Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt II SA 1466/03
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2004-07-21 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Skarżony organ: Inspektor Transportu Drogowego
Treść wyniku: Uchylono decyzję I i II instancji

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Magdalena Bosakirska (spr.) Sędziowie: Sędzia WSA Ewa Frąckiewicz Asesor WSA Andrzej Wieczorek Protokolant: Rafał Jasiński po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 21 lipca 2004 r. sprawy ze skargi A. S.A. z siedzibą w T. na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] lutego 2003r. nr [...] w przedmiocie nałożenia kary pieniężnej 1.uchyla zaskarżoną decyzję i utrzymaną nią w mocy decyzję z dnia [...] listopada 2002r.; 2. zasądza od Głównego Inspektora Transportu Drogowego na rzecz A. S.A. z siedzibą w T. kwotę 80,00/ osiemdziesiąt/ zł tytułem zwrotu kosztów postępowania ; 3. stwierdza, że uchylone decyzje nie podlegają wykonaniu.


UZASADNIENIE

Dnia 14 listopada 2002r. pojazd Renauld nr rej. [...] należący do przedsiębiorstwa A. S.A. jadący drogą krajową nr 12 z T. przez L. do R., wiozący artykuły [...] z magazynu A. do hurtowni A., został poddany kontroli drogowej przez inspektora kontroli [...] Inspektoratu Transportu Drogowego w L. W protokole kontroli inspektor ustalił, że wykonywany był przewóz na potrzeby własne bez wymaganego zaświadczenia, co naruszało przepis art. 33 ust.1 ustawy z 6 września 2001r. o transporcie drogowym /Dz. U. nr 125 z 2001r. poz. 1371 z późniejszymi zmianami/ czym wypełniona została dyspozycja art. 92 ust. 1 p.1. tej ustawy. Kierowca pojazdu J. S. nie wnosił żadnych uwag do protokołu kontroli.

W związku z powyższym, inspektor działając z upoważnienia [...] Inspektora Transportu Drogowego w L., decyzją nr [...] z dnia [...] listopada 2002r. nałożył na A. S.A. karę pieniężną w wysokości 2000,00zł za wykonywanie przewozu na potrzeby własne bez wymaganego zaświadczenia. Jako podstawę prawną decyzji wskazał art. 93 ust.2 , art.33 ust.1 i art.92 ust.1 p.1 ustawy z 6 września 2001r. o transporcie drogowym.

Od decyzji tej odwołała się A. S.A. wnosząc o jej uchylenie i umorzenie postępowania. Do odwołania spółka dołączyła odpis z KRS, z którego wynika, że zarejestrowany przedmiot działalności spółki stanowi, między innymi, transport drogowy. W uzasadnieniu odwołania podniosła, że wykonuje usługi transportu drogowego. Do wykonywania tych usług uprawnia licencja, jednak z mocy art.103 ust. 3 cytowanej ustawy o transporcie drogowym, przedsiębiorcy prowadzący działalność gospodarczą w zakresie transportu drogowego mają na jej uzyskanie 2 lata od wejścia w życie ustawy. Okres ten jeszcze nie upłynął. Zdaniem skarżącego, kto uprawniony jest do uzyskania licencji przewozowej, ten nie musi uzyskiwać zaświadczenia o wykonywaniu przewozu na potrzeby własne. Skoro bowiem przedsiębiorcy mogą wykonywać transport drogowy bez licencji, to tym bardziej mogą wykonywać przewozy na potrzeby własne bez uzyskiwania zaświadczenia o ich wykonywaniu.

Decyzją z dnia [...] lutego 2003r. nr [...] Główny Inspektor Transportu Drogowego utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. Powołał się na art.138 § 1 p.1 KPA oraz art. 33 ust.1,art. 87 ust.2 i art.92 ust.1 p.1 ustawy z 6 września 2001r. o transporcie drogowym a także lp. 1.3. załącznika do rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 3 lipca 2002r. w sprawie wysokości kar pieniężnych w transporcie drogowym /Dz. U. nr 115 z 2002r. poz. 999/. W uzasadnieniu decyzji wskazał, że od 1 stycznia 2002r. przedsiębiorca wykonujący przewóz na potrzeby własne powinien mieć stosowne zaświadczenie, niezależnie od tego czy jest uprawniony do wykonywania transportu drogowego. Pojęcia transportu drogowego i przewozu na potrzeby własne nie są tożsame i wobec tego uzyskanie licencji na wykonywanie transportu drogowego nie wyklucza obowiązku uzyskania zaświadczenia o wykonywaniu przewozu na potrzeby własne.

Na decyzję tę wniosła skargę ukarana A. S.A. i wnosiła o uchylenie obu decyzji i zasądzenie kosztów postępowania. Zarzucała naruszenie art. 33 ust.1 i art.92 ust.1 p.1 ustawy o transporcie drogowym. Do skargi dołączyła zamieszczony w gazecie ogólnopolskiej wywiad z Dyrektorem Departamentu Transportu Drogowego w Ministerstwie Infrastruktury Tomaszem Michalskim, w którym dyrektor wyjaśniał, że posiadanie licencji zwalnia z obowiązku uzyskania zaświadczenia o wykonywaniu przewozów na potrzeby własne.

W odpowiedzi na skargę Główny Inspektor Transportu Drogowego wnosił o jej oddalenie powtarzając argumentację jak w uzasadnieniu decyzji.

Z mocy art. 97 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę - prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę – prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz. U. 153 p.1271/ sprawy, w których skargi zostały wniesione do NSA przed 1 stycznia 2004r. i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi / dalej zwane p.p.s.a., Dz. U. nr 153 z 2002r. poz.1270/. Zgodnie z art. 13 ust. 2 tej ustawy sądem właściwym do rozpoznania sprawy jest wojewódzki sąd administracyjny, na którego obszarze właściwości ma siedzibę organ administracji publicznej, którego działalność została zaskarżona. Wobec tego, że sprawa dotyczy skargi na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego, którego siedziba znajduje się w Warszawie, sprawa rozpatrywana jest przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, a postępowanie toczy się na podstawie p.p.s.a.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje :

Zgodnie z art.1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych /Dz. U. nr 153 z 2002r. poz.1269/ sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym w świetle § 2 powołanego wyżej artykułu, kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Sądy administracyjne sprawują więc kontrolę aktów i czynności z zakresu administracji publicznej pod względem ich zgodności prawem materialnym i przepisami procesowymi. Badając pod tym kątem zaskarżone decyzje Sąd stwierdził naruszenia prawa, skarga jest więc uzasadniona.

Ustawa o transporcie drogowym stanowi całość i nie można wyrywkowo odczytywać jej pojedynczych przepisów. Jej celem jest m. in. zaprowadzenie porządku na drogach i zwiększenie bezpieczeństwa. Celowi temu służy wyeliminowanie prowadzenia transportu drogowego przez podmioty przypadkowe i nieodpowiednio przygotowane. Wprowadzenie obowiązku uzyskania licencji przewozowych przez podmioty wykonujące zawodowo transport drogowy i zaświadczeń, przez podmioty wykonujące go pomocniczo, ma umożliwić realizację założonego celu.

W art. 4 p.1,2 i 3 ustawa definiuje transport drogowy. Wykonywanie tego transportu obwarowane jest w ustawie szeregiem warunków, m. in. obowiązkiem uzyskania, wskazanej wyżej, licencji. Ustawa wprowadza też w art.4 p.4 pojęcie "przewozu na potrzeby własne". Jest to przewóz niezarobkowy, wykonywany pomocniczo w stosunku do podstawowej działalności gospodarczej przedsiębiorcy. Zdaniem Sądu już z zestawienia tych definicji wynika, że tą "podstawową działalnością gospodarczą", obok której może być wykonywany "przewóz na potrzeby własne", jest działalność inna niż transport drogowy. Chodzi bowiem o to, aby również ten niezarobkowy transport "na potrzeby własne" poddać pewnym rygorom i kontroli dla zapewnienia bezpieczeństwa i porządku na drogach. Chodzi też o to, aby wyłączyć możliwość wykonywania nielicencjonowanego transportu drogowego pod pozorem wykonywania przewozu na potrzeby własne. Przewozy na potrzeby własne mogą więc być wykonywane po uzyskaniu stosownego zaświadczenia. Niczemu nie służyłoby nakładanie takiego obowiązku na przedsiębiorców, którzy mają już licencje przewozowe, oni bowiem przy okazji jej uzyskiwania podlegają już kontroli i opłatom.

Art. 33 ust.1 ustawy potwierdza słuszność takiego stanowiska, mówi bowiem wprost, że obowiązek uzyskania zaświadczenia obciąża "przedsiębiorcę prowadzącego przewozy drogowe jako działalność pomocniczą w stosunku do jego podstawowej działalności". Kto więc ma transport drogowy w profilu swojej działalności i ma licencję/lub też jest w okresie przystosowawczym do jej uzyskania, przewidzianym art.103 ust.3 ustawy/ nie jest przedsiębiorcą prowadzącym przewozy drogowe jako działalność pomocniczą, jest to bowiem jego działalność podstawowa. Taki przedsiębiorca nie jest objęty obowiązkiem uzyskania zaświadczenia z art.33 ust.1 ustawy, jak to słusznie wyjaśnił w wywiadzie prasowym Dyrektor Departamentu Ministerstwa Infrastruktury. Nakładanie przez ustawodawcę obowiązków na obywateli zawsze czemuś służy i interpretacja przepisów zakładająca, że służy tylko zwiększeniu biurokracji, nie jest uprawniona.

Na marginesie zaznaczyć należy, że takie właśnie stanowisko ustawodawcy zostało doprecyzowane, już po wydaniu zaskarżonych decyzji, w nowelizacji ustawy o transporcie drogowym dokonanej ustawą z dnia 23 lipca 2003r. o zmianie ustawy o transporcie drogowym oraz niektórych ustaw /Dz.U. nr 149 z 2003r. poz.1452/. Nowelizacja ta dodaje m.in. p.3 do ustępu 2 art.33, w którym zwalnia z obowiązku uzyskania zaświadczenia przedsiębiorców mających uprawnienia do wykonywania transportu drogowego.

Sąd uznał więc, że organ wadliwie zinterpretował prawo i obie decyzje wydane zostały z naruszeniem prawa materialnego. Zważywszy powyższe, na podstawie art. 145 § 1 p.1 lit.a p.p.s.a. Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił obie decyzje i orzekł jak w sentencji. O kosztach orzekł na podstawie art.200 p.p.s.a. a niewykonywaniu zaskarżonych decyzji na podstawie art.152 p.p.s.a.