Wyrok NSA, sygn. akt IV SA 43/00
NSA w Warszawie (przed reformą)
Data orzeczenia: 2001-11-06 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 601  Budownictwo, nadzór architektoniczno-budowlany i specjalistyczny, ochrona przeciwpożarowa
Hasła tematyczne: Budowlane prawo
Administracyjne postępowanie
Powołane przepisy: article: art. 36 ust. 2, art. 36 ust. 3b
journal: Dz.U. 1994 nr 89 poz. 414
law: Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane.
article: art. 156 par. 1 pkt 2
journal: Dz.U. 2000 nr 98 poz. 1071
law: Obwieszczenie Prezesa Rady Ministrów z dnia 9 października 2000 r. w sprawie ogłoszenia jednolitego tekstu ustawy - Kodeks postępowania administracyjnego.
Teza: 1. Przepis art. 36 ust. 2 i 3b ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane /Dz.U. nr 89 poz. 414 ze zm./ - stanowi, że w decyzji o pozwoleniu na budowę właściwy organ - w razie potrzeby - określa czas użytkowania tymczasowych obiektów budowlanych oraz określa terminy rozbiórki tymczasowych obiektów budowlanych. Przepis ten nie wskazuje w jaki sposób czas użytkowania i termin rozbiórki ma być oznaczony.

2. Skoro w decyzji o pozwoleniu na budowę powtórzono dokładnie sposób oznaczenia terminu rozbiórki i czasu użytkowania tymczasowego obiektu z decyzji o ustaleniu warunków zabudowy i zagospodarowania terenu, to decyzji tej nie może być przypisywana wada rażącego naruszenia prawa, a tym samym stwierdzenie nieważności decyzji o pozwoleniu na budowę w powołaniu na art. 156 par. 1 pkt 2 Kpa.

TEZY

1. Przepis art. 36 ust. 2 i 3b ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane /Dz.U. nr 89 poz. 414 ze zm./ - stanowi, że w decyzji o pozwoleniu na budowę właściwy organ - w razie potrzeby - określa czas użytkowania tymczasowych obiektów budowlanych oraz określa terminy rozbiórki tymczasowych obiektów budowlanych. Przepis ten nie wskazuje w jaki sposób czas użytkowania i termin rozbiórki ma być oznaczony.

2. Skoro w decyzji o pozwoleniu na budowę powtórzono dokładnie sposób oznaczenia terminu rozbiórki i czasu użytkowania tymczasowego obiektu z decyzji o ustaleniu warunków zabudowy i zagospodarowania terenu, to decyzji tej nie może być przypisywana wada rażącego naruszenia prawa, a tym samym stwierdzenie nieważności decyzji o pozwoleniu na budowę w powołaniu na art. 156 par. 1 pkt 2 Kpa.


SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny po rozpoznaniu sprawy ze skargi Jerzego P. na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 6 grudnia 1999 r. (...) w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji administracyjnej - uchyla zaskarżoną decyzję, (...).


UZASADNIENIE

Kierownik Urzędu Rejonowego w B. decyzją z dnia 27 października 1995 r. zatwierdził projekt budowlany tymczasowego pawilonu handlowego z przeznaczeniem na kwiaciarnię i udzielił Januszowi D. pozwolenia na budowę tego obiektu - jako obiektu tymczasowego. W decyzji zastrzeżono, że "użytkowanie omawianego pawilonu ustala się na okres tymczasowy tj. do czasu docelowego zagospodarowania tego terenu zgodnie z ustaleniami planu szczegółowego i zagospodarowania przestrzennego "Ś.". W przypadku podjęcia zagospodarowania tego terenu zgodnie z ustaleniami ww. planu należy dokonać rozbiórki przedmiotowego pawilonu na własny koszt w terminie 1 miesiąca zgodnie z oświadczeniem /inwestora/ złożonym w tutejszym urzędzie". W wyniku sprzeciwu zgłoszonego w dniu 30 czerwca 1999 r. przez prokuratora, który domagał się stwierdzenie nieważności powyższej decyzji z dnia 27 października 1995 r. - jako wydanej z rażącym naruszeniem art. 35 ust. 1 pkt 1 i art. 36 ust. 1 pkt 2 i 3b ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane /Dz.U. nr 89 poz. 414 ze zm./ Wojewoda L. decyzją z dnia 5 października 1999 r. wydaną w powołaniu na art. 156 par. 1 i art. 158 par. 1 Kpa stwierdził wydanie decyzji z naruszeniem prawa i odmówił stwierdzenia jej nieważności.

W uzasadnieniu tej decyzji podano, że decyzja o pozwoleniu na budowę jest wadliwa, bowiem właściciel sąsiedniej działki Stanisław B. nie brał udziału w postępowaniu zakończonym tą decyzją, a nadto - kwestionowana decyzja nie spełnia wymagań z art. 36 ust. 1 pkt 2 i 3 Prawa budowlanego bowiem nie określa czasu użytkowania jak i terminu rozbiórki, "co łącznie może stanowić przesłankę stwierdzenia nieważności decyzji na podstawie art. 156 par. 1 pkt 2 Kpa", jednakże fakt zrealizowania inwestycji na podstawie wydanego pozwolenia na budowę wyłącza dopuszczalność stwierdzenia nieważności tej decyzji, i dlatego orzeczono o wydaniu decyzji tej z naruszeniem prawa.

Odwołania od tej decyzji wnieśli: Stanisław B. i Prokurator Rejonowy.

Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia 6 grudnia 1999 r. uchylił zaskarżoną decyzję w całości i stwierdził nieważność kwestionowanej decyzji o pozwoleniu na budowę.

W uzasadnieniu tej decyzji podano, że wada decyzji o pozwoleniu na budowę polega na tym, iż z niewątpliwym naruszeniem art. 36 ust. 1 pkt 2 i 3b ustawy - prawo budowlane w decyzji tej nie określono czasu użytkowania i terminu rozbiórki tymczasowego obiektu, ale podano warunek ewentualnej rozbiórki, a tym samym zezwolono na użytkowanie pawilonu na czas określony nie konkretnym terminem, tylko przyszłymi zdarzeniami. W decyzji tej inwestor został co prawda zobowiązany do rozbiórki przedmiotowego obiektu /w ciągu jednego miesiąca/ jednakże uzależnionej od ewentualnego /nie określonego w czasie/ zagospodarowania zajmowanego terenu zgodnie z ustaleniami miejscowego planu szczegółowego zagospodarowania przestrzennego.

Skargę na tę decyzję wniósł Jerzy P. - inwestor, na którego rzecz przeniesiona została decyzja o pozwoleniu na budowę.

W skardze zarzucono, że w decyzji oznaczono wszystkie wymagane terminy, czas użytkowania i termin rozbiórki został określony poprzez oznaczenie zdarzenia, którego zaistnienie jest pewne, skoro obowiązujący plan je przewiduje.

Podniesiono także, iż decyzja Głównego Inspektora Nadzoru została skierowana do osoby nie będącej stroną. Otrzymał ją bowiem Janusz D., którego prawa wynikające z decyzji o pozwoleniu na budowę przeniesione zostały na skarżącego decyzją wydaną na podstawie art. 40 prawa budowlanego. Takie skierowanie decyzji z pominięciem osoby skarżącego jako strony postępowania winno skutkować stwierdzeniem nieważności zaskarżonej decyzji na podstawie art. 156 par. 1 pkt 4 Kpa.

W odpowiedzi na skargę Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego wniósł o jej oddalenie.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Zaskarżoną decyzją stwierdzono nieważność ocenianej w postępowaniu nadzorczym decyzji o pozwoleniu na budowę, wskazując jako podstawę takiego rozstrzygnięcia przepis art. 156 par. 1 pkt 2 Kpa i określając, iż uzasadniają takie rozstrzygnięcie dwie okoliczności: naruszenie art. 36 Prawa budowlanego przez określenie terminu rozbiórki i czasu użytkowania nie w latach, miesiącach lub dniach, lecz poprzez wskazanie zdarzenia przyszłego i niepewnego. W ocenie organu orzekającego realizacja zamierzeń przewidzianych w obowiązującym planie miejscowym jest właśnie takim zdarzeniem niepewnym. Jako drugą okoliczność wskazano nie uczestniczenie właścicielki sąsiedniej działki w postępowaniu zakończonym decyzją o pozwoleniu na budowę. Przede wszystkim należy więc przypomnieć, że nie uczestniczenie strony, bez jej winy, w postępowaniu zakończonym decyzją ostateczną nie jest przesłanką dla stwierdzenia nieważności decyzji wydanej w tym postępowaniu - lecz przesłanką wznowienia postępowania. Okoliczność ta więc błędnie powołana została przez organ jako uzasadniająca stwierdzenie nieważności decyzji o pozwoleniu na budowę. Co do drugiej z podanych w zaskarżonej decyzji przyczyn stwierdzenia nieważności omawianej decyzji należy przede wszystkim wskazać, że zgodnie ze stanowiskiem doktryny i utrwalonym orzecznictwem - rażące naruszenie prawa w rozumieniu art. 156 par. 1 pkt 2 Kpa jest to naruszenie wyraźnej i nie budzącej wątpliwości interpretacyjnych normy prawa materialnego lub normy prawa procesowego.

W sprawie niniejszej takie naruszenie prawa nie zachodzi.

Przepis art. 36 ust. 2 i 3b ustawy - Prawo budowlane - stanowi, że w decyzji o pozwoleniu na budowę właściwy organ - w razie potrzeby - określa czas użytkowania tymczasowych obiektów budowlanych oraz określa terminy rozbiórki tymczasowych obiektów budowlanych. Przepis ten nie wskazuje w jaki sposób czas użytkowania i termin rozbiórki ma być oznaczony.

W decyzji kwestionowanej w postępowaniu nadzorczym termin ten oznaczony został w taki sposób, jaki podano w decyzji ostatecznej Burmistrza Miasta B. z dnia 7 sierpnia 1995 r. o zagospodarowaniu terenu. W decyzji tej ustalono, że przewidziany do realizacji budynek i urządzenia "mogą istnieć do czasu docelowego zagospodarowania terenu". W uzasadnieniu tej decyzji podano, że "zgodnie z tekstem planu teren wskazany przez wnioskodawcę przeznaczony jest dla potrzeb usług komunikacyjnych i rzemiosła. Rysunek planu sytuuje parking na działce nr 134 i części działki 132, na której to działce zlokalizowany jest budynek mieszkalny w dobrym stanie technicznym. Nie ma więc w najbliższym czasie możliwości realizacji parkingu na tym terenie. Dlatego też wykonano już parking po przeciwnej stronie ul. P., który może funkcjonować do czasu degradacji technicznej budynku na działce nr 132. Mając na uwadze powyższe uznałem, że lokalizacja pawilonu handlowego na działce nr 134 nie jest sprzeczna z ustaleniami planu, a zastrzeżona tymczasowość pozwoli w przyszłości na realizację usług komunikacji".

Organ orzekający o pozwoleniu na budowę z mocy art. 47 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. o zagospodarowaniu przestrzennym /Dz.U. nr 89 poz. 415 ze zm./ związany jest rozstrzygnięciami zawartymi w decyzji o ustaleniu warunków zabudowy i zagospodarowania terenu. Skoro więc w decyzji o pozwoleniu na budowę powtórzono dokładnie sposób oznaczenia terminu rozbiórki i czasu użytkowania tymczasowego obiektu, oznaczony w decyzji o ustaleniu warunków zabudowy i zagospodarowania terenu, to tej decyzji nie może być przypisywana wada rażącego naruszenia prawa, a tym samym stwierdzenie nieważności decyzji o pozwoleniu na budowę w powołaniu na art. 156 par. 1 pkt 2 Kpa było pozbawione podstaw.

Biorąc powyższe pod uwagę Naczelny Sąd Administracyjny działając na podstawie art. 22 ust. 2 pkt 3 ustawy o Naczelnym Sądzie Administracyjnym /Dz.U. nr 74 poz. 368 ze zm./ orzekł jak w sentencji.