Wyrok WSA w Lublinie, sygn. akt I SA/Lu 611/15
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie
Data orzeczenia: 2015-12-30 00:00:00+01:00 (orzeczenie nieprawomocne)
Symbol z opisem: 6117 Odpowiedzialność podatkowa osób trzecich, ulgi płatnicze (umorzenie, odroczenie, rozłożenie na raty itp.)
Hasła tematyczne: Podatkowe postępowanie
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 67a § 1 pkt 3, art. 67b § 1 pkt 2
journal: Dz.U. 2015 poz 613
law: Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa - t.j.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Grzegorz Wałejko (sprawozdawca) Sędziowie WSA Wiesława Achrymowicz, WSA Andrzej Niezgoda Protokolant Asystent sędziego Krzysztof Kożuch po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 22 grudnia 2015 r. sprawy ze skargi B. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] marca 2015 r. nr [...] w przedmiocie odmowy umorzenia odsetek od zaległości podatkowej oddala skargę.


UZASADNIENIE

Samorządowe Kolegium Odwoławcze po rozpatrzeniu odwołania B. P. E. L. Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością w W., utrzymało w mocy decyzję Prezydenta Miasta L. z dnia [...] w przedmiocie odmowy umorzenia odsetek za zwłokę.

W uzasadnieniu zaskarżonej decyzji Kolegium przedstawiając stan faktyczny sprawy wyjaśniło, że w dniu [...] października 2014 r. Spółka wniosła o umorzenie w całości odsetek za zwłokę od zaległości podatkowej w podatku od nieruchomości za lata 2010 - 2012 r. w kwocie [...]zł. Spółka podała, że w latach 2008-2012 korzystała ze zwolnienia w podatku od nieruchomości, które utraciła w związku niezrealizowaniem zamierzonej inwestycji. W konsekwencji złożyła korekty deklaracji na podatek od nieruchomości za lata 2010-2012, zaległość podatkową uiściła i zawnioskowała o umorzenie odsetek. Spółka wyjaśniła, że jest w trakcie inwestycji na terenie S. S. E. E.-M. P. L., której efektem ma być uruchomienie produkcji zamknięć do puszek, co wygeneruje koszty inwestycji w kwocie ok. [...] zł w terminie od 2014 r., przy czym straty związane z realizacją inwestycji Spółka będzie ponosić przez kolejne 7 lat od uruchomienia produkcji. Podniosła, że inwestycja przyniesie wymierne korzyści dla regionu, w tym utworzenie 110 miejsc pracy. W ocenie Spółki niewątpliwie w przedmiotowej sprawie za udzieleniem ulgi przemawia nie tylko ważny interes podatnika ale również i interes społeczny. Spółka przedłożyła między innymi kopie sprawozdań finansowych za lata 2011-2013 oraz siatkę aktywów trwałych za okres od stycznia do września 2014 r., a także informacje o kredytach i pożyczkach.

Odmawiając Spółce udzielenia zawnioskowanej ulgi zarówno organ I instancji jak i organ odwoławczy zwróciły uwagę, że Spółka jest przedsiębiorcą z kapitałem zakładowym w wysokości [...] zł, działającym w ramach międzynarodowej grupy kapitałowej. Istotnie Spółka korzystała ze zwolnienia w podatku od nieruchomości na podstawie uchwały Rady Miasta L. z dnia [...] w sprawie zwolnienia od podatku od nieruchomości w ramach programu pomocy regionalnej dla przedsiębiorców realizujących nowe inwestycje lub tworzących nowe miejsca pracy związane z nowymi inwestycjami na terenie P. S. S. E. E.-P. M. w L.. Naliczenie odsetek z tytułu zaległości spowodowane zostało przez niewypełnienie warunków zezwolenia na prowadzenie działalności i utratę zwolnienia w podatku od nieruchomości, co z kolei spowodowane zostało, w ocenie organów, strategią finansową przyjętą przez przedsiębiorstwo działające w ramach międzynarodowej grupy kapitałowej, to jest decyzją o zaniechaniu uruchomienia produkcji i zaniechaniu zatrudnienia nowych pracowników w oddziale w L..

Oceniając sytuację finansową Spółki zarówno organ I instancji jak i organ odwoławczy odniosły się do dokumentów finansowych przedłożonych przez podatnika i wywodziły, że w okresie od 1 stycznia do 31 grudnia 2013 r. Spółka poniosła stratę w wysokości [...] zł. Uzasadniały, że w porównaniu do lat poprzednich strata ta uległa zmniejszeniu, gdyż w 2012 roku wynosiła [...] zł., a w 2011 r. - [...] zł. Podały, że w przedłożonym sprawozdaniu za okres do 30 września 2014 r. Spółka wykazała stratę w wysokości [...] zł, co - jak wyjaśniła - związane było ze spisaniem kosztów inwestycji dotyczącej budowy fabryki puszek, przy czym we wrześniu 2014 r. została podjęta decyzja o niekontynuowaniu tej inwestycji.

Organy ustaliły również, że na dzień 31 grudnia 2013 r. spółka posiadała aktywa trwałe w wys. [...] zł, a na dzień 31 grudnia 2012 r. była to wartość [...] zł, aktywa obrotowe wynosiły odpowiednio [...] zł i [...] zł. Kapitał własny Spółki wynosił [...] zł (stan na 31 grudnia 2013 r.). Zobowiązania i rezerwy na 31 grudnia 2013 r. wynosiły natomiast [...] zł, w tym zobowiązania z tytułu podatków, ceł, ubezpieczeń i innych świadczeń [...] zł. Ustaliły wzrost wartości zobowiązań w porównaniu do 31 grudnia 2012 r. o [...] zł. Wykazały, że w okresie sprawozdawczym od 1 stycznia do 30 września 2014 r. aktywa trwałe miały wartość [...] zł, aktywa obrotowe [...] zł, kapitał własny wynosił [...] zł, a zobowiązania i rezerwy na zobowiązania [...] zł. Ustaliły również, że Spółka osiąga przychody z tytułu najmu powierzchni magazynowych, a miesięczne dochody z tytułu najmu nieruchomości wykazane we wniosku o umorzenie na dzień 30 września 2014 r. wyniosły [...] zł. Spółka na dzień 30 września 2014 r. posiadała na rachunkach bankowych środki finansowe w wysokości [...] euro i [...] zł oraz nie posiadała zaciągniętych kredytów i pożyczek.

Jak podkreśliło dodatkowo Kolegium, na dzień 30 września 2014 r. Spółka zatrudniała 4 osoby, a średnie wynagrodzenie brutto wyniosło [...] zł. Ponadto Kolegium wskazało, że w treści sprawozdań finansowych za rok 2011, 2012 oraz 2013 zawarto wyjaśnienie, że w związku z funkcjonowaniem Spółki w ramach międzynarodowej grupy kapitałowej, nie istnieje, w ocenie Zarządu, ryzyko utraty płynności, w związku z powyższym Spółka nie stosuje żadnych instrumentów zabezpieczających.

Odnosząc powyższe ustalenia do przesłanek przemawiających za możliwością udzielenia podatnikowi ulgi w spłacie należnych odsetek Kolegium, za organem I instancji, zwróciło uwagę, że niewątpliwie wnioskowane umorzenie zaległości wpłynęłoby korzystnie na sytuację finansową podatnika, co wynika z samej istoty instytucji umorzenia. Niemniej jednak orzecznictwo ukierunkowuje pojęcie "ważnego interesu podatnika", o jakim mowa w art. 67a § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz.U. z 2015 r., poz. 613 ze zm. – dalej: "O.p.") jako sytuacje nadzwyczajne, losowe zdarzenia, czynniki na które podatnik nie miał wpływu, które były niezależne.

Kolegium podkreśliło, że ważny interes podatnika nie może jednak polegać na unikaniu konsekwencji ryzyka gospodarczego oraz na przenoszeniu tego ryzyka na Skarb Państwa.

Natomiast w okolicznościach analizowanej sprawy, jak już wskazano, naliczenie odsetek objętych wnioskiem wynikało ze strategii finansowej przyjętej przez przedsiębiorcę, który odstąpił od realizacji zamierzonej inwestycji.

Nadto, w ocenie Kolegium, posiadane środki finansowe wskazują, że spłata odsetek nie spowoduje znaczącego pogorszenia sytuacji finansowej spółki. Kwota odsetek w wysokości [...] zł nie przewyższa środków finansowych, jakich posiadanie na rachunkach bankowych zadeklarował podatnik, nie stanowi zagrożenia dla dalszego bytu Spółki i nie uniemożliwi dalszej działalność lub zdolności konkurowania na rynku. Jakkolwiek Spółka odnotowuje straty, to jednocześnie posiada środki finansowe na kontach bankowych i uzyskuje dochody z najmu nieruchomości, jak również planuje kosztowne inwestycje, nakierowane na uzyskiwanie zysku - uruchomienie produkcji zamknięć do puszek aluminiowych i stalowych.

Wskazywane przez Spółkę okoliczności w postaci trudnej sytuacji finansowej w związku z realizacją inwestycji, w ramach której poniesie ona koszty przekraczające [...] mln zł, co prawdopodobnie spowoduje straty przez około 7 lat oraz przewidywane korzyści dla regionu w postaci utworzenia 110 nowych miejsc pracy, nie stanowią, zdaniem organu, w świetle przytoczonej sytuacji finansowej Spółki, nie tylko przesłanki ważnego interesu podatnika, ale również nie realizują przesłanki interesu publicznego. Po pierwsze, jak podkreślał organ, nie są to okoliczności które już zaistniały. Planowana inwestycja dotyczy przyszłości, dotyczy dopiero stworzenia miejsc pracy i uruchomienia produkcji w L.. Jest to więc zdarzenie przyszłe i niepewne. Ponadto Spółka już wcześniej była zobowiązana do zatrudnienia określonej liczby osób, którego to warunku nie spełniła, co powoduje, że w tym zakresie organy podatkowe mają podstawy do traktowania deklaracji Spółki z ograniczonym zaufaniem.

W skardze na decyzję Kolegium Spółka wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji i zarzuciła naruszenie:

-art. 67a § 1 pkt 3 O.p. poprzez przyjęcie, że pojęcie ważnego interesu należy rozumieć wyłącznie jako sytuacje, w których brak możność spłaty zadłużenia wynika z działania czynników, na które podatnik nie miał wpływu, niezależnych od sposobu jego postępowania, a planowane, przyszłe wydatki inwestycyjne, które spowodują stratę, przyszłe zatrudnienie nowych pracowników nie mogą stanowić wystarczającej przesłanki do udzielenia ulgi;

- art. 233 § 1 pkt 1 O.p. w związku z art. 67b § 1 pkt 1 w związku z art. 67a § 1 pkt O.p. poprzez utrzymanie w mocy decyzji organu I instancji i uznanie, że Spółka dysponuje środkami finansowymi, które mogą stanowić źródło spłaty powstałych odsetek za zwłokę bez ryzyka zagrożenia pogorszenia sytuacji finansowej, podczas, gdy skarżąca wskazała, że w związku z inwestycją poniesie wydatki w wysokości ok. [...] zł oraz przez kolejne 7 lat ponosić będzie straty;

- art. 187 § 1 w związku z art. 191 O.p. poprzez zaniechanie wszechstronnego rozpatrzenia zebranego materiału dowodowego, dokonanie błędnej jego oceny i przyjęcie, że zapłata odsetek nie spowoduje zagrożenia dla sytuacji finansowej Spółki, mimo przyznania, iż Spółka w latach poprzednich ponosiła stratę, że strata Spółki z roku na rok zmniejsza się, oraz że przyczyną zaniechania inwestycji prowadzonej przez Spółkę w latach 2008-2010, a w konsekwencji naliczenia odsetek z tytułu zaległości w podatku od nieruchomości, była strategia finansowa Spółki.

W uzasadnieniu zarzutów skarżąca Spółka podtrzymała swoje stanowisku o zaistnieniu nie tylko przesłanki ważnego interesu podatnika ale i interesu publicznego. Zarzuciła organom błędną wykładnię powyższych pojęć i uzasadniała, z odwołaniem do orzecznictwa, że pojęcia ważnego interesu podatnika nie można ograniczać tylko i wyłącznie do sytuacji nadzwyczajnych czy zdarzeń losowych, albowiem pojęcie to funkcjonuje w zdecydowanie szerszym znaczeniu. W ocenie Spółki, interes podatnika, w rozumieniu art. 67a § 1 O.p. należy widzieć mając na uwadze nie tylko sytuacje nadzwyczajne, ale także normalną sytuację ekonomiczną, w tym wysokość uzyskiwanych przez stronę dochodów, jak również konieczność ponoszenia wydatków. Przepis art. 67a § 1 pkt 3 O.p. nie wyłącza możliwości, aby podstawą dla przyznania ulgi były przyszłe koszty. Spółka przypomniała, że od 1 lipca 2014 r. inwestycja Spółki jest już w toku. Nie można więc twierdzić, że koszty tej inwestycją są "ewentualne". Co prawda ostateczna wysokość kosztów jest prognozowana, jednakże w chwili składania wniosku o umorzenie w przeważającej części koszty te były już dokładnie znane, ponieważ zostały zakontraktowane prace budowlane i zamówione podstawowe maszyny do montażu linii produkcyjnej.

W ocenie Spółki, błędne są również rozważania Kolegium wskazujące, że przewidywane korzyści dla regionu w postaci utworzenia 110 nowych miejsc pracy nie uzasadniają udzielenia ulgi jako ważnego interesu publicznego. Organ pominął bowiem wskazywany we wniosku fakt, że proces rekrutacji jest już w toku.

W ocenie skarżącej, w świetle regulacji art. 187 § 1 w związku z art. 191 O.p. uznaniowość decyzji w zakresie przyznania ulgi nie oznacza jednak jej dowolności. Natomiast w niniejszej sprawie organy nie wzięły pod uwagę wszystkich znanych im okoliczności dotyczących sytuacji finansowej Spółki. Spółka podkreśliła, że z jednej organy przyznały, że Spółka w latach poprzednich ponosiła stratę, jednak wskazały, że strata ta uległa zmniejszeniu. Zarówno Kolegium, jak i organ I Instancji pominęły przy tym fakt, iż Spółka we wniosku wskazywała, iż jest w trakcie inwestycji której koszty mają przekroczyć [...] milionów złotych. Oznacza to, że straty Spółki nie będą maleć, lecz rosnąć. Ponadto, mając dodatkowo na względzie sprawozdanie finansowe Spółki za okres od stycznia do września 2014 r. wniosek organu dotyczący malejących strat Spółki należy uznać za całkowicie pozbawiony podstaw. Fakt posiadania przez Spółkę środków na rachunkach bankowych w określonej wysokości także nie stanowi podstawy do przyjęcia, że zapłata odsetek nie będzie miała wpływu na dalsze funkcjonowanie Spółki. W kontekście wysokości wydatków, jakie Spółka poniesienie na nową inwestycję stwierdzenie takie jest niezasadne.

W odpowiedzi na skargę, Kolegium wniosło o jej oddalenie. Podtrzymało stanowisko i argumenty przedstawione w zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie zważył, co następuje.

Skarga nie jest zasadna, albowiem zaskarżona decyzja prawa nie narusza.

W rozpoznawanej sprawie kontroli Sądu poddana została decyzja organu mocą której organ odmówił skarżącej Spółce udzielenia ulgi w postaci umorzenie odsetek za zwłokę z tytułu podatku od nieruchomości za lata 2010-2012 r.

Wniosek podatnika organ rozpatrywał w kontekście art.67b § 1 pkt 2 w związku z art. 67a § 1 pkt 3 O.p.

Stosownie do art. 67b § 1 pkt 2 O.p organ podatkowy na wniosek podatnika prowadzącego działalność gospodarczą, może udzielać ulg w spłacie zobowiązań podatkowych, określonych w art. 67a O.p., które stanowią pomoc de minimis w zakresie i na zasadach określonych w bezpośrednio obowiązujących aktach prawa wspólnotowego dotyczących pomocy w ramach zasady de minimis.

W świetle tego przepisu organ podatkowy rozpoznając wniosek o udzielenie pomocy de minimis powinien zatem w pierwszej kolejności badać, czy spełnione zostały przesłanki określone w art. 67a § 1 O.p., a więc czy wystąpił ważny interes podatnika lub interes publiczny. Dopiero wystąpienie tych przesłanek lub jednej z nich obliguje organ do badania dopuszczalności udzielenia pomocy publicznej na gruncie art. 67b § 1 pkt 2 O.p. W razie stwierdzenia przez organ podatkowy w postępowaniu, że nie ma podstaw do udzielenia ulgi, ponieważ nie przemawia za tym ważny interes podatnika lub interes publiczny, traci sens ustalanie czy ulga jest dopuszczalną pomocą publiczną. Przepisy prawa unijnego nie są bowiem – inaczej niż wskazuje skarżąca w piśmie procesowym – samodzielną podstawą do udzielenia pomocy publicznej, w tym de minimis, niezależnie od przesłanek określonych w art. 67a § 1 O.p.

Jak słusznie zauważa skarżąca decyzje dotyczące ulg podatkowych podejmowane są w ramach tzw. uznania administracyjnego, a zakres uznania administracyjnego nie jest uprawnieniem nieograniczonym i nie oznacza dowolności.

Zasadą jednak jest obowiązkowe i terminowe regulowanie należnych zobowiązań, a wyjątek od tej zasady ustawodawca przewidział właśnie w art. 67a § 1 O.p., poprzez dopuszczenie możliwości udzielania indywidualnej ulgi podatkowej (w formach określonych w pkt 1 - 3), w wypadku zaistnienia ściśle określonych przesłanek, to jest ważnego interesu podatnika lub interesu publicznego. Każdy z tych warunków samodzielnie, albo też oba łącznie mogą stanowić podstawę udzielenia ulgi podatkowej.

Przy czym kontroli sądowej nie podlega uznanie samo w sobie, ale kwestia, czy decyzja została podjęta zgodnie z podstawowymi regułami postępowania podatkowego. Kontrolą Sądu objęta zatem będzie ta część postępowania, która odnosi się do ustalenia przez organy podatkowe faktu istnienia przesłanek warunkujących zastosowanie ulgi przewidzianej w art. 67a § 1 O.p. Organ podatkowy obowiązany jest nie tylko do ustalania, czy zachodzą przesłanki wymienione w art. 67a § 1 O.p., lecz także obowiązany jest - w przypadku uznania - że spełniona jest przesłanka ważnego interesu podatnika - do wyważenia interesu społecznego z indywidualnym interesem strony. Jedynie w takim wypadku podatnik może mieć pewność, że organ w sposób należyty zbadał wszystkie okoliczności sprawy i zdefiniował sytuację, w jakiej się znalazł, w kontekście przesłanek wymienionych w analizowanym przepisie.

Podkreślić przy tym należy, o czym zapomina strona skarżąca, że w świetle przyjętej w Ordynacji podatkowej konstrukcji uznania administracyjnego organ podatkowy jest skrępowany w zakresie przesłanek przyznania ulgi, ale działa w ramach uznania co do rozstrzygnięcia w razie stwierdzenia przesłanek ważnego interesu podatnika lub interesu publicznego. Taka konstrukcja uznania administracyjnego oznacza, że nawet w razie wystąpienia wskazanych wyżej przesłanek, to do organu podatkowego należy wybór sposobu rozstrzygnięcia wniosku. Nie oznacza to po jego stronie dowolności, jak zasadnie podkreśla Spółka, ale zobowiązuje do wnikliwego rozważenia wszelkich okoliczności, zwłaszcza wskazanych przez stronę dla uzasadnienia wniosku. Takie uregulowanie z kolei wywiera wpływ na zakres sądowoadministracyjnej kontroli legalności decyzji.

W przypadku kontroli decyzji wydanej w warunkach uznania administracyjnego, jak w niniejszej sprawie, Sąd nie może bowiem rozstrzygać o słuszności czy celowości umorzenia zaległości. Sąd nie jest władny wkraczać w sferę samego uznania organów podatkowych. Rola Sądu w przedmiotowej sprawie sprowadza się do zbadania poprawności przeprowadzonego przez organy podatkowe postępowania, jak również oceny wypływających z tego postępowania konkluzji (zob. np. wyroki w sprawach sygn. akt: II FSK 532/12, LEX nr 1452548, II FSK 510/11, LEX nr 1233669, II FSK 910/10 LEX nr 1151412, czy II FSK 299/10 LEX nr 1151353 oraz: S. Babiarz, B. Dauter, B. Gruszczyński, R. Hauser, A. Kabat, M. Niezgódka - Medek. Ordynacja podatkowa. Komentarz, LexisNexis, Warszawa 2010, s. 378 i nast.).

W dalszej kolejności zauważyć należy, że pojęcia ważny interes podatnika lub interes publiczny są pojęciami niedookreślonymi, których konkretyzacja jest dokonywana na tle stanu faktycznego indywidualnej sprawy. Użyty w art. 67a § 1 O.p. spójnik "lub" oznacza, że wymienione przesłanki mają charakter równorzędny, a więc, że wystarczy spełnienie tylko jednej z nich. Sformułowana w sposób ogólny treść art. 67a § 1 O.p. nie daje podstaw do przyjęcia, że istnieje ściśle określony katalog przesłanek, okoliczności, zdarzeń, czy też powodów (ani też z góry określona ich hierarchia), którymi należy kierować się przy rozstrzyganiu spraw na podstawie tego przepisu. Można wprawdzie powoływać się w tej mierze na przykłady mogące stanowić wskazówki interpretacyjne, zaczerpnięte z piśmiennictwa podatkowego, czy też wypracowanego w tym zakresie dorobku orzecznictwa sądowego, niemniej jednak w każdym wypadku ich analiza musi być dokonana przez organ podatkowy w oparciu o całokształt okoliczności istniejących w konkretnej sprawie.

Dla przykładu w wyroku w sprawie sygn. akt II FSK 1318/13, LEX nr 1750039 NSA wskazał, że interes podatnika to pewien stan spowodowany najczęściej nadzwyczajnymi, losowymi przypadkami dotyczącymi podatnika, który w konsekwencji powoduje, że nie może on uregulować zaległości podatkowej, przy czym nie jest to katalog zamknięty.

Interes publiczny to dyrektywa postępowania nakazująca respektowanie wspólnych wartości istotnych dla całego społeczeństwa lub danej społeczności lokalnej, takich jak sprawiedliwość, bezpieczeństwo, zaufanie obywateli do organów władzy publicznej, sprawność i obiektywizm działania aparatu państwowego itp.

Wskazuje się, że umorzenie zaległości podatkowej stanowi pomoc państwa, udzieloną po to, aby poprzez zapłatę podatku nie doprowadzić do efektów niepożądanych z punktu widzenia społecznego, jak i indywidualnego podatnika i jego rodziny (por. wyrok NSA w sprawie sygn. II FSK 510/11, LEX nr 1233669).

Podsumowując, orzecznictwo sądowe konsekwentnie wypracowało stanowisko prawne, zgodnie z którym pojęcia ważny interes podatnika oraz interes publiczny to klauzule generalne i w związku z tym organ podatkowy dysponuje pewnym marginesem swobody zarówno w odniesieniu do wykładni tych pojęć, jak i oceny sytuacji faktycznej sprawy, to jednak tej swobody nie można utożsamiać z uznaniem administracyjnym. Weryfikacja istnienia przesłanek udzielenia ulgi, o której mowa w art. 67a § 1 pkt 3 O.p. poddana jest bowiem rygorom postępowania podatkowego. Posłużenie się przez ustawodawcę pojęciami niedookreślonymi wymaga od organu wszechstronnego wyjaśnienia okoliczności faktycznych po to, aby na tej podstawie stwierdzić, czy dana sytuacja faktyczna mieści się w zakresie przesłanki ważny interes podatnika, względnie przesłanki interes publiczny, czy też nie (zob. też wyrok NSA w sprawie sygn. akt II FSK 660/07, LEX nr 485329).

Przenosząc powyższe na grunt okoliczności analizowanej sprawy, w ocenie Sądu, lektura uzasadnień decyzji organu I instancji, a następnie organu II instancji, uzasadnia stwierdzenie, że stanowisko organów podatkowych jest zgodne z prawem.

W ocenie Sądu, w analizowanej sprawie organy podatkowe wnikliwe przeprowadziły postępowanie wyjaśniające, ustaliły sytuację finansową podatnika, a ocenie tej nie można zarzucić dowolności, tylko z tego powodu, że stanowisko organów jest odmienne od oczekiwań strony.

W oparciu o przedłożone przez Spółkę dokumenty finansowe organy ustaliły, że wprawdzie Spółka generuje straty, jednakże wykazywana przez nią strata za 2013 r. ([...] zł), w stosunku do lat ubiegłych uległa znacznemu zmniejszeniu (za 2012 r. [...] zł, a za 2011 r. [...] zł). Spółka na koniec 2013 r. posiadała aktywa trwałe w wysokości [...] zł (dla porównania na koniec 2012 r. aktywa trwałe stanowiły wartość [...] zł), aktywa obrotowe stanowiły natomiast [...] zł (spadek wartości w stosunku do stanu na dzień 31 grudnia 2012 r. o [...] zł). Kapitał własny Spółki stanowił wartość [...] zł (spadek o [...] zł w porównaniu do stanu na dzień 31 grudnia 2012 r.). Zobowiązania i rezerwy na zobowiązania na koniec 2013 r. wynosiły [...] zł (wzrost wartości zobowiązań w porównaniu do stanu na dzień 31 grudnia 2012 r. o [...] zł), w tym zobowiązania z tytułu podatków, ceł, ubezpieczeń i innych świadczeń wynosiły [...] zł. Organy ustaliły, że za okres od stycznia do września 2014 r. Spółka odnotowała stratę z działalności gospodarczej w wysokości [...] zł, ale zwróciły jednocześnie uwagę, że ze sprawozdania finansowego sporządzonego za okres styczeń – lipiec 2014 r. złożonego w związku z poprzednim wnioskiem Spółki (o umorzenie odsetek za zwłokę od zaległości podatkowej za 2008 r.) wynika, że Spółka w tym okresie osiągnęła zysk z działalności gospodarczej w wysokości [...] zł. Przy czy, w kontekście powyższego, organy ustaliły, w oparciu o wyjaśnienia Spółki zawarte w piśmie z dnia 10 listopada 2014 r., że wykazana w sprawozdaniu strata wynikła z umieszczenia w Rachunku Zysków i Strat w pozycji "E Pozostałe koszty operacyjne" kwoty [...]zł, wynikającej ze spisania kosztów inwestycji prowadzonej w latach 2008 - 2010 dotyczącej budowy fabryki puszek, od której Spółka odstąpiła.

Nie jest przy tym, w ocenie Sądu, dowolna ocena organów, w kontekście zaistnienia przesłanek z art. 67a § 1 O.p., że decyzja o zaprzestaniu kontynuowania inwestycji, w oparciu o którą Spółka uzyskała pierwotne zwolnienie z podatku od nieruchomości i korzystała z niego przez 3 lata, a którego utrata wygenerowała odsetki objęte wnioskiem była świadomą decyzją Spółki. Przyjęcie natomiast takiej a nie innej strategii gospodarczej nie może uzasadniać przerzucenia skutków takiej decyzji na Skarb Państwa lub jednostkę samorządu terytorialnego poprzez udzielenie ulgi podatkowej. Jak słusznie zauważył organ I instancji decyzje o niekontynuowaniu inwestycji prowadzonej w latach 2008-2010 i dokonaniu spisania poniesionych kosztów tej inwestycji (co spowodowało stratę) oraz o rozpoczęciu nowej inwestycji leżą w gestii podmiotu prowadzącego działalność gospodarczą. Są to decyzje autonomiczne, a ryzyko związane z prowadzoną działalnością ponosi zawsze podmiot ją prowadzący, który dbając o swój interes, powinien podejmować decyzje w sposób rozsądny i przemyślany oraz zważać na wysokość dochodów, obciążenia oraz zabezpieczyć środki na ten cel. Nie można zatem negatywnych konsekwencji podjętych decyzji gospodarczych przenosić na budżet jednostki samorządu terytorialnego, a tym samym na społeczność lokalną.

Ponadto skarżąca pomija w swojej argumentacji, że o ile faktycznie ustalenie zaistnienia bądź nie przesłanek zastosowania ulgi należy odnośnie do okoliczności konkretnej sprawy, konkretnego podatnika, to nie można zapominać, że przyznanie ulgi podatkowej jest odstępstwem od ogólnej, konstytucyjnie ugruntowanej zasady równości i powszechności opodatkowania i tylko w pewnych wyjątkowych okolicznościach ustawodawca dał pierwszeństwo przed zasadą powszechności opodatkowania innym konstytucyjnym zasadom, jak np. zasada zaufania obywatela do państwa (wynikająca z art. 2 Konstytucji RP), zasada uwzględnienia dobra rodziny, nakazująca państwu szczególną pomoc i opiekę dla rodzin niepełnych czy wielodzietnych, znajdujących się w trudnej sytuacji materialnej (art. 71 ust. 1 Konstytucji RP), zasada zabezpieczenia społecznego dla osób, które pozostają bez pracy i bez środków utrzymania bez własnej winy (art. 67 ust. 2 Konstytucji RP). Nie może również budzić uzasadnionych wątpliwości, że przy ocenie istnienia przesłanek ważnego interesu podatnika i interesu publicznego należy uwzględnić nie tylko okoliczności powstania zaległości, ale także przede wszystkim aktualną w dacie orzekania sytuację (tu ekonomiczną) podatnika.

Organy ustaliły również, że aktywa trwałe w okresie sprawozdawczym styczeń – wrzesień 2014 r. miały wartość [...] zł (mniejszą o [...] zł na dzień 31 grudnia 2013 r.) natomiast wartość aktywów obrotowych w porównaniu do stanu na dzień 31 grudnia 2013 r. wzrosła o [...] zł. Po stronie pasywów organy ustaliły - kapitał własny [...] zł (spadek w porównaniu do stanu na dzień 31 grudnia 2013 r. o [...] zł) oraz, że zobowiązania i rezerwy na zobowiązania wzrosły w porównaniu do stanu na dzień 31 grudnia 2013 r. o [...] zł.

Ponadto, w kontekście sytuacji finansowej podatnika i możliwości wygenerowania środków na uregulowanie zaległych odsetek, bo Sąd stoi na stanowisku, że nie można przyjąć aby wydatki podatnika w prowadzonej działalności gospodarczej miały mieć pierwszeństwo przed obowiązkiem zapłaty zobowiązań publicznoprawnych, istotne jest ustalenie organów podatkowych, że skarżąca Spółka osiąga miesięcznie dochód z tytułu najmu w wysokości [...] zł (dane na dzień 30 września 2014 r. - dla porównania miesięczny dochód z tego tytułu na dzień 31 grudnia 2013 r. wynosił [...] zł). Ponadto na dzień 30 września 2014 r. Spółka posiadała na rachunkach bankowych środki finansowe w wysokości [...] euro i [...] zł. Spółka nie posiadała zaciągniętych kredytów i pożyczek.

W tych okolicznościach, nie jest dowolna ocena organów podatkowych, że Spółka posiada środki na uregulowanie odsetek od zaległości podatkowej, a udzielenie ulgi w postaci ich umorzenia stanowiłoby uprzywilejowanie Spółki względem innych podmiotów prowadzących działalność gospodarczą i byłoby sprzeczne z zasadą równego traktowania.

Podkreślić jeszcze raz należy, że to do podatnika należy inicjatywa w zdobywaniu środków na pokrycie swoich zobowiązań i to podatnik podejmując decyzję o wydatkach w pierwszej kolejności ma obowiązek pozostawić sobie do dyspozycji środki na te zobowiązania. Odmienne stanowisko pozostaje, w ocenie Sądu, w oczywistej sprzeczności z konstytucyjnymi zasadami obowiązującego porządku prawnego, w szczególności, jak podkreślono równego i powszechnego płacenia podatków.

Zasadnie również argumentują organy, że sam fakt realizacji nowej inwestycji, której koszty są niewątpliwie znaczne, a efekty jeszcze nie pewne nie może sam w sobie uzasadniać przyznania zawnioskowanej ulgi. W przeciwnym razie każdy przedsiębiorca planujący wydatki inwestycyjne i zatrudnienie nowych pracowników mógłby skorzystać z ulgi podatkowej, a takie stanowisko byłoby oczywiście sprzeczne z istotą tej instytucji, jej wyjątkowym charakterem. Pamiętać również należy, że dyrektywa uwzględniania interesu publicznego, nie może być wąsko rozumiana, ale wymaga przeanalizowania obowiązków ciążących na danym podatniku z punktu widzenia wartości istotnych dla całego społeczeństwa.

Konkludując, zdaniem sądu, w kontrolowanym postępowaniu podatkowym organy zgromadziły kompletny materiał dowodowy, który oceniły wyczerpująco, wszechstronnie i wnikliwie, po czym wyprowadziły z niego prawidłowe ustalenia, prowadzące jednoznacznie do stwierdzenia, że sytuacja skarżącej Spółki nie realizuje przesłanek z art. 67a § 1 pkt 3 O.p. Okoliczność, że Spółka prezentuje całkowicie odmienne stanowisko nie oznacza jeszcze, że ocena organu jest dowolna, niezgodna z prawem. Ponadto skarżąca w istocie nie kwestionuje ustaleń faktycznych przedstawionych w kontrolowanej decyzji, tylko wyciąga z nich odmienne wnioski, co nie może, i nie świadczy o dowolności postępowania organu.

W ocenie Sądu, organ w swoim postępowaniu prawidłowo zastosował reguły postępowania, o jakich mowa w art. 121 § 1, art. 122, art. 180 § 1, art. 181, art. 187 § 1, art. 191 i art. 210 § 4 O.p., a kontrola sądowa, w okolicznościach analizowanej sprawy, nie powinna, o czym była już mowa, odnosić się do kryteriów celowościowych, czy słusznościowych.

Mając na uwadze powyższe, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), należało skargę oddalić.