Wyrok WSA w Opolu, sygn. akt II SA/Op 212/17
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu
Data orzeczenia: 2017-10-19 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6550
Hasła tematyczne: Administracyjne postępowanie
Środki unijne
Skarżony organ: Dyrektor Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa
Treść wyniku: Uchylono decyzję I i II instancji
Powołane przepisy: article: art. 7, art. 8, art. 11, art. 75, art. 77 par. 1, art. 79, art. 107 par. 3, art. 145 par. 1 pkt 5
journal: Dz.U. 2016 poz 23
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity
article: art. 153
journal: Dz.U. 2017 poz 1369
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Daria Sachanbińska – spr. Sędziowie Sędzia WSA Elżbieta Kmiecik Sędzia WSA Elżbieta Naumowicz Protokolant St. inspektor sądowy Grażyna Jankowska-Stykała po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 19 października 2017 r. sprawy ze skargi J. G. na decyzję Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w Opolu z dnia 20 marca 2017 r., nr [...] w przedmiocie przyznania płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego we wznowionym postępowaniu 1) uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Kierownika Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w Opolu z dnia 24 stycznia 2017 r., nr [...], 2) zasądza od Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w Opolu na rzecz J. G. kwotę 680 (sześćset osiemdziesiąt) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.


UZASADNIENIE

Przedmiotem skargi wniesionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Opolu przez J. G. (zwanego dalej również skarżącym) jest decyzja Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w Opolu (zwanego też Dyrektorem Oddziału Regionalnego ARiMR) z dnia 20 marca 2017 r., nr [...], którą organ utrzymał w mocy decyzję Kierownika Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w Opolu (zwanego dalej także Kierownikiem Biura Powiatowego ARiMR) z dnia 24 stycznia 2017 r., nr [...], w przedmiocie przyznania - we wznowionym postępowaniu - płatności w ramach wsparcia bezpośredniego na 2012 r.

Wydanie zaskarżonej decyzji poprzedziło postępowanie o następującym przebiegu:

Wnioskiem z dnia 9 maja 2012 r. J. G. zwrócił się do Kierownika Biura Powiatowego ARiMR o przyznanie jednolitej płatności obszarowej (JPO) i uzupełniającej płatności podstawowej (UPO) na rok 2012. We wniosku, w sekcji VII. Oświadczenie o powierzchni działek ewidencyjnych, zadeklarował 13 działek ewidencyjnych wchodzących w skład jego gruntów rolnych, natomiast w sekcji VIII. Oświadczenie o sposobie wykorzystywania działek rolnych, wskazał do płatności JPO grunty o powierzchni 20,19 ha, a do płatności UPO grunty rolne o powierzchni 19,94 ha. Wśród deklarowanych gruntów znajdowały się działki ewidencyjne o numerach: a, b, c, d, e, f, g oraz h.

Decyzją z dnia 27 listopada 2012 r. Kierownik Biura Powiatowego ARiMR przyznał J. G. pomoc finansową w łącznej kwocie 19.003,58 zł, w tym z tytułu JPO kwotę 14.780,29 zł oraz z tytułu UPO kwotę 4.223,29 zł.

W trakcie weryfikacji zobowiązań długoterminowych dla złożonego przez Ł. G. (syna J. G.) wniosku o przyznanie pomocy w ramach działania "Ułatwianie startu młodym rolnikom", organ ujawnił nieprawidłowości dotyczące działek o numerach: a, b, c, d, e, f, g oraz h, tj. działek darowanych Ł. G. przez ojca i co do których przyznano mu - decyzją z dnia 15 września 2011 r. - pomoc finansową na 2011 r., z jednoczesnym zobowiązaniem do samodzielnego prowadzenia gospodarstwa rolnego, na które pomoc przyznano. W związku z tym, pismem z dnia 6 marca 2013 r. Dyrektor Oddziału Regionalnego ARiMR wezwał Ł. G. do złożenia stosownych wyjaśnień, który w odpowiedzi na wezwanie - pismem z dnia 12 marca 2013 r. (data wpływu 13 marca 2013 r.) - poinformował organ, że gospodarstwo rolne prowadzi samodzielnie od 15 września 2011 r. W skład gospodarstwa wchodzą działki przekazane mu w drodze darowizny przez ojca. Oświadczył, że w 2012 r. nie składał wniosku o dopłaty unijne i że wniosek taki złoży dopiero w roku 2013. Dodał, że ww. działki ewidencyjne zostały wskazane we wniosku o dopłaty bezpośrednie jego ojca, jednak ojciec przekazał mu pieniądze z tych dopłat i zostały one zainwestowane w gospodarstwo rolne. Podkreślił, że w marcu 2012 r. J. G. osobiście udał się do ARiMR w Opolu, gdzie Kierownik Biura Powiatowego ARiMR poinformował go, że na rok 2012 może złożyć wniosek o dopłaty bezpośrednie obejmujące grunty darowane synowi, pod warunkiem nienakładania się działek objętych darowizną w dwóch różnych wnioskach. Taką samą informację jego ojciec uzyskał w stosunku do dopłat bezpośrednich na rok 2013.

Po uzyskaniu informacji o powyższych nieprawidłowościach (pismo Dyrektora Oddziału Regionalnego ARiMR z dnia 16 maja 2013 r.), postanowieniem z dnia 22 lipca 2013 r. Kierownik Biura Powiatowego ARiMR, działając na podstawie art. 149 § 1 w związku z art. 145 § 1 pkt 5, art. 147 i art. 150 K.p.a., wznowił z urzędu postępowanie administracyjne zakończone ostateczną decyzją z dnia 27 listopada 2012 r., wydaną w sprawie przyznania J. G. płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego.

W toku prowadzonego postępowania wznowieniowego J. G. wyjaśnił w piśmie z dnia 30 lipca 2013 r., że we wniosku o płatności obszarowe na rok 2012 podał działki, które przekazał synowi umową darowizny, po uprzednim zapewnieniu przez pracowników Biura Powiatowego ARiMR, że działki te może wpisać do swojego wniosku. Dodał, że po otrzymaniu wsparcia finansowego dla młodych rolników nikt nie poinformował jego syna, iż bezwzględnie musi złożyć wniosek o płatności obszarowe, obejmujący darowane grunty. Stwierdził również, że gdyby organ udzielił mu właściwej informacji, to nie wskazałby we wniosku spornych działek. Dlatego obu rolnikom nie można przypisać winy za zaistniałą sytuację.

Decyzją z dnia 22 sierpnia 2013 r. Kierownik Biura Powiatowego ARiMR, działając na podstawie art. 151 § 1 pkt 2 w związku z art. 145 § 1 pkt 5 K.p.a., uchylił w całości decyzję własną z dnia 27 listopada 2012 r. w sprawie przyznania płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego oraz odmówił przyznania J. G. tych płatności. W stosunku do płatności JPO i UPO nałożył sankcje odpowiednio w wysokości 7.650,03 zł oraz 2.213,31 zł. W uzasadnieniu organ pierwszej instancji powołał się na fakt zadeklarowania przez Ł. G. we wniosku o przyznanie pomocy finansowej z tytułu "Ułatwiania startu młodym rolnikom" spornych działek ewidencyjnych o numerach a, b, c, d, e, f, g oraz h, a także zobowiązania się przez beneficjenta do samodzielnego prowadzenia gospodarstwa rolnego, zgodnie z określoną w biznesplanie strukturą produkcji rolnej przez 5 lat od dnia wypłaty pomocy. Jako nowy dowód w sprawie organ przyjął wyjaśnienia Ł. G. z dnia 12 marca 2013 r. Dodał organ, że o płatność do wskazanych działek w 2012 r. ubiegał się tylko J. G., choć nie był ich użytkownikiem.

W wyniku rozpatrzenia odwołania J. G. od powyższej decyzji, Dyrektor Oddziału Regionalnego ARiMR decyzją z dnia 31 października 2013 r., działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 K.p.a., art. 10 ust. 2 ustawy z dnia 9 maja 2008 r. o Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa (Dz. U. z 2008 r., nr 98, poz. 634, z późn. zm.) oraz na podstawie art. 19 ust. 3 ustawy z dnia 26 stycznia 2007 r. o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego (Dz. U. z 2012 r. poz. 1164, z późn. zm.), utrzymał w mocy zaskarżone rozstrzygnięcie. Organ odwoławczy podzielił ustalenia organu pierwszej instancji i odnotował, że zadeklarowane przez stronę sporne działki ewidencyjne zgłoszone zostały przez niewiedzę i niedoinformowanie, a jedynym ich użytkownikiem jest Ł. G., realizujący program "Ułatwianie startu młodym rolnikom". Argumentował, że organ administracji publicznej nie ma wpływu na deklarację producenta sformułowaną we wniosku o przyznanie płatności, który winien zgłaszać do płatności grunty (działki ewidencyjne) faktycznie przez siebie użytkowane (działki rolne). Zdaniem Dyrektora Oddziału Regionalnego ARiMR, całość postępowania została przeprowadzona w oparciu o przepisy procedury administracyjnej oraz w oparciu o przepisy prawa materialnego. W niniejszej sprawie nie są natomiast istotne relacje między ojcem i synem, czy sposób prowadzenia gospodarstwa, gdyż płatność może być przyznania do areału działek rolnych faktycznie użytkowanych przez stronę, z uwzględnieniem innych producentów rolnych, realizujących podjęte zobowiązania.

J. G. zaskarżył powyższą decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Opolu, który wyrokiem z dnia 15 kwietnia 2014 r. (sygn. akt II SA/Op 1/14) uchylił decyzje organów obu instancji. Sąd zarzucił m.in., że organy nie oceniły oświadczeń J. G. i Ł. G., którzy podnosili okoliczność błędnego pouczenia przez pracowników Biura ARiMR oraz Dyrektora Oddziału Regionalnego ARiMR co do możliwości zadeklarowania przez J. G. we wniosku o przyznanie płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego na 2012 r. działek ewidencyjnych darowanych synowi. Sąd akcentował, że rozpatrując sprawę po wznowieniu postępowania organ przede wszystkim musi wykazać, iż zaszły przesłanki z art. 145 § 1 pkt 5 K.p.a. (nowe okoliczności lub nowe dowody istniejące w dniu wydania decyzji, lecz nieznane organowi), a następnie uznał, że przy częstej zmianie przepisów ustawy o płatnościach z dużym prawdopodobieństwem można przyjąć wersję skarżącego, że treść kolejnych wniosków była konsultowana z organem i J. G. stosował się do pouczeń pracowników organu. W przekonaniu Sądu, organy obu instancji w niewłaściwy sposób dokonały oceny zebranego materiału dowodowego w kontekście zarzutów podnoszonych przez skarżącego, a naruszenie to nastąpiło w stopniu mającym istotny wpływ na wynik sprawy i dotyczyło przepisów art. 7, art. 77 § 1, art. 80 oraz art. 107 § 3 K.p.a. Dalej Sąd wskazał na treść art. 73 rozporządzenia Komisji (WE) nr 1122/2009 z dnia 30 listopada 2009 r. ustanawiającego szczegółowe zasady wykonania rozporządzenia Rady (WE) nr 73/2009 odnośnie do zasady wzajemnej zgodności, modulacji oraz zintegrowanego systemu zarządzania i kontroli w ramach systemów wsparcia bezpośredniego dla rolników przewidzianych w wymienionym rozporządzeniu oraz wdrażania rozporządzenia Rady (WE) nr 1234/2007 w odniesieniu do zasady wzajemnej zgodności w ramach systemów wsparcia ustanowionego dla sektora wina (Dz. Urz. UE L 316, s. 65, z późn. zm.), dalej zwanego rozporządzeniem nr 1122/2009, i na tej podstawie wywodził, że nie można wykluczyć, iż wynikająca z tego przepisu możliwość odstąpienia od przewidzianych w rozporządzeniu zmniejszeń i wykluczeń występuje w badanej sprawie, zważywszy, że organy administracji obu instancji nie podjęły żadnych działań, które umożliwiłyby jednoznaczne ustalenie okoliczności związanych z nieprawidłowością wypełnienia przez stronę wniosku. Formułując zalecenia i wytyczne do dalszego postępowania, Sąd wskazał na obowiązek przeprowadzenia postępowania zgodnie z zasadami procedury administracyjnej i dokonania ustaleń odnośnie do wszystkich okoliczności mających istotne znaczenie dla sprawy. W szczególności - zdaniem Sądu - organ winien przesłuchać na tę okoliczność pracowników ARiMR, którzy udzielili błędnych informacji, zapewniając w tych przesłuchaniach udział stronie. Organ powinien również mieć na uwadze treść art. 73 rozporządzenia nr 1122/2009, a w zależności od ustaleń w powyższym zakresie obowiązany jest ocenić, czy zachodzą przesłanki wyłączające obowiązek zwrotu płatności przez skarżącego i czy zachodzą przesłanki do wznowienia postępowania z art. 145 § 1 pkt 5 K.p.a.

Oddalając skargę kasacyjną od tego wyroku, wniesioną przez Dyrektora Oddziału Regionalnego ARiMR, Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 28 października 2015 r. (sygn. akt II GSK 1884/14) podzielił stanowisko WSA w Opolu oraz zauważył, że zarzuty skargi kasacyjnej nie podważyły oceny, iż w sprawie nie wykazano zaistnienia podstawy wznowienia określonej w art. 145 § 1 pkt 5 K.p.a. i że organ nie rozważył możliwości zastosowania art. 73 rozporządzenia nr 1122/2009. Również zdaniem NSA, organy ARiMR w ogóle nie odniosły się do kwestii błędnego poinformowania strony o możliwości objęcia wnioskiem o płatności działek rolnych przekazanych synowi, a jest to okoliczność istotna, bo prowadzi do ewentualnego zastosowania art. 73 ust. 1 rozporządzenia nr 1122/2009. W tym zakresie NSA nie zakwestionował potrzeby przesłuchania świadków. Z kolei, odnosząc się do instytucji wznowienia postępowania, Sąd drugiej instancji podkreślił, że podstawą wznowienia postępowania, o jakiej mowa w art. 145 § 1 pkt 5 K.p.a., jest bądź ujawnienie nowych dowodów, bądź ujawnienie nowych okoliczności faktycznych istotnych dla sprawy. Natomiast obowiązkiem organu jest wskazanie konkretnego nowego dowodu lub konkretnej nowej okoliczności faktycznej, które uzasadniały wznowienie postępowania. Takim nowym dowodem nie jest wyjaśnienie Ł. G. z 12 marca 2013 r., gdyż nie istniało ono w dniu wydania decyzji ostatecznej, tj. 27 listopada 2012 r.

W trakcie ponownie prowadzonego postępowania pracownica Biura Powiatowego ARiMR – A. M. oświadczyła, że nie przypomina sobie, by udzielała J. G. informacji na temat wniosku obszarowego z kampanii 2012 r. Oświadczenie złożył również M. D. (ówczesny Kierownik Biura Powiatowego ARiMR), który stwierdził, że podczas spotkań prywatnych rozmawiał z J. G. na tematy związane z płatnościami do gruntów rolnych, lecz nie pomagał i nie doradzał stronie w sprawach związanych ze składaniem wniosków o dopłaty. Jednocześnie nie wykluczył, że tematem prywatnych rozmów były m.in. sprawy wykazywania we wnioskach obszarowych działek będących w użytkowaniu beneficjenta na podstawie umowy dzierżawy gruntów rolnych. W kolejnym oświadczeniu M. D. doprecyzował, iż nie wyklucza, że udzielił J. G. informacji co do możliwości zadeklarowania w jego wniosku działek zgłoszonych przez syna do programu dotyczącego wsparcia dla młodych rolników.

Decyzją z dnia 24 stycznia 2017 r. Kierownik Biura Powiatowego ARiMR w Opolu, działając na podstawie art. 151 § 1 pkt 2 w zw. z art. 145 § 1 pkt 5 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2016 r. poz. 23, z późn. zm.), zwanej dalej K.p.a., uchylił decyzję własną z dnia 27 listopada 2012 r. w sprawie przyznania płatności w wysokości 19.003,58 zł oraz orzekł o przyznaniu J. G. płatności na rok 2012 w wysokości 9.140,24 zł, w tym z tytułu JPO - 7.130,26 zł i z tytułu UPO - 2.009,98 zł. Organ ustalił, że po wykluczeniu z przyznania płatności działek ewidencyjnych, których jedynym użytkownikiem był Ł. G., powierzchnia uprawniona do dopłat wynosi 9,74 ha kwalifikujących się do przyznania jednolitej płatności obszarowej oraz 9,49 ha kwalifikujących się do przyznania uzupełniającej płatności obszarowej. Ponadto uznał, że do zawyżenia deklaracji we wniosku na rok 2012 (zgłoszenia działek ewidencyjnych użytkowanych przez syna) doszło na skutek niewłaściwego poinformowania strony przez pracowników organu. Dlatego Kierownik Biura Powiatowego ARiMR, uwzględniając wytyczne Sądu, zastosował regulacje art. 73 rozporządzenia nr 1122/2009, zgodnie z którym obniżek i wykluczeń, przewidzianych w rozdziałach I i II nie stosuje się w przypadku gdy rolnik złożył wniosek zgodny ze stanem faktycznym lub gdy może wykazać, że nieprawidłowości nie wynikają z jego winy. W konsekwencji stronie przyznano środki pomocowe do areału kwalifikującego się do przyznania płatności, bez stosowania sankcji wynikających z zawyżenia deklaracji. Następnie organ wskazał podstawy prawne i sposób obliczenia JPO i UPO.

W odwołaniu od powyższej decyzji J. G., domagając się jej zmiany bądź uchylenia, zarzucił naruszenie:

1) art. 77 § 1 w zw. z art. 75 § 1 K.p.a. oraz art. 79 K.p.a. ze względu na nieprzeprowadzenie postępowania dowodowego, w szczególności zaniechanie przesłuchania świadka M. D., A. M. i innych pracowników na okoliczność istnienia podstaw wznowienia postępowania (art. 145 § 1 pkt 5 K.p.a.), treści pouczenia skarżącego o sposobie wypełnienia wniosku oraz ustalenia okoliczności dotyczących złożenia wniosku o przyznanie płatności na 2012 r.; a także zastąpienie zeznań świadków treścią oświadczeń lub notatek;

2) art. 79 § 1 i 2 K.p.a. przez niepoinformowanie skarżącego o miejscu i terminie przeprowadzenia dowodu ze świadków i pozbawienie skarżącego prawa do udziału w przeprowadzeniu tego dowodu;

3) art. 145 § 1 pkt 5 K.p.a. przez błędne zastosowanie i przyjęcie, że wystąpiły przesłanki wznowieniowe, podczas gdy w dniu 27 listopada 2012 r. organ posiadał pełną wiedzę o posiadaniu przez Ł. G. spornych działek;

4) art. 107 K.p.a. w zw. z art. 145 § 1 pkt 5 K.p.a. przez niewskazanie w uzasadnieniu decyzji okoliczności faktycznych i prawnych uzasadniających wydanie decyzji w trybie wznowieniowym;

5) błąd w ustaleniach faktycznych polegający na przyjęciu, że skarżący miał prawo do złożenia wniosku o przyznanie JPO i UPO do gruntów o powierzchni odpowiednio 9,74 ha i 9,49 ha, podczas gdy z uwagi na błędne pouczenie skarżącego przez pracowników ARiMR należało przyjąć 20,19 ha i 19,94 ha;

6) art. 7 w zw. z art. 77 K.p.a. przez naruszenie zasady prowadzenia postępowania w sposób budzący zaufanie obywateli do organu, polegające na niezebraniu i niewyjaśnieniu wszystkich okoliczności faktycznych, w tym dotyczących błędnych pouczeń skarżącego;

7) art. 73 rozporządzenia nr 1122/2009 przez nieprawidłowe zastosowanie polegające na przyjęciu, że przepis ten umożliwia jedynie odstąpienie od sankcji, podczas gdy przepis ten pozwala na przyznanie skarżącemu JPO i UPO do gruntów o powierzchni odpowiednio 20,19 ha i 19,94 ha.

W wyniku rozpatrzenia odwołania, Dyrektor Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w Opolu decyzją z dnia 20 marca 2017 r. utrzymał w mocy zaskarżone rozstrzygnięcie. Organ odwoławczy zrelacjonował stan faktyczny sprawy i przedstawił mające zastosowanie w sprawie przepisy prawa materialnego, w tym przepisy ustawy z dnia 26 lutego 2007 r. o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego (Dz. U z 2012 r. poz. 1164, z późn. zm.) oraz rozporządzenia nr 1122/2009, a także przepisy prawa procesowego. Następnie, oceniając wystąpienie przesłanek uzasadniających wznowienie postępowania, organ podał, że w sprawie zastosowanie znajdował art. 145 § 1 pkt 5 K.p.a., zatem podstawą wydania decyzji winny być nowe okoliczności faktyczne nieznane organowi, a uzyskane na skutek wznowienia postępowania określonego w art. 145 § 1 pkt 5 Kpa, zainicjowanego postanowieniem z dnia 22 lipca 2013 r. Wyjaśnił też, że jedną z przesłanek wznowienia postępowania wskazanych w tym przepisie jest wystąpienie nowych okoliczności faktycznych bądź nowych dowodów istniejących w chwili wydawania decyzji, które to okoliczności czy dowody nie były znane organowi w dniu wydania decyzji. W przedmiotowej sprawie nowym dowodem nieznanym organowi w dniu wydawania pierwotnej decyzji było pismo z dnia 16 maja 2013 r. dotyczące kwestii użytkowania w 2012 r. przez Ł. G. działek ewidencyjnych o nr a, b, c, d, e, f, g oraz h, a objętych wnioskiem J. G., które to pismo wpłynęło do Kierownika Biura Powiatowego ARiMR w dniu 20 maja 2013 r. Była to pierwsza informacja, którą uzyskał Kierownik odnośnie do nieprawidłowo zadeklarowanych działek ewidencyjnych przez skarżącego. Organ zaznaczył, że postępowania z wniosku J. G. i Ł. G. toczyły się przed odrębnymi organami (Kierownikiem Biura Powiatowego ARiMR i Dyrektorem Oddziału Regionalnego ARIMR) i dotyczyły różnych rodzajów wsparcia (płatność w ramach systemów wsparcia bezpośredniego i pomoc finansowa z tytułu "Ułatwiania startu młodym rolnikom"). Nadto obaj wskazani producenci są odrębnymi podmiotami, posługującymi się własnymi numerami producentów przy składaniu wniosków o płatność i pobieraniu pomocy finansowej. Odnosząc się do stanowiska strony skarżącej dotyczącego wadliwego pouczenia w zakresie możliwości objęcia wnioskiem działek wcześniej darowanych synowi, organ podkreślił, że sam fakt udzielenia informacji przez Kierownika Biura Powiatowego ARiMR nie może być uznany za wskazanie organowi na okoliczności sprawy przed dniem wydania pierwotnej decyzji, gdyż z treści pytania organ nie był w stanie wywnioskować, których działek ewidencyjnych może dotyczyć omawiana sytuacja, a fakt niezgłoszenia do płatności obszarowych działek ewidencyjnych, których posiadaczem i użytkownikiem był Ł. G. nie doprowadził do wystąpienia błędu kontroli krzyżowej, a więc zgłoszenia przez więcej niż jednego producenta rolnego tych samych działek uprawnionych do płatności. Nadmienił organ odwoławczy, że WSA w Opolu oraz NSA - rozpatrując przedmiotową sprawę - nie kwestionowały zasadności zastosowanego trybu postępowania, a jedynie wskazały na niedostateczne uzasadnienie przesłanek powodujących wznowienie postępowania. W świetle powyższego - zdaniem Dyrektora Oddziału Regionalnego ARiMR - rozstrzygnięcie winno być wydane z uwzględnieniem trybu wznowieniowego. W dalszej kolejności organ odwoławczy stwierdził, że Kierownik Biura Powiatowego ARiMR prawidłowo ustalił powierzchnię działek rolnych uprawnionych do płatności obszarowych na rok 2012. Zaznaczył, że z oświadczenia skarżącego oraz jego syna wynika, że zadeklarowane działki ewidencyjne nr a, b, c, d, e, f, g oraz h zostały zgłoszone przez niewiedzę i niedoinformowanie, a jedynym ich użytkownikiem jest Ł. G., realizujący program "Ułatwianie startu młodym rolnikom". Skoro działki rolne zadeklarowane na tych działkach ewidencyjnych nie były użytkowane przez skarżącego, to stanowią powierzchnię zawyżoną, a wniosek winien być uwzględniony w stosunku do pozostałych gruntów użytkowanych przez stronę, z uwzględnieniem stwierdzonych nieprawidłowości. W konsekwencji, J. G. nie był uprawniony do otrzymania płatności obszarowych do powyższych działek ewidencyjnych. Organ argumentował, że nie ma znaczenia fakt błędnego poinformowania skarżącego o możliwości zgłoszenia ww. działek ewidencyjnych, gdyż zgodnie z przepisami ustawy rolnikowi przysługuje jednolita płatność obszarowa do będącej w jego posiadaniu w dniu 31 maja roku, w którym został złożony wniosek o przyznanie tej płatności, powierzchni gruntów rolnych wchodzących w skład gospodarstwa rolnego. W przedmiotowej sprawie bezspornym jest posiadanie przedmiotowych działek na dzień 31 maja 2012 r. przez Ł. G., a więc przyznanie płatności do tychże działek J. G. jest niemożliwe. Odnosząc się do podnoszonych w odwołaniu zarzutów w zakresie błędnego przeprowadzenia postępowania dowodowego, w tym uwzględnienia jedynie oświadczeń złożonych przez świadków i nieprzeprowadzenia przesłuchania świadków, Dyrektor Oddziału Regionalnego ARiMR wywodził, że organ pierwszej instancji nie był zobligowany do przesłuchiwania świadków, ponieważ w wyniku przyjętych w poczet materiału dowodowego oświadczeń ustalono okoliczności faktyczne zgodne ze stanowiskiem skarżącego. W związku z tym nie było potrzeby wykonywania innych czynności dowodowych, ani konieczności wzywania J. G. celem zadawania pytań świadkom, którzy potwierdziliby ponownie okoliczności faktyczne, których ustalenia domagał się skarżący. Z kolei w kwestii zarzucanego błędnego zastosowania art. 73 rozporządzenia nr 1122/2009, organ odwoławczy wyjaśnił, że konstrukcja tego przepisu w sposób jednoznaczny daje organom ARiMR możliwość odstąpienia od zastosowania sankcji i wykluczeń. Sankcje takie zostały nałożone na stronę na mocy wcześniej wydanych decyzji, które jednak zostały uchylone i wyeliminowane z obrotu prawnego. Kolejna decyzja organu pierwszej instancji, czyli decyzja z dnia 24 stycznia 2017 r. uwzględnia błędne poinformowanie strony przez Kierownika Biura Powiatowego ARiMR, co umożliwiło zastosowanie art. 73 rozporządzenia nr 1122/2009, pozwalającego na odstąpienie od stosowania obniżek i wykluczeń. Jak wywodził organ odwoławczy, problematyka stosowania obniżek i wykluczeń została uregulowana w rozdziałach I i II niniejszego rozporządzenia (m.in. art. 57 i art. 58), a zgodnie z tymi przepisami pomoc oblicza się na podstawie obszaru zatwierdzonego dla przedmiotowej grupy upraw. W sprawie jest to powierzchnia 9,74 ha dla JPO i 9,49 ha dla UPO, bo skarżący był w 2012 r. posiadaczem gruntów rolnych o takiej powierzchni. W ocenie organu odwoławczego, nie wykazują żadnych uchybień ponowne wyliczenia organu pierwszej instancji w zakresie uprawnienia skarżącego do płatności (JPO i UPO) dla działek rolnych stwierdzonych w trakcie kontroli administracyjnej, a których powierzchnia została ustalona w oparciu o system informacji geograficznej.

W skardze na powyższą decyzję J. G., reprezentowany przez pełnomocnika, powtórzył zarzuty podniesione w odwołaniu od decyzji organ pierwszej instancji. Wniósł o uchylenie obu wydanych w sprawie decyzji, ewentualnie ich zmianę i przyznanie płatności na 2012 r. w wysokości 19.003,58 zł. Domagał się też zwrotu kosztów postępowania, wstrzymania wykonalności decyzji organów obu instancji oraz zwolnienia z kosztów postępowania. W uzasadnieniu skarżący stwierdził, że organ zbagatelizował zalecenia Sądu zawarte w wyroku z dnia 15 kwietnia 2014 r. (sygn. akt II SA/Op 1/14) odnośnie do dalszego postępowania i nie przesłuchał świadków, tj. pracowników ARiMR, którzy udzielili stronie informacji w zakresie wypełnienia w 2012 r. wniosku o płatności. Podkreślił, że dowodu z zeznań świadka nie można zastąpić treścią oświadczeń, notatek czy innych zapisków. Złożenie oświadczenia nie zastępuje bowiem zeznań świadka, narusza zasadę bezpośredniości oraz uniemożliwia stronie zadawanie pytań i otrzymanie na nie odpowiedzi. Poza tym organ zaniechał przesłuchania pozostałych pracowników ARiMR, którzy rozmawiali ze skarżącym w 2012 r. w sprawie wypełnienia wniosku o płatność. Zdaniem skarżącego, w kwestionowanych decyzjach nie wykazano, że wystąpiły przesłanki stanowiące podstawę do wydania decyzji na podstawie art. 151 K.p.a. Nadto organy nie wskazały faktów stanowiących podstawę wznowienia postępowania zakończonego prawomocną decyzją oraz nie wykazały istnienia podstaw do jej uchylenia na podstawie art. 145 § 1 pkt 5 K.p.a., a nawet się do tych podstaw nie odniosły. Na obowiązek wykazania przesłanek wznowieniowych wskazał WSA w Opolu, uchylając poprzednie decyzje. Skarżący przypomniał, że przed złożeniem wniosku o płatności na 2012 r. osobiście dopytywał się w ARiMR, który z rolników - wobec darowania części gospodarstwa rolnego - ojciec czy syn, uprawnieni są do złożenia wniosku o dofinansowanie. Wniosek o dofinansowanie został złożony przez J. G. 9 maja 2012 r., tak więc organ już przed złożeniem tego wniosku posiadał informację o tym, że część działek nie jest przez niego faktycznie użytkowana. Ponadto pełnomocnik D. G. złożyła do akt sprawy akt notarialny obejmujący umowę darowizny z dnia 31 stycznia 2012 r., uzupełniony aktem notarialnym z dnia 15 lutego 2012 r., co również potwierdza, że organ posiadał w dniu 27 listopada 2012 r. wiedzę, że część działek jest użytkowana przez syna skarżącego. Sąd w wyroku z dnia 15 kwietnia 2014 r. przyznał także, że z dużym prawdopodobieństwem można przyjąć wersję skarżącego, iż treść kolejnych wniosków była konsultowana z organem i skarżący stosował się do pouczeń pracowników organu. Ponadto skarżący podniósł, że oświadczenie Ł. G. z dnia 13 marca 2013 r. nie może stanowić nowego dowodu, ponieważ nie istniało w dniu wydawania decyzji z dnia 27 listopada 2012 r. W przekonaniu skarżącego, gdyby organ zgodnie z zaleceniami WSA w Opolu przesłuchał pracowników ARiMR, to wówczas wydałby poprawną merytorycznie decyzję w sprawie. Dalej skarżący argumentował, że przepis art. 73 rozporządzenia nr 1122/2009 zakazuje stosowania obniżek w płatnościach na rzecz rolników, o ile zostanie wykazane, że nieprawidłowości złożonego wniosku nie wynikają z winy rolnika. Tymczasem w niniejszej sprawie organ wprawdzie przyznaje, że do nieprawidłowości nie doszło z winy skarżącego, jednak w sposób nieprawidłowy obniża wysokość JPO i UPO, obniżając wcześniej wielkość działek zadeklarowanych.

W odpowiedzi na skargę Dyrektor Oddziału Regionalnego ARiMR wniósł o oddalenie skargi, podtrzymując argumentację zawartą w uzasadnieniu skarżonej decyzji. Dodatkowo podkreślił, że organ mógł oprzeć się na oświadczeniach pracowników, bo potwierdzają one stanowisko strony. Natomiast w kwestii zastosowania art. 73 rozporządzenia nr 1122/2009 organ odwoławczy zaznaczył, że pomoc oblicza się na podstawie obszaru zatwierdzonego dla przedmiotowej grupy upraw, zaś wskazany przepis umożliwia odstąpienie od stosowanych obniżek i wykluczeń, co miało miejsce w niniejszej sprawie.

Postanowieniem z dnia 20 czerwca 2017 r. odmówiono przyznania skarżącemu prawa pomocy, a postanowieniem z dnia 9 sierpnia 2017 r. odmówiono wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu pierwszej instancji.

Na rozprawie sądowej pełnomocnik skarżącego podtrzymał wnioski i argumentację skargi oraz akcentował fakt nierozpoznania sprawy w kontekście przesłanki polegającej na wystąpieniu nowych okoliczności faktycznych w rozumieniu art. 145 § 1 pkt 5 K.p.a. Podał, że w kampanii na 2012 r. żona skarżącego przedłożyła organowi pierwszej instancji akt notarialny dotyczący darowania przez stronę swojemu synowi spornych gruntów. Obecny na rozprawie skarżący dodatkowo zwrócił uwagę na społeczny aspekt tej sprawy, a związany z podejmowanymi przez niego działaniami zmierzającymi do przekazani synowi gospodarstwa w celu "zatrzymania" go w kraju. Z kolei pełnomocnik organu podtrzymał stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji i w odpowiedzi na skargę. Podkreślił, że z oświadczeń Kierownika Biura Powiatowego oraz pracownicy Agencji wynika, że nie pamiętają szczegółów prowadzonych ze skarżącym rozmów. Wyjaśnił nadto, że w jego ocenie skarżony organ zajmował się obiema przesłankami z art. 145 § 1 pkt 5 K.p.a.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu zważył, co następuje:

Skarga zasługuje na uwzględnienie.

Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2016 r. poz. 1066, z późn. zm.), sądy administracyjne kontrolują działalność administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Z tego też powodu w postępowaniu sądowym nie mogą być brane pod uwagę argumenty natury słusznościowej czy celowościowej. Badana jest wyłącznie legalność aktu administracyjnego, czyli prawidłowość zastosowania przepisów prawa do zaistniałego stanu faktycznego, trafność wykładni tych przepisów oraz prawidłowość zastosowania przyjętej procedury.

Stosownie do art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2017 r. poz. 1369, z późn. zm.), zwanej dalej P.p.s.a., sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz wskazaną podstawą prawną, z zastrzeżeniem art. 57a.

Na zasadzie art. 145 § 1 pkt 1 P.p.s.a., uwzględnienie skargi na decyzję administracją lub postanowienie następuje w przypadku naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy (lit. a), naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego (lit. b) lub innego naruszenia przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy (lit. c).

Przeprowadzona przez Sąd, w granicach tak określonej kognicji, kontrola legalności zaskarżonej decyzji, a także - z mocy art. 135 P.p.s.a. - poprzedzającej ją decyzji organu pierwszej instancji, wykazała, że akty te zostały wydane z naruszeniem przepisów postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy, a więc skutkującym koniecznością ich uchylenia.

Przed przystąpieniem do rozważań, które doprowadziły Sąd do wniosku o konieczności uwzględnienia skargi, w pierwszej kolejności odnotować należy, że sprawa, której dotyczy niniejsze postępowanie była już przedmiotem kontroli i oceny sądowej. W sprawie tej Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu wypowiedział się w wyroku z dnia 15 kwietnia 2014 r., sygn. akt II SA/Op 1/14. Skarga kasacyjna od tego wyroku została natomiast oddalona (wyrok NSA z dnia 28 października 2015 r., sygn. akt II GSK 1884/14). Przy kontroli legalności zaskarżonego postanowienia należało więc mieć na uwadze regulację prawną zawartą w art. 153 P.p.s.a., zgodnie z którym ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu wiążą w sprawie ten sąd oraz organ, którego działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania było przedmiotem zaskarżenia. Przytoczony przepis ma charakter bezwzględnie obowiązujący, a wyrażona w nim zasada związania orzeczeniem sądu oznacza, że orzeczenie to oddziałuje na przyszłe postępowanie, tak administracyjne, jak i sądowoadministracyjne. Zarówno organ administracji, jak i sąd, rozpatrując sprawę ponownie, obowiązane są zastosować się do oceny prawnej oraz wskazań zawartych w uzasadnieniu wyroku, zaś naruszenie przez organ administracji publicznej art. 153 P.p.s.a., w razie złożenia skargi, powoduje konieczność uchylenia zaskarżonego aktu. Dostrzec również trzeba, że związanie oceną prawną powoduje, że ani organ administracji, ani sąd, nie mogą w przyszłości formułować innych, nowych ocen prawnych, które pozostawałyby w sprzeczności z poglądem wcześniej wyrażonym w uzasadnieniu wyroku i mają obowiązek podporządkować się mu w pełnym zakresie. Obowiązek ten może być wyłączony jedynie w wypadku zmiany stanu prawnego bądź wzruszenia wyroku zawierającego ocenę prawną w przewidzianym do tego trybie, a więc okoliczności, które nie zaistniały w rozpoznawanej sprawie.

Rozstrzygając niniejszą skargę, Sąd był zatem związany zarówno ustaleniami, jak i oceną prawną oraz wskazaniami zawartymi w wyroku z dnia 15 kwietnia 2014 r. W związku z tym celowe jest przypomnienie, że w ww. wyroku Sąd zarzucił, iż organy przede wszystkim nie wykazały zaistnienia podstaw do wznowienia postępowania, o jakich mowa w art. 145 § 1 pkt 5 K.p.a., nie dokonały oceny materiału dowodowego w kontekście zarzutów podnoszonych przez skarżącego, a także nie rozważyły, czy wystąpiły przesłanki umożliwiające odstąpienie od zmniejszeń i wykluczeń, przewidziane w rozporządzeniu nr 1122/2009. Jednocześnie Sąd stwierdził, że konieczne jest podjęcie działań, które umożliwiłyby ustalenie okoliczności związanych z nieprawidłowością wypełnienia przez stronę wniosku, i w tym celu Sąd za konieczne uznał przesłuchanie w charakterze świadków pracowników ARiMR, którzy udzielili - według strony - błędnych informacji. Ponadto, zarówno w wyroku Sądu pierwszej instancji z dnia 15 kwietnia 2014 r., jak i w wyroku NSA z dnia 28 października 2015 r. trafnie wskazano - omawiając instytucję wznowienia postępowania - że wznowienie postępowania na podstawie art. 145 § 1 pkt 5 K.p.a. może nastąpić wówczas, gdy zostaną łącznie spełnione wymienione tym przepisem przesłanki, a więc gdy nowe dowody lub nowe okoliczności faktyczne są istotne dla sprawy, istniały w dniu wydania decyzji ostatecznej, nie były znane organowi, który wydał decyzję, wyszły na jaw po wydaniu decyzji. Słusznie zwrócono też uwagę, że pojęcie nowej okoliczności faktycznej nie jest tożsame z pojęciem nowego dowodu, zatem organ musi wskazać konkretny nowy dowód lub konkretną nową okoliczność faktyczną, które uzasadniały wznowienie postępowania. Dalej, zasadnie wywodzono, że przesłanki wznowieniowe związane są z kwalifikowaną wadliwością postępowania i dlatego skutkiem ich zaistnienia jest możliwość ponownego rozpatrzenia sprawy w celu sprawdzenia, czy stwierdzona wada postępowania nie wpłynęła na treść rozstrzygnięcia. Natomiast celem postępowania wznowieniowego jest, w pierwszej kolejności, stwierdzenie wystąpienia przesłanek wznowienia postępowania, a następnie - w przypadku pozytywnego wyniku dokonanej w tym zakresie oceny - przeprowadzenie postępowania w celu rozstrzygnięcia istoty sprawy, będącej przedmiotem decyzji ostatecznej.

Oceniając kwestionowaną obecnie decyzję oraz decyzję Kierownika Biura Powiatowego ARiMR, zgodzić należy się ze skarżącym, że orzekające w sprawie organy obu instancji nie zastosowały się w sposób prawidłowy do oceny prawnej oraz wskazań wynikających z przytoczonego wyroku tut. Sądu, co niewątpliwie świadczy o naruszeniu art. 153 P.p.s.a. Organy te bowiem w dalszym ciągu nie wykazały, że w niniejszej sprawie zaktualizowały się przesłanki do wydania rozstrzygnięcia w trybie wznowienia postępowania, a to uzasadnia zarzut przedwczesnego zastosowania art. 145 § 1 pkt 5 K.p.a. oraz niewyjaśnienia stanu faktycznego sprawy, zgodnie z wymogami art. 7 i art. 77 § 1 K.p.a. Powtórzyć przyjdzie za wywodami wyroku z dnia 15 kwietnia 20014 r., że od wystąpienia tych przesłanek i ich wykazania w prawidłowo sporządzonym uzasadnieniu decyzji zależało w dalszej kolejności ponowne rozstrzygnięcie sprawy związanej z przyznaniem skarżącemu pomocy na 2012 r., na podstawie cyt. wyżej ustawy z dnia 26 stycznia 2007 r. o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego. Pomimo tego, w decyzji z dnia 24 stycznia 2017 r. Kierownik Biura Powiatowego ARiMR w ogóle nie omówił przesłanek wznowienia postępowania, o jakich mowa w art. 145 § 1 pkt 5 K.p.a. i nie wskazał, wystąpienie której z nich upoważniało organ do uchylenia decyzji ostatecznej. Skupił się natomiast głównie na wyliczeniu kwoty wsparcia, przy uwzględnieniu faktu nieużytkowania przez J. G. działek ewidencyjnych nr a, b, c, d, e, f, g oraz h i związanej z tym mniejszej powierzchni uprawnionej do dopłat niż zadeklarowana we wniosku. Całkowicie zignorował zatem wytyczne zawarte w wyroku z dnia 15 kwietnia 2014 r., w którym nakazano w pierwszej kolejności, jeszcze przed rozstrzygnięciem istoty sprawy, stwierdzenie wystąpienia przesłanek wznowienia postępowania. Stosownie bowiem do zastosowanej podstawy procesowej rozstrzygnięcia, tj. art. 151 § 1 pkt 2 K.p.a., w zależności od stwierdzenia przez organ istnienia lub nie podstaw określonych w art. 145 § 1 K.p.a., postępowanie wznowieniowe kończy się uchyleniem tej decyzji i wydaniem nowej rozstrzygającej o istocie sprawy. Z kolei Dyrektor Oddziału Regionalnego ARiMR zajął się wprawdzie kwestią wznowienia postępowania, lecz ograniczył się tylko do ogólnego omówienia tej instytucji. Jednocześnie błędnie uznał, że "nowy dowód" w rozumieniu art. 145 § 1 pkt 5 K.p.a. stanowi pismo z dnia 16 maja 2013 r. w sprawie użytkowania w 2012 r. spornych działek ewidencyjnych przez Ł. G., a objętych wnioskiem jego ojca, które to pismo wpłynęło do Kierownika Biura Powiatowego ARiMR w dniu 20 maja 2013 r. Zgodnie z art. 145 § 1 pkt 5 K.p.a., w sprawie zakończonej decyzją ostateczną wznawia się postępowanie, jeżeli wyjdą na jaw istotne dla sprawy nowe okoliczności faktyczne lub nowe dowody istniejące w dniu wydania decyzji, nieznane organowi, który wydał decyzję. W świetle tego przepisu dla Sądu i skarżącego jest oczywiste, że wskazane przez organ pismo nie może stanowić komentowanej przesłanki wznowienia postępowania, skoro nie istniało w dniu wydania decyzji ostatecznej, czyli 27 listopada 2012 r. Natomiast jeśli chodzi o drugą przesłankę wznowienia postępowania, o jakiej mowa w art. 145 § 1 pkt 5 K.p.a., czyli "nowe okoliczności faktyczne", zauważyć przyjdzie, że w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji nie wskazano wyraźnie i jednoznacznie na jej zaktualizowanie się, tak jak to uczyniono w przypadku "nowego dowodu". Nie podano, która konkretnie istotna i nowa okoliczność faktyczna uzasadniała wznowienie postępowania i czy przykładowo wynikała ona z ujawnienia nowych dowodów (w rozpoznawanym przypadku - fakty wynikające z pisma). Nie dziwi zatem stanowisko obecnego na rozprawie pełnomocnika skarżącego, który akcentował, że organ nie rozpoznał sprawy pod tym kątem. Przeciwnego zdania był natomiast pełnomocnik organu, który stwierdził, że skarżony organ zajmował się obiema przesłankami z art. 145 § 1 pkt 5 K.p.a. Zakładając nawet poprawność tego stanowiska, nie sposób jednocześnie nie dostrzec, że organy obu instancji nie przeprowadziły w omawianym kierunku wystarczającego postępowania wyjaśniającego, tj. nie zbadały w sposób prawidłowy, czy istotne dla sprawy okoliczności faktyczne były organowi nieznane w momencie podejmowania decyzji. Za niewystarczające należy uznać odebranie oświadczeń od pracownicy Biura Powiatowego ARiMR – A. M., która nie pamiętała, by udzielała stronie informacji na temat wniosku obszarowego z kampanii 2012 r., oraz ówczesnego Kierownika Biura Powiatowego ARiMR – M. D., który nie wykluczył sytuacji udzielenia J. G. informacji co do możliwości zadeklarowania w jego wniosku działek zgłoszonych przez syna do programu dotyczącego wsparcia dla młodych rolników. Oświadczenia tych osób nie dotyczyły jednak kwestii mających istotne znaczenie dla odpowiedzi na pytanie, czy w dniu 27 listopada 2012 r. organ miał pełną wiedzę o posiadaniu i użytkowaniu przez Ł. G. spornych działek. Wyjaśnienie tych kwestii niewątpliwie wymagało przeprowadzenia dodatkowych czynności dowodowych. Poza tym na konieczność przesłuchania pracowników ARiMR w charakterze świadków, przy zapewnieniu stronie udziału w tych czynnościach, wskazał Sąd w wyroku z dnia 15 kwietnia 2014 r., jednak orzekające w sprawie organy zignorowały te wytyczne Sądu. Skład orzekający w niniejszej sprawie nie zgodził się natomiast z argumentem organu o braku potrzeby przesłuchania świadków wobec ustalenia okoliczności faktycznych zgodnych ze stanowiskiem skarżącego, na podstawie przyjętych w poczet materiału dowodowego oświadczeń. Uznanie racji skarżącego dotyczyło bowiem tylko błędnego poinformowania o możliwości wypełnienia wniosku w określony sposób i miało wpływ na zastosowanie art. 73 rozporządzenia nr 1122/2009, pozwalającego na odstąpienie od stosowania obniżek i wykluczeń. Nie dotyczyło zaś spornej pomiędzy stroną i organami kwestii, istotnej dla ustalenia wystąpienia przesłanek wznowieniowych, a mianowicie tego, czy zawarta w piśmie z dnia 16 maja 2013 r. informacja była rzeczywiście pierwszą informacją, którą uzyskał Kierownik Biura Powiatowego ARiMR odnośnie do nieprawidłowo zadeklarowanych działek ewidencyjnych przez J. G. Dlatego zasadnie skarżący zarzuca nieuzyskanie przez organy w tym zakresie zeznań świadków i nieuprawnione pominięcie treści art. 79 § 2 K.p.a., zgodnie z którym strona ma prawo brać udział w przeprowadzeniu dowodu, może zadawać pytania świadkom oraz składać wyjaśnienia. Zgodzić się również trzeba z argumentem, że w sprawie nie podjęto wystarczających działań, które umożliwiłyby jednoznaczne ustalenie okoliczności związanych z nieprawidłowym wypełnieniem przez stronę wniosku pomocowego na 2012 r. i które pozwoliłyby na ustalenie, czy przed złożeniem wniosku organ dysponował informacją, że część działek nie jest przez skarżącego faktycznie użytkowana. Ustalenia w powyższym zakresie oraz poddanie weryfikacji informacji o dysponowaniu przez organ pierwszej instancji aktem notarialnym dotyczącym darowania przez stronę swojemu synowi spornych gruntów, a także wyjaśnienie kwestii konsultowania z organem treści wniosku, mają z kolei istotny wpływ na ocenę, czy fakt nieposiadania i nieużytkowania przez skarżącego części zadeklarowanych we wniosku działek jest okolicznością faktyczną nową, nieznaną organowi w dniu 27 listopada 2012 r. i czy w związku z tym można mówić o wystąpieniu przesłanki z art. 145 § 1 pkt 5 K.p.a.

Powiedziane wyżej świadczy o naruszeniu przez organy obu instancji przede wszystkim art. 153 P.p.s.a. oraz szeregu przepisów procedury administracyjnej, w tym art. 7 i art. 77 § 1 K.p.a., które nakładają na organy administracji obowiązek ustalenia prawdy obiektywnej i podejmowania rozstrzygnięcia na podstawie wszechstronnie wyjaśnionego stanu faktycznego, przy zastosowaniu wszelkich koniecznych środków dowodowych, z uwzględnieniem słusznego interesu strony. Z naruszeniem tym pozostaje w związku zarzut naruszenia art. 75 § 1 i art. 79 K.p.a. z uwagi na pominięcie dowodu w postaci przesłuchania świadków. Ponadto organy nie omówiły prawidłowo zastosowanej podstawy prawnej rozstrzygnięcia, naruszając tym samym art. 145 § 1 pkt 5 K.p.a., a także art. 80 i art. 107 § 3 K.p.a., które zobowiązują do oparcia się przez organ na przekonujących podstawach, wskazanych w uzasadnieniu rozstrzygnięcia. Wykazane wadliwości czynią również zasadnym zarzut naruszenia określonych w art. 11 i art. 8 K.p.a. zasad ogólnych procedury administracyjnej, obligujących do wydania decyzji o przekonującej treści oraz prowadzenia postępowania w sposób pogłębiający zaufanie jego uczestników do władzy publicznej.

W tym stanie rzeczy, wobec stwierdzonego naruszenia przez organy przepisów postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy, Sąd - na podstawie 145 § 1 pkt 1 lit. c oraz art. 135 P.p.s.a. - uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji, o czym orzekł w punkcie 1 wyroku Natomiast orzeczenie o kosztach, zawarte w pkt 2 wyroku, uzasadnia art. 200 w zw. z art. 205 § 2 P.p.s.a. Na wysokość tych kosztów składa się uiszczony wpis od skargi w kwocie 200 zł oraz wynagrodzenie pełnomocnika skarżącego w kwocie 480 zł.

Wskazania co do dalszego postępowania wynikają wprost z treści uzasadnienia niniejszego wyroku. Rzeczą organu przy ponownym rozpatrywaniu sprawy będzie uwzględnienie przedstawionej oceny prawnej i usunięcie dostrzeżonych naruszeń prawa, zgodnie z dyspozycją art. 153 P.p.s.a. W tym miejscu wyjaśnienia jeszcze wymaga, że uchylenie decyzji organów obu instancji z powodu naruszenia przepisów prawa procesowego powoduje, iż przedmiotowa sprawa będzie ponownie rozpoznana przez organ pierwszej instancji. Stąd, przedwczesne byłoby badanie dalej idących zarzutów skargi.