Wyrok WSA we Wrocławiu, sygn. akt IV SA/Wr 397/12
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu
Data orzeczenia: 2012-12-05 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6192 Funkcjonariusze Policji
Hasła tematyczne: Policja
Skarżony organ: Komendant Policji
Treść wyniku: *Uchylono decyzję I i II instancji
Powołane przepisy: article: art. 132 ust. 1, 2, 3;  art. 132 a, art. 134, art. 134 h ust. 1, 2, 3, art. 135, art. 135 p ust. 1
journal: Dz.U. 2011 nr 287 poz 1687
law: Ustawa z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji - tekst jednolity.
article: art. 132 ust. 3 pkt 2 w zw. z par. 3, par. 4 ust.1 i 2 pkt 1 lit.d, f, g, h i pkt 3 Wytycznych nr 2 Komendanta Głównego Policji z 26.06.2007 r.
journal: Dz.U. 2007 nr 43 poz 277
law: Ustawa z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji - tekst jedn.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Julia Szczygielska Sędziowie Sędzia NSA Tadeusz Kuczyński (sprawozdawca) Sędzia WSA Lidia Serwiniowska Protokolant Aleksandra Markiewicz po rozpoznaniu w Wydziale IV na rozprawie w dniu 21 listopada 2012 r. sprawy ze skargi M. W. na orzeczenie Komendanta Wojewódzkiego Policji we W. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie uznania winnym przewinienia dyscyplinarnego i odstąpienia od wymierzenia kary dyscyplinarnej I. uchyla zaskarżone orzeczenie dyscyplinarne oraz poprzedzające orzeczenie organu I instancji: II. orzeka, że zaskarżone orzeczenie nie podlega wykonaniu.


UZASADNIENIE

Zaskarżonym orzeczeniem z dnia [...] kwietnia 2012 r. nr [...] Komendant Wojewódzki Policji we W., powołując się na przepis art. 135 n ust. 4 pkt 1 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji (Dz. U. z 2011 r. nr 287, poz. 1687 ze zm.), po rozpatrzeniu odwołania złożonego przez mł. asp. M. W. (dalej skarżący) – asystenta Zespołu ds. kryminalnych Posterunku Policji w W. B. Komendy Powiatowej Policji w B. od orzeczenia nr [...] Komendanta Powiatowego Policji w B. z dnia [...] lutego 2012 r. w sprawie uznania skarżącego winnym przewinienia dyscyplinarnego i odstąpienia od wymierzenia kary dyscyplinarnej za to, że: w dniu 7 lipca 2011 r. pełniąc służbę wspólnie ze st. sierż. A. W. w godz. od 20.00 do 04.00 w patrolu prewencyjnym na terenie działania KP w K. w notatniku służbowym nie zamieścił niezbędnych informacji dotyczących przebiegu służby takich jak, czas rozpoczęcia i zakończenia odprawy do służby, wskazania dowódcy patrolu, zadań do służby, wpisu dotyczącego planowej przerwy, podsumowania czynności wykonanych w czasie służby, czasu zakończenia służby i rozliczenia ze służby przez przełożonego, tj. o czyn określony w art. 132 ust. 3 pkt 2 (Dz. U. z 2007 r. nr 43, poz. 277 ze zm.) w związku z § 4 ust. 1 i 2 pkt 1 lit. d, f, g, h i pkt. 3 Wytycznych nr 2 Komendanta Głównego Policji z dnia 26 czerwca 2007 r. w sprawie zasad ewidencjonowania, wypełniania oraz przechowywania notatników służbowych (Dz. Urz. KGP nr 13, poz. 104) - utrzymał zaskarżone orzeczenie w mocy.

W uzasadnieniu podał, że orzeczeniem nr [...] z dnia [...] października 2011 r. Komendant Powiatowy Policji w B. uznał skarżącego winnym naruszeń dyscypliny służbowej i wymierzył mu karę dyscyplinarną nagany. Po rozpatrzeniu odwołania wniesionego od powyższego orzeczenia organ II instancji orzeczeniem nr [...] z dnia [...] listopada 2011 r. uchylił zaskarżone orzeczenie w całości i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia przez przełożonego dyscyplinarnego z uwagi na uchybienia w przeprowadzonym postępowaniu.

W wyniku ponownego rozpatrzenia sprawy organ I instancji orzeczeniem nr [...] z dnia [...] lutego 2012 r. uznał skarżącego winnym opisanego wyżej przewinienia dyscyplinarnego i odstąpił od wymierzenia kary.

W odwołaniu wniesionym od powyższego orzeczenia skarżący podniósł, że głównym zadaniem w trakcie pełnionej służby miała być czynność operacyjna, tj. obserwacja terenu ośrodków wypoczynkowych F. w miejscowości P. Było to podyktowane informacją przekazaną przez Komendanta Komisariatu w K. o planowanym włamaniu do domków letniskowych. Stwierdził również, że był przekonany, że powyższe zadanie wykonywał jako patrol operacyjny i nikt łącznie z odprawiającym nie poinformował go o tym, że miał pełnić służbę w patrolu prewencyjnym. W dalszej części uzasadnienia odwołania wskazał na elementy świadczące o tym, że pełnił służbę w patrolu operacyjnym. Podniósł również, że żadne przepisy nie zobowiązują pełniących służbę w patrolu operacyjnym do prowadzenia notatników służbowych. Dlatego też zarzut nieprowadzenia w tym przypadku notatnika służbowego, w przypadku braku takiego obowiązku, nie może być podstawą do ukarania. Ponadto zarzucił naruszenie przepisów ustawy o Policji, tj. art. 135 j ust. 2 pkt 6 oraz art. 134 h ust. 1. Z tych względów wniósł o uchylenie w całości zaskarżonego orzeczenia i umorzenie postępowania dyscyplinarnego.

Rozpatrując odwołanie organ odwoławczy wskazał, że zgodnie z art. 135 l ust. 1 ustawy o Policji w postępowaniu odwoławczym rozpoznanie sprawy następuje na podstawie stanu faktycznego ustalonego w postępowaniu dyscyplinarnym. Zadaniem organu odwoławczego jest zbadanie, czy postępowanie dyscyplinarne zostało przeprowadzone zgodnie z obowiązującymi przepisami, a w szczególności, czy nie naruszono ustawowych praw obwinionego oraz, czy rozstrzygnięcie znajduje uzasadnienie w zebranym w sprawie materiale dowodowym. Zebrany przez organ I instancji w postępowaniu dyscyplinarnym materiał dowodowy w ocenie organu odwoławczego był wystarczający do merytorycznego rozstrzygnięcia sprawy, w związku z czym nie zachodziła konieczność jego uzupełnienia.

Organ odwoławczy wskazał, że w postępowaniu dyscyplinarnym ustalono następujący stan faktyczny.

W nocy z 7/8 lipca 2011 r. skarżący wraz z st. sierż. A. W. - referentem Zespołu ds. Kryminalnych Komisariatu Policji w K. w godz. 20.00 - 4.00 miał zaplanowaną służbę. Ok. godz. 19.40 st. sierż. A. W. pobrał broń służbową w Komendzie Powiatowej Policji w B. informując jednocześnie dyżurnego jednostki - asp. M. S., o tym, że w nocy wraz ze skarżącym będzie pełnił służbę operacyjną na terenie działania Komisariatu Policji w K. Faktu tego jednak nie potwierdził dyżurny jednostki, a także jego zastępca - st. sierż. G. M. Również służba dyżurna obejmująca służbę od godz. 20.00, tj. dyżurny - kom. G. C. i jego zastępca - st. sierż. A. H. nie wiedzieli o tym, że wymienieni funkcjonariusze mieli pełnić w tym czasie służbę na terenie KP w K. Mniej więcej w tym samym czasie, co st. sierż. A. W. służbę rozpoczął skarżący w Posterunku Policji w W. B.

Odprawę do służby przeprowadził asp. szt. P. C. - kierownik Posterunku Policji w G. W pierwszej kolejności w KP w K. odprawił do służby st. sierż. A. W., a następnie około godz. 20.00 telefonicznie skarżącego. Jak wynika z "Książki Odpraw Służby Patrolowo - Interwencyjnej KP w K." (k. nr 2-3) funkcjonariusze mieli wyznaczone zadania takie jak: patrol operacyjny na terenie działania KP w K. (1), zwrócenie uwagi na punkty sprzedaży butli oraz zakłady gastronomiczne, sklepy (2), sprawdzenie w KSIP osób poszukiwanych oraz pojazdów (3). Dodatkowo odprawiający sprawdził wyposażenie st. sierż. A. W. oraz środki przymusu bezpośredniego, nie mając w tym zakresie żadnych uwag. Na dowódcę patrolu wyznaczył st. sierż. A. W. Funkcjonariusz w swoim notatniku służbowym wpisał, że służbę pełnił wraz ze skarżącym, podał kryptonim oraz zadania doraźne do służby wskazane wyżej. Notatnik został podpisany i opieczętowany przez odprawiającego.

Natomiast skarżący w swoim notatniku służbowym (k. nr 18-19) dokonał wpisu o następującej treści: "Służba na dzień 07.07.2011 r. w godz. 20.00 - 4.00, ze st. sierż. A. W. KP K. Służba operacyjna na terenie KP K.". Pod wymienionym zapisem znajduje się pieczątka odprawiającego.

Jak wynika z protokołu przesłuchania świadka - asp. szt. P. C. odprawiającym funkcjonariuszom przekazał takie same zadania do służby. Dodatkowo poinformował skarżącego, że do czasu przyjazdu st. sierż. A. W. na miejscu ma wykonywać czynności służbowe do prowadzonych przez siebie postępowań przygotowawczych.

W tym czasie st. sierż. A. W. wraz z patrolem w składzie sierż. T. Ż. i sierż. P. T., za zgodą odprawiającego, dokonał ustaleń własnych na terenie B. Po ich dokonaniu st. sierż. A. W. został odwieziony przez patrol do KP w K., a funkcjonariusze udali się na interwencję. Patrol ten miał przekazać st. sierż. A. W. radiowóz, którym wraz ze skarżącym miał pełnić służbę. Z uwagi na fakt, że w tym czasie w Komisariacie Policji w K. nie było innego "wolnego" radiowozu, st. sierż. A. W. zgodnie z poleceniem odprawiającego do czasu powrotu patrolu sierż. T. Ż. i sierż. P. T. z interwencji miał wykonywać zadania własne w prowadzonych postępowaniach przygotowawczych.

Około godz. 22.00 asp. szt. P. C. udał się do Posterunku Policji w W. B., gdzie zastał skarżącego. Na miejscu sprawdził jego wyposażenie do służby, a także stan trzeźwości. W notatniku służbowym funkcjonariusza podpisał odprawę, a następnie poinformował go o tym, że do czasu przybycia st. sierż. A. W. ma wykonywać czynności w prowadzonych postępowaniach przygotowawczych, po czym ma podjąć czynności służbowe zgodnie z przydzielonymi zadaniami.

W nocy z 7/8 lipca 2011 r. st. sierż. A. W. nie przejął zaplanowanego pojazdu do służby, gdyż funkcjonariusze, którzy mieli go zdać nadal byli na interwencji. Z tego powodu pobrał inny pojazd, którym udał się do Posterunku Policji w W. B. po skarżącego. Pomiędzy godz. 0.00 - 2.00 skarżący wraz z st. sierż. A. W. pełnił służbę na terenie takich miejscowości jak: W. B., Ł., K., G., D. B. w ten sposób, że miejscowości te patrolował ze szczególnym zwróceniem uwagi na punkty sprzedaży butli z gazem. Pomiędzy godz. 2.00 - 2.50 funkcjonariusze prowadzili obserwację domków letniskowych w miejscowości P. na tzw. "F.". Następnie ok. godz. 2.50 ze st. sierż. A. W. skontaktowała się telefonicznie sierż. P. B. - referent z Zespołu Kryminalnego KP w K. z prośbą, aby przyjechał po nią do KPP w B., a następnie odwiózł ją do KP w K. St. sierż. A. W. przystał na jej prośbę i pojechał po nią. Jadąc do KPP w B. po drodze funkcjonariusz odwiózł na Posterunek Policji w W. B. obwinionego. Do Komendy Powiatowej Policji w B. st. sierż. A. W. przyjechał około godz. 2.45. Na miejscu chciał zdać broń służbową dyżurnemu jednostki kom. G. C. Wówczas, jak wynika z zeznań kom. G. C. dowiedział się o tym, że wraz ze skarżącym pełnią służbę. Dyżurny odmówił funkcjonariuszowi przyjęcia broni i polecił mu udanie się wraz z sierż. P. B. do Szpitala Powiatowego w B. celem dokonania stosownych ustaleń w związku z wypadkiem drogowym. W tym samym czasie skarżący znajdował się na terenie PP w W. B. Po dokonaniu stosownych ustaleń funkcjonariusze ze szpitala powrócili do KPP w B. Około godz. 3.32 pomocnik dyżurnego wydał polecenie st. sierż. A. W. udania się wraz ze skarżącym (miał zabrać go z Posterunku Policji w W. B. do miejscowości R. G., gdzie miało miejsce włamanie do sklepu. Po przyjechaniu na miejsce funkcjonariusze potwierdzili fakt włamania do sklepu. Na miejscu wykonali czynności wstępne związane z zabezpieczeniem miejsca włamania do sklepu.

Skarżący skończył służbę około godz. 6.30.

Organ wskazał, że jak wynika z kserokopii notatnika służbowego skarżącego zostały w nim dokonane następujące wpisy: pierwszy dot. rozpoczęcia służby, drugi - praca biurowa w PP W. B. - brak radiowozu w godz. 20.00 - 0.30. Trzeci - przejazd w rejon służbowy, patrol w miejscowości W., K., Ł., G., D. B., T. ze zwróceniem uwagi na punkty sprzedaży butli gazowych, b/u w godz. 0.30 - 1.20. Czwarty zapis - udano się P., T. M. z uwagi jak wyżej, b/u w godz. 1.20 - 2.00. Piąty z uwagi na posiadaną informację o próbie włamania się do domków letniskowych znajdujących się na terenie obiektu wypoczynkowego "F." na terenie P. Podczas obserwacji nie ujawniono żadnych osób i pojazdów, w godz. 2.50 - 3.40. Szósty - przejazd do KP K., celem udzielenia pomocy referentowi - dalsze informacje w notatce służbowej st. sierż. A. W., przerwa w służbie, w godz. 2.50 - 3.40. Ostatni zapis jaki znajduje się w notatniku skarżącego rozpoczyna się o godz. 3.40 i dot. udania się z polecenia dyżurnego KPP w B. do R. G., gdzie miało dojść do włamania do sklepu, a sprawcy musieli oddalić się w kierunku S., dane w notatniku st. sierż. A. W.

Przesłuchany w charakterze obwinionego (czterokrotnie) skarżący nie przyznał się do przedstawionych zarzutów, w tym do zmienionych postanowieniem nr [...] Komendanta Powiatowego Policji w B. z dnia [...] grudnia 2011 r. o zmianie zarzutów. W toku postępowania wyjaśnił między innymi, że według jego wiedzy był w patrolu operacyjnym, a nie prewencyjnym na dowód czego wskazał na elementy świadczące o tym, że był właśnie w takim patrolu, a które to bezpośrednio miały wynikać z zebranego materiału dowodowego - zeznań świadków. Wskazał, że w związku z powyższym nie miał obowiązku prowadzenia owego notatnika służbowego. Notatnik prowadził wyłącznie dla własnych potrzeb.

Odnosząc się do zarzutów odwołania organ odwoławczy podał, że nie zasługuje ono na uwzględnienie. Wskazał, że ponad wszelką wątpliwością pozostaje fakt, że skarżący pełni funkcję asystenta Zespołu ds. Kryminalnych Posterunku Policji w W. B. Komendy Powiatowej Policji w B., a zatem jest funkcjonariuszem służby kryminalnej (art. 4 ust. 1 ustawy o Policji). Dodał, że jest faktem, co podnosi skarżący w uzasadnieniu odwołania, że w karcie opisu stanowiska pracy w zakresie obowiązków nie ma wyszczególnionego zadania pełnienia służb interwencyjno - patrolowych.

Niemniej jednak zdaniem wyższego przełożonego dyscyplinarnego w tym konkretnym przypadku na skarżącym ciążył obowiązek właściwego prowadzenia (wypełniania) notatnika służbowego. Niewątpliwie rodzaj i charakter przydzielonych do realizacji zadań skarżącemu, a także st. sierż. A. W. świadczy o tym, że była to służba patrolowa. Potwierdzają to między innymi zeznania podinsp. G. J.- Komendanta Komisariatu Policji w K., który zeznał między innymi: "Służba patrolu w składzie W. i W. była służbą patrolową, w której przy wykorzystaniu pojazdu cywilnego i ubioru cywilnego policjanci mieli dokonać w ramach przydzielonego rejonu patrolowego czynności krótkotrwałych obserwacji oraz patrolu prewencyjnego na zewnątrz i wewnątrz obiektu celem ustalenia, czy są na terenie obiektu osoby, które mogą być potencjalnymi sprawcami niszczeń mienia". Jak zeznał dalej funkcjonariusz na pełnioną przez skarżącego służbę nie była wytworzona żadna dokumentacja pod kątem pełnienia służby operacyjnej, nie było planu działań operacyjnych. Służba wynikała z doraźnego wzmocnienia służby nocnej i realizowała zadania doraźne w postaci krótkotrwałej obserwacji rejonu ośrodka rekreacyjnego "F.", legitymowania ewentualnie napotkanych osób, kontroli pojazdów. Nie były to czynności typowo operacyjne, a jedynie doraźna realizacja zadań obserwacyjnych w ramach służby patrolowej. Jak wynika z poczynionych ustaleń przez rzecznika dyscyplinarnego Komendanta Powiatowego Policji w B. (k. nr 93) skarżący w okresie od 7 czerwca do 7 lipca 2011 r. łącznie pełnił 13 takich służb. Z ostatniej służby do akt postępowania dyscyplinarnego zostało dołączone "Zestawienie sił i środków KP K." (k. nr 92), na którym wyszczególnione są osiągnięte wyniki w służbie przez skarżącego.

Zdaniem organu odwoławczego ujęcie skarżącego oraz st. sierż. A. W. w tym zestawieniu jak również w pozostałych, na które powołuje się asp. D. S. świadczy o tym, że skarżący w trakcie pełnionej służby w nocy z 7/8 lipca 2011 r. pełnił służbę patrolową i wykonywał zadania o charakterze prewencyjnym. Wynika to również bezpośrednio z nałożonych zadań na funkcjonariusza podczas odprawy, a także wykonywanych zadań podczas służby, które to rozpisał w notatniku służbowym.

Organ odwoławczy przytoczył zeznania asp. szt. L. P. - kierownika Ogniwa Prewencji KP w K. Z zeznań tego funkcjonariusza wynika, że w powyższym zestawieniu określone są na podstawie grafiku służby siły i środki użyte w służbie danego dnia. Policjanci wymienieni w zestawieniu są wykazani dla danego rodzaju służby. Natomiast inni policjanci tj. spoza pionu prewencji i dzielnicowych, a pełniący służbę jako "inne siły policyjne" np. policjanci pionu kryminalnego wykonujący czynności o charakterze patrolowym są wykazywani dla danej zmiany jako służba "inna". Jak wynika dalej z zeznań funkcjonariusza w zestawieniu tym nie są ujmowani funkcjonariusze, którzy pełnią służbę o innym charakterze niż patrolowy.

Organ odwoławczy wskazał, że w § 3 pkt 1 Wytycznych nr 2 Komendanta Głównego Policji z dnia 26 czerwca 2007 r. w sprawie zasad ewidencjonowania, wypełniania oraz przechowywania notatników służbowych (Dz. Urz. KGP nr 13, poz. 104) wymienieni są policjanci, na których ciąży obowiązek prowadzenia notatnika służbowego. Zgodnie natomiast z pkt. 2 przywołanego przepisu notatnik służbowy zobowiązani są prowadzić inni policjanci na podstawie odrębnych przepisów oraz wskazani decyzjami (...). Jak ustalono w niniejszym postępowaniu, co wynika z zeznań podinsp. G. J. polecenie prowadzenia notatników służbowych przez policjantów pionu kryminalnego Posterunku Policji w W. B. zostało wydane ustnie na podstawie Zarządzenia nr 768 Komendanta Głównego Policji z dnia 14 sierpnia 2007 r. w sprawie form i metod wykonywania zadań przez policjantów pełniących służbę patrolową oraz koordynacji działań o charakterze prewencyjnym (Dz. Urz. KGP nr 15, poz. 19 ze zm.), a sposób dokumentowania służby miał być zgodny z Wytycznymi nr 2 KGP. Dodał, że skarżący w sposób udokumentowany został zapoznany z powyższymi aktami prawnymi (k. nr 42). Ponadto wskazał, że skarżący wcześniejsze służby dokumentował w notatniku służbowym, co zostało zawarte w stanowisku Komendanta Powiatowego Policji w B.

Odnosząc się do zarzutów odwołania organ stwierdził, że nie ma znaczenia, że wspomnianą służbę skarżący pełnił w odzieży cywilnej, nie posiadał wyposażenia o charakterze prewencyjnym, a na co dzień nie pełnił służby w patrolu interwencyjno - prewencyjnym. Dodał, że nie znalazła również potwierdzenia w materiale dowodowym okoliczność przekazania przez Komendanta Komisariatu Policji w K. informacji o planowanym włamaniu do domków letniskowych na terenie tzw. "F.".

Zdaniem organu odwoławczego nie zasługuje na uwzględnienie argument podnoszony przez skarżącego, że w zaskarżonym orzeczeniu, organ I instancji zarzucił mu, że służbę w dniu 7 lipca 2011 r. pełnił w patrolu operacyjnym (...). Należy zauważyć, że jest to tzw. "oczywista omyłka pisarska". Dodał, że wiążącym zarzutem dla organów obu instancji, a także skarżącego jest postanowienie Komendanta Powiatowego Policji w B. nr [...] z dnia [...] grudnia 2011 r. o zmianie zarzutów, w którym organ zarzucił funkcjonariuszowi pełnienie służby w patrolu o charakterze prewencyjnym.

Organ odwoławczy podzielił stanowisko Komendanta Powiatowego Policji w B., że skarżący pełnił służbę patrolową o charakterze prewencyjnym i z tych względów zobowiązany był do właściwego prowadzenia (wypełniania) notatnika służbowego. Wskazał, że zgodnie z § 4 ust. 1 i 2 pkt 1 lit. d, f, g, h i pkt 3 Wytycznych nr 2 Komendanta Głównego Policji z dnia 26 czerwca 2007 r. w sprawie zasad ewidencjonowania, wypełniania oraz przechowywania notatników służbowych zapisy w notatniku służbowym dotyczą między innymi: czasu rozpoczęcia i zakończenia odprawy (lit. d), składu patrolu (ze wskazaniem dowódcy) oraz kryptonimu radiowego (lit. f), czasu i miejsca przerwy w służbie (lit. g), przekazanych w trakcie odprawy zadań doraźnych o ile nie znajdują się one w cedule patrolowej (lit. h). Stwierdził, że skarżący w notatniku służbowym nie zamieścił powyższych informacji, czym w konsekwencji czynność służbową dokumentowania notatnika służbowego wykonał w sposób nieprawidłowy. Zatem w myśl art. 132 ust. 3 pkt 2 ustawy o Policji stanowi to naruszenie dyscypliny służbowej, za które zgodnie z art. 132 ust. 1 ustawy policjant odpowiada dyscyplinarnie. Stwierdził zatem, że zachowanie skarżącego niewątpliwie wyczerpuje dyspozycję przywołanego przepisu.

Zdaniem organu odwoławczego nie wykazano, że skarżący popełnił wskazane przewinienie dyscyplinarne umyślnie, tj. mając zamiar jego popełnienia albo przewidując możliwość popełnienia przewinienia dyscyplinarnego godził się na to, nie ulega jednak wątpliwości, że popełnił zarzucane przewinienie dyscyplinarne nieumyślnie, na skutek niezachowania ostrożności wymaganej w danych okolicznościach, mimo że możliwość taką mógł i powinien przewidzieć. Zdaniem organu odwoławczego obwiniony winien wiedzieć jako doświadczony funkcjonariusz z ponad 7 - letnim stażem w Policji, podczas którego ukończył szkolenie zawodowe podstawowe o profilu prewencyjnym prowadzone przez Szkołę Policji w K., że rodzaj pełnionej służby wymaga właściwego prowadzenia notatnika służbowego. Obowiązkiem każdego policjanta jest pełnienie służby w taki sposób, aby wykonywać swoje obowiązki służbowe zgodnie z obowiązującymi w tym zakresie przepisami. Funkcjonariusz ten zajmujący stanowisko asystenta Zespołu ds. Kryminalnych Posterunku Policji w W. B. KPP w B. powinien pełnić służbę w sposób profesjonalny, aby nie naruszać ciążących na nim obowiązków.

Organ odwoławczy analizując zebrany materiał dowodowy nie dopatrzył się zaistnienia okoliczności mogących budzić wątpliwości, które pozwoliłby rozstrzygnąć przedmiotową sprawę na korzyść skarżącego. Wskazał, że brak jest przesłanek wymienionych w art. 135 ust. 1 pkt 1-4 lub ewentualnie w art.135 j ust. 4 ustawy o Policji, aby niniejsze postępowanie umorzyć, o co wnosił skarżący w odwołaniu od zaskarżonej decyzji.

Wyjaśnił, że zgodnie z art. 135 j ust. 5 ustawy o Policji przełożony dyscyplinarny może odstąpić od ukarania, jeżeli stopień winy lub stopień szkodliwości przewinienia dyscyplinarnego dla służby nie jest znaczny, a właściwości i warunki osobiste policjanta oraz dotychczasowy przebieg służby uzasadniają przypuszczenie, że pomimo odstąpienia od ukarania będzie on przestrzegał dyscypliny służbowej oraz zasad etyki zawodowej. Dlatego też - w ocenie organu odwoławczego - uznanie skarżącego winnym zarzucanego mu naruszenia dyscypliny służbowej i odstąpienia od ukarania jest adekwatne do rodzaju oraz okoliczności zarzucanego naruszenia dyscypliny służbowej.

Biorąc pod uwagę całość zebranego w sprawie materiału dowodowego, w tym wyjaśnienia obwinionego oraz zebraną dokumentację służbową, na podstawie art. 135 n ust. 4 pkt 1 ustawy o Policji, orzekł jak w zaskarżonym orzeczeniu.

W skardze na powyższe orzeczenie skarżący domagał się uchylenia zaskarżonych orzeczeń w całości.

Zaskarżonym orzeczeniom zarzucił:

1. sprzeczność postawionego zarzutu ze stanem prawnym, z uwagi na to, że skarżący pełnił służbę w patrolu operacyjnym, przez co nie był zobowiązany prowadzić notatnika służbowego, w związku z czym nie mógł popełnić czynów określonych w art. 132 ust 3 pkt 2 ustawy o Policji i § 4 ust. 1 i 2 pkt. 1 lit. d, f, g, h i pkt 3 Wytycznych nr 2 Komendanta Głównego Policji z dnia 26 czerwca 2007 r. w sprawie zasad ewidencjonowania, wypełniania oraz przechowywania notatników służbowych. Uznanie, że skarżący odpowiada za ich naruszenie, stanowi rażące naruszenie prawa;

2. rażące naruszenie zasad prowadzenia postępowania dyscyplinarnego, poprzez odnoszenie się w orzeczeniu dyscyplinarnym do nieistniejących dowodów;

3. naruszenie przepisów postępowania art. 107 § 1 Kodeksu postępowania administracyjnego polegającego na zaniechaniu przez organ pouczenia strony o przysługującym środku zaskarżenia.

W uzasadnieniu skargi przedstawił szczegółowo przebieg służby w dniu 7 lipca 2011 r. oraz podniósł, że organy obu instancji w uzasadnieniu faktycznym decyzji podają okoliczności służby, które wydarzyły się w innych godzinach niż podaje skarżący oraz st. sierż. W. Wskazał, że organ I instancji nie wyjaśnił rozbieżności, a mógł i powinien dokonać sprawdzenia zapisów z rejestratora połączeń dyżurnego KPP w B.

Podniósł, że organ I instancji w postanowieniu o wszczęciu postępowania dyscyplinarnego i w postanowieniu o uzupełnieniu zarzutów, wydał zarzuty sprzeczne ze stanem faktycznym z uwagi na to, że skarżący pełnił służbę zgodnie z kartą opisu stanowiska pracy na stanowisku asystenta Zespołu ds. kryminalnych Posterunku Policji w W. B., a przedstawione zarzuty dotyczą pełnienia służby prewencyjnej, wobec czego nie mógł popełnić czynów określonych w § 4 ust. 1 i 2 pkt 3 Wytycznych nr 2 KGP, gdyż przepisy te dotyczą policjanta służby prewencji, a nie policjanta pionu kryminalnego. Żadne wewnętrzne, ani zewnętrzne przepisy nie nakładały na niego obowiązku prowadzenia notatnika służbowego w myśl wytycznych nr 2 KGP.

Podniósł, że skoro nie miał obowiązku prowadzenia notatnika służbowego, pełnił służbę w patrolu operacyjnym, a notatnik rozpisał dla własnych potrzeb, to niezamieszczenie w nim niezbędnych informacji nie może stanowić czynnika nieumyślnego zawinienia. Ponieważ był przekonany, że pełni służbę w patrolu operacyjnym, a nie prewencyjnym i nie mógł przewidzieć, że pomimo braku obowiązku prowadzenia notatnika jego nieprawidłowe rozpisanie mogłoby skutkować przewinieniem dyscyplinarnym.

Wskazał, że tego dnia oprócz patrolu operacyjnego w składzie skarżący i st. sierż. A. W. na terenie działania KP K.n były zaplanowane dwa inne patrole, które były o charakterze typowo prewencyjnym, gdzie zwyczajowo w Komisariacie Policji w K. na terenie jego działania na obsługę terenu trzech gmin jest tylko jeden patrol prewencyjny.

Ponadto, zdaniem skarżącego, dowodem świadczącym, o tym, że nie miał takiego obowiązku jest również brak wydanego przed służbą zarządzenia o prowadzeniu notatnika przez inne służby, co jest wskazane w Wytycznych nr 2 KGP § 3. Dopiero w momencie prowadzonego postępowania dyscyplinarnego Komendant KPP w B. w dniu [...] stycznia 2012 r. wydał decyzję nr [...] oraz w dniu [...] kwietnia 2012 roku wydał decyzję nr [...] w sprawie zasad ewidencjonowania, wypełniania, przechowywania notatników służbowych oraz dokumentowania przebiegu służby przez funkcjonariuszy w jednostkach i komórkach organizacyjnych Komendy Powiatowej Policji w B., w których szczegółowo określił, że policjanci pionu kryminalnego i dochodzeniowo - śledczego, zobowiązani są prowadzić notatnik służbowy zgodnie z Wytycznymi nr 2 KGP, co jednoznacznie wskazuję, że przed służbą skarżącego takich decyzji nie było.

Skarżący wskazał, że Komendant Komisariatu Policji w K. podinsp. G. J. nie wydawał mu polecenia prowadzenia notatnika służbowego. Dodał, że takie polecenie ustne zostało mu wydane dopiero w momencie wszczęcia postępowania dyscyplinarnego. Powołał się na zeznania świadka, Zastępcy Komendanta KP w K. kom. J. A., sprawującego bezpośredni nadzór nad policjantami pionu kryminalnego, który zeznał, że pełniona przez skarżącego służba nie była o charakterze prewencyjnym. Wskazał, że zeznania w charakterze świadka Komendanta pod. insp. G. J. sprawującego nadzór nad policjantami pionu prewencji, a nie pionu kryminalnego są sprzeczne z wiedzą skarżącego. Wskazał, że świadek był dwukrotnie przesłuchiwany, ponieważ, po raz pierwszy jak wynika z akt postępowania został przesłuchany, po wydaniu orzeczenia o ukaraniu (co jest niedopuszczalne) i w dniu wolnym od pracy, tj. przed wydaniem orzeczenia do ponownego rozpatrzenia. Dopiero podczas drugiego przesłuchania zeznał, że skarżący pełnił służbę o charakterze prewencyjnym. Zatem, zasadne byłoby przeprowadzenie konfrontacji pomiędzy skarżącym, a Komendantem Komisariatu w K. w celu wyjaśnienia wątpliwości, czego nie przeprowadzono.

Wskazał, że karta wyników nie może być dowodem na pełnienie przez niego służby prewencyjnej, skoro skarżący i st. sierż. A. W. wyjaśniali, że tej karty nie wypełniali i nie wiedzą kto w ich imieniu ją wypełnił.

Podniósł, że w aktach postępowania wielokrotnie potwierdzono, że skarżący pełnił służbę w patrolu operacyjnym tj. książka odpraw, notatka służbowa zastępcy Komendanta Komisariatu Policji w K. kom, J. A., notatka służbowa dyż. KPP w B. kom. G. C., protokół przesłuchania skarżącego, orzeczenie nr [...] i [...] Komendanta KPP w B. z dnia [...] i [...] października 2011 r. o ukaraniu st. sierż. A. W. i skarżącego karą naganny, orzeczenie nr [...] i [...] Komendanta KWP we W. z dnia [...] listopada 2011 r., protokół przesłuchania świadka asp. sztab. P. C., orzeczenie nr [...] Komendanta KPP w B. o ukaraniu skarżącego.

Zdaniem skarżącego zgromadzony materiał dowodowy wskazuje jednoznacznie, że skarżący pełnił służbę w patrolu operacyjnym, co zostało zawarte w materiale dowodowym. W tym patrolu nie był zobowiązany do prowadzenia notatnika.

Powołał się na art. 135 g ustawy o Policji, zgodnie z którym nie dające się usunąć wątpliwości rozstrzyga się na korzyść obwinionego. Ponadto brak wpisu planowanej przerwy, czas rozpoczęcia i zakończenia odprawy służby, czasu zakończenia służby, zadań doraźnych, rozliczenia ze służby, wpisu dowódcy patrolu nie miało wpływu na przebieg służby, a tym samym nie było zamiarem zawinionym, co nie może stanowić podstawy faktycznej uznającej popełnienie przewinienia dyscyplinarnego. Tym samym przytoczona podstawa prawna art. 132 ust. 3 pkt 2 ustawy o Policji oraz § 4 ust. 1 lit. d, f, g, h i pkt 3 Wytycznych nr 2 KGP z dnia 26 czerwca 2007 r. w sprawie ewidencjonowania, wypełniania oraz przechowywania notatników służbowych (Dz. U. KGP nr 13 poz. 104), nie dotyczy kryminalnych pełniących służbę w patrolu operacyjnym i nie stanowi prawidłowej podstawy prawnej.

Podniósł, że organ II instancji jedynie na podstawie zeznań Komendanta G. J., które budzą wiele wątpliwości (z uwagi na różnice w zeznaniach zastępcy), stwierdził winę skarżącego. W trakcie prowadzonego postępowania skarżący był przesłuchiwany w tym samym czasie jako świadek i obwiniony, przez co naruszano ar 148 § 3 kpk.

Podniósł również, że w Komisariacie Policji w K. do czasu prowadzonego postępowania, nie było nawet zwyczaju, aby policjanci pionu kryminalnego rozpisywali notatnik służbowy. Wskazał, że wynika to z materiału dowodowego, bowiem w dniu 7 lipca 2011 r. odprawiający do służby asp. P. C. o godz. 22.00 sprawdził notatnik służbowy skarżącego, w którym nie było wpisanych niezbędnych informacji zgodnie z wytycznymi nr 2 KGP i nie dokonał wpisu w notatniku o zaistniałych uchybieniach, potwierdzając tym samym, że pełniona służba nie wymagała od skarżącego prowadzenia notatnika w myśl Wytycznych nr 2 KGP.

Zdaniem skarżącego, organy obu instancji nie wykazały, aby skarżący popełnił nieumyślnie czyn zawiniony. Wskazał, że w prowadzonym postępowaniu pominięto dokładne ustalenia stanu faktycznego istniejącego w sprawie, czym naruszono art. 7 i 77 § 1 k.p.a.

Podniósł, że organ odwoławczy nie pouczył skarżącego o przysługującym mu prawie do wniesienia skargi do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu od orzeczenie Komendanta Wojewódzkiego Policji we W. z dnia [...] listopada 2011 r. nr [...]. Szkodząc tym stronie postępowania, Komendant Powiatowy Policji w B. wydał przedwczesne orzeczenie nr [...] z dnia [....] lutego 2012 r., uznającym skarżącego winnym popełnienia przewinienia dyscyplinarnego i odstępując od ukarania.

Brak pouczenia skarżącego przez organ II instancji o przysługującym środku zaskarżenia stanowi wadliwość postępowania, która może stanowić podstawę do przywrócenia uchybionego terminu wniesienia skargi - o co skarżący wnosi. Wskazał, że poprzez wydanie wadliwego orzeczenia nr [...] KWP we W. naruszono przepisy postępowania: art. 107 § 1 k.p.a., art. 112 k.p.a., art. 9 k.p.a.

W odpowiedzi na skargę Komendant Wojewódzki Policji we W. wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko i argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonego orzeczenia. Odnośnie zarzutu skarżącego o niepouczeniu go o prawie do wniesienia skargi do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego na wcześniejsze orzeczenie nr [...] Komendanta Wojewódzkiego Policji we W. z dnia [...] listopada 2011 r., wydane w toku tej sprawy dyscyplinarnej stwierdzić należy, że zarzut nie zasługuje na uwzględnienie. Wskazał, że orzeczeniem nr [...] Komendant Wojewódzki Policji we W. z dnia [...] listopada 2011 r. uchylił jedynie wcześniejsze orzeczenie nr [...] z dnia [...] października 2011 r. Komendanta Powiatowego Policji w B. i sprawę przekazał mu do ponownego rozpoznania. Orzeczenie to nie było zatem orzeczeniem kończącym postępowanie dyscyplinarne, wręcz przeciwnie, w następstwie tego orzeczenia postępowanie dyscyplinarne musiało być kontynuowane. W następstwie tego orzeczenia skarżący nie został w żaden sposób pozbawiony możliwości ochrony jego praw. Brak jest zatem uzasadnienia dla wniesienia skargi od tego orzeczenia, a więc zdaniem organu skarga od tego orzeczenia nie przysługiwała. Tym samym wniosek skarżącego o przywrócenie terminu do wniesienia skargi na orzeczenie nr [...] Komendanta Wojewódzkiego Policji we W. z dnia [...] listopada 2011 r. jest bezzasadny i powinien zostać oddalony.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga jest uzasadniona.

Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, co odbywa się z punktu widzenia legalności. Uwzględnienie skargi następuje tylko w przypadku stwierdzenia naruszenia przepisów prawa materialnego lub istotnych wad w przeprowadzonym postępowaniu, jeżeli mogłyby one mieć wpływ na wynik sprawy (vide art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – t. j. Dz. U. z 2012 r., poz. 270) zwana dalej p.p.s.a.

Przeprowadzona przez Sąd w niniejszej sprawie kontrola zaskarżonego aktu administracyjnego we wskazanym wyżej aspekcie wykazała, że zarówno zaskarżone orzeczenie, jak i poprzedzające je orzeczenie organu I instancji zostały wydane z naruszeniem prawa w stopniu obligującym do ich wyeliminowania z obrotu prawnego.

Podstawę prawną rozstrzygnięcia w przedmiotowej sprawie stanowiły przepisy ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji (t. j. Dz. U. z 2011 r. nr 287, poz. 1687 ze zm.), zwana dalej ustawą.

Stosownie do treści art. 132 ust. 1 i 2 ustawy policjant odpowiada dyscyplinarnie za popełnienie przewinienia dyscyplinarnego polegającego na naruszeniu dyscypliny służbowej lub nieprzestrzeganiu zasad etyki zawodowej. Natomiast naruszenie dyscypliny służbowej stanowi czyn policjanta polegający na zawinionym przekroczeniu uprawnień lub niewykonaniu obowiązków wynikających z przepisów prawa lub rozkazów i poleceń wydanych przez przełożonych uprawnionych na podstawie tych przepisów.

Zgodnie z art. 132 ust. 3 ustawy naruszeniem dyscypliny służbowej jest w szczególności: (...) pkt 2) zaniechanie czynności służbowej albo wykonanie jej w sposób nieprawidłowy.

Natomiast w myśl art. 132 a ustawy, przewinienie dyscyplinarne jest zawinione wtedy, gdy policjant:

1) ma zamiar jego popełnienia, to jest chce je popełnić albo przewidując możliwość jego popełnienia, na to się godzi;

2) nie mając zamiaru jego popełnienia, popełnia je jednak na skutek niezachowania ostrożności wymaganej w danych okolicznościach, mimo że możliwość taką przewidywał albo mógł i powinien przewidzieć.

Zatem przypisane skarżącemu naruszenie dyscypliny służbowej z art. 132 ust. 3 pkt 2 ustawy, może mieć charakter umyślny (z zamiarem bezpośrednim, bądź ewentualnym) lub nieumyślny, zaś w obu tych przypadkach przełożony dyscyplinarny jest zobowiązany ustalić w sposób bezsporny rodzaj zawinienia. Wynika to z tego, że postępowaniem dyscyplinarnym wobec policjantów rządzi zasada prawdy obiektywnej i oficjalności, które kładą nacisk na aktywną rolę organu dyscyplinarnego (przełożonego dyscyplinarnego i rzecznika dyscyplinarnego) w postępowaniu, gdyż na organie spoczywa obowiązek zebrania materiału dowodowego i podejmowania czynności niezbędnych do wyjaśnienia sprawy (por. np. art. 135 e ust. 1, 135 a ust. 1, 135 j ust. 3 i in.). Jest to warunek nieodzowny dla prawidłowego przeprowadzenia tego procesu, a co za tym idzie, także prawidłowego rozstrzygnięcia sprawy.

W myśl art. 134 ustawy karami dyscyplinarnymi są: 1) nagana, 2) zakaz opuszczania wyznaczonego miejsca przebywania, 3) ostrzeżenie o niepełnej przydatności do służby na zajmowanym stanowisku, 4) wyznaczenie na niższe stanowisko służbowe, 5) obniżenie stopnia, 6) wydalenie ze służby.

Stosownie zaś do treści art. 134 h ust. 1 ustawy wymierzona kara powinna być współmierna do popełnionego przewinienia dyscyplinarnego i stopnia zawinienia, w szczególności powinna uwzględniać okoliczności popełnienia przewinienia dyscyplinarnego, jego skutki, w tym następstwa dla służby, rodzaj i stopień naruszenia ciążących na obwinionym obowiązków, pobudki działania, zachowanie obwinionego przed popełnieniem przewinienia dyscyplinarnego i po jego popełnieniu oraz dotychczasowy przebieg służby. Ustawodawca wskazał w ust. 2 art. 134 h okoliczności mające wpływ na zaostrzenie wymiaru kary, a w ust. 3 owego przepisu prawa okoliczności mające wpływ na złagodzenie wymiaru kary.

W myśl art. 135 j ust. 1 ustawy na podstawie oceny zebranego w postępowaniu dyscyplinarnym materiału dowodowego przełożony dyscyplinarny wydaje orzeczenie o: 1) uniewinnieniu albo 2) odstąpieniu od ukarania, albo 3) ukaraniu, albo 4) umorzeniu postępowania. Przepis ten w ust. 2 określa elementy jakie powinno zawierać orzeczenie dyscyplinarne, wśród których wymienia m.in. uzasadnienie faktyczne i prawne.

Wskazana w art. 134 ustawy gradacja kar jest swego rodzaju stopniowaniem środków, jakie mogą być zastosowane w konkretnej sprawie. Ustawodawca nie określił jednak, jakiemu przewinieniu służbowemu odpowiada każdy z nich. Pozostawił to do uznania właściwego organu. Przeprowadzana przez Sąd administracyjny kontrola uznaniowości w tym zakresie sprowadza się w istocie do oceny, czy organ badał sprawę w zakresie dyrektyw ustawowych, jak również, czy zebrał i rozważył cały materiał dowodowy oraz czy uwzględnił dotychczasowy przebieg służby policjanta. Innymi słowy, przełożony dyscyplinarny podejmując decyzję o doborze jednej ze wskazanych przez ustawę kar dyscyplinarnych, a także o sposobie załatwienia sprawy w sposób określony w art. 135 j ust. 1 ustawy powinien wziąć pod uwagę takie okoliczności, jak rodzaj naruszonych obowiązków (obowiązki służbowe sensu stricto, reguły postępowania wyznaczone pojęciem godności i powagi służby, reguły wykonywania zawodu określone normami zawodowej sztuki, etyki i deontologii), stopień, tzn. intensywność ich naruszenia, stopień zagrożenia dla interesu służby spowodowany naruszeniem obowiązków służbowych, dotychczasowy przebieg służby (stosunek do obowiązków), jak również element subiektywny, jakim jest stopień winy funkcjonariusza (wina umyślna w zamiarze bezpośrednim lub ewentualnym, wina nieumyślna w postaci nieostrożności - lekkomyślności). Wymiar kary powinien uwzględniać dyrektywy jej nakładania oraz okoliczności przemawiające zarówno na korzyść, jak i na niekorzyść obwinionego.

Dodać przy tym należy, że zawarta w ustawie o Policji regulacja odpowiedzialności dyscyplinarnej policjantów ma zasadniczo kompletny charakter, co oznacza niedopuszczalność stosowania doń przepisów innych procedur, np. administracyjnej, czy cywilnej, bez wyraźnego ku temu odesłania. Z unormowania bowiem zawartego w art. 135p ust. 1 ustawy wynika, że w zakresie nieuregulowanym w ustawie do postępowania dyscyplinarnego stosuje się odpowiednio przepisy Kodeksu postępowania karnego, dotyczące wezwań, terminów, doręczeń i świadków, z wyłączeniem możliwości nakładania kar porządkowych. W postępowaniu dyscyplinarnym do świadków nie stosuje się również art. 184 Kodeksu postępowania karnego.

Przechodząc od ogólnych uwag na grunt badanej sprawy należy wskazać, że skarżącego uznano za winnego przewinienia dyscyplinarnego i odstąpiono od wymierzenia kary dyscyplinarnej za to, że w dniu 7 lipca 2011 r. pełniąc służbę w patrolu prewencyjnym w notatniku służbowym nie zamieścił niezbędnych informacji dotyczących przebiegu tej służby. Jak wynika z treści zaskarżonego orzeczenia naruszenie przewinienia dyscyplinarnego organy policji upatrują w naruszeniu art. 132 ust. 3 pkt 2 ustawy o Policji, w związku z § 4 ust. 1 i 2 pkt 1 lit. d, f, g, h i pkt 3 Wytycznych nr 2 KGP z 26 czerwca 2007 r. w sprawie zasad ewidencjonowania, wypełniania oraz przechowywania notatników służbowych (Dz. Urz. KGP nr 13, poz. 104) – zwane dalej Wytyczne nr 2.

Punktem wyjścia do dokonywania jakichkolwiek ustaleń dyscyplinarnych w tej sprawie powinno być jednoznaczne wskazanie obowiązków ciążących na skarżącym w zakresie prowadzenia notatnika służbowego oraz procedur określających sposób jego prowadzenia oraz zakres dokumentowania czynności w notatniku służbowym przez funkcjonariusza, bowiem elementy te wyznaczają granice powinności funkcjonariusza oraz jego odpowiedzialność z tytułu nienależytego wykonania obowiązków z tym związanych.

Wskazać należy, że Wytyczne nr 2 KGP z dnia 26 czerwca 2007 r. w sprawie zasad ewidencjonowania, wypełniania oraz przechowywania notatników służbowych w § 3 określają krąg policjantów zobowiązanych prowadzić notatnik służbowy. Zgodnie z jego treścią, notatnik służbowy zobowiązani są prowadzić: 1) policjanci pełniący służbę patrolową (w tym policjanci komórek ruchu drogowego pełniący służbę zewnętrzną), interwencyjną, obchodową, konwojową i ochronną z wyjątkiem policjantów pełniących służbę na stanowiskach, gdzie przebieg służby rejestruje się w odrębnej dokumentacji zgodnie z obowiązującymi przepisami; 2) inni policjanci na podstawie odrębnych przepisów oraz wskazani decyzjami komendantów wojewódzkich/Stołecznego, powiatowych (rejonowych, miejskich) Policji na obszarze swojego działania.

Zdaniem składu orzekającego stan faktyczny w sprawie nie został wyjaśniony. Niemożliwy jest taki przebieg bądź czas zdarzeń, jaki został wskazany przez organ odwoławczy w zaskarżonej decyzji, a to by: "Pomiędzy godz. 2.00 - 2.50 funkcjonariusze prowadzili obserwację domków letniskowych w miejscowości P. na tzw. "F.". Następnie ok. godz. 2.50 ze st. sierż. A. W. skontaktowała się telefonicznie sierż. P. B. - referent z Zespołu Kryminalnego KP w K. (...) St. sierż. A. W. przystał na jej prośbę i pojechał po nią. Jadąc do KPP w B. po drodze funkcjonariusz odwiózł na Posterunek Policji w W. B. obwinionego. Do Komendy Powiatowej Policji w B. st. sierż. A. W. przyjechał około godz. 2.45." Mając na uwadze powyższe, należy podzielić stanowisko skarżącego, że ustalenia stanu faktycznego w przedmiotowej sprawie należy traktować jako dowolne. Zarzut dowolności wykluczą dopiero ustalenia dokonane przez organy obu instancji w całokształcie materiału dowodowego, zgromadzonego i rozpatrzonego w sposób wyczerpujący, a więc przy podjęciu wszystkich kroków niezbędnych dla dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego, jako warunku niezbędnego wydania decyzji o przekonującej treści.

Sąd stwierdza, że organy obydwu instancji nie rozważyły również wszystkich istotnych w sprawie okoliczności. Należy zauważyć, że skoro na co dzień skarżący pełnił służbę na stanowisku asystenta Zespołu ds. kryminalnych Komisariatu Policji w W. B., a nie służbę patrolową, nie można mu stawiać zarzutu naruszenia § 4 ust. 1 i 2 pkt 1 lit. d, f, g, h i pkt 3 Wytycznych nr 2 KGP z dnia 26 czerwca 2007 r. w sprawie zasad ewidencjonowania, wypełniania oraz przechowywania notatników służbowych bez uprzedniego wyjaśnienia, czy w sprawie wystąpiły okoliczności, o jakich mowa w § 3 pkt 2) Wytycznych, bądź, że w związku z wyznaczeniem go w dniu 7 lipca 2011 r. doraźnie do służby patrolowej o charakterze prewencyjnym, jak wskazano w zaskarżonej decyzji, polecenie takie mu wydano lub, że został on o tym obowiązku pouczony.

Sąd zauważa, że organ odwoławczy w uzasadnieniu zaskarżonego orzeczenia wskazał, że w niniejszym postępowaniu ustalił na podstawie zeznań świadka G. J. – Komendanta Komisariatu Policji w K., że "polecenie prowadzenia notatników służbowych przez policjantów pionu kryminalnego Posterunku Policji w W. B. zostało wydane ustnie na podstawie Zarządzenia nr 768 Komendanta Głównego Policji z dnia 14 sierpnia 2007 r. w sprawie form i metod wykonywania zadań przez policjantów pełniących służbę patrolową oraz koordynacji działań o charakterze prewencyjnym (Dz. Urz. KGP nr 15, poz. 19 ze zm.), a sposób dokumentowania służby miał być zgodny z Wytycznymi nr 2 KGP. Obwiniony w sposób udokumentowany został zapoznany z powyższymi aktami prawnymi (k. nr 42)." Zauważyć jednak należy, że z protokołu przesłuchania świadka G. J.– Komendanta Komisariatu Policji w K. z dnia 10 lutego 2012 r. (k. 106) nie wynika, że policjantom pionu zespołu kryminalnego zostało wydane ustne polecenie prowadzenia notatników. Jak zeznał świadek "Polecenie prowadzenia notatników przez policjantów pionu kryminalnego zostało wydane prawdopodobnie ustnie, na podstawie Zarządzenia 768 KGP a sposób dokumentowania służby zgodnie z Wytycznymi nr 2 KGP." W toku prowadzonego postępowania dyscyplinarnego nie ustalono również kto i kiedy wydał skarżącemu ustne polecenie prowadzenia notatnika służbowego. Podnieść należy, że fakt zapoznania skarżącego z powyższymi przepisami nie dowodzi - wbrew temu co przyjęły organy - że skarżący otrzymał polecenie prowadzenia notatnika służbowego. Zdaniem Sądu, wobec zaledwie uprawdopodobnienia, a nie udowodnienia okoliczności wydania ustnego polecenia skarżącemu dotyczącego nakazu prowadzenia notatnika służbowego, istnienia tego obowiązku wobec skarżącego nie można traktować jako bezspornie ustalonego.

Nadto podnieść należy, że organy obu instancji nie ustaliły, czy w dniu pełnienia przez skarżącego służby na Posterunku Policji w W. B. obowiązywały wewnętrzne procedury i przyjęte zwyczaje dotyczące prowadzenia notatników służbowych przez policjantów pionu kryminalnego. Powyższe ma istotne znaczenie w sprawie, bowiem skarżący w skardze wskazał na brak takich procedur i jak twierdzi dopiero Komendant KPP w B. decyzjami z dnia [...] stycznia 2012 r. nr [...] oraz z dnia [...] kwietnia 2012 r. nr [...] dodatkowo uregulował zasady ewidencjonowania, wypełniania, przechowywania notatników służbowych oraz dokumentowania przebiegu służby przez funkcjonariuszy w jednostkach i komórkach organizacyjnych Komendy Powiatowej Policji w B., zobowiązując policjantów pionu kryminalnego i dochodzeniowo – śledczego do prowadzenia notatnika służbowego zgodnie z Wytycznymi nr 2 KGP.

Organy obu instancji nie wyjaśniły również rozbieżności ujawnionych w zebranym materiale dowodowym w badanej sprawie, a dotyczących charakteru pełnionej przez skarżącego w tym dniu służby, tj., czy skarżący pełnił w tym dniu służbę patrolową (prewencyjną), czy też operacyjną. Organ odwoławczy w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji wskazał m.in., że z "Zestawienia sił i środków KP K." (k. nr 92) oraz z zeznań świadków: podinsp. G. J., asp. szt. P. C. (k. 107), asp. D. S., wynika że skarżący w tym dniu pełnił służbę patrolową. Jednak podnieść należy, że asp. szt. P. C. wskazał w tym samym protokole przesłuchania świadka dnia 15 lutego 2012 r., że "charakter tej służby miał być tak zwany "patrolowo - operacyjny". Dodać należy, że chociażby z dołączonej do akt postępowania dyscyplinarnego "Książki Odpraw Służby Patrolowo - Interwencyjnej KP w K." (k. nr 2-3) wynika, że skarżącemu zostało wyznaczone m.in. zadanie zapisane jako: "patrol operacyjny na terenie działania KP w K. (1)". Również skarżący w notatniku służbowym (k. 18-19) wpisał: "Służba operacyjna na terenie KP K.", co zostało potwierdzone przez odprawiającego i podbite pieczątką. Należy zauważyć, że w notatce służbowej z dnia 22 lipca 2011 r. z-ca Komendanta Komisariatu Policji w K. kom. J. A. (k. 36) wyjaśnił dlaczego "zaplanowano na miesiąc lipiec dla zespołu kryminalnego dodatkowe służby operacyjne w godzinach 20.00 – 04.00. (...) Służba operacyjna na dzień 07.07.2011 r. zaplanowana była na godzinę 20.00 (...)". Sąd stwierdza, że charakter pełnionej w tym dniu służby przez skarżącego ma zasadnicze znaczenie dla oceny poprawności wydanych decyzji, a ta okoliczność przez organy obu instancji nie została wyjaśniona.

Mając na uwadze powyższe, oraz wszystkie okoliczności w sprawie, w tym chociażby ujawnione nieprawidłowości podczas odprawy skarżącego oraz to, że odprawa nie nakładała na skarżącego obowiązku prowadzenia notatnika służbowego, także nieprawidłowości w wypełnianiu "Zestawienia sił i środków KP K." , która to karta wyników była kluczowym dowodem na pełnienie służby prewencyjnej przez skarżącego, organy obu instancji powinny wyjaśnić, czy skarżący podejmując służbę w tym dniu mógł być przekonany, że będzie pełnił służbę operacyjną, a nie prewencyjną i wobec tych ustaleń, organy powinny dokonać oceny czy na skarżącym ciążył obowiązek prowadzenia notatnika służbowego zgodnie z Wytycznymi nr 2 KGP.

Oceniając postępowanie dowodowe prowadzone w przedmiotowej sprawie, Sąd stwierdza, że twierdzenia organów obu instancji zostały oparte na przypuszczeniach, z których nie wynika, dlaczego organy dały wiarę zeznaniom jednego świadka, a odmówiły jej drugiemu. Organy powinny dokonać oceny poszczególnych dowodów z osobna oraz wszystkich dowodów we wzajemnej ich łączności. Organ może poszczególnym dowodom odmówić wiary, ale dopiero po wszechstronnym ich rozpatrzeniu, wyjaśniając przyczyny takiej oceny. W tej ocenie powinien kierować się wiedzą oraz zasadami życiowego doświadczenia. Naruszenie wskazanych powyżej reguł stanowi przekroczenie granic swobodnej oceny dowodów.

Ponadto zauważyć należy, że postępowanie dyscyplinarne jest postępowaniem dwuinstancyjnym (art. 135k ust. 1 ustawy), co oznacza, że organy obu instancji mają obowiązek rozpoznać sprawę dwukrotnie w jej całokształcie, dokonać istotnych ustaleń i ocenić istnienie podstaw ustanowionych w przepisach prawa materialnego do prawidłowego jej rozstrzygnięcia. W uzasadnieniu orzeczenia wydanego w I instancji zabrakło wskazanych ustaleń. W swoim orzeczeniu organ I instancji w ogóle nie wziął pod uwagę wskazanych wyżej przez Sąd okoliczności, nie ustalił ich i nie rozważył. Nie poczynił w sprawie ustaleń faktycznych dotyczących przebiegu służby pełnionej przez skarżącego w dniu 7 lipca 2011 r., dokonanej odprawy do służby i wydanych poleceń co do prowadzenia notatnika służbowego. Powołał się jedynie na treść § 4 ust. 1 i 2 pkt 1 lit. d, f, g, h i pkt 3 Wytycznych nr 2 KGP oraz wskazał, jakie informacje winien zawierać prawidłowo prowadzony notatnik służbowy, a także podał jakie znaczenie dla służby ma notatnik służbowy. W dalszej części wydanego orzeczenia przytoczył treść złożonych przez skarżącego w toku postępowania wyjaśnień dotyczących przyczyn nieprowadzenia przez niego w notatniku służbowym zapisów w sposób zgodny z wskazanymi Wytycznymi nr 2 KGP, nie odnosząc się w żaden sposób do ich treści. Z orzeczenia tego nie wynika, z jakich przyczyn organ ten odmówił mocy dowodowej wyjaśnieniom skarżącego. Orzeczenie wydane przez ten organ w ogóle nie zawiera oceny zebranego w sprawie materiału dowodowego. Powyższe daje podstawę do przyjęcia, że nie zawiera ono właściwego uzasadnienia faktycznego i prawnego, to jest nie spełnia wymogu, o jakim mowa w art. 135j ust. 1 i ust. 2 pkt 6) ustawy.

W tym miejscu Sąd wskazuje, że nie można zgodzić się z organem odwoławczym, kiedy w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji twierdzi, że błędne sformułowanie w zarzucie, zawarte chociażby w sentencji orzeczenia organu I instancji, wskazujące, że skarżący w dniu 7 lipca 2011 r. pełnił służbę w patrolu operacyjnym, a nie w patrolu prewencyjnym jest tzw. "oczywistą omyłką pisarską". Podnieść należy, że niedopuszczalne jest przekraczanie granic między "oczywistą omyłką" a dokonaniem istotnych zmian w treści merytorycznej decyzji pod pretekstem korygowania oczywistych omyłek. Należy wskazać, że charakter pełnionej służby przez skarżącego ma zasadnicze znaczenie dla poprawności oceny wydanych decyzji i okoliczność ta wymaga wyjaśnienia w postępowaniu dowodowym.

Reasumując, Wojewódzki Sąd Administracyjny uznaje, że ocena materiału dowodowego nie została dokonana przez organy z wymaganą starannością i obiektywizmem, co stanowi o naruszeniu art. 135 g ust. 1 i 2 ustawy. Nie ulega wątpliwości, że naruszenie w powyższy sposób przepisów postępowania mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, bowiem pominięte przez organ odwoławczy ustalenia i oceny dotyczyły podstaw rozstrzygnięcia w przedmiotowej sprawie.

W związku z powyższym wypada zauważyć, że przełożony dyscyplinarny i rzecznik dyscyplinarny są obowiązani badać oraz uwzględniać okoliczności przemawiające zarówno na korzyść, jak i na niekorzyść obwinionego, a niedające się usunąć wątpliwości należy rozstrzygać na korzyść obwinionego (art. 135 g ust. 2 in fine). Powyższa zasada procedury dyscyplinarnej (in dubio pro reo), jest nadzwyczaj ważna z punktu określenia pozycji procesowej obwinionego i: "odnosi się w praktyce do zagadnień związanych z ustaleniami faktycznymi, nie wolno jednak rozumieć jej jako reguły swoistego, uproszczonego traktowania wątpliwości. Wszelka wątpliwość w zakresie ustaleń faktycznych powinna być wyjaśniona i usunięta przez wszechstronną inicjatywę dowodową organu procesowego i gruntowną analizę całego dostępnego materiału dowodowego. Dopiero wtedy, gdy po wykorzystaniu wszelkich istniejących możliwości wątpliwość nie zostanie usunięta, należy ją wytłumaczyć w sposób korzystny dla oskarżonego (por. wyrok Sądu Najwyższego z dnia 25 czerwca 1991 r. sygn. akt WR 107/91 - OSNKW 1992). W rozpoznawanej sprawie organy obu instancji orzekając o przewinieniu skarżącego, nie uczyniły zadość powyższej zasadzie.

Brak należytego wyjaśnienia wyżej wskazanych okoliczności sprawy oraz prawidłowych ustaleń faktycznych i ich oceny pod kątem art. 132 ust. 1, 2 i 3 pkt 2 ustawy o Policji w sposób istotny narusza wyżej powołane przepisy prawa.

Wyżej wymienione uchybienia skutkowały koniecznością uchylenia zarówno zaskarżonego orzeczenia, jak i poprzedzającego go orzeczenia wydanego przez organ I instancji, co orzeczono na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

Przy ponownym rozpoznaniu sprawy, mając na względzie to, co powiedziano wyżej odnośnie meritum, organy obu instancji wyjaśnią sprawę w podanym wyżej zakresie, ustalą stan faktyczny sprawy, uzupełnią zebrany w sprawie materiał dowodowy, poczynią prawidłowe ustalenia, które następnie ocenią i na podstawie stosownych przepisów prawa wydają właściwe orzeczenie, uzasadniając je zgodnie z wymogami wyżej powołanych przepisów prawa.

Na marginesie należy wskazać, że kontrolą Sądu w przedmiotowej sprawie objęte jest wyłącznie postępowanie zakończone orzeczeniem Komendanta Wojewódzkiego Policji we W. z dnia [...] kwietnia 2012 r. nr [...] w przedmiocie uznania skarżącego winnym przewinienia dyscyplinarnego i odstąpienia od wymierzenia kary dyscyplinarnej. Jednocześnie należy zauważyć, że w treści przedmiotowej skargi znajduje się zdanie, z którego mogłoby wynikać, że skarżący zgłasza sugestię przywrócenia terminu do złożenia skargi na orzeczenie Komendanta Wojewódzkiego Policji we W. z dnia [...] listopada 2011 r. nr [...]. Gdyby tak było, to Sąd informuje, że stosownie do treści art. 86 § 1 p.p.s.a. jeśli strona nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy, sąd na jej wniosek postanowi przywrócić termin. Równocześnie z wnioskiem skarżący powinien dokonać czynności, której nie dokonał w terminie, a zatem złożyć skargę (art. 87 § 4 p.p.s.a.). We wniosku należy uprawdopodobnić okoliczności wskazujące na brak winy w uchybieniu terminu (art. 87 § 2 p.p.s.a.).