Wyrok WSA w Krakowie, sygn. akt II SA/Kr 1321/21
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie
Data orzeczenia: 2022-03-18 00:00:00+01:00 (orzeczenie nieprawomocne)
Symbol z opisem: 6010 Pozwolenie na budowę, użytkowanie obiektu lub jego części,  wykonywanie robót budowlanych innych niż budowa obiektu, prz
Hasła tematyczne: Budowlane prawo
Skarżony organ: Wojewoda
Treść wyniku: oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art 28 , art 3 pkt 20
journal: Dz.U. 1994 nr 89 poz 414
law: Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane.
article: art 28 , art 7 , art 75 , art 77 , art 80 , art 107
journal: Dz.U. 1960 nr 30 poz 168
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
article: art 151
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Joanna Tuszyńska Sędziowie: Sędzia WSA Piotr Fronc Sędzia WSA Magda Froncisz (spr.) po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 18 marca 2022 r. sprawy ze skargi A. S. i D. S. na decyzję Wojewody z dnia [...] września 2021 r. znak [...] w przedmiocie umorzenia postępowania odwoławczego w sprawie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę oddala skargę.


UZASADNIENIE

Starosta [...] decyzją z 9 kwietnia 2021 r. nr [...] zatwierdził projekt budowlany i udzielił pozwolenia na budowę inwestorom (G. W. i K. M.) dla inwestycji pn.: Budowa budynku mieszkalnego jednorodzinnego ozn. jako A z wbudowanym garażem jednostanowiskowym wraz z wewnętrzną instalacją gazową, elektryczną, wod.-kan., c.o. oraz odcinkiem zalicznikowym prądu wraz z układem komunikacji wewnętrznej (dojście, dojazd) na dz. nr [...] w miejscowości B., gm. Z..

Jako obszar oddziaływania obiektu organ I instancji wskazał nieruchomości obejmujące działki nr [...] i [...]. W konsekwencji za strony postępowania uznano m.in. właścicieli działek nr [...] i nr [...].

Od powyższej decyzji odwołanie wnieśli, reprezentowani przez radcę prawnego, A. S. i D. S., właściciele działki nr [...].

Skarżący podnieśli, że wnoszą odwołanie także w związku z wnioskiem o dopuszczenie do udziału w sprawie złożonego 11 grudnia 2019 r. przez inwestora G. W. wniosku o pozwolenie na budowę pn.: "Budowa zespołu 5 budynków mieszkalnych jednorodzinnych oznaczonych jako A, B, C, D, E z wbudowanym garażem wraz z wewnętrzną instalacją gazową, elektryczną, wod,-kan., c.o, oraz odcinkami zalicznikowymi gazu, prądu, odcinkami kanalizacji sanitarnej oraz układu komunikacji wewnętrznej (dojście, dojazd), budową 2 połączeń komunikacyjnych z drogą gminną wewnętrzna (przebiegającą po dz. nr [...], [...]) na dz. nr [...] w m, B. , gm, Z." zarejestrowanego pod numerem ewidencyjnym [...],[...] w dniu 12 grudnia 2019 r.).

Zaskarżonej decyzji z 9 kwietnia 2021 r. zarzucili naruszenie

1. art. 35 ust. 1 i 3 oraz art. 33 ust. 2 pkt 3 ustawy - Prawo budowlane poprzez:

- oparcie pozwolenia na budowę na uchwale nr [...] Rady Gminy Z. z dnia 13 lipca 2018 r. w sprawie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego sołectw B. , B., U. i Z. w Gminie Z. - w części obejmującej tereny od południowej krawędzi drogi powiatowej nr [...] w kierunku północnym, w sposób sprzeczny z jej szczegółowymi postanowieniami, w szczególności postanowieniami par. 30 odnoszącego się do terenów zabudowy mieszkaniowej jednorodzinnej oznaczonych na rysunku planu symbolem [...], [...], [...], [...], [...] (gdyż działka numer [...] w m. B. , gm. Z. znajduje się na terenach oznaczonych symbolem 29 MN3),

- sprzeczność projektu budowlanego z przeznaczeniem podstawowym wskutek próby ominięcia tegoż przeznaczenia i próby usankcjonowania poprzez stopniową realizację zamierzenia objętego wnioskiem o pozwolenie na budowę pn.: budowa zespołu 5 budynków mieszkalnych jednorodzinnych oznaczonych jako A, B, C, D, E (...) zarejestrowanego pod numerem ewidencyjnym [...] w dniu 12 grudnia 2019 r. i zawieszonego w okresie późniejszym,

- sprzeczność projektu budowlanego z § 30 ust. 3 pkt 1, pkt 2 miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego mówiącego o tym, iż "obowiązuje lokalizacja budynków mieszkalnych jednorodzinnych w zabudowie wolnostojącej oraz zakaz lokalizacji w zabudowie szeregowej i bliźniaczej; garaże i budynki gospodarcze mogą być lokalizowane jako wolnostojące, wbudowane lub przybudowane do budynków gdyż faktyczna realizacja inwestycji zmierza właśnie do budowy wielu budynków na tej działce,

- sprzeczność projektu budowlanego z § 30 ust. 3 pkt 3, pkt 4 a, b miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego mówiącego o tym, iż 3) łączna powierzchnia zabudowy terenów wykorzystywanych w ramach przeznaczenia, o którym mowa w ust. 2 pkt 2 lit. a), nie może przekroczyć 25% powierzchni działki budowlanej możliwej do zabudowy, zgodnie z maksymalnym wskaźnikiem powierzchni zabudowy, 4) maksymalny wskaźnik powierzchni zabudowy: a) tereny 9MN3, 17MN3, 19MN3, 22MN3, 38MN3 - 30%, b) tereny 1-2MN3, 6-15MN3, 17-23MN3, 25-33MN3, 37-43MN3, z wyłączeniem terenów 9MN3, 17MN3, 19MN3, 22MN3, 38MN3 - 20%, gdyż faktyczna realizacja inwestycji zmierza właśnie do budowy wielu budynków na tej działce co spowoduje przekroczenie wyżej wymienionych wskaźników,

- sprzeczność projektu budowlanego z § 30 ust. 3 pkt 5 a, b, pkt 6 a, b miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego mówiącego o tym, iż 5) wskaźniki intensywności zabudowy: a) minimalny wskaźnik - 0,01, b) maksymalny wskaźnik - 0,35, 6) minimalny wskaźnik powierzchni biologicznie czynnej: a) tereny 9MN3, 17MN3, 19MN3, 22MN3, 38MN3 - 60%, b) tereny 1-2MN3, 6-15MN3, 17-23MN3, 25-33MN3, 37-43MN3, z wyłączeniem terenów 9MN3, 17MN3, 19MN3, 22MN3, 38MN3 - 70%, gdyż faktyczna realizacja inwestycji zmierza właśnie do budowy wielu budynków na tej działce co spowoduje przekroczenie wyżej wymienionych wskaźników,

- sprzeczność projektu budowlanego z § 30 ust. 3 pkt 7 a, miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego mówiącego o tym, iż 7) wymagana minimalna ilość miejsc parkingowych dla nowo realizowanych obiektów, które powinny być zapewnione w granicach działki budowlanej jako naziemne miejsca parkingowe lub w garażu: a) dla zabudowy mieszkaniowej jednorodzinnej – co najmniej 2 miejsca parkingowe na 1 lokal mieszkalny, gdyż faktyczna realizacja inwestycji zmierza właśnie do budowy wielu budynków na tej działce co spowoduje przekroczenie wyżej wymienionych norm

- sprzeczność projektu budowlanego z § 30 ust. 4 pkt 1, miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego mówiącego o tym, iż 4. Ustala się szczegółowe warunki podziałów dla nowo wydzielanych działek budowlanych, z zastrzeżeniem § 6: 1) minimalna powierzchnia nowo wydzielanych działek budowlanych dla terenów 1-2MN3, 6-15MN3, 17-23MN3, 25-33MN3, 37-43MN3 - 2000 m2, z zastrzeżeniem pkt 2-4, gdyż faktyczna realizacja inwestycji zmierza właśnie do budowy wielu budynków na tej działce co spowoduje przekroczenie wyżej wymienionych norm,

2. art. 10 K.p.a.,

3. § 12 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie, gdyż planowany obiekt znajduje się "poniżej normy odległości od granicy z sąsiednią działką budowlana - według projektu część frontowa inwestycji usytuowana jest w odległości 2,7 m od granicy,

4. § 8 rozporządzenia Ministra Infrastruktury w sprawie szczegółowego zakresu i formy projektu budowlanego - przez brak na części graficznej projektu zagospodarowania działki wymiarów, odległości od granicy z działką sąsiednią oraz przez brak określenia na tym projekcie rodzaju i zasięgu uciążliwości;

5. § 11 i § 12 ww. rozporządzenia - przez nieuwzględnienie specyfiki budowy, nie odzwierciedlenie jej w projekcie i nie wykazanie jakie roboty budowlane - w jakiej kolejności mają być wykonywane w ramach budowy, tym samym niemożliwe było sprawdzenie, czy nie nastąpi powstanie obiektu o nieprawidłowych parametrach takich jak kubatura, powierzchnia zabudowy i inne,

6. art. 28 ust. 2 Prawa budowlanego poprzez niewłaściwą jego wykładnię w odniesieniu do zakresu podmiotowego postępowania w sprawie pozwolenia na budowę i w efekcie niewłaściwe wskazanie kategorii podmiotów uprawnionych do bycia stroną tego postępowania jak i w odniesieniu do zawartej definicji obszaru oddziaływania obiektu,

7. art. 3 pkt 20 Prawa budowlanego poprzez niewłaściwą wykładnię polegającą na przyjęciu, że na gruncie tego przepisu obszar oddziaływania obiektu należy ujmować w sposób wąski w aspekcie naruszenia norm prawa materialnego techniczno-budowlanych dające podstawę do wywodzenia własnego interesu prawnego,

8. art. 21 ust. 1 Konstytucji RP poprzez rażące naruszenie prawa własności odwołujących się poprzez nie uwzględnienie ich jako stron postępowania dzięki którem mogli aktywnie zabiegać o ochronę ich prawa własności,

9. art. 50 Konstytucji RP poprzez rażące naruszenie zasady nienaruszalności mieszkania wskutek oddziaływań inwestycji w postaci wibracji hałasu, kurzu spowodowanych inwestycją,

10. art. 64 ust. 2 Konstytucji RP wskutek nie zapewnienia odpowiedniej ochrony własności odwołujących się,

11. art. 28 ust. 2 Prawa budowlanego i art. 3 pkt 20 Prawa budowlanego mające wpływ na wynik rozstrzygnięcia poprzez przyjęcie, iż w realiach niniejszej sprawy działka wnioskodawców nie znajduje się w obszarze oddziaływania obiektu objętego wnioskiem i że odwołujący się powinni wskazać konkretny przepis przewidujący w konkretnej sytuacji ograniczenie w swobodnym korzystaniu z nieruchomości,

12. przepisów prawa budowlanego poprzez niezasadne przyjęcie, że realizacja złożonego przez inwestora G. W. w dniu 31 grudnia 2020 r. wniosku o pozwolenie na budowę budynku mieszkalnego jednorodzinnego ozn. jako A (...) oraz w dniu 11 grudnia 2019 r. przez inwestora G. W. wniosek o pozwolenie na budowę pn.: "Budowa zespołu 5 budynków mieszkalnych jednorodzinnych oznaczonych jako A, B, C, D, E (...)" nie będzie stanowić ograniczenia w korzystaniu z nieruchomości odwołujących się składającej się z działki numer [...].

W związku z powyższym skarżący wnieśli o uchylenie ww. decyzji Starosty z 9 kwietnia 2021 r. oraz uwzględnienie wniosku odwołujących się o przystąpienie do sprawy w charakterze strony postępowania.

W obszernym uzasadnieniu odwołania skarżący wskazali m.in. na postanowienie Starosty z 14 lutego 2020 r. odmawiające udziału w sprawie dotyczącej złożonego 11 grudnia 2019 r. przez inwestora wniosku o pozwolenie na budowę pn.: "Budowa zespołu 5 budynków mieszkalnych jednorodzinnych oznaczonych jako A, B, C, D, E (...)".

Zarzucili brak wzięcia pod uwagę szczególnego charakteru obszaru, na którym realizowana ma być inwestycja, który znajduje się w obszarze chronionego krajobrazu.

Przywołali orzecznictwo sądów administracyjnych, w tym na poparcie tezy, że o ocenie legitymacji potencjalnej strony postępowania w sprawie pozwolenia na budowę nie przesądza naruszenie interesu prawnego, a oddziaływanie na własność ograniczające prawo do zgodnego z prawem zagospodarowania działki.

Tak właśnie jest w przypadku przedmiotowej zamierzonej inwestycji, gdzie uciążliwości dla działki skarżących są nieporównywalnie większe niż przeciętne, a dodatkowo dochodzi łamanie przepisów ochrony środowiska ze względu na lokalizację inwestycji i nieprawidłowe zaprojektowanie dojazdów do planowanej inwestycji i niezachowanie wymaganych prawem odległości od innych obiektów oraz naruszenie norm hałasu i wibracje (droga dojazdowa (numery działek [...] i [...]) znajduje się w odległości 3 metrów od ścian domu skarżących, który wskutek prowadzonej inwestycji został zniszczony poprzez popękanie i całkowite zakurzenie i zapylenie elewacji oraz terenu odwołujących się wzdłuż ogrodzenia dróg ha frontowej części działki). W trakcie budowy poprzedniej inwestycji tego inwestora tj. przez cały rok 2019 szczególnie w okresie letnim i wiosennym odwołujący się praktycznie nie mogli w normalnie przyjęty sposób korzystać z ich własności ze względu na hałas, kurz, pył i drgania oraz bardzo duże nagromadzenie pojazdów budowy w okolicy ich nieruchomości. Doszło do tego, że na swój koszt polewali drogę wodą co i tak nie dawało rezultatów. Droga wybudowana na koszt wnioskodawców została zniszczona. Także spadek terenu w kierunku ul. [...] potęguje negatywne procesy. Najbardziej negatywne oddziaływania dotyczą właśnie wnioskodawców ze względu na nagromadzenie i kumulację pojazdów w pobliżu ich działki. Procesy te spotęgują się w sytuacji gdyby doszło do zrealizowania inwestycji.

Skarżący zarzucili, że organ l instancji ograniczył się do ogólnikowych stwierdzeń i nie ustosunkował się do okoliczności faktycznych.

Wojewoda decyzją z 16 września 2021 r. znak [...], na podstawie art. 138 § 1 pkt 3 i art. 105 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2021 r., poz. 735), dalej "K.p.a." oraz art. 80 ust. 2, art. 81 ust. 1 pkt 1 i 2 i art. 82 ust. 3 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz.U. z 2020 r., poz. 1333), dalej "P.b.", w związku z odwołaniem A. S. i D. S. - umorzył postępowanie odwoławcze.

W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy przywołał treść art. 28, art. 105 § 1, art. 127 § 1 i art. 138 § 1 pkt 3 K.p.a.

Wskazał, że w sprawie zastosowanie znajduje ustawa Prawo budowlane w stanie prawnym sprzed nowelizacji, która weszła w życie 19 września 2020 r., na mocy art. 25 ustawy z 13 lutego 2020 r. o zmianie ustawy - Prawo budowlane oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. z 2020 r., poz. 471 ze zm.), który brzmi: Do spraw uregulowanych ustawą zmienianą w art. 1, wszczętych i niezakończonych przed dniem wejścia w życie niniejszej ustawy, przepisy ustawy zmienianej w art. 1 stosuje się w brzmieniu dotychczasowym.

Kolejno organ przytoczył treść art. 3 ust. 20, art. 28 ust. 2, art. 80 ust. 1 pkt 2, art. 81 ust. 1 pkt 1 i 2 oraz art. 82 ust. 3 P.b.

Następnie organ II instancji wskazał, że w sprawie tej do organu l instancji w terminie otwartym do wnoszenia odwołań wpłynęło pismo z 23 kwietnia 2021 r. właścicieli działki nr [...], którzy nie uczestniczyli w omawianym postępowaniu o pozwolenie na budowę.

Przedstawiając dowody stanowiące oparcie dla rozstrzygnięcia organ odwoławczy wskazał, że z zasady od decyzji wydanej w pierwszej instancji służy stronie odwołanie (art. 127 § 1 K.p.a.). Oznacza to, że warunkiem skutecznie wniesionego odwołania jest jego pochodzenie od strony postępowania administracyjnego. Generalnie w postępowaniach administracji publicznej stroną jest każdy, czyjego interesu prawnego lub obowiązku dotyczy postępowanie albo kto żąda czynności organu ze względu na swój interes prawny lub obowiązek (art. 28 K.p.a.). Omawiane postępowanie administracyjne zostało zakończone decyzją, dotyczącą pozwolenia na budowę. W takim przypadku stronami są: inwestor oraz właściciele, użytkownicy wieczyści lub zarządcy nieruchomości znajdujących się w obszarze oddziaływania obiektu (art. 28 ust. 2 P.b.) przy czym przez obszar oddziaływania obiektu rozumie się teren wyznaczony w otoczeniu obiektu budowlanego na podstawie przepisów odrębnych, wprowadzających związane z tym obiektem ograniczenia w zagospodarowaniu, w tym zabudowy, tego terenu (art. 3 ust. 20 P.b.).

W świetle zaprezentowanego stanu prawnego organ II instancji wyjaśnił, że odwołujący, wykazując swój interes prawny powołali się na własność działki nr [...] znajdującej się w okolicy omawianej inwestycji.

Z dowodów zebranych w aktach organu l instancji, to jest z treści wniosku o pozwolenie na budowę z 19 sierpnia 2020 r. (k. 7 akt organu l instancji), oświadczeń o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane z 16 grudnia 2020 r. (k. 4 i 3), z projektu zagospodarowania terenu, stanowiącego część projektu budowlanego (t. 1, k. 12a), oraz z treści decyzji o pozwoleniu na budowę (k. 62 akt organu l instancji) wynika, że planowana inwestycja jest usytuowana w granicach wyłącznie działki nr [...] w B. , gm. Z.. Inwestor nie planuje zmiany zagospodarowania działki nr [...], a jego inwestycja nie wpłynie na sposób jej zagospodarowania.

Jako przyczyny, z powodu których zarzutom odwołania odmówił mocy dowodowej w sprawie, organ odwoławczy wskazał, że przedmiotem projektu budowlanego zatwierdzonego skarżoną decyzją jest budynek mieszkalny jednorodzinny. Z treści projektu budowlanego wynika, że wysokość planowanego budynku wynosi 8,18 m (t. 2, k. 14, 15). Z projektu zagospodarowani terenu, stanowiącego część projektu budowlanego (t. 1, k. 12a) wynika, że działka nr [...], która stanowi własność skarżących, znajduje się ok. 60 m od omawianego budynku oraz ok. 52 m od elementów zagospodarowania terenu, które są przedmiotem omawianego projektu budowlanego, tj. od utwardzonego podjazdu. Działka nr [...] również nie graniczy z działką nr [...], obie działki dzieli droga publiczna o szerokości ok. 6 m, jak również działka objęta omawianą inwestycja jest niżej w stosunku do działki nr [...]. Z mapy do celów projektowych wynika, że działka nr [...] znajduje się na stoku południowo zachodnim, a działka nr [...] na stoku północno wschodnim, co przesądza o braku oddziaływania w zakresie spływu wód powierzchniowych.

Z projektu budowlanego wynika, że nie projektuje się prowadzenia przyłączy po terenie działki nr [...], jak również planowana inwestycja nie wymusi budowy przyłączy na terenie tej działki. Opisane przeznaczenie planowanej inwestycji, jego parametry i usytuowanie od nieruchomości skarżących w odległości ponad siedem razy większej planowanej wysokości, wykluczają możliwość stwierdzenia oddziaływania planowanej inwestycji na nieruchomość skarżących i przesądzają o stwierdzeniu braku interesu prawnego autorów pisma z 23 kwietnia 2021 r.

Oznacza to, że działka będąca własnością odwołujących się nie znajduje się w obszarze oddziaływania inwestycji planowanej na działce nr [...], której projekt budowlany został zatwierdzony skarżoną decyzją, zatem właściciele działki nr [...] nie są podmiotami, o którym mowa w art. 28 ust. 2 P.b. Oznacza to, że pismo z 23 kwietnia 2021 r. nie pochodzi od stron postępowania w sprawie pozwolenia na budowę.

A. S. i D. S., reprezentowani przez radcę prawnego, wnieśli na powyższą decyzję Wojewody z 16 września 2021 r. skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie, zarzucając naruszenie przepisów, które miało istotny wpływ na wynik sprawy:

a) art. 3 pkt 20 w zw. z art. 28 ust. 2 P.b. przez błędną wykładnię polegającą na uznaniu, że immisje pośrednie (hałas, zanieczyszczenia) nie mogą dać podstawy do uznania, że nieruchomość znajduje się w obszarze oddziaływania obiektu budowlanego, podczas gdy prawidłowe rozumienie tego przepisu prowadzi do wniosku, że immisje pośrednie również mogą wprowadzić w otoczeniu obiektu budowlanego związane z tym obiektem ograniczenia w zabudowie na sąsiednich nieruchomościach;

b) art. 7, art. 77 § 1 oraz art. 80 K.p.a. przez ich błędne zastosowanie polegające na nieuprawnionym przyjęciu, że nieruchomość skarżących nie znajduje się w obszarze oddziaływania planowanej inwestycji, co w konsekwencji doprowadziło do ustalenia, że nie są oni stronami postępowania, podczas gdy znajdujące się w aktach sprawy pisma skarżących i podniesione w nich okoliczności dają co najmniej podstawę do przyjęcia, że istnieje zagrożenie nadmierną emisją hałasu, zanieczyszczeń itp. Na nieruchomości skarżących, co stanowi naruszenie praw wynikających z art. 140 oraz 144 Kodeksu cywilnego;

c) art. 7, art. 75 § 1 oraz art. 80 K.p.a. przez dokonanie dowolnej, a nie swobodnej oceny materiału dowodowego, polegającej na uznaniu, że odległość nieruchomości skarżącej od projektowanego obiektu jest znaczna, podczas gdy zasady doświadczenia życiowego nakazują uznać, że obiekty tego typu będą realizowane grupowo jeden po drugim oraz co za tym idzie będą stwarzać znaczne uciążliwości dla swojego otoczenia w związku z generowaniem ponadnormatywnego hałasu, kurzu, ponadnormatywnego ruchu drogowego co świadczy o tym, że nieruchomości położone w odległość wskazanej w uzasadnieniu decyzji są na tyle blisko, żeby uznać je za objęte obszarem oddziaływania w każdym przypadku;

d) art. 28 ust. 2 P.b. przez jego błędne zastosowanie polegające na przyjęciu, że skarżący nie posiadają przymiotu strony postępowania, podczas gdy prawidłowe ustalenia faktyczne powinny doprowadzić do wniosku, że ich nieruchomość znajduje się w obszarze oddziaływania planowanej inwestycji i tym samym skarżącym przysługuje przymiot strony postępowania;

e) art. 7 i art. 75 § 1 K.p.a. w zw. z art. 35 ust. 1 pkt 1 P.b. przez jego błędne zastosowanie polegające na braku sprawdzenia zgodności projektu budowlanego z wymaganiami ochrony środowiska, podczas gdy obowiązkiem organu było sprawdzić zgodność tego projektu m.in. z przepisami rozporządzenia Ministra Środowiska z dnia 14 czerwca 2007 r. w sprawie dopuszczalnych poziomów hałasu w środowisku;

f) art. 34 ust. 2 i ust. 3 pkt 5 w zw. z art. 35 ust. 1 pkt 3 P.b. przez jego błędne zastosowanie polegające na określeniu obszaru oddziaływania inwestycji na podstawie niekompletnego projektu budowlanego i oparcie się w tej kwestii wyłącznie na oświadczeniu projektanta, podczas gdy specyfika i charakter projektowanej inwestycji oraz zabudowy sąsiedniej (domy mieszkalne jednorodzinne) wymagają przeprowadzenia przez organ szczegółowej analizy poziomu hałasu, poziomu ruchu samochodowego i uwarunkowań z tym związanych wpływających niekorzystnie na nieruchomości sąsiednie który ta inwestycja może powodować, aby w sposób prawidłowy określić obszar oddziaływania inwestycji;

g) art. 138 § 1 w zw. z art. 10 § 1 K.p.a., przez jego błędne zastosowanie polegające na utrzymaniu w mocy zaskarżonej decyzji, chociaż organ pierwszej instancji nie umożliwił skarżącym zapoznania się z aktami sprawy, w związku z czym nie mogli oni ustalić, zakresu i treści projektu, chociaż obowiązkiem organu pierwszej instancji było zapewnienie aktywnego udziału również po wniesieniu przez skarżących odwołania, co przemawia za uchyleniem decyzji organów obu instancji i przekazaniem sprawy do ponownego rozpoznania organowi pierwszej instancji.

Skarżący wnieśli o uchylenie w całości zaskarżonej decyzji i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania organowi I instancji oraz zasądzenie na rzecz skarżących zwrotu kosztów postępowania według norm prawem przepisanych.

W obszernym uzasadnieniu zarzutów skargi powtórzono argumentację zawartą w odwołaniu i podniesiono m.in., że do przepisów odrębnych, w rozumieniu art. 3 pkt 20 P.b., należą nie tylko rozporządzenia określające warunki techniczne, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie, ale i przepisy dotyczące ochrony przeciwpożarowej, prawa wodnego, ochrony środowiska itp. Każde ujemne oddziaływanie na sąsiednią nieruchomość, ustalone na gruncie powyższych regulacji, przesądza o przyznaniu podmiotowi władającemu taką nieruchomością legitymacji do udziału w postępowaniu.

Skarżący wskazali, że właściciele nieruchomości sąsiednich mają status strony niezależnie od tego, czy projekt budowlany w ocenie organu spełnia wymagania określone przepisami prawa materialnego oraz aktów wykonawczych i czy zachowane są odległości nakazane stosownymi przepisami prawa. Pod pojęciem ograniczenia możliwości zagospodarowania działki sąsiedniej rozumie się również utrudnienia w możliwości użytkowania jej zgodnie z przeznaczeniem.

Zdaniem skarżących opisane we wcześniejszych pismach skarżących zamierzenia inwestycyjne realizowane i przyszłe potwierdzają, że w przedmiotowym stanie faktycznym zachodzą niezbędne przesłanki, aby uznać skarżących za strony postępowania.

Przejawami możliwego oddziaływania określającego jego zakres i zasięg są hałas, wibracje, zanieczyszczenia powietrza, wody lub gleby, bądź też pozbawienie lub ograniczenie możliwości korzystania z wody, kanalizacji, energii elektrycznej i cieplnej, środków łączności, czy dopływu światła słonecznego, jak również możliwość zalewania wodami opadowymi, czy gruntowymi w związku ze zmianą ukształtowania terenu.

W niniejszej sprawie większość z powyżej wymienionych okoliczności wbrew stwierdzeniom zawartym w uzasadnieniu przedmiotowej decyzji ma zastosowanie. W szczególności nie polegają na prawdzie ustalenia organu II instancji co do kierunków spływu wód powierzchniowych. Problem ten niekorzystnie oddziałuje na nieruchomość skarżących i przedmiotowe zamierzenie inwestycyjne może tylko ten problem powiększyć, dlatego też należało tą kwestię zbadać, czego nie uczyniono w trakcie postępowania oraz pozbawiono takiej możliwości skarżących.

Odrębną kwestią która została całkowicie pominięta, jest wpływ inwestycji na środowisko naturalne, na szczególne uwarunkowania miejscowe przy braku uwzględnienia zakresu działań inwestorskich dewelopera. Te kwestie zostały całkowicie pominięte. Także kwestie przyłączy wod.-kan. itd. nie zostały należycie uwzględnione między innymi z tego względu, że nie uwzględniono działań inwestycyjnych i szerszych zamierzeń dewelopera.

Skarżący zarzucili, że organ II instancji pominął kwestię szerszych zamierzeń inwestycyjnych tegoż inwestora na przedmiotowej nieruchomości.

Przymiot strony postępowania administracyjnego w sprawie udzielenia pozwolenia na budowę mają nie tylko osoby, których interes prawny zostaje naruszony planowanym zamierzeniem, ale też te, na których nieruchomości planowane roboty budowlane mogą potencjalnie oddziaływać, nawet jeżeli oddziaływanie na określoną nieruchomość nie przekracza obowiązujących norm.

Tak właśnie jest w przypadku przedmiotowej zamierzanej inwestycji, gdzie uciążliwości dla działki skarżących są niewątpliwe a dodatkowo dochodzi łamanie przepisów ochrony środowiska ze względu na lokalizację inwestycji i nieprawidłowe zaprojektowanie dojazdów do planowanej inwestycji oraz naruszenie norm hałasu i wibracje.

Zdaniem skarżących w związku z podniesionymi negatywnymi dla skarżących okolicznościami, z art. 140 i art. 222 Kodeksu cywilnego wynikają gwarancje dla skarżących do prawa do korzystania z ich nieruchomości i zakazują naruszania tego prawa w sposób, w który to czyni inwestor.

Skarżący podkreślili, że inwestycja była wcześniej planowana przy niezachowaniu wymagań dotyczących urządzenia miejsca parkowania pojazdów która to kwestia także bezpośrednio oddziałuje na nieruchomość wnioskodawców wpływając negatywnie na sposób jej zagospodarowania.

Wskazali też na nieprawidłowości i niezachowanie wymagań dotyczących urządzenia miejsca parkowania pojazdów na inwestycji inwestora zlokalizowanej na działkach numer [...] i [...], gdyż urządził on utwardzone miejsce pod parking na działce [...] a więc na działce nie związanej z przedmiotową inwestycją. Działania inwestora zmierzają więc do ominięcia istniejących obecnie przepisów, w tym miejscowego planu zagospodarowania terenu. Sposób użytkowania był sprzeczny z uzyskanymi przez tego inwestora pozwoleniami. W dalszej kolejności należy zakwestionować legalność wydzielenia z części dotychczasowej działki [...] odrębnej powierzchni, która weszła do nowo utworzonej działki [...], na której zlokalizowana ma być inwestycja objęta przedmiotowym wnioskiem.

Skarżący zarzucili, że w razie realizacji inwestycji dojdzie nie tylko do naruszenia norm ochrony środowiska poprzez potencjalną niewłaściwą i gęstą zabudowę na działce numer [...] położoną w obszarze chronionym przyrodniczo na terenie [...] Parków Krajobrazowych, gdzie wybudowanych ma zostać przez tego samego inwestora dodatkowo kompleks co najmniej pięciu budynków mieszkalnych jednorodzinnych oznaczonych jako A, B, C, D, E, a tymczasem już obecnie na bardzo małym obszarze na sąsiedniej działce ten sam inwestor wybudował już i oddał do użytkowania niezwykle negatywnie oddziałujący na sąsiednie nieruchomości, w tym nieruchomości wnioskodawców - kompleks domków jednorodzinnych w zabudowie bliźniaczej.

Organ II instancji nie wziął więc pod uwagę całości zamierzeń inwestycyjnych dewelopera, stricte komercyjnego charakteru inwestycji oraz jego kolejnych planów.

Końcowo skarżący zarzucili, że organ II instancji nie umożliwił im zapoznania się z aktami sprawy oraz z projektem budowlanym objętym przedmiotową decyzją, w związku z czym nie mogli oni ustalić zakresu i treści projektu, chociaż obowiązkiem organu było zapewnienie aktywnego udziału również po wniesieniu przez skarżących odwołania, co także przemawia za uchyleniem decyzji organów obu instancji i przekazaniem sprawy do ponownego rozpoznania organowi pierwszej instancji.

W odpowiedzi na skargę Wojewoda wniósł o jej oddalenie podtrzymując stanowisko wyrażone w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.

W piśmie procesowym z 17 marca 2022 r. pełnomocnik skarżących podniósł, w związku z informacją uzyskaną od skarżących, że uczestnicy L. i S. S., poprzedni właściciele działki nr [...], która graniczy na całej długości z działką dewelopera (od południa) podzielili ww. działkę, część sprzedali, a część darowali dwójce dzieci. Zatem w postępowaniu niniejszym ustalono nieprawidłowy krąg uczestników.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje.

Na mocy § 1 rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 20 marca 2020 r. w sprawie ogłoszenia na obszarze Rzeczypospolitej Polskiej stanu epidemii (Dz.U. z 2020 r., poz. 491 ze zm.) w okresie od dnia 20 marca 2020 r. do odwołania na obszarze Rzeczypospolitej Polskiej ogłoszono stan epidemii w związku z zakażeniami wirusem SARS-CoV-2. Do dnia wydania wyroku stan epidemii nie został odwołany. Zgodnie z art. 15zzs4 ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz.U. z 2020 r., poz. 374 ze zm.; dalej: ustawa o COVID), w brzmieniu nadanym ustawą z dnia 14 maja 2020 r. o zmianie niektórych ustaw w zakresie działań osłonowych w związku z rozprzestrzenianiem się wirusa SARS-CoV-2 (Dz.U. z 2020r., poz. 875) w okresie obowiązywania stanu zagrożenia epidemicznego albo stanu epidemii ogłoszonego z powodu COVID-19 oraz w ciągu roku od odwołania ostatniego z nich wojewódzkie sądy administracyjne oraz Naczelny Sąd Administracyjny przeprowadzają rozprawę przy użyciu urządzeń technicznych umożliwiających przeprowadzenie jej na odległość z jednoczesnym bezpośrednim przekazem obrazu i dźwięku, z tym że osoby w niej uczestniczące nie muszą przebywać w budynku sądu, chyba że przeprowadzenie rozprawy bez użycia powyższych urządzeń nie wywoła nadmiernego zagrożenia dla zdrowia osób w niej uczestniczących (ust. 2).

Przewodniczący może zarządzić przeprowadzenie posiedzenia niejawnego, jeżeli uzna rozpoznanie sprawy za konieczne, a przeprowadzenie wymaganej przez ustawę rozprawy mogłoby wywołać nadmierne zagrożenie dla zdrowia osób w niej uczestniczących i nie można przeprowadzić jej na odległość z jednoczesnym bezpośrednim przekazem obrazu i dźwięku. Na posiedzeniu niejawnym w tych sprawach sąd orzeka w składzie trzech sędziów (ust. 3).

W niniejszej sprawie Przewodniczący II Wydziału WSA w Krakowie zarządzeniem z 3 marca 2022 r. wyznaczył na 18 marca 2022 r. posiedzenie niejawne Sądu w składzie trzech sędziów.

Przeprowadzenie rozprawy w niniejszej sprawie stanowiłoby nadmierne zagrożenie dla zdrowia osób w niej uczestniczących, a jednocześnie nie ma technicznych możliwości przeprowadzenia rozprawy na odległość, z bezpośrednim przekazem obrazu i dźwięku. Skierowanie sprawy na posiedzenie niejawne w trybie wyżej opisanym, poprzedzone było próbą uzyskania od stron postępowania potwierdzenia istnienia technicznych możliwości przeprowadzenia rozprawy na odległość (zarządzenie Przewodniczącego Wydziału z 19 stycznia 2022 r.). Jednak nie uzyskano od wszystkich stron postępowania potwierdzenia posiadania ww. technicznych możliwości.

Skierowanie niniejszej sprawy do rozpoznania na posiedzeniu niejawnym w składzie trzech sędziów umożliwiło jej rozstrzygnięcie bez szkody dla wyjaśnienia sprawy. Przy tym rozpoznanie sprawy na posiedzeniu niejawnym nie prowadzi do pominięcia argumentacji skarżących i skarżonego organu, bowiem podnoszone przez nich argumenty są rozważane przez Sąd w oparciu o akta sprawy oraz skargę, odpowiedź na skargę i inne pisma procesowe. Z tych względów Sąd rozpoznał na podstawie cytowanego powyżej art. 15zzs4 ust. 3 ustawy o COVID sprawę na posiedzeniu niejawnym w składzie trzech sędziów.

Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. z 2019 r. poz. 2167) oraz art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2022 r., poz. 329), dalej "P.p.s.a.", sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W ramach tej kontroli sąd bierze pod uwagę wszelkie naruszenia prawa, wszystkie przepisy, które powinny znaleźć zastosowanie w rozpoznawanej sprawie, niezależnie od żądań i wniosków podniesionych w skardze - w granicach sprawy, wyznaczonych przede wszystkim rodzajem i treścią zaskarżonego aktu, stosownie do art. 134 § 1 P.p.s.a. Z istoty kontroli wynika również, że zgodność z prawem zaskarżonej decyzji lub postanowienia podlega ocenie przy uwzględnieniu stanu faktycznego i prawnego istniejącego w dacie podejmowania zaskarżonego aktu. Na podstawie art. 145 § 1 P.p.s.a. uwzględnienie skargi na decyzję lub postanowienie następuje w przypadku naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy (pkt 1 lit. a), naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego (pkt 1 lit. b) lub innego naruszenia przepisów postępowania, jeśli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy (pkt 1 lit. c); a także w przypadku stwierdzenia przyczyn powodujących nieważność aktu lub wydanie go z naruszeniem prawa (pkt 2 i pkt 3). W przypadku uznania, że skarga nie ma uzasadnionych podstaw, podlega ona oddaleniu na podstawie art. 151 P.p.s.a.

Przedmiotem kontroli w niniejszym postępowaniu sądowoadministracyjnym jest decyzja Wojewody umarzająca - ze względu na brak przymiotu strony skarżących - postępowanie odwoławcze w sprawie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę budynku mieszkalnego jednorodzinnego ozn. jako A (...) na dz. nr [...].

Kontrolując zaskarżoną decyzję zgodnie ze wskazanymi wyżej kryteriami Sąd stwierdził, że nie ma podstaw do wyeliminowania jej z obrotu prawnego, bowiem odpowiada ona prawu, a skarga jest bezzasadna.

Zakres możliwego orzekania przez Sąd w niniejszej sprawie jest wyznaczony granicami sprawy administracyjnej, określonej przepisami prawa materialnego.

Sąd aprobuje rozstrzygnięcie i ocenę prawną wyrażoną w zaskarżonej decyzji. Należy także stwierdzić, że istotne elementy stanu faktycznego przedstawiają się tak, jak to wskazał organ II instancji. Ustalenia stanowiące podstawę faktyczną rozstrzygnięcia, powołane w uzasadnieniu decyzji, znajdują odzwierciedlenie w zgromadzonym materiale dowodowym. Nie budzą one zastrzeżeń co do ich prawidłowości.

Przeprowadzona przez Sąd kontrola wykazała, że zaskarżona decyzja została wydana w niezawierającym istotnych wad procesowych postępowaniu; spełnia wymogi określone w art. 107 § 1 i § 3 K.p.a., a treść uzasadnienia decyzji świadczy o tym, że wydanie kwestionowanej decyzji poprzedziło dokładne wyjaśnienie wszystkich istotnych okoliczności mających znaczenie dla podejmowanego w sprawie rozstrzygnięcia (art. 7 i art. 77 K.p.a.). Ocena ta nie nosi cech dowolności (art. 80 K.p.a.). Zgodnie zaś z art. 107 § 3 K.p.a. w decyzji zawarto podstawowe jej elementy, wskazano uzasadnienie faktyczne i prawne. W szczególności uzasadniono stanowisko organu i wyjaśniono podstawy prawne rozstrzygnięcia z przytoczeniem przepisów prawa.

W tym stanie rzeczy Sąd podziela argumentację rozstrzygnięcia organu II instancji, ponieważ jest ona zgodna z obowiązującym prawem.

Wydana w sprawie decyzja Wojewody umarzająca postępowanie odwoławcze na podstawie art. 138 § 1 pkt 3 K.p.a. słusznie została oparta na ustaleniu, że skarżący nie posiadają przymiotu strony w postępowaniu w przedmiocie ww. pozwolenia na budowę.

W niniejszej sprawie w postępowaniu pierwszoinstancyjnym status strony miał inwestor oraz właściciele działek nr [...] i nr [...], sąsiadujących z terenem inwestycji od północy i południa w tej części działki inwestycyjnej, w którym planowana jest zabudowa kubaturowa i utwardzony dojazd.

W sprawie bezsporne jest, że planowana inwestycja na działce nr [...], polegająca na budowie jednego budynku mieszkalnego jednorodzinnego, zlokalizowana jest w południowo wschodniej części tej działki, to jest w części najbardziej oddalonej od położonej po drugiej stronie drogi (zlokalizowanej na działkach nr [...] i [...]) działki skarżących nr [...].

Nie było też przedmiotem sporu, że w sąsiedztwie terenu przedmiotowego zamierzenia od strony północnej zrealizowano uprzednio (w 2019 r.) inwestycję polegającą na budowie czterech budynków mieszkalnych jednorodzinnych w zabudowie bliźniaczej. Nie było także sporne, że inwestor ma plany realizacji w sąsiedztwie kolejnych budynków mieszkalnych.

Bezsporne jest, że ww. droga (dz. [...] i [...]) stanowi dojazd zarówno do działki skarżących jak i do działki inwestycyjnej nr [...] oraz budynków zrealizowanych w 2019 r.

Sporną i rozstrzygającą dla niniejszej sprawy kwestią jest to, czy działka skarżących znajduje się w obszarze oddziaływania inwestycji, w rozumieniu art. 3 pkt 20 P.b. Obowiązek prawidłowego wyznaczenia kręgu stron postępowania administracyjnego jest obowiązkiem organu, który musi działać w tym zakresie z urzędu na każdym etapie postępowania administracyjnego. Innymi słowy, czy przysługujące skarżącym prawo własności działki nr [...] może stanowić w kontrolowanej sprawie źródło ich interesu prawnego.

Mając powyższe na uwadze, a także odnosząc się do znacznej części argumentacji skarżących, należy na wstępie jednoznacznie wskazać, że przedmiotem niniejszej sprawy jest kwestia legitymacji skarżących w sprawie rozstrzygniętej decyzją Starosty [...] z 9 kwietnia 2021 r. nr [...] zatwierdzającej projekt budowlany i udzielającej pozwolenia na budowę dla jednego budynku mieszkalnego jednorodzinnego.

Zatem poza zakresem niniejszej sprawy znajdują się zarówno problematyka prawidłowości realizacji inwestycji z 2019 r. i jej użytkowania, które mogą być przedmiotem rozważania organów nadzoru budowlanego, jak i kwestie ewentualnych przyszłych kolejnych inwestycji na działce nr [...], które mogą być rozpatrywane w odrębnych postępowaniach administracyjnych i poddane ewentualnej sądowej kontroli w odrębnych sprawach.

W szczególności hipotetyczne w realiach niniejszej sprawy oddziaływanie planowanych do budowy budynków B, C, D i E na nieruchomość skarżących, nie mogło być uwzględnione w niniejszej sprawie przez Wojewodę, nie może też być przedmiotem badania Sądu w sprawie niniejszej. Nie istnieją żadne podstawy prawne, które umożliwiałyby lub nakazywały traktowanie niniejszej inwestycji jako elementu/etapu realizacji kompleksu domków jednorodzinnych w zabudowie bliźniaczej.

Podobnie wszelkie zarzuty sprzeczności tak pojmowanej inwestycji z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego nie mogły przynieść zamierzonego skutku.

Nota bene, nie sposób dostrzec jakichkolwiek negatywnych implikacji związanych z, jak podnoszą skarżący, "stricte komercyjnym charakterem inwestycji".

Trzeba też wskazać, że w niniejszej sprawie sądowoadministarcyjnej Sąd badał prawidłowość ustalenia przez Wojewodę istnienia bądź braku przymiotu strony skarżących, a nie szeroko rozumianą zgodność całego zamierzenia z przepisami prawa.

Należy zatem wyjaśnić, jak słusznie wskazał organ II instancji, że przesłanki przyznania jednostce statusu strony wyznacza co do zasady art. 28 K.p.a. stanowiąc, że stroną w sprawie jest każdy, kto żąda czynności organu ze względu na swój interes prawny lub obowiązek.

Co istotne jednak, w sprawach o wydanie pozwolenia na budowę normą prawną wyznaczającą interes prawny jest art. 28 ust. 2 P.b., zgodnie z którym stronami w postępowaniu w sprawie pozwolenia na budowę są: inwestor oraz właściciele, użytkownicy wieczyści lub zarządcy nieruchomości znajdujących się w obszarze oddziaływania obiektu. Jak trafnie stwierdził organ odwoławczy, stosownie do art. 3 pkt 20 P.b., przez obszar oddziaływania obiektu należy rozumieć teren wyznaczony w otoczeniu obiektu budowlanego na podstawie przepisów odrębnych, wprowadzających związane z tym obiektem ograniczenia w zagospodarowaniu, w tym zabudowy, tego terenu.

W uzasadnieniu zaskarżonej decyzji zawarto trafny wywód dotyczący wykładni i stosowania powyższych przepisów.

Należy tu podkreślić, że o tym, czy dany podmiot jest stroną postępowania administracyjnego, którego wynikiem może być zainteresowany, nie decyduje sama wola lub subiektywne przekonanie tej osoby/podmiotu albo też dopuszczenie jej przez organ do udziału w tym postępowaniu na którymś jego etapie, lecz okoliczność, czy biorąc pod uwagę indywidualne cechy obiektu oraz sposób zagospodarowania terenu w jego otoczeniu, uwzględniając treść nakazów i zakazów zawartych w przepisach odrębnych, występują oparte na przepisach prawa ograniczenia w zagospodarowaniu terenu związane z tym obiektem.

Określenie obszaru oddziaływania obiektu jest czynnością braną pod uwagę przez organ na każdym etapie postepowania o wydanie pozwolenia na budowę, opartą na ustaleniach stanu faktycznego w danej sprawie, uwzględniającą funkcję, formę i konstrukcję projektowanego obiektu budowlanego oraz jego cechy charakterystyczne, w tym techniczne.

Mając na uwadze powyższe trzeba stwierdzić, że organ odwoławczy słusznie w pierwszej kolejności rozpatrywał kwestię dopuszczalności złożenia odwołania przez skarżących.

Zgodnie bowiem z art. 127 § 1 K.p.a. uprawnienie do złożenia odwołania od orzeczenia organu administracji publicznej I instancji przysługuje tylko stronie postępowania.

Ustalając obszar oddziaływania obiektu, należy brać pod uwagę przeznaczenie terenu znajdującego się w otoczeniu planowanej inwestycji, z uwzględnieniem jej wpływu na sąsiednie nieruchomości (por. wyrok NSA z 9 października 2007 r., sygn. II OSK 1321/06, Lex nr 347949).

Jak słusznie podnieśli skarżący, obszar oddziaływania obiektu nie może być utożsamiany tylko i wyłącznie z zachowaniem przez inwestora określonych przepisami techniczno-budowlanymi wymogów (por. wyrok NSA z 6 czerwca 2013 r., sygn. II OSK 332/12, Lex nr 1352906). Dlatego właśnie stroną takiego postępowania powinny być nie tylko osoby, których prawa zostają naruszone określonym rozwiązaniem projektowym, ale też takie, na których nieruchomości obiekt projektowany może oddziaływać, nawet jeśli z projektu budowlanego wynika, że spełniono wszystkie wymagania wynikające z przepisów prawa.

Innymi słowy, niezależnie od tego czy projekt budowlany w ocenie organu spełnia wymagania określone przepisami prawa materialnego oraz aktów wykonawczych, czy zachowane są odległości nakazane rozporządzeniem o warunkach technicznych, właściciel, użytkownik wieczysty, czy zarządca działki jest stroną postępowania o pozwolenie na budowę, ale tylko wtedy, jeżeli istnieją przepisy prawa materialnego, które nakładają określone obowiązki czy ograniczenia związane z zagospodarowaniem i zabudową jego działki (por. np.: wyrok NSA z 17 maja 2017 r., sygn. II OSK 2347/15). Sama potencjalna możliwość spowodowania oddziaływania inwestycji na nieruchomości sąsiednie jest wystarczającą przesłanką do uzyskania przymiotu strony w postępowaniu administracyjnym o wydanie decyzji o pozwoleniu na budowę. Przy ocenie, czy podmiot jest stroną postępowania w przedmiocie pozwolenia na budowę, nie ma znaczenia, czy został naruszony interes prawny tego podmiotu, a jedynie czy interes taki podmiotowi przysługiwał. Co do zasady przy ustalaniu obszaru oddziaływania obiektu nie ma decydującego a priori znaczenia, czy zachodzi sąsiedztwo, ani to, czy jest ono bezpośrednie, ponieważ obszar oddziaływania obiektu może obejmować tereny dalej położone.

Mając powyższe na uwadze należy wskazać, że z akt sprawy, a w szczególności z mieszczącego się w zatwierdzonym projekcie budowlanym projektu zagospodarowania terenu wynika, że inwestycja nie wpłynie na sposób możliwego zagospodarowania działki skarżących.

Z porównania lokalizacji i wysokości planowanego budynku (8,18 m) oraz usytuowania elementów zagospodarowania terenu - utwardzonego podjazdu z odległością planowanego budynku i podjazdu od działki skarżących (odpowiednio ok. 60 m i 50 m), wynika, że nie sposób stwierdzić jakiegokolwiek oddziaływania przedmiotowej inwestycji na nieruchomość skarżących mogącego przekraczać typowe oddziaływania każdego pozostającego w sąsiedztwie budynku mieszkalnego. Co więcej, działkę inwestycyjną nr [...] od działki skarżących nr [...] dzieli droga publiczna o szerokości ok. 6 m, a zatem nie graniczą one bezpośrednio.

Niewątpliwie z projektu wynika również, że inwestor nie zaplanował prowadzenia żadnych przyłączy po terenie działki nr [...].

Opisane w projekcie przeznaczenie planowanej inwestycji oraz jej parametry i usytuowanie względem nieruchomości skarżących w odległości ponad siedem razy większej planowanej wysokości, wykluczają możliwość stwierdzenia oddziaływania planowanej inwestycji na nieruchomość skarżących w zakresie np. przesłaniania, zacieniania, czy wymaganych odległości i warunków przeciwpożarowych, o których mowa w rozporządzeniu Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz.U. z 2019 r., poz. 1065).

Skarżący, mimo wnoszenia wielu pism w sprawie, nie wskazali również na żadne okoliczności znajdujące oparcie w konkretnych przepisach materialnoprawnych, które mogłyby świadczyć o takim oddziaływaniu. W szczególności w żadnym stopniu nie uprawdopodobnili nawet, by inwestycja obejmująca typowy dom jednorodzinny mogła cechować się nadmierną emisją hałasu czy zanieczyszczeń.

Wbrew też zarzutom skargi organ II instancji nie przyjął, że immisje pośrednie (hałas, zanieczyszczenia) nie mogą nigdy, w żadnych okolicznościach, dać podstawy do uznania, że nieruchomość znajduje się w obszarze oddziaływania obiektu budowlanego, a jedynie prawidłowo uznał, że takiej podstawy nie dają w sprawie niniejszej.

Należy tu zaznaczyć, że pewne niedogodności w postaci zwiększonego hałasu, wibracji, czy zanieczyszczeń, spowodowanych powstaniem nowej zabudowy, szczególnie w trakcie prowadzenia prac budowlanych, trzeba uznać za typowe i nie rodzące po stronie skarżących legitymacji do bycia stroną w sprawie.

Niewątpliwie lokalizacja domu skarżących w zbliżeniu (odległość 3 metrów) od drogi dojazdowej (działki nr [...] i [...]) wpływa na zwiększenie hałasu i zapylenia, w szczególności w trakcie prowadzonych w sąsiedztwie prac budowlanych i związanych z nimi ruchem samochodowym. Powyższe nie świadczy jednak o łamaniu przepisów ochrony środowiska ze względu na lokalizację inwestycji i nieprawidłowe zaprojektowanie dojazdów do planowanej inwestycji.

O istnieniu po stronie skarżących interesu prawnego nie mogły świadczyć również takie podnoszone przez nich okoliczności, jak znajdowanie się inwestycji w obszarze chronionego krajobrazu, zniszczenie drogi dojazdowej wybudowanej na koszt wnioskodawców, zmiany w konfiguracji kręgu stron przyjętego przez organ I instancji, czy też prawidłowość dokonywanych w sąsiedztwie zmian geodezyjnych.

Z kolei kwestia ewentualnego negatywnego wpływu inwestycji w zakresie stosunków wodnych nie mieści się w kompetencjach organów administracji budowlanej.

Podsumowując, organ odwoławczy prawidłowo ustalił brak po stronie skarżących istnienia interesu prawnego w niniejszej sprawie. Zaskarżonej decyzji Wojewody nie można przypisać naruszenia prawa skutkującego uwzględnieniem wniesionej skargi. Zaskarżona decyzja II instancji, pomimo pewnej skrótowości, czyni zadość wymogom art. 7 i art. 77 § 1 K.p.a., bowiem jej ustalenia są wystarczające do wydania decyzji umarzającej postępowanie odwoławcze, a postępowanie prowadzące do takiego rozstrzygnięcia było zgodne z treścią art. 75 i art. 80 K.p.a. Tym samym czynienie dalszych ustaleń było zbędne.

Należy stwierdzić, że mimo, iż obowiązek prawidłowego wyznaczenia kręgu stron jest obowiązkiem organu, który musi działać w tym zakresie z urzędu, to obowiązek ten nie ma jednak charakteru absolutnego. Jeżeli o przymiocie strony mają świadczyć okoliczności dotyczące w sposób realny, konkretny i bezpośredni prawa własności osoby żądającej uznania ją za stronę, to trzeba oczekiwać wykazania przez nią tych okoliczności.

Końcowo należy wyjaśnić, że w sytuacji stwierdzenia przez organ odwoławczy, że osobie wnoszącej odwołanie nie przysługuje przymiot strony, możliwe są dwa rozstrzygnięcia procesowe: stwierdzenie niedopuszczalności odwołania (art. 134 K.p.a.) lub umorzenie postępowania odwoławczego (art. 138 § 1 pkt 3 K.p.a.). Jeśli konieczne jest przeprowadzenie postępowania wyjaśniającego organ odwoławczy, po przeprowadzeniu tego postępowania i uznaniu, że odwołujący nie ma interesu prawnego, umarza postępowanie odwoławcze na podstawie art. 138 § 1 pkt 3 K.p.a.

W okolicznościach niniejszej sprawy, mając na uwadze również, że zarówno stwierdzenie niedopuszczalności odwołania, jak i umorzenie postępowania odwoławczego wywołują w praktyce skutek w postaci braku merytorycznego rozpoznania odwołania przez organ, Sąd uznał umorzenie postępowania odwoławczego za rozstrzygnięcie prawidłowe. W tym stanie faktycznym i prawnym Sąd przyznał rację stanowisku organu wyrażonemu w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji i nie dopatrzył się w wydanej decyzji naruszenia prawa, w tym żadnego z podnoszonych w skardze naruszeń przepisów Konstytucji, P.b., K.p.a., K.c.

Podsumowując, zdaniem Sądu, organ odwoławczy w zaskarżonej decyzji wystarczająco wyjaśnił motywy, jakimi kierował się przy rozstrzyganiu sprawy, czyniąc zadość dyspozycji art. 107 § 1 i § 3 K.p.a. Właściwie organ II instancji stwierdził, że skoro skarżący są właścicielami działki nr [...], która nie znajduje się w obszarze oddziaływania inwestycji, to należało dokonać rozstrzygnięcia w formie decyzji o umorzeniu postępowania odwoławczego, jako wywołanego odwołaniem nie pochodzącym od strony.

Mając powyższe na uwadze należy stwierdzić, że skarga nie zasługiwała na uwzględnienie, ponieważ żaden z jej zarzutów nie okazał się uzasadniony. Sąd uchyla zaskarżoną decyzję na podstawie art. 145 P.p.s.a. tylko w razie zaistnienia istotnych wad w przeprowadzonym postępowaniu, jeżeli mogły one mieć wpływ na wynik sprawy lub w razie naruszenia przepisów prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy. W rozpatrywanej sprawie Sąd, dokonując kontroli legalności zaskarżonej decyzji nie stwierdził takich wad i uchybień uzasadniających wyeliminowanie jej z obrotu prawnego, dlatego orzeczono jak w sentencji, na podstawie art. 151 P.p.s.a.