Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt I SA/Wa 1537/21
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2021-12-09 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6076 Sprawy objęte dekretem o gruntach warszawskich
644  Środki zapewniające wykonanie orzeczeń Sądu
Hasła tematyczne: Administracyjne postępowanie
Skarżony organ: Prezydent Miasta
Treść wyniku: Orzeczono o wymierzeniu grzywny za niewykonanie wyroku-art. 154 PoPPSA
Powołane przepisy: article: art. 151,  art. 154  par. 1 w zw. z  art. 154  par. 6,  art. 154  par. 2
journal: Dz.U. 2022 poz 329
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi  - t.j.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Przemysław Żmich Sędziowie: Sędzia WSA Małgorzata Boniecka – Płaczkowska (spr.) Sędzia WSA Dariusz Pirogowicz po rozpoznaniu w dniu 9 grudnia 2021 r. na posiedzeniu niejawnym, w trybie uproszczonym sprawy ze skargi M. M. w przedmiocie niewykonania przez Prezydenta [...] wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 26 stycznia 2018 r., sygn. akt SAB/Wa 586/17 1. wymierza Prezydentowi [...] grzywnę w wysokości 6.000 (sześć tysięcy) złotych; 2. stwierdza, że bezczynność organu w wykonaniu wyroku miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa; 3. oddala skargę w pozostałej części; 4. zasądza od Prezydenta [...] na rzecz M. M. kwotę 680 (sześćset osiemdziesiąt) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.


UZASADNIENIE

M.M. wniosła skargę na niewykonanie przez Prezydenta [...] wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z 26 stycznia 2018 r., sygn. akt I SAB/Wa 586/17. Wyrokiem tym Sąd zobowiązał Prezydenta [...] do rozpoznania wniosku z [...] kwietnia 2011 r. o odszkodowanie za nieruchomość położoną w [...] przy ul. [...], ozn. nr hip. [...] w terminie miesiąca od daty doręczenia odpisu prawomocnego wyroku wraz z aktami sprawy.

Skarżąca wniosła o wymierzenie Prezydentowi grzywny w maksymalnej wysokości oraz o przyznanie sumy pieniężnej, na podstawie art. 154 § 7 ppsa, w wysokości połowy kwoty określonej w art. 154 § 6 ppsa. Ponadto wniosła o zasądzenie zwrotu kosztów postępowania oraz o rozpoznanie sprawy w trybie uproszczonym.

W uzasadnieniu skargi podała, że wyrokiem z 26 stycznia 2018 r., sygn. I SAB/Wa 586/17 Sąd zobowiązał Prezydenta [...] do rozpoznania wniosku z [...] kwietnia 2011 r. o odszkodowanie za nieruchomość położoną w [...] przy ul. [...] w terminie miesiąca od daty zwrotu akt administracyjnych wraz z odpisem prawomocnego wyroku. Wskazała, że do dnia wniesienia skargi Prezydent nie rozpoznał wniosku. Pismami z [...] kwietnia 2020 r. oraz z [...] stycznia 2021 r. wezwała Prezydenta do zaprzestania naruszenia prawa i do wykonania wyroku. Skarżąca zaznaczyła, że pomimo wezwań organ nie wydał decyzji w sprawie. Organ tłumaczył swoją opieszałość koniecznością wykonania przez uprawnionego geodetę opracowania polegającego na sporządzeniu mapy sytuacyjnej z rozliczeniem granic nieruchomości przy ul. [...] (ozn. hip. nr [...]) według aktualnych działek ewidencyjnych oraz w strefach zabudowy według planu ogólnego z 1931 r. Dodała, że przewlekłość postępowania organ uzasadniał również bardzo dużą ilością spraw, w których konieczne jest zlecenie wykonania takich opracowań. Skarżąca podniosła, że organ zobowiązał się zlecić wykonanie ww. opracowania geodezyjnego w terminie do [...] grudnia 2020 r., a następnie poinformował stronę o przewidywanym terminie wykonania opracowania do końca marca 2021 r. Jednak pomimo upływu ponad dwóch miesięcy od wskazanego terminu do chwili obecnej nie poinformował strony o rezultatach zlecenia udzielonego geodecie.

W odpowiedzi na skargę Prezydent wniósł o jej oddalenie. Wskazał, że postępowanie zostało zawieszone postanowieniem z [...] maja 2021 r. do czasu zakończenia postępowania w sprawie rozpatrzenia wniosku W. Z. z [...] października 1991 r. o przywrócenie prawa własności w/w gruntu oraz wniosku [...] z [...] kwietnia 2004 r. i z [...] grudnia 2004 r. o ustanowienie użytkowania wieczystego i zwrot budynków.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje.

Zgodnie z art. 154 § 1 ppsa w razie niewykonania wyroku uwzględniającego skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania strona, po uprzednim pisemnym wezwaniu właściwego organu do wykonania wyroku lub załatwienia sprawy, może wnieść skargę w tym przedmiocie, żądając wymierzenia temu organowi grzywny. Z kolei w myśl art. 154 § 2 zd. 2 ppsa sąd stwierdza, czy bezczynność organu lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organ miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa.

Z powołanego art. 154 § 1 ppsa wynikają dwie przesłanki, które muszą być spełnione łącznie, aby sąd administracyjny mógł organowi administracji publicznej wymierzyć grzywnę. Po pierwsze, organ musi pozostawać w bezczynności po wyroku uwzględniającym skargę na podstawie art. 149 ppsa i zobowiązującym organ do wydania w określonym terminie stosownego aktu lub dokonania czynności. Po drugie, strona przed wniesieniem skargi musi wystąpić do właściwego organu z pisemnym wezwaniem do wykonania wyroku. Skarżąca przed wniesieniem niniejszej skargi pismem z [...] stycznia 2021 r. wezwała Prezydenta [...] do wykonania wyroku. Tym samym procesowy warunek wniesienia skargi został spełniony.

Odpis prawomocnego wyroku w sprawie ze skargi na przewlekłe prowadzenie postępowania wraz z aktami administracyjnymi został doręczony organowi [...] kwietnia 2018 r. Termin do rozpoznania wniosku o ustalenie odszkodowania upłynął bezskutecznie [...] maja 2018 r. Z powodu niewykonania wyroku z 26 stycznia 2018 r., sygn. akt I SAB/Wa 586/17 tutejszy Sąd wyrokami: z 17 października 2018 r., sygn. akt I SA/Wa 1578/18 oraz z 17 grudnia 2019 r., sygn. akt I SA/Wa 2365/19 wymierzył Prezydentowi m.st. Warszawy grzywny w kwotach 1.000 i 4.000 zł, stwierdzając w tym ostatnim wyroku, że bezczynność miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa. Do dnia rozpoznania przedmiotowej skargi Prezydent [...] nie rozpoznał wniosku.

Postanowieniem z [...] maja 2021 r. Prezydent zawiesił postępowanie w sprawie o odszkodowanie. Jak wynika z akt sprawy postanowienie to zostało doręczone pełnomocnikowi skarżącej i pozostałych stron postępowania [...] czerwca 2021 r. Zgodnie z art. 110 § 1 kpa w zw. z art. 126 kpa organ administracji publicznej, który wydał postanowienie jest nim związany od chwili jego doręczenia lub ogłoszenia, o ile kodeks nie stanowi inaczej. Wobec tego postanowienie weszło do obrotu prawnego [...] czerwca 2021 r. Natomiast skarga została złożona 1 czerwca 2021 r. (data nadania w placówce pocztowej), a więc przed doręczeniem postanowienia o zawieszeniu.

Wobec treści art. 154 § 3 ppsa nie zwalnia to Sądu z obowiązku oceny sposobu procedowania sprawy do momentu zawieszenia postępowania, a w konsekwencji także możliwości stosowania przewidzianych ustawą środków. Brak jest więc podstaw do oddalenia skargi, o co wnioskował organ.

Po zwrocie akt sprawy z odpisem prawomocnego wyroku z 17 grudnia 2019 r., sygn. akt I SA/Wa 2365/19, co miało miejsce 8 lipca 2020 r. organ pierwszą czynność podjął dopiero 30 października 2020 r. Otóż po skierowaniu przez pełnomocnika skarżącej pisma z [...] września 2020 r. z żądaniem przyspieszenia wydania decyzji organ pismem z [...] października 2020 r. poinformował, że nie zostało zlecone opracowanie geodezyjne z uwagi na dużą ilość spraw. Dopiero [...] marca 2021 r. zwrócił się do Urzędu [...] o nadesłanie kopii ksiąg meldunkowych. Następnie zawiesił postępowanie. Mając na uwadze upływ czasu od zwrotu akt z odpisem prawomocnego wyroku z 17 grudnia 2019 r., sygn. akt I SA/Wa 2365/19 do czasu doręczenia postanowienia o zawieszeniu postępowania oraz uwzględniając wcześniejsze wymierzenie grzywien z tytułu niewykonania wyroku ze skargi na przewlekłe prowadzenie postępowania Sąd uznał, że wymierzenie grzywny w kwocie 6.000 zł jest adekwatną sankcją za niewykonanie wyroku. Kwota ta mieści się w wymiarze grzywny określonej w art. 154 § 6 ppsa.

Jednocześnie Sąd uznał, że bezczynność organu po wyroku z 26 stycznia 2018 r. miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa. Sprawa o przyznanie odszkodowania pomimo wyroku zobowiązującego organ do rozpoznania wniosku o ustalenie odszkodowania nie została przez organ załatwiona, a wyznaczony w wyroku z 26 stycznia 2018 r. termin załatwienia sprawy został znacznie przekroczony, natomiast postępowanie zostało zawieszone dopiero postanowieniem z [...] maja 2021 r. Skarżąca złożyła wniosek o odszkodowanie w 2011 r. a wnioski o ustanowienie prawa użytkowania wieczystego zostały złożone w 2004 r. Od daty złożenia wniosku przez skarżącą do zawieszenia postępowania upłynęło dziesięć lat.

Sąd nie uwzględnił wniosku skarżącej o przyznanie sumy pieniężnej. Wskazać należy, że przepis art. 154 § 7 ppsa nie precyzuje charakteru przyznawanej kwoty pieniężnej, stanowiąc jedynie o "sumie pieniężnej". Kwota ta, poza funkcją represyjną i prewencyjną, ma też znaczenie kompensacyjne. Oznacza to, że ma ona na celu zadośćuczynienie za krzywdę, jaką strona poniosła wskutek wadliwie działającej administracji publicznej. Użycie przez ustawodawcę w treści tego przepisu słowa "może" oznacza, że rozstrzygnięcie w przedmiocie przyznania sumy pieniężnej ma charakter fakultatywny. Podkreślić trzeba, że przyznanie stronie od organu określonej sumy pieniężnej ma niejako zrekompensować stratę, jaką poniosła na skutek bezczynności organu. W związku z tym wniosek o przyznanie sumy pieniężnej powinien zawierać uzasadnienie, w którym skarżąca powinna nawiązać do krzywdy wywołanej bezczynnością organu. Aktywność sądu jest w takiej sytuacji uwarunkowana wskazaną argumentacją (por. wyrok NSA z 16 V 2017 r., sygn. akt OSK 2934/16). Przenosząc powyższe rozważania do niniejszej sprawy należy stwierdzić, że wniosek o przyznanie sumy pieniężnej nie został w żaden sposób uzasadniony, a z treści skargi nie wynika, aby skarżąca doznała w związku z bezczynnością organu krzywdy, którą należałoby zrekompensować. Dlatego w tej części Sąd skargę oddalił.

Mając na uwadze wszystkie wyżej wskazane okoliczności Sąd w pkt 1 i 2 sentencji wyroku Sąd orzekł na podstawie art. 154 § 1 w zw. z art. 154 § 6, art. 154 § 2 zd. 2 ppsa, w pkt 3 sentencji - na podstawie art. 151 ppsa. O kosztach postępowania orzeczono na podstawie art. 200 i art. 205 § 2 ppsa. Na powyższe koszty składają się wynagrodzenie pełnomocnika skarżącej w kwocie 480 zł oraz wpis sądowy od wniesionej skargi w wysokości 200 zł.

Rozpoznanie sprawy na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym uzasadnione było treścią art. 119 pkt 2 w zw. z art. 120 ppsa.