Wyrok WSA w Gorzowie Wlkp., sygn. akt II SA/Go 406/18
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wlkp.
Data orzeczenia: 2018-08-29 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6537 Egzekucja należności pieniężnych, do których  nie stosuje się przepisów Ordynacji podatkowej (art. 34 ust. 3  ustawy o f
Hasła tematyczne: Egzekucyjne postępowanie
Skarżony organ: Dyrektor Izby Skarbowej
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 59 § 2
journal: Dz.U. 2017 poz 1201
law: Ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji - tekst jedn.
article: art. 151
journal: Dz.U. 2017 poz 1369
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wlkp. w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Adam Jutrzenka - Trzebiatowski Sędziowie Sędzia WSA Krzysztof Dziedzic Asesor WSA Jarosław Piątek (spr.) Protokolant st. sekr. sąd. Agata Przybyła po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 29 sierpnia 2018 r. sprawy ze skargi Q spółki z o.o. w likwidacji na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej z dnia [...] r., nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania egzekucyjnego oddala skargę.


UZASADNIENIE

Przedmiotem skargi w niniejszej sprawie jest postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej z dnia [...] marca 2018 r., którym to postanowieniem na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 i art. 144 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2017 r., poz. 1257 ze zm.), dalej jako k.p.a., w związku z art. 18 i art. 59 § 5 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz. U. z 2017 r. poz. 1201 ze zm.), dalej jako u.p.e.a., po rozpatrzeniu zażalenia, wniesionego w dniu 20 listopada 2017 r. przez Q sp. z o.o. w likwidacji (dalej również jako skarżąca), reprezentowaną przez radcę prawnego J.S., na postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego nr [...] z dnia [...] listopada 2017 r. w przedmiocie umorzenia postępowania egzekucyjnego, prowadzonego na podstawie tytułu wykonawczego nr [...] z dnia [...] października 2012 r., wystawionego przez Prezesa Zarządu Państwowego Funduszu Rehabilitacji Osób Niepełnosprawnych, utrzymano w mocy zaskarżone postanowienie.

Powyższe rozstrzygnięcie zostało wydane w oparciu o następujące ustalenia. Naczelnik Urzędu Skarbowego, na podstawie tytułu wykonawczego nr [...] z dnia [...] października 2012 r., wystawionego przez prezesa zarządu Państwowego Funduszu Rehabilitacji Osób Niepełnosprawnych, wszczął postępowanie egzekucyjne do majątku Q sp. z o.o., celem realizacji zaległych składek za miesiąc luty 2012r. w kwocie 895,00 zł i marzec 2012 r. w kwocie 816,00 zł, wraz z odsetkami za zwłokę.

W dniu 30 listopada 2012 r. poborca skarbowy doręczył zobowiązanej odpis ww. tytułu wykonawczego, sporządził protokół o stanie majątkowym zobowiązanej w oparciu o oświadczenie prezesa zarządu Q Sp. z o.o. H.B. i dokonał pobrania kwoty 124,20 zł.

W dniu [...] kwietnia 2013 r. organ egzekucyjny w oparciu o ww. tytuł wykonawczy wystawił zawiadomienie nr [...] o zajęciu prawa majątkowego, stanowiącego wierzytelność z rachunku bankowego u dłużnika zajętej wierzytelności będącego bankiem, które skierował do Centrali B S.A.. Odpowiadając na ww. zawiadomienie Bank poinformował organ egzekucyjny, że rachunek bankowy wskazany w ww. zawiadomieniu o zajęciu egzekucyjnym został zamknięty.

W związku ze zmianą właściwości organu egzekucyjnego, Naczelnik Urzędu Skarbowego w dniu 29 lipca 2016 r. akta sprawy przekazał Naczelnikowi Urzędu Skarbowego, celem prowadzenia dalszej egzekucji.

Naczelnik Urzędu Skarbowego pismem z dnia [...] września 2016 r. poinformował Wierzyciela - Prezesa Zarządu PFRON o stanie prowadzonego postępowania egzekucyjnego. Jednocześnie zwrócił się do wierzyciela o wskazanie majątku spółki, podlegającego egzekucji, umożliwiającego wyegzekwowanie dochodzonych należności. Pismem z dnia [...] października 2016 r. Wierzyciel powiadomił Naczelnika Urzędu Skarbowego, że nie posiada informacji na temat składników majątkowych Q sp. z o.o. w likwidacji.

Naczelnik Urzędu Skarbowego, powołując się na art. 59 § 3 w związku z art. 59 § 2 u.p.e.a., postanowieniem nr [...] z dnia [...] marca 2017 r. orzekł o umorzeniu przedmiotowego postępowania egzekucyjnego.

Po rozpatrzeniu zażalenia wniesionego na ww. postanowienie, Dyrektor Izby Administracji Skarbowej, postanowieniem nr [...] z dnia [...] maja 2017 r. uchylił zaskarżone postanowienie w całości i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ pierwszej instancji.

Po ponownym rozpoznaniu sprawy Naczelnik Urzędu Skarbowego wydał w dniu [...] listopada 2017 r. postanowienie nr [...], którym orzekł o umorzeniu postępowania egzekucyjnego, realizowanego w oparciu o ww. tytuł wykonawczy, jako bezskutecznego.

W uzasadnieniu rozstrzygnięcia organ egzekucyjny wskazał, że w toku postępowania egzekucyjnego prowadzonego wobec spółki Q ustalił, że spółka zaprzestała prowadzenia działalności gospodarczej oraz nie posiada zgłoszonych rachunków bankowych. Będący likwidatorem, a wcześniej prezesem spółki, H.B. w protokole o stanie majątkowym z dnia [...] września 2014 r. oświadczył, że spółka została postawiona w stan likwidacji w listopadzie 2013 r. oraz że nie posada żadnego majątku ruchomego, środków transportowych, nieruchomości ani środków finansowych umożliwiających spłatę egzekwowanych zobowiązań. Ponadto likwidator oświadczył, że widniejąca w protokole jedna z wierzytelności mogła być ściągalna i została oddana przez spółkę do firmy windykacyjnej w Holandii. Z ustaleń organu wynikało, że do dnia wydania postanowienia z dnia [...] listopada 2017 r. zaległości nie zostały uregulowane.

Organ pierwszej instancji wskazał ponadto, że wobec Q sp. z o.o. od 2012 r. prowadzone były postępowania egzekucyjne na podstawie tytułów wykonawczych, wystawionych przez Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział i Prezesa Zarządu PFRON. Na poczet tych zaległości dokonano zajęcia wierzytelności u jej kontrahenta tj. w Q Sp. z o.o. Dłużnik zajętej wierzytelności uznał wierzytelność, lecz nie przekazał jej organowi egzekucyjnemu. Wobec powyższego organ egzekucyjny wydał w dniu [...] marca 2013 r. postanowienie nr [...] określające uznaną i nieprzekazaną wierzytelność przysługującą Q Sp. z o.o. na łączną kwotę 110.792,25 zł, która wynikała z faktur nr [...] z dnia [...] września 2012 r. i nr [...] z dnia [...] października 2012 r. Brak wpłaty kwoty określonej w ww. postanowieniu skutkował wszczęciem egzekucji wobec trzeciodłużnika, jednakże z uwagi na stwierdzenie braku majątku Q Sp. z o.o. umorzono wszczęte wobec niej postępowanie egzekucyjne. Organ pierwszej instancji podkreślił, że umorzenie egzekucji prowadzonej wobec Q sp. z o.o. wynikało również z bezskutecznej egzekucji skierowanej wobec jej kontrahentów, zarówno krajowych (Q sp. z o.o.), jak i zagranicznych - w Niemczech, Holandii i Wielkiej Brytanii. W oparciu o wskazane przez tę spółkę faktury Naczelnik Urzędu Skarbowego skierował bowiem wnioski do administracji tych państw o pomoc w wyegzekwowaniu należności. W dniu 5 stycznia 2015 r. otrzymano pismo z organu niemieckiego, który poinformował o braku możliwości dochodzenia wskazany cli wierzytelności, gdyż dwie okazały się nieściągalne, jedna zapłacona w styczniu 2012 r., a jedna sporna. Natomiast w dniach 14 listopada 2014 r. i 3 grudnia 2014 r. do organu egzekucyjnego wpłynęły pisma odpowiednio z administracji Wielkiej Brytanii i Holandii, informujące o zakończeniu postępowań z negatywnym skutkiem.

W dalszej części uzasadnienia organ pierwszej instancji wskazał, że w toku egzekucji wobec Q Sp. z o.o. ustalono, że przysługuje jej również wierzytelność od Q Sp. z o.o., jednakże z uwagi na fakt, że wcześniej prowadzona wobec tej Spółki egzekucja okazała się bezskuteczna, nie dokonywano zajęcia wierzytelności należnej Q od tego trzeciodłużnika. Organ wyjaśnił, że prowadzone postępowanie egzekucyjne wobec Q sp. z o.o. na rzecz Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział, Prezesa Zarządu PFRON i Naczelnika Urzędu Skarbowego zostało umorzone jako bezskuteczne (postanowienia z dnia [...] grudnia 2013 r., nr [...]). W trakcie egzekucji dokonano zajęcia wierzytelności przysługującej od Q sp. z o.o. od Q sp. z o.o. Z uwagi na brak wpłat kwot wynikających z zajętej wierzytelności, zostało wydane [...] marca 2013r. postanowienie określające wysokość uznanej i nieprzekazanej wierzytelności przysługującej Q od Q sp. z o.o. na łączną kwotę 81.803,77 zł. Organ wskazał, że nieuregulowanie należności określonej w ww. postanowieniu spowodowało wszczęcie egzekucji wobec trzeciodłużnika, jednak z uwagi na brak majątku postępowanie prowadzone wobec trzeciodłużnika spowodowało umorzenie postępowania egzekucyjnego wobec Q.

Organ pierwszej instancji zaznaczył, że stwierdzenie bezskuteczności egzekucji zarówno wobec Q sp. z o.o., jak i Q Sp. z o.o. jednoznacznie dowodzi o braku możliwości wyegzekwowania od tych Spółek należności przysługujących Q sp. z o.o. w likwidacji.

W ocenie organu pierwszej instancji z uwagi na powyższe dalsze prowadzenie postępowania egzekucyjnego stało się bezcelowe i na podstawie art. 59 § 2 u.p.e.a. je umorzył.

Na powyższe postanowienie skarżąca spółka złożyła zażalenie, w którym zarzuciła naruszenie art. 59 § 2 u.p.e.a., poprzez stwierdzenie bezskuteczności egzekucji w sytuacji posiadania majątku przez Zobowiązaną, art. 7 i art. 77 k.p.a., w związku z art. 18 u.p.e.a., poprzez niepodjęcie wszelkich czynności niezbędnych do wyjaśnienia lub załatwienia sprawy, w szczególności zaniechanie podjęcia czynności zmierzających do wyegzekwowania należności przysługujących zobowiązanej od jej dłużników, pomimo wskazania przez Skarżącą ww. majątku, co skutkowało uznaniem, iż postępowanie egzekucyjne prowadzone przeciwko Skarżącej jest bezskuteczne, art. 80 k.p.a. w związku z art. 18 u.p.e.a., poprzez ustalenie na podstawie niepełnego materiału dowodowego, iż postępowanie egzekucyjne prowadzone przeciwko zobowiązanej jest bezskuteczne, art. 71a, art. 71b oraz art. 91 u.p.e.a., poprzez niezastosowanie czynności egzekucyjnych do wierzytelności wskazanych przez zobowiązaną, które umożliwiłyby zaspokojenie zaległości w znacznej części.

Wskazanym na wstępie postanowieniem z dnia [...] marca 2018 r. Dyrektor Izby Administracji Skarbowej utrzymał w mocy ww. postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego.

Odnosząc się do przedstawionych w zażaleniu zarzutów organ II instancji zauważył, że w rozważanej sprawie przedmiot sporu stanowa okoliczność, czy organ egzekucyjny miał podstawy do umorzenia postępowania egzekucyjnego. Sformułowane w zażaleniu zarzuty zasadniczo koncentrują się na braku działań organu egzekucyjnego, zmierzających do wyegzekwowania przez Naczelnika Urzędu Skarbowego zobowiązań skarżącej względem prezesa zarządu Państwowego Funduszu Rehabilitacji Osób Niepełnosprawnych, z przysługujących jej wierzytelności. Zdaniem organu II instancji zaistnienie przesłanki określonej w art. 59 § 2 u.p.e.a. nie oznacza obowiązku, a jedynie fakultatywną przesłankę umorzenia postępowania egzekucyjnego.

Zdaniem organu odwoławczego przed wydaniem zaskarżonego postanowienia organ egzekucyjny w sposób wyczerpujący przeprowadził postępowanie dla stwierdzenia przesłanki określonej w art. 59 § 2 u.p.e.a., co znajduje odzwierciedlenie w aktach sprawy. Organ odwoławczy zauważył, że stanowisko administracji zagranicznej dotyczące braku możliwości wyegzekwowania wskazanych we wniosku zobowiązań jest dla organu egzekucyjnego wiążące. Z tych względów nieuprawniony jest zarzut skarżącej, że organ egzekucyjny obowiązany był dokonać czynności sprawdzających w zakresie procedur, które należałoby wszcząć, celem ściągnięcia od holenderskich dłużników długu i w ogóle nie wyjaśnił przyczyn, dla których organ holenderski przyjął, że Spółka Q sp. z o.o. (obecnie G - sp. z o.o. w likwidacji) jest niewypłacalna. Tym bardziej, że skarżąca nic wykazała, że obecnie wierzytelności z faktur, wystawionych w latach 2010-2012, wymienionych w zażaleniu, są nadal wymagalne w świetle przepisów regulujących zasady przedawnienia zobowiązań cywilnoprawnych, przysługujących Q sp. z o.o. od kontrahentów zagranicznych. Nie przedłożyła również żadnych dokumentów, wskazujących, że zobowiązana podejmowała działania zmierzające do ściągnięcia przysługujących jej wierzytelności, po upływie terminu ich płatności.

Organ II instancji również uznał za nieuprawniony zarzut braku zajęcia wierzytelności przysługującej Q sp. z o.o. od Q sp. z o.o. Organ egzekucyjny zasadnie uznał za niecelowe dokonywanie tej czynności wobec trzeciodłużnika, w sytuacji, gdy wcześniej prowadzone postępowania egzekucyjne wobec Q sp. z o.o. zostały umorzone jako bezskuteczne.

Ponadto w zażaleniu zawarto wniosek o przeprowadzenie dowodu z wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wlkp. II SA/Go 295/15 z dnia 2 lipca 2015 r., który zdaniem skarżącej spółki potwierdza zasadność twierdzeń o przedwczesnym umorzeniu postępowania egzekucyjnego. Organ II instancji wskazał, iż ww. wyrok został uchylony przez Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 22 czerwca 2017 r., II GSK 2798/15 a sprawę przekazano do ponownego rozpatrzenia przez WSA w Gorzowie Wlkp.

Skargę na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej z dnia [...] marca 2018 r. wniosła pełnomocnik skarżącej spółki, która zarzuciła naruszenie przepisów postępowania mających wpływ na treść zaskarżonego postanowienia, tj.:

- naruszenie art. 59 § 2 u.p.e.a. poprzez umorzenie postępowania egzekucyjnego w związku z uznaniem, iż egzekucja jest bezskuteczna, podczas gdy skarżąca posiada majątek, który wskazała organowi, a z którego mogła być prowadzona egzekucja, mająca na celu zaspokojenie należności dochodzonych w umorzonym postępowaniu oraz umorzenie postępowania egzekucyjnego w oparciu o ww. przepis bez sporządzenia kalkulacji,

- naruszenie art. 7 k.p.a. w zw. z art. 18 u.p.e.a. poprzez niepodjęcie wszelkich czynności niezbędnych do wyjaśnienia lub załatwienia sprawy, w szczególności zaniechanie podjęcia czynności zmierzających do wyegzekwowania należności przysługujących skarżącej od jej dłużników, pomimo wskazania przez skarżącą ww. majątku skarżącej, co skutkowało uznaniem, iż postępowanie egzekucyjne prowadzone przeciwko skarżącej jest bezskuteczne i utrzymaniem w mocy postanowienia organu I instancji,

- naruszenie art. 77 § 1 k.p.a. w zw. z art. 18 u.p.e.a. poprzez uchybienie obowiązkowi zebrania i rozpatrzenia całego materiału dowodowego w sposób wyczerpujący, tj. poprzez niepodjęcie czynności zmierzających do wyegzekwowania należności przysługujących skarżącej od jej dłużników, pomimo wskazania przez skarżącą ww. majątku celem prowadzenia z niego egzekucji, co bezzasadnie skutkowało uznaniem, iż postępowanie egzekucyjne prowadzone przeciwko skarżącej jest bezskuteczne i utrzymaniem w mocy postanowienia organu I instancji,

- naruszenie art. 80 k.p.a. w zw. z art. 18 u.p.e.a. poprzez ustalenie na podstawie niepełnego materiału dowodowego, iż postępowanie egzekucyjne prowadzone przeciwko skarżącej jest bezskuteczne i utrzymanie w mocy postanowienia organu I instancji,

- naruszenie art. 71a, art. 71b oraz art. 91 u.p.e.a. poprzez ich niezastosowanie - pomimo wskazania przez skarżącą wierzytelności, z których egzekucja umożliwi zaspokojenie zaległości w znacznej części oraz pomimo, że wiedza ta była już wcześniej organowi znana z akt innych postępowań egzekucyjnych, organ egzekucyjny nie podjął wszystkich czynności zmierzających do zbadania wskazanego majątku i mimo istnienia wątpliwości w tym zakresie bezpodstawnie umorzono postępowanie egzekucyjne,

- naruszenie art. 138 § 1 pkt 1 w zw. z art. 144 k.p.a. oraz art. 138 § 1 pkt 2 w zw. z art. 144 k.p.a. poprzez nieuzasadnione utrzymanie w mocy postanowienia organu I instancji, w sytuacji gdy winno ono zostać przez organ II instancji uchylone w całości.

W uzasadnieniu skargi skarżąca podkreśliła, iż organ prowadzący postępowanie egzekucyjne nie wskazał jakie czynności egzekucyjne podjął w toku postępowania egzekucyjnego mającego na celu przymusowe ściągnięcie składek należnych Prezesowi Państwowego Funduszu Rehabilitacji Osób Niepełnosprawnych za miesiąc luty i marzec 2012 r. Organ II instancji co prawda wskazał na szereg czynności egzekucyjnych, jednak większość z nich podejmowana była w toku innych postępowań egzekucyjnych, jednak większość z nich podejmowana była w toku innych postępowań egzekucyjnych, nie związanych z niniejszym postępowaniem.

Zdaniem skarżącej organ opierając się o dane zgromadzone w innych prowadzonych postępowaniach nie wskazał, aby podjął jakiekolwiek czynności mające na celu sprawdzenie lub egzekucję ze wskazanych mu wierzytelności w toku postępowania zakończonego zaskarżonym postanowieniem. Mając natomiast na uwadze istnienie wskazanego przez skarżącą majątku spółki Q sp. z o.o., za przedwczesne uznał ustalenia bezskuteczności egzekucji objętej niniejszym postępowaniem bez podjęcia próby prowadzenia w jego toku egzekucji ze wskazanych organowi wierzytelności lub choćby dokonania oceny zasadności zastosowania tego sposobu egzekucji pod kątem kosztów jej prowadzenia oraz możliwych do uzyskania w jej toku środków.

W ocenie skarżącej organ I instancji powinien podjąć czynności egzekucyjne w stosunku do wierzytelności przysługujących skarżącej spółce jak i do wierzytelności jakie przysługują jej dłużnikom. Organ nie podjął także działań mających na celu analizę zasadności prowadzenia postępowania egzekucyjnego skierowanego do tych wierzytelności pod kątem jego opłacalności poprzez porównanie wydatków związanych z takim postępowaniem i możliwych do uzyskania środków pieniężnych. Skarżąca spółka zaznaczyła w skardze, że organy obu instancji nie przedstawiły żadnej kalkulacji kosztów ewentualnego postępowania egzekucyjnego skierowanego do wskazanym mu przez skarżącą wierzytelności, ograniczając się w zasadzie w większości do opisu czynności podjętych w toku innych postępowań egzekucyjnych.

Skarżąca ponownie powołała się na wyrok WSA w Gorzowie Wlkp. z dnia 2 lipca 2015 r. II SA/Go 295/15 wskazując, że co prawda wyrok został uchylony, lecz to uchylenie wynikało z uwagi na inne okoliczności. Nadto zdaniem skarżącej nie do zaakceptowania jest stanowisko organu II instancji, zgodnie z którym skarżąca nie wykazała, że wierzytelności z faktur wystawionych w latach 2010-2012, są nadal wymagalne w świetle przepisów regulujących zasady przedawnienia zobowiązań cywilnoprawnych spółki Q sp. z o.o. od kontrahentów zagranicznych.

W świetle tak sformułowanych zarzutów pełnomocnik skarżącej wniosła o uchylenie w całości zaskarżonego postanowienia Dyrektora Izby Administracji Skarbowej oraz uchylenie w całości postanowienia Naczelnika Urzędu Skarbowego z dnia [...] listopada 2017 r. Ponadto wniosła o zasądzenie kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego.

W odpowiedzi na skargę, organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jedn. Dz. U. 2018 r., poz. 3) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej.

Stosownie natomiast do art. 145 § 1 pkt 1 lit. a-c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2018 r., poz. 1302 ze zm. – dalej jako p.p.s.a.) uwzględnienie przez sąd administracyjny skargi i uchylenie decyzji następuje, gdy sąd stwierdzi naruszeniem prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania, inne naruszenie przepisów postępowania, jeśli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy.

Zgodnie z art. 134 § 1 p.p.s.a. sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną w niej podstawą prawną. Oznacza to, że bierze pod uwagę wszelkie naruszenia prawa, a także wszystkie przepisy, które powinny znaleźć zastosowanie w rozpoznawanej sprawie, niezależnie od żądań i wniosków podniesionych w skardze – w granicach sprawy, wyznaczonych przede wszystkim rodzajem i treścią zaskarżonego aktu.

Przedmiotem skargi Q sp. z o.o. w likwidacji jest postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej nr z dnia [...] marca 2018 r. [...], które utrzymało w mocy postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego z dnia [...] listopada 2017 r. nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania egzekucyjnego, prowadzonego wobec ww. spółki, na podstawie tytułu wykonawczego nr [...] z dnia [...] października 2012 r., wystawionego przez Prezesa Zarządu Państwowego Funduszu Rehabilitacji Osób Niepełnosprawnych.

Mając na uwadze tak zakreślony zakres kognicji Sąd uznał, że wniesiona skarga nie zawiera usprawiedliwionych podstaw.

Zgodnie z treścią art. 59 § 2 u.p.e.a. postępowanie egzekucyjne może być umorzone w przypadku stwierdzenia, że w postępowaniu egzekucyjnym dotyczącym należności pieniężnej nie uzyska się kwoty przewyższającej wydatki egzekucyjne.

Należy podkreślić, że generalną regułą egzekucji administracyjnej jest doprowadzenie do przymusowego wykonania obowiązku ciążącego na zobowiązanym. Organ egzekucyjny jest zobowiązany do zastosowania wszelkich środków przewidzianych w ustawie, by ten cel zrealizować. Zasadniczo nie jest też w tym zakresie ograniczony terminem. Oznacza to, że zastosowanie art. 59 § 2 u.p.e.a. wymaga stwierdzenia, że zobowiązany nie posiada środków przewyższających wydatki egzekucyjne oraz, że stan ten ma charakter definitywny, czyli w świetle obiektywnych okoliczności nie ma podstaw do uznania, że w przyszłości środki takie zostaną przez zobowiązanego zgromadzone. Jak podkreśla się w orzecznictwie sądowym umorzenie możliwe jest wówczas, gdy w ogóle nie można ustalić jakiegokolwiek majątku zobowiązanego. Należy zwrócić uwagę na kwestię fakultatywnego charakteru art. 59 § 2 u.p.e.a. Umorzenie postępowania egzekucyjnego dotyczącego należności pieniężnej w sytuacji, gdy postępowanie to nie doprowadzi do uzyskania kwoty przewyższającej koszty jego prowadzenia, następuje wedle uznania organów egzekucyjnych, które winny kierować się względami celowościowymi. Organ egzekucyjny ma zatem prawo umorzenia postępowania, gdy zaistnieje opisana wyżej przesłanka, nie ciąży na nim jednak w tym zakresie żaden obowiązek. Co więcej, umorzenie postępowania egzekucyjnego zgodnie z art. 59 § 2 u.p.e.a. może nastąpić wyłącznie w przypadku, gdy ustalono, że zobowiązany nie posiada żadnego majątku, z którego możliwe byłoby skuteczne przeprowadzenie postępowania egzekucyjnego. Podkreślenia wymaga to, że w świetle treści art. 59 § 2 u.p.e.a. to organowi egzekucyjnemu pozostawiono swobodę prowadzenia egzekucji lub umorzenia postępowania, to organowi egzekucyjnemu ustawa pozostawiła ocenę "perspektyw" wszczętego z inicjatywy wierzyciela postępowania egzekucyjnego i wybór: prowadzenie egzekucji lub umorzenie postępowania. W orzecznictwie sądowym akcentuje się, że użycie przez ustawodawcę w art. 59 § 2 u.p.e.a. zwrotu "może być umorzone", oznacza, że po stronie organu nie istnieje obowiązek umorzenia postępowania egzekucyjnego nawet wówczas, gdy zostanie stwierdzone, że w postępowaniu egzekucyjnym dotyczącym należności pieniężnej nie uzyska się kwoty przewyższającej wydatki egzekucyjne.

Z treści art. 59 § 2 u.p.e.a. wynika, że umorzenie postępowania egzekucyjnego następuje tylko i wyłącznie w sytuacjach gdy w toku prowadzonego postępowania egzekucyjnego wystąpi przeszkoda o charakterze trwałym, która powoduje, że dalsze prowadzenie postępowania stało się niemożliwe lub niecelowe (zob. wyrok NSA z dnia 28 marca 2018 r., II FSK 642/16, www.orzeczenia.nsa.gov.pl - dalej CBOSA), Organ jest zobowiązany do dokładnego ustalenia stanu faktycznego. Zgodnie z art. 7, 77 § 1 i 80 k.p.a. w zw. z art. 18 u.p.e.a. organ administracji publicznej obowiązany jest w sposób wyczerpujący zebrać i rozpatrzyć cały materiał dowodowy. Na podstawie całokształtu materiału dowodowego organ ocenia, czy dana okoliczność została udowodniona (art. 80 k.p.a., zob. wyrok NSA z dnia 13 marca 2013 r., II GSK 2373/11, CBOSA).

W ocenie Sądu organy zasadnie uznały, że w rozpoznawanej sprawie zachodzi podstawa do umorzenia postępowania egzekucyjnego na podstawie art. 59 § 2 u.p.e.a. W toku postępowania organ I instancji przeprowadził czynności, które nie doprowadziły do ustalenia praw majątkowych skarżącej spółki.

Wymaga podkreślenia, że skarżąca spółka od listopada 2013 r. znajduje się w stanie likwidacji. Jak wynika z akt sprawy Q sp. z o.o. nie prowadzi działalności gospodarczej, nie jest właścicielem nieruchomości oraz środków transportu, nie posiada rachunku bankowego.

Zdaniem Sądu nie można podzielić stanowiska skarżącej spółki, że organ I instancji nie podjął czynności zmierzających do wyegzekwowania wierzytelności przysługującej Q sp. z o.o. od Q sp. z o.o. i od Q sp. z o.o.

Należy bowiem wskazać, że wobec Q sp. z o.o. od 2012 r. prowadzone były postępowania egzekucyjne na podstawie tytułów wykonawczych, wystawionych przez Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział i prezesa zarządu PFRON. Na poczet tych zaległości dokonano zajęcia wierzytelności jej kontrahenta tj. Q sp. z o.o. Dłużnik zajętej wierzytelności uznał wierzytelność, lecz nie przekazał jej organowi egzekucyjnemu. Wobec powyższego organ egzekucyjny wydał w dniu [...] marca 2013 r. postanowienie nr [...] określające uznaną i nieprzekazaną wierzytelność przysługującą Q Sp. z o.o. na łączną kwotę 110.792,25 zł, która wynikała z faktur nr [...] z dnia [...] września 2012 r. i nr [...] z dnia [...] października 2012 r. W związku z nieuiszczeniem należności określonej ww. postanowieniem został wystawiony przez organ tytuły wykonawczy nr [...] na podstawie którego wszczęto egzekucję wobec trzeciodłużnika. Z uwagi na brak wpłaty kwoty określonej w ww. postanowieniu skutkował wszczęciem egzekucji wobec trzeciodłużnika, jednakże z uwagi na stwierdzenie braku majątku Q sp. z o.o. umorzono wszczęte wobec ww. spółki postępowanie egzekucyjne (postanowienie z dnia [...] grudnia 2013 r., nr [...]). Nadto postępowanie egzekucyjne prowadzone wobec Q sp. z o.o. z tytułu należności podatkowych zostało z powodu brak składników majątkowych umorzone na podstawie art. 59 § 2 u.p.e.a. (postanowienie z dnia [...] grudnia 2013 r., nr [...]). Analiza wskazanych okoliczności doprowadziła organy do trafnego wniosku o braku majątku skarżącej spółki. W takiej sytuacji podjęcie czynności egzekucyjnej w postaci formalnego zajęcia wierzytelności skarżącej spółki pozbawione byłoby racjonalnego uzasadnienia.

Należy również podzielić stanowisko organów które uznały, iż niecelowe było dokonywanie zajęcia wierzytelności przysługującej Q sp. z o.o. od Q. Wskazać trzeba, że prowadzone postępowanie egzekucyjne wobec Q sp. z o.o. na rzecz Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział, Prezesa Zarządu PFRON i Naczelnika Urzędu Skarbowego zostało umorzone jako bezskuteczne (postanowienia z dnia [...] grudnia 2013 r., nr [...]). W trakcie poprowadzonego dokonano zajęcia wierzytelności przysługującej Q sp. z o.o. od Q sp. z o.o. Egzekucja wszczęta na podstawie art. 71b u.p.e.a. wobec dłużnika zajętej wierzytelności okazała się bezskuteczna i w konsekwencji postępowanie egzekucyjne wobec Q sp. z o.o. Powyższe ustalenia uzasadniają wniosek, że dłużnik skarżącej spółki, tj. Q sp. z o.o. nie posiada żadnego majątku z którego możliwe byłoby prowadzenie egzekucji, a zatem zajęcie wierzytelności było niecelowe. Nadto przedstawione stanowisko potwierdza oświadczenie prezesa zarządu Q sp. z o.o. zawarte w protokole z dnia [...] lica 2013 r., z którego wynika, że ww. spółka nie posiada żadnego majątku ruchomego, nieruchomości a wierzytelności są nieściągalne.

W konsekwencji należy podzielić stanowisko organów, że stwierdzenie bezskuteczności egzekucji zarówno wobec Q sp. z o.o., jak i Q sp. z o.o. jednoznacznie dowodzi o braku możliwości wyegzekwowania od tych spółek wierzytelności przysługujących Q sp. z o.o. w likwidacji.

Wskazać również trzeba, że będący likwidatorem, a wcześniej prezesem Q sp. z o.o., H.B. w protokole o stanie majątkowym z dnia [...] września 2014 r. oświadczył, że spółka została postawiona w stan likwidacji w listopadzie 2013 r. oraz że nie posiada żadnego majątku ruchomego, środków transportowych, nieruchomości ani środków finansowych umożliwiających spłatę egzekwowanych zobowiązań. Zważyć trzeba, że strona skarżąca nie wskazała składników majątkowych z których mogłaby być prowadzona skuteczna egzekucja. W stosunku do podanych wierzytelności (faktury VAT) uprzednio prowadzone czynności egzekucyjne okazały się bezskuteczne.

Zdaniem Sądu bezzasadny jest zarzut skarżącej spółki, że organ powinien podjąć czynności egzekucyjne w stosunku do wierzytelności jakie przysługują jej dłużnikom. W ramach prowadzonego postępowania egzekucyjnego wobec Q sp. z o.o. w likwidacji możliwe jest bowiem jedynie wszczęcie egzekucji z wierzytelności skarżącej spółki (zob. art. 89 u.p.e.a.), a nie zaś z wierzytelności jakie przysługują jej dłużnikom np. Q sp. z o.o. w stosunku do kontrahentów zagranicznych. Ubocznie należy dodać, że z uwagi na nieściągalność wskazanych wierzytelności postępowanie egzekucyjne wobec Q sp. z o.o. zostało umorzone (postanowienie organu egzekucyjnego z dnia [...] lutego 2015 r., nr [...]).

Powyższe ustalenia zdaniem Sądu w pełni uzasadniają wniosek, że postępowanie egzekucyjne prowadzone wobec Q sp. z o.o. w likwidacji nie doprowadzi do uzyskania kwoty przewyższającej koszty jego prowadzenia, a tym samym umorzenie postępowania egzekucyjnego na podstawie art. 59 § 2 u.p.e.a. było prawidłowe. Z tych względów skargę jako bezzasadną, Sąd na podstawie art. 151 p.p.s.a. oddalił.