Wyrok WSA w Olsztynie, sygn. akt II SA/Ol 13/16
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie
Data orzeczenia: 2016-04-21 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6010 Pozwolenie na budowę, użytkowanie obiektu lub jego części,  wykonywanie robót budowlanych innych niż budowa obiektu, prz
Hasła tematyczne: Administracyjne postępowanie
Skarżony organ: Wojewoda
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 105 par. 1, art. 145 par. 1 pkt 4
journal: Dz.U. 2013 poz 267
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity
article: art. 28 ust. 2
journal: Dz.U. 2013 poz 1409
law: Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane - tekst jednolity
article: art. 27 ust. 2
journal: Dz.U. 2013 poz 1222
law: Ustawa z dnia 15 grudnia 2000 r. o spółdzielniach mieszkaniowych - tekst jednolity
article: art. 151
journal: Dz.U. 2012 poz 270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Marzenna Glabas Sędziowie Sędzia WSA Katarzyna Matczak (spr.) Sędzia WSA Piotr Chybicki Protokolant Specjalista Małgorzata Krajewska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 21 kwietnia 2016 r. sprawy ze skargi R. Z. na decyzję Wojewody z dnia "[...]", nr "[...]" w przedmiocie pozwolenia na budowę – umorzenia postępowania oddala skargę.


UZASADNIENIE

Decyzją z dnia [...] Nr [...], Prezydent Miasta zatwierdził projekt budowlany i udzielił pozwolenia na budowę - wymianę suchych pionów instalacji ppoż. na piony nawodnione w budynku mieszkalnym wielorodzinnym w O. przy ul. [...], kat. obiektu XIII, obr. [...] dz. [...], na wniosek Spółdzielni Mieszkaniowej A w O.

Wnioskiem z dnia 22 kwietnia 2015r., uzupełnionym pismem złożonym w dniu 6 maja 2015r., R.Z. wniósł o anulowanie, uchylenie decyzji Prezydenta Miasta z dnia [...] o zatwierdzeniu projektu budowlanego i udzieleniu pozwolenia na budowę - wymianę suchych pionów instalacji ppoż. na piony nawodnione w budynku mieszkalnym wielorodzinnym z uwagi na okoliczność, że SM A nie informowała swoich członków o podjętych działaniach, przy podejmowanych decyzjach zostały pominięte prawa spółdzielców. Nadto wskazał, że jest stroną tego postępowania, gdyż jest właścicielem lokalu mieszkalnego w budynku, co do którego wydano pozwolenie na budowę, zatem składając oświadczenie o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane zarząd spółdzielni przekroczył swoje uprawnienia, gdyż posiada jedynie prawo do podejmowania czynności w ramach zwykłego zarządu nieruchomością wspólną. Wymiana suchych pionów instalacji ppoż. na piony nawodnione wbrew zapisowi w decyzji stanowi zupełnie mową instalację w budynku.

Decyzją z dnia [...] Prezydent Miasta, odmówił wznowienia postępowania administracyjnego w sprawie wydanego pozwolenia na budowę decyzją z dnia [...]. W uzasadnieniu wyjaśniono, że w toku postępowania ustalono, iż Spółdzielnia Mieszkaniowa A w O. (dalej jako: Spółdzielnia lub SM) występując z wnioskiem o pozwolenie na budowę reprezentowała również R.Z. stosownie do art. 27 ust. 2 ustawy o spółdzielniach mieszkaniowych, skoro zarząd nieruchomościami wspólnymi stanowiącymi współwłasność spółdzielni jest wykonywany przez spółdzielnię jako zarząd powierzony. Tak więc wnioskodawca nie jest stroną tego postępowania, gdyż przymiot strony przysługuje tylko SM A.

Na skutek wniesionego odwołania, Wojewoda decyzją z dnia [...] uchylił decyzję będącą przedmiotem odwołania i przekazał sprawę organowi I instancji do ponownego rozpatrzenia. W uzasadnieniu wskazano, że decyzja organu I instancji została wydana na podstawie nieobowiązujących przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego, gdyż ustawą z 3 grudnia 2010r. o zmianie ustawy - Kodeks postępowania administracyjnego oraz ustawy- Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2011 r. Nr 6, poz. 18) zmieniono art. 149 § 3 k.p.a. w ten sposób, że formę decyzji zastąpiono postanowieniem. Nadto podano, że organ I instancji nie miał podstaw do uznania, iż złożony wniosek nie spełniał wymogów formalnych do wznowienia postępowania administracyjnego. Dokonana przez organ ocena kręgu stron postepowania jest przedwczesna, gdyż może ona nastąpić dopiero po wydaniu postanowienia o wznowieniu postepowania w oparciu o przesłankę z art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a.

Po ponownym rozpoznaniu sprawy, Prezydent Miasta postanowieniem z dnia [...] wznowił postępowanie zakończone ostateczną decyzją z dnia [...] zatwierdzającą projekt budowlany i udzielającą pozwolenia na budowę, a następnie decyzją z dnia [...], działając na podstawie art. 105 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960r. Kodeks postępowania administracyjnego (tj. Dz. U. z 2013r. poz. 267, ze zm) oraz art. 28 ust. 2 ustawy Prawo budowlane, umorzył wznowione postępowanie. W uzasadnieniu stwierdzono, że po wydanym postanowieniu o wznowieniu postępowania w tej sprawie dokonano oceny co do przyczyn wznowienia oraz ustalenia czy podmiot, który domaga się wznowienia jest jego stroną. Przedstawiono dotychczasowy przebieg postępowania wskazując, iż w piśmie z dnia 12 maja 2015r. SM wyjaśniła, że składając wniosek o pozwolenie występowała w imieniu właścicieli lokali budynku przy ul. [...] w O., a zarząd, zgodnie z art. 27 ust. 2 ustawy o spółdzielniach mieszkaniowych, jest wykonywany przez spółdzielnię jako zarząd powierzony, wobec czego wnioskujący był reprezentowany przez SM w tym postępowaniu. Nadto przytoczono zapis uchwały Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 13 listopada 2012r. sygn. II OPS 2/12, z której wynika, że Spółdzielnia miała prawo wystąpić z takim wnioskiem. Dodatkowo stwierdzono, że wyposażenie budynku w nawodnione piony hydrantowe, które zostało narzucone decyzją Komendanta Miejskiego Państwowej Straży Pożarnej z dnia [...], z terminem ich wykonania do dnia 30 grudnia 2015r., jest bieżącą konserwacją oraz właściwym, zgodnie z przepisami, utrzymaniem nieruchomości, a więc stroną tego postępowania jest tylko SM A.

W odwołaniu R.Z. ponownie wskazał, że udzielone pozwolenie na budowę wydane zostało z pominięciem obowiązujących procedur dotyczących przygotowania i realizacji robót inwestycyjnych w budynkach mieszkalnych wielorodzinnych w trybie zwykłego zarządu sprawowanego przez spółdzielnię mieszkaniową. Wadliwość decyzji wynika także z błędnej nazwy inwestycji oraz jej zakresu w stosunku do projektu budowlanego, co było zamierzonym zabiegiem. Oświadczenie złożone przez Spółdzielnię o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane nastąpiło w sposób niezgodny z uprawnieniami Spółdzielni. Inwestor nie posiada uprawnienia do złożenia takiego oświadczenia, gdyż współwłaścicielami tej nieruchomości są również spółdzielcy, właściciele większości lokali mieszkalnych. Działania te wykraczają poza ustawowe uprawnienia zwykłego zarządu z art. 199 KC oraz uchwały NSA z dnia 13 listopada 2012r. sygn. II OPS 2/12. Podkreślił, że budowa nawodnionych pionów hydrantowych stanowi nowy element instalacji ppoż., uzupełniający substancje budynku, służąc wyłącznie celom przeciwpożarowym. SM błędnie kwalifikuje te roboty jako remontowe, co jest sprzeczne z definicją remontu zawartą w Prawie budowlanym.

Rozpatrując odwołanie, decyzją z dnia [...] Nr [...], Wojewoda utrzymał w mocy decyzję organu I instancji.

W uzasadnieniu organ podał, że w sprawie zakończonej decyzją Prezydenta Miasta z dnia [...] o pozwoleniu na budowę wnioskujący o wznowienie właściciel lokalu nr [...] budynku przy ul. [...] w O. nie był stroną postępowania administracyjnego. W imieniu wszystkich właścicieli budynku przy ul. [...] w O., a więc także wnioskującego, występowała Spółdzielnia Mieszkaniowa A, reprezentowana przez Zastępcę Prezesa oraz ustanowionego pełnomocnika. Spółdzielnia (inwestor) zarząd nieruchomościami wspólnymi stanowiącymi współwłasność spółdzielni wykonuje jako zarząd powierzony na podstawie art. 27 ust. 2 ustawy o spółdzielniach mieszkaniowych z 15 grudnia 2000r. (dalej: u.s.m.). W niniejszej sprawie wskazano, istota sporu sprowadza się do tego, czy zarząd powierzony w rozumieniu art. 27 ust. 2 u.s.m obejmuje wyłącznie czynności zwykłego zarządu nieruchomością wspólną, czy również czynności przekraczające zakres zwykłego zarządu. W orzecznictwie sądów zarysowały się dwa przeciwstawne stanowiska, co do zakresu zarządu wykonywanego przez spółdzielnie mieszkaniową na podstawie art. 27 ust. 2 u.s.m. Obecnie przyjmuje się, że zarząd nieruchomością wspólną wykonywany przez spółdzielnię mieszkaniowa na mocy ustawy wykonywany jest tak, jak zarząd nieruchomościami stanowiącymi wyłącznie jej własność i obejmuje zarówno czynności zwykłego zarządu, jak i czynności przekraczające zwykły zarząd (uchwała Sądu Najwyższego z dnia 27 marca 2014r. sygn. III CZP 122/13, OSNC z 2015r. Nr 1 poz. 3, sygn. V CSK 271/14 z dnia 27 lutego 2015r., VCSK 269/14 z dnia 27 lutego 2015r.). Podniesiono, że Wojewoda podziela te argumenty stanowiące podstawę poglądu zaprezentowanego w tych orzeczeniach i stwierdza, że takie stanowisko uchyla potrzebę odniesienia się do zagadnienia, czy wyposażenie budynku w nawodnione piony hydrantowe stanowi czynność zwykłego zarządu, czy też przekraczający zwykły zarząd.

W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie R.Z. zarzucił decyzji organu odwoławczego naruszenie:

- art. 32 ust. 4 prawa budowlanego poprzez jego niewłaściwe zastosowanie i przyjęcie, że inwestor złożył ważne oświadczenie o prawie dysponowania nieruchomością na cele budowlane w zakresie zamierzonej inwestycji, podczas gdy nie złożył prawdziwego oświadczenia, bowiem nie dysponuje prawem do dysponowania nieruchomością na cele budowlane w zakresie robót budowalnych polegających na budowie nowej instalacji przeciwpożarowej;

- art. 28 ust. 2 prawa budowlanego poprzez jego niewłaściwe zastosowanie i przyjęcie, że właściciel wyodrębnionego lokalu, jako jeden z wielu, w nieruchomości zarządzanej przez spółdzielnię mieszkaniową nie jest stroną postępowania w sprawie o pozwolenie na roboty budowalne polegające na budowie nowej instalacji przeciwpożarowej w budynku w granicach tej nieruchomości;

- pominięcie w decyzji sprawy wadliwie wydanego pozwolenia na budowę jako wymiany suchych pionów na nawodnione, a w istocie dotyczącej budowy nowej instalacji przeciwpożarowej w budynku.

Wobec podniesionych zarzutów skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości.

W motywach uzasadnienia skargi obszernie omówiono stawiane decyzji zarzuty wskazując jednoznacznie, że prowadzona inwestycja oraz udzielone pozwolenie na budowę zostało określone w decyzji w sposób nieprawidłowy, bowiem w ramach wskazanych robót nie doszło do wymiany suchych pionów na nawodnione instalacji ppoż. lecz została wybudowana nowa instalacja ppoż. bez związku z istniejącą wewnętrzną instalacją wody użytkowej w budynku. Podkreślił, że jako spółdzielca oraz właściciel lokalu mieszkalnego wraz z innymi właścicielami lokali zostali pominięci w procesie przygotowania tej inwestycji, zaś złożone przez Spółdzielnię oświadczenie o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane było niewystarczające, gdyż zakres planowanych prac nie uprawniał Spółdzielni do takiego oświadczenia. Prace budowlane polegające na montażu w budynku dodatkowych, nieistniejących elementów posiadają bowiem status budowy. Podniósł, że nie udzielał Spółdzielni pełnomocnictwa do złożenia oświadczenia w swoim imieniu, podczas gdy zakres inwestycji przekraczał posiadane przez nią uprawnienie do wykonywania jedynie czynności w ramach zwykłego zarządu nieruchomością wspólną. Nieuprawnionym jest utożsamianie budowy nowej, dodatkowej instalacji przeciwpożarowej z bieżącą eksploatacją i utrzymaniem budynku mieszkaniowego wielorodzinnego.

W odpowiedzi na skargę Wojewoda wnosząc o jej oddalenie podtrzymał argumenty prezentowane w zaskarżonej decyzji.

Skarżący w pismach procesowych z dnia 9 grudnia 2015r. oraz 28 marca 2016r. podtrzymał zarzuty zawarte w skardze dodatkowo wnosząc o zasądzenie od Wojewody oraz Spółdzielni Mieszkaniowej A w O. zwrotu poniesionych kosztów postępowania.

W dniu rozprawy przesłał skarżący drogą mailową do Sądu decyzję Wojewody z dnia [...] nr [...] dotyczącą wniesionego przez Prezydenta Miasta sprzeciwu wobec zamiaru wykonania robót budowlanych polegających na wymianie istniejących suchych pionów hydrantowych na piony hydrantowe nawodnione w budynku mieszkalnym wielorodzinnym przy ul. [...] w O. i nakładającą na Spółdzielnię Mieszkaniową A obowiązek uzyskania pozwolenia na budowę.

Na rozprawie w dniu 21 kwietnia 2016r. skarżący podtrzymał wniesioną skargę oraz zarzuty w niej zawarte wskazując, że decyzja o pozwoleniu na budowę została wydana sprzecznie z zalecenia Wojewody zawartymi w jego decyzji z dnia [...]. Nadto podał, że z pewnością inwestycja ta nie stanowi remontu lecz jest nową inwestycją, zaś Spółdzielnia podjęła uchwałę mocą której kosztami jej obciążyła mieszkańców jako remontem. Zwiększono wysokość funduszu remontowego oraz zaciągnięto kredyt, chociaż na ten cel można było pozyskać fundusze unijne. Podkreślił, że jego interes prawny został naruszony, poprzez brak możliwości wpływania na to, co się dzieje w budynku.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tj. Dz.U. z 2014r. poz. 1647) stosownie do przysługujących sądowi administracyjnemu kompetencji, Sąd kontroluje zaskarżone decyzje pod kątem ich zgodności z prawem, przy czym nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi w granicach danej sprawy - art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tj. Dz.U. z 2012r. poz. 270, ze zm) zwanej dalej: ustawą p.p.s.a. Wzruszenie aktu administracyjnego może nastąpić w razie, gdy kontrola wykaże, że narusza on przepisy prawa materialnego lub postępowania w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy (art. 3 § 1 w zw. z art. 145 § 1 ustawy p.p.s.a.).

Tego rodzaju naruszenie przepisów prawa nie miało miejsca w tej sprawie.

W pierwszej kolejności należy wskazać, że rozstrzygnięcie organu odwoławczego nastąpiło w wyniku zainicjowania nadzwyczajnego trybu postępowania, jakim jest wznowienie postępowania. Skarżący powołując się na naruszony własny interes prawny wniósł o wznowienie postępowania w sprawie wydanego pozwolenia na budowę i zatwierdzenia projektu budowlanego - wymianę suchych pionów instalacji ppoż. na piony nawodnione w budynku mieszkalnym wielorodzinnym w O. przy ul. [...], kat. obiektu XIII, obr. [...] dz. [...], na wniosek Spółdzielni Mieszkaniowej A w O. wobec braku wiedzy o toczącym się postepowaniu oraz pominięciu go w toku tej procedury mimo, że jest właścicielem lokalu mieszkalnego w tym budynku. Zaskarżoną decyzją z dnia [...], Wojewoda utrzymał w mocy decyzję organu I instancji, zgodnie z którą w oparciu o art. 105 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960r.- Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U z 2013r. poz. 267, ze zm) oraz art. 28 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. Prawo budowlane (tj. Dz. U. z 2013r. poz. 1409, ze zm) umorzył organ wznowione postępowanie administracyjne wobec braku statusu strony w tym postępowaniu po stronie wnioskującego o wznowienie postępowania.

W rozpoznawanej sprawie zatem, po wszczęciu postępowania wznowieniowego, którego podstawę stanowił art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a., strona bez własnej winy nie brała udziału w postępowaniu, należało dokonać ustalenia i oceny, czy wnioskujący posiadał przymiot strony w postępowaniu o pozwolenie na budowę, które dotyczy wymiany suchych pionów instalacji ppoż. na piony nawodnione w budynku mieszkalnym wielorodzinnym. Nie ulega wątpliwości, że skarżący jest właścicielem lokalu mieszkalnego położonego w budynku przy ul. [...] w O. (mieszkanie nr [...]), do którego przysługuje mu prawo odrębnej własności lokalu oraz jest członkiem spółdzielni mieszkaniowej, która wystąpiła z wnioskiem o pozwolenie na budowę. Okoliczności te nie skutkują jednak automatycznie o przyznaniu skarżącemu przymiotu strony w postepowaniu o pozwolenie na budowę. Natomiast w tym miejscu pozostaje wyjaśnić, że aby zaistniała możliwość oceny podnoszonych przez skarżącego zarzutów dotyczących wadliwego określenia zakresu i charakteru samej inwestycji, czy stanowi ona remont, czy też budowę nowego elementu budynku, jak również czy złożone w tej sprawie oświadczenie o posiadanym przez Spółdzielnię prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane mogło być podstawą dla wydanej decyzji bez zgody pozostałych współwłaścicieli lokali mieszalnych wyodrębnionych w tym budynku, w pierwszej kolejności należało ustalić, czy w sprawie pozwolenia na budowę stronie skarżącej przysługiwał przymiot strony.

Z przekazanych akt administracyjnych sprawy wynika, że organ I instancji przy wydaniu decyzji o pozwoleniu na budowę za stronę postępowania uznał jedynie inwestora tj. SM A w O. Do wniosku o pozwolenie na budowę SM złożyła oświadczenie o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane, z którego wynika, że nieruchomość będąca zabudowaną działką nr [...] w obrębie geod. [...], opisana w Księdze Wieczystej [...] pozostaje we współwłasności SM A oraz jako zarząd powierzony w oparciu o art. 27 ust. 2 ustawy o spółdzielniach mieszkaniowych (zgodnie z uchwałą SN z 27 marca 2014r. sygn. III CZP 22/13).

Bezspornym pozostaje, że w postępowaniu dotyczącym pozwolenia na budowę normą materialnoprawną określającą krąg stron podstępowania jest art. 28 ust. 2 p.b. Przepis ten jest przepisem szczególnym w stosunku do art. 28 k.p.a., zgodnie z którym stroną jest każdy, czyjego interesu prawnego lub obowiązku dotyczy postępowanie albo kto żąda czynności organu ze względu na swój interes prawny lub obowiązek. W myśl art. 28 ust. 2 p.b., stronami w postępowaniu w sprawie pozwolenia na budowę są: inwestor oraz właściciele, użytkownicy wieczyści lub zarządcy nieruchomości znajdujących się w obszarze oddziaływania obiektu. Pojęcie "obszaru oddziaływania obiektu" zdefiniowane zostało w art. 3 pkt 20 p.b. jako teren wyznaczony w otoczeniu obiektu budowlanego na podstawie przepisów odrębnych, wprowadzających związane z tym obiektem ograniczenia w zagospodarowaniu tego terenu. Jak wynika z przedłożonej i zatwierdzonej dokumentacji technicznej, decyzją Prezydenta Miasta z dnia [...], zakres prac budowlanych obejmował zaprojektowane dwa nawodnione piony hydrantowe wraz z zaworami hydrantowymi zasilanymi z istniejącego przyłącza wodociągowego oraz z dwóch zewnętrznych nasad 75 umożliwiających podłączenie pomp strażackich. Z projektu wynika, że istniejąca instalacja wody użytkowej jest wystarczająca dla potrzeb bytowo-gospodarczych oraz ppoż. Instalacja maja być wykonana w częściach wspólnych budynku bez ingerencji w lokale mieszkalne, w tym w lokal mieszkalny stanowiący odrębną własność skarżącego.

Jak wynika z art. 28 ust. 2 p.b. Spółdzielnia jako inwestor, współwłaściciel nieruchomości, a jednocześnie jako podmiot wykonujący zarząd powierzony w oparciu o treść art. 27 ust. 2 ustawy z dnia 15 grudnia 2000r. o spółdzielniach mieszkaniowych (tj. Dz. U. z 2013, poz. 1222, ze zm) dalej: u.s.m., posiadała przymiot strony w rzeczonej sprawie. Stosownie do treści art. 27 ust. 2 zarząd nieruchomościami wspólnymi stanowiącymi współwłasność spółdzielni jest wykonywany przez spółdzielnię jak zarząd powierzony, o którym mowa w art. 18 ust. 1 ustawy z dnia 24 czerwca 1994r. o własności lokali, choćby właściciele lokali nie byli członkami spółdzielni, z zastrzeżeniem art. 24¹ i art. 26. Przepisów ustawy o własności lokali o zarządzenie nieruchomością wspólną nie stosuje się, z zastrzeżeniem art. 18 ust. 1 oraz art. 29 ust. 1 i 1a, które stosuje się odpowiednio. Należy w tym miejscu wyjaśnić, że unormowanie sposobu i zakresu wykonywania zarządu przez spółdzielnię mieszkaniową w art. 27 ust. 2 w związku z ust. 1 u.s.m. jest systemem całościowym i spójnym, który nie zawiera luki prawnej uzasadniającej odwoływanie się do art. 199 kodeksu cywilnego. Nadto spółdzielnia mieszkaniowa z mocy prawa wykonuje zarząd powierzony. Przepis ten w zdaniu drugim wyłącza, poza art. 18 ust. 1 oraz art. 29 ust. 1 i 1a, stosowanie przepisów ustawy o własności lokali o zarządzie nieruchomością wspólną, co oznacza, że nie ma zastosowania uregulowanie ograniczające samodzielne działanie zarządcy do czynności zwykłego zarządu oraz wprowadzające wymóg uchwały właścicieli lokali dla czynności przekraczających zakres tych czynności - art. 22 ustawy o własności lokali ( por. uchwała Sądu Najwyższego z dnia 27 marca 2014r. sygn.. III CZP 122/13; postanowienie SN z dnia 27 lutego 2015r. sygn. V CSK 269/14, postanowienie SN z dnia 29 kwietnia 2015r. sygn. V CSK 273/14, V CSK 274/14). Wobec tego, wbrew twierdzeniom strony skarżącej, Spółdzielnia składając oświadczenie o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane oraz występując z wnioskiem o wydanie pozwolenia na budowę dla wskazanego zamierzenia występowała także w imieniu skarżącego, który poprzez działanie organu Spółdzielni w tej sprawie był reprezentowany.

Poza tym jednoznacznie w tej kwestii wypowiedział się Naczelny Sąd Administracyjny, który w uchwale 7 sędziów z dnia 19 października 2015r. sygn. II OPS 2/15 (publikowanej ONSAiSW z 2016r. nr 1 poz. 1) stwierdził, że Spółdzielnia mieszkaniowa wykonująca zarząd nieruchomością wspólną stanowiącą współwłasność spółdzielni, na podstawie art. 27 ust. 2 ustawy z dnia 15 grudnia 2000r. o spółdzielniach mieszkaniowych (tj. Dz. U. z 2013r. poz. 1222, ze zm), posiada tytuł prawny do dysponowania tą nieruchomością na cele budowlane, w rozumieniu art. 3 pkt 11 ustawy z 7 lipca 1994r.- Prawo budowlane, w zakresie eksploatacji i utrzymania nieruchomości wspólnej. Nadto w wywodach tej uchwały podano, że Naczelny Sąd Administracyjny zajął w uzasadnieniu powołanej uchwały stanowisko, że "gdy spółdzielnia mieszkaniowa jest współwłaścicielem części wspólnych nieruchomości (budynku, w którym wyodrębniono lokale będące własnością innych osób) i gdy spółdzielnia wykonuje zarząd taką nieruchomością na podstawie art. 27 ust. 2 ustawy o spółdzielniach mieszkaniowych, zakres prawa spółdzielni do dysponowania nieruchomością na cele budowlane zależy od tego, czy określone zamierzenie budowlane wynika z obowiązków i uprawnień spółdzielni sprawującej zarząd nieruchomościami wspólnymi. Skoro na spółdzielni mieszkaniowej spoczywają obowiązki w zakresie eksploatacji i utrzymania oraz remontu budynku (art. 4 ust. 4 i art. 61 ustawy o spółdzielniach mieszkaniowych), to spółdzielnia w ramach sprawowanego zarządu ma prawo do dysponowania nieruchomością wspólną na cele budowlane w tym zakresie. Odnosząc się do poczynionych w uzasadnieniu niniejszej uchwały uwag w zakresie charakteru prawnego zarządu, powstałego zgodnie z art. 27 ust. 2 u.s.m. i należytego wykonania obowiązków wypływających z takiego zarządu należy przyjąć, że czynności dotyczące nieruchomości wspólnej o charakterze eksploatacyjnym, utrzymaniowym i remontowym mieszczą się ramach zadań spółdzielni. Podkreślić jednak należy, że dotyczy to wyłącznie nieruchomości wspólnej, a nie przedmiotu odrębnej własności, gdyż w takim zakresie ustawodawca nie przewidział powierzenia spółdzielni mieszkaniowej zarządu". Poza tym wyjaśnić pozostaje za NSA, że ustawa o spółdzielniach mieszkaniowych nie określa na czym polega eksploatacja i utrzymanie nieruchomości wspólnej, którą stanowią część budynku i urządzenia niesłużące wyłącznie do użytku właścicieli lokali. Można jednak przyjąć, że eksploatacja i utrzymanie takiej nieruchomości wspólnej obejmuje wszelkiego rodzaju roboty budowlane, które służą prawidłowej eksploatacji i utrzymaniu substancji budynkowej, co oznacza, że spółdzielnia mieszkaniowa wykonująca zarząd nieruchomością wspólną ma tytuł prawny do dysponowania tą nieruchomością na cele budowlane w zakresie robót budowlanych, które służą eksploatacji i utrzymaniu części budynku i urządzeń, objętych współwłasnością. Roboty budowlane mogą więc obejmować nie tylko remont, ale także przebudowę w rozumieniu przepisów Prawa budowlanego, jeżeli dotyczą eksploatacji i utrzymania nieruchomości wspólnej, zarówno co do części budynku, jak i urządzeń budowlanych, o których mowa w art. 3 pkt 9 Prawa budowlanego.

W rzeczonej sprawie nie budzi wątpliwości Sądu okoliczność, że pozwolenie budowlane wydane na przebudowę pionów suchych ppoż. na piony nawodnione ppoż., stanowi bieżącą eksploatację i utrzymanie budynku mieszkalnego wielorodzinnego w zakresie wymogów przeciwpożarowych. Wymogi te zostały na zarządcę budynku nałożone decyzją Komendanta Miejskiego Państwowej Staży Pożarnej z dnia [...] nr [...], z terminem realizacji do dnia 30 grudnia 2015r., w zakresie m.in. wyposażenia budynku w nawodnione piony hydrantowe. O prawidłowości tego stanowiska świadczy treść art. 5 ust. 2 p.b., zgodnie z którym obiekt budowlany należy użytkować w sposób zgodny z jego przeznaczeniem i wymaganiami ochrony środowiska oraz utrzymywać w należytym stanie technicznym i estetycznym, nie dopuszczając do nadmiernego pogorszenia jego właściwości użytkowych i sprawności technicznej, w szczególności w zakresie związanym z wymaganiami, o których mowa w ust. 1 pkt 1-7, natomiast stosownie do ust. 1 pkt 1 pkt b) ww. przepisu obiekt budowalny wraz ze związanymi z nim urządzeniami budowlanymi należy projektować i budować w sposób określony w przepisach, w tym techniczno-budowalnych, oraz zgodnie z zasadami wiedzy technicznej, zapewniając bezpieczeństwo pożarowe.

Powyższe regulacje, współgrają z przepisami przeciwpożarowymi wynikającymi m.in. z rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 7 czerwca 2010r. w sprawie ochrony przeciwpożarowej budynków, innych obiektów budowlanych i terenów (Dz.U. Nr 109, poz. 719). Zgodnie zaś z art. 4 ust. 1 pkt 12 i 5 ustawy z dnia 24 sierpnia 1991r. o ochronie przeciwpożarowej (tj. Dz. U. z 2009r. Nr 178, poz. 1380, ze zm), właściciel budynku, obiektu budowlanego lub terenu, zapewniając ich ochronę przeciwpożarową, jest m. in. obowiązany przestrzegać przeciwpożarowych wymagań techniczno- budowalnych i technologicznych, obowiązany jest wyposażyć budynek, obiekt budowlany lub teren w wymagane urządzenia przeciwpożarowe i gaśnice oraz przygotować budynek, obiekt budowlany lub teren do prowadzenia akcji ratowniczej. Odpowiedzialność za realizację powyższych obowiązków stosownie do obowiązków i zadań powierzonych w odniesieniu do budynku, obiektu budowlanego lub terenu, przejmuje - w całości lub w części - ich zarządca lub użytkownik, na podstawie zawartej umowy cywilnoprawnej ustanawiającej zarząd lub użytkowanie. W przypadku gdy umowa taka nie została zawarta, odpowiedzialność za realizację obowiązków z zakresu ochrony przeciwpożarowej spoczywa na faktycznie władającym budynkiem, obiektem budowlanym lub terenem (art. 4 ust. 1a powołanej ustawy). Powyższe regulacje stanowią, że w ramach normalnej eksploatacji budynku mieszkalnego jego zarządca - Spółdzielnia miała obowiązek dostosować jego stan techniczny do wymagań przeciwpożarowych stosownie do zmieniających się wymagań techniczno-budowalnych, instalacyjnych i technologicznych. Z uwagi na wymagany obowiązek zapewnienia jego mieszkańcom bezpieczeństwa przeciwpożarowego Spółdzielnia w ramach bieżącej eksploatacji nieruchomości wykonuje takie obowiązki, co oznacza, że w zakresie wniosku o wydanie pozwolenia budowlanego na wskazany w nim zakres prac budowlanych Spółdzielnia reprezentowała tak interes własny, jak również strony skarżącej, w ramach posiadanego zarządu powierzonego nieruchomością.

Reasumując Wojewoda prawidłowo uznał, że z uwagi na wskazane wyżej okoliczności stronie skarżącej nie przysługiwał przymiot strony w toczącym się postępowaniu dotyczącym wydanego pozwolenia na budowę, wobec czego prawidłowo organ I instancji umorzył wznowione postępowania administracyjne w sprawie wydanego pozwolenia na budowę .

W tej sytuacji Sąd, na podstawie art. 151 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł jak w sentencji wyroku.