Wyrok WSA w Poznaniu, sygn. akt II SA/Po 962/14
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu
Data orzeczenia: 2015-02-11 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6329 Inne o symbolu podstawowym 632
Hasła tematyczne: Pomoc społeczna
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Uchylono zaskarżoną decyzję
Powołane przepisy: article: art. 145 § 1 pkt 1 lit. a), art. 152
journal: Dz.U. 2012 poz 270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity.
article: art. 104, art. 107
journal: Dz.U. 2013 poz 267
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity
article: art. 128
journal: Dz.U. 2012 poz 788
law: Ustawa z dnia 25 lutego 1964 r. Kodeks rodzinny i opiekuńczy - tekst jednolity.
article: art. 1, art. 2, art. 4, art. 5, art. 6, art. 10
journal: Dz.U. 2014 poz 567
law: Ustawa z dnia 4 kwietnia 2014 r. o ustaleniu i wypłacie zasiłków dla opiekunów
article: art. 17 ust. 1 i 1a, art. 32 ust. 2
journal: Dz.U. 2013 poz 1456
law: Ustawa z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych - tekst jednolity
article: art. 11 ust. 1 i 3
journal: Dz.U. 2012 poz 1548
law: Ustawa z dnia 7 grudnia 2012 r. o zmianie ustawy o świadczeniach rodzinnych oraz niektórych innych ustaw

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Jakub Zieliński Sędziowie Sędzia WSA Wiesława Batorowicz (spr.) Sędzia WSA Edyta Podrazik Protokolant St. sekretarz sąd. Monika Pancewicz po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 11 lutego 2015 r. sprawy ze skargi A na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z dnia [...] lipca 2014 r. Nr [...] w przedmiocie zasiłku dla opiekuna I. uchyla zaskarżoną decyzję, II. określa, że zaskarżona decyzja nie może być wykonana.


UZASADNIENIE

Decyzją z dnia [...] czerwca 2014 r. Nr [...] Kierownik Gminnego Ośrodka Pomocy Społecznej w S., działający z upoważnienia Wójta Gminy S. oraz na podstawie art. 2, art. 4, art. 5, art. 6, art. 10 ustawy z dnia 4 kwietnia 2014 r. o ustaleniu i wypłacie zasiłków dla opiekunów (dalej w skrócie: " u.u.w.z."), art. 17, art. 32 ust. 2 ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych (dalej w skrócie: "u.ś.r.") oraz art. 104, art. 107 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (dalej w skrócie: "K.p.a."), odmówił przyznania A zasiłku dla opiekuna w związku z opieką nad niepełnosprawną ciotką B:

1) za okres od [...] lipca 2013 r. do [...] maja 2014 r. wraz z ustawowymi odsetkami,

2) za okres od [...] maja 2014 r. na stałe.

W uzasadnieniu powyższej decyzji organ pierwszej instancji wskazał, że w dniu [...] maja 2014 r. A złożyła wniosek o ustalenie i wypłacie zasiłku dla opiekuna w związku ze sprawowaną opieką nad niepełnosprawną ciotką B. Organ pierwszej instancji wskazał, że B posiada orzeczenie wydane przez Powiatowy Zespół ds. Orzekania o Niepełnosprawności w K. z dna [...] września 2012 r. Nr [...] na stałe oraz jej stan cywilny to panna. Ponadto strona do wniosku dołączyła oświadczenia dwóch sióstr B – C i D, które oświadczyły, że zrzekają się opieki nad B z powodu trudnej sytuacji życiowej i majątkowej. Organ pierwszej instancji ustalił również, że matka, ojciec oraz brat B nie żyją.

W uzasadnieniu decyzji odmownej organ pierwszej instancji podniósł, że jak wynika z art. 128 Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego obowiązek alimentacyjny obciąża krewnych w linii prostej oraz rodzeństwo. Z ustaleń dokonanych na podstawie złożonej dokumentacji wynika, że B ma rodzeństwo: siostrę C oraz siostrę D i to one są w pierwszej kolejności osobami obciążonymi obowiązkiem alimentacyjnym.

Odwołanie od powyższej decyzji do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. złożyła A. W odwołaniu podniosła, że opiekuje się niepełnosprawną ciotką, która zamieszkuje z nią we wspólnym budynku. Ze względu na pogorszający się stan zdrowia ciotki potrzebuje ona stałej opieki odwołującej. Zdaniem wnioskodawczyni, siostry ciotki nie są w stanie zapewnić jej opieki ze względu na duże odległości zamieszkania oraz przewlekłe choroby. Odwołująca podkreśliła, że wszystkie sprawy domowe, urzędowe, zakup lekarstw – wymagają jej bezpośredniej pomocy, ponieważ ciotka nie jest w stanie sama funkcjonować.

Decyzją z dnia [...] lipca 2014 r. Nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławczego w K. utrzymało w mocy decyzję organu pierwszej instancji.

W uzasadnieniu organ odwoławczy wskazał, że B ma rodzeństwo: siostrę C oraz siostrę D i to one są w pierwszej kolejności osobami obciążonymi obowiązkiem alimentacyjnym. Następnie organ odwoławczy podniósł, że decyzją z dnia [...] stycznia 2013 r. Nr [...] organ drugiej instancji przyznał A świadczenie pielęgnacyjne w związku z opieka nad ciotką B od dnia [...] sierpnia 2012 r. do [...] sierpnia 2012 r. w wys. 34,70 zł oraz od dnia [...] września 2012 r., do na stałe w wysokości 520,00 zł miesięcznie według ówczesnych przepisów prawa.

Organ odwoławczy zauważył, że w pierwszej kolejności przedmiotowe świadczenie przysługuje osobie spokrewnionej w pierwszym stopniu, a dopiero, gdy nie ma osoby spokrewnionej w pierwszym stopniu albo gdy osoba ta nie jest w stanie sprawować opieki, świadczenie może zostać przyznane innej osobie, na której ciąży obowiązek alimentacyjny. Z przepisu art. 128 Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego wynika, że obowiązek alimentacyjny obciąża krewnych w linii prostej oraz rodzeństwo.

Zdaniem organu Odwoławczego, powyższe uzasadnienie znajduje odzwierciedlenie w uchwale NSA z dnia 9 grudnia 2013 r. o sygn. akt I OPS 5/13 w której to sąd stwierdził, że osobie, którą nie obciąża obowiązek alimentacyjny względem pełnoletniego członka rodziny, legitymującego się orzeczeniem o niepełnosprawności w stopniu znacznym i która nie podejmuje lub rezygnuje z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w celu sprawowania opieki nad tym niepełnosprawnym członkiem rodziny, nie przysługuje świadczenie pielęgnacyjne na podstawie art. 17 ust. 1 i ust. 1a u.ś.r.

A nie zgodziła się z powyższym rozstrzygnięciem organu odwoławczego i wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu.

W uzasadnieniu skargi podniosła, że nie zgadza się z powyższą decyzją Kolegium, ponieważ sprawuje ona ciągłą opiekę nad niepełnosprawną ciotką. Ciocia jest panną, nie ma swoich dzieci, a jej rodzice nie żyją. Ciocia ma dwie siostry, jednak żadna z nich nie jest w stanie opiekować się B.

W odpowiedzi na powyższą skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K. uznało ją za nieuzasadnioną i wniosło o jej oddalenie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje:

Skarga zasługuje na uwzględnienie.

Stosownie do treści art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jedn. Dz. U. z 2014 r., poz. 1647), sądy administracyjne kontrolują działalność administracji publicznej pod względem zgodności z prawem (materialnym – określającym prawa i obowiązki stron oraz procesowym – regulującym postępowanie przed organami administracji publicznej), nie będąc przy tym związane – w myśl przepisu art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.; dalej w skrócie: "P.p.s.a.") – zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, co pozwala i obliguje do wzięcia pod uwagę z urzędu wszelkich naruszeń prawa.

Na wstępie rozważań Sąd wskazuje, że w pełni podziela argumentację zawartą w wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 21 listopada 2014 r., sygn. akt II SA/Po 1118/14 (publ. http://orzeczenia.nsa.gov.pl). W konsekwencji powyższego niniejsze uzasadnienie stanowić będzie powtórzenie tez tam sformułowanych.

W niniejszej sprawie przedmiotem zaskarżonej decyzji jest prawo do zasiłku dla opiekuna określone w ustawie z dnia 4 kwietnia 2014 r. o ustaleniu i wypłacie zasiłków dla opiekunów (Dz. U. z 2014 r., poz. 567). Zgodnie z art. 1 u.u.w.z. określa ona "warunki nabywania oraz zasady ustalania i wypłacania zasiłków dla opiekunów osobom, które utraciły prawo do świadczenia pielęgnacyjnego z dniem 1 lipca 2013 r. w związku z wygaśnięciem z mocy prawa decyzji przyznającej prawo do świadczenia pielęgnacyjnego". Art. 2 ust. 1 u.u.w.z. stanowi z kolei, że "zasiłek dla opiekuna przysługuje osobie, jeżeli decyzja o przyznaniu jej prawa do świadczenia pielęgnacyjnego wygasła z mocy prawa na podstawie art. 11 ust. 3 ustawy z dnia 7 grudnia 2012 r. o zmianie ustawy o świadczeniach rodzinnych oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. poz. 1548 oraz z 2013 r. poz. 1557) z dniem 1 lipca 2013 r."

Mając na uwadze powyższe, nie budzi wątpliwości, że ustawa o ustaleniu i wypłacie zasiłków dla opiekunów wiąże się z wyrokiem Trybunału Konstytucyjnego z dnia 5 grudnia 2013 r., K 27/13 (OTK ZU nr 9/A/2013, poz. 134), który orzekł, że przepisy art. 11 ust. 1 i 3 ustawy z dnia 7 grudnia 2012 r. o zmianie ustawy o świadczeniach rodzinnych oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. poz. 1548) – na podstawie których wygasły dotychczasowe decyzje o świadczeniach pielęgnacyjnych – są niezgodne z art. 2 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej. Zgodnie z uzasadnieniem wyroku Trybunału przywrócenie stanu zgodnego z Konstytucją, to jest przywrócenie prawa do świadczenia pielęgnacyjnego osobom, które świadczenie to utraciły od dnia 1 lipca 2013 r., wymagało bezzwłocznej interwencji ustawodawcy, który powinien wprowadzić stosowne korekty w systemie prawnym.

W sprawie poddanej kontroli sądowej odmówiono A przyznania zasiłku dla opiekunów za okres od [...] lipca 2013 r. do [...] maja 2014 r. wraz z ustawowymi odsetkami oraz za okres od [...] maja 2014 r. na stałe powołując się m. in. na art. 2 u.u.w.z. oraz art. 17 ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych (tekst jedn. Dz. U. z 2013 r., poz. 1456 ze zm.).

Zgodnie z art. 2 ust. 2 pkt 1 i 2 u.u.w.z. "Zasiłek dla opiekuna przysługuje: 1) za okresy od dnia 1 lipca 2013 r. do dnia poprzedzającego dzień wejścia w życie ustawy, w których osoba spełniała warunki do otrzymania świadczenia pielęgnacyjnego określone w ustawie z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych (Dz. U. z 2006 r. Nr 139, poz. 992, z późn. zm.) w brzmieniu obowiązującym w dniu 31 grudnia 2012 r.; 2) od dnia wejścia w życie ustawy, jeżeli osoba spełnia warunki do otrzymania świadczenia pielęgnacyjnego określone w ustawie z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych w brzmieniu obowiązującym w dniu 31 grudnia 2012 r.".

Z kolei art. 17 ust. 1 pkt 4 u.ś.r. stanowi, że "Świadczenie pielęgnacyjne z tytułu rezygnacji z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej przysługuje: [...] innym osobom, na których zgodnie z przepisami ustawy z dnia 25 lutego 1964 r. - Kodeks rodzinny i opiekuńczy ciąży obowiązek alimentacyjny, z wyjątkiem osób o znacznym stopniu niepełnosprawności - jeżeli nie podejmują lub rezygnują z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w celu sprawowania opieki nad osobą legitymującą się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności albo orzeczeniem o niepełnosprawności łącznie ze wskazaniami: konieczności stałej lub długotrwałej opieki lub pomocy innej osoby w związku ze znacznie ograniczoną możliwością samodzielnej egzystencji oraz konieczności stałego współudziału na co dzień opiekuna dziecka w procesie jego leczenia, rehabilitacji i edukacji". W świetle art. 17 ust. 1a u.ś.r. osobom, o których mowa w ust. 1 pkt 4, innym niż spokrewnione w pierwszym stopniu z osobą wymagającą opieki, przysługuje świadczenie pielęgnacyjne, w przypadku gdy spełnione są łącznie następujące warunki:

1) rodzice osoby wymagającej opieki nie żyją, zostali pozbawieni praw rodzicielskich, są małoletni lub legitymują się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności;

2) nie ma innych osób spokrewnionych w pierwszym stopniu, są małoletnie lub legitymują się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności;

3) nie ma osób, o których mowa w ust. 1 pkt 2 i 3, lub legitymują się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności.

Zarówno organ pierwszej instancji, jak i organ odwoławczy uznały niejako za oczywiste, że skarżącej nie przysługuje zasiłek dla opiekuna w związku z opieką nad ciotką B w okresie od [...] lipca 2013 r. do [...] maja 2014 r. wraz z ustawowymi odsetkami oraz za okres od [...] maja 2014 r. na stałe.

Organy ustaliwszy, że B ma rodzeństwo: siostrę C i siostrę D stwierdziły, że to one są w pierwszej kolejności osobami obciążonymi obowiązkiem alimentacyjnym. Zdaniem organów, w pierwszej kolejności świadczenie przysługuje osobie spokrewnionej w pierwszym stopniu, a dopiero, gdy nie ma osoby spokrewnionej w pierwszym stopniu albo gdy osoba ta nie jest w stanie sprawować opieki, świadczenie może zostać przyznane innej osobie, na której ciąży obowiązek alimentacyjny. Z kolei z przepisu art. 128 Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego wynika, że obowiązek alimentacyjny obciąża krewnych w linii prostej oraz rodzeństwo. Tym samym, zdaniem organów, nie można było przyznać wnioskowanego świadczenia dla opiekunów.

W ocenie Sądu argumentacja organów nie jest prawidłowa, zwłaszcza gdy uwzględni się szczególne okoliczności sprawy, oraz fakt, że wniosek A dotyczył świadczenia stanowiącego docelowo rekompensatę za niekonstytucyjnie "wygaszone" świadczenie pielęgnacyjne.

W sprawie bezspornym jest, że decyzją z dnia [...] stycznia 2013 r., [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K. przyznało A świadczenie pielęgnacyjne w związku z opieką nad ciotką B od [...] sierpnia 2012 r. do dnia [...] sierpnia 2012 r. oraz od dnia [...] września 2012 r. – na czas nieokreślony. W uzasadnieniu tej decyzji przytoczono wyrok Trybunału Konstytucyjnego z dnia 18 lipca 2008 r., sygn. akt P 27/07 (OTK seria A 2008, nr 6, poz. 107). Podniesiono także, że w ocenie WSA w Poznaniu przedstawionej w wyroku z dnia 30 sierpnia 2012 r., sygn. akt IV SA/Po 444/12 (publ. http://orzeczenia.nsa.gov.pl), prokonstytucyjna wykładnia art. 17 ust. 1 i ust. 1a u.ś.r., dokonana przy uwzględnieniu wyroków Trybunału Konstytucyjnego pozwala uznać, że ustawa przyznaje prawo do świadczenia pielęgnacyjnego także osobie, która nie podejmuje lub rezygnuje z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w celu sprawowania opieki nad pełnoletnim członkiem jej rodziny legitymującym się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności, wobec którego osoby tej nie obciąża obowiązek alimentacyjny, a jednocześnie jest ona jedynym członkiem rodziny osoby, która się może tą osobą opiekować.

Pokreślić zatem należy, że rozpatrując wniosek o przyznanie A zasiłku dla opiekunów, który przysługuje jej niejako "w miejsce" świadczenia pielęgnacyjnego, organy ponownie oceniają dokładnie ten sam stan faktyczny i operują dokładnie tymi samymi normami prawnymi (ustawa o ustaleniu i wypłacie zasiłków dla opiekunów nakazuje sięgać do ustawy o świadczeniach rodzinnych w brzmieniu z 31 grudnia 2012 r.), jak we wcześniejszej sprawie dotyczącej świadczenia pielęgnacyjnego. Organy przyjęły jednak radykalnie odmienną wykładnię art. 17 ust. 1 i ust. 1a u.ś.r.

Zdaniem Sądu takie działanie należy uznać za nieprawidłowe.

Jak już wskazano, w niniejszej sprawie o świadczenie dla opiekunów ubiega się osoba, której już wcześniej przysługiwało szeroko rozumiane świadczenie opiekuńcze w postaci świadczenia pielęgnacyjnego, które wygasło z końcem czerwca 2013 r. na mocy niezgodnego z ustawą zasadniczą art. 11 ust. 3 ustawy z dnia 7 grudnia 2012 r. o zmianie ustawy o świadczeniach rodzinnych oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. poz. 1548).

Podkreślić trzeba, że przyczyną stwierdzenia niekonstytucyjności art. 11 ust. 3 ustawy z dnia 7 grudnia 2012 r. o zmianie ustawy o świadczeniach rodzinnych oraz niektórych innych ustaw, którym "wygaszono" dotychczasowe świadczenia pielęgnacyjne, było stwierdzenie, iż ustawodawca dopuścił się do naruszenia praw słusznie nabytych oraz zasady zaufania obywatela do państwa i stanowionego przez nie prawa.

Z całokształtu rozważań Trybunału zawartych w wyroku K 27/13 wynika, że uznał on zastosowanie przyjętego w nowelizacji ustawy o świadczeniach rodzinnych rozwiązania za nieadekwatne do celu, jakim było wyeliminowanie nadużyć związanych z pobieraniem świadczeń pielęgnacyjnych przez osoby w rzeczywistości nieświadczące opieki. Trybunał z jednej strony wskazał, że "w imię wartości doniosłych konstytucyjnie ustawodawca może wyjątkowo odstąpić od zasady stabilności decyzji administracyjnych, modyfikując je na niekorzyść jednostki, a nawet wygasić wynikające z nich prawa podmiotowe", jednakże zaraz dodał, że "warunkiem koniecznym takiego zabiegu jest jednak działanie w celu urzeczywistnienia jakiejś normy konstytucyjnej, w sposób niearbitralny, oraz zagwarantowanie mechanizmów ochronnych podmiotom, których sytuacja uległa pogorszeniu. W związku z tym Trybunał Konstytucyjny uznał, że nie przekonuje teza, że dopiero wygaszenie wszystkich decyzji administracyjnych i poddanie wymogom nowej regulacji podmiotów posiadających dotychczas uprawnienie do świadczenia pielęgnacyjnego pozwoliło na ograniczenie kręgu osób, które nie sprawują faktycznej opieki nad osobą niepełnosprawną, a zarazem korzystają ze świadczeń, przez co nadużywają środków publicznych".

Mając na uwadze powyższe, przyjmując za punkt wyjścia opisane przez Trybunał zasady konstytucyjne takie jak zasada ochrony praw nabytych oraz zasada zaufania obywatela do Państwa, uznać należy za niedopuszczalne ograniczanie dostępu do świadczeń opiekuńczych (obecnie w postaci zasiłku dla opiekunów) osobom, którym te świadczenia (w postaci świadczeń pielęgnacyjnych) przysługiwały do końca czerwca 2013 r. na podstawie ostatecznych decyzji administracyjnych i wobec których nie można wykazać, że świadczeń tych nadużywały.

Innymi słowy, jeżeli beneficjent do 30 czerwca 2013 r. otrzymywał świadczenie pielęgnacyjne przyznane na stałe decyzją ostateczną, opartą o określoną i dopuszczalną prawnie wykładnię ustawy o świadczeniach rodzinnych i zarazem decyzję wydaną w warunkach faktycznie usprawiedliwionych (ze względu na rzeczywistą opiekę beneficjenta świadczenia nad niepełnosprawnym), to przyznając obecnie zasiłek dla opiekunów w niezmienionym stanie faktycznym, organ nie może kwestionować tej przyjętej wcześniej w takim stanie faktycznym wykładni. Zasiłek dla opiekunów należy bowiem przede wszystkim postrzegać jako świadczenie rekompensujące słusznie nabyte, ale niekonstytucyjnie odebrane, świadczenie pielęgnacyjne; natomiast wtórnie dopiero jako świadczenie nowe (por. teza 1 do cyt. wyroku II SA/Po 1118/14). Zasiłek dla opiekunów służy przede wszystkim restytucji dotychczasowego uprawnienia opiekuńczego. Odmowa więc zasiłku dla opiekunów osobie, która świadczeń opiekuńczych nie nadużywała, prowadzi do rezultatu niweczącego wskazania wyroku K 27/13. W istocie bowiem prowadziłaby do braku pełnego zrekompensowania szeroko rozumianych świadczeń opiekuńczych tym osobom, które świadczeń tych nie nadużywały i które zdaniem Trybunału nie powinny być ich pozbawione ze względu na konstytucyjnie chronioną zasadę ochrony praw nabytych i zaufania do organów państwa (por. teza 2 do cyt. wyroku II SA/Po 1118/14).

Przenosząc powyższe na grunt sprawy poddanej sądowej kontroli trzeba mieć na względzie, że decyzja Kolegium z dnia [...] stycznia 2013 r., [...] statuowała dla A prawo nabyte, jako takie chronione konstytucyjnie, które nie powinno być odebrane, np. z takich powodów jak zmiana polityki przyznawania świadczeń, czy z powodu wykładni przepisów. Co więcej, A pobierała świadczenie pielęgnacyjne w zaufaniu do organów państwa jako świadczenie należne i ze względu na nie, między innymi, kształtowała swoją sytuację osobistą i zawodową na przyszłość.

Sąd dodatkowo zauważa, że żadne okoliczności sprawy nie wskazują, iż skarżąca jest osobą, która faktycznie nadużywała świadczeń opiekuńczych (świadczenia pielęgnacyjnego) przyznanych jej decyzją administracyjną, a więc osobą, która w świetle wyroku Trybunału K 27/13 nie zasługiwałaby na objęcie jej konstytucyjną ochroną ze względu na ochronę praw słusznie nabytych i skonkretyzowanych decyzją administracyjną. Uwypuklenia wymaga fakt, że w decyzji Kolegium objętej skargą organ ten jednoznacznie ustalił, iż A rzeczywiście świadczy opiekę nad matką. Nie podważono też innych ustaleń, z których wynika, że siostry B – C i D zrzekły się opieki nad B z powodu trudnej sytuacji życiowej i majątkowej. Matka, ojciec oraz brat B nie żyją. Zatem bezspornie A jest faktycznie jedyną osobą, która może sprawować opiekę nad niepełnosprawną ciotką.

Podsumowując – w sprawie nie wykazano, iżby jakiekolwiek ustalenia decyzji Kolegium z dnia [...] stycznia 2013 r. były błędne, bądź by nastąpiła jakakolwiek zmiana stanu faktycznego względem sytuacji skarżącej jaka istniała w dacie, gdy przyznawano skarżącej świadczenie pielęgnacyjne (następnie wygaszone). Odmowa zasiłku dla opiekuna podyktowana została natomiast tylko i wyłącznie przyjęciem radykalnie odmiennej, aniżeli dotychczas przyjęta w decyzji o świadczeniu pielęgnacyjnym, interpretacji art. 17 ust. 1 i ust. 1a u.ś.r. W konsekwencji powstał stan nie do zaakceptowania w świetle zasad konstytucyjnych uwypuklonych w wyroku Trybunału Konstytucyjnego K 27/13: skarżąca, która należała do kręgu osób rzeczywiście świadczących opiekę nad osobą bliską wymagającą tej opieki, została pozbawiona świadczeń opiekuńczych.

Uzupełniając powyższe Sąd wyjaśnia, że nie miał wątpliwości, co do tego, że wcześniejsza decyzja o przyznaniu A świadczenia pielęgnacyjnego kształtowała dla skarżącej skonkretyzowane i słusznie nabyte prawo. Słuszności nabycia prawa do tego świadczenia nie podważa fakt, że w orzecznictwie zgłasza się nieraz wątpliwości, co do sposobu wykładni art. 17 ust. 1 i ust. 1a u.ś.r. Sąd podkreśla, że przyznanie A świadczenia pielęgnacyjnego opierało się na umotywowanej prawnie prokonstytucyjnej wykładni wymienionego wyżej przepisu, która zresztą niejednokrotnie uznana została za trafną w orzeczeniach Naczelnego Sądu Administracyjnego (zob. np. wyrok z dnia 20 września 2013 r., sygn. akt I OSK 2/13, publ. http://orzeczenia.nsa.gov.pl). O decyzji wcześniej przyznającej skarżącej świadczenie pielęgnacyjne w żadnym razie nie można zatem twierdzić, że rażąco narusza ona prawo, względnie, że przyznaje ona uprawnienie osobie oczywiście nieuprawnionej. To z kolei nakazuje poszanować wynikające z niej skonkretyzowane uprawnienie.

Ponownie rozpoznając sprawę Kolegium powinno uwzględnić ocenę prawną zawartą w niniejszym uzasadnieniu.

Mając powyższe na uwadze Sąd – działając na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) P.p.s.a. orzekł jak w sentencji wyroku. O wykonalności decyzji orzeczono na podstawie art. 152 P.p.s.a.