Wyrok NSA, sygn. akt I OSK 1723/14
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2016-04-27 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6190 Służba Cywilna, pracownicy mianowani, nauczyciele
Hasła tematyczne: Oświata
Skarżony organ: Minister Edukacji Narodowej i Sportu
Treść wyniku: Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy: article: art. 145 § 1 pkt. 1 lit. c
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
article: art. 7  oraz 75 oraz 76 § 1 i 77
journal: Dz.U. 2013 poz 267
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Paweł Miładowski Sędziowie: Sędzia NSA Małgorzata Pocztarek (spr.) Sędzia del. WSA Marian Wolanin Protokolant starszy sekretarz sądowy Magdalena Błaszczyk po rozpoznaniu w dniu 27 kwietnia 2016r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej I.S. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 15 stycznia 2014 r. sygn. akt II SA/Wa 1451/13 w sprawie ze skargi I.S. na decyzję Ministra Edukacji Narodowej z dnia 21 maja 2013 r. nr [..] w przedmiocie odmowy nadania stopnia awansu zawodowego nauczyciela dyplomowanego oddala skargę kasacyjną


UZASADNIENIE

Wyrokiem z dnia 15 stycznia 2014 r. o sygn. akt II SA/Wa 1451/13, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę I.S. na decyzję Ministra Edukacji Narodowej z dnia 21 maja 2013 r. nr [..]w przedmiocie odmowy nadania stopnia awansu zawodowego nauczyciela dyplomowanego.

Z uzasadnienia zaskarżonego wyroku wynika, że I.S. w dniu 26 czerwca 2012 r. złożyła wniosek do Opolskiego Kuratora Oświaty o wszczęcie postępowania kwalifikacyjnego na stopień nauczyciela dyplomowanego. Wnioskodawczyni podała, że posiada stopień awansu zawodowego nauczyciela mianowanego oraz legitymuje się dyplomem ukończenia studiów wyższych magisterskich na kierunku filologia w zakresie filologia słowiańska na Uniwersytecie Wrocławskim, z dnia 21 lipca 1998 r., zaświadczeniem zaliczenia kursu specjalizacyjnego z zakresu języka i literatury angielskiej podczas studiów na kierunku filologia w zakresie filologia słowiańska na Uniwersytecie Wrocławskim z dnia 24 kwietnia 1998 r. oraz zaświadczeniem ukończenia studium przygotowania pedagogicznego na Uniwersytecie Wrocławskim z dnia 24 kwietnia 1998 r. Wnioskodawczyni podała też, że odbyła staż na stopień nauczyciela dyplomowanego w okresie od dnia 1 września 2009 r. do dnia 31 maja 2012 r. w Gimnazjum nr 1 w [..], jako nauczyciel języka angielskiego, zatrudniona w pełnym wymiarze czasu pracy, co zostało potwierdzone zaświadczeniem z dnia 25 czerwca 2012 r. Dyrektora ww. szkoły. Ponadto wskazała, że Dyrektor Gimnazjum nr 1 w [..]w dniu 14 czerwca 2012 r. pozytywnie ocenił dorobek zawodowy I.S. za okres odbytego stażu.

Po przeprowadzonym postępowaniu kwalifikacyjnym strona w dniu 13 sierpnia 2012 r. uzyskała akceptację komisji kwalifikacyjnej na stopień nauczyciela dyplomowanego. Przed wydaniem decyzji administracyjnej poddano pod wątpliwość kwestię posiadania przez I.S. kwalifikacji do nauczania języka angielskiego, w związku z czym dokonano analizy formalno-prawnej na okoliczność, czy wnioskodawczyni posiada kwalifikacje do nauczania języka angielskiego w gimnazjum. W trakcie postępowania organ zgromadził następujące dokumenty:

– decyzję o wpisie do ewidencji egzaminatorów Okręgowej Komisji Egzaminacyjnej we Wrocławiu z dnia 24 listopada 2011 r.,

– zaświadczenie o ukończeniu szkolenia dla egzaminatorów, organizowane przez Okręgową Komisję Egzaminacyjną we Wrocławiu, z dnia 24 listopada 2011 r.,

– umowę o pracę z dnia 10 sierpnia 1999 r., zawartą pomiędzy dyrektorem Gimnazjum Nr 1 w [..]a I.S.,

– pismo M.K.D. - Dyrektora Gimnazjum nr 1 w [..], informujące o uznaniu kwalifikacji do nauczania języka angielskiego przez T.S. - ówczesnego Dyrektora Gimnazjum nr 1 w [..].

Ponadto organ ustalił, że kwalifikacje do nauczania języka angielskiego I.S. zostały uznane przez poprzedniego Dyrektora Gimnazjum nr 1 w [..], a także, że stosunek pracy na podstawie mianowania z ww. został nawiązany w dniu 1 września 2001 r.

Po zakończeniu postępowania Opolski Kurator Oświaty wydał w dniu 26 września 2012 r., na podstawie art. art. 9b ust. 6 w związku z art. 9b ust. 1 i 9b ust. 4 pkt 3 ustawy z dnia 26 stycznia 1982 r. Karta Nauczyciela (Dz. U. z 2006 r. Nr 97, poz. 674 ze zm.), decyzję nr WOPZN.5861.87.2012, odmawiającą przyznania I.S. nadania stopnia awansu zawodowego nauczyciela dyplomowanego.

Uzasadniając tę decyzję, Kurator wskazał, że stosownie do zapisów art. 9b ust. 1 ustawy Karta Nauczyciela, warunkiem nadania stopnia awansu zawodowego nauczyciela dyplomowanego jest:

– posiadanie kwalifikacji, o których mowa w art. 9 ust. 1 pkt 1 ustawy Karta Nauczyciela,

– odbycie stażu zakończonego pozytywną oceną dorobku zawodowego,

– uzyskanie akceptacji komisji kwalifikacyjnej po dokonaniu analizy dorobku zawodowego nauczyciela i przeprowadzonej rozmowie.

Organ podał, że na podstawie art. 9b ust. 6 w związku z art. 9b ust. 1 i 9b ust. 4 pkt 3 pow. ustawy Karta Nauczyciela, nauczycielowi, który nie spełnił ww. warunków, organ sprawujący nadzór pedagogiczny odmawia nadania stopnia awansu zawodowego nauczyciela dyplomowanego w drodze decyzji administracyjnej.

Szczegółowe zaś wymagania, o których mowa w art. 9 ust. 1 pkt 1 ustawy, są określone w rozporządzeniu Ministra Edukacji Narodowej z dnia 12 marca 2009 r. w sprawie szczegółowych kwalifikacji wymaganych od nauczycieli oraz określenia szkół i wypadków, w których można zatrudnić nauczycieli niemających wyższego wykształcenia lub ukończonego zakładu kształcenia nauczycieli (Dz. U. z 2009r. Nr 50, poz. 400 z późn. zm).

Jednakże z uwagi na fakt, że strona rozpoczęła pracę w Gimnazjum nr 1 w [..]na stanowisku nauczyciela języka angielskiego od dnia 1 września 1999 r., a stosunek pracy na podstawie mianowania nawiązano z nią z dniem 1 września 2001 r., w niniejszej sprawie Kurator Oświaty wziął pod uwagę zapisy rozporządzenia Ministra Edukacji Narodowej z dnia 10 października 1991 r. w sprawie szczegółowych kwalifikacji wymaganych od nauczycieli oraz określenia szkół i wypadków, w których można zatrudnić nauczycieli niemających wyższego wykształcenia (Dz. U. Nr 98, poz. 433 z późn. zm.). Zgodnie z § 7 ust. 2 wyżej przytoczonego rozporządzenia, kwalifikacje do nauczania języków obcych w gimnazjach posiada osoba:

– legitymująca się dyplomem ukończenia studiów magisterskich na kierunku filologicznym o specjalności języki obce lub lingwistyka stosowana i przygotowaniem pedagogicznym, lub

– legitymująca się dyplomem ukończenia wyższych studiów zawodowych w zakresie nauczania języka obcego, lub

– legitymująca się dyplomem ukończenia nauczycielskiego kolegium języków obcych, lub

– legitymująca się dyplomem ukończenia studiów wyższych dowolnego kierunku i świadectwem państwowego nauczycielskiego egzaminu z języka obcego stopnia II lub świadectwem odpowiedniego egzaminu z zakresu znajomości języka obcego, przeprowadzanego przez instytucje zagraniczne i uznawanego przez Ministerstwo Edukacji Narodowej, która ponadto uzyskała przygotowanie pedagogiczne.

Kurator zaznaczył przy tym, że oba rozporządzenia jednoznacznie wskazują, iż kierunek ukończenia studiów w przypadku nauczania języków obcych musi być zgodny, a nie zbliżony z nauczanym językiem. Powyższe przesądziło o uznaniu przez organ, że strona nie posiada ani nie posiadała kwalifikacji do zajmowania stanowiska nauczyciela języka angielskiego. Dodatkowo podkreślił, iż uznanie kwalifikacji I.S. do nauczania języka angielskiego przez Dyrektora Gimnazjum nr 1 w [..], nie znajduje odzwierciedlenia w aktualnych przepisach prawa oraz przepisach obowiązujących na dzień zatrudnienia strony, jak i na dzień nawiązania z nią stosunku pracy na podstawie mianowania.

Od powyższej decyzji strona, za pośrednictwem pełnomocnika, złożyła odwołanie do Ministra Edukacji Narodowej, zarzucając jej naruszenie przepisów postępowania administracyjnego w postaci niewystarczającego ustalenia stanu faktycznego, przejawiającego się w:

– niewyjaśnieniu przez organ w sposób wystarczający, jaki charakter miał zaliczony przez skarżącą podczas studiów kurs specjalizacyjny z zakresu języka i literatury angielskiej,

– uznaniu, iż skarżąca nie posiada kwalifikacji do zajmowania stanowiska nauczyciela, mimo że skarżąca legitymuje się ostateczną decyzją nadającą jej stopień nauczyciela mianowanego.

W odpowiedzi na powyższe Minister Edukacji Narodowej w dniu 21 maja 2013 r. wydał, na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 kpa oraz art. 9b ust. 7 pkt 3 ustawy z dnia 26 stycznia 1982 r. - Karta Nauczyciela, decyzję nr [..], którą utrzymał w mocy decyzję Opolskiego Kuratora Oświaty z dnia 26 września 2012 r.

Minister podsumowując stan faktyczny potwierdził, że I.S. legitymuje się dyplomem ukończenia wyższych studiów magisterskich w zakresie filologii słowiańskiej, wydanym w 1998 r. przez Uniwersytet Wrocławski, zaświadczeniem o ukończeniu Studium Przygotowania Pedagogicznego wydanym w 1998 r. przez Uniwersytet Wrocławski, oraz zaświadczeniem potwierdzającym zaliczenie podczas studiów na kierunku filologia słowiańska kursu specjalizacyjnego z zakresu języka i literatury angielskiej, wydanym w 1998 r. przez Uniwersytet Wrocławski. Organ podał też, że wnioskodawczyni w dniu 1 sierpnia 2001 r. uzyskała stopień nauczyciela mianowanego (akt nadania stopnia nauczyciela mianowanego Nr 12/2001 wydany przez Burmistrza [..]). Ponadto, zgodnie z zaświadczeniem z dnia 25 czerwca 2012 r., wydanym przez Dyrektora Gimnazjum nr 1 w [..]w dniu złożenia wniosku o podjęcie postępowania kwalifikacyjnego na stopień nauczyciela dyplomowanego, tj. w dniu 26 czerwca 2012 r., była zatrudniona w ww. szkole na stanowisku nauczyciela języka angielskiego w pełnym wymiarze czasu pracy.

Minister Stwierdził, że I.S. nie legitymuje się żadnym z dokumentów określonych w § 7 ust. 2 rozporządzenia Ministra Edukacji Narodowej z dnia 10 października 1991 r. w sprawie szczegółowych kwalifikacji wymaganych od nauczycieli oraz określenia szkół i wypadków, w których można zatrudnić nauczycieli niemających wyższego wykształcenia (Dz. U. Nr 98, poz. 433 z późn. zm.). Ukończenie kursu specjalizacyjnego języka angielskiego, w ramach prowadzonych studiów na kierunku filologia słowiańska nie jest wystarczającym dowodem spełnienia warunków określonych w rozporządzeniu.

Na powyższą decyzję I.S. wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, wnosząc o jej uchylenie.

Decyzji zarzucono naruszenie:

– art. 7 oraz 75 i 77 k.p.a., poprzez zaniechanie ustalenia charakteru ukończonego przez skarżącą w ramach studiów filologicznych kursu specjalizacyjnego w dziedzinie języka angielskiego;

– art. 76 § 1 k.p.a., poprzez uznanie, iż skarżąca nie posiada kwalifikacji do zajmowania stanowiska nauczyciela, w tym nauczyciela języka obcego, mimo że skarżąca ukończyła studia wyższe na kierunku filologicznym wraz z wymaganym kursem pedagogicznym oraz legitymuje się ostateczną decyzją nadającą jej stopień nauczyciela mianowanego;

– art. 10 k.p.a., poprzez niepoinformowanie skarżącej o tym, jakie dowody były przeprowadzane w trakcie prowadzonego postępowania, ani o zakończeniu postępowania dowodowego, ani nie umożliwił skarżącej wypowiedzenia się co do zebranych materiałów;

– art. 7 i 10 k.p.a., poprzez brak odniesienia się do wniosków dowodowych w sprawie uzyskania informacji z Uniwersytetu Wrocławskiego dotyczących charakteru kursu specjalizacyjnego, bądź też dokumentów dotyczących programu tego kursu, czy też programu studiów licencjackich o podwójnej specjalizacji na Uniwersytecie Rzeszowskim;

– art. 9b ust. 1 w zw. z art. 9 ust. 1 pkt 1) oraz ust. 2 i 3 ustawy Karta Nauczyciela poprzez błędną ich wykładnię prowadzącą do przyjęcia, że ustawa wymaga spełnienia wymagań do nauczania konkretnego przedmiotu, a nie kwalifikacji potrzebnych do zajmowania stanowiska nauczyciela w określonym typie szkoły.

W odpowiedzi na skargę Minister Edukacji Narodowej wniósł o jej oddalenie, podtrzymując w całości dotychczasowe stanowisko w sprawie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uznał, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie.

W pierwszej kolejności Sąd I instancji podniósł, że zgodnie z art. 9b ust. 1 ustawy z dnia 26 stycznia 1982 r. - Karta Nauczyciela (Dz. U. z 2006 r. Nr 97, poz. 674 z późn. zm.), warunkiem nadania nauczycielowi mianowanemu stopnia nauczyciela dyplomowanego jest spełnienie wymagań kwalifikacyjnych, o których mowa w art. 9 ust. 1 pkt 1 i ust. 2 i 3, odbycie stażu zakończonego pozytywną oceną dorobku zawodowego nauczyciela oraz uzyskanie akceptacji komisji kwalifikacyjnej po dokonaniu analizy dorobku zawodowego nauczyciela i przeprowadzonej rozmowie. Niespełnienie choćby jednej z ww. przesłanek obliguje organ sprawujący nadzór pedagogiczny do odmowy nadania stopnia nauczyciela dyplomowanego (art. 9b ust. 4 i 6 ustawy - Karta Nauczyciela).

Następnie Sąd wskazał, że stanowisko nauczyciela - w myśl art. 9 ust. 1 pkt 1 ww. ustawy - może zajmować osoba, która posiada wyższe wykształcenie z odpowiednim przygotowaniem pedagogicznym lub ukończyła zakład kształcenia nauczycieli i podejmuje pracę na stanowisku, do którego są to wystarczające kwalifikacje. Nie budzi wątpliwości, że w świetle tego przepisu, ocena spełnienia przez nauczyciela ubiegającego się o awans zawodowy wymagań kwalifikacyjnych powinna być dokonana na dzień złożenia przez niego wniosku, w oparciu o przepisy obowiązujące w tej dacie.

Kwalifikacje zaś wymagane od nauczycieli określa rozporządzenie Ministra Edukacji Narodowej z dnia 12 marca 2009 r. w sprawie szczegółowych kwalifikacji wymaganych od nauczycieli oraz określenia szkół i wypadków, w których można zatrudnić nauczycieli niemających wyższego wykształcenia lub ukończonego zakładu kształcenia nauczycieli (Dz. U. Nr 50, poz. 400). Podstawowym zatem warunkiem nadania kolejnego stopnia awansu zawodowego jest posiadanie przez nauczyciela wymaganych kwalifikacji.

Sąd I instancji podkreślił, że istota sprawy sprowadza się do ustalenia, czy skarżąca posiada kwalifikacje właściwe do zajmowania stanowiska w zakresie nauczania języka angielskiego, mając potwierdzone dokumentami ukończone studia wyższe magisterskie na kierunku filologia w zakresie filologia słowiańska na Uniwersytecie Wrocławskim z dnia 21 lipca 1998 r., zaświadczenie zaliczenia kursu specjalizacyjnego z zakresu języka i literatury angielskiej podczas studiów na kierunku filologia w zakresie filologia słowiańska na Uniwersytecie Wrocławskim z dnia 24 kwietnia 1998 r. oraz zaświadczenie ukończenia studium przygotowania pedagogicznego na Uniwersytecie Wrocławskim z dnia 24 kwietnia 1998 r.

Sąd wojewódzki podkreslił, że Opolski Kurator Oświaty był uprawniony do oceny spełniania wymogów kwalifikacyjnych przez skarżącą, odpowiada on bowiem za nadanie tego stopnia awansu zawodowego. Kompetencje organu nadzoru pedagogicznego w toku postępowania w sprawie nadania stopnia awansu zawodowego nauczyciela dyplomowanego w zakresie oceny, czy nauczyciel spełnia wymagane prawem kwalifikacje do zajmowania stanowiska nauczyciela, wynikają bowiem z przepisu art. 9b ust. 4 ustawy - Karta Nauczyciela. W myśl bowiem tego przepisu nauczycielom spełniającym warunki, o których mowa w ust. 1 tej ustawy (posiadanie wyższego wykształcenia i przygotowania pedagogicznego, odbycie stażu oraz uzyskanie akceptacji komisji kwalifikacyjnej), w drodze decyzji administracyjnej, stopień awansu zawodowego nauczyciela dyplomowanego nadaje nauczycielowi mianowanemu - organ sprawujący nadzór pedagogiczny. Oznacza to, że organ sprawujący nadzór pedagogiczny musi dokonać samodzielnej oceny materiału dowodowego pod kątem wszystkich przesłanek warunkujących dopuszczalność nadania mianowanemu nauczycielowi stopnia nauczyciela dyplomowanego.

Dalej Sąd I instancji zauważył, że zgodnie z § 11 ust. 2 rozporządzenia Ministra Edukacji Narodowej z dnia 12 marca 2009 r. w sprawie szczegółowych kwalifikacji wymaganych od nauczycieli oraz określenia szkół i wypadków, w których można zatrudnić nauczycieli niemających wyższego wykształcenia lub ukończonego zakładu kształcenia nauczycieli (Dz. U. Nr 50, poz. 400), kwalifikacje do nauczania języków obcych posiada osoba, która legitymuje się, przy spełnieniu pozostałych wymienionych tam przesłanek, odpowiednim świadectwem znajomości języka obcego, o którym mowa w załączniku do rozporządzenia. Biorąc pod uwagę ukończone przez skarżącą studia wyższe (filologia słowiańska) w celu potwierdzenia kwalifikacji do nauczania języka angielskiego w gimnazjum, winna ona legitymować się świadectwem znajomości języka angielskiego na poziomie co najmniej zaawansowanym, o którym mowa w załączniku do ww. rozporządzenia. Przepisy ww. rozporządzenia nie przewidują możliwości uzyskania kwalifikacji do nauczania drugiego języka obcego w wyniku ukończenia kursu specjalizującego z zakresu innego języka niż kierunkowy, realizowany podczas studiów filologicznych. Jedynie dyplom ukończenia studiów wyższych potwierdza uzyskanie wymaganych kwalifikacji. W każdym innym wypadku znajomość języka musi być potwierdzona świadectwem biegłej lub zaawansowanej znajomości języka obcego.

Sąd I instancji wskazał przy tym, że załącznik do powołanego rozporządzenia zawiera zamknięty katalog świadectw znajomości języka angielskiego, uznawanych przez Ministra Edukacji Narodowej jako potwierdzenie kwalifikacji do nauczania tego przedmiotu. Wśród nich nie został wymieniony ukończony przez skarżącą kurs specjalizacyjny z zakresu języka i literatury angielskiej, ukończony podczas studiów na kierunku filologia w zakresie filologia słowiańska na Uniwersytecie Wrocławskim.

Z tego względu ustalenia, czy posiadany przez skarżącą kurs specjalizacyjny z zakresu języka i literatury angielskiej, ukończony podczas studiów na kierunku filologia w zakresie filologia słowiańska, jest wystarczający do nauczania języka angielskiego w gimnazjum, nie można dokonywać, jak to sugeruje pełnomocnik skarżącej, poprzez badanie charakteru ukończonego kursu i uzyskiwanie na ten temat wiedzy z Uniwersytetu Wrocławskiego. Prowadziłoby to bowiem do niedopuszczalnej, w sytuacji enumeratywnego wyliczenia świadectw w załączniku, wykładni rozszerzającej przepisów rozporządzenia Ministra Edukacji Narodowej z dnia 12 marca 2009 r.

Ponadto Sąd I instancji stwierdził, że również na tle przepisów obowiązującego uprzednio rozporządzenia Ministra Edukacji Narodowej i Sportu z dnia 10 września 2002 r. w sprawie szczegółowych kwalifikacji wymaganych od nauczycieli oraz określenia szkół i wypadków, w których można zatrudnić nauczycieli niemających wyższego wykształcenia lub ukończonego zakładu kształcenia nauczycieli (Dz. U. Nr 155, poz. 1288), posiadany przez skarżącą kurs specjalizacyjny z zakresu języka i literatury angielskiej, ukończony podczas studiów na kierunku filologia w zakresie filologia słowiańska, nie stanowił potwierdzenia kwalifikacji do nauczania języka angielskiego.

Sąd I instancji nie podzielił stanowiska skarżącej, że ażeby uzyskać kolejny stopień awansu zawodowego nauczyciela dyplomowanego konieczne jest jedynie spełnienie wymagań kwalifikacyjnych, o których mowa w art. 9 ust. 1 pkt 1 oraz 2 i 3 pow. ustawy Karta Nauczyciela. Ustalenie, czy skarżąca posiada kwalifikacje właściwe do zajmowania stanowiska w zakresie nauczania języka angielskiego odbywa się w oparciu o przepisy ustawy, ale również w oparciu o przepisy pow. rozporządzenia z dnia 12 marca 2009 r. Dopiero łączne spełnienie tych wymagań powoduje, że możliwe jest nadanie kolejnego stopnia awansu zawodowego. Wprawdzie z aktu nadania stopnia awansu zawodowego nie wynika, ażeby stopień awansu był związany z kompetencją do nauczania konkretnego przedmiotu, to jednak uzyskanie kolejnego stopnia awansu zawodowego związane jest z jego nauczaniem, a zarówno staż, jak i postępowanie kwalifikacyjne prowadzone są w ramach nauczania konkretnego przedmiotu, do nauczania którego nauczyciel powinien posiadać kwalifikacje. Nadanie zatem kolejnego stopnia awansu zawodowego nauczyciela wymaga, aby nauczyciel posiadał kwalifikacje do nauczania przedmiotu, w ramach którego odbywa staż.

Odnosząc się do pozostałych zarzutów podniesionych w skardze, Sąd I instancji uznał, iż nie są one zasadne i nie mogły zostać uwzględnione, bowiem nie stwierdził naruszenia przepisów postępowania, które mogłoby mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Ponadto organ w toku postępowania zebrał i rozpatrzył cały zgromadzony w sprawie materiał dowodowy, czemu dał wyraz w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.

Od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę kasacyjną do Naczelnego Sądu Administracyjnego złożyła I.S., zaskarżając go w całości zarzuciła Sądowi I instancji naruszenie prawa materialnego tj.

1) art. 9b ust. 1 w zw. z art. 9 ust. 1 pkt 1) oraz ust. 2 i 3 ustawy Karta nauczyciela poprzez przyjęcie iż przedmiotowe przepisy wymagają spełnienia wymagań do nauczania konkretnego przedmiotu (w wypadku skarżącej języka angielskiego), a nie kwalifikacji potrzebnych do zajmowania stanowiska nauczyciela w określonym typie szkoły, a w konsekwencji uznanie, iż zasadna była odmowa nadania skarżącej kolejnego stopnia awansu zawodowego - nauczyciela dyplomowanego mimo spełnienia przez skarżącą wszystkich przesłanek wskazanych w art. 9b ust. 1 ustawy.

Ponadto skarżąca kasacyjnie zarzuciła Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie naruszenie przepisów prawa procesowego, które miało istotony wpływ na wynik sprawy tj.

1) art. 145 § 1 pkt 1 lit. c P.p.s.a. w związku z art. 7 oraz 75, 76 § 1 i 77 K.p.a. polegające na nieuwzględnieniu skargi mimo dopuszczenia się przez organ naruszenia w toku postępowania administracyjnego przepisów polegającego na nie wyjaśnieniu wszystkich istotnych okoliczności sprawy oraz dokonaniu ustaleń sprzecznych z treścią przedłożonych przez skarżącą w trakcie postępowania dokumentów urzędowych, a w szczególności:

- w trakcie postępowania organ nie wyjaśnił w sposób wystarczający jaki charakter miał odbyty przez skarżącą podczas studiów kurs specjalizacyjny z zakresu języka i literatury angielskiej, a tym samym przyjął iż skarżąca nie posiada kwalifikacji do zajmowania stanowiska nauczyciela języka obcego angielskiego - naruszenie art. 7 oraz 75 i 77 K.p.a.,

- organ uznał, iż skarżąca nie posiada kwalifikacji do zajmowania stanowiska nauczyciela, w tym nauczyciela języka obcego, mimo że skarżąca ukończyła studia wyższe na kierunku filologicznym wraz z wymaganym kursem pedagogicznym oraz legitymuje się ostateczną decyzją nadającą jej stopień nauczyciela mianowanego, uzyskany w trakcie zajmowania stanowiska nauczyciela j ęzyka angielskiego - naruszenie art. 76 § 1 K.p.a.

W konkluzji skargi kasacyjnej wniesiono o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie oraz zasądzenie kosztów postępowania kasacyjnego według norm przepisanych.

W uzasadnieniu skargi kasacyjnej podniesiono m. in., że stopień awansu zawodowego nie dotyczy nauczania danego przedmiotu, nie nadaje się stopnia nauczyciela dyplomowanego matematyki, fizyki czy języka polskiego, lecz określonego typu szkoły, tj. szkoły podstawowej, gimnazjum, szkoły ponadgimnazjalnej, ogólnokształcącej bądź zawodowej, itp. W konsekwencji w ramach postępowania w przedmiocie nadania kolejnego stopnia awansu zawodowego badane są wyłącznie "ogólne" kwalifikacje do pełnienie funkcji nauczyciela, w oderwaniu od warunków szczególnych dotyczących nauczania konkretnego przedmiotu. Stopień awansu zawodowego nie jest bowiem związany z kompetencją do nauczania konkretnego przedmiotu lecz stanowi wyraz rozwoju zawodowego nauczyciela i zwiększenia jego kwalifikacji pedagogicznych.

Reasumując organy administracyjne winny w ramach pierwszej przesłanki wskazanej w art. 9b ust. 1 Karty nauczyciela, tj. spełnienia wymagań kwalifikacyjnych o których mowa w art. 9 ust. 1 pkt 1 oraz ust. 2 i 3 ustawy badać wyłącznie to czy skarżąca spełnia warunki kwalifikacyjne do pełnienia stanowiska nauczyciela w określonym typie szkoły, a nie to czy może nauczać konkretnie języka angielskiego.

Niezależnie od powyższego skarżąca nie zgodziła się z Ministrem oraz Wojewódzkim Sądem Administracyjnym, iż ukończony przez nią w trakcie studiów kurs specjalizacyjny nie daje kwalifikacji do nauczania języka angielskiego. W istocie rzeczy nie był to zwyczajny "poboczny" kurs organizowany dla zainteresowanych studentów lecz w zasadzie druga specjalizacja. Rozstrzygnięcie organu zostało natomiast sformułowane bez wystarczająco dokładnego wyjaśnienia sprawy, a w szczególności bez uzyskania odpowiednich informacji z Wydziału Filologicznego Uniwersytetu Wrocławskiego. Organ II instancji w swojej decyzji nie odniósł się i w ogóle nie analizował charakteru odbytego w trakcie studiów kursu specjalizacyjnego, nie przeprowadził też w toku postępowania wnioskowanych dowodów dotyczących uzyskania szczegółowych danych z Uniwersytetu Wrocławskiego, czy też porównania programu kursu i z programem studiów licencjackich o podwójnej specjalizacji, nie odniósł się również do pisma Dziekana Wydziału Filologicznego Uniwersytetu Wrocławskiego z dn. 29 sierpnia 2012 r. potwierdzającego, że zakończony w roku 1998 kurs dawał kwalifikacje do nauczania języka zachodnioeuropejskiego (angielskiego).

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 183 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, bierze jednak z urzędu pod rozwagę nieważność postępowania, której przesłanki określa § 2 art. 183. Ten ostatni przypadek w sprawie nie zachodzi. W związku z tym Naczelny Sąd Administracyjny dokonał kontroli zaskarżonego wyroku w granicach wyznaczonych przez podstawy skargi kasacyjnej.

W pierwszej kolejności należało poddać analizie przedstawione w skardze kasacyjnej zarzuty procesowe. Sprowadzają się one do niewyjaśnienia charakteru kursu specjalizacyjnego z zakresu języka i literatury angielskiej, którego odbycie zdaniem skarżącej kasacyjnie świadczy o posiadaniu przez nią kwalifikacji do nauki języka angielskiego.

Zgodnie z § 11 ust. 2 rozporządzenia Ministra Edukacji Narodowej z dnia 12 marca 2009r. w sprawie szczegółowych kwalifikacji wymaganych od nauczycieli oraz określenia szkół i wypadków, w których można zatrudnić nauczycieli niemających wyższego wykształcenia lub ukończonego zakładu kształcenia nauczycieli ( Dz. U. z 2015r. poz. 1264 tj. ) kwalifikacje do nauczania języków obcych w przedszkolach, szkołach i placówkach, o których mowa w § 2 ust. 1, § 3, 4 i 9, z wyjątkiem nauczycielskich kolegiów języków obcych, posiada osoba, która:

1) ma kwalifikacje określone w ust. 1 lub

2) ukończyła studia pierwszego stopnia:

a) na kierunku filologia w specjalności danego języka obcego oraz posiada przygotowanie pedagogiczne lub

b) w specjalności danego języka obcego lub lingwistyki stosowanej w zakresie danego języka obcego oraz posiada przygotowanie pedagogiczne, lub

3) ukończyła nauczycielskie kolegium języków obcych w specjalności odpowiadającej danemu językowi obcemu, lub

4) ukończyła studia wyższe na dowolnym kierunku (specjalności) i legitymuje się:

a) świadectwem złożenia państwowego nauczycielskiego egzaminu z danego języka obcego stopnia II, o którym mowa w załączniku do rozporządzenia, lub

b) świadectwem znajomości danego języka obcego w stopniu zaawansowanym lub biegłym, o którym mowa w załączniku do rozporządzenia, oraz posiada przygotowanie pedagogiczne.

W myśl ust. 3 § 11 rozporządzenia kwalifikacje do nauczania języków obcych w przedszkolach, szkołach podstawowych i placówkach, o których mowa w § 4 ust. 1, posiada również osoba, która:

1) ukończyła zakład kształcenia nauczycieli w dowolnej specjalności oraz legitymuje się:

a) świadectwem złożenia państwowego nauczycielskiego egzaminu z danego języka obcego stopnia I lub II, o którym mowa w załączniku do rozporządzenia, lub

b) świadectwem znajomości danego języka obcego w stopniu zaawansowanym lub biegłym, o którym mowa w załączniku do rozporządzenia, oraz posiada przygotowanie pedagogiczne lub

2) legitymuje się świadectwem dojrzałości i świadectwem złożenia państwowego nauczycielskiego egzaminu z danego języka obcego stopnia I lub II, o którym mowa w załączniku do rozporządzenia.

Z ust. 1 § 11 do którego odsyła ust. 2 § 11 rozporządzenia wynika, że kwalifikacje do nauczania języków obcych i innych przedmiotów wykładanych w języku obcym w nauczycielskich kolegiach języków obcych posiada osoba, która ukończyła:

1) studia magisterskie na kierunku filologia w specjalności danego języka obcego lub lingwistyki stosowanej w zakresie danego języka obcego oraz posiada przygotowanie pedagogiczne lub

2) studia wyższe w kraju, w którym językiem urzędowym jest dany język obcy nauczany w kolegium, oraz posiada przygotowanie pedagogiczne.

Skarżąca kasacyjnie ukończyła studia wyższe – filologię słowiańską na Uniwersytecie Wrocławskim. W ramach studiów odbyła kurs specjalizacyjny z zakresu języka i literatury angielskiej.

Jak wynika z powyższego skarżąca nie ukończyła studiów filologicznych o specjalności z języka angielskiego. Oznacza to, że aby uznać kwalifikacje skarżącej do nauczania języka angielskiego musiałaby ona legitymować się dowodem złożenia egzaminu lub świadectwem znajomości języka angielskiego, o którym mowa w załączniku do rozporządzenia. Skarżąca dokumentu takiego nie przedstawiła, zaś zaświadczenie o odbyciu kursu specjalizacyjnego z zakresu języka i literatury angielskiej w rozumieniu obowiązujących przepisów nie stanowi świadectwa znajomości języka angielskiego.

Badanie zatem charakteru zaświadczenia było zbędne. Wspomniane zaświadczenie potwierdza jedynie odbycie przez skarżącą określonego w nim kursu i nie stanowi wymaganego prawem dokumentu potwierdzającego kwalifikacje skarżącej do nauczania języka angielskiego. W świetle obowiązujących przepisów nie ma ono żadnego znaczenia w postępowaniu o nadanie nauczycielowi kolejnego stopnia awansu zawodowego.

Z tych powodów wszystkie procesowe zarzuty skargi kasacyjnej okazały się nieskuteczne.

Zamierzonego skutku nie mógł odnieść również zarzut naruszenia prawa materialnego – art. 9b ust. 1 w zw. z art. 9 ust. 1 pkt. 1 oraz ust. 2 i ust. 3 ustawy Karta Nauczyciela.

Przepis art. 9 ust. 1 pkt 1 Karty Nauczyciela zawiera wymóg odpowiedniego przygotowania pedagogicznego, nie definiuje jednocześnie, jak należy rozumieć to pojęcie. Szczegółową definicję przygotowania pedagogicznego zawiera natomiast § 1 pkt 3 rozporządzenia Ministra Edukacji Narodowej z dnia 12 marca 2009r. Przygotowanie pedagogiczne oznacza więc nabycie wiedzy i umiejętności z zakresu psychologii, pedagogiki i dydaktyki szczegółowej, nauczanych w wymiarze nie mniejszym niż 270 godzin, w powiązaniu ze specjalnością kształcenia oraz pozytywnie ocenioną praktyką pedagogiczną w wymiarze nie mniejszym niż 150 godzin. Powołany przepis wprost wskazuje na konieczność posiadania "odpowiedniego przygotowania pedagogicznego", co w kontekście § 1 pkt 3 rozporządzenia oznacza przygotowanie pedagogiczne "powiązane z kierunkiem (specjalnością) kształcenia". W przypadku nauczyciela języka obcego konieczne jest odpowiednie przygotowanie pedagogiczno-metodyczne właśnie w zakresie nauczania danego języka obcego, obejmujące nie tylko metodykę nauczania tego języka, lecz także wiedzę z zakresu historii i geografii, kultury i literatury przedmiotowego obszaru językowego, gramatykę pedagogiczną oraz psychologię i pedagogikę.

W związku z powyższym nie można podzielić poglądu prezentowanego w skardze kasacyjnej, że obowiązujące przepisy nie wymagają spełnienia wymagań do nauczania konkretnego przedmiotu, a wymagają jedynie spełnienia warunków do zajmowania stanowiska w określonym typie szkoły.

Z tych względów Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 P.p.s.a. orzekł jak w sentencji.