Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt II SA/Wa 1401/20
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2020-12-04 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6191 Żołnierze zawodowi
Hasła tematyczne: Żołnierze zawodowi
Skarżony organ: Minister Obrony Narodowej
Treść wyniku: Uchylono decyzję I i II instancji
Powołane przepisy: article: art.807 ust.5
journal: Dz.U. 2019 poz 330
law: Ustawa z dnia 11 września 2003 r. o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych - tekst jedn.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Janusz Walawski, Sędzia WSA Tomasz Szmydt (spr.), Asesor WSA Karolina Kisielewicz, po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 4 grudnia 2020 r. sprawy ze skargi R. W. na decyzję Dowódcy Generalnego Rodzajów Sił Zbrojnych z dnia [...] czerwca 2020 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przywrócenia dodatku za służbę na morzu uchyla zaskarżoną decyzję oraz utrzymaną nią w mocy decyzję Dowódcy Jednostki Wojskowej nr [...] z dnia [...] lutego 2020 r. nr [...].


UZASADNIENIE

R. W. złożył skargę na decyzję Dowódcy Generalnego Rodzajów Sił Zbrojnych z dnia [...] czerwca 2020 r., nr [...], która utrzymała w mocy decyzję Dowódcy Jednostki Wojskowej z dnia [...] lutego 2020 r. nr [...], dotyczącej odmowy przywróceniami dodatku za służbę na morzu w ostatnim miesiącu pełnienia zawodowej służby wojskowej tj. styczniu 2020 roku.

[...] R.W. pełnił zawodową służbę wojskową, ostatnio w dyspozycji Dowódcy [...] Flotylli Obrony Wybrzeża w m. [...]. Następnie w dniu [...]01.2020 r. ww. żołnierz został zwolniony z zawodowej służby wojskowej na podstawie rozkazu personalnego Nr [...] Dyrektora Departamentu Kadr z dnia [...] sierpnia 2019 r.

W dniu [...]01.2020 r., w związku ze zbliżającym się zakończeniem służby wojskowej [...] R. W. zwrócił się z wnioskiem do Dowódcy [...] Flotylli Obrony Wybrzeża o przywrócenie w ostatnim miesiącu pełnienia służby, dodatku specjalnego, za służbę na morzu, który otrzymywał w okresie od dnia [...]07.1997 r. do dnia [...]02.2000 r. Po przeprowadzeniu postępowania administracyjnego Dowódca Jednostki Wojskowej Nr [...] (tj. Dowódca [...] Flotylli Obrony Wybrzeża) wydał decyzję Nr [...] z dnia [...]02.2020 r., w której odmówił ww. żołnierzowi przywrócenia dodatku za służbę na morzu w ostatnim miesiącu pełnienia zawodowej służby wojskowej, tj. w styczniu 2020 r., wskazując na brak podstaw do przywrócenia przedmiotowego dodatku. Ww. decyzję doręczono stronie w dniu 09.03.2020 r. Strona w dniu 13.03.2020 r., tj. z zachowaniem czternastodniowego terminu, o którym mowa w art. 129 § 2 k.p.a. wniosła odwołanie do Dowódcy Generalnego Rodzajów Sił Zbrojnych. Organ pierwszej instancji nie znalazł podstaw do uwzględnienia odwołania w trybie art. 132 § 1 k.p.a. W swoim odwołaniu strona nie zgadza się z uzasadnieniem zaskarżonej decyzji cyt.: "w zakresie ustalenia miarodajnej daty dla oceny prawnej zasadności przywrócenia w ostatnim miesiącu pełnienia zawodowej służby wojskowej dodatku za służbę na morzu, jako daty w której nastąpiła utrata otrzymywania przeze mnie dodatku za służbę na morzu, tj. [...]02.2000r." Ponadto strona podnosi, że datą zwolnienia ze służby jest [...]01.2020 r. i winny obowiązywać ją przepisy art. 80 ust. 5f ustawy o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych oraz § 6 ust. 1 rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej w sprawie dodatków do uposażenia zasadniczego żołnierzy zawodowych i że dodatek za służbę na morzu powinien zostać mu przywrócony w ostatnim miesiącu pełnienia zawodowej służby wojskowej. Dodatkowo skarżący wyraża swoje niezadowolenie z faktu odniesienia się w uzasadnieniu decyzji do wytycznych wyższych przełożonych wydanych w celu interpretacji przepisów.

Analizując powyższe odwołanie Dowódca Generalny Rodzajów Sił Zbrojnych wskazał, iż uprawnienia żołnierzy do przyznania dodatku specjalnego o charakterze stałym, w ostatnim miesiącu pełnienia zawodowej służby wojskowej wynikają z treści zapisów § 6 i § 7 rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 28 grudnia 2016 roku w sprawie dodatków do uposażenia zasadniczego żołnierzy zawodowych (Dz. U. z 2019 r. poz. 853 z późn. zm.). Zgodnie z treścią § 6 cyt. rozporządzenia w przypadku pobierania przez żołnierza dodatku specjalnego o charakterze stałym w ostatnim miesiącu pełnienia zawodowej służby wojskowej, żołnierzowi przysługuje ten dodatek w pełnej wysokości - jeżeli pobierał go przez okres co najmniej 10 lat, jeżeli był on krótszy - proporcjonalnie w zależności od okresu jego pobierania. Natomiast zgodnie z zapisami § 7 ust. 1 ww. rozporządzenia żołnierzowi, który utracił prawo do otrzymywania dodatku specjalnego o charakterze stałym w ostatnim miesiącu pełnienia zawodowej służby wojskowej przysługuje ten dodatek w wysokości obowiązującej w dniu zwolnienia ze służby. Dodatkowo ustalenie wysokości takiego dodatku jest uregulowane w treści § 7 ust. 2 ww. rozporządzenia i następuje przez pomnożenie obowiązującej w dniu zwolnienia żołnierza kwoty bazowej przez wyliczony wskaźnik relacji miesięcznej kwoty dodatku do kwoty bazowej z dnia utraty przez żołnierza prawa do otrzymywania dodatku. Zatem, aby zastosować powyższy przepis przy przywracaniu dodatku utraconego, należy ustalić okres jego pobierania oraz dzień utraty dodatku specjalnego. Pomimo, iż treść § 35 rozporządzenia w sprawie dodatków do uposażenia zasadniczego żołnierzy zawodowych wskazuje, iż okres otrzymywania przez żołnierza zawodowego dodatku specjalnego o charakterze stałym za służbę na morzu, do dnia 30 czerwca 2004 r., traktuje się jako okres otrzymywania dodatku o którym mowa w § 14 ust. 1 tegoż rozporządzenia, czyli jak dla żołnierza zawodowego zajmującego etatowe stanowisko służbowe w składzie załogi jednostki pływającej Marynarki Wojennej, to jednak nie można zapominać o regulacji 2 art. 9 ustawy z dnia 11 października 2013 r. o zmianie ustawy o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2013 r. poz. 1355). Zgodnie z treścią przywołanego przepisu żołnierz zawodowy, który do dnia wejścia w życie niniejszej ustawy, czyli do dnia 05.12.2013r. spełniał warunki uprawniające do przywrócenia dodatku uzasadnionego szczególnymi warunkami lub właściwościami pełnienia służby, otrzymuje ten dodatek w ostatnim miesiącu pełnienia zawodowej służby wojskowej na zasadach obowiązujących do dnia wejścia w życie niniejszej ustawy. W razie zbiegu uprawnień do tego dodatku i do dodatku specjalnego żołnierzowi przyznaje się tylko jeden wyższy dodatek. Wobec powyższego ustawodawca jednoznacznie wskazał, że w stanie faktycznym z jakim mamy do czynienia w przedmiotowej sprawie, przywróceniu w ostatnim miesiącu pełnienia służby wojskowej podlega tylko ten dodatek, który podlegałby przywróceniu na mocy przepisów obowiązujących do dnia 05.12.2013 r.

Dokonując analizy dokumentów organ stwierdził, że z uwagi na fakt, iż ostatni dodatek za służbę na morzu był wypłacony skarżącemu w miesiącu lutym 2000 r. przedmiotową sprawę, w myśl art. 9 przywołanej powyżej ustawy zmieniającej, należy rozpatrzeć w oparciu o przepisy rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 8 czerwca 2004 r. w sprawie dodatków do uposażenia zasadniczego żołnierzy zawodowych (Dz. U. Nr 141 poz. 1497 z póżn. zm.) oraz poprzedzającego go rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 10 października 2000 r. w sprawie dodatków do uposażenia zasadniczego żołnierzy zawodowych (Dz. U. Nr 90 poz. 1005 z póżn. zm.), które weszło w życie z dniem 01.07.2000 r. Zatem zgodnie z § 26 ust. 3 rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 8 czerwca 2004 r. w sprawie dodatków do uposażenia zasadniczego żołnierzy zawodowych, żołnierz zawodowy, który w dniu 30 czerwca 2004 r. spełnił warunki uprawniające do przywrócenia dodatków na podstawie przepisów rozporządzenia z dnia 10 października 2000 r. otrzymuje te dodatki w ostatnim miesiącu pełnienia służby.

Mając zatem na uwadze, że skarżący na dzień [...]07.2000r. nie pobierał przedmiotowego dodatku w żadnej z ww. form, co potwierdza także decyzja Nr [...] Dowódcy Marynarki Wojennej RP z dnia [...]05.2000 r. o odmowie zachowania dodatku za służbę na morzu organ stwierdził, że dodatek ten nie podlega przywróceniu stronie w ostatnim miesiącu 3 służby wojskowej, gdyż nie został spełniony ww. warunek konieczny, niezbędny do przyznania prawa do tego dodatku.

R. W. złożył skargę na decyzję Dowódcy Generalnego Rodzajów Sił Zbrojnych z dnia [...] czerwca 2020 r., nr [...], która utrzymała w mocy decyzję Dowódcy Jednostki Wojskowej z dnia [...] lutego 2020 r. nr [...], dotyczącej odmowy przywróceniami dodatku za służbę na morzu w ostatnim miesiącu pełnienia zawodowej służby wojskowej tj. styczniu 2020 roku.

Skarżący podnosił, iż data, w której nastąpiła utrata otrzymywania dodatku za służbę na morzu, tj. [...]02.2000r. wynikała z faktu wyznaczenia Rozkazem Personalnym Nr [...] Dowódcy Marynarki Wojennej RP z dnia [...]01.2000 r. na kolejne stanowisko służbowe, na którym dodatek za służbę na morzu nie przysługiwał. Po objęciu obowiązków na nowym stanowisku służbowym, wystąpił do Dowódcy Marynarki Wojeimej RP z wnioskiem o zachowanie na nowym stanowisku służbowym dotychczas pobieranego dodatku za służbę na morzu. Zgodnie z Decyzją Nr [...] Dowódcy Marynarki Wojennej RP z dnia [...]05.2000 r.. Dowódca MW RP odmówił zachowania ww. dodatku.

Zapis art. 80 ust. 5f ustawy z dnia 11 czerwca 2003 r. o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych mówi o dodatkach: specjalnym i służbowym. W związku §6 ust. 1 rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 29 grudnia 2016 r. w sprawie dodatków do uposażenia zasadniczego żołnierzy zawodowych zgodnie z 4 pkt. 3 dodatek za szczególne właściwości lub warunki pełnienia służby zaliczony jest do grupy dodatków specjalnych o charakterze stałym. Podobnie na podstawie §1 ust. 1 pkt. 1) lit a) zarządzenia Ministra Obrony Narodowej Nr 30/MON z dnia 10 kwietnia 1990 r. dodatek za służbę na morzu był zaliczany do dodatków uzasadnionych szczególnymi właściwościami lub warunkami służby. Idąc dalej, zgodnie z §11 pkt. 1 ppkt. lit a) rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 10 października 2000 r. dodatek za służbę na morzu został zaliczony do dodatków za szczególne właściwości lub warunki pełnienia służby wojskowej. Następnie, zgodnie z §4 pkt. 2) rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 8 czerwca 2004 r. w sprawie dodatków do uposażenia zasadniczego żołnierzy zawodowych dodatek ten został również zakwalifikowany do dodatków specjalnych zapełnienie służby w szczególnych właściwościach lub warunkach pełnienia służby.

Podkreślał, iż na przestrzeni lat, przez które pełniłem służbę wojskową dodatek za służbę na morzu/pełnienie służby w składzie załóg jednostek pływających Marynarki Wojennej wychodzących na morze we wszystkich wyżej przytoczonych aktach prawnych był zaliczony do dodatków za szczególne właściwości lub warunki pełnienia służby wojskowej i był dodatkiem o charakterze stałym.

W ocenie skarżącego powyższa wykładnia przepisów jednoznacznie wskazuje, że sporny dodatek powinien zostać wyliczony przez organ zgodnie z obowiązującymi w dacie zakończenia służby przepisami.

Dowódca Generalnego Rodzajów Sił Zbrojnych wnosił o oddalenie skargi w całości.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, sprawowaną pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Na podstawie art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. 2019.2325, zwanej dalej p.p.s.a.) Sąd przy rozstrzyganiu sprawy nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.

Skarga oceniana według powyższych kryteriów zasługiwała na uwzględnienie.

Podstawę prawną zaskarżonych decyzji stanowiły przepisy art. 80 ust. 5f ustawy z dnia 11 września 2003 r. o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych (t.j. Dz. U. z 2020 r. poz. 860) i § 6 ust. 1 rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 29 grudnia 2016 r. w sprawie dodatków do uposażenia zasadniczego (Dz. U. z 2016r. poz. 2296).

Uprawnienia żołnierzy do przyznania dodatku specjalnego o charakterze stałym, w ostatnim miesiącu pełnienia zawodowej służby wojskowej wynikają z treści zapisów § 6 i § 7 rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 28 grudnia 2016 roku w sprawie dodatków do uposażenia zasadniczego żołnierzy zawodowych (Dz. U. z 2019r. poz. 853 z późn. zm.). Zgodnie z treścią § 6 cyt. rozporządzenia w przypadku pobierania przez żołnierza dodatku specjalnego o charakterze stałym w ostatnim miesiącu pełnienia zawodowej służby wojskowej, żołnierzowi przysługuje ten dodatek w pełnej wysokości - jeżeli pobierał go przez okres co najmniej 10 lat, jeżeli był on krótszy - proporcjonalnie w zależności od okresu jego pobierania. Natomiast zgodnie z zapisami § 7 ust. 1 ww. rozporządzenia żołnierzowi, który utracił prawo do otrzymywania dodatku specjalnego o charakterze stałym w ostatnim miesiącu pełnienia zawodowej służby wojskowej przysługuje ten dodatek w wysokości obowiązującej w dniu zwolnienia ze służby. Dodatkowo ustalenie wysokości takiego dodatku jest uregulowane w treści § 7 ust. 2 ww. rozporządzenia i następuje przez pomnożenie obowiązującej w dniu zwolnienia żołnierza kwoty bazowej przez wyliczony wskaźnik relacji miesięcznej kwoty dodatku do kwoty bazowej z dnia utraty przez żołnierza prawa do otrzymywania dodatku. Zatem, aby zastosować powyższy przepis przy przywracaniu dodatku utraconego, należy ustalić okres jego pobierania oraz dzień utraty dodatku specjalnego.

Organ przyjął, że pomimo treść § 35 rozporządzenia w sprawie dodatków do uposażenia zasadniczego żołnierzy zawodowych, który wskazuje, iż okres otrzymywania przez żołnierza zawodowego dodatku specjalnego o charakterze stałym za służbę na morzu, do dnia 30 czerwca 2004 r., traktuje się jako okres otrzymywania dodatku o którym mowa w § 14 ust. 1 tegoż rozporządzenia, czyli jak dla żołnierza zawodowego zajmującego etatowe stanowisko służbowe w składzie załogi jednostki pływającej Marynarki Wojennej, to jednak nie można zapominać o regulacji art. 9 ustawy z dnia 11 października 2013 r. o zmianie ustawy o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2013r., poz. 1355). Zgodnie z treścią przywołanego przepisu żołnierz zawodowy, który do dnia wejścia w życie niniejszej ustawy, czyli do dnia 05.12.2013 r. spełniał warunki uprawniające do przywrócenia dodatku uzasadnionego szczególnymi warunkami lub właściwościami pełnienia służby, otrzymuje ten dodatek w ostatnim miesiącu pełnienia zawodowej służby wojskowej na zasadach obowiązujących do dnia wejścia w życie niniejszej ustawy. W razie zbiegu uprawnień do tego dodatku i do dodatku specjalnego żołnierzowi przyznaje się tylko jeden wyższy dodatek. Wobec powyższego ustawodawca jednoznacznie wskazał, że w stanie faktycznym z jakim mamy do czynienia w przedmiotowej sprawie, przywróceniu w ostatnim miesiącu pełnienia służby wojskowej podlega tylko ten dodatek, który podlegałby przywróceniu na mocy przepisów obowiązujących do dnia 05.12.2013 r.

W ocenie Sądu argumentacja przedstawiona przez organ jest błędna. Stosownie do przepisu art. 80 ust. 5f ustawy pragmatycznej w brzmieniu obowiązującym na dzień złożenia wniosku, żołnierzowi zawodowemu, który otrzymywał dodatek specjalny z różnych tytułów, w ostatnim miesiącu pełnienia służby przyznaje się dodatek specjalny z jednego tytułu w najwyższej wysokości. Wysokość dodatku specjalnego z jednego tytułu uzależnia się od wysokości dodatku i okresu jego otrzymywania. Przepis stosuje się odpowiednio do dodatku służbowego.

Natomiast sposób ustalania wysokości tego dodatku reguluje § 7 ust. 1 powołanego rozporządzenia stanowiąc, że żołnierzowi zawodowemu, który otrzymuje dodatek specjalny o charakterze stałym, w ostatnim miesiącu pełnienia zawodowej służby wojskowej dodatek ten przysługuje:

1) w pełnej wysokości - jeżeli żołnierz otrzymał dodatek specjalny o charakterze stałym przez okres co najmniej 10 lat;

2) w wysokości 1/10 ostatnio pobranej kwoty dodatku specjalnego za każdy rok, w którym żołnierz otrzymywał dodatek specjalny o charakterze stałym - jeżeli żołnierz otrzymywał go przez okres krótszy niż 10 lat, z tym że okres przekraczający sześć miesięcy traktuje się jako pełny rok.

W niniejszej sprawie organy wojskowe skupiły się jedynie na kwestii przywrócenia skarżącemu przedmiotowego dodatku w oparciu o przepisy art. 9 ustawy z dnia 11 października 2013 r. o zmianie ustawy o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2013 r. poz. 1355), a także na przepisach § 26 ust. 1 rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 8 czerwca 2004 r. w sprawie dodatków do uposażenia zasadniczego żołnierzy zawodowych (Dz. U. z 2013 r. poz. 1151) oraz § 35 ust. 1 rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 10 października 2000 r. w sprawie dodatków do uposażenia zasadniczego żołnierzy (Dz. U. Nr 90, poz. 1005 z późn. zm.), pomijając normę zawartą w art. 80 ust. 5f ustawy pragmatycznej. Jednak w dacie wydania decyzji przez organ I i II instancji przepis art. 9 ustawy z dnia 11 października 2013r. utracił już moc prawną i nie było żadnych podstaw do jego zastosowania w sprawie.

Natomiast obowiązujący art. 80 ust. 5f ustawy z dnia 11 czerwca 2003 r. o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych posługuje się pojęciem dodatku specjalnego i służbowego. W związku § 6 ust. 1 rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 29 grudnia 2016r. w sprawie dodatków do uposażenia zasadniczego żołnierzy zawodowych dodatek za szczególne właściwości lub warunki pełnienia służby zaliczony jest do grupy dodatków specjalnych o charakterze stałym. Podobnie na podstawie §1 ust. 1 pkt. 1) lit a) zarządzenia Ministra Obrony Narodowej Nr 30/MON z dnia 10 kwietnia 1990 r. dodatek za służbę na morzu był zaliczany do dodatków uzasadnionych szczególnymi właściwościami lub warunkami służby. Również na podstawie §11 pkt. 1 ppkt. lit a) rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 10 października 2000r. dodatek za służbę na morzu został zaliczony do dodatków za szczególne właściwości lub warunki pełnienia służby wojskowej. Podobnie na podstawie §4 pkt 2 rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 8 czerwca 2004 r. w sprawie dodatków do uposażenia zasadniczego żołnierzy zawodowych dodatek ten został również zakwalifikowany do dodatków specjalnych zapełnienie służby w szczególnych właściwościach lub warunkach pełnienia służby. Skarżący słusznie zatem podkreślał, iż na przestrzeni lat, przez które pełnił służbę wojskową dodatek za służbę na morzu/pełnienie służby w składzie załóg jednostek pływających Marynarki Wojennej wychodzących na morze we wszystkich wyżej przytoczonych aktach prawnych był cały czas zaliczony do dodatków za szczególne właściwości lub warunki pełnienia służby wojskowej i był dodatkiem o charakterze stałym. Natomiast zgodnie z art. 80 ust. 5f ustawy z dnia 11 września 2003 r. o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych (Dz. U. z 2018 r. poz. 173 z późn. zm.) przyznaniu, (odtworzeniu) w ostatnim miesiącu pełnienia zawodowej służby wojskowej podlega właśnie dodatek specjalny lub dodatek służbowy.

Biorąc powyższe pod uwagę, w ocenie Sądu, skarżącemu przysługiwało prawo do przedmiotowego dodatku specjalnego w wysokości ustalonej na podstawie powołanego § 7 ust. 1 pkt 2 rozporządzenia. Organy wojskowe naruszyły natomiast przepis prawa materialnego w postaci normy art. 89 ust. 5 f ustawy pragmatycznej, co skutkowało potrzebą uchylenia zaskarżonych decyzji.

Przy ponownym rozpoznaniu sprawy organy dokonają zatem prawidłowego wyliczenia spornego świadczenia w oparciu o wykładnię przedstawioną przez Sąd (art.153 p.p.s.a.)

Mając powyższe na względzie Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) w zw. z art. 135 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji wyroku.