Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt IV SA/Wa 1595/16
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2016-10-28 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6091 Przywrócenie stosunków wodnych na gruncie lub wykonanie urządzeń zapobiegających szkodom
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Uchylono zaskarżone postanowienie

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Teresa Zyglewska (spr.) Sędziowie: Sędzia WSA Anna Szymańska Sędzia WSA Agnieszka Wójcik po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym w dniu 28 października 2016 r. sprawy ze skargi A. B. i M. B. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] grudnia 2015 r. znak: [...] w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu do wniesienia odwołania 1. uchyla zaskarżone postanowienie; 2. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] na rzecz skarżących (A. B. i M. B.) solidarnie kwotę 100 zł (słownie: stu złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania.


UZASADNIENIE

Zaskarżonym do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego postanowieniem z dnia [...] grudnia 2015 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] orzekło o odmowie przywrócenia terminu do wniesienia odwołania od decyzji Wójta Gminy [...] z dnia [...] lipca 2013 r..

W uzasadnieniu organ wskazał, że decyzja nr [...] z dnia [...] lipca 2013 r. Wójta Gminy [...] stwierdził zmianę stanu wody na gruntach oznaczonych nr ew. [...] i [...] położonych w [...] ze szkodliwym wpływem na grunt oznaczony nr ew. [...] położony w [...] i nakazał współwłaścicielom, to jest małżonkom M. B. i A. B. przywrócenie stanu poprzedniego na gruncie oznaczonym ew. jako nr [...].

Pismem z dnia 7 października 2013 r. małżonkowie B. wnieśli o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania.

Postanowieniem z dnia [...] marca 2014 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] odmówiło przywrócenia terminu do wniesienia odwołania od powyższej decyzji. Wyrokiem z dnia 24 sierpnia 2014 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uchylił powyższe postanowienie Kolegium wskazując, że brak wyjaśnienia okoliczności doręczenia pisma mógł mieć istotny wpływ na wynik sprawy, bo o ile w istocie jak twierdzi strona nie dokonano prawidłowego doręczenia decyzji, to procedowanie w przedmiocie przywrócenia terminu do wniesienia odwołania było bezprzedmiotowe.

Ponownie rozpatrując sprawę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wezwało pełnomocnika skarżących do nadesłania informacji, który pracownik apteki odebrał korespondencję i o uprawdopodobnienie tej okoliczności poprzez wskazanie imienia i nazwiska tego pracownika i przesłanie wzoru jego podpisu oraz dokumentów potwierdzających jego zatrudnienie w aptece w dniu odbioru korespondencji.

Organ odwoławczy w ustalił, że korespondencję odebrał N. F., który był osoba upoważniona do odbioru korespondencji.

W ocenie organu doręczenie skarżonej decyzji upoważnionemu pracownikowi na adres, który jest adresem zamieszkania skarżących i jednocześnie adresem wskazywanym przez nich, jako adres prowadzenia działalności gospodarczej, jest doręczeniem skutecznym.

W ocenie organu skarżący nie uprawdopodobnili, że nie ponoszą winy w uchybieniu terminu do wniesienia odwołania. Zdaniem organu skarżący nie wykazali, że nie termin do wniesienia wniosku na przywrócenie terminu do wniesienia odwołania został zachowana, gdyż data przekazania decyzji przez pracownika nie jest rzetelnie wskazana. Pełnomocnik skarżących raz tą datę określa na 2 października 2013 r. , a raz na 7 października 2013 r. Z tych przyczyn nie uwzględniono wniosku skarżących.

Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego na powyższe postanowienie wnieśli M. B. i A. B. zarzucając naruszenie art. 43 k.p.a. poprzez jego niewłaściwe zastosowanie przez organ przy doręczaniu decyzji osobie fizycznej i uznaniu za skuteczne doręczenie do rąk "pracownika firmy" podczas gdy treść tego artykułu wskazuje na katalog zamknięty osób mogących odebrać decyzję skierowaną do osoby fizycznej: do rąk własnych adresata, dorosłemu domownikowi, sąsiadowi lub dozorcy domu. Skarżący zarzucali zaskarżonemu postanowieniu naruszenie art. 80 k.p.a. poprzez przekroczenie przez organ zasady swobodnej oceny dowodów i uznanie że fakt, iż inna korespondencji urzędowa została odebrana i przekazana adresatom przez pracownika apteki, to również decyzja w sprawie przewrócenia stosunków wodnych został adresatom oddana, a także uznanie za prawdziwy fakt, że adnotacja "z upoważnienia" stanowi dowód na okoliczność, że takie upoważnienie rzeczywiście zostało udzielone.

Wskazując na powyższe zarzuty skarżący wnieśli o uchylenie zaskarżonego postanowienia.

W uzasadnieniu skargi wywiedziono, że ich odwołanie było dotknięte omyłką, gdyż pierwotnie podano, że decyzja została im doręczona przez pracownika w dniu 2 października 2013 r., a następnie stwierdzono, że w dniu dzisiejszym co pozwala na stwierdzenie, że chodzi o datę pisma to jest 7 października 2013 r. Okoliczność ta pozostaje bez znaczenia bowiem odebranie decyzji od pracownika w dniu 2 lub 7 października nie powodowało uchybienia terminowi do złożenia wniosku o przywrócenie terminu.

W ocenie skarżących pracownik nie był upoważniony do odbioru korespondencji.

Powyższe okoliczności nie przesądzają więc o prawidłowości doręczenia.

Ponadto w skardze wskazano na zarzuty dotyczące decyzji dotyczącej przywrócenia stosunków wodnych.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Skarga jest z zasadna, ale nie wszystkie podniesione w niej argumenty zasługują na uwzględnienie.

W pierwszej kolejności zauważyć należy, że w rozpatrywana sprawa była już przedmiotem rozstrzygnięcia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, który wyrokiem z dnia 26 sierpnia 2014 r. uchylił postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] o odmowie przywrócenia terminu do wniesienia odwołania od decyzji Wójta Gminy [...] nr [...] z dnia [...] lipca 2013 r.

Zgodnie z treścią art. 153 p.p.s.a. ocena prawna i wskazania co do dalszego postepowania wyrażone w orzeczeniu sądu wiążą w sprawie organy, których działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postepowania było przedmiotem zaskarżenia, a także sądy, chyba że przepisy prawa uległy zmianie. Skoro w rozpoznawanej sprawie przepisy prawne nie uległy zmianie, to organy, jak i Sąd związane są oceną prawną i wskazaniami, co do dalszego postępowania zawartymi w wyroku z dnia 26 sierpnia 2014 r.

W wyroku tym Wojewódzki Sąd Administracyjny przyznał rację skarżącym, że w przypadku niezastania osoby fizycznej w jej mieszkaniu należy zastosować zastępczy tryb doręczenia pisma z art. 43 lub 44 k.p.a. W ocenie Sądu nie możliwe było zastosowanie art. 42 § 1 k.p.a. i doręczenie do rąk innego zastanego w miejscu pracy pracownika, chyba, że dysponuje on upoważnieniem do odbioru pisma dla adresata. Istotne więc w ocenie Sądu było ustalenie komu doręczono pismo.

We wskazaniach Sąd stwierdził, że organ winien wezwać stronę, zakreślając jej stosowny termin do wskazania, który pracownik apteki odebrał korespondencję oraz uprawdopodobnienia tej okoliczności przez podanie imienia i nazwiska oraz dokumentów potwierdzających jego zatrudnienie w danym okresie. W razie niewykonania tego wezwania, zdaniem Sądu uprawdopodobnione będzie domniemanie, że korespondencji nie odebrał pracownik, a doręczenie było prawidłowe do rąk domownik, co uprawdopodabnia treść adnotacji na zwrotnym potwierdzeniu odbioru. Zdaniem Sądu jeżeli nie dokonano prawidłowego doręczenia decyzji to przywrócenie terminu do wniesienia odwołania było bezprzedmiotowe. Organ uprawniony był do odmowy przywrócenia terminu ze wskazaniem, że terminowi do wniesienia odwołania nie uchybiono.

Tymczasem rozpatrując ponowienie sprawę Samorządowe Kolegium Odwoławcze nie dostosowało się w całości do wskazań i oceny prawnej zawartej w wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego z dnia 26 sierpnia 2014 r. Organ co prawda zwrócił się do skarżących o podanie informacji odnośnie ustalenia osoby, która odebrała korespondencję, nie wyciągnął z tego jednak wniosków wskazanych przez Sąd i nie dostosował się do ocen prawnych, które zostały zawarte w wyroku z dnia 26 sierpnia 2014r.

Organ zwrócił się do skarżący w celu ustalenia, komu zostało doręczone pismo. Samorządowe Kolegium Odwoławcze przyjęło, że pismo zostało doręczone pracownikowi apteki. W takiej sytuacji, zgodnie z oceną prawną zawarta w wyroku z dnia 26 sierpnia 2014 r. nie nastąpiło prawidłowe doręczenie pisma, a co za tym idzie nie uchybiono terminowi do wniesienia odwołania. Organ pominął powyższą ocenę prawną, którą był związany i przyjął, że w rozpatrywanej sprawie doręczenie pracownikowi apteki było doręczeniem prawidłowym dokonanym zgodnie z art. 43 k.p.a. Takie stanowisko organu stoi w oczywistej sprzeczności z oceną prawną zawartą w wyroku z 26 sierpnia 2014 r., zgodnie z którą w takim przypadku nie nastąpiło prawidłowe doręczenie decyzji, a organ powinien odmówić przywrócenia terminu do złożenia odwołania, jednak ze wskazaniem w uzasadnieniu, że terminowi do wniesienia odwołania nie uchybiono (k. 7 uzasadnienia z dnia 26 sierpnia 2014 r.). Wbrew twierdzeniom organu nie jest uprawniony do odbioru korespondencji pracownik, w tym przypadku pracownik apteki, w sytuacji, kiedy miejsce zamieszkania i miejsce prowadzenia działalności gospodarczej jest tożsame. Przypomnieć przy tym należy, że sprawa, której dotyczy decyzja nie jest związana z prowadzoną działalnością gospodarczą. Zgodnie bowiem z art. 43 k.p.a. w przypadku nieobecności adresata pismo doręcza się, za pokwitowaniem., dorosłemu domownikowi, sąsiadowi lub dozorcy domu, jeżeli osoby te podejmą się oddania pisma adresatowi. Pracownik nie jest zaś żadną z osób wymienionych w powyższym przepisie i nie może konwalidować tego okoliczność, iż na zwrotnym potwierdzeniu odbioru zaznaczono, że przesyłka została doręczona dorosłemu domownikowi. Wykonując bowiem wskazania Sądu organ ustalił, że osobą odbierającą pismo nie był dorosły domownik. W takiej sytuacji zgodnie ze oceną prawną zawartą w wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego nie nastąpiło prawidłowe doręczenie decyzji, a co za tym idzie należy przyjąć, że nie uchybiono terminowi do wniesienia odwołania.

Naruszenie przez organ art. 153 p.p.s.a. stanowiło podstawę do uchylenia zaskarżonego postanowienia, zgodnie bowiem z treścią powołanego wyżej przepisu organ nie był uprawniony do odstąpienia od wskazań i oceny prawnej zawartej w wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie.

Przy ponownym rozpoznaniu sprawy organ zastosuje się do wskazań i oceny prawnej zawartej w powołanym wyżej wyroku i postąpi zgodnie z zawartymi tam zaleceniami, w szczególności w odnowieniu do skutków ustalonego przez organ stanu faktycznego, a więc braku doręczenia decyzji dorosłemu domownikowi.

Zarzutu skargi w odniesieniu do decyzji Wójta Gminy [...] z dnia [...] lipca 2013 r. nie mogły być przedmiotem rozważań w sprawie, albowiem zgodnie z art. 134 § 1 p.p.s.a. zakreślone granice rozpoznania sprawy uprawniały Sąd jedynie do oceny legalności zaskarżonego postanowienia.

Mając na względzie powyższe w oparciu o art. 145 § 1 pkt 1 lit. a p.p.s.a. orzeczono jak w punkcie 1 wyroku.

O kosztach orzeczono zgodnie z art. 200 p.p.s.a.