Wyrok NSA, sygn. akt I SA 647/01
NSA w Warszawie (przed reformą)
Data orzeczenia: 2003-01-07 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 607  Gospodarka mieniem państwowym i komunalnym, w tym gospodarka nieruchomościami nierolnymi
Hasła tematyczne: Nieruchomości
Powołane przepisy: article: art. 1 ust. 2
journal: Dz.U. 1999 nr 65 poz. 746
law: Obwieszczenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 23 lipca 1999 r. w sprawie ogłoszenia jednolitego tekstu ustawy o przekształceniu prawa użytkowania wieczystego przysługującego osobom fizycznym w prawo własności.
article: ze zm.
journal: Dz.U. 2000 nr 46 poz. 543
law: Obwieszczenie Prezesa Rady Ministrów z dnia 25 maja 2000 r. w sprawie ogłoszenia jednolitego tekstu ustawy o gospodarce nieruchomościami.
Teza: Prawo do przekształcenia użytkowania wieczystego w prawo własności przysługuje tylko osobom fizycznym legitymującym się tytułem nabycia użytkowania wieczystego przed dniem 31 października 1998 r., a także osobom fizycznym, które wprawdzie nabyły to prawo po tej dacie, ale nabycie tego prawa nastąpiło od osoby fizycznej /art. 1 ust. 2 ustawy z dnia 4 września 1997 r. o przekształceniu prawa użytkowania wieczystego przysługującego osobom fizycznym w prawo własności - Dz.U. 1999 nr 65 poz. 746 ze zm./. Nabycie użytkowania wieczystego od osoby prawnej wyklucza możliwość dochodzenia przekształcenia tego prawa w prawo własności na podstawie ustawy z dnia 4 września 1997 r. W takim przypadku nabycie własności może nastąpić na zasadach ogólnych wynikających z ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami /Dz.U. 2000 nr 46 poz. 543 ze zm./.

TEZY

Prawo do przekształcenia użytkowania wieczystego w prawo własności przysługuje tylko osobom fizycznym legitymującym się tytułem nabycia użytkowania wieczystego przed dniem 31 października 1998 r., a także osobom fizycznym, które wprawdzie nabyły to prawo po tej dacie, ale nabycie tego prawa nastąpiło od osoby fizycznej /art. 1 ust. 2 ustawy z dnia 4 września 1997 r. o przekształceniu prawa użytkowania wieczystego przysługującego osobom fizycznym w prawo własności - Dz.U. 1999 nr 65 poz. 746 ze zm./. Nabycie użytkowania wieczystego od osoby prawnej wyklucza możliwość dochodzenia przekształcenia tego prawa w prawo własności na podstawie ustawy z dnia 4 września 1997 r. W takim przypadku nabycie własności może nastąpić na zasadach ogólnych wynikających z ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami /Dz.U. 2000 nr 46 poz. 543 ze zm./.


SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny po rozpoznaniu sprawy ze skargi Elżbiety i Arkadiusza P. na decyzję Wojewody W.-M. z dnia 14 lutego 2001 r. (...) w przedmiocie odmowy przekształcenia prawa użytkowania wieczystego w prawo własności - oddala skargę.


UZASADNIENIE

Wojewoda W.-M. decyzją dnia 14 lutego 2001 r. (...) utrzymał w mocy decyzję Starosty M. z dnia 15 stycznia 2001 r. (...) w sprawie odmowy przekształcenia przysługującego Elżbiecie i Arkadiuszowi P. prawa użytkowania wieczystego do nieruchomości gruntowej położonej w obrębie M., Gmina S., oznaczonej jako działki nr 149, 151, 342 i 343 o łącznej powierzchni 5,6519 ha - w prawo własności. Wojewoda W.-M. oparł powyższe rozstrzygnięcie na ustalonym w toku postępowania następującym stanie faktycznym i prawnym:

Elżbieta i Arkadiusz P. wystąpili z wnioskiem z dnia 28 grudnia 2000 r. do Starosty Mrągowskiego o przekształcenie prawa użytkowania wieczystego do wyżej oznaczonej nieruchomości w prawo własności. Decyzją z dnia 15 stycznia 2001 r. Starosta Mrągowski nie uwzględnił powyższego wniosku i odmówił przekształcenia prawa. W uzasadnieniu decyzji organ powołał się na przepis art. 1 ust. 2 ustawy z dnia 4 września 1997 r. o przekształceniu prawa użytkowania wieczystego przysługującego osobom fizycznym w prawo własności /Dz.U. 1999 nr 65 poz. 746 ze zm./, w myśl którego prawo do przekształcenia przysługuje osobom fizycznym, które nabyły prawo użytkowania wieczystego przed dniem 31 października 1998 r. i złożyły wniosek w tej sprawie do dnia 31 grudnia 2000 r. Małżonkowie Elżbieta i Arkadiusz P. prawo użytkowania wieczystego do gruntu ww. nieruchomości nabyli aktem notarialnym z dnia 6 lutego 1999 r. od (...) Zakładów Mechanicznych PZL-WZM w W. W tej sytuacji organ wywiódł, iż skoro prawo użytkowania wieczystego wnioskodawcy nabyli po dniu 31 października 1998 r. od przedsiębiorstwa państwowego, to nie są uprawnieni do przekształcenia tego prawa w prawo własności przedmiotowych gruntów na podstawie powołanej ustawy z dnia 4 września 1997 r.

W odwołaniu od decyzji Starosty M. odwołujący się podnieśli, iż są następcami prawnymi Zakładów Mechanicznych PZL-WZM w W., którym przed dniem 31 października 1998 r. przysługiwało prawo użytkowania wieczystego do przedmiotowego gruntu, a zatem zachowują roszczenie o przekształcenie tego prawa w prawo własności.

Orzekając o utrzymaniu w mocy decyzji Starosty M. Wojewoda W.-M. potwierdził, iż odwołującym się Elżbiecie i Arkadiuszowi P. nie przysługuje prawo do przekształcenia prawa użytkowania wieczystego do wyżej oznaczonej nieruchomości w prawo własności. Prawo użytkowania wieczystego nabyli oni po dniu 31 października 1998 r. i nie są następcami prawnymi osoby fizycznej, której to prawo przed tym dniem przysługiwało, lecz osoby prawnej; nie spełniają zatem wymogów określonych w art. 1 ust. 2 wyżej cytowanej ustawy z dnia 4 września 1997 r. Mogą natomiast ubiegać się o nabycie prawa własności przedmiotowej nieruchomości na zasadach ogólnych.

Skargę na powyższą decyzję Wojewody W.-M. wnieśli do Naczelnego Sądu Administracyjnego Elżbieta i Arkadiusz P. Skarżący kwestionują rozstrzygnięcia organów I i II instancji. Zdaniem skarżących, ustawa nie różnicuje uprawnień osób fizycznych i osób prawnych w uprawnieniach do przekształcenia prawa użytkowania wieczystego w prawo własności.

Odpowiadając na skargę Wojewoda W.-M. podtrzymał stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji i przytoczył argumenty zawarte w jej uzasadnieniu. Organ odwoławczy wniósł o oddalenie skargi.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga nie jest zasadna, gdyż zaskarżona decyzja odpowiada prawu. Stosownie do treści art. 1 ust. 2 cytowanej wyżej ustawy z dnia 4 września 1997 r. o przekształceniu prawa użytkowania wieczystego przysługującego osobom fizycznym w prawo własności przepisy ustawy stosuje się do osób fizycznych, które nabyły prawo użytkowania wieczystego przed dniem 31 października 1998 r., a także do osób fizycznych będących następcami prawnymi tych osób, jeżeli złożyły one wniosek o przekształcenie do dnia 31 grudnia 2000 r. Z brzmienia cytowanego przepisu wyraźnie wynika ograniczenie kręgu podmiotów uprawnionych do przekształcenia, na warunkach określonych w ustawie, prawa użytkowania wieczystego w prawo własności wyłącznie do osób fizycznych. Prawo do przekształcenia przysługuje zatem tylko osobom fizycznym legitymującym się tytułem nabycia użytkowania wieczystego przed dniem 31 października 1998 r., a także osobom fizycznym, które wprawdzie nabyły to prawo po tej dacie ale nabycie prawa nastąpiło od osoby fizycznej. Nabycie prawa użytkowania wieczystego od osoby prawnej wyklucza możliwość dochodzenia przekształcenia tego prawa w prawo własności. W takim przypadku nabycie własności może nastąpić na zasadach ogólnych wynikających z przepisów ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce | nieruchomościami /Dz.U. 2000 nr 46 poz. 543 ze zm./. Skarżący są nabywcami prawa użytkowania wieczystego do gruntu przedmiotowej nieruchomości od Zakładów Mechanicznych PZL-WZM w W., które w dniu zawarcia umowy miały status przedsiębiorstwa państwowego, a więc osoby prawnej, co przesądza, iż następstwo prawne skarżących nie spełnia wymogu określonego w art. 1 ust. 2 ustawy z dnia 4 września 1997 r.

Orzekając zgodnie z powyższymi zasadami organy administracji nie naruszyły prawa, co sprawia, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie.

Z tych względów Sąd na podstawie art. 27 ust. 1 ustawy z dnia 11 maja 1995 r. o Naczelnym Sądzie Administracyjnym /Dz.U. nr 74 poz. 368 ze zm./ orzekł jak w sentencji wyroku.