Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt II SA/Wa 137/13
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2013-03-20 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 647  Sprawy związane z ochroną danych osobowych
Hasła tematyczne: Ochrona danych osobowych
Skarżony organ: Generalny Inspektor Ochrony Danych Osobowych
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 23 ust. 1 pkt 5
journal: Dz.U. 2002 nr 101 poz 926
law: Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. o ochronie danych osobowych - tekst jedn.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Ewa Marcinkowska, Sędziowie WSA Eugeniusz Wasilewski (spr.), Stanisław Marek Pietras, Protokolant Referent stażysta Małgorzata Ciach, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 20 marca 2013 r. sprawy ze skargi Prokuratora Rejonowego w [...] na decyzję Generalnego Inspektora Ochrony Danych Osobowych z dnia [...] stycznia 2012 r. nr [...] w przedmiocie odmowy uwzględnienia wniosku w sprawie przetwarzania danych osobowych oddala skargę


UZASADNIENIE

Generalny Inspektor Ochrony Danych Osobowych decyzją z dnia [...] stycznia 2012 r. nr [...] na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 Kodeksu postępowania administracyjnego oraz art. 12 pkt 2 i art. 22 w związku z art. 23 ust. 1 i art. 26 ust. 1, 3 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. o ochronie danych osobowych (Dz. U. z 2002 r. nr 101, poz. 926 ze zm.), po rozpoznaniu wniosków S. K., Prokuratury Rejonowej w [...] o ponowne rozpatrzenie sprawy ze skargi S. K. na przetwarzanie jego danych osobowych przez ww. prokuraturę, rozstrzygniętej decyzją Generalnego Inspektora Ochrony Danych Osobowych z dnia [...] lipca 2011 r. (znak: [...]), odmawiającą uwzględnienia wniosku, utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję.

W uzasadnieniu podano, iż do Biura Generalnego Inspektora Ochrony Danych Osobowych wpłynęła skarga S. K., zwanego dalej też skarżącym, na przetwarzanie jego danych osobowych przez Prokuraturę Rejonową w [...]. Skarżący zakwestionował legalność udostępnienia jego danych osobowych przez Prokuraturę w zakresie adresu zameldowania G. K. i wniósł o przeprowadzenie postępowania administracyjnego ukierunkowanego na zbadanie kwestii legalności tego udostępnienia.

W celu rozpatrzenia tego wniosku Generalny Inspektor Ochrony Danych Osobowych przeprowadził postępowanie wyjaśniające, w toku którego ustalił następujące okoliczności faktyczne:

1. Pismem z dnia 2 sierpnia 2010 r. G. K. zwróciła się do Prokuratury Rejonowej w [...] o udzielenie jej informacji w zakresie obecnego miejsca zameldowania S. K. w związku z ubieganiem się o zmianę wysokości alimentów na nieletniego M. K. – syna S. K.. Wniosek ten został zarejestrowany w repertorium [...] pod numerem [...], tj. w ramach działalności pozakarnej Prokuratury.

2. W dniu 3 sierpnia 2010 r. do Sądu Rejonowego Wydział [...] w [...] wpłynął pozew G. K. działającej w imieniu nieletniego M. K. przeciwko S. K. o podwyższenie wymiaru świadczeń alimentacyjnych łożonych przez wymienionego na rzecz syna. W pozwie nie wskazano adresu zamieszkania pozwanego.

3. W dniu 11 sierpnia 2010 r. Prokuratura skierowała do organu Policji pismo, w którym zawarto prośbę o ustalenie w bazie PESEL aktualnego miejsca zameldowania S. K.. Policja pismem z dnia 19 sierpnia 2010 r. przekazała Prokuraturze wnioskowaną informację.

4. Pismem z dnia 23 sierpnia 2010 r. Prokuratura udostępniła G. K. informację o miejscu zameldowania skarżącego na pobyt stały, zaznaczając, iż powyższe dane mogą być wykorzystane wyłącznie w celach związanych z wystąpieniem z pozwem przeciwko wymienionemu o podwyższenie alimentów na rzecz M. K..

W wyjaśnieniach złożonych Generalnemu Inspektorowi przez Prokuraturę wskazano, iż podstawę prawną udostępnienia danych osobowych S. K. w zakresie jego aktualnego miejsca zameldowania stanowił art. 23 ust. 1 pkt 5 ustawy o ochronie danych osobowych o czym zostali powiadomieni zarówno G. K., jak i S. K., a wypełnienie prawnie usprawiedliwionych celów realizowanych przez Prokuraturę, jak i celów odbiorcy danych, sprowadzało się do umożliwienia skutecznego wywiedzenia powództwa o podwyższenie alimentów na rzecz małoletniego dziecka, przy czym przetwarzanie danych poprzez udostępnienie miejsca zameldowania przyszłego pozwanego nie naruszyło jego praw i wolności, bowiem dokonane zostało dla potrzeb postępowania przed Sądem Rodzinnym i Nieletnich.

Wobec powyższego Generalny Inspektor Ochrony Danych Osobowych, na podstawie art. 12 pkt 5 ustawy pismem z dnia 22 lipca 2011 r. (znak: [...]), wystąpił do Prokuratura Okręgowego Prokuratury Okręgowej w [...] o uwzględnienie norm prawnych wynikających z przepisów ustawy o ochronie danych osobowych w procesie przetwarzania danych osobowych w ramach prowadzonych przez Prokuraturę czynności pozakarnych.

Po przeprowadzeniu postępowania administracyjnego w przedmiotowej sprawie Generalny Inspektor Ochrony Danych Osobowych decyzją administracyjną z dnia [...] lipca 2011 r. (znak: [...]) odmówił uwzględnienia wniosku.

W ustawowym terminie Prokurator Rejonowy w [...] złożył wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy rozstrzygniętej ww. decyzją. Decyzji tej zarzucono:

1. naruszenie przepisów postępowania: art. 7, 8, 76, 77 § 1, 80 i art. 107 § 1 i 3 k.p.a. w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy poprzez nieuwzględnienie całokształtu okoliczności związanych z udostępnieniem danych osobowych i pominięcie okoliczności mających zasadnicze znaczenie dla merytorycznego rozstrzygnięcia oraz jednostronne uwzględnienie argumentów S. K., jak również niewskazanie przyczyn uwzględnienia argumentów wnioskującego i odmowy uwzględnienia argumentów prokuratora,

2. naruszenie prawa materialnego: art. 23 ust. 1 ustawy o ochronie danych osobowych, art. 5 Kodeksu cywilnego, art. 95 § 3, 100 § 1, 128 i 138 Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego, art. 2, 3 ust. 1 pkt 2 i 3, art. 43 ustawy z dnia 20 czerwca 1985 r. o prokuraturze (Dz. U. z 2008 r. nr 7, poz. 39 ze zm.) poprzez błędne uznanie, że wskazane przepisy nie stanowią podstawy dla prokuratora do przetwarzania danych osobowych w zakresie koniecznym do umożliwienia skutecznego wywiedzenia powództwa o ustalenie wysokości alimentów,

3. "nieprawidłowe powołanie się na treść art. 143 kodeksu postępowania cywilnego, jako stanowiącego podstawę odmowy uznania prawnych interesów osoby, której dane zostały udostępnione podczas, gdy prawidłowa jego interpretacja prowadzi do wykluczenia możliwości jego zastosowania w sprawie".

Powołując się na powyższe zarzuty, Prokurator wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji i oddalenie wniosku S. K.. Natomiast skarżący we wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy podniósł, iż decyzja odmawiająca uwzględnienia wniosku skarżącego z powołaniem się na to, że brak jest podstaw do sformułowania przez Generalnego Inspektora Ochrony Danych Osobowych pod adresem Prokuratury nakazu odpowiadającego dyspozycji powołanego art. 18 ust. 1 ustawy o ochronie danych osobowych, sankcjonuje bezprawne działania osób, w stosunku do których nie zostaną wyciągnięte jakiekolwiek konsekwencje na drodze prawnej czy służbowej. Skarżący podniósł, że dla niego "nie jest zrozumiałym dlaczego GIODO stwierdzając bezsprzecznie fakt naruszenia przepisów ustawy o ochronie danych osobowych przez Prokuraturę Rejonową w [...] nie podjęła (nie podjął) kroków przewidzianych dyspozycją treści art. 51 ustawy o ochronie danych osobowych w stosunku do osoby/osób które dopuściły naruszenia przepisów ustawy" i w związku z tym wniósł "o podjęcie przez GIODO działań wyczerpujących dyspozycję przepisu art. 51 ustawy o ochronie danych osobowych w stosunku do konkretnych prokuratorów i pracowników prokuratury o przeprowadzenie postępowania kontrolnego w Prokuraturze Rejonowej w [...]".

W dniu 26 sierpnia 2011 r. do Biura GIODO wpłynęło pismo Prokuratora Okręgowego w [...] z dnia 23 sierpnia 2011 r. (znak: [...]), stanowiące odpowiedź na ww. wystąpienie Generalnego Inspektora z dnia 22 lipca 2011 r., w którym Prokurator Okręgowy zaprezentował stanowisko identyczne z wyrażonym przez Prokuratora Rejonowego w [...] we wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy.

Po ponownym rozpatrzeniu zebranego w sprawie materiału dowodowego Generalny Inspektor Ochrony Danych Osobowych uznał rozstrzygnięcie zawarte w zaskarżonej decyzji z dnia [...] lipca 2011 r. (znak: [...]) za prawidłowe. Argumenty zawarte we wnioskach o ponowne rozpatrzenie sprawy nie uzasadniają konieczności zmiany tej decyzji.

Odnosząc się do wyjaśnień Prokuratury, że czynności przeprowadzone sprawie ustalenia adresu zameldowania skarżącego, ukierunkowane na dokonanie oceny zasadności "udzielenia pomocy" G. K. w wystąpieniu z pozwem o alimenty przeciwko S. K., miały charakter czynności pozakarnych, zarejestrowanych w repertorium [...], zauważył, iż repertorium to, w myśl § 58 ust. 1 zarządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 23 marca 2009 r. w sprawie zakresu działania sekretariatów i innych działów administracji w powszechnych jednostkach organizacyjnych prokuratury (Dz. Urz. MS z 2009 r. nr 4, poz. 14 ze zm.), wydanego na podstawie art. 18 ust. 2 ustawy z dnia 1985 r. o prokuraturze (Dz. U. z 2008 r. nr 7, poz. 39 ze zm.), prowadzi się w Prokuraturze Krajowej i w pozostałych powszechnych jednostkach organizacyjnych prokuratury dla spraw cywilnych, ze stosunku pracy i ubezpieczeń społecznych, rodzinnych i opiekuńczych, a także spraw gospodarczych oraz spraw o przyznanie lub zwrot kompensaty pieniężnej i innych spraw wynikających z podejmowanej działalności pozakarnej, z wyłączeniem spraw rejestrowanych w repertorium "Pa" prowadzonych w prokuraturach, a w prokuraturach apelacyjnych i okręgowych – także dla spraw tego rodzaju nadzorowanych przez prokuratora nadrzędnego. W myśl zaś § 366 pkt 2 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 24 marca 2010 r. Regulamin wewnętrznego urzędowania powszechnych jednostek organizacyjnych prokuratury (Dz. U. z 2010 r. nr 49, poz. 296 ze zm.), wydanego na podstawie art. 18 ust. 1 ustawy o prokuraturze, prokurator samodzielnie ocenia przesłanki określone w art. 7 kpc, uzasadniające żądanie wszczęcia postępowania cywilnego lub zgłoszenie w nim udziału. Udział prokuratora w postępowaniu przed sądem, w którym strony mają zapewnioną pomoc prawną, mogą uzasadniać wyjątkowe okoliczności sprawy.

Postępowanie przeprowadzone przez Generalnego Inspektora Ochrony Danych Osobowych w sprawie nie wykazało, aby Prokurator prowadził postępowanie na rzecz G. K.. Zasadnie uznano, że zakwestionowane przez skarżącego działanie Prokuratury nie znajdowało podstaw w żadnej z wymienionych w art. 23 ust. 1 ustawy o ochronie danych osobowych przesłanek legalności przetwarzania danych, które odnoszą się m.in. do ich zbierania i udostępniania, stosownie do art. 7 pkt 2 ustawy.

Generalny Inspektor Ochrony Danych Osobowych podkreślił, że konstytucyjnie uregulowana zasada legalizmu oznacza, że organy władzy publicznej, w tym prokuratury, działają na podstawie i w granicach prawa. Wobec tego w przypadku udostępniania danych osobowych przez Prokuraturę jako przesłankę uprawniającą do przetwarzania danych osobowych wskazać należy art. 23 ust. 1 pkt 2 ww. ustawy o ochronie danych osobowych, który zezwala na powyższe, gdy jest to niezbędne dla zrealizowania uprawnienia lub spełnienia obowiązku wynikającego z przepisu prawa. W niniejszej sprawie ta przesłanka nie została spełniona, ponieważ Prokuratura, udostępniając dane osobowe skarżącego w sposób kwestionowany przez niego w skardze, nie działała w oparciu o przepisy prawa. W szczególności takiej podstawy nie stanowiły przepisy prawa przytaczane przez Prokuraturę na uzasadnienie przedmiotowego przetwarzania danych osobowych skarżącego, dotyczące działalności pozakarnej Prokuratury. Przepisy te nie dotyczą przetwarzania danych osobowych, a tym bardziej nie zawierają uregulowań dających tym danym większą ochronę niż ustawa podstawowa. Zawarte w tych normach kompetencje prokuratury dotyczą jedynie możliwości prowadzenia czynności pozakarnych w toku postępowania przygotowawczego, w szczególności podejmowania czynności z zakresu prawa rodzinnego i opiekuńczego. Nieuprawniony jest zatem wniosek, że stanowią one jednocześnie uzasadnienie dla pozyskiwania na wniosek osoby fizycznej i udostępnienia na jej rzecz danych innej osoby. Przeprowadzone w sprawie postępowanie nie wykazało, aby analizowane przetwarzanie danych osobowych skarżącego przez Prokuraturę było zgodne z przepisami ustawy o ochronie danych osobowych.

Organ podkreślił, że w obowiązujących przepisach prawa brak jest normy prawnej upoważniającej Prokuraturę do pozyskiwania danych osobowych na wniosek osoby fizycznej, a następnie udostępniania ich na rzecz wnioskodawcy.

Zaznaczył, że w postępowaniu przed Generalnym Inspektorem Ochrony Danych Osobowych prokuratora jako administratora danych osobowych, gromadzącego i wykorzystującego dane, obowiązują przepisy dotyczące ich ochrony i że nie prowadzi on postępowania w ramach nadzoru nad czynnościami prokuratora, ale wyłącznie na podstawie przepisów ustawy o ochronie danych osobowych.

Ponownie należy wskazać na określone w art. 26 ust. 1 tej ustawie zasady przetwarzania danych osobowych. Stanowi on, że administrator danych przetwarzający dane powinien dołożyć szczególnej staranności w celu ochrony interesów osób, których dane dotyczą, a w szczególności jest obowiązany zapewnić, aby dane te były przetwarzane zgodnie z prawem (pkt 1), merytorycznie poprawne i adekwatne w stosunku do celów, w jakich są przetwarzane (pkt 3). Adekwatność danych względem celu ich przetwarzania powinna być rozumiana jak równowaga pomiędzy uprawnieniem osoby do dysponowania swoimi danymi a interesem administratora danych. Administrator danych nie może w żaden sposób stawiać swego interesu ponad dobro osoby, której dane przetwarza. W literaturze przedmiotu wskazuje się, że z art. 26 ust. 1 pkt 3 ustawy wynika w szczególności zakaz zbierania wszelkich danych dla celu zebrania danych nieistotnych, nie mających znaczenia, jak i danych o większym, niż uzasadniony tym celem, stopniu szczegółowości (J. Barta, R. Markiewicz, P. Fajgielski, "Ochrona danych osobowych. Komentarz", 4. wydanie, Wolters Kluwer Polska Sp. z o.o., Kraków 2007, s. 508). Pozyskanie danych winno być ściśle determinowane celem, jakiemu ma służyć. Uzasadnieniem dla kwestionowanego udostępnienia danych osobowych skarżącego mogłaby być niemożność skutecznego złożenia pozwu bez wskazania adresu zamieszkania skarżącego.

Natomiast stosownie do art. 143 Kodeksu postępowania cywilnego, zwanej dalej kpc, jeżeli stronie, której miejsce pobytu nie jest znane, ma być doręczony pozew lub inne pismo procesowe wywołujące potrzebę podjęcia obrony jej praw, doręczenie może do chwili zgłoszenia się strony albo jej przedstawiciela lub pełnomocnika nastąpić tylko do rąk kuratora ustanowionego na wniosek osoby zainteresowanej przez sąd orzekający. W myśl art. 144 kpc przewodniczący ustanowi kuratora, jeżeli wnioskodawca uprawdopodobni, że miejsce pobytu strony nie jest znane. W sprawach o roszczenia alimentacyjne, jak również w sprawach o ustalenie pochodzenia dziecka i o związane z tym roszczenia, przewodniczący przed ustanowieniem kuratora przeprowadzi stosowne dochodzenie w celu ustalenia miejsca zamieszkania lub pobytu pozwanego (§ 1).

W świetle przepisów art. 26 ustawy o ochronie danych osobowych, art. 143 i 144 kpc Generalny Inspektor w zaskarżonej decyzji słusznie uznał za niezasadne pozyskanie i udostępnienie przez Prokuraturę na rzecz G. K. danych osobowych skarżącego w sytuacji, gdy podanie przez nią w pozwie adresu zamieszkania skarżącego nie było okolicznością konieczną dla skutecznego złożenia pozwu o podwyższenie świadczeń alimentacyjnych na rzecz ich syna.

Odnosząc się do twierdzeń Prokuratora, zawartych zarówno w wyjaśnieniach złożonych w sprawie, jak i uszczegółowionych we wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy GIODO stwierdził, iż za podstawę udostępnienia danych osobowych skarżącego nie można uznać art. 23 ust. 1 pkt 5 ustawy. W myśl tego przepisu przetwarzanie danych jest dopuszczalne, gdy jest to niezbędne dla wypełnienia prawnie usprawiedliwionych celów realizowanych przez administratorów danych albo odbiorców danych, a przetwarzanie nie narusza praw i wolności osoby, której dane dotyczą. Przepis ten wymaga, aby usprawiedliwiony cel administratora danych (w tej sprawie – Prokuratury) albo odbiorcę danych (w tej sprawie – G. K.) był prawnie uzasadniony, a ponadto jego realizacja nie może naruszać praw i wolności osoby, której dane dotyczą. Natomiast, jak powyżej wykazano, pozyskanie przez G. K. adresu zamieszkania skarżącego nie było niezbędne do skutecznego dochodzenia przez nią praw małoletniego dziecka. Niezasadny jest zatem wniosek Prokuratora, że występująca w sprawie kolizja dóbr obu stron postępowania w zakresie ochrony danych osobowych: prawa skarżącego do ochrony danych osobowych oraz prawa G. K. do sądu i do reprezentowania praw ich małoletniego dziecka, "musi być rozstrzygana na korzyść prawa małoletniego do alimentowania kosztem prawa wnioskującego do ochrony jego danych osobowych w postaci adresu zamieszkania, którego brak uniemożliwia skuteczne wniesienie pozwu.

Generalny Inspektor, wskazując na treść art. 18 ust. 1 ustawy o ochronie danych osobowych uznał, że wobec nieodwracalności faktu analizowanego udostępnienia danych osobowych S. K. przez Prokuraturę brak jest podstaw do sformułowania pod adresem tego organu nakazu odpowiadającego dyspozycji powyższego przepisu.

Skargę Prokuratora Rejonowego w [...] z dnia 8 lutego 2012 r. na decyzję Generalnego Inspektora Ochrony Danych Osobowych z dnia [...] stycznia 2012 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie odrzucił dnia 23 kwietnia 2012 r., sygn. akt II SA/Wa 455/12 z uwagi na wniesienie jej z uchybieniem terminu określonego w art. 53 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.).

Po rozpoznaniu wniosku Prokuratora Rejonowego w [...] o przywrócenie terminu do wniesienia skargi Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie postanowieniem z dnia 6 grudnia 2012 r., sygn. akt II SA/Wa 455/12 postanowił przywrócić termin do wniesienia skargi, uznając, że zostało uprawdopodobnione, iż uchybienie terminu nie było zawinione.

Prokurator Rejonowy w [...] w skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 4 stycznia 2013 r. na decyzję Generalnego Inspektora Ochrony Danych Osobowych z dnia [...] stycznia 2012 r. zarzucił decyzji:

1. naruszenie przepisów postępowania, w szczególności 7, 8, 76, 77 § 1, 80 i art. 107 § 1 i 3 Kodeksu postępowania administracyjnego w stopniu mającym istotny wpływ na wynik sprawy poprzez nieuzględnienie całokształtu okoliczności związanych z udostępnieniem danych osobowych i pominięcie okoliczności mających zasadnicze znaczenie dla merytorycznego rozstrzygnięcia oraz jednostronne uwzględnienie argumentów S. K., jak również niewskazanie przyczyn uwzględnienia argumentów wnioskującego i odmowy uwzględnienia argumentów Prokuratora.

2. naruszenie prawa materialnego, to jest:

- art. 23 ust. 1 ustawy o ochronie danych osobowych

- art. 5 Kodeksu cywilnego,

- art. 95§3, 100§1, 128 i art. 138 Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego,

- art. 2, 3 ust. 1 pkt 2 i 3 i 43 ustawy o prokuraturze,

poprzez błędne uznanie, że nie stanowią one podstawy dla prokuratora do przetwarzania danych osobowych w zakresie koniecznym do umożliwienia skutecznego wywiedzenia powództwa o ustalenie wysokości alimentów oraz

3. nieprawidłowe powołanie się na treść art. 143 Kodeksu postępowania cywilnego, jako stanowiącego podstawę odmowy uznania prawnych interesów osoby, której dane zostały udostępnione, podczas gdy prawidłowa jego interpretacja prowadzi do wykluczenia możliwości jego zastosowania w sprawie.

Podnosząc powyższe zarzuty, skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości.

W uzasadnieniu skargi powtórzono dotychczasową argumentację Prokuratora przedstawioną w postępowaniu w przedmiotowej sprawie.

Jako podstawę udostępnienia przez Prokuratora osobie zamierzającej wystąpić z pozwem o podwyższenie alimentów, danych pozwanego S. K. o miejscu jego zamieszkania, wskazano art. 23 ust. 1 pkt 2 i 5 ustawy o ochronie danych osobowych. W ocenie Prokuratora, Generalny Inspektor nie dostrzega występującej w tej sprawie kolizji dóbr obu stron postępowania w zakresie ochrony danych osobowych: prawa skarżącego do ochrony danych osobowych oraz prawa G. K. do sądu i do reprezentowania praw ich małoletniego dziecka, która to kolizja wg Prokuratora musi być rozstrzygana na korzyść prawa małoletniego do alimentowania kosztem prawa wnioskującego do ochrony jego danych osobowych w postaci adresu zamieszkania, którego brak uniemożliwia skuteczne wniesienie pozwu. Zdaniem Prokuratora udostępnienie ww. osobie adresu skarżącego stanowiło realizację jej konstytucyjnego prawa do sądu i prawa do reprezentowania małoletniego oraz umożliwiło jej dochodzenie tych praw, a ponadto stanowiło realizację zadań prokuratury, której obowiązkiem w ramach strzeżenia praworządności i dbania o dobro małoletnich jest m.in. wytaczanie powództw o ustalenie i określenie wysokości alimentów w sytuacji, gdy uzna to za niezbędne oraz wstępowanie do procesu lub wspieranie strony dochodzącej takich roszczeń. Wskazano, że po wpłynięciu wniosku G. K. Prokurator podjął czynności uregulowane stosownymi przepisami, w tym rozpoznał wniosek, polecił formalne zarejestrowanie sprawy w repertorium [...], uzyskał adres pozwanego, dokonał analizy sprawy i w jej rezultacie uznał G. K. za zdolną do samodzielnego wytoczenia powództwa o podwyższenie alimentów, czego dopiero następstwem było przekazanie jej adresu pozwanego. Podano, że Prokurator przed zainicjowaniem cywilnego postępowania sądowego przez skierowanie odpowiedniego pozwu lub wniosku oraz przed przystąpieniem do postępowania sądowego prowadzi wewnętrzne postępowanie quasiadministracyjne w zakresie koniecznym do oceny zasadności swojego udziału w danym postępowaniu. Prokurator nie znalazł podstaw do wystąpienia z pozwem, bo uznał, że G. K. jest w stanie sama wnosić takie powództwo. Podniesiono, że rolą prokuratora, w sytuacji stwierdzenia, że powód jest w stanie sam merytorycznie wnosić i popierać powództwo, a nie jest w stanie sprostać wymogom formalnym pozwu, jest umożliwić mu usunięcie braku formalnego. Wg Prokuratora kompetencja sądu do ustanowienia kuratora dla osoby nieznanej z miejsca pobytu nie dotyczy osób, których miejsce pobytu jest możliwe do ustalenia, a osób, w stosunku do których możliwości takich nie ma.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. nr 153, poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Oznacza to, iż przedmiotem sprawy jest ocena przez sąd prawidłowości prowadzonego przez organ administracji publicznej postępowania administracyjnego oraz wydanego w tym postępowaniu rozstrzygnięcia.

Skarga analizowana w świetle powyższych kryteriów nie zasługuje na uwzględnienie.

Przepis art. 1 ust. 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. o ochronie danych osobowych (Dz. U. z 2002 r. nr 101, poz. 926 ze zm.) stanowi, że każdy ma prawo do ochrony dotyczących go danych osobowych. Ochrona ta nie może być słabsza niż przewidują przepisy tej ustawy, bowiem zgodnie z art. 5, przepisy odrębnych ustaw, które odnoszą się do przetwarzania danych stosuje się, jeżeli przewidują one dalej idącą ochronę tych danych. Tak więc, przy przetwarzaniu danych osobowych podstawowym aktem prawnym, wymagającym stosowania jest ustawa o ochronie danych osobowych, a przepisy ustaw odrębnych stosowane są wówczas, gdy ochrona danych osobowych jest bardziej zabezpieczona, czego przykładem może być ustawa z dnia 22 stycznia 1999 r. o ochronie informacji niejawnych (Dz. U. z 2005 r. nr 196, poz. 1631).

W niniejszej sprawie, przedmiot rozstrzygnięcia zobowiązywał Sąd do dokonania oceny decyzji w kontekście dopuszczalności udostępnienia danych osobowych w ramach ustawy o ochronie danych osobowych, tj. czy dane osobowe skarżącego S. K. w zakresie jego aktualnego miejsca zamieszkania zostały udostępnione przez Prokuraturę Rejonową w [...] z zachowaniem warunków określonych w art. 23 ust. 1 ustawy.

W wyjaśnieniach złożonych w sprawie Prokurator Rejonowy w [...] stwierdził, iż prokuratura udostępniła przedmiotowe dane na podstawie art. 23 ust. 1 pkt 5 ustawy o ochronie danych osobowych, w myśl którego przetwarzanie danych jest dopuszczalne, gdy jest to niezbędne do wypełnienia prawnie usprawiedliwionych celów realizowanych przez administratorów danych albo odbiorców danych, a przetwarzanie nie narusza praw i wolności osoby, której dane dotyczą.

Zasadnie Generalny Inspektor Ochrony Danych Osobowych uznał, iż przesłanka określona w tym przepisie nie wystąpiła. Dotyczy ona bowiem sytuacji, gdy prokurator prowadzi określony zbiór danych i w ramach tego zbioru przetwarza dane osobowe, które wykorzystuje dla realizacji ustawowych kompetencji. Z taką sytuacją nie mamy do czynienia w niniejszej sprawie. Prokurator bowiem uzyskał dane osobowe w warunkach, które Generalny Inspektor zasadnie określił, jako niewynikające z jego uprawnień. Zarejestrowana sprawa [...], w ramach której oceniał on zasadność swojego udziału w postępowaniu w sprawie o podwyższenie alimentów, nie stwarzała podstawy do uzyskania i przekazania osobie reprezentującej małoletniego danych osobowych w zakresie aktualnego miejsca zamieszkania ojca dziecka.

Zauważyć tutaj należy, iż G. K. nie zwracała się do Prokuratury Rejonowej w [...] z żądaniem wszczęcia postępowania w sprawie o podwyższenie alimentów, czy też udziału prokuratora w toczących się już postępowaniach, a jedynie pismem z dnia 2 sierpnia 2010 r. prosiła o udostępnienie jej adresu S. K.. Zatem przedmiot sprawy zarejestrowany w repertorium [...] pod numerem [...] dotyczył kwestii uzyskania adresu.

Zgodzić się należy z Generalnym Inspektorem Ochrony Danych Osobowych, iż nieznajomość aktualnego adresu osoby zobowiązanej do alimentów nie stanowiła przeszkody dla realizacji prawa uprawnionego do dochodzenia podwyższenia alimentów. W tego rodzaju sprawach, jak alimenty, na sądzie spoczywa obowiązek działania z urzędu. W myśl bowiem art. 144 § 1 Kodeksu postępowania cywilnego, w sprawach o roszczenie alimentacyjne, jak również w sprawach o ustalenie pochodzenia dziecka, przewodniczący przed ustanowieniem kuratora do doręczeń, o którym mowa w art. 143 kpc, przeprowadzi stosowne dochodzenie w celu ustalenia miejsca zamieszkania lub pobytu pozwanego.

Niezasadny jest zatem wniosek Prokuratora, że wystąpiła w sprawie kolizja dóbr obu stron postępowania w zakresie ochrony danych osobowych, tj. prawa skarżącego do ochrony danych osobowych oraz prawa G. K. do sądu i reprezentowania w nim małoletniego dziecka, która musiała być rozstrzygana na korzyść dziecka. Jak bowiem wyżej wykazano, taka kolizja dóbr w sprawie nie występuje.

Zgodnie z art. 2 ustawy z dnia 20 czerwca 1985 r. o prokuraturze, zadaniem prokuratury, jest strzeżenie praworządności oraz czuwanie nad ściganiem przestępstw.

W sprawie nie są kwestionowane uprawnienia prokuratury wynikające z obowiązujących przepisów prawa, w tym jej uprawnienia procesowe. Jednakże działania prokuratury w niniejszej sprawie, jak już wyżej wykazano, nie znajdują oparcia w obowiązujących przepisach prawa.

Dlatego też nie może ona skutecznie powoływać się na dodatkowo podnoszoną przesłankę uprawniającą do przetwarzania danych osobowych z art. 23 ust. 1 pkt 2 ustawy.

W tych warunkach podjęte w sprawie decyzje należało uznać za prawidłowe, zaś zarzuty podniesione w skardze za nieuzasadnione. Sąd nie stwierdził takich naruszeń prawa, które skutkowałyby koniecznością uwzględnienia skargi.

Dlatego Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), orzekł jak w sentencji wyroku.