Wyrok NSA, sygn. akt II OSK 2636/19
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2022-07-12 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6012 Wstrzymanie robót budowlanych, wznowienie tych robót, zaniechanie dalszych robót budowlanych
Hasła tematyczne: Administracyjne postępowanie
Skarżony organ: Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku: Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy: article: art. 145 § 1 pkt 1 lit. a
journal: Dz.U. 2022 poz 329
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi  - t.j.
article: art. 50 ust. 1 pkt 4 i ust. 2 i 3
journal: Dz.U. 2021 poz 2351
law: Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane - t.j.

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Andrzej Jurkiewicz Sędziowie: Sędzia NSA Małgorzata Miron Sędzia del. WSA Grzegorz Antas (spr.) po rozpoznaniu w dniu 12 lipca 2022 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej sprawy ze skargi kasacyjnej M.M. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie z dnia 24 stycznia 2019 r. sygn. akt II SA/Ol 425/18 w sprawie ze skargi M.M. na postanowienie Warmińsko-Mazurskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 21 marca 2018 r., nr P.7722.15.2018 14 KK w przedmiocie wstrzymania robót budowlanych i nałożenia obowiązku przedłożenia określonych dokumentów oddala skargę kasacyjną.


UZASADNIENIE

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie wyrokiem z 24 stycznia 2019 r., II SA/Ol 425/18 oddalił skargę M. M. na postanowienie Warmińsko-Mazurskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego (dalej: WMWINB) z 21 marca 2018 r. nr P.7722.15.2018 14KK utrzymujące w mocy postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w X. (dalej: PINB) z 9 lutego 2018 r. znak PINB.[...].7741.5.2012.

W odniesieniu do ustaleń faktycznych i prawnych, które stały za wydanym orzeczeniem, Sąd I instancji stwierdził, że ww. postanowieniem z 9 lutego 2018 r. PINB, działając na podstawie art. 50 ust.1 pkt 4 i ust. 3 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz. U. z 2017 r. poz. 1332 ze zm.), dalej: p.b., wstrzymał roboty budowlane na poddaszu – w lokalu mieszkalnym nr [...] budynku mieszkalno-usługowego znajdującego się na działce nr ew. [...], przy ul. [...] w X., prowadzone przez A. M. z i M. M. w sposób istotnie odbiegający od ustaleń i warunków określonych w decyzji Starosty X. z 22 lutego 2006 r. nr 28 zatwierdzającej projekt budowlany i udzielającej inwestorom pozwolenia na roboty budowlane związane z przebudową dachu budynku usługowo-mieszkalnego wraz z wykonaniem ścianki kolankowej i przeznaczeniem poddasza na lokal mieszkalny oraz wykonanie nowych drzwi wejściowych do wspomnianego wyżej budynku, nakładając na A. M. i M. M. obowiązek dostarczenia ekspertyzy technicznej wykonanych robót budowlanych w terminie 30 dni od dnia doręczenia postanowienia. Uzasadniając powyższe rozstrzygnięcie, organ przedstawił przebieg dotychczas prowadzonych postępowań, których przedmiotem był stan techniczny budynku mieszkalno-usługowego przy ul. [...] w X., w tym lokal [...] znajdujący się na parterze należący do M. A. PINB wskazał, że 6 grudnia 2017 r. w obecności inwestorów została przeprowadzona kontrola zakresu wykonanych robót budowlanych w kwestii ustalenia ich zgodności z decyzją Starosty X., w trakcie której stwierdzono istotne odstępstwa od zatwierdzonego projektu budowlanego. Ustalono, że: a) konstrukcja drewniana dachu została podniesiona o ok. 1,05 m, co umożliwiło wykonanie na strychu ścianki kolankowej wysokości ok. 1,39 m, z powstałej powierzchni wydzielono cztery pomieszczenia mieszkalne o wysokości maksymalnej 2,36 m; b) w piwnicy, w pomieszczeniu o wymiarach ok. 1,95 m x 4,50 m x 2,53 m zamontowano kocioł grzewczy o mocy ok. 15 kV, przy czym w dniu kontroli pomieszczenie to nie spełniało warunków technicznych. Stwierdzone także odstępstwa od zatwierdzonego projektu budowlanego, które zakwalifikowano jako nieistotne, tj. przesunięcie ścianek działowych, otworów drzwiowych i okiennych, zmianę przeznaczenia niektórych pomieszczeń (łazienka/pokój); w miejscu projektowanego pomieszczenia gospodarczego wbudowany został kominek, w korytarzu wykonano kręcone schody na strych; w połaci dachowej wykonano dwa okna połaciowe do pomieszczeń na strychu; komin zewnętrzny od strony podwórka wykonano niezgodnie z rysunkiem, przesuwając go w światło istniejącego okna w lokalu usługowym. Podano, że według dokumentów dostarczonych przez inwestorów przy zawiadomieniu o zakończeniu budowy 29 lipca 2010 r. na rysunkach z nieistotnymi zmianami naniesionymi przez projektanta widoczne są trzy okna połaciowe, podczas gdy na zdjęciu wykonanym 24 kwietnia 2014 r. od ulicy nie ma okien połaciowych, a zatem wykonane zostały po zgłoszonym zakończeniu robót budowlanych.

Na powyższe postanowienie zażalenia złożyli M. M. oraz M. A. i A. A.

Postanowieniem z 21 marca 2018 r. WMWINB utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie organu I instancji, wyjaśniając w związku z treścią wniesionych zażaleń, że w prowadzonym postępowaniu, którego przedmiotem jest postanowienie wydane na podstawie art. 50 ust. 1-3 p.b., organ zażaleniowy mógł zakresem swojej oceny prawnej objąć jedynie kwestie związane z zaskarżonym aktem mającym charakter dowodowy. Ocena merytoryczna całokształtu zebranego materiału dowodowego może zostać przeprowadzona przez organ I instancji w decyzji wydanej w trybie art. 51 ust. 1 p.b. WMWINB wyjaśnił, że wykonanie (nawet w części) robót przez inwestora wykraczających poza zakres zatwierdzonego projektu (pozwolenia na budowę) uzasadnia nałożenie przez organ nadzoru budowlanego obowiązku przedstawienia inwentaryzacji wykonanych robót budowlanych lub odpowiednich ocen technicznych bądź ekspertyz. Po uzyskaniu tej ekspertyzy kolejnym etapem postępowania jest dokonanie przez organ nadzoru budowlanego oceny, czy istnieją podstawy do nałożenia obowiązków, o których mowa w art. 51 p.b. Zdaniem organu zażaleniowego, roboty budowlane w lokalu inwestorów zostały wykonane na podstawie pozwolenia na budowę z pewnymi odstępstwami od zatwierdzonego projektu. Inwestorzy dokonali również robót budowlanych już po złożeniu zawiadomienia o zakończeniu budowy z 29 lipca 2010 r., co uzasadnia prowadzenie przez organ I instancji postępowania naprawczego w trybie art. 50-51 p.b. co do całości realizowanych robót, które ma na celu weryfikację zakresu ich legalności oraz prawidłowości ich wykonania. WMWINB wskazał, że roboty w lokalu inwestorów nie zostały jeszcze zakończone, gdyż pozostały prace wykończeniowe, zaś stan zaawansowania robót potwierdza zarówno protokół z czynności kontrolnych z 6 grudnia 2017 r., jak i wykonana w czasie kontroli dokumentacja fotograficzna. Organ zażaleniowy podzielił stanowisko organu I instancji w kwestii zasadności nałożonego obowiązku przedłożenia ekspertyzy technicznej dotychczas wykonanych robót przez inwestorów nie tylko w ich lokalu mieszkalnym, ale również w częściach wspólnych budynku, gdyż prawidłowość ich wykonania może budzić wątpliwości w świetle materiału dowodowego zebranego dotychczas w sprawie w trybie art. 66 p.b. oraz m.in. zapisów ekspertyzy z 13 grudnia 2013 r. Organ zażaleniowy podniósł, że zarzuty odnoszące się do braku pełnych ustaleń faktycznych, czy też oceny materiału dowodowego dotyczącego wykonanych przez inwestorów robót budowlanych na obecnym etapie postępowania są przedwczesne. Zauważył równocześnie, że kwestia robót budowlanych wykonanych w pralni stanowi przedmiot odrębnego postępowania.

M. M. wniósł skargę na postanowienie WMWINB z 21 marca 2018 r., kwestionując prawidłowość podjętego rozstrzygnięcia. Zarzucił organowi stronniczość, a także nierzetelne i swobodne interpretowanie zgromadzonego materiału dowodowego, a tym również naruszenie zasad ogólnych postępowania administracyjnego, jak też przepisów p.b. Skarżący wyjaśnił, że w jego ocenie zainicjowane postępowanie jest wynikiem złożonej skargi na działalność pralni w lokalu znajdującym się na parterze budynku, z właścicielami której pozostaje w konflikcie. Przedstawił zarzuty dotyczące odrębnego postępowania w sprawie robót budowlanych wykonanych w tym lokalu. Wskazał, że wykonane przez niego roboty budowlane są zgodne z projektem i pozwoleniem na budowę. Przebudowa została zakończona w 2009 r. Podkreślił, że żadne prace budowlane nie są prowadzone w mieszkaniu, a zatem bezzasadne jest wstrzymywanie robót. Zaznaczył równocześnie, że nie istnieją lokale mieszkalne na strychu mieszkania, gdyż są to pomieszczenia, które można nazwać pomieszczeniami gospodarczymi, pomocniczymi, czy też wnękami lub komórkami. Nakaz wykonania ekspertyzy, w jego ocenie, jest niezgodny z obowiązującymi przepisami prawa i rażąco niesprawiedliwy.

W odpowiedzi na skargę WMWINB wniósł o jej oddalenie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie w uzasadnieniu przywołanego wyżej wyroku stwierdził, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Odnosząc się do jej przedmiotu, Sąd I instancji wyjaśnił, że zaskarżone postanowienie nie kończy postępowania w sprawie, lecz jest elementem postępowania głównego i wydawane jest wówczas, gdy zaistnieją przesłanki do ingerencji organu nadzoru budowlanego związanej z ustaleniem, że roboty budowlane są realizowane niezgodnie z prawem w świetle przesłanek wymienionych w art. 50 ust. 1 p.b. Zatem wydanie postanowienia w trybie art. 50 ust. 1 p.b. nie przesądza jeszcze o sposobie zakończenia postępowania naprawczego, gdyż o tym orzeka organ w decyzji wydanej na podstawie art. 51 ust. 1 p.b. Sąd I instancji zauważył, że dokonanie przez inwestora zawiadomienia o zakończeniu budowy, czy też prowadzenia robot budowlanych, co do którego organ nie zgłosił sprzeciwu, nie stanowi przeszkody do wdrożenia procedury naprawczej we wskazanym wyżej trybie. Nawet bowiem po skutecznym zawiadomieniu o zakończeniu budowy organy nadzoru budowlanego mają prawo wszczęcia postępowania naprawczego na podstawie art. 50-51 p.b., jeżeli okoliczności wskazują na wystąpienie jakichkolwiek nieprawidłowości w procesie budowlanym. W art. 50 ust. 1 pkt 4 p.b. jest mowa o robotach budowlanych istotnie odbiegających od ustaleń i warunków określonych w pozwoleniu na budowę lub projekcie budowlanym, które określa art. 36a ust. 5 p.b. W rozpoznawanej sprawie, jak zauważył Sąd, w trakcie oględzin przeprowadzonych 6 grudnia 2017 r. z udziałem m.in. skarżącego stwierdzono istotne, a także nieistotne odstępstwa od zatwierdzonego projektu budowlanego, które zostały szczegółowo opisane w wydanych przez organy obu instancji postanowieniach. W ocenie Sądu, ustalenia te dawały podstawę do wydania zaskarżonego postanowienia o wstrzymaniu robot budowlanych, które jednakże nie przesądza o wyniku postępowania naprawczego. Dopiero bowiem ustalenia poczynione przez organ w toczącym się postępowaniu, a także ewentualnie ekspertyza techniczna, do której dostarczenia został zobowiązany m. in skarżący, stanowić będą podstawę do podjęcia rozstrzygnięcia w trybie art. 51 ust. 1 p.b., bądź też umorzenia tego postępowania w przypadku braku podstaw do wydania takiej decyzji. Zdaniem Sądu I instancji, niezasadne pozostają zarzuty dotyczące nieprzeprowadzenia postępowania dowodowego i braku wyjaśnienia wszystkich okoliczności faktycznych, nie można także podzielić zarzutu skarżącego, że przedmiotowe roboty budowlane zostały zakończone, w związku z czym brak było podstaw do wydania zaskarżonego postanowienia. Wstrzymanie robót budowlanych nie musi dotyczyć prac, które w chwili wydania postanowienia się toczą. Sąd podkreślił, że z ustaleń organu powziętych podczas kontroli wynika, iż nie zostały jeszcze zakończone prace wykończeniowe, które stanowiły element projektu budowlanego zatwierdzonego decyzją o pozwoleniu na budowę, zaistniały zatem okoliczności wskazujące na konieczność wstrzymania niezakończonych robót budowlanych. Sąd zauważył, że skarżący prowadził roboty budowlane (okna połaciowe) już po zgłoszeniu ich zakończenia, co tym bardziej świadczy o tym, iż roboty realizowane przez skarżącego nie zostały jeszcze definitywnie zakończone. Zdaniem Sądu I instancji, w oparciu o zapisy protokołu oględzin z 6 grudnia 2017 r. i sporządzonej wówczas dokumentacji fotograficznej dotyczącej pomieszczeń w części strychowej nie sposób zakwestionować twierdzenia organu, że zostały tam wydzielone pomieszczenia mieszkalne. Wskazać przy tym należy, na co zresztą zwrócił uwagę sam skarżący, że zgodnie z § 3 pkt 9 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U. z 2015 r. poz. 1422 ze zm.), dalej: r.w.t., mieszkaniem jest zespół pomieszczeń mieszkalnych i pomocniczych, mający odrębne wejście, wydzielony stałymi przegrodami budowlanymi, umożliwiający stały pobyt ludzi i prowadzenie samodzielnego gospodarstwa domowego; przy czym przez pomieszczenie mieszkalne należy rozumieć pokoje w mieszkaniu, a także sypialnię i pomieszczenia do dziennego pobytu ludzi w budynku zamieszkania zbiorowego (§ 3 pkt 10 r.w.t.), a przez pomieszczenie pomocnicze należy rozumieć pomieszczenie znajdujące się w obrębie mieszkania lub lokalu użytkowego służące do celów komunikacji wewnętrznej, higieniczno-sanitarnych, przygotowywania posiłków, z wyjątkiem kuchni zakładów żywienia zbiorowego, a także do przechowywania ubrań, przedmiotów oraz żywności (§ 3 pkt 11 r.w.t.). Zatem nawet gdyby przyjąć, że przedmiotowe pomieszczenia – jak twierdzi skarżący – mają charakter pomocniczy, to i tak niewątpliwie stanowią one część mieszkania. W ocenie Sądu, bezpodstawne jest kwestionowanie pomiarów dokonanych w trakcie oględzin, przy których skarżący był obecny i w tym zakresie nie zgłaszał żadnych zastrzeżeń. Odnosząc się do zarzutu stronniczości PINB, Sąd I instancji wskazał, że w tym przedmiocie organ zażaleniowy wydawał stosowne postanowienia, które w ocenie Sądu nie naruszają przepisów prawa.

M. M. złożył skargę kasacyjną, zaskarżając powyższy wyrok w całości. Skarżący kasacyjnie zarzucił mu naruszenie:

1) prawa materialnego poprzez jego niewłaściwe zastosowanie, tj. art. 50 ust. 1 pkt 4 p.b. poprzez błędne zastosowanie przepisu oraz wydanie postanowienia o wstrzymaniu robót budowlanych w sytuacji, gdy roboty budowlane nie były realizowane w dacie wydania postanowienia o ich wstrzymaniu, ponadto w sytuacji, gdy nie zachodziły wątpliwości po stronie organu administracyjnego odnośnie do kwestii istnienia istotnych odstępstw od zatwierdzonego projektu budowlanego;

2) przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, tj. art. 145 § 1 pkt 1 lit. a ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2018 r. poz. 1302), dalej: p.p.s.a., w zw. z art. 50 ust. 1 pkt 4 p.b. przez zaniechanie uchylenia postanowienia WMWINB z 21 marca 2018 r. w przedmiocie wstrzymania robót budowlanych w sytuacji, gdy wydane zostało z naruszeniem prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy.

Z uwagi na powyższe zarzuty skargi kasacyjnej M. M. wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i` rozpoznanie skargi przez wydanie wyroku reformatoryjnego. W skardze kasacyjnej wniesiono o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej świadczonej na rzecz skarżącego z urzędu. Zawarte zostało w niej również oświadczenie o zrzeczeniu się rozpoznania sprawy na rozprawie.

W odpowiedzi na skargę kasacyjną M. A. wniosła o jej oddalenie.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Na wstępie należy zauważyć, że sprawę niniejszą rozpoznano na posiedzeniu niejawnym na podstawie art. 15zzs4 ust. 3 ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz. U. z 2020 r. poz. 1842 ze zm.), który pozwala przewodniczącemu zarządzić przeprowadzenie posiedzenia niejawnego, jeżeli uzna rozpoznanie sprawy za konieczne, a przeprowadzenie wymaganej przez ustawę rozprawy mogłoby wywołać nadmierne zagrożenie dla zdrowia osób w niej uczestniczących i nie można przeprowadzić jej na odległość z jednoczesnym bezpośrednim przekazem obrazu i dźwięku. Wydane przez Przewodniczącego Wydziału zarządzenie z 23 maja 2022 r. miało na uwadze niepotwierdzenie w wyznaczonym terminie przez strony posiadania warunków technicznych umożliwiających przeprowadzenie rozprawy na odległość z jednoczesnym bezpośrednim przekazem obrazu i dźwięku.

Rozpoznając wniesioną skargę kasacyjną, przypomnieć należy, że zgodnie z art. 183 § 1 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, bierze jednak z urzędu pod rozwagę nieważność postępowania, której przesłanki enumeratywnie wymienione w art. 183 § 2 p.p.s.a. w niniejszej sprawie nie występują. Oznacza to, że przytoczone w skardze kasacyjnej przyczyny wadliwości prawnej zaskarżonego wyroku determinują zakres kontroli dokonywanej przez Naczelny Sąd Administracyjny.

Oceniając w tak zakreślonych granicach skargę kasacyjną wniesioną w niniejszej sprawie, należy stwierdzić, że nie została ona oparta na uzasadnionych podstawach. Przedmiotem oceny Sądu I instancji pozostawało postanowienie, którym WMWINB utrzymał w mocy postanowienie PINB z 9 lutego 2018 r. wstrzymujące roboty budowlane prowadzone przez skarżącego i A. M. na poddaszu lokalu mieszkalnego nr [...] budynku mieszkalno-usługowego znajdującego się przy ul. [...] w X. i nakładające obowiązek dostarczenia ich ekspertyzy technicznej w terminie 30 dni od dnia doręczenia ww. postanowienia. Organ równocześnie odstąpił od nałożenia obowiązku wykonania przez inwestorów niezbędnych zabezpieczeń. Podstawę prawną wydanego postanowienia stanowił art. 50 ust. 1 pkt 4 w zw. z art. 50 ust. 2 i 3 p.b., zgodnie z którym w przypadkach innych niż określone w art. 48 ust. 1 lub w art. 49b ust. 1 p.b. organ nadzoru budowlanego wstrzymuje postanowieniem prowadzenie robót budowlanych wykonywanych w sposób istotnie odbiegający od ustaleń i warunków określonych w pozwoleniu na budowę, projekcie budowlanym lub w przepisach. W postanowieniu o wstrzymaniu robót budowlanych należy: 1) podać przyczynę wstrzymania robót; 2) ustalić wymagania dotyczące niezbędnych zabezpieczeń (art. 50 ust. 2 p.b.). W postanowieniu o wstrzymaniu robót budowlanych można nałożyć obowiązek przedstawienia, w terminie 30 dni od dnia doręczenia postanowienia, inwentaryzacji wykonanych robót budowlanych lub odpowiednich ocen technicznych bądź ekspertyz (art. 50 ust. 3 p.b.). Z ustalonego w sprawie stanu faktycznego wynikało, że skarżący jako inwestor wraz A. M. wykonywali roboty budowlane z istotnym odstępstwem od udzielonego im pozwolenia na budowę decyzją Starosty X. z 22 lutego 2006 r. nr 28. Materiał dowodowy zebrany w sprawie między innymi wskazywał, że wysokość budynku nadbudowanego w stosunku do założeń projektowych określonych w projekcie architektoniczno-budowlanym przekracza istotnie dopuszczalną wartość 2% wynikającą z dyspozycji art. 36a ust. 5 pkt 2 w zw. z ust. 5a pkt 1 p.b., co umożliwiło przy zaprojektowanej ścianie kolankowej wydzielić cztery pomieszczenia mieszkalne o wysokości do 2,36 m. W dacie przeprowadzonej kontroli (protokół kontroli z 6 grudnia 2017 r. k. 5/12 akt) roboty budowlane były niezakończone, albowiem miały być w dalszym ciągu wykonywane na poddaszu lokalu mieszkalnego prace wykończeniowe, co stanowiło podstawę ich wstrzymania.

W ramach sformułowanych zarzutów kasacyjnych skarżący podjął próbę zakwestionowania stanowiska Sądu I instancji aprobującego ustalenia faktyczne i ich ocenę prawną, niemniej próba ta nie mogła okazać się skuteczna. Ocena zarzutu naruszenia prawa materialnego, jeżeli nie towarzyszy mu równoczesne podważenie przez autora skargi kasacyjnej ustaleń faktycznych, może być dokonywana wyłącznie na podstawie stanu faktycznego przyjętego przez Sąd I instancji za podstawę rozstrzygnięcia. W kontrolowanym postępowaniu zarzuty kasacyjne sprowadzają się wyłącznie do zarzucenia Sądowi I instancji uchybienia art. 145 § 1 pkt 1 lit. a p.p.s.a. w zw. z art. 50 ust. 1 pkt 4 p.b. poprzez jego błędne zastosowanie, co uniemożliwia rozważenie kwestii tego, czy zachodziły warunki do wstrzymania przez WMWINB robót budowlanych w oparciu o wnioski, jakie skarżący kasacyjnie samodzielnie wyprowadza ze zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego. Należy przypomnieć, że jego ocenę Sąd uznał za niewadliwą, albowiem w sprawie nie można mówić o jakichkolwiek wątpliwościach odnośnie do kwestii istnienia istotnych odstępstw od projektu budowlanego zatwierdzonego przez Starostę X.

W ramach postawionego Sądowi I instancji zarzutu nie jest możliwe kwestionowanie tego, że roboty budowlane przeprowadzane w lokalu budynku nie pozostawały w toku, jeżeli protokolarnie potwierdzone ustalenia wskazywały na odmienny ich stan. Sąd I instancji zebranemu materiałowi dowodowemu obejmującemu w szczególności treść protokołu kontroli i załączone do niego zdjęcia nadał znaczenie odpowiadające hipotezie art. 50 ust. 1 pkt 4 p.b., wiążąc twierdzenie PINB, że "roboty budowlane nie zostały zakończone" z ich faktycznym prowadzeniem w dacie wydania postanowienia. Brak jest podstaw, by powyższy pogląd podważyć. Formułowane przez skarżącego w uzasadnieniu skargi kasacyjnej uwagi różnicujące możliwe przypadki występujące w procesie inwestycyjnym są trafne, albowiem niekiedy stan niezakończenia robót nie uzasadnia ich wstrzymywania, co odnieść należy przede wszystkim do ich przerwania na długi czas, uzasadniającego przyjęcie, że inwestor zdecydował o zaniechaniu ich dalszego prowadzenia. Przypadek ten nie odpowiada jednakże rozważanej w niniejszej sprawie sytuacji, stąd Sądowi I instancji nie można zarzucić naruszenia art. 50 ust. 1 pkt 4 p.b. przez jego błędne zastosowanie.

Kierując się powyższymi względami, Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 p.p.s.a. oddalił skargę kasacyjną.

Odnosząc się do zgłoszonego w skardze kasacyjnej wniosku pełnomocnika o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej skarżącemu z urzędu, wskazać należy, że wynagrodzenie dla pełnomocnika ustanowionego z urzędu za wykonaną pomoc prawną należne od Skarbu Państwa (art. 250 p.p.s.a.), przyznawane jest przez wojewódzki sąd administracyjny w postępowaniu określonym w przepisach art. 258-261 p.p.s.a.