Wyrok WSA we Wrocławiu, sygn. akt IV SA/Wr 125/12
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu
Data orzeczenia: 2012-06-28 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6145 Sprawy dyrektorów szkół
6392 Skargi  na  uchwały rady powiatu  w przedmiocie ...  (art. 87  i  88  ustawy o  samorządzie powiatowym)
Hasła tematyczne: Oświata
Skarżony organ: Zarząd Powiatu
Treść wyniku: *Stwierdzono nieważność aktu, niebędącego aktem prawa miejscowego w części
Powołane przepisy: article: art.38 ust. 1 pkt 1 b w zw. z art. 38 a
journal: Dz.U. 2004 nr 265 poz 2572
law: Ustawa z dnia 7 września 1991 r. o systemie oświaty - tekst jedn.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący : Sędzia WSA Alojzy Wyszkowski Sędziowie : Sędzia NSA Henryk Ożóg(sprawozdawca) Sędzia NSA Jolanta Sikorska Protokolant : Aneta Januszkiewicz po rozpoznaniu w Wydziale IV na rozprawie w dniu 21 czerwca 2012 r. sprawy ze skargi A. M. na uchwałę Zarządu Powiatu K. z dnia [...] grudnia 2011 r. nr [...] w przedmiocie odwołania ze stanowiska dyrektora Zespołu Szkół Zawodowych i Ogólnokształcących w K. G. I. stwierdza, nieważność zaskarżonej uchwały w części nieobjętej rozstrzygnięciem nadzorczym Wojewody D. z dnia [...] lutego 2012 r. nr [...] stwierdzającym nieważność § 1 tej uchwały; II. umarza postępowanie sądowe w pozostałym zakresie; III. orzeka, iż zaskarżona uchwała w części określonej w punkcie I wyroku nie może być wykonana; IV. zasądza od Zarządu Powiatu K. na rzecz skarżącego kwotę 274 (słownie: dwieście siedemdziesiąt cztery) złote tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.


UZASADNIENIE

Uchwałą z dnia [...] grudnia 2011 r. nr [...] Zarząd Powiatu K., powołując się na przepis art. 32 ust. 2 pkt 5 ustawy z dnia

5 czerwca 1998 r. o samorządzie powiatowym (Dz. U. z 2001 r. nr 142, poz. 1592 ze zm.) oraz art. 38 ust. 1 pkt 1b ustawy z dnia 7 września 1991 r. o systemie oświaty (Dz. U. z 2004 r. nr 265, poz. 2572 ze zm.) dalej: ustawa o systemie oświaty, odwołał z dniem 30 lipca 2011 r. A. M. (dalej: skarżącego) ze stanowiska Dyrektora Zespołu Szkół Zawodowych i Ogólnokształcących w K. G. (§ 1), cofnął skarżącemu udzielone w dniu 10 maja 2010 r. pełnomocnictwo do składania oświadczeń woli w zakresie praw i zobowiązań majątkowych związanych z prowadzeniem bieżącej działalności Zespołu Szkół Zawodowych i Ogólnokształcących w K. G. oraz do podejmowania czynności prawnych i występowania

w postępowaniu sądowym i administracyjnym we wszystkich sprawach związanych

z działalnością statutową Zespołu Szkół Zawodowych i Ogólnokształcących

w K. G., a także do ustanawiania innych pełnomocników zgodnie z art. 106 k.c. (§ 2), powierzył wykonanie uchwały Staroście K. (§ 3) oraz postanowił, że uchwała wchodzi w życie z dniem podjęcia (§ 4).

W uzasadnieniu uchwały stwierdzono, że na podstawie art. 32 ust. 2 pkt 5 ustawy o samorządzie powiatowym, Zarząd zatrudnia i zwalnia kierowników jednostek organizacyjnych powiatu oraz zgodnie z art. 38 ust. 1 pkt 1b ustawy o systemie oświaty, Zarząd odwołuje dyrektora szkoły ze stanowiska w związku z otrzymaniem negatywnej oceny pracy. Wskazano przy tym, że w dniu 5 grudnia 2011 r. skarżący otrzymał negatywną ocenę pracy.

Po bezskutecznym wezwaniu organu do usunięcia naruszenia prawa i uchylenia tej uchwały, skarżący złożył na nią skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu.

Skarżący zarzucił naruszenie prawa materialnego, w szczególności art. 38 ust. 1 pkt 1b ustawy o systemie oświaty poprzez jego błędną wykładnię oraz niewłaściwe zastosowanie, a w konsekwencji błędne przyjęcie przez Zarząd Powiatu K., iż przepis ten w świetle zaistniałych okoliczności daje podstawę do odwołania skarżącego z funkcji dyrektora Zespołu Szkół Zawodowych i Ogólnokształcących w K. G. z dniem 30 grudnia 2011 r., a więc w trybie natychmiastowym bez uprzedniego wypowiedzenia, i to w trakcie roku szkolnego

w związku z podjętą przez ten organ uchwałą nr [...] z dnia 30 grudnia 2011 r., podczas gdy jedynym materialnym przepisem pozwalającym na odwołanie dyrektora szkoły w trakcie roku szkolnego jest art. 38 ust. 1 pkt 2 wyżej cytowanej ustawy.

Zarzucił także naruszenie przepisów prawa materialnego: art. 2 pkt 3, art. 4 ust. 1 pkt 3 w związku z art. 27 ustawy z dnia 21 listopada 2008 r. o pracownikach samorządowych (Dz.U. nr 223, poz. 1458 ze zm.) poprzez błędne przyjęcie, iż skarżący jest pracownikiem samorządowym w rozumieniu tej ustawy, podczas gdy będąc dyrektorem szkoły, ale nie jej nauczycielem, po myśli art. 36 ust. 2 ustawy o systemie oświaty winien podlegać w ramach oceny przepisom tejże ustawy w związku

z przepisami art. 6a ust. 1, 2 i 6 ustawy z dnia 26 stycznia 1982 r. Karta Nauczyciela (Dz. U. z 2006 r. nr 97 poz. 674 ze zm.) wraz z przepisami wykonawczymi, a nie jak przyjęła strona przeciwna w ramach oceny winien podlegać wskazanemu przepisowi art. 27 ustawy o pracownikach samorządowych, która to ocena kwalifikacyjna niewątpliwie nie jest oceną pracy w rozumieniu art. 38 ust. 1 pkt 1b ustawy o systemie oświaty, a jednak stała się materialną podstawą do podjęcia zaskarżonej uchwały choć miała charakter nieprawomocny i podlegała zaskarżeniu w trybie sądowym. Skarżący zarzucił także uchwale naruszenie przepisów prawa materialnego: art. 25 ust. 2 ustawy o samorządzie gminnym poprzez niewystąpienie przed podjęciem zaskarżonej uchwały, która w konsekwencji stanowiła rozwiązanie ze skarżącym umowy o pracę bez wypowiedzenia, do Rady Miejskiej w K. G. o wyrażenie zgody na realizację tej czynności prawnej z zakresu prawa pracy z radnym tejże rady - skarżącym, który to mandat skarżący piastuje od 1 grudnia 2010 r.

Ponadto zarzucił naruszenie przepisów kodeksu postępowania administracyjnego w zakresie wdrożonego przed podjęciem uchwały postępowania administracyjnego wobec ukształtowanego charakteru prawnego zaskarżonej uchwały przemawiającego za koniecznością traktowania jej na równi z decyzją administracyjną poprzez odmowę możliwości czynnego udziału skarżącego na każdym etapie postępowania przed podjęciem uchwały, a przede wszystkim brak uzasadnienia orzeczenia wraz z udokumentowaną argumentacją przemawiającą za przyjętym rozstrzygnięciem oraz brak pouczenia o środkach zaskarżenia przysługujących skarżącemu zarówno w trybie administracyjnym jak i pracowniczym.

Prócz tego zarzucił naruszenie przepisów postępowania w związku

z niewłaściwie przeprowadzoną okresową oceną kwalifikacyjną skarżącego, błędnie traktowanego przez stronę przeciwną jako pracownika samorządowego, co znalazło wymierny wyraz w pozwie skierowanym przezeń do sądu pracy.

W tym stanie rzeczy skarżący wniósł o stwierdzenie nieważności zaskarżonej uchwały i określenie, że nie podlega ona wykonaniu, a nadto wstrzymanie wykonania uchwały na czas trwania postępowania sądowego.

W odpowiedzi na skargę organ gminy wniósł o jej odrzucenie, ewentualnie o jej oddalenie, wskazując, że uchwałą Zarządu, powierzono skarżącemu, w trybie art. 36 ust. 2 ustawy o systemie oświaty, funkcję dyrektora Zespołu Szkół Zawodowych

i Ogólnokształcących w K. G., jako osobie niebędącej nauczycielem.

Art. 36 ust. 2 ustawy o systemie oświaty stanowi, iż szkołą lub placówką może kierować osoba niebędąca nauczycielem, powołana na stanowisko dyrektora przez organ prowadzący, po zasięgnięciu opinii organu sprawującego nadzór pedagogiczny. Ustawa różnicuje wymagania w stosunku do osób ubiegających się o powierzenie funkcji dyrektora szkoły będących nauczycielami i osób niebędących nauczycielami.

Skarżący przystąpił do konkursu na dyrektora szkoły jako osoba niebędąca nauczycielem, ponieważ jako nauczyciel nie posiadał aktualnej oceny pracy nauczyciela, natomiast spełniał wymagania jako osoba niebędąca nauczycielem.

W czasie konkursu oceniany był ostatecznie jako osoba niebędąca nauczycielem

i w takim też trybie powierzono mu funkcję dyrektora szkoły.

W doktrynie i orzecznictwie sądów utrwalony jest pogląd, iż powierzenie funkcji dyrektora szkoły jest zbliżone swoim charakterem do powołania na stanowisko kierownicze, o jakim mowa w art. 68 § kodeksu pracy, a odwołanie z tego stanowiska zbliżone jest do odwołania w rozumieniu art. 70¹ kodeksu pracy, z uwzględnieniem szczególnych warunków odwołania, o jakich mowa w art. 38 w zw. z art. 38a ustawy o systemie oświaty (wyrok z dnia 27 września 1994 r. Naczelnego Sądu Administracyjnego OZ we Wrocławiu, sygn. akt SA/Wr 1489/94).

Uprawnienie zarządu powiatu do powierzenia funkcji dyrektora szkoły

i odwołania z tej funkcji obejmuje w szczególności nawiązanie stosunku pracy na podstawie powołania i rozwiązanie tego stosunku w drodze odwołania. W przypadku nawiązania stosunku pracy w drodze powołania, nie są zawierane odrębne umowy

o pracę, a podstawę stosunku pracy stanowi właśnie owy akt powołania. W odróżnieniu od umowy o pracę akt powołania jest formalnie aktem jednostronnym, dokonywanym przez podmiot zatrudniający bądź przez organ nadzorujący, działający w tym zakresie zamiast podmiotu zatrudniającego. Osoba, z którą ma zostać nawiązany stosunek pracy na podstawie powołania nie jest uczestnikiem tego aktu, jednak jej zgoda wyrażona przed lub po dokonaniu aktu powołania jest warunkiem niezbędnym powstania takiego stosunku pracy. Nie jest zatem konieczne zawieranie w uchwale odwołującej odrębnego pouczenia. Przy czym skarżącemu, co do zasady, nie przysługują zwykłe środki zaskarżenia, natomiast odwołanie ze stanowiska skarżącego, należało do kompetencji Zarządu Powiatu K..

W odniesieniu do zarzutu dotyczącego odwołania ze stanowiska w trakcie roku szkolnego, stwierdzono, iż w praktyce i w orzecznictwie nie budzi wątpliwości, że negatywna ocena pracy, stanowi podstawę odwołania w każdym czasie. Podobne stanowiska zostało wyrażone w wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego

w Białymstoku z dnia 13 października 2011 r. sygn. akt II SA/Bk 386/11, że przepisy

art. 38 ust. 1 pkt 1 lit.b i c w zw. z art. 34 ust. 2a oraz art. 34a ust. 2 ustawy o systemie oświaty mogą stanowić podstawę prawną do odwołania dyrektora szkoły

z zajmowanego stanowiska, w ciągu roku szkolnego bez wypowiedzenia, zarówno

w razie negatywnej oceny jego pracy, jak i w przypadku naruszenia w działalności szkoły przepisów w zakresie spraw finansowych, administracyjnych i organizacyjnych,

a także gdy w działalności szkoły brak dostatecznych efektów kształcenia lub wychowania. Zatem odwołanie ze stanowiska w związku z negatywną oceną może nastąpić w każdym czasie.

Wobec negatywnej oceny pracy skarżącego jako dyrektora Zespołu Szkół Zawodowych i Ogólnokształcących uzasadnionym było odwołanie go z zajmowanego stanowiska.

Odnosząc się do zarzutów związanych z nieprzeprowadzaniem oceny w trybie przewidzianym dla nauczycieli, wskazano odmienność statusu osoby niebędącej nauczycielem, oraz, że negatywnej oceny dokonano w trybie ustawy o pracownikach samorządowych. Ustawa o systemie oświaty wyraźnie różnicuje status dyrektora szkoły, któremu powierzono sprawowanie funkcji w trybie art. 36 ust. 1, od statusu osoby niebędącej nauczycielem, której powierzono funkcję w trybie art. 36 ust. 2. ustawy

o systemie oświaty. Konsekwentnie również, co do przyczyn odwołania ze stanowiska, ustawa ustanawia odrębne przesłanki. W stosunku do nauczycieli, którym powierzono funkcję kierowania szkołą, podstawą odwołania jest art. 38 ustawy o systemie oświaty. Natomiast do osób, którym powierzono funkcję w trybie art. 36 ust 2 ustawy o systemie oświaty przepisy te znajdują zastosowanie jedynie odpowiednio, o czym przesądza art. 38a tej ustawy. Odpowiednie stosowanie oznacza, iż podstawy odwołania zawarte w art. 38 ustawy o systemie oświaty, dotyczące oceny pracy modyfikujemy do sytuacji osoby niebędącej nauczycielem. Należy zatem przyjąć, iż w przypadku dyrektora nienauczyciela trzeba posłużyć się inną oceną pracy, np. pracownika samorządowego. Zarząd Powiatu uznał, iż niewłaściwym, w tym przypadku, byłoby zastosowanie trybu oceny obowiązującego nauczyciela, gdyż powierzenia dokonano na podstawie art. 36 ust. 2 ustawy o systemie oświaty - jako osobie niebędącej nauczycielem. (Komentarz do ustawy o systemie oświaty Mateusz Pilich- wersja elektroniczna opublikowana w Lexie).

Odwołanie skarżącego z funkcji dyrektora Zespołu Szkół Zawodowych

i Ogólnokształcących wiązało się z uzyskaniem przez niego negatywnej oceny pracy

i miało na celu doprowadzenie do prawidłowych, niebudzących wątpliwości relacji pomiędzy organem prowadzącym a dyrektorem placówki. Brak efektywności, stagnacja, bierność i niestaranne wywiązywanie się z powierzonych mu obowiązków, doprowadziło do utraty przez organ prowadzący, jakim jest powiat reprezentowany przez zarząd powiatu, zaufania niezbędnego do prawidłowego i rzetelnego kierowania placówką. Ma to szczególne znaczenie w przypadku utraty zaufania do osoby zajmującej stanowisko kierownicze, wobec której z racji pełnionych i godziwie opłacanych funkcji stosuje się szczególne kryteria oceny stawianych mu wymagań i oczekiwań. Ponadto koncepcja zarządzania placówką złożoną przez skarżącego na etapie ubiegania się o powierzenie mu stanowiska dyrektora, mimo że ogólnikowa i lakoniczna, nie jest i nie była realizowana. Przeprowadzona ocena wykazał brak dostatecznych efektów kształcenia lub wychowania, w tym znaczące pogorszenie wyników matur uzyskiwanych przez uczniów.

W odniesieniu do zarzutu braku zgody Rady Miejskiej w K. G. na rozwiązanie z powodem stosunku pracy stwierdzono, iż skarżący został odwołany jedynie z funkcji dyrektora szkoły; nadal łączy go z Zespołem Szkół Zawodowych

i Ogólnokształcących stosunek pracy. Skarżący pozostaje bowiem pracownikiem - nauczycielem wychowania fizycznego, przebywającym na urlopie bezpłatnym od

2 stycznia 2006 r. do 31 maja 2012 r.

Nie występując o zgodę Rady Miejskiej w K. G., Zarząd Powiatu kierował się poglądem wyrażonym przez Wojewódzki Sąd Administracyjne w Łodzi w wyroku z dnia 14 lipca 2010 r. sygn. akt III SA/Łd 353/10, zgodnie z którym odwołanie dyrektora szkoły nie powoduje rozwiązania stosunku pracy. Dochodzi jedynie do zmiany treści stosunku pracy zaś odwołany dyrektor powraca na stanowisko zajmowane przed powierzeniem mu stanowiska dyrektora. Powierzenie stanowiska dyrektora szkoły zatrudnionemu w niej nauczycielowi nie jest aktem nawiązania stosunku pracy. Tak samo należy ocenić odwołanie ze stanowiska dyrektora. Odwołanie skutkuje pozbawieniem funkcji i uprawnień organu zarządzającego szkołą, uszczupla należne wynagrodzenie za pracę i pozbawia dodatku funkcyjnego. Nie powoduje jednak rozwiązania stosunku pracy. Jego odwołanie nie wymaga więc uzyskania zgody rady.

W orzecznictwie sądów administracyjnych prezentowany jest pogląd, iż uchwała o odwołaniu ze stanowiska dyrektora szkoły, nie jest aktem podjętym w sprawie

z zakresu administracji publicznej. Chociaż brak jest ustawowej definicji tego pojęcia, to w orzecznictwie i doktrynie przyjmuje się, że sprawy z zakresu administracji publicznej obejmują działania z wyłączeniem tych, które rodzą bezpośrednio skutki cywilnoprawne. Zaskarżona uchwała niewątpliwie rodzi skutki cywilnoprawne. Jest ona oświadczeniem woli tego organu wywołującym skutki w sferze stosunków pracy, co wyklucza możliwość jej zaskarżenia na mocy art. 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo

o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) dalej p.p.s.a. Skarżący zaś wytoczył powództwo przed sądem pracy. Z ugruntowanego orzecznictwa sądów pracy wynika, iż właściwą drogą jest droga postępowania przed sądem powszechnym - jest dopuszczalną drogą kwestionowania zasadności

i prawidłowości odwołania, zaś orzeczenie sądu administracyjnego nie wywoła skutku

w postaci automatycznego przywrócenia skarżącego do pracy. W orzecznictwie ugruntowany jest pogląd, zgodnie z którym samo powołanie kandydata wyłonionego

w drodze konkursu na określone stanowisko, jak i jego odwołanie, jest czynnością z zakresu prawa pracy - (por. np. postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wielkopolskim z dnia 8 stycznia 2009 r. sygn. akt II SA/Go 689/08; wyrok NSA z dnia 14 lutego 2001 r., sygn. akt II SA 2908/00, Pr. Pracy 2001, nr 4, s. 42, - postanowienie SN z dnia 29 sierpnia 2001 r., sygn. akt III RN 123/01, OSNCP 2002, nr 12, poz. 282).

Rozstrzygnięciem nadzorczym z dnia [...] lutego 2012 r. nr [...] dołączonym do akt sprawy Wojewoda D., na podstawie art. 79 ust. 1 ustawy o samorządzie powiatowym stwierdził nieważność § 1 zaskarżonej uchwały Zarządu Powiatu K., którym to przepisem odwołano skarżącego z funkcji dyrektora Zespołu Szkół Zawodowych i Ogólnokształcących w K. G.

Wyrokiem z dnia 28 czerwca 2012 r. sygn. akt IV SA/Wr 232/12, Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu oddalił skargę Zarządu Powiatu K. na powyższe rozstrzygniecie Wojewody D.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

W pierwszym rzędzie należy odnieść się do wniosku odpowiadającego na skargę o jej odrzucenie z tego względu, że uchwała o odwołaniu ze stanowiska dyrektora szkoły – jak wywodzi – nie jest aktem podjętym w sprawie z zakresu administracji publicznej.

W orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego dominuje jednakże pogląd, że odwołanie nauczyciela ze stanowiska dyrektora szkoły chociaż wywołuje skutki w sferze stosunku pracy, generalnie nie jest czynnością prawa pracy. Powoduje bowiem tylko pozbawienie nauczyciela stanowiska dyrektora szkoły, nie zaś zatrudnienia na stanowisku nauczyciela. Jak wskazał Naczelny Sąd Administracyjny w uchwale składu siedmiu sędziów z dnia 16 grudnia 1996 r., sygn. OPS 6/96 (ONSA 1997 r. nr 2, poz. 48) akt odwołania, podobnie jak powierzenia stanowiska dyrektora szkoły traktować należy jako władczą wypowiedź organu administracji w sprawie należącej do jego zadań publicznych. Akty te winny być zatem postrzegane jako akty administracyjne, które dodatkowo wywołują prawne skutki w sferze regulowanej prawem pracy. W związku z tym odwołanemu dyrektorowi służą również roszczenia odszkodowawcze, jako następstwa odwołania ze stanowiska, których może dochodzić przed właściwym sądem pracy. Jednakże sam fakt, że akt administracyjny wywiera skutki w sferze prawa pracy, z tego powodu nie przestaje być aktem administracyjnym, podlegającym zatem kontroli pod względem zgodności z prawem. W myśl art. 184 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej sądy administracyjne sprawują, w zakresie ustawowo określonym, kontrolę działalności administracji publicznej, a kontrola ta obejmuje również orzekanie o zgodności z ustawami uchwał organów jednostek samorządu terytorialnego (...) (por. wyrok NSA z dnia 9 grudnia 2008 r., sygn. akt

I OSK 637/08).

W cytowanym wyroku zwraca uwagę ogólny charakter tezy uchwały NSA z dnia 16 grudnia 1996 r. w kwestii aktu odwołania jak i powierzenia stanowiska dyrektora szkoły, jako władczej wypowiedzi organu administracji w sprawie należącej do jego zadań publicznych. Stąd nie powinno budzić wątpliwości, że taki sam charakter aktu

z zakresu administracji publicznej będzie mieć uchwała w tym przedmiocie także gdy odwoływaną ze stanowiska dyrektora szkoły będzie osoba niebędąca nauczycielem.

Jak wynika z akt sprawy skarżący w dniu 10 maja 2010 r. na mocy uchwały Zarządu Powiatu K. nr [...] w sprawie powierzenia stanowiska, dyrektora Zespołu Szkół Zawodowych i Ogólnokształcących w K. G. został powołany na stanowisko dyrektora Zespołu Szkół Zawodowych i Ogólnokształcących w K.G. na okres od 11 maja 2010 r. do 31 sierpnia 2014 r. Jako podstawę prawną powołania organ wykonawczy wskazał art. 36 ust. 2 ustawy o systemie oświaty, stanowiący, że: "Szkołą lub placówką może również kierować osoba niebędąca nauczycielem powołana na stanowisko dyrektora przez organ prowadzący, po zasięgnięciu opinii organu sprawującego nadzór pedagogiczny".

W dniu 5 grudnia 2011 r. Starosta K. dokonała negatywnej oceny okresowej dyrektora Zespołu Szkół Zawodowych i Ogólnokształcących w K.G., jako pracownika samorządowego - kierownika jednostki organizacyjnej Powiatu K.

Na podstawie tej oceny, w oparciu o art. 38 ust. 1 pkt 1b w zw. z art. 38a ustawy o systemie oświaty, w dniu 30 grudnia 2011 r. Zarząd Powiatu K. uchwałą nr [...] odwołał skarżącego ze stanowiska dyrektora Zespołu Szkół Zawodowych i Ogólnokształcących w K. G. (§ 1) i cofnął mu stosowne pełnomocnictwo (§ 2).

Wojewoda D. kontrolując tę uchwałę słusznie jednakże stwierdził, że uchwała ta, w § 1, została podjęta z istotnym naruszeniem art. 25 ust. 2 ustawy z dnia

8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym, gdyż podjęcia tego aktu prawnego nie poprzedziła zgoda Rady Gminy w K. G. na rozwiązanie stosunku pracy

z radnym – dyrektorem Zespołu Szkół Zawodowych i Ogólnokształcących w K.G. (wspomniane w części wstępnej uzasadnienia rozstrzygnięcie nadzorcze).

Zgodnie z art. 25 ust. 2 ustawy o samorządzie gminnym: "Rozwiązanie z radnym stosunku pracy wymaga uprzedniej zgody rady gminy, której jest członkiem. Rada gminy odmówi zgody na rozwiązanie stosunku pracy z radnym, jeżeli podstawą rozwiązania tego stosunku są zdarzenia związane z wykonywaniem przez radnego mandatu".

W związku z powzięciem przez organ nadzoru informacji, iż odwołany dyrektor jest jednocześnie radnym Rady Miejskiej w K. G., pismem z dnia

12 stycznia 2012 r. organ nadzoru zwrócił się do Zarządu Powiatu K. o informację, czy przed podjęciem uchwały Zarząd uzyskał zgodę Rady Miejskiej

w K. G. na rozwiązanie stosunku pracy z radnym, którym jest odwołany.

W odpowiedzi, Starosta K., pismem z dnia 18 stycznia 2012 r. wyjaśnił, że przed podjęciem uchwały nr 81/2011 z dnia 30 grudnia 2011 r. Zarząd Powiatu K. nie wystąpił o zgodę do rady gminy, wymaganą przez art. 25 ust. 2 ustawy o samorządzie gminnym.

Powyższe potwierdził również odwołany dyrektor, jednocześnie Przewodniczący Rady Miejskiej w K. G., w piśmie skierowanym do Wojewody D. z dnia 2 stycznia 2012 r.

Naruszenie art. 25 ust. 2 ustawy o samorządzie gminnym polegające na nieuzyskaniu zgody Rady Miejskiej w K. G. na rozwiązanie stosunku pracy z radnym należy uznać za istotne naruszenie prawa skutkujące stwierdzenie nieważności uchwały w tej części.

Organ nadzoru przy tym zwrócił uwagę, iż w sytuacji pracownika – radnego ustawodawca zobowiązał pracodawcę nie do zasięgnięcia opinii, ale do uzyskania zgody na rozwiązanie stosunku pracy. Tym samym z jednej strony powierzył organowi stanowiącemu samorządu terytorialnego funkcję kontrolną, uprawniającą w tym zakresie do ingerencji w indywidualny stosunek pracy, łączący pracodawcę

z pracownikiem, z drugiej zaś strony ustanowił przepis art. 25 ust. 2 ustawy

o samorządzie gminnym, który należy zakwalifikować do norm prawnych bezwzględnie obowiązujących, których stosowania nie mogą wyłączyć, ani ograniczyć, wola stron, ani inne akty niższej rangi (wyrok NSA z dnia 2 kwietnia 2008 r., sygn. akt II OSK 16/18).

W związku z powyższym uzyskanie wcześniejszej zgody Rady Miejskiej

w K.G. na odwołanie skarżącego ze stanowiska dyrektora Zespołu Szkół Zawodowych i Ogólnokształcących w K.G., było niezbędne do rozwiązania łączącego strony stosunku pracy. Powyższe stanowisko znajduje potwierdzenie w linii orzeczniczej sądów administracyjnych, zgodnie z którą: "Rozwiązanie stosunku pracy

z radnym będącym pracownikiem zatrudnionym na podstawie powołania wymaga uprzedniej zgody rady gminy, której jest członkiem. Wymóg uzyskania uprzedniej zgody rady gminy odnosi się do zamierzonego, definitywnego rozwiązania każdego stosunku pracy. Bez znaczenia jest okoliczność, czy mamy do czynienia z pracownikiem zatrudnionym na podstawie umowy o pracę, mianowania, wyboru, czy powołania." (wyrok NSA z dnia 2 kwietnia 2008 r., sygn. akt II OSK 22/08).

Argumentacja ta, legła u podstaw rozstrzygnięcia nadzorczego, o jakim wcześniej była mowa, a nadto w pełni została zaakceptowana przez Tutejszy Sąd, który wyrokiem z dnia 28 czerwca 2012 r., sygn. akt IV SA/Wr 232/12 oddalił skargę Zarządu Powiatu K. na to rozstrzygnięcie.

Z tego też względu orzekanie w niniejszej sprawie o legalności § 1 omówionej na wstępie uchwały stało się z oczywistych względów bezprzedmiotowe (art. 161 § 1 pkt 3 p.p.s.a.). Na potwierdzenia można powołać postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 9 lipca 2004 r., sygn. akt I SA/Gd 608/01 –

B. Dauter i in.: Prawo o postępowaniu p.s.a. Komentarz, str. 376), wydane w zbliżonej sytuacji. Stwierdza ono, że postępowanie sądowoadministracyjne staje się bezprzedmiotowe z innej przyczyny wtedy, gdy organ podatkowy I instancji odrębną decyzją umarza zaległość podatkową, której wysokość została określona w decyzjach zaskarżonych do sądu administracyjnego.

Na zasadzie art. 161 § 1 pkt 3 p.p.s.a. Sąd więc orzekł jak w pkt II sentencji wyroku.

Sąd natomiast stwierdził nieważność, zaskarżonej przez odwołanego dyrektora, uchwały w części nieobjętej tym rozstrzygnięciem nadzorczym, w szczególności postanowienia § 2 obejmującego cofnięcie udzielonego skarżącemu pełnomocnictwa do składania oświadczeń woli w zakresie praw i zobowiązań majątkowych związanych z prowadzeniem bieżącej działalności Zespołu Szkół Zawodowych i Ogólnokształcących w K. G. oraz do podejmowania czynności prawnych i występowania

w postępowaniu sądowym i administracyjnym we wszystkich sprawach związanych z działalnością statutową Zespołu Szkół Zawodowych i Ogólnokształcących w K. G., a także do ustanawiania innych pełnomocników zgodnie z art. 106 kc.

Nie ulega wątpliwości, że pomiędzy tymi dwoma postanowieniami uchwały (§ 1

i § 2) zachodzi ścisły, organiczny związek, że bez funkcjonowania jej § 1 niemożliwe jest utrzymywanie w obrocie prawnym przepisu § 2, a tym bardziej §§ 3 i 4. Skoro więc brak zgody rady stanowił istotne naruszenie prawa, a konkretnie art. 25 ust. 2 ustawy

o samorządzie gminnym i pociągał za sobą nieważność odwołania skarżącego ze stanowiska dyrektora zespołu szkół, to tym samym powinien skutkować nieważnością

i pozostałych postanowień uchwały.

Na podstawie art. 147 § 1 p.p.s.a. Sąd zatem orzekł jak w pkt I sentencji wyroku, a nadto w oparciu o art. 152 p.p.s.a. wobec treści wyroku orzekł, iż zaskarżona uchwała w części określonej w jego punkcie I nie może być wykonana.

Orzeczenie o kosztach natomiast (pkt IV sentencji wyroku) ma podstawę w art. 200 p.p.s.a.