Wyrok WSA w Krakowie, sygn. akt III SA/Kr 1231/19
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie
Data orzeczenia: 2020-01-10 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6329 Inne o symbolu podstawowym 632
Hasła tematyczne: Pomoc społeczna
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: uchylono zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą decyzję I instancji
Powołane przepisy: article: Art. 6, 7, 10, 77
journal: Dz.U. 2018 poz 2096
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jedn.
article: Art. 145  par. 1  pkt 1  lit. a, art. 135
journal: Dz.U. 2019 poz 2325
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.

SENTENCJA

|Sygn. akt III SA/Kr 1231/19 | [pic] W Y R O K W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 10 stycznia 2020 r., Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie, w składzie następującym:, Przewodniczący Sędzia: WSA Renata Czeluśniak (spr.), Sędziowie: WSA Janusz Kasprzycki, WSA Barbara Pasternak, Protokolant: Specjalista Agata Zaręba-Piotrowska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 10 stycznia 2020 r., sprawy ze skargi M. G. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 26 sierpnia 2019 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania prawa do świadczenia pielęgnacyjnego uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji,


UZASADNIENIE

Wójt Gminy decyzją z dnia [...] 2019 r., znak: [...], na podstawie art. 6, art. 104 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. 2018 poz. 2096 ze zm.) – dalej k.p.a. oraz art. 17 ust. 1, ust. 1b, art. 20 ust. 3, art. 23 ust. 1 ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych (Dz. U. 2018 r. poz. 2220 ze zm.) – dalej u.ś.r., Rozporządzenia Ministra Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej z dnia 27 lipca 2017 r w sprawie sposobu i trybu postępowania w sprawach o przyznanie świadczeń rodzinnych oraz zakresu informacji jakie maja być zawarte we wniosku, zaświadczeniach i oświadczeniach o ustalenie prawa do świadczeń rodzinnych (Dz. U. 2017 póz. 1466) odmówił przyznania skarżącemu prawa do świadczenia pielęgnacyjnego z tytułu rezygnacji z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej, wnioskowanego na matkę J. G.

W uzasadnieniu organ wyjaśnił, że decyzją z dnia 5 czerwca 2018 r. znak: [...] odmówił on przyznania M. G. prawa do świadczenia pielęgnacyjnego z tytułu rezygnacji z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej, wnioskowanego na matkę J. G. w dniu 26 kwietnia 2018 r. W wyniku rozpoznania odwołania SKO decyzją z dnia [...] 2019 r. uchyliło ww. decyzję do ponownego rozpatrzenia, wskazując na konieczność dokonania ustaleń w przedmiocie istnienia wszystkich przesłanek warunkujących przyznanie świadczenia z uwzględnieniem wykładni przepisów dotyczących wieku w którym powstała niepełnosprawność zgodnie z orzeczeniem TK oraz orzecznictwem sądów administracyjnych.

Wójt wskazał następnie, że po przeprowadzeniu postępowania uzupełniającego w tym m.in. wywiadu środowiskowego z dnia 23 maja 2019 r. oraz przesłuchania strony z dnia 20 maja 2019 r. uznał on, że opieka skarżącego nie jest tego rodzaju, iż wymagałaby od niego niepodejmowania pracy bądź też rezygnacji z niej.

W odwołaniu M. G. nie zgodził się z oceną charakteru sprawowanej opieki i wniósł o uchylenie decyzji i przyznanie świadczenia.

Samorządowe Kolegium Odwoławcze decyzją z dnia 26 sierpnia 2019 r. znak: [...], działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a., art. 17 u.ś.r. utrzymało w mocy decyzje organu I instancji.

W uzasadnieniu organ wskazał, że podstawę odmowy przyznania skarżącemu prawa do świadczenia pielęgnacyjnego w związku opieką nad matką legitymującą się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności, stanowił nie tylko przepis art. 17 ust. 1 b u.ś.r., ale także fakt, że organ orzekający uznał, iż skarżący nie spełnia przesłanki warunkującej przyznanie świadczenia albowiem opieka skarżącego nie ma charakteru tego rodzaju ażeby zmuszała go do rezygnacji z zatrudnienia bądź też niepodejmowania go.

Kolegium wskazało, że podziela w całości pogląd prezentowany w orzecznictwie, zgodnie z którym nie jest dopuszczalne oparcie decyzji odmawiającej przyznania prawa do świadczenia pielęgnacyjnego na tej części przepisu art. 17 ust. 1b ustawy, która została uznana za niezgodną z art. 32 ust. 1 Konstytucji RP. Organ wskazał w tym miejscu na wyrok TK o sygnaturze K 38/13 i podkreślił, że skutkiem tego orzeczenia jest stwierdzenie niekonstytucyjności art. 17 ust. 1b u.ś.r. w zakresie, w jakim różnicuje prawo do świadczenia pielęgnacyjnego osób sprawujących opiekę nad osobą niepełnosprawną po ukończeniu przez nią wieku określonego w tym przepisie, ze względu na moment powstania niepełnosprawności, począwszy od dnia jego ogłoszenia, to jest od dnia 23 października 2014 r. i ukształtowanie w tym zakresie nowego stanu prawnego.

Organ wyjaśnił, że ponownie rozpoznając sprawę organ I instancji przeprowadził uzupełniające postępowanie dowodowe w szczególności wywiad środowiskowy z dnia 23 maja 2019 r. oraz przesłuchał skarżącego w charakterze strony w dniu 20 maja 2019 r. Z czynności tych zostały sporządzone protokoły z których wynika, że osoba wymagająca opieki J. G. (matka skarżącego) zamieszkuje w N wraz z córką J. G., która jest emerytem III grupy. Skarżący wg oświadczenia dojeżdża do matki z K gdzie zamieszkuje, od poniedziałku do niedzieli od 8 do 16 a czasem zostaje na noc ok. 4,5 razy w miesiącu. Matka skarżącego jest osobą leżącą, porusza się jedynie w obrębie pokoju i łazienki i to tylko z pomocą osób drugich. Skarżący wykonuje czynności pielęgnacyjne, gotuje posiłki oraz podaje leki 3 razy dziennie, zamawia także wizyty lekarskie.

SKO podkreśliło w tym miejscu, że istotą świadczenia pielęgnacyjnego jest zapewnienie dochodu i ubezpieczenia społecznego osobie, która sama nie może sobie tego zapewnić (zaprzestając wykonywania pracy lub jej niepodejmując), gdyż musi sprawować opiekę nad osobą niepełnosprawną w takim stopniu, który uniemożliwia jej zadbanie o własne potrzeby. Fakt, że ustawodawca w powołanym art. 17 ust. 1 ustawy nie poprzestał na uwarunkowaniu prawa do świadczenia pielęgnacyjnego wyłącznie od tego, czy osoba wymagająca opieki legitymuje się znacznym stopniem niepełnosprawności, ale również od konieczności rezygnacji lub niepodejmowania zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej przez opiekuna w celu sprawowania opieki, jest zrozumiały z tego względu, iż sytuacja zdrowotna osób legitymujących się znacznym stopniem niepełnosprawności jest różna. Tak więc w grupie tej są osoby, które z uwagi na stan zdrowia wymagają stałej, czy też natychmiastowej pomocy opiekuna, który musi wykonywać pilne, niecierpiące zwłoki czynności, a są też osoby, które nie potrzebują stałej opieki, ale będąc niezdolne do całodobowej samodzielnej egzystencji są w stanie samodzielnie funkcjonować kilka godzin dziennie umożliwiając opiekunom zarobkowanie. W przypadku tych osób czynności związane z opieką mogą być wykonywane po zakończeniu pracy przez opiekuna. Musi zatem istnieć związek przyczynowy pomiędzy koniecznością sprawowania opieki nad osobą niepełnosprawną w znacznym stopniu, a niepodejmowaniem przez opiekuna zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej albo pracy w gospodarstwie rolnym.

W opinii organu, z normy art. 17 ust. 1 ustawy wynika, że podstawową przesłanką, jaką musi spełnić osoba ubiegająca się o świadczenie pielęgnacyjne jest rezygnacja z pracy zarobkowej, spowodowana koniecznością sprawowania permanentnej opieki nad osobą bliską o określonym stopniu niepełnosprawności. Na równi z rezygnacją z zatrudnienia należy traktować niepodejmowanie pracy. Świadczenie pielęgnacyjne nie jest bowiem przyznawane za samą opiekę nad niepełnosprawnym członkiem rodziny, gdyż wynika ona z prawnego i moralnego obowiązku, lecz za faktyczny brak możliwości podjęcia zatrudnienia z powodu konieczności sprawowania tej opieki lub za rezygnację z zatrudnienia w celu jej sprawowania. Nie może być ono traktowane jako zastępcze źródło dochodu. Przepis art. 17 ust. 1 należy zatem stosować wyłącznie do takich stanów faktycznych, w których zakres opieki wyklucza możliwość podjęcia jakiejkolwiek pracy zarobkowej, chociażby w niepełnym wymiarze czasu pracy.

W ocenie Kolegium w realiach przedmiotowej sprawy brak jest związku przyczynowego pomiędzy rezygnacją lub niepodejmowaniem zatrudnienia przez skarżącego a koniecznością opieki nad osobą wymagająca opieki. Matka skarżącego J. G. mieszka ze swoją córką J. która nie pracuje zawodowo, jest emerytem III grupy i z racji wspólnego zamieszkiwania z matką jest w stanie wykonywać podstawowe funkcje opiekuńcze takie jak gotowanie, sprzątanie, pomoc w czynnościach z zakresu higieny osobistej czy podawanie leków. Tego rodzaju czynności są wykonywane przez osoby, które na co dzień pracują zawodowo i czynności te wykonują przed rozpoczęciem pracy i po jej zakończeniu. Skarżący dodatkowo jest w tej dogodnej sytuacji, że jego matka zamieszkuje z córką, która jest w stanie sprawować nad nią opiekę na bieżąco, zaś skarżący oczywiście może jej w tym pomagać lub też odwrotnie.

Zakres sprawowanej opieki oraz fakt, iż w mieszkaniu osoby wymagającej opieki na stałe mieszka osoba bliska powoduje, zdaniem organu, że brak jest podstaw do uznania, ażeby skarżący musiał rezygnować z zatrudnienia bądź też go nie podejmować z uwagi na konieczność sprawowania opieki nad matką.

W ocenie Kolegium prawidłowo zatem organ l instancji odmówił przyznania świadczenia z uwagi na niespełnienie podstawowej przesłanki warunkującej jego przyznanie tj. brak związku przyczynowego pomiędzy opieką a koniecznością rezygnacji z zatrudnienia.

Kolegium wskazało, że nie neguje faktu, iż skarżący opiekuje się matką, jednakże ustalony stan faktyczny nie daje podstaw do przyznania mu wnioskowanego świadczenia.

W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie M. G. zarzucił naruszenie:

- art. 17 ust. 1 u.ś.r. poprzez jego niezastosowanie w przypadku, gdy, okoliczności sprawy wskazują na realizację przesłanek warunkujących zastosowanie powołanego przepisu prawa, a tym samym umożliwiają mu przyznanie świadczenia pielęgnacyjnego;

- art. 7 k.p.a. w zw. z art. 77 § 1 k.p.a. w zw. 80 k.p.a. poprzez niedostateczne wyjaśnienie przez organ stanu faktycznego sprawy oraz będący konsekwencją wskazanego naruszenia brak całościowej oceny materiału dowodowego zgromadzonego w sprawie, a w szczególności brak ustalenia okoliczności czy córka J. G. – G. G., zamieszkująca wspólnie z matką, z uwagi na swój stan zdrowia i fakt, iż jest emerytką III grupy może podjąć czynności opiekuńcze nad matką, które uzasadniałyby odmowę przyznania mu świadczenia pielęgnacyjnego, w sytuacji gdy organ w toku postępowania nie poczynił żadnych ustaleń w powołanym powyżej zakresie, opierając się jedynie na protokole przesłuchania M. G. w sytuacji gdy, z załączonej do niniejszej skargi dokumentacji medycznej G. G. jednoznacznie wynika, iż z uwagi na swój stan zdrowia nie jest w stanie zapewnić matce opieki, co nieodzownie wiąże się z koniecznością sprawowania przedmiotowej przez M. G., a tym samym czyni wniosek będący treścią postępowania uzasadnionym;

- art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. poprzez utrzymanie w mocy decyzji z 18 czerwca 2019 r. odmawiającej przyznania skarżącemu świadczenia pielęgnacyjnego z tytułu rezygnacji z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej, wnioskowanego na matkę J. G. w sytuacji gdy, na skutek istniejącej sytuacji faktycznej oraz stanu zdrowia G. G., powołana decyzja winna była zostać uchylona w całości, a organ powinien decyzją orzec co do istoty sprawy, przyznając M. G. świadczenie pielęgnacyjne;

- art. 10 § 1 k.p.a. poprzez niezapewnienie skarżącemu czynnego udziału w każdym stadium postępowania i niezawiadomienie skarżącego o możliwości wypowiedzenia się co do zebranych w sprawie dowodów w sytuacji gdy, nie zachodziły przesłanki wskazane w art. 10 § 2 k.p.a., a ponad to, skarżący mógłby wypowiedzieć się i zgłosić wnioski dowodowe, wskazujące na stan zdrowia G. G., co w efekcie wpłynęłoby na końcowe rozstrzygniecie w sprawie.

Wskazując na powyższe zarzuty skarżący wniósł o uchylenie w całości zaskarżonej decyzji, poprzedzającej ją decyzji organu I instancji oraz o zasądzenie od Samorządowego Kolegium Odwoławczego na jego rzecz zwrotu kosztów postępowania. Nadto skarżący wniósł o przeprowadzenie dowodów z dokumentów w postaci historii choroby G. G. oraz zaświadczenia lekarskiego dotyczącego J. G. - na okoliczność niemożliwości sprawowania przez G. G. opieki nad matką J. G. z uwagi na stan zdrowia, zakresu dolegliwości chorobowych G. G. oraz jej matki J. G. wykluczający możliwość sprawowania opieki przez G. G. nad jej matką, stanu zdrowia G. G.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie. Kolegium wskazało, że zakres sprawowanej opieki oraz fakt, iż w mieszkaniu osoby wymagającej opieki na stałe mieszka osoba bliska powoduje, że brak jest podstaw do uznania ażeby skarżący musiał rezygnować z zatrudnienia bądź też go nie podejmować z uwagi na konieczność sprawowania opieki nad matką. W ocenie Kolegium prawidłowo zatem organ I instancji odmówił przyznania świadczenia z uwagi na nie spełnianie podstawowej przesłanki warunkującej jego przyznanie tj. brak związku przyczynowego pomiędzy opieką a koniecznością rezygnacji z zatrudnienia.

Odnosząc się do argumentacji podniesionej w skardze Kolegium wskazało, że przedstawiona dokumentacja lekarska dotycząca stanu zdrowia G. G. w zakresie dolegliwości o charakterze neurologiczno-ortopedycznym nie dostarcza żadnych dodatkowych argumentów mogących uzasadnić tezę o braku możliwości sprawowania opieki nad matką. W ocenie organu przedstawione w dokumentacji lekarskiej opisy dolegliwości córki osoby wymagającej opieki są typowe dla osób w tym wieku (61 lat) i nie pozbawiają jej możliwości opiekowania się matką.

Na rozprawie w dniu 10 stycznia 2020 r. skarżący wskazał, że przez 4 lata był na bezrobociu, które stracił i obecnie ubezpiecza go żona, która pracuje w ZUS-ie. Podał również, że lepiej mu jest dojechać do mamy, gdyż w N jest więcej lekarzy i jak trzeba wezwać karetkę to szybciej przyjedzie. Siostra ma obecnie chorą rękę i nie może przynieść węgla z piwnicy i będzie miała zabieg operacyjny w K. Siostra miała świadczenie pielęgnacyjne zanim dostała rentę.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje:

Podstawowa zasada polskiego sądownictwa administracyjnego została określona w art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. z 2018 r., poz. 2107), zgodnie z którym sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę legalności działalności administracji publicznej oraz rozstrzyganie sporów kompetencyjnych i o właściwość między organami jednostek samorządu terytorialnego, samorządowymi kolegiami odwoławczymi i między tymi organami a organami administracji rządowej. Zasada, że sądy administracyjne dokonują kontroli działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie, została również wyartykułowana w art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2019 r., poz. 2325) dalej - p.p.s.a.

Zgodnie z art. 134 § 1 p.p.s.a., Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. W świetle art. 134 § 1 p.p.s.a., Sąd nie ma obowiązku, do badania tych zarzutów i wniosków, które nie mają znaczenia dla oceny legalności zaskarżonego aktu (tak NSA w wyroku z dnia 11 października 2005 r., sygn. akt: FSK 2326/04).

Orzekanie - w myśl art. 135 p.p.s.a. - następuje w granicach sprawy będącej przedmiotem kontrolowanego postępowania, w której został wydany zaskarżony akt lub czynność i odbywa się z uwzględnieniem wówczas obowiązujących przepisów prawa. Z istoty bowiem kontroli wynika, że zasadność zaskarżonej decyzji podlega ocenie przy uwzględnieniu stanu faktycznego i prawnego istniejącego w dacie podejmowania zaskarżonego rozstrzygnięcia. Niezwiązanie zarzutami i wnioskami skargi oznacza, że sąd administracyjny bada w pełnym zakresie zgodność z prawem zaskarżonego aktu, czynności, czy bezczynności organu administracji publicznej.

Wady skutkujące koniecznością uchylenia aktu, stwierdzenia jego nieważności bądź wydania z naruszeniem prawa, przewidziane są w art. 145 § 1 p.p.s.a. Zgodnie z art. 145 § 1 pkt 1 p.p.s.a. Sąd, uwzględniając skargę na decyzję lub postanowienie, uchyla ten akt w całości albo w części, jeżeli stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego lub inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy. W przypadku nieuwzględnienia skargi sąd ją oddala - art. 151 p.p.s.a.

Dokonując kontroli legalności zaskarżonej decyzji w granicach kompetencji przysługujących sądowi administracyjnemu, na podstawie ww. ustaw, Sąd uznał, że skarga zasługuje na uwzględnienie.

Przedmiotem kontroli Sądu była w niniejszej sprawie decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego utrzymująca w mocy decyzję Wójta Gminy odmawiającą przyznania skarżącemu świadczenia pielęgnacyjnego z tytułu rezygnacji z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w związku z koniecznością sprawowania opieki nad matką.

Materialnoprawną podstawą wydania zaskarżonej decyzji były przepisy ustawy o świadczeniach rodzinnych - art. 17 ustawy, zgodnie z którym ‘’Świadczenie pielęgnacyjne z tytułu rezygnacji z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej przysługuje:

1) matce albo ojcu,

2) opiekunowi faktycznemu dziecka,

3) osobie będącej rodziną zastępczą spokrewnioną w rozumieniu ustawy z dnia 9 czerwca 2011 r. o wspieraniu rodziny i systemie pieczy zastępczej,

4) innym osobom, na których zgodnie z przepisami ustawy z dnia 25 lutego 1964 r. – Kodeks rodzinny i opiekuńczy ciąży obowiązek alimentacyjny, z wyjątkiem osób o znacznym stopniu niepełnosprawności

– jeżeli nie podejmują lub rezygnują z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w celu sprawowania opieki nad osobą legitymującą się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności albo orzeczeniem o niepełnosprawności łącznie ze wskazaniami: konieczności stałej lub długotrwałej opieki lub pomocy innej osoby w związku ze znacznie ograniczoną możliwością samodzielnej egzystencji oraz konieczności stałego współudziału na co dzień opiekuna dziecka w procesie jego leczenia, rehabilitacji i edukacji’’.

Powyższe przepisy określają przesłanki warunkujące nabycie prawa do świadczenia pielęgnacyjnego z tytułu rezygnacji z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej.

Po dokonaniu analizy materiału dowodowego stwierdzić należy, że w niniejszej sprawie zasadnym okazał się zarzut niewyjaśnienia wszystkich istotnych w sprawie okoliczności faktycznych. Brak ustalenia stanu faktycznego nie pozwala natomiast na zastosowanie odpowiednich przepisów prawa materialnego.

Należy wyraźnie podkreślić to, że zgodnie z art. 7 k.p.a. w toku postępowania organy administracji publicznej stoją na straży praworządności i podejmują wszelkie kroki niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy, mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli. Przytoczony wyżej przepis ustanawia zasadę prawdy obiektywnej, która stanowi naczelną zasadę Kodeksu postępowania administracyjnego. Zgodnie z tą zasadą, organ administracji publicznej zobowiązany jest do podejmowania wszelkich kroków niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy, mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli. Zawarta w art. 7 k.p.a. zasada prawdy obiektywnej (materialnej), wyrażona również w innych przepisach Kodeksu, m.in. w art. 6, 10, 77 § 1, 80, ma fundamentalne znaczenie dla prawidłowego przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego, ponieważ na podstawie ustalonego stanu faktycznego sprawy organ administracyjny dokonuje jego subsumcji pod stosowną normę prawną. W ten sposób organ przesądza o powstaniu określonego obowiązku bądź prawa, a więc skutków prawnych, które dotyczyć będą wyłącznie faktów uznanych przez organ. Ponadto art. 77 § 1 k.p.a. nakłada na organ administracji obowiązek zebrania i rozpatrzenia całego materiału dowodowego obejmującego wszystkie jego części składowe, wszystkie środki dowodowe. A więc pominięcie, czy też zlekceważenie jakiegokolwiek dowodu, skutkuje wadliwością podjętej decyzji administracyjnej. Oznacza to, że organ administracyjny jest obowiązany z urzędu przeprowadzić dowody służące ustaleniu stanu faktycznego sprawy i podjąć wszelkie kroki niezbędne dla dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego, jako warunku niezbędnego wydania zgodnej z prawem decyzji.

W przedmiotowej sprawie istotne znaczenie ma ustalenie charakteru i zakresu opieki sprawowanej przez skarżącego nad matką, która niewątpliwie – jako osoba o znacznym stopniu niepełnosprawności – takiej opieki wymaga. Pomimo przeprowadzenia wywiadu, zdaniem Sądu, nie zostało w sposób jednoznaczny wyjaśnione, czy zakres sprawowanej opieki uniemożliwia skarżącemu podjęcie zatrudnienia. Na rozprawie skarżący oświadczył, że pozostawał przez cztery lata na bezrobociu, a teraz musi zajmować się mamą, ponieważ siostra jest chora, "ma obecnie chorą rękę i nie może przynieść węgla z piwnicy...". Z jego oświadczenia wynika, że do chwili uzyskania emerytury, to siostra opiekowała się mamą, nie mogąc podjąć zatrudnienia i z tego tytułu otrzymywała świadczenie pielęgnacyjne.

Mając na uwadze, jak słusznie zwróciły uwagę orzekające w sprawie organy administracyjne, że samo sprawowanie opieki nad osobą bliską nie jest wystarczające do przyznania świadczenia pielęgnacyjnego, wyjaśnienia w przedmiotowej sprawie wymaga, czy stan zdrowia siostry skarżącego, od chwili przejścia na emeryturę pogorszył się w taki sposób, że nie jest już ona w stanie opiekować się matką, z którą zamieszkuje. Ta kwestia, zdaniem Sądu, nie została wyjaśniona dostatecznie. Z jednej strony, na podstawie analizy materiału dowodowego zebranego w sprawie, stwierdzić można, że jeszcze w kwietniu 2018 r. stan zdrowia siostry skarżącego nie był na tyle zły, aby nie mogła pełnić opieki nad matką skoro podejmowała dodatkową pracę (k. 2 akt adm. I instancji), stwierdzono też, że również ona gotuje posiłki oraz opiekuje się matką, gdy skarżący wraca na wieczór i noc do swojego domu (k. 9 akt adm. I instancji) . Z drugiej strony, organ nie wyjaśnił w żaden sposób stanu zdrowia siostry skarżącego pomimo, że w odwołaniu podniósł on, że nie może ona zajmować się mamą ze względu na problemy z kręgosłupem. Wiadomo tylko, że G. G. jest na emeryturze i ma III grupę inwalidzką (k. 9 akt adm. I instancji). Na podstawie akt sprawy Sąd nie wie też, na którym piętrze znajduje się mieszkanie matki skarżącego i czy jest ogrzewane jedynie węglem, którego nie jest w stanie przynieść (czy zapewnić jego przyniesienia) siostra skarżącego.

Wszystkie ustalenia faktyczne organy poczyniły jedynie na podstawie oświadczeń skarżącego, brak jest natomiast przeprowadzenia rzetelnego wywiadu z jego siostrą. Nie przeprowadzono też żadnego innego dowodu, np. z przesłuchania świadków (np. sąsiadów) na temat opieki sprawowanej nad matką skarżącego. Nie wyjaśniono, czy nastąpiło pogorszenie stanu zdrowia siostry skarżącego uniemożliwiające sprawowanie jej dalszej opieki nad matką. Nie wyjaśniono, jak często wzywany jest lekarz (szczególnie nocą) i czy w czasie tych wizyt lekarskich obecny jest skarżący. Skoro zakres sprawowania opieki nad matką przez skarżącego jest taki, że nie może on, jak twierdzi, podjąć jakiegokolwiek zatrudnienia to obowiązkiem organu jest weryfikacja jego twierdzeń wszelkimi możliwymi środkami dowodowymi. Ocena stanu zdrowia siostry skarżącego i wpływ na możliwość sprawowania opieki nad matką, z która nadal zamieszkuje, nie może mieć miejsca dopiero w odpowiedzi na skargę.

Uzupełnienie we wskazanym wyżej zakresie ustaleń stanu faktycznego winno nastąpić w ponownie przeprowadzonym postępowaniu.

Z tego względu Sąd, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c oraz art. 135 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł jak w sentencji.