Wyrok WSA w Gliwicach, sygn. akt III SA/Gl 298/21
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach
Data orzeczenia: 2021-07-27 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6219 Inne o symbolu podstawowym 621
Hasła tematyczne: Pomoc publiczna
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 5 ust. 3
journal: Dz.U. 2021 poz 743
law: Ustawa z dnia 30 kwietnia 2004 r. o postępowaniu w sprawach dotyczących pomocy publicznej - t.j.
article: art. 219
journal: Dz.U. 2020 poz 256
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - t.j.
article: art. 6 ust. 3, art. 7 ust. 1
journal: Dz.U. 2020 poz 1114
law: Ustawa z dnia 13 czerwca 2013 r. o gospodarce opakowaniami i odpadami opakowaniowymi - t.j.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Barbara Brandys-Kmiecik Sędziowie Sędzia WSA Małgorzata Herman (spr.) Asesor WSA Piotr Pyszny po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 27 lipca 2021 r. sprawy ze skargi A sp. z o.o. w C. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie odmowy wydania zaświadczenia o pomocy de minimis oddala skargę.


UZASADNIENIE

Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K. (dalej: SKO, organ odwoławczy), zaskarżonym postanowieniem, Nr [...], z [...] r., na podstawie art. 1 i art. 2 ustawy z 12 października 1994r. o samorządowych kolegiach odwoławczych (t.j.: Dz. U. z 2018r., poz. 570) oraz art. 138 § 1 pkt 1 w związku z art. 144 Kodeksu postępowania administracyjnego (t.j.: Dz. U. z 2020r. poz. 256 z późn. zm., dalej: k.p.a.) utrzymało w mocy postanowienie Marszałka Województwa [...] (dalej: organ pierwszej instancji), Nr [...], z [...] r., którym odmówiono "A" Sp. z o.o. z/s w C. (dalej: Spółka, skarżąca) wydania zaświadczenia o udzielonej pomocy de minimis.

Postanowienie zostało wydane w następującym stanie faktycznym i prawnym.

Marszałek Województwa [...], postanowieniem z [...] r., powołując się na art. 219 k.p.a., art. 5 ust. 3 ustawy z 30 kwietnia 2004r. o postępowaniu w sprawach dotyczących pomocy publicznej, oraz art. 7 ust. 1 w związku z art. 6 ust. 3 ustawy z 13 czerwca 2013r. o gospodarce opakowaniami i odpadami opakowaniowymi, po rozpatrzeniu wniosku skarżącej Spółki, zawartego w piśmie z [...] r., w sprawie przyznania pomocy de minimis w zakresie zwolnienia z opłaty produktowej ze względu na wprowadzenie do obrotu produktów w opakowaniach o łącznej masie opakowań nieprzekraczającej 1 Mg, orzekł o odmowie wydania zaświadczenia o udzielonej pomocy de minimis. W uzasadnieniu postanowienia organ pierwszej instancji przedstawił motywy wydanego orzeczenia.

Pismem z [...] r., skarżąca Spółka, złożyła zażalenie na ww. postanowienie, zarzucając naruszenie art. 7a § 1 k.p.a. przez jego niezastosowanie, art. 7 ust. 1 pkt 1 w związku z art. 45 ustawy z 13 czerwca 2013r. o gospodarce opakowaniami i odpadami opakowaniowymi oraz art. 237ea ustawy z 14 grudnia 2012r. o odpadach przez ich błędną wykładnię.

Organ odwoławczy ustalił, że Spółka reprezentowana przez fachowego pełnomocnika, pismem z [...] r. złożyła do organu pierwszej instancji formularz rocznego sprawozdania o produktach, opakowaniach i gospodarowaniu odpadami opakowaniowymi za 2019r. w wersji papierowej, zgodnie z opublikowanym wzorem wraz z załącznikami, a ponadto formularz de minimis oraz oświadczenie o nieotrzymaniu pomocy.

W aktach sprawy przekazanych przez organ pierwszej instancji do organu odwoławczego znajduje się dokument zatytułowany: "Formularz informacji przedstawianych przy ubieganiu się o pomoc de minimis; Stosuje się do pomocy de minimis udzielanej na warunkach określonych w rozporządzeniu Komisji (UE) Nr 1407/2013 z 18 grudnia 2013r. w sprawie stosowania art. 107 i 108 Traktatu o funkcjonowaniu Unii Europejskiej do pomocy de minimis (Dz. Urz. UE L 352 z 24 grudnia 2013, str. 1)." Z treści ww. dokumentu wynika, że Spółka ubiega się o przyznanie pomocy de minimis. Dokument ten został podpisany przez radcę prawnego - pełnomocnika Spółki [...] r. i w tym dniu nadany w placówce poczty. Do ww. wniosku dołączono dodatkowo oświadczenie o otrzymanej pomocy de minimis z dnia [...] r. oraz pełnomocnictwo udzielone radcy prawnemu [...] r. do działania w imieniu Spółki.

SKO w pierwszej kolejności przedstawiło stan prawny odnoszący się do przedmiotowej sprawy.

W myśl art. 1 ust. 1 ustawy z 13 czerwca 2013r. o gospodarce opakowaniami i odpadami opakowaniowymi (Dz. U. z 2020r. poz. 1114) ustawa ta określa:

1.wymagania, jakim powinny odpowiadać opakowania wprowadzane do obrotu,

2. zasady działania organizacji odzysku opakowań,

3. zasady postępowania z opakowaniami oraz odpadami opakowaniowymi,

4. zasady ustalania i pobierania opłaty produktowej

- w celu zmniejszenia ilości i szkodliwości dla środowiska materiałów i substancji zawartych w opakowaniach i odpadach opakowaniowych oraz ilości i szkodliwości dla środowiska opakowań i odpadów opakowaniowych na etapie procesu produkcyjnego, wprowadzania do obrotu, dystrybucji i przetwarzania, w szczególności przez wytwarzanie czystych produktów i stosowanie czystych technologii.

W świetle postanowień ust. 2 ww. artykułu ustawa określa prawa i obowiązki przedsiębiorców, a w ust. 3 tego artykułu ustawa określa także obowiązki użytkowników środków niebezpiecznych będących środkami ochrony roślin.

Z kolei, stosownie do treści art. 6 ust. 1 ww. ustawy przepisów ustawy, z wyłączeniem przepisów art. 14 i art. 45, nie stosuje się do przedsiębiorców w zakresie opakowań, które w danym roku kalendarzowym wprowadzili do obrotu w drodze importu produktów w opakowaniach lub wewnątrzwspólnotowego nabycia produktów w opakowaniach, a następnie w tym samym roku kalendarzowym dokonali eksportu lub wewnątrzwspólnotowej dostawy tych opakowań bez produktów lub wraz z produktami.

Stosownie do brzmienia ust. 3 ww. artykułu przepisów ustawy w zakresie:

1. uzyskania wymaganych poziomów odzysku i recyklingu odpadów opakowaniowych, w tym dotyczących opłaty produktowej, oraz dokumentów potwierdzających recykling lub inny niż recykling proces odzysku odpadów opakowaniowych, eksport odpadów opakowaniowych i wewnątrzwspólnotową dostawę odpadów opakowaniowych,

2. obowiązku prowadzenia publicznych kampanii edukacyjnych, o których mowa w art. 19 ust. 1, oraz obowiązku dotyczącego sprawozdań o wysokości środków przeznaczonych na publiczne kampanie edukacyjne

- nie stosuje się do przedsiębiorców wprowadzających produkty w opakowaniach, którzy w danym roku kalendarzowym wprowadzili do obrotu produkty w opakowaniach o łącznej masie opakowań nieprzekraczającej 1 Mg, z zastrzeżeniem art. 7 ust. 1.

Natomiast zgodnie z art. 7 ust. 1 ww. ustawy przepis art. 6 ust. 3 ma zastosowanie, jeżeli:

1) przedsiębiorca złoży marszałkowi województwa w terminie do dnia 15 marca każdego roku:

a) zaświadczenia lub oświadczenie o pomocy de minimis w zakresie, o którym mowa w art. 37 ustawy z dnia 30 kwietnia 2004r. o postępowaniu w sprawach dotyczących pomocy publicznej,

b) informacje, których zakres został określony w przepisach wydanych na podstawie art. 37 ust. 2a ustawy, o której mowa w lit. a;

2) spełnione są dla przedsiębiorcy warunki dopuszczalności pomocy de minimis określone w obowiązujących przepisach prawa Unii Europejskiej w zakresie pomocy de minimis i pomocy de minimis w rolnictwie.

Zacytowane powyżej brzmienie art. 7 ustawy z 13 czerwca 2013r. o gospodarce opakowaniami i odpadami opakowaniowymi obowiązuje od dnia 1 stycznia 2018r.

W myśl postanowień art. 37 ust. 1 ustawy z 30 kwietnia 2004r. o postępowaniu w sprawach dotyczących pomocy publicznej (t.j.: Dz. U. z 2020r. poz. 708) podmiot ubiegający się o pomoc de minimis jest zobowiązany do przedstawienia podmiotowi udzielającemu pomocy, wraz z wnioskiem o udzielenie pomocy:

1) wszystkich zaświadczeń o pomocy de minimis oraz pomocy de minimis w rolnictwie lub rybołówstwie, jakie otrzymał w roku, w którym ubiega się o pomoc, oraz w ciągu 2 poprzedzających go lat podatkowych, albo oświadczenia o wielkości tej pomocy otrzymanej w tym okresie, albo oświadczenia o nieotrzymaniu takiej pomocy w tym okresie;

2) informacji niezbędnych do udzielenia pomocy de minimis, dotyczących w szczególności wnioskodawcy i prowadzonej przez niego działalności gospodarczej oraz wielkości i przeznaczenia pomocy publicznej otrzymanej w odniesieniu do tych samych kosztów kwalifikujących się do objęcia pomocą, na pokrycie których ma być przeznaczona pomoc de minimis.

Stosownie do treści ust. 5 tego artykułu podmiot ubiegający się o pomoc inną niż pomoc de minimis lub pomoc de minimis w rolnictwie lub rybołówstwie jest zobowiązany do przedstawienia podmiotowi udzielającemu pomocy, wraz z wnioskiem o jej udzielenie, informacji dotyczących wnioskodawcy i prowadzonej przez niego działalności gospodarczej oraz informacji o otrzymanej pomocy publicznej, zawierających w szczególności wskazanie dnia i podstawy prawnej jej udzielenia, formy i przeznaczenia, albo oświadczenia o nieotrzymaniu pomocy.

Stosownie do treści ust. 5b tego artykułu w przypadku pomocy de minimis przewidzianej w akcie normatywnym, o którym mowa w art. 6 ust. 2, gdy z deklaracji, zeznania rocznego lub innego dokumentu nie wynika wartość pomocy, zaświadczenia, oświadczenia lub informacje, o których mowa w ust. 1 lub 2, składa beneficjent pomocy wraz z informacją, o której mowa w art. 5 ust. 3ba.

Stosownie do treści art. 5 ust. 3 ustawy z dnia 30 kwietnia 2004r. o postępowaniu w sprawach dotyczących pomocy publicznej podmioty udzielające pomocy wydają beneficjentowi pomocy zaświadczenie stwierdzające, że udzielona pomoc publiczna jest pomocą de minimis albo pomocą de minimis w rolnictwie lub rybołówstwie.

Organ wskazał, że wydawanie zaświadczeń zostało uregulowane w Dziale VII kodeksu postępowania administracyjnego, zatytułowanym: "Wydawanie zaświadczeń."

Stosownie do postanowień art. 217 § 1 k.p.a. organ administracji publicznej wydaje zaświadczenie na żądanie osoby ubiegającej się o zaświadczenie. W świetle § 2 tego artykułu zaświadczenie wydaje się, jeżeli:

1) urzędowego potwierdzenia określonych faktów lub stanu prawnego wymaga przepis prawa;

2) osoba ubiega się o zaświadczenie ze względu na swój interes prawny w urzędowym potwierdzeniu określonych faktów lub stanu prawnego.

W myśl postanowień § 3 tego artykułu zaświadczenie powinno być wydane bez zbędnej zwłoki, nie później jednak niż w terminie siedmiu dni. Z kolei, w świetle § 4 ww. artykułu zaświadczenie wydaje się w formie dokumentu elektronicznego, opatrzonego bezpiecznym podpisem elektronicznym weryfikowanym za pomocą ważnego kwalifikowanego certyfikatu, jeżeli zażąda tego osoba ubiegająca się o zaświadczenie.

W myśl postanowień art. 218 § 1 k.p.a. w przypadkach, o których mowa w art. 217 § 2 pkt 2 tej ustawy, organ administracji publicznej obowiązany jest wydać zaświadczenie, gdy chodzi o potwierdzenie faktów albo stanu prawnego, wynikających z prowadzonej przez ten organ ewidencji, rejestrów bądź z innych danych znajdujących się w jego posiadaniu. W świetle § 2 tego artykułu organ administracji publicznej, przed wydaniem zaświadczenia, może przeprowadzić w koniecznym zakresie postępowanie wyjaśniające.

Zgodnie z treścią art. 219 k.p.a. odmowa wydania zaświadczenia bądź zaświadczenia o treści żądanej przez osobę ubiegającą się o nie następuje w drodze postanowienia, na które służy zażalenie.

W przedmiotowej sprawie organ odwoławczy ustalił, że Spółka reprezentowana przez radcę prawnego, pismem z [...] r. złożyła do organu pierwszej instancji formularz rocznego sprawozdania o produktach, opakowaniach i gospodarowaniu odpadami opakowaniowymi za 2019r. w wersji papierowej, zgodnie z opublikowanym wzorem wraz z załącznikami.

Organ pierwszej instancji, uzasadniając odmowę wydania zaświadczenia o udzielonej pomocy de minimis wskazał m. in., że: "(...) [...] r. do Marszałka Województwa [...] wpłynął wniosek Spółki., złożony celem ubiegania się o ulgę stanowiącą pomoc de minimis w zakresie wprowadzania na rynek opakowań poniżej 1 Mg w 2019r. to jest wniosek o zwolnienie z wniesienia opłaty produktowej, oświadczenie o otrzymaniu pomocy de minimis oraz formularz informacji przedstawianych przy ubieganiu się o pomoc de minimis.

Organ przypomniał treść art. 6 ust. 3 ustawy z 13 czerwca 2013r. o gospodarce opakowaniami i odpadami opakowaniowymi przepisów ustawy w zakresie uzyskania wymaganych poziomów odzysku i recyklingu odpadów opakowaniowych, w tym dotyczących opłaty produktowej, oraz dokumentów potwierdzających recykling lub inny niż recykling proces odzysku odpadów opakowaniowych, eksport odpadów opakowaniowych i wewnątrz wspólnotową dostawę odpadów opakowaniowych nie stosuje się do przedsiębiorców wprowadzających produkty w opakowaniach, którzy w danym roku kalendarzowym wprowadzili do obrotu produkty w opakowaniach o łącznej masie opakowań nieprzekraczającej 1 Mg, z zastrzeżeniem art. 7 ust. 1.

Dalej wskazał na warunki określone w art.7 ust. 1 ww. ustawy.

Z akt sprawy wynika, że dokumenty przy ubieganiu się o pomoc de minimis zostały złożone [...] r. (nadane przesyłką poleconą w dniu [...]r.) to jest po upływie terminu przewidzianego w wyżej powołanym przepisie. Ww. termin jest terminem prawa materialnego i tym samym ogranicza w czasie dochodzenie lub inną realizację praw podmiotowych, a jego skuteczny upływ powoduje wygaśnięcie określonego prawa podmiotowego lub niemożliwość jego realizacji. Zatem termin prawa materialnego podlega przywróceniu tylko wyjątkowo i jedynie wówczas, gdy taką możliwość przewidują przepisy określające dany termin.

Organ nadmienił, że wprowadzenie stanu epidemicznego a w dalszej kolejności epidemii związanej z COVID - 19 nie jest przesłanką usprawiedliwiającą złożenie po terminie 15 marca 2020r. dokumentów określonych w art. 7 ust. 1 ustawy z 13 czerwca 2013r. o gospodarce opakowaniami i odpadami opakowaniowymi. Na podstawie rozporządzenia Ministra Zdrowia z 13 marca 2020r. w sprawie ogłoszenia na obszarze Rzeczpospolitej Polskiej stanu zagrożenia epidemicznego (...), w okresie od dnia 14 marca 2020r. do odwołania na obszarze Rzeczpospolitej Polskiej ogłasza się stan zagrożenia epidemicznego w związku z zakażeniami wirusem SARS - COV - 2 (§ 1). Na podstawie rozporządzenia Ministra Zdrowia z 20 marca 2020r. w sprawie ogłoszenia na obszarze Rzeczpospolitej Polskiej stanu epidemii (...), w okresie od 20 marca 2020r. do odwołania na obszarze Rzeczpospolitej Polskiej ogłasza się stan epidemii w związku z zakażeniami wirusem SARS - COV - 2 (§ 1). Dnia 8 marca 2020r. weszła w życie ustawa z 2 marca 2020r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COYID - 19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (...) ww. ustawa została zmieniona. Zgodnie z art. 101 ustawy o zmianie ustawy o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COYID - 19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych oraz niektórych innych ustaw z dnia 31 marca 2020r. (...) z dniem jej ogłoszenia, czyli z dniem 31 marca 2020 r. art. 1 pkt 14 wprowadził m.in. art. 15zzr. Art. 15zzr stanowił, że w okresie obowiązywania stanu zagrożenia epidemicznego albo stanu epidemii ogłoszonego z powodu COVID - 19 bieg przewidzianych przepisami prawa administracyjnego terminów:

1) od zachowania których jest uzależnione udzielenie ochrony prawnej przed sądem lub organem,

do dokonania przez stronę czynności kształtujących jej prawa i obowiązki,

przedawnienia,

4) których niezachowanie powoduje wygaśnięcie lub zmianę praw rzeczowych oraz roszczeń i wierzytelności, a także popadnięcie w opóźnienie,

zawitych, z niezachowaniem których ustawa wiąże ujemne skutki dla strony,

6) do dokonania przez podmioty lub jednostki organizacyjne podlegające wpisowi do właściwego rejestru czynności, które powodują obowiązek zgłoszenia do tego rejestru, a także terminów na wykonanie przez te podmioty obowiązków wynikających z przepisów o ich ustroju

- nie rozpoczyna się, a rozpoczęty ulega zawieszeniu na ten okres.

Art. 15zzr zaczął obowiązywać z dniem 31 marca 2020r. Ustawodawca odmiennie terminy wejścia w życie zapisów ww. ustawy zmieniającej wprowadził jedynie dla: (...) Wśród ww. zapisów nie ma art. 15zzr. Na mocy art. 46 pkt 20 ustawy z 14 maja 2020r. o zmianie niektórych ustaw w zakresie działań osłonowych w związku z rozprzestrzenianiem się wirusa SARS - COV - 2 (...)- z dniem 16 maja 2020r. uchylony został m.in. art. 15zzr ustawy z 2 marca 2020r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID - 19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (...). Stan zagrożenia epidemicznego został ogłoszony przed upływem terminu na wykonanie czynności, o której mowa w art. 7 ust. 1 pkt 1 ustawy o gospodarce opakowaniami i odpadami opakowaniowymi z dnia 13 czerwca 2013r. (...), jednak w chwili upływu tego terminu nie obowiązywał przepis, który by zawieszał ten termin. Ponadto z dniem 16 maja 2020r. przestał obowiązywać art. 15zzr. Składając wniosek dnia [...] r. z datą wpływu do Urzędu Marszałkowskiego w dniu [...]r. przedsiębiorca nie dopełnił czynności o której mowa w art. 7 ust. 1 pkt 1 ustawy o gospodarce opakowaniami i odpadami opakowaniowymi z dnia 13 czerwca 2013r. (...), i nie może korzystać z dobrodziejstwa tej normy. W związku z powyższym wniosek o zwolnienie z wniesienia opłaty produktowej za rok 2019 został złożony po terminie. Organ prawidłowo odstąpił zatem od analizy spełnienia przez wnioskodawcę warunków dopuszczalności pomocy de minimis określonych w obowiązujących przepisach prawa Unii Europejskiej w zakresie pomocy de minimis i pomocy de minimis w rolnictwie.

Organ odwoławczy uznał postępowanie organu pierwszej instancji w sprawie za prawidłowe i zgodne z przepisami prawa.

Organ zauważył, że w świetle art. 6 ust. 3 ustawy z 13 czerwca 2013r. o gospodarce opakowaniami i odpadami opakowaniowymi przepisów ustawy w zakresie uzyskania wymaganych poziomów odzysku i recyklingu odpadów opakowaniowych, w tym dotyczących opłaty produktowej, oraz dokumentów potwierdzających recykling lub inny niż recykling proces odzysku odpadów opakowaniowych, eksport odpadów opakowaniowych i wewnątrzwspólnotową dostawę odpadów opakowaniowych nie stosuje się do przedsiębiorców wprowadzających produkty w opakowaniach, którzy w danym roku kalendarzowym wprowadzili do obrotu produkty w opakowaniach o łącznej masie opakowań nieprzekraczającej 1 Mg, z zastrzeżeniem art. 7 ust. 1.

Z kolei, w stosownie do treści art. 7 ust. 1 ww. ustawy przepis art. 6 ust. 3 ma zastosowanie, jeżeli: 1) przedsiębiorca złoży marszałkowi województwa w terminie do dnia 15 marca każdego roku: a) zaświadczenia lub oświadczenie o pomocy de minimis w zakresie, o którym mowa w art. 37 ustawy z 30 kwietnia 2004r. o postępowaniu w sprawach dotyczących pomocy publicznej, b) informacje, których zakres został określony w przepisach wydanych na podstawie art. 37 ust. 2a ustawy, o której mowa w pkt 1; oraz 2) spełnione są dla przedsiębiorcy warunki dopuszczalności pomocy de minimis określone w obowiązujących przepisach prawa Unii Europejskiej w zakresie pomocy de minimis i pomocy de minimis w rolnictwie.

Spółka dopiero [...] r., wypełniła wymogi wynikające z zacytowanego powyżej art. 7 ust. 1 w związku z art. 6 ust. 3 ustawy z 13 czerwca 2013r. o gospodarce opakowaniami i odpadami opakowaniowymi. Tym samym nie dochowała terminu na złożenie ww. zaświadczeń (oświadczeń określonych w tym art. 7 ust. 1 pkt 1 lit. a w związku z art. 6 ust. 3 ustawy z 13 czerwca 2013r. o gospodarce opakowaniami i odpadami opakowaniowymi. Zostały one złożone po terminie.

Organ odwoławczy podzielił stanowisko organu pierwszej instancji zawarte w zaskarżonym postanowieniu, dotyczące stosowania szczególnych regulacji prawnych w związku z ogłoszonym od 14 marca 2020r. do odwołania na obszarze Rzeczypospolitej Polskiej stanem zagrożenia epidemicznego w związku z zakażeniami wirusem SARS - COV - 2 (Dz. U. z 2020r. poz. 374), a następnie od dnia 20 marca 2020r. do odwołania stanem epidemii w związku z zakażeniami wirusem SARS - COV - 2 (Dz. U. z 2020r. poz. 491).

Dalej wskazał, że przywołany w zażaleniu przez Spółkę art. 237ea ust. 1 ustawy z 14 grudnia 2012r. o odpadach nie dotyczy kwestii związanych ze stosowaniem art. 7 ust. 1 pkt 1 lit. a) w związku z art. 6 ust. 3 ustawy z dnia 13 czerwca 2013r. o gospodarce opakowaniami i odpadami opakowaniowymi, lecz reguluje wyłącznie terminy składania sprawozdań, o których mowa w art. 73 i art. 74a ustawy z dnia 14 grudnia 2012r. o odpadach. Nie dotyczy natomiast kwestii związanych z warunkami, po spełnieniu których nie stosuje się niektórych przepisów ustawy z dnia 13 czerwca 2013r. o gospodarce opakowaniami i odpadami opakowaniowymi.

SKO uznało, że organ pierwszej instancji dokonał prawidłowych ustaleń, a zaskarżone postanowienie zawiera prawidłowe uzasadnienie prawne oraz uzasadnienie faktyczne obejmujące opis przebiegu postępowania oraz analizę zebranego w sprawie materiału dowodowego, ze wskazaniem przesłanek wydanego rozstrzygnięcia. Organ pierwszej instancji opisał w nim przebieg postępowania, zacytował i dokonał wykładni zastosowanych przepisów prawa, oraz prawidłowo dokonał oceny zebranego w sprawie materiału dowodowego. Kolegium podzielił poglądy organu pierwszej instancji i z uwagi na powyższe, utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie.

Odnosząc się z kolei do treści odwołania Spółki, Kolegium uznało, że argumenty w nim zawarte - z uwagi na brzmienie przepisów prawa znajdujących zastosowanie w sprawie - nie mogą stanowić podstawy do uchylenia zaskarżonego postanowienia organu pierwszej instancji i wydania innego orzeczenia przez organ odwoławczy. W ocenie Kolegium organ pierwszej instancji przeprowadził postępowanie co do zasady w sposób prawidłowy, w sposób prawem przewidziany dokonał ustaleń, które stanowiły podstawę do wydania zaskarżonego orzeczenia. Kolegium nie stwierdziło sprzeczności w istotnych ustaleniach organu pierwszej instancji z treścią zebranego w sprawie materiału dowodowego. Kolegium uznało ustalenia organu pierwszej instancji, wsparte opiniami organów współdziałających za prawidłowe.

W skardze do WSA w Gliwicach na postanowienie SKO z [...] r., skarżący zarzucił organowi naruszenie:

- art. 7 ust. 1 pkt 1 w zw. z art. 45 ustawy o gospodarce opakowaniami i odpadami opakowaniowymi oraz art. 237ea ustawy o odpadach przez ich błędną wykładnię,

- art. 7a § 1 k.p.a. przez jego niezastosowanie.

W uzasadnieniu skargi, podniósł, że organ myli się, twierdząc, że art. 237ea ust. 1 ustawy o odpadach nie dotyczy kwestii związanych ze stosowaniem art. 7 ustawy o gospodarce opakowaniami i odpadami opakowaniowymi.

Faktycznie przepis ten reguluje terminy składania sprawozdań z art. 73 i 74a ustawy o odpadach, ale na podstawie art. 45 ust. 1 ustawy opakowaniowej terminy te stosuje się także do sprawozdania, o którym mowa w tym przepisie, w którym ustalane są dane będące podstawą do ustalenia przez przedsiębiorcę, czy przysługuje mu zwolnienie z opłaty produktowej, o którym mowa w art. 6 ust. 3 ustawy opakowaniowej i jeśli tak, to czy ubiegać się o nie. Przedsiębiorca może przecież, np. po ustaleniu, że kwota opłaty produktowej jest niewielka, zrezygnować z ubiegania się o zwolnienie na warunkach de minimis. Dlatego też termin z art. 7 ustawy opakowaniowej zawsze pokrywał się z terminem składania sprawozdania.

Organ nie wziął pod uwagę, że w myśl art. 237ea ustawy o odpadach, termin do złożenia sprawozdania, z którym wiąże się przedmiotowy wniosek, pierwotnie przypadający na dzień 15 marca 2020 r., został z mocą obowiązującą od 1 stycznia 2020 r., przedłużony, finalnie do [...] r. To właśnie dane wynikające z tego sprawozdania stanowią podstawę do ustalenia, czy przedsiębiorcy przysługuje prawo do ubiegania się o pomoc de minimis w zakresie m.in. obowiązku uiszczenia opłaty produktowej, gdyż przysługuje ona jedynie podmiotom, które w roku kalendarzowym wprowadziły opakowania o łącznej masie nieprzekraczającej 1 tony.

Ponadto, sposób obliczania obciążającej przedsiębiorcę opłaty, ustalony w załącznikach do ustawy o odpadach, jest na tyle skomplikowany, że samo ustalenie po upływie danego roku danych na podstawie prowadzonej ewidencji o masie wprowadzonych opakowań nie daje wystarczających danych do stwierdzenia wysokości opłaty, gdyż jest ona zależna także od materiałów, z jakich wykonane są opakowania oraz zakresu prowadzonego recyklingu i odzysku.

Zatem skoro przed [...] r. przedsiębiorca nie miał obowiązku ani uiszczenia tej opłaty, ani nawet ustalenia danych, z których wynika, czy przysługuje mu prawo do ubiegania się o zwolnienie od niej, to pomimo innego literalnego brzmienia art. 7 ustawy opakowaniowej (której pozostawienie bez zmian było ewidentnie wynikiem błędu legislacyjnego), należało uznać, że termin do złożenia wniosku o pomoc de minimis upływał wraz z terminem złożenia sprawozdania, na podstawie którego można było ustalić, czy przedsiębiorcy przysługuje zwolnienie oraz jaka jest wysokość opłaty.

W przeciwnym wypadku powstaje sytuacja, w której przedsiębiorca nie wie, czy jest uprawniony do złożenia wniosku, nie zna też wysokości opłaty, której ustalenie mogłoby przecież także prowadzić do rezygnacji z przysługującego mu zwolnienia w przypadku nieznacznej wysokości opłaty - ale ma obowiązek pół roku wcześniej złożyć wniosek o jej przyznanie. Byłaby to sytuacja niedopuszczalna z punktu widzenia konstytucyjnej zasady rozsądnej legislacji, będącej jedną z cech demokratycznego państwa prawnego, którym państwo polskie jest w myśl art. 2 Konstytucji.

Stosowanie wykładni literalnej nie może prowadzić do rezultatów rażąco sprzecznych z zasadami współżycia społecznego, logiką czy praktyką obrotu gospodarczego i w takiej sytuacji należy poszukiwać innych rezultatów za pomocą wykładni systemowej celowościowej. W omawianym przypadku rozsądnego wyniku dostarcza ustalenie, że terminem złożenia wniosku jest - tak jak i w poprzednich latach - termin ustalony dla złożenia sprawozdania o opakowaniach w myśl art. 237ea ustawy o odpadach.

W odpowiedzi na skargę, organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie. W całości podtrzymał stanowisko i argumentację zawarte w zaskarżonym postanowieniu.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył, co następuje:

Skarga okazała się niezasadna.

Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz. U. z 2021 r. poz. 137), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Natomiast według art. 3 § 1 i 2 pkt. 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2019 r. poz. 2325, dalej: p.p.s.a.) sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Kontrola działalności administracji publicznej obejmuje między innymi orzekanie w sprawach skarg na decyzje administracyjne. Tylko zatem stwierdzenie, że zaskarżona decyzja została wydana z naruszeniem prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, z naruszeniem prawa dającym podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego lub z innym naruszeniem przepisów postępowania, jeżeli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy, może skutkować uchyleniem przez Sąd zaskarżonej decyzji (art. 145 § 1 pkt. 1 lit. a, b, c p.p.s.a.). Sąd uwzględniając skargę stwierdza nieważność decyzji lub postanowienia w całości lub części, jeżeli zachodzą przyczyny określone w art. 156 Kodeksu postępowania administracyjnego lub w innych przepisach (art. 145 § 1 pkt 2 p.p.s.a.). Sąd przy tej ocenie kieruje się jedynie normami prawnymi, a nie zasadami celowości, czy słuszności albo sprawiedliwości społecznej. Nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi, orzeka na podstawie akt sprawy po przeprowadzeniu rozprawy (art. 133 § 1 i art. 134 § 1 p.p.s.a).

Rozpoznając niniejszą sprawę w ramach wyżej wskazanych kryteriów, należy stwierdzić, że zaskarżone rozstrzygnięcie zostało wydane z poszanowaniem przepisów postępowania oraz przepisów prawa materialnego.

Sąd w przedmiotowej sprawie podziela w całości stanowisko i argumentację przedstawione w zaskarżonym rozstrzygnięciu.

Biorąc pod uwagę uproszczony i odformalizowany charakter postępowania w sprawie wydania zaświadczenia, nie można skutecznie zarzucać organowi naruszenia zasad postępowania administracyjnego, czy też dokonywania przez organ wykładni przepisów prawa materialnego tylko dlatego, że wydane rozstrzygnięcie w przedmiocie zaświadczenia nie spełnia oczekiwań skarżącego. Charakter postępowania w sprawie wydania zaświadczenia wyłącza zastosowanie art. 7 a § 1 k.p.a. stanowiący o rozstrzyganiu wątpliwości na korzyść strony.

Organ wydając zaświadczenie, na podstawie posiadanych danych i dokumentów, może ewentualnie przeprowadzić postępowanie wyjaśniające w ograniczonym zakresie, jednak przedmiotem tego postępowania nie może być analizowanie zmian w stanie prawnym i wyprowadzanie z tego odpowiednich wniosków.

Postępowanie w sprawie wydawania zaświadczeń jest rodzajem postępowania administracyjnego o charakterze uproszczonym i odformalizowanym. Postępowanie to nie jest jednak postępowaniem administracyjnym, jakiego dotyczy art. 1 pkt 1 k.p.a., a jedynie ma charakter administracyjny z uwagi na stosujące je organy i na jedną z prawnych form działania, do których się ono odnosi. Zaświadczenie jest natomiast informacją, że w posiadaniu organu są wskazane w nim dokumenty świadczące w sposób niewątpliwy o określonych faktach. Jeżeli fakty te budzą wątpliwości, organ nie może przesądzać w sposób arbitralny wątpliwej kwestii.

Zatem nie można uzyskać zaświadczenia o pomocy de minimis, jeżeli z materiałów, którymi dysponował organ, wynikało że taka pomoc nie mogła zostać przyznana (np. ze względu na brak przedłożenia we właściwym terminie wymaganych dokumentów).

Z art. 6 ust. 3 pkt 1 ustawy z dnia 13 czerwca 2013r. o gospodarce opakowaniami i odpadami opakowaniowymi wynika, że przepisów tej ustawy w zakresie uzyskania wymaganych poziomów odzysku i recyklingu odpadów opakowaniowych, w tym dotyczących opłaty produktowej oraz dokumentów potwierdzających recykling lub inny niż recykling proces odzysku odpadów opakowaniowych, eksport odpadów opakowaniowych i wewnątrzwspólnotową dostawę odpadów opakowaniowych nie stosuje się do przedsiębiorców wprowadzających produkty w opakowaniach, którzy w danym roku kalendarzowym wprowadzili do obrotu produkty w opakowaniach o łącznej masie opakowań nieprzekraczającej 1 Mg, z zastrzeżeniem art. 7 ust 1.

Z kolei, art. 7 ust 1 cyt. ustawy stanowi, że przepis art. 6 ust. 3 ma zastosowanie, jeżeli:

1. przedsiębiorca złoży marszałkowi województwa w terminie do 15-tego marca każdego roku:

a) zaświadczenia lub oświadczenie o pomocy de minimis w zakresie , o którym w art. 37 ustawy z dnia 30 kwietnia 2004r. o postępowaniu w sprawach dotyczących pomocy publicznej (Dz.U. z 2020 r. poz. 708),

b) informacje, których zakres został określony w przepisach wydanych na podstawie art. 37 ust. 2a ww. ustawy.

Przywoływana w cytowanym wyżej przepisie ustawa o postępowaniu w sprawach dotyczących pomocy publicznej, przewiduje w art. 5 ust. 3, że podmioty udzielające pomocy wydają beneficjentowi pomocy zaświadczenie stwierdzające, że udzielona pomoc publiczna jest pomocą de minimis, albo pomocą de minimis w rolnictwie lub rybołówstwie.

W sprawie nie jest sporne, że skarżąca nie złożyła Marszałkowi Województwa [...] w wymaganym terminie (czyli do dnia 15 marca 2017r.) zaświadczenia/oświadczenia w sprawie udzielenia pomocy de minimis. Uczyniła to dopiero składając sprawozdanie za rok 2019, w dniu [...] r. Skarżąca nie dopełniła zatem wymogu formalnego określonego w art. 7 ust. 1 pkt 1) ustawy o gospodarce opakowaniami i odpadami opakowaniowymi. Konsekwencją tego była zasadna odmowa wydania zaświadczenia o pomocy de minimis.

Zdaniem Sądu skarżąca nie ma racji podnosząc, że doszło do naruszenia art. 237 ea ustawy o odpadach. W tym przepisie organ określił wyłącznie termin złożenia sprawozdań za rok 2019, o których mowa w art. 73 i art. 74 a.

Z kolei, termin określający warunki wyłączenia przepisów ustawy o gospodarce opakowaniami i odpadami przewidziany dla przedsiębiorców w art. 7 ust. 1 tej ustawy nie uległ zmianie i zobowiązywał do złożenia marszałkowi województwa określonych dokumentów w terminie do dnia 15 marca każdego roku. Tego terminu skarżąca nie dochowała.

Termin złożenia sprawozdania rocznego i termin złożenia marszałkowi województwa zaświadczenia lub oświadczenia o pomocy de minimis to dwa różne terminy, uregulowane w dwóch różnych ustawach, których niedochowanie wywołuje różne skutki.

Bez znaczenia dla rozstrzygnięcia sprawy pozostaje, że w ubiegłych latach oba terminy tj. z ustawy odpadowej i ustawy o gospodarce opakowaniami i odpadami były jednakowe.

Mając powyższe na uwadze, Sąd działając na podstawie art. 151 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji.