Wyrok NSA, sygn. akt II OSK 520/13
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2014-09-04 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6050 Obowiązek meldunkowy
Hasła tematyczne: Inne
Skarżony organ: Wojewoda
Treść wyniku: Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy: article: art. 184
journal: Dz.U. 2012 poz 270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity.
article: art. 15 ust. 2
journal: Dz.U. 2006 nr 139 poz 993
law: Ustawa z dnia 10 kwietnia 1974 r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych - tekst jedn.

SENTENCJA

Dnia 4 września 2014 roku Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Jacek Chlebny sędzia NSA Małgorzata Stahl sędzia del. WSA Tadeusz Lipiński /spr./ Protokolant starszy sekretarz sądowy Mariusz Szufnara po rozpoznaniu w dniu 4 września 2014 roku na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej M. O. oraz W. O. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 5 lipca 2012 r., sygn. akt III SA/Kr 1181/11 w sprawie ze skargi M. O. oraz W. O. na decyzję Wojewody Małopolskiego z dnia [...] sierpnia 2011 r. nr [...] w przedmiocie wymeldowania oddala skargę kasacyjną.


UZASADNIENIE

Zaskarżonym wyrokiem z dnia 5 lipca 2012r., w sprawie o sygnaturze akt III SA/Kr 1181/11 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie oddalił skargę M. i W. O. na decyzję Wojewody Małopolskiego z [...] sierpnia 2011r., znak [...] w przedmiocie wymeldowania.

Wyrok ten został wydany w następującym stanie faktycznym i prawnym.

Decyzją z dnia [...] lipca 2011 r. Prezydent Miasta Krakowa orzekł o wymeldowaniu M. i W. O. z pobytu stałego z lokalu przy ul. T. [...] w K. W uzasadnieniu decyzji wskazano, że M. i W. O. w przedmiotowym lokalu nie zamieszkują od 21 kwietnia 2011 r., tj. od momentu zdania lokalu właścicielce, co zostało potwierdzone ich wyjaśnieniami. Obecnie wraz synami zamieszkują oni w lokalu socjalnym przy ul. N. [...], zostały więc spełnione wszystkie przesłanki z art. 15 ust. 2 ustawy z dnia 10 kwietnia 1974 r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych (Dz. U. z 2006 r. Nr 139, poz. 993 z późn. zm.) konieczne do wymeldowania M. i W. O.

W odwołaniu od decyzji organu I instancji M. i W. O. wnieśli o "pilne wstrzymanie wymeldowania z pobytu stałego".

Wojewoda Małopolski utrzymał w mocy decyzję organu I instancji, stwierdzając, że wyjaśnienia w przedmiotowej sprawie bezspornie wskazują, iż M. i W. O. opuścili miejsce stałego pobytu - lokal przy ul. T. [...] w K. i wraz z synami w dniu [...] kwietnia 2011 r. przenieśli się do wskazanego przez Urząd Miasta Krakowa lokalu socjalnego przy ul. N [...] w K., który stał się ich nowym centrum życiowym. Lokal przy ul. T. [...] w K. oddali we władanie właścicieli. Zdaniem organu odwoławczego ustalony stan faktyczny sprawy daje zatem podstawę do wymeldowania M. i W. O. w drodze decyzji administracyjnej, w oparciu o przepis art. 15 ust. 2 ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych.

Skargę od decyzji Wojewody Małopolskiego z [...] sierpnia 2011 r. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie wnieśli M. i W. O. Skarżący w jej treści wskazali na postępowanie prowadzone przed sądem powszechnym dotyczące dodatku mieszkaniowego.

Wojewódzki Sąd Administracyjny stwierdził, że skarga nie zasługiwała na uwzględnienie. W uzasadnieniu swojego rozstrzygnięcia Sąd I instancji podniósł, że bezsprzecznie skarżący w dacie wydawania zaskarżonej decyzji jak i decyzji organu I instancji nie mieszkali w spornym lokalu. Jak wynika z akt administracyjnych skarżący 21 kwietnia 2011 r. opuścili dobrowolnie dotychczasowe miejsce stałego pobytu – lokal przy ul T. [...] w K. (vide: protokół zdawczo – odbiorczy dołączony do wniosku o wymeldowanie) i uczynili to przed eksmisją. Opuszczenie przez M. i W. O. w rozpatrywanej sprawie miejsca stałego pobytu jest niczym innym jak dobrowolnym poddaniem się wyżej wskazanemu orzeczeniu eksmisyjnemu. Jeżeli w tej sprawie skarżący po wszczęciu postępowania egzekucyjnego, w trakcie wstrzymania wykonania wskazanego wyroku eksmisyjnego, ale przed przybyciem komornika, opuścili sporny lokal i przenieśli swoje centrum życiowe do nowego lokalu socjalnego, to opuszczenie to należy uznać za dobrowolne, a nie za przymusowe. Dobrowolne opuszczenie lokalu w trakcie trwającego postępowania egzekucyjnego zmierzającego do wykonania wyroku orzekającego eksmisję jest opuszczeniem lokalu w rozumieniu art. 15 ust. 2 ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych.

Skargę kasacyjną od powyższego wyroku wnieśli M. O. i W. O. reprezentowani przez adwokata, zaskarżając wyrok w całości i zarzucając mu naruszenie art. 6 ust. 1 w związku z art. 15 ust. 2 ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych, poprzez jego błędną interpretację, której skutkiem było przyjęcie, że przeniesienie się skarżących do lokalu socjalnego po tym jak zostało wszczęte w stosunku do nich postępowanie egzekucyjne, uzasadnia uznanie, że opuszczenie lokalu nastąpiło dobrowolnie.

Pełnomocnik strony skarżącej wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Krakowie. W motywach skargi podkreślono, że niezbędną przesłanką wymeldowania jest opuszczenie miejsca pobytu, które to opuszczenie musi mieć charakter dobrowolny. Tymczasem już sam fakt, że skarżący chcieli do owego lokalu powrócić, co znajduje stosowne odzwierciedlenie w materiale zebranym w aktach przedmiotowej sprawy, świadczy o tym, że opuszczenie przez nich lokalu nie było dobrowolne i nie miało ono charakteru trwałego, a jedynie czasowy. Skarżący opuścili lokal po wszczęciu postępowania egzekucyjnego, w trakcie wstrzymania wykonania wskazanego wyroku eksmisyjnego, a więc nie dobrowolnie, lecz niejako pod przymusem.

W odpowiedzi na skargę kasacyjną uczestnicy postępowania E. i R. R. wnieśli o oddalenie skargi kasacyjnej, podkreślając, że skarżący kasacyjnie dobrowolnie wyprowadzili się ze spornego lokalu i zamieszkali w przyznanym im lokalu socjalnym. Podniesiono także, że sprawy o zasiedzenie i ponowne zasiedzenie z powództwa skarżących zostały prawomocnie oddalone.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Zgodnie z treścią art. 183 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm. ) Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, bierze jednak z urzędu pod rozwagę nieważność postępowania. W niniejszej sprawie nie występują przesłanki nieważności określone w art. 183 § 2 p.p.s.a., zatem Naczelny Sąd Administracyjny związany był granicami skargi kasacyjnej.

W skardze kasacyjnej pełnomocnik skarżących wywodzi, iż postępowaniu M. i W. O. nie można przypisać cech dobrowolności, gdyż wyprowadzili się oni z zajmowanego mieszkania w czasie prowadzonego postępowania egzekucyjnego, w czasie późniejszym chcieli powrócić do tego lokalu. Jest to pogląd błędny i nie może zasługiwać na aprobatę.

W pierwszej kolejności stwierdzić należy, że Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku w sposób jasny i zrozumiały odniósł się do kwestii dobrowolności i trwałości opuszczenia lokalu przy ul. T. [...] przez skarżących. Naczelny Sąd Administracyjny w pełni podziela i akceptuje argumentację przytoczoną w uzasadnieniu wyroku Sądu I instancji.

Kolejną okolicznością, na którą należy zwrócić uwagę jest to, że wobec skarżących Sąd Rejonowy dla K. w dniu [...] grudnia 2008 r. w sprawie [...] wydał wyrok eksmisyjny z lokalu nr [...] przy ul. T. [...] w K. Wykonanie opróżnienia przedmiotowego lokalu zostało wstrzymane do czasu złożenia skarżącym przez Gminę oferty najmu lokalu socjalnego, ofertę taka została złożona w marcu 2011 r., zaś postanowieniem Sądu z dnia 11 kwietnia 2011 r. wyrokowi nadano klauzulę wykonalności. Skarżący lokal przy ul. T. [...] opuścili dobrowolnie w dniu 21 kwietnia 2011 r., co wynika z dołączonego do akt administracyjnych protokołu zdawczo – odbiorczego mieszkania. Zachowanie skarżących było niczym innym jak tylko respektowaniem wydanego przez sąd powszechny wobec nich kilka lat wcześniej wyroku eksmisyjnego. Takiemu zachowaniu nie można przypisać innej cechy niż dobrowolność, bo prawomocny wyrok sądu wydany wobec danej osoby nie może być uznany za zmuszanie jej do określonego zachowania, które mogłoby pozostawać w sprzeczności z przepisami prawa. Być może wyprowadzenie się z lokalu przy ul. T. nie było zgodne z planami życiowymi skarżących jednak w świetle interpretacji art. 15 ust. 2 ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych wykonanie wyroku eksmisyjnego zawsze powinno być interpretowane jako dobrowolne i trwałe opuszczenie lokalu. Przy przyjęciu odmiennego założenia praktycznie nigdy nie można byłoby wymeldować osoby z danego lokalu, jeżeli wcześniej wobec niej wydany został wyrok eksmisyjny i wszczęte postępowanie egzekucyjne. W ocenie Sądu orzekającego w sprawie, z tych samych przyczyn przymiotu dobrowolności i trwałości opuszczenia mieszkania nie można skutecznie zakwestionować także wtedy, gdy opuszczenie lokalu następuje na skutek egzekucji wyroku eksmisyjnego dokonanej przez komornika. Dlatego też argumentacja podniesiona w skardze kasacyjnej, że skarżący opuścili lokal pod przymusem podyktowanym postępowaniem egzekucyjnym nie mogła być uznana za skuteczną i słuszną.

Pamiętać należy również o tym, że fakt zameldowania w danym mieszkaniu nie tworzy żadnych praw własnościowych po stronie zameldowanego do tego lokalu. Najprościej rzecz ujmując zameldowanie jest tylko i wyłącznie potwierdzeniem pobytu stałego lub czasowego danej osoby pod wskazanym w zameldowaniu adresem. Oboje skarżący w trakcie postępowania administracyjnego zgodnie potwierdzili, że od 21 kwietnia 2011 r. nie zamieszkują w mieszkaniu przy ul. T., a w lokalu socjalnym przy ul. N., lecz z wcześniej zajmowanego lokalu nie wymeldują się, z uwagi na to, że wytoczyli powództwo o jego zasiedzenie.

Z powyższych względów Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 p.p.s.a. skargę kasacyjną oddalił.