Wyrok WSA w Szczecinie, sygn. akt I SA/Sz 106/21
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie
Data orzeczenia: 2021-04-15 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6550
Hasła tematyczne: Inne
Skarżony organ: Dyrektor Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa
Treść wyniku: Uchylono decyzję I i II instancji
Powołane przepisy: article: art. 20 ust.4
journal: Dz.U. 2020 poz 217
law: Ustawa z dnia 20 lutego 2015 r. o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich z udziałem środków Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz  Rozwoju Obszarów Wiejskich w ramach Programu Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2014-2020.
article: art. 107
journal: Dz.U. 2020 poz 256
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - t.j.
article: art. 145 par1 pkt.1 lit.c
journal: Dz.U. 2019 poz 2325
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Nadzieja Karczmarczyk - Gawęcka, Sędziowie Sędzia WSA Marzena Kowalewska,, Sędzia WSA Alicja Polańska (spr.), , po rozpoznaniu w Wydziale I na posiedzeniu niejawnym w dniu 15 kwietnia 2021 r. sprawy ze skargi [...] International Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w [...] na decyzję Dyrektora [...] Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie przyznania płatności dla obszarów z ograniczeniami naturalnymi lub innymi szczególnymi ograniczeniami na 2019 r. I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Kierownika Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa dla powiatu [...] z siedzibą w [...] z dnia [...] r. nr [...] II. zasądza od Dyrektora [...] Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa na rzecz strony skarżącej [...] International Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą [...] kwotę [...] złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.


UZASADNIENIE

Sygn. akt I SA/Sz [...]

U Z A S A D N I E N I E

Zaskarżoną decyzją z dnia [...] r. nr [...] Dyrektor Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa utrzymał w mocy decyzję Kierownika Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa dla powiatu ś. z siedzibą w Ś. z dnia [...] r. nr [...] w sprawie przyznania [...] sp. z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w S. R. płatności ONW na rok 2019.

Decyzja została wydana w następującym stanie faktycznym:

W dniu [...] maja 2019 r. poprzez aplikację eWniosekPlus spółka złożyła wniosek o przyznanie płatności ONW na rok 2019.

Kierownik Biura Powiatowego Agencji wskazaną na wstępie decyzją z dnia [...] lipca 2020 r. przyznał spółce płatności do działek zadeklarowanych w złożonej zmianie do wniosku o numerach [...], [...], natomiast w uzasadnieniu decyzji organ wskazał, że odmówił przyznania płatności do działek o numerach [...], [...] oraz [...], gdyż spółka nie posiadała do nich tytułu prawnego na [...] maja 2019 r. W odwołaniu spółka wyjaśniła, że użytkuje grunty wskazane we wniosku oraz prowadzi na nich gospodarkę rolną i utrzymuje je w dobrej kulturze rolnej. Spółka wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji w części dotyczącej działek o numerach [...], [...] oraz [...] i orzeczenie co do istoty sprawy zgodnie z jej wnioskiem.

Organ odwoławczy wskazaną na wstępie decyzją z dnia [...] listopada 2020 r. utrzymał w mocy decyzję organu I instancji.

Uzasadniając decyzję, organ odwoławczy wskazał, że nie neguje okoliczności, że spółka użytkowała sporne działki i prowadziła na nich działalność rolniczą, jednak nie wykazała do nich tytułu prawnego, a warunkiem przyznania płatności do działek będących w Zasobie Własność Rolnej Skarbu Państwa jest - na podstawie art. 20 ust. 4 ustawy z dnia 20 lutego 2015 r. o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich z udziałem środków Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich w ramach Programu Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2014-2020 (Dz. U. z 2020 r. poz. 217) - posiadanie tytułu prawnego na 31 maja 2019 r. i tylko ten podmiot, który posiada tytułu prawny może otrzymać do nich płatności.

Skarżąca, zaskarżyła skargą do sądu decyzję organu odwoławczego, wnosząc o jej uchylenie oraz uchylenie decyzji organu I instancji i zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych.

Skarżąca podniosła, że jest faktycznym użytkownikiem spornych gruntów, prowadzi na nich gospodarkę rolną, utrzymuje pola w dobrej kulturze rolnej oraz płaci należny podatek rolny od nieruchomości. Powołując także brzmienie art. 72 ust. 1 lit. a rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1306/2013 z dnia 17 grudnia 2013 r. w sprawie finansowania wspólnej polityki rolnej, zarządzania nią i monitorowania jej oraz uchylającego rozporządzenia Rady (EWG) nr 352/78, (WE) nr 165/94, (WE) nr 2799/98, (WE) nr 814/2000, (WE) nr 1290/2005 i (WE) nr 485/2008 (Dz.Urz.UE.L 347 z 20 grudnia 2013, str. 549, ze zm.), spółka wskazała, że przepisy prawa Unii Europejskiej nie nakładają na beneficjenta wsparcia wymogu wykazania tytułu prawnego do użytkowanych działek rolnych; beneficjent powinien mieć w swoim posiadaniu działki rolne, do których jest przyznawana odpowiednia płatność.

Zdaniem skarżącej, obowiązek wykazania tytułu prawnego do działek rolnych, do których przyznawana jest odpowiednia płatność nie wynika również z innych przepisów prawa Unii Europejskiej, w szczególności z rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1307/2013 z dnia 17 grudnia 2013 r. ustanawiającego przepisy dotyczące płatności bezpośrednich dla rolników na podstawie systemów wsparcia w ramach wspólnej polityki rolnej oraz uchylającego rozporządzenie Rady (WE) nr 637/2008 i rozporządzenie Rady (WE) nr 73/2009 (Dz.Urz.UE.L 347

z 20 grudnia 2013, str. 608 ze zm.) oraz rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1305/2013 z dnia 17 grudnia 2013 r. w sprawie wsparcia rozwoju obszarów wiejskich przez Europejski Fundusz Rolny na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich (EFRROW) i uchylającego rozporządzenie Rady (WE) nr 1698/2005 (Dz.Urz. UE.L 347 z 20 grudnia 2013, str. 487 ze zm.).

W odpowiedzi na skargę, organ wniósł o jej oddalenie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie zważył, co następuje:

Sprawa podlega rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym na podstawie przepisu art. 15zzs4 ust. 3 ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz. U. z 2020 r. poz. 374 ze m.), zgodnie z którym przewodniczący może zarządzić przeprowadzenie posiedzenia niejawnego, jeżeli uzna rozpoznanie sprawy za konieczne, a przeprowadzenie wymaganej przez ustawę rozprawy mogłoby wywołać nadmierne zagrożenie dla zdrowia osób w niej uczestniczących i nie można przeprowadzić jej na odległość z jednoczesnym bezpośrednim przekazem obrazu i dźwięku. Na posiedzeniu niejawnym w tych sprawach sąd orzeka w składzie trzech sędziów.

Przewodniczący Wydziału I zarządzeniem z dnia [...] marca 2021 r. skierował sprawę do rozpoznania na posiedzeniu niejawnym w składzie 3 sędziów.

Zgodnie art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r. poz. 2325 ze zm.); dalej: "p.p.s.a.", sąd administracyjny rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Zatem, na gruncie tego uregulowania prawnego, sąd bada legalność zaskarżonej decyzji lub postanowienia, ich zgodność z prawem materialnym, określającym prawa i obowiązki stron oraz z prawem procesowym, regulującym postępowanie przed organami administracji publicznej, niezależnie od zarzutów podniesionych w skardze.

Zgodnie natomiast z przepisem art. 107 § 1 k.p.a. decyzja zawiera:

1) oznaczenie organu administracji publicznej;

2) datę wydania;

3) oznaczenie strony lub stron;

4) powołanie podstawy prawnej;

5) rozstrzygnięcie;

6) uzasadnienie faktyczne i prawne;

7) pouczenie, czy i w jakim trybie służy od niej odwołanie oraz o prawie do zrzeczenia się odwołania i skutkach zrzeczenia się odwołania;

8) podpis z podaniem imienia i nazwiska oraz stanowiska służbowego pracownika organu upoważnionego do wydania decyzji, a jeżeli decyzja wydana została w formie dokumentu elektronicznego - kwalifikowany podpis elektroniczny;

9) w przypadku decyzji, w stosunku do której może być wniesione powództwo do sądu powszechnego, sprzeciw od decyzji lub skarga do sądu administracyjnego - pouczenie o dopuszczalności wniesienia powództwa, sprzeciwu od decyzji lub skargi oraz wysokości opłaty od powództwa lub wpisu od skargi lub sprzeciwu od decyzji, jeżeli mają one charakter stały, albo podstawie do wyliczenia opłaty lub wpisu o charakterze stosunkowym, a także możliwości ubiegania się przez stronę o zwolnienie od kosztów albo przyznanie prawa pomocy.

Na podstawie natomiast art. 107 § 3 uzasadnienie faktyczne decyzji powinno w szczególności zawierać wskazanie faktów, które organ uznał za udowodnione, dowodów, na których się oparł, oraz przyczyn, z powodu których innym dowodom odmówił wiarygodności i mocy dowodowej, zaś uzasadnienie prawne - wyjaśnienie podstawy prawnej decyzji, z przytoczeniem przepisów prawa.

Zgodnie z powołaną regulacją prawną, relacje pomiędzy uzasadnieniem a rozstrzygnięciem decyzji są ścisłe i nie może być między nimi rozbieżności. Obie części stanowią jedność w znaczeniu materialnym i formalnym, żadna z nich nie może istnieć oddzielnie w obrocie prawnym i powinny być ze sobą spójne wewnętrznie.

Ponadto, zgodnie z powołaną regulacją prawną, uzasadnienie decyzji powinno pozostawać w takiej korelacji z rozstrzygnięciem, aby strona postępowania miała możliwość zaskarżenia odwołaniem decyzji w całości lub w części, jeżeli decyzja zawiera różne rozstrzygnięcia, tak jak w przypadku decyzji organu I instancji, który w osnowie decyzji zawarł rozstrzygnięcie jedynie w zakresie przyznania płatności w określonej kwocie, natomiast w uzasadnieniu tej decyzji wskazał, że do części z wnioskowanych przez skarżącą działek do płatności, płatności te przyznał, jednak w odniesieniu do działek o numerach ewidencyjnych [...], [...] i [...] o łącznej pow. deklarowanej [...] ha wykluczył te działki z przyznania płatności z tej przyczyny, że strona nie posiada do nich tytułu prawnego. Tę część uzasadnienia organ zaznaczył przez podkreślenie.

W konsekwencji, strona w odwołaniu od decyzji zaskarżyła nieistniejące rozstrzygnięcie, gdyż wskazała, że zaskarża decyzję w części dotyczącej działek numerach ewidencyjnych [...], [...] i [...], chociaż decyzja takiego rozstrzygnięcia nie zawiera.

Wskazanej wadliwości decyzji organu I instancji nie dostrzegł także organ odwoławczy, chociaż w uzasadnieniu swojej decyzji - przedstawiając przebieg postępowania - zauważył, że w decyzji organ I instancji w uzasadnieniu odmówił przyznania płatności do ww. działek. Jednak taka rozbieżność pomiędzy rozstrzygnięciem decyzji, a jej uzasadnieniem obligowała organ odwoławczy do uchylenia zaskarżonej decyzji organu I instancji i do przekazania sprawy temu organowi do rozpatrzenia - na podstawie art. 138 § 2 k.p.a, gdyż decyzja ta wydana została z naruszeniem art. 107 k.p.a. i miała istotny wpływ na rozstrzygnięcie - a nie utrzymanie w mocy zaskarżonej decyzji, co uczynił organ odwoławczy.

Nadto nawet podkreślenie w części uzasadnienia, de facto odmiennego rozstrzygnięcia niż zamieszczonego w osnowie decyzji, nie stanowi konwalidacji błędnej decyzji.

Wskazać także należy, że wskazana wadliwość decyzji organów obu instancji ma istotny wpływ na zakres rozstrzygnięcia sądu administracyjnego, który rozpoznając skargę - w przypadku jej uwzględnienia z powodu wadliwości merytorycznych decyzji - uchylając zaskarżoną decyzję i poprzedzająca ją decyzję organu I instancji zobligowany byłby uchylić obie decyzje w całości, gdyż nie mają one wydzielonego rozstrzygnięcia (części) dotyczącego przyznanych płatności do niektórych działek oraz odmowy przyznania płatności do innych działek, co oznaczałoby działanie na niekorzyść strony skarżącej, a to byłoby sprzeczne z art. 134 § 2 p.p.s.a., zgodnie z którym sąd nie może wydać orzeczenia na niekorzyść skarżącego, chyba że stwierdzi naruszenie prawa skutkujące stwierdzeniem nieważności zaskarżonego aktu lub czynności.

Jak z tego wynika, istniejąca rozbieżność pomiędzy rozstrzygnięciem a uzasadnieniem decyzji organu I instancji, niedostrzeżona przez organ odwoławczy, skutkuje koniecznością wyeliminowania z obrotu prawnego obu wydanych w sprawie decyzji, gdyż zostały one wydane z naruszeniem przepisów postępowania w sposób mogący mieć istotny wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a.).

Mając powyższe okoliczności na uwadze, sąd - na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c oraz art. 134 § 1 i art. 135 p.p.s.a. - uchylił zaskarżoną decyzję oraz decyzję ją poprzedzającą, gdyż wydane one zostały z naruszeniem art. 107 § 1 i § 3 k.p.a., które to naruszenie mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

Na podstawie art. 141 § 4 p.p.s.a. sąd wskazuje, aby organ rozpoznając sprawę ponownie uwzględnił podniesione uwagi i zważył, że relacje pomiędzy uzasadnieniem a rozstrzygnięciem decyzji są ścisłe i nie może być między nimi rozbieżności.