Wyrok NSA, sygn. akt IV SA 4272/02
NSA w Warszawie (przed reformą)
Data orzeczenia: 2003-11-18 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 601  Budownictwo, nadzór architektoniczno-budowlany i specjalistyczny, ochrona przeciwpożarowa
Powołane przepisy: article: art. 54-60
journal: Dz.U. 2000 nr 106 poz. 1126
law: Obwieszczenie Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z dnia 10 listopada 2000 r. w sprawie ogłoszenia jednolitego tekstu ustawy - Prawo budowlane.
Teza: Uregulowania zawarte w art. 54-60 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane /Dz.U. 2000 nr 106 poz. 1126 ze zm./, również przed ich nowelizacją dokonaną ustawą z dnia 27 marca 2003 r. o zmianie ustawy - Prawo budowlane oraz o zmianie niektórych ustaw /Dz.U nr 80 poz. 718/ nie wykluczały udzielenia pozwolenia na użytkowanie tych inwestycji, dla których wyeliminowane zostały z obrotu prawnego decyzje zezwalające na wykonywanie robót budowlanych, jak i decyzje o warunkach zabudowy i zagospodarowaniu terenu, a brak było podstaw dla nakazania rozbiórki wykonania robót.

TEZY

Uregulowania zawarte w art. 54-60 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane /Dz.U. 2000 nr 106 poz. 1126 ze zm./, również przed ich nowelizacją dokonaną ustawą z dnia 27 marca 2003 r. o zmianie ustawy - Prawo budowlane oraz o zmianie niektórych ustaw /Dz.U nr 80 poz. 718/ nie wykluczały udzielenia pozwolenia na użytkowanie tych inwestycji, dla których wyeliminowane zostały z obrotu prawnego decyzje zezwalające na wykonywanie robót budowlanych, jak i decyzje o warunkach zabudowy i zagospodarowaniu terenu, a brak było podstaw dla nakazania rozbiórki wykonania robót.


SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny po rozpoznaniu sprawy ze skargi Generalnego Dyrektora Dróg Krajowych i Autostrad na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 13 września 2002 r. (...) w przedmiocie pozwolenia na użytkowanie drogi - uchyla zaskarżoną decyzję


UZASADNIENIE

Zaskarżoną decyzją z dnia 13 września 2002 r. Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego po rozpoznaniu odwołania Generalnej Dyrekcji Dróg Krajowych i Autostrad Oddział w Z.-G. od decyzji Wojewody L. z dnia 28 czerwca 2002 r. wydanej po wznowieniu postępowania, która uchyliła ostateczną decyzję Wojewody L. z dnia 12 maja 1999 r. w sprawie udzielenia pozwolenia na użytkowanie dojazdu do przejścia granicznego G. - S. w ciągu drogi krajowej nr 274 jako zadanie A obejmujące: wydzielone odcinki części drogowej, most przez rzekę Lubszę, most przez rzekę Wełnicę i wiadukt nad drogą czołgową, oraz zadanie B i C i odmówiła udzielenia pozwolenia na użytkowanie wymienionej inwestycji drogowej - uchylił decyzję pierwszoinstacyjną i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania.

W uzasadnieniu decyzji organ II instancji ocenił że decyzja pierwszoinstancyjna zapadła z naruszeniem art. 10 Kpa, bowiem odwołujący został pozbawiony możliwości zapoznania się przed wydaniem decyzji z materiałem dowodowym i wypowiedzenie się co do przeprowadzonych dowodów. W ocenie organu odwoławczego zasadne było stanowisko odmawiające udzielenia pozwolenia na użytkowanie tej inwestycji, która obejmuje zadanie B, z uwagi na wyeliminowanie z obrotu prawnego decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowaniu terenu, i decyzji o pozwoleniu na budowę dla tego obiektu. Równocześnie organ administracji podniósł, że winna być rozważona kwestia wznowienia postępowania w sprawie zakończonej decyzją o pozwoleniu na budowę dla zadania C w związku z uchyleniem decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu dla tej inwestycji Organ odwoławczy wskazał, że przy ponownym rozpoznaniu sprawy należy przeanalizować kwestię zasadności odmowy udzielenia pozwolenia na użytkowanie inwestycji dla zadania A.

W skardze na wymienioną decyzję Generalna Dyrekcja Dróg Krajowych i Autostrad Oddział w Z.-G. zarzuciła naruszenie art. art. 7-10, art. 77 par. 1 i art. 107 par. 1 i 3 oraz art. 138 par. 2 Kpa. Strona skarżąca podniosła, że organ administracji nie skompletował materiału dowodowego dotyczącego zadania A oraz nie uzasadnił należycie swego stanowiska w zakresie zadania B. Równocześnie strona skarżąca podniosła, że organ administracji z naruszeniem art. 66 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. o zagospodarowaniu przestrzennym /Dz.U. 1999 nr 15 poz. 139/ nie wziął pod rozwagę wydania dla przedmiotowej inwestycji decyzji Wojewody Z. (...) z dnia 22 września 1998 r. o lokalizacji inwestycji na odcinku drogi krajowej 274. Konkluzja skargi zawiera wniosek uchylenia zaskarżonej decyzji.

Odpowiadając na skargę strona przeciwna wniosła o jej oddalenie.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył co następuje:

Zgodnie z art. 138 par. 2 Kpa organ odwoławczy może uchylić decyzję organu pierwszej instancji i przekazać sprawę do ponownego rozpoznania temu organowi | tylko wówczas, gdy rozstrzygnięcie sprawy wymaga uprzedniego przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego w całości lub znacznej części. Przy braku tych przesłanek obowiązkiem organu administracji, jeśli nie istnieją podstawy do umorzenia postępowania odwoławczego czy umorzenia w ogóle postępowania w sprawie, organ II instancji jest merytoryczne rozpoznania sprawy i wydanie rozstrzygnięcia co do jej istoty. Uchylając decyzję organu I instancji i przekazując sprawę do ponownego jej rozpoznania w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji organ II instancji podniósł szereg wątpliwości prawnych, ale w ogóle nie podał czy i w jakim zakresie postępowanie wyjaśniające winno zostać uzupełnione. Oznacza to, że organ II instancji wydał rozstrzygnięcie z naruszeniem wymienionego przepisu.

Podkreślić też należy, że występuje rozbieżność między treścią sentencji zaskarżonej decyzji a jej uzasadnieniem, bowiem organ odwoławczy w sposób kategoryczny ocenia, że prawidłowe jest rozstrzygnięcie o odmowie pozwolenia na użytkowania dla zadania inwestycyjnego B, jak też wyraża przekonanie braku przesłanek dla uchyleniu decyzji o pozwoleniu na użytkowanie dla zadania inwestycyjnego A.

Badana w postępowaniu nadzorczym decyzja o pozwoleniu na użytkowanie dojazdu do przejścia granicznego G.-S. w ciągu drogi krajowej nr 274 poprzedzona została wydaniem trzech pozwoleń na budowę na poszczególne odcinki drogowe jako zadania A, B i C i decyzja ta wyróżniając poszczególne zadania inwestycyjne w istocie zawiera trzy rozstrzygnięcia o pozwoleniu na użytkowanie.

Z przedstawionych dokumentów wynika i podkreśla to uzasadnienie zaskarżonej decyzji, że dla zadania A nie zostały wyeliminowane z obrotu prawnego decyzje o pozwoleniu na budowę jak i o ustaleniu warunków zabudowy i zagospodarowaniu terenu poprzedzające tę decyzję. Nie zostało też ujawnione aby realizacja tej inwestycji dotyczyła interesu prawnego zainteresowanego Romana W. z wniosku, którego przy powołaniu postawy określonej w art. 145 par. pkt 4 Kpa wznowione zostało postępowanie zakończone decyzją o pozwoleniu na użytkowanie, stąd w istocie nie jest jasnym na jakiej podstawie organ administracji dopatruje się możliwości wzruszenia decyzji o pozwoleniu na użytkowanie w tej części sugerując organowi I instancji rozważenie czy nie powinna zapaść decyzja przewidziana w art. 151 par. 1 pkt 2 Kpa zamiast wydania orzeczenia o jakim mowa w art. 151 par. 1 pkt 1.

Trafnie strona skarżąca podnosi, że z naruszeniem art. 107 par. 3 Kpa organ administracji nie uzasadnił dostatecznie swego stanowiska o konieczności uchylenia decyzji o pozwoleniu na użytkowanie inwestycji objętej zadaniem B, bowiem organ odwoławczy poza przytoczeniem, że wyeliminowane zostały wydane dla tego obiektu decyzje o pozwoleniu na budowę i o ustaleniu warunków zabudowy i zagospodarowaniu terenu nie podaje żadnych przesłanek prowadzących do wniosku, że nie może być wydane pozwolenie na użytkowanie tej inwestycji skoro jej wykonanie nastąpiło przed pozbawieniem mocy prawnej decyzji o pozwoleniu na budowę. Organ administracji całkowicie pominął, te w odniesieniu do tej inwestycji zapadła ostateczna decyzja odmawiająca nakazu rozbiórki wykonanych robót, a wyrokiem Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 26 lutego 2001 r. w sprawie IV SA 2193/99 została oddalona skarga Romana W. na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 25 października 1999 r. utrzymująca w mocy decyzję (...) Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 22 kwietnia 1999 r. a zatem decyzja w tym przedmiocie jest również prawomocna. Prezentowane w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji stanowisko o zasadności odmowy udzielenia pozwolenia na użytkowanie tej inwestycji prowadziłoby w istocie do kuriozalnej sytuacji, w której wobec orzeczonej odmowy rozbiórki wykonanych robót inwestycja pozostawałaby na gruncie lecz nie mogłaby być użytkowana, a nie ujawniono też aby wykonane roboty budowlane wymagały podjęcia przez organy działań przewidzianych w art. 51 ust. 1 pkt 2 w związku z ust. 4 Prawa budowlanego.

Podkreślić należy, że uregulowania zawarte w art. 54-60 Prawa budowlanego, również przed ich nowelizacją dokonaną ustawą z dnia 27 marca 2003 /Dz.U nr 80 poz. 718/ nie wykluczały udzielenia pozwolenia na użytkowanie tych inwestycji, dla których wyeliminowane zostały z obrotu prawnego decyzje zezwalające na wykonywanie robót budowlanych, jak i decyzje o warunkach zabudowy i zagospodarowaniu terenu, a brak było podstaw dla nakazania rozbiórki wykonania robót.

Z dokumentów przedstawionych przez zainteresowanego Romana W. w sprawie z jego skargi IV SA 130/02 wynika, że po wydaniu zaskarżonej decyzji Wojewoda L. po wznowieniu postępowania decyzją z dnia 14 lipca 2003 r. uchylił ostateczną decyzję Wojewody Z. z dnia 9 grudnia 1998 r. wydaną dla zadania inwestycyjnego C i umorzył postępowanie o pozwolenie na budowę, zaś organ II instancji utrzymał w mocy tę decyzję.

Odpadła zatem wskazywana w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji potrzeba rozważenia przez organ I instancji wznowienia postępowania w wymienionej sprawie i otwartą jest kwestia orzeczenia przez organ również co do pozwolenia na użytkowanie inwestycji obejmującej to zadanie.

Ujawnione naruszenie przepisów procesowych, jak też wadliwe zastosowanie art. 59 Prawa budowlanego dla zadania inwestycyjnego B mające wpływ na treść rozstrzygnięcia powodują uchylenie zaskarżonej decyzji na podstawie art. 22 ust. 1 i ust. 2 pkt 1 i 3 /Dz.U. nr 74 poz. 368 ze zm./.