Wyrok NSA, sygn. akt I OSK 3429/18
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2019-12-06 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6480
Hasła tematyczne: Dostęp do informacji publicznej
Skarżony organ: Rektor Uniwersytetu/Politechniki/Akademii
Treść wyniku: Uchylono zaskarżony wyrok i przekazano sprawę do ponownego rozpoznania przez Wojewódzki Sąd Administracyjny
Powołane przepisy: article: art. 1 ust. 1
journal: Dz.U. 2011 nr 204 poz 1195
law: Ustawa z dnia 16 września 2011 r. o zmianie ustawy o dostępie do informacji publicznej oraz niektórych innych ustaw.
article: art. 141 § 4, art. 185 § 1
journal: Dz.U. 2019 poz 2325
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Wojciech Jakimowicz (spr.) Sędziowie NSA Aleksandra Łaskarzewska del. WSA Dariusz Chaciński Protokolant sekretarz sądowy Tomasz Weiher po rozpoznaniu w dniu 22 listopada 2019 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej Rektora Uniwersytetu Szczecińskiego od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie z dnia 14 czerwca 2018 r. sygn. akt II SA/Sz 522/18 w sprawie ze skargi A.P. na decyzję Rektora Uniwersytetu Szczecińskiego z dnia [..] marca 2018 r. nr [..] w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej 1. uchyla zaskarżony wyrok i przekazuje sprawę Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Szczecinie do ponownego rozpoznania; 2. zasądza od A.P. na rzecz Rektora Uniwersytetu Szczecińskiego kwotę 600 (sześćset) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego.


UZASADNIENIE

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie wyrokiem z dnia 14 czerwca 2018 r., sygn. akt: II SA/Sz 522/18 po rozpoznaniu sprawy ze skargi A.P. na decyzję Rektora Uniwersytetu Szczecińskiego z dnia [..] marca 2018 r., znak: [..] w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej, uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Dziekana Wydziału [..] Uniwersytetu Szczecińskiego z dnia [..] stycznia 2018 r., nr [..] oraz zasądził zwrot kosztów postępowania na rzecz skarżącego.

Wyrok ten zapadł w następującym stanie faktycznym i prawnym sprawy:

Wnioskiem z dnia 27 grudnia 2017 r. A.P. powołując się na ustawę o dostępie do informacji publicznej zwrócił się do Dziekana Wydziału [..] Uniwersytetu Szczecińskiego o udostępnienie wszystkich pism, które Dziekan bądź Prodziekani wystosowali do jakichkolwiek organów, instytucji bądź władz (w tym w szczególności Rektora US, Prorektorów, Prokuratury w sprawach związanych z osobą A.P. związanych z postępowaniem karnym w sprawie [..] oraz postępowaniem dyscyplinarnym bądź wyjaśniającym o tym samym przedmiocie (postepowanie karne prowadzone było na wniosek Rektora)). Wnioskodawca jednocześnie zażądał przesłania skanów pism na podany adres email bądź informacji, że pisma nigdy nie były wysłane.

Dziekan Wydziału [..] Uniwersytetu Szczecińskiego publicznej uznając, że żądanie dotyczy informacji przetworzonej, po uprzednim bezskutecznym wezwaniu do wykazania, że żądana informacja jest szczególnie istotna dla interesu publicznego, decyzją z dnia [..] stycznia 2018 r., nr [..] odmówił udostępnienia informacji. W uzasadnieniu decyzji organ stwierdził, że nie jest dysponentem żądanej informacji w zakresie wykonywanych kompetencji, a jest nim organ władzy publicznej prowadzący postępowanie odrębne, w którym dostęp do akt sprawy regulują przepisy szczególne. Nadto informacje objęte żądaniem wniosku nie obejmują danych istotnych dla dużego kręgu potencjalnych odbiorców, a udostępnienie wnioskowanych informacji służyłoby wyłącznie realizacji celów osobistych wnioskodawcy. Dodatkowo Dziekan uznał, że wniosek był zbieżny treściowo z wcześniejszym wnioskiem z dnia 27 marca 2017 r., wobec którego wydano ostateczną decyzję Rektora US z dnia [..]października 2017 r., znak: [..] stwierdzającą, że informacja objęta wnioskiem ma charakter przetworzony.

Po rozpoznaniu odwołania, Rektor Uniwersytetu Szczecińskiego decyzją z dnia [..] marca 2018 r., znak: [..] utrzymał w mocy decyzję Dziekana Wydziału [..] Uniwersytetu Szczecińskiego z dnia [..] stycznia 2018 r., nr [..] podzielając w całości argumentację organu I instancji, zarówno co do charakteru żądanej informacji (uznając, że wniosek dotyczył informacji publicznej przetworzonej), jak i co do podstaw takiej oceny, tj. wskazując, że ocena żądania została dokonana wobec zbieżnego treściowo wniosku w decyzji Rektora Uniwersytetu Szczecińskiego z dnia [..] października 2017 r., znak: [..].

A.P. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie skargę, zarzucając decyzji naruszenie art. 61 ust. 1 Konstytucji RP poprzez nieuprawnione ograniczenie prawa do informacji publicznej oraz art. 3 ust. 1 pkt 1 ustawy o dostępie do informacji publicznej poprzez jego błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie, skoro wniosek – w ocenie skarżącego - nie dotyczył informacji przetworzonej.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie podtrzymując swoje dotychczasowe stanowisko.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie uwzględniając skargę stwierdził, że skoro poza sporem jest, że żądane przez skarżącego pisma lub udzielenie informacji, że nigdy takie pisma nie były wysyłane, stanowią informacje publiczne, to nie było podstaw do kwestionowania publicznego charakteru żądanej informacji. Przyjmując, że wniosek dotyczył informacji publicznej Sąd I instancji ocenił kwalifikację organów żądania wniosku za dotyczący informacji o charakterze przetworzonym za wadliwą. Zdaniem Sądu, z uzasadnienia zaskarżonej decyzji nie wynika, by podstawą odmowy udostępnienia skarżącemu żądanej informacji był jej rozmiar o charakterze wyjątkowym oraz aby względy natury technicznej, organizacyjnej, osobowej czy też finansowej lub inne, stanowiły przeszkodę w jej udzieleniu w formie tzw. informacji publicznej prostej. Z kolei oparcie się na argumentacji zawartej w innej ostatecznej decyzji wydanej w sprawie z innego wniosku skarżącego, tj. wniosku z dnia 27 marca 2017 r. było nieuprawnione. Jakkolwiek bowiem wniosek skarżącego z dnia 27 marca 2017 r. w części pokrywa się treściowo z wnioskiem w obecnie rozpoznawanej sprawie, to jego zakres był szerszy. Wydana wówczas decyzja Rektora dotyczyła więc innego przedmiotu sprawy i w związku z tym wiązała strony tylko w tej sprawie.

Sąd I instancji stwierdził w konsekwencji, że organ był zobowiązany rozpoznać w pełni wniosek skarżącego z dnia 27 grudnia 2017 r. w drodze odrębnej decyzji i zaprezentować swoje stanowisko zgodnie z wymogami art. 107 § 3 k.p.a., wykazując konieczność "przetworzenia" posiadanych żądanych informacji publicznych, co winno znaleźć wyraz w uzasadnieniu rozstrzygnięcia organu. Sąd zgodził się z twierdzeniem skargi, że udostępnienie żądanego rodzaju informacji wymagało wykonania jedynie kilku prostych czynności technicznych, tj. odszukania pism w odpowiednich zbiorach, wykonania ich kopii (w formie skanu bądź ksera) oraz przesłania ich do wnioskodawcy. Jednocześnie jednak Sąd zobowiązał organ do oceny przy ponownym rozpoznaniu sprawy, czy informacja żądana we wniosku z dnia 27 grudnia 2017 r. stanowi informację prostą czy przetworzoną, przy uwzględnieniu wiążącej oceny Sądu, stosownie do art. 153 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

Skargę kasacyjną od powyższego wyroku wywiódł Rektor Uniwersytetu Szczecińskiego zaskarżając ten wyrok w całości, wnosząc o uchylenie wyroku w całości i oddalenie skargi, ewentualnie o uchylenie wyroku w całości i przekazanie sprawy Sądowi I instancji do ponownego rozpatrzenia, zasądzenie kosztów postępowania, rozpatrzenie sprawy na rozprawie oraz zarzucając:

1) naruszenie przepisów postępowania, tj.:

- art. 1 i art. 141 § 4 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi poprzez wadliwe uzasadnienie zaskarżonego wyroku, nieodpowiadające wymogom art. 141 § 4, tj. nienależyte wyjaśnienie podstawy prawnej oraz motywów rozstrzygnięcia w kontekście podlegających zastosowaniu w sprawie przepisów prawa materialnego, w szczególności dotyczących kwalifikacji informacji publicznej jako prostej i przetworzonej, jak też na wykazaniu w uzasadnieniu wyroku, na czym – poza samym stwierdzeniem tej okoliczności – polegały błędy organu w zakresie oceny stanu faktycznego sprawy oraz niewłaściwym uzasadnieniu zaskarżonej decyzji skutkujących naruszeniem art. 7, art. 11 oraz art. 107 § 3 k.p.a.;

- art. 1, art. 141 § 4 i art. 153 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi poprzez wadliwe uzasadnienie zaskarżonego wyroku, nieodpowiadające wymogom art. 141 § 4 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi w zakresie wskazań co do dalszego postępowania pozostających częściowo w sprzeczności z innym stanowiskiem Sądu wyrażonym w uzasadnieniu skarżonego wyroku, przy jednoczesnym zastrzeżeniu przez ten Sąd związania organu oceną prawną i wskazaniami co do dalszego postępowania, stosownie do treści art. 153 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, tj. jednoznacznym zakwalifikowaniu wnioskowanej informacji jako informacji prostej oraz zobowiązaniu strony skarżącej w zakresie wytycznych do rozważenia, czy informacja żądana we wniosku z dnia 27 grudnia 2017 r. stanowi informację publiczną prostą czy przetworzoną i jednoczesnym zastrzeżeniem, że organ obowiązany jest uwzględnić wiążącą ocenę Sądu;

- art. 3 § 1 oraz art. 145 § 1 pkt 1lit. a i c Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi przez uwzględnienie skargi i uchylenie decyzji Rektora z dnia [..] marca 2018 r. oraz poprzedzającej ją decyzji Dziekana Wydziału [..] z dnia [..] stycznia 2018 r. pomimo braku naruszenia przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, wskutek bezpodstawnego uznania, że zostały naruszone przepisy art. 7, art. 11 oraz art. 107 § 3 k.p.a., podczas gdy organy obu instancji dokonały wszechstronnej analizy stanu faktycznego sprawy w aspekcie przepisów prawa materialnego wyznaczających zakres ustaleń stanu faktycznego sprawy oraz ustalenia jego prawnych konsekwencji;

- art. 133 § 1 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi poprzez wydanie wyroku bez właściwej analizy akt sprawy i zgromadzonego w niej materiału dowodowego, w tym także akt sprawy z wniosku A.P. z dnia 27 marca 2017 r., a w szczególności bez właściwej analizy uzasadnienia zaskarżonej decyzji w kontekście przepisów prawa materialnego, a przez to uznanie, że Rektor dopuścił się naruszenia art. 7, art. 11 oraz art. 107 § k.p.a. oraz art. 3 ust. 1 pkt 1, art. 14, art. 15, art. 16 oraz art. 17 ust. 1 ustawy o dostępie do informacji publicznej;

- art. 151 w związku z art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c oraz art. 135 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi poprzez niezastosowanie normy art. 151 p.p.s.a. w sytuacji, gdy skarga na zaskarżoną decyzję Rektora US z dnia [..] marca 2018 r. powinna zostać oddalona;

2) naruszenie przepisów prawa materialnego przez ich błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie w związku z naruszeniem art. 1, art. 3 § 1, art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c, art. 135 oraz art. 151 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi w postaci naruszenia:

- art. 3 ust. 1 pkt 1 ustawy o dostępie do informacji publicznej poprzez błędną wykładnię informacji publicznej prostej oraz przetworzonej, a w konsekwencji dokonanie niewłaściwej kwalifikacji informacji wnioskowanej przez A.P. w przedmiotowej sprawie,

- art. 14, art. 15 i art. 16 ustawy o dostępie do informacji publicznej w zw. z art. 17 ust. 1 tej ustawy poprzez błędną ich wykładnię oraz niewłaściwe zastosowanie przejawiające się w sformułowaniu uzasadnienia zaskarżonego wyroku, że zaskarżona decyzja nie odpowiada odpowiednio wymogom procedury wyrażonej w ww. przepisach, podczas gdy strona skarżąca w zakresie przeprowadzonego postępowania właściwie zastosowała ww. przepisy i w zakresie określonej art. 14-16 ustawy o dostępie do informacji publicznej procedury rozstrzygnęła kwestię odmowy udostępnienia informacji publicznej w wymaganej prawem formie prawnej decyzji administracyjnej po uprzednim zakwalifikowaniu wnioskowanej informacji, jako informacji przetworzonej i poinformowaniu na podstawie tej kwalifikacji wnioskodawcy.

W uzasadnieniu skargi kasacyjnej podniesiono, że treść wniosku wskazuje, że obejmuje on nieokreśloną liczbę dokumentów bliżej nie sprecyzowanych, które wymagają ich odnalezienia i weryfikacji, a także procesu anonimizacji. Ponadto w ocenie organu, okoliczność, że wnioskowana informacja odnosi się wyłącznie do osoby wnioskodawcy, a więc nie obejmuje danych istotnych dla dużego kręgu potencjalnych odbiorców i nie dotyczy interesu takiej grupy, a udostępnienie wnioskowanych informacji służyłoby wyłącznie realizacji celów osobistych wnioskodawcy, przesądza o przetworzonym charakterze żądanej informacji publicznej. W tym kontekście w skardze kasacyjnej zauważono, że z jednej strony Sąd zobowiązał organ do ponownego dokonania oceny charakteru informacji, z drugiej jednak, niekonsekwentnie, przyjął, i to bez wiedzy i znajomości danych i rejestrów prowadzonych przez organ, że informacja objęta wnioskiem jest informacją prostą. Organ został tym samym pozbawiony samodzielności w dokonaniu oceny, skoro związany jest oceną prawną zawartą w wyroku. W ocenie skarżącego kasacyjnie nie było także wadliwe jego stanowisko oparte o wcześniejsze rozstrzygnięcie Rektora, który przy rozpoznaniu wniosku z dnia 27 marca 2017 r. dokonał kwalifikacji prawnej żądania – w tym żądania zawartego w punkcie pierwszym tego wniosku – tożsamego treściowo z żądaniem wniosku z dnia 27 grudnia 2017 r.

W odpowiedzi na skargę kasacyjną A.P. wniósł o jej oddalenie i zasądzenie kosztów postępowania kasacyjnego, podnosząc, że wadliwe decyzje organów zostały słusznie uchylone.

Odpowiedź na skargę kasacyjną wniosło także, dopuszczone do postępowania na rozprawie w dniu 14 czerwca 2018 r. Stowarzyszenie [..] popierając wniosek o oddalenie skargi kasacyjnej jako nieuzasadnionej.

Do sprawy wpłynęło w dniu 29 października 2019 r. pismo z dnia 10 października 2019 r. pełnomocnika A.P. zawierające wniosek o oddalenie skargi kasacyjnej jako bezzasadnej oraz podkreślające, że w wyniku zaskarżenia decyzji, wydanej w rezultacie tożsamego treściowo wniosku T.M., zapadł – już prawomocny - wyrok WSA w Szczecinie z dnia 6 lutego 2019 r., jednolity ze stanowiskiem zajętym przez Sąd I instancji w niniejszej sprawie.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 183 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 202 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j.: Dz.U. z 2018 r., poz. 1302), zwanej dalej p.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, bierze jednak z urzędu pod rozwagę nieważność postępowania. W sprawie nie występują, enumeratywnie wyliczone w art. 183 § 2 p.p.s.a., przesłanki nieważności postępowania sądowoadministracyjnego. Z tego względu, przy rozpoznaniu sprawy, Naczelny Sąd Administracyjny związany był granicami skargi kasacyjnej.

Skargę kasacyjną można oprzeć na następujących podstawach:

1) naruszeniu prawa materialnego przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie;

2) naruszeniu przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy (art. 174 p.p.s.a.).

Granice skargi kasacyjnej wyznaczają wskazane w niej podstawy. Rozpoznając skargę kasacyjną w tak zakreślonych granicach stwierdzić należy, że zachodziły podstawy do jej uwzględnienia.

W sytuacji, kiedy skarga kasacyjna zarzuca naruszenie prawa materialnego oraz naruszenie przepisów postępowania, co do zasady w pierwszej kolejności rozpoznaniu podlegają zarzuty naruszenia przepisów postępowania (por. wyrok NSA z dnia 27 czerwca 2012 r., II GSK 819/11, LEX nr 1217424; wyrok NSA z dnia 26 marca 2010 r., II FSK 1842/08, LEX nr 596025; wyrok NSA z dnia 4 czerwca 2014 r., II GSK 402/13, LEX nr 1488113). Podkreślić trzeba, że dla uznania za usprawiedliwioną podstawę kasacyjną z art. 174 pkt 2 p.p.s.a. nie wystarcza samo wskazanie naruszenia przepisów postępowania, ale nadto wymagane jest, aby skarżący wykazał, że następstwa stwierdzonych wadliwości postępowania były tego rodzaju lub skali, iż kształtowały one lub współkształtowały treść kwestionowanego w sprawie orzeczenia (por. wyrok NSA z dnia 5 maja 2004 r., FSK 6/04, LEX nr 129933; wyrok NSA z dnia 26 lutego 2014 r., II GSK 1868/12, LEX nr 1495116).

Częściowo zasadne okazały się zarzuty naruszenia art. 141 § 4 p.p.s.a.

Strona skarżąca kasacyjnie zarzuciła naruszenie powyższego przepisu w powiązaniu z art. 1 p.p.s.a. poprzez wadliwe uzasadnienie zaskarżonego wyroku, tj. nienależyte wyjaśnienie podstawy prawnej oraz motywów rozstrzygnięcia, jak też niewykazanie na czym polegały błędy organu w zakresie oceny stanu faktycznego sprawy oraz niewłaściwe uzasadnienie decyzji. Naruszenie art. 1 p.p.s.a. nie miało i nie mogło mieć miejsca. Przepis powyższy wskazuje zakres stosowania p.p.s.a. stanowiąc, że ustawa ta normuje postępowanie sądowe w sprawach z zakresu kontroli działalności administracji publicznej oraz w innych sprawach, do których jego przepisy stosuje się z mocy ustaw szczególnych (sprawy sądowoadministracyjne). Przepis ten zawierający definicję sprawy administracyjnej ma charakter ogólnoustrojowy i z natury rzeczy zawarta w nim norma nie może być ustawowym wzorcem kontroli prawidłowości postępowania wojewódzkiego sądu administracyjnego (por. wyrok NSA z dnia 16 stycznia 2014 r., II OSK 2553/13). Ponadto kwestionowanie zastosowania tego przepisu prowadziłoby do wniosku, że sprawa, w której orzekał Sąd nie jest sprawą poddaną kontroli sądów administracyjnych, a więc nie będą miały do niej zastosowania przepisy p.p.s.a. w toku jej rozpoznania, co - jak wynika z treści skargi kasacyjnej - nie było intencją jej autora.

Z kolei w odniesieniu do zarzutu naruszenia art. 141 § 4 p.p.s.a. wskazać przede wszystkim należy, że Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w obszernym uzasadnieniu wyjaśnił, co legło u podstaw rozstrzygnięcia o konieczności uchylenia decyzji organów obu instancji, wskazując, że uzasadnienie zaskarżonej decyzji nie zawiera przekonującej argumentacji co do uznania, że żądana informacja stanowi informację przetworzoną. Sąd zaznaczył, że z uzasadnienia decyzji nie wynika, aby podstawą odmowy udostępnienia informacji był jej rozmiar o charakterze wyjątkowym a także, aby względy natury technicznej, organizacyjnej, osobowej czy finansowej lub inne stanowiły przeszkodę w jej udzieleniu. Jednocześnie Sąd wyraźnie podkreślił, że oparcie się na argumentacji z innej decyzji wydanej w sprawie wszczętej innym wnioskiem było nieuprawnione. Tym samym Sąd zauważył, że decyzje wydane w niniejszej sprawie należytej argumentacji nie zawierają. Wyjaśniając treść przepisów art. 11 i 7 k.p.a. Sąd wytknął organom brak dokonania odpowiednich ustaleń i analiz w odniesieniu do konieczności przetworzenia informacji i zobowiązał do ponownej oceny wniosku pod kątem, czy żądana informacja stanowi informację prostą czy przetworzoną, stosując właściwą procedurę. Sąd wskazał także, że podstawą prawną rozstrzygnięcia było stwierdzenie naruszeń prawa materialnego oraz przepisów postępowania.

Niemniej jednak zarzut nienależytego wyjaśnienia podstawy prawnej oraz motywów rozstrzygnięcia należało uwzględnić. Sposób wykonania przez wojewódzki sąd administracyjny wynikającego z art. 141 § 4 p.p.s.a. obowiązku wskazania w uzasadnieniu wyroku obok faktycznej, także i prawnej podstawy rozstrzygnięcia oraz jej wyjaśnienia, nie pozostaje bez wpływu na możliwość skontrolowania trafności rozstrzygnięcia przez Naczelny Sąd Administracyjny. Niewątpliwie uzasadnienie wyroku sądu pierwszej instancji powinno być sporządzone w sposób umożliwiający instancyjną kontrolę zaskarżonego wyroku. Dlatego też obowiązkiem wojewódzkiego sądu administracyjnego jest wyjaśnienie motywów podjętego rozstrzygnięcia w taki sposób, który umożliwi przeprowadzenie kontroli instancyjnej zaskarżonego orzeczenia, wówczas gdy strona postępowania poprzez wniesienie skargi kasacyjnej żąda kontroli tego orzeczenia. W orzecznictwie podkreśla się, że kontrola orzeczenia nie jest możliwa zarówno wtedy, gdy uzasadnienie zaskarżonego orzeczenia nie zawiera elementów określonych w art. 141 § 4 p.p.s.a., jak również w sytuacji, gdy uzasadnienie orzeczenia zawierające wymagane elementy sformułowane jest jednak w sposób lakoniczny, niejasny, uniemożliwiający jednoznaczne ustalenie stanu faktycznego i prawnego sprawy stanowiącego podstawę kontrolowanego orzeczenia sądu (por. uchwała NSA z 15 lutego NSA z 15 lutego 2010 r., II FPS 8/09 oraz (przykładowo) wyrok NSA z dnia 12 października 2010 r., II OSK 1620/10). Tymczasem uzasadnienie wyroku wydanego w niniejszej sprawie wskazuje, że Sąd I instancji, jakkolwiek szczegółowo motywując ostateczny wniosek o konieczności dokonania przez organ kwalifikacji żądanej wnioskiem informacji na podstawie samodzielnych ustaleń w sprawie i zawarcia szczegółowego wyjaśnienia podjętego przez organ rozstrzygnięcia, pominął w swoich własnych rozważaniach konieczność wyjaśnienia kwestii zasadniczej, tj. czy wniosek w niniejszej sprawie w ogóle dotyczył informacji publicznej, a w konsekwencji m.in. ustalenia, która z form załatwienia sprawy zainicjowanej tym wnioskiem, określonych w art. 14 ust. 1 i 2 oraz art. 16 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (t.j.: Dz.U. z 2016 r., poz. 1764) – dalej: u.d.i.p., miała w niniejszej sprawie zastosowanie.

Ocena, że zaskarżona decyzja podlegała kontroli Sądu pod kątem uwzględnienia przepisów prawa materialnego dotyczących charakteru informacji publicznej prostej i przetworzonej, nie mogła opierać się wyłącznie na stwierdzeniu braku sporu pomiędzy stronami co do charakteru informacji objętej wnioskiem jako informacji publicznej. Analiza uzasadnienia zaskarżonego wyroku wykazuje, że Sąd I instancji przyjął, że poza sporem jest okoliczność, że żądane przez skarżącego pisma w formie skanów lub udzielenie informacji, że nigdy takie pisma nie były wysyłane – stanowią informacje publiczne, i w oparciu o to ustalenie nie znalazł podstaw do kwestionowania publicznego charakteru żądanej informacji. Tymczasem obowiązkiem Sądu (art. 134 § 1 p.p.s.a.) jest rozstrzyganie w granicach sprawy. Sąd nie jest związany powołaną podstawą prawną oraz zarzutami i wnioskami skargi. Brak przedstawienia uargumentowanej merytorycznie oceny, czy w ogóle, zdaniem Sądu, treść wniosku dotyczyła informacji publicznej, nie pozwala stwierdzić, czy Sąd w istocie zbadał wniosek i w konsekwencji tego zbadania zgodził się ze stronami postępowania, że wniosek ten dotyczył informacji publicznej, czy jedynie przyjął, wobec zgodnych poglądów organu i skarżącego, że granice sprawy wyznaczone są stanowiskami stron.

Odniesienie się przez Sąd I instancji do kluczowej w sprawie kwestii kwalifikacji informacji objętej wnioskiem jako informacji publicznej było konieczne i z tego względu, że dopiero po stwierdzeniu, że wnioskowana informacja stanowi informację publiczną można dokonywać kwalifikacji, czy stanowi ona informację prostą czy też wymaga, w związku z treścią wniosku, przetworzenia. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie nie wyjaśnił w sposób wskazany w art. 141 § 4 p.p.s.a., czy informacja objęta wnioskiem jest informacją publiczną, a tym samym czy miały zastosowanie normy będące podstawą wydawania decyzji w sprawie zainicjowanej wnioskiem z dnia 27 grudnia 2017 r. W sprawach z zakresu dostępu do informacji publicznej obowiązkiem wojewódzkiego sądu administracyjnego jest zbadanie, czy w sprawie prawidłowo zastosowano przepisy u.d.i.p., w tym również art. 1 ust. 1 tej ustawy. Dopiero ustalenie i wykazanie, że treść wniosku obejmuje żądanie udostępnienia informacji publicznej pozwala na dalsze rozważania m.in. co do prostego lub przetworzonego charakteru informacji publicznej. W realiach niniejszej sprawy kwestia wyjaśnienia podstaw zakwalifikowania informacji objętej wnioskiem z dnia 27 grudnia 2017 r. jako informacji publicznej nabiera szczególnego znaczenia, gdy się zważy, że w uzasadnieniach decyzji obydwu instancji wskazywano, że wniosek A.P. dotyczący osoby A.P. służy wyłącznie realizacji celów osobistych wnioskodawcy, a zgodnie ze stanowiskiem prezentowanym w orzecznictwie NSA wniosek o informacje "ad personam" nie jest w tym zakresie wnioskiem o udostępnienie informacji publicznej (por. wyrok NSA z dnia 14 września 2010 r., I OSK 1035/10, w którym zakwestionowano publiczny charakter informacji ad personam).

Nie był także pozbawiony podstaw zarzut naruszenia art. 141 § 4 p.p.s.a. w zakresie sposobu wyartykułowania w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku wskazań co do dalszego postępowania. Z jednej strony Sąd I instancji kategorycznie stwierdził, że z treści żądania zawartego we wniosku z dnia 27 grudnia 2017 r. nie wynika, by skarżący żądał informacji publicznej wymagającej przetworzenia (strona 20 uzasadnienia) i wskazał, że "zgodzić się należało ze Skarżącym, że udostępnienie żądanego rodzaju informacji wymagało wykonania jedynie kilku prostych czynności technicznych, tj. odszukania pism w odpowiednich zbiorach, wykonania ich kopii oraz przesłanie ich wnioskodawcy" (strona 19 uzasadnienia wyroku), a jednocześnie – z drugiej strony – wbrew tej ocenie, zobowiązał organ do dokonania ustaleń w zakresie charakteru żądanej informacji, tj. w zakresie ustaleń, czy informacja ta ma charakter prosty czy przetworzony (strona 21 uzasadnienia).

Zgodnie z ugruntowanym stanowiskiem judykatury podnoszone w ramach podstawy kasacyjnej określonej w art. 174 pkt 2 p.p.s.a. naruszenie art. 141 § 4 p.p.s.a. przez Sąd I instancji może zostać uwzględnione przez Naczelny Sąd Administracyjny, jeśli zawarta w uzasadnieniu relacja jest niepełna, niejasna, niespójna lub zawierająca innego rodzaju wadę, która nie pozwala na dokonanie kontroli kasacyjnej (por. wyroki NSA z dnia 13 stycznia 2012 r., I FSK 1696/11; z dnia 16 sierpnia 2012 r., II GSK 285/12; z dnia 19 grudnia 2013 r., II GSK 2321/13). Z taką sytuacją mamy do czynienia w realiach niniejszej sprawy. Funkcja uzasadnienia orzeczenia wyraża się bowiem i w tym, że jego adresatem, oprócz stron, jest także Naczelny Sąd Administracyjny. Tworzy to więc po stronie wojewódzkiego sądu administracyjnego obowiązek wyjaśnienia motywów podjętego rozstrzygnięcia w taki sposób, który umożliwi przeprowadzenie kontroli instancyjnej zaskarżonego orzeczenia w sytuacji, gdy strona postępowania zażąda, poprzez wniesienie skargi kasacyjnej, jego kontroli.

Skoro trafny okazał się zarzut naruszenia art. 141 § 4 p.p.s.a., to przedwczesne byłoby wyrażanie przez NSA stanowiska co do pozostałych zarzutów naruszenia przepisów postępowania oraz co do prawidłowości wykładni i zastosowania w realiach niniejszej sprawy przepisów prawa materialnego. W orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego podkreśla się, że wadliwość uzasadnienia wyroku czyni przedwczesną ocenę pozostałych zarzutów skargi kasacyjnej (postanowienie NSA z dnia 22 maja 2014 r., II OSK 481/14; wyrok NSA z dnia 9 czerwca 2015 r., I GSK 465/15).

Z wyżej wskazanych względów zasadne było uchylenie zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Szczecinie na podstawie art. 185 § 1 p.p.s.a. Sąd I instancji ponownie rozpoznając sprawę uwzględni powyższe uwagi, a dokonując kontroli zaskarżonej decyzji uwzględni treść art. 134 § 1 p.p.s.a. i w sposób czytelny uzasadni swoje stanowisko. Sąd I instancji dokona oceny zaskarżonej decyzji mając na uwadze, że warunkiem prawidłowego i skutecznego wydania decyzji jest skierowanie jej do strony, co oznacza, że organ zamierzając wydać decyzję o odmowie udostępnienia informacji publicznej zobowiązany jest do wezwania wnioskodawcy do podpisania wniosku.

O kosztach postępowania kasacyjnego orzeczono na podstawie art. 203 pkt 2 p.p.s.a.