił w nich konkretną wielkość pojemnika/worka/kontenera lub wskazał konkretną wielkość pojemnika/worka w zależności od ilości osób zamieszkujących nieruchomość, tymczasem jak wynika z art. 4 ust. 2 pkt 2 u.c.p.g. rada była uprawniona do określenia rodzaju i minimalnej wielkości pojemników przy ustaleniu konkretnej wielkości pojemnika lub wielkości pojemnika przypadającej na określoną liczbę pracowników. Zatem podzielić należy stanowisko skarżącego, że określenie dokładnej oraz maksymalnej wielkości pojemników lub worków i to nawet w sposób zakresowy (tak jak w § 6 pkt 4 i § 10 ust. 1 pkt 1 lit. j) stanowi istotne naruszenie prawa i przekroczenie delegacji ustawowej.

Stwierdzeniu nieważności podlega także zapis § 17 ust. 1 pkt 3 regulaminu, który nakłada na osoby utrzymujące zwierzęta domowe obowiązek prowadzenia psów na smyczy na terenach przeznaczonych do wspólnego użytku, natomiast psów rasy uznawanej za agresywną oraz psów mogących stanowić zagrożenie – na smyczy i w kagańcu pod opieką osób, które zapewnią sprawowanie nad nimi kontroli, z zastrzeżeniem ust. 2. Zdaniem Sądu Prokurator trafnie zarzucił radzie gminy przekroczenie ustawowej kompetencji w zakresie ww. normy, bowiem istotą delegacji ustawowej zawartej w art. 4 ust. 2 pkt 6 u.c.p.g. jest określenie obowiązków osób utrzymujących zwierzęta w taki sposób, by osiągnąć skutki wyznaczone przez cele określone przez ustawodawcę. W ocenie Sądu wprowadzenie generalnych nakazów wyprowadzania psów na smyczy czy i/lub w kagańcach wykluczając jednocześnie

w sposób bezwzględny możliwość spuszczenia z niej psa rasy uznawanej za agresywną nie znajduje uzasadnienia w zakreślonych ustawą celach zwłaszcza

w przypadku zwierząt, które ze względu na swój wiek czy stan zdrowia nie mogą stanowić żadnego zagrożenia dla otoczenia. Sąd podziela stanowisko wyrażane

w orzecznictwie sądów administracyjnych, zgodnie z którym wprowadzenie generalnego nakazu wyprowadzania psów na uwięzi i w kagańcu, niezależnie od jego cech osobniczych i uwarunkowań indywidualnych (np. choroba) może

w określonych sytuacjach prowadzić do działań sprzecznych z wymogami u.o.z.,

w tym działań określanych jako niehumanitarne. Prawidłową redakcją przepisu realizującego upoważnienie z art. 4 ust. 2 pkt 6 u.c.p.g. byłaby treść przewidująca wyjątki uzasadniające odstąpienie od obowiązku wyprowadzania psów na smyczy

i w kagańcu wynikające z rasy, uwarunkowań behawioralnych, wieku, stanu zdrowia i cech anatomicznych (por. m.in. wyrok NSA z dnia 13 września 2012 r., sygn. II OSK 1492/12, wyrok NSA z dnia 27 czerwca 2017 r., sygn. II OSK 2678/15, wyrok WSA

w Kielcach z dnia 16 listopada 2017 r., sygn. II SA/Ke 703/17, wyrok WSA

w Krakowie z dnia 10 października 2019 r., sygn. II SA/Kr 808/19). Zapisy zawarte

w § 17 ust. 1 pkt 3 i 4 nie spełniają tych kryteriów.

Pozostałe zaskarżone przez prokuratora zapisy regulaminu, tj. § 10 ust. 1 pkt 1 ppkt "d" i ppkt "e" regulaminu, § 17 ust. 2 pkt 1 i 2, § 18 ust. 3 pkt 4 regulaminu nie zasługują na uwzględnienie.

Odnośnie § 10 ust. 1 pkt 1 ppkt "d" i ppkt "e" regulaminu zarzuty Prokuratora nie zasługują na uwzględnienie, bowiem w tych przepisach organ określił minimalną wielkość pojemnika wskazując "co najmniej jeden pojemnik o pojemności 120l na lokal" i "co najmniej pojemnik o pojemności 120l". W ocenie Sądu powyższe uregulowania odpowiadają regulacji ustawowej, która w art. 4 ust. 2 pkt 2 u.c.p.g. zobowiązywała do ustalenia rodzaju i minimalnej pojemności pojemników lub worków (...). Warunek ten został spełniony.

Jeśli chodzi o treść § 17 ust. 2 pkt 1-2 regulaminu to Sąd nie znalazł podstaw do stwierdzenia nieważności tego zapisu, w którym nałożono na osoby utrzymujące zwierzęta obowiązek niezwłocznego usuwania zanieczyszczeń spowodowanych przez zwierzęta domowe oraz wyrzucania ich do specjalnych oznaczonych pojemników na tego rodzaju odpady, a w przypadku braku tych pojemników do wrzucania odchodów do pojemników przeznaczonych do odbierania niesegregowanych (zmieszanych odpadów komunalnych. W ocenie Sądu ustanowienie w regulaminie obowiązku usunięcia zanieczyszczeń pozostawionych przez zwierzęta domowe (w tym psy) stanowi wypełnienie dyspozycji z art. 4 ust. 2 pkt 6 u.c.p.g. Przy określaniu powyższych wymagań nie zachodzi potrzeba, aby precyzować o jaki rodzaj zanieczyszczenia chodzi. Oczywistym jest, że poprzez nieczystości pozostawione przez zwierzęta rozumieć można zarówno nieczystości stałe, jak i płynne, a ponadto nieczystości (zanieczyszczenia) pochodzenia nie tylko fizjologicznego, ale i każdego innego. W tej sytuacji racjonalny ustawodawca skonstruował nakaz w taki sposób, aby możliwym było zastosowanie się do jego dyspozycji przez adresata. W tym kontekście oczywistym jest, że trudno wymagać od właściciela zwierzęcia, by usuwał on każde "zanieczyszczenie" pozostawione przez zwierzę – np. odchody płynne, które wsiąknęły w ziemię, czy fragmenty sierści, których nie da się usunąć; takie sytuacje nie są objęte dyspozycją ww. przepisu. fragmenty sierści, których nie da się usunąć (zob. wyrok WSA w Warszawie z dnia

8 kwietnia 2021 r., sygn. IV SA/Wa 2749/20).

Nie zasadny okazał się również zarzut dotyczący § 18 ust. 3 pkt regulaminu. Zdaniem Sądu zapis ten jest zgodny z treścią normy zawartej w art. 4 ust. 2 pkt 7 u.c.p.g., która zobowiązywała radę do określenia wymagań utrzymywania zwierząt gospodarskich na terenach wyłączonych z produkcji rolniczej, w tym także zakazu ich utrzymywania na określonych obszarach lub w poszczególnych nieruchomościach. Sąd nie podziela stanowiska Prokuratora co do tego, że kwestionowany zapis został wydany z przekroczeniem delegacji ustawowej. W ocenie Sądu z doświadczenia życiowego wynika, że pszczoły miodne – jakkolwiek należące do zwierząt gospodarskich – nawet po opuszczeniu danej nieruchomości nie spowodują żadnego zagrożenia czy to w ruchu ulicznym czy też szkód np. w uprawach znajdujących się na nieruchomościach sąsiadujących. Wręcz przeciwnie, zwierzęta te są pożyteczne

i odgrywają istotną rolę w przyrodzie. Dlatego też kwestionowany przepis należy rozumieć w ten sposób, że zabezpieczenie terenu nieruchomości przed opuszczeniem zwierzęcia dotyczy tylko tych zwierząt gospodarskich, które mogłyby w jakiś stopniu stanowić zagrożenie lub uciążliwość dla ludzi bądź otoczenia,

a przede wszystkim dopuszczać się zanieczyszczenia terenu gminy. Oczywistym jest zatem, że pszczoły miodne powyższych zagrożeń czy zanieczyszczeń nie powodują.

W tym stanie rzeczy, Sąd mając na względzie zakres i wagę stwierdzonych naruszeń prawa, którym przypisać należało cechę istotności - uznał, że uchwała w części dotknięta została wadą nieważności (pkt I sentencji wyroku) i co do niej orzekł na podstawie art. 147 § 1 P.p.s.a., zaś w pozostałej części skargę oddalił, na podstawie art. 151 P.p.s.a. (pkt. II sentencji wyroku).