Wyrok WSA w Łodzi, sygn. akt III SA/Łd 127/13
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi
Data orzeczenia: 2013-04-05 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6536 Ulgi w spłacaniu należności pieniężnych, do których nie stosuje się przepisów Ordynacji podatkowej (art. 34 i 34a  ustaw
Hasła tematyczne: Ubezpieczenie społeczne
Skarżony organ: Prezes Zakładu Ubezpieczeń Społecznych/ZUS
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 28 ust. 2, ust. 3, ust. 3a
journal: Dz.U. 2009 nr 205 poz 1585
law: Ustawa z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych - tekst jednolity.
article: par. 3
journal: Dz.U. 2003 nr 141 poz 1365
law: ROZPORZĄDZENIE MINISTRA GOSPODARKI, PRACY I POLITYKI SPOŁECZNEJ z dnia 31 lipca 2003 r. w sprawie szczegółowych zasad umarzania należności z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne

SENTENCJA

Dnia 5 kwietnia 2013 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział III w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Małgorzata Łuczyńska Sędziowie Sędzia NSA Irena Krzemieniewska Sędzia NSA Janusz Nowacki (spr.) Protokolant sekr. sąd. Dominika Ratajczyk po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 5 kwietnia 2013 roku sprawy ze skargi R. K. na decyzję Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia [...] nr [...] w przedmiocie odmowy umorzenia należności z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne, ubezpieczenie zdrowotne oraz Fundusz Pracy i Fundusz Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych oddala skargę.


UZASADNIENIE

Decyzją z dnia [...] nr [...] Zakład Ubezpieczeń Społecznych II Oddział w [...], na podstawie art. art. 83 ust. 1 pkt 3 i ust. 4 oraz art. 28 ust. 1, ust. 2, ust. 3 i ust. 3a oraz art. 32 ustawy z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych (Dz. U. z 2009r. Nr 205, poz. 1585 ze zm.), po rozpatrzeniu wniosku R. K. o umorzenie należności z tytułu składek odmówił umorzenia należności z tytułu składek:

1.)na podstawie art. 28 ust. 3 w związku z art. 30 ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych, w części dotyczącej umorzenia należności z tytułu nieopłaconych składek na:

- ubezpieczenia społeczne, w części finansowanej przez płatnika składek w łącznej kwocie

13.408,32 zł. w tym z tytułu składek za okres od czerwca 2011r. do grudnia 2011r.i od lutego 2012r. do czerwca 2012r. w wysokości-12.557,32 zł. oraz z tytułu odsetek w wysokości -851,00 zł.

-ubezpieczenie zdrowotne, w części finansowanej przez płatnika składek w łącznej kwocie

8.702,81 zł. w tym z tytułu składek za okres od stycznia 2011r. do grudnia 2011r. i od lutego.2012r.do czerwca 2012r. w wysokości-7.931,81 zł oraz z tytułu odsetek w wysokości -771,00 zł

- na Fundusz Pracy i Fundusz Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych w łącznej kwocie 2.651,66 zł. w tym z tytułu składek za okres od września 2010r. do czerwca 2012r. w wysokości -2.396,66 zł. , oraz z tytułu odsetek w wysokości 255,00 zł

2.)na podstawie art. 28 ust 3a ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych, w części dotyczącej umorzenia należności z tytułu nieopłaconych składek na:

-ubezpieczenia społeczne za osoby prowadzące pozarolniczą działalność gospodarczą w łącznej kwocie 6.938,42 zł. w tym z tytułu składek za okres od czerwca 2011r. do grudnia 2011r. i od lutego 2012r. do czerwca 2012r. w wysokości-6.512,42 zł. i z tytułu odsetek w wysokości 426,00 zł.

- ubezpieczenie zdrowotne za osobę prowadzącą pozarolniczą działalność gospodarczą w łącznej kwocie 8.702,81 zł. w tym z tytułu składek za okres od stycznia 2011r. do grudnia 2011r. i od lutego 20012r. do czerwca 2012r. w wysokości -7.931,81 zł. oraz z tytułu odsetek w wysokości-771,00 zł.

- na Fundusz Pracy za osobę prowadzącą pozarolniczą działalność gospodarczą w łącznej kwocie 1.214,54 zł. w tym z tytułu składek za okres od września 2010r. do czerwca 2012r. w wysokości -1.088,54 zł. oraz z tytułu odsetek w wysokości - 126,00 zł.

W uzasadnieniu podniesiono, że R. K. w dniu [...] złożył w ZUS II Oddział w [...] wniosek o umorzenie mu składek ubezpieczeniowych wraz z odsetkami w całości.

Zgodnie z treścią art.28 ust.2 ustawy z 13 października 1998r. o systemie ubezpieczeń społecznych (Dz.U. nr 205 z 2009r. poz.1585 ze zm.)należności z tytułu składek mogą być umarzane w przypadku ich całkowitej nieściągalności z zastrzeżeniem ust.3a.

W myśl art.28 ust.3 wymienionej ustawy całkowita nieściągalność, o której mowa w ust. 2, zachodzi, gdy:

1) dłużnik zmarł nie pozostawiając żadnego majątku lub pozostawił ruchomości niepodlegające egzekucji na podstawie odrębnych przepisów albo pozostawił przedmioty codziennego użytku domowego, których łączna wartość nie przekracza kwoty stanowiącej trzykrotność przeciętnego wynagrodzenia i jednocześnie brak jest następców prawnych oraz nie ma możliwości przeniesienia odpowiedzialności na osoby trzecie;

2) sąd oddalił wniosek o ogłoszenie upadłości dłużnika lub umorzył postępowanie upadłościowe z przyczyn, o których mowa w art. 13 i art. 361 pkt 1 ustawy z dnia 28 lutego 2003 r. - Prawo upadłościowe i naprawcze;

3) nastąpiło zaprzestanie prowadzenia działalności przy jednoczesnym braku majątku, z którego można egzekwować należności, małżonka, następców prawnych, możliwości przeniesienia odpowiedzialności na osoby trzecie w rozumieniu przepisów ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa;

4) nie nastąpiło zaspokojenie należności w zakończonym postępowaniu likwidacyjnym;

4a) wysokość nieopłaconej składki nie przekracza kwoty kosztów upomnienia w postępowaniu egzekucyjnym;

5) naczelnik urzędu skarbowego lub komornik sądowy stwierdził brak majątku, z którego można prowadzić egzekucję;

6) jest oczywiste, że w postępowaniu egzekucyjnym nie uzyska się kwot przekraczających wydatki egzekucyjne.

Zgodnie z treścią art.28 ust.3a wymienionej ustawy należności z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne ubezpieczonych będących równocześnie płatnikami składek na te ubezpieczenia mogą być w uzasadnionych przypadkach umarzane pomimo braku ich całkowitej nieściągalności.

W myśl art.32 wymienionej ustawy do składek na Fundusz Pracy, Fundusz Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych i Fundusz Emerytur Pomostowych oraz na ubezpieczenie zdrowotne w zakresie: ich poboru, egzekucji, wymierzania odsetek za zwłokę i dodatkowej opłaty, przepisów karnych, dokonywania zabezpieczeń na wszystkich nieruchomościach, ruchomościach i prawach zbywalnych dłużnika, odpowiedzialności osób trzecich i spadkobierców oraz stosowania ulg i umorzeń stosuje się odpowiednio przepisy dotyczące składek na ubezpieczenia społeczne.

W myśl § 3 ust.1 rozporządzenia Ministra Gospodarki, Pracy i Polityki Społecznej z dnia 31 lipca 2003r. w sprawie szczegółowych zasad umarzania należności z tytułu składek na ubezpieczenie społeczne (Dz.U. nr 141 poz.1365) zakład może umorzyć należności z tytułu składek, jeżeli zobowiązany wykaże, że ze względu na stan majątkowy i sytuację rodzinną nie jest w stanie opłacić tych należności, ponieważ pociągnęłoby to zbyt ciężkie skutki dla zobowiązanego i jego rodziny, w szczególności w przypadku:

1) gdy opłacenie należności z tytułu składek pozbawiłoby zobowiązanego i jego rodzinę możliwości zaspokojenia niezbędnych potrzeb życiowych;

2) poniesienia strat materialnych w wyniku klęski żywiołowej lub innego nadzwyczajnego zdarzenia powodujących, że opłacenie należności z tytułu składek mogłoby pozbawić zobowiązanego możliwości dalszego prowadzenia działalności;

3) przewlekłej choroby zobowiązanego lub konieczności sprawowania opieki nad przewlekle chorym członkiem rodziny, pozbawiającej zobowiązanego możliwości uzyskiwania dochodu umożliwiającego opłacenie należności.

R. K. prowadzi działalność gospodarczą osobiście oraz wspólnie z żoną w formie spółki cywilnej. W przypadku działalności prowadzonej osobiście za okres od 1 stycznia do 31 lipca 2012r. wystąpiła strata w wysokości 22925,68 zł. W przypadku działalności prowadzonej wspólnie z żoną w wymienionym okresie wystąpiła strata w wyrskości 3721,68 zł. Działalność prowadzona wraz z żoną została zawieszona z dniem 20 sierpnia 2012r. R. K. prowadzi wspólne gospodarstwo domowe wraz żoną A. K., która za okres od 1 maja 2012r. do 31 lipca 2012r. osiągnęła dochód z wynagrodzenia za pracę, wynagrodzenia za czas niezdolności do pracy i zasiłku chorobowego w łącznej wysokości 3548,66 zł brutto. Miesięczne wydatki ponoszone za czynsz, energię i gaz wynoszą 800zł. Ponadto spłacana jest pożyczka w wysokości 1045,25 zł miesięcznie. W czerwcu 2011r. do firmy R. K. miało miejsce włamanie, wskutek czego ukradziono rzeczy wartości prawie 200000 zł. Organ uznał, że wniosek nie jest zasadny. Sytuacja materialna R. K. jest trudna lecz może nie mieć charakteru trwałego gdyż nadal on prowadzi działalność gospodarczą i obroty formy powoli się zwiększają. ZUS ma ustawowy obowiązek dochodzenia należności z tytułu składek. Istnieje obowiązek płacenia składek zaś odstąpienie od ich uiszczenia jest wyjątkiem. W ocenie organu nie zaistniała sytuacja o której mowa w § 3 ust.1 pkt.1 rozporządzenia z 31 lipca 2003r. Nie została także spełniona przesłanka z § 3 ust.1 pkt 2 tego rozporządzenia. Kradzież z włamaniem nie jest nadzwyczajnym zdarzeniem, nie związanym z ogólnym ryzykiem prowadzenia firmy. Większość rzeczy utraconych w wyniku włamania została odzyskana. Kradzież, w ocenie organu nie miała bezpośredniego wpływu na regulowanie należności z tytułu składek. Nie zostało również wykazane, że ze względu na chorobę R. K. jest pozbawiony możliwości uzyskiwania dochodu umożliwiającego opłacanie należności z tytułu składek. Mając to na uwadze organ odmówił umorzenia należności z tytułu składek.

R. K. wniósł o ponowne rozpoznanie sprawy podnosząc, że jest w trudnej sytuacji materialnej. Stara się zapłacić zaległości i przeznaczył na to zaciągniętą pożyczkę. Obecnie jest na utrzymaniu żony. Ma dwójkę małoletnich dzieci. Wniósł o umorzeni zaległości.

Decyzją z dnia [...] nr [...] ZUS utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję.

W uzasadnieniu podniesiono, że w okresie od 1 stycznia 2012r. do 31 sierpnia 2012r. R. K. miał stratę w związku z prowadzeniem działalności gospodarczej w wysokości 29355,80 zł. Jego żona w okresie od 19 sierpnia 2012r. do 17 września 2012r. otrzymała zasiłek macierzyński w kwocie 3454,80 zł zaś podstawa wymiaru jej składek na ubezpieczenie społeczne za miesiąc wrzesień 2012r. wynosiła 3454,80 zł. Łączne miesięczne wydatki rodziny wynoszą 2502,94 zł. W dniach 16 lutego 2012t. i 1 października 2012r. A. K. wzięła dwie pożyczki bankowe, które obecnie są spłacane. W dniach 19 i 20 lutego 2012r. R. K. dokonał wpłaty na ubezpieczenie społeczne i ubezpieczenie zdrowotne w łącznej kwocie 36300,56 zł. . W ocenie organu nie zaistniała sytuacja o której mowa w § 3 ust.1 pkt.1 rozporządzenia z 31 lipca 2003r. Trudna sytuacja materialna może nie mieć charakteru trwałego i może ulec zmianie gdyż R. K. nadal prowadzi działalność gospodarczą zaś obroty firmy zwiększają się i spłata zadłużenia wobec ZUS w dłuższym okresie jest możliwa. W ocenie organu nie została również spełniona przesłanka z § 3 ust.1 pkt 2 rozporządzenia z 31 lipca 2003r. Okoliczność, że R. K. został okradziony nie może stanowić podstawy umorzenia należności z tytułu składek. Kradzież nie jest zdarzeniem nadzwyczajnym, trudnym do przewidzenia i nie związanym z ryzykiem prowadzenia działalności gospodarczej. Nadto większość skradzionych rzeczy została odzyskana zaś wpłat z tytułu składek nie dokonywano już od miesiąca września 2010r. czyli na długo przed kradzieżą. Ponadto R. K. był ubezpieczony i nie wykazał dlaczego nie wystąpił o odszkodowanie do sądu przeciwko ubezpieczycielowi. W ocenie organu nie zostało także wykazane, że choroba R. K. uniemożliwia mu osiąganie dochodów umożliwiających opłacanie należności z tytułu składek. Nie zostało przedłożone żadne orzeczenie o niezdolności do pracy bądź o przeciwwskazaniu do zatrudnienia. Trudna sytuacja materialna nie jest wystarczającym powodem do umorzenia składek. R. K. reguluje inne należności niż składki. W ocenie organu okoliczność, że R. K. uzyskuje straty z prowadzonej działalności w ostatnich kilku latach świadczy, że faktyczne dochody przez niego osiągnięte są wyższe niż w rzeczywistości wykazywane. Dotychczas nie było prowadzone postępowanie egzekucyjne i istnieje realna szansa na odzyskanie wierzytelności. Umorzenie składek byłoby obecnie przedwczesne. Organ nadto podniósł, że w czasie trwającego postępowania R. K. sprzedał swojej żonie nieruchomość i nie przeznaczył środków ze sprzedaży nawet w części na zadłużenie z tytułu składek. Uszczuplił tym samym swój majątek. Mając to na uwadze organ utrzymał w mocy własną decyzję z dnia [...].

Na wymienioną decyzję skargę do Wojewódzkiego Sadu Administracyjnego w Łodzi złożył R. K. podnosząc, że jest ona krzywdząca.

W uzasadnieniu podniesiono, że miesięczne wydatki na utrzymanie rodziny wynoszą prawie tyle samo co wynagrodzenie żony w wysokości 2538,55 zł. Po odliczeniu tych wydatków na utrzymanie rodziny pozostaje kwota 35,61 zł. Tylko pomoc rodziców i teściów pozwala na utrzymanie rodziny. Nadto skarżący ma poważne schorzenie kręgosłupa i ma ograniczoną możliwość poruszania się. W miesiącu lutym 2012r. wpłacił na poczet zadłużenia kwotę ponad 36000 zł uzyskaną z kredytu bankowego. Kradzież z włamaniem do pomieszczeń firmy jak miała miejsce w dniu [...] była zdarzeniem losowym co winno skutkować umorzeniem zadłużenia. Sytuacja finansowa firmy jest zła co wynika z ogólnego kryzysu i obroty firmy ciągle spadają. Organ administracji nie dokonał pełnej oceny sytuacji materialnej i finansowej skarżącego. Kradzież z włamaniem była zdarzeniem nieoczekiwanym i uniemożliwiła regulowanie należności z tytułu składek. Część rzeczy odzyskanych w wyniku kradzieży było uszkodzonych i zniszczonych co wiązało się z koniecznością ich remontu i naprawy a część rzeczy została złomowana bo nie nadawały się do naprawy. Ubezpieczyciel nie wypłacił odszkodowania gdyż siedziba firmy została zmieniona lecz ubezpieczyciel nie został o tym powiadomiony i dlatego odmówił wypłaty odszkodowania. Skarżący prowadzi działalność gospodarczą lecz nie można mu przypisać winy w związku z utratą płynności finansowej firmy. Odmowa umorzenia składek spowoduje konieczność korzystania z pomocy opieki społecznej.

Organ administracji w odpowiedzi na skargę wnosił o jej oddalenie podtrzymując swoje stanowisko przedstawione w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje:

Skarga nie jest zasadna.

Zgodnie z treścią art.3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi/Dz.U. z 2012r. poz.270/ sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie.

W myśl zaś art.145 § 1 wymienionej ustawy sąd uwzględniając skargę na decyzję lub postanowienie:

1./ uchyla decyzje lub postanowienie w całości lub w części jeżeli stwierdzi:

a./ naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy

b./ naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego

c./ inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy

2./ stwierdza nieważność decyzji lub postanowienia w całości lub w części, jeżeli zachodzą przyczyny określone w art.156 kodeksu postępowania administracyjnego lub innych przepisach

3./ stwierdza wydanie decyzji lub postanowienia z naruszeniem prawa, jeżeli zachodzą przyczyny określone w kodeksie postępowania administracyjnego lub innych przepisach.

Z wymienionych przepisów wynika, iż sąd bada legalność zaskarżonej decyzji czy jest ona zgodna z prawem materialnym określającym prawa i obowiązki stron oraz z prawem procesowym regulującym postępowanie przed organami administracji publicznej.

Badając legalność zaskarżonej decyzji Sąd nie stwierdził naruszenia przez organ administracji przepisów prawa materialnego bądź procesowego w stopniu uzasadniającym jej uchylenie.

Podstawą prawną rozstrzygnięcia stanowiły przepisy ustawy z dnia 13 października 1998r. o systemie ubezpieczeń społecznych (Dz.U. nr 205 z 2009r. poz.1585 z późn. zm.), zwana dalej s.u.s. oraz przepisy rozporządzenia Ministra Gospodarki, Pracy i Polityki Społecznej z dnia 31 lipca 2003r. w sprawie szczegółowych zasad umarzania należności z tytułu składek na ubezpieczenie społeczne (Dz.U. nr 141 poz.1365 z późn. zm.).

Zgodnie z treścią art.28 ust.2 ustawy z 13 października 1998r. należności z tytułu składek mogą być umarzane w przypadku ich całkowitej nieściągalności z zastrzeżeniem ust.3a.

W myśl art.28 ust.3 wymienionej ustawy całkowita nieściągalność, o której mowa w ust. 2, zachodzi, gdy:

1) dłużnik zmarł nie pozostawiając żadnego majątku lub pozostawił ruchomości niepodlegające egzekucji na podstawie odrębnych przepisów albo pozostawił przedmioty codziennego użytku domowego, których łączna wartość nie przekracza kwoty stanowiącej trzykrotność przeciętnego wynagrodzenia i jednocześnie brak jest następców prawnych oraz nie ma możliwości przeniesienia odpowiedzialności na osoby trzecie;

2) sąd oddalił wniosek o ogłoszenie upadłości dłużnika lub umorzył postępowanie upadłościowe z przyczyn, o których mowa w art. 13 i art. 361 pkt 1 ustawy z dnia 28 lutego 2003 r. - Prawo upadłościowe i naprawcze;

3) nastąpiło zaprzestanie prowadzenia działalności przy jednoczesnym braku majątku, z którego można egzekwować należności, małżonka, następców prawnych, możliwości przeniesienia odpowiedzialności na osoby trzecie w rozumieniu przepisów ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa;

4) nie nastąpiło zaspokojenie należności w zakończonym postępowaniu likwidacyjnym;

4a) wysokość nieopłaconej składki nie przekracza kwoty kosztów upomnienia w postępowaniu egzekucyjnym;

5) naczelnik urzędu skarbowego lub komornik sądowy stwierdził brak majątku, z którego można prowadzić egzekucję;

6) jest oczywiste, że w postępowaniu egzekucyjnym nie uzyska się kwot przekraczających wydatki egzekucyjne.

Zgodnie z treścią art.28 ust.3a wymienionej ustawy należności z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne ubezpieczonych będących równocześnie płatnikami składek na te ubezpieczenia mogą być w uzasadnionych przypadkach umarzane pomimo braku ich całkowitej nieściągalności.

W myśl art.32 wymienionej ustawy do składek na Fundusz Pracy, Fundusz Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych i Fundusz Emerytur Pomostowych oraz na ubezpieczenie zdrowotne w zakresie: ich poboru, egzekucji, wymierzania odsetek za zwłokę i dodatkowej opłaty, przepisów karnych, dokonywania zabezpieczeń na wszystkich nieruchomościach, ruchomościach i prawach zbywalnych dłużnika, odpowiedzialności osób trzecich i spadkobierców oraz stosowania ulg i umorzeń stosuje się odpowiednio przepisy dotyczące składek na ubezpieczenia społeczne.

W myśl § 3 ust.1 rozporządzenia Ministra Gospodarki, Pracy i Polityki Społecznej z dnia 31 lipca 2003r. w sprawie szczegółowych zasad umarzania należności z tytułu składek na ubezpieczenie społeczne (Dz.U. nr 141 poz.1365) zakład może umorzyć należności z tytułu składek, jeżeli zobowiązany wykaże, że ze względu na stan majątkowy i sytuację rodzinną nie jest w stanie opłacić tych należności, ponieważ pociągnęłoby to zbyt ciężkie skutki dla zobowiązanego i jego rodziny, w szczególności w przypadku:

1) gdy opłacenie należności z tytułu składek pozbawiłoby zobowiązanego i jego rodzinę możliwości zaspokojenia niezbędnych potrzeb życiowych;

2) poniesienia strat materialnych w wyniku klęski żywiołowej lub innego nadzwyczajnego zdarzenia powodujących, że opłacenie należności z tytułu składek mogłoby pozbawić zobowiązanego możliwości dalszego prowadzenia działalności;

3) przewlekłej choroby zobowiązanego lub konieczności sprawowania opieki nad przewlekle chorym członkiem rodziny, pozbawiającej zobowiązanego możliwości uzyskiwania dochodu umożliwiającego opłacenie należności.

Z wymienionych przepisów wynika, iż umorzenie składek na ubezpieczenie opiera się na tzw. uznaniu administracyjnym na co wskazuje użyte sformułowanie, że "należności z tytułu składek mogą być umarzane..." użyte w art.28 ust.2 i 3a ustawy z 13 października 1998r. oraz sformułowanie "Zakład może umorzyć..." użyte w § 3 ust.1 rozporządzenia z dnia 31 lipca 2003r. Oznacza to, że nawet w przypadku gdy spełnione zostaną przesłanki, o których mowa w art.28 ust.2,3 i 3a ustawy z 13 października 1998r. oraz w § 3 wymienionego rozporządzenia nie zobowiązuje to ZUS-u do umorzenia należności z tytułu składek. Decyzja w tym zakresie jest pozostawiona uznaniu Zakładu. Organ rentowy może zatem odmówić umorzenia składek mimo, iż np. opłacenie należności z tego tytułu pozbawiłoby zobowiązanego niezbędnych potrzeb życiowych.

Przy wydawaniu decyzji o charakterze uznaniowym organ administracji obowiązany jest do rzetelnej i wnikliwej analizy wszystkich okoliczności sprawy w celu stwierdzenia czy zostały spełnione określone w przepisach przesłanki. Dopiero wnikliwa analiza stanu faktycznego stanowi materiał będący podstawą do wydania decyzji o charakterze uznaniowym. Decyzja odmowna musi być więc należycie uzasadniona tak aby nie można jej było postawić zarzutu dowolności. W szczególności winna ona zawierać dokładne wyjaśnienie sytuacji materialnej strony skarżącej, wysokości zaległych należności oraz dokładne wyjaśnienie przesłanek, którymi kierował się organ wydając takie a nie inne rozstrzygnięcie.

Z zebranego materiału dowodowego wynika, że skarżący posiada zaległości z tytułu składek za okres w którym prowadził działalność gospodarczą w ramach której zatrudniał pracowników. Zadłużenie dotyczy składek w części finansowanej przez płatnika składek (pracodawcę) za ubezpieczonych (pracowników) oraz składek ubezpieczanych będących równocześnie płatnikami składek czyli składek płaconych przez osobę prowadzącą działalność gospodarczą na własne ubezpieczenie . W pierwszym przypadku (składki finansowane prze płatnika za ubezpieczonych) umorzenie jest dopuszczalne jedynie w razie całkowitej ich nieściągalności (art.28 ust.2 i 3 s.u.s). W drugim przypadku (składki ubezpieczonych będących równocześnie płatnikami składek) można umorzyć składki w przypadku częściowej ich nieściągalności (art.28 ust.3a s.u.s).

Jeżeli chodzi o składki w części finansowanej przez płatnika składek za ubezpieczonych to nie miała miejsce sytuacja całkowitej ich nieściągalności. Nie została bowiem spełniona żadna z przesłanek określonych w art.28 ust.3 s.u.s. W szczególności nie została spełniona przesłanka określona w art.28 ust.3 pkt 6 s.u.s gdyż dotychczas nie było prowadzone postępowanie egzekucyjne. Nie można zatem uznać, że jest oczywiste, iż w postępowaniu egzekucyjnym nie uzyska się kwot przekraczających wydatki egzekucyjne. Wobec tego, że nie została spełniona żadna z przesłanek wymienionych w art.28 ust.3 s.u.s. organ administracji prawidłowo odmówił umorzenia składek w części finansowanej przez płatnika za ubezpieczonych.

Odnośnie należności z tytułu składek osoby prowadzącej działalność gospodarczą na własne ubezpieczenie to mogą one zostać umorzone mimo braku ich całkowitej nieściągalności. Okoliczności w jakich może nastąpić umorzenie takich składek zostały określone w § 3 ust.1 rozporządzenia z 31 lipca 2003r. Okoliczności podane w tym przepisie mają charakter przykładowy i nie wyczerpują wszystkich stanów faktycznych, które mogą uzasadniać umorzenie składek. Wskazuje na to sformułowanie zawarte w tym przepisie "w szczególności w przypadku". Oznacza to, iż mogą występować również okoliczności inne niż wymienione w § 3 ust.1 pkt.1-3, które uzasadniałyby uwzględnienie wniosku strony skarżącej.

Analiza przepisu § 3 rozporządzenia z 31 lipca 2003r. wskazuje także, iż to zobowiązany ma wykazać, że zaistniały okoliczności uzasadniające zwolnienie od obowiązku uiszczenia składek. Świadczy o tym sformułowanie użyte w tym przepisie "jeżeli zobowiązany wykaże". Na stronie skarżącej spoczywa ciężar przedstawienia faktów istotnych dla rozstrzygnięcia jego wniosku o umorzenie należności z tytułu składek. Wynika to z tego, iż jedynie strona skarżąca posiada wiedzę o swoim stanie majątkowym i rodzinnym czyli o okolicznościach stanowiących podstawę do ewentualnego uwzględnienia jego wniosku. Zakład Ubezpieczeń Społecznych ma wprawdzie obowiązek wyjaśnienia okoliczności sprawy (art.7 kpa) lecz inicjatywa dowodowa należy tutaj do wnioskodawcy zaś organ obowiązany jest ocenić przedstawione przez niego okoliczności.

W rozpoznawanej sprawie, w przekonaniu Sądu, organ administracji w sposób dostateczny wyjaśnił sytuację majątkową i rodzinną skarżącej i słusznie doszedł do przekonania, iż obecnie brak jest podstaw do umorzenia należności z tytułu składek, o których mowa w art.28 ust.3a s.u.s.

Przede wszystkim należy zaznaczyć, że nawet w sytuacji spełnienia przesłanek, o których mowa w § 3 rozporządzenia z 31 lipca 2003r. nie oznacza to automatycznie konieczność umorzenia należności z tytułu składek. Mimo spełnienia takich przesłanek organ administracji może zatem odmówić uwzględnienia wniosku strony o umorzenie gdyż to do organu administracji należy, w ramach uznania administracyjnego, sposób rozstrzygnięcia sprawy. ZUS w takim przypadku winien jednak wskazać ważny interes publiczny przemawiający za odmowa uwzględnienia wniosku strony. (por. wyrok NSA z 29 sierpnia 2007r. w spr. II GSK 141/07 – Lex nr 368197 i z 14 marca 2012r. w spr. II GSK 203/11 – Lex nr 1137911, wyrok WSA w Warszawie z 21 kwietnia 2006r. w spr. III SA/Wa 495/06 – Lex nr 213825 i z 13 grudnia 2006r. w spr. III SA/Wa 2927/06 – Lex nr 306955).

Z zebranego materiału dowodowego wynika, że R. K. posiada zadłużenie z tytułu nieopłacenia składek na ubezpieczenie społeczne za okres od czerwca do grudnia 2011r. i od lutego do czerwca 2012r., składek na ubezpieczenie zdrowotne w okresie od stycznia do grudnia 2011r. i od lutego do czerwca 2012r. oraz składek na Fundusz Pracy za okres od września 2010r. do czerwca 2012r.

Przeprowadzone postępowanie dowodowe wykazało, że skarżący od 2004r. osobiście prowadzi działalność gospodarczą, która w ostatnim okresie przynosi straty (w 2010r. – strata 2529,58 zł, w 2011r. – strata 11714,69 zł i w okresie od 1 stycznia do 31 sierpnia 2012r. – strata 29355,80 zł). Nadto do dnia 20 sierpnia 2012r. prowadził działalność gospodarczą wraz z żoną w formie spółki cywilnej, która z tym dniem została zawieszona. Działalność ta w okresie od 1 stycznia 2012r. do 20 sierpnia 2012r. przyniosła stratę 3783,15 zł. Żona skarżącego, A. K., od 2003r. do chwili obecnej jest zatrudniona w szkole podstawowej jak nauczyciel. W okresie od 19 sierpnia 2012r. do 17 września 2012r. otrzymała zasiłek macierzyński w kwocie 3454,80 zł zaś z dokumentu RCA za wrzesień 2012r. złożonego przez płatnika składek wynika, że podstawa wymiaru składek na ubezpieczenie społeczne wynosiła 3454,80 zł. W styczniu 2013r. A. K. otrzymała kwotę 7497,83 zł tytułem wynagrodzenia za pracę wraz z "trzynastką" ( w odpowiedzi na skargę błędnie podano styczeń 2012r. zamiast styczeń 2013r. k.12 co sprostował pełnomocnik skarżącego na rozprawie). Według zaświadczenia złożonego na rozprawie wynagrodzenie brutto żony skarżącego wynosi 2964,64 zł a netto 2131,95 zł (k.29, w zaświadczeniu błędnie podano 2131,95 zł brutto co sprostował pełnomocnik skarżącego na rozprawie). Skarżący posiada na utrzymaniu dwie córki: H. i A. (urodzoną [...]). Miesięczne wydatki rodziny skarżącego wynoszą: według pisma z 15 października 2012r. 2502,94 zł. W kwocie wydatków znajdują się także spłaty pożyczek w wysokości 1045,25 zł i 406,73 zł. W dniu 16 lutego 2012r. A. K. zaciągnęła pożyczkę w wysokości 51285,76 zł zaś w dniu 1 października 2012r. w wysokości 6888,36 zł. W dniach 19 i 20 lutego 2012r. skarżący dokonał wpłaty na ubezpieczenie społeczne i zdrowotne w łącznej wysokości 36300,56 zł. R. K. posiada samochód osobowy Honda Civic, rok produkcji 1997r. W dniu 7 września 2012r. skarżący sprzedał swojej żonie nieruchomość o powierzchni 0,0124 ha.

Nie ulega wątpliwości, że sytuacja materialna skarżącego jest trudna. Od kilku lat nie osiąga on żadnych dochodów z tytułu prowadzenia działalności gospodarczej prowadzonej osobiście oraz wspólnie z żoną. Jedynym źródłem utrzymania stanowi wynagrodzenie za pracę żony. W świetle materiału dowodowego zgromadzonego w dacie wydania zaskarżonej decyzji stałe miesięczne wydatki (czynsz, gaz, prąd, telefon, opłata za przedszkole, spłaty dwóch pożyczek) wynoszą prawie tyle samo co miesięczne wynagrodzenie za pracę A. K. a do tego należy dodać koszty związane z wydatkami na "na życie" czteroosobowej rodziny. W sytuacji kiedy stałe miesięczne wydatki rodziny skarżącego (bez wydatków "na życie") wynoszą prawie tyle samo co miesięczne wynagrodzenie A. K. to należy przyjąć, że spełniona została przesłanka umorzenia należności z tytułu składek określona w § 3 ust.1 pkt.1 rozporządzenia z 31 lipca 2003r. Należy zaznaczyć, że w grudniu 2012r. minimum socjalne w czteroosobowej rodzinie wynosiło 845,33 zł na osobę (łącznie 3381,31 zł na rodzinę). Jeżeli do tego dodać, że skarżący spłaca nadto dwie pożyczki bankowe to uzasadniona jest teza, że opłacenie należności z tytułu składek pozbawiłoby skarżącego i jego rodzinę możliwości zaspokojenia niezbędnych potrzeb życiowych. Nie można się zatem zgodzić z poglądem wyrażonym w obu decyzjach organu administracji, iż nie została spełniona przesłanka z § 3 ust.1 pkt1 rozporządzenia z 31 lipca 2003r. Postępowanie sądowe wykazało nadto, że w styczniu 2013r. czyli już po wydaniu zaskarżonej decyzji, A. K. otrzymała jednorazowo dość wysoką kwotę (7497,83 zł) obejmującą miesięczne wynagrodzenie za pracę, "trzynastkę" oraz wyrównanie z Wojewódzkiego Ośrodka Szkolenia Nauczycieli. Jest to dość znaczna kwota lecz jednorazowa i nie zmienia to faktu trudnej sytuacji materialnej rodziny skarżącego.

Okoliczność trudnej sytuacji materialnej R. K. i jego rodziny nie oznacza automatycznie konieczności umorzenia należności z tytułu składek. Istotna jest bowiem analiza całokształtu okoliczności sprawy a w szczególności możliwości uzyskiwania dochodów pozwalających na spłatę zadłużenia.

Należy zaznaczyć, że skarżący jest osobą młodą. Ma 36 lat a więc prawie cały okres pracy zawodowej jest jeszcze przed nim.

R. K. posiada wyuczony zawód. Jest absolwentem Politechniki [...]. Jest mgr inż. mechanikiem. Od 2004r. prowadzi działalność gospodarczą zajmując się między innymi serwisem i naprawą samochodów osobowych i dostawczych, sprzedażą części i akcesoriów motoryzacyjnych, blacharstwem i lakiernictwem. Nabył już zatem pewne doświadczenie zawodowe w branży motoryzacyjnej.

Skarżący jest osobą zdolną do pracy. R. K. podnosi, iż ma schorzenie kręgosłupa i od kilku lat leczy się na tą dolegliwość. Do akt sprawy nie zostało jednak złożone żadne orzeczenie lekarskie o jego niezdolności do pracy z uwagi na to schorzenie bądź o przeciwwskazaniu do wykonywania pracy. W związku z czym należało uznać, że jest on zdolny do pracy. R. K. zresztą do chwili obecnej prowadzi dotychczasową działalność.

Jak wynika z zebranego materiału dowodowego działalność gospodarcza skarżącego od kilku lat nie przynosi żadnych dochodów a jedynie straty. W ocenie Sądu nie można z góry zakładać, że działalność ta również w przyszłości będzie przynosiła same straty. Być może sytuacja w branży, w której skarżący prowadzi działalność, ulegnie poprawie i działalność ta zacznie przynosić dochody, które pozwolą na chociażby częściowe i ratalne spłacanie zadłużenia. Jest to oczywiście związane z koniunkturą w gospodarce lecz nie można z góry wykluczyć, że nastąpią pozytywne zmiany na rynku co będzie miało przełożenie na poprawę sytuacji osób zajmujących się działalnością gospodarczą w branży motoryzacyjnej. Sam skarżący we wniosku o ponowne rozpoznanie sprawy podnosi, że podpisane zostały nowe umowy co stwarza pozytywną prognozę na przyszłość. Być może zatem działalność gospodarcza R. K. będzie przynosić zyski w przyszłości. Umorzenie należności z tytułu składek to definitywna rezygnacja z odzyskania zalęgłości z tego tytułu. Umorzenie obecnie takich należności uniemożliwia organowi odzyskania zaległości w przypadku ewentualnej poprawy w przyszłości sytuacji materialnej skarżącego czego nie można wykluczyć. Uzasadniony jest zatem wniosek organu, że umorzenie obecnie należności z tytułu składek jest przedwczesne.

Niezależnie od tego rozważenia wymaga również kwestia czy skarżący ma możliwość uzyskania dochodów pozwalających na spłatę zadłużenia. Podkreślić należy, że działalność gospodarcza prowadzona przez R. K. osobiście od kilku lat przynosi straty i w każdym roku coraz większe (w 2010r. – strata 2529,58 zł, w 2011r. – strata – 11714,69 zł, w okresie od 1 stycznia do 31 sierpnia 2012r. – 29355,80 zł). Również działalność prowadzona wspólnie z żoną do momentu zwieszenia, przynosiła straty (za okres od 1 stycznia do 20 sierpnia 2012r. – 3783,15 zł straty). W sytuacji gdy działalność gospodarcza skarżącego przynosi od kilku lat jedynie same straty to należałoby się zastanowić nad sensem jej dalszego prowadzenia. Decyzja w tej kwestii należy oczywiście do skarżącego ale skoro R. K. od kilku lat jedynie "dokłada" do prowadzenia działalności, pozostając na utrzymaniu żony, to należy się zastanowić nad postawieniem takiego pytania. Przy ocenie zasadności wniosku o umorzenie składek należy bowiem również zbadać realne możliwości uzyskiwania przez dłużnika dochodów pozwalających na spłatę zadłużenia (por. wyrok Sądu Najwyższego z 24 maja 2007r. w spr. II UK 216/06 – Lex nr 405213).

W ocenie Sądu skarżący posiada taką możliwość. Jest on osobą młodą, zdolną do pracy, posiadającą wyuczony zawód oraz pewne doświadczenie zawodowe w branży motoryzacyjnej. Ma zatem możliwość podjęcia jakiegokolwiek innego zajęcia, które przynosiłoby mu stały dochód nawet jeżeli jest to dochód niewielki. Podkreślić należy, że minimalne wynagrodzenie za pracę 2012r. wynosiło 1500 zł zaś od 1 stycznia 2013r. wynosi ono 1600 zł. Wprawdzie jest to kwota niewysoka lecz stanowi ona dochód a nie stratę, jaką przynosi od kilku lat prowadzenie działalności gospodarczej przez R. K. Decyzja w tej kwestii jest ważną decyzją życiową i wymaga ona dogłębnego rozważenia. Nie można jednak jej pominąć przy ocenie zasadności wniosku o umorzenie składek. W sytuacji materialnej w jakiej znajduje się R. K., a w szczególności posiadanie dużego zadłużenia wobec ZUS i konieczność jego spłaty, jest rzeczą zrozumiałą, że powinien on rozważyć możliwość podjęcia takiego zajęcia, które przynosiłoby mu dochód i umożliwiało chociażby częściową i ratalną spłatę zaległości. Mając na uwadze znaczny wzrost ilości samochodów oraz rozwój rynku motoryzacyjnego w Polsce skarżący ma możliwość podjęcia innego zajęcia w branży motoryzacyjnej bądź w zupełnie innej branży, gdzie mógłby wykorzystać swoje doświadczenie i kwalifikacje inżyniera mechanika a które to zajęcia przynosiłoby mu dochód. W ocenie Sądu taka realna możliwość istnieje. Z zebranego materiału dowodowego nie wynika, aby R. K. podjął próbę podjęcia jakiegokolwiek innego zajęcia, które przynosiłoby mu dochód. Z zebranego materiału dowodowego nic takiego nie wynika. Brak jest zatem dowodu wskazującego żeby skarżący przejawił jakąś aktywność w kierunku znalezienia innego zajęcia, które mogłoby przynosić mu dochód.

W ocenie Sądu nie została spełniona przesłanka umorzenia określona w § 3 ust.1 pkt 2 rozporządzenia z 31 lipca 2003r.

W wymienionym przepisie jest mowa o "nadzwyczajnym zdarzeniu" przez które należy rozumieć zdarzenie trudne do przewidzenia, leżące poza prowadzoną działalnością gospodarczą i niezwiązane z ogólnym ryzykiem jej prowadzenia. Pogląd taki wyraził Wojewódzki Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 19 listopada 2007r. ws pr. V SA/Wa 1876/07 (Lex nr 484969). Sąd w obecnym składzie podzielił pogląd wyrażony w wymienionym orzeczeniu.

W niniejszej sprawie okolicznością niesporną jest, że w dniu [...] miało miejsce włamanie do biura, salonu, warsztatów samochodowych i pomieszczeń gospodarczych skarżącego w wyniku którego ukradziono samochód marki VW Transporter, motocykle Harley Davidson i Honda Gold Wings, quada SM Qualander, 28 sztuk kasków firm UVEX i ROJECT, komputer PC, buty, gogle, spodnie motocyklowe, pasy nerkowe, części motocyklowe i inne drobniejsze rzeczy oraz różne dokumenty o łącznej wartości prawie 200 000 zł.

Nie budzi wątpliwości fakt, że wymienione zdarzenie było zdarzeniem nagłym, niepowtarzalnym i trudnym do przewidzenia. W tym konkretnym przypadku należy jednak przyjąć, że kradzież była związana z ogólnym ryzykiem prowadzenia działalności gospodarczej przez skarżącego. Wynika to z faktu, że w firmie skarżącego znajdowały się rzeczy o dużej wartości. Włamanie miało miejsce do salonu, biura, warsztatu samochodowego i pomieszczeń gospodarczych. Na terenie firmy znajdowały się samochody, motocykle, quady, różne części i akcesoria motoryzacyjne a także przedmioty i narzędzia warsztatowe. W sumie są to rzeczy o znacznej wartości w tym także samochody i motocykle klientów. W sytuacji gdy na terenie firmy skarżącego znajdowały się różne rzeczy znacznej wartości to zawsze należy się liczyć z ryzykiem ich kradzieży. Ryzyko jest tym większe im jest większa wartość tych przedmiotów. Skoro na terenie firmy R. K. znajdowały się różne rzeczy o dużej wartości to możliwość ich kradzieży winna być wkalkulowana w ogólne ryzyko prowadzenia działalności gospodarczej. Możliwość kradzieży nie byłaby natomiast związana z ogólnym ryzykiem prowadzenia działalności gospodarczej w sytuacji gdyby działalność ta nie wiązała się z przechowywaniem wartościowych rzeczy (np. w przypadku włamania do biura rachunkowego gdzie co do zasady nie przechowuje się rzeczy o znacznej wartości). Sytuacja taka nie miała jednak miejsca w niniejszej sprawie. W przypadku gdy w firmie R. K. przechowywane były przedmioty znacznej wartości to ryzyko ich kradzieży, w ocenie Sądu, było związane z ogólnym ryzykiem prowadzenia działalności gospodarczej.

Należy zgodzić się ze skarżącym, że fakt kradzieży z włamaniem był zdarzeniem losowym w tym znaczeniu, że nie można było przewidzieć czy i ewentualnie kiedy ono nastąpi, była niepewność jego nastąpienia i było ono niezależne od woli skarżącego. (szersze rozważania co do zdarzenia losowego znajdują się w uchwale 7 sędziów Sądu Najwyższego z 12 października 1995r. w spr. III AZP 19/95 – Lex nr 23259). W tym znaczeniu kradzież z włamaniem była zdarzeniem losowym. Nie pozostaje to jednak w sprzeczności z tezą, że możliwość kradzieży była związana z ogólnym ryzykiem prowadzenia działalności gospodarczej przez R. K. a tym samym nie można uznać, że było to "nadzwyczajne zdarzenie" w rozumieniu § 3 ust. pkt 2 rozporządzenia z 31 lipca 2003r.

Należy zaznaczyć, że o ile kradzieży dopuściła się osoba trzecia, za co została skazana wyrokiem karnym, to fakt, że za poniesione straty nie zostało wypłacone odszkodowanie wynikało wyłącznie z zaniedbania skarżącego. W aktach sprawy brak jest wprawdzie materiałów dotyczących ubezpieczenia lecz z pism R. K. wynika, że zrezygnował on z dochodzenia odszkodowania w sądzie gdyż nie miał szans na jego uzyskanie. Nie powiadomił bowiem ubezpieczyciela o przeniesieniu siedziby firmy a tym samym utracił prawo domagania się odszkodowania. Oznacza to, że niemożność uzyskania odszkodowania wynikła z braku należytej staranności skarżącego w prowadzeniu działalności gospodarczej. Jego zaniedbania w tym zakresie uniemożliwiło pokrycie pełnych strat poniesionych wskutek kradzieży.

Dodać należy, że zdecydowana większość ukradzionych rzeczy została odzyskana przez R. K. w tym przedmioty o największej wartości. Odzyskano bowiem samochód VW Transporter, motocykle Harley Davidson i Honda Gold Wings, quada SYM Qualander oraz kaski firmy UVEX. Nawet jeżeli przedmioty te wymagały naprawy to i tak odzyskane rzeczy stanowią częściowe zmniejszenie strat powstałych wskutek kradzieży.

Nie można zgodzić się poglądem skarżącego, że to kradzież w dniu [...] uniemożliwiła mu płacenie składek. Jak wynika z zebranego materiału dowodowego składki na ubezpieczenie zdrowotne, stanowiące największa pozycję zadłużenia (8702,81 zł), nie były płacone już od stycznia 2011r. zaś składki na Fundusz Pracy i Fundusz Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych od września 2010r. Faktem jest, że wskutek kradzieży do jakiej doszło w dniu [...] skarżący poniósł straty materialne lecz błędny jest pogląd, iż zadłużenie powstało wskutek strat poniesionych w wyniku kradzieży.

W ocenie Sądu nie została również spełniona przesłanka umorzenia składek określona w § 3 ust.1 pkt 3 rozporządzenia z 31 lipca 2003r.

Przeprowadzone postępowanie dowodowe nie wykazało, że wskutek choroby R. K. nie ma on możliwości uzyskiwania dochodów umożliwiających opłacanie należności z tytułu składek. Z zebranego materiału dowodowego wynika, że skarżący w 2008r. przez 3 tygodnie był w szpitalu z powodu schorzenia kręgosłupa i do chwili obecnej leczy się na tę dolegliwość. Nadto w 2009r. został przyjęty na Oddział Ratunkowy z powodu urazu po poślizgnięciu się i upadku. Do akt sprawy nie zostało jednak złożone żadne orzeczenie lekarskie o niezdolności do pracy bądź o przeciwwskazaniu do pracy. R. K. nadal prowadzi działalność gospodarczą. W związku z czym brak jest podstaw do uznania, że spełniona została przesłanka, o której mowa w w § 3 ust.1 pkt 3 rozporządzenia z 31 lipca 2003r.

Reasumując tę cześć rozważań Sąd uznał, że spełniona została przesłanka umorzenia składek określona w § 3 ust.1 pkt 1 rozporządzenia z 31 lipca 2003r. Nawet jednak wystąpienie jednej z przesłanek określonych w § 3 wymienionego rozporządzenia oznacza dla ZUS-u jedynie uprawnienie a nie obowiązek umorzenia składek gdyż rozstrzygnięcie organu opiera się na konstrukcji uznania administracyjnego (por. wyroki NSA z 17 października 2008r. w spr. II GSK 396/08 i z 14 października 2008r. w spr. II GSK 379/08 – www.orzeczenia.nsa.gopv.pl oraz wyrok Sadu Najwyższego z 6 maja 2004r. w spr. II UZP 6/04 (OSNP nr 16 z 2004r. poz.285).

Organ administracji trafnie uznał, że umorzenie obecnie zaległości z tytułu składek byłoby przedwczesne. Nie negując trudnej sytuacji materialnej skarżącego należy zaznaczyć, że nie można wykluczyć sytuacji, iż prowadzona przez niego działalność gospodarcza zacznie przynosić dochody, które umożliwią w przyszłości chociaż częściową i ratalną spłatę zadłużenia. Nadto R. K. jest osobą młodą, zdolną do pracy, posiada wyuczony zawód i pewne doświadczenie zawodowe w branży motoryzacyjnej. Ma zatem możliwość ewentualnego podjęcia jakiegoś innego zajęcia, które pozwoli mu na osiąganie dochodów i stopniową spłatę zadłużenia zamiast prowadzenia dotychczasowej działalności gospodarczej, która od kilku lat generuje tylko coraz większe straty.

Umorzenie obecnie zadłużenia z tytułu składek uniemożliwia odzyskanie zaległości w przyszłości w przypadku ewentualnej poprawy sytuacji materialnej skarżącego co jest możliwe ze względu na młody wiek R. K. i możliwość osiągania w przyszłości dochodów z dotychczas prowadzonej działalności bądź podjęcia jakiegoś innego zajęcia, które będzie przynosiło takie dochody. Organ administracji trafnie uznał, że obecna trudna sytuacja materialna skarżącego może nie mieć charakteru trwałego i może ulec poprawie a więc umorzenie składek w chwili obecnej jest przedwczesne.

Instytucja umorzenia należności z tytułu składek ma charakter wyjątkowy. W każdej tego typu sprawie należy brać pod uwagę zarówno interes wnioskodawcy jak i interes społeczny. Sądowi w obecnym składzie z urzędu znane są tego rodzaju sprawy rozpoznawane w tutejszym Sądzie gdzie wnioskodawcami są na ogół ludzie starsi, schorowani, często posiadający orzeczenia o co najmniej częściowej niezdolności do pracy, którzy większość swoich skromnych dochodów wydają na lekarstwa, bez wyuczonego zawodu i praktycznie nie mający perspektyw na znalezienie jakiejkolwiek pracy z uwagi na wiek i stan zdrowia. Uzasadnia to umorzenie ich zadłużenia gdyż w zasadzie nie ma możliwości aby zaległości te zostały spłacone. W przypadku skarżącego żadna z wymienionych okoliczności nie występuje.

Podkreślić należy, iż w trakcie postępowania administracyjnego, w dniu [...], skarżący sprzedał swojej żonie zabudowaną nieruchomość o powierzchni 0,0124 ha. Uszczuplił tym samym swój majątek a środki ze sprzedaży nie zostały nawet częściowo przeznaczone na poczet zadłużenia. Wprawdzie okoliczność ta nie ma znaczenia dla rozstrzygnięcia sprawy lecz pokazuje, że R. K. z jednej strony ubiega się o umorzenie składek powołując się na swoją trudną sytuację materialną a z drugiej strony dobrowolnie wyzbywa się posiadanego majątku.

Reasumując Sąd uznał, że skarga nie jest zasadna. Odnośnie umorzenia składek w części finansowanej przez płatnika składek za ubezpieczonych nie miała sytuacja całkowitej nieściągalności, określona w art.28 ust.3 s.u.s a więc uzasadniona była odmowa uwzględnienia wniosku skarżącego w tym zakresie. Jeżeli chodzi o umorzenie składek osoby prowadzącej działalność gospodarczą na własne ubezpieczenie to, w przekonaniu Sądu, spełniona została przesłanka, o której mowa w § 3 ust.1 pkt.1 rozporządzenia z 31 lipca 2003r. Mimo trudnej sytuacji materialnej skarżącego brak było podstaw do uwzględnienia wniosku R. K. w tym zakresie. Nie można bowiem obecnie wykluczyć, że prowadzona działalność gospodarcza zacznie przynosić dochody w przyszłości bądź, że skarżący podejmie inne zajęcie, które zacznie przynosić dochody a ma taką możliwość, z uwagi na młody wiek, posiadanie wyuczonego zawodu i pewne doświadczenie zawodowe w branży motoryzacyjnej. Organ administracji w sposób wyczerpujący wyjaśnił sytuację materialną, majątkowa i rodzinną R. K. i słusznie uznał, że umorzenie składek w chwili obecnej byłoby przedwczesne. Rozpoznając sprawę Sąd nie stwierdził naruszenia przez organy administracji przepisów prawa materialnego, bądź przepisów postępowania administracyjnego mogących mieć wpływ na wynik sprawy. Z tych wszystkich względów, na podstawie art. 151 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Sąd oddalił skargę R. K.

Niezasadny jest zarzut skarżącego, iż postępowanie w pierwszej i drugiej instancji prowadził ten sam pracownik ZUS. Z akt administracyjnych nic takiego nie wynika. Również z podpisów pod obu decyzjami nie wynika aby decyzje w obu instancjach wydawały te same osoby. Zarzut skarżącego w tym zakresie nie jest zasadny.

b.a.