Wyrok WSA w Szczecinie, sygn. akt II SA/Sz 730/05
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie
Data orzeczenia: 2005-12-22 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6332 Należności  przedemerytalne
Hasła tematyczne: Ubezpieczenie społeczne
Skarżony organ: Wojewoda
Treść wyniku: Uchylono decyzję I i II instancji
Powołane przepisy: article: art. 145  par.  1 ust. 1 lit. c ,art. 152
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Marzena Iwankiewicz (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Kazimierz Maczewski, Sędzia NSA Iwona Tomaszewska, Protokolant Małgorzata Płocharska-Małys, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 8 grudnia 2005 r. sprawy ze skargi M. R. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie zasiłku przedemerytalnego I. uchyla zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ja decyzję Starosty [...] z dnia [...] r., Nr [...], orzeka, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu, III. zasądza od Wojewody [...] na rzecz skarżącego M. R. kwotę [...] (...) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.


UZASADNIENIE

[...] r. M.R. zarejestrował się w Powiatowym Urzędzie pracy w [...] jako osoba bezrobotna, z wnioskiem o przyznanie zasiłku przedemerytalnego. Decyzją z dnia [...] r. Starosta [...] odmówił przyznania prawa do zasiłku przedemerytalnego z dniem [...]r. W uzasadnieniu decyzji wskazał, że w myśl art. 37j ust. 1 ustawy z dnia 14 grudnia 1994 r. o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu (Dz. U. z 1997 r. Nr 25 poz. 128 z późn. zm.) zasiłek przedemerytalny przysługuje osobie spełniającej wymagania do uzyskania statusu bezrobotnego i prawa do zasiłku oraz posiadającej okres uprawniający do zasiłku wynoszący 35 lat dla mężczyzn lub 30 lat dla mężczyzn, w tym co najmniej 15 lat wykonywania prac uznanych w przepisach emerytalnych za zatrudnienie w szczególnych warunkach lub szczególnym charakterze. Organ wskazał, że staż pracy M.R. wynosi 31 lat, 2 miesiące i 21 dni w tym 11 lat, 5 miesięcy i 27 dni wykonywania pracy w szczególnych warunkach. Zgodnie z rozporządzeniem Rady Ministrów z dnia 7 lutego 1983 r. w sprawie wieku emerytalnego pracowników zatrudnionych w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze, okresy w których praca jest wykonywana w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze stale i w pełnym wymiarze stwierdza zakład pracy w świadectwie pracy. W świadectwie pracy strony z przedsiębiorstwie T. w [...] Ekspozytura w [...] brak jest takiego stwierdzenia, dlatego okresu tego nie zaliczono do wykonywania pracy w szczególnych warunkach i orzeczono jak w sentencji decyzji.

Wojewoda [...]decyzją z dnia [...] r. utrzymał w mocy decyzję organu I instancji.

W dniu [...] r. M.R. złożył do Wojewody [...] wniosek o wznowienie postępowania w sprawie przyznania zasiłku przedemerytalnego, z wnioskiem o przeprowadzenie dowodu z zeznań świadków na okoliczność pracy w szczególnych warunkach. Wojewoda [...] decyzją z dnia [...] r. odmówił wznowienia postępowania. W wyniku rozpoznania odwołania od tej decyzji, Prezes Krajowego Urzędu Pracy decyzją z dnia [...] r. uchylił decyzję organu I instancji i umorzył postępowanie ze względu na to, że zeznania świadków oraz ich świadectwa pracy nie mogą być dowodami w sprawie. Obowiązujący od dnia 12 września 2001 r. art. 37 j ust. 1a ustawy o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu stanowi bowiem, że okresy pracy w warunkach szczególnych mogą być uwzględnione po przedłożeniu stosownej dokumentacji, bądź na podstawie prawomocnego orzeczenia sądu.

Pismem z dnia [...] r. pełnomocnik M.R. złożył ponowny wniosek o wznowienie postępowania w sprawie, z uwagi na to, że po wydaniu decyzji wyszły na jaw istotne dla sprawy nowe okoliczności oraz dowody istniejące w dniu wydania decyzji, a nieznane Staroście w dniu jej wydania. Wniósł o przeprowadzenie dowodu z zeznań świadków na okoliczność ustalenia, że M.R. będąc zatrudniony w Przedsiębiorstwie T. w [...] Ekspozytura w [...] na stanowisku kierowcy samochodu ciężarowego o ładowności powyżej 3,5 tony, wykonywał pracę w szczególnych warunkach w okresie od dnia [...] r. do dnia [...] r., co oznacza, że pracował w szczególnych warunkach łącznie 24 lata, 10 miesięcy i 22 dni., a jego wniosek o przyznanie prawa do zasiłku przedemerytalnego powinien być rozpatrzony pozytywnie.

Decyzją z dnia [...] r. Starosta [...] odmówił wznowienia postępowania. Wskazał, że strona skorzystała już z możliwości odwołania od niekorzystnych decyzji, a wniosek o wznowienie postępowania i przeprowadzenie dowodu z zeznań świadków opiera się na materiale dowodowym występującym w poprzednich postępowaniach w sprawie, co powoduje, że nie można uznać, iż zaistniały nowe okoliczności faktyczne lub nowe dowody istniejące w dniu wydania decyzji, a nieznane organowi orzekającemu.

Wojewoda [...] decyzją z dnia [...] r., uchylił decyzję organu I instancji i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania, nakazując temu organowi wydanie postanowienie o wznowieniu postępowania, a następnie rozpoznanie wniosku pod kątem wystąpienia podstaw do uchylenia decyzji z dnia [...] r. Postanowieniem z dnia [...] r. Starosta [...] wznowił postępowanie, a następnie decyzją z dnia [...] r. odmówił uchylenia decyzji własnej z dnia [...] r. W uzasadnieniu decyzji wskazał, że przyczyną odmowy przyznania zasiłku przedemerytalnego było nie spełnienie określonych w art. 37 j ust. 1 ustawy o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu warunków, to znaczy nie udokumentowanie 35 letniego okresu uprawniającego do zasiłku lub 30 letniego okresu uprawniającego do zasiłku w tym co najmniej 15 letniego okresu wykonywania prac uznanych w przepisach emerytalnych za zatrudnienie w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze. Zgodnie z rozporządzeniem Rady Ministrów z dnia 7 lutego 1983 r. w sprawie wieku emerytalnego pracowników zatrudnionych w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze, okresy w których praca jest wykonywana w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze stale i w pełnym wymiarze stwierdza zakład pracy w świadectwie pracy. W przypadku M.R. brak jest takiego stwierdzenia w świadectwie pracy z Przedsiębiorstwa "T." w [...]. Jednocześnie w piśmie z dnia [...] r. Zakład Obsługi Administracji w [...] poinformował, że w aktach osobowych przekazanych przez likwidatora tego przedsiębiorstwa brak jest dokumentu z którego wynikałoby, że strona pracowała w warunkach szkodliwych dla zdrowia. M. R. nie dostarczył również prawomocnego orzeczenia sądu, które potwierdziłoby jego zatrudnienie w szczególnych warunkach lub szczególnym charakterze. Wojewoda wskazał, że strona już skorzystała z możliwości odwołania od niekorzystnych decyzji, a wniosek o wznowienie postępowania i przeprowadzenie dowodu ze świadków opiera się na materiale dowodowym występującym w poprzednich postępowaniach. Brak zatem podstaw do uznania, że w sprawie zaistniały nowe okoliczności faktyczne lub nowe dowody istniejące w dniu wydania decyzji, a nieznane organowi orzekającemu.

W odwołaniu od decyzji pełnomocnik M.R. podniósł, że organ nie rozpoznał wniosku o wznowienie postępowania i nie przeprowadził dowodu z zeznań dwóch imiennie wskazanych świadków na okoliczność ustalenia, że M.R. wykonywał pracę w szczególnych warunkach w okresie od [...] r. do [...] r. w Przedsiębiorstwie "T.", co daje mu łączny czas pracy w szczególnych warunkach wynoszący 24 lata, 10 miesięcy i 22 dni i uzasadnia pozytywne rozpoznanie wniosku o przyznanie zasiłku przedemerytalnego. Pełnomocnik wskazał, że A.M., który mniej więcej w tym samym czasie i w tym samym przedsiębiorstwie co odwołujący się, był zatrudniony w charakterze kierowcy samochodu ciężarowego o ładowności powyżej 3,5 tony, okres ten zaliczono do okresu pracy w szczególnych warunkach, co spowodowało, że uzyskał on prawo do zasiłku przedemerytalnego. Powyższa okoliczność znalazła potwierdzenie w świadectwie pracy A.M. wystawionym przez likwidatora przedsiębiorstwa "T". Pełnomocnik wskazał, że wniosek o ponowne rozpoznanie sprawy oparł na uchwale 7 sędziów NSA z dnia 11 listopada 2002 r. nr OPS 14/01 ONSA 2002/4/133 w myśl której osobie bezrobotnej, która w dniu rejestracji w powiatowym urzędzie pracy lub w okresie pobierania zasiłku dla bezrobotnych spełniała warunki do nabycia prawa do zasiłku przedemerytalnego lub świadczenia przedemerytalnego określone w art. 37j ust. 1 lub w art. 37k ust. 1 ustawy z dnia 14 grudnia 1994 r. o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu (Dz. U. z 2001 r. Nr 6, poz. 56 ze zm., w brzmieniu obowiązującym do dnia 31 grudnia 2001 r.), przysługuje na jej wniosek prawo do zasiłku przedemerytalnego lub świadczenia przedemerytalnego na podstawie art. 37! ust. 1 tej ustawy, mimo wygaśnięcia prawa do zasiłku dla bezrobotnych z powodu upływu okresu jego pobierania, jeżeli w dniu złożenia wniosku spełnia określone w ustawie warunki do uzyskania statusu bezrobotnego. Ponadto, że jak wskazał NSA w Warszawie w wyroku z dnia 22 listopada 2000 r. sygn. akt II SA 1510/00 (Lex nr 53790) zgodnie z art. 75 § 1 kpa, jako dowód należy dopuścić wszystko, co nie jest sprzeczne z prawem. W szczególności dowodem mogą być dokumenty, zeznania świadków, opinie biegłych oraz oględziny. Powyższej reguły nie możne ograniczać §1 rozporządzenia Ministra Pracy i Polityki Socjalnej z 28 lutego 1997 r. w sprawie szczegółowego przyznawania świadczeń określonych w ustawie o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu. Pełnomocnik wskazał, że pomimo wydania postanowienia o wznowieniu postępowania, które zostało doręczone stronie w dniu [...] r., organ l instancji nie przeprowadził postępowania, w tym nie przeprowadził dowodu zgłoszonego we wniosku, tylko w dniu [...] r. wydał decyzję odmawiającą uchylenia decyzji o odmowie przyznania zasiłku przedemerytalnego.

Wojewoda [...] decyzją z dnia [...] r. Nr [...] utrzymał w mocy decyzję organu I instancji. Wskazał, że w sprawie nie zaistniały przesłanki wymienione w art. 145 § 1 pkt 5 kpa, na podstawie których można by uznać, iż decyzja Starosty [...] z dnia [...] r. powinna być uchylona, a stronie przysługuje prawo do zasiłku przedemerytalnego od dnia [...] r. Wojewoda podniósł, że z dokumentacji sprawy wynika, iż dowody w postaci oświadczeń dwóch wskazanych przez stronę świadków nie istniały na etapie postępowania prowadzonego w [...] r., ani na dzień wydania niniejszego rozstrzygnięcia, także nie zostały zgłoszone organowi prowadzącemu postępowania w I i II instancji. Strona wniosła o przeprowadzenie takiego dowodu dopiero we wniosku z dnia [...] r. o wznowienie postępowania i powtórzyła w odwołaniu od decyzji, zarzucając organowi I instancji, iż nie przeprowadził dowodu z zeznań dwóch imiennie wskazanych świadków. W ocenie organu odwoławczego nie można traktować jako dowodów w sprawie świadectw pracy dwóch wskazanych przez stronę świadków, bowiem nie dokumentują one stażu pracy strony i nie mają bezpośredniego związku ze sprawą. Wyjaśnił to już Prezes Krajowego Urzędu Pracy w swojej decyzji z dnia [...] r. podjętej po rozpatrzeniu odwołania strony od decyzji Wojewody [...] z dnia [...] r. odmawiającej wznowienia postępowania w sprawie zakończonej ostateczną decyzją Wojewody [...]. Zdaniem Wojewody [...] wniosek strony nie spełnia przesłanek określonych w przepisie art. 145 kpa, lecz zmierza do przeprowadzenia uzupełniającego postępowania dowodowego, pod szyldem nadzwyczajnego trybu weryfikacji ostatecznej decyzji administracyjnej.

W dniu [...] r. pełnomocnik M.R. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w [...] skargę na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] r., żądając zmiany zaskarżonej decyzji i przeprowadzenia dowodu z zeznań świadków na okoliczność wykonywania przez skarżącego pracy w szczególnych warunkach oraz okresu wykonywania tej pracy, ewentualnie o uchylenie zaskarżonej decyzji i przekazanie sprawy organowi I instancji do ponownego rozpoznania. Uzasadniając skargę wskazał, że skarżącemu nie uznano pracy w "T." w [...] na stanowisku kierowcy samochodów ciężarowych powyżej 3,5 tony jako pracy w szczególnych warunkach. Skarżący jako kierowca wykonywał pracę z innymi pracownikami, również kierowcami samochodów ciężarowych, którzy otrzymali świadectwa pracy od syndyka masy upadłości w których stwierdzone było wykonywanie przez nich pracy w warunkach szczególnie szkodliwych dla zdrowia i uciążliwych. Bezspornie, w myśl rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 7 lutego 1983 r. w sprawie wieku emerytalnego pracowników zatrudnionych w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze (Dz. U. Nr 8 poz. 43) praca kierowcy samochodu ciężarowego o dopuszczalnym ciężarze całkowitym powyżej 3,5 tony jest pracą w szczególnych warunkach. Ponieważ w identycznej sytuacji Starosta [...] zaliczył A. M. pracę na stanowisku kierowcy samochodu ciężarowego powyżej 3,5 tony jako pracę wykonywaną w warunkach szczególnie szkodliwych, to i skarżącemu okres pracy w "T." powinien być zaliczony jako praca w warunkach szkodliwych. Skarżący wskazując na świadków zatrudnionych w tym przedsiębiorstwie oraz przedkładając kserokopie świadectwa pracy wystawionego A.M. udowodnił, iż łącznie przepracował pracował w szczególnych warunkach 24 lata, 10 miesięcy i 22 dni, a przy jego stażu wynoszącym 31 lat, 2 miesiące i 21 dni nabył uprawnienia do przyznania zasiłku przedemerytalnego.

Pełnomocnik wskazał, że w niniejszej sprawie skarżący złożył odwołanie od decyzji Wojewody [...] odmawiającej wznowienia postępowania do Prezesa Krajowego Urzędu Pracy, który prawomocną decyzją z dnia [...] r. uchylił zaskarżoną decyzję w całości i umorzył postępowanie wskazując, że zgodnie z art. 37 j ust 1a ustawy o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu dowodzenie faktu pracy w warunkach szczególnych ograniczone zostało do przedłożenia odpowiedniej dokumentacji bądź prawomocnego orzeczenia sądu pracy o zaliczeniu okresu zatrudnienia do pracy w warunkach szczególnych. Dlatego skarżący w dniu [...] r. złożył do Sądu Rejonowego Sądu Pracy w [...] pozew o ustalenie wykonywania pracy w warunkach szczególnych i zaliczenie tego okresu do wykonywania pracy w warunkach szczególnych, a kiedy Sąd zawiesił postępowanie do czasu uregulowania sprawy w trybie postępowania administracyjnego, skarżący wnioskiem z dnia [...] r. zwrócił się do Starosty [...] o wznowienie postępowania i ponowne rozpatrzenie jego sprawy, które ostatecznie zakończyło się odmową uchylenia decyzji tego organu z dnia [...] r.

Zdaniem pełnomocnika skarżącego w sprawie istnieją podstawy do wznowienia postępowania na podstawie art. 145 § 1 pkt 5 kpa, bowiem M. R. zarejestrował się jako osoba bezrobotna w dniu [...] r., i dlatego w stosunku do skarżącego ma zastosowanie ustawa o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu o treści obowiązującej w dniu rejestracji. W sprawie nie budzi wątpliwości, że skarżący był zatrudniony w "T. w [...]" w charakterze kierowcy samochodu ciężarowego o ładowności powyżej 3,5 tony, a Starosta [...] nie zaliczył mu tej pracy jako pracy w warunkach szczególnych, bowiem nie była ona potwierdzona w świadectwie pracy. W sytuacji gdy w identycznych warunkach inny pracownik tego samego przedsiębiorstwa uzyskał zasiłek przedemerytalny, bowiem syndyk masy upadłości wystawiając świadectwo pracy potwierdził fakt wykonywania pracy w szkodliwych warunkach, wniosek o wznowienie postępowania administracyjnego zmierzający do ustalenia uprawnień M.R. do zasiłku przedemerytalnego, jest w pełni uzasadniony. Powyższy pogląd znajduje potwierdzenie w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 28 czerwca 2001 r. sygn. akt SA/Rz 2358/00 który uchylając zaskarżoną decyzję wskazał, że art. 37 j ust. 1 pkt 1 ustanawia przesłanki nabycia uprawnień do zasiłku przedemerytalnego w postaci spełnienia warunków do uzyskania statusu bezrobotnego i prawa do zasiłku dla bezrobotnych, a także posiadania odpowiedniego okresu zatrudnienia, zaś art. 37l określa czas, w którym owe warunki muszą być spełnione przyjmując, że uprawnienie do takiego zasiłku powstaje, jeżeli warunki określone w pierwszym z tych przepisów zostaną spełnione w chwili rejestracji lub później, tj. w okresie pobierania zasiłku dla bezrobotnych. Jeżeli zatem w dniu rejestracji dana osoba spełnia warunki do uzyskania zasiłku przedemerytalnego, to w konsekwencji już z tą chwilą powstaje jej uprawnienie do tego zasiłku. Realizacja tego prawa jest uzależniona od woli uprawnionego, który powinien złożyć wniosek o zasiłek przedemerytalny. M.R. złożył stosowny wniosek, a ponadto w piśmie skierowanym do Kierownika Powiatowego Urzędu Pracy w [...] z dnia [...] r. wskazał, że wykonywał pracę na stanowisku kierowcy pojazdu o ładowności powyżej 3,5 tony, oraz, że nie ma możliwości uzyskania zaświadczenia, iż była to praca w szczególnych warunkach ponieważ przedsiębiorstwo zostało zlikwidowane, a wydany z archiwum dokument tego nie potwierdza. Niemożność wykazania w dniu rejestracji posiadania uprawnień do zasiłku przedemerytalnego tzn. wykazania 15 lat pracy w warunkach szczególnych nie powoduje utraty uprawnień do tego zasiłku, lecz wywołuje jedynie ten skutek, że zasiłek przysługuje od dnia następnego po dniu złożenia dokumentów niezbędnych do ustalenia uprawnień. Skarżący spełnił materialno prawne warunki do uzyskania prawa do zasiłku przedemerytalnego. Uzyskanie uprawnień do tego świadczenia jest związane z wykazaniem odpowiednich okresów zatrudnienia, a nie z wykazaniem ich w określonym czasie stosownymi dowodami, których organ, tj. Powiatowy Urząd Pracy w [...] nie chce przeprowadzić mimo złożonego wniosku. W niniejszej sprawie M. R. nawet po wygaśnięciu prawa do zasiłku z powodu upływu maksymalnego okresu jego pobierania nie ma potrzeby składania nowego wniosku o zasiłek przedemerytalny, jest jedynie zobowiązany do złożenia stosownego dokumentu. Jeżeli dokumentu takiego nie posiada, a wskazuje na dowód potwierdzający słuszność jego zadania, to wniosek ten powinien być przez organ administracji zakwalifikowany jako wniosek o wznowienie postępowania na zasadnie art. 145 § -1 pkt 5 kpa.

Wojewoda w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie. Wskazał, że brak jest podstaw do uznania, że w sprawie zaistniały przesłanki z art. 145 § 1 pkt 5 kpa, co pozwoliłoby uznać, że decyzja Starosty [...] z dnia [...] r. powinna być uchylona, a stronie przyznane prawo do zasiłku przedemerytalnego od dnia [...] r. Podniósł, że dowody w postaci oświadczeń dwóch wskazanych przez stronę świadków nie istniały na etapie postępowania prowadzonego w [...] r. ani na dzień podjęcia zaskarżonej decyzji, a także strona nie zgłaszała ich organom I i II instancji. Dopiero w piśmie z dnia [...] r. strona wniosła o przeprowadzenie takiego dowodu i ponowiła wniosek w odwołaniu od decyzji. W związku z tym organ odwoławczy uznał, że wniosek strony nie spełnia przesłanek określonych w art. 145 kpa lecz zmierza do przeprowadzenia uzupełniającego postępowania dowodowego. Uwzględnienie takiego wniosku naruszyłoby przepisy określające przesłanki korzystania z tego nadzwyczajnego trybu postępowania administracyjnego.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Stosownie do art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153 poz. 1269), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem.

Przeprowadzone pod tym kątem badanie zaskarżonej decyzji doprowadziło do uznania przez Sąd, że skarga jest zasadna.

Argumentacja skargi koncentruje się na wykazaniu, że skarżący w okresie od [...] r. do [...] r., będąc zatrudniony w Przedsiębiorstwie "T." w [...] na stanowisku kierowcy samochodu ciężarowego o ładowności powyżej 3,5 tony, wykonywał pracę uznaną w przepisach emerytalnych za zatrudnienie w szczególnych warunkach, co daje mu łączny czas wykonywania pracy w szczególnych warunkach wynoszący 24 lata, 10 miesięcy i 22 dni i uzasadnia pozytywne rozpoznanie wniosku o przyznanie zasiłku przedemerytalnego od dnia [...] r. Wprawdzie w świadectwie pracy skarżącego nie wskazano, że praca była wykonywana w warunkach szczególnych, jednakże wynika z niego, iż skarżący był zatrudniony na stanowisku kierowcy pojazdu o ładowności powyżej 3,5 tony, a rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 7 lutego 1983 r. w sprawie wieku emerytalnego pracowników zatrudnionych w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze (Dz. U. Nr 8 poz. 43) określa, że praca kierowcy samochodu ciężarowego o dopuszczalnym ciężarze całkowitym powyżej 3,5 tony jest pracą w szczególnych warunkach. Taki charakter pracy skarżącego w ww. przedsiębiorstwie mogą potwierdzić wskazani we wniosku o wznowienie postępowania świadkowie, których jednak organy orzekające w sprawie nie przesłuchały. Skarżący nie może przedłożyć wymaganej przez przepisy dokumentacji potwierdzającej, że praca ta była pracą w szczególnych warunkach, ponieważ przedsiębiorstwo zostało zlikwidowane, a wydany przez archiwum, w którym znajdują się akta osobowe pracowników dokument tego nie potwierdza.

Zaprezentowane w uzasadnieniu decyzji stanowisko organów obu instancji nie jest trafne. Opiera się ono na treści obowiązującego w okresie od 12 września 2001 r. do 31 grudnia 2001 r. przepisu art. 37 j ust. 1a ustawy z dnia 14 grudnia 1994 r. o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu (Dz. U. z 2001 r. Nr 89 poz. 973) stwierdzającego, iż okresy wykonywania pracy w szczególnych warunkach lub szczególnym charakterze, o których mowa w ust 1 są uwzględniane po przedłożeniu odpowiedniej dokumentacji, zgodnie z wymogami określonymi w odrębnych przepisach bądź na podstawie prawomocnego orzeczenia sądu. Należy zaznaczyć, iż powyższy przepis nie był przepisem prawa materialnego lecz przepisem z zakresu postępowania administracyjnego, ograniczającym zakres postępowania dowodowego organu zatrudnienia w tej kwestii.

Badanie zgodności zaskarżonej decyzji administracyjnej z prawem obejmuje ocenę, czy odpowiada ona przepisom prawa obowiązującym w dacie wydawania decyzji. Ponieważ w dacie wydania decyzji odmawiającej przyznania skarżącemu zasiłku przedemerytalnego przepis art. 37j ust. 1a ustawy o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu jeszcze nie obowiązywał, a w dniu wydania zaskarżonej decyzji już nie obowiązywał, wynikające z niego ograniczenia dowodowe nie mają zastosowania w niniejszej sprawie.

Należy mieć na uwadze, iż po uchyleniu tego przepisu sądy powszechne nie prowadziły postępowania o ustalenie zatrudnienia w warunkach szczególnych.

Postępowania takiego nie przewidują przepisy kodeksu postępowania cywilnego (Dz. U. z 1964 r. Nr 43 poz. 296 z późn. zm.) odnoszące się do rozpatrywania sporów ze stosunku pracy. Nie jest to także możliwe w drodze powództwa o ustalenie. Stosownie do art. 189 kpc powód może żądać ustalenia przez sąd istnienia bądź nieistnienia prawa lub stosunku prawnego. Ustalenie, że dane zatrudnienie było zatrudnieniem w szczególnych warunkach jest ustaleniem faktów (stanu faktycznego), a nie szczególnego stosunku prawnego lub prawa. W sytuacji gdy pracownikowi nie wydano - z różnych względów - zaświadczenia bądź świadectwa pracy w warunkach szczególnych, pracownik ten w obecnym stanie prawnym byłby pozbawiony możliwości dochodzenia należnych mu uprawnień.

Uchylenie art. 37j ust 1a ustawy o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu miało ten skutek, że w postępowaniu w sprawie o zasiłek przedemerytalny toczącym się po dniu 1 stycznia 2002 r. przestały istnieć wynikające z niego ograniczenia dowodowe, a pełne zastosowanie znajduje art. 7 i 75 oraz następne kpa, a także art. 8 i 9 kpa. W świetle tych przepisów organ powinien w oparciu o przedłożone przez skarżącego świadectwo pracy w charakterze kierowcy pojazdu o ładowności powyżej 3,5 tony i ewentualnie inne dowody jak zeznania świadków oraz zeznania strony rozważyć uprawnienie skarżącego z tytułu pracy w szczególnych warunkach.

Uznając, iż z przytoczonych wyżej względów rozstrzygnięcie organów obu instancji w przedmiocie uprawnień skarżącego do zasiłku przedemerytalnego jest oparte na niepełnym wyjaśnieniu sprawy, Sąd na podstawie art. 145 § 1 ust. 1 lit. c ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą jej wydanie decyzje organu I instancji uchylił.

Orzeczenie w pkt II opiera się na art. 152 ww. ustawy, zaś w zakresie kosztów na art. 200 tej ustawy.