Wyrok NSA, sygn. akt II OSK 800/13
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2014-10-10 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6019 Inne, o symbolu podstawowym 601
Hasła tematyczne: Budowlane prawo
Skarżony organ: Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku: Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy: article: art. 15, art. 136, art. 7, 77 par. 1, 78 par. 1 i 80. 156 par. 1 pkt 5
journal: Dz.U. 2013 poz 267
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity
article: art. 3 par. 1, art. 145 par. 1 pkt 1 lit. c i art. 151
journal: Dz.U. 2012 poz 270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity.
article: art. 51 ust. 1
journal: Dz.U. 2010 nr 243 poz 1623
law: Ustawa  z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane - tekst jednolity.

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Robert Sawuła (spr.) Sędziowie: Sędzia NSA Andrzej Gliniecki Sędzia del. WSA Anna Szymańska Protokolant: starszy inspektor sądowy Marcin Sikorski po rozpoznaniu w dniu 10 października 2014 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej sprawy ze skargi kasacyjnej W. S. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu z dnia 13 grudnia 2012 r. sygn. akt II SA/Wr 567/12 w sprawie ze skargi W. S. na decyzję Dolnośląskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego we Wrocławiu z dnia [...] czerwca 2012 r. nr [...] w przedmiocie nakazu demontażu grzejników i urządzeń sanitarnych w pomieszczeniach na ostatniej kondygnacji budynku oddala skargę kasacyjną.


UZASADNIENIE

Wyrokiem z dnia 13 grudnia 2012 r., II SA/Wr 567/12 Wojewódzki Sąd Administracyjny (dalej: WSA) we Wrocławiu oddalił skargę W. S. na decyzję Dolnośląskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego (dalej: DWINB) we Wrocławiu z dnia [...] czerwca 2012 r. nr [...] w przedmiocie nakazu demontażu grzejników i urządzeń sanitarnych w pomieszczeniach na ostatniej kondygnacji budynku. Wyrok ten zapadł w następujących okolicznościach faktycznych i prawnych sprawy:

Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego (dalej: PINB) dla miasta Wrocławia decyzją z dnia [...] marca 2011 r., nr [...], na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (t. j. Dz. U. z 2010 r., Nr 243, poz. 1623 ze zm., dalej uPb), nakazał skarżącemu, jako inwestorowi robót budowlanych związanych z przebudową i zmianą sposobu użytkowania pomieszczeń znajdujących się na ostatniej kondygnacji budynku przy ul. [...],[...] we Wrocławiu oraz właścicielowi ww. pomieszczeń, doprowadzenie części ww. obiektu (pomieszczeń na ostatniej kondygnacji) do stanu poprzedniego, poprzez:

- przywrócenie poprzedniego sposobu użytkowania pomieszczeń (lokali mieszkalnych) znajdujących się na ostatniej kondygnacji ww. budynku (na pomieszczenia nieużytkowe - komórki lokatorskie),

- demontaż grzejników w pomieszczeniach na ostatniej kondygnacji budynku przy ul. [...],[...] we Wrocławiu wraz z odgałęzieniami instalacji grzewczej od istniejących pionów do ww. grzejników,

- demontaż urządzeń sanitarnych w ww. pomieszczeniach wraz z odgałęzieniami instalacji wodnej i kanalizacyjnej od istniejących pionów do ww. urządzeń.

DWINB po rozpatrzeniu odwołania skarżącego decyzją z dnia [...] czerwca 2011 r., Nr [...], uchylił zaskarżoną decyzję w całości i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji. W uzasadnieniu organ odwoławczy podniósł, że organ stopnia powiatowego w sposób prawidłowy przedmiotem postępowania uczynił samowolnie wykonane roboty budowlane, przy czym zauważył, iż kwestia samowolnej zmiany sposobu użytkowania tej części obiektu winna zostać rozpatrzona w odrębnym postępowaniu, dlatego też odniesienie się do niej zarówno w rozstrzygnięciu zaskarżonej decyzji, jak i w uzasadnieniu, uznać należy za wadliwe.

Następnie PINB decyzją z dnia [...] kwietnia 2012 r., Nr [...] nakazał skarżącemu, jako inwestorowi robót budowlanych związanych z przebudową pomieszczeń znajdujących się na ostatniej kondygnacji budynku przy ul. [...],[...] we Wrocławiu, doprowadzenie części ww. obiektu (pomieszczeń na ostatniej kondygnacji) do stanu poprzedniego poprzez: demontaż grzejników w pomieszczeniach na ostatniej kondygnacji budynku wraz z odgałęzieniami instalacji grzewczej od istniejących pionów do ww. grzejników, oraz zaślepienie pionów ww. instalacji w miejscach uprzednich podłączeń, oraz demontaż urządzeń sanitarnych w ww. pomieszczeniach wraz z odgałęzieniami instalacji wodnej i kanalizacyjnej na odcinkach od istniejących pionów do ww. urządzeń sanitarnych oraz zaślepienie pionów ww. instalacji w miejscach uprzednich podłączeń.

DWINB, po rozpoznaniu odwołania skarżącego, decyzją Nr [...] z dnia [...] czerwca 2012 r., działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 ustawy z 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. Nr 98 z 2000 r., poz. 1071 ze zm., zwana dalej k.p.a.) uchylił zaskarżoną decyzję w całości i orzekając o istocie sprawy nakazał skarżącemu, będącemu inwestorem robót budowlanych związanych z przebudową pomieszczeń znajdujących się na ostatniej kondygnacji budynku przy ul. [...],[...] we Wrocławiu, w terminie do 30 września 2012 r.:

• demontaż grzejników w pomieszczeniach na ostatniej kondygnacji wraz z odgałęzieniami instalacji grzewczej od istniejących pionów do ww. grzejników, oraz zaślepienie pionów ww. instalacji w miejscach uprzednich podłączeń,

• demontaż urządzeń sanitarnych w ww. pomieszczeniach wraz z odgałęzieniami instalacji wodnej i kanalizacyjnej na odcinkach od istniejących pionów do ww. urządzeń sanitarnych, oraz zaślepienie pionów ww. instalacji w miejscach uprzednich podłączeń.

W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy wskazał, iż powziąwszy informacje o samowolnym wykonaniu robót budowlanych polegających na przebudowie poddasza przedmiotowego budynku, w wyniku których zmieniono parametry użytkowe budynku, w pełni zasadnym stało się, jak to uczynił organ stopnia powiatowego, przeprowadzenie postępowania administracyjnego obejmujące samowolnie wykonane roboty budowlane, w oparciu o procedurę określoną w art. 50-51 uPb.

Organ odwoławczy podniósł, iż jakkolwiek obowiązki wynikające z zaskarżonej decyzji należy uznać za prawidłowe to niemniej chybionym było zastosowanie art. 51 ust. 1 pkt. 1 uPb ze wskazaniem, iż wykonanie obowiązków doprowadzi pomieszczenia na ostatniej kondygnacji do stanu poprzedniego.

Zdaniem organu odwoławczego zasadnym było w niniejszej sprawie zastosowanie art. 51 ust. 1 pkt. 2 uPb, gdyż zakres koniecznych do wykonania robót budowlanych wskazanych w rozstrzygnięciu decyzji nie ma na celu doprowadzenia do stanu poprzedniego pomieszczeń na ostatniej kondygnacji budynku, skoro, jak słusznie wskazał organ stopnia powiatowego, pozostałe wykonane w ramach adaptacji roboty są poprawne.

W skardze do WSA we Wrocławiu skarżący wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości i zasądzenie od organu na rzecz skarżącego kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego, wg norm przepisanych, zarzucił zaskarżonej decyzji:

- naruszenie prawa procesowego mające wpływ na wynik sprawy, w szczególności przepisu art. 15 k.p.a. i sformułowanej tam zasady dwuinstancyjności postępowania;

- naruszenie prawa procesowego mające wpływ na wynik sprawy, w szczególności przepisu art. 10 k.p.a. w zw. z art. 28 k.p.a. i sformułowanej tam zasady czynnego udziału strony w postępowaniu,

- naruszenie prawa procesowego mające wpływ na wynik sprawy, w szczególności przepisu art. 7 k.p.a. - poprzez nieuwzględnienie słusznego interesu obywatela, a także nie podjęcie wszelkich czynności niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy,

- naruszenie prawa procesowego mające wpływ na wynik sprawy, w szczególności przepisów art. 6 i art. 8 k.p.a. - poprzez naruszenie zasad legalizmu oraz zaufania obywateli do władzy publicznej poprzez wydanie decyzji niemożliwej do wykonania bez naruszenia prawa własności osób trzecich,

- naruszenie prawa procesowego mające wpływ na wynik sprawy, w szczególności przepisów art. 77 § 1, art. 78 § 1 i art. 80 k.p.a. poprzez pominięcie licznych wniosków dowodowych zgłaszanych przez stronę postępowania,

- naruszenie prawa materialnego mające wpływ na wynik sprawy, w szczególności przepisu art. 51 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 51 ust. 7 uPb przez bezpodstawne nakazanie demontażu wykonanych urządzeń budowlanych,

- naruszenie prawa materialnego mające wpływ na wynik sprawy, w szczególności przepisu art. 51 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 51 ust. 7 uPb przez nakazanie demontażu wykonanych urządzeń budowlanych osobie, która nie jest sprawcą samowoli budowlanej.

Uzasadniając zarzuty skargi podniesiono przede wszystkim, że zaskarżona decyzja wydana została z naruszeniem obowiązującej w postępowaniu administracyjnym zasady dwuinstancyjności określonej w przepisie art. 15 k.p.a., co godzi w podstawowe prawa i gwarancje procesowe strony i musi być ocenione jako rażące naruszenie prawa. Naruszenie zasady dwuinstancyjności w okolicznościach faktycznych niniejszej sprawy, w ocenie skarżącego, nastąpiło niejako w dwóch aspektach. Po pierwsze organ II instancji orzekał w sprawie na innej podstawie materialnoprawnej niż organ I instancji (PINB wydał swoją decyzję na podstawie przepisu art. 51 ust 1 pkt 1 uPb, podczas gdy DWINB na podstawie art. 51 ust 1 pkt 2 uPb).

Ponadto w ocenie skarżącego naruszenie zasady dwuinstancyjności postępowania polega w niniejszej sprawie także na pominięciu przez organ II instancji i nieprzeprowadzeniu dowodów zawnioskowanych przez stronę w odwołaniu od decyzji organu I instancji, a tym samym zaniechania ponownego merytorycznego rozpoznania sprawy.

W odpowiedzi DWINB na skargę wniesiono o jej oddalenie, podtrzymując argumentację zawartą w zaskarżonej decyzji.

W motywach wyroku oddalającego skargę WSA we Wrocławiu stwierdził, że w niniejszej postępowaniu administracyjnym toczącym się przed dwoma instancjami nie doszło do zmiany tożsamości sprawy, zarówno w aspekcie podmiotowym, jak i przedmiotowym. Od początku tego postępowania stroną był skarżący określany mianem inwestora samowolnie wykonanych robót budowlanych, ale posiadający również przymiot właściciela lokali nieużytkowych na ostatniej kondygnacji budynku.

W ocenie sądu I instancji pomimo zmiany przez DWINB podstawy materialnoprawnej rozstrzygnięcia sprawy administracyjnej nie mamy do czynienia ze zmianą przedmiotowej tożsamości sprawy, gdyż nie zmienił się przedmiot sprawy (nadal postępowanie legalizacyjne wszczęte na skutek samowolnie wykonanych robót budowlanych, innych niż w przypadku art. 48 ust. 1 i art. 49b ust. 1 uPb), organ odwoławczy w istocie jedynie poprawił błędnie powołaną podstawę materialnoprawną (pomimo wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia materiału dowodowego oraz wykazania podstaw do zastosowania właściwego przepisu wskazano błędnie art. 51 ust. 1 pkt 1 uPb), a nadto wydana decyzja odwoławcza jest korzystniejsza dla skarżącego niż decyzja uchylona, przez co nie doszło do naruszenia art. 139 k.p.a. (przyjęta podstawa materialnoprawna dotyczy sytuacji, gdy możliwe jest doprowadzenie wykonanych robót do stanu zgodnego z przepisami prawa).

W ocenie sądu I instancji w realiach przedmiotowej sprawy został zebrany obszerny materiał dowodowy, który pozwolił wpierw organowi I instancji, a następnie i organowi odwoławczemu ocenić w sposób prawidłowy wszelkie okoliczności sprawy.

Skargą kasacyjną W. S. zaskarżono ww. wyrok w całości, a jako podstawy niniejszej skargi kasacyjnej wskazano:

naruszenie prawa materialnego, tj. art. 51 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 51 ust. 7 uPb przez błędne zastosowanie i uznanie, że nakazanie skarżącemu demontażu wskazanych w decyzjach administracyjnych urządzeń jest uzasadnione,

naruszenie prawa materialnego, tj. art. 52 i art. 51 ust. 1 pkt 2 zw. z art. 51 ust.

7 uPb poprzez błędną wykładnię, a w konsekwencji również niewłaściwe zastosowanie poprzez stwierdzenie, że adresatem decyzji wydawanych w postępowaniu legalizacyjnym może być jedynie podmiot posiadający tytuł prawny do danego obiektu i bez znaczenia jest, kto i w jakim zakresie wykonywał kwestionowane roboty budowlane (tj. kto faktycznie jest sprawcą samowoli budowlanej) i w zw. z tym błędne uznanie, że prawidłowym jest skierowanie w rozpoznawanej sprawie decyzji administracyjnych do podmiotu, który nie przeprowadzał kwestionowanych robót,

naruszenie przepisów postępowania mające istotny wpływ na wynik sprawy, tj. art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów

administracyjnych (Dz. U. z 20 września 2002 r., nr 153, poz. 1269 ze zm., dalej p.u.s.a.) oraz art. 3 § 1, art. 145 § 1 pkt 1 lit. c i art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270, dalej p.p.s.a.), w zw. z art. 15 k.p.a., poprzez nieuchylenie decyzji organu II instancji pomimo naruszenia w postępowaniu administracyjnym zasady dwuinstancyjności poprzez to, że organ II instancji orzekł w sprawie na innej podstawie materialnoprawnej niż organ I instancji, a ponadto zachodzi konieczność przeprowadzenia dowodów zaofiarowanych przez skarżącego w odwołaniu od decyzji organu I instancji,

naruszenie przepisów postępowania mające istotny wpływ na wynik sprawy, tj. art. 1 § 1 i 2 p.u.s.a. oraz art. 3 § 1, art. 145 § 1 pkt 1 lit. c i art. 151 p.p.s.a., w zw. z art. 10 k.p.a. i art. 28 k.p.a. poprzez nienależytą kontrolę działalności administracji publicznej w zakresie przestrzegania przepisów procesowych dotyczących zapewnienia wszystkim stronom czynnego udziału w postępowaniu, błędne uznanie, iż stroną postępowania jest tylko ta osoba, która sama stwierdzi, iż ma interes prawny w uczestniczeniu w sprawie i w konsekwencji nieuchylenie decyzji legalizacyjnej wydanej pomimo braku czynnego uczestniczenia w postępowaniu przez właścicieli sąsiednich lokali,

5. naruszenie przepisów postępowania mające istotny wpływ na wynik sprawy, tj. art. 1 § 1 i 2 p.u.s.a. oraz art. 3 § 1, art. 145 § 1 pkt 1 lit. c i art. 151 p.p.s.a., w zw. z art. 7, 77 § 1, 78 § 1 i 80 k.p.a. poprzez nienależytą kontrolę działalności administracji publicznej i nie uchylenie decyzji wydanej w postępowaniu, w którym nie wyjaśniono należycie stanu faktycznego, nie zebrano w sposób wyczerpujący materiału dowodowego dla wyjaśnienia sprawy, nie przeprowadzono jego wszechstronnej analizy, a w szczególności pominięto wnioski dowodowe zaofiarowane przez skarżącego zmierzające do wykazania, że to nie skarżący dokonał samowoli budowlanej,

6. naruszenie przepisów postępowania mające istotny wpływ na wynik sprawy, tj. art. 1 § 1 i 2 p.u.s.a. oraz art. 3 § 1, art. 145 § 1 pkt 2 p.p.s.a., w zw. z art. 156 § 1 pkt 5 k.p.a. poprzez nie stwierdzenie nieważności decyzji pomimo uznania przez Sąd faktycznej niemożliwości wykonania określonych czynności lub robót budowlanych (tutaj demontaż grzejników i urządzeń sanitarnych wraz z odgałęzieniami instalacji oraz zaślepieniem pionów).

Wskazując na powyższe podstawy wniesiono o:

uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania WSA we Wrocławiu;

zasądzenie kosztów postępowania kasacyjnego na rzecz skarżącego, w tym kosztów zastępstwa skarżącego w niniejszym postępowaniu kasacyjnym wg norm przepisanych.

3) wstrzymanie na podstawie art. 61 § 3 w zw. z art. 193 p.p.s.a. decyzji DWINB z dnia [...] czerwca 2012 r., nr [...] nakazującej skarżącemu wykonanie prac budowlanych w pomieszczeniach na ostatniej kondygnacji budynku położonego przy ul. [...][...],[...] we Wrocławiu.

W uzasadnieniu skargi kasacyjnej podniesiono, że skoro podstawy materialnoprawne na podstawie których orzekał organ I instancji i organ II instancji nie były tożsame, a wręcz wykluczające się (podobnie jak wskazane w tych przepisach przesłanki zastosowania danego trybu) to dokonanie przez organ II instancji zmiany podstawy materialnoprawnej rozstrzygnięcia przez wprowadzenie innego przedmiotu sprawy, który nie był przedmiotem rozstrzygnięcia organu I instancji, stanowiło o naruszeniu art. 15 k.p.a. i sformułowanej tam zasady dwuinstancyjności postępowania, przez co doszło do naruszenia podstawowych praw i gwarancji procesowych strony.

Ponadto w ocenie skarżącego zignorowane przez sąd I instancji naruszenie przez organ II instancji zasady dwuinstancyjności postępowania polegało w niniejszej sprawie także na pominięciu przez organ II instancji i nieprzeprowadzeniu dowodów zawnioskowanych przez skarżącego w odwołaniu od decyzji organu I instancji.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga kasacyjna nie zasługuje na uwzględnienie.

Stosownie do treści art. 183 § 1 p.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, z urzędu biorąc pod uwagę jedynie nieważność postępowania. Podstawy kasacyjne determinują kierunek postępowania Naczelnego Sądu Administracyjnego. Wobec niestwierdzenia z urzędu nieważności postępowania, Naczelny Sąd Administracyjny ogranicza swoje rozważania do oceny wskazanych w skardze podstaw kasacyjnych.

Zgodnie z art. 174 p.p.s.a., skargę kasacyjną można oprzeć na podstawie naruszenia prawa materialnego przez błędną wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie (pkt 1), oraz naruszenia przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy (pkt 2).

Spór w niniejszej sprawie sprowadza się do oceny czy doszło do naruszenia w postępowaniu administracyjnym, wyrażonej w art. 15 k.p.a., zasady dwuinstancyjności poprzez to, że organ II instancji orzekł w sprawie na innej podstawie materialnoprawnej niż organ I instancji, oraz pominięcia dowodów zawnioskowanych przez stronę w odwołaniu od decyzji organu I instancji.

W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego w przedmiotowej sprawie nie naruszono zasady dwuinstancyjności postępowania. Nie doszło tu, jak wskazuje skarżący, do zmiany podstawy materialnoprawnej rozstrzygnięcia sprawy, prowadzącej do zmiany "przedmiotowej tożsamości sprawy". Z uzasadnienia wydanych w niniejszej sprawie decyzji w sposób jednoznaczny wynika, że ich przedmiotem jest postępowanie legalizacyjne wszczęte na skutek samowolnie wykonanych robót budowlanych, innych niż w przypadku art. 48 ust. 1 i art. 49b ust. 1 uPb.

Fakt powołania mylnej kwalifikacji prawnej w decyzji organu I instancji, tj. art. 51 ust. 1 pkt 1 uPb, pomimo wykazania w decyzji okoliczności przemawiających za powołaniem jako podstawy rozstrzygnięcia art. 51 ust. 1 pkt 2 uPB, nie może stanowić sam w sobie powodu do uchylenia tej decyzji zarówno przez organ odwoławczy w toku postępowania administracyjnego, jak i przez sąd I instancji w trybie kontroli sądowoadministracyjnej. Zwłaszcza, że wadliwość ta została skorygowana przez organ odwoławczy. Nie ma bowiem wątpliwości, że organ ten działając w ramach swoich kompetencji wynikających z dwuinstancyjności postępowania, rozpoznając i rozstrzygając sprawę ponownie - w wyniku wniesionego przez skarżącego odwołania, za podstawę swojego rozstrzygnięcia przyjął właściwy już przepis art. 51 ust. 1 pkt 2 uPb. W kompetencjach tych mieści się także korygowanie ewentualnych błędów prawnych popełnionych przez organ I instancji, a przypadku uznania, a tak było w niniejszej sprawie, iż rozstrzygnięcie organu I instancji, co do swej istoty jest prawidłowe, organ odwoławczy jest uprawniony do utrzymania takiej decyzji w mocy. W ocenie Sądu, w rozpoznawanej sprawie nie doszło do sytuacji, w której można by mówić, że poprzez zmianę materialnoprawnej podstawy rozstrzygnięcia nastąpiła zmiana przedmiotowej tożsamości sprawy, co uzasadniałoby zarzut naruszenia dwuinstancyjności podstępowania. W świetle powyższego, uchybienie organu I instancji polegające na mylnym powołaniu podstawy materialnoprawnej, nie było tego rodzaju uchybieniem, które mogłoby mieć wpływy na wynik sprawy i stanowić podstawę do uchylenia przez sąd I instancji wydanych w tej sprawie decyzji administracyjnych.

Co zaś tyczy się zarzutu pominięcia przez organ II instancji i nieprzeprowadzenia dowodów zawnioskowanych przez skarżącego w odwołaniu od decyzji organu I instancji, to sąd I instancji prawidłowo stwierdził, iż dowody te nie były w niniejszej sprawie na tyle istotne, by przeprowadzić dodatkowe postępowanie w celu uzupełnienia dowodów i materiałów w sprawie w rozumieniu art. 136 k.p.a. Zawnioskowane dowody nie stanowiły podstawy do ustalenia istotnych dla rozstrzygnięcia sprawy okoliczności faktycznych. Skarżący bowiem podnosi okoliczności, które wbrew jego twierdzeniom, nie mogły mieć istotnego wpływu na wynik sprawy (stan faktyczny i sposób użytkowania w 2006 r., wpływ ogrzewania lokalu użytkowego na komfort cieplny oraz dostęp do ciepłej i zimnej wody użytkowej, czy też fakt przebudowy ostatniej części kondygnacji budynku przy ul. [...] na mieszkania dwupoziomowe).

Nie mógł odnieść zamierzonego skutku także zarzut naruszenia zasady czynnego udziału w postępowaniu i w konsekwencji nieuchylenia przez sąd I instancji decyzji legalizacyjnej wydanej pomimo braku czynnego uczestniczenia w postępowaniu przez właścicieli sąsiednich lokali. Jak trafnie stwierdził sąd I instancji pomimo istnienia wspólnoty mieszkaniowej tworzące ją podmioty pozostają współwłaścicielami danej nieruchomości, gdyż powstanie wspólnoty nie pozbawia dotychczasowych właścicieli prawa własności. Niewątpliwie skarżący brał udział w postępowaniu administracyjnym, w wyniku którego DWINB we Wrocławiu wydał kontrolowaną w niniejszej sprawie decyzję, jak również w postępowaniu sądowym, tak samo Wspólnota Mieszkaniowa przy ul. [...],[...] i ul. [...],[...] we Wrocławiu, która aktywnie brała udział w przedmiotowym postępowaniu administracyjnym.

Nie jest także zasadny zarzut naruszenia przepisów postępowania, tj. art. 1 § 1 i 2 p.u.s.a. oraz art. 3 § 1, art. 145 § 1 pkt 1 lit. c i art. 151 p.p.s.a., w zw. z art. 7, 77 § 1, 78 § 1 i 80 k.p.a. sprowadzający się do oddalenia skargi na decyzję DWINB we Wrocławiu, który z kolei miał nie wyjaśnić należycie stanu faktycznego i nie przeprowadzić wszechstronnej analizy materiału dowodowego. W ocenie Sądu stan faktyczny w sprawie w oparciu o zgromadzony w sprawie materiał dowodowy ustalony został prawidłowo. Podstawą ustaleń faktycznych były nie tylko wyniki oględzin, ale również protokoły z okresowych kontroli stanu technicznego budynku. Wskazać również należy, że w wyniku nałożonych na skarżącego obowiązków do organu wpłynęła "Ekspertyza techniczna wykonania robót związanych z przebudową i zmianą sposobu użytkowania pomieszczeń na ostatniej kondygnacji" z listopada 2010 r., a następnie "Ekspertyza - uzupełnienie" z października 2011 r. Na żądanie organu skarżący przedłożył również projekty wykonawcze instalacji. Bez znaczenia jest okoliczność, że to nie skarżący dokonał samowoli budowlanej. Jak sam wskazuje, w rzeczywistości dokonało tego przedsiębiorstwo budowlane [...], które następnie sprzedało nieruchomość [...], od którego nabyła ją firma [...]. Stosownie do treści art. 52 uPb likwidacja samowoli budowlanej obciąża inwestora, właściciela lub zarządcę obiektu budowlanego, do którego trafnie decyzja jest skierowana, a którym jak wykazano jest skarżący (będący jednocześnie inwestorem i właścicielem), co również znajdujemy w uzasadnieniu wyroku sądu I instancji. Zatem pominięcie tego wniosku nie mogło mieć zatem istotnego wpływu na wynik sprawy.

W sytuacji więc, gdy organy administracji prawidłowo przeprowadziły postępowanie dowodowe, dokonały prawidłowej oceny materiału dowodowego oraz prawidłowych ustaleń faktycznych nie było podstaw do uwzględnienia powyższego zarzutu.

Nie można również zgodzić się z zarzutem naruszenia art. 1 § 1 i 2 p.u.s.a. oraz art. 3 § 1, art. 145 § 1 pkt 2 p.p.s.a., w zw. z art. 156 § 1 pkt 5 k.p.a. poprzez nie stwierdzenie nieważności decyzji pomimo uznania przez sąd I instancji fizycznej niemożliwości wykonania określonych czynności lub robót budowlanych (demontażu grzejników i urządzeń sanitarnych wraz z odgałęzieniami instalacji oraz zaślepieniem pionów). W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego nie są to zabiegi nadmiernie skomplikowane technicznie oraz mają charakter odwracalny, a przy prawidłowo wykonanym demontażu nie powinno dojść do konkretnych uszkodzeń konstrukcji budynku/lokalu.

Odnosząc się z kolei do zarzutów naruszenia przepisów prawa materialnego, w pierwszej kolejności dotyczących błędnego – zdaniem skarżącego – uznania, że nakazanie demontażu wskazanych robót budowlanych jest uzasadnione, należy stwierdzić, co trafnie zauważył również sąd I instancji, iż zarówno ze sporządzonej w listopadzie 2010 r. ekspertyzy technicznej, jak i przedłożonych przez inwestora opracowaniach z grudnia 2011 r. (projekty wykonawcze instalacji centralnego ogrzewania, instalacji wodno-kanalizacyjnej oraz kotłowni olejowej) jednoznacznie wynika, że konieczne jest wykonanie szeregu robót budowlanych celem doprowadzenia wykonanych robót do stanu zgodnego z przepisami, przy czym roboty konieczne do wykonania dotyczą instalacji w całym budynku.

Należy również podzielić stanowisko sądu I instancji co do drugiego zarzutu prawa materialnego. Nie ma znaczenia, kto rozpoczął prace budowlane, ale kto te prace ostatecznie zakończył i kto na etapie prowadzonego postępowania administracyjnego prowadzonego przez właściwy organ nadzoru budowlanego posiada uprawnienia do obiektu, w którym roboty te zostały lub są wykonywane. A zatem w niniejszej sprawie, co wynika z art. 52 uPb, to skarżący, będący jednocześnie inwestorem i właścicielem, jako jedyny podmiot mógł być adresatem decyzji wydawanych w postępowaniu legalizacyjnym wszczętym w trybie art. 50-51 uPb, o czym była mowa we wcześniejszej części uzasadnienia.

Nie znajdując usprawiedliwionych podstaw do uwzględnienia skargi kasacyjnej Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji wyroku.