Wyrok WSA we Wrocławiu, sygn. akt IV SA/Wr 627/12
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu
Data orzeczenia: 2013-03-13 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6200 Choroby zawodowe
Hasła tematyczne: Administracyjne postępowanie
Skarżony organ: Inspektor Sanitarny
Treść wyniku: *Uchylono zaskarżone postanowienie w całości
Powołane przepisy: article: art. 7, art. 15, art. 28, art. 77 par. 1, art. 80, art. 107 par. 3, art. 134 oraz art. 138 par. 1 pkt 3
journal: Dz.U. 2000 nr 98 poz 1071
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity
article: art. 145 par. 1 lit. c
journal: Dz.U. 2012 poz 270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Henryk Ożóg, Sędziowie Sędzia WSA Lidia Serwiniowska, Sędzia NSA Julia Szczygielska (spr.), Protokolant Agnieszka Figura, po rozpoznaniu w Wydziale IV na rozprawie w dniu 13 marca 2013 r. sprawy ze skargi [...] S.A. z siedzibą w W. na postanowienie [...] Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego we Wrocławiu z dnia [...], nr [...] w przedmiocie stwierdzenia niedopuszczalności odwołania I. uchyla zaskarżone postanowienie; II. nie orzeka w przedmiocie wykonania zaskarżonego postanowienia.


UZASADNIENIE

Zaskarżonym postanowieniem z dnia [...], nr [...] D. Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny we W., działając na podstawie art. 12 ust. 2 pkt 1 ustawy z dnia 14 marca 1985r. o Państwowej Inspekcji Sanitarnej (Dz. U. z 2011 r. Nr 212, poz. 1263 ze zm.) oraz art. 134 w zw. z art. 127 k.p.a. po zapoznaniu się z odwołaniem [...] S.A. w W. wniesionym od decyzji Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w Z. z dnia [...], nr [...] o stwierdzeniu u A. S. choroby zawodowej : przewlekłej choroby układu ruchu wywołanej sposobem wykonywania pracy - przewlekłe zapalenie nadkłykcia bocznego kości ramiennej prawej (poz.19.5 wykazu chorób zawodowych - załącznik do rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30 czerwca 2009r. w sprawie chorób zawodowych) – stwierdził niedopuszczalność odwołania. Uzasadniając swoje stanowisko, organ odwoławczy wskazał, że na skutek zgłoszenia podejrzenia choroby zawodowej, dokonanego przez lekarza z NZOZ "Z." s.c. - Powiatowy Inspektor Sanitarny w Z. wszczął postępowanie administracyjne w sprawie choroby zawodowej: przewlekłej choroby układu ruchu wywołanej sposobem wykonywania pracy - przewlekłe zapalenie nadkłykcia bocznego kości ramiennej prawej (poz. 19.5) u A. S.. O wszczęciu przedmiotowego postępowania organ I instancji zawiadomił strony postępowania, tj. A. S. oraz [...] S.A. Oddział w Z. W toku procesu diagnostyczno-orzeczniczego A. S. była badana w D. Wojewódzkim Ośrodku Medycy Pracy we W. Oddział w W., która to placówka w dniu 2 czerwca 2012r. wydała orzeczenie lekarskie nr [...] o rozpoznaniu u A. S. choroby zawodowej: przewlekłej choroby układu ruchu wywołanej sposobem wykonywania pracy - przewlekłe zapalenie nadkłykcia bocznego kości ramiennej prawej (poz. 19.5) .

Powiatowy Inspektor Sanitarny w Z. w oparciu o zgromadzoną dokumentację, a w szczególności w/w orzeczenie lekarskie oraz ocenę narażenia zarodowego, wydał w dniu 2 kwietnia 2012r. opisaną wyżej decyzję o stwierdzeniu u A. S. choroby zawodowej: przewlekłej choroby układu ruchu wywołanej sposobem wykonywania pracy - przewlekłe zapalenie nadkłykcia bocznego kości ramiennej prawej (poz. 19.5). Decyzja ta została doręczona stronom postępowania, tj. A. S. oraz [...] S.A. Oddział w Z., ul.[...].

Od decyzji tej odwołanie wniosła [...] (określana dalej jako [...] S.A.) z siedzibą w W. wnosząc o jej uchylenie oraz wskazując na uchybienia merytoryczne i formalne.

D. Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny we W. pismem z dnia 25 maja 2012r. wezwał A. S. do okazania kserokopii świadectwa pracy celem ustalenia jaka jednostka w strukturze [...] S.A. zatrudniała A. S. i posiadała wobec niej status pracodawcy. Z przesłanego "Świadectwa Pracy" z dnia 16.06.2011r. wynika – podkreślił organ, że w okresie od 16.05.1995 r. do 09.06.2011 r. A. S. była zatrudniona w [...] w Z. (określanego dalej jako [...] S.A. Oddział w Z.).

W tym stanie rzeczy D. Państwowy Inspektor Sanitarny stwierdził, że odwołanie zostało wniesione przez osobę niebędącą stroną i jako takie ocenić je należy za niedopuszczalne. Organ odwoławczy podkreślił, że stronami w postępowaniu o stwierdzenie chorób zawodowych poza osobami, których dotyczy podejrzenie choroby zawodowej są również pracodawcy, u których osoba ta była zatrudniona w warunkach, które mogły spowodować skutki zdrowotne uzasadniające postępowanie o rozpoznania i stwierdzenie choroby zawodowej. Powyższa zasada wynika m.in. z § 8 ust. 2 w/w rozporządzenia w sprawie chorób zawodowych, zgodnie z którym decyzję o stwierdzeniu choroby zawodowej albo decyzję o braku podstaw do stwierdzenia choroby zawodowej doręcza się "pracodawcy, który zatrudniał pracownika w warunkach, które mogły spowodować skutki zdrowotne uzasadniające postępowanie w sprawie rozpoznania i stwierdzenia choroby zawodowej." W orzecznictwie sądów administracyjnych przyjęto, że w tych sytuacjach, gdzie przepis prawa wskazuje, że stroną postępowania administracyjnego jest "pracodawca", to ocenę, jakiemu podmiotowi przysługuje status strony należy prowadzić według art. 3 Kodeksu pracy zawierającego legalną definicję pojęcia "pracodawca" (por. m.in. wyrok WSA w Poznaniu sygn. akt II SA/Po 353/11; wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt III SA/Wa 559/09; wyrok WSA w Kielcach I SA/Ke 186/10; wyrok NSA II FSK 838/10). Wskazany wyżej przepis art.3 k.p. stanowi podstawę do ograniczonego przyznania podmiotowości prawnej wewnętrznym jednostkom organizacyjnym osoby prawnej (w szczególności oddziałom) w sytuacji, gdy jednostki te samodzielnie zatrudniają pracowników. Podmiotowość ta ogranicza się zasadniczo do stosunków pracy, ale obejmuje także sądowe postępowania cywilne prowadzone wobec pracodawcy (art. 460 § 1 k.p.c.), a także postępowania administracyjne w tych sytuacjach, gdy przepis szczególny stanowi, że postępowania te prowadzi się wobec pracodawcy (por. wyrok WSA w Poznaniu sygn. akt II SA/Po 353/11; wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt III SA/Wa 559/09; wyrok WSA w Kielcach I SA/Ke 186/10; wyrok NSA II FSK 838/10).

Przenosząc treść powyższych rozważań na stan faktyczny w niniejszej sprawie, organ odwoławczy stwierdził, że ze świadectwa pracy A. S. wynika jednoznacznie, iż stosunek pracy zawarty był między A. S. a [...] . Oddział [...] w Z. Również to wobec [...] Oddział [...] w Z. i z jego udziałem było prowadzone przedmiotowe postępowanie. [...] z siedzibą w W. - jako cała osoba prawna - nie posiadała natomiast statusu pracodawcy wobec A. S. i wobec tego nie posiada przymiotu strony w niniejszym postępowaniu. Przymiotu strony w postępowaniu o stwierdzenie choroby zawodowej nie przyznał [...] S. A. z siedzibą w W. także organ I instancji, który jak wcześniej wskazano prowadził postępowanie z udziałem i wobec [...] Oddział [...] w Z.

Organ odwoławczy zauważył, że przepisy prawa nie przewidują możliwości wykonywania uprawnień procesowych przysługujących w określonych przypadkach samemu oddziałowi osoby prawnej przez całą osobę prawną - zwłaszcza w sytuacji, gdy oddział posiadający takie uprawnienia nadal funkcjonuje. Oddział osoby prawnej mógłby co najwyżej upoważnić określoną osobę fizyczną do występowania w charakterze pełnomocnika (art. 33 § 1 k.p.a.). Oddział osoby prawnej nie może natomiast zrzec się przysługujących mu uprawnień strony na inny podmiot - i to nawet wtedy, gdy podmiotem tym byłaby cała osoba prawna, w której strukturze ów oddział jest wyodrębniony.

W tym stanie rzeczy odwołanie wniesione przez Powszechną Kasę Oszczędności Spółkę Akcyjną z siedzibą w W. ocenić należy zdaniem organu jako wniesione przez podmiot nieposiadający statusu strony, a w konsekwencji jako niedopuszczalne z tej to przyczyny, że zgodnie z art. 127 § 1 k.p.a. prawo do wniesienia odwołania służy tylko stronom.

Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we W. na powyższe postanowienie wniosła [...] Spółka Akcyjna w W. Zarzucając naruszenie przepisów:

• art. 7, art. 8, art. 10 k.p.a. jako zasad postępowania;

• art.28, art.50 § 1 k.p.a., gdyż o przymiocie strony decyduje interes prawny danego podmiotu, który upoważnia ten podmiot do brania udziału w postępowaniu;

• art. 64 § 2 k.p.a. - poprzez jego nie zastosowanie i brak wezwania strony, w przypadku powziętych wątpliwości, do wykazania, że osoba podpisująca działa jako strona w tym postępowaniu, gdyż w przypadku uznania przez organ, że odwołanie nie czyni zadość przepisom prawa, należy wezwać wnoszącego do usunięcia braków - a tego organ nie uczynił, czym naruszył prawa strony wręcz odwrotnie - wezwał osobę, która odwołania nie wnosiła tj. A. S. do przedłożenia świadectwa pracy;

• art. 134 k.p.a. - poprzez błędne jego zastosowanie i przyjęcie, że zachodzi niedopuszczalność odwołania z przyczyn podmiotowych;

• naruszenie art. 3 Kodeksu pracy w związku z art.64 § 2 k.p.a. - przez przyjęcie, że [...] Oddział w Z. jest "zakładem pracy" - gdy w tym zakresie D. Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny nie wezwał skarżącego do wykazania, kto jest pracodawcą – strona skarżąca wniosła o uchylenie w całości zaskarżonego postanowienia.

Na potwierdzenie podniesionych zarzutów, skarżąca przedłożyła :

• odpis z KRS skarżącego Banku - stan na dzień 5 lipca 2012r. dla wykazania, że [...] SA Oddział w Z. nie jest samodzielną jednostką zatrudniającą pracowników - jest nim [...] SA w W. a PKO BP SA Oddział w Z. jest jedynie miejscem świadczenia pracy przez pracownika;

• wydruku z KRS skarżącego z 5 kwietnia 2012r., tj. z daty wnoszenia odwołania na dowód, że osoba podpisana na odwołaniu była do tego umocowana;

• wydruk zasad realizacji zadań w dziedzinie bezpieczeństwa i higieny pracy /załącznik do uchwały nr 286/c/2011 Zarządu B. z dnia 27.06.2011r./, który określa podział kompetencji oraz obowiązków komórek organizacyjnych Centrali i jednostek organizacyjnych [...] SA, związane z realizacja zadań dotyczących bezpieczeństwa i higieny pracy (§ 4 pkt. 1).

W uzasadnieniu skargi, strona podkreśliła m.innymi, że w toku wadliwie prowadzonego postępowania po wniesieniu odwołania doszło również do naruszenia zasad postępowania administracyjnego, wskazanych w petitum skargi, skoro organy administracji maja stać na straży praworządności oraz pogłębiania zaufania jego uczestników do organów Państwa. Tak się nie stało skoro organ zamiast w przypadku wątpliwości czy odwołanie podpisała osoba właściwa - wezwał A. S. do okazania świadectwa pracy. W ten sposób, uchybiając obowiązkowi z 64 § 2 k.p.a. organ dopuścił się rażącego naruszenia zasad postępowania wskazanych w petitum.

Również organ nie wzywał osoby podpisanej pod odwołaniem - Dyrektora zarządzającego J. O. do wykazania swojego umocowania do wniesienia odwołania, co zobowiązany był uczynić zgodnie z treścią art. 64 § 2 k.p.a. - co spowodowało faktyczne naruszenie zasad postępowania, w szczególności art. 10 k.p.a. w związku z art. 28 k.p.a. i art. 50 k.p.a., skoro istotne dla prawidłowego działania organu zasady zostały w toku tego postępowania naruszone a strona pozbawiona została możliwości obrony swych słusznych praw i wykazania, że z przyczyn formalnych i merytorycznych wskazanych w odwołaniu od decyzji nr [...], zaskarżona decyzja jest wadliwa i winna być uchylona. W tej sytuacji, skoro przy wydaniu zaskarżonego postanowienia doszło w ocenie skarżącej do pogwałcenia przepisów prawa, to wniesienie skargi stało się konieczne.

W odpowiedzi na skargę D. Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko w sprawie.

W toku postępowania sądowego strona skarżąca składając kolejno pisma procesowe z dnia 8 października 2012r. , z dnia 22 stycznia 2013r. i z dnia 23 stycznia 2013r., podtrzymała zarzuty i wnioski zawarte w skardze. Skarżąca ponawiając zarzut , iż organ odwoławczy zaniechał Jej wezwania jako wnoszącego odwołanie do wykazania przymiotu strony, przez co uniemożliwił obronę Jej praw - powołała się dodatkowo na załączone obszerne materiały w tym m. innymi : wydruk skanu umowy o pracę z A. S. z dnia 16 stycznia 1996r., wydruk z Dz.U. z 2000r., Nr 5, poz.55 – rozporządzenie RM z dnia 18 stycznia 2000r. w sprawie przekształcenia [...] banku państwowego w jednoosobową spółkę akcyjną (...), wydruk skanu pisma z dnia 22 maja 2000r.skierowanego do A. S. informującego, że [...] S.A. przejęła prawa i obowiązki [...] banku państwowego i od 14 kwietnia 2000r. jest pracownikiem [...]S.A., wydruk z KRS Banku – na dowód jakie są oddziały Banku, wydruk uchwały Zarządu Banku 157/C/2010 z 29.04.2010r. w sprawie określenia kompetencji do wykonywania czynności w sprawach z zakresu prawa pracy, a które to w ocenie skarżącej potwierdzają kto jest pracodawcą w rozumieniu art.3 k.p..

Organ odwoławczy w odpowiedzi na złożone przez stronę skarżąca w/w pisma procesowe i dodatkowe materiały, konsekwentnie w kolejnych swych pismach procesowych, a to z dnia 16 stycznia 2013r. oraz z dnia 11 lutego 2013r. – wniósł podobnie jak w odpowiedzi na skargę o jej oddalenie. Ustosunkowując się szczegółowo do każdego przywołanego przez stronę skarżącą odpisu – skanu dokumentu bądź aktu, organ odwoławczy stwierdził w szczególności, że nie jest trafne stanowisko skarżącej strony, iż z chwilą przekształcenia banku w spółkę akcyjną, A. S. stała się pracownikiem całej osoby prawnej w miejsce jej wewnętrznej jednostki organizacyjnej – Oddziału w Z., a potwierdzeniem tegoż jest świadectwo pracy. Nadto organ zauważył, że załączone przez skarżącą materiały do pisma z dnia 23 stycznia 2013r. nie posiadają formy właściwej dla dokumentu, stąd w świetle art.106 § 3 p.p.s.a. nie jest dopuszczalne prowadzenie dowodu z tego materiału.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Na wstępie podkreślić należy, że Wojewódzki Sąd Administracyjny nie orzeka o istocie sprawy administracyjnej, czyli nie przyznaje określonych uprawnień, jak i nie odmawia ich przyznania, lecz rozstrzyga o legalności decyzji /postanowień/, to jest o ich zgodności z prawem na podstawie stanu prawnego i faktycznego istniejącego w dniu wydania zaskarżonej decyzji /postanowienia/.

Działając zatem w granicach kompetencji wynikających z art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych /Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm./ w związku z art. 3 § 2 pkt.2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, zwaną dalej p.p.s.a. /Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm./, Wojewódzki Sąd Administracyjny jest obowiązany skontrolować, czy zaskarżone postanowienie odpowiada prawu, czy też to prawo narusza i w zależności od tej oceny orzec w sposób przewidziany w art. 145 lub art. 151 p.p.s.a..

Należy też dodać, że w myśl przepisu art. 134 p.p.s.a. , Sąd nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi, co oznacza, że ma prawo, a nawet obowiązek, wziąć pod uwagę wszelkie naruszenia prawa, a także wszystkie przepisy, które powinny znaleźć zastosowanie w rozpoznawanej sprawie, niezależnie od żądań i wniosków podniesionych w skardze.

Działając w graniach tak zakreślonej kognicji Sąd stwierdził, że zaskarżone postanowienie podlega wyeliminowaniu z obrotu prawnego, co spowodowane jest koniecznością zastosowania przy orzekaniu art. 145 § 1 pkt 1 lit. c przywołanej wyżej ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

Z treści zaskarżonego postanowienia wynika w sposób jednoznaczny, że organ odwoławczy uznając, że strona skarżąca nie posiada legitymacji prawnej do wniesienia odwołania odmówił jej przymiotu strony w przedmiotowej sprawie. Takie stanowisko organ wywiódł, opierając się na przedłożonej na żądanie organu przez A. S. kopii świadectwa pracy z dnia 16 czerwca 2011r. i powołując się na przepis art.3 kodeksu pracy.

Jak słusznie zauważono w skardze, organ przyjął tę tezę niejako mechanicznie, nie dokonując przy tym głębszej analizy okoliczności faktycznych rozpoznawanej sprawy i oceny możliwości zastosowania prezentowanej tezy w tych okolicznościach.

Takie działanie nie może zasługiwać na aprobatę Sądu, gdy zgodnie z zasadą prawdy obiektywnej, wyrażoną w art. 7 k.p.a., organy administracji publicznej mają obowiązek podjęcia wszelkich kroków niezbędnych dla dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy. Tylko bowiem stan faktyczny ustalony zgodnie z rzeczywistością pozwala na wybór i prawidłowe zastosowanie normy prawnej.

Ustalony art.77§ 1 k.p.a. obowiązek zebrania całego materiału dowodowego w postępowaniu administracyjnym oznacza, że organ administracji publicznej winien z własnej inicjatywy gromadzić w aktach dowody, które jego zdaniem będą konieczne do prawidłowego rozstrzygnięcia sprawy oraz winien gromadzić w aktach sprawy także dowody wskazane lub dostarczone przez strony, jeżeli mają one znaczenie dla sprawy /art.75 § 1 k.p.a./. W orzecznictwie podkreśla się również pogląd, że organ administracji winien wnikliwie rozpatrzeć wszystkie okoliczności sprawy, podejmując w tym celu wszelkie kroki niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego i załatwienia sprawy. W postępowaniu administracyjnym nie obowiązuje formalna teoria dowodowa, według której daną okoliczność można udowodnić wyłącznie przy pomocy takiego, a nie innego środka dowodowego, ani też zasada, że rola organu orzekającego to rola biernego podmiotu oczekującego na dowody zaoferowane przez stronę. Wręcz przeciwnie, rządząca postępowaniem administracyjnym zasada oficjalności (art.7, art.75 k.p.a.) wymaga, by w toku postępowania organy administracji publicznej podejmowały wszelkie kroki niezbędne do wyjaśnienia i załatwienia sprawy i dopuszczały jako dowód wszystko, co może przyczynić się do jej wyjaśnienia, a nie jest sprzeczne z prawem, a więc by z urzędu przeprowadzały dowody służące ustaleniu stanu faktycznego sprawy.

Z przywołanej wyżej zasady prawdy obiektywnej, z zasady praworządności oraz z ustrojowego obowiązku organów kształtowania porządku prawnego można wywieść, iż jednym z podstawowych obowiązków organów orzekających w sprawach administracyjnych jest prawidłowe ustalenie kręgu podmiotów uprawnionych do uczestniczenia w postępowaniu w charakterze stron.

Przepis art. 61 § 4 k.p.a. wprost obliguje organ do zawiadomienia o wszczęciu postępowania w urzędu lub na wniosek, wszystkich podmiotów będących stronami w sprawie. Ustalenie kręgu stron postępowania organ dokonuje zaś według kryteriów przyjętych w art. 28 k.p.a. Dwuinstancyjność postępowania administracyjnego (art. 15 k.p.a.) powoduje, że z tego obowiązku nie jest zwolniony również organ II instancji. Odwołanie jest bowiem środkiem prawnym zaskarżenia decyzji administracyjnej z którego, z woli ustawodawcy, może skorzystać tylko strona postępowania, a więc podmiot spełniający kryteria art. 28 k.p.a.

Treść art. 28 k.p.a. wskazuje natomiast, że definicja strony postępowania administracyjnego skonstruowana została na pojęciu interesu prawnego i obowiązku. W konsekwencji w postępowaniu administracyjnym możliwe jest - na podstawie obowiązującego prawa - przyznanie konkretnemu podmiotowi określonych korzyści lub nałożenia na niego określonych obowiązków albo nakazu określonego zachowania.

W literaturze przedmiotu podkreśla się, że w pojęciu interesu prawnego mieszczą się uprawnienia i obowiązki wynikające z przepisów prawa powszechnie, obowiązującego. Innymi słowy, wnoszący żądanie ma interes prawny, jeżeli jest ono oparte na konkretnej normie prawnej (poglądy przywołane w glosie J. P. Tarno i A. Korzeniowskiej do wyroku NSA z dnia 13 grudnia 1993r., sygn.akt I SA 1725/93; Glosa, kwiecień 1997, str. 13). Jednocześnie interes prawny musi charakteryzować się tym, że jest indywidualny, konkretny, istniejący obiektywnie i potwierdzony okolicznościami faktycznymi, które stanowią podstawę zastosowania przepisu prawa materialnego (por. B.Adamiak, J.Borkowski, Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz, Wyd.C.H.Beck, Warszawa 2006). W orzecznictwie wskazuje się też, że musi on bezpośrednio dotyczyć sfery prawnej podmiotu, który zamierza korzystać ze statusu strony postępowania . Zaznaczenia również wymaga, że sytuację prawną jednostki jako strony postępowania administracyjnego kształtuje zespół norm prawnych, które zawierają przepisy z różnych dziedzin prawa materialnego i procesowego /B.Adamiak, J. Borkowski op.cit./.

Wypracowane przez doktrynę i orzecznictwo zasady rozumienia pojęcia strony postępowania administracyjnego winne stanowić punkt wyjścia rozważań co do dopuszczalności odwołania. Oceniając legitymację procesową skarżącej do inicjowania postępowania odwoławczego, organ winien był przede wszystkim ustalić czy posiada ona interes prawny, pojmowany w wyżej przedstawiony sposób.

Z akt sprawy, jak też z treści kwestionowanego postanowienia wynika, że organ odwoławczy nie przeprowadził w sposób należyty postępowania w tym względzie, poprzestając na zapisach przedłożonego przez uczestniczkę postępowania opisanego wyżej świadectwa pracy i wywodząc z tegoż, że skarżącej stronie nie przysługuje legitymacja procesowa strony. Działania takie – jak to już wyżej Sąd podkreślił, doprowadziły do naruszenia m. innymi art. 7 jak i art. 77 k.p.a.

Zgodzić się należy z zarzutem skargi, że uzasadnienie kwestionowanego postanowienia nie spełnia wymogów art. 107 § 3 k.p.a. w związku z art. 126 k.p.a. Odmawiając skarżącej przymiotu strony, organ nie odniósł się do art. 28 k.p.a. i nie rozważał, czy przedstawiona przez nią sytuacja narusza jej własny, konkretny i indywidualny interes, chroniony przepisem prawa materialnego. Ocena taka wymagałaby jednak uprzedniego dogłębnego zbadania statusu skarżącej i ewentualnie odniesienia podnoszonych przez nią okoliczności.

Niezależnie od powyższych uwag Sąd stwierdza, że organ drugiej instancji naruszył przepis art. 134 k.p.a. przez jego niewłaściwe zastosowanie, a które to uchybienie ma w niniejszej sprawie istotne znaczenie,

Wskazać należy, że niedopuszczalność odwołania, w rozumieniu w/w przepisu art.134 k.p.a., może być bowiem powodowana przyczynami:

- przedmiotowymi - np. gdy wystąpi brak przedmiotu zaskarżenia w ogóle lub w formie decyzji, gdy konkretne przepisy wyłączają możliwość zaskarżenia decyzji w toku instancji lub gdy zaskarżona zostanie czynność materialno-techniczną, lub

- podmiotowymi, np. w razie wniesienia odwołania przez stronę niemającą zdolności do czynności prawnych, przez podmiot działający na prawach strony, który nie brał udziału w postępowaniu (por.B.Adamiak, J.Borkowski: Polskie postępowanie administracyjne i sądowoadministracyjne, Warszawa 1996, s.191-192; B.Adamiak, J. Borkowski: Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz, Wyd.CH Beck, Warszawa 2006, s. 596-597 ).

Wprawdzie w orzecznictwie pojawiały się wątpliwości prawne dotyczące wzajemnych relacji i stosowania art. 134 k.p.a. i art. 138 § 1 pkt 3 k.p.a. w przypadku, gdy organ stwierdzi, że odwołanie nie pochodzi od strony postępowania, jednakże zostały one przesądzone w uchwale 7 sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 5 lipca 1999r., sygn.akt OPS 16/98 (ONSA 1999, Nr 4, poz. 119). W uzasadnieniu przywołanej uchwały Sąd wskazał, cyt: "...nie ulega wątpliwości, iż legitymację strony do wniesienia odwołania należy oceniać według przepisów art. 28, 29 i 30 k.p.a. Dla skutecznego wniesienia odwołania wystarczające jest przyjęcie tzw. subiektywnej wersji legitymacji procesowej strony, skuteczne zatem powinno być odwołanie wniesione na podstawie przekonania podmiotu, że decyzja organu pierwszej instancji dotyczy jego praw i obowiązków. Twierdzenie takie może zostać zweryfikowane tylko w sposób procesowy, na podstawie zasad przewidzianych dla postępowania odwoławczego jako takiego. jeżeli twierdzenie owo nie zostanie pozytywnie zweryfikowane, to należy wydać decyzję o umorzeniu postępowania odwoławczego na podstawie przepisu art. 138 § 1 pkt 3 k.p.a. Ustalenie takiej przesłanki stwarza obowiązek zakończenia postępowania w drugiej instancji, ponieważ nie ma podstaw do rozstrzygnięcia sprawy co do jej istoty; nie ma też podstaw do ustalenia koniecznego związku twierdzeń strony z powszechnie obowiązującymi przepisami prawa materialnego. W tym wypadku również powód umorzenia powstanie w konkretnej sprawie administracyjnej, dotyczącej indywidualnie oznaczonego podmiotu. Nie ma powodów by traktować interes prawny strony jako sui generis zagadnienie wstępne".

W oparciu o przedstawiony wyżej pogląd, należy stwierdzić, że w rozpoznawanej sprawie zastosowano niewłaściwą formę rozstrzygnięcia i z tych to już tylko powodów Sąd obowiązany był uchylić zaskarżone postanowienie.

Zważyć przy tym należy, że w orzecznictwie przyjęte zostało, że stwierdzenie niedopuszczalności odwołania w trybie art. 134 k.p.a. z przyczyn podmiotowych może mieć miejsce tylko wówczas, gdy ze złożonego odwołania wynika w sposób oczywisty, jednoznaczny i niebudzący wątpliwości, że wnoszący je nie jest stroną postępowania (por. np. wyrok WSA w Olsztynie z dnia 15 grudnia 2011r., sygn.akt II S.A./Ol 841/11, LEX nr 1095904).

Sąd przy tym w pełni podziela stanowisko prezentowane w orzecznictwie, że oczywisty brak legitymacji odwoławczej to taki, którego ustalenie nie wiąże się z oceną interesu prawnego (por. wyrok WSA w Warszawie z dnia 21 lutego 2012r, sygn.akt I S.A./Wa 1504/11, LEX nr 1120954; wyrok NSA z dnia 27 maja 2011r., sygn.akt II OSK 938/10). Natomiast, gdy organ odwoławczy stwierdza, że wnoszący odwołanie nie jest stroną w rozumieniu art.28 k.p.a., to rozstrzygnięcie to winno nastąpić w drodze decyzji o umorzeniu postępowania odwoławczego na podstawie art.138 § 1 pkt 3 k.p.a. (por. wyrok NSA z dnia 7 września 2012r., sygn.akt II OSK 905/11, LEX nr 1218396; wyrok NSA z dnia 12 kwietnia 2011r., sygn.akt I OSK 882/10, LEX nr 1081069).

W świetle powyższych ustaleń i okoliczności niniejszej sprawy, przyjąć należy, że w rozpatrywanej sprawie nie występował oczywisty brak legitymacji skarżącej stanowiący w świetle art.134 k.p.a. o niedopuszczalności odwołania.

Zdaniem Sądu, organ odwoławczy, wbrew wymogom wynikającym m.innymi z art. 7, 75, 77, 80 k.p.a., nie zebrał i nie rozpatrzył w sposób wyczerpujący materiału dowodowego niezbędnego do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego i podjęcia rozstrzygnięcia w zakresie interesu prawnego wnoszącej odwołanie.

Do oceny spornego zagadnienia nie było wystarczające powołanie się jedynie na opisane wyżej świadectwo pracy, w sytuacji gdy ustalenie interesu prawnego skarżącej wymagało podjęcia czynności dowodowych w postępowaniu wyjaśniającym, a organ winien był tego dokonać zgodnie z regułami wynikającymi z przepisów k.p.a., w szczególności zapewniając udział odwołującej się w prowadzonym postępowaniu. Osoba wnosząca odwołanie musi mieć bowiem zagwarantowaną inicjatywę dowodową i udział w czynnościach wyjaśniających oraz możliwość wypowiedzenia się co do zebranych dowodów i materiałów, a które to reguły w niniejszej sprawie organ odwoławczy naruszył (w tym przepis art.10 § 1 k.p.a.), rozstrzygając w sposób arbitralny o niedopuszczalności odwołania, w konsekwencji przyjmując brak legitymacji procesowej skarżącej.

Mając na względzie przedstawione wyżej okoliczności, Sąd uznał, że zaskarżone postanowienie narusza przepisy prawa procesowego w sposób o jakim mowa w art. 145 § 1 pkt 1 lit. c ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi i orzekł jak w pkt I sentencji wyroku. Klauzula zawarta w pkt II wynika z konieczności zastosowania przez Sąd art. 152 w/w ustawy

Czyniąc zadość wymaganiom określonym w art. 141 § 4 zdanie drugie p.p.s.a., Sąd wyjaśnia, że wskazania co do dalszego postępowania wynikają wprost z zaprezentowanych rozważań i sprowadzają się do przeprowadzenia postępowania dowodowego zmierzającego do prawidłowego ustalenia stanu faktycznego i prawnego sprawy, przestrzegając przy tym także przepisu art.78 § 1 k.p.a. oraz obowiązku sporządzenia uzasadnienia decyzji zgodnie z wymogami wynikającymi z art. 107 § 3 k.p.a..

Rozpoznając ponownie niniejszą sprawę w jej całokształcie, organ odwoławczy winien mieć także na względzie - powoływane przez stronę skarżącą tak w skardze, jak i w piśmie z dnia 23 stycznia 2013r., materiały dowodowe, a które to dowody nie były rozpatrywane przez Sąd z tej przede wszystkim racji, że rolą Sądu było dokonanie oceny, czy organ ustalił stan faktyczny zgodnie z regułami obowiązującymi procedurze administracyjnej, a następnie czy prawidłowo zastosował przepisy prawa do poczynionych ustaleń. Na obecnym etapie sprawy, analizowanie przez Sąd powoływanych w w/w piśmie skarżącej skanów /wydruków/ dokumentów i aktów – byłoby co najmniej przedwczesne, zważywszy, że zasadą jest, iż Sąd kontrolę legalności zaskarżonego postanowienia opiera na materiale dowodowym zgromadzonym w postępowaniu przed organem odwoławczym (art.133 § 1 p.p.s.a.).

Nie powinno umknąć organowi odwoławczemu przy rozpatrywaniu niniejszej sprawy także i to, że w orzecznictwie przyjęte zostało stanowisko, iż skoro postępowanie administracyjne ma w szczególności zapewnić ochronę interesów prawnych stron, to wątpliwości na temat legitymacji do udziału w postępowaniu w charakterze strony należy rozstrzygać na korzyść domagającej się uznania jej za stronę postępowania /por. wyrok NSA z dnia 29 września 2010r., sygn. akt II OSK 1481/09, Lex nr 668544/.