Wyrok WSA w Lublinie, sygn. akt II SA/Lu 891/13
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie
Data orzeczenia: 2014-05-22 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6322 Usługi opiekuńcze, w tym skierowanie do domu pomocy społecznej
Hasła tematyczne: Pomoc społeczna
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Uchylono decyzję I i II instancji
Powołane przepisy: article: art. 2 ust. 1, art. 3, art. 54 ust. 1 i 2, art. 59 ust. 1, art. 100 ust. 1
journal: Dz.U. 2013 poz 182
law: Ustawa z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej - tekst jednolity
article: art. 7, art. 75 par. 1, art. 77 par. 1, art. 80, art. 107 par. 3, art. 136
journal: Dz.U. 2013 poz 267
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodnicząca Sędzia NSA Maria Wieczorek-Zalewska, Sędziowie Sędzia WSA Joanna Cylc-Malec, Sędzia NSA Grażyna Pawlos-Janusz (sprawozdawca), Protokolant Referent Bartłomiej Maciak, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 22 maja 2014 r. sprawy ze skargi I.K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] r., nr [...] w przedmiocie skierowania do domu pomocy społecznej uchyla zaskarżoną decyzję oraz decyzję Wójta Gminy z dnia [...] r., znak [...].


UZASADNIENIE

Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] decyzją z dnia 24 lipca 2013 r., znak: [...], po rozpoznaniu odwołania I. K. od decyzji wydanej z upoważnienia Wójta Gminy [...] przez Kierownika Gminnego Ośrodka Pomocy Społecznej w [...] z dnia 29 maja 2013 r., znak: [...], odmawiającej skierowania do Domu Pomocy Społecznej w [...] (filia [...]) – utrzymało tę decyzję w mocy.

W uzasadnieniu zaskarżonej decyzji organ odwoławczy wyjaśnił, iż powołaną wyżej decyzją organ pierwszej instancji odmówił skierowania I. K. do Domu Pomocy Społecznej w [...] (filia [...]), z uwagi na niespełnienie przez stronę przesłanek określonych w art. 54 ust. 1 ustawy z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej. Organ ten wskazał, że wnioskodawczyni prowadzi jednoosobowe gospodarstwo domowe, od kilku lat mieszka w [...], w wynajmowanym pokoju. Pomimo orzeczonej niezdolności do samodzielnej egzystencji jest osobą w miarę samodzielną, która nie korzysta z pomocy opiekunek środowiskowych. Ponadto, jak podkreślono, Gminny Ośrodek Pomocy Społecznej w [...] może zapewnić stronie usługi opiekuńcze w miejscu zamieszkania, w zależności od potrzeb, nawet do 8 godzin dziennie z wyłączeniem dni ustawowo wolnych od pracy.

Utrzymując w mocy decyzję organu pierwszej instancji Kolegium podzieliło stanowisko wyrażone w tej decyzji. Organ odwoławczy podkreślił, że E. K., który zobowiązał się do opieki nad matką, mieszka wraz z rodziną w domu jednorodzinnym wolnostojącym, pracuje wraz żoną zawodowo. W domu tym mieszka jego córka E. K., która zajmuje się wychowywaniem dziecka i jak sama oświadczyła, jest w stanie pełnić opiekę nad babcią. Wolę pełnienia opieki nad babcią wyraził również wnuk D. K. W ocenie Kolegium, w przypadku zamieszkania strony u syna, przyznanie usług opiekuńczych w wymiarze 8 godzin dziennie z wyłączeniem dni ustawowo wolnych od pracy zaspokajałoby potrzeby strony. Nadto, jak wskazał organ odwoławczy, konieczność sprawowania całodobowej opieki nad wnioskodawczynią nie oznacza braku możliwości samodzielnego funkcjonowania przez nią w życiu codziennym, co jest przesłanką umieszczenia osoby w domu pomocy społecznej, w myśl art. 54 ust. 1 ustawy o pomocy społecznej. Fakt niewyrażenia zgody przez stronę na zamieszkanie u syna i synowej, z powodu ich nieobecności w domu związanej z wykonywaną pracą, nie stanowi podstawy do uwzględnienia zgłoszonego wniosku.

Dodatkowo, zadaniem Kolegium, decyzję odmowną uzasadnia fakt, że blisko ¼ mieszkańców Gminy [...], z uwagi na swój podeszły wiek oraz brak osób bliskich, wymaga skierowania do domu pomocy społecznej. Koszt utrzymania jednego mieszkańca takiej placówki wynosi około 2 500 zł miesięcznie, zaś gmina w 2013 r. na realizacje tego zadania zabezpieczyła jedynie 60 000 zł.

Skargę na powyższą decyzję organu odwoławczego do Sądu wniosła I. K., wnosząc o uchylenie decyzji organów obu instancji. Zaskarżonej decyzji zarzuciła naruszenie:

- art. 54 ustawy o pomocy społecznej, poprzez uznanie, że skarżąca nie spełnia przesłanek umieszczenia w domu pomocy społecznej,

- art. 7, 77 § 1 K.p.a., poprzez niewyjaśnienie wszystkich istotnych okoliczności sprawy.

Zdaniem skarżącej organy administracji nie wykazały, czy i jakie usługi opiekuńcze stanowiłyby należytą dla niej pomoc. Skarżąca podkreśliła, że kierowanie danej osoby do domu pomocy społecznej i ponoszenie odpłatności za pobyt mieszkańca gminy w takim domu stanowi zadanie własne o charakterze obowiązkowym, a zatem brak środków finansowych na realizację tego celu nie mógł być powodem odmowy uwzględniania wniosku skarżącej.

Jednocześnie skarżąca wniosła o dopuszczenie dowodu z opinii biegłego lekarza sądowego z zakresu psychiatrii.

W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga jest zasadna, o ile zmierza do wyeliminowania z obrotu prawnego zaskarżonej decyzji wydanej z naruszeniem prawa.

Sąd uwzględnił skargę także z przyczyn w niej niepodniesionych, a które to przyczyny Sąd miał obowiązek wziąć pod uwagę z urzędu na podstawie art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.; zwanej dalej: "P.p.s.a."). Przepis ten stanowi bowiem, że sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną w niej podstawą prawną.

W myśl art. 2 ust. 1 ustawy z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej (Dz. U. z 2013 r. poz. 182 ze zm.; zwanej dalej także: "ustawą") pomoc społeczna jest instytucją polityki społecznej państwa, mającą na celu umożliwienie osobom i rodzinom przezwyciężanie trudnych sytuacji życiowych, których nie są one w stanie pokonać, wykorzystując własne uprawnienia, zasoby i możliwości.

Pomoc społeczna wspiera osoby i rodziny w wysiłkach zmierzających do zaspokojenia niezbędnych potrzeb i umożliwia im życie w warunkach odpowiadających godności człowieka. Zadaniem pomocy społecznej jest zapobieganie sytuacjom, o których mowa w art. 2 ust. 1, przez podejmowanie działań zmierzających do życiowego usamodzielnienia osób i rodzin oraz ich integracji ze środowiskiem. Rodzaj, forma i rozmiar świadczenia powinny być odpowiednie do okoliczności uzasadniających udzielenie pomocy. Potrzeby osób i rodzin korzystających z pomocy powinny zostać uwzględnione, jeżeli odpowiadają celom i mieszczą się w możliwościach pomocy społecznej (art. 3 ust. 1-4). Jedną z form pomocy społecznej jest świadczenie niepieniężne w postaci pobytu w domu pomocy społecznej.

W świetle art. 54 ust. 1 i ust. 2 ustawy, osobie wymagającej całodobowej opieki z powodu wieku, choroby lub niepełnosprawności, niemogącej samodzielnie funkcjonować w codziennym życiu, której nie można zapewnić niezbędnej pomocy w formie usług opiekuńczych, przysługuje prawo do umieszczenia w domu pomocy społecznej. Osobę, o której mowa wyżej, kieruje się do domu pomocy społecznej odpowiedniego typu, zlokalizowanego jak najbliżej miejsca zamieszkania osoby kierowanej, chyba że okoliczności sprawy wskazują inaczej, po uzyskaniu zgody tej osoby lub jej przedstawiciela ustawowego na umieszczenie w domu pomocy społecznej.

Zgodnie z art. 59 ust. 1 ustawy, decyzję o skierowaniu do domu pomocy społecznej i decyzję ustalającą opłatę za pobyt w domu pomocy społecznej wydaje organ gminy właściwej dla tej osoby w dniu jej kierowania do domu pomocy społecznej. Natomiast decyzję o umieszczeniu w domu pomocy społecznej wydaje organ gminy prowadzącej dom pomocy społecznej lub starosta powiatu prowadzącego dom pomocy społecznej. W przypadku zaś regionalnych domów pomocy społecznej decyzję wydaje marszałek województwa.

Zaskarżoną decyzją Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] utrzymało w mocy decyzję Kierownika Gminnego Ośrodka Pomocy Społecznej w [...], działającego z upoważnienia Wójta Gminy [...], z dnia 29 maja 2013 r., znak: [...], odmawiającą "umieszczenia-skierowania" skarżącej do Domu Pomocy Społecznej w [...] (filia [...]).

Należy podkreślić, że powołane przepisy ustawy nie dają podstaw do wydania rozstrzygnięcia o "umieszczeniu-skierowaniu" osoby do domu pomocy społecznej.

W doktrynie oraz w orzecznictwie sądowym ugruntowane jest stanowisko, że postępowanie dotyczące przyznania świadczenia niepieniężnego w postaci pobytu w domu pomocy społecznej odbywa się trzyetapowo. Pierwszy jego etap prowadzony jest przez organ gminy właściwy wedle miejsca zamieszkania dla wnioskodawcy i kończy się decyzją o "skierowaniu" do domu pomocy społecznej. Kolejny etap postępowania toczy się przed organem gminy prowadzącej dany dom pomocy społecznej lub starosta powiatu prowadzącego dom pomocy społecznej, który to organ rozstrzyga o "umieszczeniu" danej osoby w takiej placówce. Trzeci wreszcie etap obejmuje "przyjęcie" osoby do domu pomocy społecznej, co następuje w drodze czynności materialno-technicznej realizowanej przez dyrektora domu pomocy społecznej (por. Naczelny Sąd Administracyjny – Biuro Orzecznictwa, Zasady i tryb kierowania osób uprawnionych przez organ administracji publicznej do domu opieki społecznej oraz ustalania opłaty za ich pobyt w domu opieki społecznej w aktualnym orzecznictwie sądów administracyjnych, Warszawa 2013, s. 16-18 wraz z powołaną literaturą i orzecznictwem).

Z powyższego wynika, że nie jest możliwe wydanie decyzji o "umieszczeniu" osoby w domu pomocy społecznej, bez uprzedniego "skierowania" jej – w drodze odrębnej decyzji – do wskazanej placówki. Prawnie wadliwe jest również rozstrzygnięcie w jednej decyzji zarówno o "skierowaniu", jak i o "umieszczeniu" określonej osoby w domu pomocy społecznej.

Kwestia ustalenia prawidłowego przedmiotu decyzji ma także znaczenie dla niewadliwego ustalenia organu właściwego do jej wydania.

Zauważyć trzeba, że skarżąca w chwili obecnej zamieszkuje w wynajętym pokoju w lokalu mieszkalnym w [...], przy ul. G. [...], gdzie nie jest zameldowana na pobyt stały. Ostatnim miejscem jej zameldowania na pobyt stały była K. S. [...], gdzie znajdował się poprzednio zajmowany przez nią budynek mieszkalny, który został rozebrany. Oznacza to, że skarżąca jest osobą bezdomną w rozumieniu art. 6 pkt 8 ustawy, albowiem nie jest zameldowana na pobyt stały w lokalu, w którym mieszka. Tym samym organem właściwym do wydania decyzji o skierowaniu jej do domu pomocy społecznej jest Wójt Gminy [...]. Natomiast organem właściwym do rozstrzygnięcia o umieszczeniu skarżącej w Domu Pomocy Społecznej w [...] (filia [...]) byłby inny organ – Burmistrz Miasta [...] (gdyby ten dom pomocy społecznej prowadziła Gmina [...]) albo Starosta [...] (gdyby placówkę tę prowadził powiat [...]).

Podkreślić przy tym trzeba, iż nieprawidłowe jest zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji stanowisko Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...], że ustalenie organu właściwego do wydania decyzji nie ma istotnego wpływy na wynik tej sprawy. Zgodnie z art. 19 K.p.a. organy administracji publicznej mają obowiązek badania z urzędu swojej właściwości na każdym etapie postępowania, a uchybienie temu obowiązkowi i wydanie decyzji administracyjnej przez organ niewłaściwy skutkuje stwierdzeniem nieważności takiej decyzji na podstawie art. 156 § 1 pkt 1 K.p.a.

Zaskarżona decyzja oraz decyzja organu pierwszej instancji podlega także uchyleniu z innych powodów, podniesionych przez skarżącą.

Wskazać należy, że organ prowadzący postępowanie w sprawie umieszczenia osoby w domu pomocy jest obowiązany do ustalenia, czy osoba ta może otrzymać konieczną pomoc w miejscu zamieszkania. Możliwość zorganizowania usług opiekuńczych w rozmiarze niewystarczającym do zaspokojenia codziennych potrzeb życiowych uznać należy za przesłankę uprawniającą do umieszczenia w placówce. Przesłanka braku możliwości zapewnienia pomocy w formie usług opiekuńczych może być spełniona zarówno wówczas, gdy względy osobiste zainteresowanego pozwalają stwierdzić, że usługi opiekuńcze nie przywrócą zdolności do samodzielnego funkcjonowania, jak i wówczas, gdy względy organizacyjne organu pomocy społecznej nie pozwalają na zapewnienie usług opiekuńczych w odpowiednim rozmiarze, czasie lub odpowiedniego rodzaju (por. Naczelny Sąd Administracyjny – Biuro Orzecznictwa, Zasady i tryb kierowania osób..., dz. cyt., s. 6-7 wraz z powołanym orzecznictwem).

W ocenie Sąd, organy administracji obu instancji nie wyjaśniły powyższych okoliczności w sposób należyty, naruszając tym samym nie tylko powołany art. 54 ust. 1 ustawy, ale i art. art. 7, 77 § 1, 80 i 107 § 3 K.p.a., a organ odwoławczy również art. 136 K.p.a. Zaskarżona decyzja utrzymująca w mocy wadliwą decyzję organu pierwszej instancji narusza także art. 138 § 1 pkt 1 K.p.a.

Trafnie organy administracji podniosły, że skierowanie do domu pomocy społecznej jest instytucją służącą zapewnieniu opieki osobom niepełnosprawnym w stopniu wymagającym pomocy osób trzecich w codziennych czynnościach, w sytuacji gdy niewystarczająca jest inna forma pomocy, jaką stanowią usługi opiekuńcze. Przedwcześnie jednak organy te przyjęły, iż wystarczające – w sytuacji skarżącej – byłoby przyznanie jej usług opiekuńczych w wymiarze 8 godzin dziennie, z wyłączeniem sobót oraz dni ustawowo wolnych od pracy, a w pozostałym czasie mogłaby ona mieć zapewnioną opiekę ze strony rodziny.

Naruszając przepisy art. art. 7, 77 § 1 i 80 K.p.a., a organ odwoławczy także art. 136 K.p.a., organy administracji nie wyjaśniły należycie, czy istotnie rodzina skarżącej będzie mogła sprawować opiekę, jakiej wymaga skarżąca. Organy nie ustaliły zwłaszcza, z jakich przyczyn skarżąca dotychczas w zasadzie nie korzystała z pomocy rodziny oraz czy obiektywnie mogłaby ona taką pomoc uzyskać.

Z akt administracyjnych sprawy oraz z wyjaśnień skarżącej złożonych na rozprawie przed Sądem w dniu 22 maja 2014 r. wynika, że jest ona osobą nieposiadającą stałego zameldowania, a zamieszkuje w pokoju wynajętym od obcej osoby. To osoby trzecie, a nie rodzina skarżącej, udzielają jej w chwili obecnej pomocy w codziennych czynnościach i w procesie leczenia. Jakkolwiek skarżąca we wniosku o skierowanie do domu pomocy społecznej ogólnie tylko zaznaczyła, że rodzina nie może zapewnić jej opieki, to organy administracji winny mieć na względzie, iż istnieją jakieś ważne powody, dla których skarżąca formalnie pozostaje osobą bezdomną.

W toku postępowania wyjaśniającego organ administracji pierwszej instancji dopuścił rodzinny wywiad środowiskowy ze skarżącą oraz z jej córką i synem. Zauważyć jednak należy, iż o ile organy te uznały za wiarygodne oświadczenia syna skarżącej i jego dzieci (a wnuków skarżącej) co do ich zamiaru oraz realnych możliwości sprawowania stałej opieki nad niezdolną do samodzielnej egzystencji skarżącą, to nie odniosły się do wyjaśnień skarżącej zawartych w wywiadzie środowiskowym z dnia 19 kwietnia 2013 r. (potwierdzonych na rozprawie przed Sądem).

Z wyjaśnień skarżącej wynika, że była ona właścicielką gospodarstwa rolnego i była zameldowana na pobyt stały w miejscu jego położenia (w miejscowości K. S. 22, gmina [...]). Po przekazaniu tego gospodarstwa córce, skarżąca została zmuszona do opuszczenia tego miejsca ("wygonił" ją zięć), a następnie wymeldowano skarżącą, zaś jej dom został wyburzony. Syn również nie przyjął jej do swego domu, mając do niej pretensje na tle majątkowym.

Jak twierdzi skarżąca, w związku z jej bardzo trudną sytuacją zdrowotną, to osoby trzecie pomagają skarżącej odpłatnie i nieodpłatnie w dotarciu do placówek służby zdrowia, a także w zwykłych czynnościach życia codziennego. Rodzina nie interesuje się na co dzień jej sprawami, a przy sporadycznych spotkaniach oczekuje zapłaty za udzielone wsparcie. W chwili obecnej jedyną pomoc, jaką otrzymuje od rodziny, stanowią obiady dostarczane okresowo (najczęściej raz w tygodniu) przez synową, za które skarżąca płaci jej 200 zł miesięcznie.

Skarżąca posiada dochód w postaci emerytury w wysokości około 1 500 zł, co w warunkach wiejskich nie jest kwotą małą. Obawia się ona, że rodzina deklarując nieprawdziwą wolę opieki nie wyrazi zgody na ubieganie się przez nią o odpłatne usługi opiekuńcze, twierdząc, że we własnym zakresie będzie opiekę taką zapewnić. W ocenie skarżącej sprawowanie nad nią stałej opieki przez syna i członków jego rodziny jest nierealne, w sytuacji syn i synowa przez cały dzień znajdują się poza domem, gdyż pracują zawodowo, dorosły wnuk w najbliższym czasie zamierza ożenić się i wyprowadzić z domu, zaś wnuczka sama wychowuje własne małe dziecko i nie jest skłonna do opieki. Dom syna stoi na uboczu, w znacznej odległości od innych zabudowań mieszkalnych, nie miałabym więc możliwości wezwania pomocy kogokolwiek. Jedyny sąsiad, który mieszka w pobliżu jest bardzo nieżyczliwy względem skarżącej, więc nie mogłaby ona liczyć na jego pomoc w nagłym wypadku. W przeszłości, jak wyjaśniała skarżąca, już zdarzyła się sytuacja, że będąc w domu syna zemdlała, w domu nie było wówczas nikogo, nikt nie udzielił jej pomocy, co jeszcze bardziej pogłębiło odczuwane przeze nią lęki.

Jakkolwiek część powyższych okoliczności skarżąca podniosła dopiero na rozprawie, to przyczyną tego było nieodebranie od niej wyczerpujących wyjaśnień w toku postępowania administracyjnego. Organy administracji winny były mieć na uwadze, że skoro osoba w podeszłym wieku, niepełnosprawna w stopniu znacznym, to jest wymagająca codziennej stałej opieki w celu zaspokajania najbardziej podstawowych potrzeb życiowych, pomimo posiadania bliskiej rodziny, zamieszkuje w dość znacznej odległości od rodziny, w wynajętej części lokalu mieszkalnego, to może to świadczyć o istnieniu specyficznych okoliczności natury osobistej (bądź innego charakteru) uniemożliwiających integrację tej osoby z jej środowiskiem rodzinnym. Już ta okoliczność rodzić winna konieczność przeprowadzenia przez organy administracji postępowania dowodowego w szerszym zakresie, a nie dawała podstaw do ograniczenia tego postępowania wyłącznie do dowodu z rodzinnego wywiadu środowiskowego.

Podkreślenia wymaga także, iż pracownik socjalny Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej w [...], przeprowadzający na zlecenie organu pierwszej instancji rodzinny wywiad środowiskowy w miejscu pobytu skarżącej, w kwestionariuszu tego wywiadu zawarł następujące stwierdzenie: "Biorąc pod uwagę zły stan zdrowia Pani K., orzeczenie KRUS uznające, że ww. jest osobą niezdolną do samodzielnej egzystencji, że brak możliwości samodzielnego funkcjonowania Pani K. w obecnym środowisku i brak jest możliwości udzielenia ww. pomocy w obecnym miejscu pobytu, a także biorąc pod uwagę zaświadczenie lekarskie z dnia 29 kwietnia 2013 r. o potrzebie skierowania Pani K. do domu pomocy społecznej dla osób: w podeszłym wieku, przewlekle somatycznie chorych i niepełnosprawnych fizycznie, to wnioskuję skierowanie Pani K. do domu pomocy społecznej" (k. 27 akt adm.).

Organy administracji obu instancji nie odniosły się w żaden sposób do tego stwierdzenia, uznając, że w okolicznościach rozpoznawanej sprawy nie budzi wątpliwości to, iż skarżąca nie spełnia przesłanek do skierowania jej do domu pomocy społecznej.

Ponownie należy więc zauważyć, że postępowanie wyjaśniające w niniejszej sprawie zawężone zostało przez organy administracji wyłącznie do odebrania w ramach rodzinnego wywiadu środowiskowego wyjaśnień od skarżącej, a także od jej dzieci i wnuków. Trudno w tej sytuacji uznać, że organy te podjęły z urzędu i na wniosek strony wszystkie czynności niezbędne do wyczerpującego wyjaśnienia wszystkich istotnych okoliczności sprawy. Należy bowiem podkreślić, iż organy administracji w postępowaniu o przyznanie świadczeń z pomocy społecznej nie mogą ograniczać się do jednego rodzaju środka dowodowego, nawet specyficznego dla tego postępowania, jakim jest rodzinny wywiad środowiskowy. Obowiązkiem tych organów jest bowiem podjęcie, w razie konieczności również z urzędu, wszelkich niezbędnych czynności w celu ustalenia stanu faktycznego sprawy. W tym zakresie winny one mieć na uwadze, że dowodem może być wszystko, co nie jest sprzeczne w prawem, a może przyczynić się do wyjaśnienia sprawy (art. 75 § 1 K.p.a.).

Skoro zatem w rozpoznawanej zachodziły istotne dla jej rozstrzygnięcia niewyjaśnione okoliczności, dotyczące zwłaszcza oceny tego, czy istotnie rodzina skarżącej będzie realnie w stanie świadczyć wymaganą przez nią opiekę, które to okoliczności nie zostały w sposób niebudzący wątpliwości wyjaśnione, to obowiązkiem organów administracji było podjęcie z urzędu wszelkich możliwych czynności w celu rozpoznania i rozstrzygnięcia sprawy w jej całokształcie. Obowiązkiem tychże organów było skorzystanie z innych środków dowodowych, takich jak choćby zeznań świadków, przesłuchanych w miejscu pobytu skarżącej oraz miejscu pobytu jej dzieci.

W świetle powyższego za dowolne należy uznać wyrażone w decyzji organu pierwszej instancji stanowisko, iż skarżąca nie wymaga skierowania do domu pomocy społecznej, albowiem jest ona osobą w miarę samodzielną, zaś rodzina syna z pewnością zapewni jej prawidłową opiekę, którą – w razie konieczności – organ będzie mógł uzupełnić poprzez udzielenie usług opiekuńczych.

Organ odwoławczy, utrzymując w mocy decyzję wydaną z upoważnienia Wójta Gminy [...], podzielił stanowisko organu pierwszej instancji oraz stwierdził dodatkowo, że za uwzględnieniem wniosku skarżącej nie przemawia sytuacja finansowa Gminy [...].

W ocenie Sądu również powyższa, wskazana przez Kolegium okoliczność, nie dawała podstaw do odmowy udzielenia wnioskowanej pomocy. Należy bowiem podkreślić, iż z przepisów ustawy o pomocy społecznej nie wynika, by nieposiadanie przez gminę wystarczających środków finansowych na ponoszenie kosztów pobytu osoby wnioskującej o skierowanie do domu pomocy społecznej, stanowiło negatywną przesłankę przyznania pomocy w tej formie. Ponadto trzeba mieć na uwadze, że kwestię ponoszenia opłat za pobyt w domu pomocy społecznej regulują przepisy art. 60 – art. 66 ustawy o pomocy społecznej.

Mając na względzie powyższe uchybienia Sąd, działając na podstawie art. 135 oraz 145 § 1 pkt 1 lit. "a" i "c" P.p.s.a., uchylił decyzje organów obu instancji.

Ponownie rozpoznając sprawę organy administracji, stosownie do art. 153 P.p.s.a., uwzględnią ocenę prawną i wskazania co do postępowania zawarte w niniejszym wyroku. W szczególności organy te należycie ocenią, czy w rozpoznawanej sprawie zachodziły przesłanki, określone w art. 54 ust. 1 ustawy, uzasadniające odmowę skierowania skarżącej do domu pomocy społecznej. W kwestii tej organy będą miały na względzie, że rozważając zasadność wydania decyzji odmownej na podstawie tego przepisu, należy mieć na uwadze całokształt okoliczności sprawy, które to okoliczności organy winny ocenić w kontekście przywołanych wyżej zasad ogólnych ustawy o pomocy społecznej określonych w art. 2 ust. 1 i art. 3, a także wyrażonej w art. 100 ust. 1 tej ustawy zasady nakazującej organom kierowanie się przede wszystkim dobrem osób korzystających z pomocy.

Z tych wszystkich względów Sąd orzekł, jak w sentencji.