Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt I SA/Wa 1536/11
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2011-10-26 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6076 Sprawy objęte dekretem o gruntach warszawskich
Hasła tematyczne: Nieruchomości
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Uchylono decyzję I i II instancji
Powołane przepisy: article: art. 1, 5, 7, 8
journal: Dz.U. 1945 nr 50 poz 279
law: Dekret z dnia 26 października 1945 r. o własności i użytkowaniu gruntów na obszarze m. st. Warszawy.
article: art. 28
journal: Dz.U. 2000 nr 98 poz 1071
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Gabriela Nowak Sędziowie: WSA Małgorzata Boniecka-Płaczkowska (spr.) WSA Jolanta Dargas Protokolant sekretarz sądowy Agnieszka Żurawska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 26 października 2011 r. sprawy ze skargi B.M. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] lipca 2009 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji o sprzedaży lokalu 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] stycznia 2009 r. nr [...]; 2. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu; 3. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. na rzecz skarżącego B.M. kwotę 440 (czterysta czterdzieści) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.


UZASADNIENIE

Decyzją z dnia [...] lipca 2009 r., nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. utrzymało w mocy własną decyzję z dnia [...] stycznia 2009 r. nr [...] odmawiającą wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji Kierownika Wydziału Architektury i Gospodarki Komunalnej Urzędu Dzielnicy [...] z dnia [...] grudnia 1986 r., nr [...] orzekającej o sprzedaży lokalu nr [...] w budynku położonym w W. przy ul. [...].

W uzasadnieniu decyzji organ wskazał, że nieruchomość położona w W. przy ul. [...], oznaczona hipotecznie jako [...] rej. hip. [...], stanowiła współwłasność: H.M. w ¼ cz., M. i G. małżonków L. w ¼ cz. i M.C. w ½ cz.

Na mocy art. 1 dekretu z dnia 26 października 1945 r. o własności i użytkowaniu

gruntów na obszarze m. st. Warszawy (Dz.U. Nr 50, poz. 279) z dniem 21 listopada 1945 r., tj. z dniem wejścia w życie dekretu, grunty nieruchomości [...] przeszły na rzecz Skarbu Państwa, a zgodnie z art. 7 ust. 1 i 2 ww. dekretu, dotychczasowi właściciele lub ich następcy prawni, będący w posiadaniu gruntu, względnie osoby prawa ich reprezentujące, mogli – w ciągu 6-ciu miesięcy od daty objęcia gruntu w posiadanie przez gminę – złożyć wniosek o przyznanie im prawa własności czasowej do gruntu. Jako, że dawni współwłaściciele nieruchomości nie złożyli wniosku w trybie art. 7 dekretu, wobec tego z dniem, w którym bezskutecznie upłynął termin do złożenia powyższego wniosku, budynek znajdujący się na gruncie stał się własnością Skarbu Państwa.

Decyzją z dnia [...] grudnia 1986 r., nr [...] Kierownik Wydziału Architektury i Gospodarki Komunalnej Urzędu Dzielnicy [...] orzekł o sprzedaży lokalu nr [...] w budynku położonym w W. przy ul. [...]. Konsekwencją tej decyzji było zawarcie notarialnej umowy sprzedaży przedmiotowego lokalu oraz ustanowienia prawa użytkowania wieczystego co do ułamkowej części gruntu, na którym usytuowany był budynek. Obecnie właścicielką tego lokalu i współużytkownikiem wieczystym gruntu jest G.P.

W dniu 23 października 2008 r. B.M., M.M. i D.M. – będący następcami prawnymi H.M.– wystąpili z wnioskiem o stwierdzenie nieważności decyzji Kierownika Wydziału Architektury i Gospodarki Komunalnej Urzędu Dzielnicowego [...] z dnia [...] grudnia 1986 r. podnosząc, że Skarb Państwa nie był uprawniony do rozporządzenia przedmiotowym lokalem bez umożliwienia dawnym właścicielom skorzystania z pierwszeństwa, co stanowiło naruszenie bezwzględnie obowiązującego prawa pierwszeństwa i skutkowało nieważnością powyższej decyzji.

Decyzją z dnia [...] stycznia 2009 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. odmówiło wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności kwestionowanej decyzji wskazując, że po stronie wnioskodawców nie było legitymacji do wystąpienia z takim żądaniem, gdyż wnioskodawcy, będący następcami prawnymi

poprzedniego współwłaściciela nieruchomości, nie posiadali do niej żadnych praw albowiem nie został złożony wniosek w trybie art. 7 ust. 1 dekretu. Organ podkreślił też, że takiego prawa wnioskodawcy nie posiadają również obecnie.

Po rozpoznaniu wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy Kolegium utrzymało w mocy własne rozstrzygnięcie z dnia [...] stycznia 2009 r. Organ zaakcentował niekwestionowany fakt, że dawni właściciele nieruchomości nie złożyli tzw. wniosku dekretowego, która to okoliczność ukształtowała ich dalszą sytuację prawną w odniesieniu do nieruchomości, zarówno gruntowej jak i budynkowej. Kolegium podniosło też, że przytaczane przez strony orzeczenia sądowe odnosiły się do zupełnie innych stanów faktycznych, tj. takich, w których byli właściciele nieruchomości warszawskich złożyli w terminie wniosek, który został rozpoznany, choćby nawet negatywnie, ale fakt ten w rezultacie umożliwiał im restytucję praw lub uzyskanie odszkodowania.

Organ odwoławczy przytoczył treść przepisów art. 1, 5, 7 i 8 dekretu z dnia 26 października 1945 r. o własności i użytkowaniu gruntów na obszarze m. st. Warszawy wyjaśniając, że przepisy te, w myśl utrwalonego orzecznictwa i poglądów doktryny, rozumiane są jednoznacznie. Zgodnie z art. 1 dekretu wszelkie grunty na obszarze W. przeszły z dniem 21 listopada 1945 r. na własność Gminy W. (następnie od 1950 r. na własność Skarbu Państwa). Zgodnie z art. 5 – budynki na tych gruntach stanowiły własność byłych właścicieli gruntu. Jednakże przepis art. 7 dekretu z dnia 26 października 1945 r. stawiał dotychczasowym właścicielom gruntów obligatoryjny wymóg złożenia wniosku o przyznanie prawa własności czasowej lub prawa zabudowy. Złożenie przez zainteresowaną stronę wniosku stanowiło zatem warunek nie tylko przyznania prawa własności czasowej, ale w ogóle wszczęcia postępowania w tym przedmiocie.

Złożenie w terminie wniosku powodowało zatem, że do chwili jego rozpatrzenia budynek pozostawał własnością byłego właściciela i o ewentualnym jego przejęciu na rzecz gminy lub Skarbu Państwa rozstrzygano w orzeczeniu (decyzji) dekretowej.

Kolegium wyjaśniło ponadto, że przyznanie prawa własności czasowej miało skutek wyłącznie w stosunku do gruntu, bowiem budynek nieprzerwanie stanowił własność dotychczasowego właściciela; odmowa przyznania własności czasowej była równoznaczna z przejęciem własności budynku na rzecz gminy lub Skarbu Państwa. Natomiast – jak wywodził organ – niezłożenie przez osobę uprawnioną w ustawowo określonym terminie wniosku o przyznanie jej prawa własności czasowej gruntu powodowało – z upływem tego terminu – przejście z mocy prawa na własność Skarbu Państwa własności budynku mieszczącego się na tym gruncie.

Konkludując Kolegium uznało, że w chwili obecnej wnioskodawcy nie legitymują się żadnym prawem rzeczowym ani nawet roszczeniem do przedmiotowej nieruchomości, a jako spadkobiercy dawnych właścicieli mają jedynie interes faktyczny w odzyskaniu nieruchomości lub uzyskaniu odszkodowania. Organ powołał się w tym miejscu na treść art. 28 Kpa, a także na utrwalone orzecznictwo sądowoadministracyjne, zgodnie z którym interes prawny strony postępowania musi wynikać z konkretnie wskazanego przepisu prawa materialnego i dotyczyć strony bezpośrednio. Jako, że uprawnienie do złożenia wniosku o stwierdzenie nieważności decyzji o sprzedaży lokalu mieszkalnego znajdującego się w budynku dawnej nieruchomości [...] wymaga istnienia uprawnienia, czy choćby roszczenia dotyczącego nie tylko gruntu, ale i budynku, to w sytuacji, kiedy wniosek dekretowy nie został złożony, dawni właściciele takiego uprawnienia, ani nawet roszczenia nie posiadają.

Odnosząc się co do kwestii pierwszeństwa określonego w przepisie § 13 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 18 maja 1970 r. w sprawie sprzedaży przez państwo budynków z równoczesnym oddawaniem działek w użytkowanie wieczyste Kolegium stwierdziło, że w dacie wydawania kwestionowanej decyzji przepis ten już nie obowiązywał. Natomiast art. 23 ust. 4 ustawy z 1985 r. o gospodarce gruntami i wywłaszczaniu nieruchomości został dodany do ustawy nowelizacją z 20 lipca 1988 r.

W rezultacie Kolegium ustaliło, że wnioskodawcy nie byli stroną w postępowaniu w sprawie zakończonej decyzją o sprzedaży lokalu mieszkalnego nr [...] w budynku przy ul. [...], ani nie przysługuje im uprawnienie do wszczęcia postępowania o stwierdzenie nieważności tej decyzji, gdyż nie posiadają interesu prawnego w rozumieniu art. 28 Kpa.

Na decyzję z dnia [...] lipca 2009 r. B.M. skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, który wyrokiem z dnia 29 stycznia 2010 r., sygn. akt I SA/Wa 1651/09 skargę oddalił. Sąd wskazał, że przedmiotowa sprawa dotyczyła żądania wszczęcia postępowania o stwierdzenie nieważności decyzji administracyjnej, którą do kwestię reguluje art. 157 § 2 Kpa. Zgodnie z treścią tego przepisu, postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji administracyjnej wszczyna się na żądanie strony lub z urzędu.

Aby móc skutecznie wystąpić z takim wnioskiem podmiot musi legitymować się interesem prawnym. W orzecznictwie podkreśla się przy tym, że interes prawny winien być: indywidualny, konkretny, aktualny, obiektywnie sprawdzalny i istniejący w określonym stanie faktycznym. Istnienie jego zaś oznacza możliwość wskazania przez stronę konkretnego przepisu prawa materialnego, stanowiącego podstawę jej prawnego zaangażowania w sprawie.

Sąd podzielił stanowisko Kolegium, że w przedmiotowej sprawie nie istniał przepis prawa, który mógłby stanowić źródło interesu prawnego skarżącego. Sąd wyjaśnił, że źródłem interesu prawnego skarżących nie mógł być powoływany przepis art. 160 Kpa czy 417¹ k.c. Oba te przepisy, abstrahując od prawidłowości powoływania obecnie w ogóle art. 160 Kpa, regulują możliwość wystąpienia z roszczeniem odszkodowawczym, ale powstającym dopiero po stwierdzeniu nieważności decyzji lub stwierdzeniu, że decyzja została wydana z naruszeniem prawa i wykazaniu szkody spowodowanej tym faktem. Powyższe przepisy nie tworzą dla strony prawa podmiotowego a stanowią jedynie podstawę roszczenia, które z tego prawa może w przyszłości wynikać oraz roszczenie to jeszcze w ogóle stronom – w momencie wniesienia wniosku – nie przysługiwało i nadal nie przysługuje.

Zdaniem Sądu nietrafne było również stanowisko, że podstawą interesu prawnego wnioskodawców w tej sprawie był przepis art. 27 ust. 1 w związku z art. 23 ust. 1 ustawy z dnia 29 kwietnia 1985 r. o gospodarce gruntami i wywłaszczaniu nieruchomości (Dz. U. Nr 22, poz. 99).

Sąd wyjaśnił, że przepis art. 23 ust. 4 został wprowadzony do ustawy o gospodarce gruntami i wywłaszczaniu nieruchomości nowelą do tej ustawy z dnia 29 września 1990 r. (Dz. U. Nr 79, poz. 464) i wszedł w życie z dniem 10 kwietnia 1991 r. Kwestionowana natomiast decyzja została wydana w dniu [...] grudnia 1986 r. W związku z tym przepis ten nie miał zastosowania w omawianym stanie faktycznym.

Dlatego uprawnienie z tytułu pierwszeństwa w nabyciu własności gruntu stanowiącego własność Państwa, czy gminy zaktualizowało się dopiero po wejściu w życie art. 23 ust. 4 ustawy o gospodarce gruntami, a tym samym wykładnia art. 23 ust. 4 ustawy o gospodarce gruntami, a także sam jej kierunek nie mogą być automatycznie stosowane do przepisów poprzednio regulujących omawianą kwestię pierwszeństwa.

Z kolei przepis art. 27 ust. 1 ustawy o gospodarce gruntami i wywłaszczaniu nieruchomości posługuje się terminem "wywłaszczenie" pod którym – zdaniem Sądu – ustawodawca rozumiał wywłaszczenie dokonane na podstawie decyzji administracyjnej a nie aktu nacjonalizacyjnego. Stosowanie dzisiejszych standardów, polegających na wykładni przepisów prawa w duchu zasady demokratycznego państwa prawnego i odnoszenie ich do regulacji prawnych wydanych w zupełnie innych realiach i mających zupełnie inne cele, Sąd uznał za nieuzasadnione.

Następnie Sąd wyjaśnił, że przedmiotowa sprawa nie dotyczyła roszczenia o ustanowienie prawa użytkowania wieczystego (dawniej: własności czasowej) a zatem domaganie się ustalenia dokładnej daty objęcia przez Gminę w posiadanie nieruchomości położonej przy ul. [...] oraz zbadanie prawidłowości określenia obszaru w numerze dziennika urzędowego było zbędne. Wnioskodawcy nie wywodzili swojego interesu prawnego w tej sprawie z faktu zgłoszenia przez ich poprzedniczkę prawną tzw. wniosku dekretowego, który to wniosek – jak ustalił organ – nie został w ogóle zgłoszony, a starali się go wyprowadzić z przepisów ogólnych z zakresu gospodarowania gruntami.

Sąd uznał za nietrafne akcentowanie znaczenia instytucji posiadania – w ujęciu dekretu z dnia 11 października 1946 r. Prawo rzeczowe (Dz. U. Nr 57, poz. 319), gdyż nikt nie kwestionował prawa do posiadania nieruchomości położonej przy ul. [...] przez jej dawnych właścicieli do momentu objęcia jej w posiadanie przez nowego właściciela. Sam jednak stan faktyczny, jakim jest posiadanie, nie uprawniał posiadacza do domagania się zapewnienia mu praw przynależnych właścicielowi, który – wg art. 28 Prawa rzeczowego – mógł nie tylko władać faktycznie rzeczą, ale również w granicach przez ustawy określonych i z wyłączeniem innych osób pobierać z niej pożytki (w ramach korzystania z rzeczy) oraz rzeczą rozporządzać.

Skargę kasacyjną od powyższego wyroku Sądu z dnia 29 stycznia 2010 r. wniósł B.M., zarzucając Sądowi I instancji szereg naruszeń przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy oraz naruszeń prawa materialnego, a w szczególności:

a) art. 28 Kpa w związku z art. 160 Kpa, względnie z art. 417¹ § 2 K.c. w związku z art. 27 ust. 1 i w związku z art. 23 ust. 1 ustawy z dnia 29 kwietnia 1985 r. o gospodarce gruntami i wywłaszczaniu nieruchomości w brzmieniu pierwotnym (Dz. U. Nr 22, poz. 99) poprzez ich niewłaściwe zastosowanie, polegające na odmowie przyznania skarżącemu przymiotu strony i uznaniu, że nie ma on interesu prawnego uprawniającego do żądania wszczęcia postępowania nadzorczego, podczas gdy ma on interes prawny w rozumieniu tego przepisu, jako spadkobierca, któremu przysługiwało "prawo pierwszeństwa" wyprzedzające takie prawo najemcy,

2) naruszenie art. 27 ust. 1 w związku z art. 23 ust. 1 ustawy o gospodarce gruntami i wywłaszczaniu nieruchomości przez jego błędną wykładnię polegającą na uznaniu, że użyty w tym przepisie termin "wywłaszczenie" odnosi się jedynie do wywłaszczenia dokonanego na podstawie decyzji administracyjnej nie zaś do aktu nacjonalizacyjnego podczas gdy Trybunał Konstytucyjny w uchwale z dnia 18 czerwca 1996 r. sygn. akt W 19/95 stwierdził, iż termin wywłaszczenia użyty w art. 23 ust. 4 powołanej ustawy z 1985 r. obejmuje również nieruchomości nacjonalizowane w trybie art. 1 dekretu z dnia 26 października 1945 r. o własności i użytkowaniu gruntów na obszarze m.st. Warszawy.

Wyrokiem z dnia 19 lipca 2011 r., sygn. akt I OSK 879/11 Naczelny Sąd Administracyjny uchylił wyrok Wojewódzkiego Sadu Administracyjnego w Warszawie z dnia 29 stycznia 2010 r. i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania.

Naczelny Sąd Administracyjny wskazał, że Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie rozpoznał sprawę na rozprawie i wydał wyrok w dniu 29 stycznia 2010 r. Na rozprawę nie stawiła się uczestniczka postępowania G.P., której zawiadomienie, skierowane na adres przy ul. [...] nie zostało doręczone osobiście, lecz dołączone do akt ze skutkiem przewidzianym w art. 73 § 3 p.p.s.a. Tymczasem jeszcze w toku postępowania administracyjnego G.P. w piśmie z dnia 4 września 2009 r., adresowanym do SKO wskazała inny adres do korespondencji w A. – ul. [...] na nazwisko W.P. W sytuacji uznania przez Sąd, z naruszeniem prawa, wadliwego doręczenia zastępczego za prawidłowe, pozbawiono uczestniczkę postępowania możliwości obrony jej praw. Taka sytuacja mieści się w przesłance, o której stanowi przepis art. 183 § 2 pkt 5 p.p.s.a. i powoduje nieważność postępowania przed Sądem I instancji. Stanowi to podstawę do uchylenia zaskarżonego wyroku na podstawie art. 185 § 1 p.p.s.a.

Ponadto Naczelny Sąd Administracyjny wskazał, że przy ponownym rozpoznaniu sprawy Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie winien uwzględnić, iż trafnie skarga kasacyjna zarzuciła naruszenie przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

Zgodnie z art. 1 i art. 5 dekretu z dnia 26 października 1945 r. o własności i użytkowaniu gruntów na obszarze m.st. Warszawy gmina W. uzyskiwała z mocy prawa z dniem wejścia w życie dekretu jedynie własność gruntów. Natomiast budynki znajdujące się na tych gruntach stawały się przedmiotem odrębnej własności dotychczasowego właściciela. Stosownie do art. 7 ust. 1 dekretu dotychczasowy właściciel gruntu i jego następcy prawni, a także użytkownicy, byli uprawnieni do żądania, aby gmina przyznała im prawo wieczystej dzierżawy z czynszem symbolicznym lub prawa zabudowy za opłatą symboliczną (po zmianach własności czasowej za opłatą symboliczną, a później użytkowania wieczystego). Dopiero w przypadku odmowy uwzględnienia wniosku o prawo do gruntu, budynki znajdujące się na gruncie przechodziły na własność gminy, a dotychczasowy właściciel uzyskiwał prawo do odszkodowania na zasadach określonych w art. 8 i 9 dekretu. Podobny skutek wywoływało także niezgłoszenie wniosku w terminie określonym w art. 7 ust. 1 dekretu. Termin ten – jak wyjaśnił Naczelny Sąd Administracyjny w uchwale z dnia 14 października 1996 r., sygn. akt OPK 19/96 (ONSA 1997, nr 2, poz. 56) jest bowiem terminem prawa materialnego, którego upływ powoduje wygaśnięcie uprawnienia do zgłoszenia żądania.

Naczelny Sąd Administracyjny wyjaśnił, że przyznanie określonych praw do gruntu, zgodnie z art. 7 ust. 1 dekretu, następowało na wniosek uprawnionego podmiotu. Prawodawca w przepisie tym wyznaczył nie tylko 6-miesięczny okres na zgłaszanie omawianych żądań, ale jednocześnie określił jak należy liczyć początek ustalonego przez siebie terminu. Przyjął mianowicie, że bieg terminu otwiera czynność "objęcia w posiadanie gruntów" przez gminę, przy czym w kwestii ustalenia daty i trybu obejmowania w posiadanie przez gminę W. gruntów objętych dekretem odesłał do rozporządzenia (art. 4 dekretu). Według tego przepisu właściwi ministrowie zostali upoważnieni do określenia w drodze rozporządzenia terminu i trybu objęcia gruntów określonych w art. 1 dekretu. Materia ta została uregulowana w rozporządzeniu Ministra Odbudowy z dnia 7 kwietnia 1946 r. w sprawie obejmowania gruntów w posiadanie przez gminę m.st. Warszawy (Dz. U. Nr 16, poz. 112), które utraciło moc z dniem wejścia w życie rozporządzenia Ministra Odbudowy z dnia 27 stycznia 1948 r. w sprawie obejmowania w posiadanie gruntów przez gminę m.st. Warszawy (Dz. U. Nr 6, poz. 43). Zgodnie z § 8 ust. 1 rozporządzenia z dnia 7 kwietnia 1946 r. grunt uważa się za objęty przez gminę W. w posiadanie z dniem dokonania przez Zarząd Miejski w organie urzędowym ogłoszenia o sporządzonym protokole oględzin. Podobnie stanowił § 3 rozporządzenia z dnia 27 stycznia 1948 r., w myśl którego obejmowanie gruntów w posiadanie przez gminę W. następuje w drodze ogłoszeń Zarządu Miejskiego W. podanych do publicznej wiadomości przez ich zamieszczenie w organie urzędowym Zarządu. Skutek prawny, polegający na tym, że grunty na określonym obszarze W. zostały objęte w posiadanie przez gminę w rozumieniu art. 7 ust. 1 dekretu następował zatem z dniem wydania numeru organu urzędowego Zarządu Miejskiego W., w którym stosowne ogłoszenie zostało zamieszczone. Ogłoszenia te powinny zawierać oznaczenie obszaru, na którym grunty zostają objęte w posiadanie (§ 2 pkt 2 rozporządzenia z dnia 27 stycznia 1948 r. i § 4 pkt 1 rozporządzenia z dnia 7 kwietnia 1946 r.).

Z przytoczonych regulacji wynika, zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego, że dla oceny, czy byli właściciele nieruchomości [...] zachowali uprawnienia dekretowe istotne znaczenie ma to, czy określone podmioty złożyły wniosek o przyznanie im prawa wieczystej dzierżawy (własności czasowej, użytkowania wieczystego). Przepisy dekretu nie przyznawały bowiem dotychczasowym właścicielom uprawnień do gruntu z mocy prawa, ani nie przewidywały możliwości realizacji takich uprawnień z urzędu. Nie oznacza to jednak, że sam brak takiego wniosku jest równoznaczny z wygaśnięciem omawianych roszczeń. Skoro dekret określał termin do składania wniosków dekretowych, to nie może ulegać wątpliwości, że w każdym przypadku niezbędne jest także wykazanie, że termin do zgłoszenia żądania odnoszącego się do konkretnej nieruchomości upłynął. To z kolei wymaga zbadania, czy gmina W. w sposób formalny i wymagany prawem przejęła konkretną nieruchomość w swe posiadanie, a tym samym czy nieruchomość tę objęto stosownym ogłoszeniem i kiedy został wydany dziennik urzędowy Zarządu Miejskiego W., w którym takie obwieszczenie zostało umieszczone.

Naczelny Sąd Administracyjny podkreślił, iż w uchwale tegoż Sądu z dnia 5 czerwca 2000 r., sygn. akt OPK 32/98 wyjaśniono, iż warunkiem skutecznego objęcia gruntów w posiadanie przez gminę W. było zamieszczenie ogłoszenia w organie urzędowym Zarządu Miejskiego W. Skutek prawny objęcia gruntu w posiadanie przez gminę następował więc z dniem wydania numeru dziennika urzędowego Zarządu Miejskiego (ONSA 2004, nr 4, poz. 142).

Naczelny Sad Administracyjny uznał, że okoliczność ta w sprawie niniejszej ma fundamentalne znaczenie, bowiem dopiero od dnia objęcia w posiadanie gruntu przez Gminę należy liczyć początek terminu na zgłoszenie wniosku, a zatem koniecznym jest ustalenie, czy termin ten zaczął bieg i od jakiej daty. Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego kwestie te nie zostały zbadane w postępowaniu administracyjnym, czym organ naruszył przepisy art. 7,77 § 1 i 80 kpa w zw. z art. 7 ust 1 dekretu z 26 października 1945 r.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie rozpoznając ponownie sprawę zważył, co następuje:

Zgodnie z przepisem art. 190 zdanie pierwsze ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270, ze zm.), dalej "ppsa", sąd któremu sprawa została przekazana związany jest wykładnią prawa dokonaną w tej sprawie przez Naczelny Sąd Administracyjny.

W niniejszej sprawie Sąd II instancji dokonał wykładni przepisów art. 1, 5 i 7 dekretu z dnia 26 października 1945 r. oraz § 8 ust 1 rozporządzenia Ministra Odbudowy z dnia 7 kwietnia 1946 r.

Organ ponownie rozpoznając sprawę uwzględni ocenę dokonaną przez Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 19 lipca 2011 r.

Wobec powyższego organ administracji wyjaśni, czy gmina W. w sposób formalny i wymagany prawem przejęła przedmiotową nieruchomość w posiadanie, a tym samym, czy nieruchomość tę objęto stosownym ogłoszeniem i kiedy został wydany dziennik urzędowy Zarządu Miejskiego W., w którym konieczne obwieszczenie zostało umieszczone. Pozwoli to na ustalenie, czy termin do złożenia wniosku dekretowego rozpoczął bieg i od jakiej daty. Następnie organ dokona oceny ewentualnych skutków niezgłoszenia roszczeń w terminie dla zachowania uprawnień do zgłoszenia wniosku o przyznanie prawa na gruncie i zachowania prawa własności znajdującego się na nim budynku. Dopiero po ustaleniu i przeanalizowaniu tych kwestii możliwe będzie rozważenie, czy skarżący posiada interes prawny, który pozwoliłby mu skutecznie wnosić o stwierdzenie nieważności decyzji o sprzedaży lokalu znajdującego się w budynku usytuowanym na przedmiotowej nieruchomości.

Mając powyższe na uwadze sąd orzekł z mocy art. 145 § 1 pkt a) i c), art. 152 i art. 200 ppsa.