Postanowienie NSA, sygn. akt II GNP 2/15
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2015-08-21 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6559
Hasła tematyczne: Środki unijne
Skarżony organ: Prezes Agencji Rynku Rolnego
Treść wyniku: Oddalono skargę o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia
Powołane przepisy: article: art. 285a, art. 285 d
journal: Dz.U. 2012 poz 270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity.

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Stanisław Gronowski (spr.) Sędzia NSA Marzenna Zielińska Sędzia del. WSA Mirosław Trzecki po rozpoznaniu w dniu 21 sierpnia 2015 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Gospodarczej skargi K. Z. o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 16 grudnia 2014 r. o sygn. akt II GSK 1750/13 oddalającego skargę kasacyjną K. Z. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w W. z dnia 18 kwietnia 2013 r. sygn. akt V SA/Wa 2510/12 w sprawie ze skargi K. Z. na decyzję Prezesa Agencji Rynku Rolnego z dnia 5 września 2012 r. nr . w przedmiocie odmowy udzielenia wsparcia z budżetu Unii Europejskiej oddala skargę o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego wyroku.


UZASADNIENIE

Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 16 grudnia 2014 r. o sygn. akt II GSK 1750/13 oddalił skargę kasacyjną K. Z. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w W. z dnia 18 kwietnia 2013 r. sygn. akt V SA/Wa 2510/12, którym Sąd pierwszej instancji oddalił skargę K. Z. na decyzję Prezesa Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia 5 września 2012 r. nr [...] . w przedmiocie odmowy udzielenia wsparcia finansowego w sektorze owoców i warzyw.

Wnioskiem z dnia 27 czerwca 2011 r. K. Z. zwrócił się do Oddziału Terenowego Agencji Rynku Rolnego w Ł. o udzielenie wsparcia w sektorze owoców i warzyw, z tytułu kryzysu spowodowanego szczepem bakterii EHEC podnosząc, iż w dniach 28 maja 2011 r. - 20 czerwca 2011 r. przeprowadził "zielone zbiory" ogórków na łącznej powierzchni 0,68 ha z przeznaczeniem ich na kompost.

Agencja Rynku Rolnego (ARR) przeprowadziła na miejscu kontrolę w celu weryfikacji wniosku. W raporcie z kontroli wskazano m.in., iż powierzchnia uprawy produktów (ogórków) stwierdzona podczas kontroli wynosi 0,61 ha, na weryfikowanej powierzchni przedstawionej w dwóch szklarniach stwierdzono młodą uprawę ogórków, a przewidywany plon wg ustnego oświadczenia kontrolowanego wynosił 200.000 kg. Natomiast ilość produktu pozyskanego z wnioskowanej powierzchni w celach handlowych do dnia kontroli wg oświadczenia wnioskodawcy to 135.000 kg. W trakcie kontroli stwierdzono również trzy pryzmy.

Decyzją z dnia 12 września 2011 r. Dyrektor Oddziału Terenowego ARR w Ł. udzielił wsparcia z tytułu “zielonych zbiorów" w zakresie produkcji ogórków pod osłonami na powierzchni 0,39 ha oraz odmówił wsparcia w zakresie uprawy ogórków na powierzchni 0,29 ha.

Decyzją z dnia 4 listopada 2011 r. Prezes ARR uchylił zaskarżoną decyzję wskazując, iż organ pierwszej instancji ponownie badając sprawę winien wskazać pełną podstawę prawną podejmowanego rozstrzygnięcia oraz dokonać pełnej analizy zebranego materiału dowodowego.

Ponownie rozpoznając sprawę decyzją z dnia 10 stycznia 2012 r. Dyrektor OT ARR w Ł. udzielił wsparcia z tytułu “zielonych zbiorów" w zakresie produkcji ogórków pod osłonami na powierzchni 0,39 ha oraz odmówił wsparcia w zakresie uprawy ogórków na powierzchni 0,29 ha.

Rozpoznając odwołanie K. Z. Prezes ARR decyzją z dnia 4 listopada 2011 r. uchylił zaskarżoną decyzję wskazując, iż organ pierwszej instancji ponownie badając sprawę winien wyjaśnić istotne wątpliwości, jakie nasuwają się po zestawieniu sprzecznych wyjaśnień zainteresowanego co do ilości zebranych ogórków.

Po ponownym rozpatrywaniu sprawy po przeprowadzeniu rozprawy administracyjnej Dyrektor OT ARR w Ł. decyzją z 9 lipca 2012 r. nr . odmówił udzielenia wsparcia w sektorze owoców i warzyw z tytułu kryzysu spowodowanego szczepem bakterii EHEC.

Prezes Agencji Rynku Rolnego, w dniu 5 września 2012 r. wydał decyzję nr ., którą utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję Dyrektora OT ARR w Ł.. Organ odwoławczy uznał, że K. Z. nie dokonywał "zielonych zbiorów" na całej powierzchni zadeklarowanej do wsparcia (0,68 ha), gdyż nie byłoby fizycznej możliwości, po rozpoczęciu "zielonych zbiorów" w dniu 28 maja 2011 r. i przeprowadzeniu ich w cyklu ciągłym do 20 czerwca 2012 r., uzyskać w tym czasie i z tej powierzchni dojrzałych ogórków. Organ zwrócił również uwagę na istotne rozbieżności w oświadczeniach K. Z. co do ilości zebranych ogórków.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w W. wyrokiem z dnia 18 kwietnia 2013r oddalił skargę, nie znajdując podstaw do jej uwzględnienia.

Sąd wyjaśnił, że wsparcie o które zwrócił się skarżący, przewidziane zostało w rozporządzeniu wykonawczym Komisji (UE) nr 585/2011 z dnia 17 czerwca 2011 r. ustanawiającym tymczasowe nadzwyczajne środki wspierania sektora owoców i warzyw (Dz.UE L 2011.160.71), zwanego dalej: rozporządzeniem nr 585/2011. Nałożone tym rozporządzeniem zadania i obowiązki związane z udzielaniem wsparcia realizuje Agencja Rynku Rolnego na podstawie § 2 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 21 czerwca 2011 r. w sprawie realizacji przez Agencję Rynku Rolnego zadań związanych z ustanowieniem tymczasowych środków wspierania rynków owoców i warzyw (Dz. U. nr 130, poz. 750), (zwanego dalej: rozporządzeniem z dnia 21 czerwca 2011 r.). Agencja przeprowadza kontrole, o których mowa w art. 6 rozporządzenia KE nr 585/2011. Zgodnie z art. 6 ust. 2 rozporządzenia KE nr 585/2011 po przeprowadzeniu operacji zbierania zielonych owoców i warzyw (art. 110 - zielonych zbiorów) państwa członkowskie sprawdzają, czy zostały one całkowicie zebrane z danego obszaru (art. 110 - w pełni przeprowadzone na danym obszarze), a zebrany produkt został poddany denaturacji. Kontrole te obejmują 100 % obszarów produkcji.

Odnosząc się do kwestii oceny przeprowadzonego przez organy administracyjne postępowania wyjaśniającego WSA uznał, że organy administracyjne podjęły wszelkie niezbędne kroki zmierzające do dokładnego wyjaśnienia sprawy. Zgodnie z art. 7 ust. 1 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o Agencji Rynku Rolnego i organizacji niektórych rynków rolnych (tekst jedn. Dz. U. z 2007 r. Nr 231 poz. 1702 ze zm. - dalej: "ustawa o ARR"), do postępowań w sprawach indywidualnych, rozstrzyganych w drodze decyzji przez dyrektorów oddziałów terenowych oraz Prezesa Agencji, stosuje się przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego, jednakże z wyłączeniem art. 7, art. 9, art. 10, art. 75 § 1, art. 77 § 1 oraz art. 81, co oznacza, że organy administracji publicznej nie mają obowiązku działania z urzędu w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego.

Sąd pierwszej instancji stwierdził, iż zgodnie z przepisem § 4 ust. 1 pkt 2 lit. a) rozporządzenia Rady Ministrów - wsparcie jest udzielane, jeżeli w przypadku realizacji działania dotyczącego zielonych zbiorów - przeprowadzono zabieg uprawowy polegający na wprowadzeniu do gleby niedojrzałych produktów pochodzących z uprawy objętej tym działaniem albo przeznaczono na kompost niedojrzałe produkty pochodzące z uprawy objętej tym działaniem. Natomiast według definicji "zielonych zbiorów" określonej w art. 84 ust. 1 lit. a rozporządzenia wykonawczego Komisji (UE) nr 543/2011 z dnia 7 czerwca 2011 r. ustanawiającego szczegółowe zasady stosowania rozporządzenia Rady (WE) nr 1234/2007 w odniesieniu do sektora owoców i warzyw oraz sektora przetworzonych owoców i warzyw (Dz. Urz. UE L 157 z dnia 16.06.2011, str. 1, z późn. zm.), "zielone zbiory" oznaczają łączne zbiory nie nadających się do sprzedaży produktów na danym obszarze, przeprowadzane przed rozpoczęciem normalnych zbiorów. Przedmiotowe produkty nie mogą być uszkodzone przed rozpoczęciem zielonych zbiorów z powodu warunków klimatycznych, choroby lub innych powodów.

Z treści protokołu kontroli wynika, że ogórki zebrane w ramach deklarowanych zielonych zbiorów zostały kompostowane. W trakcie kontroli stwierdzono trzy pryzmy ogórków, widoczne na zdjęciach stanowiących załącznik do raportu z kontroli. Oględziny przedmiotowych zdjęć potwierdzały, że produkty poddane przez skarżącego działaniu "zielone zbiory" nie były w fazie niedojrzałości konsumpcyjnej. W ocenie WSA działania skarżącego nie odpowiadają treści przepisów prawnych regulujących mechanizm wsparcia, w szczególności art. 84 ust. 2 oraz art. 110 ust. 1 rozporządzenia Komisji (UE) nr 543/2011, gdyż zgodnie z tym przepisem obszar objęty operacją zielonych zbiorów powinien być utrzymywany w dobrym stanie, a produkty objęte operacją zielonych zbiorów nie powinny być uszkodzone.

K. Z. wniósł skargę kasacyjną od powyższego wyroku, którą Naczelny Sąd Administracyjny wspomnianym na wstępie wyrokiem oddalił.

Odnosząc się do zarzutu skargi kasacyjnej błędnej wykładni art. 84 ust. 1 lit. a rozporządzenia 543/2011 Naczelny Sąd Administracyjny uznał, stanowisko Sądu pierwszej instancji w tej kwestii za prawidłowe. Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego skarżąca błędnie odczytała definicję "zielonych zbiorów" sformułowaną w tym przepisie. W myśl wspomnianego przepisu "zielone zbiory to zbiory nienadających się do sprzedaży produktów (...) przeprowadzone przed rozpoczęciem normalnych zbiorów". Produkty te nie mogą być uszkodzone przed rozpoczęciem zbiorów z powodu warunków klimatycznych, choroby lub innych powodów.

W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego treść tego przepisu nie budzi wątpliwości interpretacyjnych. Definicja legalna jasno określa, że dokonane zbiory muszą obejmować warzywa i owoce (ogórki) nienadające się do konsumpcji z powodu swojej niedojrzałości. Nie sposób inaczej odczytywać użytych w przepisie, wymagających łącznego spełnienia warunków "niedawania się do sprzedaży" oraz "zbioru przeprowadzonego przed rozpoczęciem normalnych zbiorów".

W konsekwencji niezaistnienie którejkolwiek z wymienionych przesłanek, tzn. dokonania zbioru w terminie przy niezdatności (uszkodzeniu) z powodów przykładowo wymienionych w art. 84 ust. 1 lit. a (warunków klimatycznych czy choroby), bądź też dokonania zbioru produktów dojrzałych, wyłącza kwalifikację takich zbiorów jako "zbiorów zielonych". Sąd podkreślił, że w § 4 ust. 1 pkt 2 lit. a rozporządzenia RM z 21 czerwca 2011 r., chodzi o wsparcie jest udzielone w przypadku realizacji działania dotyczącego zielonych zbiorów, jeżeli przeprowadzono zabieg uprawowy polegający na wprowadzeniu do gleby niedojrzałych produktów pochodzących z uprawy objętej tym działaniem albo przeznaczono na kompost niedojrzałe produkty pochodzące z uprawy objętej tym działaniem.

Warunki wynikające z tego przepisu, w zakresie w jakim nakazują, aby zbierane produkty były niedojrzałe harmonizują z zapisami rozporządzenia 543/2011 i tym samym nie przewidują dodatkowych warunków umożliwiających korzystanie z tymczasowych nadzwyczajnych środków wspierania rynków owoców i warzyw określonych w rozporządzeniu wykonawczym 585/2011.

Naczelny Sąd Administracyjny zauważył, że pierwotne brzmienie art. 84 ust. 1 lit.a rozporządzenia 543/2011, mające zastosowanie w sprawie, różni się od późniejszego brzmienia tego przepisu, według którego, "zielone zbiory" oznaczają łączne zbiory niedojrzałych, nienadających się do sprzedaży produktów (owoców warzyw) na danym obszarze. Zdaniem Sądu zmiana brzmienia tego przepisu doprecyzowała jedynie jego treść natomiast nie zmieniła go w zasadniczej kwestii. Reasumując, Sąd uznał zarzut błędnej wykładni art. 84 ust. 1 lit. a rozporządzenia 585/2011 za niezasadny.

K. Z. na podstawie art. 285a § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm. dalej p.p.s.a.) wniósł skargę o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z powodu rażącego naruszenia prawa Unii Europejskiej.

Na podstawie art. 285 d p.p.s.a. skarżący powyższemu wyrokowi zarzucił naruszenie przepisów prawa Unii Europejskiej - przepisów prawa materialnego, które spowodowały rażącą niezgodność wyroku z prawem, a przez jego wydanie stronie została wyrządzona szkoda tj.:

1) art. 84 ust. 1 lit. a rozporządzenia wykonawczego Komisji Europejskiej nr 543/2011 z dnia 7 czerwca 2011 r. ustanawiającego szczegółowe zasady stosowania rozporządzenia Rady (WE) nr 1234/2007 w odniesieniu do sektora owoców i warzyw oraz sektora przetworzonych owoców i warzyw (DZ. UE L 157 z dnia 16. 06. 2011 r. z późn zm.), polegające na stosowaniu przez Sąd w niniejszej sprawie tegoż przepisu w brzmieniu obowiązującym po dniu 06. 08. 2012 r., podczas gdy w dacie składania przez skarżącego wniosku o przyznanie kwot wsparcia definicja "zielonych zbiorów" nie obejmowała wyłącznie produktów niedojrzałych konsumpcyjnie, lecz produkty nienadające się do sprzedaży przeprowadzane przed rozpoczęciem normalnych zbiorów, jednakże skarżący nie mógł przewidzieć zmiany brzmienia tegoż przepisu w dalszym toku postępowania i nie sposób się zgodzić z Sądem, dokonując analizy interpretacji przez Sąd treści tegoż przepisu, że wsparcie dotyczyło wyłącznie produktów niedojrzałych, albowiem prawidłowa wykładnia art. 84 ust. 1 lit. A winna prowadzić do konkluzji, iż pojęcie "zielonych zbiorów" w dniu 27 czerwca 2011 r. (złożenie przez skarżącego wniosku o udzielenie wsparcia) w zakresie tegoż procesu dotyczyło produktów nienadających się do sprzedaży, niezależnie od przyczyny takiego stanu rzeczy, co niewątpliwie potwierdza wykładnia celowościowa tegoż przepisu, który był ustanowiony w związku z udzieleniem wsparcia ze względu na występowanie wśród upraw bakterii EHEC, które powodowało, iż produkty skarżącego nie nadawały się do sprzedaży. Jedyny wymóg jaki przepis stawia dla uznania produktów, którym objęty był ten rodzaj działań skarżącego, za zielone zbiory to fakt, iż produkty te nie mogą być uszkodzone przed rozpoczęciem zielonych zbiorów z powodu warunków klimatycznych, choroby lub innych powodów, a nie że muszą być w fazie niedojrzałości konsumpcyjnej, abstrahując nawet od dokonywanych ocen przez Naczelny Sąd Administracyjny, a wcześniej Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oraz Prezesa Agencji Rynku Rolnego, tego w jakiej fazie wzrostu znajdowały się produkty przedstawione na zdjęciach, znajdujących się w aktach sprawy, pomimo braku posiadania wiedzy specjalnej w tym zakresie. Rażące naruszenie ww. normy prawa Unii Europejskiej polegało na jej niezastosowaniu w brzmieniu obowiązującym w dniu złożenia wniosku o udzieleniu wsparcia i stwierdzeniu przez Sąd, iż zmiana jego treści nie zmieniła jego treści, a jedynie ją doprecyzowała z czym skarżący się nie zgadza, a nadto wykładnia Sądu ograniczyła się do charakterystyki samych produktów bez uwzględnienia tego, iż zielone zbiory były określonym procesem, który przewidywał m. in. art. 84 ust. 1 lit. a rozporządzenia;

2) art. 112 ust. 1 rozporządzenia (WE) nr 1580/2007 z dnia 21 grudnia 2007 r. ustanawiającego przepisy wykonawcze do rozporządzeń Rady (WE) nr 2200/96, (WE) nr 2201/96 i (WE) nr 1182/2007 w sektorze owoców i warzyw (Dz.U.UE L z dnia 31 grudnia 2007 r.) w związku z art. 110 ust. 1 Rozporządzenia wykonawczego Komisji (UE) nr 543/2011 z dnia 7 czerwca 2011 r. ustanawiającego szczegółowe zasady stosowania rozporządzenia Rady (WE) nr 1234/2007 w odniesieniu do sektora owoców i warzyw oraz sektora przetworzonych owoców i warzyw (543/2011/UE) z dnia 7 czerwca 2011 r. (Dz.Urz.UE.L Nr 157, str. 1) w związku z art. 6 ust. 1 i ust. 2_Rozporządzenia wykonawczego Komisji (UE) nr 585/2011 z dnia 17 czerwca 2011 r. ustanawiającego tymczasowe nadzwyczajne środki wspierania sektora owoców i warzyw z dnia 17 czerwca 2011 r. (Dz.Urz.UE.L Nr 160. str. 71) poprzez ich niezastosowanie i dokonywanie w ramach kontroli działań skarżącego oceny dojrzałości produktów skarżącego w chwili przeprowadzania działań denaturacji, a nie w chwili złożenia wniosku, podczas gdy stwierdzenie zielonych zbiorów w odniesieniu do produktów nimi objętych w zakresie przymiotu nienadawania się do sprzedaży, winno podlegać w dacie rozpoczęcia operacji zielonych zbiorów, a proces denaturacji w dacie zakończenia procesu zielonych zbiorów, albowiem zgodnie z powołanymi przepisami kontroli miało podlegać to czy dane produkt)'' nie są uszkodzone i czy dany obszar był utrzymywany w dobrym stanie (przed rozpoczęciem zielonych zbiorów), a po przeprowadzeniu zielonych zbiorów działaniom kontrolnym podlega to czy zostały one w pełni przeprowadzone na danym obszarze, a zebrany produkt został poddany denaturacji. Zastosowanie tychże przepisów i prawidłowa ich wykładnia powinny prowadzić do dokonania i oceny ustaleń konkretnych zdarzeń w określonych etapach procesu zielonych zbiorów, a nie ograniczenie się przez w/w organy do stwierdzenia, że skoro na pryzmach były, zdaniem Dyrektora OT AKR oraz Prezesa AKR, a w ślad za nimi Sądu, produkty dojrzałe, to nie doszło do zielonych zbiorów, choć organy te nie ustalały czy produkty w dacie złożenia wniosku o udzielenie wsparcia w zakresie zielonych zbiorów nie nadawały się do sprzedaży;

3) art. 6 ust. 2 Rozporządzenia wykonawczego Komisji (UE) nr 585/2011 z dnia 17 czerwca 2011 r. ustanawiające tymczasowe nadzwyczajne środki wspierania sektora owoców i warzyw z dnia 17 czerwca 2011 r. (Dz.Urz.UE.L Nr 160. str. 71) poprzez jego nieprawidłową wykładnię i odnoszenie się przez Naczelny Sąd Administracyjny do kwestii oświadczeń skarżącego w zakresie ilości zebranych ogórków podczas gdy zgodnie z powołanym przepisem działania dotyczące niezbierania i zielonych zbiorów, o których mowa w art. 4 i 5, podlegają kontrolom i warunkom określonym w art. 112 rozporządzenia (WE) nr 1580/2007 i art. 110 rozporządzenia wykonawczego (UE) nr 543/2011, z wyjątkiem kontroli dotyczących wymogu, by nie przeprowadzono już częściowych zbiorów. Kontrole te ograniczone są do 10 % obszarów produkcji, o których mowa w art. 4 ust. 2, a zatem przepis ten w ogóle wykluczał badanie tego rodzaju kwestii, w tym oświadczeń skarżącego.

Powyższe naruszenia przepisów prawa Unii Europejskiej, opisane w zarzutach 1-3, uznać należy za rażące, albowiem niewątpliwie ich treść wyklucza podejmowanie działań organów opisanych w zarzutach, skutkujących odmową wsparcia skarżącego w związku z występowaniem bakterii EHEC, a usankcjonowanych stanowiskiem Naczelnego Sądu Administracyjnego, a prawidłowe ich zastosowanie i prawidłowa wykładnia, w szczególności przepisu art. 84 ust. 1 lit. a rozporządzenia wykonawczego Komisji Europejskiej nr 543/2011 z dnia 7 czerwca 2011 r. ustanawiającego szczegółowe zasady stosowania rozporządzenia Rady (WE) nr 1234/2007 w odniesieniu do sektora owoców i warzyw oraz sektora przetworzonych owoców i warzyw (DZ. Urz. UE L 157 z dnia 16. 06. 2011 r. ze zm.) pozwoliłaby na ustalenie, że skarżący dokonywał zielonych zbiorów, które to są określonym procesem, poddawanym określonym etapom kontroli na każdym z poszczególnych odcinków działań osób ubiegających się o uzyskanie wsparcia, w tym skarżącego.

Fakt wyrządzenia stronie szkody uprawdopodabnia okoliczność, iż z urzędu względem skarżącego zostało wszczęte przez Prezesa Agencji Rynku Rolnego postępowanie w sprawie odzyskania nienależnie przyznanej i wypłaconej dopłaty na podstawie decyzji nr . z dnia 12. 09. 2011 r. Postępowanie to zostało oznaczone sygnaturą ., a w dniu 6 lutego 2015 r. wydana została decyzja nr . na podstawie której skarżący został zobligowany do zwrotu kwoty wsparcia wraz z odsetkami. Decyzja ta została przez K. Z. zaskarżona i na dzień sporządzenia niniejszej skargi jest nieprawomocna, jednakże w sytuacji oddalenia odwołania skarżącego K. Z. będzie zobligowany zwrócić kwoty wsparcia.

Wzruszenie zaskarżonego orzeczenia w drodze innych środków prawnych nie było i nie jest możliwe, albowiem skarżący wyczerpał wszelkie środki prawne przysługujące mu w związku ze stwierdzonymi przez niego naruszeniami, które skutkowały wydaniem zaskarżonego orzeczenia, co do którego z kolei wyczerpane zostały możliwości kontroli instancyjnej, a rodzaj naruszeń uzasadnia wniesienie niniejszej skargi.

Mając powyższe na uwadze, skarżący wniósł o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia i zasądzenie kosztów niniejszego postępowania wg norm przepisanych.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga nie jest zasadna.

Stosownie do treści art. 285a §3 p.p.s.a. od orzeczeń Naczelnego Sądu Administracyjnego skarga nie przysługuje, z wyjątkiem gdy niezgodność z prawem wynika z rażącego naruszenia norm prawa Unii Europejskiej. Wnosząc skargę o stwierdzenie niezgodności z prawem orzeczenia Naczelnego Sądu Administracyjnego strona powinna wykazać, że przez wydanie wadliwego orzeczenia została wyrządzona jej szkoda.

W orzecznictwie Naczelnego Sadu Administracyjnego przyjmuje się, że niezgodność z prawem w rozumieniu art. 285a § 3 p.p.s.a. oznacza niebudzącą wątpliwości, oczywistą i rażącą obrazę prawa, z góry widoczną, będącą wynikiem niewątpliwie błędnej wykładni lub wadliwego zastosowania prawa, możliwą do stwierdzenia "na pierwszy rzut oka". Tak więc rażące naruszenie normy prawa to naruszenie oczywiste, bezsporne, ewidentnie odbiegające od danej normy, pozostające w wyraźnej sprzeczności z treścią przepisu i przez to mające charakter nadzwyczajny. Skarga o stwierdzenie niezgodności z prawem nie może zastępować ani uzupełniać skargi kasacyjnej (por. wyrok NSA z dnia 26 czerwca 2014 r. sygn. akt I FNP 5/14).

Stosownie do treści art. 285 d p.p.s.a. w skardze o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia skarżący winien wykazać szkodę, którą spowodowała niezgodność orzeczenia z prawem europejskim. W tym przypadku chodzi rzeczywistą i konkretną szkodę, której wystąpienie strona powinna udowodnić a nie o szkodę domniemaną, hipotetyczną. Wystąpienie szkody jako skutku rażącego naruszenia przepisów prawa europejskiego, jest warunkiem dopuszczalności tego szczególnego środka zaskarżenia. Skarżący winien wobec tego w skardze o stwierdzenie niezgodności prawomocnego orzeczenia Naczelnego Sądu Administracyjnego wskazać jaka szkoda została wyrządzona wydaniem orzeczenia oraz rozmiar tej szkody.

Ponadto, stosownie do treści art. 285 d p.p.s.a. podstawą skargi nie mogą być zarzuty dotyczące ustalenia faktów lub oceny dowodów.

W rozpoznawanej skardze skarżący zarzucił Naczelnemu Sądowi Administracyjnemu wydanie wyroku z dnia 16 grudnia 2014 r. o sygn. akt II GSK 1750/13 z rażącym naruszeniem następujących przepisów prawa europejskiego: art. 84 ust.1 lit.a rozporządzenia wykonawczego Komisji Europejskiej nr 543/2011 z dnia 7 czerwca 2011 r. ustanawiającego szczegółowe zasady stosowania rozporządzenia Rady (WE) nr 1234/2007 w odniesieniu do sektora owoców i warzyw oraz sektora przetworzonych owoców i warzyw (Dz. Urz. UE L 157 z dnia 16.06.2011 r. ze zm.) dalej jako "rozporządzenie KE nr 543/2011", art. 112 ust.1 rozporządzenia (WE) nr 1580/2007 z dnia 21 grudnia 2007 r. ustanawiającego przepisy wykonawcze do rozporządzeń Rady (WE) nr 2200/96, (WE) nr 2201/96, (WE) nr 1182/2007 w sektorze owoców i warzyw (Dz. Urz. UE L z dnia 31 grudnia 2007 r.) w związku z art. 110 ust.1 rozporządzenia wykonawczego KE nr 543/2011 w związku z art. 6 ust.1 i ust.2 Rozporządzenia wykonawczego KE nr 585/2011 z dnia 17 czerwca 2011 r. ustanawiającego tymczasowe nadzwyczajne środki wspierania sektora owoców i warzyw.

O ile zarzut naruszenia art. 84 ust.1 lit a rozporządzenia KE nr 543/2011 odnosi się do błędnej wykładni tego przepisu, o tyle pozostałe zarzuty naruszenia prawa materialnego zmierzają w istocie do zakwestionowania ustaleń faktycznych dokonanych przez organy a zaaprobowanych przez Wojewódzki Sąd Administracyjny oraz Naczelny Sąd Administracyjny w zaskarżonym wyroku a polegających na przyjęciu w oparciu o zgromadzony w aktach materiał dowodowy, że skarżący nie dokonywał zielonych zbiorów ogórków. Jak wywodzi skarga prawidłowo przeprowadzone postępowanie dowodowe a następnie właściwa jego ocena doprowadziłyby organy a konsekwencji i Naczelny Sąd Administracyjny do odmiennego wniosku w tej kwestii. Jak wyżej wspomniano podstawą skargi nie mogą być zarzuty dotyczące ustalenia faktów lub oceny dowodów. W związku z tym, że skarżący przy pomocy zarzutów naruszenia prawa materialnego zawartych w pkt 2 i pkt 3 petitum skargi próbuje zwalczać ustalenia faktyczne przyjęte za podstawę rozstrzygnięcia zarówno decyzji, wyroku WSA i wyroku NSA zarzuty te nie mogą być merytorycznie zbadane, gdyż zgodnie z art. 285d in fine p.p.s.a. są one niedopuszczalne.

Na marginesie zauważyć należy, iż wymienione w pkt 2 i 3 petitum skargi przepisy prawa europejskiego nie były przedmiotem analizy Naczelnego Sądu Administracyjnego. Skoro Naczelny Sąd Administracyjny w zaskarżonym wyroku był związany granicami skargi kasacyjnej na podstawie art.183 § 1 p.p.s.a. to nie można mówić o rażącym naruszeniu przepisów prawa unijnego, których strona nie podniosła skardze kasacyjnej, gdyż Sąd tych przepisów nie mógł zastosować. Skarga o stwierdzenie niezgodności z prawem, o czym już wyżej była mowa, nie może stanowić uzupełnienia skargi kasacyjnej. Z tego względu nie można skutecznie zarzucać naruszenia przepisów prawa Unii Europejskiej, w sytuacji gdy takich zarzutów nie podniesiono w skardze kasacyjnej (por. wyrok NSA z dnia 28 lutego 2013 r. sygn. akt I FNP 10/12).

Odnosząc się do zarzutu rażącego naruszenia prawa materialnego tj. art. 84 ust.1 lit. a rozporządzenia KE nr 543/2011 Naczelny Sąd Administracyjny uznaje zarzut ten za niezasadny. W ocenie skarżącego Naczelny Sąd Administracyjny dokonując wykładni wspomnianego przepisu błędnie stwierdził, że definicja "zielonych zbiorów" tam zawarta obejmowała wyłącznie produkty niedojrzałe konsumpcyjnie. Prawidłowa interpretacja tego przepisu, jak wywodzi skarga, powinna prowadzić do wniosku, iż pojęcie "zielonych zbiorów" odnosi się produktów nienadajacych się do sprzedaży, niezależnie od przyczyny takiego stanu rzeczy. Rażące naruszenie prawa w tym przypadku polegało na niezastosowaniu przepisu obowiązującego w dniu złożenia wniosku tj. 27 czerwca 2011 r. Naczelny Sąd Administracyjny w zaskarżonym wyroku przeprowadził wykładnię wspominanego przepisu i odniósł się do treści przepisu obowiązującej przed zmianą, czyli w dniu wniesienia wniosku zaznaczając, że nowelizacja w istocie doprecyzowała treść tego przepisu. Jak wynika z treści art. 84 ust.1 a rozporządzenia KE nr 543/2011 w brzmieniu obowiązującym w dniu złożenia wniosku przez skarżącego "zielone zbiory" definiuje się jako łączne zbiory nienadających się do spożycia produktów przeprowadzonych przed rozpoczęciem normalnych zbiorów, przy czym produkty te nie mogą przed rozpoczęciem zielonych zbiorów uszkodzone z powodu warunków klimatycznych, choroby oraz innych powodów. Z kolei według brzmienia tego przepisu obowiązującego po dniu złożenia wniosku, zmienionego nowelizacją rozporządzenia z dnia 7 sierpnia 2012 r., w definicji pojęcia "zielone zbiory" wprowadzono dodatkowy element w postaci "zbiorów niedojrzałych". Pojęcie "niedojrzałych zbiorów" precyzuje wcześniejszą definicję "zielonych zbiorów", w której ustawodawca określił ten rodzaj zbiorów jako produkty "nienadające się do sprzedaży przed rozpoczęciem normalnych zbiorów". Reasumując, Naczelny Sąd Administracyjny stwierdza, że wykładnia art. 84 ust.1 lit a rozporządzenia KE nr 543/2011 była prawidłowa i logiczna, a Sąd wydając zaskarżony wyrok nie dopuścił się rażącego naruszenia prawa w tym zakresie.

Podkreślenia wymaga fakt, że jako szkodę wskazano wszczęcie postępowania przez Prezesa Agencji Rynku Rolnego o zwrot nienależnie przyznanego i wypłaconego dofinansowania skarżącemu. Zaznaczyć należy, że wszczęcie postępowania administracyjnego o zwrot nienależnie pobranych środków nie może być traktowane jako szkoda w rozumieniu art. 285 a § 3 p.p.s.a., w szczególności, że jest to postępowanie odrębne prowadzone przez organ administracji publicznej w oparciu o inne przepisy prawne.

Z wymienionych względów Naczelny Sąd Administracyjny stwierdza, że zaskarżony wyrok odpowiada prawu i na podstawie art. 285k § 1 p.p.s.a. oddalił skargę.