Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt V SA/Wa 1046/09
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2009-10-27 00:00:00+01:00 (orzeczenie nieprawomocne)
Symbol z opisem: 6271 Ochrona cudzoziemca, w tym nadawanie statusu uchodźcy, azyl, zezwolenie na pobyt tolerowany i ochrona czasowa
Hasła tematyczne: Cudzoziemcy
Skarżony organ: Inne
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 151
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA - Małgorzata Dałkowska - Szary (spr.), Sędzia WSA - Izabella Janson, Sędzia WSA - Krystyna Madalińska -Urbaniak, , Protokolant - Marcin Woźniak, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 27 października 2009 r. sprawy ze skargi M.K. na decyzję Rady do Spraw Uchodźców z dnia [...] czerwca 2009 r. nr [...] w przedmiocie: pozbawienia statusu uchodźcy i odmowy udzielenia ochrony uzupełniającej oraz wydalenia z terytorium RP wobec stwierdzenia, że nie zachodzą okoliczności udzielenia zgody na pobyt tolerowany. oddala skargę


UZASADNIENIE

Przedmiotem skargi z 23 czerwca 2009 r. wniesionej przez skarżącego M.K. jest decyzja Rady do Spraw Uchodźców z [...] czerwca 2009 r., nr [...] utrzymująca w mocy decyzję Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców orzekającą o pozbawieniu statusu uchodźcy i wydaleniu cudzoziemca wobec odmowy udzielenia ochrony uzupełniającej i stwierdzenia, braku przesłanek do udzielenia zgody na pobyt tolerowany na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej.

Skarżona decyzja została wydana w następującym stanie faktycznym.

W dniu 1 września 1997 r. obywatel G. - M.K. - złożył wniosek do Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji o nadanie statusu uchodźcy w Rzeczypospolitej Polskiej.

Decyzją z dnia [...] grudnia 1997 r., nr [...] Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji przyznał wnioskodawcy status uchodźcy.

Następnie, z uwagi na posiadane przez organ dokumenty, wskazujące na fakt, iż zainteresowany dobrowolnie ponownie przyjął ochronę państwa, którego jest obywatelem, wobec cudzoziemca wszczęto postępowanie w przedmiocie pozbawienia go statusu uchodźcy.

W dniu [...] kwietnia 2007 r. Prezes Urzędu do Spraw Repatriacji i Cudzoziemców, decyzją nr [...], pozbawił M.K. statusu uchodźcy i stwierdził brak przesłanek do udzielenia zgody na pobyt tolerowany.

W wyniku rozpatrzenia odwołania złożonego przez Cudzoziemca od ww. decyzji, Rada do Spraw Uchodźców decyzją z [...] maja 2008 r., nr [...] uchyliła rozstrzygnięcie Prezesa Urzędu do Spraw Repatriacji i Cudzoziemców oraz przekazała sprawę do ponownego rozpatrzenia, wskazując na konieczność przesłuchania cudzoziemca.

Po ponownym rozpatrzeniu sprawy, decyzją z [...] października 2008 r., nr [...] Szef Urzędu do Spraw Cudzoziemców, pozbawił M.K. statusu uchodźcy, odmówił udzielenia ochrony uzupełniającej, a także stwierdził brak przesłanek do udzielenia zgody na pobyt tolerowany oraz postanowił o wydaleniu z terytorium Rzeczypospolitej Polskiej. W uzasadnieniu decyzji podkreślono m.in., że z dołączonych do akt sprawy dokumentów wynika, iż zainteresowany posługiwał się paszportem G. udając się kilkakrotnie do kraju pochodzenia. Organ wyjaśnił, iż takie działania są nie tylko dowodem korzystania z ochrony państwa, którego cudzoziemiec jest obywatelem, ale też przeczą tezie o zagrożeniu M.K. prześladowaniem ze strony władz kraju pochodzenia. Dalej podniesiono, iż analiza zeznań cudzoziemca wskazuje, że nie spełnia on przesłanek warunkujących udzielenie ochrony uzupełniającej, jak również przesłanek uzasadniających udzielenie ochrony w formie pobytu tolerowanego.

Orzekając w sprawie na skutek odwołania strony, Rada do Spraw Uchodźców decyzją z dnia [...] czerwca 2009 r., nr [...] utrzymała w mocy decyzję Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców z dnia [...] października 2008 r., nr [...].

W uzasadnieniu decyzji organ, wskazując na treść art. 21 ust 1. ustawy z dnia 13 czerwca 2003 r. o udzielaniu cudzoziemcom ochrony na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej (Dz. U. z 2003 r., nr 128, póz. 1176 z późn. zm.) wyjaśnił, iż cudzoziemca pozbawia się statusu uchodźcy, jeżeli po nadaniu tego statusu właściwy organ stwierdził, że cudzoziemiec dobrowolnie ponownie przyjął ochronę państwa, którego jest obywatelem. W przypadku M.K., fakt wystąpienia o paszport G. świadczy niewątpliwie o przyjęciu ochrony kraju pochodzenia. Cudzoziemiec posługiwał się bowiem dokumentem podróży wydanym przez władze G. i kilkakrotnie wyjeżdżał do kraju pochodzenia, co potwierdzają stemple zamieszczone w jego [...] paszporcie. Odnosząc się do podniesionego przez cudzoziemca zarzutu dotyczącego nieudzielenia ochrony uzupełniającej oraz odmowy udzielenia zgody na pobyt tolerowany, Rada do Spraw Uchodźców podzieliła argumentację zawartą w decyzji Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców z dnia [...] października 2008 r. Podkreślono, m.in. iż z zeznań strony nie wynika, aby wobec M.K. orzeczono karę śmierci albo istniało ryzyko wykonania kary śmierci. Brak jest również podstaw do twierdzenia, że zainteresowanemu mogą grozić tortury, nieludzkie lub poniżające traktowanie albo karanie bądź poważne i zindywidualizowane zagrożenie dla życia i zdrowia wynikające z powszechnego stosowania przemocy wobec ludności cywilnej w sytuacji międzynarodowego lub wewnętrznego konfliktu. Ponadto w chwili obecnej w G. nie toczy się żaden konflikt, ani zewnętrzny ani wewnętrzny zaś sytuacja w kraju jest stabilna. Odnosząc się do zarzutu naruszenia prawa do życia rodzinnego, organ zauważył, iż jak wynika z oświadczenia matki dziecka skarżącego, obecnie toczy się postępowanie o pozbawienie cudzoziemca opieki nad małoletnim synem. Ponadto M.K. nie spotyka się regularnie z synem, a dziecko prawie go nie zna. Cudzoziemiec nie wywiązuje się również z obowiązku alimentacyjnego. Wobec powyższego brak jest podstaw, aby uznać, iż wydalenie cudzoziemca z terytorium Rzeczypospolitej Polskiej narusza jego prawa do życia rodzinnego w rozumieniu Konwencji o ochronie praw człowieka i podstawowych wolności.

Pismem z 23 czerwca 2009 r. skarżący złożył skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na wydaną przez Radę do Spraw Uchodźców decyzję z dnia [...] czerwca 2009 r., nr [...], wnosząc o jej uchylenie. Zaskarżonemu rozstrzygnięciu zarzucił naruszenie art. 13 ustawy z 13 czerwca 2003 r. o udzielaniu cudzoziemcom ochrony na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej oraz art. 7 i 77 § 1 k.p.a. Wskazał, iż po uzyskaniu statusu uchodźcy nigdy nie wyjeżdżał do G. ani nie posługiwał się [...] paszportem. Wyjaśnił, iż paszport potwierdzający wyjazdy do G., nie jest jego własnością. Podniósł, iż paszport ten został prawdopodobnie wyrobiony na podstawie zagubionego przez niego w 1998 r. dokumentu. Zaznaczył również, iż adres zamieszkania, wskazany w potwierdzającym jego wyjazdy do G. paszporcie, jest niewłaściwy. Skarżący mieszkał i był zameldowany w [...], a na dokumencie będącym w posiadaniu organu widnieje adres z [...], gdzie zainteresowany nigdy nie zamieszkiwał. W ocenie skarżącego powyższa okoliczność potwierdza fakt, iż nigdy nie zwracał się o ochronę do kraju pochodzenia i nie korzystał z [...] paszportu w celu wyjazdu do kraju pochodzenia. Wyjaśnił także, iż obawia się powrotu do kraju z uwagi na grożące mu niebezpieczeństwo ze strony władz kraju (orzeczona wobec niego kara śmierci). Cudzoziemiec podniósł również, iż organ nie wziął pod uwagę faktu, iż brał on udział w działalności opozycyjnej i był prześladowany. Jednocześnie zaznaczył, że nie posiada dokumentów potwierdzających powyższą okoliczność. Wskazał, iż twierdzenie organu dotyczące niewywiązywania się cudzoziemca z obowiązku alimentacyjnego jest niezasadne, bowiem do odwołania dołączył dowody wpłat zasądzonych na rzecz syna alimentów, natomiast kwota żądana przez konkubinę jest kwotą sporną, którą skarżący "raz już uregulował bądź bezpośrednio bądź osobistym staraniem o opiekę nad dzieckiem". Wyjaśnił także, iż konkubina utrudnia mu kontakt z dzieckiem i stara się "odsunąć go od syna".

W odpowiedzi na skargę Rada do Spraw Uchodźców wniosła o jej oddalenie podtrzymując stanowisko i argumenty zawarte w zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Na wstępie wskazać należy, że sądy administracyjne w tym sąd wojewódzki, sprawują wymiar sprawiedliwości między innymi poprzez kontrolę działalności administracji publicznej, która jest sprawowana pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej - patrz art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. -Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269). Uzupełnieniem tego zapisu jest treść art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270), w którym wskazano, iż owe sądy stosują środki określone w ustawie.

Badając zaskarżoną decyzję w granicach określonych przepisami ustawy z dnia 13 czerwca 2003 r. o udzielaniu cudzoziemcom ochrony na terytorium RP (Dz.U. z 2003r., Nr 128, poz. 1176 z późn. zm.) oraz ustawy 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jednolity Dz.U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 z późn. zm.), zwanej dalej k.p.a., Sąd doszedł do przekonania, że zarzuty skargi M.K. nie znajdują uzasadnienia.

W pierwszej kolejności należy odnieść się do zarzutu naruszenia art. 13 ustawy z dnia 13 czerwca 2003 r. o udzielaniu cudzoziemcom ochrony na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej. W myśl powołanego przepisu, cudzoziemcowi nadaje się status uchodźcy, jeżeli na skutek uzasadnionej obawy przed prześladowaniem w kraju pochodzenia z powodu rasy, religii, narodowości, przekonań politycznych lub przynależności do określonej grupy społecznej nie może lub nie chce korzystać z ochrony tego kraju. Wyjaśnić należy, iż w niniejszej sprawie przedmiotem oceny Sądu była decyzja Rady do Spraw Uchodźców utrzymująca w mocy decyzję Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców orzekająca o pozbawieniu statusu uchodźcy i wydaleniu cudzoziemca wobec odmowy udzielenia ochrony uzupełniającej i stwierdzenia braku przesłanek do udzielenia zgody na pobyt tolerowany na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej. Organ, zarówno pierwszej jak i drugiej instancji, orzekał w przedmiocie pozbawienia cudzoziemca statusu uchodźcy nie zaś w przedmiocie nadania tego statusu. Podstawę orzekania stanowił m.in. powołany w podstawie prawnej obu decyzji art. 21 ust 1. ustawy z dnia 13 czerwca 2003 r. o udzielaniu cudzoziemcom ochrony na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej. Wobec powyższego, w niniejszej sprawie, nie mógł mieć zastosowania art. 13 cyt. ustawy. W konsekwencji nie mogło dojść do zarzucanego przez cudzoziemca naruszenia ww. przepisu.

Odnosząc się to kwestii pozbawienia skarżącego statusu uchodźcy, Sąd po dokonaniu analizy zgromadzonych w sprawie dokumentów doszedł do przekonania, iż rozstrzygnięcie organu jest prawidłowe. Zgodnie z treścią art. 21 ust 1. pkt 1 cyt. ustawy, cudzoziemca pozbawia się statusu uchodźcy, jeżeli po nadaniu tego statusu właściwy organ stwierdził, że Cudzoziemiec dobrowolnie ponownie przyjął ochronę państwa, którego jest obywatelem. Jak słusznie wskazano w uzasadnieniu decyzji organu I instancji "jeśli uchodźca występuje o paszport lub jego przedłużenie i uzyskuje je, zostanie to przy braku kontrargumentów uznane za chęć oddania się pod ochronę kraju obywatelstwa" (pkt 121 Poradnika UNHCR). Z załączonej do akt sprawy kserokopii należącego do cudzoziemca paszportu (wydanego w dniu [...].04.2003 r. na dane osobowe skarżącego) wynika, że M.K. przebywał w G. od [...].04.2003 r. do [....04.2003 r., od [....04.2003 r. do [....06.2003 r. oraz od [....06.2003 r. do [....07.2003 r. W ocenie Sądu posługiwanie się paszportem G. i kilkakrotny wyjazd do kraju pochodzenia świadczy o korzystaniu z ochrony państwa, którego zainteresowany jest obywatelem i jednocześnie przeczy jakoby skarżący zagrożony był prześladowaniem ze strony władz kraju pochodzenia. Sąd uznał za bezzasadne twierdzenia skarżącego, iż nigdy nie posługiwał się wyżej wymienionym dokumentem oraz, że dokument ten został wykonany na podstawie zgubionej przez niego karty pobytu. Z dokumentów dołączonych do akt sprawy wynika bowiem, że M.K. zgubił kartę czasowego pobytu, w A. w dniu [... listopada 1999 r. Skarżący nie wyjaśnił jednakże dlaczego paszport, który – według twierdzeń skarżącego – nigdy do niego nie należał i z którego nigdy nie korzystał, zawierający stemple potwierdzające wjazd cudzoziemca do kraju pochodzenia, trafił do Polski i znalazł się w posiadaniu konkubiny skarżącego, która dostarczyła dokument na policję. Również fakt, iż w dostarczonym przez konkubinę skarżącego paszporcie widnieje inny adres, niż wskazany przez cudzoziemca jako jego adres zameldowania w kraju pochodzenia, nie wyklucza, że cudzoziemiec wyjeżdżał do G. Poza tym skarżący nie jest w stanie udokumentować gdzie był zameldowany, zaprzecza jedynie jakoby było to miejsce wskazane w paszporcie potwierdzającym wyjazdy do G.. Wobec powyższego organ prawidłowo wskazał, iż dołączona przez cudzoziemca do akt sprawy kserokopia (innego) paszportu [...], w którym widnieje stempel potwierdzający jedynie wyjazd wnioskodawcy z kraju pochodzenia w dniu [...] stycznia 1997 r., nie może zostać uznana za dowód wykluczający pobyt cudzoziemca w G. po roku 1997 r.

Mając na uwadze powyższe Sąd zgodził się z twierdzeniem organu, że uzyskanie przez M.K. paszportu [...] oraz kilkakrotny wjazd do G. świadczy o tym, iż cudzoziemiec dobrowolnie zwrócił się o ochronę do kraju pochodzenia.

Odnosząc się do zarzutu nieudzielenia skarżącemu ochrony uzupełniającej, Sąd wyjaśnia, iż godnie z treścią art. 15 cyt. ustawy cudzoziemcowi, który nie spełnia warunków do nadania statusu uchodźcy, udziela się ochrony uzupełniającej, w przypadku gdy powrót do kraju pochodzenia może narazić go na rzeczywiste ryzyko doznania poważnej krzywdy przez orzeczenie kary śmierci lub wykonanie egzekucji, tortury, nieludzkie lub poniżające traktowanie albo karanie, poważne i zindywidualizowane zagrożenie dla życia lub zdrowia wynikające z powszechnego stosowania przemocy wobec ludności cywilnej w sytuacji międzynarodowego lub wewnętrznego konfliktu zbrojnego i ze względu na to ryzyko nie może lub nie chce korzystać z ochrony kraju pochodzenia.

Jak wynika z dokumentów zgromadzonych w przedmiotowej sprawie wobec skarżącego nie orzeczono kary śmierci i nie istnieje ryzyko wykonania takiej kary. Brak jest również podstaw do twierdzenia, że M.K. mogą grozić tortury, nieludzkie lub poniżające traktowanie albo karanie bądź poważne i zindywidualizowane zagrożenie dla życia i zdrowia wynikające z powszechnego stosowania przemocy wobec ludności cywilnej w sytuacji międzynarodowego lub wewnętrznego konfliktu. Cudzoziemiec zeznał co prawda, iż był aresztowany w związku z aktywnością polityczną, nie dostarczył jednak żadnych dowodów, które potwierdziłyby taką działalność. Wobec powyższego, mając na uwadze pobyt skarżącego w G. w okresach od [...].04.2003 r. do [...].04.2003 r., od [...].04.2003 r. do [...].06.2003 r. oraz od [...].06.2003 r. do [...].07.2003 r., Sąd uznał za bezzasadne twierdzenia skarżącego, iż powrót do kraju pochodzenia wiązałby się z konsekwencjami w postaci sankcji za prowadzoną działalność polityczną i ucieczkę z kraju.

Prawidłowo również organy obydwu instancji orzekły co do braku zasadności udzielenia zgody na pobyt tolerowany. Za odmową przemawia bowiem brak jakichkolwiek dokumentów potwierdzających argumentację skarżącego. Nie ma zatem żadnych podstaw, by uznać, że powrót Cudzoziemca do kraju pochodzenia wiązałby się z jakimkolwiek naruszeniem przepisów Konwencji o Ochronie Praw Człowieka i Podstawowych Wolności, sporządzonej w Rzymie dnia 4 listopada 1950 r. Podkreślenia wymaga, iż podniesiony przez skarżącego zarzut naruszenia prawa do życia rodzinnego również nie znajduje uzasadnienia. Jak wynika z informacji udzielonych przez matkę dziecka skarżącego – M.S. - cudzoziemiec nie wywiązywał się z obowiązków wobec małoletniego syna, nie spotyka się z nim regularnie a dziecko prawie go nie zna. Obecnie zaś toczy się postępowanie o pozbawienie cudzoziemca opieki nad małoletnim synem. Wobec powyższego nie można przyjąć, iż wydalenie cudzoziemca z terytorium Rzeczypospolitej Polskiej narusza jego prawa do życia rodzinnego w rozumieniu Konwencji o ochronie praw człowieka i podstawowych wolności

W ocenie Sądu za niezasadny należy uznać również zarzut naruszenia art. 7 i art. 77 k.p.a. Decyzje w niniejszej sprawie wydane zostały na podstawie prawidłowo zebranego materiału dowodowego, który uzasadnia oceny i rozstrzygnięcia orzekających w sprawie organów administracyjnych. Nietrafne są także zarzuty skargi dotyczące naruszenia dokładnego ustalenia stanu faktycznego. Organy orzekające w rozpoznawanej zbadały wnikliwie wszystkie okoliczności sprawy, co znalazło wyraz w uzasadnieniu ich decyzji.

Wobec powyższego, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. -Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz.1270 ze zm.) należało oddalić skargę jako niezasadną