Wyrok WSA w Białymstoku, sygn. akt II SA/Bk 694/15
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku
Data orzeczenia: 2016-02-02 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6162 Scalanie i wymiana gruntów
Hasła tematyczne: Scalanie gruntów
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 3, 7, 10, 12
journal: Dz.U. 2003 nr 178 poz 1749
law: Ustawa z dnia 26 marca 1982 r. o scalaniu i wymianie gruntów - tekst jednolity.
article: art. 151
journal: Dz.U. 2012 poz 270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku w składzie następującym: Przewodniczący sędzia NSA Anna Sobolewska-Nazarczyk (spr.), Sędziowie sędzia NSA Grażyna Gryglaszewska,, sędzia NSA Danuta Tryniszewska-Bytys, Protokolant st. sekretarz sądowy Marta Anna Lawda, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 19 stycznia 2016 r. sprawy ze skargi J. S. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w B. z dnia [...] sierpnia 2015 r. nr [...] w przedmiocie zatwierdzenia projektu scalenia gruntów oddala skargę.


UZASADNIENIE

Starosta S. decyzją z dnia [...] kwietnia 2015 r. znak: [...] zatwierdził projekt scalenia gruntów obiektu "K. i K.", w skład którego wchodzą obręby geodezyjne: K., K. i O., o łącznej powierzchni 1619 ha, zgodnie z projektem scalenia sporządzonym i wykazanym na mapie obszaru scalenia oraz w rejestrze szacunkowym gruntów wydzielonych w wyniku scalenia spisanych w wykazie z dnia [...] kwietnia 2014 r.

W uzasadnieniu powyższego rozstrzygnięcia organ w pierwszej kolejności przedstawił stan faktyczny postępowania wskazując, że postanowieniem z dnia [...] grudnia 2012 r., na wniosek większości rolników, zostało wszczęte postępowanie scaleniowe gruntów położonych na terenie wsi K., K. i O.(gm. S., powiat s., woj. P.).

W dniu [...] listopada 2013 r. M. G. zwrócił się do Starosty S. o rozszerzenie przedmiotowego scalenia. W trakcie prowadzonych prac scaleniowych na obiekcie "K. i K." stwierdzono też, że jedna z działek (której nadano numer [...]), obejmująca część rzeki B. nie została ujęta w żadnym obrębie i należy ją włączyć do obrębu K. gm. S. Dodatkowo Powiatowy Zarząd Dróg w S. pismem z dnia [...] stycznia 2014 r. zwrócił się do Starosty S. o objęcie scaleniem w ramach obiektu "K. i K." również działki oznaczonej nr geod. [...] o powierzchni 2,1200 ha, położonej w obrębie ewidencyjnym O. gm. S.

Z wnioskiem o objęcie scaleniem gruntów w ramach obiektu "K.

i K." wystąpił też P. P. w stosunku do działki oznaczonej nr geod. [...] o pow. 0,3200 ha, położonej we wsi O. gm. S. W związku z powyższym Starosta S. postanowieniem z dnia [...] stycznia 2014r. orzekł o dodatkowym wszczęciu postępowania scaleniowego gruntów położonych na terenie wsi K. gm. K., D. gm. K. powiat h., N. gm. M., K. gm. S., O. gm. S. powiat s., M. gm. B. powiat b., o łącznej powierzchni 9,1312 ha, na które rozszerzono postępowanie scaleniowe gruntów obiektu "K. i K.".

Organ I instancji wyjaśnił jednocześnie, że postanowienie o dodatkowym wszczęciu postępowania scaleniowego zostało odczytane na zebraniu uczestników scalenia, wywieszone na okres 14 dni na tablicy ogłoszeń we miejscowości K. oraz D., w Urzędzie Miasta i Gminy K., we wsi N., w Urzędzie Gminy M., we wsi M., w Urzędzie Gminy B., we wsi O., K. oraz K. a także w Urzędzie Gminy S.

W toku postępowania scaleniowego przeprowadzona została aktualizacja gleboznawczej klasyfikacji gruntów, a w trakcie zebrania w dniu [...] października 2013 r. uczestnicy scalenia w drodze uchwały, określili zasady szacunku gruntów objętych scaleniem. Zastrzeżenia uczestników postępowania rozpatrzono na zwołanym przez Starostę S. zebraniu w dniu [...] lutego 2014 r., przy udziale zainteresowanych oraz Komisji pełniącej funkcje doradcze, powołanej postanowieniem Starosty Nr [...] z dnia [...] października 2013 r.

W dniu [...] lutego 2014 r. na zebraniu uczestników scalenia, obecni na zebraniu uczestnicy scalenia, większością trzech czwartych głosów podjęli uchwałę

o wyrażeniu zgody na dokonany szacunek gruntów. Na podstawie danych zawartych w rejestrze ewidencji gruntów i budynków obrębów ewidencyjnych K., K., O. gm. S. oraz mapy szacunku porównawczego gruntów, sporządzone zostały rejestry szacunku porównawczego gruntów przed scaleniem.

Organ poinformował też, że w dniach 20-25 lutego 2014 r. uczestnicy scalenia zostali zapoznani z powierzchnią i wartością szacunkową ich gruntów, wartością części składowych.

Następnie w dniu [...] kwietnia 2014 r. opracowany przez Wojewódzkie Biuro Geodezji w B. i wyznaczony na gruncie projekt scalenia gruntów obiektu "K. i K.", w skład którego wchodzą obręby geodezyjne: K., K., O. gm. S., powiat s., woj. P., został okazany wszystkim zainteresowanym uczestnikom scalenia. W wyniku nowego pomiaru obszaru scalenia nastąpiła zmiana jego powierzchni z 1618 ha na 1619 ha. Organ I instancji wyjaśnił, że ww. różnica powierzchni wynika z uregulowania granic zewnętrznych obrębów oraz z analitycznego obliczenia powierzchni ze współrzędnych z dokładnością zapisu do 1 m2.

W dniu [...] kwietnia 2014 r. na ogólnym zebraniu, uczestnicy scalenia zostali zaznajomieni z obszarem i wartością szacunkową wydzielonych im gruntów oraz z warunkami objęcia w posiadanie gruntów wydzielonych w wyniku scalenia. W dalszej kolejności organ I instancji wyjaśnił, powołując się na art. 27 ust. 1 ustawy z dnia 26 marca 1982 roku o scalaniu i wymianie gruntów, cytowanej dalej w skrócie: "u.s.w.g.", że projekt scalenia gruntów może być zatwierdzony, jeżeli po jego okazaniu większość uczestników scalenia nie zgłosiła do niego zastrzeżeń.

Na ogólną liczbę 511 uczestników scalenia w terminie 14 dni od dnia okazania projektu scalenia do Starosty S. wpłynęło 21 zastrzeżeń, w tym jeden zbiorczy protest uczestników w sprawie działek nr [...] i [...] we wsi K. W ten sposób został spełniony ww. wymóg ustawowy. Wniesione zaś zastrzeżenia zostały rozpatrzone przez powołaną na podstawie art. 24 ust. 2 u.s.w.g. – Komisję przy udziale zainteresowanych osób, na zebraniu zwołanym w dniu [...] maja 2014 r. Złożone zastrzeżenia do okazanego projektu zostały powtórnie rozpatrzone przez Starostę S. w dniu [...] kwietnia 2015 r., który postanowił pozostawić je bez rozpatrzenia.

Od przedmiotowej decyzji odwołanie wnieśli W. P., J. S. oraz M. T. W. P. w odwołaniu dotyczącym działek o nr A i B wskazał, że powierzchnia działki nr A została pomniejszona, a działka nr B nie ma drogi dojazdowej od północy, gdyż w wyznaczonym miejscu przebiega rów melioracyjny. Dodatkowo odwołujący podniósł, że błędnie zostały zaprojektowane zjazdy na posesje.

J. S. w swoim odwołaniu wskazał natomiast, że został pokrzywdzony w trakcie postępowania scaleniowego, albowiem przydzielone działki nie odzwierciedlają wysokości udziału, jaki posiada we wspólnocie. Stwierdził, że chciałby otrzymać działkę na wprost swojego siedliska, ze względu na fakt długoletniego faktycznego użytkowania tej działki. W jego opinii wszyscy uczestnicy postępowania scaleniowego nie byli traktowani jednakowo, faworyzowano bowiem osoby bliskie członkom Komisji. Wskazał też, że w decyzji nie dokonano oceny struktury działek.

Z decyzją Starosty S

w części dotyczącej negatywnego rozpatrzenia zastrzeżeń odnośnie działki nr C nie zgodziła się również M. T. Wskazała, że decyzję odnośnie przyjęcia działki nr C podjęła w sposób nieprzemyślany i chciałby działkę na wprost swojego siedliska. Podniosła, że faworyzowane były osoby bliskie Sołtysowi, a jeden z sąsiadów przestępując do użytkowania działki w okresie, kiedy decyzja SKO była uchylona, dopuścił się naruszenia prawa.

Samorządowe Kolegium Odwoławcze w B. decyzją z dnia [...] sierpnia 2015 r. nr [...], po rozpatrzeniu ww. odwołań, utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję Starosty S. z dnia [...] kwietnia 2015 r.

Uzasadniając wydane rozstrzygnięcie w pierwszej kolejności zwrócono uwagę, że przedmiotowa sprawa była już przedmiotem orzeczenia Kolegium i organ I instancji przy ponownym rozpatrywaniu sprawy uwzględnił zalecenia Kolegium zawarte w decyzji z dnia [...] listopada 2014 r. (znak: [...]). Argumentacja Skarżących nie może zatem zdaniem Kolegium stanowić podstawy do uchylenia zapadłej w niniejszej sprawie decyzji, albowiem uwzględnienie nawet subiektywnie zasadnych zastrzeżeń skarżących, naruszałoby cały plan scalenia i odbyłoby się kosztem interesu pozostałych uczestników scalenia.

Dalej Kolegium wyjaśniło, że celem scalenia gruntów jest przede wszystkim stworzenie korzystniejszych warunków gospodarowania w rolnictwie i leśnictwie poprzez poprawę struktury obszarowej gospodarstw rolnych, lasów i gruntów leśnych, racjonalne ukształtowanie rozłogów gruntów, dostosowanie granic nieruchomości do systemu urządzeń melioracji wodnych, dróg oraz rzeźby terenu. Podkreślono też, że organy administracyjne opracowujące projekt scalenia korzystają z pewnej swobody w jego ukształtowaniu i wyborze najlepszego rozwiązania w danych warunkach. Tak, by w miarę możliwości uwzględnić interesy

i życzenia wszystkich uczestników scalenia.

Powołując się dalej na art. 8 ust. 1 i 2, art. 10 i art. 14 ust.2 ustawy o scalaniu

i wymianie gruntów oraz orzecznictwo sądów administracyjnych organ podkreślił, iż scalanie gruntów stanowi zabieg zbiorowy, podejmowany w ramach uznania administracyjnego i nawet naruszenie indywidualnego interesu uczestnika postępowania, nie może podważać legalności decyzji scaleniowej, jeżeli została zachowana podstawowa zasada wydzielenia gruntów określona w art. 8 ust. 1 ustawy. Kolegium zwróciło też uwagę na dość specyficzną - w sprawach scalania gruntów rolnych - rolę organu odwoławczego. Jeżeli bowiem wniesiono jedno lub kilka odwołali, które mogą być uwzględnione poprzez dokonanie w decyzji scaleniowej takich zmian, które nie ingerują w prawa i obowiązki innych uczestników scalenia, postępowanie organu II instancji może zostać ograniczone do rozpatrzenia i rozstrzygnięcia wyłącznie o prawach i obowiązkach osób skarżących.

Odnosząc powyższe do rozpoznawanej sprawy, Kolegium stwierdziło, że organ I instancji przeprowadził niniejsze postępowania z poszanowaniem zasad określonych przepisami ustawy o scalaniu i wymianie gruntów. W zakresie zarzutów podnoszonych przez W. P. organ odwoławczy zgodził się z organem I instancji, że nowa działka ma zapewniony dostęp do drogi nr F. Lokalizacja działki, jej kształt oraz większa część granic odpowiada bowiem stanowi z przed scalenia. Nieznacznemu przesunięciu, tj. o około 60 cm w kierunku zachodnim, uległa granica między działką nr B i Z od strony drogi. Przebiegający zaś przez przedmiotową działkę rów jest rowem melioracji szczegółowych i stanowi użytek gruntowy. Taki stan istniał również przed obecnym scaleniem gruntów. W przedmiocie określenia przebiegu drogi dojazdowej organ uznał, że wątpliwości w tym zakresie złożone zostały zbyt późno. Zgodnie bowiem z art. 24 ust. 1 i 2 ustawy uczestnicy scalenia, w terminie 14 dni od dnia okazania projektu scalenia gruntów, mogą zgłaszać na piśmie staroście zastrzeżenia do tego projektu, które rozpatruje starosta, po zasięgnięciu opinii komisji. Z przedstawionej przez organ I instancji chronologii wydarzeń wynika natomiast, że temat drogi został podjęty przez autora odwołania dopiero w dniu [...] maja 2014 r., a zakończenie prac projektowych nastąpiło przed dniem okazania projektu scalenia tj. [...] kwietnia 2014 r. Jak wynika z powyższego na etapie prac projektowych nie były zgłaszane wnioski o wydzielenie dodatkowej drogi od strony północnej. Również z załączonych do akt sprawy map starego i nowego stanu posiadania wynika, że każdy z nowo wydzielonych ekwiwalentów posiada dostęp do drogi. Organ zwrócił też uwagę, że Pan P. posiadał w starym stanie pięć działek o łącznej powierzchni 3.98 ha. Działki te zostały oszacowane na wartość 69918,88 zł. Wartość potrąceń pod drogi wyniosła 348,22 zł. Wartość należnego ekwiwalentu wyniosła 69.570,66 zł. W nowym stanie wydzielono cztery działki o łącznej powierzchni 3.9824 ha i wartości 68.795,24 zł. Wartość zaprojektowanego ekwiwalentu w stosunku do należnego wynosi 775,42 zł, co stanowi -1.11% różnicy między ekwiwalentem należnym a zaprojektowanym, zatem jest - wg art. 8 ust. 2 ustawy - wartością równą wartości szacunkowej (nie przekraczającą 3%).

Odnosząc się z kolei do zarzutów J. S. SKO stwierdziło, że sam fakt posiadania dużego udziału we wspólnocie nie upoważnia do traktowania takiej osoby w inny sposób niż to wynika z jego wielkości. Nie może być bowiem tak, że osoba posiadająca duży udział ma dostać grunty najwartościowsze, a osoby z małym udziałem najsłabsze grunty. Brak jest podstaw do różnicowania pozycji uczestników scalania w zależności od tego, na jakiej podstawie uzyskali oni prawo udziału we wspólnocie gruntowej. Kolegium wskazało również, że zasady szacunku porównawczego gruntów zostały ustalone uchwałą uczestników scalenia z dnia [...] października 2013 r. Szacunek gruntów i jego części składowych wykonano bezpośrednio na gruncie. W dniu 20 stycznia 2014 r. na zebraniu ogólnym zaznajomiono uczestników scalenia z wynikami dokonanego szacunku. Następnie mapy szacunku gruntów zostały wyłożone do publicznego wglądu na okres 7 dni. Na sporządzony szacunek gruntów w obrębie O. żadnych zastrzeżeń nie wniesiono. Uczestnicy scalenia, na zebraniu ogólnym w dniu [...] lutego 2014 r., wyrazili zgodę (w formie uchwały) na dokonany szacunek gruntów i drzewostanów. Działki przydzielone Skarżącemu nie odbiegają swoją strukturą i jakością od innych działek znajdujących się w ich sąsiedztwie. Nie są one również położone na obrzeżach obiektu scaleniowego. Skarżący otrzymał bowiem grunty o następującej strukturze (udział 259/10000) - działki nr Q (łąka), W (łąka), S (turystyczna - piach), G (las), T (las) - otrzymane różnice w powierzchni i wartości gruntów mieszczą się w dopuszczalnych odchyłkach.

Odnosząc się natomiast do zarzutów M. T. Kolegium stwierdziło, że pomimo, iż wydzielenie działki mają zróżnicowaną strukturę, to Skarżąca nie kwestionowała ani prawidłowości wyliczenia, ani wysokości przyznanego ekwiwalentu. SKO przypomniało jednocześnie, że scalanie jest skomplikowanym procesem, a naruszenie indywidualnego interesu uczestnika postępowania, nie może podważać legalności decyzji scaleniowej, jeżeli została zachowana podstawowa zasada wydzielenia gruntów określona w art. 8 ust. 1 u.s.w.g. W przedmiotowej sprawie organ I instancji prowadząc postępowanie dochował zarówno należytych wymogów proceduralnych zapewniając Skarżącej możliwości aktywnego uczestnictwa w procedurze scalania oraz składania życzeń co do przyznanych gruntów.

Przedmiotową decyzją do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku zaskarżył J. S. zarzucając jej naruszenie przepisów: art. 1, art. 8 ust. 1 i 2, art. 10 ust. 1, art. 14 ust. 2 i art. 24 ust. 2 ustawy z dnia 26 marca 1982 r. - o scalaniu i wymianie gruntów (Dz. U. 2003 r., nr 178, poz. 1749, dalej jako: u.s.w.g.), poprzez brak samodzielnej oceny materiału dowodowego zgromadzonego w sprawie, a także niesprawiedliwe przydzielenie działek. W ocenie Skarżącego działki turystyczne nie zostały podzielone w sposób sprawiedliwy. Dwie z trzech są działek mają wysoką jakość natomiast trzecia przydzielona Skarżącemu jest gorsza zarówno pod względem kształtu (litera L) jak również położenia i funkcjonalności. Zdaniem Skarżącego w trakcie postępowania była ewidentnie faworyzowana pewna grupa osób, która w wyniku scalenia otrzymała najlepsze grunty.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie odwołując się do stanowiska i argumentacji zawartej w uzasadnieniu zaskarżonego rozstrzygnięcia.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.

Materialnoprawną podstawą zaskarżonego rozstrzygnięcia stanowią przepisy ustawy z dnia 26 marca 1982 r. o scalaniu i wymianie gruntów (Dz. U. z 2003 r. Nr 178, poz. 1749 ze zm.). Zgodnie z art. 3 ust. 1 tej ustawy postępowanie scaleniowe lub wymienne przeprowadza starosta jako zadanie z zakresu administracji rządowej finansowane ze środków budżetu państwa, z zastrzeżeniem ust. 5-7 oraz art. 4 ust. 2. Postępowanie scaleniowe może być wszczęte na wniosek większości właścicieli gospodarstw rolnych, położonych na projektowanym obszarze scalenia, lub na wniosek właścicieli gruntów, których łączny obszar przekracza połowę powierzchni projektowanego obszaru scalenia (ust. 2). Odmowa wszczęcia postępowania scaleniowego następuje w drodze decyzji starosty (ust. 3).

W niniejszej sprawie wniosek o przeprowadzenie scalenia gruntów wystąpili właściciele gruntów położonych w obrębie ewidencyjnym: K., K. oraz udziałowcy wspólnoty gruntowej wsi O., gm. S.

Zgodnie z art. 7 ust. 1 ustawy o scalaniu i wymianie gruntów wszczęcie postępowania scaleniowego lub wymiennego następuje w drodze postanowienia starosty. Postanowienie o wszczęciu postępowania scaleniowego lub wymiennego w szczególności powinno zawierać m.in.: 1) określenie granic i powierzchni obszaru scalenia lub wymiany gruntów; 2) wykaz uczestników scalenia lub wymiany gruntów; 3) przewidywany termin zakończenia prac scaleniowych lub wymiennych. Postanowienie o wszczęciu postępowania scaleniowego odczytuje się na zebraniu uczestników scalenia, zwołanym przez starostę, a ponadto wywiesza się je na okres 14 dni w lokalach urzędów gmin, na których terenie są położone grunty objęte scaleniem, oraz na tablicach ogłoszeń we wsiach, których grunty tworzą obszar scalenia (art. 7 ust. 3). Z chwilą upływu terminu, o którym mowa w ust. 3, postanowienie o wszczęciu postępowania scaleniowego uważa się za doręczone wszystkim uczestnikom scalenia (art. 7 ust. 4). Na postanowienie o wszczęciu postępowania scaleniowego służy zażalenie (ust. 8 art. 7).

Powołane powyżej przepisy zostały spełnione w niniejszej sprawie. Starosta S. postanowieniem z dnia [...] grudnia 2012 r., na podstawie art. 3 ust. 1 i 2 ustawy o scalaniu i wymianie gruntów, wszczął postępowanie scaleniowe obejmujące grunty położone na terenie wsi K., K. i O. (gm. S., powiat s., woj. P.). Postanowienie o wszczęciu postępowania scaleniowego odczytane zostało na zebraniu uczestników scalenia, wywieszone na okres 14 dni w Urzędzie Gminy S. oraz na tablicach ogłoszeń we wsiach: K., K., O. gm. S. Na powyższe postanowienie o wszczęciu postępowania scaleniowego nikt nie złożył zażalenia.

Postanowieniem z dnia [...] stycznia 2014 r. Starosta S. wszczął dodatkowe postępowanie scaleniowe gruntów położonych na terenie wsi K. gm. K., D. gm. K. powiat h., No. gm. M., K. gm. S., O. gm. S. powiat s., M. gm. B. powiat b., o łącznej powierzchni 9,1312 ha, na które rozszerzono postępowanie scaleniowe gruntów obiektu "K. i K.". Organ I instancji wyjaśnił jednocześnie, że postanowienie o dodatkowym wszczęciu postępowania scaleniowego zostało odczytane na zebraniu uczestników scalenia, wywieszone na okres 14 dni na tablicy ogłoszeń we miejscowości K. oraz D., w Urzędzie Miasta i Gminy K., we wsi N., w Urzędzie Gminy M., we wsi M., w Urzędzie Gminy B., we wsi O., K. oraz K. a także w Urzędzie Gminy S. W toku postępowania scaleniowego przeprowadzona została aktualizacja gleboznawczej klasyfikacji gruntów, a w trakcie zebrania w dniu [...] października 2013 r. uczestnicy scalenia w drodze uchwały, określili zasady szacunku gruntów objętych scaleniem.

Zgodnie z art. 10 ust. 1 ustawy o scalaniu i wymianie gruntów grunty objęte scaleniem szacuje oraz opracowuje projekt scalenia upoważniony przez starostę geodeta-projektant scalenia, przy udziale powołanej przez ten organ komisji pełniącej funkcje doradcze. Na podstawie powołanego wyżej art. 10 ust. 1 Starosta S. postanowieniem z dnia [...] października 2013 r. nr [...] powołał taką Komisję, która na zwołanym przez Starostę S. zebraniu w dniu [...] lutego 2014 r. rozpatrzyła zastrzeżenia uczestników postępowania na szacunek porównawczy scalanych gruntów i ich części składowych położonych w obiekcie scaleniowym.

W myśl art. 11 ust. 1 ustawy o scalaniu i wymianie gruntów uczestnicy scalenia, w drodze uchwały, określają zasady szacunku gruntów. Uchwała, o której mowa w art. 11 ust. 1, jest podejmowana na zebraniu zwołanym przez starostę. Zebraniu przewodniczy przedstawiciel tego organu. Uchwały zapadają większością trzech czwartych głosów w obecności co najmniej połowy liczby uczestników scalenia. Uchwała w sprawie ustalenia zasad szacunku gruntów i przynależności gruntowych, położonych na terenie obiektu "K. i K." została podjęta w niniejszej sprawie w dniu [...] lutego 2014 r. większością trzech czwartych głosów.

Na podstawie danych zawartych w rejestrze ewidencji gruntów i budynków obrębów ewidencyjnych K., K., O. gm. S. oraz mapy szacunku porównawczego gruntów, sporządzone zostały rejestry szacunku porównawczego gruntów przed scaleniem.

Zgodnie z art. 12 ust. 1 ustawy o scalaniu i wymianie gruntów wyniki oszacowania gruntów, lasów oraz sadów, ogrodów, chmielników i innych upraw specjalnych ogłasza się na zebraniu uczestników scalenia, zwołanym przez starostę, a następnie udostępnia się je do publicznego wglądu na okres 7 dni we wsiach objętych scalaniem. Na zebraniu, o którym mowa w ust. 1, oraz w okresie wyłożenia wyników oszacowania gruntów do publicznego wglądu, uczestnicy scalenia mogą wnosić zastrzeżenia do dokonanego szacunku (ust. 2 art. 12). Zastrzeżenia do szacunku gruntów bada komisja, o której mowa w art. 10 ust. 1, która z wynikami swoich ustaleń zapoznaje uczestników scalenia na zebraniu zwołanym przez starostę. W przedmiotowej sprawie zawiadomieniem z dnia [...] lutego 2014 r. Starosta zwołał w dniach 20 – 25 lutego 2014 r. zebranie uczestników scalenia, którego celem było zapoznanie z powierzchnią i wartością szacunkową ich gruntów, wartością części składowych, oraz zebrano wnioski dotyczące przyszłej lokalizacji ekwiwalentów należnych uczestnikom scaleni, a także wnioski w sprawie odrębnego wydzielenia gruntów dla każdego współwłaściciela.

Zgodnie z art. 23 ust. 1 ustawy o scalaniu i wymianie gruntów projekt scalenia lub wymiany gruntów określa proponowane granice wydzielonych gruntów oraz zasady obejmowania tych gruntów w posiadanie. Projekt scalenia lub wymiany wyznacza się na gruncie i okazuje uczestnikom scalenia lub wymiany (ust. 2 art. 23). W tym celu zawiadomieniem z dnia [...] marca 2014 r. Starosta zwołał na dzień [...] kwietnia 2014 r. zebranie. W zebraniu tym wzięło udział 58 uczestników scalenia, których poinformowano, że mogą w terminie 14 dni od dnia okazania projektu scalenia gruntów, zgłaszać pisemnie zastrzeżenia do projektu.

Zastrzeżenia do projektu scalenia gruntów rozpatruje - jak wynika z art. 24 ust.2 ustawy - starosta, po zasięgnięciu opinii komisji, o której mowa w art. 10 ust. 1 Zgodnie z art. 27 ust. 1 ustawy o scalaniu i wymianie gruntów projekt scalenia gruntów może być zatwierdzony, jeżeli po jego okazaniu, o którym mowa w art. 23 ust. 2 i w art. 26, większość uczestników scalenia nie zgłosiła do niego zastrzeżeń. Projekt scalenia lub wymiany gruntów zatwierdza, w drodze decyzji, starosta (art. 27 ust.3 ). Decyzja o zatwierdzeniu projektu scalenia lub wymiany gruntów, poza wymogami określonymi w przepisach Kodeksu postępowania administracyjnego, powinna określać: 1) obszar scalenia lub wymiany gruntów; 2) terminy i zasady objęcia w posiadanie gruntów wydzielonych w wyniku scalenia lub wymiany oraz sposoby rozliczeń, o których mowa w art. 2 ust. 3, art. 8, art. 14 ust. 1 oraz w art. 23 ust. 1; 3) przebieg granic nieruchomości w wypadkach, o których mowa w ustawie - Prawo geodezyjne i kartograficzne (art. 27 ust.4 ustawy). Decyzję o zatwierdzeniu projektu scalenia gruntów podaje się do wiadomości przez jej odczytanie na zebraniu uczestników scalenia, a ponadto przez jej wywieszenie na okres 14 dni w lokalach urzędów gmin, na których terenie są położone scalane grunty, oraz na tablicach ogłoszeń we wsiach wchodzących w obszar scalenia (art. 28 ust. 1). Z chwilą upływu terminu, o którym mowa w ust. 1, decyzję o zatwierdzeniu projektu scalenia gruntów uważa się za doręczoną wszystkim uczestnikom scalenia (art. 28 ust. 2).

W rozpoznawanej sprawie wymogi te zostały spełnione, albowiem zawiadomieniem z dnia [...] marca 2015 r. Starosta zwołał na dzień [...] kwietnia 2015 r. zebranie uczestników scalenia w celu odczytania decyzji Starosty S. z dnia [...] kwietnia 2015 r. nr [...] o zatwierdzeniu projektu scalenia gruntów obiektu "K. i K.", w skład którego wchodzą obręby geodezyjne: K., K. i O., o łącznej powierzchni 1619 ha. Decyzja ta została wywieszona do publicznego wglądu na tablicach ogłoszeń na okres 14 dni. Na ogólną liczbę 511 uczestników scalenia w terminie 14 dni od dnia okazania projektu scalenia do Starosty S. wpłynęło 21 zastrzeżeń, w tym jeden zbiorczy protest uczestników w sprawie działek nr V i N we wsi K. W ten sposób został spełniony ww. wymóg ustawowy. Wniesione zaś zastrzeżenia zostały rozpatrzone przez powołaną na podstawie art. 24 ust. 2 u.s.w.g. – Komisję przy udziale zainteresowanych osób, na zebraniu zwołanym w dniu [...] maja 2014 r. Złożone zastrzeżenia do okazanego projektu zostały powtórnie rozpatrzone przez Starostę S. w dniu [...] kwietnia 2015 r., który postanowił pozostawić je bez rozpatrzenia.

Podsumowując przeprowadzoną procedurę scaleniową, Sąd doszedł do przekonania, że opisana decyzja została podjęta w sposób prawidłowy, zgodny z ustawowym trybem scalenia gruntów.

Odnosząc się z kolei do zarzutów merytorycznych skargi J. S., na wstępie należy podkreślić, na co też słusznie zwróciło też uwagę Kolegium w zaskarżonej decyzji, że scalenie gruntów ma charakter zbiorowego zabiegu urządzeniowo-rolnego (gospodarczego). Organy administracyjne opracowujące projekt scalenia korzystają ze swobody w jego ukształtowaniu i wyborze najlepszego - ich zdaniem - rozwiązania w danych warunkach, tak by w miarę możliwości uwzględnić interesy i życzenia wszystkich uczestników scalenia. W tym zakresie rozstrzygnięcia organów zawierają elementy uznania administracyjnego. Kontrola sądu administracyjnego polega jedynie na tym, czy tego rodzaju rozstrzygnięcia nie posiadają cech dowolności, a więc czy w sposób należyty zostały wyważone interesy społeczne i uzasadnione interesy poszczególnych osób - art. 7 kpa. Takie stanowisko zaprezentowano w wyrokach NSA z dnia 11 września 1998 r. (sygn. akt II SA 941/98), Lex 41780), z dnia 8 listopada 2005 r. (sygn. akt II OSK 123/05, publ. Lex nr 196671). W orzecznictwie sądowo-administracyjnym podkreśla się również, że nawet naruszenie indywidualnego interesu uczestnika postępowania, nie może podważać legalności decyzji scaleniowej, jeżeli została zachowana podstawowa zasada wydzielenia gruntów określona w art. 8 ust. 1 ustawy (vide: wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 29 grudnia 2011 r., I OSK 1538/11, z 18 stycznia 2006 r. sygn. akt OSK 908/04, z dnia 22 października 1998 r. sygn. akt II SA 289/98 oraz z dnia 11 września 1998 r. sygn. akt U SA 941/98 – publikowane w CBOSA).

Jak wynika z materiału dowodowego zgromadzonego w toku postępowania działki przydzielone Skarżącemu nie odbiegają swoją strukturą i jakością od innych działek znajdujących się w ich sąsiedztwie. Nie są one również położone na obrzeżach obiektu scaleniowego. Skarżący, jak wynika z zaskarżonej decyzji, otrzymał grunty o następującej strukturze (udział 259/10000) - działki nr Q (łąka), W (łąka), S (turystyczna - piach), G (las), T (las). W tym miejscu należy podkreślić, że w praktyce nie jest możliwe by wydzielone działki nie różniły się między sobą. Zgodnie bowiem z art. 8 ust. 1 i 2 u.s.w.g., uczestnicy scalenia otrzymują grunty o równej wartości szacunkowej, w zamian za dotychczas posiadane, przy czym za równą wartość szacunkową uważa się również wartość o różnicy nieprzekraczającej 3 %, Natomiast w wypadkach gdy ze względów technicznych nie jest możliwe wydzielenie gruntów o równej wartości szacunkowej - stosuje się dopłaty pieniężne. Dopłaty te przysługują za różnicę wartości szacunkowej przekraczającą 3 %. Analizując znajdujące się w aktach sprawy zestawienie wydzielonych Skarżącemu ekwiwalentów, należy dojść do wniosku, że zaistniałe różnice w powierzchni i wartości gruntów mieszczą się w dopuszczalnych granicach 3 % pomiędzy ekwiwalentem należnym, a zaprojektowanym, albowiem wynoszą 2920,78. O nieprawidłowości postępowania scaleniowego nie może tez świadczyć sugerowany prze Skarżącego fakt spokrewnienia członków komisji scaleniowej z uczestnikami scalania. Zgodnie z art. 10 ust. 1 u.s.w.g., grunty objęte scaleniem szacuje oraz opracowuje projekt scalenia upoważniony przez starostę geodeta-projektant scalenia, przy udziale powołanej przez ten organ komisji pełniącej funkcje doradcze. Komisja pełni wiec funkcje doradcze i samodzielnie nie podejmuje rozstrzygnięć jako organ administracji publicznej. Żaden z uczestników scalania nie wskazuje, by z uczestnikami scalenia gruntów w tym również z członkami komisji geodetę (wykonawcę scalenia) łączyły stosunki rodzinne, pokrewieństwo itp.

Uwzględniając powyższe okoliczności Sąd nie stwierdził, aby zaskarżone rozstrzygnięcie było dotknięte wadami podniesionymi w skardze, jak również innymi, które sąd administracyjny jest obowiązany uwzględniać z urzędu jako niezwiązany wnioskami i zarzutami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.). Wobec powyższego na podstawie art. 151 ww. ustawy orzeczono jak w sentencji.