Wyrok WSA w Gdańsku, sygn. akt I SA/Gd 6/04
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku
Data orzeczenia: 2006-02-21 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6110 Podatek od towarów i usług
Skarżony organ: Dyrektor Izby Skarbowej
Treść wyniku: Uchylono zaskarżoną decyzję

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Ewa Kwarcińska (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Tomasz Kolanowski, WSA Ewa Wojtynowska, Protokolant Zuzanna Baca, po rozpoznaniu w dniu 21 lutego 2006 r. na rozprawie sprawy ze skargi ["A"], Spółka Akcyjna z siedzibą w S.(dawniej ["B"] S.A.) na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej z dnia 1 grudnia 2003 r. nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług za poszczególne okresy rozliczeniowe 1998 r. 1. uchyla zaskarżoną decyzję; 2. zasądza od Dyrektora Izby Skarbowej na rzecz strony skarżącej kwotę 9 526 zł (dziewięć tysięcy pięćset dwadzieścia sześć złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania; 3. określa, że zaskarżona decyzja nie może być wykonana.


UZASADNIENIE

I SA/Gd 6/04

UZASADNIENIE

Decyzją z dnia 28 kwietnia 2003 r. Dyrektor Urzędu Kontroli Skarbowej, działając m.in. na podstawie art. 15 ust. 1 i 2 oraz art. 25 ust 1 pkt 3 ustawy z dnia 8 stycznia 1993 r. o podatku od towarów i usługo oraz podatku akcyzowym (Dz.U. Nr 11, poz. 50 z późn. zm.; dalej jako ustawa o VAT) określił wobec spółki SCANIA KAPENA S.A. w S. wysokość zobowiązania podatkowego w podatku od towarów i usług za miesiące sierpień i wrzesień 1998 r., wysokość nadwyżki podatku naliczonego nad należnym do zwrotu na rachunek bankowy za miesiące luty, marzec, kwiecień, czerwiec, lipiec, październik i grudzień 1998 r. oraz wysokość nadwyżki podatku naliczonego nad należnym za miesiąc maj 1998 r. do przeniesienia na kolejny okres rozliczeniowy.

Organ podatkowy I instancji zakwestionował prawo podatnika do obniżenia podatku należnego o podatek naliczony wynikający z faktur VAT wystawionych wobec SKANIA KAPENA S.A. w S. przez SCANIA Ö. Gmbh z siedzibą w B. (oznaczona dalej jako SCANIA SVA z A.) na łączną kwotę [...] zł dokumentujących sprzedaż usług zarządzania. Powyższe faktury zostały wystawione na podstawie zawartej pomiędzy SCANIA KAPENA S.A. w S. a SCANIĄ SVA z A. i firmą SCANIĄ CV AB ze Sz. umowy oddelegowania dotyczącej współpracy pomiędzy stroną polską a stroną zagraniczną w zakresie zatrudnienia w spółce Skania Kapena S.A. w S. wykwalifikowanych pracowników, których pracodawcą były SCANIA SVA z A. i SCANIA CV AB ze S. W umowie zastrzeżono, że SCANIA KAPENA S.A. w S. nie ma obowiązku zawierania umów ze zleceniobiorcami, ponieważ wszystkie w właściwie w tym zakresie kontrakty zostaną podpisane z nimi przez stronę zagraniczną, na której będzie jednocześnie spoczywał obowiązek wypłaty wynagrodzenia delegowanym osobom, natomiast SCANIA KAPENA S.A. w S. będzie ponosiła tylko pewne koszty oddelegowania, będące wynikiem tymczasowego pobytu zleceniobiorców w Polsce (w tym przede wszystkim koszty podróży). Jak ustalano w toku postępowania z wszystkimi czterema oddelegowanymi przez firmy SCANIA SVA i SCANIA CV AB osobami SCANIA KAPENA S.A. w S. zawarła jednocześnie umowy o pracę, przy czym 3 z pośród tych osób, tj. K.R., G.F. oraz J.A. uchwałą Rady Nadzorczej polskiej spółki zostały powołane do jej zarządu, otrzymując z tego tytułu stosowne wynagrodzenie. W oparciu o analizę porównawczą ww. umów o pracę i kontraktowych umów zlecenia, organ podatkowy I instancji wskazał, że wynikający z nich zakres obowiązków obciążających zleceniobiorców pozostawał tożsamy z zakresem obowiązków ciążących na nich z tytułu pozostawiania w stosunku pracy. Tym samym organ uznał, że spółka ponosząc wydatki na zakup usług zarządzania, rozporządziła tymi wydatkami w sposób niepozwalajacy na ich zaliczenie do kosztów uzyskania przychodów w rozumieniu ustawy z dnia 15 lutego 1992 r. o podatku dochodowym od osób prawnych (Dz.U. 2000 Nr 54, poz. 654 z późn. zm., dalej jako pdp). Zgodnie bowiem z art. 16 ust. 1 pdp kosztami uzyskania przychodów są tylko te koszty, które zostały poniesione w celu uzyskania przychodu, a skoro w przedmiotowej sprawie realizacja celu osiągnięcia przychodu została faktycznie zapewniona poprzez zatrudnienie pracowników, to brak jest racjonalnych przesłanek do dokonywania opłat na rzecz innego podmiotu za czynności już przez te osoby wykonane.

Niezależnie od tego organ podatkowy I instancji wskazał, że SCANIA KAPENA S.A. w S., powołując się na art. 15 ust. 2 ustawy o VAT bezpodstawnie pomniejszyła obrót o kwotę [...] zł. W ocenie Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej ww. kwota nie stanowiła bowiem uprawniającego do obniżenia obrotu rabatu, a jedynie formę wsparcia finansowego, służącego dofinansowaniu sprzedaży SCANIA POLSKA S.A. w W. przez Scanię CV AB ze S. za pośrednictwem firmy SCANIA KAPENA S.A. w S., na co wskazuje całokształt przebiegu ustalonego w toku postępowania zdarzenia gospodarczego. Organ podatkowy I instancji wskazał, że SCANIA KAPENA S.A. w S. dokonała ww. obniżenia na podstawie korygujących faktur sprzedaży wystawionych przez nią dla SCANIA POLSKA S.A. w W. w konsekwencji otrzymania przez SCANIA KAPENA S.A. w S. od firmy SCV trzech not kredytowych na łączną kwotę [...] DM (stanowiącej równowartość [...] zł.), w których zawarto prośbę o przekazanie pieniędzy do SCANIA POLSKA S.A. w W. Na tej podstawie SCANIA KAPENA S.A. w S. w pierwszej kolejności dokonała zmniejszenia obciążającego ją względem SCANII CV AB zobowiązania, a następnie zmniejszenia zobowiązania należnego jej od SCANIA POLSKA S.A. w W. Jak wyjaśnił podatnik powyższe rozliczenie transakcji było uwarunkowane tym, ze spółka szwedzka, która zdecydowała się ponieść koszty obniżenia ceny pojazdów, nie mając formalnych podstaw do udzielenia rabatu SCANIA POLSKA S.A. w W., udzieliła upustu SCANII KAPENA S.A. w S., prosząc jednocześnie o udzielenie rabatu w takiej samej wysokości SCANII POLSKA S.A. w S. Organ podatkowy wskazał jednakże, że zobowiązania SCANII KAPENA S.A. w S. wobec firmy SCANIA CV AB zostały w rzeczywistości pomniejszone o kwotę niższą o [...] zł, niż należności spółki od Scanii Polska S.A. w W. Tym samym mając na uwadze, że SCANIA KAPENA S.A. w S. przekazała SCANIA POLSKA S.A. w W. kwotę wyższą niż uzyskała od firmy SCANIA CV AB, powyższe rozliczenie odbyło się kosztem budżetu państwa, ponieważ ww. różnica w kwocie [...] zł stanowiła podatek od towarów i usług, o który SCANIA KAPENA S.A. w S. pomniejszyła należne zobowiązanie podatkowe ( k. 375 akt ). Podkreślając, że powyższe rozliczenie nie dotyczyło faktycznie SCANIA KAPENA S.A. w S. i zostało przeprowadzone na skutek powiązań kapitałowych pomiędzy uczestniczącymi w nim podmiotami (SCANIA CV AB pozostawała bowiem właścicielem 65 % akcji SCANII KAPENA S.A w S. oraz 100 % akcji SCANIA POLSKA S.A. w W.) organ podatkowy wskazał, że nie stanowiło ono tym samym rabatu udzielonego SCANIA KAPENA S.A w S., a jedynie rekompensatę straty ze sprzedaży osiągniętej przez SCANIA POLSKA S.A. w W.

W złożonym odwołaniu pełnomocnik spółki wniósł o uchylenie powyższej decyzji oraz umorzenie postępowania w sprawie w związku z naruszeniem prawa materialnego poprzez błędna interpretacje i niewłaściwe zastosowanie art. 15 ust. 2 w zw. z art. 15 ust. 1 i art. 25 ust. 1 i 3 ustawy o VAT oraz naruszeniem przepisów postępowania w postaci art. 122, art. 191 i art. 187 § 1 Ordynacji podatkowej.

Decyzją z dnia 1 grudnia 2003 r., wydaną w trybie art. 233 § 1 pkt 2 lit. a Ordynacji podatkowej Dyrektor Izby Skarbowej uchylił w całości decyzję organu podatkowego I instancji i umorzył postępowanie w sprawie za miesiące luty, marzec, kwiecień, maj, czerwiec, lipiec, sierpień, wrzesień i październik 1998 r. określając jednocześnie prawidłową w jego ocenie wysokość zwrotu różnicy podatku za miesiąc grudzień 1998 r.

Dyrektor Izby Skarbowej ponownie oceniając zebrany w sprawie materiał dowodowy, stwierdził, że wbrew ustaleniom poczynionym przez organ podatkowy I instancji, wykonywanie obowiązków przez K.R., G.F., S. P. oraz J. A. w ramach stosunku pracy nie było tożsame z zakresem obowiązków wykonywanych przez ww. osoby w ramach umów zlecenia zawartych w związku z umową oddelegowania, na co wskazują m.in. przedłożone przez podatnika dowody w postaci pism, faksów i e–maili. Tym samym organ odwoławczy przyjął, że poniesione przez spółkę wydatki z tytułu świadczenia usług zarządzania w ramach umowy oddelegowania zostały poniesione w celu uzyskania przychodu i w konsekwencji uznał prawo spółki do obniżenia podatku należnego o podatek naliczony wynikający z faktur wystawionych wobec niej przez firmę SCANIA CV AB.

Wskazując, że organy podatkowe mają nie tylko prawo, ale i obowiązek badania i oceny treści zawieranych przez podatnika umów pod kątem ich skutków w sferze prawa podatkowego, Dyrektor Izby Skarbowej w pozostałym zakresie w całości podzielił stanowisko organu podatkowego I instancji, co do braku zasadności zmniejszenia przez spółkę podlegającego opodatkowaniu obrotu na podstawie wystawionych przez nią faktur korygujących. Przyznawanie swoim kontrahentom wszelkiego rodzaju korzyści, w tym wsparcia finansowego przy sprzedaży, nie rodzi bowiem obowiązku, ani tym bardziej prawa do wystawienia faktury korygującej obrót. Analizując przebieg transakcji organ odwoławczy wskazał jednocześnie, że skoro według twierdzeń podatnika "rabatu" udzielono za zakupione części tj. towar importowy, to dla zmniejszenia podstawy opodatkowania konieczne było dokonanie zmiany ich wartości celnej przez właściwe w tym zakresie organy. Okoliczność wystawienia przez kontrahenta zagranicznego not kredytowych nie musi się bowiem automatycznie wiązać się z instytucją udzielenia rabatu w odniesieniu do zaimportowanych towarów. W ocenie organu odwoławczego jeżeli firma SCANIA CV AB faktycznie miałaby zamiar udzielenia rabatu SCANIA KAPENA S.A. w S., w sprawie doszłoby do wydania decyzji organu celnego odzwierciedlającej zmniejszenie wartości celnej importowanego towaru o stosowną kwotę upustu oraz związanego z tym zmniejszenia należności celnych, co nie miało jednak miejsca w przedmiotowej sprawie. Jednocześnie Dyrektor Izby Skarbowej podkreślił, że SCANIA KAPENA S.A. w S. dokonując importu towarów zobowiązana była do uiszczenia podatku od towarów i usług od tej czynności. Podatek ten przekształcił się w podatek naliczony podlegający odliczeniu od podatku należnego. Gdyby doszło do zmniejszenia wartości celnej towaru, a w konsekwencji podatku od importu towaru, podatnik powinien dokonać zmniejszenia podatku naliczonego, natomiast w przedmiotowej sprawie korekty takiej nie dokonano. Końcowo podkreślono, że niewątpliwie grupa podmiotów Scania prowadziła na terenie kraju określona politykę finansowo-ekonomiczną, jednakże wyniki tych działań nie powinny i nie mogą wpływać na wysokość zobowiązania w podatku od towarów i usług podatnika tj. SCANIA KAPENA S.A. w S.

W skardze do Naczelnego Sądu Administracyjnego pełnomocnik spółki wniósł o uchylenie powyższej decyzji w części w jakiej nieuznaje ona zarzutów podniesionych w odwołaniu, wskazując na okoliczność naruszenia art. 120 Ordynacji podatkowej, art. 15 ust. 2 w zw. z art. 15 ust. 1 ustawy o VAT oraz § 43 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 15 grudnia 1997 r. w sprawie wykonywania niektórych przepisów ustawy o podatku od towarów i usług oraz podatku akcyzowym, poprzez zakwestionowanie prawidłowości obniżenia obrotu i podatku należnego dokonanego na podstawie faktur korygujących wartość sprzedaży na rzecz spółki SCANIA POLSKA S.A. w W.

W uzasadnieniu podkreślono, że z treści art. 15 ust. 2 oraz § 43 ww. rozporządzenia Ministra Finansów wynika, że za rabaty, których udzielenie powoduje zmniejszenie obrotu podlegającego opodatkowaniu, uznaje się wszelkie obniżki ceny, które są udokumentowane, udzielone w ciągu roku od wydania towaru lub przekazane z tytułu i w okresie rękojmi (gwarancji) oraz prawnie dopuszczalne, czyli wynikające z umowy stron lub z określonego przepisu prawa. W ocenie pełnomocnika w przedmiotowej sprawie wszystkie ww. warunki zostały spełnione. Przyznane przez spółkę rabaty zostały bowiem udokumentowane odpowiadającymi wymogom § 43 ust. 2 ww. rozporządzenia fakturami korygującymi, w których spółka jednoznacznie powiązała udzielony rabat z konkretną jednostką sprzedanego towaru. Rabat udzielony został w grudniu 1998 r. w stosunku do sprzedaży zrealizowanej we wcześniejszych okresach rozliczeniowych tego roku, czyli z zachowaniem ww. rocznego terminu. Ponadto mając na uwadze, że udzielone rabaty wynikały z uzgodnień pomiędzy firmą SCANIA CV AB, SCANIA POLSKA S.A. w W. i skarżącą spółką powinny być one ocenione jako prawnie dopuszczalne skoro zostały oparte na postanowieniach umownych. Jednocześnie podkreślono, że ustawa o VAT nie wprowadza żadnych dodatkowych wymogów, od spełnienia których uzależniona byłaby kwalifikacja obniżenia ceny towaru jako "rabatu" dla potrzeb rozliczenia tego podatku, w tym w szczególności nie daje ona organom podatkowym jakichkolwiek podstaw do oceny ekonomicznych argumentów, w oparciu o które podatnik zdecydował się przyznać upust w cenie. Niezależnie od tego pełnomocnik szeroko uzasadnił ekonomiczne motywy udzielonego przez spółkę rabatu. Odnosząc się do zawartych w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji argumentów kwestionujących zasadność dokonania przez spółkę obniżenia obrotu w oparciu o analizę innych transakcji, niż rozliczenia dokonane pomiędzy skarżącą spółką a SCANIA POLSKA S.A. w W., pełnomocnik podkreślił, że powyższa argumentacja pozostaje bez znaczenia w przedmiotowej sprawie. Kwestią sporną pomiędzy stronami jest bowiem wyłącznie zasadność obniżenia zobowiązania podatkowego w związku z rabatem przyznanym wobec SCANIA POLSKA S.A. w W., a nie otrzymanym przez skarżącą spółkę od firmy SCANIA CV AB. Z drugiej strony bez znaczenia dla przedmiotowej sprawy pozostają tym bardziej dalsze czynności podmiotu, któremu rabatu udzielono, a więc to czy udzielał on rabatu kolejnym nabywcom czy też nie. Końcowo pełnomocnik potwierdził, że udzielone rabaty miały służyć realizacji celów polityki finansowej grupy SCANIA w Polsce i miały postać wsparcia finansowego, wskazując przy tym, że każdy upust czy bonifikata posiada ze swej istoty charakter takiego właśnie wsparcia, skoro poprzez obniżenie ceny redukuje obciążenie finansowe leżące po stronie nabywcy. Jednocześnie w skardze podkreślono, że wbrew twierdzeniom organów podatkowych obrany przez strony transakcji sposób rozliczenia nie spowodował uszczuplenia należności budżetowych i uzyskania przez grupę Scania w Polsce jakiejkolwiek sprzecznej z przepisami, dodatkowej i nieuzasadnionej korzyści finansowej. SCANIA POLSKA S.A. w W. po otrzymaniu od wystawionych przez SCANIA KAPENA S.A. w S. faktur korygujących, pomniejszyła bowiem wykazaną przez siebie kwotę podatku naliczonego. W rezultacie dokonana przez skarżącą spółkę korekta podatku należnego znalazła bezpośrednie odzwierciedlenie w obniżeniu przez SCANIA POLSKA S.A. w W. podatku naliczonego o tę samą kwotę.

Dyrektor Izby Skarbowej w odpowiedzi na skargę, wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie.

Zgodnie z art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. nr 153/02, poz. 1271 ze zm. ) sprawy, w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem [...] i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. nr 153/02, poz. 1270; w skrócie u.p.s.a. ).

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje:

Art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sadów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz.1269) stanowi, iż sąd administracyjny sprawuje, w zakresie swej właściwości kontrolę pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawa nie stanowi inaczej.

Zgodnie z art. 134 § 1 ustawy Prawo postępowaniu przed sądami administracyjnymi, sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.

W rozpatrywanej sprawie zaskarżona decyzja wydana została z naruszeniem prawa materialnego oraz z istotnym naruszeniem przepisów procedury podatkowej.

Wobec treści decyzji organu odwoławczego przedmiotem sporu pozostaje zasadność obniżenia przez skarżącego obrotu podlegającego opodatkowaniu o kwoty rabatów przyznanych przez SCANIA CV AB ze S.

Strona skarżąca pomniejszyła obrót do opodatkowania o kwotę [...] zł na podstawie faktur korygujących sprzedaży, wystawionych dla SCANIA POLSKA w W. Faktury korygujące wystawione zostały przez skarżącego firmie SCANIA POLSKA S.A. w W. na podstawie not uznaniowych otrzymanych przez skarżącego od swego kontrahenta tj. SCANIA CV AB ze S.:

1/ nota z dnia [...] obejmująca kwotę [...] zł z tytułu (...) wsparcia przy sprzedaży taboru za 21 jednostek, zgodnie z raportem sprzedaży z czerwca 1998r. (...);

2/ nota z dnia [...] obejmująca kwotę [...] zł z tytułu (...) wsparcia przy sprzedaży taboru za 20 jednostek, zgodnie z raportem sprzedaży z czerwca 1998r. (...);

3/ nota z dnia [...] obejmująca kwotę [...] zł z tytułu (...) wsparcia rynkowego dostawy autobusów do [...]. (...).

Noty kredytowe ad. 1/ i 2/ zawierały adnotację (..) proszę o przekazanie pieniędzy do SCANII POLSKA S.A. (...).

Zdaniem organów podatkowych ww. transakcja nie wpłynęła na wynik finansowy skarżącej strony, co oznacza, że rozliczenie pieniężne transakcji pomiędzy SCANIA CV AB ze S., skarżącym a SCANIA POLSKA w W. odbyło się kosztem budżetu Państwa – nadwyżkę w kwocie [...] zł o którą należności SCANIA POLSKA są wyższe od zobowiązań wobec SCANIA CV AB ze S., skarżący otrzymał z budżetu Państwa w postaci zwrotu podatku od towarów i usług ( strona 9 uzasadnienia organu I instancji ).

Zdaniem pełnomocnika skarżącego kwestionując zasadność obniżenia przez skarżącego obrotu a związanego z przedmiotowymi rabatami naruszono dyspozycję art. 15 ust. 2 ustawy o VAT, bowiem udzielone – w ramach not wystawionych przez SCANIA CV AB ze S. – rabatu na rzecz SCANIA POLSKA - spełniają ustawowe jej przesłanki, mając na uwadze również treść § 43 ust. 1 i 6 cyt. Rozporządzenia MF z dnia 15 grudnia 1997 r. w sprawie wykonania niektórych przepisów ustawy o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym i chociaż ustawodawca nie przewiduje konieczności wykazania określonych motywów ekonomicznych tego rodzaju działań podatników, skarżący w toku postępowania podatkowego, co powtórzono w skardze, wskazał na okoliczności związane z trudną sytuacja na rynku pojazdów użytkowych, którymi handlują ww. podmioty ( strona 5 uzasadnienia skargi ).

Stosownie do przepisu art. 15 pkt. 2 ustawy z dnia 8 stycznia 1993 r. o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym (Dz. U. Nr 11, poz. 50 ze zm.; w skrócie ustawa o VAT) obrót zmniejsza się o kwoty udokumentowanych, prawnie dopuszczalnych i obowiązkowych rabatów (bonifikat, upustów, uznanych reklamacji i skont) i o wartość zwróconych towarów oraz zwróconych kwot nienależnych w rozumieniu przepisów o cenach, a także kwot wynikających z dokonanych korekt faktur lub rachunków uproszczonych. Rabaty pomniejszają obrót, gdy zostały przyznane w ciągu roku od dnia wydania towaru lub świadczenia usługi. Rabaty udzielone z tytułu i w okresie gwarancji lub rękojmi pomniejszają obrót, nawet gdy zostały przyznane po upływie roku od dnia wydania towaru lub świadczenia usługi.

Zgodnie z § 43 ust. 1 Rozporządzenia Ministra finansów z dnia 15 grudnia 1997r. w sprawie wykonania niektórych przepisów ustawy o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym (Dz.U.97.156.1024 ze zm. ) w przypadku gdy po wystawieniu faktury udzielono rabatów określonych w art. 15 ust. 2 ustawy, podatnik udzielający rabatu wystawia fakturę korygującą. Nabywca otrzymujący fakturę korygującą obowiązany jest do zmniejszenia kwoty podatku naliczonego w rozliczeniu za miesiąc, w którym tę fakturę otrzymał, lub w miesiącu następnym ( § 43 ust. 5 ).

Mając na uwadze stan prawny i faktyczny sprawy należy w pierwszej kolejności podkreślić, iż z mocy art. 15 ust. 2 ustawy o VAT za rabaty, których konsekwencją staje się pomniejszenie obrotu podlegającego opodatkowaniu uznać należy te obniżki cen, które są nie tylko właściwie udokumentowane i udzielone w ciągu roku od wydania towaru ( lub przyznane z tytułu i w okresie rękojmi/gwarancji ), ale prawnie dopuszczalne.

Rabaty mogą być zarówno ustawowe lub umowne. W tej sprawie mamy do czynienia z rabatem udzielonym na podstawie trójporozumienia pomiędzy podmiotami handlującymi produktami o znaku firmowym SCANIA.

Tym samym za rabaty, których udzielenie powoduje pomniejszenie obrotu podlegającego opodatkowaniu uznać należy wszelkie obniżki cen, które są:

1/ właściwie udokumentowane;

2/ prawnie dopuszczalne, a więc wynikające z umowy lub przepisu prawa;

3/ są udzielone w okresie jednego roku licząc ten termin od dnia wydania towaru bądź wykonania usługi lub też przyznane z tytułu i w okresie rękojmi / gwarancji.

Poza sporem między stronami winien być fakt, iż wystawione przez skarżącego faktury korygujące nie naruszają przepisów wykonawczych do ustawy o VAT – w tej sprawie jest to Rozporządzenie Ministerstwa Finansów z dnia 15 grudnia 1997 r. w sprawie wykonania niektórych przepisów ustawy o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym ( § 43 ). Skarżący przy wystawieniu faktury korygującej przyporządkował określony a uzyskany od SCANIA CV AB ze S. rabat do sprzedanego SCANIA POLSKA S.A. towaru. Poza sporem jest fakt, iż zachowany został termin jednego roku o jakim mowa w art. 15 ust. 2 ustawy o VAT. Organy obu instancji wskazują również na istnienie uzgodnień pomiędzy SCANIA CV AB ze S., stroną skarżącą oraz SCANIA POLSKA w W. Skarżąca spółka udzieliła rabatu w stosunku do sprzedaży zrealizowanej na rzecz SCANIA POLSKA S.A. w miesiącach poprzedzających udzielenie rabatu.

Wszelkie argumentacje organów podatkowych a zawartych w uzasadnieniach wydanych w sprawie decyzji a dotyczące kwestii powiązań kapitałowych ww. firm, wobec faktu, iż podstawą wydanych decyzji nie jest dyspozycja art. 17 ustawy o VAT, nie powinno wpływać na ocenę prawną wystawionych faktur korygujących, które są przedmiotem sprawy. Poza oceną sprawy pozostają również szerokie wywody, szczególnie organu I instancji, w zakresie naganności w udzielaniu tzw. wsparcia finansowego pomiędzy ww. podmiotami gospodarczymi bez określenia faktycznych ich skutków w zakresie prawa podatkowego zastosowanego w sprawie, w tym art. 15 ust. 2 ustawy o VAT. Sąd nie podziela poglądu organów podatkowych obu instancji, iż udzielony rabat to faktycznie rekompensata straty na sprzedaży osiągniętej przez SCANIA POLSKA S.A. i wynika z powiązań kapitałowych pomiędzy firmami.

Analiza konsekwentnego stanowiska strony skarżącej zaprezentowanego zarówno na etapie postępowania odwoławczego jak i w skardze pozwala na stwierdzenie, że istnieje ekonomiczna podstawa udzielonego rabatu; ocena przyczyn i skutków zawartych kontraktów, w odniesieniu do podatkowych ich konsekwencji winno być przedmiotem badań organów podatkowych. W tej jednak sprawie materiał dowodowy jaki w sprawie został zebrany a jego ocena dokonana przez organy podatkowe nie pozostają w logicznej spójności i noszą znamiona niedopuszczalnej dowolności dokonanych przez organy podatkowe ocen.

Wypada podkreślić, iż jedną z fundamentalnych zasad, na których opiera się w Polsce porządek prawny, jest wyrażona między innymi w art. 121 § 1 Ordynacji podatkowej zasada zaufania do organów państwa. W myśl tej zasady nie można przerzucać na podatnika błędów lub uchybień popełnionych przez samego prawodawcę (niejasność przepisów), jak i przez organ podatkowy (niewłaściwa ich interpretacja). W wyroku z dnia 26 marca 2002r. Naczelny Sąd Administracyjny, w sprawie III SA 3390/00 ( opubl. Prz.Podat. 2003/1/63 ), postawił tezę, iż wyrażona w art. 121 § 1 Ordynacji podatkowej zasada zaufania do organów podatkowych nie może być traktowana wyłącznie jako abstrakcyjny postulat wobec organów, lecz jako norma prawna, której zastosowanie winno mieć konkretny wymiar.

W rozpoznanej sprawie wszelkie dane, dokumenty i ustalenia zostały zinterpretowane przez organy podatkowe mając na uwadze negatywny skutek dla skarżącego w odniesieniu do przepisów prawa podatkowego. Taka kolegialna interpretacja prawa jest niedopuszczalna.

Wskazać należy na naruszenie w tej sprawie art. 122 O.p. Zgodzić należy się z wyrokiem NSA z dnia 11 września 2000 r. w sprawie I SA/ Ka 559/99 ( LEX 44729 ), iż zasady ogólne postępowania podatkowego są integralną częścią przepisów regulujących procedurę podatkową i są dla organu podatkowego wiążące na równi z innymi przepisami, przy czym art. 122 Op jest nie tylko zasadą dotyczącą sposobu prowadzenia postępowania, lecz w równym stopniu wskazówką interpretacyjną prawa materialnego, na co wskazuje zwrot zobowiązujący do załatwienia sprawy zgodnie z tą zasadą. Zasada prawdy obiektywnej (materialnej) nakazuje organowi podejmowanie wszelkich niezbędnych działań w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz załatwienia sprawy. Zasada ta znajduje rozwinięcie w art. 187 Ordynacji podatkowej, nakazującej organowi podatkowemu zebranie i w sposób wyczerpujący rozpatrzenie materiału dowodowego; nakazuje ona organom podatkowym uwzględniać zarówno okoliczności korzystne, jak i niekorzystne dla strony. Tymczasem w niniejszej sprawie organy wszelkie dane związane z przedmiotem sporu interpretowały na niekorzyść podatnika. Było to o tyle rażące, że wyniki postępowania podatkowego przemawiały na rzecz stanowiska skarżącego.

W tej konkretnej sprawie wskazane uchybienia proceduralne stanowią dodatkową podstawę do wyeliminowania zaskarżonej decyzji z obiegu prawnego, bowiem uchybienia te miały istotny wpływ na wynik sprawy.

Reasumując:

1/ przyznane przez skarżącego rabaty, wynikające z treści trójporozumienia pomiędzy SCANIA CV AB ze S. a skarżącym i następnie SCANIA POLSKA S.A. w W. są prawnie dopuszczalne, udzielone w ustawowym terminie i właściwie udokumentowane;

2/ zgodnie z art. 15 ust. 2 w związku z art. 15 ust. 1 ustawy o VAT i przepisami wykonawczymi do tej ustawy, ww. udzielone rabaty pomniejszyły obrót skarżącego za przedmiotowy okres.

Sąd podziela pogląd organu odwoławczego w części w jakiej uchyliła decyzję organu I instancji ( poza skargą ).

Wojewódzki Sąd Administracyjny, którego kognicja ustalona w art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych ( Dz. U. Nr 153, poz. 1269, skr. psa ) ogranicza się do badania zaskarżonych decyzji pod względem ich legalności, a więc zgodności z powszechnie obowiązującym prawem materialnym i procesowym, stwierdzając naruszenie przy wydaniu zaskarżonej decyzji prawa mającego wpływ na wynik sprawy, na mocy art. 145 § 1 pkt. 1 a/ i c/ ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. Nr 153/02, poz. 1270 ) uchylił zaskarżoną decyzję.

Z uwagi na charakter zaskarżonego orzeczenia zawarto rozstrzygnięcie w trybie art. 152 psa. O kosztach Sąd orzekł na podstawie art. 200 w zw. z art. 209 psa.