Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt VI SA/Wa 1716/06
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2007-03-29 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6463 Wzory przemysłowe
Skarżony organ: Urząd Patentowy RP
Treść wyniku: Uchylono zaskarżoną decyzję

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia Magdalena Bosakirska Sędziowie : Sędzia Maria Jagielska WSA Piotr Borowiecki (spr.) Protokolant: po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 15 marca 2007 r. sprawy ze skargi J.R. na decyzję Urzędu Patentowego RP z dnia [...] marca 2006 r., nr [...] w przedmiocie odmowy unieważnienia prawa z rejestracji wzoru przemysłowego nr [...] 1. uchyla zaskarżoną decyzję; 2. stwierdza, że uchylona decyzja nie podlega wykonaniu; 3. zasądza od Urzędu Patentowego RP na rzecz skarżącego J.R. kwotę 1.615,- zł (tysiąc sześćset piętnaście złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania


UZASADNIENIE

Zaskarżoną decyzją dnia [...] marca 2006 r., nr [...], Urząd Patentowy RP, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 23 marca 2006 r. sprawy o unieważnienie prawa z rejestracji wzoru przemysłowego pt. "Pojemnik z pokrywką" nr [...], udzielonego na rzecz J.S., na skutek sprzeciwu wniesionego przez skarżącego J.R., prowadzącego Z. w B., uznanego przez uprawnionego za bezzasadny - na podstawie art. 102, art. 103 i art. 104 ustawy z dnia 30 czerwca 2000 r. – Prawo własności przemysłowej (t.j. Dz.U. z 2003 r. Nr 119, poz. 1117 ze zm., dalej także p.w.p.) oraz art. 98 k.p.c. w zw. z art. 256 ust. 2 p.w.p. - oddalił wniosek o unieważnienie prawa z rejestracji w/w wzoru przemysłowego oraz zasądził od skarżącego na rzecz J.S. kwotę 1.600,00 złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania w sprawie.

Z akt sprawy wynika, iż dnia [...] kwietnia 2005 r. pełnomocnik skarżącego J.R., prowadzącego Z. w B. złożył w Urzędzie Patentowym RP sprzeciw wobec prawomocnej decyzji tego organu z dnia [...] maja 2004 r. w przedmiocie udzielenia prawa z rejestracji wzoru przemysłowego pt. "Pojemnik z pokrywką" nr [...], udzielonego na rzecz J.S., z pierwszeństwem od [...] września 2003 r. W uzasadnieniu sprzeciwu pełnomocnik wnioskodawcy podniósł zarzut, że przy rejestracji wzoru przemysłowego nr [...] został naruszony przepis art. 102, art. 103 i art. 104 ustawy - Prawo własności przemysłowej, albowiem przedmiotowy wzór nie spełnia warunku nowości i warunku indywidualnego charakteru. Jako dowody na okoliczność niespełnienia w/w przesłanek wnioskodawca wskazał dziesięć wcześniejszych zgłoszeń, opublikowanych w Biuletynach Urzędu Patentowego RP, zbliżonych – zdaniem strony wnioskującej – do spornego wzoru przemysłowego.

Uprawniony z rejestracji wzoru przemysłowego nr [...] w odpowiedzi na sprzeciw nie zgodził się z postawionym zarzutem braku nowości i indywidualnego charakteru i wniósł o jego oddalenie. W ocenie uprawnionego przedstawione przez J.R. pojemniki nie są identyczne w rozumieniu art. 103 p.w.p., a zatem nie podważają nowości spornego wzoru przemysłowego. Ponadto, zdaniem uprawnionego, wskazane przez wnioskodawcę materiały nie podważają również indywidualnego charakteru spornego wzoru, albowiem w przeciwstawionych rozwiązaniach występują jedynie jednostkowe elementy wzoru nr [...]. Zdaniem uprawnionego wykorzystanie jednego z elementów występujących we wcześniejszych wzorach przemysłowych nie ma wpływu na indywidualny charakter wzoru, jeżeli wzór ten posiada wiele innych indywidualizujących go elementów. Uprawniony stwierdził również, że w określaniu indywidualnego charakteru wzoru bazować należy na ogólnym wrażeniu, a nie na podobieństwie detali.

Na rozprawie przeprowadzonej przez organ w dniu [...] marca 2006 r. pełnomocnik skarżącego podtrzymał argumenty zawarte w sprzeciwie i stwierdził, że najbardziej zbliżonym do spornego wzoru uprawnionego jest wzór użytkowy przedstawiony w zgłoszeniu nr [...]. Obecny na rozprawie pełnomocnik uprawnionego również podtrzymał swoje dotychczasowe stanowisko oraz stwierdził, że wzór użytkowy według zgłoszenia nr [...] nie jest na tyle podobny do spornego wzoru przemysłowego, aby mógł wywoływać odmienne ogólne wrażenie na zorientowanym użytkowniku w stosunku do wrażenia wywołanego przez sporny wzór przemysłowy.

W wyniku rozpatrzenia sprawy Urząd Patentowy RP – działając na podstawie art. 102, art. 103 i art. 104 ustawy z dnia 30 czerwca 2000 r. – Prawo własności przemysłowej - decyzją z dnia [...] marca 2006 r., nr [...] oddalił wniosek o unieważnienie prawa z rejestracji w/w wzoru przemysłowego oraz zasądził od skarżącego na rzecz J.S. kwotę 1.600,00 złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania w sprawie. W uzasadnieniu decyzji organ stwierdził, iż zgodnie z utrwalonym poglądem doktryny oraz orzecznictwem brak nowości ocenia się na podstawie jednego konkretnego rozwiązania, o identycznych w zasadzie cechach. Zdaniem Urzędu Patentowego RP nie wystarczy dowieść, że istotne elementy rozwiązania są znane z kilku odrębnych rozwiązań wcześniejszych. Wykazywanie więc braku nowości określonego rozwiązania charakteryzującego się wieloma cechami, w oparciu o wiele rozwiązań wcześniejszych, tj. w taki sposób, że jakaś cecha rozwiązania jest znana z określonego rozwiązania wcześniejszego, a inna cecha rozwiązania jest znana z jeszcze innego rozwiązania itd. - nie może być skuteczne. W tej sytuacji organ uznał, iż niezasadne jest powoływanie się w sprzeciwie dla wykazania braku nowości spornego wzoru przemysłowego na dziesięć wcześniejszych zgłoszeń wzorów i wynalazków. Urząd Patentowy RP wskazał, iż pełnomocnik wnioskodawcy stwierdził, że rozwiązaniem najbliższym spornemu wzorowi jest przedmiot zgłoszenia wzoru użytkowego, ujawniony w zgłoszeniu nr [...], przedstawiający "Pojemnik na artykuły spożywcze". W tej sytuacji skupiając się w uzasadnieniu decyzji na porównaniu przeciwstawionych rozwiązań Urząd Patentowy RP stwierdził, iż jedynymi cechami wskazującymi na pewien stopień podobieństwa między porównywanymi pojemnikami jest owalny przekrój poprzeczny pojemnika i ukształtowanie obrzeża górnego pojemnika wynikającego z zastosowania pokrywki. Urząd stwierdził jednakże, iż ogólny wygląd porównywanych pojemników różni się istotnie. Zdaniem organu w szczególności górna część pojemnika przeciwstawionego jest znacznie szersza od jego części przydennej i jest ukształtowana beczułkowato. Organ wskazał, iż pojemnik przeciwstawiony w przeciwieństwie do spornego pojemnika jest w górnej części pękaty, co nadaje mu zupełnie inny wygląd w stosunku do pojemnika według spornego wzoru przemysłowego. Ponadto – zdaniem organu – konstrukcja górnego obrzeża pojemników z punktu widzenia wzoru przemysłowego jest nieistotna, gdyż konstrukcja ta wynika wyłącznie z jego funkcji technicznej i musi być odtworzona w dokładnej formie i wymiarach w celu odpowiedniego połączenia i współdziałania z obrzeżem pokrywki pojemnika, które to cechy – zgodnie z treścią art. 107 ust. 1 p.w.p. – nie są objęte prawem z rejestracji wzoru przemysłowego. Urząd Patentowy RP stwierdził, iż przy porównywaniu rozwiązań należy brać pod uwagę zespoły cech, którymi charakteryzują się te rozwiązania, zwłaszcza zespoły cech istotnych, a nie oddzielnie poszczególne cechy. Organ stwierdził, iż cechami istotnymi w przypadku wzorów przemysłowych są te cechy, które wpływają na wygląd przedmiotu. Zdaniem organu porównywanie rozwiązań na podstawie oddzielnie wziętych cech jest wadliwe. Reasumując Urząd Patentowy RP stwierdził, iż przeciwstawiony wzór użytkowy nr [...] charakteryzuje się odmiennym zespołem cech w stosunku do spornego wzoru przemysłowego nr [...], a zatem nie stanowi dowodu braku nowości spornego wzoru przemysłowego. Organ stwierdził także, iż przeciwstawiony wzór użytkowy nie podważa także indywidualnego charakteru spornego wzoru przemysłowego, albowiem ogólne wrażenie, jakie wywołuje na zorientowanym użytkowniku sporny wzór przemysłowy jest odmienne od wrażenia, jakie wywołuje na takim użytkowniku przeciwstawiony wzór użytkowy. Urząd Patentowy RP podniósł w uzasadnieniu, iż ogólne wrażenie mogłoby być zbliżone, gdyby sporny wzór przemysłowy stanowił np. prostą kompilację cech znanych z przeciwstawionego wzoru użytkowego. Według organu tak jednak nie jest, gdyż większość cech wzoru użytkowego jest wyraźnie różna od cech wzoru przemysłowego. Urząd Patentowy RP uznał w konsekwencji, że skoro rozwiązanie najbliższe spornemu wzorowi przemysłowemu nie podważa nowości tego wzoru, to tym bardziej nowości spornego wzoru nie podważają pozostałe przeciwstawione rozwiązania. Organ w uzasadnieniu decyzji, omawiając poszczególne przeciwstawione przez J.R. – rozwiązania, wskazał, z jakich powodów uważa, że nie podważają one zarówno nowości, jak i indywidualnego charakteru spornego wzoru przemysłowego nr [...]. Rozstrzygając o wysokości kosztów postępowania Kolegium Orzekające Urzędu Patentowego RP działało na podstawie art. 98 k.p.c. w zw. z art. 256 ust. 2 ustawy - Prawo własności przemysłowej oraz § 8 pkt 1 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 2 grudnia 2003 r. w sprawie opłat za czynności rzeczników patentowych (Dz. U. z 2003r. Nr 212, poz. 2076).

Od powyższej decyzji Urzędu Patentowego RP z dnia [...] marca 2006 r. skarżący J.R., reprezentowany przez rzecznika patentowego, wniósł w dniu [...] września 2006 r. skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. Wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji, strona zarzuciła organowi naruszenie:

1) przepisów prawa materialnego, tj.:

- art. 102 ust. 1 p.w.p. – poprzez przyjęcie, iż sporny wzór przemysłowy posiada indywidualny charakter bez przeprowadzenia analizy cech linii, konturów, kształtów, kolorystyki, struktury lub materiału wytworu oraz jego ornamentacji, wskazanych w tym przepisie,

- art. 103 ust. 1 p.w.p. – poprzez przyjęcie, że szkodzi nowości spornego wzoru przemysłowego jedynie identyczny wzór wcześniejszy oraz poprzez zaniechanie wyodrębnienia spośród cech postaciowych spornego wzoru przemysłowego nieistotnych szczegółów, o których mówi ten przepis, oraz

- art. 104 ust. 1 w zw. z art. 102 ust. 1 p.w.p. – poprzez przyjęcie, że ogólne wrażenie spornego wzoru przemysłowego różni się od ogólnego wrażenia wywołanego na zorientowanym użytkowniku przez wzór publicznie udostępniony przed datą pierwszeństwa, bez przeprowadzenia analizy cech postaciowych decydujących o ogólnym wrażeniu spornego wzoru przemysłowego, a także

2) przepisów postępowania administracyjnego, tj.:

- art. 6, art. 7, art. 8, art. 77 § 1, art. 80, oraz art. 107 § 3 k.p.a. – poprzez nierozpatrzenie złożonych w sprzeciwie z dnia [...] kwietnia 2005 r. analiz porównawczych i pominięcie tego materiału dowodowego w uzasadnieniu decyzji, bez wskazania przyczyn takiego postępowania.

W uzasadnieniu skargi pełnomocnik skarżącego ustosunkowując się do zarzutu naruszenia przepisu art. 102 ust. 1 p.w.p. - wskazał, że Urząd Patentowy RP pomijając w swej ocenie analizę cech (elementów) wymienionych w tym przepisie doprowadził do błędnej – zdaniem strony – konkluzji dotyczącej indywidualnego charakteru spornego wzoru przemysłowego. Uniemożliwiło to – w ocenie skarżącego – przeprowadzenie porównania cech spornego wzoru z cechami wcześniejszych rozwiązań wskazanych w złożonym sprzeciwie. Zdaniem skarżącego organ w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji wykroczył poza tekst przepisu art. 102 ust. 1 p.w.p. stwierdzając, że przy porównywaniu rozwiązań należy brać pod uwagę zespoły cech, a nie oddzielnie poszczególne cechy. Według skarżącego Urząd Patentowy RP nie odniósł się w żadnym stopniu do cech istotnych wymienionych w opisie spornego wzoru przemysłowego. Pominięcie zaś analizy wymienionych cech w zakresie kształtów doprowadziło w konsekwencji do błędnej – zdaniem skarżącego – oceny w zakresie nowości i indywidualnego charakteru spornego wzoru przemysłowego, jako przesłanek decydujących o jego zdolności rejestrowej w dacie pierwszeństwa. Ustosunkowując się z kolei do zarzutu naruszenia art. 103 ust. 1 p.w.p. skarżący stwierdził, iż organ nie odniósł się w żaden sposób do wymienionych w tym przepisie cech nieistotnych, które nie decydują o identyczności spornego wzoru przemysłowego w stosunku do wzorów wcześniejszych. Zdaniem skarżącego Urząd Patentowy RP– wbrew dyspozycji przepisu art. 103 ust. 1 cyt. ustawy - pominął w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji analizę cech istotnych oraz szczegółów nieistotnych. Odnosząc się z kolei do zarzutu naruszenia przepisu art. 104 ust. 1 w zw .z art. 102 ust. 1 p.w.p. skarżący wskazał, że organ pomimo faktu, iż stwierdził w uzasadnieniu decyzji, że "większość cech wzoru użytkowego jest wyraźnie różna od cech wzoru przemysłowego" – nie poparł jednak tego twierdzenia żadną analizą porównującą te cechy w obu rozwiązaniach, czym naruszył przepis art. 104 ust. 1 p.w.p., zobowiązujący go do porównania ogólnego wrażenia wywołanego przez oba wymienione rozwiązania. Wskazując na naruszenie norm postępowania administracyjnego skarżący podniósł w uzasadnieniu skargi, iż Urząd Patentowy RP całkowicie pominął przeprowadzoną przez niego w sprzeciwie dokładną analizę cech postaciowych dotyczących kształtu spornego wzoru przemysłowego w porównaniu z przeciwstawionymi rozwiązaniami, co miało istotny wpływ na wynik sprawy. Zdaniem skarżącego dopiero porównanie cech postaciowych spornego wzoru przemysłowego nr [...], nawet zgrupowanych w pewne zespoły cech, z cechami wzorów przeciwstawionych, stanowić może podstawę podjęcia decyzji co do identyczności, a więc i nowości spornego wzoru przemysłowego.

W odpowiedzi na skargę Urząd Patentowy RP – podtrzymując swoje dotychczasowe stanowisko wyrażone w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji - wniósł o jej oddalenie. Organ ustosunkowując się do zarzutów skargi stwierdził, iż – wbrew twierdzeniom strony – decyzja nie zawiera jakichkolwiek uchybień zarówno materialnoprawnych, jak i formalnych.

Na rozprawie przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Warszawie w dniu 15 marca 2007 r. pełnomocnik skarżącego poparł skargę oraz stwierdził, iż Urząd Patentowy RP w uzasadnieniu decyzji nie przeanalizował wszystkich cech porównywanych wzorów. W przedłożonym na rozprawie piśmie procesowym pełnomocnik skarżącego podtrzymując swoje dotychczasowe zarzuty, wskazał na dodatkowe istotne uchybienia formalnoprawne, których w toku postępowania dopuścić się miał organ, a które – zdaniem strony – wpłynąć miały na prawidłowość dokonanej oceny spornego wzoru przemysłowego.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Zgodnie z przepisem art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1269) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej.

W świetle powołanego przepisu ustawy Wojewódzki Sąd Administracyjny w zakresie swojej właściwości ocenia zaskarżoną decyzję administracyjną z punktu widzenia jej zgodności z prawem materialnym i przepisami postępowania administracyjnego, według stanu faktycznego i prawnego obowiązującego w dacie wydania tej decyzji.

Należy przy tym wyraźnie zaznaczyć, iż od dnia wejścia w życie Traktatu Akcesyjnego z dnia 16 kwietnia 2003 r., na mocy którego Polska stała się państwem członkowskim Unii Europejskiej, kontrola sądu administracyjnego obejmuje również zgodność rozstrzygnięć organów administracji publicznej z prawem wspólnotowym, rozumianym jako całokształt dorobku prawnego Wspólnoty Europejskiej (acquis communautaire), w tym zasad ogólnych prawa wspólnotowego, interpretowanym oraz stosowanym w sposób jednolity na całym obszarze Unii Europejskiej.

Ponadto, co wymaga podkreślenia, Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (vide: art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Dz.U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1270 ze zm. – dalej także p.p.s.a.).

W ocenie Sądu analizowana pod tym kątem skarga J.R., prowadzącego Z. w B. zasługuje na uwzględnienie, albowiem zaskarżona decyzja Urzędu Patentowego RP z dnia [...] marca 2006 r., nr [...] - narusza prawo.

Zdaniem Sądu odmawiając unieważnienie prawa z rejestracji wzoru przemysłowego pt. "Pojemnik z pokrywką" nr [...], udzielonego na rzecz J.S., Urząd Patentowy RP dopuścił się - mogącego mieć zasadniczy wpływ na wynik sprawy - naruszenia przepisów postępowania, a w szczególności art. 7 k.p.a., art. 77 § 1 k.p.a., a także art. 107 § 3 k.p.a. – poprzez niewyjaśnienie wszystkich okoliczności istotnych dla prawidłowego i pełnego rozstrzygnięcia sprawy, a w szczególności poprzez:

- brak wyraźnego wykazania w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji na przeprowadzenie analizy porównawczej poszczególnych elementów przeciwstawionego wzoru użytkowego nr [...] oraz spornego wzoru przemysłowego nr [...], a także niedokonanie precyzyjnej oceny istotności danych cech dla ostatecznego wyglądu spornego wzoru, co w konsekwencji – według Sądu - spowodowało brak wykazania w sposób jednoznaczny i precyzyjny, iż porównywane wzory nie są identyczne, w rozumieniu przepisu art. 103 ust. 1 ustawy – Prawo własności przemysłowej, a także

- niedokonanie pełnej oceny istnienia indywidualnego charakteru spornego wzoru przemysłowego nr [...] z uwagi na nieuwzględnienie przez organ w swojej ocenie zakresu swobody twórczej (art. 104 ust. 2 p.w.p.), jaką dysponuje twórca wzoru, ze względu na dziedzinę, do której przynależy sporny wzór, a w szczególności niewskazanie w uzasadnieniu decyzji, na czym polegają ograniczenia możliwości projektowania nowych i oryginalnych rozwiązań w postaci pojemników z pokrywką przeznaczonych na artykuły spożywcze lub przemysłowe, a także niedokonanie jakiejkolwiek analizy oceny oddziaływania ogólnego wrażenia z punktu widzenia tzw. zorientowanego użytkownika, co w dalszej konsekwencji doprowadziło – według Sądu - do niewykazania w sposób jednoznaczny i precyzyjny, że sporny wzór przemysłowy spełnia przesłankę indywidualnego charakteru, w rozumieniu przepisu art. 104 ust. 1 ustawy – Prawo własności przemysłowej.

Tym samym przyjąć należy, iż Urząd Patentowy RP dopuścił się naruszenia przepisu art. 8 k.p.a. i wyrażonej w nim zasady pogłębiania zaufania obywateli do organów Państwa.

Naruszenie wspomnianych przepisów procedury administracyjnej mogło mieć – w ocenie Sądu - istotny wpływ na ostateczny wynik sprawy, a więc stanowi dostateczną podstawę prawną do uchylenia przez sąd administracyjny zaskarżonej decyzji Urzędu Patentowego RP.

Zdaniem Sądu należy na wstępie stanowczo podkreślić, iż Urząd Patentowy RP wydając zaskarżoną decyzję z dnia [...] marca 2006 r. w przedmiocie odmowy unieważnienia prawa z rejestracji spornego wzoru przemysłowego nr [...] był związany rygorami procedury administracyjnej, określającej jego obowiązki w zakresie sposobu przeprowadzenia postępowania, a następnie końcowego rozstrzygnięcia sprawy (vide: art. 256 ust. 1 p.w.p.).

Związanie rygorami procedury administracyjnej oznacza, że Urząd Patentowy RP jest obowiązany m.in. do przestrzegania zasady pogłębiania zaufania obywateli do organów Państwa (art. 8 k.p.a.). Z zasady wyrażonej w tym przepisie wynika przede wszystkim wymóg praworządnego i sprawiedliwego prowadzenia postępowania i rozstrzygnięcia sprawy przez organ administracji publicznej, co jest zasadniczą treścią zasady praworządności. Tylko postępowanie odpowiadające takim wymogom i decyzje wydane w wyniku postępowania tak ukształtowanego mogą wzbudzać zaufanie obywateli do organów administracji publicznej, nawet wtedy, gdy decyzje administracyjne nie uwzględniają ich żądań. Naczelny Sąd Administracyjny w Warszawie w wyroku z dnia 7 grudnia 1984 r., sygn. akt III SA 729/84, ONSA 1984, nr 2, poz. 117, podkreślił, że w celu realizacji tej zasady konieczne jest przede wszystkim ścisłe przestrzeganie prawa, zwłaszcza w zakresie dokładnego wyjaśnienia okoliczności sprawy, konkretnego ustosunkowania się do żądań i twierdzeń stron oraz uwzględnienia w decyzji zarówno interesu społecznego, jak i słusznego interesu obywateli, przy założeniu, że wszyscy obywatele są równi wobec prawa. Organ administracji jest ponadto obowiązany w sposób wyczerpujący zebrać i ocenić cały materiał dowodowy (art. 7, art.77 § 1 i art. 80 k.p.a.) oraz uzasadnić swoje rozstrzygnięcie według wymagań określonych w przepisie art. 107 § 3 k.p.a.

Według przepisu art. 102 ust. 1 ustawy z dnia 30 czerwca 2000 r. – Prawo własności przemysłowej, wzorem przemysłowym jest nowa i posiadająca indywidualny charakter postać wytworu lub jego części, nadana mu w szczególności przez cechy linii, konturów, kształtów, kolorystykę, strukturę lub materiał wytworu oraz przez jego ornamentację.

Zgodnie z przepisem art. 103 ust. 1 p.w.p. wzór przemysłowy uważa się za nowy, jeżeli przed datą, według której oznacza się pierwszeństwo do uzyskania prawa z rejestracji, identyczny wzór nie został udostępniony publicznie przez stosowanie, wystawienie lub ujawnienie w inny sposób, z zastrzeżeniem ust. 2. Wzór uważa się za identyczny z udostępnionym publicznie także wówczas, gdy różni się od niego jedynie nieistotnymi szczegółami.

Z kolei zgodnie z definicją zawartą w art. 104 ust. 1 ustawy - Prawo własności przemysłowej, wzór przemysłowy odznacza się indywidualnym charakterem, jeżeli ogólne wrażenie, jakie wywołuje na zorientowanym użytkowniku, różni się od ogólnego wrażenia wywołanego na nim przez wzór publicznie udostępniony przed datą, według której oznacza się pierwszeństwo.

Ustawodawca wskazał również, iż przy ocenie indywidualnego charakteru wzoru przemysłowego bierze się pod uwagę zakres swobody twórczej przy opracowywaniu wzoru (art. 104 ust. 2 p.w.p.).

Z powyższego wynika, iż wzór ujmowany jest zawsze całościowo, nie zaś jako zbiór poszczególnych właściwości. Ujęcie to sprawia, że zarówno przy weryfikacji przesłanki nowości, jak i indywidualnego charakteru, ocenie poddany zostaje wzór właśnie jako całość.

W tej sytuacji zgodzić się należy co do zasady z organem, iż jeśli chodzi o przesłankę nowości ocenia się ją na podstawie jednego konkretnego rozwiązania, o identycznych w zasadzie cechach. Zdaniem Sądu Urząd Patentowy RP zasadnie przyjął więc, iż nie wystarczy dowieść, że istotne elementy rozwiązania są znane z kilku odrębnych rozwiązań wcześniejszych. W tej sytuacji organ prawidłowo uznał, iż niezasadne jest powoływanie się w sprzeciwie dla wykazania braku nowości spornego wzoru przemysłowego na wiele wcześniejszych zgłoszeń wzorów, czy też wynalazków.

Zauważyć należy również, iż pomimo pewnych wątpliwości, jakie nasuwa treść przepisu art. 25 Porozumienia TRIPS, w literaturze przyjmuje się zgodnie, że w świetle mających pierwszeństwo przepisów wspólnotowych (vide: Dyrektywa nr 98/71/WE Parlamentu Europejskiego i Rady UE z dnia 13 października 1998 r. w sprawie prawnej ochrony wzorów) oraz norm krajowych (vide: postanowienia przepisów art. 102-104 p.w.p.) dopuszczalna jest rejestracja wzorów stanowiących kombinację cech "kopiowanych" z już wprowadzonych do obrotu, albowiem taki wzór uzyska ochronę, jeżeli ogólne wrażenie, jakie wywiera, różni się od wrażenia wywieranego przez porównywane wzory (tak m.in. E. Nowinska /w:/ E. Nowinska, U. Promińska, M. du Vall, Prawo własności przemysłowej. Przepisy i omówienie, Wydawnictwo Prawnicze LexisNexis, Warszawa 2004).

Przyjąć należy, iż ocena nowości wzoru przemysłowego polega na przeprowadzeniu analizy porównawczej poszczególnych elementów rozwiązania przeciwstawionego oraz wzoru przemysłowego zgłaszanego do rejestracji. Koniecznym zatem elementem porównania jest wskazanie istniejących różnic i rozstrzygnięcie, jaki charakter mają występujące różnice. W literaturze przyjmuje się, iż porównanie należy zacząć od oceny istotności danej cechy dla ostatecznego wyglądu wzoru. Tylko zatem różnice cech istotnych pozwalają uznać, że porównywane wzory nie są identyczne (tak m.in. K. Szczepanowska-Kozłowska /w:/ Zdolność rejestracyjna wzoru w prawie Unii Europejskiej, PPH, marzec 2005, s. 47).

W niniejszej sprawie przyjąć należy, iż organ nie dokonał jednoznacznej analizy porównawczej poszczególnych elementów przeciwstawionego wzoru użytkowego nr [...] oraz spornego wzoru przemysłowego nr [...], a także nie dokonał precyzyjnej oceny istotności danych cech dla ostatecznego wyglądu spornego wzoru, co w konsekwencji – według Sądu - spowodowało brak wykazania w sposób nie budzący wątpliwości, iż porównywane wzory nie są identyczne, w rozumieniu przepisu art. 103 ust. 1 ustawy – Prawo własności przemysłowej. Skarżący zasadnie zarzucił, iż organ ograniczył się wyłącznie do ogólnikowych sformułowań w uzasadnieniu decyzji, nie odnosząc się w żaden sposób do wymienionych w przepisie art. 103 ust. 1 p.w.p. cech nieistotnych, które nie decydują o identyczności spornego wzoru przemysłowego w stosunku do wcześniejszego rozwiązania.

W konsekwencji organ uniemożliwił Sądowi dokonanie pełniej i jednoznacznej oceny zgodności zaskarżonej decyzji pod względem materialnoprawnym, w zakresie przesłanki nowości spornego rozwiązania.

Podobnie, jeśli chodzi o zarzut braku indywidualnego charakteru przyjąć, należy, iż Urząd Patentowy RP nie dokonał pełnej oceny istnienia indywidualnego charakteru spornego wzoru przemysłowego nr [...].

Wprawdzie organ wskazał w uzasadnieniu decyzji, dlaczego uważa, że ogólne wrażenie spornego rozwiązania różni się od wzoru przeciwstawionego, niemniej jednak - wbrew wyraźnemu obowiązkowi nałożonemu przez ustawodawcę – nie uwzględnił w swojej ocenie zakresu swobody twórczej, jaką dysponuje twórca wzoru, ze względu na dziedzinę, do której przynależy sporny wzór. W szczególności organ nie wskazał w uzasadnieniu decyzji, na czym polegają ograniczenia możliwości projektowania nowych i oryginalnych rozwiązań w postaci tego typu pojemników przeznaczonych na artykuły spożywcze, czy też przemysłowe. Urząd nie dokonał również jakiejkolwiek analizy oceny oddziaływania ogólnego wrażenia z punktu widzenia tzw. zorientowanego użytkownika.

W tej sytuacji - zdaniem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie – brak pełnego odniesienia się przez Urząd Patentowy RP do powyższej kwestii, istotnej dla oceny zdolności rejestrowej spornego wzoru przemysłowego, nie dało stronie skarżącej możliwości właściwego ustosunkowania się do zarzutów (stanowiska) organu. W tej sytuacji uchybienie to nie pozwala sądowi administracyjnemu na pełne skontrolowanie legalności zaskarżonej decyzji również pod względem spełniania przesłanki indywidualnego charakteru w rozumieniu przepisu art. 104 ust. 1 p.w.p.

W konsekwencji przyznać należy w pewnym stopniu rację skarżącemu, który zarzucił w skardze, że Urząd Patentowy RP pomimo faktu, iż stwierdził w uzasadnieniu decyzji, że "większość cech wzoru użytkowego jest wyraźnie różna od cech wzoru przemysłowego" – nie poparł jednak tego twierdzenia żadną konkretną analizą porównującą te cechy w obu rozwiązaniach.

Z tej przyczyny należy uznać, iż uchybienia formalne poczynione w toku postępowania spornego przez organ, uniemożliwiły Sądowi prawidłowe ustosunkowania się do zarzutów skargi i wypowiedzenie się co do zasadności podjętego rozstrzygnięcia pod względem materialnoprawnym.

Nieprawidłowości te mogły mieć istotny wpływ na ostateczny wynik sprawy, albowiem w przypadku przyjęcia zasadności tezy strony skarżącej o braku nowości i oryginalności (indywidualnego charakteru) spornego rozwiązania, Urząd Patentowy RP zobowiązany byłby uwzględnić zarzut naruszenia dyspozycji przepisu art. 103 ust. 1 i art. 104 ust. 1 p.w.p. i unieważnić prawo z rejestracji wzoru przemysłowego nr [...].

W ocenie Sądu, aby rozstrzygnięcie to ocenić w sposób prawidłowy, trzeba dysponować stanowiskiem organu zawierającym precyzyjne odniesienie do wszystkich istotnych elementów (przesłanek) dotyczących oceny zarówno nowości, jak i indywidualnego charakteru wzoru oraz wszystkich zarzutów stawianych przez stronę skarżącą. Sąd administracyjny nie czyni bowiem własnych ustaleń w sprawie, a jedynie ocenia zaskarżony akt administracyjny pod względem jego zgodności z prawem materialnym i przepisami procesowymi. Taka kontrola jest jednak możliwa tylko w warunkach wyczerpujących istotę zagadnień ustaleń faktycznych i prawnych dokonanych przez organ administracyjny rozstrzygający sprawę.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie doszedł do przekonania, że uzasadnienie zaskarżonej decyzji nie spełnia wymogów stawianych przez normę zawartą w przepisie art. 107 § 3 k.p.a., albowiem uzasadnienie rozstrzygnięcia organu nie zawiera pełnych wyjaśnień okoliczności branych przez organ pod uwagę przy wydawaniu decyzji o odmowie unieważnienia prawa z rejestracji wzoru przemysłowego nr [...].

Mając powyższe na uwadze należy uznać, iż w toku ponownego postępowania Urząd Patentowy RP w ramach oceny przesłanki nowości - winien dokonać analizy poszczególnych elementów wzoru przeciwstawionego nr [...] i wzoru spornego, poprzez m.in. precyzyjne wskazanie istniejących różnic i rozstrzygnięcie, jaki charakter mają ewentualnie te konkretne występujące różnice.

Jeśli chodzi zaś o ocenę istnienia oryginalności (indywidualnego charakteru) wzoru nr [...], uznać trzeba, iż organ zobowiązany będzie ponownie dokonać porównania ogólnego wrażenia przeciwstawionych rozwiązań przy uwzględnieniu zakresu swobody twórczej, jaką dysponuje twórca wzoru, ze względu na dziedzinę, do której przynależy sporny wzór przemysłowy.

Pamiętać jednakże należy, iż dokonując szczegółowej analizy kwestii ograniczeń możliwości projektowania nowych i oryginalnych rozwiązań w zakresie tego typu pojemników na artykuły spożywcze lub przemysłowe, organ zobowiązany będzie uwzględnić fakt, iż w przypadku wzorów, których ukształtowanie jest jedynie efektem założeń estetycznych, swoboda twórcza jest większa, niż w przypadku wzorów które realizują również wymogi natury funkcjonalnej, czy ergonomicznej. Urząd Patentowy RP zmuszony będzie pamiętać również o tym, że tam, gdzie zakres swobody twórczej jest większy, dokonywana ocena oryginalności może pozwalać na przyjęcie tezy, iż różnice powinny mieć łatwo zauważalny charakter. Z kolei, w przypadku wzorów o małym zakresie swobody twórczej pamiętać warto, iż doktryna przyjmuje, że nawet stosunkowo małe różnice nie pozostaną niezauważone przez poinformowanego użytkownika (vide: K. Szczepanowska-Kozłowska /w:/ Zdolność rejestracyjna wzoru ..., s. 48).

Ponadto należy – zdaniem Sądu – zobowiązać organ, aby przy ponownym dokonywaniu oceny oryginalności (indywidualnego charakteru) spornego wzoru nr [...], uwzględnił punkt widzenia tzw. zorientowanego użytkownika, któremu przypisać można zdecydowanie wyższy, niż u przeciętnego konsumenta, poziom zdolności spostrzegania istniejących różnic.

Biorąc powyższe pod uwagę, Sąd orzekł, jak w sentencji wyroku, działając na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

W oparciu o przepis art. 152 p.p.s.a. Sąd orzekł, iż uchylona decyzja Urzędu Patentowego RP nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku.

Jednocześnie Sąd – działając w oparciu o przepis art. 200 p.p.s.a. - zasądził zwrot kosztów postępowania sądowego, w tym zwrot uiszczonego wpisu sądowego w wysokości 1.000,- złotych, a także postanowił o zwrocie kosztów zastępstwa procesowego (w tym kosztów poniesionej opłaty skarbowej od udzielonego pełnomocnictwa) w kwocie 615,- złotych, na podstawie przepisu art. 205 § 2 p.p.s.a. w zw. z § 12 ust. 1 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 2 grudnia 2003 r. w sprawie opłat za czynności rzeczników patentowych (Dz.U. z 2003 r. Nr 212, poz. 2076 ze zm.).