Wyrok WSA w Rzeszowie, sygn. akt II SA/Rz 17/10
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie
Data orzeczenia: 2010-10-07 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6272 Wizy, zezwolenie na zamieszkanie na czas oznaczony, na osiedlenie się, wydalenie z terytorium Rzeczypospolitej Polskiej
Hasła tematyczne: Administracyjne postępowanie
Skarżony organ: Wojewoda
Treść wyniku: Uchylono zaskarżoną decyzję
Powołane przepisy: article: art. 145 § 1 pkt 1 lit. c
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
article: art. 97 ust. 1 w zw. z art. 88 ust. 1 pkt 6
journal: Dz.U. 2006 nr 234 poz 1694
law: Ustawa z dnia z dnia 13 czerwca 2003 r. o cudzoziemcach - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący WSA Joanna Zdrzałka Sędziowie WSA Robert Sawuła SO (del.) Ewa Partyka /spr./ Protokolant st. sekr. sąd. Anna Mazurek-Ferenc po rozpoznaniu w Wydziale II Ogólnoadministracyjnym na rozprawie w dniu 30 września 2010 r. sprawy ze skargi Prokuratora Okręgowego na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] lipca 2009 r. nr [...] w przedmiocie zobowiązania cudzoziemca do opuszczenia terytorium Rzeczypospolitej Polskiej I. uchyla zaskarżoną decyzję; II. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku.


UZASADNIENIE

Decyzją z dnia [...] lipca 2009r. znak: [...] Wojewoda [...] po rozpatrzeniu odwołania obywatelki Ukrainy U. B. od decyzji Komendanta [...] Oddziału Straży Granicznej z dnia [...] czerwca 2009r. Nr [...] w przedmiocie zobowiązania cudzoziemca do opuszczenia terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, działając w oparciu o art. 127 § 2 i art. 138 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000r. Nr 98, poz. 1071 ze zm.), zwanej następnie k.p.a. oraz art. 97 ust. 1 w zw. z art. 88 ust. 1 pkt 6 i art. 98 ust. 2 ustawy z dnia 13 czerwca 2003r. o cudzoziemcach (Dz. U. z 2006r. Nr 234, poz. 1694 z późn. zm.), uchylił kwestionowane rozstrzygnięcie w całości i odmówił zobowiązania U. B. do opuszczenia terytorium RP.

W uzasadnieniu podniesiono, że powołaną wyżej decyzją organ pierwszej instancji zobowiązał cudzoziemkę U. B. do opuszczenia terytorium Rzeczypospolitej Polskiej w terminie do 27 czerwca 2009r., powołując w podstawie prawnej art. 97 ust. 1 w zw. z art. 88 ust. 1 pkt 6 ustawy o cudzoziemcach. Postępowanie to wszczęte zostało w związku z zawiadomieniem organu o postawieniu wyżej wymienionej zarzutu, iż w dniu 12 sierpnia 2007r. współdziałając z innymi osobami dokonała w drogowym przejściu granicznym w K. przekroczenia granicy państwowej z Polski na Ukrainę wbrew obowiązującym przepisom prawa tj. z ominięciem polskiej kontroli granicznej (tzn. zarzutu popełnienia przestępstwa określonego w art. 264 § 2 kodeksu karnego).

Z ustaleń Komendanta [...] Oddziału Straży Granicznej wynika, że wymieniona cudzoziemka wjechała na terytorium RP w dniu 2 marca 2005r. na podstawie posiadanej wówczas wizy ([...]), na podstawie której mogła przebywać w tym kraju do dnia 25 marca 2005r. Wobec przekroczenia powyższego okresu pobytu, jak wyżej podano, cudzoziemka przekroczyła nielegalnie w dniu 12 sierpnia 2007r. polską granicę, który to fakt nie został wykryty bezpośrednio po zaistniałym zdarzeniu. Po opuszczeniu w dniu 12 sierpnia 2007r. terytorium RP U. B. uzyskała w Konsulacie RP na Ukrainie dwukrotnie wizy, jak też posiadała karty pobytu wydane w związku z uzyskaniem zezwolenia na zamieszkanie na czas oznaczony, ze względu na wykonywanie pracy na terytorium Polski. Na podstawie powyższych dokumentów cudzoziemka wjeżdżała i przebywała na terytorium RP aż do dnia jej zatrzymania tj. 20 czerwca 2009r.

W oparciu o powyższe ustalenia oraz w związku z oświadczeniem U. B., że dobrowolnie wykona obowiązek opuszczenia terytorium RP, organ I instancji zobowiązał ją do opuszczenia tego terytorium

Odwołanie od tej decyzji złożyła U. B. (działając przez pełnomocnika - adwokata), wnosząc o jej uchylenie, względnie uchylenie i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania przez organ pierwszej instancji. Skarżonemu rozstrzygnięciu zarzuciła naruszenie:

- art. 88 ust. 1 pkt 6 ustawy o cudzoziemcach przez błędne przyjęcie, że nielegalne przekroczenie granicy bez względu na jego datę stanowi podstawę wydania decyzji w oparciu o art. 97 ust. 1 tej ustawy, w sytuacji gdy po tym zdarzeniu cudzoziemka legalnie przebywała w Polsce na podstawie stosownych wiz oraz zezwolenia na zamieszkanie na czas oznaczony udzielonego jej w związku z wykonywaną pracą oraz kilkakrotnie przekraczała granicę między Polską a Ukrainą,

- art. 7 i art. 77 § 1 k.p.a. przez nieprzeprowadzenie wszelkich niezbędnych czynności celem wszechstronnego i dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy, skutkiem czego fakt nielegalnego przekroczenia granicy ustalono wyłącznie w oparciu o przyznanie cudzoziemki oraz informację z Prokuratury Okręgowej w [...], nadto przez przyjęcie jedynie na podstawie wyjaśnień cudzoziemki, że nie zachodzą w sprawie okoliczności mogące stanowić przeszkodę wydania kwestionowanej decyzji,

- art. 107 § 3 k.p.a. przez pominięcie w uzasadnieniu wyjaśnienia podstawy prawnej skarżonej decyzji.

Po rozpoznaniu wskazanego środka zaskarżenia Wojewoda [...] decyzją z dnia [...] lipca 2009r. uznał, iż brak podstaw do zastosowania w sprawie regulacji art. 97 ust. 1 w zw. z art. 88 ust. 1 pkt 6 ustawy o cudzoziemcach, na których oparł się Komendant [...] Oddziału Straży Granicznej. Zgodnie z zawartym w powołanych przepisach unormowaniem, w przypadku zaistnienia podstawy do obligatoryjnego wydalenia cudzoziemca z terytorium Rzeczypospolitej Polskiej z uwagi na niezgodne z przepisami przekroczenie granicy, cudzoziemiec ten może być zobowiązany do opuszczenia terytorium RP w terminie do 7 dni, jeśli z okoliczności sprawy wynika, że dobrowolnie wykona ten obowiązek. Wojewoda zwrócił uwagę, iż cudzoziemka już po nielegalnym przekroczeniu w dniu 12 sierpnia 2007r. granicy polskiej uzyskiwała kolejne wizy uprawniające ją do wielokrotnego przekraczania granicy i pobytu na terytorium Polski tj. z dnia 13.09.2007r. ([...]) dotyczącą pobytu przez 45 dni w okresie od 13.09.2007r. do 12.03.2008r., z dnia 26.11.2007r. ([...]) dotyczącą pobytu przez 362 dni w okresie od 27.11.2007r. do 22.11.2008r., z dnia 20.11.2008r. ([...]) dotyczącą pobytu przez 60 dni w okresie od 23.11.2008r. do 21.01.2009r. oraz zezwolenie Wojewody [...] z dnia [...].06.2008r. na zamieszkanie na czas oznaczony w okresie od 22.11.2008r. i związaną z nim kartę pobytu oraz zezwolenie Wojewody [...] z dnia [...].12.2008r. na zamieszkanie na czas oznaczony do dnia 13.12.2009r. i związaną z nim kartę pobytu.

Na podstawie tych dokumentów w okresie ostatnich dwóch lat cudzoziemka kilkukrotnie wjeżdżała na terytorium Polski, jak też terytorium to opuszczała.

Mając powyższe na uwadze Wojewoda [...] stwierdził, że art. 88 ust. 1 pkt 6 ustawy o cudzoziemcach ma zastosowanie do wydania decyzji o zobowiązaniu cudzoziemca do opuszczenia terytorium RP tylko w przypadku, gdy okoliczność będąca podstawą powyższego zaistniała podczas ostatniego (aktualnego) pobytu tego cudzoziemca w Polsce (kontroli tego pobytu). Zdaniem Wojewody, fakt użycia przez ustawodawcę w wymienionym przepisie czasu przeszłego ("przekroczył") nie może sugerować, jak błędnie przyjął organ pierwszoinstancyjny, iż przewidziana tą regulacją sankcja może być zastosowana, gdy wskazana okoliczność miała miejsce przed ostatnim wyjazdem cudzoziemca na terytorium RP, zaś ujawniona została dopiero przy kolejnym bądź którymś z następnych wyjazdów z Polski.

W ocenie Wojewody, wydanie decyzji zobowiązującej cudzoziemca do opuszczenia terytorium RP na podstawie art. 88 ust. 1 pkt 6 ustawy o cudzoziemcach, w sytuacji gdy zdarzenie rozstrzygnięcie takie uzasadniające miało miejsce w przeszłości, a zatem przed ostatnim wjazdem cudzoziemca do Polski stanowiłoby specyficzną sankcję administracyjną za naruszenie w przeszłości obowiązującego porządku prawnego, która to sankcja byłaby bardziej dotkliwa niż sankcja karna. Na fakt popełnienia przestępstwa można się bowiem powoływać jedynie do czasu przedawnienia jego karalności, natomiast na fakt niezgodnego z prawem przekroczenia granicy można byłoby się - przy przyjęciu tego stanowiska - powoływać bezterminowo. Taka interpretacja wskazanego wyżej przepisu jest według Wojewody [...], nie do pogodzenia z konstytucyjną zasadą państwa prawa. Zastrzeżona dla państwa możliwość stosowania sankcji wobec obywateli musi mieć bowiem wyraźnie określone granice czasowe.

Wojewoda podkreślił, że U. B. po dokonaniu w dniu 12.08.2007r. przekroczenia wbrew przepisom granicy z terytorium RP do Republiki Ukrainy z ominięciem polskiej odprawy granicznej, wielokrotnie wjeżdżała na terytorium Polski posiadając ważne wizy oraz zezwolenia na zamieszkanie na czas oznaczony. Ostatni pobyt wyżej wymienionej również był legalny.

Wojewoda zwrócił uwagę, iż organ pierwszej instancji może wystąpić do niego z wnioskiem o wydalenie w oparciu o art. 88 ust. 1 pkt 5 ustawy o cudzoziemcach, oczywiście po bezspornym wykazaniu spełnienia określonej tam przesłanki takiego rozstrzygnięcia.

Wojewoda podkreślił, że z pewnością zachowanie U. B. należy traktować jako świadome naruszenie przez nią obowiązujących regulacji prawnych dotyczących przekraczania granicy. Nie może ono jednakże równocześnie stanowić podstawy do zastosowania wobec wyżej wymienionej sankcji z art. 97 ust. 1 w zw. z art. 88 ust. 1 pkt 6 ustawy o cudzoziemcach. Nie oznacza to, iż cudzoziemiec uniknie odpowiedzialności za swój czyn, jednakże będzie to sankcja karna wymierzona po zakończeniu postępowania dotyczącego przestępstwa określonego w art. 264 § 2 kodeksu karnego.

Skargę na rozstrzygnięcie Wojewody [...] z dnia [...] lipca 2009r. złożył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie Prokurator Okręgowy, wnosząc o jego uchylenie i zarzucając naruszenie:

- prawa materialnego, a to art. 88 ust. 1 pkt 6 ustawy o cudzoziemcach poprzez błędną jego wykładnię, zawężającą czasokres stosowania tego przepisu wobec cudzoziemców nielegalnie przekraczających granicę Polski,

- procedury administracyjnej, a to art. 7 k.p.a. przez nieuwzględnienie interesu społecznego przy rozstrzyganiu sprawy.

W uzasadnieniu Prokurator powołał się na wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi (z dnia 7.02.2008r. III SA/Łd 537/07), wedle którego takie okoliczności jak uzyskiwanie przez obcokrajowca kolejnych wiz czy pozwoleń na pracę nie mają znaczenia dla ustalenia zaistnienia przesłanki stanowiącej podstawę do wydalenia bądź zobowiązania do opuszczenia terytorium RP.

Prokurator zwrócił uwagę, iż stanowisko organu jest trudne do zaakceptowania z punktu widzenia przewidzianej w art. 7 KPA zasady praworządności, stwarzając precedens niemożności stosowania sankcji administracyjnych wobec naruszających przepisy prawa polskiego obcokrajowców, o ile tylko uda im się uniknąć ujawnienia ich naruszenia w odpowiednim czasie.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej odrzucenie z uwagi na wniesienie przez podmiot nieuprawniony w świetle art. 50 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sadami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.). Zdaniem organu, skargę złożył bowiem niewłaściwy miejscowo prokurator, co narusza § 286 w zw. z art. 285 ust. 1 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 27 sierpnia 2007r. –Regulamin wewnętrznego urzędowania powszechnych jednostek organizacyjnych prokuratury (Dz. U. Nr 169, poz. 1189 z późn. zm.).

Na wypadek, gdyby Sąd nie podzielił powyższego stanowiska Wojewoda [...] wniósł o oddalenie skargi. W motywach powtórzył argumentację zaprezentowaną w uzasadnieniu skarżonej decyzji. Nadto podkreślił, że skutek

w postaci zakazu wjazdu do terytorium Polski (będący m. in. rezultatem decyzji o zobowiązaniu cudzoziemca do opuszczenia terytorium RP) winien zostać w przedmiotowym przypadku osiągnięty poprzez prawomocne skazanie obcokrajowca za nielegalne przekroczenie granicy powodujące umieszczenie danych tej osoby w wykazie cudzoziemców, których pobyt na terenie Polski jest niepożądany – art. 129 ust. 1 w zw. z art. 128 ust. 1 pkt 3 lit. a ustawy o cudzoziemcach.

Zdaniem Wojewody, możliwość orzekania o zobowiązaniu cudzoziemca do opuszczenia terytorium RP bez jakichkolwiek ograniczeń czasowych godzi w bezpieczeństwo i stabilizację obrotu prawnego.

Odnosząc się do faktu powołania się przez stronę skarżącą na orzeczenie WSA w Łodzi organ podniósł, iż jest ono całkowicie nieuzasadnione, bowiem wyrok ten dotyczy stosowania art. 88 ust. 1 pkt 1 ustawy o cudzoziemcach, nie zaś jej art. 88 ust. 1 pkt 6, jak w niniejszej sprawie.

W piśmie z dnia 17 marca 2010r. złożonym przez U. B. w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Rzeszowie wyżej wymieniona wniosła o oddalenie skargi, popierając argumentację przedstawioną przez organ w uzasadnieniu skarżonej decyzji. Wskazała, że wyrokiem z dnia 26 listopada 2009r. Sąd Rejonowy w J. warunkowo umorzył prowadzone przeciwko niej postępowanie karne. Orzeczenie to jest zatem wystarczające dla zachowania zasady praworządności. Zwróciła także uwagę, iż wykonała decyzję Komendanta [...] Oddziału straży Granicznej z dnia [...] czerwca 2009r., opuszczając we wskazanym w niej terminie terytorium Polski. Podkreśliła, że nie jest dopuszczalne dokonywanie rozszerzającej wykładni przepisów prawa, które przewidują sankcje administracyjne. Dlatego też ścieśniająca interpretacja Wojewody [...] jest jej zdaniem prawidłowa.

Podniosła, że art. 1 Protokołu z dnia 22.11.1984r. do Konwencji o Ochronie Praw Człowieka i Podstawowych Wolności stanowi, że cudzoziemiec legalnie przebywający na terytorium jakiegokolwiek państwa nie może być zeń wydalony, chyba że w wyniku decyzji podjętej zgodnie z ustawą. Mając na uwadze ten przepis nie można, zdaniem uczestniczki, interpretować art. 88 ust. 1 pkt 6 ustawy o cudzoziemcach jako dający nieograniczoną żadnymi okolicznościami możliwość wydalania cudzoziemców bądź też zobowiązywania ich do opuszczenia terytorium RP.

Na rozprawie w dniu 30.09.2010 r. U. B. złożyła kolejne pismo z wnioskiem o oddalenie skargi wraz z opinią z miejsca pracy.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie zważył, co następuje;

Sąd administracyjny sprawuje w zakresie swej właściwości kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej, co wynika z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. nr 153, poz. 1269, ze zm.). Zakres tej kontroli wyznacza art. 134 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 ze zm.) – zwanej dalej w skrócie P.p.s.a. Stosownie do tego przepisu Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.

W niniejszej sprawie skargę do Sądu skierował Prokurator Okręgowy. Przystępując do jej rozpatrzenia Sąd w pierwszej kolejności zobligowany był do zbadania, czy nie został uchybiony termin do wniesienia skargi. W przypadku skargi wnoszonej przez prokuratora termin ten wynosi 6 miesięcy od dnia doręczenia stronie zaskarżonego rozstrzygnięcia. Z akt sprawy wynika, że zaskarżona decyzja została doręczona pełnomocnikowi U. B. w dniu 31.07.2009 r., a skarga wpłynęła do Wojewody [...] w dniu 16.12.2009 r. nadana w urzędzie pocztowym w dniu 16.12.2009 r., a więc zachowano termin do jej wniesienia.

W ramach badania formalnego skargi Sąd zweryfikował również podnoszone w odpowiedzi na skargę zarzuty dotyczące wniesienia skargi przez niewłaściwego prokuratora i doszedł do przekonania, że skarga w niniejszej sprawie została wniesiona prawidłowo przez Prokuratora Okręgowego. Był on właściwy miejscowo, jako ten, w którego okręgu działania wszczęte było postępowanie administracyjne przed Komendantem [...] Oddziału Straży Granicznej, zgodnie z § 286 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 27 sierpnia 2007 r. – Regulamin wewnętrznego urzędowania powszechnych jednostek organizacyjnych prokuratury (Dz. U. z 2007 r., Nr 169, poz. 1189, ze zm.), obowiązującego w dacie wniesienia skargi (podobną regulację zawiera obecnie obowiązujące rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 24 marca 2010 r. – Regulamin wewnętrznego urzędowania powszechnych jednostek organizacyjnych prokuratury (Dz. U. Nr 49, poz. 296) w § 383 ust. 1).

Zasadniczym zarzutem skargi i przedmiotem kontrowersji w niniejszej sprawie jest kwestia interpretacji art. 88 ust. 1 pkt 6 ustawy z dnia 13 czerwca 2003 r. o cudzoziemcach (Dz. U. z 2006 r., Nr 234, poz. 1694, ze zm.). Przepis ten stanowi, że cudzoziemcowi wydaje się decyzję o wydaleniu z terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, jeżeli niezgodnie z przepisami przekroczył lub usiłował przekroczyć granicę.

Stan faktyczny ustalony przez organy w postępowaniu administracyjnym nie budzi wątpliwości, bezspornym jest bowiem, że U. B. w chwili zatrzymania jej przez funkcjonariuszy Straży Granicznej w dniu 20.06.2009 r. przebywała w Polsce na podstawie karty pobytu wydanej przez Wojewodę [...] dnia [...].12.2008 r., ważnej do dnia 13.12.2009 r. Wcześniej w dniach 13.09.2007 r., 26.11.2007 r. i 20.11.2008 r. uzyskała wizy uprawniające do wielokrotnego przekraczania granicy oraz zezwolenia Wojewody [...] z dnia [...].06.2008 r. i [...].12.2008 r. wraz z kartą stałego pobytu. Niesporne jest też, że podczas wcześniejszego pobytu w Rzeczypospolitej Polskiej U. B. w dniu 12.08.2007 r. opuściła jej granice niezgodnie z przepisami, omijając polską kontrolę graniczną. W związku z tym przestępstwem z art. 264 § 2 Kodeksu karnego prowadzone było postępowanie karne, które zostało prawomocnie warunkowo umorzone przez Sąd Rejonowy w J. wyrokiem z dnia 26 listopada 2009 r..

Wydając w dniu [...] lipca 2009 r. decyzję zobowiązującą U. B. do opuszczenia terytorium RP, Komendant [...] Oddziału Straży Granicznej przyjął, że zachodzą przesłanki z art. 88 ust. 1 pkt 6 ustawy o cudzoziemcach, przy zastosowaniu art. 97 ust. 1 tej ustawy, albowiem w przeszłości niezgodnie z przepisami przekroczyła ona granicę RP. Decyzja ta ma charakter tzw. decyzji związanej, co wiąże się z obowiązkiem jej wydania, o ile zaistnieją okoliczności wskazane w dyspozycji art. 88 ust. 1.

Wojewoda [...] zakwestionował możliwość zastosowania art. 88 ust. 1 pkt 6 w rozpatrywanej sprawie, z uwagi na fakt, iż już po opuszczeniu terytorium RP w sposób nielegalny w dniu 12.08.2007 r., U. B. kilkakrotnie wjeżdżała i wyjeżdżała z Polski w sposób zgodny z prawem, na podstawie ważnych wiz. W ocenie Wojewody art. 88 ust. 1 pkt 6 ustawy o cudzoziemcach ma zastosowanie do wydania decyzji o wydaleniu (ew. o zobowiązaniu cudzoziemca do opuszczenia terytorium RP przy zaistnieniu okoliczności określonych art. 97 ust. 1 ww. ustawy), tylko w przypadkach gdy okoliczność będąca podstawą tego wydalenia (zobowiązania do opuszczenia) miała miejsce i zaistniała podczas ostatniego (aktualnego w dacie jej wydania) pobytu cudzoziemca w Polsce (kontroli tego pobytu). W przeciwnym razie, tj. gdy zdarzenie określone ww. przepisem miało miejsce przed ostatnim wjazdem cudzoziemca do Polski, wydalenie albo zobowiązanie cudzoziemca do opuszczenia terytorium RP byłoby nie sankcją administracyjną lecz sankcją karną za naruszenie w przeszłości obowiązującego w tym zakresie porządku prawnego.

Wnikliwa analiza treści art. 88 ust. 1 pkt 6 ustawy o cudzoziemcach w kontekście wszystkich jej przepisów, a także ich umiejscowienie w systemie prawa, prowadzą do wniosku, że argumentacja ta nie jest pozbawiona słuszności.

Dokonując takiej analizy należy zwrócić uwagę na zakres przedmiotowy ustawy, która określa zasady i warunki wjazdu na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, przejazdu przez to terytorium, pobytu na nim i wyjazdu cudzoziemców z terytorium RP, tryb postępowania oraz organy właściwe w tych sprawach (art. 1 ustawy o cudzoziemcach).

Regulacja administracyjnoprawna obejmuje więc pewną przestrzeń czasową od wjazdu cudzoziemca aż do opuszczenia przez niego terytorium RP. W ocenie Sądu w tym kontekście należy również odczytywać art. 88 ust. 1 omawianej ustawy, tj. w ramach czasowych jakie z jednej strony wyznacza wjazd cudzoziemca do Polski, ewentualnie usiłowanie przekroczenia granicy (w przypadku z art. 88 ust. 1 pkt 6), a z drugiej wyjazd z Polski, bądź też pobyt na podstawie ważnej wizy lub innego dokumentu uprawniającego do wjazdu i pobytu na terytorium RP.

W rozpatrywanej sprawie zatrzymana w dniu 20.06.2009 r. przez funkcjonariuszy Straży Granicznej w PSG [...] U. B. przy ostatnim wjeździe legalnie przekroczyła granicę Polski i przebywała na jej terytorium na podstawie ważnej karty stałego pobytu. Nie zaistniały zatem w wyżej przedstawionych granicach czasowych okoliczności wskazane w art. 88 ust. 1 pkt 6 ustawy o cudzoziemcach - niezgodnego z przepisami przekroczenia lub usiłowania przekroczenia granicy. Sąd podziela pogląd Wojewody, że badanie zaistnienia tej przesłanki nie może dotyczyć przeszłości bez ograniczeń jakie stwarza sama ustawa, lecz musi odnosić się do aktualnego stanu faktycznego, tj. aktualnego pobytu.

Wydalenie cudzoziemca (ekspulsja), o jakim mowa w tym przepisie jest najsurowszą sankcją, z którą wiąże się również umieszczenie danych cudzoziemca w wykazie cudzoziemców, których pobyt na terytorium RP jest niepożądany, zgodnie z art. 128 ust. 1 pkt 1 i ust. 3 pkt 3 i 4 ustawy na okres 3, a w szczególnych wypadkach 5 lat. W przypadku decyzji o zobowiązaniu do opuszczenia RP dane umieszczane są na okres 1 roku (art. 128 ust. 1 pkt 2 i ust. 3 pkt 1). Podobnie umieszcza się dane cudzoziemca w przypadku skazania prawomocnym wyrokiem w Polsce lub w innym państwie.

Wpisanie danych do wykazu cudzoziemców, których pobyt na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej jest niepożądany, jest również samoistną przesłanką wydania decyzji o wydaleniu cudzoziemca (art. 88 ust. 1 pkt 4 ustawy o cudzoziemcach). Ta okoliczność przemawia przeciwko argumentom skargi, wskazującym na niemożność zastosowania sankcji administracyjnych wobec naruszających przepisy prawa polskiego cudzoziemców, o ile uda im się uniknąć ujawnienia tych okoliczności w odpowiednim czasie. Jednocześnie, biorąc pod uwagę zakończone postępowanie karne przeciwko U. B. słuszny jest z kolei argument, że w tym wypadku sankcja administracyjna zastępowałaby w istocie sankcję karną, czasem jeszcze przed zakończeniem tego postępowania. Jest to stanowisko trudne do zaakceptowania także z tego powodu, że w prawie karnym funkcjonuje instytucja przedawnienia (zarówno ścigania przestępstw, jak i ich karalności), podczas gdy instytucja ta co do zasady nie występuje w prawie administracyjnym, a przynajmniej nie w analizowanym przypadku.

W praktyce mogłoby to oznaczać nieograniczone w czasie stosowanie art. 88 ust. 1 pkt 6 ustawy o cudzoziemcach, w sytuacji gdy nastąpiło przedawnienie ścigania lub karalności czynu polegającego na nielegalnym przekroczeniu granicy, a nawet w sytuacji, gdy wyrok skazujący został już wykonany, upłynął okres umieszczenia danych cudzoziemca w wykazie osób, których pobyt na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej jest niepożądany i nastąpiło zatarcie skazania. Warto zwrócić uwagę, że w obowiązującym stanie prawnym przekroczenie granicy Rzeczypospolitej Polskiej wbrew przepisom stanowi wykroczenie z art. 49 a Kodeksu wykroczeń, natomiast przestępstwem jest jego postać kwalifikowana (przy użyciu przemocy, groźby, podstępu lub we współdziałaniu z innymi osobami).

Wszystkie te okoliczności przemawiają za przyjęciem w drodze wykładni systemowej i celowościowej, a także mając na względzie zasadę proporcjonalności, takiej interpretacji art. 88 ust. 1 pkt 6 ustawy o cudzoziemcach, jakiej dokonał Wojewoda w rozpatrywanej sprawie.

Organ ten niewłaściwie jednak przyjął, że brak przesłanek z art. 88 ust. 1 pkt 6 tej ustawy w zw. z jej art.97 ust. 1 oznacza w rozpatrywanej sprawie wydanie decyzji o charakterze negatywnym – tj. odmowę zobowiązania cudzoziemca do opuszczenia terytorium RP i w takim zakresie zreformował decyzję organu I instancji.

Postępowanie w sprawie wydalenia cudzoziemca (zobowiązania go do opuszczenia terytorium RP) jest prowadzone z urzędu, w przypadku zaistnienia przesłanek określonych w art. 88 ust. 1 ustawy o cudzoziemcach. W sytuacji więc, gdy przesłanki te nie wystąpiły, właściwe jest umorzenie postępowania administracyjnego na podstawie art. 105 § 1 k.p.a.

Sąd uznał zatem, że zaskarżona decyzja zapadła z naruszeniem art. 138 § 1 pkt 2 k.p.a. w zw. z art. 61 § 1 i art. 105 § 1 k.p.a., a naruszenie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, co uzasadnia uwzględnienie skargi, choć z innych przyczyn niż w niej podniesione.

W związku z powyższym Sąd w oparciu o art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) P.p.s.a. uchylił zaskarżoną decyzję.

Na podstawie art. 152 P.p.s.a. Sąd określił, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku.

W postępowaniu ponownym organ związany oceną prawną wyrażoną w niniejszym wyroku wyda decyzją odpowiadającą prawu.