Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt VI SA/Wa 1639/15
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2016-01-05 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 652  Sprawy ubezpieczeń zdrowotnych
Hasła tematyczne: Ochrona zdrowia
Skarżony organ: Prezes Narodowego Funduszu Zdrowia
Treść wyniku: Uchylono decyzję I i II instancji
Powołane przepisy: article: art. 154 ust. 6 i 7, art. 152 ust. 1, art. 153
journal: Dz.U. 2008 nr 164 poz 1027
law: Ustawa z dnia 27 sierpnia 2004 r. o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych - tekst jednolity.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Urszula Wilk Sędziowie Sędzia WSA Piotr Borowiecki (spr.) Sędzia WSA Pamela Kuraś-Dębecka Protokolant st. sekr. sąd. Agnieszka Gajewiak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 5 stycznia 2016 r. sprawy ze skargi Z. Sp. z o.o. z siedzibą w J. na decyzję Prezesa Narodowego Funduszu Zdrowia z dnia [...] maja 2015 r. nr [...] w przedmiocie rozstrzygnięcia postępowania w sprawie zawierania umów o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz utrzymaną nią w mocy decyzję Dyrektora [...] Oddziału Wojewódzkiego Narodowego Funduszu Zdrowia z dnia [...] lutego 2015 r.; 2. zasądza od Prezesa Narodowego Funduszu Zdrowia na rzecz skarżącego Z. Sp. z o.o. z siedzibą w J. kwotę 457 (czterysta pięćdziesiąt siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.


UZASADNIENIE

Zaskarżoną decyzją z dnia [...] maja 2015 r., nr [...], Prezes Narodowego Funduszu Zdrowia (dalej także: "Prezes NFZ") - działając na podstawie art. 154 ust. 6 ustawy z dnia 27 sierpnia 2004 r. o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych (Dz. U. z 2008 r. Nr 164, poz. 1027 ze zm. - dalej także: "ustawa o świadczeniach") oraz art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jednolity Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 ze zm. - dalej: "k.p.a."), po rozpatrzeniu odwołania wniesionego przez [...] "Z." sp. z o.o. z siedzibą w [...] (dalej także: "skarżąca spółka" lub "strona skarżąca") od decyzji Dyrektora [...] Oddziału Wojewódzkiego Narodowego Funduszu Zdrowia (dalej także: "Dyrektor [...]OW NFZ") z dnia [...] lutego 2015 r., nr [...], oddalającej odwołanie strony skarżącej od rozstrzygnięcia postępowania konkursowego nr [...] w sprawie zawarcia umów o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej w rodzaju podstawowa opieka zdrowotna w zakresie: neurologia, na obszarze miasta [...]- utrzymał w mocy ww. decyzję Dyrektora [...]Oddziału Wojewódzkiego NFZ.

Zaskarżona decyzja Prezesa NFZ została wydana w następującym stanie faktycznym i prawnym.

[...]Oddział Wojewódzki Narodowego Funduszu Zdrowia w dniu [...] kwietnia 2012 r. ogłosił konkurs ofert nr [...] w sprawie zawarcia umów o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej w rodzaju: ambulatoryjna opieka specjalistyczna, w zakresie: neurologia na terenie miasta [...], w okresie obowiązywania umowy od dnia 1 września 2012 r. do dnia 30 czerwca 2015 r. Wartość zamówienia określono, jako nie większą niż 202.768,00 złotych na okres rozliczeniowy od dnia 1 września 2012 r. do dnia 31 grudnia 2012 r.

Do postępowania konkursowego przystąpiło 9 oferentów:

1) ZOZ [...] we W.;

2) "Ź." I. S.;

3) W.C.S. K. J.;

4) Niepubliczny Zakład Opieki Zdrowotnej "P." sp z o.o;

5) Niepubliczny Zakład Opieki Zdrowotnej "[...]";

6) [...] "Z." sp. z o. o.;

7) NZOZ "P."s.c.;

8) P. L.-S. P. A.K.-I.;

9) K.

W części jawnej postępowania konkursowego Komisja konkursowa stwierdziła prawidłowość ogłoszenia konkursu oraz ustaliła, które z ofert spełniają warunki określone w art. 146 ust. 1 pkt 3 ustawy z dnia 27 sierpnia 2004 r. o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych.

Do dalszego postępowania przyjętych zostało 6 ofert.

Z rankingu otwarcia przedmiotowego postępowania wynika, iż oferta skarżącej, zajęła 6 pozycję, uzyskując łącznie 44,333 punkty oceny.

W części niejawnej postępowania Komisja konkursowa przeprowadziła negocjacje z 5 wybranymi oferentami w sprawie ustalenia liczby oraz ceny świadczeń opieki zdrowotnej. Skarżąca nie została zaproszona do negocjacji z uwagi na miejsce w rankingu. W rankingu końcowym oferta skarżącej zajęła 6 pozycję uzyskując łącznie 44,333 punkty oceny, w tym w ramach:

- kryterium kompleksowości 0,000 punktów oceny,

- kryterium jakości 30,000 punktów oceny,

- kryterium dostępności 4,333 punkty oceny,

- kryterium ceny 10 punktów oceny.

Oferta na pozycji pierwszej uzyskała łączną liczbę 85,761 punktów oceny.

Komisja konkursowa wybrała 3 oferty:

1) K.;

2) Niepubliczny Zakład Opieki Zdrowotnej "P." sp. z o.o.;

3) NZOZ "P." s.c.

W dniu 10 lipca 2012 r. nastąpiło rozstrzygnięcie spornego postępowania konkursowego. Komisja konkursowa nie wybrała oferty złożonej przez skarżącą spółkę ze względu na wykorzystanie środków finansowych, które zamawiający przeznaczył na świadczenia zdrowotne będące przedmiotem postępowania, w stopniu uniemożliwiającym zakup świadczeń w ilości i według cen oferowanych przez ten podmiot.

W dniu 19 lipca 2012 r. strona skarżąca wniosła do Dyrektora [...]OW NFZ odwołanie od wskazanego powyżej rozstrzygnięcia Komisji konkursowej.

W treści odwołania skarżąca spółka podniosła zarzuty dotyczące:

1) niezgodności spornego postępowania konkursowego z zasadą wynikającą z przepisów art. 134 ust. 1 i ust. 2 oraz art. 148 i art. 152 ustawy o świadczeniach,

2) naruszenia art. 142 ust. 5 pkt 1 ustawy o świadczeniach - poprzez niewybranie ofert zapewniających ciągłość udzielania świadczeń oraz ich kompleksowość i dostępność,

3) naruszenia art. 142 ust. 6 pkt 1 i pkt 2 ustawy o świadczeniach - poprzez nieprzeprowadzenie negocjacji ze stroną skarżącą,

4) naruszenia art. 149 ust. 1 pkt 5 i pkt 7 ustawy o świadczeniach - poprzez nieodrzucenie ofert niespełniających wymaganych warunków określonych w przepisach prawa.

Pismem z dnia 14 sierpnia 2012 r. skarżąca spółka wystąpiła do organu pierwszej instancji z wnioskiem o udostępnienie ofert innych oferentów biorących udział w spornym postępowaniu.

Po zapoznaniu się z dokumentacją postępowania, strona skarżąca wniosła uzupełnienie odwołania, w treści którego zawnioskowała o wyłączenie pracownika organu - Dyrektora [...] Oddziału Wojewódzkiego NFZ oraz o udostępnienie i dopuszczenie dowodu z ofert złożonych przez: K. i NZOZ "P." s.c., na okoliczność braku możliwości posiadania przez te podmioty statusu świadczeniodawcy, w rozumieniu art. 5 pkt 41 ustawy o świadczeniach.

Pismem z dnia 23 sierpnia 2012 r. skarżąca wnosiła o wyjaśnienia, czy w toku spornego postępowania konkursowego organ wyrażał zgodą na zmianą lekarzy wykazanych pierwotnie przez K., a jeśli tak to, kiedy i jaki był powód takiej zmiany.

Decyzją z dnia [...] października 2012 r., nr [...], Dyrektor [...] Oddziału Wojewódzkiego Narodowego Funduszu Zdrowia oddalił odwołanie skarżącej od rozstrzygnięcia postępowania konkursowego.

Pismem z dnia 22 października 2012 r. skarżąca spółka złożyła odwołanie od ww. decyzji organu pierwszej instancji.

W uzasadnieniu odwołania, podtrzymując swoje dotychczasowe zarzuty i argumenty zawarte w odwołaniu od rozstrzygnięcia postępowania konkursowego oraz w pismach uzupełniających, strona skarżąca zarzuciła spornej decyzji Dyrektora [...]OW NFZ spowodowanie uszczerbku interesu prawnego, poprzez pozbawienie strony skarżącej możliwości zawarcia umowy oraz naruszenie wskazanych w odwołaniu przepisów prawa.

W wyniku rozpatrzenia odwołania Prezes Narodowego Funduszu Zdrowia wydał decyzję nr [...]z dnia [...] lutego 2013 r., którą utrzymał w mocy w/w decyzję Dyrektora [...] Oddziału Wojewódzkiego NFZ z dnia [...] października 2012 r.

Pismem z dnia 26 marca 2013 r. skarżąca spółka, reprezentowana przez adwokata, wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na powyższą decyzję Prezesa NFZ z dnia [...] lutego 2013 r.

Wyrokiem z dnia 25 listopada 2013 r., wydanym w sprawie sygn. akt VI SA/Wa 1341/13, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uchylił zaskarżoną decyzję Prezesa NFZ, stwierdzając jednocześnie, że uchylona decyzja nie podlega wykonaniu oraz zasądzając od Prezesa NFZ na rzecz strony skarżącej zwrot kosztów postępowania sądowego.

W uzasadnieniu wyroku Sąd uznał za uzasadnione zarzuty skarżącej dotyczące:

- wadliwości prowadzenia postępowania dowodowego polegającą na braku formalnego rozpoznania zgłaszanych przez nią wniosków dowodowych, w tym wniosku o wyłączenie pracownika organu, jak również

- niepodjęcie działań zmierzających do wyjaśnienia istotnych okoliczności sprawy,

- niezgodności niektórych ofert ze stanem faktycznym w zakresie zatrudnienia lekarzy, jak również zawarcia umów na wykonywanie świadczeń objętych konkursem nie z podmiotami leczniczymi, lecz z przedsiębiorcami prowadzącymi działalność leczniczą.

Ponadto, Sąd przyznał rację stronie skarżącej, że organ, odmawiając wglądu zarówno do akt pozostałych oferentów, jak i innych dokumentów tworzonych przez Komisję konkursową w ramach spornego postępowania, naruszył art. 9 k.p.a. i 10 § 1 k.p.a., w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na rozstrzygnięcie sprawy, a także dopuścił się obrazy dyspozycji przepisu art. 74 § 2 k.p.a., albowiem nie wydał w tym zakresie stosownego postanowienia, uniemożliwiając stronie złożenia środka odwoławczego w postaci zażalenia.

W wyniku rozpatrzenia odwołania Prezes NFZ wydał w dniu [...] kwietnia 2014 r. decyzję nr [...], na mocy której uchylił w całości zaskarżoną decyzję Dyrektora [...] Oddziału Wojewódzkiego NFZ nr [...]z dnia [...] października 2012 r. oraz przekazał sprawę do ponownego rozpoznania organowi pierwszej instancji.

W uzasadnieniu decyzji Prezes NFZ wskazał, że zaskarżona decyzja została wydana z naruszeniem art. 7, art. 9, art. 10 § 1, art. 77 § 1 i art. 107 § 3 k.p.a.

Prezes NFZ zalecił jednocześnie, aby przy ponownym rozpatrzeniu sprawy Dyrektor [...] Oddziału Wojewódzkiego NFZ zebrał oraz zbadał cały materiał dowodowy w sprawie, a także szczegółowo wyjaśnił wszystkie podstawy rozstrzygnięcia postępowania konkursowego, porównując oceny ofert poszczególnych świadczeniodawców. Organ odwoławczy zalecił ponadto, aby Dyrektor Oddziału Wojewódzkiego NFZ skonfrontował powyższe oceny z samymi ofertami, a także ustosunkował się szczegółowo do zarzutów podnoszonych przez stronę skarżącą w odwołaniu. Prezes NFZ wskazał ponadto, że do akt sprawy należy także dołączyć oferty konkurencyjnych świadczeniodawców. Prezes NFZ zarzucił, że decyzja nr [...] Dyrektora [...] Oddziału Wojewódzkiego NFZ wydana została z pominięciem zasad wskazanych wprost w prawomocnym wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego z dnia 25 listopada 2013 r., sygn. akt VI SA/Wa 1341/13. Prezes NFZ podkreślił, że przy ponownym rozpatrzeniu sprawy Dyrektor [..] OW NFZ powinien przeprowadzić postępowanie odwoławcze zgodnie z wytycznymi wskazanymi we wspomnianym wyżej wyroku Sądu.

Pismem procesowym z dnia 27 maja 2014 r. skarżąca podtrzymała dotychczasowe stanowisko oraz dodatkowo wskazała na podstawy świadczące o konieczności odrzucenia ofert K. C. S.A. oraz NZOZ "P. M. M.-W., K.W. s.c. Skarżąca spółka podniosła, że we wskazanych powyżej ofertach gabinet diagnostyczno-zabiegowy został wykazany jako "w miejscu", gdy tymczasem kontrola przeprowadzona wykazała, że gabinet nie posiada zadeklarowanej dostępności. Strona zarzuciła również, że powyższe zostało wykazane niezgodnie z rzeczywistością i ww. oferty powinny być odrzucone, jako zawierające nieprawdziwe dane. Strona zarzuciła ponadto, że uzupełnione przez K. C. umowy podwykonawcze dotyczą innego podmiotu, tj. NZOZ K. P.S., tym samym K. C. nie uzupełniło braków formalnych oferty w tym zakresie. W odniesieniu do oferty Niepublicznego Zakładu Opieki Zdrowotnej "P." Sp. z o.o. skarżąca podkreśliła, że powinna ona zostać odrzucona, jako zawierająca nieprawdziwe dane, gdyż w ofercie tej podano, iż oferent dysponuje gabinetem zabiegowym, gdy tymczasem z przeprowadzonej kontroli wynika, że gabinet zabiegowy jest dostępny tylko przez 50% czasu poradni na zasadzie rotacji.

Dyrektor [...] Oddziału Wojewódzkiego NFZ pismem z dnia 31 października 2014 r. wystąpił do skarżącej o skonkretyzowanie wniosków zawartych w piśmie z dnia 23 sierpnia 2012 r., tj. wskazanie lekarzy, których wniosek dotyczy i oddziałów wojewódzkich oraz wskazanie, jakich okresów pracy w/w lekarzy w innych publicznych placówkach służby zdrowia z terenu działania innych oddziałów wojewódzkich NFZ wniosek dotyczy.

W odpowiedzi na ww. wezwanie skarżąca spółka pismem z dnia 3 listopada 2014 r. wniosła, aby [...] OW NFZ dokonał sprawdzenia, czy godziny pracy wszystkich lekarzy, w jakich zostali oni wykazani przez K. C. S.A. w złożonej ofercie w okresie od 1 września 2012 r. do dnia dzisiejszego nie pokrywają się z godzinami ich pracy na terenie innych placówek służby zdrowia posiadających zawarty z NFZ kontrakt - w ramach właściwości terytorialnej [...] OW NFZ.

W wyniku analizy zgromadzonego materiału dowodowego Dyrektor [...] Oddziału Wojewódzkiego NFZ decyzją z dnia [...] lutego 2015 r., nr [...] oddalił odwołanie od rozstrzygnięcia konkursu ofert.

W odwołaniu od powyższej decyzji Dyrektora [...] Oddziału Wojewódzkiego NFZ z dnia [...] lutego 2015 r. strona skarżąca zarzuciła:

1) naruszenie przepisu art. 149 ust. 1 pkt 2 ustawy o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych - polegające na nieodrzuceniu przez Dyrektora [...]OW NFZ oferty złożonej przez K. C. S.A. w przedmiotowym postępowaniu, podczas gdy oferta ta zawierała nieprawdziwe dane w zakresie, w jakim powyższy oferent wskazał w złożonej ofercie, iż dysponuje on gabinetem zabiegowym "w miejscu udzielania świadczeń", gdy tymczasem w wyniku kontroli przeprowadzonej przez NFZ ustalono, iż świadczeniodawca ten nie dysponuje gabinetem zabiegowym w miejscu udzielania świadczeń, czym potwierdzono nieprawdę w złożonej przez tegoż świadczeniodawcę ofercie;

2) naruszenie przepisów art. 132 ust. 2 oraz art. 151 ust. 4 ustawy o świadczeniach - poprzez dokonanie wyboru podmiotu oraz zawarcie przez Dyrektora [...] OW NFZ umowy na świadczenie usług AOS w zakresie neurologii z innymi podmiotami, aniżeli te, które zostały wybrane przez [...]OW NFZ w rozstrzygnięciu konkursu ofert przez NFZ. Powyższe dotyczy NZOZ "P." s.c. oraz K.;

3) naruszenie przepisu art. 151 ust. 4 ustawy o świadczeniach - poprzez dokonanie wyboru przez Dyrektora [...]OW NFZ w konkursie ofert dot. AOS świadczenia z zakresu neurologii przedsiębiorstw, pod którymi świadczeniodawcy wykonują działalność leczniczą (NZOZ "P." s.c. oraz K.), zamiast dokonać wyboru właściwego świadczeniodawcy.

Mając na względzie powyższe zarzuty, strona skarżąca wniosła o uchylenie w całości zaskarżonej decyzji, ponieważ na skutek wadliwej decyzji Dyrektora [...]OW NFZ uszczerbku doznał jej interes prawny, polegający na braku możliwości zawarcia przez nią z NFZ umowy na udzielanie świadczeń zdrowotnych w zakresie AOS świadczenia z zakresu neurologii na skutek naruszenia przez Dyrektora [...]OW NFZ szeregu norm regulujących postępowanie w sprawie przeprowadzenia konkursu ofert na udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej AOS w zakresie neurologii. Strona skarżąca wskazała, że na skutek braku odrzucenia oferty K. C. S.A. przez organ jej oferta nie została wybrana, pomimo, że spełniała wszystkie kryteria formalne, jak i merytoryczne.

W wyniku rozpatrzenia odwołania strony skarżącej Prezes Narodowego Funduszu Zdrowia decyzją z dnia [...] maja 2015 r., nr [...]utrzymał w mocy decyzję Dyrektora [...]OW NFZ z dnia[...]lutego 2015 r., nr [...].

W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy wskazał, że dokonując oceny oferty skarżącej spółki, działał na podstawie Zarządzenia Prezesa Narodowego Funduszu Zdrowia nr [...] z dnia [...]września 2011 r. w sprawie określenia kryteriów oceny ofert w postępowaniu w sprawie zawarcia umów o udzielenie świadczeń opieki zdrowotnej. Ponadto, organ odwoławczy przedstawił szczegółową analizę kryteriów (kompleksowości, jakości, dostępności, ceny), z której wynika, że każda z ofert mogła uzyskać w postępowaniu maksymalnie za kryteria niecenowe 75 pkt oraz maksymalnie 20 pkt za kryterium ceny, co daje łączną liczbę oceny możliwą maksymalnie do uzyskania - 95 pkt.

Prezes NFZ wskazał, że jeśli chodzi o kryterium kompleksowości, to strona skarżąca nie zapewniła wykonania badań elektrofizjologicznych w lokalizacji, za co mogła uzyskać 5 pkt. W kryterium jakości skarżąca nie zapewniła elektroencefalografu i elektromiografu w lokalizacji, w związku z powyższym oferta nie uzyskała możliwych do uzyskania w tym zakresie 15 punktów, a także nie posiadała certyfikatu Centrum Monitorowania Jakości, ważnego w dniu zawarcia umowy, nie posiadała też certyfikatu ISO w zakresie usług medycznych, ważnego w dniu zawarcia umowy, w związku z powyższym oferta nie uzyskała możliwych do uzyskania w powyższym zakresie 5 punktów. Natomiast, jeśli chodzi o kryterium dostępności, organ odwoławczy wskazał, że strona skarżąca otrzymała za harmonogram pracy powyżej 12 godzin do 24 godzin pracy w tygodniu - 1 pkt oceny, z 10 możliwych, jakie otrzymałaby udzielając odpowiedzi dotyczącej dostępności powyżej 48 godzin w tygodniu. Ponadto, organ odwoławczy zauważył, że skarżąca otrzymała 5 punktów oceny za dostęp dla osób niepełnosprawnych na 5 punktów możliwych do uzyskania w tym kryterium. Prezes NFZ podkreślił, że w kryterium ceny oferta skarżącej została oceniona przyznaniem 10 z 20 możliwych do uzyskania punktów, ponieważ zaoferowana przez skarżącą cena nie była niższa, niż cena określona w załączniku nr 2 do zarządzenia nr 54/2011/DSOZ Prezesa Narodowego Funduszu Zdrowia z dnia 30 września 2011 r. w sprawie określenia kryteriów oceny ofert w postępowaniu w sprawie zawarcia umowy o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej, jako cena oczekiwana przez Narodowy Fundusz Zdrowia, wynikająca z planu zakupu świadczeń Narodowego Funduszu Zdrowia. Prezes NFZ wskazał hipotetycznie, że dopiero obniżając zaoferowaną cenę do poziomu 8,28 zł skarżąca spółka mogła w ramach kryterium ceny uzyskać maksymalną liczbę 20 punktów, co jasno wynika z treści załącznika nr 2 do zarządzenia nr 54/2011/DSOZ Prezesa Narodowego Funduszu Zdrowia z dnia 30 września 2011 r. w sprawie określenia kryteriów oceny ofert w postępowaniu w sprawie zawarcia umowy o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej. Prezes NFZ wskazał, że oferta złożona w przedmiotowym postępowaniu konkursowym przez skarżącą spółkę uzyskała w sumie 44,333 punktu i została zaklasyfikowana jako 6 w kolejności.

Organ odwoławczy wyjaśnił, że zgodnie z art. 142 ust. 6 i ust. 7 ustawy o świadczeniach, komisja konkursowa ma obowiązek przeprowadzić negocjacje z co najmniej dwoma oferentami, o ile w konkursie bierze udział więcej niż jeden oferent. W związku z tym organ wskazał, że z 5 wybranymi oferentami zostały przeprowadzone negocjacje w celu ustalenia planowanych do udzielenia świadczeń opieki zdrowotnej i ceny za udzielane świadczenia opieki zdrowotnej. Wybrani oferenci zostali zaproszeni do negocjacji, podczas których zostały sporządzone protokoły końcowe z negocjacji. Prezes Narodowego Funduszu Zdrowia wyjaśnił, że skarżąca uzyskała 44,333 pkt i zajęła ostatnią pozycję w rankingu i z tego powodu nie została zaproszona do negocjacji. Jednocześnie organ wyjaśnił, że wybór oferentów, z którymi przeprowadzone zostały negocjacje nie odbywał się dowolnie, lecz nastąpił z poszanowaniem zasady równości oferentów. Kwalifikacja do zaproszenia na negocjacje odbyła się na podstawie liczby punktów uzyskanych przez ofertę danego świadczeniodawcy. Organ dodał także, że samo zaproszenie do negocjacji nie przesądza o wyborze oferty. Organ wskazał, że gdyby - hipotetycznie przyjmując - skarżący oferent został zaproszony do negocjacji i jego oferta zostałaby przyjęta, to mógłby uzyskać dodatkowe 10 pkt (max. liczba punktów w kryterium ceny: 20 pkt), co spowodowałoby podwyższenie całkowitej punktacji do poziomu 54,333 pkt., a w efekcie zajęcia również ostatniej pozycji w rankingu.

Prezes NFZ podkreślił, że dokonanie wyboru 3 z 6 ofert wyprzedzających w rankingu końcowym ofertę złożoną przez skarżącą wyczerpało środki finansowe przeznaczone na zakup świadczeń będących przedmiotem spornego postępowania konkursowego w stopniu uniemożliwiającym dokonanie wybory oferty skarżącej spółki.

Ponadto, Prezes NFZ wyjaśnił, że metodologia podziału środków finansowych w tym postępowaniu oparta została na jednakowym algorytmie, a wyliczone zgodnie z nim kwoty stanowiły kryterium pomocnicze przy prowadzonych negocjacjach. Organ odwoławczy wskazał jednocześnie, że kolejnym etapem wyznaczenia kwoty była analiza przeprowadzona przez komisje konkursowe, która opierała się na opisanych wcześniej wartościach oraz danych własnych NFZ, a dotyczących zawartych umów oraz ich realizacji w poprzednim okresie.

Ustosunkowując się do zarzutu strony skarżącej dotyczącego dokonania przez Dyrektora [...]OW NFZ niewłaściwego wyboru ofert w spornym konkursie, Prezes NFZ wskazał, że powyższe podmioty zostały wskazane zgodnie z wpisem do Rejestru Podmiotów Wykonujących Działalność Leczniczą na mocy decyzji Wojewody [...]. Organ odwoławczy wyjaśnił ponadto, że za świadczeniodawcę, w rozumieniu ustawy o świadczeniach, uważa się podmiot wykonujący działalność leczniczą w rozumieniu przepisów o działalności leczniczej, osobę fizyczną inną niż wymieniona w art. 5 pkt 41 lit a) ustawy o świadczeniach, która uzyskała fachowe uprawnienia do udzielania świadczeń zdrowotnych i udziela ich w ramach wykonywanej działalności gospodarczej lub podmiot realizujący czynności z zakresu zaopatrzenia w środki pomocnicze i wyroby medyczne będące przedmiotami ortopedycznymi. Prezes NFZ wskazał, że w ustawie z dnia 15 kwietnia 2011 r. o działalności leczniczej (Dz. U. Nr z 2013 r., poz. 217 ze zm.) wprowadzono definicję podmiotu wykonującego działalność leczniczą, jako podmiotu leczniczego, o którym mowa w art. 4 tej ustawy, oraz lekarza lub pielęgniarkę wykonujących zawód w ramach działalności leczniczej, jako praktykę zawodową, o której mowa w art. 5 tejże ustawy oraz definicję przedsiębiorstwa podmiotu wykonującego działalność leczniczą, jako zespołu składników majątkowych, za pomocą którego podmiot leczniczy wykonuje określony rodzaj działalności leczniczej. Organ odwoławczy wyjaśnił ponadto, że zgodnie z art. 4 ust. 1 ustawy o działalności leczniczej przedsiębiorcą jest osoba fizyczna, osoba prawna i jednostka organizacyjna niebędąca osobą prawną, której odrębna ustawa przyznaje zdolność prawną wykonująca we własnym imieniu działalność gospodarczą. Wskazując na ww. artykuł podkreślił, że zgodnie ust. 2 za przedsiębiorców uznaje się także wspólników spółki cywilnej w zakresie wykonywanej przez nich działalności gospodarczej. Wspomniał również, że zgodnie z art. 103 tej ustawy działalność leczniczą można rozpocząć po uzyskaniu wpisu do rejestru, z zastrzeżeniem art. 104 ww. ustawy.

Konkludując, organ odwoławczy stwierdził, że można rozpocząć działalność (tzn. udzielanie świadczeń zdrowotnych i promocję zdrowia zgodnie z definicją zawartą w art. 3) dopiero po uzyskaniu wpisu do rejestru. Organ uznał, że wpis ten, a ściślej - decyzja o jego dokonaniu - ma charakter konstytutywny (por. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 7 kwietnia 2004 r., sygn. akt I SA 1696/02, LEX nr 150863 oraz wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 15 marca 2006 r., sygn. akt I SA/Wa 652/05, LEX nr 202327).

Odnosząc się do zarzutu dotyczącego zawarcia umowy z błędnie określonym podmiotem, Prezes NFZ podkreślił, że Komisja konkursowa wskazała nazwę przedsiębiorstw podmiotów leczniczych celem skonkretyzowania i podania do publicznej wiadomości miejsc, w których będą udzielane świadczenia. Organ odwoławczy wyjaśnił ponadto, że podmioty lecznicze mogą prowadzić kilka przedsiębiorstw, za pomocą których dany podmiot leczniczy wykonuje określony rodzaj działalności leczniczej w różnych miejscach lokalizacyjnych udzielania świadczeń. Prezes NFZ uznał w konsekwencji, że nie zachodzi naruszenie przepisów prawa przez Komisję konkursową, które skutkowałoby nieważnością umów podpisanych z wybranymi świadczeniodawcami w tym wskazanymi w odwołaniu. Organ odwoławczy wyjaśnił także, że umowy o świadczenie usług medycznych we wskazanych zakresie zostały zawarte z podmiotami leczniczymi, tj. NZOZ "P." M.M.-W., K. W. s.c. oraz K. C.S.A.

Odnosząc się do zarzutu dotyczącego zaniechania przez organ odrzucenia ofert złożonych przez: NZOZ "P." M. M.-W., K. W. s.c. oraz K. C. S.A. w sytuacji, gdy oferty te winny zostać odrzucone z uwagi na to, że ww. ofertach gabinet diagnstyczno-zabiegowy został wskazany jako: "w miejscu", a kontrola wykazała, że w obu przypadkach gabinet nie posiada zadeklarowanej dostępności, Prezes NFZ ustosunkował się jedynie do części dotyczącej K. C. S.A.

Organ stwierdził, że w ofercie złożonej przez K. C. S.A. oferent na pytanie ankietowe Nr 1.4.1.1. - Czy oferent zapewnia gabinet diagnostyczno-zabiegowy, o którym mowa w paragrafie 2 ust. 1 pkt 7 zarządzenia w sprawie określenia warunków zawierania i realizacji umów w rodzaju ambulatoryjna opieka specjalistyczna?, udzielił odpowiedzi - Tak, zapewniam gabinet diagnostyczno-zabiegowy - w miejscu udzielania świadczeń.

Organ odwoławczy potwierdził, że kontrola przeprowadzona w K. C. S.A., w dniu 24 maja 2012 r. wykazała, że gabinet diagnostyczno-zabiegowy nie znajduje się w miejscu, lecz w lokalizacji, a zatem nie powinien on otrzymać punktów za zapewnienie gabinetu diagnostyczno-zabiegowego w miejscu, a za jego zapewnienie w lokalizacji. Organ odwoławczy przyznał, że w związku z tym za odpowiedź na pytanie ankietowe Nr 1.4.1.1. oferent powinien otrzymać 3,7500 pkt, nie zaś 5,000 pkt.

Jednocześnie Prezes NFZ wyjaśnił, że oferent K. C. S.A. w rankingu końcowym uzyskał łącznie 85,761 pkt, a powinien 84,511 pkt. Organ odwoławczy wskazał jednakże, że z liczbą punktów 84,511 oferent ten zająłby tą samą pozycję w rankingu końcowym, tj. pierwszą. Organ odwoławczy wskazał ponadto, że drugi oferent w rankingu końcowym uzyskał 75,924 pkt łącznie. Prezes NFZ wyjaśnił, że przyznanie większej liczby punktów za odpowiedź na pytanie Nr 1.4.1.1 nie wpłynęło na rozstrzygnięcie przedmiotowego postępowania konkursowego. W związku z powyższym, organ odwoławczy uznał, że wskazany przez stronę skarżącą zarzut nie zasługiwał na uwzględnienie.

Jednoczenie, Prezes NFZ podkreślił, że nie każda nieprawdziwa informacja stanowi podstawę do odrzucenia oferty. Zadaniem organu odwoławczego, pomimo braku takiego zastrzeżenia w treści przepisu, nieprawdziwość musi dotyczyć okoliczności, które wpływają w jakikolwiek sposób na wynik postępowania. Prezes NFZ wskazał, że zgodnie z zapisem § 6 ust. rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 15 grudnia 2004 r. w sprawie sposobu ogłaszania o postępowaniu w sprawie zawarcia umowy o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej przez Narodowy Fundusz Zdrowia, zapraszania do udziału w rokowaniach, składania ofert, powoływania i odwoływania komisji konkursowej oraz jej zadań (Dz. U. z 2004r., nr 273, poz. 2719), w toku postępowania komisja konkursowa może żądać od świadczeniodawcy ubiegającego się o zawarcie umowy złożenia wyjaśnień dotyczących przeprowadzanego postępowania.

Ponadto, organ odwoławczy wskazał, że zadaniem Komisji konkursowej jest wybór najkorzystniejszych ofert. Prezes NFZ po ponownym rozpoznaniu sprawy stwierdził, że oferta skarżącej była mniej korzystną w odniesieniu do ofert, ostatecznie wybranych w rozstrzygnięciu postępowania o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej w przedmiotowym zakresie.

Pismem z dnia 12 maja 2015 r. skarżąca spółka wniosła skargę na decyzję Prezesa NFZ z dnia 5 maja 2015 r.

Wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz zasądzenie kosztów postępowania, strona skarżąca zarzuciła:

1) naruszenie art. 149 ust. 1 pkt 2 ustawy o świadczeniach - polegające na zaakceptowaniu przez Prezesa NFZ braku odrzucenia przez Dyrektora [...]OW NFZ oferty złożonej przez K. C. S.A. w przedmiotowym postępowaniu, podczas gdy oferta ta zawierała nieprawdziwe dane w zakresie, w jakim powyższy oferent wskazał w złożonej ofercie, iż dysponuje on gabinetem zabiegowym "w miejscu udzielania świadczeń", gdy tymczasem w wyniku kontroli dokonanej przez NFZ ustalono, iż świadczeniodawca ten nie dysponuje gabinetem zabiegowym w miejscu udzielania świadczeń, czym potwierdzono nieprawdę w złożonej przez tegoż świadczeniodawcę ofercie;

2) naruszenie art. 149 ust. 3 ustawy o świadczeniach - polegające na zaakceptowaniu przez Prezesa NFZ braku odrzucenia przez Dyrektora DOW NFZ oferty złożonej przez K. C. S.A. w przedmiotowym postępowaniu, podczas gdy K. C. S.A. nie przedłożył właściwej umowy w zakresie badań laboratoryjnych, zaś ta, która została przedłożona była zawarta pomiędzy D. sp. z o.o. oraz NZOZ K., nie zaś z K. C. S.A.;

3) naruszenie art. 132 ust. 2 oraz art. 151 ust. 4 ustawy o świadczeniach - poprzez zaakceptowanie przez Prezesa NFZ stanowiska Dyrektora [...] OW NFZ i dokonanie wyboru przez Dyrektora [...]OW NFZ w konkursie ofert AOS w zakresie neurologii i zawarcie umów z innymi podmiotami, aniżeli te, które zostały wybrane przez [...]OW NFZ w rozstrzygnięciu konkursu ofert przez NFZ; powyższe dotyczy NZOZ "P." s.c. oraz K.;

4) naruszenie art. 151 ust. 4 ustawy o świadczeniach - poprzez zaakceptowanie przez Prezesa NFZ stanowiska Dyrektora [...]OW NFZ i dokonanie wyboru przez Dyrektora [...]OW NFZ w konkursie ofert AOS świadczenia z zakresu neurologii – przedsiębiorstw, pod którą świadczeniodawcy wykonują działalność leczniczą (NZOZ "P." s.c. oraz K.), zamiast dokonać wyboru właściwego świadczeniodawcy.

W uzasadnieniu strona skarżąca zarzuciła, że na skutek wydania zaskarżonej decyzji Prezesa NFZ uszczerbku doznał jej interes prawny, polegający na braku możliwości zawarcia przez skarżącą umowy na udzielanie świadczeń zdrowotnych w zakresie AOS świadczenia z zakresu neurologii. Strona zarzuciła, że organ odwoławczy dopuścił się naruszenia szeregu norm regulujących postępowanie w sprawie przeprowadzenia konkursu ofert na udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej AOS w zakresie neurologii.

Skarżąca spółka uznała, że skoro K. C. S.A. podało w złożonej ofercie nieprawdziwe dane dotyczące dysponowania gabinetem diagostyczno-zabiegowym, to z mocy powyższego przepisu oferta K. C. S.A. winna zostać bezwzględnie odrzucona. Zdaniem skarżącej spółki, przepis art. 149 ust. 1 pkt 2 ustawy o świadczeniach mówi w takim przypadku jednoznacznie, że odrzuca się ofertę zawierającą nieprawdziwe informacje. W ocenie strony skarżącej, samo odrzucenie oferty winno mieć charakter czysto instrumentalny, niejako automatyczny, bez potrzeby głębszej analizy co do ewentualnego rankingu punktowego oferenta podającego nieprawdziwe dane w złożonej ofercie. Podanie nieprawdy w ofercie przez K. C. S.A. jest tym bardziej doniosłe prawnie, albowiem oddziaływało wprost na ilość uzyskanych przez tego oferenta punktów (różnica 1,25 pkt). W ocenie skarżącej spółki, podanie nieprawdziwych informacji dotyczącej dysponowania gabinetem zabiegowym "w miejscu" nie może zostać zakwalifikowane jako brak formalny oferty, zatem podana nieprawdziwa informacja nie może zostać usunięta poprzez zastosowanie art. 149 § 3 ustawy o świadczeniach. Zdaniem strony skarżącej, podanie nieprawdy w złożonej ofercie powoduje, iż oferta ta winna zostać bezwzględnie odrzucona w trybie art. 149 § 1 pkt 2 ustawy o świadczeniach. Skarżąca spółka powołała się za doktrynę, gdzie podkreślono, iż "nie każda nieprawdziwa informacja stanowi podstawę do odrzucenia oferty. Pomimo braku takiego zastrzeżenia w treści przepisu, nieprawdziwość musi dotyczyć okoliczności, które wpływają w jakikolwiek sposób na wynik postępowania. Okolicznościami takimi będą np. nieprawdziwe informacje dotyczące posiadanego potencjału kadrowego czy sprzętowego. Obowiązek odrzucenia oferty na tej podstawie może się zaktualizować na każdym etapie postępowania" (vide: G. Machula, A. Pietraszewska-Macheta, Komentarz do art. 149 ustawy o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych). Strona skarżąca powołała się również na wyrok WSA w Warszawie z dnia 4 grudnia 2006 r., sygn. akt VII SA/Wa 1550/06, z którego wynika, że podania nieprawdziwych informacji w ofercie konkursowej nie można zakwalifikować jako uchybień, o których mowa w art. 149 ust. 3 ustawy o świadczeniach. Zdaniem skarżącej spółki, organy obu instancji procedując w przedmiotowej sprawie, naruszyły rażąco normę wyrażoną w przepisie art. 149 ust. 3 ustawy o świadczeniach, albowiem nie odrzuciły oferty złożonej przez K. C. S.A. w przedmiotowym postępowaniu, podczas gdy K. C. S.A. pomimo wzywania do uzupełnienia braków formalnych złożonej oferty - nie przedłożył właściwej umowy w zakresie badań laboratoryjnych, zaś ta, która została przedłożona była zawarta pomiędzy D. sp. z o.o. oraz NZOZ K., nie zaś z K. C. S.A. Zatem, jak wskazała strona skarżąca, skoro K. C. S.A. nie przedłożył właściwego aneksu do umowy pierwotnie zawartej pomiędzy NZOZ K. a D. sp. z o.o., uznać należy, iż umowa ta nie została zawarta przez tegoż oferenta (K. C. S.A.), a więc oferta ta, jako zawierająca nieusunięte braki formalne, winna ulec odrzuceniu.

Ponadto, skarżąca spółka zauważyła, że zgodnie z art. 132 ust. 2 ustawy o świadczeniach, umowa o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej może być zawarta wyłącznie ze świadczeniodawcą, który został wybrany do udzielania świadczeń opieki zdrowotnej na zasadach określonych w niniejszym dziale. Strona podkreśliła, że świadczeniodawcą nie jest nazwa przedsiębiorstwa, pod którą podmiot leczniczy udziela świadczeń leczniczych, lecz świadczeniodawcą jest sam podmiot leczniczy. Tym samym, strona skarżąca uznała, że rozstrzygnięcie spornego konkursu ofert poprzez dokonanie wyboru nazwy przedsiębiorstwa, pod którą podmiot leczniczy prowadzi działalność leczniczą, zamiast dokonania wyboru podmiotu leczniczego wraz ze wskazaniem nazwy przedsiębiorstwa, pod którą podmiot leczniczy wykonuje działalność leczniczą jest rażącym naruszeniem prawa. Tym samym, zdaniem skarżącej spółki, rażącym naruszeniem prawa jest zawarcie przez NFZ umów z podmiotami innymi, niż wybrane w rozstrzygnięciu konkursu ofert. Konkludując, strona skarżąca stwierdziła, że [...]OW NFZ wybrał podmioty, które nie mogą być świadczeniodawcami w rozumieniu ww. ustawy, a tym samym NFZ nie może z nimi zawrzeć skutecznej umowy w zakresie świadczeń objętych spornym konkursem.

Skarżąca wskazała ponadto, że NZOZ "P." s.c. również nie może być świadczeniodawcą, w rozumieniu ustawy o świadczeniach oraz podmiotem leczniczym, w rozumieniu ustawy o działalności leczniczej. Strona skarżąca podkreśliła, że spółki cywilne nie posiadają osobowości prawnej, a więc nie mogą być podmiotem praw i obowiązków, a także nie mogą być stroną umowy o świadczenie usług medycznych realizowanych przez NFZ. Skarżąca wskazała ponadto, że zgodnie z art. 4 ust. 2 ustawy o swobodzie działalności gospodarczej, za przedsiębiorców uznaje się także wspólników spółki cywilnej w zakresie wykonywanej przez nich działalności gospodarczej. Zatem, w spółce cywilnej podmiotami praw i obowiązków są jej wspólnicy, a nie zaś sama spółka. Zdaniem strony skarżącej, skoro komisja konkursowa NFZ wybrała oferty złożone przez spółki cywilne, a nie zaś wspólników spółki cywilnej, tym samym organy naruszyły powszechnie obowiązujące normy prawne. W ocenie skarżącej spółki, w tak określonej przez komisję konkursowa NFZ formie organizacyjnoprawnej podmioty te nie mogą być podmiotem umowy zawartej przez NFZ. Strona stwierdziła, że oczywiste jest, że NFZ nie może zawrzeć ważnej umowy z inaczej określonym co do formy organizacyjnoprawnej podmiotem biorącym udział w konkursie ofert, aniżeli zostało to wskazane przez NFZ w ogłoszeniu z dnia 10 lipca 2012 r. o rozstrzygnięciu konkursu ofert. Skarżąca wskazała, że Dyrektor OW NFZ może skutecznie zawrzeć umowę jedynie z podmiotem, który został wybrany w rozstrzygnięciu, o którym mowa w art. 151 powołanej na wstępie ustawy.

W konsekwencji, strona skarżąca uznała, że na skutek popełnionych przez organy obu instancji oraz wcześniej przez Komisję konkursową uchybień w toku spornego postępowania konkursowego, uszczerbku doznał interes prawny skarżącej spółki, albowiem została ona pozbawiona możliwości zawarcia umowy w trybie ustawy o świadczeniach w zakresie objętym przedmiotem spornego konkursu.

W odpowiedzi na skargę Prezes NFZ, wniósł o jej oddalenie, podtrzymując swoje dotychczasowe stanowisko wyrażone w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje.

Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jednolity Dz. U. z 2014 r. poz. 1647 ze zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej.

W świetle powołanych przepisów cyt. ustawy, Wojewódzki Sąd Administracyjny w zakresie swojej właściwości ocenia zaskarżoną decyzję administracyjną z punktu widzenia jej zgodności z prawem materialnym i przepisami postępowania administracyjnego, według stanu faktycznego i prawnego obowiązującego w dacie wydania tej decyzji.

Ponadto, co wymaga podkreślenia, Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (vide: art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm., dalej także: "p.p.s.a.").

W ocenie Sądu, analizując pod tym kątem skargę [...] "Z." Sp. z o.o. z siedzibą w [...] - należy przyjąć, że zasługuje ona na uwzględnienie, lecz z przyczyn innych, niż wskazane w treści skargi.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie stwierdził bowiem, że zarówno zaskarżona decyzja Prezesa NFZ z dnia [...] maja 2015 r., nr [...], jak i utrzymana nią w mocy decyzja Dyrektora [...] Oddziału Wojewódzkiego NFZ z dnia [...] lutego 2015 r., nr [...] - naruszają przepisy prawa.

Otóż, należy - zdaniem Sądu - uznać, iż wydając obie sporne decyzje organy dopuściły się - mającego istotny wpływ na wynik sprawy - naruszenia przepisu art. 154 ust. 7 ustawy z dnia 27 sierpnia 2004 r. o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych.

Stosownie do treści art. 152 ust. 1 ustawy o świadczeniach, świadczeniodawcom, których interes prawny doznał uszczerbku w wyniku naruszenia przez Fundusz zasad przeprowadzania postępowania w sprawie zawarcia umowy o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej, przysługują środki odwoławcze i skarga na zasadach określonych w art. 153 i art. 154 cyt. ustawy.

Przepis art. 154 ust. 1 zdanie pierwsze ustawy o świadczeniach stanowi, że świadczeniodawca biorący udział w postępowaniu może wnieść do dyrektora oddziału wojewódzkiego Funduszu, w terminie 7 dni od dnia ogłoszenia o rozstrzygnięciu postępowania, odwołanie dotyczące rozstrzygnięcia postępowania. Po rozpatrzeniu odwołania dyrektor oddziału wojewódzkiego Funduszu wydaje decyzję administracyjną uwzględniającą lub oddalającą odwołanie (art. 154 ust. 3 zd. pierwsze). Z kolei, od decyzji dyrektora oddziału wojewódzkiego Funduszu przysługuje odwołanie do Prezesa Funduszu, które świadczeniodawca wnosi za pośrednictwem organu pierwszej instancji w terminie 7 dni od dnia otrzymania decyzji (art. 154 ust. 4 i ust. 5 ustawy o świadczeniach).

W myśl przepisów art. 154 ust. 6 i ust. 7 cyt. ustawy, Prezes Funduszu rozpatruje to odwołanie i w przypadku jego uwzględnienia, przeprowadza się ponownie postępowanie w sprawie zawarcia umowy o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej, do którego stosuje się odpowiednio art. 144 pkt 1 oraz art. 145 ustawy.

Przenosząc te uwagi na grunt rozpoznawanej sprawy, należy wskazać, że Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 25 listopada 2013 r., wydanym w sprawie sygn. akt VI SA/Wa 1341/13 uchylił decyzję Prezesa NFZ z dnia 19 lutego 2013 r., nr 2013/121/DSOZ.

Następnie, w związku z powyższym wyrokiem WSA w Warszawie, sprawa trafiła ponownie do rozpoznania przez Prezesa NFZ, który rozstrzygając odwołanie strony skarżącej od decyzji Dyrektora [...]OW NFZ nr [...] z dnia [...] października 2012 r., wydał w dniu [...] kwietnia 2014 r. decyzję nr [...], na podstawie której - powołując się m.in. na przepis art. 138 § 2 k.p.a. - uchylił w/w decyzję Dyrektora [...]OW NFZ nr [...] z dnia [...] października 2012 r. w całości oraz przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji.

Po przeprowadzeniu ponownej analizy akt sprawy, Dyrektor [...]OW NFZ w dniu [...] lutego 2015 r. wydał decyzję nr [...], na podstawie której oddalił odwołanie skarżącej w całości.

W tej sytuacji, uznać należy, że w związku z brzmieniem przepisu art. 154 ust. 7 ustawy o świadczeniach powyższe rozstrzygnięcie organu odwoławczego z dnia [...] kwietnia 2014 r., nr [...], powinno doprowadzić do ponownego przeprowadzenia postępowania konkursowego, a nie wydania ponownej decyzji przez organ pierwszej instancji.

Takie stanowisko zajął Naczelny Sąd Administracyjny w kilku swoich orzeczeniach, między innymi w wyroku z dnia 11 lipca 2012 r., sygn. akt II GSK 121/12, czy też ostatnio w wyroku z dnia 25 lutego 2015 r., sygn. akt II GSK 2167/13.

NSA wyraził w powyższych wyrokach pogląd, który skład orzekający w niniejszej sprawie podziela, że z treści art. 154 ust. 7 ustawy o świadczeniach wynika, że uwzględnienie dowołania przez organ administracyjny drugiej instancji przybiera wyłącznie postać rozstrzygnięcia kasacyjnego i łączy się z obowiązkiem ponownego przeprowadzenia postępowania w sprawie zawarcia umowy o udzielanie świadczeń.

Taki sposób procedowania niewątpliwie stanowi odstępstwo od zasad orzekania w postępowaniu drugoinstancyjnym określonych w art. 138 § 1 pkt 2 k.p.a.

Omawiane kontrolne dwuinstancyjne postępowanie administracyjne pozostaje w funkcjonalnym związku z postępowaniem w sprawie zawarcia umowy o udzielenie świadczeń opieki zdrowotnej, które, co oczywiste, nie ma cech postępowania administracyjnego.

Przepis art. 154 ust. 7 ustawy o świadczeniach jednoznacznie stanowi, że w przypadku uwzględnienia odwołania, o którym mowa w ust. 4, czyli odwołania od decyzji dyrektora oddziału wojewódzkiego Funduszu do Prezesa NFZ, które wnosi się za pośrednictwem dyrektora właściwego oddziału wojewódzkiego Funduszu - przeprowadza się ponowne postępowanie w sprawie zawarcia umowy o świadczenie opieki zdrowotnej. Podobnie stwierdził NSA w wyroku z dnia 6 marca 2013 r., sygn. akt II GSK 1163/12 w odniesieniu do stosowania przepisu art. 154 ust. 7 ustawy o świadczeniach.

Dlatego też organ odwoławczy powinien działać przede wszystkim na podstawie art. 154 ust. 7 ustawy o świadczeniach, a więc po uchyleniu decyzji Dyrektora Oddziału Wojewódzkiego NFZ należało przejść do przeprowadzenia postępowania o zawarcie umowy o świadczenie zdrowotne, a nie wydawać ponowną decyzję przez organ pierwszej instancji.

Nie ulega wątpliwości, że zastosowanie przepisu art. 154 ust. 7 cyt. ustawy prowadzi do pominięcia przepisów art. 138 Kodeksu postępowania administracyjnego, a w szczególności art. 138 § 2 k.p.a., gdyż przepis art. 154 ust. 7 ustawy o świadczeniach jest szczególną regulacją procedury odwoławczej, która przewiduje tylko jeden skutek uchylenia decyzji organu pierwszej instancji (kasacyjny) przez organ odwoławczy, a mianowicie obowiązek ponownego przeprowadzenia postępowania w sprawie zawarcia umowy o udzielenie świadczeń opieki zdrowotnej, a wyłącza ponowne rozpatrywanie odwołania od rozstrzygnięcia komisji konkursowej przez organ pierwszej instancji i wydawanie ponownej decyzji w sprawie tego odwołania (w tym przypadku ponowne jego oddalenie).

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie stoi na stanowisku, że uwzględnienie odwołania przez Prezesa Funduszu uruchamia procedurę rokowań wyłącznie wobec świadczeniodawcy, którego odwołanie zostało uwzględnione. Przyjęcie odmiennego poglądu, a mianowicie, że całe prowadzone postępowanie upada i wszyscy oferenci, którzy brali w nim udział powinni przystąpić do nowego postępowania, prowadziłoby bowiem do wniosków zmierzających do zablokowania realizacji dyspozycji przepisu art. 144 pkt 1 omawianej ustawy, co w konsekwencji mogłoby w wielu przypadkach utrudnić realizację świadczeń zdrowotnych z ewidentną szkodą dla pacjentów. Obecnie rozpatrywanie przez Prezesa NFZ odwołania nie wstrzymuje zawarcia umowy (zawarcie umowy jest wstrzymane tylko do czasu rozpatrzenia odwołania przez dyrektora wojewódzkiego NFZ), a zatem po rozpatrzeniu odwołania, umowy z pozostałymi oferentami, którzy brali udział w tym postępowaniu, będą już z reguły zawarte, wobec czego prowadzenie postępowania z udziałem tych oferentów byłoby bezprzedmiotowe. Z drugiej strony, jeżeli uznać, że takie postępowanie należy potraktować jako postępowanie unieważnione w całości, umowy zawarte z tymi oferentami byłyby z mocy postanowień art. 155 ust. 2 ustawy o świadczeniach nieważne, co przeczy racjonalnemu działaniu ustawodawcy przy konstruowaniu tych przepisów.

Biorąc powyższe pod uwagę, należy - zdaniem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie - stwierdzić, że w rozpatrywanej sprawie w sposób istotny naruszono art. 154 ust. 7 ustawy o świadczeniach, co w konsekwencji musiało prowadzić do uchylenia przez Sąd zarówno zaskarżonej decyzji Prezesa NFZ, jak również utrzymanej nią w mocy decyzji organu pierwszej instancji, na podstawie art. 145 § 1 pkt. 1 lit. c p.p.s.a.

Sąd, orzekając o zwrocie kosztów postępowania, wydał swoje rozstrzygnięcie na podstawie przepisów art. 200 p.p.s.a. i art. 205 § 2 p.p.s.a. w zw. z art. 209 p.p.s.a.