Wyrok NSA, sygn. akt I OSK 1304/17
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2018-06-27 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6192 Funkcjonariusze Policji
Hasła tematyczne: Policja
Skarżony organ: Komendant Policji
Treść wyniku: Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy: article: art. 41 ust. 2 pkt 9
journal: Dz.U. 2017 poz 2067
law: Ustawa z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji - tekst jedn.
article: art. 184
journal: Dz.U. 2017 poz 1369
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Jolanta Sikorska, Sędzia NSA Olga Żurawska-Matusiak, Sędzia del. WSA Przemysław Szustakiewicz (spr.), Protokolant asystent sędziego Łukasz Sielanko, po rozpoznaniu w dniu 27 czerwca 2018 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej Ł. K. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z dnia 2 marca 2017 r. sygn. akt III SA/Łd 1057/16 w sprawie ze skargi Ł. K. na rozkaz personalny Komendanta Wojewódzkiego Policji w [...] z dnia [...] października 2016 r. nr [...] w przedmiocie zwolnienia ze służby w Policji 1. oddala skargę kasacyjną; 2. odstępuje od zasądzenia od Ł. K. na rzecz Komendanta Wojewódzkiego Policji w [...] zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego.


UZASADNIENIE

I OSK 1304/17

UZASADNIENIE

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi wyrokiem z dnia 2 marca 2017 r., sygn. akt III SA/Łd 1057/16, uchylił rozkaz personalny Komendanta Wojewódzkiego Policji w [...] z dnia [...] października 2016 r. nr [...] w przedmiocie zwolnienia ze służby w Policji oraz poprzedzający go rozkaz personalny Komendanta Powiatowego Policji w [...] z dnia[...] sierpnia 2016 roku nr [...] w części, w jakiej nadaje decyzji rygor natychmiastowej wykonalności.

W uzasadnieniu wyroku wskazano na następujący stan faktyczny i prawny sprawy:

Postanowieniem z dnia [...] kwietnia 2015 r., sygn. akt [...], Prokuratura Okręgowa w [...] przedstawiła Ł. K. zarzut, że w dniu [...] kwietnia 2015 r. na terenie Komendy Powiatowej Policji w [...], pełniąc obowiązki służbowe funkcjonariusza Policji tej jednostki, przekroczył zakres udzielonych mu uprawnień oraz nie dopełnił obowiązków służbowych, w szczególności podczas wykonywania czynności procesowych w postaci przesłuchania osoby M.S. w ten sposób, że działając wbrew obowiązkom wynikającym z zarządzenia nr 852 Komendanta Głównego Policji z dnia 20 lipca 2011 r. w sprawie zasad przyznawania i użytkowania broni palnej przez policjantów, to jest wbrew obowiązkom wynikającym z § 8 ust. 2 oraz § 9 ust. 1 pkt 1 i 3 cytowanego zarządzenia, nosił broń palną w postaci pistoletu Walter P-99 w sposób widoczny dla otoczenia, w kaburze przypiętej do paska i nie zachował szczególnych środków ostrożności, aby broń nie dostała się w ręce osób nieuprawnionych, czym doprowadził do nieuprawnionego użycia tej broni przez M.S., czego skutkiem było nieumyślne spowodowanie śmierci wymienionego, będącej następstwem obrażeń doznanych w wyniku dwukrotnego postrzału, tj. o przestępstwo z art. 231 § 1 K.k. i art. 155 K.k. w zw. z art. 11 § 2 K.k.

Postanowieniem z dnia [...] kwietnia 2015 r., sygn. akt [...], Prokuratura Okręgowa w [...] zastosowała wobec Ł. K. środki zapobiegawcze w postaci:

- zawieszenia podejrzanego w obowiązkach służbowych funkcjonariusza Komendy Powiatowej Policji w [...];

- zakazu opuszczania kraju z zatrzymaniem paszportu uprawniającego do przekraczania granicy.

Postanowieniem [...] kwietnia 2015 r. Komendant Powiatowy Policji w [...] wszczął w stosunku do policjanta postępowanie dyscyplinarne.

Rozkazem personalnym dnia [...] kwietnia 2015 r. Komendant Powiatowy Policji w [...], na podstawie art. 39 ust. 2 ustawy o Policji, zawiesił funkcjonariusza w czynnościach służbowych na okres trzech miesięcy, tj. od dnia [...] kwietnia 2015 r. do dnia [...] lipca 2015 r. Niniejszy rozkaz personalny został doręczony stronie w dniu [...] kwietnia 2015 r.

Postanowieniem z dnia [...] maja 2015 r. Komendant Wojewódzki Policji w [...] wyłączył Komendanta Powiatowego Policji w [...] od udziału w postępowaniu dyscyplinarnym przeciwko policjantowi i wyznaczył do dalszego prowadzenia postępowania dyscyplinarnego Komendanta Miejskiego Policji w [...].

Postanowieniem z dnia [...] czerwca 2015r. Komendant Miejski Policji w [...] zawiesił postępowanie dyscyplinarne do czasu uzyskania uwierzytelnionych kserokopii materiałów dowodowych z prowadzonego przez Prokuraturę Okręgową w [...] postępowania w sprawie o sygn. akt [...].

Rozkazem personalnym [...] lipca 2015 r. Komendant Powiatowy Policji w [...] przedłużył okres zawieszenia Ł. K. w czynnościach służbowych do czasu zakończenia postępowania karnego na podstawie art. 39 ust. 3 ustawy o Policji. Rozkaz personalny został doręczony stronie w dniu [...] lipca 2015 r.

W dniu [...] października 2015 r. w Komendzie Powiatowej Policji w [...] Ł. K. w rozmowie z Naczelnikiem Wydziału Dochodzeniowo-Śledczego KPP w [...] przekazał informacje, z których wynikało, iż użyje przemocy wobec funkcjonariuszy KPP w [...], którzy przesłuchani w prowadzonej przeciwko niemu sprawie przekazali niekorzystne dla niego informacje. Z uwagi na powyższe zdarzenie, postanowieniem z dnia [...] października 2015r. Prokuratura Okręgowa w [...] w sprawie o sygn. akt [...] zastosowała wobec Ł. K. dodatkowy środek zapobiegawczy w postaci dozoru, polegającego na zakazie przebywania w Komendzie Powiatowej Policji w [...], poza zaewidencjonowanymi przypadkami, wynikającymi z odrębnych przepisów dot. funkcjonariuszy Policji (w tym zawieszonych w czynnościach służbowych) oraz zakazie zbliżania i kontaktu z osobami występującymi w niniejszej sprawie w charakterze świadków, którzy są funkcjonariuszami Policji i pracownikami cywilnymi KPP w [...].

Postanowieniem z dnia [...] czerwca 2016r. sygn. akt [...] Prokuratura Okręgowa w [...] umorzyła śledztwo przeciwko Ł. K., podejrzanemu o przestępstwo z art. 231 § 1 K. K. i art. 155 K. K. w zw. z art. 11 § 2 K. K. Jednocześnie zdarzenie, które miało miejsce w dniu [...] października 2015 r. zainicjowało drugi wątek śledztwa w sprawie o sygn. [...], odnośnie czynu z art. 245 K.k. i doprowadziło do wyłączenia materiałów do odrębnego prowadzenia postępowania.

Postanowieniem z dnia [...] czerwca 2016 r. sygn. akt [...] Prokuratura Okręgowa w [...] wyłączyła ze śledztwa w sprawie o sygn. [...] do odrębnego prowadzenia materiały przeciwko funkcjonariuszowi podejrzanemu o czyn zabroniony z art. 245 K.K., polegający na użyciu groźby karalnej wobec świadków w celu wywarcia na nich wpływu, tj. o czyn z art. 245 K.K.

Akt oskarżenia z dnia [...] lipca 2016 r. w sprawie o sygn. akt [...] został skierowany do II Wydziału Karnego Sądu Rejonowego w [...].

Pismem z dnia [...] lipca 2016 r. Zastępca Prokuratora Okręgowego w [...] poinformował Komendanta Powiatowego Policji w [...], że postanowienie o umorzeniu śledztwa w sprawie o sygn. akt [...] z dnia [...] czerwca 2016 r. nie jest prawomocne, ponieważ w dniu [...] lipca 2016 r. wpłynęło do Prokuratury Okręgowej w [...] zażalenie pełnomocnika pokrzywdzonego.

Pismem z dnia [...] kwietnia 2016 r., l.dz. [...], Przewodniczący Zarządu Wojewódzkiego NSZZ Policjantów w [...] zwrócił się do Komendanta Powiatowego Policji w [...] o nie zwalnianie ze służby Ł. K., na podstawie art. 41 ust. 2 pkt 9 ustawy o Policji, do czasu rozstrzygnięcia sprawy przez sąd.

Rozkazem personalnym z dnia [...] sierpnia 2016 r., nr [...] Komendant Powiatowy Policji w [...] zwolnił Ł. K. ze służby w Policji z dniem [...] września 2016 r. na podstawie art. 41 ust. 2 pkt 9 ustawy o Policji. Powyższej decyzji nadano rygor natychmiastowej wykonalności w trybie art. 108 § 1 K.p.a. Rozkaz personalny został doręczony stronie w dniu [...] września 2016 r., a pełnomocnikowi w dniu [...] września 2016 r.

Od powyższego rozkazu personalnego strona złożyła odwołanie, w którym zarzuciła naruszenie przepisów.

Komendant Wojewódzki Policji w [...], utrzymując zaskarżony rozkaz personalny w mocy wskazał, że zgodnie z art. 40 § 2 zdanie 1 K.p.a., jeżeli strona ustanowiła pełnomocnika, pisma doręcza się pełnomocnikowi. Oznacza to, że w sytuacji, gdy pismo (decyzja, postanowienie) zostało jednocześnie doręczone stronie i jej pełnomocnikowi, doręczenie pisma (decyzji, postanowienia) pełnomocnikowi jest prawnie skuteczne, natomiast strona została w ten sposób jedynie poinformowana o treści pisma (decyzji, postanowienia). Bieg terminu do wniesienia środka odwoławczego rozpoczyna się z datą skutecznego doręczenia pisma pełnomocnikowi. Rozkaz personalny Komendanta Powiatowego Policji w [...] z dnia [...] sierpnia 2016 r. został doręczony stronie w dniu [...] września 2016 r. oraz pełnomocnikowi w dniu [...] września 2016 r., a odwołanie zostało wniesione przez stronę w ustawowym terminie, tj. w dniu [...] września 2016 r. W sytuacji bowiem, kiedy strona po otrzymaniu decyzji organu pierwszej instancji nie podnosiła faktu nieprawidłowości w doręczeniu decyzji (jak miało to miejsce w rozpoznawanej sprawie) i wniosła w ustawowym terminie odwołanie, należało przyjąć, że doręczenie decyzji skarżącemu zamiast pełnomocnikowi było skuteczne. Strona ma bowiem prawo podjąć każdą czynność w sprawie z pominięciem pełnomocnika. W przeciwnym wypadku doszłoby do swoistego "ubezwłasnowolnienia" strony postępowania, która nie miałaby prawa do podjęcia samodzielnie (z pominięciem ustanowionego pełnomocnika) żadnej czynności w sprawie toczącej się z jej udziałem. Skuteczne wniesienie przez stronę odwołania od decyzji organu pierwszej instancji doręczonej stronie, a nie jej pełnomocnikowi wyłącza zatem możliwość uznania doręczenia decyzji za nieprawidłowe.

Jak wynika z akt sprawy, policjant pozostawał zawieszony w czynnościach służbowych nieprzerwanie od dnia [...] kwietnia 2015 r. Postanowieniem z dnia [...] kwietnia 2015 r., sygn. akt [...] Prokuratura Okręgowa w [...] zawiesiła funkcjonariusza w czynnościach służbowych i zawieszenie to trwa nadal. Niezależnie jednak od powyższego, w związku z postępowaniem dyscyplinarnym funkcjonariusz został zawieszony w czynnościach służbowych przez Komendanta Powiatowego Policji w [...]. Na dzień zwolnienia funkcjonariusza ze służby to zawieszenie nie ustało. Biorąc powyższe pod uwagę, bezspornym jest, iż na dzień zwolnienia funkcjonariusza ze służby, funkcjonariusz pozostaje w stanie zawieszenia w czynnościach służbowych w związku z toczącym się postępowaniem karnym.

Przepis art. 41 ust. 2 pkt 9 ustawy pragmatycznej, stanowiący podstawę decyzji w sprawie, wymaga dla wyjaśnienia przesłanek jego zastosowania upływu 12 miesięcy nieprzerwanego zawieszenia w czynnościach służbowych. W okolicznościach niniejszej sprawy przesłanka ta została spełniona. Fakt umorzenia postępowania przygotowawczego obejmującego pierwszy wątek śledztwa, prowadzonego przez Prokuraturę Okręgową w [...] w sprawie o sygn. akt [...], pozostaje bezprzedmiotowy dla uznania, iż funkcjonariusz nieprzerwanie pozostaje zawieszony w czynnościach służbowych w związku z toczącym się postępowaniem karnym, które za tą samą sygn. akt było prowadzone (do czasu skierowania aktu oskarżenia) przez tą samą Prokuraturę Okręgową, która zawiesiła funkcjonariusza w czynnościach służbowych. Przepis art. 41 ust. 2 pkt 9 ustawy o Policji nie wymaga, by okres zawieszenia był związany z prowadzonym w tej samej, tożsamej sprawie karnej, postępowaniem.

W kontekście powyższego Komendant Wojewódzki Policji stwierdził, że niewątpliwie niepełnienie czynności służbowych przez policjanta przez okres ponad 12 miesięcy może ujemnie wpływać na wypełnianie przez jego jednostkę organizacyjną ustawowych zadań należących do Policji. Zwolnienie natomiast ze służby, na podstawie art. 41 ust. 2 pkt 9 ustawy o Policji, jest uprawnieniem pracodawcy związanym z przedłużającą się niemożnością świadczenia pracy przez policjanta. Sposób wykonywania zaś przez policjanta obowiązków służbowych oraz zachowanie w życiu prywatnym nie mogą być brane pod uwagę przy podejmowaniu decyzji o zwolnieniu. Przyczyny zwolnienia ze służby policjanta wskazane w art. 41 ust. 2 ustawy o Policji zawierają tę wspólną cechę, że odwołują się do okoliczności lub zdarzeń związanych z zachowaniem się policjanta w służbie lub w życiu prywatnym, bądź do okoliczności, na powstanie których nie miał on wprawdzie decydującego wpływu, lecz powstanie których utrudnia mu lub wręcz uniemożliwia jej pełnienie. We wszystkich zatem wypadkach ocena końcowa, poprzedzająca decyzję o zwolnieniu policjanta ze służby, musi uwzględniać okoliczności konkretnego, indywidualnego przypadku.

Odnosząc się do zarzutu naruszenia przepisów art. 7, art. 10, art. 77, art. 78, art. 80, art. 86 K.p.a. organ odwoławczy wskazał, że uznanie administracyjne nie pozwala organowi na dowolność w załatwieniu sprawy, ale nie nakazuje mu spełnienia każdego żądania obywatela. W przedmiotowej sprawie rozstrzygnięcie wydano, mając na względzie zarówno interes społeczny, tożsamy w tym wypadku z interesem służby, jak też słuszny interes policjanta. Przed wydaniem zaskarżonej decyzji Komendant Powiatowy Policji w [...] w sposób wyczerpujący zebrał i rozpatrzył cały materiał dowodowy, co znajduje potwierdzenie w aktach sprawy. Ocena dowodów została dokonana z uwzględnieniem norm prawa procesowego i zachowaniem reguł tej oceny. Ł. K. został poinformowany o wszczęciu przedmiotowego postępowania i o przysługujących związku z tym uprawnieniach. W dniu [...] czerwca 2016 r. skarżący zapoznał się z materiałami niniejszej sprawy, a w dniu [...] czerwca 2016 r. otrzymał kopię całości akt postępowania, natomiast pismem z dnia [...] sierpnia 2016 r., kopię akt przesłano pełnomocnikowi. Dowód z przesłuchania strony jest dowodem posiłkowym, bowiem może być przeprowadzony wówczas, gdy po "wyczerpaniu środków dowodowych lub z powodu ich braku" pozostały niewyjaśnione fakty istotne dla rozstrzygnięcia sprawy. Przez wyczerpanie środków dowodowych należy rozumieć sytuację, w której organ administracji publicznej zgromadził i ocenił wyczerpująco cały materiał dowodowy, zgodnie z regułami określonymi w kodeksie, lecz mimo tego pozostały niewyjaśnione istotne okoliczności faktyczne sprawy. Z kolei brak środków dowodowych oznacza taką sytuację, w której organ administracji publicznej i strony postępowania nie dostarczyły dowodów niezbędnych do stwierdzenia istnienia lub nieistnienia faktów istotnych dla załatwienia sprawy lub przeprowadzenie dowodu na takie okoliczności faktyczne stało się niedopuszczalne.

Odnosząc się do zarzutu naruszenia art. 109 i art. 110 K.p.a., organ wskazał, że przepisy te nie przesądzają o formie doręczanego aktu (z wyjątkiem jego formy pisemnej), nie wskazują bowiem na to, czy doręczony ma być oryginał, czy też kopia, ani też, co należy uznać za oryginał decyzji. Istotą doręczenia decyzji nie jest to, czy dotrze ona do adresata w formie oryginału, czy też potwierdzonej kopii, lecz to, że strona otrzyma rozstrzygnięcie, co do uprawnienia lub obowiązku wynikającego z decyzji, a w procesowym znaczeniu uzyska prawo do uruchomienia środków odwoławczych, czy też wniesienia skargi do sądu administracyjnego. Tymczasem w sprawie strona ze środków takich skorzystała bez żadnych przeszkód, nie ma więc podstaw do tego by twierdzić, że na doręczeniu jej w dniu [...] września 2016 r., a pełnomocnikowi w dniu [...] września 2016 r., potwierdzonej za zgodność z oryginałem kopii decyzji, ucierpiały jej uprawnienia materialne czy procesowe.

Zarzut dotyczący naruszenia art. 24 i art. 25 K.p.a. jest również nieuzasadniony, albowiem rozpatrywana sprawa nie dotyczy interesów majątkowych. W niniejszej sprawie Komendant Powiatowy Policji w [...] nie podlegał wyłączeniu na podstawie art. 25 K.p.a. Nie zachodziły również przesłanki do wyłączenia organu na podstawie art. 24 K.p.a. Osoba piastująca funkcję organu administracji publicznej - co do zasady - nie podlega wyłączeniu w trybie przypisanym pracownikom organu. Zarzut naruszenia art. 25 K.p.a. nie zasługuje na uwzględnienie, ponieważ w niniejszej sprawie nie zachodziły przesłanki wyłączenia organu na podstawie art. 25 K.p.a., a to z uwagi na inny niż określony w wyżej wymienionym przepisie charakter sprawy oraz brak okoliczności uzasadniających wyłączenie, o jakim mowa w tym przepisie.

Wnioski skarżącego z dnia [...] lipca 2016 r. oraz z dnia [...] sierpnia 2016 r. w zakresie wyłączenia od udziału w niniejszym postępowaniu piastuna organu Komendanta Powiatowego Policji w [...] zostały rozpatrzone przez Komendanta Wojewódzkiego Policji w [...], tj. pismem z dnia [...] sierpnia 2016 r. doręczonym pełnomocnikowi w dniu [...] sierpnia 2016 r. oraz pismem z dnia [...] sierpnia 2016 r. doręczonym pełnomocnikowi w dniu [...] września 2016 r.

Odnosząc się natomiast do wniosku o zawieszenie toczącego się postępowania administracyjnego w przedmiocie zwolnienia ze służby w Policji, organ wskazał, że na podstawie art. 97 § 1 pkt 4 K.p.a., zagadnienie wstępne, o którym mowa w tym przepisie, stanowi materialnoprawną przeszkodę powstającą lub ujawniającą się w toku postępowania jurysdykcyjnego, której usunięcie warunkuje rozstrzygnięcie sprawy administracyjnej. Jest to zagadnienie odrębne od sprawy, na której tle wystąpiło. Zależność, o której mowa w przepisie wyrażać się musi w istnieniu bezpośredniego związku przyczynowego polegającego na tym, że rozstrzygnięcie sprawy administracyjnej uzależnione jest bezwzględnie od uprzedniego rozstrzygnięcia przez inny organ lub sąd istotnej dla sprawy okoliczności prawnej, stanowiącej przesłankę wydania decyzji. Sytuacja taka zachodzi wówczas, gdy organ nie dysponuje elementem pozwalającym na wydanie w ogóle decyzji. Tak więc zagadnieniem wstępnym jest tylko taka kwestia, która uniemożliwia wydanie rozstrzygnięcia w danej sprawie. Natomiast to, że wynik innego postępowania może mieć wpływ na treść decyzji, nie przesądza o istnieniu zagadnienia wstępnego. W niniejszej sprawie okoliczność prowadzenia przeciwko skarżącemu postępowania karnego nie stanowiła zagadnienia wstępnego, o którym mowa w art. 97 § 1 pkt 4 K.p.a., tym samym brak było podstaw do zawieszenia niniejszego postępowania administracyjnego w oparciu o daną normę prawną. Powyższy wniosek dowodowy został rozpatrzony przez Komendanta Powiatowego Policji w [...] postanowieniem z dnia [...] lipca 2016 r.

W niniejszej sprawie, wbrew twierdzeniom skarżącego był informowany przez organ l instancji o swoich prawach i uprawnieniach. Odnosząc się do zarzutu dotyczącego zwolnienia na podstawie art. 41 ust. 2 pkt 5 ustawy o Policji, organ stwierdził, że zarzut ten jest niezasadny, ponieważ strona została zwolniona na podstawie art. 41 ust. 2 pkt 9 ustawy o Policji, a nie na podstawie art. 41 ust. 2 pkt 5.

Odnosząc się do zarzutu strony, dotyczącego wyłączenia materiałów z zakresu gróźb karalnych do oddzielnego postępowania, organ wskazał, że postępowanie karne w stosunku do strony jest w toku i nie jest znany termin jego zakończenia. Do zawieszenia policjanta w czynnościach służbowych może również dojść na skutek zastosowania w postępowaniu karnym przez prokuratora lub sąd powszechny nieizolacyjnego środka zapobiegawczego, o którym mowa w art. 276 w zw. z art. 249 § 1 k.p.k., czyli środka zapobiegawczego w postaci zawieszenia czynnościach służbowych. Zawieszenie policjanta w trybie administracyjnym może mieć charakter obligatoryjny lub fakultatywny, w zależności od rodzaju przestępstwa, o popełnienie którego podejrzany lub oskarżony jest policjant. Natomiast orzeczenie środka zapobiegawczego w postaci zawieszenia jest wyłącznie fakultatywne. Obie te instytucje są jednak stosowane w związku ze wszczęciem przeciwko policjantowi postępowania karnego oraz z uwagi na konieczność odsunięcia policjanta od wykonywania obowiązków służbowych. Zatem przyczyna działań, podejmowanych w tym zakresie przez właściwych przełożonych w postępowaniu administracyjnym oraz przez prokuratora lub sąd powszechny w postępowaniu karnym, jest w istocie tożsama. Oceny tej nie zmienia fakt, że inny jest jedynie cel omawianych instytucji. Oczywistym jest, że zawieszenie policjanta dokonane przez organy Policji właściwe w sprawach osobowych ma na celu ochronę interesu społecznego i dobro macierzystej formacji (dbałość o należyty wizerunek Policji oraz zapewnienie możliwości sprawnego i efektywnego realizowania zadań powierzonych formacji), natomiast celem środków zapobiegawczych jest przede wszystkim zapewnienie prawidłowego toku postępowania karnego. Nie można jednak utożsamiać przyczyn zawieszenia policjanta w obowiązkach służbowych z celem omawianych instytucji. Nie może zatem ulegać wątpliwości, że chociaż cel tych instytucji jest rzeczywiście różny, to jednak ich przyczyna jest identyczna. Pojęcie "przyczyna" oznacza czynnik wywołujący jakieś zjawisko. Przy takim rozumieniu tego pojęcia przyjąć należy, że przyczyna zawieszenia policjanta, zarówno w trybie administracyjnym, jaki i tytułem zastosowanego wobec niego środka zapobiegawczego, jest w istocie taka sama. Taką przyczyną bowiem jest toczące się przeciwko policjantowi postępowanie karne.

Ponadto organ wskazał, że dla biegu terminu przewidzianego w art. 41 ust. 2 pkt 9 ustawy o Policji nie jest istotne, czy zawieszenie policjanta w czynnościach służbowych nastąpiło w trybie administracyjnym, czy na skutek zastosowania wobec niego środka zapobiegawczego. Decydujące znaczenie w tym zakresie ma wyłącznie data zawieszenia, a nie podstawa prawna zastosowania takiej instytucji. W konsekwencji przyjąć należy, że do 12 miesięcy zawieszenia, po upływie których dopuszczalne jest zwolnienie policjanta ze służby, wlicza się wszystkie okresy zawieszenia policjanta w czynnościach służbowych. Wynika to z treści art. 41 ust. 2 pkt 9 ustawy o Policji. Gdyby celem ustawodawcy było powiązanie przewidzianych skutków prawnych tylko z zawieszeniem policjanta w ściśle określonym trybie oraz wyłącznie z zawieszeniem na tej samej podstawie prawnej, to bez wątpienia wprowadziłby w tym zakresie odpowiednie zastrzeżenia. Takich ograniczeń jednak nie przewidziano ani w treści powołanej normy, ani w innych przepisach ustawy.

Organ l instancji słusznie nadał swojemu rozstrzygnięciu rygor natychmiastowej wykonalności. Wykonanie decyzji nieostatecznej ma charakter wyjątkowy, dlatego też przesłanki nadania decyzji rygoru natychmiastowej wykonalności poddawane są ścisłej wykładni. Jedną z tych przesłanek jest "niezbędność" niezwłocznego wprowadzenia rozstrzygnięcia decyzji w życie. Może to nastąpić wówczas, gdy w danym czasie i w danej sytuacji nie można się obejść bez wykonania praw lub obowiązków, o których rozstrzyga się w decyzji, ponieważ zwłoka w ich wykonaniu zagraża dobrom chronionym, określonym w art. 108 § 1 K.p.a. Organ l instancji, nadając zaskarżonemu rozstrzygnięciu rygor natychmiastowej wykonalności, miał na uwadze ważny interes społeczny, przejawiający się szczególnym statusem i zadaniami Policji, która jako formacja służąca społeczeństwu i przeznaczona do ochrony bezpieczeństwa ludzi oraz utrzymania bezpieczeństwa i porządku publicznego jest jedną z instytucji, której szczególna rola i zhierarchizowana struktura wymaga skutecznego i prawidłowego działania.

W ocenie organu zaskarżona decyzja spełnia wymagania określone w art. 108 § 1 K.p.a., gdyż w jej uzasadnieniu przytoczono okoliczności wskazujące, że zachodzą przesłanki uzasadniające przedłożenie interesu społecznego nad indywidualny interes strony.

W skardze skierowanej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi skarżący zarzucił organom naruszenia przepisów postępowania, tj.:

- art. 7 i art. 10, art. 77, art. 78, art. 80, art. 86 K.p.a. poprzez nieuwzględnienie, nierozpoznanie wniosków strony w szczególności nie uwzględnienie wniosku o przesłuchanie Ł. K. w charakterze strony, co skutkowało naruszeniem jego prawa do obrony i stanowiło naruszenie zasady wysłuchania i udziału stron w postępowaniu, a w konsekwencji zaniechanie obowiązku wyczerpującego zebrania i rozpatrywania całego materiału dowodowego, a także dowolną, a nie swobodną jego ocenę;

- art. 41 ust. 2 pkt 9 ustawy o Policji w zw. z art. 7 i art. 80 K.p.a. poprzez nierozważenie wszystkich istotnych okoliczności mogących mieć wpływ na wynik sprawy, w szczególności okoliczności przemawiających na korzyść skarżącego, a nadto dokonanie dowolnej, a nie swobodnej oceny dowodów wpływających na podjęcie decyzji o zwolnieniu, co w konsekwencji doprowadziło do zwolnienia Ł. K. ze służby w Policji w sytuacji, gdy przepisy nie przewidywały takiego obowiązku oraz istniały przesłanki do pozostawienia go w czynnej służbie;

- art. 24 § 1 i art. 25 K.p.a., poprzez nierozpoznanie wniosku strony o wyłączenie piastunów organu Komendanta Powiatowego Policji w [...], Komendanta Wojewódzkiego Policji w [...] oraz podległych im funkcjonariuszy, w sytuacji gdy, ze względu na okoliczności sprawy, zachodzi uzasadnione podejrzenie co do braku ich bezstronności;

- art. 108 § 1 K.p.a. poprzez jego zastosowanie oraz błędne uznanie, iż interes służby jest tożsamy z interesem społecznym, co skutkowało bezpodstawnym nadaniem wskazanemu powyżej rozkazowi personalnemu rygoru natychmiastowej wykonalności, w sytuacji, gdy w rzeczywistości nie zaistniały przesłanki wskazane w przepisie, a umożliwiające zastosowanie rygoru natychmiastowej wykonalności;

- art. 109, art. 110 K.p.a. w zw. z art. 10 § 1 w zw. z art. 40 § 2 K.p.a. przez doręczanie ustanowionemu w sprawie pełnomocnikowi kopii, a nie oryginałów wydawanych w sprawie postanowień, decyzji, udzielanie błędnych informacji i pouczeń (po wydaniu decyzji);

- art. 6-9 K.p.a. poprzez wszczęcie postępowania w celu zwolnienia ze służby, a nie w celu zbadania zasadności zwolnienia ze służby co stanowi że fakultatywność podjętej decyzji i tok całego postępowania był fikcją, farsą i rażąco narusza k.p.a. także zagwarantowane tym aktem prawa strony;

- art. 10 K.p.a., polegające na niezapewnieniu stronom faktycznego udziału w prowadzonym postępowaniu, w tym zapoznanie, doręczenie ustanowionemu pełnomocnikowi kopii z całości zgromadzonego w sprawie materiału po dacie wydania decyzji o zwolnieniu ze służby;

- art. 107 § 3 K.p.a. w zakresie właściwej podstawy prawnej oraz uzasadnienia;

- bezprawne wykorzystanie instytucji zwolnienia policjanta ze służby ze względu na jej ważny interes, w celu innym niż ten, do jakich instytucja ta została ustanowiona, a mowa o dobrze służby (str. 5 uzasadnienia) wskazuje, że postępowanie organ prowadził na innej niż ujawniona stronie podstawie prawnej;

- istnienie innej podstawy prawnej (przesłanki) zwolnienia ze służby funkcjonariusza tj. na podstawie przepisów dyscyplinarnych w wyniku ewentualnego postępowania dyscyplinarnego, którego organ zaniechał;

- odmowę zawieszenia postępowania, do czasu prawomocnego rozstrzygnięcia sprawy uchylenia środka zapobiegawczego, tj. pomimo istnienia zagadnienia prejudycjalnego;

- błędne zinterpretowanie przez organ Policji faktu wyłączenia materiałów oraz skierowaniu do sądu aktu oskarżenia w sprawie gróźb karalnych, jako przedłużenie czasu zawieszenia pomimo, że zawieszenia dokonano w związku z wszczęciem i prowadzeniem konkretnego śledztwa, które zostało umorzone i sprawa uchylenia środków zapobiegawczych, które zostały zaskarżone jest tylko formalnością. Zawieszenie policjanta w związku z aktem oskarżenia winno skutkować wydaniem stosownego powołującego się na ten fakt nowego postanowienia lub decyzji administracyjnej, czego nie uczyniono;

- art. 9 K.p.a. przez nienależyte, zaniechanie informowania strony o okolicznościach faktycznych i prawnych, które mogą mieć wpływ na ustalenie jej praw i czym świadomie organ działał w celu poniesienia przez stronę szkody z powodu nieznajomości prawa.

Wniósł o stwierdzenie nieważności, względnie uchylenie w całości zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu I instancji.

W odpowiedzi na skargę Komendant Wojewódzki Policji w [...], podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie, wniósł o jej oddalenie.

W dniu [...] lutego 2017 r. do akt sprawy wpłynęło pismo procesowe skarżącego, zawierające wniosek o odroczenie rozprawy i przeprowadzenie dowodu uzupełniającego z dokumentów dotyczących M. T. oraz pismo procesowe pełnomocnika skarżącego, w którym wnosząc o uchylenie zaskarżonego rozkazu personalnego i poprzedzającego rozkazu organu pierwszej instancji, na podstawie art. 106 § 3 P.p.s.a., wystąpił także o przeprowadzenie dowodu z dokumentu w postaci orzeczenia Komendanta Miejskiego Policji w [...] z dnia [...] października 2016 r., nr [...] o umorzeniu postępowania dyscyplinarnego prowadzonego przeciwko Ł. K.

W uzasadnieniu, podtrzymując zarzuty postawione w skardze, pełnomocnik skarżącego podkreślił, że na podstawie art. 108 § 1 K.p.a. Komendant Powiatowy Policji w [...], wydając rozkaz personalny z dnia [...] sierpnia 2016 r., nr [...] o zwolnieniu skarżącego ze służby w Policji z dniem [...] września 2016 r., nadał mu rygor natychmiastowej wykonalności. Komendant Wojewódzki Policji w [...] utrzymał powyższy rozkaz personalny w mocy, podczas gdy art. 41 ust. 2 pkt 9 ustawy o Policji ma zastosowanie wobec osoby niewykonującej już obowiązków policjanta, a wyłącznie biernie pozostającej na stanowisku. Nie ma więc, zdaniem pełnomocnika skarżącego, podstaw by do zwolnienia ze służby w tym trybie stosować rygor natychmiastowej wykonalności.

Postanowieniem z dnia 23 lutego 2017 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi oddalił wniosek o odroczenie rozprawy, dopuścił jako dowód w sprawie orzeczenie Komendanta Miejskiego Policji w [...] nr [...] z dnia [...] października 2016 r., załączone do pisma procesowego z dnia [...] lutego 2017 r. Oddalił natomiast wniosek o przeprowadzenie dowodu uzupełniającego z dokumentów, dotyczących M. T.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi uznał, że skarga jest częściowo uzasadniona.

Sąd I instancji podniósł, że materialnoprawną podstawę rozstrzygnięć organów obu instancji stanowił art. 41 ust. 2 pkt 9 ustawy o Policji. Zgodnie z tym przepisem policjanta można zwolnić ze służby w przypadku upływu 12 miesięcy zawieszenia w czynnościach służbowych, jeżeli nie ustały przyczyny będące podstawą zawieszenia. Rozwiązanie z policjantem stosunku służbowego w tym przypadku zależy zatem od łącznego spełnienia dwóch warunków, a mianowicie upływu dwunastomiesięcznego okresu zawieszenia policjanta w czynnościach służbowych oraz nieustania przyczyny będącej podstawą takiego zawieszenia. Regulacja zawarta w tym przepisie oznacza, że ustawodawca funkcjonariuszom zawieszonym w czynnościach służbowych zapewnił ochronę przed zwolnieniem ze służby, jednocześnie określając, że przyznane gwarancje mają charakter czasowy i maksymalnie obejmują okres 12 miesięcy zawieszenia. Przed upływem tego okresu zwolnienie zawieszonego policjanta ze służby nie jest zatem dopuszczalne. Po upływie tego okresu organ Policji uzyskuje możliwość zwolnienia ze służby zawieszonego funkcjonariusza, przy czym jednocześnie jest zobowiązany do ustalenia, czy nie ustała przyczyna będąca podstawą zawieszenia. Okoliczność, że postępowanie karne nie zostało zakończone, nie wpływa na możliwość wydania decyzji o zwolnieniu ze służby, jeśli upłynął 12-miesięczny okres zawieszenia funkcjonariusza w czynnościach służbowych. Okres zawieszenia w czynnościach służbowych nie jest bowiem okresem gwarancyjnym, w którym funkcjonariusz jest objęty ochroną przed zwolnieniem ze służby, aż do czasu prawomocnego zakończenia jego sprawy w postępowaniu karnym.

Podstawą zawieszenia policjanta w czynnościach służbowych może być zatem nie tylko administracyjna decyzja właściwego przełożonego, przewidziana w art. 39 ust. 1 i ust. 2 ustawy o Policji. Do zawieszenia policjanta w czynnościach służbowych może również dojść na skutek zastosowania w postępowaniu karnym przez prokuratora lub sąd powszechny nieizolacyjnego środka zapobiegawczego, o którym mowa w art. 276 w zw. z art. 249 § 1 K.p.k., czyli środka zapobiegawczego w postaci zawieszenia w czynnościach służbowych. Zawieszenie policjanta w trybie administracyjnym może mieć charakter obligatoryjny lub fakultatywny, w zależności od rodzaju przestępstwa, o popełnienie którego podejrzany lub oskarżony jest policjant. Natomiast orzeczenie środka zapobiegawczego w postaci zawieszenia jest wyłącznie fakultatywne. Obie te instytucje są jednak stosowane w związku ze wszczęciem przeciwko policjantowi postępowania karnego oraz z uwagi na konieczność odsunięcia policjanta od wykonywania obowiązków służbowych. Zatem przyczyna działań podejmowanych w tym zakresie przez właściwych przełożonych w postępowaniu administracyjnym oraz przez prokuratora lub sąd powszechny w postępowaniu karnym jest w istocie tożsama. Oceny tej nie zmienia fakt, że inny jest jedynie cel omawianych instytucji. Oczywistym jest, że zawieszenie policjanta dokonane przez organy Policji właściwe w sprawach osobowych ma na celu ochronę interesu społecznego i dobro macierzystej formacji (dbałość o należyty wizerunek Policji oraz zapewnienie możliwości sprawnego i efektywnego realizowania zadań powierzonych formacji), natomiast celem środków zapobiegawczych jest przede wszystkim zapewnienie prawidłowego toku postępowania karnego. Nie można jednak utożsamiać przyczyn zawieszenia policjanta w obowiązkach służbowych z celem omawianych instytucji. Nie może zatem ulegać wątpliwości, że chociaż cel tych instytucji jest różny, to jednak ich przyczyna jest identyczna. Pojęcie "przyczyna" oznacza czynnik wywołujący jakieś zjawisko. Przy takim rozumieniu tego pojęcia przyjąć należy, że przyczyna zawieszenia policjanta, zarówno w trybie administracyjnym, jaki i tytułem zastosowanego wobec niego środka zapobiegawczego, jest w istocie taka sama. Taką przyczyną jest toczące się przeciwko policjantowi postępowanie karne.

W ocenie Sądu, dla biegu terminu przewidzianego w art. 41 ust. 2 pkt 9 ustawy o Policji nie jest istotne, czy zawieszenie policjanta w czynnościach służbowych nastąpiło w trybie administracyjnym, czy na skutek zastosowania wobec niego środka zapobiegawczego. Decydujące znaczenie w tym zakresie ma wyłącznie data zawieszenia, a nie podstawa prawna zastosowania takiej instytucji. W konsekwencji Sąd uznał, że do 12 miesięcy zawieszenia, po upływie których dopuszczalne jest zwolnienie policjanta ze służby, wlicza się wszystkie okresy zawieszenia policjanta w czynnościach służbowych. Wynika to z treści art. 41 ust. 2 pkt 9 ustawy o Policji. Gdyby bowiem celem ustawodawcy było powiązanie przewidzianych skutków prawnych tylko z zawieszeniem policjanta w ściśle określonym trybie oraz wyłącznie z zawieszeniem na tej samej podstawie prawnej, to bez wątpienia wprowadziłby w tym zakresie odpowiednie zastrzeżenia. Takich ograniczeń jednak nie przewidział ani w treści powołanej normy ani w innych przepisach ustawy (por. wyrok NSA z dnia 26 sierpnia 2015 r., sygn. akt I OSK 794/14, dostępne cbois.nsa.gov.pl).

Wskazał, że uchylenie środka zapobiegawczego w postaci zawieszenia w czynnościach służbowych oznacza jedynie, że zdezaktualizował się cel, dla którego taki środek został zastosowany. Jeżeli pozostaje w toku postępowanie karne, w związku z którym zawieszono policjanta w czynnościach służbowych, to nie można mówić, by przyczyna takiego zawieszenia ustała.

Celem art. 41 ust. 2 pkt 9 ustawy o Policji było umożliwienie organom Policji zwolnienia ze służby policjanta, wobec którego nie zostało zakończone postępowanie karne, pomimo że od czasu zawieszenia w obowiązkach służbowych minęło ponad 12 miesięcy. Rozwiązania przyjęte w ustawie o Policji wskazują, że interesy zawieszonego policjanta ustawodawca zabezpieczył przez instytucje przewidziane w art. 42 ust. 7 ustawy o Policji oraz wprowadzenie gwarantowanego okresu ochronnego, który jak wynika z treści art. 41 ust. 2 pkt 9 ustawy o Policji, wynosi maksymalnie 12 miesięcy. Okres ten nie podlega wydłużeniu w zależności od tego, na jakiej podstawie prawnej i w jakim trybie policjant został zawieszony w czynnościach służbowych. Po upływie 12 miesięcy zawieszenia w pełnieniu obowiązków służbowych, jeżeli pozostaje w toku postępowanie karne, stanowiące przyczynę zawieszenia, oraz gdy takie są potrzeby służby, właściwi przełożeni uprawnieni są zatem do rozwiązania z zawieszonym policjantem stosunku służbowego na podstawie art. 41 ust. 2 pkt 9 ustawy o Policji.

W świetle cyt. art. 41 ust. 2 pkt 9 ustawy o Policji, decyzja o zwolnieniu policjanta ze służby ma charakter fakultatywny i jest podejmowana w ramach uznania administracyjnego ("można zwolnić"). Ocena legalności takiej decyzji sprowadza się do oceny, czy zaistniała przesłanka, o której mowa w powołanym przepisie. Wystąpienie takiej przesłanki stwarza organowi możliwość wydania decyzji o zwolnieniu policjanta ze służby. Decyzja o charakterze uznaniowym pozostaje pod kontrolą sądu, lecz zakres tej kontroli jest ograniczony, albowiem sąd nie bada celowości jej podjęcia. Kontrola tego rodzaju decyzji polega na ustaleniu, czy wydanie decyzji na podstawie obowiązujących przepisów prawa było dopuszczalne, czy organ przy jej wydaniu nie przekroczył granic uznania administracyjnego oraz czy uzasadnił rozstrzygnięcie dostatecznie zindywidualizowanymi przesłankami, w ten sposób, aby nie można mu było zarzucić dowolności. Działanie organu korzystającego z możliwości podjęcia decyzji w ramach uznania administracyjnego musi mieścić się w granicach zakreślonych, wynikającym z art. 7 K.p.a., dążeniem do wyjaśnienia prawdy obiektywnej i obowiązkiem załatwienia sprawy z uwzględnieniem interesu społecznego i słusznego interesu obywatela.

Ocena, czy przy podejmowaniu decyzji o zwolnieniu funkcjonariusza zawieszonego w czynnościach służbowych ze służby w Policji doszło do przekroczenia granic uznania administracyjnego, wymaga ustalenia właściwych proporcji pomiędzy kryterium interesu społecznego, a słusznym interesem strony. Z reguły interes strony nie pokrywa się z interesem społecznym. Ustawodawca w art. 7 K.p.a. nie określił hierarchii tych wartości, ani też zasad rozstrzygania kolizji pomiędzy interesem społecznym i słusznym interesem strony. Oznacza to, że w każdym przypadku działający organ ma obowiązek wskazać, o jaki interes ogólny (publiczny) chodzi i udowodnić, że jest on na tyle ważny i znaczący, że bezwzględnie wymaga ograniczenia uprawnień indywidualnych obywateli. Zarówno istnienie takiego interesu, jak i jego znaczenie, a także przesłanki powodujące konieczność przedłożenia w konkretnym wypadku interesu publicznego nad indywidualny, podlegają wnikliwej kontroli instancyjnej i sądowej.

W ocenie Sądu, w rozpatrywanej sprawie bezsporne jest, że skarżący został zawieszony w czynnościach służbowych wobec przedstawienia przez Prokuratora Okręgowego w [...] postanowieniem z dnia [...] kwietnia 2015 r. zarzutu popełnienia przestępstwa z art. 231 § 1 K.k. i art. 155 K.k. w zw. z art. 11 § 2 K.k. W związku z prowadzonym postępowaniem karnym rozkazem personalnym dnia [...] kwietnia 2015 r. Komendant Powiatowy Policji w [...], na podstawie art. 39 ust. 2 ustawy o Policji, zawiesił skarżącego w czynnościach służbowych na okres trzech miesięcy, tj. od dnia [...] kwietnia 2015 r. do dnia [...] lipca 2015 r. Okres zawieszenia w czynnościach służbowych rozkazem personalnym [...] lipca 2015 r. został następnie przedłużony do czasu zakończenia postępowania karnego. Zawiadomieniem z dnia [...] kwietnia 2016 r. skarżący został poinformowany o wszczęciu z urzędu postępowania w przedmiocie zwolnienia ze służby w Policji w trybie art. 41 ust. 2 pkt 9 ustawy o Policji. Przedmiotowe pismo zostało doręczone skarżącemu w dniu [...] kwietnia 2016r. Postanowieniem z dnia [...] czerwca 2016 r., sygn. akt [...] Prokuratura Okręgowa w [...] umorzyła śledztwo przeciwko skarżącemu podejrzanemu o popełnienie przestępstwa z art. 231 § 1 K.k. i art. 155 K.k. w zw. z art. 11 § 2 K.k. Pismem z dnia [...] lipca 2016 r. Zastępca Prokuratora Okręgowego w [...] poinformował Komendanta Powiatowego Policji w [...], że postanowienie z dnia [...] czerwca 2016 r. o umorzeniu śledztwa w sprawie o sygn. akt [...] nie jest prawomocne, w dniu [...] lipca 2016 r. do Prokuratury Okręgowej w [...] wpłynęło zażalenie złożone przez pełnomocnika pokrzywdzonego.

Sąd wskazał, że w świetle przedstawionych okoliczności faktycznych, niesporne jest, że w dniu wydawania przez organ Policji rozkazu o zwolnieniu skarżącego ze służby w Policji (tj. w dniu [...] sierpnia 2016 r.), 12 - miesięczny okres zawieszenia w czynnościach służbowych dawno upłynął i nie ustała przyczyna będąca podstawą zawieszenia, gdyż toczące się przeciwko niemu postępowanie karne nie zostało prawomocnie zakończone (postanowienie o umorzeniu śledztwa [...] nie było prawomocne), a Prokurator Okręgowy w [...] pismem z dnia [...] maja 2016 r. na zapytanie organu poinformował, że nie ustały przesłanki leżące u podstaw stosowania środka zapobiegawczego w postaci zawieszenia w obowiązkach służbowych (w dniu [...] lipca 2016 r. został skierowany do Sądu Rejonowego w [...] akt oskarżenia przeciwko Ł. K. podejrzanemu o przestępstwo z art. 245 K.k., przy czym postępowanie to nie zostało jeszcze zakończone). Spełnione zostały tym samym przesłanki przewidziane w art. 41 ust. 2 pkt 9 ustawy o Policji. To z kolei dawało organom Policji możliwość podjęcia decyzji o zwolnieniu skarżącego w omawianym trybie ze służby w Policji. W uzasadnieniu zaskarżonej decyzji organ wskazał jakie względy brał pod uwagę, decydując się na skorzystanie z przysługującego mu fakultatywnego upoważnienia do zwolnienia funkcjonariusza i wyjaśnił dlaczego interes społeczny przeważył w okolicznościach rozpatrywanej sprawy nad interesem strony. Zdaniem Sądu, argumentacja organu w tym zakresie jest szeroka i przekonująca.

Za nieuzasadniony Sąd uznał także zarzut, dotyczący naruszenia art. 24 § 1 i art. 25 k.p.a., poprzez nierozpoznanie wniosków strony o wyłączenie piastunów organu Komendanta Powiatowego Policji w [...], Komendanta Wojewódzkiego Policji w [...] oraz podległych im funkcjonariuszy. Wskazał, że jak wynika z załączonych akt, wniosek o wyłączenie piastuna organu Komendanta Powiatowego Policji w [...] oraz podległych mu funkcjonariuszy i Komendanta Wojewódzkiego Policji z dnia [...] lipca 2016 r. został rozpoznany. Komendant Powiatowy Policji postanowieniem Nr [...] z dnia [...] sierpnia 2016 r., jako bezpośredni przełożony, odmówił wyłączenia I zastępcy Komendanta Powiatowego Policji R. B. oraz funkcjonariuszy i pracowników Komendy Powiatowej Policji, stwierdzając, że: 1/ żaden z policjantów ani pracowników KPP w [...] nie pozostaje ze stroną w takim stosunku prawnym , że wynik sprawy może mieć wpływ na ich prawa lub obowiązki; 2/ żaden z policjantów ani pracowników KPP w [...] nie brał udziału w niższej instancji w wydaniu zaskarżonej decyzji; 3/ nie zostało uprawdopodobnione przez stronę istnienie okoliczności, które mogą wywołać wątpliwość co do bezstronności policjantów. Ponadto postanowieniem z dnia [...] sierpnia 2016 r. Komendant Wojewódzki Policji, jako bezpośredni przełożony, odmówił wyłączenia funkcjonariuszy KWP w [...] od udziału w postępowaniu administracyjnym uznając, że nie zachodzą przesłanki wskazane w art. 24 § 1 K.p.a., oraz stosownie do treści art. 24 § 3 K.p.a., że strona nie uprawdopodobniła, że istnieją okoliczności, które mogą wywołać wątpliwość, co do bezstronności funkcjonariuszy. KWP, powołując się na uchwałę składu siedmiu sędziów NSA z dnia 20 maja 2010 r. sygn. I OPS 13/09 wskazał, że zwrot "pracownik organu", zawarty w art. 24 K.p.a., nie obejmuje osoby będącej personalną obsadą organu, a przepisy art. 24 K.p.a. nie mają zastosowania do osoby piastującej funkcję organu monokratycznego. Wyjaśnił też, że nie zachodzą przesłanki do wyłączenia Komendanta Powiatowego Policji w [...], w trybie art. 25 K.p.a., który to przepis dotyczy sprzeczności w interesach majątkowych, co nie dotyczy przedmiotowego postępowania. Stanowisko organu w tym przedmiocie, w ocenie Sądu, jest prawidłowe. Z kolei w przedmiocie ponownego wniosku z dnia [...] sierpnia 2016 r. "w przedmiocie wyłączenia piastuna organu Komendanta Powiatowego Policji w [...], a wraz z nim podległych jemu funkcjonariuszy Policji" i o wyłączenie Komendanta Wojewódzkiego Policji w [...] , w odniesieniu do wniosku o wyłączenie Komendanta Powiatowego Policji /.../, Komendant Wojewódzki Policji pismem z dnia [...] sierpnia 2016 r. poinformował o rozstrzygnięciu powyższych kwestii postanowieniem Nr [...] z dnia [...] sierpnia 2016 r. i pismem z tej samej daty, co należy rozumieć, jako podtrzymanie stanowiska w tym zakresie. Gdy zaś chodzi o wnioski o wyłączenie Komendanta Wojewódzkiego Policji w [...], zostały one rozstrzygnięte przez Komendanta Głównego Policji postanowieniem Nr [...] z dnia [...] sierpnia 2016r. odmawiającym wyłączenia piastuna organu. Sąd podzielił ocenę organu, że samo subiektywne przekonanie strony o negatywnym do niej stosunku przełożonego lub pracownika nie jest wystarczające do uwzględnienia jej wniosku, i że wniosku swojego skarżący nie uprawdopodobnił.

Sąd uznał również, że nie są uzasadnione zarzuty, dotyczące naruszenia przepisów postępowania, tj. art. 6 - 9, art. 10 § 1, art. 77 § 1, art. 78, art. 80, art. 86 K.p.a. Zdaniem Sądu, organ prawidłowo poinformował skarżącego o wszczęciu postępowania zmierzającego do zwolnienia go ze służby w Policji na podstawie art. 41 ust. 2 pkt 9 ustawy o Policji, gdyż w tym przedmiocie postępowanie było prowadzone. Skarżący nie wykazał też, że pominięcie dowodu z jego przesłuchania miało wpływ na wynik sprawy. Skarżący miał możliwość pisemnego przedstawienia wszystkich swoich argumentów, przemawiających za jego stanowiskiem i podlegały one ocenie organu. Skarżący nie wskazuje takich okoliczności, które mogłyby zostać wyjaśnione w toku jego przesłuchania i miałyby wpływ na wynik sprawy w świetle przesłanek z art. 41 ust. 2 pkt 9 ustawy o Policji. Nie można także skutecznie postawić zarzutu naruszenia art. 10 K.p.a., gdyż w toku postępowania pełnomocnik skarżącego był kilkakrotnie informowany, w trybie tego przepisu, o możliwości zapoznania się z aktami sprawy i możliwości złożenia wniosków dowodowych. Z tej możliwości w tym postępowaniu jednak nigdy nie skorzystał. Istotnie ostatnie pismo z dnia [...] sierpnia 2016 r., skierowane do pełnomocnika skarżącego, informujące o przedłużeniu terminu załatwienia sprawy do dnia [...] września 2016 r., zostało doręczone 2 dniu [...] września 2016 r., a więc już po wydaniu w dniu [...] sierpnia 2016 r. rozkazu personalnego przez Komendanta Powiatowego Policji w [...], ale było to kolejne pismo o przedłużeniu terminu załatwienia sprawy. Poprzednim pismem z dnia [...] lipca 2016 r. termin załatwienia sprawy został określony na dzień [...] sierpnia 2016 r., a pismo także zawierało pouczenie o uprawnieniach z art. 10 § 1, art. 73 i art. 77 K.p.a.

W ocenie Sądu, w rozpoznawanej sprawie nieuzasadnione było natomiast nadanie przez organ Policji rozkazowi personalnemu z dnia [...] sierpnia 2016 r. o zwolnieniu skarżącego ze służby w Policji z dniem [...] września 2016 r., rygoru natychmiastowej wykonalności. Z treści art. 108 § 1 K.p.a. wynika, że decyzji "może być nadany rygor natychmiastowej wykonalności". Rozstrzygnięcie w tej materii organ wydaje zatem w ramach tzw. uznania administracyjnego, ale nie dowolnie i w zależności od okoliczności sprawy orzeka w kwestii natychmiastowego wdrożenia decyzji w życie. Instytucja przewidziana w art. 108 § 1 K.p.a. ma charakter wyjątku od zasady niewykonywania decyzji nieostatecznych, dlatego przesłanki uzasadniające rygor natychmiastowej wykonalności muszą być poddawane ścisłej wykładni. Omawiany rygor może być nadany decyzji tylko w sytuacji, gdy jest to niezbędne dla ochrony wartości wskazanych w art. 108 § 1 K.p.a. Niezwłoczne wdrożenie decyzji w życie jest "niezbędne" wówczas, gdy nie można się obejść w danym czasie i istniejącej sytuacji bez natychmiastowego wykonania praw lub obowiązków, o których rozstrzyga się w decyzji, ponieważ zwłoka w ich wykonaniu zagraża dobrom chronionym. Sąd stwierdził, że w sprawie organ nie wykazał, aby zaistniały przesłanki do nadania rozkazowi personalnemu z dnia [...] sierpnia 2016 r. rygoru natychmiastowej wykonalności.

W dniu [...] kwietnia 2017 r. skargę kasacyjną na powyższy wyrok złożył Ł. K., wnosząc o jego uchylenie w części, tj. co do pkt 1 w trybie art. 188 P.p.s.a. i w konsekwencji uchylenie zaskarżonego rozkazu personalnego Komendanta Wojewódzkiego Policji w [...] z dnia [...] października 2016 r. nr [...] oraz poprzedzającego go rozkazu personalnego Komendanta Powiatowego Policji w [...] z dnia [...] sierpnia 2016 r. nr [...], a także umorzenie postępowania administracyjnego w przedmiotowej sprawie, albowiem istota sprawy jest dostatecznie wyjaśniona; ewentualnie o uchylenie zaskarżonego wyroku w części, tj. co do pkt 1 i przekazanie sprawy Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Łodzi do ponownego rozpoznania oraz zasądzenie na jego rzecz od Komendanta Wojewódzkiego Policji w [...] kosztów postępowania sądowego wedle norm przepisanych, w tym kosztów zastępstwa procesowego w sprawie. Zarzucił on WSA w Łodzi:

1. naruszenie art. 145 § 1 ust. 1 lit. a P.p.s.a. w związku z art. 41 ust. 2 pkt 9 ustawy o Policji (tj. Dz.U. z 2016 r. poz. 1782 ze zm.), poprzez przyjęcie przez Sąd, że w przedmiotowej sprawie spełnione zostały przesłanki warunkujące zwolnienie ze służby skarżącego, co skutkowało tym, że Sąd uwzględniając skargę uchylił rozkaz personalny Komendanta Policji w [...] z dnia [...] sierpnia 2016 r. nr [...] jedynie w części, w jakiej nadaje decyzji rygor natychmiastowej wykonalności;

2. naruszenie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c P.p.s.a. w związku z art. 134 § 1 P.p.s.a., poprzez nierozpoznanie wniesionej skargi w granicach danej sprawy, nie wzięcie przez Sąd pod uwagę wszelkich naruszeń prawa, a także przepisów prawa, które powinny znaleźć w rozpoznawanej sprawie zastosowanie, w szczególności poprzez nie wzięcie pod uwagę przy rozpoznaniu i rozstrzygnięcia treści:

a) art. 107 § 1 i § 3 k.p.a. określających, iż decyzja administracyjna powinna zawierać uzasadnienie faktyczne i prawne oraz powołanie podstawy prawnej,

b) § 22 pkt 5 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych z dnia 14 maja 2013 r. w sprawie szczegółowych praw i obowiązków oraz przebiegu służby policjantów (Dz.U. z 2013 r. poz. 644 ze zm.), określającego szczegółowe warunki, jakie powinien spełniać rozkaz personalny o zwolnieniu policjanta ze służby, który w punkcie 5 stanowi, iż w rozkazie personalnym o zwolnieniu ze służby w Policji należy wskazać nazwę stanowiska służbowego oraz jednostki organizacyjnej Policji,

c) art. 11 k.p.a., zgodnie z treścią którego organy prowadzące postępowanie administracyjne winny w sposób wyczerpujący wyjaśnić przesłanki, którymi kierowały się przy załatwieniu sprawy, a nie powoływać się na te przesłanki w sposób ogólny,

d) art. 15 k.p.a., tj. zasady dwuinstancyjności, poprzez niezasadne przyjęcie, iż Komendant Powiatowy Policji w [...] mógł w ramach swoich kompetencji zwolnić skarżącego na podstawie art. 41 ust. 2 pkt 9 ustawy o Policji i z tego przywileju skorzystał;

e) art. 109, art. 110 k.p.a. w zw. z art. 10 § 1 k.p.a. w zw. z art. 40 § 2 k.p.a., poprzez doręczanie stronie i ustanowionemu pełnomocnikowi kopii, poświadczonych za zgodność z oryginałem, a nie oryginałów wydawanych w sprawie postanowień i decyzji;

co skutkowało tym, że Sąd uwzględniając skargę uchylił rozkaz personalny Komendanta Policji w [...] z dnia [...] sierpnia 2016 r. nr [...] jedynie w części w jakiej nadaje decyzji rygor natychmiastowej wykonalności;

3. naruszenie art. 145 § 1 ust. 1 lit. c P.p.s.a. w związku z art. 77 k.p.a. w zw. z art. 7 k.p.a., tj. zasady praworządności oraz art. 8 k.p.a. - zasady pogłębiania zaufania obywateli do organów Państwa w zw. z art. 10 § 1, art. 78, art. 80, art. 86 k.p.a., poprzez przyjęcie przez Sąd I instancji, że na gruncie niniejszej sprawy nie doszło do wydania decyzji bez jakiegokolwiek wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy, a w szczególności, poprzez nieprzesłuchanie skarżącego w charakterze strony, pomimo uwzględnienia takiego wniosku, co stanowiło naruszenie prawa strony do udziału w postępowaniu oraz pisma z dnia [...] kwietnia 2016 r. (k.25) Niezależnego Samorządnego Związku Zawodowego Policjantów Zarządu Wojewódzkiego, co w konsekwencji doprowadziło do zaniechania obowiązku wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia materiału dowodowego i jego dowolnej oceny, co skutkowało tym, że Sąd uwzględniając skargę, uchylił rozkaz personalny Komendanta Policji w [...] z dnia [...] sierpnia 2016 r. nr [...] jedynie w części, w jakiej nadaje decyzji rygor natychmiastowej wykonalności;

4. naruszenie art. 145 § 1 ust. 1 lit. c P.p.s.a. w związku z art. 24 § 1 i art. 25 k.p.a., poprzez przyjęcie przez Sąd, iż prawidłowe jest stanowisko organu w zakresie nieuwzględnienia wniosku skarżącego o wyłączenie piastunów organu Komendanta Powiatowego Policji w [...], Komendanta Wojewódzkiego w [...] oraz podległych im funkcjonariuszy, w sytuacji, gdy ze względu na okoliczności sprawy zachodzi uzasadnione podejrzenie, co do ich bezstronności; a także nierozpoznanie, przed wydaniem decyzji, wniosku o wyłączenie Komendanta Wojewódzkiego Policji [...], co skutkowało tym, że Sąd uwzględniając skargę uchylił rozkaz personalny Komendanta Policji w [...] z dnia [...] sierpnia 2016 r. nr [...] jedynie w części, w jakiej nadaje decyzji rygor natychmiastowej wykonalności;

5. naruszenie art. 145 § 1 ust. 1 lit. c P.p.s.a. w związku z art. 6, art. 7, art. 8, art. 9, art. 10 k.p.a., poprzez przyjęcie przez Sąd I instancji, że na gruncie niniejszej sprawy nie doszło do prowadzenia postępowania w sposób sprzeczny z zasadami ogólnymi postępowania administracyjnego, w szczególności poprzez uniemożliwienie stronie i jej pełnomocnikowi aktywnego udziału w postępowaniu, co skutkowało tym, że Sąd uwzględniając skargę uchylił rozkaz personalny Komendanta Policji w [...] z dnia [...] sierpnia 2016 r. nr [...] jedynie w części, w jakiej nadaje decyzji rygor natychmiastowej wykonalności;

6. naruszenie art. 145 § 1 ust. 1 lit. c P.p.s.a. w związku z art. 106 § 3 P.p.s.a., poprzez oddalenie wniosku skarżącego o przeprowadzenie dowodu uzupełniającego z dokumentów, dotyczących M. T., pomimo iż wniosek ten dotyczył niezbędnych do wyjaśnienia istotnych wątpliwości i nie spowodowałby nadmiernego przedłużenia postępowania w sprawie.

W odpowiedzi na skargę kasacyjną organ wniósł o jej oddalenie oraz wniósł o zwrot kosztów postępowania.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 183 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2017 r. poz. 1369 ze zm.), zwanej dalej P.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznając skargę kasacyjną, związany jest jej granicami. Z urzędu bierze pod rozwagę wyłącznie nieważność postępowania. W rozpoznawanej sprawie żadna z enumeratywnie wymienionych w art. 183 § 2 P.p.s.a. przesłanek nieważności postępowania nie zachodzi, stąd NSA rozpoznał skargę kasacyjną w jej granicach.

Oznacza to, że przytoczone w skardze kasacyjnej przyczyny wadliwości prawnej zaskarżonego wyroku determinują zakres kontroli dokonywanej przez sąd drugiej instancji, który w odróżnieniu od sądu pierwszej instancji nie bada całokształtu sprawy, lecz tylko weryfikuje zasadność zarzutów podniesionych w skardze kasacyjnej.

Istota podniesionych w skardze zarzutów naruszenia art. 41 ust. 2 pkt 9 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji (Dz. U. z 2017 r., poz. 2067 ze zm.), poprzez jego błędną wykładnię oraz art. 6-11, art. 77 § 1, art. 80, art. 86 oraz art. 106 § 3 K.p.a. sprowadza się do zakwestionowania stanowiska Sądu pierwszej instancji, który uznał, że w stanie faktycznym niniejszej sprawy niepełnienie czynności służbowych przez okres 12 miesięcy może ujemnie wpływać na wypełnianie przez jednostkę organizacyjną ustawowych zadań należących do Policji oraz, że dalsze pozostawanie Ł. K. w służbie w Policji, w stanie zawieszenia w wykonywaniu obowiązków służbowych, jest sprzeczne z interesem społecznym, przy jednoczesnym braku udowodnienia i uzasadnienia, że zmiana sytuacji faktycznej polegającej na zwolnieniu skarżącego ze służby w Policji wpłynęła pozytywnie na tak rozumiany interes społeczny, co w konsekwencji spowodowało rozstrzygnięcie sprawy bez uwzględnienia słusznego interesu obywatela i uznanie prymatu dla bliżej nieudowodnionych potrzeb realizacji ustawowych zadań Policji, utożsamianych z interesem społecznym.

Odnosząc się do podniesionych zarzutów wskazać należy, iż zgodnie z art. 41 ust. 2 pkt 9 ustawy o Policji, policjanta można zwolnić ze służby w przypadku upływu 12 miesięcy zawieszenia w czynnościach służbowych, jeżeli nie ustały przyczyny będące podstawą zawieszenia. Regulacja zawarta w tym przepisie oznacza, że ustawodawca funkcjonariuszom zawieszonym w czynnościach służbowych zapewnił ochronę przed zwolnieniem ze służby, jednocześnie określając, że przyznane gwarancje mają charakter czasowy i maksymalnie obejmują okres 12 miesięcy zawieszenia. Przed upływem tego okresu zwolnienie zawieszonego policjanta ze służby nie jest zatem dopuszczalne. Po upływie tego okresu organ Policji uzyskuje możliwość zwolnienia ze służby zawieszonego funkcjonariusza, przy czym jednocześnie jest zobowiązany do ustalenia, czy nie ustała przyczyna będąca podstawą zawieszenia. Okoliczność, że postępowanie karne nie zostało zakończone, nie wpływa na możliwość wydania decyzji o zwolnieniu ze służby, jeśli upłynął 12-miesięczny okres zawieszenia funkcjonariusza w czynnościach służbowych. Okres zawieszenia w czynnościach służbowych nie jest bowiem okresem gwarancyjnym, w którym funkcjonariusz jest objęty ochroną przed zwolnieniem ze służby, aż do czasu prawomocnego zakończenia jego sprawy w postępowaniu karnym.

Samo zawieszenie funkcjonariusza w czynnościach służbowych pełni rolę podobną do roli środka zapobiegawczego w postępowaniu karnym. Możliwość przedłużenia okresu zawieszenia, realizowanego w trybie administracyjnym, ma przede wszystkim służyć dobru służby w kontekście zarzucanego funkcjonariuszowi czynu. Podobieństwo instytucji zawieszenia w czynnościach służbowych do środka zapobiegawczego w postępowaniu karnym wskazuje, że specyfika tego rodzaju spraw ogranicza zakres postępowania administracyjnego, regulowanego przepisami Kodeksu postępowania administracyjnego, albowiem sam fakt toczącego się postępowania karnego z zarzutem popełnienia przez funkcjonariusza przestępstwa, bez względu na jego wynik, może determinować rozstrzygnięcie organu Policji o zawieszeniu w czynnościach służbowych, czego następstwem, w przypadku niezakończenia postępowania karnego w okresie 12 miesięcy zawieszenia w czynnościach służbowych, może być decyzja o zwolnieniu funkcjonariusza ze służby. W niniejszej sprawie zawieszenie policjanta miało miejsce na mocy postanowienia Prokuratora, a następnie postanowienia przełożonego skarżącego kasacyjnie z dnia [...] lipca 2015 r.

W świetle wskazanego art. 41 ust. 2 pkt 9 ustawy o Policji, decyzja o zwolnieniu policjanta ze służby posiada charakter fakultatywny i jest podejmowana w ramach uznania administracyjnego ("można zwolnić"). Ocena legalności takiej decyzji sprowadza się do oceny, czy zaistniała przesłanka, o której mowa w powołanym przepisie. Wystąpienie takiej przesłanki stwarza organowi możliwość wydania decyzji o zwolnieniu policjanta ze służby. Decyzja o charakterze uznaniowym pozostaje pod kontrolą Sądu, jednak zakres tej kontroli jest ograniczony, albowiem Sąd nie bada celowości jej podjęcia. Kontrola tego rodzaju decyzji przez Sąd polega na ustaleniu, czy wydanie decyzji na podstawie obowiązujących przepisów prawa było dopuszczalne, czy organ przy jej wydaniu nie przekroczył granic uznania administracyjnego oraz czy uzasadnił rozstrzygnięcie dostatecznie zindywidualizowanymi przesłankami, w ten sposób, aby nie można mu było zarzucić dowolności. Działanie organu, korzystającego z możliwości podjęcia decyzji w ramach uznania administracyjnego, musi mieścić się w granicach zakreślonych, wynikającym z art. 7 K.p.a., dążeniem do wyjaśnienia prawdy obiektywnej i obowiązkiem załatwienia sprawy z uwzględnieniem interesu społecznego i słusznego interesu obywatela. Przyznany organowi luz decyzyjny może być również częściowo determinowany już w samej treści przepisu upoważniającego organ do działania na zasadzie uznania administracyjnego. Z taką sytuacją mamy do czynienia w rozpoznawanej sprawie, gdyż jak wyżej podano, regulacja z art. 41 ust. 2 pkt 9 ustawy o Policji przewiduje podjęcie rozkazu personalnego o zwolnieniu funkcjonariusza ze służby w ramach uznania administracyjnego. Przy czym sam wybór rozstrzygnięcia, dokonywany przez organ na podstawie kryteriów słuszności i celowości, pozostaje poza granicami kontroli sądowej.

Ocena, czy przy podejmowaniu decyzji o zwolnieniu funkcjonariusza zawieszonego w czynnościach służbowych ze służby w Policji doszło do przekroczenia granic uznania administracyjnego, wymaga ustalenia właściwych proporcji pomiędzy kryterium interesu społecznego a słusznym interesem strony. Nie wynika to z prostego odczytania treści art. 7 K.p.a. Wskazać należy, iż zarówno pojęcie interesu społecznego, jak i słusznego interesu obywatela, nie zostały ustawowo zdefiniowane, co powoduje, że treść nadaje im organ orzekający. Z reguły interes strony nie pokrywa się z interesem społecznym. Ustawodawca w art. 7 K.p.a. nie określił hierarchii tych wartości, ani też zasad rozstrzygania kolizji pomiędzy interesem społecznym i słusznym interesem strony. Sąd Najwyższy w wyroku z dnia 18 listopada 1993 r., sygn. akt III ARN 49/93, publ. OSNCP 1994/9/181 wyraził pogląd, że "w państwie prawa nie ma miejsca dla mechanicznie i sztywno pojmowanej nadrzędności interesu ogólnego nad interesem indywidualnym. Oznacza to, że w każdym przypadku działający organ ma obowiązek wskazać, o jaki interes ogólny (publiczny) chodzi i udowodnić, iż jest on na tyle ważny i znaczący, iż bezwzględnie wymaga ograniczenia uprawnień indywidualnych obywateli. Zarówno istnienie takiego interesu, jak i jego znaczenie, a także przesłanki powodujące konieczność przedłożenia w konkretnym wypadku interesu publicznego nad indywidualny podlegać muszą wnikliwej kontroli instancyjnej i sądowej". Zagadnienie wyważenia słusznego interesu w sprawie jest trudne, gdyż opiera się na elementach ocennych.

Przechodząc od rozważań ogólnych na grunt rozpoznawanej sprawy stwierdzić należy, iż w sprawie jest niesporne, że Ł. K. został zawieszony w czynnościach służbowych przez Prokuratora Prokuratury Okręgowej w [...] postanowienie z dnia [...] kwietnia 2015 r., sygn. akt [...], z uwagi na postawienie mu zarzutu popełnienia czynów wyczerpujących dyspozycję art. 231 i art. 155 w zw. z art. 11 § 2 Kodeksu karnego. Następnie rozkazem personalnym Komendanta Powiatowego Policji w [...] okres zawieszenia skarżącego kasacyjnie został przedłużony do czasu zakończenia postępowania karanego. W dniu wydawania przez organ Policji rozkazu o zwolnieniu funkcjonariusza ze służby, 12-miesięczny okres zawieszenia go w czynnościach służbowych upłynął, i nie ustała przyczyna będąca podstawą zawieszenia, gdyż toczące się przeciwko niemu postępowanie karne nie zostało prawomocnie zakończone. Oceniając we wskazanych kategoriach rozstrzygnięcie w przedmiocie zwolnienia Ł. K. ze służby, Sąd pierwszej instancji zasadnie uznał, że przesłanki określone w tym przepisie zostały spełnione i organ prawidłowo – w granicach uznania administracyjnego – zwolnił skarżącego ze służby.

Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego, wbrew twierdzeniom zawartym w skardze kasacyjnej, w toku postępowania administracyjnego udowodniono, że długotrwała nieobecność skarżącego w służbie miała wpływ zarówno na organizację, jak i efektywność działania jednostki Policji, w której uprzednio pełnił służbę. Z jednej strony skutkowała zablokowaniem etatu i brakiem możliwości zatrudnienia na jego miejsce innego funkcjonariusza, z drugiej - stwarzała konieczność zapewnienia przez jednostkę tej formacji prawidłowej realizacji zadań, poprzez zobowiązanie funkcjonariuszy (dla których stanowiło to dodatkowe obciążenie), do wykonywania przez długi czas czynności skarżącego. Interes społeczny przejawiał się zatem w konieczności zapewnienia prawidłowej realizacji zadań jednostki, w której skarżący pełnił służbę. Interes skarżącego przejawiał się w chęci pozostawania nadal w służbie, uwzględnieniu posiadanych kwalifikacji, sytuacji osobistej.

Ustawodawca, wprowadzając możliwość podjęcia decyzji o zwolnieniu funkcjonariusza ze służby, wobec którego postępowanie karne, pomimo upływu 12 miesięcy, wciąż trwa, wskazał na ewentualność rozwiązania takiej sytuacji, pozostawiając w tym względzie swobodę organom Policji. Z pewnością prawodawca dostrzega w tego rodzaju sytuacjach potrzebę ochrony interesu służby (interesu społecznego), jako interesu nadrzędnego, dając jednocześnie właściwym organom możliwość oceny każdego indywidualnego przypadku. Jednak fakultatywność zwolnienia ze służby nie może automatycznie stanowić zakazu zwolnienia funkcjonariusza ze służby przed upływem okresu zawieszenia w pełnieniu obowiązków służbowych (kiedy postępowanie karne wciąż trwa). Ewentualność takiej decyzji organu Policji jest bowiem wyrazem woli samego ustawodawcy, który mocą art. 41 ust. 2 pkt 9 ustawy o Policji daje do zrozumienia, że zawieszenie w pełnieniu obowiązków służbowych nie powinno trwać w nieskończoność, biorąc pod uwagę czasochłonność czynności podejmowanych przez organy ścigania i charakter zarzutów. Najczęściej to właśnie waga stawianych funkcjonariuszowi zarzutów w postępowaniu karnym determinuje rozstrzygnięcie organu w przedmiocie zwolnienia. Nadto należy podkreślić, iż dobro Policji i konieczność zapewnienia możliwości sprawnego realizowania powierzonych jej zadań wymagają, aby w gronie funkcjonariuszy znajdowały się osoby wolne od podejrzeń popełnienia przestępstw, zwłaszcza związanych z pełnioną służbą. Z tego względu interes skarżącego trudno uznać za obiektywnie słuszny i mogący uzyskać przewagę nad potrzebą zapewnienia autorytetu Państwa, które realizuje Policja. Konieczności zapewnienia prawidłowego funkcjonowania danej jednostki Policji, jak i najefektywniejszego wykorzystania przydzielonych etatów, co niewątpliwie odpowiada intencjom prawodawcy w zakresie ochrony interesu służby (interesu społecznego), nie można postrzegać w kategoriach łamania zasad procedury administracyjnej. W związku z powyższym, w tej sprawie organ był uprawniony do uznania, że dalsze pozostawanie w służbie skarżącego zawieszonego w czynnościach służbowych i fakt niezakończenia toczącego się w stosunku do niego postępowania karnego, uprawniają do skorzystania z możliwości zwolnienia go ze służby na podstawie art. 41 ust. 2 pkt 9 ustawy o Policji.

Naczelny Sąd Administracyjny uznał, że zamierzonego skutku nie mogły odnieść również zarzuty naruszenia powołanych w skardze kasacyjnej zasad postępowania administracyjnego i reguł postępowania dowodowego. W istocie stanowią one odzwierciedlenie procesowe koncepcji materialnej, przedstawionej przez skarżącego kasacyjnie. Sąd pierwszej instancji prawidłowo ocenił, że w postępowaniu administracyjnym ustalono okoliczności istotne z punktu widzenia przepisów prawa materialnego i prawidłowo je oceniono i dano temu wyraz w prawidłowo sporządzonym uzasadnieniu decyzji, a więc bez naruszenia art. 6-11, art. 77 § 1, art. 80, art. 86 oraz 106 § 3 K.p.a.

Podobnie nie można uznać za usprawiedliwiony zarzut, dotyczący doręczenia skarżącemu kopii decyzji administracyjnych zamiast oryginałów oraz braku podania w rozkazie personalnym o zwolnieniu nazwy stanowiska służbowego oraz jednostki organizacyjnej Policji. Wskazać bowiem należy, że tego rodzaju uchybienia mogły zostać uznane za usprawiedliwione, jeżeli miałby wpływ na wynik sprawy, np. powodowały ograniczenie prawa do obrony strony lub skutkowałby uchybieniem terminów do wniesienia środków odwoławczych. Tymczasem w sprawie takie zdarzenia nie nastąpiły, treść doręczonych skarżącemu kasacyjnie rozkazów o zwolnieniu jest jednoznaczna i jak wynika z przebiegu postępowania uchybienia organów w tym zakresie nie wpłynęły na ochronę praw Ł. K.

Zarzut dotyczący nie uwzględnienia przez Sąd I instancji naruszenia przez organy art. 24 § 1 i art. 25 K.p.a. jest także nieusprawiedliwiony. Sąd I instancji słusznie zauważył, że wszystkie wnioski skarżącego, dotyczące wyłączenia pracowników organów, zostały prawidłowo rozpoznane w sprawie, natomiast art. 25 K.p.a. w ogóle nie miał zastosowania, ponieważ dotyczy wyłączenia organu w sytuacji, gdy sprawa dotyczy interesu majątkowego kierownika tego organu lub osób pozostających z nim w bliskich stosunkach. Tymczasem sprawa zwolnienia policjanta ze służby na podstawie art. 41 ust. 2 pkt 9 ustawy o Policji w ogóle nie posiada charakteru majątkowego.

Biorąc zatem pod uwagę, że skarga kasacyjna nie zawierała usprawiedliwionych podstaw, Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 P.p.s.a., orzekł jak w sentencji.

Sąd odstąpił od zasądzenia na rzecz organu zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego, stosownie do postanowień art. 207 § 2 P.p.s.a, mając na względzie stan majątkowy i sytuację życiową skarżącego kasacyjnie, który w wyniku zastosowania wobec niego ww. art. 41 ust. 2 pkt 9 ustawy o Policji, utracił źródło utrzymania.