Wyrok WSA w Poznaniu, sygn. akt III SA/Po 741/20
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu
Data orzeczenia: 2021-03-04 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6537 Egzekucja należności pieniężnych, do których  nie stosuje się przepisów Ordynacji podatkowej (art. 34 ust. 3  ustawy o f
Hasła tematyczne: Egzekucyjne postępowanie
Skarżony organ: Dyrektor Izby Skarbowej
Treść wyniku: Uchylono postanowienie I i II instancji
Powołane przepisy: article: art. 59
journal: Dz.U. 2020 poz 1427
law: Ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji - t.j.
article: art. 145
journal: Dz.U. 2019 poz 2325
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.

SENTENCJA

Dnia 04 marca 2021 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Marzenna Kosewska Sędziowie WSA Małgorzata Górecka (spr.) WSA Mirella Ławniczak po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 4 marca 2021 roku sprawy ze skargi M. P. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...] października 2020 r. nr [...] w przedmiocie odmowy umorzenia postępowania egzekucyjnego uchyla zaskarżone postanowienie oraz poprzedzające je postanowienie Dyrektora [...] Zakładu Ubezpieczeń Społecznych w P. z dnia [...] czerwca 2020r. o numerze [...]


UZASADNIENIE

Dyrektor Izby Skarbowej postanowieniem z dnia [...] października 2020 r. utrzymał w mocy postanowienie Dyrektora I Oddziału ZUS w P. z dnia [...] czerwca 2020 r. o odmowie umorzenia postępowania egzekucyjnego prowadzonego wobec skarżącego na podstawie wskazanych tytułów wykonawczych.

W uzasadnieniu organ II instancji wskazał, że organ I instancji wszczął postępowanie egzekucyjne na podstawie tytułów wykonawczych z dnia [...] lutego 2020 r. dotyczących zaległości z tytułu składek na ubezpieczenie społeczne, zdrowotne oraz FPiFGŚP za marzec i kwiecień 2019 r. w łącznej kwocie należności głównej w wysokości [...] zł.

Skarżący wniósł o umorzenie postępowania egzekucyjnego, podnosząc, że w maju 2019 r. zawiesił prowadzenie działalności gospodarczej z powodu sytuacji rodzinnej i zdrowotnej, w styczniu 2020 r. zakończył prowadzenie działalności, aktualnie jest na zasiłku dla bezrobotnych, ale bez prawa do wypłaty zasiłku. Nie ma aktualnie możliwości podjęcia zatrudnienia.

Organ I instancji postanowieniem z dnia [...] czerwca 2020 r. odmówił umorzenia przedmiotowego postępowania egzekucyjnego.

Organ II instancji utrzymał to postanowienie w mocy, wskazując na brak przesłanek z art. 59 § 2 u.p.e.a. Organ wskazał m. in., że zobowiązany jest właścicielem [...] udziałów w nieruchomości, a zatem posiada on majątek mogący stanowić przedmiot skutecznej egzekucji. Sytuacja zobowiązanego ma charakter przejściowy, może on podjąć zatrudnienie.

W skardze do WSA w Poznaniu strona wniosła o umorzenie postępowania, powołując się na swoją sytuację materialną.

Organ II instancji wniósł o oddalenie skargi.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje:

Skarga okazała się uzasadniona.

Zgodnie z art. 59 § 1 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji ( t.j. Dz. U. 2020.1427), dalej "u.p.e.a." postępowanie egzekucyjne umarza się w całości albo w części w przypadku:

1) niedopuszczalności egzekucji administracyjnej, w tym ze względu na zobowiązanego;

2) niewykonalności obowiązku o charakterze niepieniężnym;

3) niespełnienia w tytule wykonawczym wymogów określonych w art. 27;

4) śmierci zobowiązanego, gdy obowiązek:

a) jest ściśle związany ze zobowiązanym,

b) nie jest ściśle związany ze zobowiązanym, a egzekucja jest prowadzona wyłącznie z prawa majątkowego, które wygasło wskutek śmierci zobowiązanego;

5) gdy postępowanie egzekucyjne zawieszone na żądanie wierzyciela nie zostało podjęte przed upływem 12 miesięcy od dnia zgłoszenia tego żądania;

6) gdy z wnioskiem o umorzenie postępowania egzekucyjnego wystąpi wierzyciel;

7) gdy odrębne ustawy tak stanowią.

Zgodnie natomiast z art. 59 § 2 u.p.e.a. postępowanie egzekucyjne może być umorzone w przypadku, gdy dalsza egzekucja administracyjna będzie bezskuteczna z powodu braku majątku lub źródła dochodu zobowiązanego, z których jest możliwe wyegzekwowanie środków pieniężnych przewyższających koszty egzekucyjne.

Sąd po przeanalizowaniu akt sprawy stwierdził, że organy obu instancji niezasadnie uznały brak przesłanek wskazanych w art. 59 § 2 u.p.e.a., wobec czego postanowienie o odmowie umorzenia postępowania egzekucyjnego było wydane niezgodnie z prawem.

W sprawie dotyczącej umorzenia postępowania egzekucyjnego organ nie powinien zdaniem Sądu używać argumentacji wykorzystywanej w sprawach dotyczących umorzenia należności wobec ZUS. Są to bowiem odrębne postepowania regulowane przez inne przepisy prawa.

Przy ocenie istnienia przesłanek z art. 59 § 2 u.p.e.a. należy brać pod uwagę aktualną sytuację rodzinną, zdrowotną, zawodową i majątkową zobowiązanego. Nie można odwoływać się do potencjalnych możliwości zobowiązanego np. w zakresie zatrudnienia.

W przedmiotowej sprawie egzekucja dotyczy świadczeń pieniężnych. Skarżący jest osobą bezrobotną bez prawa do zasiłku, aktualnie nie pracuje i nie uzyskuje z tego tytułu jakichkolwiek dochodów. Jest współwłaścicielem nieruchomości, ale mieszka w niej wraz ze swoją matką. W piśmie z [...].04.l2020.r. zawierającym m.in. żądanie umorzenia postępowania egzekucyjnego skarżący wskazał, że w dobie pandemii koronawirusa i braku możliwości podjęcia pracy nie ma możliwości uregulowania należności.

W ocenie Sądu, organ egzekucyjny powinien uznać, że skoro skarżący wnosząc o umorzenie postępowania egzekucyjnego powołał się na brak środków , a więc brak środków na zaspokojenie potrzeb bytowych i zdrowotnych, to w istocie powołał się na przesłankę z art. 59 § 2 u.p.e.a. Wobec powyższego organ egzekucyjny powinien ustalić, czy uzyska kwotę przewyższającą wydatki egzekucyjne. W przypadku ustalenia, że takiej kwoty nie wyegzekwuje winien umorzyć postępowanie egzekucyjne.

Ze względu na powyższe okoliczności należało orzec o uchyleniu postanowień organów obu instancji na podstawie art. 145 § 1 pkt. 1 lit c ustawy z dnia 30 sierpnia 202 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. dz. U. 2019.23250).