Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt VIII SA/Wa 568/18
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2018-10-24 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6320 Zasiłki celowe i okresowe
Hasła tematyczne: Pomoc społeczna
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 8 ust. 1 pkt 2, art. 7, art.39
journal: Dz.U. 2017 poz 1769
law: Ustawa z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej - tekst jedn.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Iwona Szymanowicz-Nowak, Sędziowie Sędzia WSA Artur Kot, Sędzia WSA Iwona Owsińska-Gwiazda (sprawozdawca), Protokolant Starszy referent Magdalena Krawczyk, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 24 października 2018 r. w Radomiu sprawy ze skargi R. L. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w R. z dnia [...] maja 2018 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania zasiłku celowego oddala skargę.


UZASADNIENIE

Przedmiotem rozpoznania jest skarga R. L. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w R. znak [...]

z [...] maja 2018 r. w przedmiocie odmowy przyznania zasiłku celowego.

Skarga została złożona w następującym stanie faktycznym sprawy:

Pismem z 12 stycznia 2018 r. R. L. (zwana dalej: wnioskodawczyni, skarżąca) zwróciła się do Prezydenta Miasta R. z wnioskiem o pomoc finansową. W toku wywiadu środowiskowego przeprowadzonego 31 stycznia 2018 r. skarżąca sprecyzowała, że wnioskuje o udzielenie m. in. pomocy na zakup gorącego posiłku.

Decyzją nr [...] z [...] marca 2018 r. organ I instancji na podstawie art. 2, 5, 7, 8, 17 ust. 1 pkt 5, art. 39, 102 ust. 1, art. 106 ust. 1, art. 110 ust. 7 i 8, art. 115 ustawy z 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej (Dz.U. z 2017 r., poz. 1769 ze zm. zwana dalej: u.p.s.), art. 104 ustawy z 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2017 r. poz. 1257 ze zm., zwana dalej: k.p.a.) oraz rozporządzenia Rady Ministrów z 14 lipca 2015 r. w sprawie zweryfikowanych kryteriów dochodowych oraz kwot świadczeń pieniężnych z pomocy społecznej (Dz.U. z 2015 r. poz. 1058), orzekł o odmowie przyznania pomocy w formie zasiłku celowego (świadczenia pieniężnego na zakup posiłku).

Podstawę powyższego stanowiło ustalenie, iż pomimo spełniania ustawowego kryterium dochodowego uprawniającego do przyznania wnioskowanego świadczenia, stwierdzony brak współpracy skarżącej oraz wprowadzanie w błąd pracownika socjalnego poprzez nie przedstawienie faktycznej sytuacji osobistej, majątkowej, materialnej i dochodowej rodziny skutkuje odmową ustalenia prawa do zasiłku.

W odwołaniu skarżąca podała, że jako osoba bezrobotna, zarejestrowana

w powiatowym urzędzie pracy, bez prawa do zasiłku, według prawa i ustawowo ma prawo do zasiłku okresowego z tytułu bezrobocia, gdyż Konstytucja i ustawy jej to zapewniają. Uważa, że świadczenie rodzinne nie jest dochodem. Oświadczyła, że 14 lutego 2018 r. nie odmówiła wyjaśnień, lecz powiedziała co myśli o bezczelności

i wścibstwie donosicieli. Podała, że nikt nie będzie szantażował jej i jej syna, zmuszał do podpisywania kontraktów, które niczemu nie służą. Nikt nie będzie zmuszał jej syna, który jest uczniem, bez kwalifikacji, do rejestracji w urzędzie pracy. Nikt też na nie będzie dyktował jej kiedy ma złożyć wniosek o orzeczenie niepełnosprawności. Podała, że jest chora, żaden kontrakt socjalny nie da jej pracy, a syn nie zobowiązywał się do pracy w [...]. Ponadto skarżąca podała, że od 2011 r. i wcześniej nie korzystała z pomocy społecznej, więc nikogo nie wprowadzała w błąd i nie musiała nic tłumaczyć. Nie podpisywała również żadnych kontraktów, wszystkie kontrakty podpisywał jej syn, gdyż to był warunek otrzymania pomocy. Wskazała, że pracownica socjalna przychodziła do niej cyklicznie na wywiad, za każdym razem z inną koleżanką

i prześwietlała mieszkanie. Wydzwaniała do Spółdzielni, do elektrowni i do innych instytucji. Bezprawnie na każdym wywiadzie sprawdzała rachunki za wodę, czynsz

i światło.

Wskazaną na wstępie i stanowiącą przedmiot oceny w niniejszej sprawie decyzją z [...] maja 2018 r. SKO w R. utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję.

W uzasadnieniu organ odwoławczy wskazał, że wniosek o przyznanie świadczeń z pomocy społecznej wnioskodawczyni złożyła 12 stycznia 2018 r. W trakcie aktualizacji wywiadu środowiskowego skarżąca wniosła m.in. o przyznanie zasiłku celowego na zakup gorącego posiłku. W wywiadzie ustalono, że skarżąca (lat [...]) prowadzi wspólne gospodarstwo domowe z synem D. M. (lat [...]). Zamieszkuje w mieszkaniu własnościowym, 3-pokojowym. W mieszkaniu tym zamieszkuje jeszcze córka skarżącej E. C. wraz z rodziną, która prowadzi oddzielne gospodarstwo domowe. Skarżąca ma wykształcenie średnie zawodowe i udokumentowany staż pracy ok. 5 lat. Pracowała jako rejestratorka w przychodni, obecnie zarejestrowana jest w powiatowym urzędzie pracy jako bezrobotna bez prawa do zasiłku. Leczy się z powodu schorzeń serca, nadciśnienia, schorzeń kręgosłupa, tarczycy, cukrzycy, neurologicznych

i gastrologicznych. Skarżąca podczas wywiadu zobowiązała się, po odbyciu wizyt u lekarzy, do złożenia wniosku o orzeczenie niepełnosprawności. Syn skarżącej uczy się w systemie zaocznym w gimnazjum dla dorosłych. Zajęcia odbywają się raz na dwa tygodnie w soboty i niedziele. Nie jest zarejestrowany w urzędzie pracy. Ma [...], a obecnie ma wykonać badania na wadę wzroku. Kolegium podało, iż ostatnia udzielona rodzinie przez organ I instancji pomoc to zasiłek okresowy przyznany od listopada do grudnia 2017 r. po [...] zł miesięcznie oraz w grudniu 2017 r. zasiłek celowy na: gorący posiłek - [...] zł, żywność - [...] zł, środki czystości - [...] zł, kurtkę zimową dla skarżącej i jej syna - [...] zł, obuwie dla skarżącej i syna - [...] zł. Ustawowe kryterium dochodowe na osobę w rodzinie wynosi [...] zł, natomiast kryterium podwyższone uchwałą stanowiące 150% kryterium dochodowego - [...] zł. Ustalając dochód na osobę w rodzinie wnioskodawczyni organ I instancji nie uwzględnił dochodu utraconego (zasiłku okresowego) przyjął dochody rodziny z miesiąca zgłoszenia, tj. ze stycznia 2018 r.,

a nie z miesiąca poprzedzającego złożenie wniosku (grudnia 2017 r.), kiedy dochód ten był wyższy o kwotę [...] zł. Łączny miesięczny dochód rodziny skarżącej za styczeń 2018 r. ustalono na kwotę [...] zł ([...] zł - zasiłek rodzinny, [...] zł - dodatek z tytułu samotnego wychowywania dziecka, [...] zł - renta rodzinna syna). W konsekwencji dochód w rodzinie wnioskodawczyni za miesiąc styczeń 2018 r. wyniósł [...] zł, co na osobę w rodzinie daje kwotę [...] zł. Dochód ten jest niższy od kryterium dochodowego, które wynosi [...] zł na osobę. Skarżąca spełniła zatem kryterium dochodowe uprawniające jej rodzinę do przyznania pomocy w formie zasiłku celowego. Z uwagi na bezrobocie rodzina spełnia również przesłankę wymienioną w art. 7 pkt 2-15 u.p.s.

SKO uznało, iż brak współdziałania skarżącej z pracownikiem socjalnym (odmowa zawarcia kontraktu socjalnego, niedotrzymywanie jego postanowień, nieuzasadniona odmowa podjęcia zatrudnienia, innej pracy zarobkowej przez osobę bezrobotną) uzasadniał odmowę przyznania wnioskowanego świadczenia. Przesłanki powyższego zostały wyczerpująco uzasadnione przez organ I instancji. Jak wyjaśnił Prezydent, podstawą odmowy przyznania wnioskodawczyni pomocy w formie świadczenia pieniężnego na zakup posiłku był brak współpracy skarżącej i jej syna

z pracownikiem socjalnym oraz nowe okoliczności w związku z sytuacją materialną rodziny, które ujawniono w toku postępowania, z których wynika, że syn skarżącej otrzymał w 2011 r. odszkodowanie w wysokości [...] zł z tytułu tragicznej śmierci ojca, a ponadto otrzymuje comiesięczną rentę w wysokości [...] zł. Okoliczności tych skarżąca nie wyjaśniła (odmówiła złożenia wyjaśnień oświadczając, że wszystko powiedziała podczas wywiadu i żadnych innych dochodów nie posiada). Z ustaleń organu I instancji w tym zakresie wynika, że w 2011 r. [...] w R. wypłacił na rzecz syna skarżącej odszkodowanie w wysokości [...] zł. jak również wypłaca na jego rzecz comiesięczną rentę w wysokości [...] zł. Stwierdził, że wnioskodawczyni określając podczas wywiadu środowiskowego swoją sytuację materialną i dochodową i nie podając jednocześnie, iż jej syn pobiera rentę

w wysokości [...] zł miesięcznie, wprowadzała w błąd pracownika socjalnego. Organ I instancji za minimum współdziałania rodziny z pracownikiem socjalnym uznał zarejestrowanie się syna skarżącej w powiatowym urzędzie pracy oraz podjęcie aktywności w poszukiwaniu pracy zarówno przez skarżącą jak i jej pełnoletniego syna, do czego byli zobowiązywani w decyzjach przyznających świadczenia z pomocy społecznej (z 27 stycznia 2017 r. i 27 marca 2017 r.). W związku z powyższym, podczas wywiadu środowiskowego, przeprowadzonego 29 maja 2017 r. organ I instancji zaproponował synowi wnioskodawczyni zawarcie kontraktu zawodowego

w zakresie nabywania umiejętności w poruszaniu się po rynku pracy oraz znalezieniu zatrudnienia. Kontrakt podpisano 31 maja 2017 r. na okres do 23 sierpnia 2017 r. Syn wnioskodawczyni nie wywiązał się jednak z zawartego kontraktu socjalnego. Kolejny kontrakt z synem skarżącej został zawarty 1 lutego 2018 r. na okres do 30 kwietnia 2018 r. Syn skarżącej zobowiązał się w nim do kontaktu z firmą [...] w sprawie zatrudnienia, do cyklicznych spotkań z doradcą zawodowym oraz do spotkań

z pracownikiem socjalnym w wyznaczonych terminach. Syn skarżącej nie wywiązał się ze swoich zobowiązań, nie zgłosił się na spotkanie z doradcą zawodowym, nie kontaktował się z pracownikiem socjalnym. Nie zarejestrował się również w PUP jako osoba bezrobotna i nie podjął aktywności w zakresie poszukiwania pracy, pomimo że uczy się w systemie zaocznym, zajęcia szkolne odbywają się raz na dwa tygodnie

w soboty i niedziele, i proponowane działania nie kolidują z nauką.

Również skarżąca nie podjęła żadnych działań mających na celu poprawę własnej sytuacji życiowej, przekładając ciężar zabezpieczenia swoich potrzeb na organ pomocy społecznej. Nie wykazała aktywności w poszukiwaniu pracy, gdyż jak poinformowała, jej stan zdrowia ogranicza możliwości podjęcia przez nią zatrudnienia. Nie wywiązała się także ze zobowiązania wystąpienia o wydanie orzeczenia o stopniu niepełnosprawności w ustalonym z pracownikiem socjalnym terminie do 28 lutego 2018 r. W złożonym odwołaniu stwierdziła natomiast, że nikt nie będzie szantażował jej i jej syna i zmuszał do podpisywania kontraktów, nikt nie będzie zmuszał jej syna, który jest uczniem, do rejestracji w urzędzie pracy dla widzimisię, i nikt na siłę nie będzie dyktował kiedy ma złożyć wniosek o grupę inwalidzką.

W ocenie SKO powyższe wskazuje, na brak jakiejkolwiek aktywność ze strony skarżącej do poprawy swojej sytuacji życiowej, gdyż jak podała nie jest w stanie podjąć pracy ze względu na stan zdrowia, nie dąży też do udokumentowania tego faktu

w formie uzyskania stopnia niepełnosprawności. Skarżąca formułuje jedynie oczekiwania w zakresie uzyskania pomocy społecznej. To wszystko świadczy o tym, że organ I instancji miał prawo przyjąć, że postawa skarżącej jest roszczeniowa, gdyż uważa, że pomoc społeczna bezwzględnie należy się jej i jej rodzinie i nie ma przy tym znaczenia fakt, czy rodzina podejmuje działania w kierunku poprawy swojej sytuacji życiowej, czy też nie.

Kolegium wyjaśniło, iż jak wynika z przepisów ustawy o pomocy społecznej, celem pomocy społecznej nie jest utrzymywanie na koszt podatnika osób, które nie chcą podjąć trudu wyjścia z ciężkiej sytuacji materialnej, ale jedynie pomoc mająca na celu przezwyciężenie przez nich samych chwilowej, trudnej sytuacji. Dlatego osoby, które wnoszą o przyznanie im pieniędzy publicznych w postaci świadczeń z pomocy społecznej na zaspokojenie własnych potrzeb, mają obowiązek współdziałania

z pracownikiem socjalnym w rozwiązywaniu trudnej sytuacji pod rygorem odmowy przyznania świadczenia.

W konsekwencji organ odwoławczy uznał, że postawa wnioskodawczyni i jej syna uzasadnia zarzut braku współdziałania w rozwiązywaniu trudnej sytuacji życiowej, w szczególności niewywiązywanie się z zawartych kontraktów socjalnych, braku gotowości do podjęcia zatrudnienia. Na negatywną ocenę zasługuje również świadome wprowadzanie w błąd pracownika socjalnego polegające na przedstawianiu przez skarżącą nieprawdziwej sytuacji osobistej, materialnej, majątkowej

i podpisywanie niezgodnych z prawdą oświadczeń, bez podania kwot dochodu

z [...] w R. jak również roszczeniowa postawa skarżącej. Tym samym spełniona została ustawowa przesłanka z art. 11 ust. 2 u.p.s. uprawniająca organ pomocy społecznej do odmowy przyznania pomocy w formie świadczenia pieniężnego na zakup posiłku (zasiłku celowego).

Jednocześnie Kolegium wskazało, że działania pracownika socjalnego polegające na sprawdzaniu podczas wywiadu środowiskowego rachunków za wodę, czynsz i światło są obowiązkiem pracownika, co wynika z arkusza wywiadu środowiskowego, wymagającego każdorazowo aktualizacji sytuacji, m. in. mieszkaniowej, a co za tym idzie finansowej wnioskodawcy. Pracownik socjalny ma obowiązek ustalić czy wnioskodawca opłaca rachunki za mieszkanie, czy też nie i skąd ma na te opłaty pieniądze lub jak duże ma zadłużenie i jakiej w związku z tym pomocy należy udzielić. Ponadto podczas przeprowadzania rodzinnego wywiadu środowiskowego oraz świadczeniu pracy socjalnej w środowisku może uczestniczyć drugi pracownik socjalny (art. 107, ust. 3a u.p.s.). Skarżąca podniosła bowiem

w swoim odwołaniu takie działania jako zarzut w stosunku do pracownika socjalnego.

SKO oceniło, iż zaskarżona decyzja znajduje uzasadnienie w świetle art. 7 k.p.a. nakazującego załatwienie sprawy z uwzględnieniem interesu społecznego i słusznego interesu obywateli, zaś uzasadnienie decyzji odpowiada wymogom art. 77 i art. 107 § 3 k.p.a., gdyż znajduje oparcie w aktach sprawy. Wskazano, że w podstawie prawnej zaskarżonej decyzji brakuje powołania art. 4 i art. 11 ust. 2 u.p.s., na którym organ I instancji oparł sentencję, ale okoliczność braku współpracy wynikająca z treści tych artykułów, a co za tym idzie - sankcja z nich wynikająca (odmowa przyznania pomocy w formie świadczenia pieniężnego na zakup posiłku), jest w pełni zawarta i omówiona w obszernym uzasadnieniu tej decyzji. Tym samym powyższe uchybienie, w świetle zebranego w aktach sprawy materiału dowodowego, nie ma wpływu na spójność sentencji z uzasadnieniem i nie może stanowić podstawy do uchylenia zaskarżonej decyzji.

W skardze do sądu skarżąca wniosła o uchylenie w/w decyzji w całości, zarzucając naruszenie przepisów postępowania:

1. art. 7 i art. 77 §1 k.p.a. poprzez uznanie, iż zebrany w sprawie materiał dowodowy pozwala w zupełności na wydanie decyzji utrzymującej w mocy zaskarżoną decyzję, podczas gdy jego dogłębne i rzetelna analiza powinna prowadzić do przeciwnej konstatacji;

2. brak wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia całości materiału dowodowego co do świadomości skarżącej co do wprowadzenia w błąd pracownika socjalnego

w zakresie okoliczności, z których wynika, iż syn skarżącej, otrzymał w 2011 r. odszkodowanie w wysokości [...] zł z tytułu tragicznej śmierci ojca oraz otrzymuje comiesięczną rentę w wysokości [...] złotych miesięcznie, podczas gdy skarżąca nie była w posiadaniu informacji, iż kryteria te są niezbędne do otrzymania pomocy społecznej, nadto kwota, którą otrzymał wówczas małoletni syn skarżącej z tytułu odszkodowania, została spożytkowana na bieżące utrzymanie i stanowiło rekompensatę Państwa za błędy urzędników i niesłuszną śmierć W. M..

Uzasadniając skargę podała, że organy przeprowadziły postępowanie dowodowe w sposób nie dokładny i nierzetelny. Nie zbadały stanu faktycznego oraz stanu majątkowego skarżącej. Zaznaczyła, iż otrzymana od Państwa tytułem odszkodowania kwota [...] zł została spożytkowana przez rodzinę przez cały ten okres. Przez siedem lat, do chwili obecnej skarżąca wraz z rodziną otrzymaną z odszkodowania kwotę przeznaczali na potrzeby życiowe. Obecnie z kwoty tej nie pozostało żadnych pieniędzy. Z kolei zasądzona na rzecz jej syna renta w wysokości [...] złotych miesięcznie, nie wystarcza w całości, aby pokryć codzienne zapotrzebowanie szybko dorastającego młodego człowieka. W konsekwencji w związku z ciężką sytuacją rodzinną i finansową synowi skarżącej winna przysługiwać pomoc Państwa w formie zasiłków celowych.

Odpowiadając na skargę, Kolegium podtrzymało argumentację zawartą

w zaskarżonej decyzji i wniosło o oddalenie skargi.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Materialnoprawną podstawę zaskarżonej decyzji stanowiły przepisy ustawy

o pomocy społecznej. Zgodnie z art. 8 ust. 1 pkt 2 u.p.s. prawo do świadczeń z pomocy społecznej przysługuje osobie w rodzinie, w której dochód na osobę nie przekracza kwoty [...] zł. przy jednoczesnym wystąpieniu co najmniej jednego z powodów wymienionych w art. 7 pkt 2-15 ustawy lub innych okoliczności uzasadniających udzielenie pomocy społecznej. Zgodnie z uchwałą Rady Miejskiej w R[. Nr [...] z dnia [...] grudnia 2013 r. w sprawie podwyższenie kryterium dochodowego uprawniającego do przyznania nieodpłatnie pomocy w zakresie dożywiania dla osób objętych programem wieloletnim "Pomoc państwa w zakresie dożywiania 2014-2020"

w formie pieniężnej, pomoc w zakresie dożywiania może być przyznana nieodpłatnie osobom i rodzinom znajdującym się w sytuacjach wymienionych w art. 7 ustawy

o pomocy społecznej, w szczególności osobom samotnym, w podeszłym wieku, chorym lub niepełnosprawnym, jeżeli dochód na osobę w rodzinie nie przekracza 150% kryterium dochodowego na osobę w rodzinie.

Przesłanki przyznania zasiłku celowego reguluje art. 39 ust. 1 i 2 u.p.s., zgodnie

z którym w celu zaspokojenia niezbędnej potrzeby bytowej może być przyznany zasiłek celowy. Zasiłek celowy może być przyznany w szczególności na pokrycie części lub całości kosztów zakupu żywności, leków i leczenia, opału, odzieży, niezbędnych przedmiotów użytku domowego, drobnych remontów i napraw w mieszkaniu, a także kosztów pogrzebu.

Na tle powołanego przepisu w orzecznictwie sądów administracyjnych ugruntował się pogląd, który Sąd w pełni podziela, że decyzja o przyznaniu zasiłku celowego ma charakter uznaniowy. Oznacza to, że to organ ma swobodę decyzyjną, co do ustalenia treści decyzji uznaniowej, związaną z realizowaniem określonej w zakresie przedmiotu decydowania, polityki państwa. Kontrola sądu administracyjnego, prowadzona z punktu widzenia legalności decyzji administracyjnych, jest w stosunku do takich decyzji ograniczona. Sprowadza się bowiem do zbadania, czy w toku postępowania w sposób wyczerpujący zebrano materiał dowodowy, czy dokładnie zostały wyjaśnione istotne

w sprawie okoliczności, a zatem, czy prowadząc postępowanie w sprawie organ ją rozpoznający nie uchybił przepisom art. 7 i art. 77 § 1 k.p.a. oraz czy organ w sposób wszechstronny i wnikliwy rozważył cały zebrany w sprawie materiał dowodowy i czy po wszechstronnym oraz wnikliwym rozważeniu owego materiału dokonał prawidłowej oceny istnienia przesłanek warunkujących zastosowanie przepisu przewidującego możliwość przyznania określonego uprawnienia i zakresu owego uprawnienia. Istotne znaczenie przy tym ma uzasadnienie wydanej przez organ decyzji rozstrzygającej sprawę (por. wyrok NSA z 21 czerwca 2011 r., sygn. akt I OSK 1794/10, publ. cbois).

W tym miejscu wyjaśnić należy, że rozpatrzenie wniosku o przyznanie tego rodzaju świadczenia powinno nastąpić z uwzględnieniem celu pomocy społecznej. Tym zaś w świetle art. 2 ust. 1 u.p.s. jest umożliwienie osobom i rodzinom przezwyciężenie trudnych sytuacji życiowych, których nie są one w stanie pokonać wykorzystując własne uprawnienia, zasoby i możliwości. Instytucja ta wspiera osoby i rodziny w wysiłkach zmierzających do zaspokojenia niezbędnych potrzeb i umożliwia im życie w warunkach odpowiadających godności człowieka (art.3 ust. 1 u.p.s.), a jej zadaniem jest zapobieganie trudnym sytuacjom życiowym poprzez podejmowanie działań zmierzających do życiowego usamodzielnienia osób i rodzin oraz do ich integracji ze środowiskiem (art. 3 ust. 2 u.p.s.). Podkreślić przy tym należy, że art. 4 u.p.s. nakłada na osoby i rodziny korzystające z pomocy społecznej obowiązek współdziałania

w rozwiązywaniu trudnej sytuacji życiowej. Zgodnie zaś z art. 11 ust. 2 u.p.s. brak współdziałania osoby lub rodziny z pracownikiem socjalnym lub asystentem rodziny,

o którym mowa w przepisach o wspieraniu rodziny i systemie pieczy zastępczej,

w rozwiązywaniu trudnej sytuacji życiowej, odmowa zawarcia kontraktu socjalnego, niedotrzymywanie jego postanowień, nieuzasadniona odmowa podjęcia zatrudnienia, innej pracy zarobkowej przez osobę bezrobotną lub nieuzasadniona odmowa podjęcia lub przerwania szkolenia, stażu, przygotowania zawodowego w miejscu pracy, wykonywania prac interwencyjnych, robót publicznych, prac społecznie użytecznych,

a także odmowa lub przerwanie udziału w działaniach w zakresie integracji społecznej realizowanych w ramach Programu Aktywizacja i Integracja, o których mowa

w przepisach o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy, lub nieuzasadniona odmowa podjęcia leczenia odwykowego w zakładzie lecznictwa odwykowego przez osobę uzależnioną mogą stanowić podstawę do odmowy przyznania świadczenia, uchylenia decyzji o przyznaniu świadczenia lub wstrzymania świadczeń pieniężnych

z pomocy społecznej.

W świetle powyższych regulacji w niniejszej sprawie wbrew twierdzeniom skarżącej nie można koncentrować się jedynie na okoliczności, że skarżąca pozostaje osobą bezrobotną nie osiąga dochodu i jak podaje – leczy się. Niewątpliwie osoba dotknięta problemem bezrobocia może być objęta pomocą społeczną, w tym w formie zasiłku celowego, aczkolwiek w świetle założeń ustawy o pomocy społecznej od osoby tej wymaga się również aktywności w dążeniu do poprawy jej sytuacji bytowej

i materialnej. Podzielić przy tym należy stanowisko Kolegium i organu I instancji zawarte w uzasadnieniach zaskarżonej i poprzedzającej ją decyzji, że pomoc społeczna nie jest i nie może być traktowana jako źródło dochodu służące zaspokajaniu nawet najbardziej uzasadnionych potrzeb życiowych. Nie polega ona bowiem jedynie na bezzwrotnym przekazywaniu środków pieniężnych czy udzielaniu świadczeń niepieniężnych w tym znaczeniu, że udzielanie tego rodzaju pomocy jest jedynie środkiem służącym

w dążeniu do życiowego usamodzielnienia się osób i rodzin oraz ich integracji ze środowiskiem. Założenie tego rodzaju musi przewidywać aktywność społeczną beneficjenta pomocy społecznej, którą ustawa o pomocy społecznej określa mianem "współdziałania". Jedną z form współdziałania jest kontrakt socjalny zawierany na podstawie przepisu art. 108 ust. 1 u.p.s.. Przepis ten stanowi, że w celu określenia sposobu współdziałania w rozwiązywaniu problemów osoby lub rodziny znajdujących się w trudnej sytuacji życiowej pracownik socjalny zatrudniony w ośrodku pomocy społecznej lub w powiatowym centrum pomocy rodzinie może zawrzeć kontrakt socjalny z tą osobą lub rodziną, w celu wzmocnienia aktywności i samodzielności życiowej, zawodowej lub przeciwdziałania wykluczeniu społecznemu.

W ocenie Sądu w niniejszej sprawie organy prawidłowo ustaliły stan faktyczny sprawy, który wskazuje, że skarżąca spełnia podstawowe przesłanki przyznania świadczenia pomocy społecznej w formie zasiłku celowego. Prawidłowym jest również wniosek organu, że skarżąca nie wykonała własnych zobowiązań (w zakresie złożenia wniosku o ustalenie stopnia niepełnosprawności) zaś jej syn nie zrealizował zawartych w kontraktach socjalnych z 31 maja 2017 r. i 1 lutego 2018 r. zobowiązań, w ramach których zobowiązał się, że skontaktuje się z firmą [...] w sprawie zatrudnienia, do cyklicznych spotkań z doradcą zawodowym oraz do spotkań z pracownikiem socjalnym w wyznaczonych terminach. Żadnego z deklarowanych i określonych kontraktem socjalnym zobowiązań wnioskodawczyni i jej syn nie dotrzymali. W tym kontekście zasadnie uznało Kolegium, że brak aktywności w poszukiwaniu pracy, zerwane kontrakty socjalne oraz brak wystąpienia o ustalenie stopnia niepełnosprawności świadczą o braku współdziałania skarżącej i jej pełnoletniego syna w przezwyciężeniu trudnej sytuacji rodziny.

Właściwie oceniły także organy, iż skarżąca określając sytuację materialną, finansową i dochodową rodziny wprowadziła w błąd pracownika socjalnego nie informując go o uzyskanym w 2011 r. na rzecz syna odszkodowaniu w kwocie [...] zł oraz o uzyskiwanej od listopada 2016 r. rencie w kwocie [...] zł. Należy w tym miejscu podkreślić, iż jak wynika z przedstawionych przy skardze akt administracyjnych, w złożonym w dniu 31 stycznia 2018 r. oświadczeniu skarżąca nie ujawniła dochodu uzyskiwanego od [...] w R. tytułem renty syna. W tym samym dniu skarżąca potwierdziła swoim podpisem oświadczenie o zobowiązaniu się do informowania organu pomocy społecznej o każdej zmianie sytuacji materialnej.

W konsekwencji powyżej omówionych dokumentów nie można uznać za wiarygodne twierdzeń wnioskodawczyni dotyczących jej braku świadomości co do wykazywania – przy ubieganiu się o pomoc społeczną - wszystkich uzyskiwanych przez rodzinę dochodów.

Zdaniem Sądu w opisanym stanie faktycznym sprawy Kolegium trafnie przyjęło, że organ I instancji był uprawniony do odmowy przyznania zasiłku celowego. Skarżąca nie wywiązała się z własnych deklaracji i te właśnie okoliczności świadczące o braku współpracy z organem wraz z wykazanym brakiem aktywności w poszukiwaniu pracy oraz w zestawieniu z nieinformowaniem organu o istotnych okolicznościach dotyczących uzyskiwanego dochodu, uprawniały organ do odmowy przyznania skarżącej wnioskowanej pomocy finansowej.

Jednocześnie Sąd stwierdza, iż w prowadzonym przez organy postępowaniu nie dopatrzył się naruszenia przepisów postępowania, na które powołuje się skarżąca

w skardze, tj. art. 7, art. 77 k.p.a. Przeciwnie organy obu instancji w sposób wszechstronny i wnikliwy rozważyły cały zebrany w sprawie materiał dowodowy oraz dokonały prawidłowej oceny zaistnienia przesłanek warunkujących zastosowanie przepisu przewidującego możliwość przyznania skarżącej wnioskowanego świadczenia. Także uzasadnienie zaskarżonej decyzji odpowiada wymogom określonym w art. 107 § 3 k.p.a.

Wobec powyższego, Sąd na podstawie art. 151 p.p.s.a., orzekł jak w wyroku.