Postanowienie NSA, sygn. akt I OW 182/13
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2013-12-11 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6322 Usługi opiekuńcze, w tym skierowanie do domu pomocy społecznej
643  Spory o właściwość między organami jednostek samorządu terytorialnego (art. 22 § 1 pkt 1 Kpa) oraz między tymi organami
Hasła tematyczne: Pomoc społeczna
Skarżony organ: Wójt Gminy
Treść wyniku: Wskazano organ właściwy do rozpoznania sprawy
Powołane przepisy: article: art. 59 ust. 1
journal: Dz.U. 2013 poz 182
law: Ustawa z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej - tekst jednolity
article: art. 15 § 1 pkt 4, § 2
journal: Dz.U. 2012 poz 270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity.

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Joanna Runge – Lissowska (spr.) Sędziowie NSA Joanna Banasiewicz NSA Marek Stojanowski Protokolant sekretarz sądowy Paweł Florjanowicz po rozpoznaniu w dniu 11 grudnia 2013 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej wniosku Prezydenta Miasta Gliwice o rozstrzygnięcie sporu o właściwość pomiędzy Prezydentem Miasta Gliwice a Wójtem Gminy Wierzchlas w przedmiocie wskazania organu właściwego do rozpoznania wniosku G.G. w sprawie skierowania do domu pomocy społecznej postanawia: wskazać Prezydenta Miasta Gliwice jako organ właściwy do rozpoznania wniosku.


UZASADNIENIE

Wnioskiem z 2 lipca 1013 r. Prezydent Miasta Gliwice wystąpił o rozstrzygnięcie sporu o właściwość jaki zaistniał pomiędzy tym organem a Wójtem Gminy Wierzchlas, który z organów powinien rozpoznać sprawę skierowania G. G. do domu pomocy społecznej.

We wniosku Prezydent wyjaśnił, że spór zaistniał w związku z przekazaniem mu przez Wójta podania G. G., a w toku prowadzonego postępowania ustalono, że G. G. jest zameldowany na pobyt stały w Wierzchlesie, zaś przebywa w Zakładzie Opiekuńczo-Leczniczym w Gliwicach, a z jego wniosku wynika, że chce być umieszczony w Domu Pomocy Społecznej w Gliwicach z uwagi na to, że zamieszkuje w tym mieście córka i wnuczka. Prezydent przywołał wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z 15 czerwca 2012 r., II SA/Łd 425/12, którym uchylone zostały decyzje o odmowie przyznania pomocy w sprawie skierowania do Domu Pomocy Społecznej w Gliwicach, bowiem Sąd wskazał, iż w sprawie brak jest decyzji o skierowaniu do domu pomocy społecznej, która jest pierwszym dokumentem umieszczenia w domu pomocy. Zdaniem Prezydenta w stanie sprawy organem właściwym jest Wójt Gminy Wierzchlas.

Odpowiadając na wniosek, Wójt Gminy Wierzchlas potwierdził, że G. G. jest zameldowany na pobyt stały w miejscowości Wierzchlas, jednak od około 5 lat tam nie mieszka, a aktualnie zamieszkuje i jest zameldowany na pobyt czasowy w Knurowie, gdzie korzysta z całodobowych usług pielęgnacyjnych i rehabilitacyjnych i z tą miejscowością lub z Gliwicami łączy swoją przyszłość, bowiem tu ma córkę i wnuczkę, także wielu znajomych. Nadto Wójt podniósł, że w wyroku z 15 czerwca 2012 r., II SA/Łd 425/12 Wojewódzki Sąd Administracyjny stwierdził, że organem właściwym do rozpoznania wniosku o skierowanie G. G. do domu pomocy społecznej jest Prezydent Miasta Gliwice.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

W sprawie zaistniał negatywny spór o właściwość miejscową, gdyż oba organy prowadzące domy pomocy społecznej, uznają się za niewłaściwe do wydania decyzji o skierowaniu do domu pomocy społecznej, o której mowa w art. 59 ust. 1 ustawy z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej (Dz.U. z 2013 r., poz. 182), dalej: "ustawa o pomocy".

Oba organy powołały w swoich pismach procesowych wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z 15 czerwca 2012 r., II SA/Łd 425/12, którym uchylone zostały decyzje Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Sieradzu i Wójta Gminy Wierzchlas, odmawiające skierowania G. G. do Domu Pomocy Społecznej w Gliwicach, czego domagał się G. G., jednak oba organy z wyroku tego wyciągnęły różne wnioski.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w wyroku tym – prawomocnym od 5 lutego 2013 r. – stwierdził: "Należy jednak przede wszystkim zauważyć, że zgodnie z wcześniej przytoczonym art. 59 ust. 2 organem właściwym do rozpoznania wniosku nie jest w takiej sytuacji wójt Gminy Wierzchlas, a Prezydent Miasta Gliwice". Wójt Gminy Wierzchlas uważa, że Wojewódzki Sąd wskazał na Prezydenta jako organ właściwy, zaś Prezydent z wyroku tego wyprowadził wniosek, aby wystąpić o rozstrzygnięcie sporu o właściwość.

Spory o właściwość między organami jednostek samorządu terytorialnego rozstrzygają, zgodnie z art. 22 § 1 pkt 1 k.p.a. wspólny dla nich organ wyższego stopnia, a w razie jego braku – sąd administracyjny, przy czym kompetencja ta należy do Naczelnego Sądu Administracyjny z mocy art. 15 § 1 pkt 4 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012 r., poz. 270), dalej: "p.p.s.a."

Art. 59 ust. 1 ustawy o pomocy jako organ wydający decyzję o skierowaniu do domu pomocy społecznej wskazuje organ gminy właściwej dla osoby mającej być skierowaną w dniu jej kierowania. Właściwość organów pomocy społecznej ustala art. 101 tej ustawy. Zgodnie z jego ust. 1 właściwość miejscową gminy ustala się według miejsca zamieszkania osoby ubiegającej się o świadczenie. Przepisy ustawy o pomocy nie definiują pojęcia "miejsce zamieszkania", zatem odnieść się należy do przepisów Kodeksu cywilnego, który kwestię tę reguluje. Art. 25 k.c. przez miejsce zamieszkania rozumie miejscowość, w której dana osoba przebywa z zamiarem stałego pobytu. Przesądzające zatem w ustaleniu miejsca zamieszkania jest zamiar osoby, a nie posiadany przez nią meldunek na pobyt stały czy czasowy. Miejscem zamieszkania jest ta miejscowość, z którą osoba wiąże swoje centrum życiowe i chęć przebywania na pobyt stały.

W niniejszej sprawie z akt jej wynika, że taki zamiar pobytu stałego G. G. wiąże z Gliwicami, z przyczyn przez niego wskazywanych, miejsce zamieszkania córki, stąd jego wniosek o umieszczenie go w domu pomocy społecznej w tej właśnie miejscowości.

W rozumieniu art. 59 ust. 1 w zw. z art. 101 ust. 1 ustawy o pomocy organem gminy właściwym do rozpoznania wniosku G. G. o skierowanie do domu pomocy społecznej jest Prezydent Miasta Gliwice.

Wobec powyższego Naczelny Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji, na podstawie art. 15 § 1 pkt 4 i § 2 p.p.s.a.