Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt VI SA/Wa 1735/06
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2007-02-14 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6313 Cofnięcie zezwolenia na broń
Skarżony organ: Komendant Policji
Treść wyniku: Oddalono skargę

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Olga Żurawska – Matusiak Sędziowie Sędzia WSA Izabela Głowacka – Klimas (spr.) Sędzia WSA Grażyna Śliwińska Protokolant Anna Błaszczyk po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 14 lutego 2007 r. sprawy ze skargi A. G. na decyzję Komendanta Głównego Policji z dnia [...] lipca 2006 r. nr [...] w przedmiocie cofnięcia pozwolenia na broń palną sportową i broń palną myśliwską oddala skargę


UZASADNIENIE

W dniu [...] lutego 2004 r. do Wydziału Postępowań Administracyjnych KP wpłynęła kserokopia aktu oskarżenia, skierowanego przeciwko A.G. do Sądu Rejonowego dla W., o popełnienie czynu z art. 291 § 1 k.k. w zw. z art. 294 § 1 k.k. w zb. z art. 270 § 1 k.k. w zb. z art. 272 k.k. w zw. z art. 11 § 2 k.k. i art. 91 k.k.

W związku z powyższym dnia [...] lutego 2004 r. organ właściwy w sprawie pozwoleń na broń, wszczął z urzędu postępowanie administracyjne w kierunku cofnięcia w/wym. pozwolenia na broń palną sportową i broń palną myśliwską.

Wyrokiem z dnia [...] grudnia 2004 r. sygn. akt [...] Sąd Rejonowy dla W. Wydz. [...] Karny uznał Pana A. G. za winnego popełnienia zarzucanych mu aktem oskarżenia czynów tj. popełnienia przestępstw z art. 270 § 1 k.k. w zw. z art. 11 § 2 k.k. w zw. z art. 91 k.k. i art. 291 § 1 k.k.

Komendant Policji działając na podstawie art. 18 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji dwoma decyzjami z dnia [...] marca 2006 r. o tym samym numerze, cofnął Panu A. G. pozwolenie na broń palną myśliwską i broń palną sportową.

Odwołanie od powyższych decyzji wniósł Pan A. G. zwany dalej skarżącym zarzucając organowi I instancji naruszenie prawa materialnego poprzez błędną wykładnię art. 18 ust. 1 pkt 2 oraz art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji, a także naruszenie art. 6, 7, 8 i 107 k.p.a. Strona nie zgodziła się z zaliczeniem jej do osób, o których mowa w art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy, bowiem popełniła występek przeciwko wiarygodności dokumentów, a nie przeciwko życiu, zdrowiu lub mieniu. Organ Policji przekroczył zatem granice uznania administracyjnego i w sposób nieuprawniony cofnął jej pozwolenia na broń. Z powyższych powodów wniosła o zmianę zaskarżonych decyzji.

Decyzją z dnia [...] lipca 2006 r. Komendant Główny Policji utrzymał w mocy zaskarżone decyzje. W uzasadnieniu podał między innymi, że zaskarżone decyzje są zasadne, a ustalony stan faktyczny sprawy odpowiada treści przepisów art. 18 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji.

Zgodnie z przywołanymi przepisami, właściwy organ Policji cofa pozwolenie na broń, jeżeli osoba, której takie pozwolenie wydano należy do osób, co do których zachodzi uzasadniona obawa, że mogą użyć broni w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego, w szczególności skazanych prawomocnym orzeczeniem sądu za przestępstwo przeciwko życiu, zdrowiu lub mieniu. Jak więc wynika z powyższego, ustawodawca sam bezpośrednio wskazał, jakie okoliczności uzasadniają istnienie przedmiotowej obawy, z powodu której organy Policji obowiązane są cofnąć pozwolenie na broń - jest to w szczególności skazanie m.in. za przestępstwo przeciwko mieniu (przy tym ustawodawca nie ustanowił warunku, iż przestępstwa te muszą mieć jakikolwiek związek z bronią). Zauważyć zatem należy, iż A. G. został prawomocnie skazany - wbrew jego przekonaniu – m.in. właśnie za przestępstwo p-ko mieniu. Wskazuje na to wyraźnie wspomniany wyżej wyrok Sądu Rejonowego dla W. z dnia [...] grudnia 2004 r. (prawomocny od dnia [...] stycznia 2005 r.), którym uznano go za winnego popełnienia przestępstw z art. 270 § 1 k.k. oraz 291 § 1 k.k. Ten drugi czyn w nomenklaturze karnej nazywany jest paserstwem, które polega na nabyciu lub pomocy w zbyciu rzeczy uzyskanej za pomocą czynu zabronionego albo też na ukryciu tej rzeczy lub pomocy w jej ukryciu. Z tego względu, wobec wypełnienia przesłanki z art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji, organy Policji nie mogą rozstrzygnąć niniejszej sprawy inaczej, niż tylko cofając stronie pozwolenie na broń. Dyspozycja art. 18 ust. 1 pkt 2 ustawy nie pozostawia bowiem organom Policji żadnego innego wyboru. Tym samym nie można mówić o nadinterpretacji przepisów prawa materialnego, co strona zarzuciła w odwołaniu organowi I instancji. Wątpliwości też nie budzi to, że organy Policji są uprawnione do orzekania w sprawach broni (art. 9 ustawy o broni i amunicji) oraz to, że organ l instancji zastosował prawidłową podstawę prawną rozstrzygnięcia, więc zupełnie niezasadny jest zarzut naruszenia zasady praworządności, wyrażającej się tym, że organy administracji publicznej obowiązane są działać na podstawie przepisów prawa (art. 6 k.p.a.). Nie można się również doszukać w postępowaniu przeprowadzonym przez Komendanta Policji naruszenia zasad, o których mowa w art. 7 i 8 k.p.a. - organ ustalił istnienie w stosunku do strony przesłanki z art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy

o broni i amunicji i zastosował - nie mając wyboru, jak już wskazano - skorelowany z nim przepis art. 18 ust. 1 pkt 2 tej ustawy. Przy tym - jak wynika z powyższego -

w ustalonym stanie faktycznym i prawnym sprawy nie mamy do

czynienia - wbrew przekonaniu strony - z uznaniem administracyjnym, lecz

przeciwnie - zaskarżona decyzja ze względu na obligatoryjny charakter drugiego ze wskazanych przepisów jest decyzją związaną.

Ma słuszność strona twierdząc, że w sytuacji konfliktu interesu społecznego ze słusznym interesem obywatela, organy administracji publicznej zobowiązane są zważyć oba te interesy, wskazać, który uznały za ważniejszy i - z jakich powodów. Organ I instancji wskazał w uzasadnieniu swej decyzji, że dla interesu społecznego nie byłoby korzystne zachowanie jej pozwolenia na broń, skoro popełniła ona umyślne przestępstwo przeciwko mieniu. Organ odwoławczy podziela to stanowisko i wskazuje, że wyjaśnienia strony, zawarte w odwołaniu od tej decyzji, jakoby padła ofiarą oszustów, nie są wiarygodne w świetle skazującego ją, prawomocnego wyroku. Poza tym w tym samym odwołaniu strona stwierdziła, iż przyznała się do popełnienia przestępstw, o które była oskarżona. Prawomocny, skazujący wyrok sądu jest dla organów Policji wiążący co do ustalania prawnych i faktycznych przesłanek cofnięcia pozwolenia na broń.

Podkreślić również należy, że z woli ustawodawcy dostęp do broni palnej jest ściśle reglamentowany, dysponowanie nią wymaga więc zgody odpowiedniego organu Państwa wyrażonej decyzją administracyjną. Z uwagi na charakter tego prawa, wiążący się ściśle ze sferą ochrony bezpieczeństwa i porządku publicznego, od osób ubiegających się i posiadających pozwolenie na broń wymagana jest nienaganna postawa, polegająca na przestrzeganiu przez posiadacza pozwolenia porządku prawnego, co daje także gwarancję bezpiecznego i zgodnego z przepisami dysponowania bronią palną. Popełnienie przez stronę czynu wymierzonego w dobro bezpośrednio wskazane w art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy jako uzasadniające istnienie obawy, o której w tym przepisie mowa, przekreśla możliwość dalszego korzystania z tego szczególnego uprawnienia, jakim jest pozwolenie na broń.

Skargę na powyższą decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wniósł Pan A. G. zwany dalej skarżącym. W skardze domagał się uchylenia zaskarżonej decyzji, której zarzucił naruszenie art. 18 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji oraz art. 6, 7, 8, 107 k.p.a.

Ponadto podniósł, że wydana decyzja wykracza poza granice uznania administracyjnego i nosi cechy dowolności. Oparcie decyzji administracyjnej na nieprawidłowo ustalonym stanie faktycznym stanowiło naruszenie zasady prawdy obiektywnej, co powinno skutkować uchyleniem decyzji. Zasadę ogólną, wyrażoną w art. 7 k.p.a. In fine, należy według skarżącego odczytywać w taki sposób, iż w przypadku sprzeczności interesu społecznego ze słusznym interesem obywateli, załatwienie sprawy przez organ administracji publicznej, powinno być wyrazem pogodzenia tych interesów. W każdym przypadku działający organ ma obowiązek wykazać o jaki interes publiczny chodzi i udowodnić, iż jest on na tyle ważny i znaczący, że bezwzględnie wymaga ograniczenia uprawnień indywidualnych obywateli. Reguła ta ma zastosowanie we wszystkich przypadkach, w których rozstrzygnięcie sprawy powierzone zostało, jak w przypadku jego sprawy, tzw. uznaniu administracyjnemu.

Argumentował, że nie należy do grona osób, co do których istniała uzasadniona obawa, że mogą użyć broni w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa i porządku publicznego. Wskazane w art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy wyliczenie rodzajów przestępstw, stanowi dla organów Policji wytyczną interpretacyjną dla oceny, czy dany stan faktyczny uzasadnia zaliczenie konkretnej osoby do kręgu osób wymienionych w art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy. W tej sytuacji zaliczenie go do wyżej wymienionej kategorii osób jest co najmniej niedopuszczalną nadinterpretacją obowiązującego prawa.

Wskazując na naruszenie przez organy administracyjne wyrażonej w art. 8 k.p.a. zasady pogłębiania zaufania, podniósł, że pozwolenia na broń myśliwską i sportową miał od około 15 lat i przez cały ten okres był godny najwyższego zaufania tych organów policji oraz gwarantował, że posiadana przez niego broń nigdy nie będzie stanowiła zagrożenia dla społeczeństwa.

W odpowiedzi na skargę Komendant Główny Policji wniósł o jej oddalenie.

Skarżący uzupełnił skargę, przytaczając dodatkowo zarzut naruszenia przepisów postępowania administracyjnego, które miało wpływ na treść decyzji, a mianowicie art. 7, 75 § 1 i art. 77 k.p.a., polegające na zaniechaniu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy i zebrania istotnych dowodów, mających wpływ na rozstrzygnięcie sprawy. Wyrażało się to w szczególności w zaniechaniu przeprowadzenia dowodu z dokumentów znajdujących się w aktach sprawy karnej przeciwko skarżącemu, na okoliczności związane z popełnieniem przez skarżącego czynu zabronionego oraz związku tych okoliczności z zakwalifikowaniem skarżącego do osób, o których mowa w art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji.

Ponadto na rozprawie w dniu 14 lutego 2007 r. złożył wniosek skierowany do Rzecznika Praw Obywatelskich o wniesienie kasacji od prawomocnego wyroku Sądu Rejonowego dla W., którym skarżący został uznany za winnego popełnienia zarzucanych mu czynów i skazany na karę pozbawienia wolności.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Stosownie do art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Innymi słowy, wchodzi tutaj w grę kontrola aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dokonywana pod względem ich zgodności z prawem materialnym i przepisami procesowymi.

Nadto w myśl art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.), zwanej dalej p.p.s.a., Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.

Kontrola sądu administracyjnego ogranicza się przy tym do kontroli legalności - zgodności decyzji z prawem, nie obejmuje zaś kwestii jej zasadności i celowości. Sąd zobowiązany jest więc do badania decyzji pod względem formalnoprawnym.

W świetle powyższych kryteriów, skarga wniesiona przez A. G. nie może być uwzględniona. Zarówno zaskarżona decyzja organu II instancji, jak i utrzymane nią w mocy decyzje Komendanta Policji w W. z dnia [...] marca 2006 r., cofające pozwolenia na broń palną myśliwską i broń palną sportową, nie naruszają zarówno przepisów prawa materialnego wskazanych w ustawie z dnia 21 maja 1999 r. o broni i amunicji, jak również przepisów kodeksu postępowania administracyjnego, a w szczególności art. 7 i 8 k.p.a., jak również w art. 77 § 1, art. 80 oraz art. 107 § 3 k.p.a. w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

Organy zarówno I jak i II instancji prawidłowo przeprowadziły postępowanie, kierując się wyrażonymi w art. 7 i art. 77 k.p.a. zasadami prawdy obiektywnej i uwzględniania interesu społecznego i słusznego interesu obywateli, wnikliwie badając wszystkie istotne dla rozstrzygnięcia okoliczności. W oparciu o zebrany materiał, dokonały niewadliwych ustaleń faktycznych, a dokonana przez nie ocena materiału dowodowego nie budzi zastrzeżeń Sądu. Zaskarżona decyzja Komendanta Głównego Policji nie narusza zasad postępowania administracyjnego, znajduje oparcie zarówno w przepisach ustawy o broni i amunicji, jaki i pozostaje w zgodzie z podstawowymi celami ustawy nałożonymi przez ustawodawcę, a więc celem bezpieczeństwa i porządku publicznego. Działanie organów obu instancji było rzetelne, wolne od arbitralności, dające się racjonalnie wyjaśnić okolicznościami faktycznymi konkretnej sprawy.

Materialnoprawną podstawą decyzji organów obu instancji były przepisy art. 18 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy z dnia 21 maja 1999 r. o broni i amunicji (Dz. U. z 2004 r., Nr 52, poz. 525, ze zm.) - zwanej dalej ustawą. Zgodnie z przepisem art. 18 ust. 1 pkt 2 ustawy, właściwy organ Policji cofa pozwolenie na broń, jeżeli osoba, której pozwolenie takie wydano, należy do osób, o których mowa w art. 15 ust. 1 pkt 2-6 ustawy, to jest osobom, co do których zachodzą negatywne przesłanki wydania pozwolenia na broń. Należy w tym miejscu zaznaczyć, że użyte w cytowanym przepisie sformułowanie "cofa pozwolenie na broń" jest kategoryczne. Oznacza ono obowiązek cofnięcia pozwolenia w wypadku zaistnienia którejkolwiek z przesłanek przewidzianych art. 15 ust. 1 pkt 2-6.

Przepis art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji, w brzmieniu obowiązującym w dacie wydawania decyzji przez organy I i II instancji stanowił, że pozwolenia na broń nie wydaje się osobom "co do których istnieje uzasadniona obawa, że mogą użyć broni w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego, w szczególności skazanym prawomocnym orzeczeniem sądu za przestępstwo przeciwko życiu, zdrowiu lub mieniu albo wobec których toczy się postępowanie karne o popełnienie takich przestępstw."

Ze zgromadzonego materiału wynika niewątpliwie, że wyrokiem Sądu Rejonowego dla W. z dnia [...] grudnia 2004 r. w sprawie [...], A. G. został skazany na karę łączną 1 roku i 6 miesięcy pozbawienia wolności za przestępstwa określone w art. 270 §1 k.k. oraz w art. 291 §1 k.k. w zbiegu z art. 270 §1 k.k. w związku z art. 11 § 2 k.k. i w związku z art. 91 k.k. W stosunku do skarżącego wyrok ten uprawomocnił się dnia [...] stycznia 2005 r.

Czyn penalizowany w art. 291 §1 k.k. określany jest mianem paserstwa i należy niewątpliwie do kategorii przestępstw przeciwko mieniu. Z kolei fałszerstwo materialne dokumentu, określone w art. 270 § 1 k.k., godzi w wiarygodność dokumentów. Przestępstwa określone w tych przepisach popełnić można jedynie umyślnie, przy czym fałszerstwo może być dokonane jedynie w zamiarze bezpośrednim.

W tej sytuacji należy zgodzić się z organami Policji obu instancji, iż w niniejszej sprawie zachodziła obligatoryjna przesłanka do cofnięcia skarżącemu posiadanego pozwolenia na broń palną myśliwską i broń palną sportową.

Ustosunkowując się do twierdzeń skarżącego, że w stosunku do jednego z przypisanych czynów doszło do przedawnienia karalności, należy podkreślić, że zgodnie z art. 11 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, ustalenia wydanego w postępowaniu karnym prawomocnego wyroku skazującego co do popełnienia przestępstwa wiążą sąd administracyjny. Skutkiem tego nie jest możliwe uwzględnienie argumentacji pełnomocnika skarżącego, dotyczącej przedawnienia karalności jednego z czynów skarżącego. Skierowanie do Rzecznika Praw Obywatelskich wniosku o wywiedzenie kasacji od prawomocnego orzeczenia nie jest bowiem jednoznaczne ze wzruszeniem takiego orzeczenia w wyniku postępowania kasacyjnego.

Z uwagi na umyślny charakter przestępstw przypisanych skarżącemu, za chybione należy uznać powoływanie się na jego dotychczasową dobrą opinię, jak również na postawę w postępowaniu karnym, wyrażającą się między innymi w powiadomieniu organów o popełnionym przez siebie przestępstwie. Z tego samego względu za niepoparte żadnymi dowodami należy uznać zawarte w skardze twierdzenia, że przypisane skarżącemu przestępstwa popełnił on nieumyślnie.

Bez wątpienia prawo posiadania broni nie należy w Polsce do bezwzględnych praw obywatelskich gwarantowanych w Konstytucji RP. Prawa tego nie gwarantują również przepisy prawa międzynarodowego, w tym także prawa wspólnotowego.

Organy uprawnione do wydawania pozwoleń na broń muszą brać pod uwagę nie tylko subiektywnie pojmowany interes konkretnego obywatela, ale także mieć wzgląd na interes bezpieczeństwa i porządku publicznego. Ten wzgląd zaś dyktuje konieczność ścisłej reglamentacji pozwoleń na broń (zwłaszcza palną, której użycie w każdym przypadku zagraża zdrowiu lub życiu innych osób), a więc wydawanie ich tylko w sytuacjach uznanych za szczególne, oraz cofanie pozwoleń w sytuacjach, w których powyższy interes jest zagrożony. Organy te, dokonując oceny przepisów i oceny stanu faktycznego, muszą realizować swoje zadania w sposób odpowiadający uzasadnionemu interesowi obywatela, chyba że wchodzi on w konflikt z interesem ogólnym. Z takim właśnie przypadkiem organy obu instancji miały do czynienia w niniejszej sprawie i dokonując oceny materiału dowodowego, podjęły decyzje kierując się celami wskazanymi w przepisie art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji, przedkładając interes społeczny nad interesem strony skarżącej.

Ponadto organy Policji nie mogą dowolnie interpretować przepisów aktów normatywnych regulujących omawianą materię. Ma to szczególne znaczenie w rozpatrywanej sprawie z uwagi na użyte w treści art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy sformułowanie "w szczególności". Sprawia to, że wymienione grupy przestępstw (przeciwko życiu, zdrowiu lub mieniu) traktowane powinny być jako wytyczne, którymi powinien kierować się organ przy ocenie, czy dana osoba daje należytą rękojmię zgodnego z prawem posługiwania się posiadaną bronią. Jednakże wbrew zarzutom skarżącego, w rozpatrywanej sprawie brak jest uzasadnionych podstaw, aby skutecznie zarzucić organom obu instancji, że dokonały dowolnej oceny osoby i postawy skarżącego.

Z orzecznictwa sądów administracyjnych jednoznacznie wynika, iż uzasadniona obawa, o której mowa w art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji, dotyczy przewidywanych zachowań posiadacza broni. Może ją uzasadniać dotychczasowe postępowanie danej osoby (np. nadużywanie alkoholu, dopuszczanie się czynów nagannych), czy też ujemne cechy charakteru (nieopanowanie, porywczość, niezrównoważenie psychiczne i inne) (tak m.in. /w:/ wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 25 października 2005 r., sygn. akt II OSK 128/05, nie publik.).

Sąd w pełni podziela wyrażone przez organy zarówno I jak i II instancji stanowisko, że osoby posiadające pozwolenie na broń powinny w sposób szczególny unikać wchodzenia w kolizję z prawem, zaś od posiadacza broni palnej wymagać należy nieskazitelnej postawy. Bezspornym jest, że skarżący naruszając obowiązujący ład prawny takiej postawy nie okazał. Z kolei fakt popełnienia przez skarżącego - legitymującego się wieloletnim doświadczeniem w zakresie posiadania pozwolenia na różne rodzaje broni palnej - ciągu przestępstw przeciwko mieniu, stwierdzony prawomocnym wyrokiem karnym, świadczy o braku poszanowania dla obowiązującego porządku prawnego. Charakter przypisanych mu przestępstw z całą pewnością uprawnia do stwierdzenia, że mają one wpływ na ocenę, wskazanej w powołanym przepisie ustawy, przesłanki negatywnej zezwolenia na posiadanie broni. Oceny takiej nie zmienia fakt, że wykonanie orzeczonej wobec skarżącego kary warunkowo zawieszono. Świadczy to jedynie o tym, że orzekający w sprawie karnej sąd powszechny, kierując się dyrektywami wymiaru kary i środków karnych uznał, iż wystarczy to do osiągnięcia celów kary, a w szczególności zapobieże powrotowi do przestępstwa.

Podsumowując, skarżący nie daje gwarancji przestrzegania przepisów ustawy o broni i amunicji w zakresie nie tylko bezpiecznego posiadania broni palnej, ale również jej używania.

Reasumując, brak jest jakichkolwiek podstaw do kwestionowania zaskarżonej decyzji. Mając na względzie powyższe, działając w myśl art. 151 p.p.s.a., orzeczono jak w sentencji.