Wyrok NSA, sygn. akt I GSK 3278/18
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2022-10-19 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6537 Egzekucja należności pieniężnych, do których  nie stosuje się przepisów Ordynacji podatkowej (art. 34 ust. 3  ustawy o f
Hasła tematyczne: Egzekucyjne postępowanie
Skarżony organ: Dyrektor Izby Administracji Skarbowej
Treść wyniku: Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy: article: art. 17b
journal: Dz.U. 2016 poz 599
law: Ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji - tekst jednolity

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Piotr Pietrasz Sędzia NSA Dariusz Dudra Sędzia del. WSA Artur Adamiec (spr.) po rozpoznaniu w dniu 19 października 2022 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Gospodarczej skargi kasacyjnej M. H. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 11 lipca 2018 r. sygn. akt III SA/Po 245/18 w sprawie ze skargi Mariana Hahn na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Poznaniu z dnia 6 marca 2018 r. nr 3001-IEE.711.88.2018 w przedmiocie uznania zarzutów w postępowaniu egzekucyjnym za nieuzasadnione 1. oddala skargę kasacyjną; 2. zasądza od M. H. na rzecz Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Poznaniu kwotę 240 (dwieście czterdzieści) złotych tytułem kosztów postępowania kasacyjnego.


UZASADNIENIE

Wyrokiem z 11 lipca 2018 r. sygn. akt III SA/Po 245/18 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu oddalił skargę M. H. na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Poznaniu z 6 marca 2018r., nr [...] w przedmiocie uznania zarzutów w sprawie postępowania egzekucyjnego za nieuzasadnione.

Stan faktyczny sprawy przedstawia się następująco: w postępowaniu egzekucyjnym prowadzonym przez Naczelnika Urzędu Skarbowego Poznań-W. na podstawie tytułu wykonawczego z 30 maja 2017 r., nr [...], wystawionego przez wierzyciela Prezydenta Miasta G., M. H. wniósł zarzuty, wskazując na nieistnienie obowiązku objętego tytułem wykonawczym, umorzenie/ wygaśnięcie w części egzekwowanego obowiązku, a także brak uprzedniego doręczenia upomnienia. Zarzuty te zostały następnie – zarówno przez wierzyciela, jak i organ egzekucyjny – uznane za nieuzasadnione. Strona zakwestionowała także prawidłowość postanowienia wierzyciela Prezydenta Miasta G. z 11 października 2017 r., podając, że zostało ono podpisane przez osobę niedysponującą stosownym upoważnieniem.

Oddalając skargę sąd I instancji podniósł, że postanowienie z 11 października 2017 r. wydane w sprawie stanowiska co do zgłoszonych zarzutów, zostało podpisane przez zastępcę Prezydenta Miasta G. – B. K. – działającą z upoważnienia Prezydenta Miasta G. Okoliczność działania osoby podpisanej pod postanowieniem z upoważnienia Prezydenta Miasta G. wynika zatem już z treści postanowienia. Ponadto, jak podało Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Legnicy, zastępca Prezydenta Miasta G. dysponowała upoważnieniem nr [...] z 11 października 2017 r., z którego wynika umocowanie do wykonywania czynności wierzyciela w prowadzonym postępowaniu egzekucyjnym. Z kolei upomnienie podpisała również osoba uprawniona - działająca z upoważnienia Prezydenta Miasta G. K. T. - Dyrektor Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej w G.

W skardze kasacyjnej od powyższego wyroku skarżący, na podstawie art. 174 pkt 1 i 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. 2018 r., poz. 1302 ze zm., dalej "p.p.s.a.") zarzucił naruszenie:

1. przepisów prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, poprzez jego błędną interpretację i niewłaściwe zastosowanie, a także niestwierdzenie naruszenia (w toku postępowania administracyjnego będącego przedmiotem skargi podlegającej rozpoznaniu) przepisów prawa materialnego:

a) art. 13 ust. 1 pkt 1, art. 143 ust. 1 oraz ust. 3 Ordynacji podatkowej poprzez przyjęcie, że upoważnienie nr [...] Prezydenta Miasta G. z 11 października 2017 r. udzielone B. K., na czas oznaczony, od 11 października 2017 r. do 17 października 2017 r., obejmuje również prawo do reprezentowania wierzyciela w postępowaniach w sprawie wydawania stanowiska w odniesieniu do zarzutów zgłaszanych przez zobowiązanych w toku postępowań egzekucyjnych, podczas gdy upoważnienie to dotyczy wyłącznie prawa wystawiania tytułów wykonawczych, i to w sprawach w których Prezydent Miasta G. jest organem podatkowym,

b) art. 156 § 1 pkt 1 oraz pkt 2 K.p.a. poprzez przyjęcie, że stanowisko wierzyciela wydane w formie postanowienia nie jest dotknięte nieważnością, z uwagi na podpisanie go przez osobę działającą bez upoważnienia w tym zakresie,

c) art. 110 ust. 7 ustawy o pomocy społecznej, poprze przyjęcie, że upoważnienie Prezydenta Miasta G. nr [...] z dnia 3 listopada 2016 r. udzielone K. T. - Dyrektorowi MOPS w G. obejmuje również prawo do wystawiania w imieniu wierzyciela upomnień w trybie art. 15 § 1 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (dalej: u.p.e.a.),

d) art. 33 § 1 pkt 7 u.p.e.a. poprzez przyjęcie, że w sprawie doszło do skutecznego doręczenia skarżącemu upomnienia, o którym mowa w art. 15 § 1 u.p.e.a., a w konsekwencji orzeczenie o uznaniu tego zarzutu za nieuzasadniony,

2. przepisów postępowania, których naruszenie miało wpływ na wynik sprawy, tj.:

a) art. 34 § 1 zd. 1 u.p.e.a. poprzez wydanie postanowienia w przedmiocie uznania zarzutów skarżącego za nieuzasadnione, pomimo braku uzyskania stanowiska wierzyciela w formie postanowienia, którego uzyskanie było obligatoryjne,

b) art. 145 § 2 p.p.s.a. w zw. z art. 134 § 1 p.p.s.a., art. 151 p.p.s.a. oraz art. 3 § 2 p.p.s.a. poprzez niedokonanie kompletnej oceny zgodności z prawem zaskarżonego aktu administracyjnego oraz bezzasadne oddalenie skargi wskutek niestwierdzenia wystąpienia przyczyn nieważności określonych w art. 156 § 1 pkt 1 oraz pkt 2 K.p.a.,

c) art. 145 § 1 lit. a) p.p.s.a., art. 145 § 1 lit. c) p.p.s.a. w zw. z art. 134 § 1 p.p.s.a., art. 151 p.p.s.a., oraz art. 3 § 2 p.p.s.a., poprzez niedokonanie kompletnej oceny zgodności z prawem zaskarżonego aktu administracyjnego oraz bezzasadne oddalenie skargi wskutek niestwierdzenia wystąpienia istotnych naruszeń przepisów prawa materialnego, mających wpływ na wynik postępowania, a także naruszeń innych przepisów postępowania, które mogły mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

Skarżący kasacyjnie wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku oraz uchylenie postanowienia nr [...] z 6 marca 2018 r. Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Poznaniu oraz poprzedzającego je postanowienia nr [...] z 16 stycznia 2018 r. Naczelnika Urzędu Skarbowego Poznań W., a także stwierdzenie nieważności postanowienia nr [...] z 21 grudnia 2017 r. Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Legnicy oraz poprzedzającego go postanowienia Prezydenta Miasta G. nr [...] z 11 października 2017 r., ewentualnie uchylenie zaskarżonego wyroku oraz uchylenie postanowienia nr [...] z 6 marca 2018 r. Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Poznaniu oraz poprzedzającego je postanowienia nr [...] z 16 stycznia 2018 r. Naczelnika Urzędu Skarbowego Poznań W., a także uchylenie postanowienia nr [...] z 21 grudnia 2017 r. Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Legnicy oraz poprzedzającego go postanowienia Prezydenta Miasta G. nr [...] z 11 października 2017 r., względnie uchylenie zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania.

W odpowiedzi na skargę kasacyjną organ wniósł o jej oddalenie.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 183 § 1 p.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej. Z urzędu bierze pod uwagę tylko nieważność postępowania. W rozpoznawanej sprawie nie zachodzi żadna z przesłanek nieważności postępowania, wymienionych w art. 183 § 2 p.p.s.a. Sprawa ta mogła być zatem rozpoznana przez Naczelny Sąd Administracyjny tylko w granicach zakreślonych w skardze kasacyjnej.

Skarga kasacyjna analizowana w opisanym zakresie nie zasługuje na uwzględnienie, ponieważ nie zawiera usprawiedliwionych podstaw. Pierwsza grupa zarzutów opiera się na braku upoważnienia B. K. - zastępcy Prezydenta Miasta G., do podpisania postanowienia z 11 października 2017 r. Zdaniem skarżącego kasacyjnie, upoważnienie to dotyczy wyłącznie prawa do wystawiania tytułów wykonawczych. Pogląd ten nie jest zasadny. Naczelny Sąd Administracyjny w pełni akceptuje stanowisko sądu I instancji, że wskazana wyżej osoba dysponowała upoważnieniem nr [...] z 11 października 2017 r., z którego wynika umocowanie do wykonywania czynności wierzyciela w prowadzonym postępowaniu egzekucyjnym. Upoważnienie w tej treści znajduje wyraz w zgromadzonej w sprawie dokumentacji. Bezzasadne są zatem zarzuty skargi kasacyjnej podniesione w tym zakresie.

W zarzutach odnoszących się do braku skutecznego doręczenia skarżącemu upomnienia, skarżący kasacyjnie powołał art. 110 ust. 7 ustawy z dnia 12 marca 2004 r. (t.j. Dz.U. z 2016 r., poz. 930 ze zm.). Stanowi, on, że wójt (burmistrz, prezydent miasta) udziela kierownikowi ośrodka pomocy społecznej upoważnienia do wydawania decyzji administracyjnych w indywidualnych sprawach z zakresu pomocy społecznej należących do właściwości gminy, z zastrzeżeniem ust. 8a.

Istotę sprawy stanowi jednak prawidłowo powołany przez sąd I instancji przepis art. 17b ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (t.j. Dz.U. z 2016 r., poz. 599 ze zm., dalej: u.p.e.a.), na podstawie którego Prezydent Miasta G. udzielił upoważnienie do działania Dyrektorowi Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej w G. - K. T. Przepis ten stanowi, że właściwy organ jednostki samorządu terytorialnego może upoważnić kierownika nieposiadającej osobowości prawnej jednostki organizacyjnej tej jednostki samorządu terytorialnego do wykonywania w jego imieniu praw i obowiązków wierzyciela. Na wniosek kierownika upoważnienie może być udzielone również pracownikowi tej jednostki.

Nie zasługują zatem na uwzględnienie zarzuty kwestionujące upoważnienie do wystawienia upomnienia. Powyższy przepis art. 17b u.p.e.a. oznacza bowiem wprost uprawnienie Dyrektora Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej w G. do wykonywanie praw i obowiązków wierzyciela. W związku z tym brak jest jakichkolwiek podstaw do stawiania zarzutu, że upomnienie nr [...] z 10 kwietnia 2017 r. zostało wystawione przez stronę nieupoważnioną. Argumenty skargi kasacyjnej nie znajdują bowiem odzwierciedlenia w treści akt sprawy. Powyższa ocena prowadzi zaś do wniosku, że wbrew zarzutom skargi kasacyjnej, w sprawie doszło do skutecznego doręczenia upomnienia.

Wyrażona przez Naczelny Sąd Administracyjny ocena sprawy czyni bezzasadnymi pozostałe zarzuty skargi kasacyjnej, powiązane z naruszeniem przepisów postępowania.

Akceptując poglądy sądu I instancji należało uznać, że skarga kasacyjna nie zawiera uzasadnionych podstaw.

Z tych względów Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art.184 p.p.s.a. skargę kasacyjną oddalił. O kosztach postępowania kasacyjnego orzekł na podstawie art. 204 pkt 1 p.p.s.a. i § 14 ust. 1 pkt 2 lit. b/ w zw. z § 14 ust. 1 pkt 1 lit. c) rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (t.j. Dz.U. z 2018 r. poz. 265 ze zm.).