Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt IV SA/Wa 2326/19
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2020-01-22 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6132 Kary pieniężne za naruszenie wymagań ochrony środowiska
Hasła tematyczne: Ochrona środowiska
Skarżony organ: Inspektor Ochrony Środowiska
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 139, ar 7, art 77, ar 80 , 107
journal: Dz.U. 2016 poz 23
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Alina Balicka, Sędziowie sędzia WSA Kaja Angerman (spr.), asesor WSA Anna Sidorowska- Ciesielska, Protokolant referent Katarzyna Matecka - Caban, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 22 stycznia 2020 r. sprawy ze skargi [...] sp. z o.o. z siedzibą w [...] na decyzję Głównego Inspektora Ochrony Środowiska z dnia [...] lipca 2019 r. nr [...] w przedmiocie wymierzenia administracyjnej kary pieniężnej oddala skargę.


UZASADNIENIE

IV SA/Wa 2326/19

UZASADNIENIE

Główny Inspektor Ochrony Środowiska decyzją z [...] lipca 2019 r. Nr [...] po rozpatrzeniu odwołania spółki [...] Sp. z o.o. z siedzibą w [...] uchylił decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Ochrony Środowiska z [...] kwietnia 2018 r. i orzekł o wymierzeniu spółce administracyjnej kary pieniężnej w łącznej kwocie 6600,00 zł za niedokonanie w terminie 15 dni roboczych wpisów danych do 11 Kart Urządzeń chłodniczych o wykonanych czynnościach, o których mowa w art. 14 ust. 3 pkt 4 ustawy o SZWO i F-gazach.

Decyzja była wynikiem następujących ustaleń i oceny prawnej.

[...] Wojewódzki Inspektor Ochrony Środowiska, zwany dalej "[...] WIOŚ", decyzją z [...] kwietnia 2018 r. wymierzył spółce administracyjną karę pieniężną w wysokości 3 000 zł za niedokonanie w terminie 15 dni roboczych wpisu danych do Kart Urządzeń chłodniczych o wykonanych czynnościach.

Od ww. decyzji Strona odwołała się.

Główny Inspektor Ochrony Środowiska (GIOŚ), jako organ odwoławczy, uchylił w całości zaskarżoną decyzję i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi pierwszej instancji, wskazując, że [...] WIOŚ wydając zaskarżoną decyzję nie orzekł w całości w zakresie przedmiotu postępowania wskutek złej wykładni prawa, a co za tym idzie powinien ponownie rozpatrzyć sprawę i orzec w pełnym zakresie, czyli dla wszystkich 11 urządzeń.

Strona zaskarżyła ww. decyzję organu II instancji do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. WSA wyrokiem z 27 listopada 2018 r. sygn. akt IV SA/Wa 3023/18/16 oddalił sprzeciw Strony. Naczelny Sąd Administracyjny uchylił zaskarżony wyrok WSA oraz zaskarżoną decyzję GIOŚ wskazując, że organ II instancji nieprawidłowo zastosował przepis art. 138 § 2 Kpa, gdyż nie zostały wyczerpane określone tam przesłanki i w związku z tym powinien samodzielnie wydać decyzją reformatoryjną.

Główny Inspektor Ochrony Środowiska ustalił, że [...] WIOŚ przeprowadził od [...] do [...] lutego 2018 r. kontrolę w [...] Sp. z o.o., podczas której ustalił, że Strona eksploatuje 14 urządzeń chłodniczych zawierających czynniki chłodnicze takie jak: R-22, R-404A i R-404A należące do fluorowanych gazów cieplarnianych. Ich stosowanie jest uregulowane przepisami unijnymi i krajowymi, tj. rozporządzeniem Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 517/2014 z dnia 16 kwietnia 2014 r. w sprawie fluorowanych gazów cieplarnianych i uchylenia rozporządzenia (WE) nr 842/2006 oraz ustawą z dnia 15 maja 2015 r. o substancjach zubożających warstwę ozonową oraz o niektórych fluorowanych gazach cieplarnianych wraz z aktami wykonawczymi. W trakcie ww. kontroli [...] WIOŚ ustalił również, że dla każdego urządzenia chłodniczego dokonano rejestracji w Centralnym Rejestrze Operatorów Urządzeń i Systemów Ochrony Przeciwpożarowej (CRO), administrowanym przez Biuro Ochrony Warstwy Ozonowej i Klimatu Instytutu Chemii Przemysłowej, oraz sporządzono i prowadzono dokumentację w postaci elektronicznej Karty Urządzeń. Analiza wpisów do Kart Urządzeń w zakresie kontroli szczelności urządzeń chłodniczych wykazała, że nie są one przeprowadzane w wymaganych odstępach czasu i nie uwzględniają one czynności wykonanych przez serwisanta. Strona podpisała protokół ww. kontroli WIOŚ bez zastrzeżeń.

Po zakończeniu kontroli, [...] WIOŚ zawiadomił Stronę o wszczęciu z urzędu postępowania administracyjnego, w trybie art. 47 pkt. 9 ustawy o SZWO i F-gazach, w sprawie wymierzenia administracyjnej kary pieniężnej za niedokonanie w terminie wpisu danych do Karty Urządzenia. Strona w toku postępowania poinformowała, że braki w zakresie dokonania wpisu danych do Kart Urządzeń mogły powstać jedynie na skutek wadliwości działania systemu teleinformatycznego. [...] WIOŚ zwrócił się więc do jednostki odpowiedzialnej za gromadzenie i analizę sprawozdań dotyczących stosowania fluorowanych gazów, o których mowa w art. 39 ustawy o SZWO i F-gazach, tj. Biura Ochrony Warstwy Ozonowej i Klimatu przy Instytucie Chemii Przemysłowej, z zapytaniem czy w okresie 2016-2017 r. wystąpiły nieprawidłowości w funkcjonowaniu systemu teleinformatycznego CRO, które uniemożliwiłyby korzystanie z tego systemu przez operatorów urządzeń chłodniczych i dokonywanie terminowego wpisu danych do Karty Urządzenia o wykonanych czynnościach. W odpowiedzi Administrator Aplikacji Bazy Danych Sprawozdań poinformował, że nie było żadnych nieprawidłowości oraz, że Baza CRO jest dostępna nieprzerwanie od początku 2016 r.

W ocenie organu odwoławczego zaskarżona decyzja nie miła pozostać w obrocie prawnym.

Organ przytoczył treść art. art. 47 pkt. 9, art. 51 ust. 1 i 5 ustawy o SZWO i F-gazach w brzmieniu obowiązującym do dnia 31 grudnia 2018 r. Wyjaśnił, że Strona nie dokonała wpisu danych dotyczących przeprowadzenia czynności przez serwisanta, w tym w szczególności kontroli szczelności dla 11 urządzeń chłodniczych. Uzupełnienie Kart Urządzeń w ww. zakresie nastąpiło dopiero po ww. kontroli WIOŚ w wyniku realizacji zarządzeń pokontrolnych zobowiązujących Stronę m.in. do dokonywania w terminie 15 dni od daty wykonania czynności wpisu danych do Kart Urządzeń chłodniczych. Ze zgromadzonego w aktach sprawy materiału dowodowego wynika, że ww. Karty Urządzeń zostały uzupełnione z przekroczeniem ustawowego terminu, co stanowiło naruszenie art. 15 ustawy o SZWO i F- gazach, zgodnie z którym wpisy danych do Karty Urządzenia dokonywane powinny być w okresie, którego dotyczyła kontrola, w terminie 5 dni roboczych od dnia wykonania czynności, o których mowa w art. 14 ust. 3 pkt 4, tj. czynności dotyczących m.in. instalacji, konserwacji lub serwisowania, kontroli szczelności urządzenia.

W związku z powyższym [...] WIOŚ zobligowany był do nałożenia kary, niemniej wymierzając administracyjną karę pieniężną w trybie art. 47 pkt. 9 ustawy o SZWO i F-gazach dokonał nieprawidłowej wykładni ww. przepisów. Naruszenie, o którym mowa w ww. przepisie dotyczy niedokonania w terminie wpisu do pojedynczej Karty Urządzenia. Biorąc pod uwagę fakt, że w czasie kontroli [...] WIOŚ ustalił, że omawiane naruszenie dotyczy 11 urządzeń chłodniczych organ I instancji winien był wymierzyć administracyjną karę pieniężną dla każdego z urządzeń oddzielnie.

Analiza przedłożonych w trakcie kontroli WIOŚ dokumentów, w tym Kart Urządzeń wykazała następujące nieprawidłowości przy prowadzeniu dokumentacji dot. przeglądów szczelności dla poszczególnych urządzeń:

1) o nr seryjnym [...] - data sporządzenia karty [...].03.2016, brak wpisu w karcie o czynnościach z dnia 12.10.2016, 27.10.2016 oraz 12.04.2017;

2) o nr seryjnym [...]- data sporządzenia karty [...].03.2016, brak wpisu w karcie o czynnościach z dnia 12.10.2016, 27.10.2016 oraz 12.04.2017;

3) o nr seryjnym [...]- data sporządzenia karty [...].10.2016, brak wpisu w karcie o czynnościach z dnia 18.10.2016, 3.04.2017 oraz 2.10.2017;

4) o nr seryjnym [...] - data sporządzenia karty [...].03.2016, brak wpisu w karcie o czynnościach z dnia 12.10.2016, 12.04.2017;

5) o nr seryjnym [...]- data sporządzenia karty [...].03.2016, brak wpisu w karcie o czynnościach z dnia 12.10.2016, 12.04.2017;

6) o nr seryjnym [...] - data sporządzenia karty [...].03.2016, brak wpisu w karcie o czynnościach z dnia 12.10.2016, 12.04.2017;

7) o nr seryjnym [...]- data sporządzenia karty [...].03.2016, brak wpisu w karcie o czynnościach z dnia 12.10.2016, 03.04.2017, 12.04.2017, 23.05.2017, 2.10.2017;

8) nr seryjnym [...]- data sporządzenia karty [...].03.2016, brak wpisu w karcie o czynnościach z dnia 12.10.2016, 03.04.2017, 2.10.2017;

9) nr seryjnym [...]- data sporządzenia karty [...].03.2016, brak wpisu w karcie o czynnościach z dnia 12.10.2016, 12.04.2017;

10) o nr seryjnym [...]- data sporządzenia karty [...].03.2016, brak wpisu w karcie o czynnościach z dnia 12.10.2016, 3.04.2017, 12.04.2017;

11)0 nr seryjnym [...]- data sporządzenia karty [...].03.2016, brak wpisu w karcie o czynnościach z dnia 12.10.2016, 12.04.2017.

Dla ww. urządzeń chłodniczych w Kartach Urządzeń w zakresie przeprowadzonych czynności przeglądów szczelności, naprawy i konserwacji urządzeń w latach 2016 i 2017 nie dokonano wpisów do Kart Urządzeń potwierdzających fakt wykonania tych czynności w odpowiednich terminach wskazach powyżej, co stanowi naruszenie obowiązków określonych w art. 14 i 15 ustawy o SZWO i F-gazach.

Organ odwoławczy przytoczył treść art. 139 k.p.a. i wskazał, że przedmiotową decyzją orzeka na niekorzyść strony. Jednak w ocenie organu [...] WIOŚ wydając zaskarżoną decyzję nie orzekł w całości w zakresie przedmiotu postępowania wskutek takiej wykładni prawa, która spowodowała nie tylko rażące naruszenie jego samego, ale również interesu społecznego. Przepis art. 47 ust. 9 ustawy o SZWO i F-gazach penalizuje bowiem w sposób jasny i niebudzący wątpliwości, że niedokonanie w terminie, o którym mowa w art. 15 ust. 2 ww. ustawy wpisu danych do Karty Urządzenia, nie dotyczy wszystkich Kart Urządzeń, jakie dany podmiot prowadzi. A zatem biorąc pod uwagę ten przepis prawa oraz wydane już decyzje administracyjne na podstawie ww. przepisu, które nakładały kary administracyjne na inne podmioty oddzielnie w odniesieniu do każdego urządzenia przy braku wpisu do jego karty, byłoby rażącą niesprawiedliwością społeczną zastosowanie innego mechanizmu w omawianej sprawie. Należy też wziąć pod uwagę uzasadnienie wyroku NSA uchylającego poprzednio wydaną decyzję GIOŚ w tej sprawie, a mianowicie fakt, że NSA nie zakwestionował prawidłowości powyższego rozumowania i faktu niewłaściwego zastosowania przepisu art. 47 ust. 9 ustawy o SZWO i F-gazach. Nie bez znaczenia jest też fakt, że Strona w skardze kasacyjnej również nie kwestionowała prawidłowości wymierzenia kary w przedmiotowej sprawie w odniesieniu do każdego z 11 urządzeń, których jest operatorem oddzielnie.

W związku z powyższym, w toku ponownego rozpatrywania sprawy, GIOŚ wyliczył właściwie wysokość administracyjnej kary finansowej, zgodnie z ustaleniami przeprowadzonej przez [...] WIOŚ, a przy ustalaniu wysokości ww. kary uwzględnił rodzaj i zakres naruszenia, w tym jego wpływ na środowisko i dotychczasową działalność Strony w zakresie objętym przepisami ustawy o SZWO i F-gazach oraz skutki naruszenia. Mianowicie: GIOŚ zastosował najniższą możliwą stawkę kary, którą wymierza się na podstawie przepisu art. 47 ust. 9 ustawy o SZWO i F-gazach, czyli 600 PLN w odniesieniu do braku wpisu do każdej karty urządzenia oddzielnie dla 11 urządzeń, czyli łącznie karę 6600 PLN. Organ II instancji wziął pod rozwagę, że rodzaj stwierdzonych naruszeń należy do grupy administracyjnych (błędy w obowiązkowej dokumentacji), ich zakres, zgodnie z art. 45 ust. 11 pkt 2 ustawy o SZWO i F- gazach, należy do kategorii niezwiązanych z bezpośrednim oddziaływaniem na środowisko. Nie stwierdzono dotychczas innych nieprawidłowości w działalności Strony w odniesieniu do ustawy o SZWO i F-gazach, a skutki naruszenia nie wychodzą poza kwestie dokumentacyjne.

Odnosząc się do zarzutów strony wskazał, że organ I instancji podjął wszelkie niezbędne czynności w celu ustalenia stanu faktycznego oraz prawidłowo zgromadził materiał dowodowy, który w sposób jednoznaczny i niebudzący wątpliwości potwierdza naruszenia przez Stronę przepisów ustawy o SZWO i F-gazach. Organ I instancji zasadnie zwrócił się do administratora systemu z prośbą o ustosunkowanie się do podnoszonej przez Stronę kwestii problemów w działaniu systemu teleinformatycznego. Zdaniem organu odwoławczego opinie osób trzecich, bez przedstawienia konkretnych dowodów w postaci np.: korespondencji elektronicznej z administratorem CRO bądź zrzutów ekranu, nie mogą zostać uznane za wiarygodne.

Spółka [...] sp. z o.o. z siedzibą w [...] złożyła skargę na decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie zarzucając decyzji:

1) naruszenie prawa materialnego

a) tj. art. 47 pkt 9 ustawy z dnia 15 maja 2015 r. o substancjach zubożających warstwę ozonową oraz o niektórych fluorowanych gazach cieplarnianych poprzez jego nieprawidłową wykładnię polegającą na przyjęciu, że administracyjną karę pieniężną wymierza się w granicach przewidzianych wskazaną normą prawną za każde jednostkowe uchybienie w dokonaniu wpisu do Karty Urządzenia, podczas gdy treść wskazanej jednostki redakcyjnej określa dopuszczalne granice administracyjnej kary pieniężnej za uchybienie polegające na niedokonaniu w terminie, o którym mowa w art. 15 ust. 2, wpisu wielu danych, co powoduje konieczność uznania, iż zaniechanie wprowadzenia więcej niż jednej danej dotyczącej urządzenia do systemu teleinformatycznego stwierdzone w ramach jednej kontroli stanowi jednostkowe uchybienie podlegające ewentualnej penalizacji w granicach jednej kary przewidzianej wskazaną normą,

b) tj. art. 51 ust. 6 ustawy z dnia 15 maja 2015 r. o substancjach zubożających warstwę ozonową oraz o niektórych fluorowanych gazach cieplarnianych poprzez jego nieprawidłowe niezastosowanie polegające na braku odstąpienia od wymierzenia administracyjnej kary pieniężnej, pomimo że w sprawie wystąpił przypadek, iż do potencjalnego naruszenia ustawy doszło wskutek zdarzeń lub okoliczności, którym podmiot popełniający naruszenie nie mógł zapobiec tj. na skutek nieprawidłowego funkcjonowania systemu teleinformatycznego bazy CRO dla operatorów.

2) naruszenie przepisów postępowania, mające wpływ na wynik sprawy

a) tj. art. 139 k.p.a. polegającego na jego nieprawidłowym zastosowaniu poprzez wydanie przez organ II instancji reformatoryjnego rozstrzygnięcia na niekorzyść strony w oparciu o uznanie, że w sprawie doszło do sytuacji rażącego naruszenia prawa i naruszenia interesu społecznego podczas gdy ewentualna nieprawidłowa wykładnia art. 47 pkt 9 ustawy z dnia 15 maja 2015 r. o substancjach zubożających warstwę ozonową oraz o niektórych fluorowanych gazach cieplarnianych przez organ I instancji nie może zostać uznana za rażące naruszenia prawa, a w perspektywie całokształtu okoliczności sprawy organ II instancji nie wykazał należycie naruszenia interesu społecznego, co w rezultacie uniemożliwiało organowi odstępstwo od zasady reformatiortis in peius wyrażonej treścią art. 139 k.p.a.,

b) tj. art. 7,77 i 107 § 3 k.p.a. polegające na nie wyczerpującym zebraniu i rozpatrzeniu całego materiału dowodowego i niepodjęciu wszelkich kroków niezbędnych do wyjaśnienia stanu faktycznego i załatwienia sprawy poprzez uznanie, iż w sprawie nie wystąpi! przypadek, iż do potencjalnego naruszenia ustawy doszło wskutek zdarzeń lub okoliczności, którym podmiot popełniający naruszenie nie mógł zapobiec tj. na skutek nieprawidłowego funkcjonowania systemu teleinformatycznego bazy CK(J dla operatorów, co miało znaczenie dla braku ustalenia przez organ iż, do potencjalnego naruszenia ustawy doszło wskutek zdarzeń lub okoliczności, którym podmiot popełniający naruszenie nie mógł zapobiec i braku odstąpienia od orzeczenia sankcji w stosunku do strony.

c) tj. art. 7, 77 i 80 k.p.a. polegające na niewyczerpującym zebraniu i rozpatrzeniu całego materiału dowodowego i niepodjęciu wszelkich kroków niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego i załatwienia sprawy poprzez zupełne pominięcie dowodów z przesłuchania świadków tj. specjalisty ds. klimatyzacji i chłodnictwa W. R. oraz pracownika strony M. T., którzy byli bezpośrednimi świadkami braku funkcjonalności systemu teleinformatycznego i niemożliwości wprowadzenia danych do bazy CRO, co miało znaczenie dla braku ustalenia przez organ iż, do potencjalnego naruszenia ustawy doszło wskutek zdarzeń lub okoliczności, którym podmiot popełniający naruszenie nie mógł zapobiec i braku odstąpienia od orzeczenia sankcji w stosunku do strony.

Spółka wniosła o uchylenie decyzji Głównego Inspektora Ochrony Środowiska w [...] z dnia [...] lipca 2019 r. w całości oraz o zasądzenie od organu na rzecz skarżącego zwrotu kosztów postępowania według norm przepisanych.

W uzasadnieniu skargi podniesiono m.in., że podejmując się próby należytej rekonstrukcji art. 47 pkt 9 ustawy należy zauważyć, iż określa on dopuszczalne granice wymierzania administracyjnej kary pieniężnej za uchybienie polegające na niedokonaniu w terminie, o którym mowa w art. 15 ust. 2 ustawy, wpisu danych (liczba mnoga) do Karty Urządzeń. Jednocześnie art. 15 w/w ustawy nakłada obowiązek dokonywania wpisu do Karty Urządzenia wszystkich danych dotyczących czynności i środków. Wykładnia językowa wskazanych przepisów wyraźnie wskazuje, iż zakresem obowiązku raportowania przez operatora jest wprowadzanie do systemu teleinformatycznego wszystkich danych, a uchybienie w tym zakresie konstytuuje delikt ustawowy podlegający sankcji w postaci administracyjnej kary pieniężnej w wysokości ustawowej przewidzianej art. 47 ustawy. Powoduje to konieczność uznania, iż zaniechanie wprowadzenia więcej niż jednej danej do systemu teleinformatycznego stwierdzone w ramach jednej kontroli stanowi jednostkowe uchybienie podlegające ewentualnej penalizacji w granicach przewidzianych wskazaną powyżej normą. Z kolei wykładnią wykraczającą poza dopuszczalne granice interpretacji językowej jest przyjęcie, że każda niewprowadzona dana dotycząca urządzenia stanowi przedmiot odrębnej penalizacji administracyjną karą pieniężną.

Ustalenia poczynione w ramach niniejszej sprawy administracyjnej nie pozwalają na stwierdzenie wystąpienia przesłanek dla wydania decyzji w przedmiocie nałożenia administracyjnej kary pieniężnej za niedokonanie w terminie wpisu danych do Karty Urządzenia. Powyższe stanowisko wynika bezpośrednio z faktu braku istnienia okoliczności faktycznych, które mogłyby być przypisane stronie oraz zakwalifikowane jako uchybienia wskazane w ustawie o substancjach zubożających warstwę ozonowa oraz o niektórych fluorowanych gazach cieplarnianych. Wskazać bowiem potrzeba, że ewentualne braki w zakresie dokonania wpisu danych do Karty Urządzenia, stwierdzone protokołem kontroli nr [...] mogły powstać jedynie na skutek wadliwości działania systemu teleinformatycznego. W początkowym okresie jego funkcjonowania wiele czynności wprowadzania danych było nieskuteczne na skutek wewnętrznych błędów systemu. Znajduje to potwierdzenie w relacjach specjalisty ds. klimatyzacji i chłodnictwa W. R. oraz pracownika strony M. T.. Jest to również szczególnie dostrzegalne w perspektywie występowania pełnej kompletności papierowych książek serwisowych w zakresie realizacji obowiązku wpisywania w nich określonych informacji i danych co do urządzeń.

Dlatego też w oparciu o dyspozycję art. 51 ust. 6 ustawy w niniejszej sprawie winno się odstąpić od wymierzenia administracyjnej kary pieniężnej i umorzyć postępowanie.

Mając na uwadze wykładnię normy zawartej w art. 47 pkt 9 ustawy z dnia 15 maja 2015 r, o substancjach zubożających warstwę ozonową oraz o niektórych fluorowanych gazach cieplarnianych, przedstawioną przez stronę w ramach poprzednich zarzutów niniejszej skargi nie sposób jest uznać, iż przyjęcie takiej wersji interpretacyjnej przez organ I instancji i wydanie na jej podstawie decyzji o wymierzeniu jednej administracyjnej kary pieniężnej w wysokości 3.000 zł stanowiło przejaw rażącego naruszenia prawa. Oprócz tego w perspektywie okoliczności sprawy organ II instancji nie wykazał należycie naruszenia interesu społecznego, stanowiącego jedną z dwóch koniecznych przesłanek odejścia od zakazu refarmationis in peius.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Skarga nie zasługuje na uwzględnienie, gdyż zarówno zaskarżona decyzja z [...] lipca 2019 r. wydana przez Głównego Inspektora Ochrony Środowiska nie narusza przepisów prawa.

Organy orzekające w sprawie prawidłowo ustaliły stan faktyczny w zakresie stwierdzonego po stronie skarżącego spółki naruszenia obowiązków wynikających z obowiązujących przepisów prawa.

Podstawą materialnoprawną zaskarżonej decyzji stanowiły przepisy ustawy z 15 maja 2015 r. o substancjach zubożających warstwę ozonową oraz niektórych fluorowanych gazach cieplarnianych (Dz.U. z 2018 r., poz., 2221 j.t.) zwana dalej ustawą. Skarżąca spółka dopuściła się naruszenia obowiązku wynikającego z art. 15 ust. 2 ustawy.

Stosownie do treści art. 47 pkt. 9 ustawy o SZWO i F-gazach (w brzmieniu obowiązującym do dnia 31 grudnia 2018 r.) za niedokonanie w terminie, o którym mowa w art. 15 ust. 2, wpisu danych do Karty Urządzenia wymierza się administracyjną karę pieniężną w wysokości od 600 do 3000 zł. Według art. 51 ust. 5 ww. ustawy przy ustalaniu wysokości administracyjnych kar pieniężnych, o których mowa w art. 47 - 49, uwzględnia się rodzaj i zakres naruszenia, w tym jego wpływ na środowisko, dotychczasową działalność podmiotu, który popełnił naruszenie, w zakresie objętym przepisami ustawy oraz skutki naruszenia.

Z kolei art. 51 ust. 6 ustawy określa, że jeżeli okoliczności sprawy i dowody wskazują, że do naruszenia doszło wskutek zdarzeń lub okoliczności, którym podmiot popełniający naruszenie nie mógł zapobiec, właściwy organ odstępuje od wymierzenia administracyjnej kary pieniężnej i umarza postępowanie.

W toku przeprowadzonej w dniach od [...] do [...] lutego 2018 r. kontroli przez [...] Wojewódzkiego Inspektora Ochrony Środowiska ustalono, że skarżący nie wykonywał swoich obowiązków jako operatora urządzeń chłodniczych. Dla 11 spośród 14 eksploatowanych urządzeń chłodniczych w zakresie przeprowadzonych czynności przeglądów szczelności, naprawy i konserwacji w latach 2016 i 2017 nie dokonano wpisów do Kart Urządzeń potwierdzających fakt wykonania tych czynności w odpowiednich terminach. Zaniechania te, wyszczególnione w uzasadnieniu decyzji niewątpliwie stanowiły naruszenie obowiązków określonych w art. 14 i 15 ustawy o SZWO i F-gazach.

Należy przypomnieć, że zgodnie z art. 15 ust. 2 ustawy właściwą dokumentację operator sporządza i prowadzi oddzielnie dla każdego urządzenia. Karta każdego urządzenia musi zawierać m.in. zestawienie wykonanych czynności dotyczących instalowania, konserwacji lub serwisowania i kontroli szczelności, naprawy oraz naprawy nieszczelności i likwidacji urządzenia.

Analiza przedłożonych w trakcie kontroli WIOŚ dokumentów, w tym Kart Urządzeń wykazała nieprawidłowości przy prowadzeniu dokumentacji dot. przeglądów szczelności dla 11 urządzeń, przy czym średnio zaniechania obejmowały brak informacji o 2 – 3 czynnościach w odniesieniu do każdego z tych urządzeń.

W ocenie sądu postępowanie administracyjne zostało przeprowadzone w sposób prawidłowy. Organy zgromadziły wystarczający materiał dowodowy oparty na wynikach przeprowadzonej kontroli i dokonały jego swobodnej, nie zaś dowolnej oceny. Skarżący nie wykazał, że są to nieprawidłowo poczynione ustalenia.

Wbrew zarzutom skargi organ odwoławczy dokonał prawidłowej wykładni art. 47 pkt 9 ustawy. Choć skarżąca spółka wskazując na treść ustawowego obowiązku nie ma wątpliwości, że polega on na wprowadzaniu danych dotyczących każdego z eksploatowanych urządzeń do prowadzonej w systemie teleinformatycznym karty urządzenia, to jednak na potrzeby wymierzania kary za stwierdzone zaniechania uważa, że obejmuje ona zbiorczo wszystkie stwierdzone naruszenia w zakresie wprowadzania danych o urządzeniach.

W ocenie sądu to niesłuszne stanowisko i nie znajduje potwierdzenia we wskazanych wcześniej obowiązujących przepisach ustawy.

Z pewnością wbrew twierdzeniu skarżącej, na tle wykładni art. 47 pkt 9 ustawy nie rodzą się wątpliwości interpretacyjne, które w przedmiotowej sprawie mogły doprowadzić do niewłaściwego ustalenia wysokości administracyjnej kary pieniężnej przez organ odwoławczy. Przepis ten w sposób jasny i niebudzący żadnych wątpliwości, zobowiązuje do nałożenia kary za niedokonanie w terminie, o którym mowa w art. 15 ust. 2 ww. ustawy, wpisu danych do Karty Urządzenia. Jest oczywistą konsekwencją obowiązków wynikających z art. 14 i 15 ustawy, które dotyczą konieczności założenia karty dla każdego z eksploatowanych urządzeń i wprowadzania danych dotyczących każdego z tych urządzeń do indywidualnej karty urządzenia. Tym samym kara odnoszona jest do zaniechań dotyczących każdego z eksploatowanych urządzeń. Wykładnia przepisu proponowana przez skarżącą spółkę prowadziłaby do takiego rezultatu, że zaniechania operatora eksploatującego tylko jedno urządzenie zagrożone byłyby taką samą karą jak zaniechania operatora eksploatującego wiele urządzeń i niewprowadzającego koniecznych danych do indywidualnych kart. Wykładnia przyjęta przez organ jest prawidłowa i wyraża kontekst celowościowy przewidzianej przez ustawodawcę kary.

Niesłusznie zarzuca skarżąca spółka, że organ odwoławczy wymierzył jej karę za każdą z niewprowadzonych danych dotyczących urządzenia. Organ odwoławczy potraktował za jednostkowe uchybienie skutkujące koniecznością wymierzenia kary zaniechania w zakresie wprowadzenia danych do poszczególnych 11 urządzeń, mimo, że w odniesieniu do każdego z urządzeń skarżąca spółka kilkukrotnie nie wprowadziła w terminie informacji o dokonanych czynnościach.

W ocenie Sądu organ odwoławczy ma rację, że nie znajduje potwierdzenia podawana przez skarżącą spółkę okoliczność, że istniała obiektywna przeszkoda w terminowym wykonaniu przez nią obowiązku wprowadzania danych do kart urządzeń. Organ I instancji ustalił, że system teleinformatyczny CRO działała bez zastrzeżeń. Nie ma też wątpliwości, że skarżąca spółka wykonała swoje obowiązki dopiero po przeprowadzeniu kontroli, która wykazała istnienie naruszeń. To skarżącą spółkę obciążało wykazanie, że istniała obiektywna przeszkoda uniemożliwiająca wykonanie obowiązku, co mogłoby stanowić przesłankę do odstąpienia od wymierzenia kary. Organ odwoławczy słusznie ocenił, że proponowane przez skarżącą na tak ważną okoliczność opinie osób trzecich, bez przedstawienia konkretnych dowodów w postaci np.: korespondencji elektronicznej z administratorem CRO bądź zrzutów ekranu, nie mogły być przydatne do potwierdzenia okoliczności braku funkcjonowania systemu i podważenia wiarygodności twierdzeń administratora systemu. Racjonalnym i prawidłowym działaniem podmiotu zobowiązanego do wykonania obowiązków byłoby zgłoszenie braku możliwości wprowadzenia danych do systemu jednostce prowadzącej Centralny Rejestr Operatorów lub organowi i uzyskanie potwierdzenia złożenia takiego zgłoszenia.

Powyższe wskazuje, że skarżąca spółka dopuściła się stwierdzonych w wyniku kontroli naruszeń. Organ miał zatem obowiązek zastosować wobec skarżącego wynikające z art. 47 ust. 1 pkt 9 ustawy karę pieniężną w łącznej wysokości 6600 zł.

Przy ustalaniu wysokości kary organ uwzględnił przesłanki określone w art. 51 ust. 5 ustawy, a zatem uwzględnił rodzaj i zakres naruszenia, w tym jego wpływ na środowisko i dotychczasową działalność Strony w zakresie objętym przepisami ustawy o SZWO i F-gazach oraz skutki naruszenia. Naruszenia dotyczyły 11 urządzeń. Organ wyjaśnił, że rodzaj stwierdzonych naruszeń należy do grupy administracyjnych (błędy w obowiązkowej dokumentacji), ich zakres, zgodnie z art. 45 ust. 11 pkt 2 ustawy o SZWO i F- gazach, należy do kategorii niezwiązanych z bezpośrednim oddziaływaniem na środowisko. Wskazał też, że nie stwierdzono dotychczas innych nieprawidłowości w działalności Strony w odniesieniu do ustawy o SZWO i F-gazach, a skutki naruszenia nie wychodzą poza kwestie dokumentacyjne. Ta analiza pozwolił organowi na zastosowanie najniższej możliwej stawki kary, którą wymierza się na podstawie przepisu art. 47 ust. 9 ustawy o SZWO i F-gazach, czyli 600 zł w odniesieniu do braku wpisu do każdej karty urządzenia, czyli łącznie karę 6600 zł.

Organ odwoławczy choć uchylając decyzję organu I instancji i wymierzając skarżącej spółce karę wyższą działał na jej niekorzyść, to jednak nie naruszył zasady wynikającej z art. 139 k.p.a., ponieważ decyzja organu I instancji w wyniku błędnej wykładni została wydana z rażącym naruszeniem przepisu prawa materialnego tj. art. 47 pkt 9 ustawy.

W rzeczywistości organ I instancji wydając zaskarżoną decyzję nie orzekł w całości w zakresie przedmiotu postępowania, ponieważ wymierzył łączną karę w wysokości 3000 zł za wszystkie stwierdzone naruszenia, podczas gdy karze podlegały z osobna naruszenia dotyczące zaniechania w zakresie wprowadzenia danych do poszczególnych kart urządzeń, z których każde zagrożone było karą w wysokości od 600 zł do 3000 zł.

Zaskarżona decyzja nie narusza przepisów prawa tak procesowego, jak też prawa materialnego.

Mając powyższe na uwadze sąd na podstawie art. 151 P.p.s.a. orzekł o oddaleniu skargi.