Wyrok WSA w Bydgoszczy, sygn. akt I SA/Bd 724/21
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy
Data orzeczenia: 2022-01-11 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6116 Podatek od czynności cywilnoprawnych, opłata skarbowa oraz inne podatki i opłaty
Hasła tematyczne: Inne
Skarżony organ: Inne
Treść wyniku: uchylono zaskarżoną decyzję
Powołane przepisy: article: art. 123, art. 165 par. 3
journal: Dz.U. 2020 poz 1325
law: Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa - t.j.
article: art. 6h, art. 6c, art.6g
journal: Dz.U. 2020 poz 1439
law: Ustawa z dnia 13 września 1996 r. o utrzymaniu czystości i porządku w gminach - t.j.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Agnieszka Olesińska Sędziowie sędzia WSA Urszula Wiśniewska (spr.) sędzia WSA Tomasz Wójcik po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 11 stycznia 2022 r. sprawy ze skargi K. Ł. na decyzję Inne z dnia [...] września 2021 r. nr [...] w przedmiocie wysokości opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi 1. uchyla zaskarżaną decyzję, 2. zasadza od Inne na rzecz K. Ł. kwotę 100 zł (sto) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.


UZASADNIENIE

Decyzją z dnia [...] września 2021 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze [...] utrzymało w mocy decyzję Burmistrza [...] z dnia [...] czerwca 2021 r. w przedmiocie określenia K. Ł. ("Skarżąca", "Strona") oraz W. Ł. współwłaścicielom domku letniskowego lub innej nieruchomości wykorzystywanej na cele rekreacyjno-wypoczynkowe położonej w miejscowości K. wysokości opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi.

W uzasadnieniu SKO podało, że organ pierwszej instancji zakwalifikował budynek znajdujący się na terenie nieruchomości nr [...] położonej w miejscowości K. i będący własnością K. Ł. i W. Ł. (dane ustalono na podstawie wpisów w księdze wieczystej nr [...]) jako domek letniskowy lub inną nieruchomość przeznaczoną do celów rekreacyjno-wypoczynkowych. Za taką kwalifikacją przemawia określony w rejestrze gruntów i budynków rodzaj nieruchomości oznaczony symbolem Bi czyli inne tereny zabudowane i rodzaj budynku tj. pozostały budynek niemieszkalny. Zgodnie z w/wym. rejestrem jest to budynek murowany, o pow. 26 m2 (organ pierwszej instancji w zaskarżonej decyzji podał, że powierzchnia domku wynosi 44,66 m2). K. Ł. nie zakwestionowała kwalifikacji budynku posadowionego na działce nr [...] w [...] jako domku letniskowego lub nieruchomości o charakterze rekreacyjno-wypoczynkowym. Wobec powyższego organ wskazał, iż skoro na terenie nieruchomości znajduje się budynek rekreacyjno-wypoczynkowy to przepisy ustawy z dnia 13 września 1996r. o utrzymaniu czystości i porządku w gminach (Dz. U. z 2020r. poz. 1439, dalej jako: "u.p.c.g.") zarówno w brzmieniu obowiązującym w latach poprzednich jak i obecnie nakazują przyjęcie ryczałtowej stawki opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi za dany rok. Z mocy ustawy wysokość opłaty w tym przypadku nie zależy bowiem ani od ilości przebywających osób, ani od okresu przebywania na tej nieruchomości. Budynek będący własnością K. Ł. i W. Ł. posadowiony na działce w [...] jest budynkiem rekreacyjno-wypoczynkowym, zatem dla celów naliczania opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi nie ma znaczenia czas wykorzystywania nieruchomości w danym roku kalendarzowym. Okoliczność czy zainteresowana przebywa na terenie nieruchomości, na której znajduje się domek letniskowy przez cały rok lub tylko przez kilka dni w roku, pozostaje bez wpływu na stan sprawy.

Organ wskazał, że obowiązujące do [...] czerwca 2019 r. brzmienie art. 6j ustawy o utrzymaniu czystości i porządku w gminach ustalało ryczałtową opłatę od nieruchomości, na których znajdują się domki letniskowe, lub innych nieruchomości wykorzystywanych na cele rekreacyjno-wypoczynkowe, wykorzystywanych jedynie przez część roku. Nie oznaczało to jednak takiej sytuacji, w której ryczałtowa opłata była naliczana jedynie od tych domków letniskowych, z których korzystano jedynie przez część roku. Od 9 czerwca 2019 r. wprowadzono zmiany do art. 6j ustawy oraz dodano art. 6i ust. 3b. Oba przepisy mają charakter doprecyzowujący i eliminujący ewentualne wątpliwości. Zatem uszczegółowiono, że obowiązek ponoszenia opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi powstaje w przypadku nieruchomości, na której znajduje się domek letniskowy, i innej nieruchomości wykorzystywanej na cele rekreacyjno-wypoczynkowe – za rok bez względu na długość okresu korzystania z nieruchomości. W przypadku nieruchomości, na której znajduje się domek letniskowy, lub innej nieruchomości wykorzystywanej na cele rekreacyjno-wypoczynkowe, rada gminy uchwala ryczałtową stawkę opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi nie wyższą niż 10% przeciętnego miesięcznego dochodu rozporządzalnego na 1 osobę ogółem – za rok od nieruchomości, na której znajduje się domek letniskowy, lub od innej nieruchomości wykorzystywanej na cele rekreacyjno-wypoczynkowe.

Ustosunkowując się do zarzutu Strony w przedmiocie złożonej przez nią deklaracji dotyczącej opłaty za gospodarowanie odpadami, organ podał, że w dniu [...] maja 2020 r. zainteresowana rzeczywiście złożyła deklarację, ale deklaracja ta dotyczy roku 2020 r. Natomiast K. Ł. nie udowodniła, aby przed 2020 r. składała deklaracje w przedmiocie opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi. Takich deklaracji brak w aktach sprawy. Zainteresowana nie wykazała również aby dokonała opłat za 2016 i 2017 (z akt wynikają opłaty za 2018 i 2019 r., które zostały uiszczone w wysokości po [...] zł za dany rok). Kolegium podkreśliło, że na podstawie art. 6h i 6i u.c.p.g to właśnie na właścicielach nieruchomości, na których powstają odpady z mocy prawa ciąży obowiązek uiszczania opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi. Z art. 6m ust. 1, 1a i ust. 1d u.c.p.g. wynika, że podstawą wymiaru opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi jest deklaracja, którą powinien złożyć zobowiązany do opłaty. Powołane przepisy wskazują, że deklaracja w sprawie opłaty za gospodarowanie odpadami wywiera skutki prawne obejmujące okres od daty jej złożenia. Za ten okres stosownie do art. 6m ust. 1d u.c.p.g. obowiązuje stawka opłaty wynikająca z deklaracji. Podanie w deklaracji danych niezgodnych ze stanem rzeczywistym nie uniemożliwia poboru opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi w prawidłowej wysokości, gdyż na podstawie art. 60 ust. 1 u.c.p.g. organ może określić prawidłową wysokość stawki, gdy w deklaracji zostaną podane informacje mające wpływ na wysokość opłaty, niezgodne ze stanem rzeczywistym. Na podstawie powołanego przepisu organ może określić wysokość opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi także w sytuacji, gdy zobowiązany do uiszczania tej opłaty nie złożył deklaracji. We wskazanych przypadkach (niezłożenie deklaracji, podanie w deklaracji danych niezgodnych ze stanem rzeczywistym) decyzja wydana na podstawie art. 60 ust. 1 u.c.p.g. zastępuje deklarację i stanowi akt administracyjny będący podstawą poboru opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi. W świetle powyższych wniosków okres sprzed złożenia deklaracji, w którym po stronie zainteresowanej stosownie do art. 6h i 6i u.c.p.g. istniał obowiązek uiszczania opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi jest okresem objętym zakresem art. 60 ust. 1 u.c.p.g., za który nie złożono deklaracji pomimo istnienia takiego obowiązku. W tej sytuacji stosownie do art. 60 ust. 1 u.c.p.g. organ jest uprawniony do wydania decyzji określającej wysokość opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi należnej w okresie, w którym istniał obowiązek jej uiszczenia i w którym podmiot zobowiązany do uiszczania tej opłaty nie złożył deklaracji.

Odnosząc się do zarzutu dotyczącego wysokości naliczonej opłaty SKO zaznaczyło, że stosownie do art. 6k u.c.p.g. stawki opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi określa rada gminy. Rada gminy, określając stawki opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi, bierze pod uwagę: liczbę mieszkańców zamieszkujących daną gminę; ilość wytwarzanych na terenie gminy odpadów komunalnych; koszty funkcjonowania systemu gospodarowania odpadami komunalnymi, o których mowa w art. 6r ust. 2-2b i 2d; przypadki, w których właściciele nieruchomości wytwarzają odpady nieregularnie, w szczególności to, że na niektórych nieruchomościach odpady komunalne powstają sezonowo.

Rada Miejska w [...] określiła w drodze uchwał opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi w latach 2016-2019, a organ pierwszej instancji prawidłowo w decyzji ustalił zainteresowanej wysokość opłat na podstawie tych uchwał. Uchwały Rady Miejskiej w [...] pozostają nadal w obrocie prawnym, a zatem brak jest podstaw prawnych do kwestionowania postanowień w nich zawartych. Kolegium podkreśliło, że wyrok WSA w Bydgoszczy z 7 lipca 2020 r. (I SA/Bd 762/19), który stwierdził nieważność jednej z uchwał Rady Miejskiej w [...] nadal nie jest prawomocny. Nawet po wydaniu nieprawomocnego wyroku przez Wojewódzki Sąd Administracyjny stwierdzającego nieważność uchwały Rady Miejskiej w [...] ten akt prawa miejscowego nadal pozostaje w obrocie prawnym i stanowi podstawę prawną rozstrzygnięć wydawanych w sprawach indywidualnych. Do momentu prawomocnego wyeliminowania tej uchwały z systemu aktów prawnych kształtuje ona więc – jako akt prawa miejscowego – zasady wysokości opłat za gospodarowanie odpadami komunalnymi.

Na marginesie SKO dodało, że obowiązek ponoszenia opłat za gospodarowanie odpadami komunalnymi wynika z ustawy o utrzymaniu czystości i porządku w gminach. Opłata ta nie jest świadczeniem wzajemnym uiszczanym za wykonaną przez gminę usługę, lecz wynika z ustawowego obowiązku partycypowania przez właścicieli nieruchomości w kosztach gospodarowania odpadami komunalnymi ponoszonymi przez gminę, na terenie której położona jest nieruchomość. Jednakże w sytuacji, gdy odpady nie są w ogóle odbierane, to ma wówczas zastosowanie art. 6s ustawy o otrzymaniu czystości i porządku w gminach. Zgodnie z tym przepisem w przypadku gdy gmina nie realizuje obowiązku odbierania odpadów komunalnych od właścicieli nieruchomości, właściciel nieruchomości jest obowiązany do przekazania odpadów komunalnych, na koszt gminy, podmiotowi odbierającemu odpady komunalne od właścicieli nieruchomości, wpisanemu do rejestru działalności regulowanej, o którym mowa w art. 9b ust. 2. Natomiast jeśli obowiązek odbioru odpadów jest wykonywany, lecz nie w sposób oczekiwany przez właścicieli nieruchomości, albo gdy właściciele stwierdzą nieprawidłowości w odbiorze odpadów komunalnych leżących po stronie przedsiębiorstwa wywozowego (przedsiębiorcy prowadzącego działalność regulowaną w zakresie odbioru odpadów komunalnych), to w tej sytuacji należy zwrócić się do burmistrza, jako organu wykonawczego, którego obowiązkiem jest czuwanie nad prawidłową realizacją uchwał, w tym regulaminu i harmonogramu odbioru odpadów. W ramach realizacji uchwał, Burmistrz organizuje przetargi na odbiór bądź na odbiór i zagospodarowanie odpadów, a także czuwa nad umowami zawartymi z przedsiębiorcami realizującymi powierzone im zadania. W związku z tym wszelkie nieprawidłowości w zakresie gospodarki odpadami, np. brak odpowiednich pojemników, nie realizowanie harmonogramu odbioru, niewłaściwe wykonywanie usług, należy zgłaszać do burmistrza, a w przypadku braku jego reakcji, do rady gminy.

W skardze do Sądu Skarżąca wniosła o uchylenie decyzji SKO i poprzedzającej ją decyzji Burmistrza [...]. Strona podkreśla przede wszystkim, że gmina nie odbiera śmieci, a żąda za ten odbiór zapłaty. Jej zdaniem nie można nakładać opłat za gospodarowanie odpadami komunalnymi bez istnienia po stronie gminy obowiązku odbierania odpadów. Skarżąca wskazała na art. 1, art. 3 ust 1 i ust 2 pkt 3, art. 6c ust. 1 i art. 6h ustawy z dnia 13 września 1996 r. o utrzymaniu czystości i porządku w gminach, zgodnie z którymi do obowiązkowych zadań własnych gmin należy utrzymanie czystości i porządku w gminach, a wykonując to zadanie gminy obejmują wszystkich właścicieli nieruchomości na terenie gminy systemem gospodarowania odpadami komunalnymi, co polega m.in. na zorganizowaniu odbierania odpadów komunalnych od właścicieli nieruchomości. Obowiązek opłat w odniesieniu do działek letniskowych nie istnieje z mocy samej ustawy, lecz powstaje dopiero wtedy, gdy rada gminy podejmie stosowną uchwałę, zgodnie z art.6c ust.2 ustawy u.c.p.g. Organy obu instancji przytaczają uchwały podjęte przez Radę Miejską w [...] na dowód istnienia obowiązku ponoszenia opłat za śmieci, ale pomijają fakt, że już w tytułach uchwał zapisany jest również obowiązek gminy odbierania tych śmieci od właścicieli. W ocenie Skarżącej gmina nie wywiązuje ze swoich obowiązków – nie odbiera odpadów od właścicieli nieruchomości, ale burmistrz [...] nie wyjaśnił powodów tego stanu rzeczy, SKO także tego nie ustaliło, a ponadto wbrew zapisom uchwał Rady Miejskiej SKO uznało, że opłata nie jest świadczeniem wzajemnym. Tymczasem opłata za odbiór odpadów jest co prawda daniną publicznoprawną, ale o charakterze niepodatkowym i w przeciwieństwie do podatków nie korzysta z przymiotu nieekwiwalentności. Gdyby było inaczej opłata ta byłaby dodatkowym podatkiem od nieruchomości. SKO przerzuca na obywatela odpowiedzialność za brak realizacji przez gminę podjętych uchwał, zgodnie z ich treścią. Tymczasem w państwie prawa organ nadzoru winien dyscyplinować obie strony postępowania w zakresie wypełniania obowiązków. Dodała, że jeśli [...] o samą wysokość opłat wskazanych w uchwałach, SKO również nie zajęło stanowiska. W ocenie Skarżącej wyrok WSA w Bydgoszczy z dnia 7 lipca 2020r.(I SA/Bd 762/19) unieważniający jedną z uchwał Rady Miejskiej w [...], chociaż nieprawomocny, zawiera jednak argumentację, nad którą SKO powinno się pochylić przy ocenie niniejszej sprawy. Ustalona przez gminę opłata za śmieci w 2019 r. rożni się o 100% od opłaty za rok 2018 jak i za rok 2020, a uzasadnienia dla tej sytuacji ze strony organu brak. Już to świadczy o jej dowolnym ustaleniu. Zdaniem Skarżącej zawarta w skarżonych decyzjach opłata za śmieci za 2019 r., w wysokości [...] zł jest niezgodna z ustawą o utrzymaniu czystości i porządku w gminach . SKO przytoczyło w skarżonej decyzji przepisy tej ustawy, według których stawka za rok od nieruchomości, na której znajduje się domek letniskowy, powinna być nie wyższa niż 10% przeciętnego dochodu rozporządzalnego na 1 osobę. W 2019 r. dochód ten wynosił [...] zł. Opłata nie powinna zatem przekraczać [...] zł. SKO przytoczyło przepis, lecz go nie zastosowało – nie ma w decyzji słowa wyjaśnienia ani żadnego komentarza. Ryczałtowa opłata za odpady funkcjonowała od dawna. Skarżąca podała, że przez lata otrzymywała co roku "Zawiadomienie" o wysokości opłaty i opłacała wskazaną kwotę. Ostatnio wskazana kwota wynosiła [...] zł. Ponieważ żadne "nowe" zawiadomienie nie zostało przesłane, w kolejnych latach płaciła po [...] zł (za 2016, 2017, 2018, 2019 r.) razem [...] zł. Dopiero w lutym 2020 r. Skarżąca otrzymała niezrozumiałe wezwanie do doręczenia deklaracji. W piśmie nie było żadnej informacji, że są jakieś zaległości w opłatach. Ponieważ Skarżąca zmieniła adres swojego pobytu złożyła deklarację ze zmienionym adresem i wysokością opłaty wskazaną przez organ. Zgodnie z ustawą art.6m ust. 1 - pierwsza deklaracja winna być złożona gdy rozpoczyna się generowanie odpadów co odbyło się dawno temu i od tego czasu przez lata była wnoszona ryczałtowa opłata za śmieci. Do naliczenia i poboru tej opłaty organowi potrzebne były następujące dane: adres, numer [...] przeznaczenie nieruchomości, imię i nazwisko właściciela oraz jego adres zamieszkania. Dane te są i były od lat w posiadaniu gminy. Natomiast wysokość opłaty nie mogła być "deklarowana" przez właściciela nieruchomości, gdyż w przypadku ryczałtu to organ ustala jej wysokość. Dlatego stwierdzenie w decyzji SKO, że "podstawą wymiaru opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi jest deklaracja" nie ma racji bytu w tym konkretnym przypadku, gdy opłata jest ryczałtowa. Skarżąca nie miała obowiązku składania nowej deklaracji, gdyż po jej stronie nie nastąpiły żadne zmiany stanu faktycznego nieruchomości, której jest współwłaścicielem. To gmina nie powiadomiła o zmienionej wysokości ryczałtu, mimo, że jak wynika z art. 6m ust. 2 pkt 2a u.c.p.g., powinna to zrobić w przypadku uchwalenia nowej stawki opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi. W takim przypadku właściciel nieruchomości nie jest obowiązany do złożenia nowej deklaracji i uiszcza opłatę za gospodarowanie odpadami komunalnymi w wysokości podanej w zawiadomieniu. Zawiadomienie zawiera pouczenie, że stanowi podstawę do wystawienia tytułu wykonawczego. Takiego nowego zawiadomienia Skarżąca nie otrzymała, a kwoty wpłacone za poszczególne lata, na podstawie ostatniego otrzymanego zawiadomienia, gmina zaksięgowała według swojego uznania. Zamiast wykonać obowiązki nałożone ustawą, Burmistrz [...] po 4 latach wszczął postępowanie, w którym dopiero teraz wskazał kwoty ryczałtu. Reasumując Skarżąca stwierdziła, że organy obu instancji naruszyły przepisy postępowania poprzez brak wyjaśnienia wszystkich okoliczności sprawy, a w szczególności braku realizacji obowiązku odbierania odpadów od właścicieli nieruchomości przez gminę oraz dowolnego ustalania opłat; naruszyły także przepisy ustawy o utrzymaniu czystości i porządku w gminach poprzez ich niezastosowanie przy rozpatrywaniu niniejszej sprawy.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując swoją argumentację w sprawie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy zważył, co następuje.

Na wstępie zaznaczenia wymaga, że wyrok wydano na posiedzeniu niejawnym, w trybie określonym w art. 15zzs4 ust. 3 ustawy o COVID-19, w brzmieniu nadanym ustawą z dnia 28 maja 2021 r. o zmianie ustawy – Kodeks postępowania cywilnego oraz niektórych ustaw (Dz. U. poz. 1090). Zgodnie z nim, przewodniczący może zarządzić przeprowadzenie posiedzenia niejawnego, jeżeli uzna rozpoznanie sprawy za konieczne, a przeprowadzenie wymaganej przez ustawę rozprawy mogłoby wywołać nadmierne zagrożenie dla zdrowia osób w niej uczestniczących i nie można przeprowadzić jej na odległość z jednoczesnym bezpośrednim przekazem obrazu i dźwięku. Na posiedzeniu niejawnym w tych sprawach sąd orzeka w składzie trzech sędziów. Zarządzeniem Przewodniczącego Wydziału skierowano sprawę do rozpoznania na posiedzeniu niejawnym. Skarżąca została poinformowana o skierowaniu sprawy na posiedzenie niejawne, o dostępie do informacji o sprawie w wykazie spraw sądowych e-Wokanda pod wskazanym adresem oraz o możliwości wypowiedzenia się w sprawie w terminie 10 dni od dnia doręczenia pisma.

Sąd administracyjny bada zgodność zaskarżonej decyzji organu odwoławczego z punktu widzenia jej legalności, tj. zgodności tej decyzji z przepisami powszechnie obowiązującego prawa. Z brzmienia art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U. z 2019 r., poz. 2325 ze zm., dalej jako: "p.p.s.a."), wynika, że zaskarżona decyzja powinna ulec uchyleniu wtedy, gdy sąd stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania lub inne naruszenie przepisów postępowania, jeśli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy. Na podstawie art. 134 § 1 p.p.s.a., sąd nie jest związany zarzutami i wnioskami oraz powołaną podstawą prawną. Oceniając zaskarżoną decyzję z punktu widzenia jej zgodności z prawem stwierdzić należy, że zaskarżona decyzja narusza prawo w stopniu nakazującym wyeliminowanie jej z obrotu prawnego aczkolwiek z innych przyczyn niż wskazane w skardze.

Sąd rozpoznając wniesioną skargę, w oparciu o załączone do niej akta administracyjne, w pierwszej kolejności bada prawidłowość zastosowania w postępowaniu administracyjnym przepisów proceduralnych. Niewadliwe stosowanie przez organy orzekające w sprawie przepisów procesowych wpływa nie tylko na prawidłowość ustalenia stanu faktycznego w sprawie, co nie pozostaje bez wpływu na ocenę zastosowanych w sprawie norm prawa materialnego ale również w ogóle na możliwość dokonania przez organ merytorycznej oceny rozpatrywanej sprawy.

Przedmiotem skargi wniesionej do sądu – co istotne z punktu widzenia niniejszej sprawy - jest decyzja SKO z [...] września 2021r. utrzymująca w mocy decyzję Burmistrza [...] określająca małżonkom K. Ł. i W. Ł. wysokość rocznej opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi za 2016r., 2017r., 2018r. i 2019r. od domku letniskowego lub innej nieruchomości wykorzystywanej na cele rekreacyjno-wypoczynkowe. Na wstępie należy podkreślić, że niezbędnym elementem każdego postępowania prowadzonego przez organy administracji publicznej jest ustalenie stron, o których prawach organ administracyjny orzeka w danym postępowaniu. Z art. 6q ustawy o utrzymaniu czystości i porządku w gminach wynika, że w sprawach dotyczących opłat za gospodarowanie odpadami komunalnymi stosuje się przepisy ustawy z 29 sierpnia 1997r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2020 r., poz. 1325, ze zm., dalej jako: "O.p."). Odesłanie to powoduje, że zastosowanie znajdują także zasady rządzące postępowaniem podatkowym. Jedną z podstawowych zasad postępowania podatkowego jest natomiast zasada czynnego udziału strony w postępowaniu podatkowym, wyrażona w art. 123 § 1 O.p. zgodnie z którą organy podatkowe obowiązane są zapewnić stronom czynny udział w każdym stadium postępowania, a przed wydaniem decyzji umożliwić im wypowiedzenie się co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań. Z powołanej zasady wynika m.in. obowiązek organu ustalenia z urzędu stron danego postępowania, powiadomienia stron o wszczęciu postępowania, a także doręczenia wszystkim podmiotom będącym stronami w sprawie wydanych rozstrzygnięć. Obowiązek ten - co istotne - istnieje od momentu wszczęcia postepowania do chwili doręczenia decyzji organu odwoławczego (vide. wyrok WSA w Warszawie z 31 października 2018 r., sygn. akt III SA/Wa51/18). Zgodnie zaś z treścią art. 211 O.p., organ doręcza stronom na piśmie lub za pomocą środków komunikacji elektronicznej zapadłą w sprawie decyzję. W świetle powyższego, kwestią pierwszorzędna było zatem ustalenie stron postępowania zmierzającego do określenia opłaty za gospodarowanie opłatami komunalnymi.

Zgodnie z art. art. 6h w zw. z art. 6c u.c.p.g., opłatę za gospodarowanie odpadami komunalnymi obowiązani są ponosić na rzecz gminy właściciele nieruchomości, na których zamieszkują mieszkańcy. Przez właścicieli ww. ustawa rozumie także współwłaścicieli, użytkowników wieczystych oraz jednostki organizacyjne i osoby posiadające nieruchomości w zarządzie lub użytkowaniu, a także inne podmioty władające nieruchomością (art. 2 ust. 1 pkt 4 u.c.p.g.). Zatem nawet fakt niezamieszkiwania współwłaściciela na nieruchomości – w świetle ustawy o utrzymaniu czystości i porządku w gminach – nie zwalnia go z obowiązków nałożonych tą ustawą, także z obowiązku uiszczenia opłaty.

W niniejszej sprawie bezsporne jest, że postępowanie w zakresie ustalenia zobowiązania w opłacie za gospodarowanie odpadami komunalnymi na nieruchomości położonej w miejscowości K., działka numer [...] za lata 2016 – 2019, zostało wszczęte wobec W. Ł. i K. Ł., co potwierdzają postanowienia o wszczęciu postępowania z [...] kwietnia 2021r. Ww. byli również adresatami decyzji organu I instancji z dnia [...] czerwca 2021r. Każdemu z osobna, została ona też doręczona. Odwołanie od ww. decyzji wniosła jedynie K. Ł.. Nie oznacza to jednak, że jej małżonek z tego powodu utracił status strony także w postępowaniu odwoławczym. Tymczasem, postępowanie przed organem odwoławczym było prowadzone jedynie wobec Skarżącej. Współwłaściciel nieruchomości w osobie jej męża nie został powiadomiony o toczącym się postępowaniu odwoławczym, nie została jemu też doręczona decyzja organu II instancji. Powyższe - zdaniem Sądu - doprowadziło do naruszenia art. 123, art. 165 § 3a oraz art. 211 w zw. z art. 235 O.p., gdyż to na organach podatkowych spoczywał obowiązek powiadomienia pozostałych osób będących stronami w sprawie o wniesionym odwołaniu i prowadzenia postępowania z ich udziałem oraz doręczenia im orzeczenia.

Dodatkowo Sąd uznał za konieczne zauważyć, że skarga kasacyjna od wyroku tut. Sądu z dnia 07 lipca 2020r. sygn. akt I SA/Bd stwierdzającego nieważność § 2 uchwały Rady Miejskiej w [...] z dnia [...] listopada 2018r. nr [...] została oddalana przez Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 29 wrzesnia 2021r. sygn. akt III FSK 2631/21. Ta okoliczność była też podstawą do odmowy zawieszenia postępowania przed tut. Sądem.

Przy ponownym rozpoznaniu sprawy rolą organu będzie zatem umożliwienie czynnego udziału w postępowaniu współwłaścicielowi nieruchomości położonej w [...] tj. W. Ł. oraz przeprowadzenie postępowania odwoławczego zgodnie z zasadami określonymi w Ordynacji podatkowej z uwzględnieniem wskazanych powyżej prawomocnych wyroków sądu w przedmiocie uchwały Rady Miejskiej w [...] z dnia [...] listopada 2018r. nr [...].

W tym stanie rzeczy, Sąd na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. uchylił zaskarżoną decyzję. O kosztach orzeczono na podstawie art. 205 § 1p.p.s.a.