Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt VII SA/Wa 1093/21
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2021-10-14 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6010 Pozwolenie na budowę, użytkowanie obiektu lub jego części,  wykonywanie robót budowlanych innych niż budowa obiektu, prz
Hasła tematyczne: Budowlane prawo
Skarżony organ: Minister Rozwoju, Pracy i Technologii
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 11b ust 1, 11d ust. 1, 11f ust 1, art. 12 ust 1, art. 13 ust 2, art. 31 ust 2
journal: Dz.U. 2018 poz 1474
law: Ustawa z dnia 10 kwietnia 2003 r. o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg publicznych - tekst jedn.
article: art. 89 ust1, art. 90 ust. 1i 8
journal: Dz.U. 2018 poz 2081
law: Ustawa z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz  o ocenach oddziaływania na środowisko - tekst jedn.
article: art. 40 ust 3, 3a
journal: Dz.U. 2017 poz 2101
law: Ustawa z dnia 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne - tekst jedn.
article: art. 26 ust 1
journal: Dz.U. 2016 poz 1899
law: Ustawa z dnia 16 lutego 2007 r. o zapasach ropy naftowej, produktów naftowych i gazu ziemnego oraz zasadach postępowania w sytuacjach  zagrożenia bezpieczeństwa paliwowego państwa i zakłóceń na rynku naftowym - tekst jedn.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Tomasz Janeczko, , Asesor WSA Elżbieta Granatowska (spr.), Sędzia WSA Mirosław Montowski, Protokolant Specjalista Piotr Bibrowski, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 14 października 2021 r. sprawy ze skarg Z. M., H. M. oraz A. J., T. J., M. J., M. J. i H. M. G. na decyzję Ministra Rozwoju, Pracy i Technologii z dnia [...] marca 2021 r. znak [...] w przedmiocie zezwolenia na realizację inwestycji drogowej oddala skargi


UZASADNIENIE

Decyzją z dnia [...] marca 2021 r. znak: [...], Minister Rozwoju, Pracy i Technologii, po rozpatrzeniu odwołań T. M., R. Z., B. Z., R. R., A. R., K. W., H. M. G., A. J., T. J., M. J., M. J., A. O., Z. S., M. N., E. Z., Z. Z., A. K., B. P., G. K., [...]sp. z o.o. z siedzibą w W., Z. M., J. G., P. G., M. G., J. G., M. M., T. R., Zarządcy [...] S.A. w restrukturyzacji z siedzibą w Z. - doradcy restrukturyzacyjnego K. G., B. I. oraz po zapoznaniu się z odwołaniem S. M., uchylił w części i orzekającą w tym zakresie co do istoty sprawy (pkt l-llI decyzji), a w pozostałej części (pkt IV decyzji) utrzymał w mocy decyzję Wojewody [...] Nr [...] z dnia [...] sierpnia 2019 r. znak: [...] o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej pn.: "Budowa [...] wylotu z W. drogi ekspresowej [...] na odcinku od węzła [...] na [...] [...] W. do [...] G. - Odcinek "A" od węzła "[...]" (bez węzła) do węzła "L." (z węzłem) o długości odcinka ok. 6,64 km", oraz umorzył postępowanie odwoławcze w zakresie odwołania S.M. (pkt V decyzji).

Do wydania zaskarżonej decyzji doszło w następujących okolicznościach faktycznych i prawnych sprawy.

Generalny Dyrektor Dróg Krajowych i Autostrad wystąpił do Wojewody [...] z wnioskiem z dnia [...] czerwca 2018 r., uzupełnionym i skorygowanym w trakcie prowadzonego postępowania, o wydanie decyzji o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej dla inwestycji pn.: "Budowa [...] wylotu z W. drogi ekspresowej [...] na odcinku od węzła [...] na [...] [...] W. do [...] G. - Odcinek "A" od węzła "[...]" (bez węzła) do węzła "L." (z węzłem) o długości odcinka ok. 6,64 km". Po przeprowadzeniu postępowania w sprawie tego wniosku, Wojewoda [...] wydał w dniu [...] sierpnia 2019 r. decyzję Nr [...] oraz nadał jej rygor natychmiastowej wykonalności. Decyzja Wojewody [...] została następnie sprostowana postanowieniem Wojewody [...] z dnia [...] sierpnia 2019 r.

Decyzją z dnia [...]marca 2021 r., po rozpoznaniu odwołań wskazanych wyżej podmiotów, Minister Rozwoju Pracy i Technologii na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 k.p.a. uchylił w części decyzję organu I instancji i orzekł w tym zakresie co do istoty sprawy (pkt l-llI decyzji), na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. w pozostałej części utrzymał w mocy decyzję organu I instancji (pkt IV decyzji) oraz na podstawie art. 138 § 1 pkt 3 k.p.a. umorzył postępowanie odwoławcze w zakresie odwołania S.M. (pkt V decyzji).

W uzasadnieniu decyzji Minister wskazał, iż Generalny Dyrektor Dróg Krajowych i Autostrad, zwany dalej "inwestorem", wystąpił do Wojewody [...] z wnioskiem z dnia [...] czerwca 2018 r., uzupełnionym i skorygowanym w trakcie prowadzonego postępowania. Inwestor wniósł także o nadanie decyzji rygoru natychmiastowej wykonalności, uzasadniając konieczność jego nadania interesem gospodarczym i społecznym oraz wniósł o ponowne przeprowadzenie oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko. Zgodnie z art. 11d ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 10 kwietnia 2003 r. o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg publicznych (Dz. U. z 2018 r., poz. 1474, dalej jako "specustawa drogowa"), do wniosku załączono mapę w skali 1:1000, na której przedstawiono proponowany przebieg drogi, z zaznaczeniem terenu niezbędnego dla obiektów budowlanych oraz istniejące uzbrojenie terenu. Ponadto, przedstawiono analizę powiązania drogi z innymi drogami publicznymi, dołączono mapy zawierające projekty podziałów nieruchomości, oraz określono zmiany w dotychczasowej infrastrukturze zagospodarowania terenu, określono nieruchomości lub ich części, które planowane są do przejęcia na rzecz Skarbu Państwa, oraz określono nieruchomości lub ich części, z których korzystanie będzie ograniczone. Zgodnie z art. 11d ust. 1 pkt 5 specustawy drogowej, do wniosku inwestor dołączył projekt budowlany wraz z opiniami, uzgodnieniami, pozwoleniami oraz dokumentami wymaganymi przepisami szczególnymi.

Inwestor dołączył wymagane opinie, o których mowa w art. 11b ust. 1 oraz art. 11d ust. 1 pkt 8 specustawy drogowej, bądź dowody potwierdzające doręczenie wystąpień o ich wydanie, w przypadku ich niewydania, co należało potraktować jako brak zastrzeżeń do wniosku. Ponadto, inwestor dołączył również wymagane przepisami odrębnymi akty administracyjne, m.in.

- decyzję Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w W. z dnia [...] kwietnia 2011 r., określającą środowiskowe uwarunkowania zgody na realizację przedsięwzięcia polegającego na budowę południowego wylotu z W. drogi ekspresowej [...] w kierunku G. według wariantu "II" z przebiegiem trasy w pobliżu miejscowości A. według podwariantu "C",

- decyzję Generalnego Dyrektora Ochrony Środowiska z dnia [...] stycznia 2015 r., uchylającą w części i umarzającą w tym zakresie postępowanie organu I instancji, uchylającą w części i orzekającą w tym zakresie co do istoty sprawy, a w pozostałej części utrzymującą w mocy decyzję o środowiskowych uwarunkowaniach RDOŚ,

- decyzję Generalnego Dyrektora Ochrony Środowiska z dnia [...] kwietnia 2017 r. w przedmiocie zmiany decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach RDOŚ, zmienionej w części decyzją o środowiskowych uwarunkowaniach GDOŚ,

- decyzję Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w W. z dnia [...]grudnia 2018 r., znak: [...], stwierdzająca brak potrzeby przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko dla przedsięwzięcia pn.: «Budowa fragmentów sieci infrastruktury kanalizacyjnej, elektrycznej, energoelektrycznej, drenarskiej, teletechnicznej, wodociągowej, zjazdów, pompowni, ogrodzenia drogi, rowów drogowych, konserwacji i przebudowy rowów melioracyjnych, ściany oporowej, budowy fragmentów nawierzchni łącznic, zbiorników retencyjnych, fragmentu nasypów drogowych, na odcinku A od węzła [...] (bez węzła) do węzła L. (z węzłem o długości odcinka ok. 6,64 km) dla "Projektu i budowy południowego wylotu z W. drogi ekspresowej [...] na odcinku od węzła [...] na [...] [...] W. do [...] G.,

- postanowienie Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w W. z dnia [...] czerwca 2019 r. uzgadniającym realizację przedsięwzięcia i określającym warunki jego realizacji, zwanym dalej "postanowieniem uzgadniającym", sprostowanym postanowieniem z dnia [...] lipca 2019 r.,

- decyzje Dyrektora Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej w W. Państwowego Gospodarstwa Wodnego Wody Polskie z dnia [...] lipca 2018 r., z dnia [...]lipca 2018 r., z dnia [...]sierpnia 2018 r., z dnia [...]sierpnia 2018 r. w przedmiocie udzielenia pozwolenia wodnoprawnego,

- postanowienia Wojewody [...] nr [...]z dnia [...]czerwca 2018 r. i nr [...]z dnia [...]marca 2019 r. w przedmiocie udzielenia zgody na odstępstwo od przepisów techniczno-budowlanych.

Stosownie do art. 11d ust. 7a specustawy drogowej, inwestor załączył wynik audytu bezpieczeństwa ruchu drogowego, o którym mowa w art. 24I ust. 1 ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych (Dz. U. z 2020 r. poz. 470) oraz uzasadnienie zarządcy drogi, o którym mowa w art. 24I ust. 4 ustawy o drogach publicznych. Analizując złożony przez inwestora wniosek, organ odwoławczy uznał, że zawiera on wszystkie elementy wskazane w art. 11b oraz art. 11d ust. 1 specustawy drogowej.

Następnie organ odwoławczy poddał kontroli przeprowadzone przez Wojewodę [...] postępowanie w sprawie wydania decyzji o zezwoleniu na realizację przedsięwzięcia i stwierdził, że organ poinformował strony o wszczętym postępowaniu, podał jego podstawę prawną, poinformował strony o możliwości zapoznania się z aktami sprawy, a także o miejscu, w którym strony mogą zapoznać się z tą dokumentacją, a zatem należycie i wyczerpująco poinformował strony o okolicznościach faktycznych i prawnych, będących przedmiotem postępowania administracyjnego, które mogły mieć wpływ na ustalenie ich praw i obowiązków. Wojewoda [...] pismem z dnia [...]listopada 2018 r. zawiadomił wnioskodawcę oraz właścicieli i użytkowników wieczystych nieruchomości objętych wnioskiem o wszczęciu postępowania w sprawie wydania decyzji o zezwoleniu na realizację przedmiotowej inwestycji, wysyłając zawiadomienia na adresy wskazane w katastrze nieruchomości. Pozostałe strony postępowania zostały poinformowane o powyższym w drodze obwieszczeń. W przedmiotowym obwieszczeniu i zawiadomieniu organ I instancji poinformował strony o terminie i miejscu, w którym strony mogą zapoznać się z aktami sprawy. W toku postępowania przed Wojewodą [...] strony postępowania wniosły zastrzeżenia, które organ I instancji przesłał inwestorowi w celu zajęcia stanowiska, a ten ustosunkował się do zagadnień poruszonych przez strony postępowania.

Z uwagi na wniosek inwestora o ponowne przeprowadzenie oceny oddziaływania przedmiotowego przedsięwzięcia na środowisko, działając na podstawie art. 89 ust. 1 ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko (Dz. U. z 2018 r, poz. 2081, z późn. zm.). zwanej dalej "ustawą o udostępnianiu informacji o środowisku", Wojewoda [...] zwrócił się do Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w W. o uzgodnienie warunków realizacji przedmiotowego przedsięwzięcia drogowego. Organ uzgadniający, działając na podstawie art. 90 ust. 2 pkt 2 ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku, zwrócił się do Wojewody o zapewnienie możliwości udziału społeczeństwa w sprawie przeprowadzenia ponownej oceny oddziaływania na środowisko dla tego przedsięwzięcia. Spełniając powyższy obowiązek, Wojewoda poinformował społeczeństwo o możliwości zapoznania się z dokumentacją sprawy oraz składania uwag i wniosków. Po przeprowadzeniu ponownej oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko, Regionalny Dyrektor Ochrony Środowiska w W. wydał postanowienie uzgadniające z dnia [...] czerwca 2019 r., sprostowane ww. postanowieniem z dnia [...]lipca 2019 r.

Zgodnie z art. 11f ust. 3 specustawy drogowej, Wojewoda [...] doręczył wydaną decyzję wnioskodawcy oraz zawiadomił o jej wydaniu pozostałe strony w drodze obwieszczeń. Dotychczasowych właścicieli i użytkowników wieczystych nieruchomości objętych decyzją organ I instancji poinformował o wydaniu decyzji w drodze zawiadomienia z dnia [...] sierpnia 2019 r. wysłanego na adres wskazany w katastrze nieruchomości. W zawiadomieniu oraz w obwieszczeniu zamieszczono, zgodnie z art. 11 f ust. 4 specustawy drogowej, informację o miejscu, w którym strony mogą zapoznać się z treścią decyzji. W ocenie Ministra, kontrolowana decyzja organu I instancji (z zastrzeżeniem uchybień, które wymagały korekty merytoryczno-reformacyjnej) czyni zadość wymogom przedstawionym w art. 11f ust. 1 specustawy drogowej.

Zaskarżona decyzja Wojewody [...] określa również termin wydania nieruchomości, opróżnienia lokali oraz innych pomieszczeń, o którym mowa w art. 16 ust. 2 specustawy drogowej. Prawidłowe też było określenie przez Wojewodę - biorąc pod uwagę dyspozycję art. 16 ust. 2 specustawy drogowej - ww. terminu na 120 dzień od dnia uzyskania waloru ostateczności decyzji o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej (najkrótszy dopuszczalny termin). Organ zobowiązany był bowiem tak uczynić wobec uzasadnionego wystąpienia przez inwestora o nadanie decyzji rygoru natychmiastowej wykonalności.

Uzasadniając wydanie w części decyzji reformatoryjnej, Minister wskazał, iż w punkcie I niniejszej decyzji, poprzez dokonanie korekt w odpowiednich jednostkach redakcyjnych zaskarżonej decyzji, naprawił błędy związane z brakiem ustalenia w decyzji Wojewody obowiązku budowy innych dróg publicznych w zakresie przewidzianym w projekcie zagospodarowania terenu, stanowiącym integralną część decyzji w przedmiocie zezwolenia na realizację ww. inwestycji drogowej, jak również związane z brakiem zezwolenia na wykonanie tego obowiązku.

Minister uchylił także projekt budowlany, stanowiący załącznik nr 1 do decyzji Wojewody [...] i orzekł poprzez zatwierdzenie, zgodnie z żądaniem inwestora, zamiennego projektu budowlanego, dostarczonego w trakcie procedury odwoławczej, co wiązało się także z koniecznością dokonania korekt w odpowiednich jednostkach redakcyjnych decyzji Wojewody [...].

W pkt II niniejszej decyzji, Minister dokonał korekt w zaskarżonej decyzji w zakresie dotyczącym działek z ograniczonym sposobem korzystania i wprowadził zmiany w tym zakresie wnioskowane przez inwestora, wynikające z przedłożonej przez niego dokumentacji. Pomimo tego, że wnioskowane przez inwestora korekty nie dotyczyły wszystkich działek ograniczonych w korzystaniu, wymienionych w decyzji Wojewody [...], Minister - w pkt II niniejszej decyzji - uchylił jednak cały wykaz działek ograniczonych w korzystaniu (znajdujący się od strony 4 do strony 6), jak również uchylił całą tabelę znajdującą się na stronach 26-68, określającą działki z ograniczonym sposobem korzystania, i orzekł o ich nowej treści. W ten sposób część decyzji w sprawie zezwolenia na realizację inwestycji dotycząca tej kwestii uzyskała większą czytelność, zarówno dla inwestora, jak i stron postępowania, które nie muszą w dwóch odrębnych rozstrzygnięciach poszukiwać informacji odnośnie zakresu prac na działkach niezbędnych dla realizacji obowiązków, o których mowa w art. 11f ust. 1 pkt 8 lit. b, c oraz e-h specustawy drogowej. Również w pkt II niniejszej decyzji, Minister dokonał odpowiednich korekt zapisów znajdujących w rozstrzygnięciu zaskarżonej decyzji, na stronie 4 (w wierszu 14 - 18, licząc od góry strony), na stronie 26 (w wierszu 17-20, licząc od góry strony), na stronie 68 (w wierszu 1 - 4, licząc od dołu strony), oraz na stronie 69 (w wierszu 1 - 7, licząc od góry strony). Wskazane zapisy zaskarżonej decyzji nie odzwierciedlały wszystkich obowiązków, dla których określono ograniczenia w korzystaniu z nieruchomości dla wykonania danych prac. We wskazanym zapisie na str. 26 zaskarżonej decyzji, organ I instancji omyłkowo wskazał, iż ustala "obowiązek dokonania budowy/przebudowy (...) budynków".

W pkt lII niniejszej decyzji, Minister dokonał odpowiednich zmian w rozstrzygnięciu decyzji Wojewody [...], jak i w załączniku nr 2 do tej decyzji (dokumentacja podziałowa), w zakresie podziału ww. działki nr [...]i ww. działki nr [...]. Uwzględniono, po pierwsze, iż w wyniku podziału tych działek dokonanego w trakcie wydania decyzji Wojewody [...], działkami ulegającymi podziałowi w ramach przedmiotowej inwestycji drogowej są działki nr [...]i nr [...], a po drugie uwzględniono, iż wydzielona działka nr [...], znajduje się w całości liniach rozgraniczających teren inwestycji. Minister uchylił także mapę z projektem podziałów w zakresie dotyczącym ww. działek nr [...], nr [...]i nr [...], z obrębu [...] N., wraz wykazem zmian danych ewidencyjnych tych nieruchomości i orzekł w to miejsce o zatwierdzeniu prawidłowych dokumentów podziałowych dotyczących ww. działek, tj. mapy z projektem podziału, wraz z wykazem zmian danych ewidencyjnych, przyjętej w dniu 11 października 2018 r. do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego pod numerem ewidencyjnym materiału zasobu - operatu technicznego: [...] (przedłożonych przez inwestora przy ww. piśmie z dnia [...]października 2018 r ). Minister zatwierdził także nowy wykaz synchronizacyjny dla działki nr [...], z obrębu [...] N., jak również naprawił błąd na stronie 3 zaskarżonej decyzji (w wierszu 33, licząc od góry strony) w zakresie numeracji działek powstałych z podziału ww. działki [...], z obrębu N.

Ponadto - również w pkt III niniejszej decyzji - Minister skorygował błędny zapis znajdujący się na stronie 26 zaskarżonej decyzji, dotyczący przejęcia działek na własność Skarbu Państwa, zastępując go zapisem wskazującym, iż działki, które mają stać się własnością Skarbu Państwa, zostały wymienione, po pierwsze, w tabeli znajdującej się na stronach 6-10 zaskarżonej decyzji (określającej działki do przejęcia w całości pod inwestycję), a po drugie, zostały wskazane w kolumnie 6 (pn. "Nr działki do przejęcia pod inwestycję"), w tabeli dotyczącej zatwierdzenia podziału nieruchomości, znajdującej się na stronach 11-26 zaskarżonej decyzji. W skorygowanym zapisie uwzględniono, że przejście prawa własności na rzecz Skarbu Państwa nie następuje, gdy Skarb Państwa jest już właścicielem nieruchomości zajętych pod inwestycję drogową.

Badając zgodność z prawem pozostałej części zaskarżonej decyzji, organ odwoławczy stwierdził, że czyni ona zadość innym wymogom specustawy drogowej oraz, że brak było podstaw do zakwestionowania decyzji poza częścią uchyloną i orzeczoną w decyzji odwoławczej.

W odniesieniu do zarzutów odwołania A. J., T. J., M. J. (współwłaściciele działki nr [...]w miejscowości Z., M. J. (właściciel działek nr [...]i [...]w miejscowości Z.) oraz H. M. G. (właściciel działki nr [...]w miejscowości Z.) Minister wskazał, iż w piśmie z dnia [...]lutego 2020 r., inwestor wskazał, iż w związku z informacjami i dokumentami przekazanymi przez T. J. dotyczącymi błędnego sporządzenia operatu geodezyjnego, ponownie przeanalizował zaistniałą sytuację. Inwestor wyjaśnił, iż operat znak: [...]- obręb Z., zgodnie z zaleceniami [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego, został poddany ocenie przez powołaną przez Starostę P. Komisję ds. oceny przydatności użytkowej operatów, stosownie do zapisów art. 40 ustawy z dnia 17 maja 1989 r. - Prawo geodezyjne i kartograficzne (Dz. U. z 2017 r. poz. 2101, z późn. zm.), zwanej dalej "Prawo geodezyjne i kartograficzne". Inwestor wskazał, iż Komisja stwierdziła, że wartość użytkowa ww. operatu jest wyłącznie w zakresie linii rozgraniczających projektowanej drogi, zatwierdzonych decyzją Wojewody [...]. Oznacza to, że pozostała część operatu może być niewiarygodna, zatem jej przydatność użytkowa winna być każdorazowo weryfikowana przez geodetę korzystającego z opracowania. Inwestor wyjaśnił, iż operat geodezyjny dla obrębu Z. znak: [...], został przyjęty do zasobu geodezyjnego w dniu [...]września 2018 r. W dniu [...]lipca 2019 r. przedmiotowy operat geodezyjny uzyskał klauzulę "Operat techniczny obarczony wadą". Zgodnie z pismem WINGiK z dnia [...]maja 2019 r. "Dokumentacja możliwa do wykorzystania pod warunkiem przeprowadzenia ponownej analizy materiałów archiwalnych oraz przeprowadzenia odpowiednich prac terenowych potwierdzających dane zawarte w operacie [...], gdyż dane zawarte w operacie mogą być niewiarygodne". [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego nie zalecił Staroście P. wycofania z zasobu geodezyjnego ww. operatu geodezyjnego, a Komisja powołana przez Starostę do oceny prac geodezyjnych również nie zaleciła wycofania go z zasobu. Mapy z projektem podziału działek posiadają zatem ważną klauzulę przyjęcia do zasobu geodezyjnego i stanowią załącznik do decyzji Wojewody [...].

Za niezasadne organ odwoławczy uznał żądanie Z. M. dotyczące zmiany decyzji Wojewody [...], poprzez wyłączenie z wywłaszczenia jego działki nr [...], z obrębu D., bowiem w przeciwnym razie spowoduje to utrudnienia w funkcjonowaniu i zamieszkiwaniu. Brak zgody odwołującego się na realizację przedmiotowej inwestycji na części jego działki nie stanowi o wadliwości zaskarżonej decyzji. Organ podkreślił, że stosownie do art. 13 ust. 3 specustawy drogowej, w przypadku, jeżeli przejęta jest część nieruchomości, a pozostała część nie nadaje się do prawidłowego wykorzystania na dotychczasowe cele, właściwy zarządca drogi jest obowiązany do nabycia, na wniosek właściciela lub użytkownika wieczystego nieruchomości, w imieniu i na rzecz Skarbu Państwa albo jednostki samorządu terytorialnego tej części nieruchomości. Roszczenie o wykup całej nieruchomości w trybie ww. przepisu ma charakter cywilnoprawny, dlatego może być dochodzone wyłącznie w postępowaniu cywilnym przed sądem powszechnym. W ocenie Ministra, w sprawie brak jest jakichkolwiek argumentów przemawiających za stanowiskiem Z.M., oraz za stanowiskiem H.M., J.L. i K.L., zawartym w ww. piśmie z dnia [...] listopada 2019 r. (pismo to - w zakresie w jakim zostało wniesione przez H. M., J.L. i K.L. - zostało przez Ministra rozpatrzone jako skarga, stosownie do treści art. 234 k.p.a.), iż przejęcie części ich działek nr [...] i [...], z obrębu D., nastąpiło nie dla realizacji celu publicznego realizacji inwestycji w zakresie budowy drogi [...], ale dla budowy "prywatnej" drogi dojazdowej do działki B.Z.. Z projektu budowalnego i wyjaśnień przedstawionych przez inwestora wynika bowiem, iż działka nr [...] (powstała z podziału ww. działki nr [...]) i nr [...] (powstała z podziału ww. działki nr [...]), są w projekcie budowlanym przewidziane m in. pod budowę ronda łączącego lokalny układ komunikacyjny (ul. D. i S.) z drogą ekspresową oraz z terenem usytuowanym po wschodniej stronie drogi ekspresowej [...], budowa północnego wjazdu na rondo z ul. S.; chodników zapewniających ciągłość komunikacji pieszej; rowów drogowych. W ocenie Ministra, decyzja Wojewody [...] nie przewiduje rozwiązań, które wprowadzają nadmierną, a w szczególności nieuzasadnioną ingerencję w prawo własności tych osób. Minister podkreślił, że o przebiegu inwestycji decyduje inwestor, a organ wydający decyzję w oparciu o przedłożony projekt nie jest uprawniony do ingerowania w jego założenia, w tym w przebieg inwestycji liniowej. Co więcej, wariantowanie przebiegu inwestycji odbywa się na etapie postępowania w sprawie wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach i to właśnie w tym postępowaniu strony mogły wnosić uwagi co do przebiegu projektowanej inwestycji. Niezależnie od powyższego, inwestor w piśmie z dnia [...]lutego 2020 r. wskazał, iż lokalizacja ronda ma przede wszystkim zapewnić połączenie drogi ekspresowej [...] z istniejącym układem komunikacyjnym - tj. ul. D. i S.. Inwestor wyjaśnił, iż z uwagi na specyfikę i parametry geometryczne ronda zaszła konieczność wyjścia poza istniejący pas drogowy. Minister podzielił stanowisko inwestora, iż lokalizacja ronda jest właściwym rozwiązaniem dla połączenia istniejących dróg publicznych z drogą ekspresową [...], zapewni to komfortowe i bezpieczne warunki ruchu. Odnośnie zastrzeżeń Z.M. dotyczących usytuowania ronda na cieku wodnym, inwestor wskazał, iż istniejący rów melioracyjny kolidujący z rondem zostanie zabudowany rurociągiem, który zapewni jego dotychczasowe funkcjonowanie, a jednocześnie umożliwi wybudowanie skrzyżowania typu rondo na połączeniu drogi ekspresowej [...] z istniejącymi drogami publicznymi. W związku z powyższym, jak wyjaśnił inwestor, budowa ronda nie wpływa negatywnie na funkcjonowanie rowu. Inwestor wyjaśnił także, iż wody opadowe i roztopowe z drogi ekspresowej [...] będą transportowane do zbiorników retencyjnych, a kolejno do rzeki R., po ich wcześniejszym oczyszczeniu. W ramach inwestycji wycinką objęte są tylko te drzewa, które bezpośrednio kolidują z projektowanymi rozwiązaniami i zagrażają bezpieczeństwu ruchu drogowego. Jednakże w ramach odtworzenia zieleni zostały zaprojektowane pasy zieleni ochronnej wzdłuż drogi ekspresowej, zgodne z decyzją w przedmiocie środowiskowych uwarunkowań realizacji inwestycji.

Tożsame skargi na tę decyzję wnieśli H.M. i Z.M. (współwłaściciele działki nr [...] w miejscowości D.), którzy podnieśli zarzuty naruszenia:

1. art. 11f ust. 1 pkt 4 ustawy z dnia 10 kwietnia 2003 r. o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg publicznych poprzez jego niezastosowanie i nieuwzględnienie w zaskarżonej decyzji uzasadnionych interesów skarżących,

2. art. 7 k.p.a., zgodnie z którym w toku postępowania organy administracji publicznej stoją na straży praworządności, z urzędu lub na wniosek stron podejmują wszelkie czynności niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy, mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli, a w zaskarżonym rozstrzygnięciu nie uwzględniono ich słusznego interesu jako obywatela,

3. art. 8 § 1 k.p.a. poprzez naruszenie zasady proporcjonalności, gdyż zaskarżona decyzja utrzymuje w mocy decyzję, która w sposób nieproporcjonalny do osiąganego interesu społecznego narusza ich prawo własności.

Skarżący wnieśli o uchylenie decyzji organu II instancji oraz decyzji organu I instancji w całości.

W uzasadnieniu skarg H.M. i Z.M. wskazali, iż art. 11f ust. 1 pkt 4 ustawy z dnia 10 kwietnia 2003 r. nakłada na organ obowiązek uwzględnienia uzasadnionych interesów osób trzecich, a w decyzjach organów obu instancji nie uwzględniono interesów skarżących. Ponadto organy nie wyjaśniły przesłanek, jakimi kierowały się, ingerując w prawo własności skarżących.

Na rozprawie w dniu 14 października 2021 r. Z.M. podniósł, iż wybudowane rondo stwarza zagrożenie spływu wód opadowych na jego nieruchomość, a średnica zainstalowanej rury pod rondem jest niewystarczająca do odprowadzenia wód opadowych z rowu. Według skarżącego konieczne jest powołanie niezależnego biegłego w celu prawidłowej wyceny zniszczeń. Dodał, że toczy się postępowanie w sprawie ustalenia odszkodowania, lecz on nie akceptuje wysokości przedstawionej mu wyceny.

Skargę na tę decyzję wnieśli ponadto wspólnie A.J., T.J., M.J. (współwłaściciele działki nr [...]w miejscowości Z.), M.J. (właściciel działek nr [...]i [...]w miejscowości Z.) oraz H.G. (właściciel działki nr [...]w miejscowości Z.). W skardze tej podniesiono zarzuty naruszenia:

1) art. 90 ust. 1 i ust. 8 ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku poprzez niewłaściwą interpretację, a w konsekwencji przyjęcie, że postanowienie w sprawie uzgodnienia warunków realizacji przedsięwzięcia nie może być merytorycznie kontrolowane przez organ odwoławczy ze względu na ograniczoną kompetencję kontrolną organu odwoławczego;

2) art. 88 ust. 1-5 w zw. z art. 66 ust. 1 pkt 1 – 20 ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku w zw. z art. 11c specustawy drogowej w zw. z art. 6 k.p.a. w zw. z art. 7 k.p.a. w zw. z art. 77 § 1 k.p.a. poprzez zaakceptowanie dokumentu, pomimo iż zawiera braki, uchybienia i błędy merytoryczne:

3) art. 86 pkt 1 w zw. z art. 90 ust. 1 w zw. z art. 92 w zw. z art. 93 ust. 1 pkt 1 i 2 ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku w zw. z art. 11 a ust. 4 w zw. z art. 11 f ust. 1 pkt 3 specustawy drogowej poprzez brak uwzględnienia w wydanej decyzji istotnych rozstrzygnięć dotyczących ochrony środowiska oraz warunków wynikających z potrzeb ochrony środowiska (zwłaszcza w zakresie przejść dla dużych zwierząt), a tym samym wydanie decyzji sprzecznej z decyzjami określającymi środowiskowe uwarunkowania;

4) art. 11c specustawy drogowej w zw. z art. 7 k.p.a. w zw. z art. 77 § 1 k.p.a. w zw. z art. 107 § 3 k.p.a. przez brak dokładnego i wyczerpującego zbadania okoliczności przedmiotowej sprawy oraz zebrania i rozpatrzenia materiału dowodowego w sprawie, zwłaszcza w zakresie kolizji z korytarzami ekologicznymi o priorytetowym znaczeniu dla zachowania łączności siedlisk leśnych;

5) art. 11a ust. 1 oraz art. 11a ust. 4 specustawy drogowej w zw. z art. 86 pkt 1 ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku poprzez zaakceptowanie oraz legitymizowanie rozwiązań projektowych, które w rzeczywistości są sprzeczne z tymi przyjętymi w wydanych rozstrzygnięciach;

6) art. 3 ust. 1 pkt 17 lit. a-c w zw. z art. 3 ust. 1 pkt 4 w zw. z art. 66 ust. 1 pkt 4 - pkt 8 w zw. z art. 66 ust. 2 ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku w zw. z art. 5 pkt 1 d w zw. z art. 33 ust. 1 pkt 1 - 3 ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 r. o ochronie przyrody poprzez dopuszczenie do znaczącego oddziaływania barierowego drogi i fragmentacji siedlisk chronionych gatunków;

7) art. 90 ust. 1 ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku poprzez wydanie postanowienia o uzgodnieniu realizacji i określeniu warunków realizacji przedsięwzięcia, mimo że, z uwagi na szereg naruszeń prawa materialnego i uchybień prawa procesowego, mających wpływ na wynik sprawy, wydanie takiego rozstrzygnięcia nie było uprawnione.

Skarżący wnieśli o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości oraz zasądzenie od organu na ich rzecz kosztów postępowania.

W uzasadnieniu wskazali ponadto, że z akt sprawy nie wynika, iż kwestia przejść dla dużych zwierząt była szczegółowo analizowana i oceniana tak na etapie postępowania w sprawie wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach realizacji inwestycji, jak również w trakcie procedury odwoławczej, a następnie w ramach ponownej oceny oddziaływania inwestycji na środowiskowo. Tymczasem wartość przyrodnicza i funkcja ekologiczna obszaru, świadczą o potrzebie ich realizacji oraz dużym znaczeniu dla funkcjonalności znajdującego się na tym terenie głównego korytarza ekologicznego.

Ponadto skarżący podnieśli, że w odniesieniu do ich nieruchomości została sporządzona niezgodnie z prawem mapa z projektem podziału nieruchomości przez geodetę uprawnionego M. D. przyjęta do zasobu Starostwa Powiatowego w P. pod nr operatu [...], która została zatwierdzona niniejszą decyzją. Organ kontrolujący - [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego nie dopełnił obowiązków, nie podważył części tych dokumentów, które geodeta uprawniony sporządził bez podstawy prawnej. Operat nr [...]został opatrzony dnia [...]lipca 2019 r. klauzulą "Operat techniczny obarczony wadą".

Skarżący podnieśli ponadto, że odłączono od nieruchomości nr [...]bez podstawy prawnej pas drogi wewnętrznej (szerokości 3 m), jako część działki ewidencyjnej nr [...], tj. drogi we władaniu Gminy i zostali pozbawieni prawa do odszkodowania tej części naszej własności.

Działka nr [...]została podzielona na działki o nr [...]w decyzji Wojewody [...], natomiast w decyzji Ministra Rozwoju brak jest ww. działek. Ten fakt potwierdziła rozbiórka i budowa kanalizacji sanitarnej wykonana w 2020 r. w pasie drogi już podzielonej działki ewidencyjnej nr [...], obręb Z..

Na mapie zagospodarowania terenu na działce nr [...]brak jest ponadto budynku jednorodzinnego, a na działce nr [...]- brak budynku garażu.

Skarżący podnieśli również, że bez zawiadomienia współwłaścicieli działki nr [...] pracownicy firmy na zlecenie wykonawcy dnia [...]lipca 2020 r. zdemontowali część ogrodzenia i je przestawili.

W decyzji organu II instancji pominięto w tabelach "Zakres/rodzaj robót" działkę nr [...] w zakresie rozbiórki i budowy linii elektroenergetycznej i kanalizacji sanitarnej, która została wykonana w 2020 r. i w czasie tych prac uszkodzono meliorację i przez miesiąc działki nr [...] i [...] były zalane wodą. Także organ nie uwzględnił zapisu na działce nr [...] (podzielonej na działki pod pas drogi nr [...], [...], [...], [...]) w zakresie rozbiórki i przebudowy melioracji oraz ograniczenia zjazdu na czas budowy.

Na etapie odwołań organy nie uwzględniły naruszenia prawa właściciela działki nr [...], H.G. Błąd w przebiegu granic geodezyjnych ww. działki wynika z załamania granic z działkami sąsiednimi, a ustalenie powierzchni działek i wykazów zmian gruntowych bez wykonania pomiarów na gruncie w obecności stron jest niedopuszczalne i narusza interes prawny strony postępowania.

W odpowiedzi na skargi Minister Rozwoju, Pracy i Technologii wniósł o ich oddalenie.

Odpowiadając na skargi Z.M. i H.M. z dnia [...] kwietnia 2021 r., organ stwierdził, że podniesione przez tych skarżących zarzuty stanowią powtórzenie kwestii podniesionych w toku postępowania odwoławczego w sprawie decyzji Wojewody, z tą jedynie różnicą, że dotyczą obecnie również decyzji Ministra. Do zarzutów skarżących organ odwoławczy odniósł się w decyzji (str. 54-56), przedstawiając szczegółową argumentację, którą podtrzymał także na etapie wnoszenia odpowiedzi na skargę. Skarżący nie przedstawili żadnych nowych okoliczności, które nie podlegały rozpatrzeniu w toku postępowania instancyjnego.

W ocenie Ministra, także skarga A. J., T. J., M. J., M. J. i H. G. nie zawiera argumentów przemawiających za jej uwzględnieniem i uchyleniem zaskarżonej decyzji. Za niezasadne organ uznał zarzuty podniesione w pkt 1-7 petitum skargi dotyczące naruszenia przepisów ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko (Dz. U. z 2018 r. poz. 2081, z późn. zm. ) oraz ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 r. o ochronie przyrody (Dz. U. z 2018 r. poz. 142, z późn. zm.). Organ podkreślił, że interes właścicieli konkretnych nieruchomości co do kwestionowania decyzji przesądzających o przebiegu inwestycji liniowych może dotyczyć wyłącznie tych ich odcinków, których przebieg skutkuje bezpośrednią ingerencją w ich prawo własności. Nie jest więc np. możliwe kwestionowanie rozwiązań technicznych czy przebiegu przedsięwzięcia na odcinkach, gdzie nie ma to wpływu na indywidualną sytuację skarżącego. Z tej przyczyny przedmiotem odwołania może być zaskarżenie decyzji o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej, ale wyłącznie w części, w której dotyczy ona owego prawnie chronionego interesu prawnego strony skarżącej. W ocenie Ministra, analogicznie ma się rzecz w przypadku wniesienia skargi do sądu administracyjnego na decyzję o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej.

Organ zauważył, iż formułując zarzuty zawarte w pkt 1-7 petitum skargi skarżący w uzasadnieniu skargi w żaden sposób nie wyjaśnili, jaki wpływ na ich interes prawny (jako właścicieli konkretnych nieruchomości objętych inwestycją) mają podnoszone przez nich nieprawidłowości w zakresie przejść dla zwierząt. Skarżący poza ogólnikowym wskazaniem, iż w ich przekonaniu, z akt sprawy nie wynika, iż kwestia przejść dla zwierząt była szczegółowo analizowana i oceniana tak na etapie postępowania w sprawie wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach realizacji inwestycji, jak również w trakcie procedury odwoławczej, a następnie w ramach ponownej oceny oddziaływania inwestycji na środowiskowo, nie przedstawili jakiekolwiek argumentacji i dowodów potwierdzających ten zarzut. Dla przedmiotowej inwestycji została wydana decyzja o środowiskowych uwarunkowaniach, jak również na etapie postępowania inwestycyjnego przed Wojewodą [...]m przedsięwzięcie zostało poddane ponownej analizie oddziaływania na środowisko w celu dokonania wyboru optymalnych rozwiązań chroniących środowisko przyrodnicze przed negatywnym oddziaływaniem przedsięwzięcia. Ewentualne uwagi i zastrzeżenia co do skutków środowiskowych realizacji przedmiotowej inwestycji strony mogły zgłaszać w toku postępowań środowiskowych. Podczas procedowania w kwestii ponownej oceny oddziaływania inwestycji na środowisko, na etapie postępowania prowadzonego przez Wojewodę [...], został zapewniony udział społeczeństwa. Osoby wnoszące skargę w trakcie procedowania ponownej oceny w ramach realizacji wymogu udziału społeczeństwa, mogły wnieść zastrzeżenia, skoro w ich przekonaniu, występują błędy w zakresie przejść dla zwierząt, a obszar inwestycji przecina "główny korytarz ekologiczny". Zarzuty zostałyby wtedy rozpoznane przez wyspecjalizowany organ ochrony środowiska, jakim jest Regionalny Dyrektor Ochrony Środowiska w W.. Z uprawnienia tego skarżący jednak nie skorzystali, jak również w trakcie postępowania odwoławczego w sprawie decyzji Wojewody, nie zgłaszali jakikolwiek zastrzeżeń odnośnie postanowienia uzgadniającego i wykonanych badań środowiskowych, skupiając się wyłącznie na zarzutach dotyczących nieprawidłowości w dokumentacji podziałowej zatwierdzonej decyzją Wojewody.

Według Ministra przedłożony przez inwestora w ramach ponownej oceny oddziaływania inwestycji na środowiskowo raport spełnia zarówno wymogi formalne (ustawowe) oraz we właściwy sposób omówiono w nim kwestie dotyczące poszczególnych elementów środowiska. Dodatkowo należy zauważyć, że właściwa ocena oddziaływania inwestycji na środowisko została przeprowadzona na etapie wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach. Przedstawione w raporcie rozpoznanie środowiskowe jest wystarczające do oceny oddziaływania elementów inwestycji, które zostały zmienione na etapie projektu budowlanego w stosunku do założeń z etapu związanego z wydaniem decyzji w przedmiocie określenia środowiskowych uwarunkowaniach.

Organ podkreślił, że zawarte w uzasadnieniu skargi zarzuty odnośnie błędów w dokumentacji geodezyjnej zatwierdzonej decyzją Wojewody, stanowią powtórzenie kwestii podniesionych w toku postępowania odwoławczego w sprawie decyzji Wojewody. Do zarzutów skarżących organ odwoławczy odniósł się w decyzji (str. 50-54), przedstawiając szczegółową argumentację, którą podtrzymał także na etapie wnoszenia odpowiedzi na skargę. Organ podkreślił, że wydanie decyzji o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej w oparciu o specustawę drogową, nie może być wstrzymane z uwagi na fakt, iż w odniesieniu do kilku działek objętych decyzją (niezbędnych dla realizacji inwestycji drogowej) toczą się inne postępowania dotyczące praw własnościowych w stosunku do tego terenu lub spory graniczne.

Odnosząc się do zarzutu, iż w decyzji Ministra brak jest wymienionych w decyzji Wojewody działek nr: [...] (powstałych z podziału działki nr [...]), z obrębu Z., organ wyjaśnił, iż w decyzji Ministra nie ma zapisów dotyczących tych działek, gdyż decyzja Ministra nie reformuje decyzji Wojewody w tym zakresie. Podnoszona przez skarżących rozbiórka i budowa kanalizacji sanitarnej ma miejsce na działkach nr: [...]- przeznaczonych pod pas drogowy. Za niezasadny organ uznał zarzut skarżących dotyczący tego, iż mapa zagospodarowania terenu na działce nr [...] nie przedstawia usytuowania budynku jednorodzinnego, a na działce nr [...]- brak jest budynku garażu. W rozpoznawanej sprawie, znajdujące w projekcie budowlanym zatwierdzonym decyzją Ministra, mapy, w tym rysunki projektu zagospodarowania terenu, otrzymały identyfikator ośrodka dokumentacji geodezyjnej i kartograficznej, a projektant zamieścił swój podpis na tych mapach i potwierdził zgodność podkładu mapowego z oryginałem mapy do celów projektowych przyjętej do ewidencji państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego. Organ podkreślił, że dokumentacja geodezyjno-kartograficzna, przyjęta do opracowania materiałów graficznych wchodzących w skład projektu budowlanego inwestycji, wykonana na podstawie mapy do celów projektowych przyjętej do ośrodka dokumentacji geodezyjnej i kartograficznej, nie może być kwestionowana przez organ orzekający w sprawie zezwolenia na realizację inwestycji drogowej. Jednocześnie organ zauważył, że na rysunku projektu zagospodarowania terenu zatwierdzonego decyzją Ministra, zobrazowane są kontury zabudowań znajdujących się na tych działkach.

Odnosząc się do zarzutu, iż bez zawiadomienia i zgody współwłaścicieli działki nr [...] pracownicy firmy na zlecenie wykonawcy inwestycji dnia [...]lipca 2020 r. zdemontowali część ogrodzenia i je przestawili, organ wskazał, iż na etapie postępowania w sprawie o zatwierdzenie projektu budowlanego i pozwolenie na budowę organ architektoniczno-budowlany nie zajmuje się realizacją budowy inwestycji. Właściwe w tej sprawie są odpowiednie organ nadzoru budowlanego.

Za niezasadny organ uznał zarzut skarżących, iż dotyczący pominięcia w decyzji organu II instancji w tabelach "Zakres/rodzaj robót" działki nr [...] w zakresie rozbiórki i budowy linii elektroenergetycznej oraz kanalizacji sanitarnej, która została wykonana w 2020 r. i w czasie tych prac uszkodzono meliorację i przez miesiąc działki o nr: [...] i [...] były zalane wodą. Organ wskazał, że działka nr [...], zgodnie z decyzją Wojewody, została podzielona na działkę nr [...] (pozostającą przy właścicielu, dla której ustalono ograniczony sposób korzystania związany z budową zjazdu) i działkę nr [...] (przeznaczoną do przejęcia pod inwestycję). Z rysunku nr [...]projektu zagospodarowania terenu zatwierdzonego decyzją Ministra wynika, iż na działce nr [...]przewidziano zajęcie na potrzeby budowy zjazdu. W kwestii kontroli bezpieczeństwa zaprojektowanych robót budowlanych, ustawodawca upoważnia do działania w tym zakresie organy nadzoru budowlanego.

Za niezasadny organ uznał zarzut skarżących dotyczący tego, iż "organ nie uwzględnił zapisu na działce nr [...] (podzielonej na działki pod pas drogi nr [...], [...], [...], [...]) dotyczącego rozbiórki i przebudowa melioracji oraz ograniczenia zjazdu na czas budowy. Zgodnie z decyzją Wojewody działka nr [...] została podzielona na działki nr [...], nr [...], nr [...] (przeznaczone do przejęcia pod inwestycję) i nr [...] (pozostającą przy właścicielu, na której nie przewidziano do wykonania żadnych robót). Wymienione w skardze prace odbywają się na działkach nr [...], [...], [...] przeznaczonych pod pas drogowy. Natomiast wykaz działek i tabela znajdujące się na str. 3-32 decyzji Ministra obejmują działki znajdujące się poza liniami rozgraniczającymi drogi, ograniczone w korzystaniu dla wykonania obowiązków, o których mowa w art. 11f ust. 1 pkt 8 lit. b, c oraz e-h specustawy drogowej. Co więcej, z analizy poglądowych opracowań kartograficznych znajdujących się na stronie internetowej http://geoportal.gov.pl, wynika, iż działka [...] ma dostęp do drogi publicznej ul. [...], w związku z tym nie zaprojektowano zjazdu na działkę nr [...].

Sprawy ze skarg A. J.j, T. J., M. J., M. J., H. G. (sygn. VII SA/Wa 1093/21) oraz Z.M. (VII SA/Wa 1094/21) i H.M. (VII SA/Wa 1095/21) zostały połączone przez Sąd postanowieniami z dnia 6 września 2021 r. do wspólnego rozpoznania i rozstrzygnięcia pod sygn. akt VII SA/Wa 1093/21.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz.U. z 2019 r. poz. 2167 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, a kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W myśl art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – t.j. Dz.U. z 2019 poz. 2325 – zwanej dalej "p.p.s.a.") sąd administracyjny rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.

Sąd uwzględnia skargę w przypadku naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a p.p.s.a.), naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego (art. 145 § 1 pkt 1 lit. b p.p.s.a.) oraz innego naruszenia przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a.). W przypadkach, gdy zachodzą przyczyny określone w art. 156 k.p.a. lub w innych przepisach sąd stwierdza nieważność decyzji (art. 145 § 1 pkt 2 p.p.s.a.).

Sądowa kontrola zaskarżonej decyzji przeprowadzona z uwzględnieniem powyższych reguł doprowadziła do uznania, że nie narusza ona prawa w stopniu uzasadniającym jej uchylenie.

Sąd podzielił stanowisko organów, że przedmiotowe postępowanie dotyczące budowy wskazanego odcinka drogi ekspresowej zostało wszczęte na wniosek uprawnionego inwestora z dnia [...] czerwca 2018 r., tj. Generalnego Dyrektora Dróg Krajowych i Autostrad (art. 11b ust. 1 specustawy drogowej). Wniosek zawiera wymagane przez art. 11d ust. 1 pkt 1 specustawy elementy, m.in. załączono do niego mapę w odpowiedniej skali, na której przedstawiono proponowany przebieg drogi, z zaznaczeniem terenu niezbędnego dla obiektów budowlanych oraz istniejące uzbrojenie terenu, a ponadto, dołączono mapy zawierające projekty podziału nieruchomości (art. 11d ust. 1 pkt 3 ww. ustawy). Zgodnie z art. 11d ust. 1 pkt 2 i 4 specustawy drogowej, we wniosku zawarto analizę powiązania projektowanej drogi z innymi drogami publicznymi oraz określono zmiany w dotychczasowej infrastrukturze zagospodarowania terenu. Zgodnie z art. 11d ust. 1 pkt 5 specustawy drogowej do wniosku inwestor dołączył projekt budowlany wraz z opiniami, uzgodnieniami, pozwoleniami oraz innymi dokumentami wymaganymi przepisami szczególnymi. Do wniosku inwestor dołączył również wymagane opinie, o których mowa w art. 11 b ust. 1 oraz art. 11d ust. 1 pkt 8 specustawy drogowej, jak i wymagane przepisami odrębnymi akty administracyjne. Sąd podziela również ocenę organu odwoławczego, że postępowanie administracyjne w tej sprawie zostało przeprowadzone przez organ I instancji zgodnie z przepisami specustawy drogowej.

W ocenie Sądu, prawidłowo organ odwoławczy przyjął, że wydana decyzja organu I instancji była zasadna, ale wymagała korekty merytoryczno-reformacyjnej. Szczegółowe powody korekty decyzji organu I instancji zawiera przytoczone powyżej uzasadnienie decyzji Ministra. Sąd podziela te uwagi i rozstrzygnięcie w tym zakresie (pkt I-III decyzji) uznaje za uzasadnione.

Przechodząc od oceny zarzutów skarg wniesionych w tej sprawie, na wstępie wskazać należy, iż w przypadku inwestycji liniowych zakres chronionego interesu prawnego stron jest zasadniczo determinowany tym, na ile przedmiotowa inwestycja oddziałuje na ich prawa rzeczowe wynikające zwłaszcza z własności nieruchomości lub prawa użytkowania wieczystego. Zgodnie z art. 11i ust. 1 ustawy z dnia 10 kwietnia 2003 r. w sprawach dotyczących zezwolenia na realizację inwestycji drogowej nieuregulowanych w niniejszej ustawie, stosuje się odpowiednio przepisy ustawy - Prawo budowlane, z wyjątkiem art. 28 ust. 2. Powyższe powoduje, że o tym, czy dany podmiot jest stroną danego postępowania i jakie w tym zakresie uzyskuje uprawnienia procesowe, decyduje przysługujący mu interes prawny. Jego realność i konkretność powoduje, że decyzja zezwalająca na realizację inwestycji drogowej wydana w postępowaniu prowadzonym w trybie specustawy drogowej może podlegać badaniu na żądanie strony tylko w tej części, w której odnosi się ona do jej interesu prawnego (por. wyrok NSA z dnia 6 stycznia 2006 r., II OSK 364/05; wyrok NSA z dnia 29 listopada 2013 r., II OSK 1539/12, wyrok WSA w Warszawie z dnia 22 stycznia 2021 r., VII SA/Wa 1396/20, wszystkie powołane orzeczenia publ. Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych, orzeczenia.nsa.gov.pl).

Interes prawny poszczególnych stron postępowania o wydanie tego rodzaju zezwolenia dotyczy tej części decyzji, która dotyczy nieruchomości danej osoby. Innymi słowy, każdy z właścicieli i użytkowników wieczystych nieruchomości oraz osób mających inne prawa do nieruchomości jest stroną decyzji o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej, ale tylko w części dotyczącej jego nieruchomości (zob. M. Wolanin, Ustawa o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg publicznych. Komentarz, Legalis/el. 2010; wyrok WSA w Gdańsku z dnia 15 lipca 2020 r., II SA/Gd 4/20, opubl. CBOSA). W takim przypadku Sąd uprawniony jest do rozpatrywania skargi w granicach oddziaływania decyzji na interes prawny skarżących, niezależnie od zakresu zaskarżenia, chyba że decyzja obarczona jest wadami naruszenia prawa rzutującymi na całą jej treść. Powyższe stanowisko potwierdza treść art. 11g ust. 3 powołanej specustawy, który stanowi, że w postępowaniu przed organem odwoławczym oraz przed sądem administracyjnym nie można uchylić decyzji w całości ani stwierdzić jej nieważności, gdy wadą dotknięta jest tylko część decyzji dotycząca odcinak drogi, nieruchomości, działki.

W związku z tym Sąd dokonał kontroli zaskarżonej decyzji w zakresie dotyczącym interesu prawnego skarżących wynikającego z przysługującego im prawa własności do wskazanych nieruchomości.

Podkreślenia dodatkowo wymaga, że przypadku skarg na decyzje wydane na podstawie przepisów specustawy drogowej uprawnienia sądu administracyjnego do uchylenia decyzji o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej (organu I instancji) są ograniczone. Zgodnie bowiem z art. 31 ust. 2 specustawy drogowej (według stanu prawnego obowiązującego w dacie wniesienia skarg w tej sprawie) w przypadku uwzględnienia skargi na decyzję o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej, której nadano rygor natychmiastowej wykonalności, sąd administracyjny po upływie 14 dni od dnia rozpoczęcia budowy drogi może stwierdzić jedynie, że decyzja narusza prawo z przyczyn wyszczególnionych w art. 145 lub 156 Kodeksu postępowania administracyjnego. W tej sprawie – zgodnie z pismem inwestora z dnia [...]czerwca 2021 r. i załączonym odpisem z dziennika budowy – budowa została rozpoczęta [...] kwietnia 2020 r.

W odniesieniu do zarzutów skarg H.M. i Z.M., podkreślenia na wstępie wymaga, że inwestycje realizowane na podstawie przepisów ustawy z dnia 10 kwietnia 2003 r. o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg publicznych mają charakter publiczny i w związku z tym procedura ich realizacji jest szczególna, z uwagi na ich rozmiar oraz konieczność szybkiej realizacji. Zgodnie z art. 11d ust. 1 pkt 1 specustawy, wniosek o wydanie decyzji o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej zawiera w szczególności mapę w skali co najmniej 1:5000 przedstawiającą proponowany przebieg drogi, z zaznaczeniem terenu niezbędnego dla obiektów budowlanych, oraz istniejące uzbrojenie terenu. W orzecznictwie sądów administracyjnych przyjmuje się, że organ administracji nie może oceniać racjonalności czy też słuszności przyjętych we wniosku rozwiązań projektowych, gdyż postępowanie w sprawie zezwolenia na realizację danej inwestycji drogowej toczy się na wniosek zarządcy drogi, którym to wnioskiem organ jest związany. Organ nie posiada kompetencji do wyznaczania i korygowania trasy inwestycji bądź zmiany proponowanych rozwiązań co do jej przebiegu. To inwestor dokonuje bowiem wyboru najkorzystniejszych w jego ocenie rozwiązań odnoszących się do planowanego przez niego przedsięwzięcia drogowego (zob. np. wyroki NSA z 28 lutego 2014 r., II OSK 93/14; z 5 września 2018 r., II OSK 1737/18; z 17 maja 2017 r., II OSK 203/17; z 13 listopada 2018 r., II OSK 2933/18). Zgodnie z art. 11d ust. 1 pkt 1 i 3 specustawy drogowej, to inwestor we wniosku o wydanie decyzji o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej decyduje o przebiegu drogi oraz wielkości terenu niezbędnego dla obiektów budowlanych, załączając mapy przedstawiające proponowany przebieg drogi oraz mapy zawierające projekty podziałów nieruchomości. Zarówno wojewoda, jak i organ odwoławczy, mogą działać tylko w granicach tego wniosku, nie mają możliwości ingerowania w lokalizację inwestycji, a więc i w przebieg linii podziału nieruchomości, zaproponowany przez wnioskodawcę (por. wyrok NSA z 17 kwietnia 2013 r., II OSK 432/13).

W wyroku z dnia 16 października 2012 r., K 4/10 Trybunał Konstytucyjny uznał, że art. 31 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 10 kwietnia 2003 r. o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg publicznych (Dz. U. z 2008 r. Nr 193, poz. 1194 i Nr 199, poz. 1227, z 2009 r. Nr 72, poz. 620 oraz z 2012 r. poz. 472 i 549) jest zgodny z art. 64 ust. 1 w związku z art. 45 ust. 1 i art. 31 ust. 3 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej. W uzasadnieniu tego wyroku Trybunał zwrócił uwagę, że po pierwsze, drogi są budowane nie w interesie państwa, jednostki samorządu terytorialnego czy zarządcy drogi, lecz w interesie wszystkich członków społeczeństwa, także tych wywłaszczonych; po drugie, uproszczona procedura wywłaszczenia z mocy prawa podczas realizacji inwestycji liniowych, obejmujących wiele nieruchomości, jest metodą skuteczną; po trzecie, lokalizacja (wytyczenie) drogi niejako narzuca listę nieruchomości, które muszą być zajęte, a zatem wywłaszczone. Jeżeli przyjmujemy, że przebieg drogi jest wyznaczony w sposób racjonalny przez grono specjalistów z zakresu transportu, geologii, ochrony środowiska, musimy przyjąć nieuchronność zajęcia ściśle oznaczonych gruntów pod budowę drogi. Trzeba mieć na względzie liniowy charakter inwestycji drogowych, który dyktuje w sposób naturalny pewne rozstrzygnięcia, w szczególności co do wyboru nieruchomości objętych decyzją i - w następstwie jej wydania - wywłaszczonych. Przy założonym przebiegu drogi - z jednej strony, wybór działek, przez które ma ona przebiegać, jest bardzo ograniczony albo wręcz wybór taki nie istnieje, z drugiej strony - wypadnięcie choćby jednej z grup wywłaszczonych nieruchomości może unicestwić całą inwestycję.

Organy orzekające w tej sprawie nie mogły zatem dokonywać zmian w przedstawionej przez inwestora koncepcji przebiegu przedmiotowej inwestycji drogowej. Ponadto, przepisy specustawy drogowej nie określają obowiązku zaproponowania przez inwestora różnych wariantów przebiegu planowanej inwestycji. Zatem organy orzekające w tej sprawie nie mogły zmienić przebiegu trasy inwestycji wskazanej przez inwestora – Generalnego Dyrektora Dróg Krajowych i Autostrad. Organy mogły działać tylko w granicach tego wniosku i nie miały możliwości ingerowania w lokalizację inwestycji, a więc i w przebieg linii podziału nieruchomości, zaproponowany przez wnioskodawcę.

H.M. i Z.M., są współwłaścicielami działki nr [...], której część (po podziale - dz. nr [...]o powierzchni 121 m2) została przeznaczona na budowę ronda [...] w miejscowości D. (projekt budowlany stanowiący załącznik do decyzji organu II instancji, arkusz nr [...] Projektu zagospodarowania terenu, nr rys. [...], str. [...]). W odniesieniu do zarzutów skarżących wskazać należy, iż organy orzekające w tej sprawie nie były uprawnione do zmiany umiejscowienia przedmiotowego ronda. Również sąd administracyjny nie jest kompetentny do tego, aby oceniać zasadność lokalizacji tej części inwestycji m.in. na nieruchomości skarżących. W tej sprawie to do inwestora należało wskazanie miejsca przebiegu tej inwestycji i terenu niezbędnego do przejęcia pod inwestycję. Inwestor w piśmie z dnia [...]lutego 2020 r. wskazał, iż lokalizacja ronda ma przede wszystkim zapewnić połączenie drogi ekspresowej [...] z istniejącym układem komunikacyjnym, tj. ul. D. i S. i terenem usytuowanym po wschodniej stronie drogi ekspresowej. Inwestycja w tym zakresie obejmuje też budowę północnego wjazdu na rondo z ul. S., budowę chodników zapewniających ciągłość komunikacji pieszej oraz rowów drogowych. Z uwagi na specyfikę i parametry geometryczne ronda, zaszła konieczność wyjścia poza istniejący pas drogowy. Inwestor przestawiał też swoje stanowisko w odniesieniu do zarzutów skarżących w pismach składanych w toku postępowania przed organem I instancji, m.in. w piśmie z dnia [...]lipca 2019 r., na które to pisma powołał się organ I instancji w uzasadnieniu wydanej decyzji. Inwestor wskazał, iż wskazane rondo było projektowane na etapie Koncepcji Programowej dla tej inwestycji zrealizowanej w latach 2013-2015. Przyjęte rozwiązania były konsultowane społecznie na spotkaniach z mieszkańcami w lutym 2014 r.

Odnosząc się do zarzutów skarżących, organ odwoławczy wyjaśnił również, że istniejący rów melioracyjny, kolidujący z rondem ma zostać zabudowany rurociągiem, który zapewni jego dotychczasowe funkcjonowanie. Dodać należy, iż jak wynika z treści przytoczonych w uzasadnieniu decyzji organu I instancji wyjaśnień inwestora, rozwiązania projektowe w zakresie przebudowy rowu R-65, w tym na odcinku lokalizacji z projektowanym układem drogowym, przyjęte zostały zgodnie z warunkami technicznymi Gminnej Spółki Wodnej L. z dnia [...] października 2017 r. (zakrycie rowu rurą o średnicy 1,0 m po jego śladzie, długości 130 m).

Minister podzielił stanowisko inwestora, iż lokalizacja ronda jest właściwym rozwiązaniem dla połączenia istniejących dróg publicznych z drogą ekspresową [...], zapewni to komfortowe i bezpieczne warunki ruchu na tym terenie. Mając na uwadze tę argumentację, Sąd uznał, że nieuzasadnione są zarzuty skargi dotyczące braku wyjaśnienia przez organy orzekające w tej sprawie jakie były przesłanki do realizacji tej inwestycji na skrzyżowaniu sąsiadującym z działką skarżących oraz na nieruchomości skarżących nr [...] (przed podziałem).

Sąd uznał, że nie mogły prowadzić do uwzględnienia skarg H.M. i Z.M. zarzuty dotyczące naruszenia art. 11f ust. 1 pkt 4 specustawy drogowej i art. 7 k.p.a. poprzez ich niezastosowanie i nieuwzględnienie w zaskarżonej decyzji uzasadnionych interesów skarżących. Interes skarżących został w tej sprawie naruszony, gdyż część ich nieruchomości (o pow. 121 m2) została przejęta na potrzeby realizacji tej inwestycji, lecz nastąpiło na podstawie przepisów specustawy drogowej. Wskazać należy, iż konstytucyjna ochrona prawa własności przewiduje jego ograniczenie w trybie ustawowym. Prawo własności nie jest prawem nieograniczonym i absolutnym, jej ograniczenie przewiduje sama Konstytucja w art. 64 ust. 3 i art. 31. Jedną z ustaw, które zezwalają na ingerencję w prawo własności jest właśnie ustawa z dnia 10 kwietnia 2003 r. o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg publicznych. Jak już wskazano powyżej, cel, w jakim wprowadzono te przepisy, jakim jest szybka realizacja infrastruktury drogowej w kraju, usprawiedliwia ingerencję prawo własności właścicieli nieruchomości znajdujących się w liniach rozgraniczających inwestycję. Jednocześnie przepisy ustawy (art. 12) przewidują przyznanie odszkodowania za wywłaszczone nieruchomości lub ich części przejęte na cel publiczny jakim jest budowa dróg. Zgodnie natomiast z art. 13 ust. 3 specustawy drogowej, w przypadku, jeżeli przejęta jest część nieruchomości, a pozostała część nie nadaje się do prawidłowego wykorzystania na dotychczasowe cele, właściwy zarządca drogi jest obowiązany do nabycia, na wniosek właściciela lub użytkownika wieczystego nieruchomości, w imieniu i na rzecz Skarbu Państwa albo jednostki samorządu terytorialnego tej części nieruchomości. Jeżeli skarżący uznają, że ich nieruchomość na skutek podziału i realizacji inwestycji spełnia te warunki, a pozostała część nie nadaje się do prawidłowego wykorzystania na dotychczasowe cele mogą ubiegać się o wykup całości tej nieruchomości.

Skarżący podnieśli również zarzut naruszenia przez organy administracji art. 8 § 1 k.p.a., który stanowi, iż organy administracji publicznej prowadzą postępowanie w sposób budzący zaufanie jego uczestników do władzy publicznej, kierując się zasadami proporcjonalności, bezstronności i równego traktowania. W ocenie Sądu, w tej sprawie nie można uznać, że organy prowadziły postępowanie administracyjne z naruszeniem tej zasady. Organy w sposób wyczerpujący odnosiły się do wszystkich pism i uwag skarżących, wyjaśniając podejmowane rozstrzygnięcia.

Natomiast w aspekcie materialnoprawnym prawo własności skarżących nie zostało naruszone w sposób nieproporcjonalny do celu publicznego, w jakim nastąpiło przejęcie części ich nieruchomości. Art. 64 ust. 3 Konstytucji RP stanowi, że własność może być ograniczona w drodze ustawy i tylko w zakresie w jakim nie narusza to istoty prawa własności. Natomiast zgodnie z art. 21 ust. 2 Konstytucji RP, wywłaszczenie jest dopuszczalne jedynie wówczas, gdy jest dokonywane na cele publiczne i za słusznym odszkodowaniem. Na mocy ustawy o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg publicznych, organy zostały upoważnione do ingerencji w prawo własności w celu przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg publicznych. Natomiast szereg przepisów specustawy, w tym art. 12 ust. 4a, art. 12 ust. 4b, art. 12 ust. 5 w związku z przepisami ustawy o gospodarce nieruchomościami, a także przepisy art. 18 specustawy drogowej przewidują ustalenie i wypłacenie odszkodowania, przy czym nie ma podstaw do przyjęcia, że ustalane w ten sposób odszkodowanie nie spełnia konstytucyjnego wymogu słuszności. W uzasadnieniu powołanego wyroku TK z dnia 16 października 2012 r., sygn. akt K 4/10, wskazano, iż "budowa bezpiecznych dróg w Polsce stanowi nadal priorytetowy cel publiczny, gdyż jest konieczna zarówno dla ochrony środowiska, jak i zdrowia, wolności i praw konstytucyjnych całych społeczności (art. 31 ust. 3 Konstytucji); jest kwestią dobra wspólnego". W świetle powyższego nie można uznać, że w tej sprawie poprzez przejecie części nieruchomości skarżących pod budowę ronda naruszono zasadę proporcjonalności wyrażoną w art. 31 ust. 3 Konstytucji RP.

Na rozprawie w dniu 14 października 2021 r. Z.M. podniósł, iż wybudowane rondo stwarza zagrożenie spływu wód opadowych na jego nieruchomość, a średnica zainstalowanej rury pod rondem jest niewystarczająca do odprowadzenia wód opadowych z rowu. W odniesieniu do tego zarzutu, wskazać należy, iż sprawy dotyczące wykonania tej inwestycji zgodnie z projektem i zgodnie z przepisami prawa należą do właściwości organów nadzoru budowlanego. Natomiast w przypadku naruszenia stosunków wodnych na gruncie skarżący może dochodzić swoich praw na podstawie art. 234 ustawy z dnia 20 lipca 2017 r. – Prawo wodne (Dz. U. z 2021 r., poz. 624 ze zm.).

W ocenie Sądu, nie zasługiwała również na uwzględnienie skarga A.J., T. J., M. J., M. J. oraz H. G. W skardze tej podniesiono dwie grupy zarzutów, pierwsze, sformułowane w petitum skargi, dotyczą naruszenia przepisów z zakresu ochrony środowiska, a drugie, zawarte w treści uzasadnienia skargi, dotyczą głównie nieprawidłowości związanych z podziałem geodezyjnym nieruchomości skarżących.

W odniesieniu do pierwszej grupy zarzutów wskazać należy, iż organ odwoławczy uznał, że projekt budowlany jest zgodny z następującymi decyzjami środowiskowymi i postanowieniem uzgadniającym:

- decyzją Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w W. z dnia [...]kwietnia 2011 r. określającą środowiskowe uwarunkowania zgody na realizację przedsięwzięcia polegającego na budowę [...] wylotu z W. drogi ekspresowej [...] w kierunku G. według wariantu "II" z przebiegiem trasy w pobliżu miejscowości A. według podwariantu "C",

- decyzją Generalnego Dyrektora Ochrony Środowiska z dnia [...]stycznia 2015 r. uchylającą w części i umarzającą w tym zakresie postępowanie organu pierwszej instancji, uchylającą w części i orzekającą w tym zakresie co do istoty sprawy, a w pozostałej części utrzymującą w mocy decyzję o środowiskowych uwarunkowaniach RDOŚ,

- decyzją Generalnego Dyrektora Ochrony Środowiska z dnia [...] kwietnia 2017 r. w przedmiocie zmiany decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach RDOŚ, zmienionej w części decyzją o środowiskowych uwarunkowaniach GDOŚ,

- decyzją Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w W. z dnia [...]grudnia 2018 r. stwierdzająca brak potrzeby przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko dla przedsięwzięcia pn.: Budowa fragmentów sieci infrastruktury kanalizacyjnej, elektrycznej, energoelektrycznej, drenarskiej, teletechnicznej, wodociągowej, zjazdów, pompowni, ogrodzenia drogi, rowów drogowych, konserwacji i przebudowy rowów melioracyjnych, ściany oporowej, budowy fragmentów nawierzchni łącznic, zbiorników retencyjnych, fragmentu nasypów drogowych, na odcinku A od węzła [...] (bez węzła) do węzła L. (z węzłem o długości odcinka ok. 6,64 km) dla "Projektu i budowy południowego wylotu z W. drogi ekspresowej [...] na odcinku od węzła [...] na [...] [...] W. do [...] G.,

- postanowieniem Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w W. z dnia [...] czerwca 2019 r. uzgadniającym realizację przedsięwzięcia i określającym warunki jego realizacji, sprostowanym postanowieniem z dnia [...]lipca 2019 r.

Z uwagi na wniosek inwestora o ponowne przeprowadzenie oceny oddziaływania przedmiotowego przedsięwzięcia na środowisko, działając na podstawie art. 89 ust. 1 ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku, Wojewoda [...] zwrócił się do Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w W. o uzgodnienie warunków realizacji przedmiotowego przedsięwzięcia drogowego. Organ ten, działając na podstawie art. 90 ust. 2 pkt 2 ustawy, zwrócił się do Wojewody [...] o zapewnienie możliwości udziału społeczeństwa w sprawie przeprowadzenia ponownej oceny oddziaływania na środowisko dla przedsięwzięcia drogowego. Wojewoda poinformował społeczeństwo o możliwości zapoznania się z dokumentacją sprawy oraz składania uwag i wniosków. Po przeprowadzeniu ponownej oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko, Regionalny Dyrektor Ochrony Środowiska w W. wydał postanowienie uzgadniające z dnia [...] czerwca 2019 r., sprostowane postanowieniem z dnia [...]lipca 2019 r.

Należy zgodzić się ze stanowiskiem Ministra, że formułując zarzuty zawarte w pkt 1-7 petitum skargi, skarżący w uzasadnieniu skargi w żaden sposób nie wyjaśnili, jaki wpływ na ich interes prawny mają podnoszone przez nich nieprawidłowości w zakresie zgodności zaskarżonej decyzji z przepisami z zakresu ochrony środowiska. W postępowaniu przed organem I instancji przedsięwzięcie zostało poddane ponownej analizie oddziaływania na środowisko. Ewentualne uwagi i zastrzeżenia co do skutków środowiskowych realizacji przedmiotowej inwestycji strony mogły zgłaszać w toku postępowań środowiskowych. Z treści uzasadnienia postanowienia uzgadniającego Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w W. z dnia [...] czerwca 2019 r. (str. 12) wynika, że T.J. brała udział w tym postępowaniu, lecz złożyła wniosek o "skorygowanie współrzędnych punktów granic kompleksu działek w obrębie Z., gmina L. – dotyczy działki nr [...]", w odpowiedzi na który organ wskazał, iż kwestie te przekraczają jego kompetencje. Zatem również w postępowaniu dotyczącym udziału społeczeństwa poprzedzającym wydanie postanowienia uzgadniającego skarżąca nie wskazała żadnych zarzutów dotyczących naruszenia przepisów z zakresu ochrony środowiska.

Zgodnie z art. 90 ust. 1 ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku, po przeprowadzeniu oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko Generalny Dyrektor Ochrony Środowiska albo właściwy regionalny dyrektor ochrony środowiska wydaje postanowienie w sprawie uzgodnienia warunków realizacji przedsięwzięcia. W myśl art. 90 ust. 8 ustawy do postanowienia, o którym mowa w ust. 1, nie stosuje się przepisów art. 106 § 3, 5 i 6 Kodeksu postępowania administracyjnego. Trudno zarzucić organowi odwoławczemu naruszenie tych przepisów, skoro organ wprost takiego stanowiska w uzasadnieniu decyzji nie wyrażał, z uwagi na brak zarzutów odwołań w tym przedmiocie. Sąd podziela wyrażane w orzecznictwie stanowisko, że dokonywana w postępowaniu odwoławczym weryfikacja niezaskarżalnego zażaleniem postanowienia uzgadniającego warunki środowiskowe ograniczona jest wyłącznie do stwierdzenia błędów powodujących, że wydana w oparciu o uzgodnienie środowiskowe decyzja o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej byłaby sprzeczna z prawem. Podobnie jak raportowi o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko, tak i postanowieniu uzgadniającemu wydawanemu w trybie art. 90 ust. 1 ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie przysługuje bowiem szczególna wartość dowodowa, która wynika z kompleksowego charakteru analizy przedstawionego do zatwierdzenia przedsięwzięcia (por. wyrok NSA z 5 grudnia 2017 r., II OSK 2343/17). Dlatego też organ architektoniczno-budowlany tylko po stwierdzeniu błędów w postępowaniu przed organem badającym oddziaływanie inwestycji na środowisko, mających wpływ na wynik sprawy, mógłby wstrzymać się z wydaniem decyzji o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej, nie może natomiast zastępować merytorycznie takiego organu i modyfikować postanowienia uzgadniającego warunki środowiskowe, a tym bardziej wydawać mu zaleceń odnośnie do prowadzonego postępowania (wyrok NSA z 28 lipca 2021 r., II OSK 974/21). W tym postępowaniu organy rozpatrujące sprawę nie dopatrzyły się błędów w postępowaniu przed organem badającym oddziaływanie inwestycji na środowisko, które mogłyby uzasadniać wstrzymanie się z wydaniem decyzji o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej. W skardze również nie wskazano na takie uchybienia. Tym samym niezasadny jest również zarzut naruszenia art. 90 ust. 1 ustawy poprzez wydanie postanowienia uzgadniającego, mimo że, z uwagi na szereg naruszeń prawa materialnego i uchybień prawa procesowego, mających wpływ na wynik sprawy, wydanie takiego rozstrzygnięcia nie było uprawnione.

W odniesieniu do zarzutu naruszenia art. 88 ust. 1-5 w zw. z art. 66 ust. 1 pkt 1 – 20 ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku w zw. z art. 11c specustawy drogowej w zw. z art. 6 k.p.a. w zw. z art. 7 k.p.a. w zw. z art. 77 § 1 k.p.a. poprzez zaakceptowanie dokumentu, pomimo iż zawiera braki, uchybienia i błędy merytoryczne. Przepis art. 88 ust. 1 ustawy reguluje przypadki, w których przeprowadza się ocenę oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko w ramach postępowania w sprawie wydania albo zmiany decyzji, o których mowa w art. 72 ust. 1 pkt 1, 10, 14 i 18 ustawy, natomiast przepisy art. 88 ust. 1a-5 ustawy dotyczą obowiązku przedłożenia przez inwestora raportu oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko, zaś art. 66 ust. 1 pkt 1-20 określa treść raportu. W tej sprawie inwestor załączył do wniosku "Raport o oddziaływaniu na środowisko" sporządzony w czerwcu 2018 r. Według Ministra, przedłożony przez inwestora w ramach ponownej oceny oddziaływania inwestycji na środowiskowo raport spełnia zarówno wymogi formalne (ustawowe) oraz we właściwy sposób omówiono w nim kwestie dotyczące poszczególnych elementów środowiska. Właściwa ocena oddziaływania inwestycji na środowisko została przeprowadzona na etapie wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach. Przedstawione w raporcie rozpoznanie środowiskowe jest wystarczające do oceny oddziaływania elementów inwestycji, które zostały zmienione na etapie projektu budowlanego w stosunku do założeń z etapu związanego z wydaniem decyzji w przedmiocie określenia środowiskowych uwarunkowaniach. Sąd podziela to stanowisko organu. W skardze nie wskazano w ogóle, jakie – w ocenie skarżących - braki, uchybienia i błędy merytoryczne zawiera przedstawiony przez inwestora Raport, Sąd nie mógł więc odnieść się do tego zarzutu skargi.

Nietrafny jest zarzut skargi dotyczący naruszenia art. 86 pkt 1 w zw. z art. 90 ust. 1 w zw. z art. 92 w zw. z art. 93 ust. 1 pkt 1 i 2 ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku w zw. z art. 11a ust. 4 w zw. z art. 11f ust. 1 pkt 3 specustawy drogowej poprzez brak uwzględnienia w wydanej decyzji istotnych rozstrzygnięć dotyczących ochrony środowiska oraz warunków wynikających z potrzeb ochrony środowiska (zwłaszcza w zakresie przejść dla dużych zwierząt), a tym samym wydanie decyzji sprzecznej z decyzjami określającymi środowiskowe uwarunkowania. Zauważyć należy, iż w decyzji zmieniającej Generalnego Dyrektora Ochrony Środowiska z dnia [...] kwietnia 2017 r. przewidziano obowiązek urządzenia przejścia dla dużych zwierząt na odcinku w km 13+925. Z Raportu (tabela na str. 292) oraz uzasadnienia decyzji organu I instancji (Tabela str. 147) wynika, że obowiązek urządzenia przejść dla dużych zwierzą nie dotyczy analizowanego odcinka inwestycji (odcinek A). Zatem wskazane przepisy nie zostały w tym zakresie naruszone. Dodać należy, iż we wskazanym Raporcie inwestor w Tabeli 114 (str. 282-306) oraz organ I instancji w Tabeli na str. 119-208 decyzji przedstawili szczegółową analizę zgodności projektu budowlanego, przyjętych rozwiązań i działań minimalizujących z zapisami decyzji środowiskowych. Skarżący poza ogólnym stwierdzeniem, iż w zaskarżonej decyzji nie uwzględniono istotnych rozstrzygnięć dotyczących ochrony środowiska, nie wskazali, jakich konkretnie naruszeń (oprócz przejść dla zwierząt) nie dostrzeżono.

W odniesieniu do zarzutu naruszenia art. 3 ust. 1 pkt 17 lit. a-c w zw. z art. 3 ust. 1 pkt 4 w zw. z art. 66 ust. 1 pkt 4 - pkt 8 w zw. z art. 66 ust. 2 ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku w zw. z art. 5 pkt 1 d w zw. z art. 33 ust. 1 pkt 1 - 3 ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 r. o ochronie przyrody poprzez dopuszczenie do znaczącego oddziaływania barierowego drogi i fragmentacji siedlisk chronionych gatunków, wskazać należy, iż z pkt 10.3.2 Raportu (str.206) wynika, iż jak wskazano w wynikach inwentaryzacji przyrodniczej w buforze inwentaryzacyjnym 2x500 m nie zinwentaryzowano żadnych siedlisk przyrodniczych w rozumieniu Dyrektywy Siedliskowej, ani żadnych stanowisk gatunków chronionych flory i mikrobioty. Zatem zarzut ten nie znajduje uzasadnienia w tej sprawie.

Niezasadny jest zarzut naruszenia art. 11c specustawy drogowej w zw. z art. 7 k.p.a. w zw. z art. 77 § 1 k.p.a. w zw. z art. 107 § 3 k.p.a. przez brak wyczerpującego zbadania okoliczności przedmiotowej sprawy oraz zebrania i rozpatrzenia materiału dowodowego w sprawie, zwłaszcza w zakresie kolizji z korytarzami ekologicznymi o priorytetowym znaczeniu dla zachowania łączności siedlisk leśnych. W pkt 10.2.3 Raportu (str. 205) wskazano bowiem, że analizowany odcinek drogi położony jest poza korytarzami ekologicznymi, co obrazuje Rysunek nr 47.

Sąd nie dopatrzył się również w tej sprawie naruszenia art. 11a ust. 1 oraz art. 11a ust. 4 specustawy drogowej w zw. z art. 86 pkt 1 ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku poprzez zaakceptowanie oraz legitymizowanie rozwiązań projektowych, które w rzeczywistości są sprzeczne z tymi przyjętymi w wydanych rozstrzygnięciach. Zarzut ten jest bardzo ogólny i nie zawiera uzasadnienia. Uwagi i zastrzeżenia co do skutków środowiskowych realizacji przedmiotowej inwestycji strony mogły zgłaszać w toku postępowań środowiskowych oraz w postępowaniu w przedmiocie ponownej oceny oddziaływania na środowisko. Z uprawnienia tego skarżący nie skorzystali, skupiając się wyłącznie na zarzutach dotyczących nieprawidłowości w dokumentacji podziałowej zatwierdzonej decyzją Wojewody.

W ramach drugiej grupy zarzutów A.J., T.J. i M.J. (współwłaściciele działki nr [...] w miejscowości Z.), M.J. (właściciel działek nr [...]i [...] w miejscowości Z.) oraz H.G. (właściciel działki nr [...]w miejscowości Z.) podnieśli, że w odniesieniu do ich nieruchomości została sporządzona niezgodnie z prawem mapa z projektem podziału nieruchomości przez geodetę uprawnionego M. D., przyjęta do zasobu Starostwa Powiatowego w P. pod nr operatu [...], która została zatwierdzona niniejszą decyzją.

Z załączonego do akt sprawy operatu geodezyjnego nr [...]przyjętego do państwowego zasobu geodezyjno-kartograficznego prowadzonego przez Starostę P. w dniu [...]września 2018 r. (wykazy zmian danych ewidencyjnych dla obrębu Z. i tabela zawierająca uwagi geodety) wynika, że powierzchnia działki A. J., T. J. i M. J. nr [...] wynosi 1428 m2, a nie 1274 m2 jak wykazano w dziale [...], powierzchnia działki M. J. nr [...]wynosi 2467 m2, a nie 0,26 ha jak wykazano w dziale [...], a działki nr [...] - wynosi 0,57 ha, powierzchnia działki H. G. nr [...]wynosi 26 493 m2, a nie 2,87 ha jak wykazano w dziale [...]. W uwagach geodeta wskazał, iż różnice wynikają z dokładniejszych metod pomiarów i obliczeń. W uzasadnieniu zaskarżonej decyzji organ odwoławczy stwierdził, iż w piśmie z dnia [...]lutego 2020 r. inwestor wyjaśnił, iż operat znak: [...], zgodnie z zaleceniami [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego, został poddany ocenie przez powołaną przez Starostę P. Komisję ds. oceny przydatności użytkowej operatów, stosownie do zapisów art. 40 ustawy z dnia 17 maja 1989 r. - Prawo geodezyjne i kartograficzne (Dz. U. z 2017 r. poz. 2101 ze zm.). Komisja stwierdziła, że wartość użytkowa operatu jest wyłącznie w zakresie linii rozgraniczających projektowanej drogi, zatwierdzonych decyzją Wojewody [...]. Oznacza to, że pozostała część operatu może być niewiarygodna, zatem jej przydatność użytkowa winna być każdorazowo weryfikowana przez geodetę korzystającego z opracowania. Inwestor wyjaśnił, iż w dniu [...] lipca 2019 r. przedmiotowy operat geodezyjny uzyskał klauzulę "Operat techniczny obarczony wadą". Zgodnie z pismem [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego z dnia [...]maja 2019 r. "Dokumentacja możliwa do wykorzystania pod warunkiem przeprowadzenia ponownej analizy materiałów archiwalnych oraz przeprowadzenia odpowiednich prac terenowych potwierdzających dane zawarte w operacie [...], gdyż dane zawarte w operacie mogą być niewiarygodne". Organ podkreślił, że [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego nie zalecił Staroście P. wycofania z zasobu geodezyjnego tego operatu geodezyjnego, a Komisja powołana przez Starostę do oceny prac geodezyjnych również nie zaleciła wycofania go z zasobu. W związku z tym organy orzekające w tej sprawie nie miały uprawnień, aby kwestionować ten operat.

Zgodnie z art. 40 ust. 3 Prawa geodezyjnego i kartograficznego prowadzenie państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego oraz weryfikacja opracowań przyjmowanych do zasobu należy do starostów - w zakresie powiatowych zasobów geodezyjnych i kartograficznych. Przepis art. 40 ust. 3a tej ustawy stanowi, że nadzór nad prowadzeniem państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego należy do Głównego Geodety Kraju, a w zakresie wojewódzkich zasobów geodezyjnych i kartograficznych oraz powiatowych zasobów geodezyjnych i kartograficznych, także do wojewódzkich inspektorów nadzoru geodezyjnego i kartograficznego. Zgodnie z art. 12 d ust. 5 Prawa geodezyjnego i kartograficznego (według stanu prawnego na datę przyjęcia operatu do zasobu) organ Służby Geodezyjnej i Kartograficznej, do którego przekazane zostały zbiory danych lub inne materiały stanowiące wyniki prac geodezyjnych lub prac kartograficznych, potwierdza ich przyjęcie do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego wpisem do ewidencji materiałów tego zasobu, a także uwierzytelnia dokumenty opracowane na podstawie wykonanych prac geodezyjnych lub prac kartograficznych na potrzeby postępowań administracyjnych, postępowań sądowych lub czynności cywilnoprawnych, jeżeli w sprawie tego uwierzytelnienia złożony został wniosek.

Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 9 stycznia 2018 r., II OSK 2563/17 podkreślił, że "Organ prowadzący postępowanie o zezwolenie na realizację inwestycji drogowej (...) był związany treścią dokumentów istniejących w państwowym zasobie geodezyjnym i kartograficznym. Prawidłowość i zgodność z prawem tych dokumentów powinny badać odpowiednie służby nadzoru geodezyjno-kartograficznego, a nie organ wydający decyzję lokalizacyjną". Podobny pogląd wyraził Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 19 września 2013 r., II OSK 1593/13. Przytoczyć także należy pogląd wyrażony w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 8 stycznia 2020 r., II OSK 3257/19, iż w myśl art. 11f ust. 1 ustawy decyzja zawiera w szczególności określenie linii rozgraniczających teren (pkt 2), oznaczenie nieruchomości lub ich części, według katastru nieruchomości, które stają się własnością Skarbu Państwa lub właściwej jednostki samorządu terytorialnego (pkt 6) z chwilą, gdy decyzja stanie się ostateczna (o czym stanowi art. 12 ust. 4 ustawy) oraz zatwierdzenie projektu budowlanego (pkt 7). (...) Wspomniane oznaczenie nieruchomości nie następuje na mocy uznania organu wydającego tę decyzję, ale według katastru nieruchomości, czyli z wykorzystaniem danych ujawnionych w tym katastrze. W świetle definicji zawartej w art. 2 pkt 8 ustawy z dnia 17 maja 1989 r. - Prawo geodezyjne i kartograficzne (Dz. U. z 2019 r. poz. 725, ze zm.) kataster nieruchomości oznacza ewidencję gruntów i budynków, będącą systemem informacyjnym zapewniającym gromadzenie, aktualizację oraz udostępnianie, w sposób jednolity dla kraju, informacji o gruntach, budynkach i lokalach, ich właścicielach oraz o innych podmiotach władających lub gospodarujących tymi gruntami, budynkami lub lokalami. Zaskarżenie działań organu administracji podjętych w oparciu o te informacje nie może polegać na podważaniu rzetelności ewidencji i ujawnionych w niej danych, pozyskanych i aktualizowanych we właściwym trybie, w ramach którego można skorzystać z osobnych środków prawnych.

Podkreślenia wymaga, iż w tej sprawie organy obu instancji nie zignorowały zarzutów skarżących w tym zakresie, lecz oczekiwały na podjęcie odpowiednich rozstrzygnięć przez organy właściwe w sprawach geodezji i kartografii. Organ odwoławczy wskazał, iż powołana w tej sprawie przez Starostę P. Komisja stwierdziła, że wartość użytkowa operatu jest wyłącznie w zakresie linii rozgraniczających projektowaną drogę, zaś przydatność użytkowa pozostałej części powinna być każdorazowo weryfikowana przez geodetę korzystającego z opracowania. Ponadto [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego, który również zajmował się tą sprawą nie zalecił Staroście P. wycofania z zasobu geodezyjnego wskazanego operatu geodezyjnego, jak również Komisja powołana przez Starostę do oceny prac geodezyjnych nie zaleciła wycofania go z zasobu. Organy prowadzące postępowanie w sprawie zezwolenia na realizację inwestycji drogowej nie mają kompetencji do czynienia ustaleń, z jakich przyczyn wystąpiły różnice w powierzchniach działek i prowadzenia postępowania w celu wyjaśnienia tych niezgodności.

Dodać należy, iż z dyspozycji art. 11d ust. 1 pkt 3 specustawy drogowej wynika, że wniosek o wydanie decyzji o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej zawiera w szczególności mapy zawierające projekty podziału nieruchomości, sporządzone zgodnie z odrębnymi przepisami. Decyzją o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej zatwierdza się podział nieruchomości (art. 12 ust. 1 specustawy drogowej). Projekt takiego podziału, wykonywany w celu ustalenia przebiegu drogi i oznaczenia co do tożsamości nieruchomości (lub ich części) podlegających przejęciu na cel publiczny, tworzy wyłącznie te granice, które powstają w wyniku podziału gruntu i wyłącznie dla określenia przebiegu drogi. Zgodnie z treścią art. 12 ust. 1 ustawy, decyzją o ustaleniu lokalizacji drogi zatwierdza się jedynie projekt podziału nieruchomości, zaś organ I, jak i II instancji nie posiada uprawnień do ustalania powierzchni działek zajmowanych pod inwestycję. Decyzja lokalizacyjna nie zawiera rozstrzygnięcia co do powierzchni danej nieruchomości, a jedynie rozstrzygnięcie co do jej podziału. Zaś organy orzekające w sprawie lokalizacji danej inwestycji drogowej mają obowiązek oprzeć swoje rozstrzygnięcia na danych określonych w katastrze nieruchomości. Podkreślenia wymaga, że decyzja o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej nie kreuje powierzchni nieruchomości, lecz jedynie rozstrzyga, gdzie przebiega linia jej podziału i określa powierzchnię nieruchomości przejętą pod drogę. W wyroku z dnia 9 stycznia 2018 r., II OSK 2563/17 Naczelny Sąd Administracyjny wskazał, że organ orzekający o lokalizacji drogi publicznej nie jest właściwy do rozstrzygania nieścisłości co do powierzchni działki wykazanej w ewidencji gruntów i powierzchni ustalonej przez geodetę sporządzającego mapę z projektem podziału, gdyż organ ten ustala jedynie w sposób wiążący, jaka część nieruchomości zostaje zajęta pod drogę przy zastosowaniu aktualnych technik i metod pomiaru. W związku z powyższym, Sąd orzekający w tej sprawie uznał, że wobec oparcia przez organy rozpatrujące wniosek inwestora swoich rozstrzygnięć o zatwierdzeniu map podziału nieruchomości skarżących, na których wyznaczono linie podziału określające części tych nieruchomości przejmowane pod realizację inwestycji, na operacie technicznym przyjętym do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego i nie wyłączonym z tego zasobu przez właściwe w tym zakresie organy Służby Geodezyjnej i Kartograficznej, nie można zarzucić organom rozpatrującym wniosek inwestora, że w tym zakresie naruszyły prawo. Kwestia ustaleń co do powierzchni działek skarżących pozostaje otwarta i powinna być rozstrzygana we właściwym postępowaniu.

Skarżący podnieśli ponadto, że odłączono od nieruchomości nr [...], [...] i [...] bez podstawy prawnej pas drogi wewnętrznej (szerokości 3 metry), jako działki ewidencyjnej nr [...], stanowiącej drogę we władaniu Gminy i zostali pozbawieni prawa do odszkodowania tej części nieruchomości. Jak wynika z pisma skarżących z dnia [...]października 2021 r. w przedmiocie sporu o rozgraniczenie działki nr [...] toczy się obecnie postępowanie przed Sądem Najwyższym (skarga kasacyjna w sprawie XVII Ca 1818/18). W odniesieniu do tych zarzutów wskazać należy, iż spory prawne co do granic nieruchomości nie mogą wstrzymywać realizacji inwestycji na podstawie przepisów specustawy. Organ nie może uzależniać wydania decyzji lokalizacyjnej w trybie tzw. specustawy drogowej od zakończenia sporu granicznego pomiędzy właścicielami działek, których część zostaje zajęta pod budowę drogi. W przeciwnym wypadku żadna inwestycja drogowa nie została by zrealizowana z uwagi na toczące się spory rozgraniczeniowe. Granice już na gruncie istniejące i niezmieniane w wyniku podziału podlegają wyłącznie mechanicznemu odzwierciedleniu na mapie, a inwestor nie ma ani prawa, ani obowiązku odmiennego od ujawnionego w państwowym zasobie geodezyjnym i kartograficznym ustalania przebiegu takich granic. Dodać należy, iż zgodnie z art. 26 ust. 1 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (Dz. U. z 2021 r., poz. 1899) granice między nieruchomościami nabywanymi na własność Skarbu Państwa lub na własność jednostki samorządu terytorialnego przyjmuje się według istniejącego stanu prawnego, a jeżeli stanu takiego nie można stwierdzić, według stanu uwidocznionego w katastrze nieruchomości. W myśl art. 26 ust. 2 tej ustawy w razie sporu co do przebiegu linii granicznych, o których mowa w ust. 1, nie wstrzymuje się czynności związanych z nabyciem nieruchomości, co nie wyłącza roszczeń pomiędzy właścicielami nieruchomości, których granice zostały ustalone w sposób, o którym mowa w ust. 1. Zgodnie z art. 23 specustawy drogowej w sprawach nieuregulowanych w rozdziale 3 stosuje się przepisy ustawy o gospodarce nieruchomościami.

W odniesieniu do zarzutu skargi, iż działka nr [...]została podzielona na działki o nr [...]w decyzji Wojewody [...], natomiast w decyzji Ministra Rozwoju brak jest tych działek, Sąd podziela stanowisko organu, że decyzja organu odwoławczego nie zmieniła rozstrzygnięcia organu I instancji w tym zakresie (organ II instancji nie wydał w tym zakresie decyzji reformatoryjnej na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 k.p.a.), dlatego działki te nie zostały wymienione w tej decyzji. Jak stwierdził organ w odpowiedzi na skargę wskazana przez skarżących rozbiórka i budowa kanalizacji sanitarnej ma miejsce na działkach nr [...], które są przeznaczone pod pas drogowy.

W skardze podniesiono również, że na mapie zagospodarowania terenu na działce nr [...] brak jest budynku jednorodzinnego, a na działce nr [...]- brak budynku garażu. Zauważyć należy, iż znajdujące w projekcie budowlanym zatwierdzonym decyzją Ministra, mapy, na których sporządzono projekt zagospodarowania terenu, otrzymały identyfikator ośrodka dokumentacji geodezyjnej i kartograficznej, a projektant zamieścił swój podpis na tych mapach i potwierdził zgodność podkładu mapowego z oryginałem mapy do celów projektowych przyjętej do ewidencji państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego. Jak wskazał Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 8 stycznia 2020 r., II OSK 3257/19 projekt budowlany dotyczący inwestycji drogowej musi spełniać kryteria wynikające z art. 34 ust. 3 pkt 1 ustawy Prawo budowlane, w myśl którego powinien on zawierać projekt zagospodarowania działki lub terenu sporządzony na aktualnej mapie. W § 8 ust. 1 w związku z § 10 rozporządzenia Ministra Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej z dnia 25 kwietnia 2012 r. w sprawie szczegółowego zakresu i formy projektu budowlanego (Dz. U. z 2018 r. poz. 1935, ze zm.) wskazano, że część rysunkowa projektu zagospodarowania działki lub terenu powinna być sporządzona na kopii mapy do celów projektowych poświadczonej za zgodność z oryginałem przez projektanta. W świetle § 3 i 4 ust. 1 rozporządzenia Ministra Gospodarki Przestrzennej i Budownictwa z dnia 21 lutego 1995 r. w sprawie rodzaju i zakresu opracowań geodezyjno-kartograficznych oraz czynności geodezyjnych obowiązujących w budownictwie (Dz. U. Nr 25, poz. 133) chodzi o kopię aktualnej mapy zasadniczej. (...) W postępowaniu w przedmiocie zezwolenia na realizację inwestycji drogowej nie można kwestionować treści mapy zasadniczej opatrzonej klauzulą. Należy przyjąć, że mapa ta przedstawia aktualny stan faktyczny i prawny odzwierciedlony w zasobie geodezyjnym i kartograficznym, w którym naniesiono na niej projektowaną inwestycję drogową. (...) Organ orzekający w sprawie inwestycji drogowej musi się jedynie upewnić, czy projekt budowlany sporządzono z wykorzystaniem aktualnej mapy zasadniczej (opatrzonej klauzulą) i nie może badać jej prawidłowości, gdyż do tego uprawniony został organ Służby Geodezyjnej i Kartograficzne, działający w odrębnym trybie. W tej sprawie projekt zagospodarowania terenu stanowiący część projektu budowalnego został sporządzony w lipcu 2020 r. na aktualnej mapie przyjętej do zasobu przez Starostę P. w dniu [...]czerwca 2020 r., operat nr [...] (w zakresie nieruchomości skarżących - arkusz nr 9 Projektu zagospodarowania terenu, nr rys. [...], str. 9/19), zatem nie można w tym zakresie zarzucić organowi wydającemu zaskarżoną decyzję naruszenia prawa.

W skardze zarzucono ponadto, że w decyzji organu II instancji w tabeli określającej działki z ograniczonym sposobem korzystania (str. 5-32) w rubryce "Zakres/rodzaj robót" pominięto dla działki nr [...] (Lp. [...]) wskazanie rozbiórki i budowy linii elektroenergetycznej i kanalizacji sanitarnej, która została wykonana w 2020 r. i w czasie tych prac doszło do uszkodzenia melioracji. Z akt sprawy wynika, że działka nr [...] została podzielona na działkę nr [...], która pozostaje przy właścicielu, dla której ustalono ograniczony sposób korzystania związany z budową zjazdu określony w tabeli pod pozycją [...]i działkę nr [...], która została przeznaczona do przejęcia pod inwestycję, na której inwestor jest uprawniony do wykonywania prac związanych z realizacją inwestycji. Natomiast kwestie związane z nieprawidłowością wykonanych robót budowlanych nie są przedmiotem tego postępowania, w tym zakresie właściwe są organy nadzoru budowlanego. W związku z powyższym niezasadny jest również zarzut skargi dotyczący tego, że bez zawiadomienia i zgody współwłaścicieli działki nr [...] pracownicy firmy na zlecenie wykonawcy inwestycji, dnia [...]lipca 2020 r. zdemontowali część ogrodzenia i je przestawili.

Nietrafny jest zarzut skarżących, że organ nie uwzględnił zapisu na działce nr [...] będącej własnością M. J. w zakresie rozbiórki i przebudowy melioracji oraz ograniczenia zjazdu na czas budowy. Zgodnie z decyzją Wojewody działka nr [...] została podzielona na działki nr [...], nr [...], nr [...] (przeznaczone do przejęcia pod inwestycję) i nr [...] (pozostającą przy właścicielu, na której nie przewidziano do wykonania żadnych robót). Wymienione w skardze prace odbywają się na działkach nr [...], [...], [...], które zostały przejęte pod pas drogowy. Natomiast wykaz działek i tabela znajdujące się w decyzji Ministra obejmują działki znajdujące się poza pasem drogowym, na których przewidziano ograniczenia w korzystaniu dla wykonania obowiązków, o których mowa w art. 11f ust. 1 pkt 8 lit. b, c oraz e-h specustawy drogowej. Jak wyjaśnił organ w odpowiedzi na skargę, działka [...] ma dostęp do drogi publicznej ul. P., w związku z tym nie zaprojektowano zjazdu na działkę nr [...].

Mając na uwadze powyższe, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, uznał, że wniesione w tej sprawie skargi nie zasługują na uwzględnienie i na podstawie art. 151 p.p.s.a., orzekł, jak w sentencji.