Wyrok NSA, sygn. akt I OSK 193/10
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2010-11-18 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6120 Ewidencja gruntów i budynków
Hasła tematyczne: Ewidencja gruntów
Skarżony organ: Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego I Kartograficznego
Treść wyniku: Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy: article: art 3 § 1 i art 145 § 1 pkt 1  lit a i c oraz art 145 § 1 pkt 2
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
article: art 145 § 1 pkt 5, art 10
journal: Dz.U. 2000 nr 98 poz 1071
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Jan Kacprzak Sędziowie: sędzia NSA Małgorzata Borowiec (spr.) sędzia del. NSA Roman Ciąglewicz Protokolant starszy sekretarz sądowy Anna Krakowiecka po rozpoznaniu w dniu 18 listopada 2010 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej J.H. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku z dnia 27 października 2009 r. sygn. akt II SA/Bk 237/09 w sprawie ze skargi J.H. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego w B. z dnia [...] marca 2009 r. nr [...] w przedmiocie zmiany w operacie ewidencji gruntów oddala skargę kasacyjną.


UZASADNIENIE

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku wyrokiem z dnia 27 października 2009 r. sygn. akt II SA/Bk 237/09 oddalił skargę J.H. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego w B. z dnia [...] marca 2009 r. nr [...] w przedmiocie zmiany w operacie ewidencji gruntów.

Wyrok został wydany w następujących okolicznościach faktycznych i prawnych sprawy.

Wójt Gminy J. postanowieniem z dnia [...] kwietnia 2007 r. nr [...], działając w oparciu o przepisy ustawy z dnia 17 maja 1989 r. – Prawo geodezyjne i kartograficzne (tekst jedn. Dz.U. z 2005 r. Nr 240, poz. 2027 ze zm.) wszczął postępowanie rozgraniczeniowe w odniesieniu do działki nr [...] położonej w J., należącej do J.H., a działkami sąsiednimi o numerach: [...].

W dniu [...] czerwca 2007 r. między J.H. jako właścicielką działki nr [...], a małżonkami K. i J.L.K.– właścicielami działki nr [...], w trybie art. 31 ust. 4 powołanej wyżej ustawy zawarta została ugoda graniczna.

Z kolei, Wójt Gminy w J. decyzją z dnia [...] września 2007 r. nr [...] zatwierdził ustalony protokolarnie w toku postępowania rozgraniczającego przebieg granicy pomiędzy działką nr [...], a działkami nr [...]. Decyzja ta jest ostateczna.

Pismem z dnia [...] stycznia 2009 r. J.H. dokonała w Starostwie Powiatowym w S. zgłoszenia zmiany danych objętych ewidencją gruntów i budynków, w związku z dokonanym rozgraniczeniem działki nr [...] położonej w J.

Starosta S., decyzją z dnia [...] lutego 2009 r. nr [...] orzekł o wprowadzeniu zmiany w operacie ewidencji gruntów obrębu J., gmina J., polegającej na zmianie powierzchni ewidencyjnej działki nr [...] ha.

W odwołaniu od powyższej decyzji wniesionym przez J.H. do Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego w B. podniosła, iż ustalenie powierzchni działki nr [...], której jest właścicielem jest niezgodne ze stanem faktycznym i stanowi błąd przeprowadzającego pomiar geodety. Przyznała, że wprawdzie podpisała wyniki pomiarów, lecz nie sprawdziła ujętych w nich danych, gdyż nie miała ze sobą okularów, a geodeta nie poinformował jej o dokonanych na jej niekorzyść zmianach. W związku z powyższym wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego w Białymstoku, po rozpatrzeniu odwołania decyzją z dnia [...] marca 2009 r. nr [...] zaskarżoną decyzję utrzymał mocy.

W uzasadnieniu decyzji podał, że z uwagi na zawarcie przez J.H. ugody zmienił się dotychczasowy przebieg granicy między działkami nr [...] i zaszła konieczność ponownego obliczenia pola powierzchni działki nr [...], na podstawie współrzędnych punktów określających przebieg linii granicznych i wykazania powierzchni z dokładnością zapisu do 0,0001 ha.

W ocenie organu drugiej instancji w sprawie została sporządzona odpowiednia dokumentacja geodezyjna, w tym wykaz zmian danych ewidencyjnych, z którego wynika, że zmieniła się powierzchnia działki nr [...] z dotychczasowej 0,5100 ha na nową 0,4901 ha. Wykaz zmian danych ewidencyjnych został przyjęty do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego w dniu [...] sierpnia 2007 r. pod nr 1614.01 23/07. W związku z powyższym, na podstawie art. 46 ust. 2 pkt 1 i 2 rozporządzenia Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z dnia 29 marca 2001 r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków (Dz.U. Nr 38, poz. 454) dokonano aktualizacji zapisu w operacie ewidencji gruntów obrębu J. dotyczącego powierzchni działki nr [...].

Powyższa decyzja stała się przedmiotem skargi J.H. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku, w której podtrzymała zastrzeżenia dotyczące dokonanych przez geodetę obliczeń powierzchni jej działki. Zdaniem skarżącej ugoda z właścicielami działki nr [...] nie miała wpływu na przebieg granicy z działką nr [...]. Granicę tę skarżąca zakwestionowała i zarzuciła organom, że nie odniosły się do jej wcześniejszych pism w tej sprawie.

Z kolei, pełnomocnik skarżącej w uzupełnieniu skargi zaskarżonej decyzji zarzucił, naruszenie art. 145 § 1 pkt 5 K.p.a. poprzez oparcie zaskarżonej decyzji na niedoręczonej stronom, a przez to nieznajdującej się w obrocie prawnym decyzji Wójta Gminy J. z dnia [...] września 2007 r. nr [...] naruszenie art. 10 K.p.a. poprzez niezawiadomienie skarżącej o możliwości wypowiedzenia się co do zebranego w sprawie materiału dowodowego, naruszenie zasady prawdy materialnej wynikającej z art. 7 K.p.a. polegające na uznaniu, że na skutek rozgraniczenia działek nr [...] i nr [...], w wyniku którego skarżącą będąca właścicielką działki nr [...] przekazała na rzecz działki nr [...] obszar o powierzchni 67,5 m² i uzyskała od właścicieli działki [...] małżonków J. i K.K. obszar o powierzchni ok. 56,25 m², doszło do zmiany powierzchni działki nr 522 z 5100 m² na 4901m². Pełnomocnik skarżącej podał, że w następstwie ugody powierzchnia działki skarżącej zmniejszyła się o 11,25 m², a nie o 199 m², jak obliczył to geodeta.

Wskazując na powyższe wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji i zasądzenie kosztów postępowania w tym kosztów zastępstwa procesowego za pomoc udzieloną z urzędu.

Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego w B. w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie i podtrzymał dotychczasowe stanowisko w sprawie.

Odnosząc się do zarzutów podniesionych w skardze wskazał, iż w aktach sprawy [...] znajduje się poświadczona za zgodność z oryginałem ostateczna decyzja Wójta Gminy J. z dnia [...] września 2007 r. nr [...] w przedmiocie rozgraniczenia nieruchomości. Natomiast w operacie technicznym z rozgraniczenia działki nr [...] obręb J. sporządzonym przez geodetę uprawnionego, przyjętym do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego w Starostwie Powiatowym w S. w dniu [...] sierpnia 2007 r., nie ma dowodów potwierdzających doręczenie stronom ww. decyzji, albowiem zwrotne poświadczenia jej odbioru znajdują się w posiadaniu organu, który prowadził rozgraniczenie gruntów – Wójta Gminy J., tj. akta postępowania administracyjnego [...].

Odnośnie zarzutu naruszenia art. 10 K.p.a. wyjaśnił, że nie zawiadomił strony o możliwości wypowiedzenia się co do zebranego materiału dowodowego, lecz w jego ocenie było to uchybienie nieistotne dla na wyniku podjętego rozstrzygnięcia, gdyż jako organ odwoławczy rozpatrywał sprawę w oparciu o materiał dowodowy zgromadzony przez organ pierwszej instancji.

Z kolei, ustosunkowując się do przyczyn zmiany powierzchni działki nr [...] wskazał, że nowy przebieg granicy pomiędzy działką nr [...], a działką nr [...] jest konsekwencją zawartej w dniu [...] czerwca 2007 r. pomiędzy J.H. a małżonkami K. i J.L.K. ugody granicznej (art. 31 ust 4 ustawy z dnia 17 maja 1989 r. – Prawo geodezyjne i kartograficzne), w związku z którą uległa zmniejszeniu powierzchnia działki nr [...] o około 55 m². Organ wyjaśnił, że na mocy § 61 rozporządzenia Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z dnia 29 marca 2001 r. sprawie ewidencji gruntów i budynków (Dz.U. Nr 38, poz. 454) organ prowadzący ewidencję gruntów i budynków zobligowany był do wykazania w operacie powierzchni działek, po dokonanym rozgraniczeniu, obliczonych metodą analityczną, tj. na podstawie współrzędnych punktów określających przebieg linii granicznych działek. W wyniku obliczenia powierzchni działki nr [...] metodą analityczną, tj. na podstawie współrzędnych punktów określających przebieg linii granicznych działek, zmieniła się jej powierzchnia z dotychczasowej 0,5100 ha na aktualną 0,4901 ha. Natomiast poprzednio powierzchnia ww. działki liczona była metodą tzw. kombinowaną, tj. na podstawie miar terenowych i miar powierzchni graficznej z mapy ewidencyjnej. Była to metoda mniej dokładna.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku uznał, że skarga nie jest zasadna.

W uzasadnieniu wyroku podał, że zgodnie z § 46 powołanego rozporządzenia aktualizacja danych ewidencyjnych może być wprowadzona (z urzędu lub na wniosek) m.in. na podstawie ostatecznych decyzji administracyjnych. Aktualizacja operatu ewidencyjnego następuje poprzez wprowadzenie udokumentowanych zmian do bazy danych ewidencyjnych (§ 45 ww. rozporządzenia). Natomiast prowadzenie ewidencji polega na jej utrzymywaniu w stanie aktualności, tj. zgodności z dokumentami i materiałami źródłowymi (§ 44 pkt 2 cyt. rozporządzenia). Z kolei wskazując na orzecznictwo sądowoadministracyjne stwierdził, że wprowadzenie do ewidencji gruntów danych o przebiegu granic nieruchomości, wynikających z zawartej ugody, ostatecznej decyzji o rozgraniczeniu, czy prawomocnego orzeczenia sądu, mieści się w kategorii aktualizacji operatu ewidencyjnego w rozumieniu § 45 ust. 1 powołanego rozporządzenia, albowiem ewidencja gruntów ma wyłącznie charakter informacyjno-techniczny, a organy ewidencyjne rejestrują jedynie stany prawne ustalone w innym trybie lub przez inne organy orzekające (por. wyrok WSA w Krakowie z dnia 12 października 2007 r. III SA/Kr 234/07, wyroki NSA z dnia 4 marca 1999 r. II SA 17/99, 19 stycznia 1998 r. II SA 1231/97). Natomiast organ geodezyjny nie może we własnym zakresie tworzyć jakichkolwiek zmian w stanie prawnym nieruchomości, a jedynie je aktualizować na podstawie przedłożonych materiałów źródłowych.

Przechodząc na grunt rozpoznawanej sprawy, Sąd pierwszej instancji wyjaśnił, że Starosta Powiatowy w S. na wniosek skarżącej w dniu [...] lutego 2009 r. wydał decyzję o zmianie powierzchni ewidencyjnej działki nr [...] z 0,5100 ha na 0,4901 ha, w oparciu o następującą dokumentację źródłową: operat techniczny z rozgraniczenia, sporządzony przez geodetę M.P., przed którym strony (także skarżąca) podpisały ugodę dotyczącą przebiegu granic, decyzję Wójta Gminy J. z dnia [...] września 2007 r., zatwierdzającą przebieg granicy pomiędzy działką skarżącej nr [...], a działkami innych właścicieli. A zatem przywrócenie w operacie ewidencyjnym dotychczasowej powierzchni działki nr [...] wynoszącej przed ugodą 0,5100 ha wiązałoby się z koniecznością zmiany granic tej działki.

Wskazał, że istotą skargi jest kwestionowanie przez skarżącą ugody granicznej, oraz decyzji Wójta Gminy J. z dnia [...] września 2007 r. zatwierdzającej przebieg granic. Stwierdził, że zarzuty te nie mogły być brane pod uwagę przez organy geodezyjne, gdyż dokonują one zmian w ewidencji na podstawie przedłożonych dokumentów, a nie rozstrzygają na nowo spory graniczne i dokonują własnych ustaleń w tym zakresie.

W ocenie Sądu pierwszej instancji zarzut naruszenia art. 145 § 1 pkt 5 K.p.a. w związku z niedoręczeniem skarżącej decyzji Wójta Gminy J. z dnia [...] września 2007 r. zatwierdzającej rozgraniczenie ww. działek jest nieskuteczny, gdyż nie dotyczy on decyzji będącej przedmiotem zaskarżenia w tej sprawie.

Sąd pierwszej instancji za niezasadny uznał również zarzut naruszenia art. 7 K.p.a., albowiem organ odwoławczy wyjaśnił z jakich przyczyn doszło do zmniejszenia powierzchni działki skarżącej o ok. 55 m2 liczonej na podstawie przedłożonej organowi dokumentacji granicznej. Znalazło to odzwierciedlenie w piśmie Podlaskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego z dnia 28 sierpnia 2009 r., w którym opisano metody i zasady obliczenia powierzchni działki nr [...].

Zdaniem Sądu pierwszej instancji jako chybiony należało także uznać zarzut naruszenia art. 10 K.p.a. gdyż organ odwoławczy nie prowadził żadnego postępowania dowodowego, a jedynie oceniał materiał zgromadzony w postępowaniu przed organem pierwszej instancji. Natomiast Starosta S. pismem z dnia [...] stycznia 2009 r., tj. przed wydaniem decyzji powiadomił skarżąca o możliwości zapoznania się z materiałem dowodowym zgromadzonym w sprawie i mogła ona z tego uprawnienia skorzystać. Wyjaśnił, że to w interesie skarżącej podnoszącej zarzut naruszenia ww. przepisu leży wykazanie wpływu tego uchybienia na wynik sprawy, albowiem sąd każdy przypadek bada indywidualnie (vide: uchwała NSA w Warszawie z dnia 25 kwietnia 2005 r., sygn. akt FPS 6/04 – ONSAiWSA 2005, nr 4, poz. 66). Nie każde bowiem naruszenie przepisów postępowania administracyjnego skutkuje uchyleniem zaskarżonego aktu administracyjnego, lecz tylko takie, które mogło mieć wpływ na wynik sprawy. Natomiast w ocenie Sądu pierwszej instancji w rozpoznawanej sprawie pełnomocnik skarżącej ograniczył się do zgłoszenia zarzutu naruszenia przepisu art. 10 K.p.a., nie popierając go żadnymi twierdzeniami i nie przytaczając żadnych okoliczności wskazujących na to, że zagwarantowanie skarżącej prawa do wypowiedzenia się co do zebranego materiału dowodowego, przed wydaniem decyzji organu drugiej instancji, wpłynęłoby na podjęcie przez ten organ innej decyzji.

Z tych względów, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) dalej P.p.s.a., skargę oddalił.

Skargę kasacyjną od powyższego wyroku wniosła do Naczelnego Sądu Administracyjnego J.H. reprezentowana przez adwokata i zaskarżając go w całości zarzuciła naruszenie przepisów postępowania przed sądami administracyjnymi:

1) art. 3 § 1 i art. 145 § 1 pkt 1 lit. a P.p.s.a. w zw. z art. 145 § 1 pkt 5 K.p.a. poprzez niezastosowanie środka określonego w ustawie – art. 145 § 1 pkt 1 P.p.s.a., poprzez oparcie wyroku na niedoręczonej stronom, a przez to nieznajdującej się w obrocie prawnym decyzji Wójta Gminy Janów [...] z dnia [...] września 2007 r. o rozgraniczeniu działek [...] i [...] oraz naruszenie art. 3 § 1 i art. 141 § 4 P.p.s.a., poprzez brak ustosunkowania się w uzasadnieniu wyroku do zarzutu naruszenia art. 145 § 1 pkt 5 K.p.a.,

2) art. 3 § 1 i art. 145 § 1 pkt 1 lit. b P.p.s.a. w zw. z art. 7 K.p.a. poprzez niezastosowanie środka określonego w ustawie – art. 145 § 1 pkt 1 P.p.s.a., mimo że na skutek rozgraniczenia działek nr [...] i nr [...], doszło do pomniejszenia powierzchni działki nr [...] o około 55 m2 to Sąd uznał, że doszło do zmiany powierzchni działki nr [...] z 5.100 m2 na 4.901 m2, podzielając stanowisko organu administracyjnego, który zmianę tą wytłumaczył w piśmie z dnia 18 sierpnia 2009 r. ogólnikowym stwierdzeniem o zastosowaniu dokładniejszej metody pomiaru niż poprzednia, nie konkretyzując przyczyn, aż tak znacznych rozbieżności pomiaru działki,

3) art. 3 § 1 i art. 145 § 1 pkt 2 P.p.s.a. w zw. z art. 10 K.p.a., poprzez niezastosowanie środka określonego w ustawie – art. 145 § 1 pkt 1 P.p.s.a., mimo że decyzja narusza art. 10 K.p.a. gdyż w toku postępowania dotyczącego zaskarżonej decyzji nie zawiadomiono skarżącej o możliwości wypowiedzenia się co do zebranego materiału dowodowego.

Wskazując na powyższe podstawy skargi kasacyjnej wniósł o zmianę zaskarżonego wyroku poprzez uchylenie obu zaskarżonych decyzji, ewentualnie uchylenie zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Białymstoku do ponownego rozpoznania oraz zasądzenie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej świadczonej z urzędu według norm przepisanych.

W uzasadnianiu skargi kasacyjnej skarżąca podniosła, że decyzja Wójta Gminy J. z dnia [...] września 2007 r. znak [...]. o rozgraniczeniu działki [...] z innymi działkami nie została jej doręczona, a zatem nie znajduje się w obrocie prawnym i nie mogła być podstawą wprowadzenia zmian w operacie ewidencji gruntów. Uzasadnia to zarzut naruszenia art. 145 § 1 pkt 5 K.p.a. Natomiast ogólnikowe stwierdzenie Sądu pierwszej instancji, iż fakt niedoręczenia ww. decyzji nie może skutecznie godzić w zaskarżoną decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego w B. usprawiedliwia zarzut naruszenia przez Sąd pierwszej instancji art. 3 § 1 i art. 141 § 4 P.p.s.a.

W ocenie skarżącej Sąd pierwszej instancji oparł się także na ogólnikowych stwierdzeniach Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego w B, że dotychczasowa powierzchnia działki nr [...] wynosząca 0,5100 ha została ustalona metodą mniej dokładną tzw. metodą kombinowaną, tj. miar terenowych i miar pozyskanych z mapy ewidencyjnej, a obecna metoda analityczna pomiaru powierzchni oparta na współrzędnych punktów określających przebieg linii granicznych działek jest dokładniejsza i to jest przyczyną zmiany powierzchni działki o dalsze 144 m2. Zdaniem skarżącej taki sposób opisu nie pozwala na ustalenie przyczyn rozbieżności pomiarów powierzchni działki nr [...] oraz nie wyklucza wystąpienia błędu pomiarowego. Zmiana powierzchni działki aż o 144 m2 wymaga bardzo drobiazgowego ustalenia przyczyn jej zmniejszenia. Nie sposób bowiem oprzeć się wyłącznie na tezach dotyczących zastosowania metod pomiarowych, bez wnikliwego wyjaśnienia przyczyn, aż tak znacznych zmian.

Uzasadniając zarzut naruszenia art. 10 K.p.a. skarżąca podała, iż stanowisko Sądu pierwszej instancji stwierdzające, że fakt niezawiadomienia jej przez organ odwoławczy o możliwości wypowiedzenia się odnośnie materiału dowodowego zgromadzonego w sprawie i możliwości składania wniosków dowodowych nie mógł stanowić podstawy uchylenia zaskarżonej decyzji, gdyż uchybienie to nie miało wpływu na wynik sprawy jest błędne. W jej ocenie za trafnością tego zarzutu przemawia bezzasadna zmiana powierzchni działki nr [...], albowiem gdyby była powiadomiona o możliwości wypowiedzenia się na temat materiału dowodowego, to zgłosiłaby wniosek o ponowne dokonanie pomiaru powierzchni tej działki.

Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego w B. w odpowiedzi na skargę kasacyjną podtrzymał swoje dotychczasowe stanowisko w sprawie i wniósł o jej oddalenie.

W uzasadnieniu wskazał, że ostateczna decyzja Wójta Gminy w J. w sprawie rozgraniczenia nie obejmowała ustalenia przebiegu granicy między działką nr [...] stanowiącą własność J.H., a działką nr [...] stanowiącą własność K. i J.L. małż. K., albowiem ustalenie przebiegu granicy między działkami nr [...] nastąpiło w drodze ugody granicznej zawartej w dniu [...] czerwca 2007 r. Powyższa ugoda jest prawnie skuteczna, bowiem J.H. dotychczas nie uchyliła się w postępowaniu cywilnym przed sądem powszechnym od skutków prawnych związanych z jej zawarciem. Natomiast na zmianę powierzchni działki nr [...] z dotychczasowej 0,5100 ha na 0,4901 ha miało również wpływu zastosowanie dokładniejszej metody obliczenia powierzchni działki nr [...] tzw. analitycznej obliczonej na podstawie współrzędnych punktów granicznych określających przebieg linii granicznych i w konsekwencji wykazania tej powierzchni z dokładnością do 0,0001 ha, tj. zgodnie z dyspozycją § 61 i 62 rozporządzenia Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z dnia 29 marca 2001 r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków (Dz.U. Nr 38, poz. 454). Natomiast organ pierwszej instancji zobowiązany był do wprowadzenia stosownej zmiany na podstawie ww. dokumentów.

Ponadto wskazał, że w dniu 2 września 2007 r. skarżąca pokwitowała odbiór ww. decyzji Wójta Gminy w J. w sprawie rozgraniczenia jej działki z innymi działkami ([...]).

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 183 § 1 P.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, biorąc z urzędu pod rozwagę jedynie nieważność postępowania, której przesłanki wymienione w art. 183 § 2 P.p.s.a. w rozpoznawanej sprawie nie występują. Oznacza to, że przytoczone w skardze kasacyjnej przyczyny wadliwości zaskarżonego wyroku determinują zakres kontroli dokonywanej przez Naczelny Sąd Administracyjny. Rozpoznając skargę kasacyjną w tym zakresie, uznać należy, iż nie zasługuje ona na uwzględnienie, gdyż podniesione w niej zarzuty kasacyjne nie zawierają usprawiedliwionych podstaw. Na wstępie przypomnieć należy, iż kryteria kontroli wykonywanej przez sądy administracyjne określa art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.). Przepis ten stanowi, że jest ona prowadzona pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawa nie stanowi inaczej. Kontrola sądów administracyjnych polega więc na zbadaniu, czy organ administracji publicznej nie naruszył prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy. Dokonując kontroli działalności administracji publicznej według tych kryteriów sąd administracyjny stosuje środki przewidziane w ustawie – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (art. 3 § 1 P.p.s.a.).

W rozpoznawanej sprawie mogłoby dojść do naruszenia tych przepisów wyłącznie w przypadku, gdyby wbrew wymogom w nich ustalonym sąd administracyjny uchylił się od kontroli administracji publicznej bądź zastosował w ramach tej kontroli środki nieprzewidziane w ustawie – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Tego rodzaju sytuacja w niniejszej sprawie nie wystąpiła.

W pierwszej kolejności należy odnieść się do zarzutu naruszenia przez Sąd pierwszej instancji art. 145 § 1 pkt 1 lit. a P.p.s.a. w związku z art. 145 § 1 pkt 5 K.p.a. oraz art. 141 § 4 P.p.s.a. Przepis art. 145 § 1 pkt 1 lit. a normuje powinność wydania oraz treść rozstrzygnięcia sądu pierwszej instancji w przypadku stwierdzenia naruszenia przepisów prawa materialnego przez błędna jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie. Autor skargi kasacyjnej upatruje naruszenia powołanych przepisów poprzez oparcie wyroku na niedoręczonej stronom decyzji Wójta Gminy J. z dnia [...] września 2009 r. [...] oraz braku ustosunkowania się w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku do zarzutu dotyczącego naruszenia przez organ art. 145 § 1 pkt 5 K.p.a.

W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego zarzut naruszenia powołanych przepisów jest niezasadny. Wbrew stanowisku autora skargi kasacyjnej Sąd pierwszej instancji w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku szczegółowo odniósł się do zarzutu naruszenia przez organy art. 145 § 1 pkt 5 K.p.a. i prawidłowo uznał, że kwestia doręczenia powołanej decyzji nie mogła skutecznie godzić w zaskarżoną decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego w B. Z akt sprawy wynika bowiem, że decyzja ta zatwierdzała ustalony protokolarnie w toku postępowania rozgraniczającego przebieg granicy pomiędzy działką skarżącej nr [...] położoną w obrębie wsi Janów a działkami nr [...] nie obejmowała ustalenia przebiegu granicy między działką nr [...] a działką nr [...] stanowiącą własność K. i J. L. małż. K., gdyż to ustalenie nastąpiło w drodze ugody granicznej zawartej w dniu [...] czerwca 2007 r. w trybie art. 31 ust. 4 ustawy – Prawo geodezyjne i kartograficzne. Przede wszystkim jednak powołana decyzja Wójta Gminy J. z dnia [...] września 2007 r. nie zmieniła przebiegu granicy między działką nr [...] a działkami nr [...] w stosunku do stanu wykazanego w ewidencji gruntów przed dokonanym rozgraniczeniem.

Zgodnie z treścią objętego kolejnym zarzutem skargi kasacyjnej przepisu art. 145 § 1 pkt 1 lit. b P.p.s.a. w zw. z art. 7 K.p.a. warunkiem uwzględnienia skargi na podstawie powołanego przepisu jest stwierdzenie występowania w sprawie przesłanki wznowienia postępowania administracyjnego. Zauważyć należy, iż zarzut ten nie zawiera jakiegokolwiek uzasadnienia wskazującego na występowanie w sprawie przesłanki wznowienia postępowania administracyjnego, gdyż powołany art. 7 K.p.a. dotyczy zasady prawdy obiektywnej. Z kolei naruszenia tego przepisu autor skargi kasacyjnej upatruje w niewyjaśnieniu przyczyn pomniejszenia powierzchni działki skarżącej nr [...]. Tymczasem w sprawie wyjaśniono, że zmiana powierzchni działki nr [...] w związku z dokonanym rozgraniczeniem wystąpiła w wyniku zmiany dotychczasowego przebiegu granicy między działkami nr [...] i nr [...] dokonanej w drodze ugody granicznej oraz zastosowania dokładniejszej metody obliczenia powierzchni działki nr [...] zgodnie z § 61 i 62 rozporządzenia Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z dnia 29 marca 2001 r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków (Dz.U. Nr 38, poz. 404). Wskazać należy, że zawarta w tej sprawie ugoda przed geodetą ma moc ugody sądowej i jest prawnie skuteczna. Uchylenie się od skutków prawnych tej ugody jest możliwe tylko w postępowaniu cywilnym przed sądem powszechnym. Oznacza to, że nie może być ona skutecznie podważona w postępowaniu dotyczącym zmiany w operacie ewidencji gruntów.

Odnosząc się do zarzutu naruszenia art. 145 § 1 pkt 2 P.p.s.a. w zw. z art. 10 K.p.a. stwierdzić należy, iż jest on chybiony. Przepis ten stanowi, że sąd stwierdza nieważność decyzji w całości lub w części, jeżeli zachodzą przyczyny określone w art. 156 K.p.a. lub w innych przepisach. W sytuacji postawienia zarzutu dotyczącego braku zawiadomienia strony przed wydaniem decyzji o zebraniu materiału dowodowego i możliwości składania wniosków dowodowych, konieczne jest ustalenie, jakiej konkretnie czynności procesowej strona nie mogła dokonać, jakiego dowodu w sprawie nie mogła przedstawić i jaki wpływ na wynik sprawy mogło mieć stwierdzone uchybienie. W tej sprawie skarżąca nie wykazała, aby niedopełnienie przez organ odwoławczy tego obowiązku rzeczywiście pozbawiło ją możliwości dokonania określonej czynności procesowej, a tym samym aby tego rodzaju uchybienie stanowiło rażące naruszenie prawa.

Z powyższych względów skarga kasacyjna oparta na nieusprawiedliwionych podstawach podlegała oddaleniu w oparciu o przepis art. 184 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

Naczelny Sąd Administracyjny nie orzekł w wyroku o przyznaniu wynagrodzenia pełnomocnikowi ustanowionemu na zasadzie prawa pomocy, gdyż przepisy art. 209 i art. 210 P.p.s.a. mają zastosowanie tylko do kosztów postępowania między stronami. Natomiast wynagrodzenie dla pełnomocnika ustanowionego z urzędu za wykonaną pomoc prawną, należne od Skarbu Państwa (art. 250 P.p.s.a.) jest przyznawane przez wojewódzki sąd administracyjny w postępowaniu określonym w przepisach art. 258- 261 P.p.s.a.