Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt VII SA/Wa 1498/12
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2012-10-24 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6010 Pozwolenie na budowę, użytkowanie obiektu lub jego części,  wykonywanie robót budowlanych innych niż budowa obiektu, prz
Hasła tematyczne: Budowlane prawo
Skarżony organ: Wojewoda
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 29  ust. 2  pkt 6 w zw. z art 30  ust. 2,  art. 28
journal: Dz.U. 1994 nr 89 poz 414
law: Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Jolanta Augustyniak-Pęczkowska (spr.), , Sędzia WSA Tadeusz Nowak, Sędzia WSA Izabela Ostrowska, Protokolant sekr. sąd. Agnieszka Ciszek, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 24 października 2012 r. sprawy ze skargi [...] [...] Sp. z o.o. z siedzibą w W. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] maja 2012 r. nr [...] w przedmiocie sprzeciwu do zgłoszenia zamiaru wykonania nośnika reklamowego skargę oddala


UZASADNIENIE

Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia [...] maja 2012r., działając

na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania

administracyjnego (Dz. U. z 2000 r. Nr 98 , poz. 1071 ze zm.), dalej kpa, i art. 82 ust. 3

ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz. U. z 2010 r. Nr 243 poz. 1623),

dalej ustawa, po rozpatrzeniu odwołania spółki [...][...] Sp. z o.o. - utrzymał w

mocy decyzję Prezydenta W. z dnia [...] marca 2006 r., Nr [...],

wnoszącą sprzeciw do zgłoszenia wykonania podświetlonego nośnika reklamowego

typu "ML" o wymiarach powierzchni ekspozycji 3,4 x 2,4 m i wys. 6,60 m, na działce nr

ew. [...] (obr. [...]) przy ul. T. w W. i nakładającą obowiązek

uzyskania pozwolenia na roboty budowlane.

Organ odwoławczy wskazał, że inwestor zgłosił ww. roboty budowlane na

podstawie art. 29 ust. 2 pkt 6 ustawy, zgodnie z którym pozwolenia na budowę nie

wymaga wykonywanie robót budowlanych polegających na instalowaniu tablic i

urządzeń reklamowych, z wyjątkiem usytuowanych na obiektach wpisanych do rejestru

zabytków w rozumieniu przepisów o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami oraz z

wyjątkiem reklam świetlnych i podświetlanych usytuowanych poza obszarem

zabudowanym w rozumieniu przepisów o ruchu drogowym".

Następnie podał, że zgłoszenie dotyczy urządzenia reklamowego o znacznej

wysokości ok. 6,3 m ustawionego na prefabrykowanej żelbetowej podstawie. Z opisu

technicznego wynika, że roboty będą polegały na wykonaniu nowego obiektu, a nie

tylko jego instalację czy remont. Urządzenie reklamowe będzie usytuowane w

granicach układu przestrzennego ulicy T., wpisanego do rejestru zabytków (nr

[...]).

W związku z powyższym organ stwierdził, że w tym przypadku nie ma

zastosowania art. 29 ust. 2 pkt 6 ustawy i dodał, że zgodnie z art. 39 ust. 1 ustawy

prowadzenie robót budowlanych przy obiekcie budowlanym wpisanym do rejestru

zabytków lub na obszarze wpisanym do rejestru zabytków wymaga, przed wydaniem

decyzji o pozwoleniu na budowę, uzyskania pozwolenia na prowadzenie tych robót,

wydanego przez właściwego wojewódzkiego konserwatora zabytków".

Według organu zgłoszona dwustronna tablica reklamowa stanowi wolnostojący

trwale związany z gruntem obiekt w pełni samodzielny i niepowiązany technicznie z

innym obiektem budowlanym. Jego wielkość, masa całkowita i sposób osadzenia na

gruncie świadczy, że jest to budowla, o której mowa w art. 3 pkt 3 ustawy tj.

wolnostojące trwale związane z gruntem urządzenie reklamowe, co oznacza, że

inwestor miał obowiązek uzyskania pozwolenia na budowę (art. 28 ust. 1 ustawy).

Na poparcie tego stanowiska organ powołał obszernie orzecznictwo sądów

administracyjnych.

Skargę na powyższą decyzję złożył [...][...] Sp. z o.o. i wnosząc o jej

uchylenie wskazał, że zgłoszenie dotyczyło instalacji małoformatowego urządzenia

reklamowego, wolnostojącego na fundamencie przestawnym, nietrwale związanego z

gruntem i zaznaczył, że Wojewoda prowadził postępowanie przez 6 lat i 3 miesiące.

Skarżący nie zgodził się z wykładnią prawa i ustaleniami organu odwoławczego i

przytoczył wykładnię art. 29 ust. 2 pkt 6 ustawy wyrażoną w wyrokach NSA z dnia 28

czerwca 2006 r., II OSK 931/05, (LEX nr 266955) oraz 25 marca 2011 r. OSK 551/10,

zgodnie z którą ww. przepis dotyczy warunków wykonywania robót budowlanych

polegających na instalowaniu i remoncie tablic i urządzeń reklamowych (...). Wg tego

przepisu opisane roboty budowlane nie wymagają pozwolenia na budowę, a jedynie

zgłoszenia, o czym stanowi art. 30 ust. 1 pkt 2 ustawy. Takie brzmienie przepisu,

obowiązuje od 24 grudnia 1997 r., ustalone ustawą z dnia 22 sierpnia 1997 r. o zmianie

ustawy Prawo budowlane, ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym oraz niektórych

ustaw (Dz. U. Nr 111, poz. 726 ze zm.). Prawo budowlane nie definiuje pojęcia

"instalacja", choć prace te zalicza do robót budowlanych, np. art. 29 ust. 2 pkt 6 ustawy.

Z definicji legalnych robót budowlanych (art. 3 pkt 7), budowy (art. 3 pkt 6), obiektu

budowlanego (art. 3 pkt 1) oraz budowli (art. 3 pkt 3) wynika, iż jedynie budowa

urządzeń reklamowych wolnostojących trwale związanych z gruntem wymaga

pozwolenia na budowę, bowiem nie korzysta ze zwolnienia z art. 29 ust. 2 pkt 6 ustawy.

NSA nie podzielił poglądu jakoby pojęcie "montaż" nie było tożsame z pojęciem

"instalowanie". Według Słownika języka polskiego PWN (W-wa 1933, t. I, s. 794)

"instalowanie" to zakładanie, montowanie urządzenia technicznego, "instalacja" -

zakładanie, montowanie jakichś urządzeń technicznych, instalowanie". Określenia te są

zatem synonimami (Słownik Synonimów, WSiP, W-wa 1990, s. 51) - "instalacja":

instalowanie, montowanie, zakładanie (urządzeń). Sąd stwierdził, że można zatem

zainstalować (dokonać montażu) tablicy reklamowej na gruncie, ale bez trwałego jej

związania z gruntem. Bez względu na wielkość wolnostojącej, posadowionej na gruncie

konstrukcji. Tego rodzaju roboty, w świetle art. 29 ust. 2 pkt 6 ustawy, nie wymagają

pozwolenia na budowę.

Z drugiego z ww. orzeczeń skarżący przytoczył rozważania, że "przez grunt

należy rozumieć podłoże ziemskie. Nie mamy do czynienia z realizacją inwestycji na już

istniejącym obiekcie. Z projektu technicznego dołączonego do zgłoszenia wynika, że

przedmiotowa tablica reklamowa może być posadowiona na różnego rodzaju podłożu,

w tym na piaskach, żwirach, czy glinie, nie wymaga więc w ogóle przygotowania

powierzchni ziemi przez dokonanie wylewki betonowej, czy wyłożenie płyt betonowych.

Nie ma też potrzeby wykonania specjalnego fundamentu pod to urządzenie.

Okoliczność, iż tablica reklamowa ma być zawieszona na "stopie betonowej",

nieprzewidzianej nawet do zagłębienia w ziemi (...) nie powoduje, że stopę tę należy

traktować jako fundament, na którego wykonanie /a w istocie ustawienie/ jest

wymagane pozwolenie na budowę. Przechodząc więc do oceny zagadnienia "trwałości

związania" z gruntem, należy rozważyć, na czym miałaby polegać "trwałość związania",

skoro w projekcie technicznym złożonym przez inwestora jest zapisane, że ma to być

urządzenie "przesuwne", czyli z samego założenia przewidziane do przesuwania, jak

też "ustawione" w danym miejscu, przy czym wobec jego funkcji jako urządzenia

przesuwnego, możliwe jest przemieszczanie go w inne miejsca. Wprawdzie ze względu

na ciężar urządzenia, do przeniesienia go w inne miejsce będzie konieczne

zastosowanie odpowiednich środków technicznych, jednakże fakt ten nie ma

bezpośredniego wpływu na możliwość skutecznego twierdzenia, iż skoro urządzenie

jest dużych rozmiarów i znacznej wagi, to tylko z tej przyczyny należy przyjąć, iż

występuje "trwałe związanie z gruntem" a w konsekwencji inwestor musi na to

urządzenie uzyskać pozwolenie na budowę".

Następnie skarżący wskazał na szereg orzeczeń, podkreślając, że ww. pogląd

dominował w orzecznictwie.

Strona podniosła, że zgłoszone urządzenie nie może być uznane za trwale

związane z gruntem, gdyż jego instalacja przewidziana jest na obiekcie budowlanym tj.

parkingu przy ul. T. Co do formy uzyskania zezwolenia na wykonanie takich robót

budowlanych nie ma w orzecznictwie rozbieżności.

Skarżący dodał że instalacja nie będzie realizowana na obiekcie wpisanym do

rejestru zabytków, lecz na parkingu przy ul. T. Zakaz z art. 29 ust. 2 pkt 6 ustawy

nie ma więc zastosowania. Podniosła, powołując się na art. 39 ust. 1 ustawy, że

wystąpiła o opinię do Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków, który pismem z dnia [...]

grudnia 2005 r. dopuścił możliwość instalacji.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie i podtrzymał stanowisko

przedstawione w zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył co następuje.

Uwzględnienie skargi następuje tylko w przypadku stwierdzenia przez Sąd

naruszenia prawa materialnego mającego wpływ na wynik sprawy lub istotnych wad w

przeprowadzonym postępowaniu.

Rozpatrując sprawę w tak zakreślonych granicach, Sąd stwierdził, że skarga nie

zasługiwała na uwzględnienie. Stanowisko organu odwoławczego nie daje bowiem

podstaw do uchylenia zaskarżonej decyzji.

Na wstępie zaznaczyć należy, że przepisy art. 29-31 ustawy zawierają zamknięty

katalog robót budowlanych, w stosunku do których ustawodawca odstąpił od obowiązku

uzyskania pozwolenia budowlanego, zastępując go wymogiem zgłoszenia zamiaru

wykonania robót budowlanych, uprawniając jednocześnie właściwy organ do wniesienia

w określonych ustawowo warunkach i terminie decyzji o sprzeciwie.

Obowiązkiem zgłoszenia, stosownie do art. 29 ust. 2 pkt 6 ustawy w zw. z art. 30

ust. 1 pkt 2 ustawy objęte zostały roboty budowlane polegające na instalowaniu tablic i

urządzeń reklamowych z wyjątkiem usytuowanych na obiektach wpisanych do rejestru

zabytków w rozumieniu przepisów o ochronie i opiece nad zabytkami oraz z wyjątkiem

reklam świetlnych i podświetlanych usytuowanych poza obszarem zabudowywanym w

rozumieniu przepisów o ruchu drogowym.

W związku z powyższym, wykonywanie obiektu budowlanego klasyfikowanego

jako budowla, którą stanowi wolnostojące, trwale związane z gruntem urządzenie

reklamowe jest rodzajem robót budowlanych, które wymaga pozwolenia na budowę.

Z opisu technicznego załączonego do zgłoszenia wynika, że przedmiotem

opracowania objęto "projekt budowlany powtarzalnej małoformatowej tablicy

reklamowej, wolnostojącej ML" o wymiarach tablicy 3,416 x 2,442 m, wymiarach

zewnętrznych tablicy z ramami ozdobnymi 3,756 x 2,782 m ustawionej na przestawnej,

nietrwale związanej z gruntem, prefabrykowanej, żelbetonowej podstawie.

Jak wskazano dalej zamocowanie tablic przewidziano na słupie o zmiennej

wysokości tj. 2,5 m lub 3,0 m, przy całkowitej wysokości górnej krawędzi tablic ponad

otaczający teren 5,8 m lub 6,3 m. Tablica jest zamocowana względem osi słupa z

przesunięciem 1/3 do 2/3.

Konstrukcję tablicy reklamowej zaprojektowano z: prefabrykowanej podstawy,

trzonu nośnego, ramy konstrukcji wsporczej tablicy, tablicy oraz osprzętu

oświetleniowego. Trzon nośny przewidziano, jako słup z rur stalowych o przekroju 500 x

400 mm przytwierdzony do prefabrykowanej żelbetowej podstawy, a w górnej części

mocowant do ramy konstrukcji wsporczej tablicy z rur prostokątnych o przekroju 100 x

200 mm. Do konstrukcji wsporczej zamocowane będą tablice oraz elementy osprzętu

oświetleniowego. Wszystkie ww. elementy skręcane śrubami.

Całość konstrukcji jest wykonywana w wytwórni i montowana na miejscu.

W opisie wskazano również, że montaż podstawy słupa należy wykonać na

podlewce z zaprawy cementowej o grubości ok. 3 cm. Każdą z kotew należy przykręcić

dwoma nakrętkami.

Żelbetowa podstawa ma być wykonana z betonu B20 Mpa, zbrojona stalą A-III

(34GS) o wymiarach w planie 2 m x 2m i wysokości 0,9 m, o przekroju w kształcie

donicy. W podstawie będą osadzone zestawy 6 kotew o średnicy 0 30 mm (M 30) oraz

4 haki z pręta 0 16mm. Podstawa będzie zazbrojona zarówno górą i dołem siatką z

prętów o 010 w rozstawie co 20 cm.

Przedstawionej w treści opisu technicznego konstrukcji nie można zatem zaliczyć

do nośnika reklamowego "małoformatowego", jak wskazano w przedmiocie

opracowania. W zgłoszonym obiekcie nie można również zakwestionować cechy

trwałego związania z gruntem. Cecha ta sprowadza się bowiem do posadowienia

obiektu na tyle trwale, aby zapewnić mu stabilność i możliwość przeciwdziałania

czynnikom zewnętrznym mogącym go zniszczyć, spowodować przesunięcie czy

przewrócenie. W orzecznictwie ugruntowane jest obecnie stanowisko, że o fakcie czy

urządzenie reklamowe jest trwale związane z gruntem, nie decyduje technologia

wykonania fundamentu oraz możliwości techniczne przeniesienia nośnika reklamowego

w inne miejsce. Analiza przepisów Prawa budowlanego uprawnia do stwierdzenia, że

można wyróżnić urządzenia reklamowe wolnostojące trwale związane z gruntem

będące budowlami, w rozumieniu art. 3 pkt 3 ustawy i urządzenia reklamowe, o których

mowa w art. 29 ust. 2 pkt 6 ustawy, wśród których można wyróżnić także wolnostojące,

ale nie związane trwale z gruntem. Są to zazwyczaj urządzenia o mały gabarytach,

stosunkowo lekkie, do których zważywszy na powyższy opis, nie można zaliczyć -

wbrew stanowisku skarżącego - urządzenia objętego przedmiotowym zgłoszeniem (por.

wyroki NSA z dnia 3 września 2009 r. sygn. akt II OSK 1331/08, z dnia 1 października

2009 r. sygn. akt II OSK 1461/08 i z dnia 16 grudnia 2009 r. sygn. akt II OSK 1963/08, z

dnia 11 stycznia 1999 r.

Zaznaczyć przy tym trzeba, że na takie rozumienie wskazanych przepisów nie

ma wpływu nowelizacja Prawa budowlanego dokonana ustawą z dnia 22 sierpnia 1997

r. o zmianie ustawy - Prawo budowlane, ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym

oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 1997 r. Nr 111, poz. 726), jak wywodził

skarżący. Zmiana art. 29 ust. 2 pkt 6 ustawy dokonana powyższą nowelizacją ma

bowiem tylko taki skutek, że przepis ten dotyczy nie tylko instalowania tablic i urządzeń

reklamowych na budynkach, ale również instalowania ich jako samodzielnych obiektów.

Jednakże możliwość instalowania urządzeń reklamowych jako samodzielnych obiektów

nie oznacza, że wszystkie urządzenia reklamowe objęte zostały treścią tego przepisu.

Jak już wyżej stwierdzono wolno stojące trwale związane z gruntem urządzenia

reklamowe, o których mowa w art. 3 pkt 3 Prawa budowlanego są budowlami, do

których nie ma zastosowania przepis art. 29 ust. 2 pkt 6 ustawy. Ich realizacja posiada

wszelkie cechy budowy w rozumieniu art. 3 pkt 6 ustawy.

W świetle przedstawionej argumentacji nie budzi wątpliwości prawidłowość

dokonanej przez organ kwalifikacji, zgodnie z którą wykonanie ww. nośnika

reklamowego jest budową wolnostojącego, trwale związanego z gruntem obiektu

budowlanego, wymagającą uzyskania pozwolenia na budowę.

Natomiast sygnalizowana przez skarżącą zwłoka Wojewody [...] w

prowadzeniu postępowania odwoławczego, choć naganna, nie mogła być przedmiotem

kontroli Sądu w niniejszej sprawie. Stronie przysługiwała bowiem odrębna skarga na

bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania.

W tym stanie rzeczy Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na

podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed

sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) orzekł jak

sentencji wyroku.