Wyrok WSA w Bydgoszczy, sygn. akt I SA/Bd 135/12
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy
Data orzeczenia: 2012-05-09 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6536 Ulgi w spłacaniu należności pieniężnych, do których nie stosuje się przepisów Ordynacji podatkowej (art. 34 i 34a  ustaw
Hasła tematyczne: Ubezpieczenie społeczne
Skarżony organ: Inne
Treść wyniku: uchylono zaskarżoną decyzję
Powołane przepisy: article: art. 28 ust. 3 i 3a
journal: Dz.U. 2007 nr 11 poz 74
law: Ustawa z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych - tekst jedn.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Izabela Najda-Ossowska Sędziowie: Sędzia WSA Halina Adamczewska-Wasilewicz (spr.) Sędzia WSA Urszula Wiśniewska Protokolant Asystent sędziego Waldemar Dąbrowski po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 09 maja 2012 r. sprawy ze skargi E. P. na decyzję Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia [...] nr [...] w przedmiocie odmowy umorzenia należności z tytułu składek 1. uchyla zaskarżoną decyzję 2. określa, że zaskarżona decyzja nie może być wykonana w całości


UZASADNIENIE

I SA/Bd 135/12

UZASADNIENIE

Wnioskiem z [...]. E. P. wystąpił o umorzenie należności z tytułu nieopłaconych składek ZUS, powołując się na trudną sytuację finansową. Podniósł, że egzekucja przedmiotowego długu zagraża jego egzystencji,

w tym możliwości zaspokojenia niezbędnych potrzeb życiowych.

Decyzją z dnia [...]. Zakład Ubezpieczeń Społecznych odmówił umorzenia należności w łącznej kwocie [...]. Organ nie znalazł podstaw do umorzenia należności wobec braku stwierdzenia całkowitej nieściągalności oraz wobec nie zaistnienia szczególnie trudnej sytuacji życiowej płatnika składek.

We wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy zobowiązany wskazał na trudną sytuację materialną i rodzinną oświadczając, że w wyniku przeprowadzonego postępowania upadłościowego został pozbawiony całego majątku, a Sąd Rejonowy XIII Wydział Gospodarczy Krajowego Rejestru Sądowego w B. uznał go za osobę niewypłacalną.

Decyzją z dnia [...]. Zakład Ubezpieczeń Społecznych utrzymał

w mocy decyzję z dnia [...]. odmawiającą umorzenia należności

z tytułu nieopłaconych składek na Fundusz Ubezpieczeń Społecznych, ubezpieczenie zdrowotne, Fundusz Pracy oraz odsetek za zwłokę.

W wyniku wniesionej skargi Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy wyrokiem z dnia 22 czerwca 2011r. sygn. akt I SA/Bd 272/11 uchylił zaskarżoną decyzję Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia [...]. z uwagi na naruszenie art. 24 § 1 pkt 5 kodeksu postępowania administracyjnego stanowiącego, że pracownik organu administracji publicznej podlega wyłączeniu od udziału

w postępowaniu w sprawie, w której brał udział w niższej instancji w wydaniu zaskarżonej decyzji.

Po ponownym rozpoznaniu sprawy decyzją z dnia [...]. Zakład Ubezpieczeń Społecznych utrzymał w mocy decyzję z dnia [...]. odmawiającą umorzenia należności z tytułu nieopłaconych składek.

W uzasadnieniu decyzji organ przywołał regulacje pozwalające na umorzenie należności z tytułu składek w przypadku ich całkowitej nieściągalności określone

w art. 28 ust. 2-3 ustawy z dnia 13 października 1998r. o systemie ubezpieczeń społecznych (Dz.U. z 2007r. Nr 11, poz. 74 ze zm.) dalej u.s.u.s. Podkreślił, że w toku przeprowadzonego postępowania wyjaśniającego ustalono, że aktualnie wobec zobowiązanego prowadzone jest postępowanie egzekucyjne przez Naczelnika Drugiego Urzędu Skarbowego w B. Tym samym, zdaniem Zakładu, nie można było stwierdzić, że w przedmiotowej sprawie zachodzi ustawowa przesłanka umorzenia należności ZUS w postaci całkowitej nieściągalności w formie określonej

w art. 28 ust. 3 pkt 5 u.s.u.s., zgodnie z którą należności z tytułu składek mogą być umarzane w całości lub w części przez Zakład w przypadku, gdy naczelnik urzędu skarbowego lub komornik sądowy stwierdził brak majątku, z którego można prowadzić egzekucję. Organ nadmienił, że o przesłance "bezskutecznej egzekucji" można mówić wyłącznie, jeżeli nie ma wątpliwości, iż nie zachodzi żadna możliwość zaspokojenia egzekwowanej wierzytelności z jakiejkolwiek części majątku zobowiązanego, a taką pewność daje tylko stosowny akt organu egzekucyjnego.

W opinii ZUS okoliczności sprawy nie uzasadniają również umorzenia należności w oparciu o art. 28 ust. 3a u.s.u.s., w myśl którego istnieje możliwość umorzenia składek pomimo braku stwierdzenia ich całkowitej nieściągalności, ze względu na ważny interes osoby zobowiązanej do ich opłacania. Zakład podkreślił, że to na zobowiązanym ciąży obowiązek wykazania, że zachodzi okoliczność stwarzająca możliwość umorzenia należności z tytułu składek z przyczyn szczególnych. Tymczasem skarżący oświadczając, że jest w ciężkiej sytuacji materialnej nie przedłożył w trakcie postępowania żadnego dowodu na okoliczność istnienia trudnej sytuacji materialnej np. decyzji o uzyskiwanych zasiłkach z pomocy społecznej, decyzji o przyznanych dodatkach mieszkaniowych pozwalających stwierdzić, iż istnieją racjonalne przeszkody w samodzielnym ponoszeniu kosztów utrzymania i regulowania swoich zobowiązań.

W opinii organu, powyższe świadczy o braku konieczności do ubiegania się o te świadczenia, co w logicznej konsekwencji dowodzi, że zobowiązany nie znajduje się

w trudnej sytuacji finansowej.

ZUS podał, że jak ustalono w wyniku przeprowadzonej analizy zgromadzonych

w sprawie dokumentów, strona prowadzi pozarolniczą działalność gospodarczą

w zakresie sprzedaży hurtowej i detalicznej książek zarejestrowanej w dniu [...]. W ramach prowadzonej działalności zatrudniała pracowników. Działalność gospodarcza została zlikwidowana. Postanowieniem Sądu Rejonowego

w B. XV Wydział Gospodarczy z dnia [...]. została ogłoszona upadłość firmy "P.", a postanowieniem z [...]. umorzono postępowanie upadłościowe z uwagi na niewystarczający majątek mogący zaspokoić zobowiązania publicznoprawne oraz cywilnoprawne. Postanowieniem Sądu Rejonowego

w B. XIII Wydział Gospodarczy z dnia [...]. E. P. został wpisany do rejestru dłużników niewypłacalnych.

Ponadto, Zakład wskazał, że źródłem utrzymania trzyosobowej rodziny jest świadczenie emerytalne małżonki skarżącego, aktualnie w wysokości [...] zł netto oraz dochody zobowiązanego z tytułu umowy o pracę na [...] etatu - za [...]. była to kwota

[...] zł brutto oraz z umów zlecenie. Obecnie syn zobowiązanego nie podlega ubezpieczeniu z tytułu zatrudnienia. Organ zaznaczył, że pomimo ustanowionej między małżonkami rozdzielności majątkowej (akt notarialny – ustanowienie majątkowej umowy małżeńskiej z dnia [...].), dochód uzyskiwany przez małżonkę skarżącego stanowi podstawowe źródło utrzymania rodziny i tym samym ma istotny wpływ na jego sytuację materialną. Zakład wskazał na art. 47 ustawy z dnia 25 lutego 1964r. kodeks rodzinny i opiekuńczy (Dz, U. z 1964 r. Nr 9, poz 59 ze zm.), zgodnie z którym małżonek może powoływać się względem innych osób na umowę majątkową małżeńską, gdy jej zawarcie oraz rodzaj były tym osobom wiadome. Organ podkreślił, że z akt sprawy nie wynika, aby Zakład Ubezpieczeń Społecznych w trakcie prowadzenia przez skarżącego działalności gospodarczej wiedział o istnieniu przedmiotowej umowy. Przyjmuje się zatem, że ze wspólnego dochodu ponoszone są koszty utrzymania mieszkania, wyżywienia, zakupu lekarstw i utrzymania bezrobotnego syna. Zakład stwierdził, że powyższe nie zostało poparte dowodami w postaci rachunków lub faktur. Strona nie udokumentowała również ponoszonych kosztów utrzymania mieszkania. Zdaniem ZUS, nie można było uznać obecnej sytuacji zobowiązanego za szczególnie drastyczną, albowiem rodzina uzyskuje dochody, które pozwalają na zapewnienie podstawowych potrzeb życiowych. Potwierdzeniem tego, według organu, był fakt, że skarżący nie korzysta z żadnej formy pomocy społecznej

i nie otrzymuje dodatku mieszkaniowego.

Ponadto organ ustalił, że skarżący nie posiada majątku ruchomego o znacznej wartości handlowej, jak również nie jest właścicielem nieruchomości. Poza zadłużeniem na rzecz ZUS ma zobowiązania publicznoprawne wobec Urzędu Skarbowego oraz zobowiązania cywilnoprawne związane z prowadzeniem działalności gospodarczej.

W opinii Zakładu Ubezpieczeń Społecznych ustalenia faktyczne w sprawie nie przemawiały jednoznacznie za koniecznością umorzenia należności z uwagi na wystąpienie stanu "ważnego interesu" osoby zobowiązanej do płacenia składek

w rozumieniu art. 28 ust 3a u.s.u.s. i wydanego na jego podstawie rozporządzenia Ministra Gospodarki, Pracy i Polityki Społecznej z dnia 31 lipca 2003r. w sprawie szczegółowych zasad umarzania należności z tytułu nieopłaconych składek (Dz. U. Nr 141, poz. 1365), rozumianego jako niemożność opłacenia należności z tytułu nieuregulowanych składek, w tym w ramach układu ratalnego w dogodnych ratach dostosowanych do możliwości płatniczych zainteresowanej osoby.

ZUS podkreślił, że decyzje w kwestii umorzenia należności z tytułu składek mają charakter uznaniowy. Ponadto, umorzenie skarżącemu zadłużenia z tytułu składek

w tym przypadku oznaczałoby rezygnację Zakładu Ubezpieczeń Społecznych

z możliwości zaspokojenia swoich roszczeń, co godziłoby w słuszny interes ubezpieczonego, bowiem składki na ubezpieczenie społeczne i ubezpieczenie zdrowotne oraz na Fundusz Pracy i Fundusz Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych są należnościami publicznoprawnymi o szczególnym charakterze

i pozostają w ścisłym związku ze swym przeznaczeniem uwzględniającym różne zdarzenia losowe ubezpieczonych osób. Natomiast powód znajdowania się w trudnej sytuacji finansowej, zdaniem organu, nie może uwalniać płatników od obowiązku opłacania wymaganych prawem składek i automatycznego umarzania zaległości z tego tytułu.

Odnosząc się do argumentacji, iż wiek zobowiązanego oraz długotrwałe problemy zdrowotne są przeszkodą w znalezieniu stałej pracy, ZUS wskazał, że w myśl § 3 ust. 1 pkt 3 rozporządzenia Ministra Gospodarki, Pracy i Polityki Społecznej z dnia 31 lipca 2003r. Zakład może umorzyć należności z tytułu składek, jeżeli zobowiązany wykaże, że ze względu na przewlekłą chorobę pozbawiającą go możliwości uzyskiwania dochodu umożliwiającego opłacanie należności, nie jest w stanie spłacić zobowiązań wobec ZUS. Zdaniem Zakładu w toku niniejszego postępowania strona nie wykazała, że stan jej zdrowia stanowi trwałą przeszkodę w znalezieniu pracy (w szczególności nie przedstawiła orzeczenia o stopniu niepełnosprawności, czy orzeczenia o niezdolności do pracy), a ostatnie dowody dotyczące stanu zdrowia pochodzą z 2005r.

i 2006r.

W skardze do Sądu strona wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji i umorzenie należności z tytułu składek. W uzasadnieniu skarżący podniósł, że organ dokonał błędnego i sprzecznego z przedstawionymi dowodami ustalenia stanu faktycznego oraz subsumcji obowiązujących w tym zakresie przepisów, a zaskarżona decyzja stoi

w sprzeczności z ustawami gwarantującymi obywatelom - w sytuacjach określonych przepisami szczególnymi - możliwość umorzenia powstałego zadłużenia. Zarzucił, że organy wydając decyzje pominęły zupełnie postanowienia Sądu Rejonowego

o ogłoszeniu upadłości i wpisaniu go na listę dłużników niewypłacalnych oraz fakt utraty całego majątku w wyniku powyższych postępowań, co doprowadziło skarżącego do ubóstwa materialnego.

Strona stwierdziła, że organ zamiast opierać się na prawomocnych postanowieniach sądów oraz obowiązujących przepisach prawa woli się powoływać na tzw. "uznanie administracyjne". Dodał, że organ dobierał argumentację do z góry założonego wyniku, co jest niedopuszczalne. Powołując się na orzecznictwo sądów administracyjnych skarżący podkreślił, że w państwie prawa nie ma miejsca na mechaniczne i sztywne pojmowanie nadrzędności interesu publicznego nad interesem indywidualnym. Dlatego, w ocenie strony, zaskarżona decyzja rażąco narusza uprawnienie dane przez ustawodawcę w zakresie wydawania decyzji uznaniowych. Zdaniem skarżącego decyzja jest nierzetelna i tendencyjna, bowiem całkowicie pomija zebrane dowody,

a przede wszystkim jest sprzeczna z treścią art. 28 ust. 3 pkt 2, 3, 4 i 5 u.s.u.s. oraz narusza zasadę równości w traktowaniu zapisanej w art. 32 pkt 1 Konstytucji RP.

Skarżący podał, że osiąga dochód poniżej minimum egzystencji, tj. poniżej kwoty ogłaszanej przez Instytut Pracy i Spraw Socjalnych oznaczający dolną granicę obszaru ubóstwa. Zaznaczył, że osiągnięty w 2010 r. dochód pozwolił mu na przeżycie, uzyskał go z umowy zlecenia, której już w tym roku nie ma zawartej. Jako osoba [...]-letnia poszukuje pracy jednak bezskutecznie. Podniósł, że posiada rozdzielność majątkową

z żoną i nie prowadzi z nią wspólnego gospodarstwa domowego. Stwierdził, że dostarczył wszelkie dowody potwierdzające ponoszone wydatki, które uzasadniałyby przyznanie wnioskowanej ulgi.

Odnosząc się do podniesionego przez organ zarzutu dotyczącego braku decyzji

o przyznanych zasiłkach z pomocy społecznej oraz o przyznanym dodatku mieszkaniowym strona wskazała, że z pomocy społecznej próbowała korzystać, ale więcej nie będzie, choćby miała umrzeć z głodu. Żona natomiast otrzymuje dodatek mieszkaniowy, więc jest to kolejny argument niezgodny z faktami. Skarżący wskazał na inne niezgodności ze stanem faktycznym, które znalazły się w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Stwierdził, że po ustanowieniu rozdzielności majątkowej

w 2000r. wysłane zostały powiadomienia do urzędów i kontrahentów w ramach prowadzonej przez niego działalności gospodarczej. Podał, że ZUS–owi znany był jego stan zdrowia z dokumentacji chorobowej, którą przedstawiał, gdy starał się

o przyznanie renty. W ocenie strony wykazała ona, że zadłużenie powstało wskutek nadzwyczajnego zdarzenia losowego.

Skarżący zaznaczył, że z dochodu około [...] zł miesięcznie nie jest w stanie nawet zakupić potrzebnych lekarstw. Podniósł, że organy w wyniku błędnie przyjętego stanu faktycznego podejmują decyzje, które są sprzeczne z intencją ustawodawcy.

Wskazał, że po [...] latach ciężkiej pracy ma prawo oczekiwać pomocy ze strony Państwa, albowiem znalazł się w bardzo trudnej sytuacji. Od urzędników natomiast oczekuje postępowania zgodnego z zasadami prawdy obiektywnej i równego traktowania.

Końcowo podniósł, że organ nie dokonał prawidłowej oceny jego sytuacji życiowej

i zdrowotnej, nie odniósł się do podniesionych zarzutów, nie dokonał ich wnikliwej analizy. Zarzucił także, że organ uzasadniając zaskarżoną decyzję odniósł się do samych ogólników, pomijając przy tym argumentację prawną polegającą na analizie przepisów, ich wykładni i uzasadnieniu ich zastosowania. W ocenie strony, organ ograniczył się wyłącznie do uzasadnienia faktycznego naruszając art. 107 § 1

i 3 kodeksu postępowania administracyjnego.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie podtrzymując argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga zasługuje na uwzględnienie.

Sąd administracyjny bada zgodność zaskarżonej decyzji organu

z przepisami powszechnie obowiązującego prawa. Z brzmienia art. 145 § 1 ustawy

z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.; aktualna publikacja - Dz.U. z 2012r. poz. 270) zwanej dalej p.p.s.a. wynika, że zaskarżona decyzja powinna ulec uchyleniu wtedy, gdy sąd stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania lub inne naruszenie przepisów postępowania, jeśli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy.

Wstępnie Sąd zauważa, że o uprawnieniach i obowiązkach stron postępowania wynikających z przepisów prawa materialnego rozstrzygają organy administracji, co

w niniejszym przypadku oznacza, iż rozstrzygnięcie w sprawie umorzenia przedmiotowych należności należy do kompetencji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych. Sąd administracyjny nie ma uprawnień do merytorycznego załatwienia sprawy administracyjnej, tj. dokonania umorzenia należności.

Kierując się treścią wniosku skarżącego, wszczynającego postępowanie administracyjne, ocenić go należy w szczególności na gruncie przepisu art. 28 ustawy

o systemie ubezpieczeń społecznych, w którym ustawodawca uregulował instytucję umarzania należności z tytułu składek.

Zgodnie z art. 28 ust. 1 i 2 tej ustawy, należności z tytułu składek mogą być umarzane w całości lub w części przez Zakład tylko w przypadku ich całkowitej nieściągalności, która zachodzi w sytuacjach wyliczonych w ust. 3 tego przepisu. Zgodnie z tym przepisem całkowita nieściągalność, o której mowa w ust. 2, zachodzi, gdy:

1) dłużnik zmarł nie pozostawiając żadnego majątku lub pozostawił ruchomości niepodlegające egzekucji na podstawie odrębnych przepisów albo pozostawił przedmioty codziennego użytku domowego, których łączna wartość nie przekracza kwoty stanowiącej trzykrotność przeciętnego wynagrodzenia i jednocześnie brak jest następców prawnych oraz nie ma możliwości przeniesienia odpowiedzialności na osoby trzecie;

2) sąd oddalił wniosek o ogłoszenie upadłości dłużnika lub umorzył postępowanie upadłościowe z przyczyn, o których mowa w art. 13 i art. 361 pkt 1 ustawy z dnia 28 lutego 2003 r. - Prawo upadłościowe i naprawcze;

3) nastąpiło zaprzestanie prowadzenia działalności przy jednoczesnym braku majątku,

z którego można egzekwować należności, małżonka, następców prawnych, możliwości przeniesienia odpowiedzialności na osoby trzecie w rozumieniu przepisów ustawy

z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa;

4) nie nastąpiło zaspokojenie należności w zakończonym postępowaniu likwidacyjnym;

4a) wysokość nieopłaconej składki nie przekracza kwoty kosztów upomnienia

w postępowaniu egzekucyjnym;

5) naczelnik urzędu skarbowego lub komornik sądowy stwierdził brak majątku,

z którego można prowadzić egzekucję;

6) jest oczywiste, że w postępowaniu egzekucyjnym nie uzyska się kwot przekraczających wydatki egzekucyjne.

W stosunku do płatników składek będących jednocześnie osobami ubezpieczonymi przepis art. 28 ust. 3a powołanej wyżej ustawy wprowadził wyjątek od zasady całkowitej nieściągalności. Zgodnie z jego brzmieniem należności z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne ubezpieczonych będących jednocześnie płatnikami składek mogą być w uzasadnionych przypadkach umarzane przez Zakład, pomimo braku ich całkowitej nieściągalności. Z kolei odnoszący się do takich sytuacji przepis § 3 ust. 1 rozporządzenia Ministra Gospodarki, Pracy i Polityki Społecznej z dnia 31 lipca 2003 r. w sprawie szczegółowych zasad umarzania należności z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne stanowi, że Zakład może umorzyć należności z tytułu składek, jeżeli zobowiązany wykaże, że ze względu na stan majątkowy i sytuację rodzinną nie jest w stanie opłacić tych należności, ponieważ pociągnęłoby to zbyt ciężkie skutki dla zobowiązanego i jego rodziny, w szczególności w przypadku:

1) gdy opłacenie należności z tytułu składek pozbawiłoby zobowiązanego i jego rodzinę możliwości zaspokojenia niezbędnych potrzeb życiowych,

2) poniesienia strat materialnych w wyniku klęski żywiołowej lub innego nadzwyczajnego zdarzenia, powodujących, że opłacenie należności z tytułu składek mogłoby pozbawić zobowiązanego możliwości dalszego prowadzenia działalności,

3) przewlekłej choroby zobowiązanego lub konieczności sprawowania opieki nad przewlekle chorym członkiem rodziny pozbawiającej możliwości uzyskiwania dochodu umożliwiającego opłacenie należności.

W ocenie organu, w sprawie nie występuje żadna z przesłanek ustawowych przemawiających za umorzeniem należności z tytułu składek. Stwierdzenie tej treści zostało zawarte w zaskarżonej decyzji na s. 2 (wersy 1-3 od dołu). Zdaniem natomiast strony skarżącej w sprawie występują przesłanki z art. 28 ust. 2 pkt 2, 3, 4 i 5 ustawy.

Analiza akt sprawy administracyjnej pozwala na stwierdzenie, że zasadny jest zarzut skarżącego odnośnie nieuwzględnienia spełnienia przesłanki z art. 28 ust. 3 pkt 2 ustawy, a mianowicie, iż sąd umorzył postępowanie upadłościowe z przyczyn, o których mowa w art. 13 i art. 361 pkt 1 ustawy z dnia 28 lutego 2003r. Prawo upadłościowe

i naprawcze. Wprawdzie w aktach administracyjnych brak postanowienia Sądu Rejonowego XV Wydziału Gospodarczego z dnia [...]. sygn. akt XV GUp 1/08 umarzającego postępowanie upadłościowe, a na które w skardze powołuje się skarżący (materiał dowodowy w tym zakresie wymaga uzupełnienia), jednakże okoliczność ta była podnoszona przez stronę w toku postępowania administracyjnego. Podkreślić należy, że w piśmie z dnia [...]. (data wpływu do organu

[...].) E. P. podniósł, że: "W następstwie działań syndyka masy upadłości, który zlikwidował mój majątek, była sprzedaż tego majątku. Jednak uzyskane z tej sprzedaży wyniki zaspakajały tylko koszty postępowania upadłościowego. Sprzedano wszystko to co było chodliwe i do sprzedania, z tego nie spłacono ZUS-owi mojego zobowiązania i gdy stwierdzono, że z mojego majątku nie ma już nic co jest coś warte, umorzono postępowanie pozostawiając mnie w sytuacji

o wiele gorszej niż przed upadłością, która z definicji powinna zamknąć roszczenia wobec mnie poprzez spłatę zadłużeń wobec Państwa w pierwszej kolejności."

Ponieść także należy, że na s. [...] zaskarżonej decyzji podano, iż postanowieniem

z [...]. umorzono postępowanie upadłościowe z uwagi na niewystarczający majątek mogący zaspokoić zobowiązania publicznoprawne oraz cywilnoprawne.

Powyższe informacje ze strony wnioskodawcy i organu wykluczają twierdzenie, że

w sprawie nie zachodzi żadna ustawowa przesłanka umorzenia zaległości.

Podnieść należy, że skoro sąd oddalił wniosek o ogłoszenie upadłości dłużnika lub umorzył postępowanie upadłościowe z przyczyn, o których mowa w art. 13 i art. 361 pkt 1 ustawy z dnia 28 lutego 2003 r. - Prawo upadłościowe i naprawcze, to tym samym zostaje zrealizowana jedna z przesłanek umorzenia.

Organ obowiązany jest także rozprawić się z całą argumentacją wnioskodawcy. Podkreślić należy, że organ w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji odniósł się do przesłanki wymienionej w art. 28 ust. 3 pkt 5 ustawy (s. 3 zaskarżonej decyzji). Organ pominął całkowicie pozostałe przesłanki, w tym w szczególności wymienione w art. 28 ust. 3 pkt 4 i 6 ustawy.

Wobec twierdzeń strony, że występują także inne - poza wymienioną w art. 28 ust. 3

pkt 2 ustawy - przesłanki umorzenia i jednoczesnego braku stosownej argumentacji organu o ich niewystąpieniu, należy uznać, że kontrolowana przez Sąd decyzja jest dotknięta wadą, która nakazuje wyeliminować ją z obrotu prawnego.

W ocenie Sądu wystąpienie choćby jednej przesłanki ustawowej umorzenia zaległości z tytułu składek wyklucza wydanie tzw. decyzji związanej. Wprawdzie wówczas dopuszczalne jest wydanie decyzji w ramach uznania administracyjnego, jednakże nie może stanowić jej uzasadnienia argumentacja o braku wystąpienia przesłanek ustawowych. Organ powołuje się na ważny interes strony, jednakże tak brzmiąca przesłanka umorzenia zaległości występuje na gruncie regulacji w Ordynacji podatkowej i odnosi się do zaległości podatkowych. W przedmiotowej natomiast sprawie organ obowiązany jest odnieść się do przesłanek z art. 28 u.s.u.s., którego treść nie jest identyczna z regulacją dotyczącą umarzania zaległości podatkowych.

Mając na uwadze powyższe należy stwierdzić, że organ nie ustalił i nie odniósł się do wszystkich okoliczności sprawy, czym naruszył przepisy o postępowaniu administracyjnym, tj. art. 7, art. 77, art. 80 i art. 107 § 1 i 3 k.p.a.

Stosownie do art. 7 kodeksu postępowania administracyjnego "W toku postępowania organy administracji publicznej stoją na straży praworządności i podejmują wszelkie kroki niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy, mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli."

Na podstawie art. 77 § 1 tego kodeksu "Organ administracji publicznej jest obowiązany w sposób wyczerpujący zebrać i rozpatrzyć cały materiał dowodowy." Zgodnie z art. 80 tej ustawy organ administracji publicznej ocenia na podstawie całokształtu materiału dowodowego, czy dana okoliczność została udowodniona.

W ocenie Sądu, organy nie uczyniły zadość wymogom wynikającym z ww. przepisów prawa. W konsekwencji doszło do naruszenia powołanych przepisów kodeksu postępowania administracyjnego. Organ ponownie rozpatrzy sprawę mając na uwadze okoliczność, że co najmniej jedna z ustawowych przesłanek umorzenia występuje.

Mając na względzie powyższe Sąd dokonał rozstrzygnięcia na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. W przedmiocie braku możliwości wykonania decyzji do czasu uprawomocnienia się wyroku orzeczono na podstawie art. 152 powołanej ustawy.

H. Adamczewska – Wasilewicz I. Najda – Ossowska U. Wiśniewska