Wyrok WSA w Szczecinie, sygn. akt II SA/Sz 642/09
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie
Data orzeczenia: 2009-09-17 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6074 Przekształcenie użytkowania wieczystego w prawo własności
Hasła tematyczne: Przywrócenie terminu
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 77 ust. 1,3 w zw. z art. 4 pkt 9, art. 78,79, art. 72 ust. 3 pkt 5, art. 76 ust. 1
journal: Dz.U. 2004 nr 261 poz 2603
law: Ustawa z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami - tekst jedn.
article: art. 50 par. 1, art. 30 par. 3, art. 45, art. 59 par. 1,2, art. 77, art.40 par. 1, art. 133 par. 2, art. 1,
journal: Dz.U. 2000 nr 98 poz 1071
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity
article: art. 151
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Iwona Tomaszewska, Sędziowie Sędzia WSA Katarzyna Grzegorczyk-Meder, Sędzia WSA Arkadiusz Windak /spr./, Protokolant Katarzyna Skrzetuska - Gajos, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 17 września 2009 r. sprawy ze skargi Unii Związków Zawodowych Pracowników Służb Państwowych, Samorządowych i Organizacji Społecznych na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] nr [...] w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu i pozostawienia wniosku bez rozpoznania oddala skargę


UZASADNIENIE

Pismem z dnia [...] r., nr [...] Wójt Gminy [...], powołując się na art. 77 ust. 1 i 3 w zw. z art. 4 pkt 9, art. 78, art. 79, art. 72 ust. 3 pkt 5 i art. 76 ust. 1 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (jednolity tekst: Dz. U. z 2004 r. Nr 261, poz. 2603 ze zm.) wypowiedział Unii Związków Zawodowych Pracowników Służb Państwowych, Samorządowych i Organizacji Społecznych z siedzibą w [...] dotychczasową wysokość opłaty rocznej z tytułu użytkowania wieczystego gruntu położonego w miejscowości [...], oznaczonego działkami o numerach geodezyjnych [...], o łącznej powierzchni [...] ha, stanowiącego własność Gminy [...] i zaproponował ustalenie nowej wysokości opłaty rocznej z tytułu użytkowania w/w gruntu w wys. [...] zł, płatnej od dnia [...] r.

Wnioskiem z dnia [...] r. Unia Związków Zawodowych Pracowników Służb Państwowych, Samorządowych i Organizacji Społecznych zwróciła się do Samorządowego Kolegium Odwoławczego o ustalenie, że aktualizacja opłaty rocznej z tytułu użytkowania wieczystego gruntu jest nieuzasadniona.

Wójt Gminy [...] przekazując akta sprawy do Samorządowego Kolegium Odwoławczego wraz z pismem z dnia [...] r. poinformował Kolegium, że nie zachowano terminu do złożenia wniosku o ustalenie, że aktualizacja opłaty rocznej z tytułu użytkowania wieczystego gruntu jest nieuzasadniona. Odpis tego pisma Wójt doręczył Unii Związków Zawodowych Pracowników Służb Państwowych, Samorządowych i Organizacji Społecznych.

W związku z otrzymaniem w/w pisma Unia Związków Zawodowych Pracowników Służb Państwowych, Samorządowych i Organizacji Społecznych przesłała do Samorządowego Kolegium Odwoławczego pismo z dnia

[...] r. w którym stwierdzono, że wypowiedzenie Wójta Gminy [...] zostało doręczone w poniedziałek, [...] r., gdyż tego dnia doszło ono do rąk osoby uprawnionej w taki sposób, że mogła zapoznać się z jego treścią. Strona przyznała, że pismo Wójta Gminy [...] zawierające oświadczenie o wypowiedzeniu dotychczasowej wysokości opłaty rocznej z tytułu użytkowania wieczystego gruntu zostało dostarczone przez pocztę do siedziby (biura) wnioskodawcy w dniu [...] r. (piątek), jednakże w chwili jego dostarczenia, w siedzibie Unii, nie było żadnego członka Rady Koordynacyjnej Unii. Rada Koordynacyjna Unii jest najwyższym organem statutowym i uprawniona jest do reprezentacji Unii. W szczególności w dniu [...] r. w biurze wnioskodawcy nie było Dyrektora Biura Wykonawczego Unii A.D., który w sprawach służbowych przebywał poza biurem. Dyrektor Biura Wykonawczego Unii jest osobą, która odpowiada za podejmowanie czynności związanych z bieżącą działalnością wnioskodawcy. Przesyłkę odebrała natomiast pracownica Unii D.K., która nie miała stosownego pełnomocnictwa do odbioru korespondencji w imieniu wnioskodawcy, lecz jedynie zwyczajowo odebrała przesyłki pocztowe, gdyż w biurze wnioskodawcy nie było żadnego członka Rady Koordynacyjnej Unii, a tylko taka osoba uprawniona była do odbioru korespondencji. Tym samym, w ocenie strony, dostarczenie przesyłki w dnu [...] r. nie może zostać uznane za prawidłowe, gdyż nie zostało w tym dniu doręczone przedstawicielowi osoby prawnej (zgodnie z art. 50 § 1, art. 30 § 3 i art. 45 k.p.a.).

Na poparcie swego stanowiska Unia Związków Zawodowych Pracowników Służb Państwowych, Samorządowych i Organizacji Społecznych przywołała wybrane tezy z orzecznictwa sądowego poruszające kwestie doręczeń pism podmiotom nie będących osobami fizycznymi.

Unia Związków Zawodowych Pracowników Służb Państwowych, Samorządowych i Organizacji Społecznych wyraziła również stanowisko, iż postępowanie w sprawie aktualizacji opłaty rocznej z tytułu użytkowania wieczystego nie jest postępowaniem administracyjnym i z wyjątkiem przypadków wyraźnie określonych w przepisach nie mają do niego zastosowania przepisy k.p.a.. Tym samym do postępowania tego zastosowanie mają ogólne reguły określone w kodeksie cywilnym, w szczególności te dotyczące składania oświadczeń woli. Zgodnie z art. 61 § 1 k.c., oświadczenie woli jest złożone z chwilą, gdy doszło do adresata w taki sposób, że mógł zapoznać się z jego treścią. Z oświadczeniem woli Wójta Gminy [...] (z wypowiedzeniem) w przypadku Unii (osoby prawnej), strona mogła zapoznać się dopiero [...] r., kiedy to wypowiedzenie faktycznie dodarło do członka Rady Koordynacyjnej – Dyrektora Biura Wykonawczego Unii A.D..

Dalej strona podniosła, że na wypadek, gdyby powyższe okoliczności nie zostały uznane przez Kolegium, wnosi ona o przywrócenie terminu do wniesienia wniosku o uznanie wypowiedzenia dotychczasowej wysokości opłaty z tytułu użytkowania wieczystego gruntu za nieuzasadnione. Uchybienie terminu nastąpiło bez winy strony. Członkowie organu uprawnionego do reprezentacji przekonani byli, że korespondencja Wójta Gminy [...] została dostarczona do biura w dniu

[...] r. Członkowie Rady Koordynacyjnej Unii nie wiedzieli, że korespondencja ta została wcześniej odebrana przez nieuprawnionego do odbioru korespondencji pracownika. D.K., która odebrała korespondencję przekazała informację, że odbiór jej nastąpił w dniu [...] r. O odebraniu przez D.K. pisma w dniu [...] r. strona powzięła wiadomość dopiero z pisma Wójta Gminy [...] z dnia [...] r. doręczonego w dniu [...] r.

Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...], powołując się na art. 58 i 59 § 1 i 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jednolity: Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 ze zm.) w zw. z art. 79 ust. 7 oraz art. 80 ust. 1 i art. 78 ust. 2 ustawy o gospodarce nieruchomościami, postanowieniem z dnia [...] r., nr [...], odmówiło przywrócenia terminu do wniesienia wniosku i pozostawiło wniosek bez rozpatrzenia.

W uzasadnieniu dokonanego rozstrzygnięcia Kolegium przytoczyło treść przepisów wymienionych w podstawie prawnej postanowienia i podało, że wypowiedzenie wysokości dotychczasowej opłaty rocznej z tytułu użytkowania wieczystego gruntu, dokonane pismem Wójta Gminy [...] z dnia [...] r., zostało odebrane przez D.K. – pracownika Unii Związków Zawodowych Pracowników Służb Państwowych, Samorządowych i Organizacji Społecznych w dniu [...] r., co zostało poświadczone na zwrotnym potwierdzeniu odbioru czytelnym podpisem oraz pieczęcią wnioskodawcy. 30 dniowy termin do wniesienia wniosku od wypowiedzenia należało liczyć od dnia [...] r., tj. od dnia następnego po odebraniu wypowiedzenia. W związku z tym, że 30 dniem na wniesienie wniosku był [...] r. (niedziela), ostatecznym dniem do nadania wniosku był poniedziałek [...] r. Wniosek Unii z dnia [...] r. został przesłany do Kolegium listem poleconym nadanym

[...] r. w placówce pocztowej w [...], czyli po ustawowym, 30 dniowym terminie do jego wniesienia.

Odnosząc się do argumentacji zawartej we wniosku o przywrócenie terminu Samorządowe Kolegium Odwoławcze uznało, że brak jest podstaw do przywrócenia tego terminu a przedstawione wyjaśnienia i oświadczenia nie są wiarygodne. Zdaniem Kolegium, wyjaśnienia Unii, iż członkowie organu uprawnionego do jej reprezentowania byli przekonani, że korespondencja została doręczona [...] r. i nie wiedzieli, że została wcześniej odebrana przez nieuprawnionego pracownika, są sprzeczne z innym stwierdzeniem zawartym we wniosku, iż D.K. "nie miała stosownego pełnomocnictwa do odbioru korespondencji w imieniu wnioskodawcy, lecz jedynie zwyczajowo odebrała przesyłki pocztowe".

Kolegium uznało, że chybiony jest zarzut, iż postępowanie w sprawie aktualizacji opłaty rocznej z tytułu użytkowania wieczystego nie jest postępowaniem administracyjnym i z wyjątkiem przepisów wyraźnie określonych nie mają do niego zastosowania przepisy kodeksu postępowania administracyjnego lecz przepisy kodeksu cywilnego. W tym zakresie organ odwołał się do brzmienia art. 79 ust. 7 zd. pierwsze ustawy o gospodarce nieruchomościami, zgodnie z którym, do postępowania przed kolegium toczącego się z wniosku, o którym mowa w art. 78 ust. 2, stosuje się odpowiednio przepisy k.p.a. o wyłączeniu pracownika oraz organu, o załatwianiu spraw, doręczeniach, wezwaniach, terminach i postępowaniu, z wyjątkiem przepisów dotyczących odwołań i zażaleń.

Ustosunkowując się do przytoczonych przez stronę wyroków NSA i SN Kolegium stwierdziło, że dotyczą one innego stanu prawnego spraw.

Na powyższe postanowienie Unia Związków Zawodowych Pracowników Służb Państwowych, Samorządowych i Organizacji Społecznych złożyła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie. Zaskarżonemu postanowieniu zarzuciła naruszenie:

1) art. 45 k.p.a., poprzez przyjęcie, że doręczenie pisma następuje z chwilą jego odbioru przez osobę nieuprawnioną;

2) art. 40 § 1 k.p.a. w związku z art. 30 § 3 k.p.a. poprzez uznanie za doręczone pismo, które nie zostało doręczone statutowemu przedstawicielowi skarżącej;

3) art. 61 § 1 k.c. poprzez przyjęcie, że oświadczenie woli Gminy [...] zostało złożone skarżącej w dniu [...] r., pomimo, iż w tej dacie złożone zostało w taki sposób, że skarżąca nie mogła zapoznać się z jego treścią;

4) art. 77 k.p.a. poprzez pominięcie przy podejmowaniu rozstrzygnięcia treści oświadczenia złożonego przez D.K. oraz powołanego przez stronę skarżącą orzecznictwa sądów administracyjnych i bezpodstawne przyjęcie, iż dotyczy ono odmiennego stanu prawnego;

5) art. 58 § 1 i 2 k.p.a. poprzez nie ustalenie przez Kolegium dnia, w którym ustała przyczyna uchybienia terminu oraz dnia, do którego wniosek taki mógł zostać złożony oraz nie odniesienia się do złożonego oświadczenia przez D.K., a pomimo tego odmowę przywrócenia terminu;

6) art. 79 ust. 7 ustawy o gospodarcze nieruchomościami poprzez nieuwzględnienie, że do postępowania przed samorządowym kolegium odwoławczym w przedmiocie rozpoznania wniosku o ustalenie, że aktualizacja opłaty rocznej z tytułu użytkowania wieczystego gruntu jest nieuzasadniona, przepisy kodeksu postępowania administracyjnego mają zastosowanie jedynie odpowiednio i jedynie w zakresie wskazanym w ustawie o gospodarce nieruchomościami.

W skardze strona ponowiła argumentację przedstawioną we wniosku z dnia

[...] r. zawierającym prośbą o przywrócenie terminu do wniesienia wniosku o uznanie wypowiedzenia dotychczasowej wysokości opłaty z tytułu użytkowania wieczystego gruntu za nieuzasadnione.

Strona skarżąca podniosła w szczególności, że z uregulowania art. 79 ustawy o gospodarce nieruchomościami nie wynika, aby przedmiotowe postępowanie traktowane było jako postępowania administracyjne. Art. 79 ust. 7 w/w ustawy nakazuje stosowanie do tego postępowania przepisów kodeksu postępowania administracyjnego jedynie odpowiednio i jedynie w zakresie określonym w tym przepisie. Powołując się na fragment z uzasadnienia uchwały Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 14 stycznia 2009 r., II GPS 6/08, poświęcony analizie określenia "odpowiednie stosowanie przepisów prawa", skarżąca wywiodła, że skoro postępowanie w przedmiocie aktualizacji opłaty rocznej z tytułu użytkowania wieczystego gruntu nie jest sprawą administracyjną, to zastosowanie mają ogólne reguły określone w kodeksie cywilnym, a przepisy kodeksu postępowania administracyjnego powinny być stosowane z uwzględnieniem wymagań tego postępowania. W szczególności do niniejszego postępowania stosuje się przepisy dotyczące składania oświadczeń woli.

Zgodnie z art. 61 § 1 k.c., oświadczenie woli jest złożone z chwilą, gdy doszło do osoby w taki sposób, że mogła zapoznać się z jego treścią. W przypadku strony skarżącej, będącej osobą prawną, złożenie oświadczenia woli następuje z chwilą, gdy zapoznać się z jego treścią mógł członek organu uprawnionego do reprezentacji. Osoba prawna działa bowiem przez swoje organy w sposób przewidziany w ustawie i w jej statucie (art. 38 kodeksu cywilnego).

Opierając się na takiej argumentacji skarżąca wskazała, że oświadczenie woli Wójta Gminy [...] w przedmiocie aktualizacji opłaty rocznej z tytułu użytkowania wieczystego zostało złożone uprawnionemu przedstawicielowi strony dopiero w dniu [...]r., w którym to dniu mógł zapoznać się z jego treścią.

Odwołując się do treści art. 45 k.p.a., skarżąca Spółka podniosła, że wypowiedzenie nie zostało odebrane przez osobę uprawnioną do odbioru korespondencji. Przesyłkę odebrała w dniu [...] r. pracownica skarżącej D.K., która zwyczajowo odebrała przesyłki pocztowe, gdyż

w biurze nie było żadnego członka Rady Koordynacyjnej Unii, a tylko taka osoba uprawniona była do odbioru korespondencji. Okoliczność tą potwierdza oświadczenie D.K.. Do dowodu tego jednak Kolegium się nie ustosunkowało.

W skardze sformułowano również zarzut, iż Kolegium nie ustaliło dnia, w którym ustała przyczyna uchybienia terminowi oraz dnia do którego wniosek o przywrócenie terminu mógł zostać złożony.

Odpowiadając na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o jej oddalenie. Kolegium zwróciło uwagę, że nawet przyjmując, iż wniosek o przywrócenie terminu został złożony w ciągu siedmiu dni od dnia ustania przyczyny uchybienia terminu, to i tak wniosek nie spełniał przesłanki koniecznej do przywrócenia terminu, tj. uprawdopodobnienia, że uchybienie nastąpiło bez winy strony. Brak winy strony mógłby być podstawą do przewrócenia terminu o który skarżąca się ubiega. Jednak w niniejszej sprawie to właśnie strona skarżąca ponosi winę za nie dotrzymanie tego terminu, bowiem nie zachowała należytej staranności w uzyskaniu wiedzy dotyczącej daty odbioru pisma. Dopełnienie tego obowiązku było możliwe i na pewno nie stanowiło przeszkody nie do przezwyciężenia. Strona, zdaniem Kolegium, mogła tą przeszkodę usunąć choćby potwierdzając datę odbioru korespondencji przez swojego pracownika w ewentualnej rozmowie telefonicznej z Urzędem Gminy [...]. Obowiązkiem strony było ustalenie właściwej daty odbioru wypowiedzenia, a nie opieranie się na przekonaniu o dacie jego odbioru.

Kolegium przytoczyło również fragment postanowienia Sądu Najwyższego z dnia 5 sierpnia 1999 r., sygn. akt II CKN 509/99, w którym stwierdzono, że przewidziane w art. 133 § 2 kpc upoważnienie pracownika do odbioru korespondencji sądowej adresowanej do osoby prawnej może być udzielone także w sposób dorozumiany. (...) Jeżeli zatem poczta doręcza przesyłkę sądową stronie będącej spółką z ograniczoną odpowiedzialnością, która nie ma ustanowionego pełnomocnika procesowego, to należy uznać, że potwierdzenie odbioru tej przesyłki w siedzibie spółki przez jej pracownika jest skuteczne, chyba że okoliczności wskazywałyby na brak upoważnienia tego pracownika do jej kwitowania.

Na podstawie akt sprawy oraz wiedzy posiadanej przez Kolegium wynika, że dotychczasowa korespondencja kierowana do Unii na adres: ul. [...], kwitowana była przez tą samą pracownicę Unii (posługującą się pieczątką Unii) i przed datą odbioru spornego pisma nie było to kwestionowane. Na dowód tego Kolegium dołączyło kopie posiadanych zwrotnych poświadczeń odbioru pism kierowanych do Unii z lat [...]. W takiej sytuacji, kiedy strona skarżąca nie kwestionowała wcześniej uprawnienia swojej pracownicy do odbioru korespondencji, zarówno doręczający ją listonosz, jak i nadawca, mieli podstawy do uznania, że kwitujący ją pracownik jest osobą upoważnioną do jej odbioru, a zatem, że doręczenie korespondencji jest skuteczne w świetle art. 133 § 2 k.p.a.. Kolegium zauważyło, że zaskarżone postanowienie z dnia [...] r. również odebrała w dniu [...] r. D.K., pomimo, iż rzekomo nie ma ona uprawnień aby to czynić. Skutkiem takiego zachowania skarżącej może być uchylanie się od możliwości skutecznego doręczenia pism, a także umożliwiałoby, zgodnie z jej interesem, uchylanie się od skutków doręczenia korespondencji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie zważył, co następuje.

Kontrola zaskarżonego postanowienia dokonana według kryterium zgodności z prawem - stosownie do art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) - doprowadziła Sąd do stwierdzenia, że kwestionowane postanowienie odpowiada prawu.

Przedmiotem skargi stało się postanowienie odmawiające przywrócenia terminu do złożenia wniosku o ustalenie, że aktualizacja opłaty rocznej z tytułu użytkowania wieczystego nieruchomości gruntowej jest nieuzasadniona albo jest uzasadniona w innej wysokości (w trybie art. 78 ust. 1 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami – określanej dalej jako ustawa).

Niewątpliwie sprawy dotyczące instytucji użytkowania wieczystego w szerokim tego słowa znaczeniu, nie są sprawami administracyjnymi w rozumieniu art. 1 k.p.a. Niemniej jednak, z woli ustawodawcy, przy rozpatrywaniu sporów związanych z aktualizacją opłat rocznych przepisy kodeksu postępowania administracyjnego mają być stosowane odpowiednio i w określonym zakresie.

Zgodnie z art. 78 ust. 2 ustawy, wniosek o ustalenie, że aktualizacja opłaty rocznej z tytułu użytkowania wieczystego nieruchomości gruntowej jest nieuzasadniona albo jest uzasadniona w innej wysokości, użytkownik wieczysty może złożyć do samorządowego kolegium odwoławczego właściwego ze względu na miejsce położenia nieruchomości, w terminie 30 dni od dnia otrzymania wypowiedzenia. Jednocześnie prawodawca wskazał w art. 79 ust. 7 w/w ustawy, że do postępowania przed kolegium należy odpowiednio stosować przepisy kodeksu postępowania administracyjnego o wyłączeniu pracownika oraz organu, o załatwianiu spraw, doręczeniach, wezwaniach, terminach i postępowaniu, z wyjątkiem przepisów dotyczących odwołań i zażaleń, jak również przepisy o opłatach i kosztach.

Odpowiednie stosowanie przepisów, jak słusznie podkreślono w uzasadnieniu skargi, oznacza bądź stosowanie ich wprost, bądź z modyfikacjami, a w pewnych sytuacjach może w ogóle wykluczać ich stosowanie.

W ocenie składu orzekającego, Samorządowe Kolegium Odwoławcze prawidłowo zastosowało w sprawie przepisy kodeksu postępowania administracyjnego o doręczeniach i terminach. Prezentowane w skardze wywody mające na celu podważenie skutków doręczenia korespondencji przez pocztę pod adresem siedziby skarżącej, odwołujące się do art. 61 § 1 kodeksu cywilnego, nie zasługują na uwzględnienie.

Przywoływany przez stronę art. 61 k.c. nie wymaga aby adresat oświadczenia woli rzeczywiście zapoznał się z jego treścią. Przepis ten stanowi natomiast, że oświadczenie woli, które ma być złożone innej osobie, jest złożone z chwilą, gdy doszło do niej w taki sposób, że mogła zapoznać się z jego treścią. W realiach niniejszej sprawy, dokonane przez Wójta Gminy[...] doręczenie, za pośrednictwem poczty, pisma z dnia [...] r. stanowiącego wypowiedzenie wysokości dotychczasowej opłaty z tytułu użytkowania wieczystego, którego odbiór w siedzibie Unii Związków Zawodowych Pracowników Służb Państwowych, Samorządowych i Organizacji Społecznych, w dniu [...] r. pokwitowała pracownica Unii – D.K., było prawidłowe i tym samym skuteczne. Z tym też dniem należało łączyć skutki związane z upływem terminu do ewentualnego złożenia wniosku w trybie art. 78 ust. 2 ustawy. Brak jest uzasadnionych podstaw do podważenia prawidłowości działań Wójta Gminy [...] jak i poczty przy dokonywaniu doręczenia przesyłki zawierającej wypowiedzenie z dnia [...] r.

W myśl art. 45 k.p.a., jednostkom organizacyjnym i organizacjom społecznym doręcza się pisma w lokalu ich siedziby do rąk osób uprawnionych do odbioru pism. Przy czym w orzecznictwie przyjmuje się, że jako upoważnioną należy traktować każdą osobę, która ze względu na funkcję wykonywaną w organizacji adresata jest regulaminowo lub zwyczajowo uprawniona do odbioru pism, np. pracownik kancelarii (biura), portier, członek zarządu (administracji) itp." (por. wyrok NSA z dnia

9 czerwca 2000 r., sygn. akt V SA 1953/99). Jednocześnie podkreśla się, że to na osobach prawnych (jednostkach organizacyjnych) ciąży obowiązek takiej organizacji pracy, aby doręczenie pism w godzinach pracy i w lokalu ich siedziby było możliwe. Obowiązkiem osoby prawnej (jednostki organizacyjnej) jest takie zorganizowanie odbioru pism, by odbioru dokonywała osoba upoważniona (por. wyrok NSA z dnia

24 maja 2004 r., sygn. akt FSK 40/04, wyrok NSA z dnia 6 lipca 1999 r., sygn. akt

I SA/Po 1829/98). Brak jest bowiem podstaw do wymagania od doręczyciela, aby każdorazowo dokonując doręczenia korespondencji osobie prawnej (jednostce organizacyjnej) sprawdzał, że pismo odbiera osoba uprawniona.

Strona skarżąca nie może uwolnić się od odpowiedzialności za brak należytego zorganizowania przepływu informacji w jednostce lub niewypracowanie procedur przy odbiorze napływającej korespondencji. Przekazana Sądowi dokumentacja wykazuje, że odbiór korespondencji w Unii Związków Zawodowych Pracowników Służb Państwowych, Samorządowych i Organizacji Społecznych, został zwyczajowo ukształtowany i od wielu lat stał się praktyką. Ze zwrotnych potwierdzeń odbioru przesyłek wynika, że osobą kwitującą ich otrzymanie jest D.K. – sekretarka, dodatkowo posługująca się pieczęcią Unii (dowód: zwrotne potwierdzenia odbioru: karty [...] akt Wójta Gminy [...], karty [...] akt Kolegium). Jak wykazało Samorządowe Kolegium Odwoławcze w odpowiedzi na skargę, praktyka taka ma miejsce co najmniej od roku [...], dołączając kolejne [...] zwrotne potwierdzenia odbioru z lat [...]).

Przywrócenie uchybionego terminu, według postanowień art. 58 § 1 i 2 k.p.a., może nastąpić na prośbę zainteresowanego, jeżeli uprawdopodobni, że uchybienie nastąpiło bez jego winy, przy czym prośbę o przywrócenie terminu należy wnieść w ciągu siedmiu dni od dnia ustania przyczyny uchybienia terminu. Jednocześnie z wniesieniem prośby należy dopełnić czynności, dla której określony był termin. Przy badaniu okoliczności dochowania siedmiodniowego terminu do złożenia wniosku o przywrócenie terminu należy ustalić, m.in., kiedy ustała przyczyna uniemożliwiająca dochowanie terminu do dopełnienia czynności procesowej. Za sytuację taką można uznać fakt uzyskania przez wnioskodawcę informacji o rzeczywistej dacie czynności z którą wiąże się bieg terminu procesowego.

Sąd uznał za dopuszczalne przyjęcie, iż datą uzyskania przez stronę skarżącą wiedzy na temat faktycznego doręczenia wypowiedzenia z dnia [...] r. był dzień otrzymania pisma Wójta Gminy [...] z dnia [...] r., tj. dzień [...] r. Oznacza to, że strona dochowała siedmiodniowego terminu do złożenia wniosku o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o ustalenie, że aktualizacja opłaty rocznej z tytułu użytkowania wieczystego nieruchomości gruntowej jest nieuzasadniona albo jest uzasadniona w innej wysokości.

Pomimo tego, jak trafnie stwierdziło Samorządowe Kolegium Odwoławcze, strona nie uprawdopodobniła, że uchybienie nastąpiło bez jej winy. Przy ocenie rodzaju uchybienia (zawinienia) należy brać pod uwagę obiektywny miernik staranności, jakiej można wymagać od strony należycie dbającej o swoje interesy. Zajęcie odmiennego stanowiska wprowadziłoby do stosunków procesowych niedopuszczalny element dowolności.

W ocenie Sądu, to zła organizacja pracy w jednostce związana z aprobowaną od lat praktyką odbioru korespondencji przez pracownicę nie mającą rzekomo do tego upoważnienia, brak należytego obiegu informacji wewnątrz jednostki oraz niedołożenie należytej staranności przy ustaleniu dnia wpływu wypowiedzenia Wójta Gminy z dnia [...] r. i tym samym daty do złożenia wniosku w trybie art. 78 ust. 2 ustawy o gospodarce nieruchomościami, były przyczyną uchybienia terminu do jego wniesienia.

Odnosząc się do powoływanego przez stronę skarżącą oświadczenia wieloletniej pracownicy sekretariatu Unii – D.K. z dnia [...] r. zauważyć należy, że z oświadczenia tego nie wynika bynajmniej, aby pracownica ta miała świadomość nie posiadania upoważnienia do odbioru korespondencji. W oświadczeniu tym podała jedynie, że odebraną w dniu [...] r. korespondencję przekazała Dyrektorowi Biura Wykonawczego Unii w poniedziałek, [...] r.

Reasumując, skoro stronie skarżącej wypowiedzenie zostało skutecznie doręczone w dniu [...] r. to nadanie wniosku z dnia [...] r. do Samorządowego Kolegium Odwoławczego po dniu [...] r. musiało zostać uznane za spóźnione. Skoro zaś strona mogła dotrzymać 30 dniowego terminu do złożenia wniosku, co mogło nastąpić przy prawidłowej organizacji pracy w Unii Związków Zawodowych Pracowników Służb Państwowych, Samorządowych i Organizacji Społecznych, obejmującej nie tylko odbiór korespondencji ale i zastępowanie osób funkcyjnych w przypadku ich nieobecności, to zasadnie Kolegium rozstrzygnęło w zaskarżonym orzeczeniu o odmowie przywrócenia terminu do wniesienia wniosku.

Z tych względów Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie nie podzielając zarzutów skargi jak i nie dostrzegając z urzędu uchybień w działaniach organu, które uzasadniałyby jej uwzględnienie, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), orzekł jak w sentencji.