Wyrok WSA w Poznaniu, sygn. akt I SA/Po 756/15
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu
Data orzeczenia: 2015-05-28 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6110 Podatek od towarów i usług
Hasła tematyczne: Podatkowe postępowanie
Podatki inne
Skarżony organ: Dyrektor Izby Skarbowej
Treść wyniku: Uchylono decyzję I i II instancji
Powołane przepisy: article: art. 116 § 1, art. 116 § 2, art. 116 § 4, art. 120, art. 121 § 1, art. 122, art. 187 § 1, art. 191, art. 199, art. 210 § 4
journal: Dz.U. 1997 nr 137 poz 926
law: Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa.
article: art. 10, art. 11, art. 21 ust. 1, art. 21 ust. 2
journal: Dz.U. 2003 nr 60 poz 535
law: Ustawa z dnia 28 lutego 2003 r. Prawo upadłościowe i naprawcze

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Aleksandra Kiersnowska-Tylewicz (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Izabela Kucznerowicz Sędzia WSA Dominik Mączyński Protokolant: st. sekr. sąd. Ewa Szydłowska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 28 maja 2015 r. sprawy ze skargi [...] na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej [...] z dnia [...] r. Nr [...] w przedmiocie orzeczenia o solidarnej odpowiedzialności podatkowej byłego członka zarządu za zaległości podatkowe spółki z tytułu podatku od towarów i usług za miesiąc grudzień 2008 r. oraz kosztów postępowania egzekucyjnego I. uchyla zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję Naczelnika [...] Urzędu Skarbowego [...] z dnia [...] r. Nr [...]; II. stwierdza, że decyzje wymienione w punkcie pierwszym nie podlegają wykonaniu do dnia uprawomocnienia się niniejszego wyroku; III. zasądza od Dyrektora Izby Skarbowej [...] na rzecz skarżącej kwotę [...] tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.


UZASADNIENIE

I SA/Po 756/15

UZASADNIENIE

Decyzją z dnia [...] lutego 2012 r. nr [...] Naczelnik Pierwszego Wielkopolskiego Urzędu Skarbowego w P. orzekł wobec E. Ł. (zwanej dalej również skarżącą) o solidarnej odpowiedzialności podatkowej jako byłego członka zarządu L. sp. z o.o. w likwidacji (dalej zwanej również Spółką) za zaległość podatkową Spółki, powstałą z tytułu obowiązków ciążących na podatniku podatku od towarów i usług, za miesiąc grudzień 2008 r. w kwocie [...] zł wraz z odsetkami do dnia [...] lipca 2010 r. w wysokości [...] zł wraz z kosztami postępowania egzekucyjnego w wysokości [...] zł.

Jak wynika z uzasadnienia decyzji organu I instancji L. sp. z o.o. w likwidacji posiadała zaległości w podatkach VAT, PIT i CIT na łączną kwotę [...] zł (bez odsetek). Powyższe zaległości są wierzytelnościami Naczelnika Pierwszego Wielkopolskiego Urzędu Skarbowego w P. i stały się podstawą wszczęcia i prowadzenia egzekucji administracyjnej. W wyniku podjętej przez Naczelnika Pierwszego Wielkopolskiego Urzędu Skarbowego egzekucji administracyjnej dokonano szeregu czynności egzekucyjnych, jednak postanowieniem z dnia [...].07.2011 r. nr [...] umorzono postępowanie egzekucyjne ze względu na bezskuteczność egzekucji. Organ pierwszej instancji zauważył przy tym, że Spółka zaprzestała prowadzenia działalności gospodarczej z powodu likwidacji firmy. Ponadto, w wyniku zapytań, skierowanych np. do Centrum Informacji o Zastawach Rejestrowych Krajowego Rejestru Sądowego oraz ksiąg wieczystych Ministerstwa Sprawiedliwości w W., nie uzyskano informacji o jakimkolwiek majątku Spółki. Co więcej organ zaznaczył, że odpis pełny z KRS nr KRS [...] (na dzień [...].01.2011 r.), wskazuje na uchwałę nr [...], podjętą w dniu [...].10.2009r. przez Zgromadzenie Wspólników "L." sp. z o.o. w sprawie rozwiązania Spółki (akt notarialny nr [...]). Natomiast z dniem [...].08.2010r. uprawomocniło się wykreślenie ww. podmiotu z KRS.

Naczelnik Urzędu Skarbowego zaznaczył, że postępowanie egzekucyjne, prowadzone wobec Spółki, nie przyniosło rezultatu w postaci zaspokojenia wymagalnych należności Skarbu Państwa. W toku prowadzonego postępowania egzekucyjnego, nie uzyskano żadnej kwoty pieniężnej, która umożliwiałaby zaspokojenie istniejącej zaległości, wobec czego egzekucja okazała się w całości bezskuteczna. Zaznaczono także, iż L. sp. z o.o., posiada objęte postępowaniem egzekucyjnym zaległości wobec ZUS-u.

Mając powyższe na uwadze organ podatkowy I instancji wszczął postępowanie w sprawie orzeczenia o solidarnej odpowiedzialności podatkowej byłego członka zarządu L. sp. z o.o. – E. Ł.

Organ I instancji zaznaczył przy tym, iż zakres odpowiedzialności osób trzecich został uregulowany w art. 107 § 1 ustawy Ordynacja podatkowa, który wskazuje iż, za zaległości podatkowe podatnika odpowiadają całym swoim majątkiem solidarnie z podatnikiem również osoby trzecie. Natomiast zgodnie z art. 107 § 2 pkt 2 ww. ustawy jeżeli dalsze przepisy nie stanowią inaczej, osoby trzecie odpowiadają również za odsetki za zwłokę od zaległości podatkowych, a także za koszty postępowania egzekucyjnego - art. 107 § 2 pkt 4 wskazanej ustawy.

Organ I instancji podkreślił, że jedną z form odpowiedzialności osób trzecich za zaległości podatkowe jest odpowiedzialność członka zarządu za zaległości spółki z ograniczoną odpowiedzialnością uregulowana w art. 116 § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2005r., Nr 8, poz. 60 z późn. zm.). Stanowi on, iż za zaległości podatkowe spółki z ograniczoną odpowiedzialnością spółki z ograniczoną odpowiedzialnością w organizacji, spółki akcyjnej i spółki akcyjnej w organizacji odpowiadają solidarnie całym swoim majątkiem członkowie jej zarządu, jeżeli egzekucja z majątku spółki okazała się w całości lub w części bezskuteczna, a członek zarządu nie wykazał, że we właściwym czasie zgłoszono wniosek o ogłoszenie upadłości lub wszczęto postępowanie zapobiegające ogłoszeniu upadłości (postępowanie układowe) albo że niezgłoszenie wniosku o ogłoszenie upadłości oraz niewszczęcie postępowania zapobiegającego ogłoszeniu upadłości (postępowania układowego) nastąpiło bez jego winy oraz nie wskazuje mienia spółki, z którego egzekucja umożliwi zaspokojenie zaległości podatkowych spółki w znacznej części. Przepis art. 116 § 2 ww. ustawy wskazuje, iż odpowiedzialność członków zarządu obejmuje zaległości podatkowe z tytułu zobowiązań, których termin płatności upływał w czasie pełnienia przez nich obowiązków członka zarządu, oraz zaległości wymienione w art. 52 Ordynacji podatkowej powstałe w czasie pełnienia obowiązków członka zarządu. Natomiast w myśl przepisu art. 116 § 4 powyższej ustawy, przepisy § 1 - 3 art. 116 stosuje się również do byłego członka zarządu.

Mając na uwadze treść powyższych przepisów Ordynacji podatkowej Naczelnik Urzędu Skarbowego wyjaśnił, że w przedmiotowym postępowaniu, stosownie do ww. przepisów, przesłankami orzeczenia o odpowiedzialności członka zarządu są:

- bezskuteczność egzekucji w stosunku do Spółki w całości lub w części,

- pełnienie obowiązków członka zarządu Spółki w czasie powstania zaległości podatkowych z tytułu zobowiązań, których termin płatności upływał w trakcie ich pełnienia,

- niewykazanie przez członka zarządu, że złożono we właściwym czasie wniosek o ogłoszenie upadłości lub wszczęto postępowanie układowe albo wykazanie braku winy (jakiejkolwiek) w niepodjęciu działań w tym kierunku,

- niewskazanie przez członka zarządu mienia Spółki z którego egzekucja umożliwi zaspokojenie zaległości podatkowych Spółki w znacznej części.

Odnośnie pierwszej ze wskazanych powyżej przesłanek wskazano, że zgromadzony w sprawie materiał dowodowy jednoznacznie wskazuje na wystąpienie bezskuteczności egzekucji. Zaistniały stan faktyczny potwierdza postanowienie Naczelnika Pierwszego Wielkopolskiego Urzędu Skarbowego w P., z dnia [...].07.2011r. nr [...] o umorzeniu postępowania egzekucyjnego.

W ocenie organu podatkowego pierwszej instancji spełniona została również druga ze wskazanych powyżej przesłanek, albowiem jak ustalono w toku postępowania podatkowego na podstawie akt rejestrowych L. sp. z o.o. w likwidacji, znajdujących się w Sądzie Rejonowym w Poznaniu, VIII Wydział Krajowego Rejestru Sądowego – E. Ł. pełniła funkcję członka zarządu Spółki od dnia [...].07.2006 r. do dnia [...].02.2009 r. Odnosząc się do podnoszonych przez skarżącą w toku postępowania wyjaśnień, organ podatkowy pierwszej instancji zaznaczył, że w niniejszej sprawie istotne jest pełnienie obowiązków członka zarządu w czasie gdy upływał termin płatności zobowiązania podatkowego, przekształconego w istniejącą zaległość podatkową. Zauważono przy tym, iż ustawowy termin płatności przedmiotowej zaległości (podatek VAT za miesiąc grudzień 2008r.) upływał dnia [...].01.2009 r. natomiast skarżąca, członkiem zarządu Spółki była w okresie od dnia [...].07.2006r. do dnia [...].02.2009r.

W ocenie Naczelnika Urzędu Skarbowego treść wyjaśnień i zeznań skarżącej nie wskazuje na istnienie przesłanek uwalniających ją od odpowiedzialności. Zaznaczono przy tym, że skarżąca nie wskazała konkretnego mienia, który mógłby realnie zaspokoić choćby w części istniejący dług podatkowy Spółki. W ocenie organu I instancji w sprawie nie doszło również do złożenia wniosku o ogłoszenie upadłości Spółki we właściwym terminie, wniosek o upadłość Spółka złożyła bowiem skutecznie dopiero w dniu [...].07.2009r. Zauważono przy tym, iż skoro wniosek o ogłoszenie upadłości został skutecznie złożony po raz pierwszy dopiero w lipcu 2009 r., tj. w momencie, gdy majątek Spółki już nie wystarczał nawet na pokrycie kosztów postępowania upadłościowego, a tym bardziej zaspokojenia wierzycieli, to oznacza, iż wniosek ten złożony został z przekroczeniem terminu dwóch tygodni, w którym wystąpiła podstawa do ogłoszenia upadłości.

Nie zgadzając się z powyższym rozstrzygnięciem skarżąca wniosła odwołanie od wskazanej na wstępie decyzji Naczelnika Pierwszego Wielkopolskiego Urzędu Skarbowego w P. z dnia [...] lutego 2012 r. do Dyrektora Izby Skarbowej w P. W odwołaniu wniesiono o uchylenie zaskarżonej decyzji lub umorzenie postępowania ewentualnie o orzeczenie, że skarżąca nie odpowiada solidarnie ze Spółką za jej zobowiązania podatkowe z tytułu podatku od towarów i usług za miesiąc grudzień 2008 r.

Decyzją z dnia [...] lipca 2012 r. nr [...] wydaną w wyniku rozpatrzenia odwołania skarżącej Dyrektor Izby Skarbowej w P. utrzymał w mocy powyższą decyzję organu I instancji. Organ odwoławczy wskazał, że skarżąca w okresie od [...] lipca 2006 r. do [...] lutego 2009 r. sprawowała jednoosobowo zarząd w Spółce, a więc w czasie gdy upływał termin płatności zobowiązania podatkowego z tytułu podatku od towarów i usług za grudzień 2008 r. W ocenie organu II instancji, nie zachodziła żadna możliwość zaspokojenia egzekwowanej wierzytelności za grudzień 2008 r. z jakiejkolwiek części majątku Spółki. Mając na uwadze stan finansowy Spółki organ egzekucyjny w dniu [...] lipca 2011 r. umorzył postępowanie egzekucyjne przeprowadzone wobec jej majątku -dotyczące zaległości podatkowych w podatku od towarów i usług za grudzień 2008 r. i od stycznia do marca 2009 r., w podatku dochodowym od osób prawnych za 2008 r. i w podatku dochodowym od osób fizycznych za miesiące od maja do grudnia 2008 r.

Organ podatkowy II instancji zwrócił uwagę, że prowadzone z wniosku innego wierzyciela - Zakładu Ubezpieczeń Społecznych II Oddział w P. - postępowanie egzekucyjne zostało umorzone postanowieniem z dnia [...] lipca 2011 r. również z powodu bezskuteczności egzekucji. Dodatkowym potwierdzeniem braku możliwości wyegzekwowania zaległości podatkowych z majątku Spółki, według organu, było postanowienie Sądu Rejonowego Poznań - Stare Miasto w P. Wydział XI Gospodarczy dla Spraw Upadłościowych i Naprawczych z dnia [...] sierpnia 2009 r., sygn. akt [...], oddalające wniosek Spółki o ogłoszenie upadłości z uwagi na brak majątku wystarczającego na zaspokojenie kosztów postępowania upadłościowego.

Organ podniósł, że odwołująca się nie wskazała mienia Spółki, z którego egzekucja umożliwiłaby zaspokojenie zaległości podatkowej w znacznej części, o której mowa w art. 116 § 1 pkt 2 Ordynacji podatkowej Podkreślono, że wskazane przez skarżącą wierzytelności z faktur w kwocie [...] zł, należne od firmy "S." Sp. z o.o. nie mogły być uznane za mienie, z którego jest możliwa egzekucja. Zaznaczono bowiem, że z protokołu przesłuchania D. S. z dnia [...] czerwca 2012 r. wynikało, że faktury dokumentujące wierzytelności Spółki, należne od "S." Sp. z o.o. zostały w latach 2007 – 2008 nieprawidłowo wystawione.

Organ nie podzielił także stanowiska skarżącej, że okolicznością wyłączającą jej odpowiedzialność za przedmiotową zaległość był brak faktycznej możliwości pełnienia funkcji prezesa zarządu Spółki związany z wyjazdem za granicę w dniu [...] stycznia 2009 r. Organ II instancji wskazał, że z treści art. 116 § 2 O.p. wynika, iż odpowiedzialność podatkowa członka zarządu jest uzależniona od kryterium formalnego, jakim jest pełnienie funkcji członka zarządu. Odpowiedzialność ta nie jest natomiast w żaden sposób zależna od zakresu faktycznie wykonywanych przez członka zarządu czynności. Dodatkowo organ wskazał, że skarżąca, z uwagi na wyjazd w dniu [...] stycznia 2009 r., mogła skorzystać z prawa do złożenia rezygnacji z pełnienia mandatu członka zarządu.

Ponadto organ uznał, że strona nie wykazała, by wniosek z dnia [...] lipca 2009 r. o ogłoszenie upadłości Spółki został zgłoszony we właściwym czasie. Podniesiono w tym zakresie, że na koniec 2007 r. zobowiązania Spółki przekroczyły wartość jej majątku. Wniosek o ogłoszenie upadłości został zgłoszony dopiero w dniu [...] lipca 2009 r. przez kolejnego prezesa zarządu Spółki – D. S. Dyrektor Izby Skarbowej stwierdził nie było podstaw aby przyjąć, że zgłoszenie wniosku o ogłoszenie upadłości nastąpiło bez winy skarżącej. Zdaniem organu strona skarżąca winna była przedmiotowy wniosek zgłosić najpóźniej do dnia [...] stycznia 2008 r., tj. w terminie 14 dni od dnia [...] grudnia 2007 r., gdyż wówczas suma zobowiązań Spółki przekroczyła kwotę jej aktywów. W tym okresie skarżąca, pełniąc funkcję prezesa zarządu Spółki nie była, zdaniem organu, pozbawiona możliwości zapoznania się z dokumentami finansowymi Spółki oraz jej reprezentacji i miała wiedzę odnośnie kondycji finansowej firmy (prowadziła sprawy kadrowe i nadzór nad księgowością firmy, podpisywała przelewy bankowe, deklaracje czy też sprawozdania finansowe Spółki).

Na wyżej wymienioną ostateczną decyzje podatkową Dyrektora Izby Skarbowej w P. z dnia [...] lipca 2012 r. została wniesiona skarga, w której to strona skarżąca, reprezentowana przez profesjonalnego pełnomocnika – adwokata wnosiła między innymi o uchylenie zaskarżonej decyzji wraz z poprzedzającą ją decyzją organu pierwszej instancji.

Zaskarżonej decyzji zarzucono naruszenie:

- art. 7 w zw. z art. 8 ust. 2 Konstytucji RP poprzez wydanie decyzji na podstawie wadliwie zebranego materiału dowodowego oraz swobodne uznanie, iż skarżąca nie wykazała, iż nie zachodzą przesłanki do przeniesienia na nią odpowiedzialności podatkowej,

- naruszenie art. 120 ustawy Ordynacja podatkowa, poprzez nieobiektywne prowadzenie postępowania w sprawie oraz swobodne uznanie, iż odwołująca nie wykazał, iż nie zachodzą przesłanki do przeniesienia na nią odpowiedzialności podatkowej,

- naruszenie art. 121 ustawy Ordynacja podatkowa, poprzez naruszenie zasady postępowania w sposób budzący zaufanie do organów podatkowych,

- naruszenie art. 122 ustawy Ordynacja podatkowa poprzez niepodjęcie przez organ wszelkich starań w celu wszechstronnego wyjaśnienia sprawy,

- naruszenie art. 187 § 1 ustawy Ordynacja podatkowa poprzez niezebranie oraz nierozpatrzenie w sposób wyczerpujący całego materiału dowodowego w sprawie, w szczególności zaś pominięcie dowodów, o których przeprowadzenie wnosiła odwołująca,

- naruszenie art. 116 § 1 Ordynacji podatkowej poprzez niewykazanie, że egzekucja z majątku L. Sp. z o.o. okazała się bezskuteczna, a nadto dokonanie w tym zakresie błędnych ustaleń faktycznych poprzez przyjęcie, iż w niniejszej sprawie administracyjne postępowanie egzekucyjne było prowadzone prawidłowo i okazało się bezskuteczne;

- naruszenie art. 116 § 1 Ordynacji podatkowej poprzez niewykazanie przez organ wydający decyzję faktu wystąpienia przesłanek do ogłoszenia upadłości L. Sp. z o.o. oraz czasu, w którym te przesłanki miały wystąpić,

- naruszenie art. 116 § 1 pkt 1 lit. b) Ordynacji podatkowej przez błędne jego zastosowanie przejawiające się w wydaniu decyzji o odpowiedzialności osoby trzeciej pomimo wykazania przez stronę, że niezgłoszenie wniosku o ogłoszenie upadłości nastąpiło bez jej winy;

- naruszenie art. 116 § 1 pkt 1 lit. a) Ordynacji podatkowej przez błędne jego zastosowanie przejawiające się w wydaniu decyzji o odpowiedzialności osoby trzeciej pomimo wykazania, że w odniesieniu do L. Sp. z o.o. został zgłoszony we właściwym czasie wniosek o ogłoszenie upadłości.

W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Skarbowej w P. podtrzymał swoje dotychczasowe stanowisko w sprawie wnosząc o oddalenie skargi.

Wyrokiem z dnia 20 lutego 2013 r. sygn. akt I SA/Po 829/12 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu oddalił wniesioną do niego skargę.

Jak wynika z uzasadnienia tego wyroku WSA w Poznaniu nie podzielił zarzutów strony skarżącej. W pierwszej kolejności stwierdzono, że nie było faktycznej możliwości wyegzekwowania od Spółki środków finansowych z zaległości podatkowej w podatku od towarów i usług za grudzień 2008 r. Wskazano w tym zakresie na przebieg i finał czynności podjętych przez organy egzekucyjne. Tutejszy Sąd odwołał się przy tym również do wyników innych prowadzonych w stosunku do Spółki postępowań egzekucyjnych.

Odnosząc się z kolei do ustaleń dotyczących okresu, w którym skarżącą pełniła swoje funkcje w zarządzie Spółki, Sąd I instancji wskazał, że mandat skarżącej do pełnienia funkcji członka zarządu Spółki wygasł z chwilą jej odwołania przez Zgromadzenie Wspólników Spółki w dniu [...] lutego 2009 r.

Następnie Sąd zaznaczył, że skarżąca nie wskazała mienia pozwalającego na zaspokojenie zaległości podatkowych Spółki w znacznej części. Podane przez stronę skarżącą wierzytelności w kwocie [...] zł, jakie rzekomo przysługiwały Spółce od "S. " Sp. z o.o., nie mogły być uznane za mienie, z którego można przeprowadzić egzekucję. Z treści zeznań D. S. (kolejnego prezesa zarządu Spółki) złożonych w dniu [...] czerwca 2012 r., wynika bowiem jednoznacznie, że faktury dokumentujące ww. wierzytelności zostały w latach 2007 – 2008 nieprawidłowo wystawione, a w związku z koniecznością wystawienia faktur VAT korygujących Spółka zobowiązana była zapłacić "S." Sp. z o.o. kilkanaście tysięcy złotych.

Odnosząc się natomiast do podniesionego w skardze zarzutu dotyczącego nieprawidłowego określenia przez organy podatkowe kwoty zaległości z tytułu podatku od towarów i usług za grudzień 2008 r. Sąd wskazał, że postępowanie w sprawie orzeczenia o odpowiedzialności osoby trzeciej za zaległości podatkowe Spółki nie służy do weryfikowania prawidłowości kwot wykazanych w deklaracjach podatkowych.

Z kolei w odniesieniu do kwestii związanej z terminem właściwym do ogłoszenie upadłości, Sąd stwierdził, że organy obu instancji szczegółowo wykazały bowiem, że sytuacja majątkowa Spółki uzasadniała zgłoszenie wniosku o ogłoszenie upadłości najpóźniej w dniu [...] stycznia 2008 r., natomiast nie wystąpiła żadna obiektywna okoliczność, która uniemożliwiłaby skarżącej zgłoszenie wniosku o ogłoszenie upadłości. Okolicznością tego rodzaju nie było, w ocenie Sądu, przekonanie członka zarządu o tym, że sytuacja finansowa Spółki nie uzasadniała wystąpienia z wnioskiem o ogłoszenie upadłości. Sąd podkreślił, że w trakcie sprawowania funkcji członka zarządu skarżąca miała dostęp do wszystkich dokumentów Spółki i na ich podstawie mogła prawidłowo ocenić zasadność podjęcia określonych kroków.

Za okoliczność wyłączającą odpowiedzialność skarżącej za przedmiotową zaległość tutejszy Sąd nie uznał braku faktycznej możliwości pełnienia przez nią funkcji prezesa zarządu Spółki z powodu wyjazdu za granicę w dniu [...] stycznia 2009 r. W ocenie Sądu I instancji, organy podatkowe prawidłowo wskazały, że z treści art. 116 § 2 O.p. wynika, iż odpowiedzialność podatkowa członka zarządu jest uzależniona od kryterium formalnego, jakim jest pełnienie funkcji członka zarządu. Zatem odpowiedzialność ta nie jest zależna od zakresu faktycznie wykonywanych przez członka zarządu czynności.

Od wyżej wymienionego wyroku WSA w Poznaniu została wniesiona przez stronę skarżącą skarga kasacyjna, w wyniku której to rozpoznania Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 10 lutego 2015 r. sygn. akt I FSK 1069/13 uchylił wyrok tutejszego Sądu oraz przekazał sprawę do ponownego rozpoznania.

W uzasadnieniu swojego wyroku NSA zaznaczył, iż dokonana przez Sąd I instancji kontrola decyzji organu I instancji w zakresie badania sytuacji finansowej Spółki w okresie pełnienia przez stronę skarżącą funkcji Prezesa Zarządu w Spółce nie była kompletna i nie odpowiada wymogom zakreślonym w treści art. 141 § 4 P.p.s.a. Nie rozwiała w żaden sposób wątpliwości dotyczących statusu wierzytelności jakie Spółka L. posiadała wobec Spółki z o.o. S. na przestrzeni okresu, w którym skarżącą pełniła funkcje prezesa zarządu.

W uzasadnieniu wskazanego wyroku NSA stwierdził także, że dywagacje Sądu I instancji w podanym powyżej zakresie uznać należy za niewystarczające. Nie wyjaśniają one bowiem w jaki sposób powstała owa wierzytelność, dlaczego nie była uznana przez zarząd spółki S. i kiedy ostatecznie wierzytelność ta została zrealizowana. Zastrzeżono przy tym, że do przeprowadzenia analizy w powyższym zakresie nie jest jednak potrzebne, wbrew temu co sugeruje autor skargi kasacyjnej, sięganie po wiadomości specjalne biegłego z dziedziny finansów.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył co następuje:

Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), a także art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm. – dalej w skrócie: "P.p.s.a."), sąd administracyjny sprawuje wymiar sprawiedliwości przez kontrolę administracji publicznej pod względem zgodności jej działania z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Wobec powyższego, kontrola sądów administracyjnych ograniczona do zbadania, czy w sprawie organy podatkowe nie naruszyły prawa materialnego lub procesowego w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy. Granice rozpoznania sądu administracyjnego wyznaczone są przy tym przez granice danej sprawy. Na podstawie art. 134 § 1 P.p.s.a. sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Sąd, dokonując zatem oceny zgodności z prawem zaskarżonego aktu, ma nie tylko prawo, ale i obowiązek uwzględnić okoliczności niepowołane w skardze, a mające wpływ na tę ocenę.

Skarga analizowana według powyższych kryteriów zasługuje na uwzględnienie, choć nie wszystkie podniesione w niej zarzuty okazały się usprawiedliwione.

Zarzuty skargi dotyczą zarówno naruszenia przepisów prawa procesowego, w szczególności art. 120, art. 121 i art. 122 i art. 187 § 1 O.p., jak i przepisów prawa materialnego, w szczególności art. 116 § 1 pkt 1 lit. a) i lit. b) O.p.

W takiej sytuacji, w pierwszej kolejności należy rozpoznać zarzuty natury procesowej. Dopiero bowiem po przesądzeniu, że stan faktyczny przyjęty przez organ odwoławczy w zaskarżonej decyzji jest prawidłowy, albo że został skutecznie podważony, można przejść do skontrolowania procesu subsumcji danego stanu faktycznego pod zastosowany przez organ II instancji przepis prawa materialnego.

Na wstępie niniejszych rozważań należy wskazać, że postępowanie podatkowe zostało uregulowane w dziale IV O.p. Zgodnie z przepisami zawartymi w tej części cyt. ustawy, organy podatkowe działają na podstawie przepisów prawa (art. 120 O.p.), powinny prowadzić postępowanie podatkowe w sposób budzący zaufanie do organów podatkowych (art. 121 § 1 O.p.), podejmują wszelkie niezbędne działania w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz załatwienia sprawy (art. 122 O.p.), są zobowiązane w sposób wyczerpujący zebrać i rozpatrzyć cały materiał dowodowy (art. 187 § 1 O.p.), a następnie, dokonać oceny, na podstawie całego zebranego materiału dowodowego, czy dana okoliczność została udowodniona (art. 191 O.p.). Ostatni z powołanych przepisów statuuje zasadę swobodnej oceny dowodów, w myśl której ocena dowodów jest domeną wyłącznie organu podatkowego. W świetle tej normy organ podatkowy ocenia na podstawie całego zebranego materiału dowodowego, czy dana okoliczność została udowodniona. Zarówno materiał dowodowy, jak i jego ocena winny – zgodnie z art. 210 § 4 O.p. – znaleźć swoje odzwierciedlenie w treści uzasadnienia decyzji podatkowej. Uzasadnienie faktyczne decyzji powinno zawierać w szczególności wskazanie faktów, które organ uznał za udowodnione, dowodów, którym dał wiarę, oraz przyczyn, dla których innym dowodom odmówił wiarygodności. Uzasadnienie prawne musi zaś zawierać wyjaśnienie podstawy prawnej decyzji z przytoczeniem przepisów prawa. Uzasadnienie faktyczne winno być spójne i logiczne, tak by z jego treści w sposób niebudzący wątpliwości wynikał ustalony przez organ podatkowy stan faktyczny, stanowiący podstawę rozstrzygnięcia podatkowego.

Mając na uwadze powyższe reguły, Sąd uznał, że sposób procedowania organów jedynie w części odpowiadał wszelkim rygorom przewidzianym w przepisach O.p. Rozważenie zarzutów procesowych związanych z nieprawidłowym ustaleniem stanu faktycznego wymaga naświetlenia istoty odpowiedzialności osób trzecich za zobowiązania podatkowe, a w szczególności odpowiedzialności członków zarządu za zobowiązania podatkowe sp. z o.o.

Stosownie do treści przepisu art. 116 § 1 O.p. członek zarządu sp. z o.o. odpowiada solidarnie całym swoim majątkiem za zaległości podatkowe tej spółki, jeżeli egzekucja z majątku spółki okazała się w całości lub w części bezskuteczna, a członek zarządu nie wykazał, że: 1. we właściwym czasie zgłoszono wniosek o ogłoszenie upadłości lub wszczęto postępowanie zapobiegające ogłoszeniu upadłości (postępowanie układowe, albo 2. niezgłoszenie wniosku o ogłoszenie upadłości lub niewszczęcie postępowania zapobiegającego ogłoszeniu upadłości (postępowania układowego) nastąpiło bez jego winy. Członek zarządu sp. z o.o. odpowiada solidarnie ze spółką również wówczas, gdy nie wskazuje mienia spółki, z którego egzekucja umożliwi zaspokojenie zaległości podatkowych spółki w znacznej części. Należy także podkreślić, że odpowiedzialność członków zarządu obejmuje zaległości podatkowe z tytułu zobowiązań, których termin płatności upływał w czasie pełnienia przez nich obowiązków członka zarządu, oraz zaległości wymienione w art. 52, powstałe w czasie pełnienia obowiązków członka zarządu (art. 116 § 2 O.p.). Cytowane wyżej przepisy stosuje się również do byłego członka zarządu (art. 116 § 4 O.p.).

Należy wskazać, że dla przypisania osobie trzeciej odpowiedzialności solidarnej za zobowiązania spółki kapitałowej konieczne jest nie tylko ustalenie pozytywnych przesłanek tej odpowiedzialności, czyli bezskuteczności egzekucji zaległości podatkowej oraz powstania zaległości podatkowych w okresie pełnienia przez osobę trzecią funkcji członka zarządu, ale także wykazanie, że nie zachodzą przesłanki wyłączające tę odpowiedzialność. Członek zarządu może bowiem uwolnić się od odpowiedzialności za zaległości podatkowe poprzez wykazanie, iż we właściwym czasie zgłoszono wniosek o ogłoszenie upadłości, lub wszczęto postępowanie układowe albo, że niezgłoszenie wniosku o ogłoszenie upadłości lub niewszczęcie postępowania układowego nastąpiło bez jego winy. Nadto przesłanką egzoneracyjną jest również wskazanie mienia spółki, z którego egzekucja umożliwi zaspokojenie zaległości podatkowych spółki w znacznej części.

Obowiązek wykazania pozytywnych przesłanek odpowiedzialności osoby trzeciej za zaległości podatkowe podatnika (Spółki) spoczywa na organach podatkowych. W ocenie Sądu dokonane przez organy podatkowe ustalenia w zakresie bezskuteczności egzekucji prowadzonej przeciwko "L. " Sp. z o.o. są prawidłowe i znajdują w pełni oparcie w zebranym materiale dowodowym. Jak wynika z ustaleń poczynionych przez organy podatkowe obu instancji, przeciwko Spółce prowadzone były postępowania egzekucyjne, w tym dotyczące zaległości podatkowej w podatku od towarów i usług za miesiąc grudzień 2008 r. Co do tej zaległości podatkowej Naczelnik Pierwszego Wielkopolskiego Urzędu Skarbowego w P. w dniu [...] marca 2009 r. wystawił i skierował do egzekucji tytuł wykonawczy. Z uwagi na bezskuteczność prowadzonej egzekucji, organ I instancji postanowieniem z dnia [...] lipca 2011 r. umorzył to postępowanie egzekucyjne. Podkreślenia wymaga, że w toku prowadzonej egzekucji organ podjął szereg czynności mających na celu wyegzekwowanie od Spółki zaległości podatkowej w podatku od towarów i usług za grudzień 2008 r. Należy także zauważyć, że prowadzone z wniosku innego wierzyciela – Zakładu Ubezpieczeń Społecznych II Oddział w P. – postępowanie egzekucyjne zostało również umorzone z powodu bezskuteczności egzekucji. Dodatkowym potwierdzeniem braku możliwości wyegzekwowania zaległości podatkowej z majątku Spółki jest także postanowienie Sądu Rejonowego Poznań - Stare Miasto w Poznaniu, XI Wydział Gospodarczy do Spraw Upadłościowych i Naprawczych, z dnia [...] sierpnia 2009 r., sygn. akt. [...], którym oddalono wniosek dłużnika (Spółki) o ogłoszenie upadłości z uwagi na brak majątku, który pozwoliłby na zaspokojenie kosztów postępowania upadłościowego. Z akt sprawy wynika jednoznacznie brak posiadania przez Spółkę jakiegokolwiek majątku, z którego można by prowadzić skuteczną egzekucję już w dniu wykreślenia z Krajowego Rejestru Sądowego, co potwierdza sprawozdanie finansowe sporządzone na dzień [...] maja 2010 r. i zatwierdzone przez Zgromadzenie Wspólników w dniu [...] maja 2010 r. Na tym etapie postępowania nie kontroluje się poszczególnych czynności egzekucyjnych, a okoliczności dotyczące bezskuteczności egzekucji zostały wykazane w toku postępowania. Zgodnie bowiem z treścią uchwały Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 8 grudnia 2008 r., sygn. akt II FPS 6/08 (ONSAiWSA 2009/2/19) stwierdzenie przez organ podatkowy bezskuteczności egzekucji, o której mowa w art. 116 § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2005 r. Nr 8, poz. 60 ze zm.), powinno być dokonane po przeprowadzeniu postępowania egzekucyjnego. Stwierdzenie bezskuteczności egzekucji ustala się na podstawie każdego prawnie dopuszczalnego dowodu. W tym zakresie można chociażby wskazać na cytowane już postanowienie Sądu Rejonowego Poznań Stare – Miasto w Poznaniu, Wydział XI Gospodarczy dla Spraw Upadłościowych i Naprawczych z dnia [...] sierpnia 2009 r., sygn. akt [...]..

Z dokumentów znajdujących się w Sądzie Rejonowym Poznań - Nowe Miasto i Wilda w Poznaniu Wydział Krajowego Rejestru Sądowego (KRS [...]) wynika, że E. Ł. w okresie od [...] lipca 2006 r. do [...] lutego 2009 r. sprawowała jednoosobowo zarząd w spółce "Z." Sp. z o.o. z siedzibą w S. W świetle powyższego za zupełnie bezpodstawny należy uznać zarzut, że organy podatkowe nie ustaliły w sposób jednoznaczny, czy skarżąca została w sposób prawidłowy powołana do pełnienia funkcji członka zarządu, bądź, czy też jej mandat nie wygasł jeszcze przed jej odwołaniem z uwagi na upływ kadencji. Podkreślić bowiem należy, że § 21 pkt 2 Umowy Spółki z dnia [...] lipca 2006 r. stanowi, iż "członkowie zarządu powołani są na czas nieokreślony". Zaznaczono przy tym jednocześnie, że "do wygaśnięcia mandatu członka zarządu nie stosuje się art. 202 § 1 K.s.h." Powyższy zapis jest zatem równoznaczny z wyłączeniem stosowania reguły wygaśnięcia mandatu z dniem odbycia zgromadzenia wspólników zatwierdzającego sprawozdanie finansowe za pierwszy pełny rok obrotowy pełnienia funkcji członka zarządu. W takim wypadku mandat członka zarządu wygasa jedynie w razie zaistnienia zdarzeń określonych w art. 202 § 4 K.s.h., tj. wskutek śmierci, rezygnacji albo odwołania. W niniejszej sprawie mandat skarżącej do pełnienia funkcji członka zarządu Spółki wygasł zatem z chwilą jej odwołania przez Zgromadzenie Wspólników Spółki w dniu [...] lutego 2009 r. Naczelny Sąd Administracyjny za uzasadniony uznał pogląd wyrażony w wyroku NSA z dnia 8 lipca 2010 r., sygn. akt II FSK 335/09 (opubl. CBOS), że gdyby celem ustawodawcy w unormowaniu art. 116 § 2 O.p., było wskazywanie na ponoszenie odpowiedzialności przez członka zarządu spółki prawa handlowego jedynie faktycznie wykonującego swoje obowiązki w danej spółce, nie użyłby określenia "w czasie pełnienia przez nich obowiązków członka zarządu", lecz zwrotów na przykład "w czasie faktycznego wykonywania", czy "w czasie wykonywania" przez nich obowiązków członka zarządu. Dowodzi tego również wykładnia wewnętrzna systemowa omawianego aktu prawnego. W przypadku bowiem, gdy ustawodawca za celowe uznaje wprowadzenie przesłanek o charakterze faktycznym (dokonanym), warunkującym odpowiedzialność innego podmiotu, wówczas jednoznacznie to określa w danym przepisie (np. regulacja art. 111 O.p.). Taki sposób rozumienia omawianych unormowań, znajduje również swoje potwierdzenie w judykaturze. W wyroku z dnia 25 listopada 2005 r., Naczelny Sąd Administracyjny stwierdzał, że generalnie członkowie zarządu spółek kapitałowych odpowiadają za zaległości podatkowe z tytułu zobowiązań, które powstały w czasie pełnienia przez nich tych funkcji (zob. wyrok NSA, sygn. akt I FSK 305/05, niepublikowany). Natomiast w orzeczeniu z dnia 12 października 2007 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zauważał, że "pełnić obowiązki" z art. 116 § 2 O.p. oznacza otrzymać legitymację do tego, aby realizować wszystkie czynności związane z pełnioną funkcją, czyli jest to kompetencja do realizowania funkcji członka zarządu przez określony czas. Dalej Sąd ten zauważał, że art. 116 § 2 O.p. jedynie doprecyzowuje czasowe granice odpowiedzialności członków zarządu, a nie ma na celu ograniczenia zakresu podmiotowego, do tych, którzy faktycznie "pełnili funkcje członka zarządu" (zob. wyrok WSA, sygn. akt I SA/Kr 139/06; opublikowany w: LEX nr 374735.). Również w wyroku z dnia 15 lipca 2008 r., Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie podkreślał, że art. 116 § 2 O.p., stanowiący, że odpowiedzialność członków zarządu obejmuje zaległości podatkowe z tytułu zobowiązań, które powstały w czasie pełnienia przez nich obowiązków członka zarządu odwołuje się do przesłanki "pełnienia obowiązków członka zarządu" rozumianej jedynie formalnie, tj. posiadania formalnych uprawnień członka zarządu za konkretny okres, niezależnie czy obciążony odpowiedzialnością członek zarządu faktycznie zajmował się interesami spółki i czy w ogóle posiadał taką możliwość. Celem normy z art. 116 O.p. jak zaznaczał Sąd, jest istnienie odpowiedzialności członka zarządu o charakterze odszkodowawczym, gdzie podstawą powstania odpowiedzialności jest sam fakt bycia członkiem zarządu. Dlatego też przesłanka ta, z racji wykładni systemowej, winna być ustalana w oparciu o obiektywnie istniejące kryteria, to jest spełnienie formalnych warunków "pełnienia funkcji członka zarządu" (zob. wyrok WSA, sygn. akt I SA/Kr 1249/07; opublikowany w LEX nr 418169.).

Podsumowując tę część rozważań należy stwierdzić, że wynikające z art. 116 O.p. pozytywne przesłanki odpowiedzialności członka zarządu spółki z o.o. za jej zaległości podatkowe, a mianowicie: istnienie zaległości, pełnienie funkcji członka zarządu w czasie, kiedy upłynął termin płatności zobowiązania, które następnie przekształciło się w zaległość podatkową oraz bezskuteczność egzekucji prowadzonej przeciwko Spółce zostały, zdaniem Sądu, w dostateczny sposób wykazane.

Odnosząc się do podniesionego w skardze zarzutu nieprawidłowego określenia przez organy podatkowe kwoty zaległości z tytułu podatku od towarów i usług za miesiąc grudzień 2008 r. zauważyć należy, że postępowanie w sprawie orzeczenia o odpowiedzialności osoby trzeciej za zaległości podatkowe Spółki nie służy do weryfikowania prawidłowości kwot wykazanych w deklaracjach podatkowych. Materiał dowodowy niniejszej sprawy wskazuje, że kwota przedmiotowej zaległości podatkowej w podatku od towarów i usług wynikała z deklaracji VAT-7 za miesiąc grudzień 2008 r., jaką R. K. - prokurent "Z" Sp. z o.o. - złożył do organu podatkowego w dniu [...] stycznia 2009 r. Deklaracja ta była podstawą do wystawienia wspomnianego tytułu wykonawczego nr [...], a następnie do wszczęcia postępowania egzekucyjnego. Podkreślenia wymaga, że kwota zaległości podatkowej wynikającej z powyższej deklaracji nie była w żaden sposób kwestionowana ani przez organ podatkowy, ani przez Spółkę. Nadto, wbrew twierdzeniom zawartym w skardze i piśmie ją uzupełniającym, Spółka nie złożyła jakichkolwiek korekt zeznania podatkowego za grudzień 2008 r., o czym świadczy zgromadzony w sprawie materiał dowodowy.

Na skarżącej spoczywał ciężar wykazania przesłanek uwalniających ją od odpowiedzialności, co oznacza stosownie do treści art. 116 § 1 O.p., wskazanie mienia pozwalającego na zaspokojenie zaległości podatkowych Spółki w znacznej części, bądź wykazanie, że we właściwym czasie zgłoszono wniosek o ogłoszenie upadłości, lub wszczęto postępowanie układowe albo, że niezgłoszenie wniosku o ogłoszenie upadłości, lub niewszczęcie postępowania układowego nastąpiło bez jej winy.

Skarżąca nie wskazała mienia pozwalającego na zaspokojenie zaległości podatkowych Spółki w znacznej części. Z akt sprawy wynika jednoznacznie brak posiadania przez Spółkę jakiegokolwiek majątku, z którego można by prowadzić skuteczną egzekucję już w dniu wykreślenia z Krajowego Rejestru Sądowego, co potwierdza sprawozdanie finansowe sporządzone na dzień [...] maja 2010 r. i zatwierdzone przez Zgromadzenie Wspólników w dniu [...] maja 2010 r. Potwierdza to także niemożność prowadzenia postępowania upadłościowego, stwierdzona postanowieniem Sądu Rejonowego Poznań - Stare Miasto w Poznaniu, XI Wydział Gospodarczy do Spraw Upadłościowych i Naprawczych, z dnia [...] sierpnia 2009 r., sygn. akt. [...], którym oddalono wniosek dłużnika (Spółki) o ogłoszenie upadłości z uwagi na brak majątku, który pozwoliłby na zaspokojenie kosztów postępowania upadłościowego.

Rację ma jednak skarżąca, że organy nie wykazały w sposób niebudzący wątpliwości, że w okresie poprzedzającym jej odwołanie z funkcji członka zarządu Spółki zachodziły przesłanki uzasadniające zgłoszenie wniosku o upadłość.

W tym miejscu wyjaśnić należy, że przesłanką ogłoszenia upadłości, stosownie do art. 10 P.u.n. jest niewypłacalność dłużnika. Dłużnika uważa się za niewypłacalnego, jeśli nie wykonuje on wymagalnych zobowiązań pieniężnych (art. 11 p.u.n.). Dłużnika będącego osobą prawną, uważa się za niewypłacalnego także wówczas, gdy jego zobowiązania przekraczają wartość jego majątku nawet, gdy na bieżąco te zobowiązania wykonuje. Stosownie do art. 21 ust. 1 i 2 P.u.n., osoba reprezentująca osobę prawną będącą dłużnikiem, winna zgłosić w sądzie wniosek o ogłoszenie upadłości w terminie dwóch tygodni od dnia, w którym wystąpiła podstawa do ogłoszenia upadłości. Wystąpienie którejkolwiek z tych okoliczności obliguje członka zarządu do złożenia wniosku o upadłość. Jeżeli zatem dłużnik nie wykonuje swoich zobowiązań to jest on niewypłacalny, co rodzi konieczność ogłoszenia upadłości. Z taką sytuacją mamy także do czynienia w przypadku osób prawnych, gdy zobowiązania podmiotu przekroczą wartość jego aktywów, i to nawet wówczas, gdy na bieżąco regulowane są zobowiązania.

Jak wyżej wskazano, warunkiem uwolnienia się skarżącej od odpowiedzialności za zaległości Spółki było wykazanie, że wniosek o ogłoszenie upadłości tej Spółki został zgłoszony w terminie dwóch tygodni od zaprzestania płacenia przez nią długów, albo, że niezgłoszenie wniosku o ogłoszenie upadłości, lub niewszczęcie postępowania układowego nastąpiło bez jej winy.

W ocenie organów Spółka nie zgłosiła we właściwym czasie wniosku o ogłoszenie upadłości, bowiem za ostateczny moment do złożenia przez zarząd Spółki wniosku o ogłoszenie upadłości bądź o wszczęcie postępowania układowego, należało uznać dzień [...] stycznia 2008 r. Natomiast Spółka wniosek o ogłoszenie upadłości złożyła skutecznie dopiero w dniu [...] lipca 2009 r.

W ocenie Sądu Dyrektor Izby Skarbowej w P.nie zbadał dostatecznie kwestii statusu posiadanych przez Spółkę aktywów obrotowych w postaci wierzytelności o wartości przekraczającej [...] złotych, wykazywanych w rachunku zysków i strat na [...].12.2008 r. Wprawdzie z akt sprawy wynika, że na koniec 2007 r. zobowiązania Spółki przekroczyły wartość jej majątku. Bilans Spółki sporządzony na dzień [...] grudnia 2008 r. wskazuje, że na dzień [...] grudnia 2007 r. aktywa Spółki wynosiły [...] zł, zobowiązania [...] zł, a kapitał własny miał wartość ujemną i wyniósł (-)[...] zł. Jednakże dopiero od czerwca 2008 r. Spółka zaprzestała płacenia długów, a w całym 2008 r. osiągnęła zysk blisko [...] zł. Tymczasem wartość majątku Spółki na dzień zgłoszenia wniosku o ogłoszenie upadłości wynosiła zaledwie [...] zł, natomiast zobowiązania Spółki na ten dzień osiągnęły już kwotę [...] zł.

Okoliczność ta wskazuje, że badanie sytuacji finansowej Spółki w okresie pełnienia przez stronę skarżącą funkcji Prezesa Zarządu w Spółce nie było kompletne. Nie rozwiało w żaden sposób wątpliwości dotyczących statusu wierzytelności jakie Spółka L. sp. z o. o. posiadała wobec Spółki z o.o. S. na przestrzeni okresu, w którym skarżącą pełniła funkcje prezesa zarządu.

W tych okolicznościach i wobec przekonania skarżącej o braku jej winy w zakresie niezgłoszenia wniosku o ogłoszenie upadłości we właściwym czasie, stwierdzić należy, że ustalony stan faktyczny sprawy nie pozwala na pewne przyjęcie, że sytuacja finansowa spółki uzasadniała wystąpienie z wnioskiem o ogłoszenie upadłości w trakcie sprawowania funkcji członka zarządu przez skarżącą. Postanowieniem z dnia [...] lipca 2012r. Dyrektor Izby Skarbowej w P. odmówił przeprowadzenia wnioskowanych przez pełnomocnika skarżącej dowodów w postaci wykazu zobowiązań S. sp. z o. o. wobec L. sp. z o. o. (poprzednio Z. sp. z o. o. ) w okresie od stycznia 2008 r. do końca lutego 2009 r., przesłuchania w charakterze świadka B. D. oraz członków zarządu S. sp. z o. o. oraz przesłuchania w charakterze strony E. Ł. na okoliczność sytuacji finansowej L. sp. z o. o. na dzień [...] grudnia 2008 r. i [...] lutego 2009 r., a szczególności wysokości i stanu wierzytelności tej spółki, informacji zmierzającej do ustalenia stanu wierzytelności na dzień [...] lutego 2009 r. S. sp. z o. o. wobec L. sp. z o. o. (poprzednio Z. sp. z o. o. ). U podstaw takiego rozstrzygnięcia znalazło się stwierdzenie, że wskazywane we wniosku okoliczności zostały dostatecznie wykazane zebranymi w sprawie dokumentami. Tymczasem organ w żaden sposób nie odniósł się do podpisanego przez B. D. pisma z dnia [...].10.2011 r., w którym zaświadcza ona, że na dzień [...] lutego 2009 r. kwota zadłużenia spółki S. sp. z o. o. wobec Z. sp. z o. o. wynosiła [...] zł. Nie dokonał również analizy rachunków zysków i strat spółki na [...].12.2008 r. w zestawieniu z bilansem na [...].09.2009 r., oraz wykazem majątku spółki na [...] czerwca 2009 r. w kontekście zeznań D. S. – osoby pełniącej funkcję prezesa zarządu Spółki "L." Sp. z o. o. w likwidacji z siedzibą w Poznaniu po [...] lutego 2009 r. W tym stanie rzeczy nie da się bezspornie ustalić, że w okresie sprawowania przez skarżącą funkcji prezesa zarządu Spółka znalazła się w takiej sytuacji finansowej, która obligowała zarząd do złożenia wniosku o ogłoszenie upadłości.

W zaistniałej sytuacji stwierdzić należało, że zaskarżona decyzja wydana została z naruszeniem zasady zaufania do organów podatkowych wyrażoną w art. 121§1 O.p. i zasadą prawdy obiektywnej określoną w art. 122 O.p. oraz z naruszeniem art. 187§1 O.p. przez niezebranie i nierozpatrzenie w sposób wyczerpujący całego materiału dowodowego w sprawie.

W ocenie Sądu organy naruszyły powołane wyżej zasady gromadzenia materiału dowodowego i jego oceny, w stopniu istotnym dla rozstrzygnięcia sprawy, albowiem nie ustaliły w sposób wyczerpujący istotnych w sprawie faktów i okoliczności.

Ponownie rozstrzygając sprawę, organy w pierwszej kolejności zbadają kwestię statusu posiadanych przez Spółkę aktywów obrotowych w postaci wierzytelności o wartości przekraczającej [...] złotych, wykazywanych w rachunku zysków i strat Spółki na [...].12.2008 r. Dopiero ustalenie tych okoliczności pozwoli na badanie istnienia albo nieistnienia przesłanki egzoneracyjnej określonej przepisem art. 116 §1 pkt 1 lit.b O.p. – jaką jest niezgłoszenie wniosku o ogłoszenie upadłości oraz niewszczęcie postępowania zapobiegającego ogłoszeniu upadłości (postępowania układowego) bez winy skarżącej. Dla ustalenia tych faktów i okoliczności wydaje się niezbędne przesłuchanie skarżącej (art. 199 O.p.), oraz przeprowadzenie pozostałych zawnioskowanych przez stronę dowodów.

Z powyższych względów Sąd uwzględnił skargę i uchylił zaskarżoną decyzję oraz decyzję organu I instancji na podstawie art. 145 § 1 p.p.s.a., wstrzymując ich wykonanie zgodnie z art. 152 p.p.s.a. O kosztach postępowania orzekł zaś na mocy art. 200 i art. 205 § 2 p.p.s.a. w związku z art. 205 § 4 p.p.s.a., § 2 ust. 1 i 2 oraz § 3 ust. 1 pkt 2 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 31 stycznia 2011r. w sprawie wynagrodzenia za czynności doradcy podatkowego w postępowaniu przed sądami administracyjnymi oraz szczegółowych zasad ponoszenia kosztów pomocy prawnej udzielonej przez doradcę podatkowego z urzędu (Dz.U. nr 31, poz. 153).