Wyrok WSA w Bydgoszczy, sygn. akt II SAB/Bd 76/14
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy
Data orzeczenia: 2014-10-27 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 658
6182 Zwrot wywłaszczonej nieruchomości i rozliczenia z tym związane
Hasła tematyczne: Zawieszenie/podjęcie postępowania
Skarżony organ: Prezydent Miasta
Treść wyniku: zobowiązano organ do rozpatrzenia wniosku
Powołane przepisy: article: art. 125 par. 1
journal: Dz.U. 2012 poz 270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Jarosław Wichrowski (spr.) Sędziowie: Sędzia WSA Grzegorz Saniewski Sędzia WSA Leszek Tyliński Protokolant Asystent sędziego Dawid Myszyński po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 14 października 2014r. sprawy ze skargi Z. J., J. B. i T. W. na bezczynność Prezydenta Miasta B. w przedmiocie zwrotu wywłaszczonej nieruchomości 1. zobowiązuje Prezydenta Miasta B. do rozpoznania wniosków W. J. z dnia ... 1992 r. oraz W. J., Z. J., T. W. i J. B. z dnia ... 1992 r. o zwrot wywłaszczonej nieruchomości - w terminie dwóch miesięcy od daty zwrotu akt administracyjnych wraz z prawomocnym wyrokiem; 2. stwierdza, że bezczynność Prezydenta Miasta B. miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa; 3. zasądza od Prezydenta Miasta B. na rzecz skarżących solidarnie kwotę 357 (trzysta pięćdziesiąt siedem) zł tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.


UZASADNIENIE

Pismem z dnia [...] września 2012 r. Z. J., T. W. i J. B. złożyły zażalenie na bezczynność Prezydenta Miasta B. w sprawie zwrotu nieruchomości położonej w B. przy ul. T. [...], objętego sygnaturą akt [...].

Postanowieniem z dnia [...] stycznia 2013 r., nr [...] Wojewoda K.-P. na podstawie art. 37 § 2 w zw. z art. 35 § 3 i art. 36 ustawy z dnia 14.06.1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071, dalej zwanej k.p.a.) w wyniku rozpoznania ww. zażalenia, uznał je za nieuzasadnione.

W uzasadnieniu organ wskazał, że wnioskiem z dnia [...].01.1992 r. Z. J., W. J., T. W., J. B. oraz H. J. wystąpili o zwrot nieruchomości, położonej w B. oznaczonej jako działka nr [...].

Pismem z dnia [...].09.2012 r. pełnomocnik Z. J., T. W. i J. B. złożył w trybie art. 37 k.p.a. zażalenie do Samorządowego Kolegium Odwoławczego na bezczynność Prezydenta Miasta B. SKO w B. pismem z dnia [...].11.2012 r., znak [...] na podstawie art. 65 k.p.a. przekazało ww. zażalenie zgodnie z właściwością Wojewodzie K.-P.

Zgodnie z art. 35 § 3 k.p.a. załatwienie sprawy wymagającej postępowania wyjaśniającego powinno nastąpić nie później niż w ciągu miesiąca, a sprawy szczególnie skomplikowanej - nie później niż w ciągu dwóch miesięcy od dnia wszczęcia postępowania. Natomiast art. 36 k.p.a. w przypadku braku możliwości załatwienia sprawy w powyższym terminie umożliwia organowi przedłużenie terminu załatwienia sprawy, jednocześnie ustanawiając obowiązek zawiadomienia o tym stron postępowania z podaniem przyczyn zwłoki i wskazując nowy termin załatwienia sprawy.

Opisując dotychczasowy przebieg postępowania organ stwierdził, że podczas rozprawy administracyjnej w dniu [...].10.1996 r. pełnomocnik stron S. R. wniósł o zawieszenie postępowania o zwrot nieruchomości do czasu rozwiązania użytkowania. Postanowieniem Kierownika Urzędu Rejonowego w B. z dnia [...] .10.1996 r., znak [...] zawieszono postępowanie w sprawie zwrotu nieruchomości oznaczonej jako działka nr [...], położonej w B. przy ul. P. [...] , do czasu rozwiązania umowy użytkowania wieczystego, które ustanowione zostało na przedmiotowym gruncie dla [...] sp. z o. o. w B. Wydanie powyższego orzeczenia nastąpiło na podstawie z art. 98 § 1 k.p.a., zgodnie z którym organ administracji publicznej może zawiesić postępowanie, jeżeli wystąpi o to strona, na której żądanie postępowanie zostało wszczęte, a nie sprzeciwiają się temu inne strony oraz nie zagraża to interesowi społecznemu. Paragraf 2 tego artykułu wskazuje, że jeżeli w okresie trzech lat od daty zawieszenia postępowania żadna ze stron nie zwróci się o podjęcie postępowania, żądanie wszczęcia postępowania uważa się za wycofane. W przedmiotowej sprawie żadna ze stron nie zwróciła się w ustawowym terminie do organu o podjęcie zawieszonego postępowania, tym samym doszło do przywrócenia stanu sprzed wszczęcia postępowania.

Jednocześnie nie można zgodzić się ze stanowiskiem stron, jakoby z wnioskiem o podjęcie zawieszonego postępowania wystąpił pismem z dnia [...] .06.1997 r. ówczesny pełnomocnik stron B. S. Jak słusznie zauważył Prezydent Miasta B., okoliczność ta została ostatecznie wykluczona przez Naczelny Sąd Administracyjny w uzasadnieniu wyroku z 20.04.2012 r., sygn. akt I OSK 128/12: "wniosek napisany odręcznie domagał się podjęcia zawieszonego postępowania. Zostało to następnie przekreślone, prawdopodobnie wskutek późniejszego ustalenia przez składającego pismo oczywistej niezasadności wniosku o podjęcie zawieszonego postępowania, w sytuacji gdy nie została jeszcze rozstrzygnięta sprawa uwłaszczenia w postępowaniu nadzorczym".

W postanowieniu z dnia [...].10.1996 r. organ zawarł informację o skutkach prawnych z art. 98 § 2 k.p.a., czyli o uznaniu żądania wszczęcia postępowania za wycofane, jeśli w terminie 3 lat żadna ze stron nie zwróci się o jego podjęcie, co w istocie w sprawie nie nastąpiło.

Nadto istotnym w sprawie jest wniosek z dnia [...] .07.2003 r. pełnomocnika wnioskodawców radcy prawnego J. W. W., który wystąpił do Prezydenta Miasta B. o zwrot części nieruchomości o pow. [...] m2 stanowiącej część działki nr [...], położonej w B. przy ul. P. [...]. Zatem faktu wycofania pierwotnego żądania nie kwestionował profesjonalny pełnomocnik wnioskujących, inicjując ww. wnioskiem z dnia [...] .07.2003 r. nowe postępowania w sprawie zwrotu nieruchomości.

Mając powyższe na uwadze Prezydent Miasta B. nie mógł wydać decyzji w sprawie znak: [...], a zażalenie na bezczynność Prezydenta Miasta B. uznano za nieuzasadnione.

Z. J., T. W. i J. B. złożyły w dniu [...] .02.2013 r. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy skargę na bezczynność Prezydenta Miasta B. w postępowaniu objętym sygnaturą akt [...] w sprawie zwrotu nieruchomości położonej przy ulicy P. [...] (obecnie ul. T. [...]) w B., o powierzchni [...] m2 wnosząc o wyznaczenie organowi terminu na wydanie rozstrzygnięcia w przedmiocie zwrotu nieruchomości wyżej wymienionej nieruchomości oraz stwierdzenie, że bezczynność ma charakter rażącego naruszenia prawa.

W uzasadnieniu skarżące wskazały na przebieg dotychczasowego postępowania. Podkreśliły, że wniosek B. S. z dnia [...] .06.1997 r. o podjęcie postępowania pozostaje aktualny i został przekreślony oraz przeadresowany po jego zarejestrowaniu w Urzędzie Rejonowym w B.

Pismo pełnomocnika skarżących radcy prawnego J. W. z dnia [...] lipca 2003 r. nie stanowiło nowego wniosku w sprawie o zwrot nieruchomości, lecz było konsekwencją tego, że Samorządowe Kolegium Odwoławcze w B. decyzją z dnia [...].09.2000 r. stwierdziło nieważność decyzji uwłaszczeniowej Zarządu Miasta B. w zakresie działki nr [...], zaś NSA O/Z w Gdańsku, wyrokiem z dnia 29.05.2003 r., oddalił skargę przedsiębiorstwa [...] sp. z o.o.

Po wejściu w życie ustawy z dnia 21.08.1997 r. o gospodarce nieruchomościami postępowanie o zwrot nieruchomości objęte sygnaturą [...] Kierownik Urzędu Rejonowego w B. wraz z aktami sprawy przekazał według właściwości Wojewodzie K.-P., który nadał temu postępowaniu sygnaturę [...]. Z kolei organ wojewódzki wykonując przepisy ustawy z dnia 24.07.1998 r. o zmianie niektórych ustaw określających kompetencje organów administracji publicznej - w związku z reformą ustrojową państwa (Dz. U. Nr 106, poz. 668) postępowanie oznaczone sygnaturą [...] wraz z aktami sprawy przekazał Prezydentowi Miasta B. pełniącemu funkcję starosty w mieście na prawach powiatu. Przekazanie postępowania nastąpiło na podstawie protokółu w dniu [...] lutego 1999 r.

Urząd Miasta w B. w treści pism z dnia [...].07.2012 r. i [...].09.2012 r. potwierdził, że Prezydent Miasta B. nie kontynuował przejętego postępowania twierdząc, że zostało ono zawieszone w trybie art. 98 § 1 k.p.a. postanowieniem Kierownika Urzędu Rejonowego w B. z dnia [...] .10.1996 r., a ponieważ żadna ze stron nie wystąpiła w ustawowym terminie o jego podjęcie na podstawie art. 98 § 2 k.p.a., Prezydent Miasta B. uznał żądanie wszczęcia postępowania o zwrot za wycofane. Urząd Miasta pismo pełnomocnika skarżących radcy prawnego J. W. z dnia [...] .07.2003 r. zinterpretował jako nowy wniosek w sprawie o zwrot wywłaszczonej.

Ponadto w ocenie skarżących nie mają najmniejszego sensu i znaczenia w sprawie twierdzenia i wywody Prezydenta Miasta B. o rzekomych skutkach prawnych nie podjętego przez żadną ze stron w ustawowym terminie postępowania zawieszonego postanowieniem Kierownika Urzędu Rejonowego w B. z dnia [...] .10.1996 r. Wskazane postanowienie zostało usunięte z bytu prawnego postanowieniem Wojewody K.-P. z dnia [...] .08.2012 r., znak [...], jako wydane z rażącym naruszeniem prawa. Stwierdzona orzeczeniem Wojewody nieważność wadliwie wydanego postanowienia ma bez wątpienia moc wsteczną, eliminującą wszelkie jego skutki prawne tak, jakby w ogóle nie zostało wydane

Ponadto przewidziane w art. 98 § 2 k.p.a. konsekwencje niepodjęcie przez żadną ze stron w ustawowym terminie zawieszonego postępowania nie wywołują skutku z mocy prawa. NSA w wyroku z 2.02.2001 r., I SA 2046/99, LEX nr 54126, podkreślił, że stwierdzenie przez organ, iż zostały spełnione warunki dopuszczalności uznania żądania strony za wycofane (art. 98 § 2 k.p.a.), następuje w formie decyzji. Cytowany wyrok NSA wyraźnie nawiązuje do art. 104 § 1 k.p.a., który stanowi, że organ administracji publicznej załatwia sprawę przez wydanie decyzji, chyba, że przepisy kodeksu stanowią inaczej.

Organ w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie. W uzasadnieniu wskazano, że skarżące zainicjowały, przed skierowaniem w dniu [...] .02.2013 r. skargi na bezczynność, postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności postanowienia Kierownika Urzędu Rejonowego w B. z dnia [...].10.1996 r., znak [...] . Postępowanie to bezpośrednio powiązane jest z wniesioną skargą na bezczynność. Znajduje się ono nadal w toku. Mianowicie Wojewoda K.-P. postanowieniem z dnia [...] .08.2012 r., znak [...] stwierdził nieważność w/w postanowienia Kierownika Urzędu Rejonowego. Kwestionując to rozstrzygnięcie Prezydent Miasta B. wniósł na nie zażalenie do Ministra Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej. Organ II instancji postanowieniem z dnia [...] .11.2012 r., znak [...] utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie. Orzeczenie to zostało zaskarżone przez Prezydenta Miasta B. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. Postępowanie w tej sprawie przed tym Sądem nie zostało do obecnej chwili zakończone. Wskazana okoliczność w kontekście treści art. 56 p.p.s.a. winna skutkować zawieszeniem postępowania wszczętego wniesieniem przez skarżące niniejszej skargi, do momentu prawomocnego zakończenia postępowania nadzwyczajnego w sprawie stwierdzenia nieważności postanowienia Kierownika Urzędu Rejonowego w B. z dnia [...] .10.1996 r., znak [...] .

Dalej organ wywodził, że żadna ze stron nie zwróciła się w ustawowym terminie do organu o podjęcie zawieszonego postępowania, tym samym doszło na podstawie art. 98 § 2 k.p.a. do przywrócenia stanu pierwotnego, tzn. stanu sprzed wszczęcia postępowania. Nie jest prawdą twierdzenie, że zostało złożone przez ówczesnego pełnomocnika obecnie skarżących żądanie podjęcia zawieszonego postępowania, bowiem okoliczność ta została ostatecznie wykluczona przez NSA w uzasadnieniu wyroku z 20.04.2012 r., I OSK 128/12.

Znamienne jest również to, że faktu wycofania pierwotnego żądania restytucji prawa własności nieruchomości złożonego w 1992 r. nie kwestionował profesjonalny pełnomocnik obecnie żalących się radca prawny J. W. W., inicjując wnioskiem z dnia [...] .07.2003 r. nowe postępowanie w sprawie zwrotu spornej nieruchomości.

W świetle powyższego, dokonywana przez skarżące kategoryczna i jednostronna wykładnia art. 104 § 1 i 2 i art. 105 § 1 k.p.a. w powiązaniu z treścią art. 98 § 1 i 2 k.p.a. prowadziłaby do błędnego założenia, że rozstrzygnięcia w formie decyzji administracyjnej wymaga również postępowanie, którego żądanie wszczęcia zostało cofnięte.

Postanowieniem z dnia 29 maja 2013 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy na podstawie art. 125 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity Dz. U. z 2012 r., poz. 270), zwanej dalej p.p.s.a., zawiesił niniejsze postępowanie z uwagi na to, że wynik postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności postanowienia z dnia [...] .10.1996 r. o zawieszeniu postępowania będzie miał wpływ na wydanie rozstrzygnięcia. Następnie postanowieniem z dnia 4 lipca 2014 r. Sąd podjął zawieszone postępowanie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 3 § 2 pkt 8 p.p.s.a., kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje m.in. orzekanie w sprawach skarg na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania organów w przypadkach określonych w art. 3 § 2 pkt 1 - 4a p.p.s.a., a więc gdy organy administracji nie podejmują nakazanych prawem decyzji, postanowień, aktów i czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących przyznania, stwierdzenia albo uznania uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa bądź pisemnych interpretacji przepisów prawa podatkowego wydawanych w indywidualnych sprawach.

Stosownie do art. 149 § 1 p.p.s.a., sąd, uwzględniając skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organy w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 1 - 4a ustawy, zobowiązuje organ do wydania w określonym terminie aktu lub interpretacji lub dokonania czynności lub stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa. Jednocześnie sąd stwierdza, czy bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa. Sąd, w przypadku, o którym mowa w § 1, może ponadto orzec z urzędu albo na wniosek strony o wymierzeniu organowi grzywny w wysokości określonej w art. 154 § 6 p.p.s.a. (§ 2).

W kwestii dopuszczalności skargi na bezczynność wskazać trzeba, że zgodnie z art. 52 § 1 p.p.s.a., wniesienie skargi do sądu uwarunkowane jest wyczerpaniem środków zaskarżenia, jeżeli służyły one skarżącemu w postępowaniu przed organem właściwym w sprawie, chyba że skargę wnosi prokurator, Rzecznik Praw Obywatelskich lub Rzecznik Praw Dziecka. Przez wyczerpanie środków zaskarżenia należy rozumieć sytuację, w której stronie nie przysługuje żaden środek zaskarżenia, taki jak zażalenie, odwołanie lub wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy, przewidziany w ustawie (art. 52 § 2 p.p.s.a.). W przypadku skargi na bezczynność o wyczerpaniu środków zaskarżenia można mówić w sytuacji, gdy skarżący przed wniesieniem skargi skorzysta ze środka przewidzianego w art. 37 k.p.a., zgodnie z którym na niezałatwienie sprawy w terminie określonym w art. 35, w przepisach szczególnych, ustalonym w myśl art. 36 lub na przewlekłe prowadzenie postępowania stronie służy zażalenie do organu wyższego stopnia, a jeżeli nie ma takiego organu - wezwanie do usunięcia naruszenia prawa; bądź gdy tryb określony w art. 37 k.p.a. nie znajduje zastosowania, stosownie do art. 52 § 3 i § 4 p.p.s.a., przed wniesieniem skargi wezwie organ do usunięcia naruszenia prawa. W rozpoznawanej sprawie skarżące przed wniesieniem skargi do sądu administracyjnego dopełniły wymogu wyczerpania środków zaskarżenia, składając pismem z dnia [...] .09.2012 r. zażalenie, w trybie art. 37 § 1 k.p.a., do Wojewody K.-P. (organu wyższego stopnia w stosunku do Starosty B.), czego efektem było wydanie przez Wojewodę cytowanego wyżej postanowienia z dnia [...].01.2013 r.

W ocenie Sądu organ niewątpliwie dopuścił się w analizowanej sprawie bezczynności. W przypadku uznania, że postanowienie o zawieszeniu postępowania z dnia [...] października 1997 r. zostało wydane na podstawie na wniosek strony na podstawie art. art. 98 § 1 k.p.a., organ winien po upływie trzech lat, w przypadku gdy żadna ze stron nie zwróci się o jego podjęcie, wydać stosowne rozstrzygnięcie. Zgodnie bowiem z art. 98 § 2 k.p.a., jeżeli w okresie trzech lat od daty zawieszenia postępowania żadna ze stron nie zwróci się o podjęcie postępowania, żądanie wszczęcia postępowania uważa się za wycofane. Sąd stoi na stanowisku, że Kodeks postępowania administracyjnego dopuszcza zakończenie wszczętego postępowania wyłącznie w formie decyzji. Dotyczy to również zakończenia postępowania w sprawie, w której na wniosek strony zawieszono postępowanie. Art. 98 § 2 k.p.a. nie wprowadza w tym zakresie regulacji szczególnej, która dawałaby podstawę do odstąpienia od ustanowionej w art. 104 k.p.a. formy zakończenia postępowania. Odstąpienie od formy decyzji narusza możliwość obrony interesu przez stronę, a nie można wykluczyć sytuacji, że organ nie naruszy art. 98 § 2 k.p.a. np. przez wadliwe obliczenie terminu. W przypadku zatem niezwrócenia się strony w okresie trzech lat od daty zawieszenia postępowania o podjęcie postępowania, a więc zaistnienia sytuacji, w której żądanie wszczęcia postępowania uważa się za niebyłe (art. 98 § 2 k.p.a.), należy na podstawie art. 105 § 1 k.p.a. umorzyć postępowanie w formie decyzji (vide wyrok NSA z 14.07.2011 r., I OSK 1180/11, LEX nr 1082581, wyrok WSA w Warszawie z 2.02.2001r., I SA 2046/99, LEX nr 54126).

Pogląd powyższy przeważa również w doktrynie (E. Iserzon (w:) E. Iserzon, J. Starościak, Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz, teksty, wzory i formularze, Warszawa 1970, s. 192, B Adamiak, Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz, Warszawa 2008, s. 462-463). Wskazuje się tam, że "Postępowanie administracyjne kończy się zawsze decyzją (art. 104 § 1), która rozstrzyga sprawę merytorycznie albo w inny sposób kończy sprawę w danej instancji (art. 104 § 2). Zatem w sytuacji gdy postępowanie administracyjne zostało wszczęte, musi być zakończone w sposób przewidziany przepisami prawa procesowego. Kodeks postępowania administracyjnego dopuszcza wyłącznie zakończenie wszczętego postępowania w formie decyzji. Dotyczy to również zakończenia postępowania w sprawie, w której na wniosek strony zawieszono postępowanie. Artykuł 98 § 2 nie wprowadza w tym zakresie regulacji szczególnej, która dałaby podstawę do odstąpienia od ustanowionej w art. 104 formy zakończenia postępowania. Odstąpienie od formy decyzji narusza możliwości obrony interesu przez stronę, a nie można wykluczyć sytuacji, że organ administracji publicznej naruszy art. 98 § 2, np. przez wadliwe obliczenie trzyletniego terminu liczonego zamiast od daty zawieszenia postępowania, od daty złożenia żądania zawieszenia postępowania przez stronę. W takim zatem przypadku należy na podstawie art. 105 § 1 umorzyć postępowanie w formie decyzji."

Umorzenie postępowania jest jednym z możliwych rozstrzygnięć, które organ może wydać w przedmiotowej sprawie. Należy bowiem podkreślić, że Sąd nie może narzucać organowi, rozpoznając sprawę dotyczącą jego bezczynności, wydania rozstrzygnięcia określonej treści. W niniejszej sprawie organ będzie musiał bowiem jeszcze ocenić kwestie związane z istnieniem, bądź nie, wniosku o podjęcie postępowania z dnia [...] czerwca 1997 r. Na marginesie należy jedynie wskazać, że wniosek ten stanowi dodatkowy argument przemawiający za koniecznością wydania postanowienia o umorzeniu postępowania w przypadku upływu okresu trzech lat wskazanego w art. 98 § 2 k.p.a., ponieważ już spowodowałoby to konieczność odniesienia się w jego uzasadnieniu do kwestii istnienia tegoż wniosku o podjęcie zawieszonego postępowania. Oceniając kwestię istnienia tego wniosku organ winien wziąć pod uwagę wszystkie okoliczności, w tym m.in. okoliczność, że pod przekreślonym tekstem dotyczącym adresata wniosku znajduje się dopisek sporządzony prima facie tym samym charakterem pisma, co pozostały tekst. Wskazane również wydawałoby się przesłuchanie autora ww. wniosku na okoliczność dokonywanych w nim przekreśleń.

Nie można natomiast zgodzić się ze stanowiskiem skarżących, że wniosek radcy prawnego J. W. W. z dnia [...] lipca 2003 r. stanowi niejako kontynuację postępowania toczącego się od 1992 r. W tym zakresie Sąd w pełni podziela swoje stanowisko zawarte w uzasadnieniu wyroku z dnia 27.10.2014 r., II SA/Bd 738/14, w którym z kolei w podzielił stanowisko wyrażone przez NSA w wyroku z 20.04.2012 r., I OSK 128/12. Stwierdzono w nim m.in., że w ww. wniosku pełnomocnik zamieścił żądanie zwrotu części działki nr [...] o pow. [...] m2 i, jak wynika z udzielonego mu w tym czasie pełnomocnictwa dołączonego do akt, w takim tylko zakresie został upoważniony do działania przez strony. Okoliczności powyższe wynikają wprost z treści wniosku z [...] lipca 2003 r. (k. 15, t. I akt adm.) oraz z treści pełnomocnictwa (k. 30, t. I akt adm.). Nadto NSA słusznie zauważył, że wprowadzenie nowej regulacji w art. 216 w zw. z art. 136 ust. 1 i art. 137 ustawy z dnia 21.08.1997 r. o gospodarce nieruchomościami (Dz. U. z 2010 r. Nr 102, poz. 651, aktualny tekst jednolity Dz. U z 2014 r. poz. 518, zwana dalej u.g.n.) zamiast uprzednio obowiązującego art. 69 ustawy z dnia 29 kwietnia 1985 r. o gospodarce gruntami i wywłaszczaniu nieruchomości (Dz. U. z 1991 r. Nr 30, poz. 127) spowodowało, iż w takim przypadku nie można przyjmować tożsamości roszczeń stron, które zostały prze nie sformułowane we wnioskach z [...] stycznia 1992 r. i [...] września 1992 r. Tak w tej kwestii wypowiedział się Sąd Najwyższy w wyroku z 6.07.2001 r., III 116/00 wyrażając pogląd o braku tożsamości przedmiotowej roszczenia o zwrot nawet w sprawach uprzednio zakończonych prawomocnie. Pogląd ten jest również powszechnie prezentowany w orzecznictwie sądów administracyjnych (vide np. wyroki NSA z 17.03.2003 r., I SA 2568/02, LEX nr 156372, z 17.05.2010 r., I OSK 1015/09, LEX nr 594834).

Również z wniosku Prezydenta B. z dnia [...].09.2004 r. (k. 197, t. II akt adm.) złożonego w trybie art. 26 § 2 k.p.a. oraz postanowienia Wojewody K.-P. z dnia [...].09.2004 r. (k. 38, t. I akt adm.) wynika, że wyłączono Prezydenta B. z prowadzenia sprawy dotyczącej zwrotu części nieruchomości stanowiącej działkę nr [...] o pow. [...] ha, zatem nie można mówić o tożsamości postępowań, które toczyły się z wniosków z 1992 r. i z 2003 r. Również z zawiadomienia Starosty B. o wszczęciu postępowania z dnia [...] .10.2004 r. (k. 180, t. II akt adm.) wynika, że dotyczyło ono części działki nr [...] o pow. [...] m2.

Natomiast odnośnie toczącego się przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Warszawie postępowania dotyczącego skargi Gminy B. na postanowienie Ministra Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej z dnia [...] listopada 2012 r. nr [...] w przedmiocie utrzymania w mocy postanowienia Wojewody K.-P. z dnia [...] .08.2012 r., którym stwierdzono nieważność postanowienia o zawieszaniu postępowania z dnia [...].10.1996 r., stwierdzić trzeba, że po reasumpcji zapadłego w niniejszej sprawie postanowienia o zawieszeniu postępowania sądowoadministracyjnego, Sąd doszedł do wniosku, że co prawda będzie ono ostatecznie mogło mieć wpływ na wynik postępowania objętego kontrolą w niniejszej sprawie, tym niemniej biorąc pod uwagę, że przedmiotem niniejszej sprawy jest bezczynność organu, nie będzie mógł mieć zastosowania art. 125 § 1 pkt 1 p.p.s.a., zgodnie z którym Sąd może zawiesić postępowanie z urzędu, jeżeli rozstrzygnięcie sprawy zależy od wyniku innego toczącego się postępowania administracyjnego, sądowoadministracyjnego, sądowego lub przed Trybunałem Konstytucyjnym. Dla prawidłowego bowiem rozstrzygnięcia niniejsze sprawy wynik ww. sprawy dotyczącej nieważności postanowienia o zawieszeniu postępowania nie jest istotny, ponieważ organ bezspornie pozostawał w bezczynności, co wymagało wydania stosownego rozstrzygnięcia w tym przedmiocie.

Jak słusznie zauważono w orzecznictwie, należy odrzucić pogląd, że skoro postępowanie sądowe ulega zawieszeniu w przypadku opisanym w art. 56 p.p.s.a., to także zasadnym jest zawieszenie tego postępowania w związku ze wznowieniem (postępowaniem dotyczącym stwierdzenia nieważności) postępowania administracyjnego po złożeniu skargi do sądu. Taki bowiem wniosek jest zbyt daleko idący i nie sposób wyprowadzić go ani z art. 56 ani z art. 125 § 1 pkt 1 p.p.s.a., ponieważ gdyby postępowanie nadzwyczajne stanowiło prejudykat w rozumieniu ostatnio wymienionego przepisu, to zbędne byłoby wprowadzenie przepisu art. 56. Zawieszenie postępowania sądowego mogłoby wówczas nastąpić na podstawie art. 125 § 1 pkt 1 p.p.s.a. Skoro wprowadzono art. 56 p.p.s.a., to znaczy, że postępowanie nadzwyczajne nie jest prejudykatem, a zawieszenie postępowania sądowego w związku z prowadzeniem postępowania nadzwyczajnego jest możliwe tylko w wypadku wniesienia skargi do sądu po wszczęciu wspomnianego postępowania administracyjnego (vide wyrok WSA w Gorzowie Wielkopolskim z 27.02.2013 r., I SA/Go 16/13, LEX nr 1311592). Taki sam wniosek dotyczący braku podstaw do zawieszenia postępowania wynika również z wyroku NSA z 6.02.2008 r., I FSK 299/07, LEX nr 471086, w którym stwierdzono, że należy odróżnić sytuację, gdy w postępowaniu zwyczajnym nie ma ostatecznego aktu administracyjnego, od istnienia, którego zależy rozstrzygniecie danej sprawy, od sytuacji, gdy istnieje taki ostateczny akt, lecz jest on podważany w postępowaniu nadzwyczajnym. Rozpoznanie wniosku wszczynającego postępowanie nadzwyczajne nie stanowi zagadnienia wstępnego a ewentualny pozytywny efekt tego wniosku może być podstawą do wznowienia postępowania.

Stwierdzając, że bezczynność organu miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa Sąd uwzględnił przede wszystkim długotrwałość powyższego faktu oraz to, że organ nie podjął jakichkolwiek prób ustalenia, w szczególności w swojej komórce zajmującej się stosowaniem prawa, czy jego pogląd o braku konieczności wydawania w sprawie postanowienia o umorzeniu postępowania w związku z upływem okresu trzech lat wskazanym w art. 98 § 2 k.p.a. jest zasadny.

Rozpoznając sprawę organ będzie musiał uwzględnić pogląd wyrażony w uchwale składu 7 sędziów NSA z 19.05.2003 r., OPS 1/03, LEX nr 79089), zgodnie z którym w sprawie o zwrot wywłaszczonej nieruchomości, która jest własnością miasta na prawach powiatu, prezydent tego miasta jako organ wykonawczy miasta i reprezentujący je na zewnątrz oraz także jako pracownik urzędu miasta, a jednocześnie sprawujący funkcję starosty, podlega wyłączeniu na podstawie art. 24 § 1 pkt 1 i 4 k.p.a., co w konsekwencji wyłącza możliwość upoważnienia przez niego do załatwienia tej sprawy jego zastępców i pozostałych pracowników urzędu miasta.

Mając na uwadze powyższe Sąd na podstawie art. 149 § 1 i § 2 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji.

O kosztach postępowania rozstrzygnięto na podstawie art. 200 p.p.s.a. w zw. z § 14 ust. 2 pkt 1 lit. c rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu (Dz. U. Nr z 2013 r. poz. 490) z uwzględnieniem uiszczonych przez skarżące wpisu w kwocie [...] zł (§ 2 ust. 1 pkt 6 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Dz. U. Nr 221, poz. 2193) oraz opłaty skarbowej od pełnomocnictwa w kwocie [...] zł.