Wyrok WSA w Rzeszowie, sygn. akt II SA/Rz 777/13
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie
Data orzeczenia: 2013-10-23 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6322 Usługi opiekuńcze, w tym skierowanie do domu pomocy społecznej
Hasła tematyczne: Administracyjne postępowanie
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Uchylono decyzję I i II instancji
Powołane przepisy: article: art. 145 § 1 pkt 1 lit. c, art. 152
journal: Dz.U. 2012 poz 270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący WSA Ewa Partyka Sędziowie SO del. Elżbieta Mazur - Selwa /spr./ WSA Zbigniew Czarnik Protokolant st. sekr. sąd. Anna Mazurek - Ferenc po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 23 października 2013 r. sprawy ze skargi R. S. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] kwietnia 2013 r. nr [...] w przedmiocie zwrotu wydatków za pobyt w domu pomocy społecznej I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Prezydenta Miasta [...] z dnia [...] marca 2013 r. nr [...]; II. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku.


UZASADNIENIE

II SA/Rz 777/13

U Z A S A D N I E N I E

Przedmiotem skargi R. S. skierowanej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie jest decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego (dalej zwanego SKO) z dnia [...] kwietnia 2013 r., [...] utrzymująca w mocy decyzję Dyrektora Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej w [...] (dalej zwanego w skrócie MOPS) działającego z upoważnienia Prezydenta Miasta [...] z dnia [...] marca 2013 r., znak [...].

Zaskarżone rozstrzygnięcie zostało wydane w oparciu o następujące okoliczności faktyczne i prawne:

Decyzją z dnia [...] kwietnia 2012 r., znak: [...] Dyrektor Miejskiego Ośrodka Pomocy Rodzinie w [...] (dalej w skrócie MOPS) działając z upoważnienia Prezydenta Miasta [...] zażądał od R. S. zwrotu kwoty 9 195,66 zł (słownie: dziewięć tysięcy sto dziewięćdziesiąt pięć 66/100) z tytułu wydatków za pobyt matki O. G. w Domu Pomocy Społecznej, zwanym dalej w skrócie DPS za okres od 28 stycznia 2010 r. do 17 stycznia 2012 r., zastępczo poniesionej przez MOPS w [...].

W odwołaniu skarżąca zakwestionowała obciążenie tak wysoką kwotą, bowiem we wcześniejszych odwołaniach przedstawiła swoją sytuację finansową i podkreśliła, że ponosiła koszty utrzymania domu matki. Deklarowała ponoszenie części opłat za pobyt matki w domu pomocy społecznej, ale MOPS nie wziął pod uwagę dochodów wszystkich z czworga dzieci zmarłej O. G., a niepracujące dzieci powinny były opiekować się matką. Wskazała, że jej sytuacja finansowa uległa pogorszeniu, ma spore wydatki na leki i ponosi wysokie koszty swojego utrzymania z powodu aktywności zawodowej. Za nieuzasadnione uznała obciążenie kosztami za okres, kiedy matka przebywała w DPS. Wniosła o rozpatrzenie jej prośby i o ponowne ustalenie prawidłowości ustalenia wysokości kwoty, jaką ma zapłacić.

Samorządowe Kolegium Odwoławcze (zwane dalej SKO lub Kolegium) decyzją z dnia [...] czerwca 2012 r., nr [...] po rozpatrzeniu odwołania R. S. utrzymało w mocy decyzję organu I instancji z dnia [...] kwietnia 2012 r.

Wyrokiem z dnia 24 października 2012 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie, sygn. akt II SA/Rz 766/12 uchylił zaskarżoną przez R. S. decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] czerwca 2012 r., nr [...] oraz poprzedzającą ją decyzję Prezydenta Miasta [...] z dnia [...] kwietnia 2012 r., nr [...].

WSA w Rzeszowie doszedł do przekonania, że organy orzekające nie ustaliły w sposób niebudzący wątpliwości stanu faktycznego sprawy zgodnie z art. 7 i art. 77 k.p.a. Sąd wskazał na brak w aktach sprawy licznych decyzji administracyjnych i umów, czego skutkiem nie można było ustalić osób zobowiązanych – z podziałem na wstępnych i zstępnych – do ponoszenia odpłatności za pobyt w DPS O. G. ani dokonać kontroli czy kwota zobowiązania była prawidłowo naliczona.

Wątpliwości Sądu dotyczyły również osoby T. G., tj. kim był dla zmarłej O. G.

Sąd podzielił stanowisko NSA, że organ ma obowiązek zbadania przesłanek ponoszenia ciężaru opłat za DPS przez wszystkie osoby z danego kręgu zobowiązanych, a następnie rozstrzygnięcia sprawy w drodze decyzji, co do całości opłat podlegających zwrotowi i co do wszystkich zobowiązanych (tak NSA w wyroku z dnia 14 września 2011 r., sygn. akt I OSK 666/11, LEX 1068525).

Nadto wskazał na konieczność precyzyjnego ustalenia wysokości odpłatności za pobyt O. G. za poszczególne miesiące stosownie do art. 60 ust. 2 pkt 1 i 2 ustawy o pomocy społecznej oraz czy wymierzone opłaty zaspokajają wyłożone przez Gminę środki na pokrycie kosztów pobytu O. G. w DPS, gdyż łączna kwota obciążenia zobowiązanych nie może być wyższa niż koszty poniesione z tego tytułu przez Gminę.

Zarzucił, że organ I instancji w sentencji decyzji błędnie wskazał, że opłatę zastępczo uiścił MOPS w [...], gdyż zgodnie z art. 61 ust. 2 pkt 3 ustawy o pomocy społecznej do ponoszenia odpłatności zobowiązana jest gmina. Z sentencji decyzji ma wynikać, że opłaty mają być wnoszone na rzecz Gminy Miasta [...].

WSA przesądził, że obciążenie opłatami za DPS osoby należącej do kręgu zobowiązanych uzależnione jest od jej dochodu, a nie od jej wydatków. Sąd stwierdził, iż w ponownie prowadzonym postępowaniu rolą organu będzie ustalenie okoliczności w/w w zakresie opłat i ich wysokości oraz podstawy prawnej, uzupełnienie materiału dowodowego o brakujące decyzje administracyjne podane w uzasadnieniu, wyjaśnienie czy T. G. jest również zobowiązanym do ponoszenia opłat. Na podstawie tak ustalonego stanu faktycznego organ wyda decyzję odpowiadającą art. 107 § 3 k.p.a. z prawidłowym określeniem, na rzecz jakiej Gminy ma być wnoszona opłata oraz z zamieszczeniem wyliczenia w uzasadnieniu decyzji, albo w załączniku do decyzji, który ma również pochodzić od organu wydającego decyzję.

Po ponownym rozpatrzeniu sprawy decyzją z dnia [...] marca 2013 r. MOPS w [...] działając z upoważnienia Prezydenta Miasta [...] nr [...] zażądano od R. S. zwrotu kwoty 9 195,66 zł z tytułu wydatków za pobyt matki O. G. w DPS w [...] za okres od 28 stycznia 2010 r. do 17 stycznia 2012 r., którą zastępczo wniosła Gmina [...] i wskazano, że należność tą należy wpłacić do kasy lub na konto MOPS w [...] w terminie 14 dni od uprawomocnienia się decyzji.

W uzasadnieniu tejże decyzji organ I instancji ustalił, że R. S. z uwagi na pobyt matki O. G. w DPS w [...] została zobowiązana na zasadach określonych w art. 61 ust. 2 pkt 2 ustawy do ponoszenia odpłatności.

Zgodnie z ustawą o pomocy społecznej pobyt w DPS jest odpłatny do wysokości średniego miesięcznego kosztu utrzymania mieszkańca, który w DPS w [...] do lutego 2010 r. wynosił 2 250,43zł, od marca 2010 r. wynosił 2 357,99 zł, (Dz. U. woj. podkarpackiego z dnia 26.02.2010 r., Nr 14, poz. 359, natomiast od kwietnia 2011 r. wynosił 2 458 zł (Dz. U. woj. podkarpackiego z dnia 4 marca 2011 r., Nr 23, poz.563.).

Odpłatność R. S. stanowiła różnicę między średnim kosztem utrzymania mieszkańca, a opłatą wnoszoną przez mieszkańca i odpłatnością ponoszoną przez pozostałe osoby zobowiązane, tj. brata L. G. i siostrę E. S. W przypadku brata W. G. odstąpiono ustawowo od naliczenia odpłatności, gdyż dochód w/w znajdował się poniżej 250 % ustawowego kryterium dochodowego osoby samotnej.

Z uwagi na bardzo dobrą sytuację dochodową zstępnych O. G., nie zachodziła konieczność partycypowania przez Gminę w kosztach .

Z uwagi na odmowę podpisania przez R. S. umowy cywilnoprawnej określającej wysokość kwoty tytułem opłaty za DPS, odpłatność ustalana była decyzjami administracyjnymi, tj. na mocy decyzji z dnia [...].04.2010 r., nr [...] za 4 stycznia 2010 r. odpłatność wynosiła 81 zł, po zmianie decyzji z dnia [...].06.2010 r. wynosiła 51,50 zł, za luty 2010 r. w wysokości 399,27 zł, za marzec 2010r. w wysokości 435,11 zł, od kwietnia 2010 r. do stycznia 2011 r. po 417,08 zł, na mocy decyzji z dnia [...].03.2011 r., nr [...] odpłatność od lutego do marca 2011 r. wynosiła po 9,73 zł, na mocy decyzji z dnia [...] czerwca 2011 r. wynosiła w kwietniu 2011r. w wysokości 23,90 zł, od maja do sierpnia 2011 r. w wysokości po 31,86 zł, na mocy decyzji z dnia [...].11.2011 r., nr [...] we wrześniu 2011 r. w wysokości 697,58 zł, w październiku 2011 r. w wysokości 1 154,17 zł, od listopada do grudnia 2011 r. po 830,00 zł, za 17 dni stycznia 2012 r. odpłatność wyniosła 455,43 zł.

R. S. w ogóle nie wywiązała się z obowiązku dokonywania odpłatności, w zaistniałej sytuacji opłaty za pobyt w DPS, zgodnie z art. 61 ust. 3 ustawy o pomocy społecznej wniosła Gmina [...], mająca prawo dochodzenia zwrotu poniesionych na ten cel wydatków. Zadania z zakresu pomocy społecznej stojące przed Gminą realizuje Miejski Ośrodek Pomocy Społecznej.

Wydatki za pobyt O. G. w DPS, które zastępczo wniosła Gmina [...] (MOPS) w okresie od 28 stycznia 2010 r. do 17 stycznia 2012 r. wyniosły łącznie 9 195,66 zł.

W myśl art. 61 ust. 3 ustawy o pomocy społecznej w przypadku niewywiązywania się osób z obowiązku opłaty za pobyt w DPS, opłaty te zastępczo wnosi gmina, z której osoba została skierowana do placówki.

Wysokość należności podlegającej zwrotowi oraz termin zwrotu tej należności ustala się w drodze decyzji administracyjnych (art. 104 ust.3).

Odwołanie od tejże decyzji złożyła R. S. zarzucając nieuwzględnienie przez MOPS wyroku WSA w Rzeszowie. Podniosła, że obciążono ją kosztami pobytu mamy w DPS za okresy, kiedy przebywała ona w swoim mieszkaniu. Zarzuciła, że w styczniu 2012 r. jej matka przebywała w DPS tylko 3 dni, a MOPS otrzymał za ten okres całą jej emeryturę i opłatę od L. G. Wskazało, że MOPS może uiścić opłaty za pobyt w DPS z pieniędzy, które pozostały z emerytury O. G.

R. S. zakwestionowała niesprawiedliwe jej potraktowanie przez MOPS, gdyż obciążono ją najwyższymi opłatami spośród czworga rodzeństwa. Wskazała, że z uwagi na stan zdrowia i sytuację majątkową nie jest w stanie pokryć żądanych należności.

Wymienioną na wstępie decyzją z dnia [...] kwietnia 2013 r., nr [...] SKO utrzymało w mocy opisaną decyzję organu I instancji.

W jej uzasadnieniu SKO przedstawiło regulacje dotyczące odpłatności za pobyt w domu pomocy społecznej i zrekapitulowało ustalenia organu I instancji.

SKO przyjęło, że zgodnie z ustawą o pomocy społecznej pobyt w DPS jest odpłatny do wysokości średniego miesięcznego kosztu utrzymania mieszkańca, który w DPS w [...] do lutego 2010 r. wynosił 2 250,43 zł, od marca 2010 r. wynosił 2 357,99 zł, (Dz. U. woj. podkarpackiego z dnia 26.02.2010 r., Nr 14, poz. 359, natomiast od kwietnia 2011 r. wynosił 2 458 zł. (Dz. U. woj. podkarpackiego z dnia 4 marca 2011 r., Nr 23, poz.563.).

Odpłatność R. S. stanowiła różnicę między średnim kosztem utrzymania mieszkańca, a opłatą wnoszoną przez mieszkańca i odpłatnością ponoszoną przez pozostałe osoby zobowiązane, tj. brata L. G. i siostrę E. S. W przypadku brata W. G. odstąpiono ustawowo od naliczenia odpłatności, gdyż dochód w/w znajdował się poniżej 250 % ustawowego kryterium dochodowego osoby samotnej.

Z uwagi na bardzo dobrą sytuację dochodową zstępnych O. G., nie zachodziła konieczność partycypowania przez Gminę w kosztach.

Z uwagi na odmowę podpisania przez R. S. umowy cywilnoprawnej określającej wysokość kwoty tytułem opłaty za DPS - odpłatność ustalana była decyzjami administracyjnymi, tj. na mocy decyzji z dnia [...] kwietnia 2010 r., nr [...] za 4 stycznia 2010 r. odpłatność wynosiła 81 zł, po zmianie decyzji z dnia [...].06.2010 r. wynosiła 51,50 zł, za luty 2010 r. w wysokości 399,27 zł, za marzec 2010 r. w wysokości 435,11 zł, od kwietnia 2010 r. do stycznia 2011 r. po 417,08 zł, na mocy decyzji z dnia [...].03.2011 r., znak [...] odpłatność od lutego do marca 2011 r. wynosiła po 9,73 zł, na mocy decyzji z dnia [...].06.2011 r. wynosiła w kwietniu 2011 r. w wysokości 23,90 zł, od maja do sierpnia 2011 r. w wysokości 31,86 zł, na mocy decyzji z dnia [...].11.2011 r., nr [...] we wrześniu 2011 r. w wysokości 697,58 zł, w październiku 2011 r. w wysokości 1 154,17 zł, od listopada do grudnia 2011 r. po 830,00 zł, za 17 dni stycznia 2012 r. odpłatność wyniosła 455,43 zł.

R. S. w ogóle nie wywiązała się z obowiązku dokonania odpłatności, w zaistniałej sytuacji opłaty za pobyt w DPS, zgodnie z art. 61 ust. 3 ustawy o pomocy społecznej wniosła Gmina [...], mająca prawo dochodzenia zwrotu poniesionych na ten cel wydatków. Zadania z zakresu pomocy społecznej stojące przed Gminą realizuje Miejski Ośrodek Pomocy Społecznej.

Wydatki za pobyt O. G. w DPS, które zastępczo wniosła Gmina [...] (MOPS) w okresie od 28 stycznia 2010 r. do 17 stycznia 2012 r. wyniosły łącznie 9 195,66 zł.

W myśl art. 61 ust. 3 ustawy o pomocy społecznej w przypadku niewywiązania się osób z obowiązku opłaty za pobyt w DPS, opłaty te zastępczo wnosi gmina, z której osoba została skierowana do placówki.

Wysokość należności podlegającej zwrotowi oraz termin zwrotu tej należności ustala się w drodze decyzji administracyjnych (art. 104 ust. 3).

Jednocześnie Samorządowe Kolegium Odwoławcze poinformowało, że jak wynika z dołączonego do akt sprawy pisma Zastępcy Dyrektora Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej w [...] pogorszenie się sytuacji materialnej i zdrowotnej R. S. będzie przedmiotem odrębnego postępowania.

Niezasadny był także zdaniem SKO zarzut dotyczący nieuwzględnienia w zaskarżonej decyzji zaleceń WSA w Rzeszowie w wyroku z dnia 24 października 2013 r., sygn. akt II SA/Rz 766/12.

Organ odwoławczy nie dopatrzył się w działaniu organu I instancji naruszenia wspomnianych wyżej przepisów.

Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie od powyższej decyzji złożyła R. S., zarzucając:

- pomyłkę polegającą na zmianie jej nazwiska, przez co decyzja ta nie ma mocy prawnej;

- obciążenie jej przez SKO kosztami pobytu matki za pobyt w DPS także w okresie, gdy O. G. tamże nie przebywała;

- nieustalenie odpłatności rodzeństwa skarżącej i opłaty wnoszonej przez O. G., co powoduje, że obowiązującej ją należności nie można zweryfikować;

- brak staranności MOPS w [...] w ustaleniu dochodu wszystkich dzieci O. G.;

- wcześniejsze decyzje MOPS w [...] były wykonywane bez zachowania prawa, były zmieniane w czasie, gdy biegły terminy odwołania do organu wyższego stopnia;

- nieuwzględnienie faktu, że MOPS lub DPS posiada pieniądze O. G. ze świadczeń emerytalnych - przy uwzględnieniu tych pieniędzy płatność skarżącej uległaby zmniejszeniu;

- błąd w ustaleniach faktycznych polegający na przyjęciu, że skarżąca odmówiła zawarcia umowy celem partycypowania w kosztach utrzymania matki w DPS;

- DPS w [...] nie otrzymał emerytury O. G. za lipiec 2011 r. i nie wiadomo co się z nią stało – wg informacji MOPS w [...] z czerwca 2013 r.;

- okoliczność ta powinna zostać wyjaśniona.

W odpowiedzi na skargę SKO wniosło o jej oddalenie z przyczyn, które stanowiły podstawę wydania zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie zważył, co następuje;

Sąd administracyjny sprawuje w zakresie swej właściwości kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej, co wynika z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. z 2002 r., Nr 153, poz. 1269 ze zm.). Zakres kontroli wyznacza art. 134 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2012 r., poz. 270) – zwanej dalej w skrócie P.p.s.a. Stosownie do tego przepisu sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.

W myśl art. 145 P.p.s.a., sąd zobligowany jest do uchylenia decyzji bądź postanowienia lub stwierdzenia ich nieważności, ewentualnie niezgodności

z prawem, gdy dotknięte są one naruszeniem prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszeniem prawa dającym podstawę do wznowienia postępowania, innym naruszeniem przepisów postępowania, jeśli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy, lub zachodzą przyczyny stwierdzenia nieważności decyzji wymienione w art. 156 k.p.a. lub innych przepisach.

W ramach kontroli legalności sąd stosuje przewidziane prawem środki

w celu usunięcia naruszenia prawa w stosunku do aktów lub czynności wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach sprawy, której dotyczy skarga, jeżeli jest to niezbędne dla końcowego jej załatwienia (art. 135 P.p.s.a.).

W niniejszej sprawie zarówno organy administracji publicznej jak i Sąd są związane oceną prawną wyrażoną przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w prawomocnym wyroku z dnia 24 października 2012 r., sygn. akt II SA/Rz 766/12 oraz zawartymi w nim wskazaniami co do dalszego postępowania na podstawie art. 153 P.p.s.a.

Kontrola rozstrzygnięcia wydanego po ponownym rozpatrzeniu sprawy sprowadza się do oceny, czy organ podporządkował się wskazanym wytycznym i ocenie prawnej wyrażonej przez Sąd, gdyż jest to głównym kryterium poprawności nowowydanej decyzji (por. wyrok NSA z dnia 20 kwietnia 2011 r., II OSK 729/10). Naruszenie przez organ administracji publicznej art. 153 P.p.s.a. w razie złożenia skargi powoduje konieczność uchylenia zaskarżonego aktu.

W niniejszej sprawie zarówno organ I instancji jak i II instancji zignorowały w większości wytyczne zawarte w prawomocnym wyroku WSA w Rzeszowie z dnia 24 października 2012 r., sygn. akt II SA/Rz 766/12.

Owszem, do akt administracyjnych dołączono brakujące decyzje z dnia [...] czerwca 2010 r., Nr [...], z dnia [...] marca 2011 r., nr [...] (karta 84 akt adm.), z dnia [...] czerwca 2011 r., Nr [...] (karta 158 akt adm.) oraz umowy: z dnia [...] maja 2010 r. (karta 16 akt adm.), z dnia [...] lutego 2011 r. (karta 154 akt adm.), z dnia [...] kwietnia 2011 r. (karta 167 akt adm.), jak też decyzję Prezydenta Miasta [...] z dnia [...] stycznia 2010 r., Nr [...] (karta 8 akt adm.), decyzję z dnia [...] kwietnia 2010 r., Nr [...] (karta 19 akt adm.) i decyzję z dnia [...] kwietnia 2010 r., Nr [...] (karta 18 akt adm.).

Rzeczą organów administracji było uzupełnienie materiału dowodowego i wyjaśnienie, jaki był koszt utrzymania O. G. w DPS za poszczególne miesiące, jakie koszty faktycznie w poszczególnych okresach poniosły osoby zobowiązane, tj. O. G. i jej dzieci oraz w jakim zakresie Gmina [...] w tych kosztach partycypowała. W decyzjach organów obu instancji ustalono zgodnie z wytycznymi średni miesięczny koszt utrzymania mieszkańca w DPS za poszczególne okresy, za wyjątkiem okresu od 28 stycznia 2010 r. do 28 lutego 2010 r. Zgodnie z art. 60 ust. 1 i 2 ustawy o pomocy społecznej średni miesięczny koszt utrzymania mieszkańca DPS w zależności od zasięgu działania domu ustala wójt, burmistrz, prezydent miasta bądź starosta i ogłasza w dzienniku urzędowym nie później niż do 31 marca każdego roku. Ogłoszenie to stanowi podstawę do ustalenia odpłatności za pobyt w domu pomocy społecznej od następnego miesiąca przypadającego po miesiącu, w którym zostało opublikowane. Do tego czasu odpłatność za pobyt w DPS ustala się na podstawie ogłoszenia z poprzedniego roku (art. 60 ust. 3 ustawy o pomocy społecznej). Nie wiadomo, na jakiej podstawie organy określiły średni koszt utrzymania mieszkańca w DPS w [...] w okresie od 28 stycznia 2010 r. do 28 lutego 2010 r.

Wbrew zaleceniom WSA organy nie ustaliły, w jakim zakresie poszczególne osoby zobowiązane i na jakie podstawie pokrywały koszty pobytu O. G. w DPS. Ustalono jedynie, że kwota obciążająca skarżącą stanowi różnicę pomiędzy średnim miesięcznym kosztem utrzymania mieszkańca w DPS a opłatą wnoszoną przez mieszkańca i odpłatnością ponoszoną przez pozostałe osoby zobowiązane, czyli L. G. i E. S. Co do W. G. organy ustaliły, że odstąpiono ustawowo od naliczania odpłatności w stosunku do niego, gdyż dochód w/w znajdował się poniżej 250 % ustawowego kryterium dochodowego osoby samotnej.

Nawet w tym zakresie ustalenia organów są nieprecyzyjne, ponieważ nie odnoszą się w żaden sposób do dołączonej do akt sprawy decyzji z dnia [...] maja 2011 r. (karta 170akt adm.), ustalającej odpłatność za DPS nie tylko R. S., E. S. i L. G. ale i W. G. Nadto w aktach administracyjnych zalega umowa zawarta przez W. G. z dnia [...] kwietnia 2011 r. z Dyrektorem MOPS w [...], aneksowana dnia [...] kwietnia 2011 r. i [...] maja 2011 r. (karta 167 – 169 akt adm.). W aktach sprawy zalegają także decyzje co do skarżącej R. S. o ustaleniu jej odpłatności za pobyt matki w DPS nieopisane w zaskarżonej decyzji ani decyzji organu I instancji:

- z dnia [...] marca 2011 r., nr [...] (karta 140 akt adm.);

- z dnia [...] czerwca 2010 r., nr [...] (karta 80 akt adm.) czy decyzji z dnia [...] kwietnia 2010 r., nr [...] (karta 18 akt adm.).

Ustalenia organu I instancji powielone przez organ II instancji są sprzeczne z zalegającymi w aktach opisanymi dokumentami.

Rzeczą organów administracji przy ponownym rozpatrzeniu sprawy było ustalenie czy wymierzane osobom zobowiązanym opłaty zaspokajają wypłacone przez Gminę środki na pokrycie kosztów pobytu O. G. w DPS.

Łączna kwota obciążenia zobowiązanych nie może bowiem być wyższa niż koszty poniesione z tego tytułu przez gminę.

Organy obu instancji nie uczyniły zadość temu obowiązkowi. Nie ustaliły, w jakich kwotach i w jakim okresie Gmina [...] wnosiła zastępczo opłaty za pobyt O. G. w DPS w myśl art. 61 ust. 3 ustawy o pomocy społecznej. Brak jest w aktach sprawy faktur, rachunków czy przelewów, na podstawie których Gminie przysługuje prawo dochodzenia zwrotu poniesionych na ten cel wydatków. Fakt wnoszenia opłat przez Gminę, z której O. G. została skierowana do DPS nie został wykazany.

WSA wyraźnie stwierdził, że organ ma obowiązek zbadania przesłanek ponoszenia ciężaru opłat za pobyt w domu pomocy społecznej przez wszystkie osoby z danego kręgu zobowiązanych, a następnie rozstrzygnięcia sprawy w drodze decyzji, co do całości opłat podlegających zwrotowi i co do wszystkich osób zobowiązanych.

Poza osobną decyzją dotyczącą obowiązku zwrotu należności przez L. G. organy administracji w zaskarżonej decyzji i w decyzji organu I instancji nie wypowiedziały się co do pozostałych osób zobowiązanych, tj. w jakim zakresie i na jakiej podstawie obciążał ich obowiązek pokrywania opłat za pobyt O. G. w DPS i czy Gmina zastępczo ponosiła koszty utrzymania O. G. także za te osoby.

Ponownie organ I instancji (a za nim organ II instancji akceptując jego decyzję) błędnie wskazał osobę wierzyciela w pkt 2 decyzji – określając, że jest nim MOPS w [...], gdy tymczasem jest to Gmina Miasta [...].

Niezależnie od powyższego Sąd stwierdza, że decyzje o ustaleniu odpłatności skarżącej i pozostałych osób zalegające w aktach nie są opatrzone klauzulą ostateczności, a z akt sprawy wynika, że były skarżone, co w ponownym postępowaniu należy wyjaśnić.

Reasumując, po raz kolejny organy administracji w sposób niepełny ustaliły stan faktyczny sprawy z oczywistym naruszeniem art. 7 i art. 77 k.p.a., nie wykonując wytycznych zawartych w wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie z dnia 24 października 20125 r., sygn. akt II SA/Rz 766/12.

Powyższe skutkuje uchyleniem zaskarżonej decyzji, jak i poprzedzającej ją decyzji Dyrektora MOPS w [...] z dnia [...] marca 2013 r., znak [...] na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 litera c) oraz art. 135 P.p.s.a.

Ponadto na podstawie art. 152 P.p.s.a. Sąd wstrzymał wykonanie zaskarżonej decyzji do czasu uprawomocnienia się wyroku.

W ponownym postępowaniu organy administracji uporządkują akta, ułożą chronologicznie zawarte w nich dokumenty, kolejno ponumerują strony. Ustalą nadto precyzyjnie – jakie decyzje i co do jakich osób, w jakich datach były wydawane w przedmiocie opłat za pobyt w DPS O. G. oraz czy decyzje te są ostateczne (jeżeli tak, w aktach powinien zalegać odpis takiej decyzji z klauzulą ostateczności).

Ponadto organy wyjaśnią też jakie umowy i z kim były zawierane w tym przedmiocie i wezmą je pod uwagę przy wydawaniu decyzji.

W ponownie prowadzonym postępowaniu rolą organu będzie ustalenie okoliczności opisanych w uzasadnieniu w zakresie opłat i ich wysokości oraz podstawy prawnej, uzupełnienie materiału dowodowego w podanym wyżej zakresie.

Na podstawie tak ustalonego stanu faktycznego organ wyda decyzję z uzasadnieniem odpowiadającym treści art. 107 § 3 k.p.a.