Wyrok WSA w Łodzi, sygn. akt I SA/Łd 153/17
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi
Data orzeczenia: 2017-05-11 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6115 Podatki od nieruchomości
Hasła tematyczne: Podatkowe postępowanie
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 78 par. 1
journal: Dz.U. 2012 poz 749
law: Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa - tekst jednolity.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział I w składzie następującym: Przewodnicząca Sędzia WSA Joanna Grzegorczyk – Drozda Sędziowie Sędzia NSA Bogusław Klimowicz Sędzia WSA Bożena Kasprzak (spr.) Protokolant Sekretarz sądowy Przemysław Cieślarek po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 11 maja 2017 r. sprawy ze skargi A S.A. z siedzibą w W. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie odmowy zwrotu oprocentowania nadpłaty podatku od nieruchomości za 2007 rok. . oddala skargę.


UZASADNIENIE

I SA/Łd 153/17

UZASADNIENIE

Zaskarżoną decyzją z dnia [...] roku Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł. utrzymało w mocy decyzję Prezydenta Miasta Ł. z dnia [...] odmawiającą A S.A. z siedzibą w W. (poprzednio B S.A.) zwrotu oprocentowania od nadpłaty z tytułu podatku od nieruchomości za 2007 rok w części od dnia dokonania zajęcia rachunku bankowego do dnia uchylenia decyzji określającej wysokość zobowiązania podatkowego w podatku od nieruchomości za 2007 rok.

W uzasadnieniu powyższej decyzji przedstawiono następujący stan faktyczny.

W dniu 15 stycznia 2007 roku Spółka złożyła deklarację na podatek od nieruchomości za 2007 rok, wykazując do opodatkowania budowle o wartości 168.099.494,00 zł. Z analizy ostatniej deklaracji, w której Spółka wykazała budowle o wartości 225.404.745,00 zł oraz powyższej deklaracji za 2007 rok wynikało, iż Spółka w 2007 roku zmniejszyła podstawę opodatkowania w stosunku do grudnia 2006 roku w zakresie wartości budowli związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej o 57.305.251,00 zł. Składając pierwotną deklarację na podatek od nieruchomości na 2007 rok, Spółka nie złożyła jednak żadnych wyjaśnień odnośnie zmniejszenia wartości budowli w stosunku do 2006 roku. Kwota podatku od nieruchomości za 2007 rok wynosiła 4.494.695,00 zł.

Decyzją z dnia [...] Prezydent Miasta Ł. określił B. (obecnie A S.A.) w W. wysokość zobowiązania podatkowego z tytułu podatku od nieruchomości za 2007 rok w wysokości 5.655.348,00 zł.

Postanowieniem z dnia [...] roku organ podatkowy pierwszej instancji nadał decyzji Prezydenta Miasta Ł. z dnia [...] roku rygor natychmiastowej wykonalności.

W dniu 28 grudnia 2012 roku Prezydent Miasta Ł. wszczął na podstawie wystawionych tytułów wykonawczych egzekucję administracyjną, w wyniku której na skutek zajęcia rachunku bankowego zaległości z tytułu podatku od nieruchomości za 2007 rok w kwocie 1.146.105,00 zł zostały ściągnięte wraz z należnymi odsetkami za zwłokę.

Pismem z dnia 3 stycznia 2013 roku Spółka złożyła odwołanie od decyzji Prezydenta Miasta Ł. z dnia [...].

Kolegium decyzją z dnia [...] uchyliło zaskarżoną decyzję i przekazało sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi pierwszej instancji.

Z dniem 31 grudnia 2013 roku na podstawie art. 492 § 1 pkt 1 Kodeksu spółek handlowych nastąpiło połączenie spółki C Sp. z o.o. z siedzibą w W. (spółka przejmowana) ze spółką B S.A. (spółka przejmująca). Jednocześnie spółka przejmująca zmieniła nazwę na A S.A.

Decyzją dnia [...] Prezydent Miasta Ł. umorzył wszczęte postępowanie w sprawie określenia A S.A. (wcześniej B S.A.) w W. wysokości zobowiązania podatkowego z tytułu podatku od nieruchomości za 2007 rok z tego powodu, że zobowiązanie w podatku od nieruchomości za 2007 rok uległo przedawnieniu w dniu 31 grudnia 2012 roku. Decyzja została doręczona pełnomocnikowi Spółki w dniu [...].

Wcześniej, w dniu 30 stycznia 2014 roku, A S.A. zwróciła się do organu podatkowego pierwszej instancji z wnioskiem o zaliczenie części nadpłaty z tytułu podatku od nieruchomości za 2007 rok na poczet raty podatku od nieruchomości za styczeń 2014 rok w kwocie 142.971,00 zł, a w zakresie pozostałej kwoty nadpłaty wniosła o jej zwrot na rachunek bankowy Spółki.

Prezydent Miasta Ł. postanowieniem z dnia [...] z kwoty nadpłaty 1.942.559,05 zł zaliczył na poczet zobowiązania podatkowego za styczeń 2014 roku kwotę 142.971,00 zł i jednocześnie pozostałą kwotę 1.799.588.05 zł w dniu 3 lutego 2014 roku zwrócił na rachunek podatkowy Spółki.

W dniu 21 lutego 2014 roku A S.A. złożyła zażalenie na to postanowienie do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł., które postanowieniem nr [...] z dnia [...] utrzymało w mocy zaskarżone postanowienie organu podatkowego pierwszej instancji.

Na to postanowienie Kolegium Spółka złożyła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi. Prawomocnym wyrokiem z dnia 11 września 2014 roku o sygn. akt l SA/Łd 758/14 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi oddalił skargę A S.A.

W dniu 10 lutego 2014 roku do organu podatkowego pierwszej instancji wpłynął wniosek A S.A. o zwrot odsetek od nadpłaconego podatku od nieruchomości za 2007 rok od dnia zajęcia rachunku bankowego w postępowaniu egzekucyjnym. Jednocześnie w dniu 18 lutego 2014 roku organ podatkowy pierwszej instancji zwrócił na rachunek bankowy Spółki oprocentowanie od nadpłaty w kwocie 87.512,00 zł, wyliczone zgodnie z art. 78 § 3 pkt 2 Ordynacji podatkowej od dnia wydania przez organ odwoławczy decyzji uchylającej do dnia dokonania zwrotu.

Decyzją z dnia [...] Prezydent Miasta Ł. odmówił Spółce zwrotu oprocentowania od nadpłaty z tytułu podatku od nieruchomości za 2007 rok w części od dnia dokonania zajęcia rachunku bankowego do dnia uchylenia decyzji określającej wysokość zobowiązania podatkowego z tytułu podatku od nieruchomości za 2007 rok. Spółka wniosła odwołanie od tej decyzji.

Decyzją z dnia [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł. uchyliło zaskarżoną decyzję w całości i przekazało sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi pierwszej instancji. W decyzji wskazano, iż w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji nie został odpowiednio ustalony stan faktyczny pozwalający na ocenę zasadności odmowy Spółce zwrotu oprocentowania od nadpłaty z tytułu podatku od nieruchomości za 2007 rok, w części od dnia dokonania zajęcia rachunku bankowego do dnia uchylenia decyzji. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł. wskazało na potrzebę wyjaśnienia rozbieżności pomiędzy podawaną przez Spółkę kwotą nadpłaty, to jest 2.057.524,12 zł, a kwotą nadpłaty 1.942.559,05 zł wykazaną przez organ podatkowy pierwszej instancji oraz potrzebę wyjaśnienia, czy do uchylenia decyzji z dnia [...] określającej wysokość zobowiązania podatkowego z tytułu podatku od nieruchomości za 2007 rok przyczynił się wyłącznie organ podatkowy, czy też do uchylenia tej decyzji przyczynił się sam podatnik.

Decyzją z dnia [...] Prezydent Miasta Ł. odmówił A S.A. w W. zwrotu oprocentowania od nadpłaty z tytułu podatku od nieruchomości za 2007 rok w części od dnia dokonania zajęcia rachunku bankowego do dnia uchylenia decyzji określającej wysokość zobowiązania podatkowego w podatku od nieruchomości za 2007 rok.

W uzasadnieniu powyższej decyzji organ I instancji wskazał, że kwota nadpłaty w podatku od nieruchomości za 2007 rok wynosi 1.942.559,00 zł (w tym należność główna w kwocie 1.146.105,00 zł i odsetki w kwocie 796.454,05zł). Zgodnie z wnioskiem Spółki z dnia 30 stycznia 2014 roku i obowiązującymi przepisami prawa organ podatkowy pierwszej instancji zaliczył część nadpłaty, to jest 142.971,00 zł, na poczet podatku od nieruchomości za styczeń 2014 roku, a kwotę 1.799.588,05 zł (obejmującą należność główną i odsetki) zwrócił w dniu 3 lutego 2014 roku na rachunek bankowy Spółki, a zatem kwota nadpłaty została rozliczona w pełnej wysokości. Natomiast organ egzekucyjny zwrócił w dniu 20 września 2013 roku koszty egzekucyjne w kwocie 116.464,20 zł. A zatem łączna suma kwot zwróconych i zaliczonych na poczet podatku od nieruchomości wynosi 2.059.023,25 zł. Dodatkowo organ podatkowy pierwszej instancji zwrócił Spółce w dniu 18 lutego 2014 roku oprocentowanie od nadpłaty w kwocie 87.512,00 zł.

Wobec powyższego stwierdzono, że kwota zajęcia wskazana przez Spółkę we wniosku z dnia 10 lutego 2014 roku o zwrot odsetek od nadpłaconego podatku z tytułu podatku od nieruchomości za 2007 rok, to jest 2.057.524,12 zł, nie znajduje potwierdzenia w przedstawionym stanie faktycznym. Łączna kwota zwrócona na rachunek podatnika wynosi 2.059.023,25 zł, co wynika również z podsumowania kwot wskazanych w samym wniosku Spółki, a zatem jest wyższa od kwoty wnioskowanej. Organ podatkowy pierwszej instancji uwzględnił również dyspozycję art. 76 § 1 Ordynacji podatkowej, dokonując zwrotu oprocentowania w kwocie 87.512,00 zł od kwoty zajętej w wyniku prowadzonej egzekucji.

Organ podatkowy podniósł, iż nie przyczynił się do powstania przesłanki do uchylenia decyzji określającej Spółce wysokość zobowiązania podatkowego z tytułu podatku od nieruchomości za 2007 rok. Odnosząc się do zarzutu pełnomocnika Spółki w tym zakresie podkreślił, że w toku prowadzonego postępowania organ podatkowy podjął wszelkie działania mające na celu ustalenie, jakie budowle i o jakiej wartości nie zostały uwzględnione przez Spółkę w deklaracji na podatek od nieruchomości na 2007 rok w stosunku do 2006 roku.

Wskazując na opisane okoliczności, dotyczące podejmowanych przez organ działań oraz odpowiedzi Spółki, podkreślono, że organ podatkowy nie ponosi winy za wadliwość uchylonej decyzji. W rozpoznawanej sprawie nie ma wątpliwości co do tego, że pomimo licznych wezwań organu podatkowego z prośbą o złożenie wyjaśnień niezbędnych do ustalenia stanu faktycznego oraz pomimo przeprowadzonych oględzin, w całym postępowaniu zakończonym wydaniem decyzji wymiarowej Spółka nie przedstawiła wystarczających wyjaśnień niezbędnych do ustalenia prawidłowej podstawy opodatkowania, zaś dowód w postaci opinii biegłego został ujawniony dopiero w postępowaniu odwoławczym.

Zatem stanowisko podatnika dotyczące zwrotu odsetek od kwoty nadpłaty naliczanych za okres od dnia zajęcia rachunku bankowego w postępowaniu egzekucyjnym nie znajduje uzasadnienia, w opinii organu I instancji, bowiem wina uchylenia decyzji leży po stronie samego podatnika. Wobec tego organ podatkowy odmówił podatnikowi zwrotu odsetek w tej części stojąc na stanowisku, że mu one nie przysługują.

Od powyższej decyzji Spółka wniosła odwołanie.

Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł. zważyło, że spór w niniejszej sprawie, sprowadza się do tego, że Spółka uważa, iż wypłacone jej oprocentowanie powinno być wyższe (tzn. także za okres od dnia dokonania zajęcia rachunku bankowego do dnia uchylenia decyzji określającej wysokość zobowiązania podatkowego w podatku od nieruchomości za 2007 rok), a organ pierwszej instancji uważa, iż wypłacił oprocentowanie nadpłaty we właściwej wysokości (tzn. za właściwy okres).

Odnosząc się do tego Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł. wskazało na obowiązujące w tym zakresie przepisy prawa, w brzmieniu obowiązującym w momencie złożenia wniosku, tj. w dniu 10 lutego 2014 roku (do dnia 31 grudnia 2015 roku), tj. na art. 72 § 1, art. 77 § 1, art. 77 § 3 i art. 78 § 3 pkt 1-2 Ordynacji podatkowej.

Oceniając zebrany w sprawie przez organ pierwszej instancji materiał dowodowy Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł. doszło do wniosku, że postępowanie dowodowe organu pierwszoinstancyjnego zostało przeprowadzone w stopniu wystarczającym do rozstrzygnięcia sprawy i znalazło odzwierciedlenie w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.

W pierwszej kolejności zauważono, że organ pierwszej instancji wyjaśnił rozbieżności pomiędzy podawaną przez Spółkę kwotą nadpłaty, to jest 2.057.524,12 zł, a kwotą nadpłaty 1.942.559,05 zł podawaną wcześniej przez organ podatkowy. Wskazana kwota 2.057.524,12 zł to jest kwota zajęcia, wykazana na dzień wydania zawiadomienia o zajęciu (z odsetkami naliczonymi na dzień wydania postanowienia) przez organ egzekucyjny. Z kolei, w związku z realizowanym zajęciem egzekucyjnym na poczet dochodzonych od Spółki należności Bank A S.A. przekazał na rachunek organu egzekucyjnego ogółem kwotę 2.059.023,25 zł, z czego koszty egzekucyjne powstałe w postępowaniu egzekucyjnym stanowiły kwotę 116.464,20 zł; należność główna podatku od nieruchomości za 2007 rok stanowiła kwotę 1.146.105,00 zł i odsetki stanowiły kwotę 796.454,05 zł. W rezultacie organ egzekucyjny przekazał na rachunek Wydziału Finansowego Urzędu Miasta Ł. tytułem podatku od nieruchomości za 2007 rok łącznie kwotę 1.942.559,05 zł, tj. kwotę podawaną wcześniej przez organ podatkowy (na którą składa się należność główna w kwocie 1.146.105,00 zł oraz odsetki w kwocie 796.454,05zł).

Następnie podkreślono, że już wskutek uchylenia decyzji Prezydenta Miasta L. z dnia [...] określającej Spółce wysokość zobowiązania podatkowego z tytułu podatku od nieruchomości za 2007 rok - powstała nadpłata w podatku od nieruchomości za 2007 rok.

W ocenie organu II instancji należy zatem ocenić, czy do uchylenia decyzji Prezydenta Miasta Ł. z dnia [...] określającej wysokość zobowiązania podatkowego z tytułu podatku od nieruchomości za 2007 rok przyczynił się wyłącznie organ podatkowy, czy też do uchylenia tej decyzji przyczynił się sam podatnik.

Zdaniem SKO w Ł., opisane okoliczności zaistniałe w toku postępowania wymiarowego wskazują, iż organ podatkowy pierwszej instancji nie przyczynił się głównie do powstania przesłanki uchylenia decyzji określającej wysokość zobowiązania podatkowego w podatku od nieruchomości za 2007 rok. Przede wszystkim to Spółka (przedsiębiorca) jako profesjonalista i podmiot prowadzący pełną (szczegółową) rachunkowość musiała wiedzieć, o które budowle i o jakiej wartości pomniejszyła wartość budowli zadeklarowanych do podatku od nieruchomości w 2007 roku (w swojej deklaracji tzw. samo-wymiarowej) w stosunku do 2006 roku, a więc przedłużanie przez Spółkę postępowania w sprawie określenia prawidłowej wysokości zobowiązania podatkowego (biorąc pod uwagę treść pism z dnia 23 sierpnia 2012 roku, z dnia 10 i 12 września 2012 roku, z dnia 5 października 2012 roku i z dnia 5 listopada 2012 roku) z jej strony zmierzało do przedawnienia zobowiązania podatkowego w 2007 roku (kiedy termin ten upływał z dniem 31 grudnia 2012 roku) i niemożności wydania decyzji określającej, a jak wskazują akta sprawy Spółka swój cel osiągnęła.

Jednocześnie (pomimo tego, że wartość tych budowli tj. telekomunikacyjnych linii kablowych położonych w kanalizacji kablowej - musiała być jej znana dla potrzeb rachunkowości) Spółka złożyła dopiero w postępowaniu odwoławczym opinię inż. R. B. w zakresie wartości budowli Spółki na dzień 1 stycznia 2007 roku, co spowodowało uchylenie decyzji organu pierwszej instancji z dnia [...].

Wobec tego, zdaniem organu II instancji, należało przyjąć, iż to głównie Spółka przyczyniła się do uchylenia wskazanej decyzji Prezydenta Miasta Ł. z [...] określającej Spółce wysokość zobowiązania podatkowego z tytułu podatku od nieruchomości za 2007 rok.

To oznacza, że oprocentowanie nadpłaty w podatku od nieruchomości za 2007 rok nie było należne w części - za okres od dnia dokonania zajęcia rachunku bankowego do dnia uchylenia decyzji określającej wysokość zobowiązania podatkowego w podatku od nieruchomości za 2007 rok, a więc rozstrzygnięcie zaskarżonej decyzji organu pierwszej instancji jest prawidłowe.

Nie doszło więc, w ocenie organu odwoławczego, do wskazywanego w odwołaniu naruszenia przepisów art. 77 § 1 pkt 1 lit. b oraz art. 78 § 1 i § 3 pkt 1 i 2 Ordynacji podatkowej. Wbrew zarzutom odwołania w tej sprawie, organ pierwszej instancji nie pominął dokumentów i wyjaśnień strony w w/w decyzji z dnia [...], ale słusznie wskazał, że na podstawie danych z systemu komputerowego Spółki (zarówno znajdującego się w siedzibie Spółki jak i znajdującego się na złożonej płycie CD) nie było możliwości ustalenia wykazu środków trwałych wyłącznie przypisanych terytorialnie gminie Ł., a (jak zostało to wyżej podniesione) Spółka musiała znać tą wartość i choć prawidłowej wysokości sama nie podała (przedłużając postępowanie), to po upływie terminu przedawnienia złożyła zlecony przez siebie dowód z opinii prywatnej inż. R. B. z marca 2013 roku podający tę wartość budowli, czym doprowadziła do uchylenia wskazanej decyzji, a więc się głównie się do tego przyczyniła. Tym samym w myśl powołanych przepisów oprocentowanie nadpłaty jest nienależne tylko za ten okres od dnia dokonania zajęcia rachunku bankowego do dnia uchylenia decyzji określającej wysokość zobowiązania podatkowego w podatku od nieruchomości za 2007 rok.

Na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. z dnia [...] Spółka wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi.

Zaskarżonej decyzji zarzucono naruszenie art. 233 § 1 pkt 1 Ordynacji podatkowej poprzez utrzymanie w mocy decyzji Prezydenta Miasta Ł., w sytuacji gdy nie uwzględnia ona oprocentowania od powstałej nadpłaty w kwocie 1.942.559,05 zł, liczonego od dnia dokonania zajęcia rachunku bankowego, tj. od dnia 10 stycznia 2013 r., do dnia uchylenia decyzji z dnia [...], tj. do dnia 24 sierpnia 2013 r., co w konsekwencji miało wpływ na naruszenie art. 77 § 1 pkt 1 lit. b oraz art. 78 § 1 i § 3 pkt 1 i 2 Ordynacji podatkowej.

Mając na uwadze powyższe wniesiono o uchylenie zaskarżonej decyzji i zwrot kosztów postępowania.

W uzasadnieniu skargi podniesiono, że w sprawie doszło do powstania nadpłaty, gdyż decyzją z dnia [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł. uchyliło decyzję Prezydenta Miasta Ł. z dnia [...] w sprawie podatku od nieruchomości za rok 2007. W związku z tym Prezydent Miasta Ł. w dniu [...] dokonał zwrotu nadpłaty w wysokości 1.799.588,05 zł. Jednakże kwota ta nie jest prawidłowa, gdyż nie zostało uwzględnione, iż od powstałej nadpłaty należne jest również oprocentowanie za okres od dnia dokonania zajęcia rachunku bankowego do dnia uchylenia decyzji z dnia [...].

Strona podkreśliła, iż w wyniku podjętej egzekucji w dniu 10 stycznia 2013 r. dokonano zajęcia kwoty 2.059.023,12 zł. Natomiast do chwili obecnej organ dokonał zwrotu kwoty 1.799.588,05 zł oraz kwoty 116.464,20 zł tytułem zwrotu kosztów egzekucyjnych na podstawie tytułów wykonawczych z dnia 28 grudnia 2012 r., a także zaliczył na poczet raty w podatku od nieruchomości za styczeń 2014 r. kwotę 142.971,00 zł i następnie zwrócił jeszcze kwotę 87.512 zł. Z powyższego zatem wynika, że organ nie dokonał zwrotu odsetek od kwoty zajętej w wyniku prowadzonej egzekucji. Dlatego też organ powinien dokonać również zwrotu odsetek, naliczanych za okres od dnia dokonania zajęcia rachunku bankowego do dnia uchylenia decyzji.

Zauważono, iż wbrew twierdzeniom zawartym w zaskarżonej decyzji, Prezydent Miasta Ł. przyczynił się do powstania przesłanki uchylenia decyzji określającej A S.A. wysokość zobowiązania podatkowego w podatku od nieruchomości za rok 2007. Spółka przesłała wystarczający wyciąg zawarty na płycie CD. Jednocześnie oferowała dostęp do pełnej ewidencji środków trwałych. A zatem Spółka wypełniła w ten sposób ciążący na niej obowiązek współdziałania z organem w zakresie ustalania okoliczności faktycznych istotnych dla rozstrzygnięcia sprawy. Co więcej Spółka przesłała zestawienie obiektów zidentyfikowanych jako zadeklarowane w roku 2006 do podstawy opodatkowania od budowli, a które nie zostały uwzględnione w podstawie opodatkowania od budowli zadeklarowanej na rok 2007. Natomiast mimo tego organ wydał decyzję całkowicie pomijając dokumenty i wyjaśnienia strony. Dlatego też, w konsekwencji powyższych działań organu I instancji, organ odwoławczy zmuszony był do uchylenia decyzji Prezydenta Miasta Ł.. Oznacza to, iż Prezydent Miasta Ł. przyczynił się do powstania przesłanki uchylenia decyzji określającej A S.A. wysokość zobowiązania podatkowego w podatku od nieruchomości za rok 2007.

W związku z tym oceniono, że Spółce przysługuje oprocentowanie od nadpłaty za sporny okres.

Nie zgodzono się również z organem podatkowym, że przedłożenie dowodu z opinii prywatnej inż. R. B. z marca 2013 r., w której to opinii wskazano wartość budowli wraz z wartością linii kablowych ułożonych w kanalizacji, doprowadziło do uchylenia decyzji Prezydenta Miasta Ł. z winy skarżącej. Do obowiązków organu należało ustalenie podstawy opodatkowania. To organ podatkowy dokonał wszczęcia postępowania tuż przed upływem terminu przedawnienia i w związku z tym nie zdążył przeprowadzić w sposób prawidłowy postępowania dowodowego, co później skutkowało uchyleniem jego decyzji. I dlatego też, to Prezydent Miasta Ł. przyczynił się do powstania przesłanki uchylenia decyzji określającej A S.A. wysokość zobowiązania podatkowego w podatku od nieruchomości za rok 2007.

Podkreślono, że oprocentowanie ma niwelować negatywne skutki ekonomiczne związane z brakiem możliwości dysponowania przez podatnika nienależnie wpłaconymi kwotami. Oprocentowanie to w tym zakresie pełni funkcję odszkodowawczą - stanowi niewątpliwie naprawienie szkody w zakresie utraconych korzyści. Utrata korzyści związana jest w tym przypadku bezpośrednio z pozbawieniem podatnika możliwości korzystania ze środków pieniężnych, które musiały zostać przez niego wpłacone na poczet nienależnego podatku.

A zatem w przedmiotowej sprawie, zdaniem autora skargi, doszło do naruszenia art. 77 § 1 pkt 1 lit. b oraz art. 78 § 1 i § 3 pkt 1 i 2 Ordynacji podatkowej.

W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi zważył, co następuje.

Skarga nie jest zasadna.

Zgodnie z art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (j.t. Dz. U. z 2014 r. poz. 1647) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W świetle powołanego przepisu ustawy wojewódzki sąd administracyjny w zakresie swojej właściwości ocenia zaskarżone akty administracyjne z punktu widzenia ich zgodności z prawem materialnym i przepisami procesowymi, według stanu faktycznego i prawnego obowiązującego w dacie wydania tych aktów.

Rozpoznając sprawę według kryterium legalności zaskarżonej decyzji, Sąd uznał, iż skarga nie zasługuje na uwzględnienie.

Poza sporem w rozpoznawanej sprawie pozostawał fakt istnienia nadpłaty w podatku od nieruchomości Spółki za 2007 r. Jak wskazał organ w zaskarżonej decyzji, kwota tej nadpłaty wynosi 1.942.559,00 zł (w tym należność główna w kwocie 1.146.105,00 zł i odsetki w kwocie 796.454,05zł). Zgodnie z wnioskiem Spółki z dnia 30 stycznia 2014 roku organ podatkowy pierwszej instancji zaliczył część nadpłaty, to jest 142.971,00 zł na poczet podatku od nieruchomości za styczeń 2014 roku, a kwotę 1.799.588,05 zł (obejmującą należność główną i odsetki) zwrócił w dniu 3 lutego 2014 roku na rachunek bankowy Spółki, a zatem kwota nadpłaty została rozliczona w pełnej wysokości. Ponadto organ egzekucyjny zwrócił Spółce w dniu 20 września 2013 roku koszty egzekucyjne w kwocie 116.464,20 zł. Zatem łączna suma kwot zwróconych i zaliczonych na poczet podatku od nieruchomości wyniosła 2.059.023,25 zł. Dodatkowo organ podatkowy pierwszej instancji zwrócił Spółce w dniu 18 lutego 2014 roku oprocentowanie od nadpłaty w kwocie 87.512,00 zł, za okres od dnia wydania przez SKO decyzji uchylającej (od 24.08.2013 r.) do dnia dokonania zwrotu oprocentowania.

Przedmiot sporu pomiędzy stronami koncentrował się natomiast wokół odmowy zapłaty przez organ podatkowy oprocentowania od stwierdzonej nadpłaty, które zdaniem Spółki powinno być naliczone od dnia dokonania zajęcia rachunku bankowego Spółki do dnia wydania przez SKO decyzji z dnia [...] uchylającej decyzję Prezydenta Miasta Ł. z dnia [...] określającą Spółce wysokość zobowiązania podatkowego z tytułu podatku od nieruchomości za 2007 r.

W świetle przedstawionych do kontroli Sądu akt sprawy, wniosek Spółki o zwrot nadpłaty i oprocentowania związany był z wydaną przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze decyzją z [...] uchylającą decyzję Prezydenta Miasta Ł. z dnia [...] określającą Spółce podatek od nieruchomości za 2007 r. i w następstwie powyższego z decyzją Prezydenta Miasta Ł. z dnia [...] r. umarzającą postępowanie w sprawie wobec stwierdzenia braku podstaw do orzekania o wysokości zobowiązania podatkowego, po upływie terminu przedawnienia określonego w art. 70 § 1 Ordynacji podatkowej.

Konsekwencją ww. decyzji SKO z [...] i Prezydenta Miasta Ł. z dnia [...] oraz wniosku Spółki z dnia 30 stycznia 2014 r. było rozstrzygnięcie Prezydenta Miasta Ł. z dnia 3 lutego 2014 r. o zaliczeniu Spółce części nadpłaty w wysokości 142.971,00 zł na poczet zobowiązania podatkowego za styczeń 2014 r. i jednocześnie zwrot pozostałej kwoty 1.799.588,05 zł na konto podmiotu w dniu 3 lutego 2014 roku. W dniu 21 lutego 2014 roku A S.A. złożyła zażalenie na to postanowienie do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł., które postanowieniem nr [...] z dnia [...] utrzymało w mocy zaskarżone postanowienie organu podatkowego pierwszej instancji. Na to postanowienie Kolegium Spółka złożyła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi. Prawomocnym wyrokiem z dnia 11 września 2014 roku o sygn. akt l SA/Łd 758/14 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi oddalił skargę A S.A.

Odnosząc się do zasadniczej kwestii spornej w sprawie wskazać należy, że stosownie do treści art. 78 § 1 Ordynacji podatkowej, nadpłaty podlegają oprocentowaniu w wysokości równej wysokości odsetek za zwłokę pobieranych od zaległości podatkowych, z zastrzeżeniem § 2 tego artykułu, (odnoszącego się do nadpłat określonych w art. 76 § 2 O.p., których wysokość nie przekracza wysokości kosztów upomnienia).

Natomiast zgodnie z § 3 art. 78 O.p, oprocentowanie przysługuje:

1) w przypadkach przewidzianych w art. 77 § 1 pkt 1 lit. a-d, z zastrzeżeniem pkt 2, oraz w przypadku, o którym mowa w art. 77 § 1 pkt 3 - od dnia powstania nadpłaty;

2) w przypadkach przewidzianych w art. 77 § 1 pkt 1 lit. a-d - od dnia wydania decyzji o zmianie lub uchyleniu decyzji, jeżeli organ podatkowy nie przyczynił się do powstania przesłanki zmiany lub uchylenia decyzji, a nadpłata nie została zwrócona w terminie.

W świetle treści art. 77 § 1 pkt 1 lit. b) Ordynacji podatkowej, zwrot nadpłaty następuje w ciągu 30 dni od dnia wydania decyzji o zmianie, uchyleniu lub stwierdzeniu nieważności decyzji określającej wysokość zobowiązania podatkowego.

Z kolei art. 78 tej ustawy określa zasady oprocentowania nadpłat i moment początkowy naliczenia tego oprocentowania. Jeżeli, jak ma to miejsce w niniejszej sprawie, nadpłata powstała w związku z uchyleniem decyzji określającej wysokość zobowiązania podatkowego, to do ustalenia momentu początkowego liczenia oprocentowania istotne znaczenie ma to, czy organ przyczynił się do przesłanki uchylenia decyzji. Jak już bowiem wskazano, stosownie do art. 78 § 3 pkt 1 O.p., dla ustalenia daty, od której należy liczyć oprocentowanie w razie powstania nadpłaty w okolicznościach określonych w art. 77 § 1 lit. a-d, a więc w tym również w przypadku uchylenia decyzji określającej wysokość zobowiązania podatkowego, należy uwzględnić treść pkt 2 tego paragrafu. Z jego treści wynika, że w takim przypadku oprocentowanie przysługuje od momentu wydania decyzji o uchyleniu decyzji, jeżeli organ nie przyczynił się do przesłanki uchylenia decyzji, a nadpłata nie została zwrócona w terminie.

Zatem dla ustalenia momentu początkowego oprocentowania nadpłaty w związku z uchyleniem decyzji istotne znaczenie ma tylko to, czy organ podatkowy przyczynił się do powstania przesłanki uchylenia decyzji, czy też się nie przyczynił. Tylko bowiem w tym ostatnim przypadku oprocentowanie nadpłaty ze względu na treść art. 78 § 3 pkt 1 w związku z pkt 2 tego przepisu liczone jest od dnia powstania nadpłaty (patrz: wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 11 grudnia 2007 r., sygn. akt I FSK 64/07, LEX nr 421683).

Mając na uwadze regulację zawartą w art. 78 § 3 pkt 1 i pkt 2 O.p., nie można zdaniem Sądu uznać, że wydanie przez organ I instancji decyzji określającej podatek na niespełna miesiąc przed upływem terminu przedawnienia, uchylonej następnie przez organ odwoławczy z uwagi na złożenie przez stronę w postępowaniu odwoławczym nowego dowodu w sprawie (tj. opinii inż. R. B. w zakresie wartości budowli Spółki), nieznanego organowi podatkowemu w dniu wydawania decyzji określającej wysokości zobowiązania podatkowego za 2007 rok, stanowi przyczynienie się przez organ podatkowy do powstania przesłanki uchylenia decyzji, o której mowa w ww. przepisie Ordynacji podatkowej.

Jak trafnie podnosi się w dotychczasowym orzecznictwie, przesłanki sformułowane w art. 78 § 3 pkt 1 i pkt 2 O.p. nie mają żadnego związku z przewlekłością postępowania podatkowego (nie można powoływać się na tę okoliczność w zakresie sporu dotyczącego wysokości oprocentowania nadpłaty). Przesłanki te są związane z wadami decyzji podatkowej, z której wynikała nadpłata, a nie z czasem trwania postępowania w tym przedmiocie (por. wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 13 sierpnia 2009 r., sygn. akt II FSK 425/08, LEX nr 527268 oraz II FSK 614/08, LEX nr 527257).

W ocenie Sądu za przesłankę taką nie można więc uznać upływu terminu przedawnienia zobowiązania podatkowego, bowiem okoliczność ta wynika z przepisów prawa podatkowego i jest niezależna od organu. Analogiczne stanowisko było już zajmowane przez sądy administracyjne (por. wyroki WSA z 16 września 2016, I SA/Lu 218/16, z 8 marca 2016 r., I SA/Rz 80/16 czy też wyrok z 24 września 2015 r., I SA/Ol 353/15, wszystkie dostępne na CBOSA).

Reasumując, w rozpatrywanej sprawie Sąd nie stwierdził, aby w związku z wydaniem zaskarżonej i poprzedzającej ją decyzji organu I instancji doszło do naruszenia powołanych w skardze przepisów art. 78 § 1 i § 3 pkt 1 i 2 oraz art. 77 § 1 pkt 1 lit. b Ordynacji podatkowej.

Na zakończenie zwrócić należy uwagę na podnoszone przez organ odwoławczy okoliczności związane z wszczęciem i prowadzeniem postępowania podatkowego w przedmiocie wymiaru zobowiązania podatkowego. Wszczęcie tego postępowania nastąpiło w sierpniu 2012 r., w reakcji na nie złożenie przez spółkę wyjaśnień co do zmniejszenia wartości budowli w stosunku do 2006 roku. Analiza czynności dokonywanych przez organ pierwszej instancji w toku postępowania podatkowego, zwłoka podatnika we wskazaniu spornej wartości budowli, konieczność oceny materiału przekazanego przez podatnika, obejmującego również dane dotyczące budowli spoza obszaru właściwości organu pierwszej instancji, prowadzą do wniosku, że były to okoliczności o charakterze obiektywnym, niezależnym od organu, które miały wpływ na długość postępowania podatkowego. W związku z tym trudno zarzucać organowi pierwszej instancji, że zakończenie postępowania podatkowego i wydanie decyzji nastąpiło dopiero na początku grudnia 2012 r. Na sytuację taką miał wpływ stopień skomplikowania sprawy, zarówno w obszarze faktów odnoszących się do przedmiotu opodatkowania, jak również wykładni przepisów ustawy o podatkach i opłatach lokalnych na tle stanu faktycznego sprawy.

Wobec faktu, że organ podatkowy pierwszej instancji nie przyczynił się do uchylenia tej decyzji, skargę należało oddalić, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity: Dz. U. z 2016 r. poz. 718 ze zm.).

M.S.