Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt VII SA/Wa 473/04
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2005-04-13 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6010 Pozwolenie na budowę, użytkowanie obiektu lub jego części,  wykonywanie robót budowlanych innych niż budowa obiektu, prz
Skarżony organ: Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku: Stwierdzono nieważność decyzji I i II instancji

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Maria Czapska - Górnikiewicz, , Sędzia WSA Ewa Machlejd (spr.), Asesor WSA Agnieszka Wilczewska - Rzepecka, Protokolant Anna Sokołowska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 13 kwietnia 2005 r. sprawy ze skargi A K na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia (...) lutego 2004 r. nr (...) w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności decyzji dotyczącej pozwolenia na budowę I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji z dnia (...) stycznia 2004 r. Nr (...) wydaną przez Wojewodę (...), II. zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku.


UZASADNIENIE

Starosta w (...) decyzją Nr (...) z dnia (...).10.2000 r., działając na podstawie art. 28, art. 33 ust 1, art. 34 ust 4 i art. 36 ustawy z dnia 7.07.1994 r. Prawo budowlane oraz na podstawie art. 104 kpa, po rozpatrzeniu wniosku z dnia (...).10.2000 r. złożonego przez (...) Polska Sp. z o.o. z siedzibą we (...) w sprawie pozwolenia na budowę kotłowni gazowej tj.: wewnętrznej instalacji gazowej i montażu kotła gazowego o mocy 240 Kw w budynku mieszkalnym wielorodzinnym przy ul. (...) w (...), zatwierdził projekt budowlany i wydał pozwolenie na budowę w/w kotłowni, z zachowaniem warunków wskazanych w w/w decyzji, zgodnie z art. 36 ust 1 i 2 oraz art. 39 Prawa budowlanego.

A K, działając w imieniu swoim i mieszkańców bloku przy ul. (...) złożyła wniosek o stwierdzenie nieważności w/w decyzji w trybie art. 156 § 1 pkt 2 kpa. W uzasadnieniu wnioskująca podniosła zarzut niezgodności projektu z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego, bowiem zgodnie z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego przyjętym uchwałą Rady Miejskiej w (...)(...) Nr (...) z dnia (...).11.1992 r. dla obszaru objętego działką nr (...) oznaczonego symbolem (...) przewiduje się dostarczanie czynnika grzewczego ze źródła ciepła zdalaczynnego, a tym samym nie przewiduje się lokalnej kotłowni. Ponadto wnioskująca zarzuciła pominięcie przez organ konieczności uzyskania decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu z uwagi na fakt, że zgodnie z dokumentacją projektową komin przedmiotowej kotłowni jest mocowany do zewnętrznej ściany szczytowej, czyli wychodzi poza obrys budynku i znacznie wystaje ponad istniejący dach.

Wojewoda (...) decyzją z dnia (...).01.2004 r. Nr (...), na podstawie art. 157 § 1 w związku z art. 158 § 1 kpa oraz art. 82 ust 3 Prawa budowlanego, po rozpatrzeniu wniosku A K odmówił stwierdzenia nieważności decyzji Starosty (...) z dnia (...).10.2000 r.

W uzasadnieniu organ wskazał, że przepis art. 39 ust 1 obowiązującej w dniu wydania decyzji ustawy z dnia (...).07.1994 r. o zagospodarowaniu przestrzennym stwierdza, iż każda zmiana zagospodarowania terenu polegająca w szczególności na wykonaniu, odbudowie, rozbudowie i nadbudowie obiektu budowlanego wymaga ustalenia w drodze decyzji warunków zabudowy i zagospodarowania terenu. Przepis ust. 2 pkt 1 omawianego artykułu zwalnia natomiast z powyższego obowiązku roboty budowlane polegające na remoncie lub montażu, przebudowie oraz zmianie przeznaczenia budynku lub jego części.

W omawianej sprawie przedmiotowa inwestycja zrealizowana została wewnątrz istniejącego pomieszczenia gospodarczego budynku, natomiast na zewnątrz do ściany budynku zainstalowano komin o średnicy 200 mm. Ze względu na swój charakter zakwalifikować należy ją jako zmianę przeznaczenia części budynku, a w świetle analizy zgromadzonej dokumentacji inwestycji uznać należy, iż nie wpływa ona na zmianę sposobu zagospodarowania terenu. W związku z powyższym, zgodnie z przepisem art. 39 ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym inwestor zwolniony był z obowiązku uzyskania decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu.

Tym samym nie miało również miejsca naruszenie przepisu art. 32 ust 4 pkt 1 ustawy Prawo budowlane.

Zarzut wnioskujących o naruszeniu postanowień miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego w decyzji o pozwoleniu na budowę omawianej inwestycji uznać należy za bezzasadny. Organ podniósł, że ustalenia ogólne miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego dotyczące zasad zaopatrzenia w ciepło stwierdzają, iż dalszy rozwój miasta uwarunkowany jest budową nowej kotłowni, natomiast w ustaleniach szczegółowych dla omawianej jednostki strukturalnej przewidziano ogrzewanie obiektów zdalaczynne, które realizowane może być właśnie za pośrednictwem zlokalizowanych na obszarze jednostki kotłowni.

Od powyższej decyzji odwołanie złożyła A K wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania.

W odwołaniu A K podniosła, iż organ w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji uznał, iż w planie zagospodarowania przestrzennego przewidziano ogrzewanie obiektów z kotłowni zdalaczynnej zlokalizowanej w omawianej jednostce strukturalnej. Natomiast plan zagospodarowania przestrzennego zatwierdzony przedmiotową uchwałą Rady Miejskiej z dnia 13.11.1992 r. przewiduje ogrzewanie obiektów z kotłowni zdalaczynnej zlokalizowanej poza w/w jednostką. Zdaniem odwołującej decyzja udzielająca pozwolenia na budowę przedmiotowej kotłowni jest niezgodna z obowiązującym za ten okres planem zagospodarowania przestrzennego, mającym charakter przepisu prawa miejscowego.

Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia (...).02.2004 r. znak: (...) na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 kpa, po rozpatrzeniu odwołaniu A K, utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję.

W uzasadnieniu organ odwoławczy wskazał, że zgodnie z art. 39 ust 2 pkt 1 ustawy z dnia 7.07.1994 r. o zagospodarowaniu przestrzennym, nie wymagają ustalenia warunków zabudowy i zagospodarowania terenu roboty budowlane polegające na modernizacji, remoncie lub montażu, przebudowie lub zmianie przeznaczenia budynku lub jego części, jeżeli nie powodują zmiany sposobu zagospodarowania terenu. Przedmiotową inwestycję, polegającą na budowie kotłowni gazowej wewnątrz istniejącego pomieszczenia gospodarczego budynku, można zakwalifikować jako zmianę przeznaczenia części budynku nie powodującą zmiany sposobu zagospodarowania terenu. W związku z tym wobec przedmiotowej inwestycji nie była wymagana decyzja o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu.

Odnosząc się do zarzutu naruszenia ustaleń planu miejscowego zagospodarowania przestrzennego przez wydanie pozwolenia na budowę organ stwierdził, iż w ustaleniach szczegółowych miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego przewidziano "ogrzewanie obiektów zdalaczynne". Plan jednak nie precyzuje co należy rozumieć przez to określenie, tzn. gdzie ma być zlokalizowane to ogrzewanie obiektów, a więc nie można też wysnuć wniosku, iż ogrzewanie to nie może być zlokalizowane w jednostce strukturalnej, gdzie znajduje się przedmiotowa inwestycja.

Od powyższej decyzji skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego wniosła A K. Skarżąca podnosi, iż mieszkańcy bloku nie zostali powiadomieni ani przez (...) Polska Sp. z o.o. ani przez zarządcę bloku o zamiarze budowy kotłowni. A K wskazuje ponadto na błędną jej zdaniem interpretację zapisu "ogrzewanie obiektów zdalaczynne" zawartego w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego. Według organu zapis taki oznacza, iż ogrzewanie może być zrealizowane za pośrednictwem zlokalizowanych na obszarze jednostki strukturalnej kotłowni. Skarżąca uważa zaś, że taki zapis winien być rozumiany jako "dla obszaru". Na inwestora nie nałożono ponadto obowiązków w związku z zapewnieniem emisji hałasu na odpowiednim i dopuszczalnym poziomie.

Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego wniósł o oddalenie skargi, podnosząc jak w zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Zgodnie z zasadą prawdy obiektywnej wyrażoną w art. 7 kpa organy administracji publicznej mają obowiązek podjęcia wszelkich kroków niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz załatwienia sprawy. Oznacza to, że organ prowadzący postępowanie ma obowiązek zebrania i rozpatrzenia dostępnego materiału dowodowego tak, aby ustalić stan faktyczny sprawy zgodny z rzeczywistością. To na organie administracji publicznej, na mocy art. 77 § 1 kpa, ciąży ciężar dowodu, nie może on więc jedynie biernie oczekiwać na dowody zgłoszone przez stronę. Rządząca postępowaniem administracyjnym zasada oficjalności (art. 7 i art. 77 kpa) wymaga, aby w toku postępowania organy podejmowały wszelkie niezbędne kroki do wyjaśnienia i załatwienia sprawy i dopuszczały jako dowód wszystko, co może przyczynić się do jej wyjaśnienia, a nie jest sprzeczne z prawem, a więc by z urzędu przeprowadzały dowody służące ustaleniu stanu faktycznego sprawy (zob. wyrok NSA z 29 listopada 2000 r., V SA 948/00 LEX nr 50114).

W przedmiotowej sprawie zarówno organ I, jak i II instancji naruszyły omówione wyżej przepisy prawa procesowego i to w sposób mający istotny wpływ na wynik sprawy.

Organy administracyjne prowadzące postępowanie w trybie nadzoru nie wyjaśniły, czy A K składającej wniosek o stwierdzenie nieważności decyzji udzielającej pozwolenia na budowę kotłowni przysługuje, jako członkowi spółdzielni mieszkaniowej, przymiot strony w przedmiotowej sprawie. W orzecznictwie sądowoadministracyjnym przeważa stanowisko, iż członkom spółdzielni mieszkaniowych nie przysługuje przymiot strony w postępowaniu administracyjnym, lecz podmioty te reprezentowane są przez statutowo właściwe organy spółdzielni. Jednakże w szczególnych sytuacjach dopuszcza się udział członka spółdzielni jako strony postępowania administracyjnego, jednak po spełnieniu pewnych wymogów, a mianowicie: członek spółdzielni musi się legitymować spółdzielczym własnościowym prawem do lokalu, współudziałem w użytkowaniu wieczystym działki gruntu, na której budynek mieszkalny obejmujący dany lokal został wzniesiony i realizacja planowanej inwestycji spowoduje konkretne naruszenie warunków korzystania z tego lokalu mieszkalnego, które są chronione przepisami prawa materialnego, tj. art. 5 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 9 maja 2003 r., sygn. akt IV SA 2995/01). W przedmiotowej sprawie A K legitymuje się spółdzielczym własnościowym prawem do lokalu, jednakże organy nie wyjaśniły, czy realizacja przedmiotowej inwestycji wpłynie na warunki korzystania z jej lokalu, biorąc przede wszystkim pod uwagę położenie lokalu skarżącej w stosunku do kotłowni.

Organy nie wyjaśniły ponadto w sposób nie budzący wątpliwości, czy decyzja Starosty (...) z dnia (...).10.2000 r. Nr (...) nie narusza art. 32 ust. 4 pkt 1 Prawa budowlanego, który stanowi, iż decyzja o pozwoleniu na budowę może być wydana jedynie, jeżeli wniosek zostanie złożony w okresie ważności decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, jeżeli jest ona wymagana zgodnie z przepisami o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym. Stosownie do art. 39 ust. 1 ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym każda zmiana zagospodarowania terenu polegająca w szczególności na wykonaniu, odbudowie, rozbudowie i nadbudowie obiektu budowlanego wymaga ustalenia w drodze decyzji warunków zabudowy i / zagospodarowania terenu, a w konsekwencji czy nie narusza obowiązku ustalenia warunków zabudowy i zagospodarowania terenu zwolnione są, stosownie do treści art. 39 ust. 2 pkt 1 ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym, jedynie roboty budowlane polegające na remoncie lub montażu, przebudowie oraz zmianie przeznaczenia budynku lub jego części, jeżeli nie powodują one zmiany sposobu zagospodarowania terenu.

W niniejszej sprawie organy uznały, iż przedmiotowa inwestycja jest instalacją wewnętrzną, zrealizowaną wewnątrz istniejącego pomieszczenia gospodarczego budynku i należy ją zakwalifikować jedynie jako zmianę przeznaczenia części budynku. Zdaniem organu inwestycja ta nie wpływa na sposób zagospodarowania terenu, wobec czego nie wymagała ona ustalenia w drodze decyzji warunków zabudowy i zagospodarowania terenu. Kwestia ta wymaga jednak dodatkowego zbadania przez organ administracji, dokładnego przeanalizowania treści projektu budowlanego i decyzji udzielającej pozwolenia na budowę. Jak wynika z dokumentacji projektowej inwestycja będąca źródłem ciepła dla kilku budynków przy ul. (...) w (...), obejmuje poza kotłownią usytuowaną w przybudówce również stalowy komin o wysokości 17 m, średnicy 0,2 m, zrealizowany na zewnątrz budynku, wykraczający ponad jego dach. Tak więc obiekt opisany w zatwierdzonym projekcie budowlanym wskazuje na powstanie nowego obiektu poza obiektem już istniejącym. Rozpoznając ponownie sprawę tę okoliczność winien mieć organ na uwadze uwzględniając przy tym przepisy prawa materialnego wyżej wskazane tj. art. 32 ust. 4 pkt 1 ustawy Prawo budowlane w związku z art. 39 ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym w brzmieniu obowiązującym w dacie wydania decyzji badanej.

Ujawnione naruszenie omówionych wyżej przepisów prawa procesowego i materialnego mające istotny wpływ na wynik rozstrzygnięcia powoduje uchylenie zaskarżonej decyzji organu II instancji oraz poprzedzającej ją decyzji organu I instancji z mocy art. 145 § 1 ust. 1 pkt a i c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.).

Na mocy art. 152 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzeczono jak punkcie II wyroku.