Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt VIII SA/Wa 439/20
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2020-10-15 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6329 Inne o symbolu podstawowym 632
Hasła tematyczne: Pomoc społeczna
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Uchylono zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję
Powołane przepisy: article: art. 17 ust. 1, art. 32 ust. 1
journal: Dz.U. 2020 poz 111
law: Ustawa z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych - t.j.
article: art. 145 par. 1 pkt 1 lit c
journal: Dz.U. 2019 poz 2325
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Iwona Owsińska – Gwiazda, Sędziowie Sędzia WSA Sławomir Fularski (sprawozdawca), Sędzia WSA Justyna Mazur, Protokolant sekretarz sądowy Karolina Sikora, po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 15 października 2020 r. w Radomiu sprawy ze skargi B. B. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...]maja 2020 r. nr [...] w przedmiocie uchylenia decyzji w sprawie ustalenia prawa do świadczenia pielęgnacyjnego uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Wójta Gminy [...]z dnia [...]marca 2020 r. nr [...]


UZASADNIENIE

Wójt Gminy K. (dalej jako "organ I instancji" lub "Wójt") decyzją z [...] marca 2020 r. nr [...], działając na podstawie art. 2 pkt 2, art. 3, art. 17, art. 20, art. 23, art. 24, art. 32 ustawy z 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych (Dz.U. z 2020 r., poz. 111, dalej jako "ustawa o świadczeniach rodzinnych"), rozporządzenia Ministra Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej z 27 lipca 2017 r.

w sprawie sposobu i trybu postępowania w sprawach o przyznanie świadczeń rodzinnych (Dz.U. z 2017 r., poz. 1466), art. 104, art. 107, art. 108 ustawy z 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2020 r., poz. 256, dalej jako "Kpa") uchylił własną decyzję z [...] czerwca 2013 r., zmienioną decyzjami z [...] maja 2014 r., [...] stycznia 2017 r., [...] stycznia 2018 r., [...] stycznia 2019 r. oraz [...] grudnia 2019 r. w sprawie ustalenia B. B. (dalej także jako "strona") prawa do świadczenia pielęgnacyjnego w związku z opieką nad synem, K. B. ur. [...] kwietnia 1991 r. legitymującym się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności.

W uzasadnieniu organ I instancji wskazał, że decyzją z [...] czerwca 2013 r. zostało ustalone stronie prawo do świadczenia pielęgnacyjnego w związku z opieką nad ww. synem na okres od 1 lipca 2013 r. do nadal. Natomiast decyzjami z [...] maja 2014 r., [...] stycznia 2017 r., [...] stycznia 2018 r., [...] stycznia 2019 r. oraz [...] grudnia 2019 r. dokonano zmiany decyzji z [...] czerwca 2013 r. w części dotyczącej wysokości przedmiotowego świadczenia. W dniu [...] marca 2020 r. został przeprowadzony rodzinny wywiad środowiskowy, o którym mowa w ustawie z 12 marca 2004 r.

o pomocy społecznej (Dz. U. z 2019 r., poz. 1507 ze zm.) z synem strony. W trakcie wywiadu ustalono m.in., że syn strony (lat 28) prowadzi wspólne gospodarstwo z matką, jest zatrudniony od [...] października 2019 r. do [...] marca 2020 r. i świadczy pracę od poniedziałku do piątku od godz. 8.00 do 16.00. Opiekę nad synem sprawuje matka. Opieka w szczególności polega na pomocy w higienie osobistej, pomocy w ubieraniu, przygotowywaniu i podawaniu posiłków, sprzątaniu, praniu, dowozie do lekarza i na rehabilitację, robieniu zakupów. Syn strony oświadczył, że nie jest w stanie zrobić przy sobie w zasadzie niczego. W ocenie pracownika socjalnego trudno jest stwierdzić czy strona nadal stale, systematycznie sprawuje opiekę nad niepełnosprawnym synem, ponieważ ten pracuje.

Wójt zauważył, że syn strony jest osobą niepełnosprawną w stopniu znacznym (niepełnosprawność została orzeczona na stałe) i z uwagi na stan zdrowia wymaga pomocy innych osób w czynnościach życia codziennego, a matka mu takiej pomocy udziela. Niemniej jednak, zakres sprawowanej przez stronę opieki nad synem nie stanowi stałej opieki i nie wyklucza całkowicie podjęcia przez stronę zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej, na przykład w niepełnym wymiarze czasu pracy. W ocenie organu I instancji zakres opieki nad niepełnosprawnym członkiem rodziny, uprawniający do świadczenia pielęgnacyjnego, nie może ograniczać się do wykonywania podstawowych czynności domowych, które mogą być wykonywane przez stronę poza godzinami pracy (niezależnie od systemu czasu pracy). Zakres sprawowanej opieki musi odnosić się do wszystkich niezbędnych potrzeb życiowych osoby pozostającej pod opieką, których to z uwagi na niepełnosprawność nie jest w stanie sama sobie zapewnić. Świadczenie pielęgnacyjne przyznawane jest z powodu niemożności wykonywania pracy zarobkowej w związku z koniecznością zapewnienia opieki niepełnosprawnemu członkowi rodziny, a nie jedynie z tytułu sprawowania tej opieki.

Wójt przywołał nadto treść art. 17 ust. 1 oraz art. 32 ust. 1 ustawy

o świadczeniach rodzinnych i w konkluzji uzasadnienia swojego rozstrzygnięcia stwierdził, że w przedmiotowej sprawie brak stałej opieki nad synem, wobec faktu podjęcia przez niego zatrudnienia stanowi przesłankę uchylenia decyzji przyznającej stronie świadczenie pielęgnacyjne.

Pismem z [...] kwietnia 2020 r. B. B. wniosła odwołanie od decyzji organu I instancji. Wskazała, że decyzja Wójta jest błędna i wysoce krzywdząca zarówno dla odwołującej się, jak i jej syna. Organ I instancji nieprawidłowo zastosował art. 17 ustawy o świadczeniach rodzinnych. Przepis ten nie zawiera bowiem regulacji ograniczającej możliwość jego stosowania wyłącznie do takich stanów faktycznych,

w których zakres opieki wyklucza możliwość wykonywania jakiejkolwiek pracy. Niemożliwym jest więc odebranie świadczenia pielęgnacyjnego tylko dlatego, że syn odwołującej się znalazł pracę. Wójt nie ustalił prawidłowego stanu faktycznego

w sprawie, sam bowiem wskazuje na wątpliwości co do czasu jaki odwołująca się musi poświęcać swojemu synowi. Wątpliwości takie organ I instancji powinien usunąć

w postępowaniu dowodowym, a nie snuć domniemania na niekorzyść strony. Wójt nie ustalił nawet jaka jest obecnie sytuacja życiowa rodziny odwołującej się. Obecnie zaś

z uwagi na kryzys epidemiologiczny syn od miesiąca pracuje w domu. Choćby z uwagi na powyższe strona zajmuje się nim przez cały czas. Jednakże nawet gdy syn pracował w siedziby firmy, to odwołująca się musiała go tam zawozić i odbierać. Poza tym musiała być cały czas dostępna przy telefonie, w gotowości na wypadek gdyby ktoś zadzwonił, że jest potrzebna pomoc przy jej synu. W związku z powyższym, odwołująca się wniosła o uchylenie decyzji organu I instancji.

Samorządowe Kolegium Odwoławcze w R. (dalej: "organ odwoławczy", "Kolegium", "SKO") decyzją z [...] maja 2020 r., nr [...], działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 Kpa utrzymało w mocy decyzję organu I instancji.

W uzasadnieniu rozstrzygnięcia organ odwoławczy wskazał, że w rozpoznawanej sprawie kwestią sporną jest związek z rezygnacją z zatrudnienia lub uniemożliwieniem podjęcia pracy a sprawowaniem opieki nad niepełnosprawnym synem. Wyjaśnił, że przyznanie prawa do pobierania świadczenia pielęgnacyjnego stanowi pewną formę rekompensaty udzielonej przez Państwo osobie, na której ciąży obowiązek alimentacyjny względem osoby niepełnosprawnej, w zamian za rezygnację albo niepodejmowanie zatrudnienia w związku z koniecznością opieki nad osobą niepełnosprawną. Świadczenie pielęgnacyjne, o którym mowa w art. 17 ust. 1 ustawy

o świadczeniach rodzinnych, nie jest przyznawane za samą opiekę nad niepełnosprawnym dzieckiem, gdyż wynika ona z prawnego i moralnego obowiązku rodzica względem dziecka lecz za faktyczny brak możliwości podjęcia zatrudnienia

z powodu konieczności sprawowania tej opieki lub za rezygnację z zatrudnienia w celu jej sprawowania. Świadczenie pielęgnacyjne nie może być traktowane jako zastępcze źródło dochodu lecz wyłącznie może być przyznane, gdy zakres opieki wyklucza możliwość podjęcia jakiejkolwiek pracy zarobkowej.

Kolegium podniosło, że samo wykonywanie pracy przez syna odwołującej się

w żaden sposób nie wyklucza możliwości pobierania przez nią przedmiotowego świadczenia. Jednak fakt, że syn pracuje 8 godzin dziennie (od poniedziałku do piątku) w żaden sposób nie wyłącza możliwości podjęcia przez stronę pracy zarobkowej, niekoniecznie w pełnym wymiarze godzin. W tym czasie gdy syn pracuje, odwołująca się mogłaby pracować, ponieważ w tym czasie syn nie wymaga jej opieki. Czynności domowe które wykonuje strona stanowią zaś normalne prace, które wykonywałaby również jako osoba czynna zawodowa, nie mając obowiązku opieki nad synem.

W konkluzji uzasadnienia swojego rozstrzygnięcia SKO stwierdziło, że

w rozpoznawanej sprawie nie można uznać, że to opieka nad synem, z racji czasochłonności, uniemożliwia odwołującej się podjęcie zatrudnienia. Z art. 17 ust. 1 ustawy o świadczeniach rodzinnych wynika bowiem, że aby można mówić o opiece

w jej rozumieniu musi ona być stała, lub długoterminowa czyli nie może być to opieka świadczona niecodziennie, a nawet jeśli codziennie to tylko przez część doby, zatem sporadycznie. Kolegium powołując się przy tym na wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 2 lutego 2017 r. sygn. akt I OSK 2201/15 stwierdziło, że organ I instancji zasadnie odmówił stronie świadczenia, brak jest więc podstaw do zmiany lub uchylenia jego decyzji.

Skargę na ostateczne w administracyjnym toku instancji rozstrzygnięcie organu odwoławczego złożyła B. B. (dalej jako "skarżąca"), wnosząc o uchylenie zarówno zaskarżonej, jak i poprzedzającej ją decyzji oraz zasądzenie kosztów postępowania. Autor skargi zaskarżonej decyzji zarzucił naruszenie przepisów:

- postępowania mające istotny wpływ na treść orzeczenia, tj. art. 138 § 1 pkt 1 Kpa poprzez uznanie, że decyzja organu I instancji jest prawidłowa mimo naruszenia art. 7, art. 8, art. 77, art. 78, art. 107 Kpa, zasad praworządności i wydania rozstrzygnięcia

z dowolnym ustaleniem istotnych okoliczności dotyczących podstaw przyznania prawa do świadczenia pielęgnacyjnego oraz art. 7a w zw. z art. 81a Kpa poprzez brak zastosowania "przyjaznej" interpretacji przepisów prawa materialnego i niezastosowanie zasady, że powstałe wątpliwości powinny być rozstrzygane na korzyść strony;

- prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, tj. błędną interpretację

i niewłaściwe zastosowanie art. 17 ust. 1 ustawy o świadczeniach rodzinnych, polegające na uznaniu, że wykonywana opieka nie wypełnia przesłanek dla przyznania prawa do świadczenia pielęgnacyjnego w związku z opieką skarżącej nad synem.

W uzasadnieniu skargi skarżąca wskazała, że decyzja organu I instancji wydana została z naruszeniem przepisów prawa procesowego których nie zauważył bądź nie chciał zauważyć organ odwoławczy. Postępowanie prowadzone było w oparciu o art. 32 ustawy o świadczeniach rodzinnych i toczyło się z urzędu po uzyskaniu informacji pozyskanych w toku wywiadu środowiskowego w dniu [...] marca 2020 r. przeprowadzonego z synem skarżącej w kilka lat od daty ustalenia prawa do świadczenia pielęgnacyjnego. Wskazany w ww. przepisie katalog przesłanek warunkujących zmianę lub uchylenie decyzji ostatecznej o przyznaniu świadczeń rodzinnych ma charakter zamknięty. Wzruszenie decyzji w oparciu o podstawy wskazane powyższym przepisem dokonane zostaje poprzez wydanie decyzji konstytutywnej z zastrzeżeniem, że takie działanie możliwe jest jedynie na przyszłość. Niewątpliwym jest zaś to, że skarżąca w dacie ustalenia prawa do świadczenia pielęgnacyjnego w celu sprawowania opieki nad synem zmuszona była do rezygnacji

z zatrudnienia lub jego niepodejmowania. Z kolei jedną z podstawowych przesłanek uprawniających do przedmiotowego świadczenia o których mowa w art. 17 ust. 1 ustawy o świadczeniach rodzinnych jest stała opieka która musi w sposób oczywisty stanowić przeszkodę do wykonywania pracy zawodowej. Rozróżnienie przez ustawodawcę opieki stałej i długoterminowej wskazuje, że nie wymaga on aby osoba sprawująca opiekę przebywała bez jakichkolwiek przerw w ciągu dnia w pobliżu osoby która tej opieki wymaga. Opieka powinna być sprawowana codziennie w taki sposób który uniemożliwia wykonywanie pracy zarobkowej przez opiekuna. Przesłanka warunkująca uzyskanie świadczenia pielęgnacyjnego zostanie spełniona jeżeli opiekun pozostaje w ciągłej dyspozycji swego podopiecznego przez co należy rozumieć także sytuację w której oprócz sprawowania opieki, wykazuje gotowość niesienia pomocy zarówno w dzień, jak i w nocy. Innymi słowy znaczny stopień zaangażowania w pomoc osobie najbliższej uniemożliwia opiekunowi podjęcie jakiejkolwiek pracy zawodowej. Chodzi tu o opiekę stałą lub długoterminową, a nie tylko o opiekę rozumianą jako wykonywanie czynności opiekuńczych bez przerwy przez 24 godziny na dobę.

W przypadku syna, który posiada orzeczenie o znacznym stopniu niepełnosprawności, mimo podjęcia przez niego zatrudnienia, ze strony skarżącej wymagana jest gotowość do osobistej jego opieki. Dlatego też uznanie, że skarżąca może podjąć zatrudnienie jest dowolne i nie znajduje uzasadnienia w zebranym w sprawie materiale dowodowym. Skarżąca dodała, że ponieważ waga rozpoznanej sprawy uzasadnia przeprowadzenie rozprawy przed Sądem, wnosi o jej przeprowadzenie.

W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o oddalenie skargi podtrzymując swoje dotychczasowe stanowisko.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Skarga zasługuje na uwzględnienie.

Zgodnie z treścią przepisu art. 1 § 1 i 2 ustawy z 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2019 r., poz. 2167) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej.

Stosownie zaś do treści art. 3 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo

o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r., poz. 2325), dalej "p.p.s.a.", sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej

i stosują środki określone w ustawie.

Oznacza to, że sąd rozpoznając skargę ocenia, czy zaskarżona decyzja nie narusza przepisów prawa materialnego bądź przepisów postępowania administracyjnego. Na podstawie art. 134 powołanej wyżej ustawy Sąd rozstrzyga

w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami

i wnioskami skargi oraz powołaną w niej podstawą prawną. Uwzględnienie skargi następuje w przypadku stwierdzenia naruszenia przez Sąd przepisów prawa, wskazanego w art. 145 § 1 pkt 1 p.p.s.a.

Oceniając zaskarżoną decyzję SKO oraz poprzedzającą ją decyzję organu I instancji według powyższych kryteriów, uznać należało, że naruszają one prawo

w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

Przedmiotem kontroli Sądu jest zgodność z prawem decyzji organu odwoławczego utrzymującej w mocy rozstrzygnięcie Wójta uchylające jego własną decyzję z [...] czerwca 2013 r. (zmienioną decyzjami z [...] maja 2014 r., [...] stycznia 2017 r., [...] stycznia 2018 r., [...] stycznia 2019 r. oraz [...] grudnia 2019 r. w części dotyczącej wysokości świadczenia), w sprawie ustalenia skarżącej prawa do świadczenia pielęgnacyjnego w związku z opieką nad synem, legitymującym się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności.

Materialnoprawną podstawę dla wydania zaskarżonej i poprzedzającej ją decyzji organu I instancji stanowiły przepisy ustawy o świadczeniach rodzinnych, a w szczególności art. 17 ust. 1 i art. 32 ust. 1 tej ustawy.

Pierwszy z ww. przepisów stanowi, że świadczenie pielęgnacyjne z tytułu rezygnacji z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej przysługuje matce albo ojcu, jeżeli nie podejmują lub rezygnują z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w celu sprawowania opieki nad osobą legitymującą się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności albo orzeczeniem o niepełnosprawności łącznie ze wskazaniami: konieczności stałej lub długotrwałej opieki lub pomocy innej osoby w związku ze znacznie ograniczoną możliwością samodzielnej egzystencji oraz konieczności stałego współudziału na co dzień opiekuna dziecka w procesie jego leczenia, rehabilitacji

i edukacji.

Z kolei art. 32 ust. 1 ww. ustawy stanowi, że organ właściwy oraz wojewoda mogą bez zgody strony zmienić lub uchylić ostateczną decyzję administracyjną, na mocy której strona nabyła prawo do świadczeń rodzinnych, jeżeli uległa zmianie sytuacja rodzinna lub dochodowa rodziny mająca wpływ na prawo do świadczeń rodzinnych, członek rodziny nabył prawo do świadczeń rodzinnych w innym państwie

w związku ze stosowaniem przepisów o koordynacji systemów zabezpieczenia społecznego, osoba nienależnie pobrała świadczenia rodzinne lub wystąpiły inne okoliczności mające wpływ na prawo do świadczeń.

W ocenie Sądu, uchylenie przez organ I instancji decyzją z [...] marca 2020 r. własnej decyzji z [...] czerwca 2013 r. jest niezasadne. Poza sporem w niniejszej sprawie pozostaje bowiem, że na dzień ustalenia skarżącej prawa do świadczenia pielęgnacyjnego, tj. [...] lipca 2013 r., spełnione były wszystkie przesłanki o których mowa w art. 17 ust. 1 ww. ustawy do przyznania przedmiotowego świadczenia. Skarżąca w dacie ustalenia prawa do świadczenia pielęgnacyjnego w celu sprawowania opieki nad synem legitymującym się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności zmuszona była bowiem do rezygnacji z zatrudnienia lub też jego niepodejmowania.

Kontrolowane przez Sąd postępowanie zostało przez organ I instancji wszczęte

z urzędu w wyniku ustalenia w toku wywiadu środowiskowego w dniu [...] marca 2020 r., że syn skarżącej od [...] października 2019 r. podjął zatrudnienie, a tym samym skarżąca nie sprawuje stałej opieki nad synem. Wywiad środowiskowy przeprowadzony więc został kilka lat od daty ustalenia prawa do świadczenia pielęgnacyjnego i nie można na jego podstawie pozbawić skarżącej tego świadczenia niejako wstecz, od samego początku, tj. od [...] lipca 2013 r. A taki właśnie skutek powoduje samo uchylenie decyzji Wójta z [...] czerwca 2013 r. Pomimo tego, SKO utrzymało w mocy rozstrzygnięcie organu I instancji naruszając w konsekwencji powyższego art. 138 Kpa. Już tylko z tego powodu zarówno zaskarżona, jak i poprzedzająca ją decyzja nie mogą ostać się w obrocie prawnym, a skarga zasługuje na uwzględnienie.

Trafnie bowiem wskazuje skarżąca, że wskazany w art. 32 ustawy

o świadczeniach rodzinnych katalog przesłanek warunkujących zmianę lub uchylenie decyzji ostatecznej o przyznaniu świadczeń rodzinnych ma charakter zamknięty. Wzruszenie decyzji w oparciu o podstawy wskazane powyższym przepisem dokonane zostaje poprzez wydanie decyzji konstytutywnej z zastrzeżeniem, że takie działanie możliwe jest jedynie na przyszłość (patrz - wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego

z 29 listopada 2012 r., sygn. akt I OSK 945/12).

Za dowolne w świetle zgromadzonego w niniejszej sprawie materiału dowodowego należy też uznać ustalenia dokonane przez organy obu instancji, że skarżąca może podjąć zatrudnienie, np. w niepełnym wymiarze czasu pracy. Organy nie przeprowadziły w tym zakresie wystarczającego postępowania dowodowego

i w uzasadnieniach swoich rozstrzygnięć w przekonywujący sposób nie wykazały, że

w sytuacji gdy syn skarżącej podjął zatrudnienie nadal nie wymaga jednak stałej opieki skarżącej, nawet w czasie gdy pozostaje on w pracy. Ze znajdującego się w aktach administracyjnych sprawy orzeczenia o stopniu niepełnosprawności syna skarżącej wynika bowiem, że może on wykonywać odpowiednie zatrudnienie w zakładzie pracy chronionej oraz wymaga konieczności stałej lub długotrwałej opieki lub pomocy innej osoby w związku ze znacznie ograniczoną możliwością samodzielnej egzystencji. Dodatkowo wydając swoje rozstrzygnięcie organ odwoławczy nie wziął pod uwagę okoliczności podniesionej przez skarżącą w odwołaniu, że z uwagi na kryzys epidemiologiczny syn pracuje w domu i wymaga w tym czasie jej stałej opieki.

Słusznie wskazuje skarżąca, że art. 17 ustawy o świadczeniach rodzinnych nie zawiera regulacji ograniczającej możliwość jego stosowania wyłącznie do takich stanów faktycznych, w których zakres opieki wyklucza możliwość wykonywania jakiejkolwiek pracy. Samo więc ustalenie przez organy faktu podjęcia przez syna skarżącej zatrudnienia bez wyjaśnienia niezbędnego zakresu w jakim skarżąca sprawuje stałą opiekę w czasie jego pracy, nie może skutkować uchyleniem decyzji dotyczącej świadczenia pielęgnacyjnego. Tym samym organy obu instancji naruszyły art. 7, art. 77 § 1, art. 80, art. 107 § 3 Kpa w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

Zgodzić się należy ze skarżącą, że jedną z podstawowych przesłanek uprawniających do świadczenia pielęgnacyjnego o których mowa w art. 17 ust. 1 ustawy o świadczeniach rodzinnych jest stała opieka która musi w sposób oczywisty stanowić przeszkodę do wykonywania pracy zawodowej. Rozróżnienie przez ustawodawcę opieki stałej i długoterminowej wskazuje, że nie wymaga on aby osoba sprawująca opiekę przebywała bez jakichkolwiek przerw w ciągu dnia w pobliżu osoby która tej opieki wymaga. Opieka powinna być sprawowana codziennie w taki sposób który uniemożliwia wykonywanie pracy zarobkowej przez opiekuna. Przesłanka warunkująca uzyskanie świadczenia pielęgnacyjnego może więc zostać spełniona jeżeli opiekun pozostaje w ciągłej dyspozycji swego podopiecznego przez co należy rozumieć także sytuację w której oprócz sprawowania opieki, wykazuje gotowość niesienia pomocy zarówno w dzień, jak i w nocy. Znaczny stopień zaangażowania w pomoc osobie najbliższej może zaś uniemożliwiać opiekunowi podjęcie jakiejkolwiek pracy zawodowej.

Organy obu instancji nie rozważyły w wyczerpujący i przekonywujący sposób, czy w przypadku syna skarżącej, który posiada orzeczenie o znacznym stopniu niepełnosprawności, mimo podjęcia przez niego zatrudnienia, ze strony skarżącej wymagana jest gotowość do osobistej jego opieki. Nie odniosły się tym samym

w całości do argumentacji podnoszonej przez skarżącą w toku postępowania administracyjnego. W konsekwencji zaś powyższego, w niniejszej sprawie nie zostały wyjaśnione wszystkie okoliczności niezbędne do wydania odpowiadającej prawu decyzji. Zarzuty skargi Sąd uznał zatem za trafne, gdyż organy nie ustaliły stanu faktycznego rozpoznawanej sprawy w sposób wystarczający do wydania prawidłowych decyzji.

Obowiązkiem organu rozstrzygającego sprawę - w ramach motywowania podjętej decyzji - jest ustosunkowanie się do wszystkich zarzutów podnoszonych przez stronę w trakcie toczącego się postępowania, odzwierciedlenie tego winno znaleźć się w uzasadnieniu decyzji. Brak odniesienia się przez organ rozstrzygający sprawę do podnoszonych przez stronę zarzutów stanowi naruszenie prawa procesowego

w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy. Powołane wyżej zasady obowiązują zarówno w postępowaniu przed organem pierwszej, jak i drugiej instancji, którego obowiązkiem jest nie tylko kontrola kwestionowanego aktu, ale również ponowne merytoryczne rozpatrzenie sprawy.

W związku z powyższym, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie orzekł jak w sentencji wyroku na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a.

Ponownie rozpoznając sprawę Wójt, mając na uwadze art. 153 p.p.s.a. obowiązany będzie uwzględnić powyższe rozważania Sądu.

Na koniec, w związku z żądaniem zawartym w skardze dotyczącym przeprowadzenia rozprawy przed Sądem oraz stanowiskiem skarżącej zawartym

w pismach procesowych z 5 sierpnia 2020 r. i 16 października 2020 r. wypada jeszcze wyjaśnić, że sprawa została rozpoznana na posiedzeniu niejawnym zgodnie

z art. 15zzs4 ust. 3 ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz. U. z 2020 r., poz. 374). Zgodnie z tym przepisem, w okresie obowiązywania stanu zagrożenia epidemicznego albo stanu epidemii ogłoszonego z powodu COVID-19, przewodniczący wydziału wojewódzkiego sądu administracyjnego może zarządzić przeprowadzenie posiedzenia niejawnego, jeżeli uzna rozpoznanie sprawy za konieczne,

a przeprowadzenie wymaganej przez ustawę rozprawy mogłoby wywołać nadmierne zagrożenie dla zdrowia osób w niej uczestniczących i nie można przeprowadzić jej na odległość z jednoczesnym bezpośrednim przekazem obrazu i dźwięku. W takim zaś przypadku zgoda stron postępowania nie jest wymagana.