Wyrok WSA we Wrocławiu, sygn. akt I SA/Wr 1512/11
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu
Data orzeczenia: 2012-02-01 00:00:00+01:00 (orzeczenie nieprawomocne)
Symbol z opisem: 6110 Podatek od towarów i usług
Hasła tematyczne: Podatek od towarów i usług
Skarżony organ: Dyrektor Izby Skarbowej
Treść wyniku: *Uchylono zaskarżoną decyzję
Powołane przepisy: article: art. 19  ust. 13  pkt 5
journal: Dz.U. 2004 nr 54 poz 535
law: Ustawa z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług
journal: Dz.U.UE.L 2006 nr 347 poz 1  art. 66
law: Dyrektywa Rady z dnia  28 listopada 2006 r. Nr 2006/112/WE w sprawie wspólnego systemu podatku od wartości dodanej

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Lidia Błystak (sprawozdawca ), Sędziowie: Sędzia WSA Anetta Chołuj, Sędzia WSA Barbara Ciołek, Protokolant: Barbara Głowaczewska, Po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 1 lutego 2012 r. przy udziale sprawy ze skargi Ł.G. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej we W. z dnia 8 sierpnia 2011 r. Nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług za marzec 2010 r. I. uchyla zaskarżoną decyzję II. orzeka, iż uchylona decyzja nie podlega wykonaniu, III. zasądza od Dyrektora Izby Skarbowej we W. na rzecz Ł.G. kwotę 1.137 (jeden tysiąc sto trzydzieści siedem) zł tytułem zwrotu opłaty sądowej.


UZASADNIENIE

Decyzją z dnia [...] Nr [...] Dyrektor Izby Skarbowej na podstawie art. 233 § 1 pkt 1 w zw. z art. 230 § 3 Ordynacji podatkowej oraz art. 19 ust. 1 i ust. 4, art. 86 ust. 1, art. 88 ust. 3a pkt 4 lit. a), art. 99 ust. 12 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (Dz. U. Nr 54, poz. 535 ze zm.) utrzymał w mocy decyzję Naczelnika Urzędu Skarbowego z dnia [...] Nr [...], zmieniającą decyzję tegoż organu z dnia [...] Nr [...] w części dotyczącej zobowiązania podatkowego w podatku od towarów i usług za marzec 2010 r. Ł.G. i określającej to zobowiązanie w kwocie 34.800 zł.

Strona prowadziła działalność gospodarczą w zakresie handlu m.in. art. metalowych i złomu, pod nazwą Przedsiębiorstwo Wielobranżowe "A".

W toku postępowania ustalono, że strona w odniesieniu do faktur nr [...] z dnia [...] oraz [...] z dnia [...] dokumentujących dostawy złomu, za które zapłata nastąpiła w dniu [...], nieprawidłowo, z naruszeniem art. 19 ust. 13 pkt 5 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług - przedwcześnie rozliczyła podatek VAT należny, co znalazło odzwierciedlenie w decyzji organu I instancji z dnia [...] nr [...].

Ponadto zakwestionowano ujęcie przez stronę w ewidencji zakupów za marzec 2010r. wartości netto zakupów oraz podatku naliczonego wynikającego z faktur wystawionych przez B, dokumentujących nabycie od tego podmiotu złomu miedzi, aluminium i mosiądzu. W wyniku przeprowadzonego postępowania (m. in. przesłuchania strony i M.K.) uznał organ I instancji, iż zakwestionowane faktury odnoszące się do tych transakcji nie dokumentują faktycznie dokonanych transakcji. Z protokołu z czynności sprawdzających, oświadczenia M.K. oraz jego przesłuchania wynika, że nie prowadził on żadnych transakcji handlowych ze stroną, nie posiada żadnej dokumentacji na tę okoliczność, od maja 2009 r. działalność jego firmy była zawieszona. Zarówno strona jak i M.K. stwierdzili, że nie znają się wzajemnie. Uznając, że strona nie dokonała zakupu złomu od M.K., a posiadane przez nią faktury na tę okoliczność nie dokumentują rzeczywistych transakcji z tym podmiotem , przyjął organ, że strona dokonywała przedmiotowych transakcji z innym, podszywającym się pod M.K., podmiotem, co skutkowało konsekwencją z art. 88 ust. 3a ustawy o podatku VAT. Jednocześnie uznał organ za odzwierciedlające rzeczywistą sprzedaż złomu faktury wystawione przez stronę na rzecz C, stwierdzając, że fakt ten nie potwierdza nabycia złomu od M.K., dowodząc, że strona dokonywała obrotu złomem nieznanego pochodzenia, którego pozyskanie nie zostało udokumentowane rzetelnymi fakturami.

W wyniku powyższych ustaleń organ I instancji decyzją z dnia [...] (nr [...]) określił stronie kwotę zobowiązania podatkowego w podatku od towarów i usług za luty, marzec, kwiecień 2010 r.

W toku postępowania odwoławczego Dyrektor Izby Skarbowej z uwagi na fakt, iż zobowiązanie za marzec 2010 r. zostało określone w kwocie niższej (22.374 zł.), aniżeli wynika to z przepisów prawa podatkowego, zwrócił organowi I instancji postanowieniem z dnia [...] sprawę w celu dokonania wymiaru uzupełniającego oraz zmiany w tym zakresie dotychczasowej decyzji. Wskazując na przepisy art. 66 Dyrektywy Rady 2006/112/WE z dnia 28 listopada 2006 r. w sprawie wspólnego systemu podatku od wartości dodanej, wyrok WSA z dnia 28.10.2010 r. (sygn. ISA/Wr 742/10), stwierdził organ, iż unormowanie krajowe z art. 19 ust. 13 pkt 5 ustawy o VAT wykracza poza dopuszczalne przez Dyrektywę określenie momentu powstania obowiązku podatkowego, co skutkuje uznaniem, że w sytuacji, gdy strona powiązała powstanie obowiązku podatkowego z okresem rozliczeniowym, w którym nastąpiła dostawa złomu potwierdzona wystawieniem faktury nieuprawnionym było, wg prawa unijnego, przesunięcie momentu powstania obowiązku podatkowego na dzień zapłaty.

Odnośnie pozostałych miesięcy skutkowało to uchyleniem przez organ odwoławczy uwzględniający sposób rozliczenia podatku należnego przez podatnika w zakresie kwietnia 2010 r., na co miała wpływ zmiana rozliczenia miesiąca marca 2010 r., dokonana przez organ I instancji wydaną w dniu [...] decyzją nr [...] przez określenie kwoty zobowiązania w podatku VAT w innej wysokości (34.800 zł.).

Utrzymując w mocy decyzję organu I instancji z dnia [...], określającą stronie zobowiązanie w podatku od towarów i usług za marzec 2010 r., w odniesieniu do zakwestionowanych przez organ I instancji faktur dostawy złomu przez M.K., powołał organ II instancji przepisy art. 86 ust. 1 i ust. 2 oraz art. 88 ust. 3a ustawy o podatku od towarów i usług podnosząc, że nie stanowią podstawy do obniżenia podatku należnego lub zwrotu podatku naliczonego faktury i dokumenty celne w przypadku, gdy m. in. wystawione faktury, faktury korygujące lub dokumenty celne stwierdzają czynności, które nie zostały dokonane – w części dotyczącej tych czynności (pkt 4 lit. a). Także orzecznictwo ETS podkreśla tę zależność wprost rozstrzygając, że wynikające z przepisów Dyrektywy prawo do odliczenia podatku naliczonego nie znajduje zastosowania do podatku, który jest należny wyłącznie z tego powodu, że został wykazany na fakturze (sprawa C-342/87). Podzielając stanowisko organu I instancji, że strona nie przeprowadziła żadnych transakcji handlowych z M.K. podkreślił organ odwoławczy, że nie tylko zaprzeczył temu M.K. oraz brak jakiejkolwiek dokumentacji będącej w jego posiadaniu, ale także strona twierdząca początkowo, że takie transakcje przeprowadzała, nie rozpoznała M.K. jako osoby dostarczającej stronie złom. Ustalony w nin. sprawie stan faktyczny odpowiada hipotezie normy art. 88 ust. 3a pkt 4 lit. a ustawy o VAT. Zdaniem organu bez wpływu na rozstrzygnięcie pozostaje twierdzenie strony, że nie wiedziała, iż zakwestionowane transakcje zostały wykorzystane do celów oszustwa popełnionego przez sprzedawcę, bowiem strona mogła i winna przewidzieć, że zakwestionowane transakcje stanowią nadużycie prawa, co wynika z okoliczności nawiązania współpracy z osoba podającą się za M.K. – przez ogłoszenie prasowe, brak sprawdzenia tożsamości zapoznanego sprzedawcy, dokumentów potwierdzających fakt prowadzenia przez niego działalności gospodarczej, czy kontrahent jest czynnym podatnikiem podatku VAT, zwłaszcza, że nabywał towar znacznej wartości, brak sprawdzenia miejsca skupu, transport złomu przez dostawcę ok. 55 km, w sytuacji położenia w okolicy dostawcy innych punktów skupu złomu, przeprowadzania transakcji w formie gotówkowej. Sam przedmiot transakcji, w sytuacji nagłośnienia przez media procederu obrotu złomem, winien wzbudzić czujność podatnika. Wskazał organ na wyroki ETS z dnia 6.07.2006 r. (C-439/04 i C-440/04), a także z dnia 12.01.2006 r. (C-354/03, C-355/03, C-484/03), w których ETS wskazał, że podatnikami uczestniczącymi w transakcji karuzelowej, którzy będą mogli skorzystać z prawa do odliczenia są podmioty gospodarcze podejmujące wszelkie możliwe działania, których podjęcia można się od nich w sposób uzasadniony domagać celem zapewnienia, że realizowane przez nie transakcje nie stanowią części łańcucha, obejmującego transakcję dotkniętą oszustwem w podatku VAT, a także, że nie może ucierpieć prawo do odliczenia naliczonego podatku VAT tego podatnika, który nie wiedział i nie mógł wiedzieć, że uczestniczy w łańcuchu oszukańczych dostaw.

W ocenie organu, gdyby strona zachowała należyta ostrożność, jakiej można byłoby się spodziewać w opisanej sytuacji, wiedziałaby, że nabywa towar z nieujawnionego źródła. W sprawie nie naruszono także zasady neutralności podatku VAT, bowiem zarówno przepisy Dyrektywy jak i ustawa o podatku VAT pozwalają na realizację tej zasady w sytuacji, w której doszło do faktycznego nabycia towaru (usługi). Skoro strona nie dokonała zakupu potwierdzonego fakturą, trudno uznać, iż poniosła ciężar podatku naliczonego w tej fakturze. Powołał się organ na podobne stanowisko WSA w wyroku z dnia 18.12.2008 r. (sygn. ISA/Wr 711/08). Ustosunkował się organ szczegółowo do zarzutów strony podniesionych w odwołaniu, odnoszących się do naruszenia prawa procesowego. Odnosząc się do wniosku strony o zawieszenie postępowania w sprawie, do czasu zakończenia toczącego się postępowania karnego stwierdził organ wskazując na przepis art. 201 § 1 Ordynacji podatkowej stwierdził organ, że wynik postępowania karnego w sprawie podrobienia faktur nie ma wpływu na ustalenia organów podatkowych i wydanie decyzji w zakresie określenia zobowiązania podatkowego. Ustalenie okoliczności faktycznych w postępowaniu karnym nie stanowi zagadnienia wstępnego w nin. postępowaniu podatkowym.

W skardze od powyższej decyzji Ł.G. wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji zarzucając naruszenie art. 88 ust. 3a pkt 4 lit. a, art. 88 ust. 3a pkt 1 lit. a ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług przez przyjęcie, że faktury dokumentujące czynności, które nie zostały dokonane, w części dotyczącej tych czynności i nie stanowią podstawy do obniżenia podatku należnego oraz zwrotu podatku naliczonego w przypadku, gdy sprzedaż została udokumentowana fakturami wystawionymi przez podmiot nieistniejący oraz naruszenie przepisów postępowania, a to art. 120, art. 121 § 1, art. 122 w zw. z art. 187 Ordynacji podatkowej przez nie rozpatrzenie w sposób wyczerpujący zebranego materiału dowodowego – nie odniesienie się organu do zeznań i wyjaśnień strony, a także brak odniesienia się do dokumentów świadczących o tym, że zakupiony przez skarżącego towar udokumentowany zakwestionowanymi fakturami stał się przedmiotem dalszego obrotu gospodarczego; uchylenie się od wszechstronnego działania w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego, co skutkowało niewłaściwym zastosowaniem przepisów prawa materialnego; naruszenie obowiązku zebrania i rozpatrzenia całości materiału dowodowego, przekroczenie granic swobodnej oceny dowodów, która przybrała cechy oceny dowolnej; brak wyjaśnienia zasadności przesłanek, którymi kierował się organ podatkowy przy wydaniu decyzji; prowadzenie postępowania w sposób nie budzący zaufania do organów podatkowych, brak dbałości o bezstronność rozstrzygnięcia.

W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Skarbowej wniósł o oddalenie skargi, podtrzymując stanowisko zajęte w zaskarżonej decyzji i argumentację z jej uzasadnienia.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje:

Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) kontrola sądowa zaskarżonych decyzji, postanowień bądź innych aktów lub czynności wymienionych w art. 3 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) sprawowana jest w oparciu o kryterium zgodności z prawem. W związku z powyższym, aby wyeliminować z obrotu prawnego akt wydany przez organ administracyjny konieczne jest stwierdzenie, że doszło w nim do naruszenia bądź prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy, bądź przepisów postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na rozstrzygnięcie, albo też przepisu prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a, b i c ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi), a także, gdy decyzja lub postanowienie organu dotknięte są wadą nieważności (art. 145 § 1 pkt 2 tej samej ustawy procesowej).

Przedstawiając zakres kognicji sądu administracyjnego przywołać należy także przepis art. 134 § 1 wyżej powołanej ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, wg którego "Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną". Treść zacytowanego przepisu oznacza, że sąd administracyjny kontrolując prawidłowość wydanej i zaskarżonej decyzji nie może uczynić przedmiotem rozpoznania innej sprawy administracyjnej, aniżeli ta, w której wniesiona została skarga, nie może swoją oceną prawną wkroczyć w sprawę nową w stosunku do tej, w której wydano zaskarżony akt prawny, a także nie może dokonywać nowych ustaleń w zakresie stanu faktycznego, których nie dokonały wcześniej organy podatkowe i dokonywać oceny tych materiałów, gdyż naruszałoby to wprost zasadę związania sądu granicami sprawy. Jednocześnie Sąd przeprowadzając kontrolę legalności decyzji administracyjnej nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi.

W toku postępowania odwoławczego Dyrektor Izby Skarbowej z uwagi na fakt, iż zobowiązanie za marzec 2010 r. zostało określone w kwocie niższej (22.374 zł.), aniżeli wynika to z przepisów prawa podatkowego, zwrócił organowi I instancji postanowieniem z dnia [...] sprawę w celu dokonania wymiaru uzupełniającego oraz zmiany w tym zakresie dotychczasowej decyzji, wskazując, iż przeprowadzając w tym zakresie korektę rozliczenia podatku VAT za marzec 2010 r.

nieprawidłowo organ I instancji zastosował w decyzji z dnia [...] przepis art. 19 ust. 13 pkt 5 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług, który jest sprzeczny z art. 66 Dyrektywy Rady 2006/112/2006.

Przeprowadzając w ramach wyżej zakreślonych granic kontrolę zaskarżonej decyzji wskazać należy na dokonane przez organy podatkowe obu instancji naruszenie art. 19 ust. 13 pkt 5 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (Dz. U. Nr 54, poz. 535 ze zm.) w zakresie ustalenia momentu powstania obowiązku podatkowego w odniesieniu do faktur nr [...] z dnia [...] oraz nr [...] z dnia [...] dokumentujących dostawy złomu, za które zapłata nastąpiła w dniu [...].

Jak wynika z akt administracyjnych, w decyzji z dnia [...] organ podatkowy I instancji zakwestionował prawidłowość ujęcia przez podatnika w ewidencji sprzedaży i w deklaracji VAT-7 za marzec 2010 r. powyższych faktur, których rozliczenia w zakresie podatku VAT dokonał podatnik na podstawie ogólnych zasad w zakresie momentu powstania obowiązku podatkowego i stwierdził organ, w oparciu o przepis art. 19 ust. 13 pkt 5 ustawy z dnia 11 marca 2004 r., że obowiązek podatkowy z tytułu dostaw udokumentowanych przedmiotowymi fakturami powstał w kwietniu 2010 r., uznając tym samym, że podatnik zawyżył w marcu 2010 r. wartość sprzedaży i wartość podatku należnego oraz zaniżył wartość sprzedaży i podatku należnego za kwiecień 2010 r.

W wyniku dokonania przez organ odwoławczy postanowieniem z dnia [...] (nr [...]) zwrotu sprawy w zakresie podatku VAT za marzec 2010 r. w celu dokonania wymiaru uzupełniającego w zakresie określenia zobowiązania w podatku od towarów i usług za ten miesiąc oraz dokonania zmiany w tym zakresie w dotychczasowej decyzji, organ I instancji decyzją z dnia [...] nr [...] dokonał korekty wymiaru zobowiązania w zakresie podatku od towarów i usług za marzec 2010 r. podzielając stanowisko zawarte w postanowieniu organu II instancji, iż unormowanie krajowe z art. 19 ust. 13 pkt 5 ustawy o VAT wykracza poza dopuszczalne przez art. 66 Dyrektywy 2006/112/WE określenie momentu powstania obowiązku podatkowego, co skutkuje uznaniem, że w sytuacji, gdy strona powiązała powstanie obowiązku podatkowego z okresem rozliczeniowym, w którym nastąpiła dostawa złomu potwierdzona wystawieniem faktury nieuprawnionym było, wg prawa unijnego, przesunięcie momentu powstania obowiązku podatkowego na dzień zapłaty. Przepis art. 19 ust. 13 pkt 5 ustawy nie mógł być zastosowany z powodu nieprawidłowej transpozycji postanowień Dyrektywy, a odmienne stanowisko organu I instancji w decyzji z dnia [...] stanowiło naruszenie prawa tj. art. 66 Dyrektywy w zw. z art. 19 ust. 13 pkt 5 ustawy o VAT.

Stanowisko to zostało podzielone przez organ II instancji w zaskarżonej decyzji i podlega kontroli sądu administracyjnego.

Dokonując oceny stanowiska organów podatkowych obu instancji w zakresie niezgodności art. 19 ust. 13 pkt 5 ustawy o podatku od towarów i usług z prawem wspólnotowym, a to art. 66 Dyrektywy 2006/112/WE zauważyć należy, że przepis art. 66 stanowi: "W drodze odstępstwa od art. 63, 64 i 65, państwa członkowskie mogą postanowić, że VAT staje się wymagalny dla określonych transakcji lub dla określonych kategorii podatników w jednym z następujących terminów:

a) nie później niż z datą wystawienia faktury;

b) nie później niż w momencie otrzymania zapłaty;

c) jeżeli faktura nie została wystawiona lub została wystawiona z opóźnieniem, w określonym terminie od daty zdarzenia powodującego powstanie obowiązku podatkowego."

Przepis art. 66 Dyrektywy upoważniający państwa członkowskie do ustalenia szczególnego momentu powstania obowiązku podatkowego, należy porównać do treści przepisy art. 19 ust. 13 pkt 5 ustawy o VAT z 2004 r., zgodnie z którym "obowiązek podatkowy powstaje z chwilą:

- otrzymania całości lub części zapłaty – z tytułu dostawy złomu stalowego i żeliwnego, złomu metali nieżelaznych, z wyłączeniem złomu metali szlachetnych;

a) niewsadowego, nie później jednak niż 20. dnia, licząc od dnia wysyłki złomu do jednostki, która zgodnie z umową dokonuje kwalifikacji jakości;

b) wsadowego, nie później jednak niż 30. dnia, licząc od dnia wysyłki złomu."

O ile ustalenie momentu powstania obowiązku podatkowego na chwilę otrzymania zapłaty jest zgodne z zakresem uprawnienia zawartego w art. 66 lit. b Dyrektywy 2006/112/WE, o tyle o takiej zgodności nie można powiedzieć jeżeli chodzi o ustalenie obowiązku podatkowego na czas: nie później jednak niż 20 czy też 30 dnia, licząc od dnia wysyłki złomu do jednostki dokonującej kwalifikacji jakości czy w ogóle wysyłki złomu. Możliwość wprowadzenia do ustalenia czasu powstania obowiązku podatkowego jakiegoś określonego terminu przepis art. 66 lit. c) Dyrektywy uzależnia nie od wystawienia faktury, bądź wystawienia jej z opóźnieniem, ale od daty zdarzenia powodującego powstanie obowiązku podatkowego. Jednakże rozważania tej kwestii nie dotyczą rozpoznawanej sprawy. Także odwoływanie się przez organ II instancji do wyroku tut. Sądu z dnia 18.12.2008 r. (sygn. ISA/Wr 711/08) nie może zostać podzielone, ponieważ wyrok ten zapadł na tle art. 19 ust. 13 pkt 2 lit. a) ustawy o podatku VAT, w odniesieniu do usług transportowych.

Powyższe rozważania pozwalają na stwierdzenie, iż dokonana w zaskarżonej decyzji korekta w zakresie podatku VAT w odniesieniu do faktur z marca 2010 r., za które zapłata nastąpiła w dniu [...], została dokonana z naruszeniem art. 19 ust. 13 pkt 5 ustawy o podatku VAT oraz art. 66 lit. b) Dyrektywy 2006/112/WE. W konsekwencji prawidłowe było stanowisko organu I instancji zajęte w pierwotnej decyzji z dnia [...] (zobowiązanie w wys. 22.374 zł.).

Odnosząc się natomiast do podnoszonych w skardze zarzutów dotyczących zakwestionowania przez organy podatkowe ujęcia przez stronę w ewidencji zakupów za marzec 2010 r. wartości netto zakupów oraz podatku naliczonego wynikającego z faktur wystawionych przez B, dokumentujących nabycie od tego podmiotu złomu miedzi, aluminium i mosiądzu, uznał Sąd iż nie zasługują one na podzielenie.

W wyniku przeprowadzonego postępowania (m. in. przesłuchania strony i M.K.) ustalono, iż zakwestionowane faktury odnoszące się do tych transakcji nie dokumentują faktycznie dokonanych transakcji. Z protokołu z czynności sprawdzających, oświadczenia M.K. oraz jego przesłuchania wynika, że nie prowadził on żadnych transakcji handlowych ze stroną, nie posiada żadnej dokumentacji na tę okoliczność, od maja 2009 r. działalność jego firmy była zawieszona. Zarówno strona jak i M.K. stwierdzili, że nie znają się wzajemnie (protokół przesłuchania M.K. z dnia 7.09.2010 r. i oświadczenie skarżącego z dnia 6.10.2010 r.). Uznając, że strona nie dokonała zakupu złomu od M.K., a posiadane przez nią faktury na tę okoliczność nie dokumentują rzeczywistych transakcji z tym podmiotem, prawidłowo przyjął organ, że strona dokonywała przedmiotowych transakcji z innym, podszywającym się pod M.K., nieznanym podmiotem, co skutkowało konsekwencją z art. 88 ust. 3a ustawy o podatku VAT.

Skarżący przyznał, że z rzekomym M.K. nawiązał kontakt telefoniczny z ogłoszenia, nie sprawdził jego tożsamości, nie był nigdy w siedzibie jego firmy, mimo, iż transakcje wiążące go z tym podmiotem były znacznej wartości nie podjął próby weryfikacji kontrahenta, nie wzbudziło jego podejrzeń ani fakt, iż dostawa złomu odbywała się ze znacznej odległości, mimo istnienia położonych bliżej punktów skupu, ani też fakt, iż największe przeprowadzane przez skarżącego transakcje odbywają się w formie gotówkowej. W protokole z dnia 1 lipca 2010 r. skarżący przyznał, iż nie zawierał żadnej umowy z kontrahentem przedstawiającym się jako M. K., który, po zainicjowaniu współpracy przez skarżącego, od tej pory sam kontaktował się ze skarżącym, dostarczał złom do skarżącego, wystawiał na miejscu faktury.

Jednocześnie uznał organ za odzwierciedlające rzeczywistą sprzedaż złomu faktury wystawione przez stronę na rzecz C stwierdzając, że fakt ten nie potwierdza nabycia złomu od M.K., a stanowi dowód na to, że strona dokonywała obrotu złomem nieznanego pochodzenia, którego pozyskanie nie zostało udokumentowane rzetelnymi fakturami.

Postępowanie podatkowe w zakresie ustaleń odnoszących się do zakwestionowanych faktur dokumentujących nabycie przez skarżącego złomu od M. K. przeprowadzone zostało zgodnie z zasadami wynikający mi z art. 122 i art. 187 § 1 Ordynacji podatkowej, a dokonana ocena nie przekracza granic swobodnej oceny dowodów zakreślonej ramami przepisu art. 191 Ordynacji.

Prawidłowo zatem przyjęły organy podatkowe, w oparciu o ustalony stan faktyczny, że zakwestionowane faktury, zawierające podatek naliczony, o który skarżący obniżył w marcu 2010 r. podatek należny, na których jako wystawca figuruje M.K., nie dokumentują rzeczywistego stanu rzeczy – nie stanowią zatem podstawy do obniżenia podatku należnego.

Przepis art. 88 ust. 3a pkt 4 lit. a) ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług stanowi, że nie stanowią podstawy do obniżenia podatku należnego oraz zwrotu podatku naliczonego faktury i dokumenty celne, w przypadku, gdy wystawione faktury, faktury korygujące lub dokumenty celne stwierdzają czynności, które nie zostały dokonane – w części dotyczących tych czynności.

Skoro, w wyniku przeprowadzonego postępowania podatkowego ustalono w sposób nie budzący wątpliwości, iż zakwestionowane faktury nie dokumentują dokonania wynikających z nich czynności, prawidłowo organy podatkowe, powołując się na zacytowany przepis, dokonały korekty rozliczenia podatku VAT wynikającego z tych faktur. Stanowisko organów podatkowych, jak również dokonującego kontroli zaskarżonej decyzji Sądu, znajduje potwierdzenie w bogatym orzecznictwie wojewódzkich sądów administracyjnych i Naczelnego Sądu Administracyjnego, jak np. wyroki z dnia 27.08.2008 r. (sygn. IFSK 1087/07), z dnia 29.06.2010 r. (sygn. IFSK 584/09), z dnia 19.11.2010 r. (sygn. IFSK 1772/09) i inne.

Także w orzecznictwie Europejskiego Trybunału Sprawiedliwości, na które niejednokrotnie powołuje się orzecznictwo sądów administracyjnych, podkreśla się, że Dyrektywa 2006/112/WE (poprzednio VI Dyrektywa) powinna być interpretowana w ten sposób, że sprzeciwia się ona prawu podatnika do odliczenia podatku od wartości dodanej, jeżeli transakcje, z których wynika to prawo, stanowią nadużycie. Zwalczanie oszustw podatkowych, unikania opodatkowania i ewentualnych nadużyć jest celem propagowanym przez VI Dyrektywę (wyrok z dnia 29.04.2004 r. w sprawie C-487/01 i C-7/02). Podatnicy nie mogą powoływać się na normy prawa wspólnotowego w celach nieuczciwych lub stanowiących nadużycie (np. wyroki z dnia 12.05.1998 r. C-367/96; z dnia 23.03.2000 r. C-373/97; z dnia 3.03.2005 r. C-32/03).

Zwrócić należy uwagę na fakt, że nie może ucierpieć prawo podatnika do odliczenia podatku VAT, który z przyczyny zrealizowanej na jego rzecz dostawy, co do której nie wiedział lub też nie miał możliwości ustalenia, że dana transakcja jest wykorzystywana dla celów oszustwa, czy też jest realizowana przez podmiot do tego nieuprawniony, mimo podjęcia wszelkich możliwych działań, których można domagać się w sposób uzasadniony celem zapewnienia, że realizowane przez niego transakcje nie obejmują transakcji dotkniętych oszustwem w podatku VAT (wyroki ETS z dnia 6.07.2006 r. C-439/04 i C-440/04, podobnie z dnia 12.06.2006 r. C-354/03, C-355/03, C-484/03).

Jak podkreślił organ podatkowy i z oceną tą trudno się nie zgodzić, skarżący nie podjął żadnych czynności w celu ustalenia wiarygodności wystawcy zakwestionowanych faktur, sam to zresztą przyznał stwierdzając, że właściwie poza pierwszym, inicjującym współpracę z dostawcą złomu przedstawiającym się jako M.K. telefonem, wszystkie kolejne czynności następowały z inicjatywy dostawcy złomu.

W skardze skarżący odwołuje się do wyroków sądów administracyjnych a także ETS, odnoszących się do sytuacji, w której podatnik bierze udział w transakcjach oszustwa, pozostając w dobrej wierze, nie wiedząc, że bierze udział w transakcjach, które są wykorzystywane do oszustwa, na podstawie obiektywnych okoliczności nie może przewidzieć, że transakcja miała na celu uzyskanie korzyści podatkowych.

Odwołując się do tych wyroków i wynikających z nich zasad skarżący zapomina, iż toku postępowania przyznał, że nie podjął żadnych czynności, aby dokonać ustalenia wiarygodności podmiotu, z którym nawiązał współpracę w zakresie dostaw złomu, pozostawiając w jego rękach inicjatywę w tym zakresie. Okoliczność ta podlega szczególnej ocenie w świetle powszechnie znanych faktów różnego rodzaju oszustw podatkowych, które winny być znane skarżącemu zajmującemu się tą dziedziną działalności gospodarczej.

Mając na uwadze powyższe rozważania Sąd, uznając iż zaskarżona decyzja narusza prawo, co zostało wywiedzione na wstępie – a to przepisy art. 19 ust. 13 pkt 5 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług, na podstawie przepisu art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. postępowanie przed sadami administracyjnymi, orzekł jak w sentencji wyroku.

Orzeczenie o wstrzymaniu wykonania uchylonej decyzji uzasadnia przepis art. 152, natomiast orzeczenie o kosztach postępowania – zasądzenie zwrotu opłaty sądowej na rzecz skarżącego, uzasadnia przepis art. 200 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.