Wyrok NSA oz. w Poznaniu, sygn. akt SA/Po 2975/95
NSA oz. w Poznaniu
Data orzeczenia: 1996-07-25 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 611  Podatki  i  inne świadczenia pieniężne, do  których   mają zastosowanie przepisy Ordynacji  podatkowej, oraz egzekucja t
Powołane przepisy: article: art. 107 par. 3, art. 126
journal: Dz.U. 1980 nr 9 poz. 26
law: Obwieszczenie Prezesa Rady Ministrów z dnia 17 marca 1980 r. w sprawie ogłoszenia jednolitego tekstu ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego.
article: art. 66
journal: Dz.U. 1991 nr 36 poz. 161
law: Obwieszczenie Ministra Finansów z dnia 26 lutego 1991 r. w sprawie ogłoszenia jednolitego tekstu ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji.
Teza: Postanowienie organu egzekucyjnego wydane na podstawie art. 66 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji /Dz.U. 1991 nr 36 poz. 161 ze zm./, ustalające wysokość opłaty komorniczej, powinno zawierać uzasadnienie faktyczne /art. 107 par. 3 w związku z art. 126 Kpa/, a w tym podanie kwot ściągniętych egzekucyjnie oraz wpłaconych w wyniku zastosowanych środków egzekucyjnych.

TEZY

Postanowienie organu egzekucyjnego wydane na podstawie art. 66 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji /Dz.U. 1991 nr 36 poz. 161 ze zm./, ustalające wysokość opłaty komorniczej, powinno zawierać uzasadnienie faktyczne /art. 107 par. 3 w związku z art. 126 Kpa/, a w tym podanie kwot ściągniętych egzekucyjnie oraz wpłaconych w wyniku zastosowanych środków egzekucyjnych.


SENTENCJA

uchyla zaskarżone postanowienie.


UZASADNIENIE

Urząd Skarbowy w G. wydał 15 września 1995 r. na podstawie art. 66 par. 1 i 2 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, postanowienie w sprawie obciążenia wierzyciela - Banku K. Oddział w C. opłatą komorniczą w wysokości 7.793,24 zł. z tytułu kwot ściągniętych bądź wpłaconych przez dłużników banku w toku postępowania egzekucyjnego, wszczętego na podstawie wystawionych przez Bank tytułów wykonawczych. W postanowieniu tym pouczono stronę o możliwości wniesienia zażalenia, z której Bank skorzystał.

Izba Skarbowa w G., po rozpatrzeniu zażalenia, postanowieniem z dnia 11 października 1995 r. utrzymała w mocy zaskarżone postanowienie. Organ odwoławczy, powołując się na art. 66 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, stwierdził, że wierzyciel obowiązany jest do uiszczenia opłat od kwot ściągniętych lub wypłaconych przez dłużników w toku postępowania egzekucyjnego, w wysokości 5 proc. ich wysokości. Cofnięcie przez wierzyciela tytułu wykonawczego, co miało miejsce w sprawie, stanowi podstawę do przyjęcia, iż należności Banku zostały w całości uregulowane przez dłużników, w wyniku prowadzonego przez Urząd Skarbowy postępowania egzekucyjnego.

Postanowienie to pełnomocnik Banku zaskarżył do Naczelnego Sądu Administracyjnego, zarzucając organom egzekucyjnym obu instancji naruszenie art. 66 par. 1 i 2 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji w związku z art. 125 i art. 107 par. 3 Kpa, przez oparcie postanowienia na domniemaniu faktycznym, czego nie przewidują przepisy kodeksu postępowania administracyjnego. Ponadto skarżący stwierdza, że cofnięcie wniosku egzekucyjnego nastąpiło w związku ze sprzedażą wierzytelności dłużników, której okoliczności organy egzekucyjne nie wzięły pod uwagę. Organ odwoławczy w odpowiedzi na skargę wnosi o jej odrzucenie jako bezprzedmiotowej, ponieważ organ egzekucyjny pierwszej instancji nie miał obowiązku wydawania postanowienia w sprawie obciążenia wierzyciela opłatą komorniczą. Ponadto opłata komornicza została ustalona w sposób prawidłowy, zgodnie z art. 66 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, a organ egzekucyjny nie ma obowiązku badania przyczyny cofnięcia przez wierzyciela wniosku o wszczęcie egzekucji.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Rozdział 6 działu I ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji /Dz.U. 1991 nr 36 poz. 161 ze zm./, poświęcony kosztom egzekucyjnym traktuje o kosztach, do których zalicza się też wydatki i opłaty egzekucyjne, które w zależności od sytuacji obciążają zobowiązanego bądź wierzyciela. W myśl art. 64 par. 3 wierzyciel ponosi wydatki związane z przekazaniem mu należności lub przedmiotu i pokrywa koszty postępowania egzekucyjnego, jeżeli nie mogą być one ściągnięte od zobowiązanego. Ponadto wierzyciel obowiązany jest zgodnie z art. 66 par. 1 tej ustawy - do uiszczenia opłaty od kwot ściągniętych egzekucyjnie, a także wpłaconych w wyniku zastosowania środków egzekucyjnych. Opłata ta wynosi 5 proc. od tych kwot i przypada na rzecz organu egzekucyjnego, który dokonał czynności egzekucyjnych, w wyniku których nastąpiło ich ściągnięcie lub wypłata, co wynika z przepisu par. 2 omawianego art. 66. W rozpatrywanej sprawie bezsporne jest, że w związku z wystawieniem przez Bank K. dwóch tytułów wykonawczych i przekazaniem ich do wyegzekwowania określonych wierzytelności, Urząd Skarbowy w G. wszczął postępowanie egzekucyjne, w wyniku którego ściągnięto od zobowiązanego różne kwoty. Ponadto zobowiązani - jak twierdzą organy egzekucyjne - płacili też na rzecz Banku bliżej nie określone kwoty, których wysokości Bank nie chciał ujawnić.

W tej sytuacji stwierdzić należy, że - co do zasady - prawidłowo organ egzekucyjny domaga się od skarżącego Banku uregulowania opłaty komorniczej na podstawie art. 66 par. 1 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. Skoro jednak organ egzekucyjny wydał postanowienie w sprawie ustalenia wysokości wspomnianej opłaty, to powinno ono odpowiadać wymogom art. 107 par. 3 Kpa w związku art. 126 Kpa, tj. powinno zawierać wyczerpujące uzasadnienie faktyczne. Z postanowienia organu egzekucyjnego pierwszej instancji wynika, że objęte tytułami egzekucyjnymi należności zostały w całości wyegzekwowane bądź zapłacone wierzycielowi przez dłużników. Nie wyjaśniono jednak, na jakiej podstawie organ ten przyjął, że dłużnicy dokonali zapłaty na rzecz Banku co sugerowałoby, że wierzyciel został zaspokojony. Jak wynika bowiem z pisma Banku z dnia 22 czerwca 1995 r., wierzytelność stanowiąca przedmiot egzekucji została sprzedana, a więc można by sądzić, że wierzyciel nie otrzymał od dłużników wpłat na poczet całego długu. O każdej zaś wpłacie dokonanej przez dłużników organ egzekucyjny powinien być poinformowany przez wierzyciela, jeżeli informacji tych organ ten zażąda, co wynika z art. 36 par. 1 wspomnianej ustawy. Udzielenie wspomnianych informacji jest więc obowiązkiem wierzyciela. Rozstrzygnięcie organu egzekucyjnego nie może być oparte na domniemaniu, że cała należność została uiszczona na rzecz Banku, jak to przyjęto w zaskarżonym postanowieniu. W toku ponownego rozpatrywania sprawy należy więc ustalić, jakie kwoty dłużnicy wpłacili na rzecz Banku. Wysokość opłaty komorniczej uzależniona jest bowiem od wysokości kwot przekazanych wierzycielowi przez organ egzekucyjny bądź wpłacanych przez dłużników w wyniku zastosowania środka egzekucyjnego. W tym stanie rzeczy stwierdzić należy, że organ egzekucyjny naruszył art. 7 i art. 77 par. 1 Kpa oraz art. 107 par. 3 Kpa, co miało istotny wpływ na prawidłowość jego rozstrzygnięcia w rozpatrywanej sprawie.

W związku z tym Sąd, uznając skargę za uzasadnioną, na podstawie art. 22 ust. 1 pkt 1 i ust. 2 pkt 3 ustawy z dnia 11 maja 1995 r. o Naczelnym Sądzie Administracyjnym /Dz.U. nr 74 poz. 368 ze zm./ uchylił zaskarżone postanowienie.