Wyrok NSA, sygn. akt I OSK 2457/13
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2014-01-24 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6120 Ewidencja gruntów i budynków
Hasła tematyczne: Ewidencja gruntów
Skarżony organ: Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego I Kartograficznego
Treść wyniku: Uchylono zaskarżony wyrok i przekazano sprawę do ponownego rozpoznania przez Wojewódzki Sąd Administracyjny
Powołane przepisy: article: art. 133 § 1, art. 141 § 4, art. 151, art. 145 § 1 pkt 1 lit. c w zw. z art. 7, art. 77 i art. 80 Kpa
journal: Dz.U. 2012 poz 270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity.

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Małgorzata Pocztarek (spr.) Sędziowie NSA Joanna Banasiewicz del. WSA Ewa Kwiecińska Protokolant asystent sędziego Marcin Rączka po rozpoznaniu w dniu 24 stycznia 2014 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej A.K. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie z dnia 7 lipca 2011 r. sygn. akt II SA/Rz 142/11 w sprawie ze skargi A.K. na decyzję Podkarpackiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego w Rzeszowie z dnia 14 grudnia 2010 r. nr [..] w przedmiocie odmowy wprowadzenia zmian w operacie ewidencji gruntów i budynków uchyla zaskarżony wyrok i przekazuje sprawę do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Rzeszowie


UZASADNIENIE

Wyrokiem z dnia 7 lipca 2011 r., sygn. akt II SA/Rz 142/11, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie, oddalił skargę A.K. na decyzję Podkarpackiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego w Rzeszowie z dnia 14 grudnia 2010 r., nr [..]w przedmiocie odmowy wprowadzenia zmian w operacie ewidencji gruntów i budynków.

Z uzasadnienia zaskarżonego wyroku wynika, że przedmiotem skargi A.K. reprezentowanego przez M.K. była decyzja Podkarpackiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego w Rzeszowie z dnia 14 grudnia 2010r., nr [..]odmawiająca wprowadzenia w operacie ewidencji gruntów i budynków miasta [..] zmiany w odniesieniu do działek nr [..]i uchylająca, po rozpoznaniu odwołania A.Z., M. K. i A.K., decyzję Starosty Rzeszowskiego z dnia 15 września 2010r., nr [..]umarzającą postępowanie administracyjne w sprawie wprowadzenia zmiany w operacie ewidencji gruntów miasta [..] dotyczącej działek nr [..]/1, [..]/3, [..]/4, [..]/5, [..]/6.

Wskazaną wyżej decyzją organ I instancji umorzył postępowanie administracyjne w sprawie wprowadzenia zmiany w operacie ewidencji gruntów miasta [..] Gmina [..] dot. działek wymienionych powyżej.

Wydanie powyższej decyzji poprzedzone było wydaniem przez Starostę Rzeszowskiego, po rozpoznaniu wniosku S.K. decyzji z dnia 17 sierpnia 1999r., nr [..]orzekającej o wprowadzeniu w operacie ewidencji gruntów i i budynków miasta [..] zmiany osoby właściciela działek nr [..]/1, [..]/3, [..]/4, [..]/5, [..]/6 wpisaniu w miejsce Skarbu Państwa – K.O., I.K., Z.K., L.K., S.K., H.K. i K.K. jako właścicieli w częściach ułamkowych. Decyzja powyższa została utrzymana w mocy decyzją Podkarpackiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego w Rzeszowie z dnia 12 października 1999r., nr [..]. Z uwagi na stwierdzenie nieważności przez Głównego Geodetę Kraju decyzją z dnia 12 listopada 2009r. , nr [..]wskazanych wyżej decyzji Starosta Rzeszowski ponownie rozpatrywał wniosek S.K., przy czym w miejsce zmarłego S.K. wstąpił jego jedyny spadkobierca L.W.

Przesłanką umorzenia postępowania przez organ I instancji w następstwie ponownego rozpatrzenia wniosku, było uznanie, że od daty wydania przez Podkarpackiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego decyzji z dnia 12 października 1999r. oraz poprzedzającej ją decyzji Starosty Rzeszowskiego z dnia 17 sierpnia 1999r., do chwili stwierdzenia ich nieważności decyzją Głównego Geodety Kraju z dnia 12 listopada 2009r. w operacie ewidencyjnym miasta [..] w odniesieniu do przedmiotowych działek zostały wprowadzone kolejne zmiany osób właścicieli na podstawie kolejnych dokumentów, a wpis w operacie jest zgodny ze stanem prawnym wynikającym z tych dokumentów.

Odwołanie od decyzji Starosty Rzeszowskiego złożyli A.Z. oraz A.K. reprezentowani przez M.K., wnosząc o jej uchylenie w części dotyczącej wykazania w operacie ewidencyjnym A.Z. jako właścicielki [..]części tych działek i przekazanie sprawy organowi I instancji do ponownego rozpatrzenia. Powołując się na ich pismo z dnia 20 maja 2010r. zarzucili, że Starosta Rzeszowski nie wskazał podstawy prawnej umorzenia postępowania administracyjnego, a w uzasadnieniu decyzji stworzył "zafałszowany chronologicznie stan faktyczny". Organ I instancji w zaskarżonej decyzji nie wskazał podstawy prawnej, na podstawie której w obowiązującym operacie ewidencyjnym wykazani zostali A.Z., S.K., A.M., K.O., L.W., J.K. - jako właściciele tych działek. Ponadto podali, że Starosta Rzeszowski bezpodstawnie uznał, iż na podstawie decyzji MSWiA nr 61 z dnia 1 czerwca 1999r. L.K. stał się właścicielem [..]części działek objętych zaskarżoną decyzją, a następnie bezpodstawnie w jego miejsce wykazał z urzędu A.Z. jako właścicielkę tej części nieruchomości.

Rozpoznając powyższe odwołanie organ II instancji nie dopatrzył się w zebranym materiale dowodowym podstaw do umorzenia postępowania określonych w art. 105 k.p.a. W podstawie prawnej organ powołał się na art. 138 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. nr 98 z 2000r., poz. 1071 z późn. zm.) oraz art. 7b ust. 2 pkt 2 ustawy Prawo geodezyjne i kartograficzne (jednolity tekst Dz. U. Nr 93 poz. 1278 z 2010r.) zwane dalej ustawą. Organ II instancji wyjaśnił, że w obowiązującym operacie ewidencji gruntów i budynków miasta [..] w jednostce rejestrowej G9 działki wymienione powyżej wykazane są na rzecz właścicieli: S.K., A.M, K.O., L.W, A.Z. oraz J. i A. K., jako właścicieli w częściach ułamkowych. Wpis ten zgodny jest ze stanem, prawnym ujawnionym w KW nr [..]. Stosownie do treści art. 21 ustawy dane zawarte w ewidencji gruntów stanowią podstawę m.in. planowania przestrzennego czy wymiaru podatków i świadczeń, starosta obowiązany jest utrzymać operat ewidencyjny w stałej aktualności. Dokumentami stanowiącymi podstawę wpisu mogą być prawomocne orzeczenia sądowe, akty notarialne, ostateczne decyzje administracyjne, odpisy z ksiąg wieczystych, akty normatywne. Organy prowadzące ewidencję gruntów i budynków rejestrują stany prawne ustalone w innym trybie lub przez inne organy orzekające, nie mogą natomiast samodzielnie rozstrzygać kwestii uprawnień do gruntu lub budynku. Poprzez żądanie wprowadzenia zmian danych ewidencyjnych nie można dochodzić, ani udowadniać swoich praw właścicielskich czy uprawnień do władania nieruchomością.

Jak wskazał organ, odwołujący nie przedstawili żadnych dokumentów świadczących, że stan wykazany w operacie ewidencyjnym miasta [..] jest niezgodny ze stanem prawnym. Z treści pisma z dnia 20 maja 2010r. wynika tylko, że odwołujący kwestionując wpisanie w operacie A.Z. jako właścicielki w [..]częściach działek objętych zaskarżoną decyzją wywodzą, że postanowienie sądowe z dnia 16 listopada 1987 r., sygn. akt II Ns 1110/87 zostało wydane w oparciu o testamenty sporządzone przez zmarłych J. i L. K. i dotyczy wyłącznie mieszkania, nie dotyczy natomiast nieruchomości położonej w [..]. Organ wskazał przy tym, że nie jest rolą organów prowadzących ewidencję gruntów i budynków dokonywanie interpretacji orzeczeń sądowych i ustalania, jakie nieruchomości wchodziły w skład spadku.

W skardze na powyższą decyzję M.K. działając imieniem A.K. zaskarżyła powyższą decyzję w całości i zarzuciła jej naruszenie:

- art. 20 ust. 2 pkt 1 ustawy, z powodu zaniechania prawidłowego ustalenia przez organy I i II instancji prawnych właścicieli nieruchomości posadowionej na działkach 1214/1 i 1214/6 w latach 1999- 2010; - art. 6 k.p.a. w związku z art. 155 § 1 i art. 158 kodeksu cywilnego, z powodów wskazanych powyżej; - art. 77 § 1 k.p.a. z powodu nierozpatrzenia przez organ II instancji całości materiału dowodowego zebranego w postępowaniach administracyjnych I i II instancji; - art. 107 § 1 k.p.a. z powodu niewskazania przez organ II instancji przepisu prawa, jako podstawy prawnej, z której merytorycznie wywiódł on stanowisko o odmowie wprowadzenia zmian w operacie ewidencji gruntów i budynków miasta [..], jako właścicieli działek [..]wnioskowanych pierwotnie przez S.K. wnioskiem z dnia 12 lipca 1999r.; - art. 107 § 3 k.p.a. z powodu nieuwzględnienia przez organ II instancji faktów udokumentowanych przez skarżących w postępowaniach przed organami I i II instancji, jak również niewskazania w zaskarżonej decyzji przyczyn z powodu których nieuwzględnionym dowodom odmówił wiarygodności i mocy dowodowej.

W odpowiedzi na skargę Podkarpacki Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego I Kartograficznego w Rzeszowie wniósł o jej oddalenie wywodząc tak jak w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.

Sąd I instancji uznał, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie.

W pierwszej kolejności Sąd I instancji podniósł, iż wniosek skarżącego w istocie sprowadzał się do żądania wprowadzenia zmian podmiotowych w ewidencji gruntów poprzez ujawnienie go jako współwłaściciela ww. działek po zmarłym L.K.. We wniosku tym skarżący wyjaśnił, że postanowienie Sądu Rejonowego w Warszawie Wydział II Cywilny sygn. akt II Ns 1110/87 z dnia 16 listopada 1987r., którym stwierdzono nabycie spadku po zmarłych J.K.K i L. K. nabyła wnuczka A.E.K., dotyczy tylko nieruchomości lokalowej i ruchomości wymienionych odpowiednio w testamentach każdego zmarłego z dnia 2 czerwca 1985r. i z dnia 22 lutego 1985r. Testamenty nie zawierają jakichkolwiek dyspozycji odnośnie [..]części [..]K., gdyż w dacie śmierci, sporządzania testamentu przez obojga małżonków J. i L. K. oraz w dacie postanowienia ww. [..]J.K. stanowiła dla L.K. cudzą własność. Postanowienie z dnia 16 listopada 1987r. pozyskał z sądu spadku Z.K. i w dniu 30 września 2005r. dostarczył je Staroście, który na tej podstawie z urzędu dokonał wpisu A.Z. w miejsce L.K., jako współwłaścicielki [..]części [..]. Skarżący wyjaśnił, że już w trakcie postępowania z wniosku S.K. z dnia 12 lipca 1999r. Starosta Powiatu Rzeszowskiego miął wiedze o fakcie zmiany aspektu podmiotowo – przedmiotowego własności nieruchomości "[..]", która jako stan aktualny winna zostać wykazana w ewidencji gruntów, o zmianie tej informowała też Rolnicza Spółdzielnia Produkcyjna w likwidacji w [..].

Następnie Sąd wskazał, iż w aktach administracyjnych sprawy znajduje się decyzja nr 61 z dnia 1 czerwca 1999r. Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji, którą stwierdzono nieważność orzeczenia Ministra Budownictwa i Przemysłu Materiałów Budowlanych z dnia 8 grudnia 1958r. nr ORI-ZP-58 o przejęciu na własność Państwa z dniem 8 marca 1958r. przedsiębiorstwa pn. "[..]". Ponadto znajduje się też postanowienie Sądu Rejonowego w Rzeszowie z dnia 28 stycznia 1959r. sygn. akt Ns II. 1278/58 o stwierdzeniu nabycia praw do spadku po J.K., którymi na podstawie dziedziczenia ustawowego stali się B.W., K.K., L.K., S.i H.K. wszyscy po 1/5 części.

Z treści testamentu L.K. z dnia 22 lutego 1985r. i wniosku skarżącego z dnia 20 maja 2009r. wynika, że L.K. był ojcem A.K.. Z treści wymienionego wniosku jednoznacznie wynika, że skarżący domaga się ujawnienia w ewidencji gruntów jako współwłaściciela działek, na których znajduje się cegielnia wyłącznie na podstawie decyzji Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji nr 61 z dnia 1 czerwca 1999r. Zauważyć jednak wypada, że decyzja ta jako uprawnionego wymienia J.K., który już w 1999r. nie żył, czego dowodzi postanowienie o stwierdzeniu nabycia spadku po J.K. z dnia 28 stycznia 1959 r.

W dalszej części uzasadnienia Sąd podał, iż z art. 20 ust. 1 pkt 1 oraz ust. 2 pkt 1 ustawy z dnia 17 maja 1988r. Prawo geodezyjne i kartograficzne (Dz. U. z 2010r. nr 193, poz. 1287 ze zm.) wynika, że ewidencja gruntów i budynków obejmuje informacje dotyczące gruntów – ich położenia, granic, powierzchni, rodzajów użytków gruntowych oraz ich klas gleboznawczych, oznaczenia ksiąg wieczystych lub zbiorów dokumentów, jeżeli zostały założone dla nieruchomości, w skład której wchodzą grunty; w ewidencji gruntów i budynków wykazuje się także właściciela, a w odniesieniu do gruntów państwowych i samorządowych – inne osoby fizyczne lub prawne, w których władaniu znajdują się grunty i budynki lub ich części.

Z § 46 ust. 1 rozporządzenia Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z dnia 29 marca 2001r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków (Dz. U. nr 38, poz. 454) zwane dalej rozporządzeniem wynika, że dane zawarte w ewidencji podlegają aktualizacji z urzędu lub na wniosek osób i jednostek organizacyjnych, o których mowa w § 10 i 11. Aktualizacji operatu ewidencyjnego następuje poprzez wprowadzenie udokumentowanych zmian do bazy danych ewidencyjnych (§ 45 ust.1).

Prawa osób zgodnie z § 12 ust. 1 rozporządzenia, uwidacznia się w ewidencji na podstawie wpisów dokonanych w księgach wieczystych; prawomocnych orzeczeń sądowych; umów zawartych w formie aktów notarialnych, dotyczących ustanowienia lub przeniesienia praw rzeczowych do nieruchomości z wyłączeniem umów dotyczących użytkowania wieczystego gruntów i własności lokali; ostatecznych decyzji administracyjnych; dyspozycji zawartych w aktach normatywnych; umów dzierżawy, o których mowa w § 11 ust. 1 pkt 2.

Sąd I instancji powołał się również na orzecznictwo NSA, z którego wynika, że zapisy w ewidencji mają charakter wyłącznie techniczno-deklaratoryjny. Organy ewidencji rejestrują jedynie stany prawne ustalone w innym trybie lub przez inne organy orzekające. Nie mogą samodzielnie rozstrzygać kwestii uprawnień wnioskodawcy do gruntu, budynku lub lokalu, dlatego poprzez żądanie wprowadzenia zmian w ewidencji nie można dochodzić ani udowadniać swoich praw właścicielskich czy uprawnień do władania nieruchomością (vide; między innymi wyrok z dnia 17.02.199r. sygn. akt SA 1155/92 ONSA 1994/2/61; wyrok z dnia 16.04.1998r. sygn. akt II SA 258/98 Lex nr 41288; wyrok z dnia 20.08.1998 sygn. akt II SA/766/98 Lex 82005).

Sąd I instancji wyjaśnił, że ujawniony w ewidencji stan prawny musi być oparty na odpowiednich dokumentach (prawomocnych orzeczeniach sądowych, ostatecznych decyzjach administracyjnych, czynnościach prawnych dokonanych w formie aktów notarialnego, spisanych ugodach i umowach w postępowaniu sądowym lub innych dokumentach posiadających moc dowodową dla ustalenia prawa własności). Postępowanie ewidencyjne służy ewidencjonowaniu bezspornych danych o gruntach, budynkach i lokalach i ma charakter wyłącznie informacyjny.

Zdaniem Sądu I instancji, skarżący nie przedstawił dokumentów na podstawie, których mógłby zostać ujawniony w ewidencji gruntów i budynków. Sąd podkreślił, iż takim dokumentem wbrew twierdzeniom skarżącego nie jest decyzja nr 61 z dnia 1 czerwca 1999r. Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji. Skarżący nie udokumentował w sposób prawem przewidziany następstwa prawego, co byłoby podstawą do wprowadzenia zmian podmiotowych.

Skargę kasacyjną od powyższego wyroku wniósł A.K., zaskarżając go w całości zarzucił mu naruszenie prawa procesowego, w stopniu mającym istotny wpływ na wynik sprawy tj.

1) art. 133 § 1 P.p.s.a., poprzez pominięcie wynikającego z akt sprawy naruszenia przez organ administracyjny przepisów art. 7, 77 i 80 kpa, polegające na niepodjęciu przez ten organ wszelkich kroków niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy z uwzględnieniem słusznego interesu skarżącego oraz nie zebraniu i nie rozpatrzeniu w sposób wyczerpujący całego materiału dowodowego, zwłaszcza przez przyjęcie przez Wojewódzki Sąd Administracyjny, że skarżący domaga się ujawnienia w ewidencji gruntów jako współwłaściciela działek, na których znajduje się cegielnia w sytuacji, gdy z wniosku skarżącego wynika, że nie tylko nie żąda on ujawnienia się jako współwłaściciela w ewidencji gruntów, ale także wnosi o wpisanie jako właściciela w/w nieruchomości Skarbu Państwa;

2) art. 141 § 4 P.p.s.a. w związku z art. art. 6, 7, 8, 9, 11,77 § 1 i art. 107 § 3 kpa, poprzez nie ustosunkowanie się do zarzutów podawanych wielokrotnie przez skarżącego, który od początku postępowania dotyczącego wprowadzenia zmian w operacie ewidencji gruntów i budynków miasta [..] w odniesieniu do działek nr [..]podnosił, że prawo własności do "[..]" nie przysługiwało ani jego ojcu L.K. ani nie przysługuje jego córce A.Z.;

3) art. 151 w zw. z art. 145 § 1 pkt 1 lit. c P.p.s.a. przez oddalenie skargi mimo naruszenia przez organy administracyjne art. 7, 77 i 80 kpa w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

Ponadto zarzucono Sądowi I instancji naruszenie przepisów prawa materialnego tj.

1) art. 20 ust. 2 pkt 1 ustawy z dnia 17 maja 1989 r. Prawo Geodezyjne i Kartograficzne poprzez jego niezastosowanie w konsekwencji czego nie ustalono prawidłowo prawnych właścicieli nieruchomości pn. "[..]", posadowionej na działkach [..]6, zwłaszcza w sytuacji, gdy z pisma Rolniczej Spółdzielni Produkcyjnej w [..]w likwidacji z dnia 28 lipca 1999 r., skierowanego do Starostwa Powiatowego w Rzeszowie Oddziału Geodezji i Gospodarki Gruntami, znajdującego się w aktach sprawy dotyczącej wprowadzenia zmian w operacie ewidencji gruntów miasta [..], wynika, że działka [..], na której znajdowała się "[..]" uległa podziałowi na działki od [..]/1 do [..]/6, z czego działka [..]/2, stanowi własność Gminy [..], a dodatkowo na działce [..]/3 w/w Spółdzielnia wybudowała ze środków własnych budynek biurowo-socjalny, który wydzierżawiono, a następnie sprzedano bez praw do działki lek. wet. J.K. Na skutek zaistniałych zdarzeń nastąpiły nieodwracalne skutki prawne, które powinny skutkować nie tyle stwierdzeniem nieważności orzeczenia Ministra Budownictwa i Przemysłu Materiałów Budowlanych z dnia 8 grudnia 1958 r. o przejęciu na własność Państwa z dniem 8 marca 1958 r. przedsiębiorstwa pn. "[..]", co stwierdzeniem wydania w/w orzeczenia z naruszeniem prawa, co z kolei prowadzi do utrzymania stanu prawnego mającego swe źródło w bezprawnym akcie administracyjnym indywidualnym.

W konkluzji skargi kasacyjnej wniesiono o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Rzeszowie oraz zasądzenie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga kasacyjna jest uzasadniona w zakresie powołanej podstawy naruszenia przez Sąd I instancji przepisów postępowania – art. 133 § 1 Ppsa, art. 141 § 4 Ppsa, art. 151, art. 145 § 1 pkt. 1 lit. c Ppsa w zw. z art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 Kpa. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie rozpoznał inną sprawę, niż objęta wnioskiem A.K.. Przedmiotem rozpoznania Sąd uczynił wniosek o ujawnienie w/wym jako współwłaściciela w ewidencji gruntów, podczas gdy intencją wnioskodawcy było wykreślenie z ewidencji gruntów wskazanych w niej współwłaścicieli [..], a w to miejsce wpisanie jako właściciela Skarbu Państwa. Ponieważ sprawa została rozpoznana niezgodnie z wnioskiem A.K., to wszystkie poczynione w niej ustalenia i ich oceny są nieprawidłowe, co musiało skutkować uchyleniem zaskarżonego wyroku.

Wprawdzie wnioskodawca A.K. sformułował swój wniosek w sposób niezbyt czytelny, to jednak w oparciu o akta sprawy możliwe jest ustalenie co było rzeczywistą intencją wnioskodawcy.

Należy przypomnieć, że sprawa ma swój początek w decyzji Starosty Rzeszowskiego z dnia 17 sierpnia 1999r., którą w miejsce Skarbu Państwa, jako właściciele działek [..]wpisane zostały osoby fizyczne wymienione w decyzji. Decyzja ta oraz decyzja organu II instancji, utrzymująca ją w mocy zostały uznane za nieważne, decyzją Głównego Geodety Kraju z dnia 12 listopada 2009r. Oznacza to, że odżył wniosek S.K. z dnia 12 lipca 1999r. o wprowadzenie zmian w operacie ewidencji gruntów miasta [..] w zakresie działek oznaczonych wskazanymi wyżej numerami. Wniosek ten oparty został na decyzji nr. 61 Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 1 czerwca 1999r. stwierdzającej nieważność decyzji o przejęciu [..]na rzecz Skarbu Państwa oraz postanowieniach spadkowych. Stwierdzenie nieważności decyzji z dnia 17 sierpnia 1999r. wynikało zaś z faktu wpisania do ewidencji osób nieżyjących i powodowało nieważność wpisów dokonanych decyzją z dnia 17 sierpnia 1999r.

Jak wynika z uzasadnienia decyzji Starosty Rzeszowskiego z dnia 15 września 2010r. umarzającej postępowanie ( str. 3 ), w okresie pomiędzy 17 sierpnia 1999r., a 12 listopada 2010r. ( stwierdzenie nieważności decyzji z dnia 17 sierpnia 1999r. ) w operacie nastąpiły zmiany podmiotowe na podstawie postanowień o nabyciu spadku i są one zgodne z odpisami z ksiąg wieczystych, co skutkowało umorzeniem postępowania. Organ I instancji w ogóle nie odniósł się do wniosku A.K. o wykreślenie osób wskazanych w ewidencji, a będących następcami prawnymi J.K. ( wnioskodawca stał na stanowisku, że stwierdzenie nieważności orzeczenia komunalizacyjnego nie dawało podstaw do ujawnienia w ewidencji spadkobierców J.K. oraz, że w dalszym ciągu właścicielem działek jest Skarb Państwa ). W odniesieniu do swojej córki A.Z. wielokrotnie podkreślał, że nie powinna zostać uwidoczniona w ewidencji, ponieważ nie dziedziczyła [..]. Z treści odwołania A.K. od decyzji z dnia 15 września 2010r. umarzającej postępowanie wyraźnie wynika, że wnioskodawca w dalszym ciągu kwestionował wpisy dokonywane do ewidencji gruntów , twierdząc że dokumenty na podstawie których nastąpiły nie uprawniały do ich dokonania. Pomimo to także organ II instancji w decyzji z dnia 14 grudnia 2010r. nie odpowiedział na pytanie, czy dokumenty na podstawie których ujawniono współwłaścicieli działek ( postanowienia spadkowe, decyzja stwierdzająca nieważność komunalizacji ) uprawniały do wprowadzenia zmian właściciela gruntów dawnej [..]w [..].

W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie A.K. ponownie podkreślił, że kwestionuje wpis prawa własności [..]na rzecz jego spadkobierców i uważa, że brak jest podstaw prawnych do ich dokonania. Stał na stanowisku, że stwierdzenie nieważności orzeczenia komunalizacyjnego w sytuacji gdy ze spadkobiercami nie została zwarta umowa notarialna przeniesienia na nich własności [..], nie może prowadzić do ujawniania spadkobierców w ewidencji gruntów jako współwłaścicieli.

W takim stanie sprawy Sąd I instancji błędnie rozpoznał skargę uznając, że skarżący żądał ujawnienia jego jako właściciela w ewidencji gruntów.

Reasumując trzeba stwierdzić, że przedmiotem niniejszej sprawy był wniosek A.K. o wykreślenie z ewidencji gruntów miasta [..] wykazanych w niej jako współwłaścicieli spadkobierców po J.K., właścicielu [..]. Wniosek ten do chwili obecnej nie został prawidłowo rozpoznany, co na podstawie art. 185 § 1 Ppsa uzasadniało uwzględnienie skargi kasacyjnej. Rozpoznając sprawę ponownie trzeba mieć na uwadze, że zgodnie z § 12 rozporządzenia Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z dnia 29 marca 2001r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków ( Dz. U. Nr. 38, poz. 454) prawa osób i jednostek organizacyjnych, o których mowa w § 10 ust. 1 pkt 2 oraz w § 11 ust. 1 pkt 1 i 2, do gruntów, budynków i lokali uwidacznia się w ewidencji na podstawie:

1) wpisów dokonanych w księgach wieczystych,

2) prawomocnych orzeczeń sądowych,

3) umów zawartych w formie aktów notarialnych, dotyczących ustanowienia lub przeniesienia praw rzeczowych do nieruchomości, z wyłączeniem umów dotyczących użytkowania wieczystego gruntów i własności lokali,

4) ostatecznych decyzji administracyjnych,

5) dyspozycji zawartych w aktach normatywnych,

6) umów dzierżawy, o których mowa w § 11 ust. 1 pkt 2.

W myśl natomiast § 10 ust. 1 rozporządzenia ewidencja obejmuje:

1) dane liczbowe i opisowe dotyczące gruntów i budynków oraz lokali,

2) dane dotyczące właścicieli nieruchomości.

Postępowanie ewidencyjne nie służy kreowaniu stanu prawnego gruntów ani ich oznaczenia bez istnienia wskazanych wyżej tytułów. W postępowaniu administracyjnym dotyczącym zmian w ewidencji gruntów nie można również dokonywać oceny aktów, orzeczeń i czynności prawnych wymienionych w cytowanym wyżej § 12 rozporządzenia, uzależniać zmian w ewidencji od dokonania takiej oceny ani rozstrzygać o prawidłowości tytułów własności, które były podstawą dokonania wpisów w ewidencji, takich jak akty notarialne, akty własności ziemi, prawomocne orzeczenia sądowe, ostateczne decyzje administracyjne (wyrok NSA z 10 lutego 2003 r., II SA 1907/01, LEX nr 156364; wyrok NSA z 23 stycznia 1998 r., II SA 1283/97, LEX nr 41273). Ewidencja gruntów ma znaczenie jedynie informacyjno-techniczne, odzwierciedlające określony bezspornie stan faktyczny i prawny (wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 4 marca 1999 r., II SA 17/99, LEX nr 46214).

Należy zgodzić się ze skarżącym, że decyzja stwierdzająca nieważność orzeczenia komunalizacyjnego nie rozstrzyga o tym że prawo własności określonych działek przysługuje spadkobiercom J.K.. Z decyzji tej wynika jedynie, że komunalizacja nastąpiła z rażącym naruszeniem prawa. Z decyzji tej może co najwyżej wynikać, że Skarb Państwa utracił prawo własności do wymienionych działek, podczas gdy nie wynika, że spadkobiercy po J.K. automatycznie stali się właścicielami cegielni. Kwestia ta wymaga ustalenia, w oparciu o dowody o jakich mowa w § 12 rozporządzenia.

W świetle powyższego zarzuty naruszenia przez Sąd I instancji przepisów prawa materialnego w chwili obecnej są przedwczesne.

Z tych wszystkich względów Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 185 § 1 Ppsa orzekł jak w sentencji.