Wyrok WSA w Gdańsku, sygn. akt I SA/Gd 625/18
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku
Data orzeczenia: 2018-08-21 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6110 Podatek od towarów i usług
Hasła tematyczne: Podatkowe postępowanie
Skarżony organ: Dyrektor Izby Administracji Skarbowej
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 33 § 1, § 2 pkt 2, § 3, § 4 pkt 2
journal: Dz.U. 2017 poz 201
law: Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa - tekst jedn.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Janina Guść, Sędziowie Sędzia NSA Małgorzata Gorzeń (spr.), Sędzia WSA Ewa Wojtynowska, Protokolant Starszy Sekretarz Sądowy Sylwia Górny, po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 21 sierpnia 2018 r. sprawy ze skargi "A" na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej z dnia 19 kwietnia 2018 r. nr [...] w przedmiocie określenia przybliżonej kwoty zobowiązania w podatku od towarów i usług oraz zabezpieczenia na majątku oddala skargę.


UZASADNIENIE

Zaskarżoną decyzją z dnia 19 kwietnia 2018 r. Dyrektor Izby Administracji Skarbowej utrzymał w mocy decyzję Naczelnika Urzędu Skarbowego (dalej: Naczelnik US) z dnia 27 listopada 2017 r., określającą A Spółce z o.o. (dalej: Spółka, skarżąca) przybliżoną kwotę zobowiązania podatkowego w podatku od towarów i usług za miesiące czerwiec 2012 r., sierpień, wrzesień i listopad 2013 r. oraz orzekającą o zabezpieczeniu na jej majątku kwoty 1.565.564 zł wraz z odsetkami za zwłokę w kwocie 548.689 zł.

Podstawą rozstrzygnięcia był następujący stan faktyczny:

W wyniku przeprowadzonej kontroli podatkowej, a następnie postępowania podatkowego ustalono, że Spółka dokonała w kontrolowanym okresie odliczenia podatku naliczonego na podstawie faktur nieodzwierciedlających rzeczywistych zdarzeń gospodarczych, wystawionych przez Spółkę B (o nr [...]), jak również wystawiła na rzecz Spółki B fakturę nr [...] niedokumentującą rzeczywistej sprzedaży. Szczegółowe zestawienie zakwestionowanych faktur ujęte zostało w uzasadnieniu decyzji organu pierwszej instancji na str. 4-24.

Zgodnie z art. 88 ust. 3a pkt 4 lit. a ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (j.t. Dz.U. z 2011 r. poz. 1054 ze zm.), dalej u.p.t.u., nie stanowią podstawy do obniżenia podatku należnego oraz zwrotu różnicy podatku lub zwrotu podatku naliczonego faktury i dokumenty celne w przypadku gdy wystawione faktury, faktury korygujące lub dokumenty celne stwierdzają czynności, które nie zostały dokonane - w części dotyczącej tych czynności. Zgodnie natomiast z art. 108 ust. 1 u.p.t.u. w przypadku gdy osoba prawna, jednostka organizacyjna niemająca osobowości prawnej lub osoba fizyczna wystawi fakturę, w której wykaże kwotę podatku, jest obowiązana do jego zapłaty.

Organ odwoławczy przywołał treść art. 33 § 1, art. 33 § 2 pkt 2, art. 33 § 3 oraz § 4 pkt 2 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (t.j. Dz U. z 2017 r. poz. 201 ze zm.), zwanej dalej O.p. i wskazał, że w ich świetle dokonanie zabezpieczenia zobowiązania podatkowego na majątku podatnika możliwe jest przed wydaniem decyzji określającej zobowiązanie podatkowe, jeżeli ze zgromadzonego materiału dowodowego wynika uzasadniona obawa, iż nie zostanie ono wykonane, przy czym ustawodawca nie zdefiniował tego pojęcia ograniczając się do wymienienia dwóch przykładowych przesłanek, jakimi są "trwałe zaprzestanie regulowania wymagalnych zobowiązań o charakterze publicznoprawnym" lub "dokonywanie czynności polegających na zbywaniu majątku, które mogą utrudnić lub udaremnić egzekucję". Istnieje zatem otwarty katalog przesłanek, które mogłyby uzasadniać wszczęcie postępowania zabezpieczającego wobec dłużnika.

Mając na względzie całość zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego organ odwoławczy uznał, że organ pierwszej instancji prawidłowo wskazał na okoliczności świadczące o prawdopodobieństwie nieuregulowania należnego zobowiązania podatkowego. Zdaniem organu należy wziąć pod uwagę, że Spółka nierzetelnie prowadziła księgi podatkowe posługując się fakturami dokumentującymi transakcji, które nie zostały faktycznie dokonane. Przedmiotowe transakcje ukierunkowane były na nadużycie prawa i posłużyły do uzyskania nieuprawnionej korzyści podatkowej.

Organ wskazał na pogarszający się stan majątkowy Spółki. Analiza wskaźników ekonomicznych sporządzona na podstawie danych wykazanych w sprawozdaniach finansowych za lata 2014-2016 wykazała, że w tym okresie sytuacja finansowa Spółki była niezadowalająca, szczególnie w obszarze zadłużenia. Stwierdzono też znaczny spadek wartości rzeczowych aktywów trwałych w 2016 r. w stosunku do roku ubiegłego o 9.336.188,75 zł. Spółka posiada jeden pojazd o wartości kilku tysięcy złotych, nie posiada nieruchomości.

Podjęte przez Spółkę czynności polegające na zbywaniu nieruchomości, które mogą utrudnić lub udaremnić egzekucję, stanowią przesłankę do zastosowania instytucji zabezpieczenia zobowiązania podatkowego na majątku podatnika. Jak wynika bowiem ze zgromadzonego materiału dowodowego, Spółka w roku 2016 zawarła cztery umowy sprzedaży należących do niej nieruchomości gruntowych położonych w K.. Zachowanie strony organy upatrują w fakcie wszczęcia w dniu 5 marca 2015 r. kontroli podatkowej wobec kontrahenta strony C Sp. z o.o., której wspólnikami są te same osoby, które reprezentują spółkę A, a których obustronne transakcje zawarte w roku 2012 zakwestionował Naczelnik US.

Powołując się na ugruntowane orzecznictwo sądów administracyjnych organ wskazał, że pozbycie się przez podatnika znacznej części posiadanych środków trwałych, nawet jeśli było wcześniej zaplanowane i spowodowane innymi przyczynami, może spowodować uzasadnioną obawę, że zobowiązanie podatkowe może nie zostać wykonane.

O uzasadnionej obawie niewykonania przez Spółkę zobowiązania podatkowego świadczą także inne okoliczności sprawy, tj.: poniesienie straty podatkowej z tytułu podatku dochodowego od osób prawnych za okres od 17 lipca 2017 r. do 31 grudnia 2017r. w wysokości 976.651,00 zł; uzyskiwanie niewystarczających dochodów przez wspólników Spółki w latach 2014-2016 w stosunku do wysokości określonych zaskarżoną decyzją przybliżonych zobowiązań podatkowych; nieregulowanie w ustawowym terminie płatności zobowiązań podatkowych z tytułu podatku od towarów i usług za grudzień 2016r., styczeń, maj, czerwiec, lipiec, sierpień, wrzesień 2017 r.; prowadzone w przeszłości postępowanie egzekucyjne z tytułu podatku od towarów i usług w kwocie należności głównej 25.020,06 zł; złożenie przez stronę w dniu 23 stycznia 2017 r. wniosku o rozłożenie na raty zapłaty zobowiązania podatkowego w podatku od towarów i usług za miesiąc grudzień 2016 r. w kwocie należności głównej 100.000 zł (wniosek pozostawiono bez rozpoznania).

Zdaniem Dyrektora Izby Administracji Skarbowej z akt sprawy wynika, że w rozpatrywanym przypadku zaistniały okoliczności, o których mowa w art. 33 § 1 O.p. uzasadniające dokonanie zabezpieczenia należności w kwotach będących konsekwencją wyliczeń organu pierwszej instancji.

W skardze wniesionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku na powyższą decyzję skarżąca wniosła o jej uchylenie wraz z poprzedzającą ją decyzją Naczelnika US i zasądzenie kosztów postępowania.

Zaskarżonej decyzji skarżąca zarzuciła naruszenie:

art. 83b ust. 1 ustawy o swobodzie działalności gospodarczej poprzez jego niezastosowanie, tj. przeprowadzenie ponownej kontroli o takim samym przedmiocie i w tym samym okresie wobec Skarżącej, co doprowadziło do wydania decyzji z rażącym naruszeniem prawa;

art. 122, art. 187 § 1, art. 197 § 1 Ordynacji podatkowej poprzez ich niezastosowanie i przeprowadzenie przez organ I jak i II instancji postępowania dowodowego w sposób wybiórczy i tendencyjny, niezebrania materiału dowodowego w sposób wyczerpujący, chociażby poprzez zaniechanie przeprowadzenia dowodu z opinii biegłego na okoliczność rzeczywistej wartości maszyn, ustalenie stanu faktycznego wymagającego wiadomości specjalnych samodzielnie przez organ, w sytuacji, w której organ zobowiązany jest do przeprowadzenia postępowania dowodowego w sposób kompleksowy i wyczerpujący, a także poprzez nieuwzględnienie wniosków dowodowych Skarżącej;

art. 188 Ordynacji podatkowej poprzez jego niezastosowanie, tj. bezzasadne nieuwzględnienie żądania Skarżącej przeprowadzenia dowodu z oferty złożonej przez spółkę D na maszynę do czyszczenia i krojenia tkanin [...] z dnia 29 czerwca 2015 r. wraz z tłumaczeniem przysięgłym złożonej w postępowaniu prowadzonym przed Dyrektorem Izby Administracji Skarbowej nr [...] w związku z odwołaniem od decyzji Naczelnika Urzędu Skarbowego z dnia 30 czerwca 2017 r. o znaku [...],

- art. 7 Konstytucji RP w zw. z art. 120, art. 121 § 1 i art. 199 Ordynacji podatkowej, poprzez ich niezastosowanie i przeprowadzenie postępowania z pominięciem kluczowych dla niego zasad działania na podstawie i w granicach prawa oraz w sposób budzących zaufanie do organów podatkowych, co przejawiało się m.in. w nieprzeprowadzeniu dowodów, które potwierdzałyby stanowisko Skarżącej;

art. 122 w zw. z art. 180 § 1 w zw. z art. 187 § 1 w zw. z art. 191 w zw. z art. 33 § 1 i § 2 Ordynacji podatkowej poprzez ich niezastosowanie, tj. naruszenie przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy i błędne uznanie i powielenie przez organ II instancji ustaleń organu I instancji;

art. 210 § 1 pkt 6 i § 4 w zw. z art. 235 Ordynacji podatkowej poprzez ich niewłaściwe zastosowanie, tj. sporządzenie uzasadnienia zaskarżonej decyzji niespełniającego wymogów określonych we wskazanych przepisach, w sposób fragmentaryczny, w tym w szczególności poprzez niewskazanie faktów, które organ uznał za udowodnione, dowodów, którym dał wiarę, oraz przyczyn, da których innym dowodom odmówił wiarygodności, co miało istotny wpływ na wynik postępowania, gdyż znacznie utrudnia, a wręcz uniemożliwia kontrolę (w tym sądową) zaskarżonej decyzji.

W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Administracji Skarbowej wniósł o jej oddalenie podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje:

Skarga nie zasługuje na uwzględnienie, albowiem zaskarżona decyzja wbrew wywodom skargi odpowiada prawu.

Na wstępie należy poczynić pewne uwagi porządkujące i wyjaśnić, że postępowanie zabezpieczające, o którym mowa w art. 33 § 2 pkt 2 O.p. - przeprowadzone w toku postępowania podatkowego lub kontroli podatkowej przed wydaniem decyzji określającej wysokość zobowiązania podatkowego - jest postępowaniem szczególnym, mającym charakter pomocniczy względem postępowania egzekucyjnego. Zasadniczym celem tego postępowania nie jest przymusowy pobór podatków (to jest istotą postępowania egzekucyjnego), a zagwarantowanie środków na zaspokojenie należności podatkowych, których wysokość na tym etapie nie jest jeszcze znana. Pomimo ciążącego na organach obowiązku uprawdopodobnienia, że zaległość w określonej w sposób przybliżony wysokości istnieje, postępowanie to nie ma charakteru zastępczego wobec postępowania wymiarowego. Z tych względów nie przeprowadza się w jego ramach pełnego postępowania dowodowego. Określenie w decyzji o zabezpieczeniu przybliżonej kwoty zobowiązania podatkowego ma charakter informacyjny w tym znaczeniu, że wskazuje kwotę podlegającą zabezpieczeniu na majątku podatnika. Nie oznacza to jednak, iż jest to kwota rzeczywiście obciążającego go zobowiązania, to bowiem określi dopiero decyzja wymiarowa. Z tego też względu wnioski dowodowe skarżącej zmierzające do wykazania prawidłowości dokonanych przez nią rozliczeń z tytułu podatku od towarów i usług nie mogły zostać w tym postępowaniu przez organ uwzględnione. Podobnie w postępowaniu tym nie mgły podlegać rozpatrzeniu zarzuty strony co do naruszenia przez organ prowadzący postępowanie podatkowe art. 83b ust. 1 ustawy o swobodzie działalności gospodarczej.

W orzecznictwie zwraca się uwagę, że publicznoprawny charakter zobowiązań podatkowych wymaga stworzenia odpowiedniej ochrony prawnej ich wykonywania. Instytucja zabezpieczenia należności podatkowych na majątku podatnika stanowi szczególną formę skutecznego egzekwowania zobowiązań podatkowych. Podstawowym jego elementem jest ochrona przyszłych interesów wierzyciela. Przy czym nie prowadzi ono do wykonania zobowiązania, gdyż zgodnie z art. 33a § 1 O.p., decyzja o zabezpieczeniu wygasa po wydaniu decyzji wymiarowej, a jedynie stwarza pewne gwarancje, że w przyszłości dojdzie do jego wyegzekwowania (por. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z 29 listopada 2011 r., l SA/Gd 986/11, dostępny w internetowej bazie orzeczeń www.cbois.nsa.gov.pl).

W decyzji o zabezpieczeniu organ określa jedynie przybliżoną wysokość zobowiązania, którym to wymogom w niniejszej sprawie sprostał, opierając się na okolicznościach ustalonych w toku postępowania podatkowego przeprowadzonego wobec skarżącej. W uzasadnieniu decyzji organu pierwszej instancji w sposób bardzo szczegółowy przedstawiono dowody i ustalone na ich podstawie okoliczności świadczące o tym, że skarżąca w miesiącach czerwiec 2012r., sierpień, wrzesień i listopad 2013 r., nierzetelnie prowadziła rejestry VAT, zaniżając podstawę opodatkowania i wartość podatku należnego VAT. Skarżąca w wystawionej na rzecz spółki B w dniu 12 czerwca 2012 r. fakturze VAT zawyżyła wartość sprzedanej maszyny o kwotę netto 706.787,36 zł i zawyżyła kwotę podatku należnego o 162.561,09 zł. Spółka została zobowiązana do zapłaty tej kwoty na podstawie art. 108 ust. 1 u.p.t.u. Ponadto w miesiącach od lipca do listopada 2013 r., Spółka dokonała odliczenia podatku naliczonego na podstawie faktur nieodzwierciedlających rzeczywistych zdarzeń gospodarczych, wystawionych przez B Sp. z o.o. Zastosowanie znalazł art. 88 ust. 3a pkt 4 lit. a u.p.t.u., w myśl którego nie stanowią podstawy do obniżenia podatku należnego oraz zwrotu różnicy podatku lub zwrotu podatku naliczonego faktury i dokumenty celne w przypadku gdy wystawione faktury, faktury korygujące lub dokumenty celne stwierdzają czynności, które nie zostały dokonane - w części dotyczącej tych czynności.

Zdaniem Sądu opisane przez Naczelnika Urzędu Skarbowego okoliczności stanowiły wystarczającą podstawę do przyjęcia, że została uprawdopodobniona przybliżona wysokość zobowiązania podatkowego w podatku od towarów i usług za wskazane okresy rozliczeniowe. Powtórzyć należy, że określenie przybliżonej wysokości zobowiązania podatkowego w decyzji wydanej w przedmiocie zabezpieczenia w najmniejszym stopniu nie przesądza o ostatecznej wysokości tego zobowiązania i nie pozbawia strony możliwości kwestionowania ustaleń dokonywanych w postępowaniu wymiarowym. Ocena dowodów stanowiących podstawę przyszłych merytorycznych rozstrzygnięć dotyczących m.in. wartości sprzedanej maszyny i fikcyjności transakcji wykracza poza przedmiot decyzji zabezpieczającej i zakres tego postępowania. Okoliczności podnoszone w skardze będą przedmiotem rozstrzygnięcia w toku postępowania wymiarowego i jako takie nie mogły zostać rozpatrzone w toku postępowania zabezpieczającego.

W myśl art. 33 § 1 O.p., zobowiązanie podatkowe może być zabezpieczone na majątku podatnika, jeżeli zachodzi uzasadniona obawa, że nie zostanie ono wykonane, a w szczególności gdy podatnik trwale nie uiszcza wymagalnych zobowiązań o charakterze publicznoprawnym lub dokonuje czynności polegających na zbywaniu majątku, które mogą utrudnić lub udaremnić egzekucję.

Przesłanką zastosowania instytucji zabezpieczenia jest więc uzasadniona obawa co do wykonania przyszłego zobowiązania podatkowego (prawdopodobieństwo jego niewykonania). Przyjmuje się, że uzasadniona obawa to taka, która ma swoje źródło w obiektywnie stwierdzonym stanie faktycznym sprawy, jednakże ocena, czy zaistniała ona w konkretnym przypadku pozostawiona została do uznania organu podatkowego. Uznanie to nie może oznaczać dowolności działania lecz powinno być oparte na całokształcie okoliczności faktycznych i prawnych, w sposób czytelny uprawdopodobnione dla podatnika w uzasadnieniu decyzji. Pojęcia "uzasadnionej obawy, że zobowiązanie nie zostanie wykonane" z uwagi na jego rozległy zakres ustawodawca nie zdefiniował. Zdarzenia wymienione w przytoczonym art. 33 § 1 zd. 1 in fine O.p. są jedynie mieszczącymi się w ogólnej formule przykładami zachowania sugerującego zaistnienie przesłanki ustawowej. Są to "trwałe zaprzestanie regulowania zobowiązań o charakterze publicznoprawnym" lub "dokonywanie czynności polegających na zbywaniu majątku, które mogą utrudnić lub udaremnić egzekucję".

Wymienienie w art. 33 § 1 O.p. okoliczności uzasadniających obawę niewykonania zobowiązania podatkowego ma takie znaczenie, że sam ustawodawca uznał, że w każdym wypadku ich wystąpienia spełniona jest przesłanka dokonania zabezpieczenia. Sam już zatem fakt wystąpienia którejś z okoliczności wskazanych w tym przepisie świadczy o tym, że zachodzi obawa niewykonania zobowiązania. Organ podatkowy nie musi nawet wykazywać związku między zaistnieniem powyższych zdarzeń a wystąpieniem obawy niewykonania zobowiązania. Wystarczy, że wykaże, iż mają miejsce zdarzenia wskazane w tym przepisie.

Jednakże przesłanki te mają charakter wyłącznie przykładowy. Zatem skoro wyliczenie zawarte w tym zakresie w art. 33 § 1 O.p. stanowi jedynie egzemplifikację wybranych okoliczności, które mogą uzasadniać stan obawy niewykonania zobowiązania podatkowego, nie oznacza to automatycznie, że okoliczności te muszą wystąpić, aby o obawie takiej można było mówić. Powoduje to, że organ podatkowy może w istocie przytaczać także inną argumentację i wykazywać inne okoliczności, które w jego ocenie, na gruncie konkretnej sprawy, będą wskazywać na wystąpienie obawy niezapłacenia podatku przez podatnika, uzasadniającej sięgnięcie do instytucji zabezpieczenia. Szczególnego podkreślenia wymaga również, że ocenę, czy istnieje obawa niewykonania zobowiązania w konkretnym wypadku ustawodawca pozostawił uznaniu organu podatkowego, na co wskazuje użyty w art. 33 § 2 Ordynacji podatkowej zwrot: "zabezpieczenia (....) można dokonać". Zwrot ten, z uwzględnieniem szczególnej funkcji analizowanej instytucji prawa podatkowego, sprowadzającej się do ochrony interesów wierzyciela publicznoprawnego, stanowi podstawę formułowania w orzecznictwie sądowym tez takich jak w wyroku NSA z dnia 1 kwietnia 2011 r., sygn. akt II FSK 1791/09 (opubl.: www.orzeczenia.nsa.gov.pl), w świetle którego "w orzecznictwie sądowym dominuje pogląd o nie stawianiu zbyt wysokich wymagań organom podatkowym przy stosowaniu przesłanek zabezpieczenia (...). Zgodnie bowiem z celem tej instytucji dominuje troska o interes wierzyciela". Pozostawienie rozstrzygnięcia uznaniu organu podatkowego nie może jednak oznaczać dowolności działania, powinno być bowiem oparte na całokształcie okoliczności faktycznych i prawnych. Treść art. 33 § 1 O.p. wyraźnie stanowi bowiem o "uzasadnionej obawie", a więc takiej, która ma swoje źródło. Nie może ona być domyślna, ale powinna być uprawdopodobniona w sposób jasny i czytelny dla podatnika.

Powyższe stwierdzenie nabiera szczególnego znaczenia w okolicznościach niniejszej sprawy, w której jedną ze wskazówek istnienia stanu uzasadnionej obawy, że zobowiązanie podatkowe nie zostanie wykonane, był charakter stwierdzonych w toku postępowań kontrolnych nieprawidłowości. Uznając, że okoliczności te mogą stanowić podstawę stwierdzenia, że zagrożone jest wykonanie w przyszłości zobowiązań podatkowych, wskazać należy, że w hipotezie normy prawnej wyrażonej w art. 33 § 1 O.p. mieszczą się nie tylko czynności polegające na zbywaniu majątku podatnika, ale również wszelkie te jego działania, które mogą skutkować zagrożeniem efektywności przyszłej egzekucji administracyjnej. O zaktualizowaniu przesłanki "uzasadnionej obawy niewykonania zobowiązania" przesądzać mogą zatem także inne okoliczności, które nie zostały wyliczone w powołanym przepisie, a jednocześnie wskazują, że realna jest groźba niewykonania zobowiązania podatkowego.

Jako zasadniczy argument przemawiający za istnieniem obawy niewykonania zobowiązania organy wskazały charakter stwierdzonych nieprawidłowości. Zachowanie skarżącej, polegające na dokonywaniu odliczenia podatku VAT z nierzetelnych ukierunkowane było na ograniczenie ciężarów podatkowych poprzez zaniżenie zobowiązania w podatku od towarów i usług. Skarżąca podejmowała zatem działania, których celem było unikanie płacenia podatków. Oczywiście - z uwagi na to, że przepisy o zabezpieczeniu wykonania zobowiązań podatkowych (art. 33 § 4 O.p.), wymagają określenia w decyzji o zabezpieczeniu jedynie przybliżonej kwoty zobowiązania podatkowego - okoliczności mające wpływ na wysokość zobowiązania podatkowego nie są ustalone w sposób ostateczny, jednak wskazują one również, że wykonanie przez stronę przyszłych zobowiązań może być zagrożone (por. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy z 16 listopada 2011 r., l SA/Bd 724/11, wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 18 grudnia 2013 r., I SA/Gd 1398/13, dostępne w internecie www.orzeczenia.nsa.gov.pl).

W świetle utrwalonego orzecznictwa sądowoadministracyjnego fakt nierzetelnego prowadzenia ksiąg handlowych jak również zaniżenie dochodów będących przedmiotem opodatkowania uprawdopodabnia obawę niewykonania zobowiązania (wyrok NSA z dnia 4.11.1994r., SA/Gd 96/94, wyrok WSA w Białymstoku z dnia 18.01.2006r. I SA/Bk 367/2005, wyrok WSA w Rzeszowie z dnia 15 czerwca 2010 r., sygn. akt I SA/Rz 248/10, wyrok WSA w Warszawie z 26 czerwca 2014 r., sygn. akt III SA/Wa 2749/13, dostępne w internetowej bazie orzeczeń na stronie orzeczenia.nsa.gov.pl), a argument ten zyskuje jeszcze na znaczeniu, jeśli weźmie się pod uwagę wysokość prognozowanych zobowiązań podatkowych.

Organ wskazał także na podejmowanie przez skarżącą czynności polegających na zbywaniu nieruchomości, które mogą utrudnić lub udaremnić egzekucję. Okoliczności tych w skardze nie zanegowano. Jak wynika ze zgromadzonego materiału dowodowego, po wszczęciu w dniu 5 marca 2015 r. kontroli podatkowej wobec kontrahenta Spółki, tj. C Sp. z o.o., której wspólnikami są te same osoby, skarżąca Spółka dokonała zbycia wszystkich nieruchomości będących jej własnością. Uzasadniony jest wniosek, że opisane wyżej czynności polegające na wyzbywaniu się majątku mogą utrudnić lub udaremnić egzekucję, niewątpliwie bowiem stan majątkowy skarżącej, wskutek podejmowanych przez nią działań, znacząco maleje.

Także inne opisane przez organ okoliczności, oceniane łącznie, potwierdzają obawę niewykonania przez skarżącą zobowiązania. Są to m.in.: poniesienie straty podatkowej z tytułu podatku dochodowego od osób prawnych za okres od 17 lipca 2017 r. do 31 grudnia 2017 r. w wysokości 976.651,00 zł; uzyskiwanie niewystarczających dochodów przez wspólników Spółki w latach 2014-2016 w stosunku do wysokości określonego zaskarżoną decyzją przybliżonych zobowiązań podatkowych; nieregulowanie w ustawowym terminie płatności zobowiązań podatkowych z tytułu podatku od towarów i usług za grudzień 2016 r., styczeń, maj, czerwiec, lipiec, sierpień, wrzesień 2017 r.; prowadzone w przeszłości postępowanie egzekucyjne z tytułu podatku od towarów i usług w kwocie należności głównej 25.020,06 zł; złożenie przez stronę w dniu 23 stycznia 2017r. wniosku o rozłożenie na raty zapłaty zobowiązania podatkowego w podatku od towarów i usług za miesiąc grudzień 2016 r. w kwocie należności głównej 100.000 zł (wniosek pozostawiono bez rozpoznania).

Podnoszona przez skarżącą okoliczność, że ostatecznie uregulowała wszelkie zobowiązania podatkowe, nie podważa zasadniczego wniosku, że objęte decyzją zobowiązania podatkowe wraz z odsetkami za zwłokę z uwagi na pogarszający się stan majątkowy Spółki mogą nie zostać wykonane. Wyzbyła się ona majątku nieruchomego, a wykazane przez nią dochody nie dają gwarancji pokrycia zobowiązań podatkowych.

Powyższe okoliczności w sposób wystarczający uprawdopodabniają obawę niewykonania zobowiązań podatkowych objętych zaskarżoną decyzją. Pozostałe powołane w decyzji argumenty wniosek ten dodatkowo wspierają.

Odnosząc się do zarzutu strony, że organ nie ustalił całej sytuacji majątkowej skarżącej Spółki, należy wskazać, że postępowanie w przedmiocie zabezpieczenia zobowiązania podatkowego jest odformalizowane w zakresie niektórych jego aspektów (brak wszczęcia i wymaganego w innych postępowaniach wypowiedzenia co do zgromadzonego materiału dowodowego). Odformalizowane zostało również postępowanie dowodowe w zakresie określenia podstawy opodatkowania. Organ podatkowy dokonując zabezpieczenia, nie ma obowiązku ustalenia prawdy materialnej, o której mowa w art. 187 § 1 O.p. Nie ma on zatem obowiązku zgromadzenia całości materiału dowodowego w sprawie, ale może ograniczyć się do posiadanych przez siebie danych. Nadto, regulacja instytucji zabezpieczenia znajduje się poza Działem IV ustawy Ordynacja podatkowa zatytułowanego "Postępowanie podatkowe". Dlatego Sąd nie podziela poglądu, że obowiązek ustalenia prawdy materialnej, wynikający z art. 122 i 187 § 1 O.p., ma zastosowanie do ustaleń dokonywanych na gruncie postępowania zabezpieczającego, tym bardziej, że art. 33 O.p. wyraźnie zawęża zakres tych ustaleń do posiadanych danych (wyrok NSA z dnia 29 kwietnia 2016 r., I FSK 2058/14, CBOSA).

Sąd dokonując kontroli zaskarżonej decyzji nie dopatrzył się naruszenia przez organ podatkowy pozostałych przepisów postępowania wskazanych w petitum skargi. Wbrew zarzutom skargi, organy podatkowe działały kierując się zasadami określonymi w art. 121 § 1, art. 122 oraz art. 187 § 1 O.p., a ustalenia w sprawie zostały dokonane na podstawie całokształtu materiału dowodowego, zebranego w sposób wyczerpujący, po starannie przeprowadzonym postępowaniu. Organ podatkowy podjął wszelkie niezbędne działania w celu dokładnego i wnikliwego wyjaśnienia stanu faktycznego. Dokonana ocena materiału dowodowego i przedstawiona argumentacja jest logiczna, zgodna z zasadami doświadczenia życiowego.

Sąd rozpoznając niniejszą sprawę, będąc związany dyspozycją art. 134 § 1 ustawy z dnia ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2017 r. poz. 1369), nie stwierdził naruszeń prawa materialnego bądź procesowego, które powodowałoby konieczność wyeliminowania zaskarżonej decyzji z obrotu prawnego.

Mając na względzie wszystkie przedstawione powyżej okoliczności Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku, na podstawie art. 151 P.p.s.a., oddalił skargę.