Wyrok WSA w Gdańsku, sygn. akt II SA/Gd 2977/00
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku
Data orzeczenia: 2004-03-17 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6013 Przywrócenie poprzedniego sposobu użytkowania obiektu budowlanego lub jego części,
Skarżony organ: Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA B. Skrzycka-Pilch, Sędziowie NSA K. Gruszecki (spr.), K. Ziółkowski, Protokolant D. Penkalla, po rozpoznaniu w dniu 17 marca 2004 r. sprawy ze skargi S. M. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 6 listopada 2000 r. Nr [...] w przedmiocie przywrócenia poprzedniego sposobu użytkowania uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 6 września 2000 r., nr [...] oraz zasądza od Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego na rzecz skarżącego kwotę 10 (dziesięć) tytułem zwrotu kosztów postępowania.


UZASADNIENIE

II SA/Gd 2977/00

Uzasadnienie

Decyzją z dnia 6 września 2000r. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego na podstawie art.71 ust.3 w związku z art.51 ust.l pkt 1 i art.83 ust.1 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. - Prawo budowlane (Dz.U.Nr 89, poz.414 ze zm.) nakazał S. M.e właścicielowi działki nr [...] w C. przywrócenie poprzedniego sposobu użytkowania budynku stolarni, samowolnie adaptowanej z budynku gospodarczego.

W uzasadnieniu tego rozstrzygnięcia stwierdzono, że na przedmiotowej działce na podstawie pozwolenia na budowę z dnia 22 marca 1990r. nr [...] wydanego przez Naczelnika Gminy w K., zezwalającego na budowę budynku gospodarczego powstał budynek gospodarczy.

Następnie zdaniem organu I instancji do budynku tego dobudowano bez pozwolenia na budowę część drewnianą budynku oraz wiatę co uzasadniało wydanie przedmiotowej decyzji.

Od powyższej decyzji odwołanie wniósł jej adresat podnosząc, że jego działka usytuowana jest przy drodze krajowej, po której jeżdżą TIR-y, w związku z czym występują duże uciążliwości w związku z czym, żadna prowadzona przed niego działalność nie byłaby w stanie pogorszyć istniejącego stanu. Jednocześnie S. M. podniósł, że prowadzona przez niego w budynku działalność nie stanowi podstaw do zastosowania w stosunku do niego tak drastycznych środków, w związku z czym wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia.

Rozpoznając to odwołanie Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia 6 listopada 2000r. podjętą na podstawie art.71 ust.3, art.80 ust.2 pkt 2, art.83 ust.2 Prawa budowlanego oraz art.138 § 1 pkt 1 Kodeksu postępowania administracyjnego utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję nie znajdując podstaw prawnych do jej zmiany lub uchylenia.

W uzasadnieniu tego orzeczenia stwierdzono, że w miejscowym planie ogólnym zagospodarowania przestrzennego miasta Czarna Woda, zatwierdzonym Uchwałą Rady Miejskiej C. Nr [...] z dnia 21 listopada 1994r. (Dz.Urz. Woj. Gdańskiego nr 31, poz.160) na obszarze, na którym znajduje się przedmiotowa działka zabroniona jest lokalizacja usług uciążliwych i zakładów produkcyjnych. Użytkowanie budynku gospodarczego jako stolarni jest więc niezgodne z ustaleniami planu, co zdaniem organu odwoławczego uzasadniało wydanie nakazu przywrócenia poprzedniego sposobu użytkowania.

Na powyższą decyzję skargę do Naczelnego Sądu Administracyjnego wniósł S. M. zarzucając jej, że została wydana z naruszeniem prawa polegającym na uchybieniu postanowieniom art.7, 77 § 1 i art. 107 § 3 Kodeksu postępowania administracyjnego. W uzasadnieniu tych zarzutów skarżący stwierdził, że przedmiotowy budynek wzniósł na podstawie pozwolenia na budowę i w późniejszym okresie nie wykonywał w nim żadnych robót adaptacyjnych. Nie zaprzeczył, że prowadzi działalność stolarską, która jednak z uwagi na swój charakter nie jest wykonywana w miejscu zamieszkania, gdyż większość usług wykonywana jest u klienta, a ewentualne korzystanie z budynku gospodarczego nie wykracza poza zwykłe korzystanie gdyż w głównej mierze są w nich przechowywane urządzenia mechaniczne.

S. M. w skardze zwrócił również uwagę na błędną w jego przekonaniu interpretację postanowień planu zagospodarowania przestrzennego, który w jego przekonaniu nie stoi na przeszkodzie działalności stolarskiej na przedmiotowej nieruchomości.

W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie powtarzając argumentację zawartą w zaskarżonej decyzji. Ponadto zwrócono uwagę, że naruszenie przepisów Prawa budowlanego nastąpiło w rozpatrywanym przypadku z uwagi na sposób użytkowania budynku jako zakładu stolarskiego niezgodnie z określonym w pozwoleniu na budowę, co powoduje zmianę warunków wymienionych w art.71 ust.2 pkt 2 cytowanego prawa, takich jak bezpieczeństwo pożarowe, czy warunki higieniczno-sanitarne.

Jeżeli chodzi o przeznaczenie przedmiotowej nieruchomości w planie zagospodarowania przestrzennego, to zwrócono uwagę, że postanowienia, na które zwraca uwagę skarżący zawarte są w projekcie planu znacząco różniącym się w tym zakresie od obowiązującego planu.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Zgodnie z przepisem art.97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. 02.153.1271 zpóźn. zmianami) sprawy, w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004r. i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U.Nr 153 poz. 1270).

W myśl art.l § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U.Nr 153 poz.1269) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawa nie stanowi inaczej.

Skarga zasługiwała na uwzględnienie.

Dla oceny prawidłowości postępowania organów administracji zasadniczego znaczenia nabierają postanowienia art.71 Prawa budowlanego, który w dacie orzekania przez organ administracji stanowił:

1. Zmiana sposobu użytkowania obiektu budowlanego lub jego części wymaga pozwolenia właściwego organu. Przepisy art.32 stosuje się odpowiednio.

2. Przez zmianę sposobu użytkowania obiektu budowlanego lub jego części rozumie się w szczególności:

1) przeróbkę pomieszczenia z przeznaczeniem na pobyt ludzi albo przeznaczenie do użytku publicznego lokalu lub pomieszczenia, które uprzednio miało inne przeznaczenie bądź było budowane w innym celu, w tym także przeznaczenie pomieszczeń mieszkalnych na cele niemieszkalne,

2) podjęcie albo zaniechanie w obiekcie budowlanym lub jego części działalności zmieniającej warunki bezpieczeństwa pożarowego, powodziowego lub pracy, warunki zdrowotne, higieniczno-sanitarne lub ochrony środowiska, bądź wielkość lub układ obciążeń.

3. W razie zmiany sposobu użytkowania obiektu budowlanego lub jego części bez

pozwolenia, o którym mowa w ust. 1, przepisy art. 50 i art. 51 stosuje się odpowiednio.

W decyzji, o której mowa w art. 51 ust. 1, właściwy organ może nakazać właścicielowi

albo zarządcy przywrócenie poprzedniego sposobu użytkowania obiektu budowlanego

lub jego części.

Z zacytowanego przepisu jednoznacznie wynika, że organ administracji zgodnie z postanowieniami art.71 ust.3 Prawa budowlanego może nałożyć obowiązek przywrócenia poprzedniego sposobu użytkowania w przypadku łącznego spełnienia następujących przesłanek:

a) brak pozwolenia właściwego organu,

b) zmiana sposobu użytkowania,

c) brak przesłanek pozwalających na zalegalizowanie dokonanej samowoli budowlanej. Oczywiście przesłanki te muszą znajdować swoje odzwierciedlenie w zgromadzonym

materiale dowodowym. Z pośród wymienionych wyżej warunków pozwalających nałożyć obowiązek przywrócenia poprzedniego sposobu użytkowania najważniejsza jest zmiana sposobu użytkowania. Dopiero bowiem stwierdzenie zmiany sposobu użytkowania upoważniać będzie organy administracji do badania czy miało to miejsce bez pozwolenia i nie da się tego stanu zalegalizować.

W przypadku zmiany sposobu użytkowania budynku podstawowymi środkami dowodowymi pozwalającymi stwierdzić ten fakt są oględziny przeprowadzone w przedmiotowym budynku oraz ewentualne przesłuchanie stron i świadków. W przedmiotowej sprawie przeprowadzone zostały w dniu 25.05.2000r. oględziny na działce nr [...] i [...] w C.. Jak z nich jednak wynika organ nadzoru budowlanego skoncentrował się na ustaleniu, czy na nieruchomości S. M. miała miejsce samowola budowlana, czy też nie. Jedyną okolicznością odnoszącą się do budynku stanowiącego przedmiot postępowania było stwierdzenie, że na jego budowę było wydane pozwolenie. Okoliczność ta nie pozwala jednak stwierdzić, że miała miejsce zmiana sposobu użytkowania budynku w rozumieniu art.71 Prawa budowlanego.

Takie postępowanie organów administracji stanowi istotne naruszenie postanowień art.7 i 77 K.p.a., które zobowiązują organy administracji do wszechstronnego wyjaśnienia okoliczności stanu faktycznego oraz ustalenia prawdy obiektywnej. W rozpatrywanym przypadku przejawiałoby się to w rzetelnym przeprowadzeniu oględzin połączonych z przesłuchaniem świadków i stron, z których powinno wynikać na jaki cel jest wykorzystywany budynek, czy miały miejsce przeróbki, o których mowa w art.71 ust.2 pkt 1 Prawa budowlanego, albo czy miała miejsce zmiana warunków określonych w art. 71 ust.2 pkt 2 cytowanego aktu prawnego.

W przedmiotowej sprawie nie miało to miejsca dlatego też zachodziły przesłanki pozwalające na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit.c Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi uchylić zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu I instancji.

Przy ponownym rozpatrzeniu sprawy organy administracji powinny uwzględnić zasygnalizowane wyżej uwagi odnoszące się do prawidłowości przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego.

Na podstawie art.57 § 2 ustawy Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi,, określającym, iż w zakresie wpisów i kosztów stosuje się przepisy dotychczasowe, w związku z art.55 ust.l ustawy z dnia 11 maja 1995r. o Naczelnym Sądzie Administracyjnym (Dz.U.Nr 74, poz.368 ze zm.) zasądza na rzecz skarżącego 10 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania.