Wyrok WSA w Krakowie, sygn. akt I SA/Kr 1004/18
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie
Data orzeczenia: 2018-11-08 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6111 Podatek akcyzowy
Hasła tematyczne: Inne
Skarżony organ: Dyrektor Izby Skarbowej
Treść wyniku: oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 150 par. 2, art. 162
journal: Dz.U. 2018 poz 800
law: Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa - t.j.
article: art. 151
journal: Dz.U. 2018 poz 1302
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r.  Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia: WSA Piotr Głowacki Sędzia: WSA Grażyna Firek Sędzia: WSA Inga Gołowska (spr.) po rozpoznaniu w postępowaniu uproszczonym na posiedzeniu niejawnym w dniu 8 listopada 2018 r. sprawy ze skargi A. . Spółka Komandytowa w N. S. na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w K. z dnia [...] lipca 2018 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu do wniesienia odwołania - skargę oddala -


UZASADNIENIE

I.

Postanowieniem z 29 maja 2017r. nr [...] Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w K. po rozpatrzeniu wniosku A. S.R.O. Spółka Komandytowa z siedzibą w N. S. o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania od decyzji Naczelnika Urzędu Celnego w N. S. z 27 lipca 2016r., nr [...] w sprawie określenia zobowiązania podatkowego w podatku akcyzowym za listopad 2013r., grudzień 2013r., czerwiec 2014r., lipiec 2014r., sierpień 2014r., wrzesień 2014r. i październik 2014r. odmówił przywrócenia terminu do wniesienia odwołania. W podstawie rozstrzygnięcia organ odwoławczy wskazał art. 163§2 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997r. Ordynacja podatkowa (tekst jedn. Dz. U. z 2017r. poz. 201 ze zm. dalej-O.p.)

Postanowienie wydano w następującym stanie faktycznym i prawnym sprawy:

W piśmie z 13 grudnia 2016r. reprezentujący Spółkę pełnomocnik wniósł odwołanie od decyzji Naczelnika Urzędu Celnego w N. S. z 27 lipca 2016r., nr [...] z wnioskiem o przywrócenie terminu do jego wniesienia. Wniosek o przywrócenie terminu uzasadniono faktem, że Spółka nie została prawidłowo zawiadomiona przez operatora pocztowego "[...]" o kierowanej na jej adres przesyłce zawierającej ww. decyzję. Na dowód pełnomocnik załączył pismo z 6 grudnia 2016r. G. T. z firmy G. , przekazujące zawiadomienie o przesyłce z 8 sierpnia 2016r. W piśmie tym G. T. oświadczył, że ww. zawiadomienie kurier "[...]" pozostawił w warsztacie tej firmy. Wg pełnomocnika, Spółka pozyskała wiedzę o decyzji nr [...] z powiadomienia o wszczęciu w stosunku do niej postępowania egzekucyjnego, którego podstawą była ta decyzja.

Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w K., po zapoznaniu się z aktami sprawy oraz wnioskiem zawartym w odwołaniu, przypomniał w opisanym na wstępie postanowieniu, iż na podstawie art. 223§2 pkt. 1 O.p. odwołanie wnosi się w terminie 14 dni od dnia doręczenia decyzji stronie. Zgodnie z art. 162§1 O.p. w razie uchybienia terminu należy przywrócić termin na wniosek zainteresowanego, jeżeli uprawdopodobni, że uchybienie nastąpiło bez jego winy. W § 2 ww. artykułu wskazano, że podanie o przywrócenie terminu należy wnieść w ciągu 7 dni od dnia ustania przyczyny uchybienia terminowi. Jednocześnie z wniesieniem podania należy dopełnić czynności, dla której był określony termin. Z treści przywołanego przepisu wynika, że przywrócenie terminu jest uzależnione od uprawdopodobnienia przez osobę zainteresowaną braku swojej winy oraz od dopełnienia warunków określonych w §2 art. 162 O.p. W ocenie organu odwoławczego z akt sprawy jednoznacznie wynika, że Spółka posiadała informacje zarówno o wszczęciu postępowania w sprawie określenia zobowiązania podatkowego w podatku akcyzowym za ww. okresy jak również o kolejnych etapach tego postępowania.

Spółka nie podjęła korespondencji organu I instancji zawierającej postanowienie z 9 listopada 2015r. o wszczęciu przedmiotowego postępowania (doręczenie nastąpiło w trybie art. 150 O.p.), jednak z notatki urzędowej z 3 grudnia 2015r. wynika, że komplementariusz Spółki K. K. zapoznał się w tym dniu w siedzibie Spółki z treścią ww. postanowienia, odmawiając jednocześnie przyjęcia tego dokumentu. Zdaniem organu II instancji o posiadanej wiedzy w tym zakresie świadczy też podejmowana przez Spółkę późniejsza korespondencja organu pierwszej instancji, w tym postanowienie z 2 czerwca 2016r. wydane na podstawie art. 200§1 O.p., z informacją organu o zamiarze wydania decyzji podatkowej, jak również pisma procesowe ówczesnego pełnomocnika Spółki, kierowane do tego organu. Niewątpliwe zatem, kierownictwo Spółki miało świadomość toczącego się postępowania podatkowego i liczyło się z faktem wydania przez organ decyzji w ww. sprawie, podobnie jak w przypadku wcześniejszych postępowań za miesiące od stycznia do maja 2014r., które dotyczyły tych samych zagadnień podatkowych (aktualnie na etapie postępowania sądowoadministracyjnego). Organ przypomniał, iż w niniejszej sprawie, postępowanie zakończyło się wydaniem decyzji w dniu 27 lipca 2016r., której Spółka nie odebrała w ustawowym terminie, pomimo dwukrotnego awizowania tej korespondencji przez operatora pocztowego "I. ". Z druku zwrotnego potwierdzenia odbioru wynika, że zawiadomienie o korespondencji zostawione zostało na drzwiach siedziby Spółki. W ocenie organu odwoławczego, Naczelnik Urzędu Celnego w N. S. zasadnie więc uznał, że doręczenie decyzji nastąpiło, na zasadzie art. 150 O.p. Organ odwoławczy wskazał, iż w dniu [...] w N. S. stawił się obecny pełnomocnik Spółki i zapoznał się z aktami sprawy, zawierającymi m.in. decyzję z 27 lipca 2016r. nr [...] oraz informację o trybie w jakim została doręczona. Nawet przy założeniu, że nieodebranie tej decyzji nie było spowodowane winą Spółki, po 21 listopada 2016r. ustały wszelkie przyczyny uchybienia terminowi do wniesienia odwołania i rozpoczął się siedmiodniowy bieg terminu do wniesienia podania o przywrócenie tego terminu oraz do wniesienia wraz z nim odwołania od decyzji, czego pełnomocnik reprezentujący Spółkę miał niewątpliwie świadomość. Tym bardziej, że okoliczności, związane z powtórnym zawiadomieniem o pozostawieniu decyzji w lokalu operatora pocztowego, na które powołuje się pełnomocnik, jako przesłankę uprawdopodobniającą brak winy Spółki, ujawnione zostały Spółce i pełnomocnikowi dopiero w piśmie G. T. z 6 grudnia 2016r. a więc 15 dni od dnia zapoznania się przez pełnomocnika z aktami sprawy, w tym z ww. decyzją i dokumentami (koperta oraz zwrotne potwierdzenie odbioru) zawierającymi jednoznaczne informacje o podjętych próbach doręczenia decyzji. W tym czasie Spółka nie podjęła żadnych przewidzianych prawem kroków zmierzających do wzruszenia ww. decyzji, naruszając tym samym reguły należytej staranności. Fakt nieodebrania postanowienia o wszczęciu postępowania, odmowa przyjęcia tego postanowienia przez K. K. po zapoznaniu się z jego treścią, a przede wszystkim niepodjęcie przesyłki z ww. decyzją, wskazują na zamierzone działanie Spółki, mające na celu utrudnianie organowi podatkowemu zakończenia postępowania. Podniesiona w odwołaniu okoliczność nie może stanowić przesłanki uprawdopodobniającej, że uchybienie terminowi do wniesienia odwołania nastąpiło bez winy Spółki, co wyłącza możliwość zastosowania instytucji określonej w art. 162§1 O.p. Mając na uwadze treść orzeczenia Naczelnego Sądu Administracyjnego z 15 czerwca 2007r. sygn. akt: I GSK 1221/06 wydanie postanowienia o odmowie przywrócenia terminu do wniesienia odwołania jest równoznaczne ze stwierdzeniem uchybienia terminowi wniesienia odwołania. Stąd w rzeczonej sprawie niniejsze postanowienia orzeka w obydwu kwestiach.

II.

A. S.R.O. Spółka Komandytowa z siedzibą w N. S. wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie na powyższe postanowienie, zarzucając:

- naruszenie art. 150§4 O.p. polegające na uznaniu za doręczoną decyzji nr [...] określającej zobowiązanie podatkowe w podatku akcyzowym za miesiąc listopad 2013, grudzień 2013, czerwiec 2014, lipiec 2014, sierpień 2014, wrzesień 2014, październik 2014, pomimo niedopełnienia wymogów art. 150§1 O.p. oraz art. 150§2 O.p. - określających warunki skutecznego doręczenia poprzez awizo w postępowaniu podatkowym,

- naruszenie art. 162 O.p. polegające na odmowie przywrócenia terminu do wniesienia odwołania, pomimo uprawdopodobnienia przez skarżącą, że uchybienie terminowi nastąpiło bez winy skarżącej , a wniosek wraz z odwołaniem został złożony w terminie wskazanym w art. 162§2 O.p.,

Uzasadniając skargę podniesiono, że organ celny po wydaniu zaskarżonej decyzji dokonał jej doręczenia za pośrednictwem "operatora pocztowego " [...]. Decyzja organu I instancji z 27 lipca 2016r. nr [...] określająca zobowiązanie podatkowe w podatku akcyzowym za miesiąc listopad 2013, grudzień 2013, czerwiec 2014, lipiec 2014, sierpień 2014, wrzesień 2014, październik 2014 , nie została doręczona do rąk osoby uprawnionej do jej odbioru, lecz organ celny uznał, iż w sprawie doszło do tzw. doręczenia przez awizo w postępowaniu podatkowym ( art. 150 O.p.). Zdaniem autora skargi analizując zebrane w sprawie materiały stwierdzić można , iż zawiadomienie o pozostawieniu pisma w placówce operatora pocztowego I. nie zostało pozostawione w sposób prawidłowy - zgodny z art. 150§2 O.p. Z załączonego do odwołania pisma Firmy Usługowo Handlowej G. . z 6 grudnia 2016r. pozyskanego po wszczęciu i przeprowadzeniu przez skarżącego czynności zmierzających do ustalenia przyczyn niedoręczenia zaskarżonej decyzji- wynika, iż informacja o awizowaniu została przekazana osobie nie związanej w żaden sposób ze stroną postępowania, prowadzącej działalność na parterze budynku w którym mieszczą się biura skarżącej Spółki. Treść pisma wskazuje, iż Operator który winien doręczyć decyzję w 2016r. nie pozostawił adnotacji o awizowaniu przesyłki na drzwiach mieszkania adresata (dowód : potwierdzenie doręczenia w aktach sprawy) lecz w firmie G. T.. Niestety owo zawiadomienie nie zostało przekazane Spółce, w związku z czym nie miała ona możliwości złożenia w terminie odwołania. W ocenie skarżącej uchybienie terminowi nastąpiło niewątpliwie bez jej winy za czym przemawia fakt błędów popełnionych w toku procedury doręczenia decyzji oraz treść oświadczenia z 6 grudnia 2016r.

Odpowiadając na skargę organ wniósł o jej oddalenie podtrzymując argumentację przedstawioną w zaskarżonym postanowieniu.

III.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie wyrokiem z 22 listopada 2017r. sygn. akt: I SA/Kr 707/17 uwzględnił skargę i uchylił zaskarżone postanowienie oraz orzekł o zwrocie kosztów postępowania.

W pisemnych motywach wyroku, Sąd wskazał, że zgodnie z art. 228§1 pkt 2 O.p. organ odwoławczy stwierdza w formie postanowienia uchybienie terminowi do wniesienia odwołania. Wobec kategorycznego brzmienia tego przepisu koniecznym jest ustalenie, w jakim dniu miało miejsce prawidłowe doręczenie decyzji oraz ustalenie kiedy zostało wniesione odwołanie od tej decyzji i w rezultacie czy doszło do uchybienia terminu do wniesienia odwołania, co jest stanem obiektywnym. Uchybienie terminowi do wniesienia odwołania jest okolicznością obiektywną i w razie jej stwierdzenia organ odwoławczy nie może przystąpić do merytorycznego rozpatrzenia odwołania, lecz ma obowiązek wydania postanowienia stwierdzającego uchybienie terminu. Nie jest to zależne od swobodnego uznania organu, lecz wynika z bezwzględnie obowiązującej normy prawnej. Postępowanie przed organem administracji drugiej instancji, wszczęte na skutek wniesienia odwołania od decyzji organu pierwszej instancji, musi być zakończone wydaniem orzeczenia kończącego to postępowanie. Wydanie postanowienia o odmowie przywrócenia terminu do wniesienia odwołania nie kończy postępowania przed organem odwoławczym, gdyż postanowienie to jest orzeczeniem wydanym w postępowaniu wpadkowym. Postępowanie przed organem drugiej instancji kończy natomiast postanowienie stwierdzające uchybienie terminowi do wniesienia odwołania, bowiem postępowanie odwoławcze kończy wydanie jednego z postanowień wskazanych w art. 228§1 pkt 1, pkt 2 albo pkt 3 O.p. albo wydanie decyzji ostatecznej. Wymogi logiki i ekonomiki procesowej nakazują przyjąć, że rozpatrzenie sprawy z wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania w trybie art. 162 O.p. jest na osi czasu etapem następującym po wydaniu postanowienia stwierdzającego uchybienie temu terminowi na podstawie art. 228§1 pkt 2 O.p. niezależnie od tego, kiedy ów wniosek został złożony (po wniesieniu odwołania, czy jednocześnie z nim)". Skoro bowiem punktem wyjścia do złożenia wniosku o przywrócenie terminu jest jego niedotrzymanie, to właśnie stwierdzenie tegoż uchybienia powinno być tym, co w pierwszej kolejności następuje. Art. 162§1 i §2 O.p. nie pozostawiają wątpliwości co do tego, że, aby złożyć wniosek o przywrócenie terminu, termin musi być uchybiony. Wniosek w tym zakresie złożony mimo braku uchybienia terminowi jest niedopuszczalny. Z tej perspektywy pierwszeństwo winno mieć zatem rozstrzygnięcie w postaci postanowienia o stwierdzeniu uchybienia terminowi. Tego rodzaju postawienie otwiera bowiem drogę do rozpatrzenia wniosku o przywrócenie terminu jako w ogóle mogącego osiągnąć cel, dla którego został on przewidziany. Umożliwia zajęcie się badaniem jego zasadności, w szczególności oceną przesłanek uzasadniających przywrócenie terminu. Ocena taka jest możliwa tylko i wyłącznie wtedy, gdy termin odwoławczy został przekroczony.

W realiach sprawy, organ II instancji całkowicie zaniechał wydania postanowienia w trybie art.228§1 pkt 2 O.p stwierdzając jedynie na etapie uzasadnienia zaskarżonego postanowienia, iż wydanie postanowienia o odmowie przywrócenia terminu do wniesienia odwołania jest równoznaczne ze stwierdzeniem uchybienia terminowi wniesienia odwołania. Organ stwierdził zarazem, iż w rzeczonej sprawie zaskarżone postanowienie orzeka w obydwu kwestiach. Powyższa konstatacja jest w świetle ww. wywodów błędna, a równocześnie pomija fakt, iż sentencja zaskarżonego postanowienia rozstrzyga jedynie o kwestii zasadności wniosku Spółki w przedmiocie przywrócenia terminu do wniesienia odwołania, a jego podstawą prawną przywołaną w komparycji postanowienia jest wyłącznie art.163§2 O.p. W sprawie nie było rozstrzygnięcia procesowego w przedmiocie uchybienia terminu przez odwołującego. Postanowienie organu wydane w trybie art. 228§1 pkt. 2 O.p. jest postanowieniem kończącym postępowanie w sprawie oraz podlega ono odrębnemu zaskarżeniu ( art. 3§2 pkt 2 p.p.s.a.). Skoro punktem wyjścia do złożenia wniosku o przywrócenie terminu jest jego niedotrzymanie, to właśnie stwierdzenie tegoż uchybienia powinno być tym, co w pierwszej kolejności następuje. Pierwszeństwo winno mieć zatem rozstrzygnięcie w postaci postanowienia o stwierdzeniu uchybienia terminowi.

IV.

W wyniku ponownego rozpoznania wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania od decyzji Naczelnika Urzędu Celnego w N. S. z 27 lipca 2016r., nr [...] w sprawie określenia zobowiązania podatkowego w podatku akcyzowym za listopad 2013r., grudzień 2013r., czerwiec 2014r., lipiec 2014r., sierpień 2014r., wrzesień 2014r. i październik 2014r. organ odmówił przywrócenia terminu do wniesienia odwołania od w/w decyzji.

W motywach postanowieniach wskazano, że zgodnie z art. 162§2 O.p. w razie uchybiania terminu należy przywrócić termin na wniosek zainteresowanego jeżeli uprawdopodobni, że uchybienie nastąpiło bez jego winy. Podanie o przywrócenie terminu należy wnieść w ciągu 7 dni od dnia ustania przyczyny uchybienia terminowi. Jednocześnie z wniesieniem podania należy dopełnić czynności dla której był określony termin. O braku winy w niedopełnieniu obowiązków można mówić tylko w przypadku stwierdzenia, ze dopełnienie obowiązku stało się niemożliwe z powodu przeszkody nie do przezwyciężenia. Przywrócenie terminu nie jest więc możliwe gdy strona dopuściła się choćby lekkiego niedbalstwa.

Zdaniem organu, Spółka posiadała informacje o wszczęciu postępowania w sprawie określenia zobowiązania podatkowego w podatku akcyzowym jak również o kolejnych etapach postępowania. Z notatki urzędowej z 3 grudnia 2015r. wynika, że komplementariusz Spółki K. K. zapoznał się w tym dniu z treścią postanowienia z 9 listopada 2015r. o wszczęciu postępowania w sprawie. Także późniejsza korespondencja Spółki świadczy o posiadanej wiedzy na temat postępowania. W dniu 21 listopada 2016r. pełnomocnik Spółki stawił się w organie i zapoznał z aktami sprawy w których była decyzja z 27 lipca 2016r. oraz informacje o trybie jej doręczenia. Oznacza to, ze od 21 listopada 2016r. rozpoczął się przewidziany w art. 162§2 O.p. bieg terminu do wniesienia podania o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania. Termin upłynął zatem w dniu 28 listopada 2016r. Okoliczność rzekomego przekazania Spółce, za pismem z 6 grudnia 2016r. powtórnego awiza (przez G. T.) nie mogła by uznana za przesłankę uprawdopodobnienia braku winy Spółki w uchybieniu terminu do wniesienia odwołania. Także odmowa przyjęcia przez K. K. postanowienia o wszczęciu postępowania, po zapoznaniu się przez niego z tym postanowieniem wskazuje na zamierzone działania Spółki utrudniające zakończenie postępowania. W ocenie organu, Spółka składając w dniu 13 grudnia 2016r. odwołania od decyzji z 27 lipca 2016r. z wnioskiem o przywrócenie terminu do jego wniesienia, nie dochowała terminu i nie uprawdopodobniła braku winy.

V.

W skardze do Sądu na powyższe postanowienie, Spółka zarzuciła naruszenie art. 162 O.p. polegające na odmowie przywrócenia terminu do wniesienia odwołania pomimo uprawdopodobnienia przez skarżącą, że uchybienie terminowi nastąpiło bez winy skarżącej a wniosek z odwołaniem został złożony w terminie wskazanym w art. 162§2 O.p.

Wskazując na powyższe wniesiono o uchylenie postanowienia i zasądzenie kosztów postępowania w tym kosztów zastępstwa procesowego.

Uzasadniając skargę jej autor wniósł o załączenie do sprawy akt postępowania w sprawie I SA/Kr 707/17 i złożonych w tym postępowaniu pism. Zdaniem autora skargi zawiadomienie o pozostawieniu pisma w placówce operatora pocztowego InPost nie zostało pozostawione w sposób prawidłowy. Informacja o awizowaniu została przekazana osobie nie związanej w żaden sposób ze stroną postępowania, prowadzącej działalność na parterze budynku w którym mieszczą się biura Spółki. Operator nie pozostawił adnotacji na drzwiach mieszkania adresata lecz w firmie G. T. a to zawiadomienie nie zostało przekazane Spółce w związku z czym nie miała możliwości złożenia odwołania. Adresat nie posiada mieszkania lecz na I piętrze-biura, w których przebywają osoby uprawnione do odbioru przesyłek. Od 7 stycznia 2014r. K. K. nie jest Komplementariuszem Spółki.

Odpowiadając na skargę organ odwoławczy wniósł o ich oddalenie podtrzymując stanowisko zaprezentowane w zaskarżonym postanowieniu.

VI.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje:

Stosownie do art. 3§1 ustawy z 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U z 2018r. poz. 1302 ze zm. dalej-p.p.s.a.) sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Przepis art. 3§2 pkt 3 p.p.s.a. stanowi, że kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie, z wyłączeniem postanowień wierzyciela o niedopuszczalności zgłoszonego zarzutu oraz postanowień, przedmiotem których jest stanowisko wierzyciela w sprawie zgłoszonego zarzutu.

W ramach swej kognicji sąd bada, czy przy wydaniu zaskarżonego aktu nie doszło do naruszenia prawa materialnego i przepisów postępowania. Zgodnie z art. 134§1 p.p.s.a., sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Zobowiązany jest natomiast do wzięcia z urzędu pod uwagę wszelkich naruszeń prawa, w tym także tych nie podnoszonych w skardze, które są związane z materią zaskarżonych aktów administracyjnych. Orzekanie odbywa się z uwzględnieniem wówczas obowiązujących przepisów prawa. Na podstawie art. 135 p.p.s.a. Sąd, podejmuje środki w celu usunięcia naruszenia prawa, w stosunku do aktów lub czynności wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach sprawy, której dotyczy skarga, jeżeli jest to niezbędne dla końcowego załatwienia sprawy.

Uwzględnienie skargi następuje w przypadkach naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy (art. 145§1 pkt. 1 lit. a p.p.s.a.), naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego (art. 145§1 pkt. 1 lit. b p.p.s.a.), oraz innego naruszenia przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy (art. 145§1 pkt. 1 lit. c p.p.s.a.). W przypadkach, gdy zachodzą przyczyny określone w art. 156 Kodeksu postępowania administracyjnego lub w innych przepisach sąd stwierdza nieważność decyzji lub postanowienia (art. 145§1 pkt. 2 p.p.s.a.).

Należy również wskazać, że w myśl art. 119 pkt 3 p.p.s.a. sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym, jeżeli przedmiotem skargi jest postanowienie wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także postanowienie rozstrzygające sprawę co do istoty oraz postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie.

Kierując się powyższymi kryteriami Sąd uznał, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie, albowiem zaskarżone postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w K. jest prawidłowe.

Kierując się powyższymi kryteriami Sąd uznał, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie, albowiem zaskarżone postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w K. jest prawidłowe.

Analizując ustalenia faktyczne oraz podstawy prawne zaskarżonych postanowień, Sąd nie stwierdził, aby w związku z ich wydaniem doszło do naruszenia prawa, które skutkowałoby koniecznością uchylenia rozstrzygnięć, tym samym wniesione skargi nie zasługują na uwzględnienie.

Podkreślić należy, że przy badaniu aktów mających charakter ściśle proceduralny należy mieć na uwadze zakres postępowania dowodowego, który jest ograniczony do danej kwestii proceduralnej.

Podkreślić należy, że przy badaniu aktów mających charakter ściśle proceduralny należy mieć na uwadze zakres postępowania dowodowego, który jest ograniczony do danej kwestii proceduralnej.

Zaskarżone postanowienie wydane zostało po wyroku WSA w Krakowie z 22 listopada 2017r. sygn. akt: I SA/Kr 707/17, którym sąd uchylił wcześniejsze postanowienia w tym samym przedmiocie wskazując, że punktem wyjścia do złożenia wniosku o przywrócenie terminu jest jego niedotrzymanie a tym samym w pierwszej kolejności organ winien stwierdzić takie uchybienie.

Ponownie rozpoznając sprawę, organ podatkowy zastosował się do zaleceń i wydał dwa odrębne akty administracyjne: postanowienie o odmowie przywrócenia terminu do wniesienia odwołania i postanowienie w którym stwierdził uchybienie terminowi do wniesienia odwołania. Mając powyższe na względzie, Sąd aktualnie rozpoznający sprawę, nie znalazł podstaw do stwierdzenia naruszenia art. 153 p.p.s.a.

Przechodząc do kontroli zaskarżonego postanowienia w pierwszej kolejności wskazać należy, że kwestia przywrócenia terminu do dokonania czynności procesowej została uregulowana w art. 162 O.p. Zgodnie z art. 162§1 O.p. w razie uchybienia terminowi należy przywrócić termin na wniosek zainteresowanego, jeżeli uprawdopodobni, że uchybienie nastąpiło bez jego winy. Stosownie zaś do § 2 tego artykułu podanie o przywrócenie terminu należy wnieść w ciągu 7 dni od dnia ustania przyczyny uchybienia terminowi. Jednocześnie z wniesieniem podania należy dopełnić czynności, dla której był określony termin. Powołany artykuł kreuje zatem cztery przesłanki warunkujące możliwość przywrócenia terminu: uchybienie terminowi, wniesienie przez zainteresowanego wniosku o przywrócenie terminu z zachowaniem siedmiodniowego terminu do jego złożenia (od dnia ustania przyczyny jego uchybienia), uprawdopodobnienie przez stronę braku swojej winy oraz dopełnienie wraz z wnioskiem o przywrócenie terminu czynności, dla której ustanowiony był przywracany termin. Przesłanki te muszą być spełnione łącznie.

Przesłanką budzącą najwięcej wątpliwości w niniejszej sprawie jest przesłanka braku winy w uchybieniu terminowi do wniesienia odwołania od wskazanej na wstępie decyzji Naczelnika Urzędu Celnego w N. S. z 27 lipca 2016r. Niewątpliwie ocena wystąpienia tej przesłanki ma zasadnicze znaczenie dla prawidłowości rozstrzygnięcia w niniejszej sprawie. Przystępując do tej oceny przede wszystkim zauważyć należy, że z powołanego powyżej artykułu wynika, że wystarczy, iż przesłanka ta zostanie przez stronę uprawdopodobniona. W orzecznictwie sądowym i doktrynie zgodnie przyjmuje się, że uprawdopodobnienie jest środkiem zastępczym dowodu w znaczeniu ścisłym, niedającym pewności, lecz tylko wiarygodność (prawdopodobieństwo) twierdzenia o jakimś fakcie. Jest to środek zwolniony od ścisłych formalności dowodowych (np. W. Siedlecki, Zarys postępowania cywilnego, Warszawa 1968, s. 247, a także wyrok WSA w Warszawie z 12 maja 2010r. sygn. akt: III SA/Wa 97/10 dostępny CBOSA). Jednocześnie przy ocenie, czy strona dopuściła się uchybienia terminu bez swej winy, bierze się pod uwagę wszystkie okoliczności faktyczne i ocenia winę według obiektywnych mierników staranności.

Podkreślić przy tym należy za poglądami doktryny, że kryterium braku winy jako przesłanka zasadności wniosku o przywrócenie terminu wiąże się z obowiązkiem strony do szczególnej staranności przy dokonywaniu czynności procesowej. Przywrócenie nie jest zatem dopuszczalne, gdy strona dopuściła się choćby lekkiego niedbalstwa (por. B. Adamiak. J. Borkowski. R. Mastalski, J. Zubrzycki, Ordynacja podatkowa. Komentarz, Wrocław 2003, s. 566). Brak winy można przyjąć tylko wtedy, gdy wnioskodawca nie mógł przezwyciężyć przeszkody w zachowaniu terminu, nawet przy użyciu największego w danych warunkach wysiłku z powodu przeszkody nie do przezwyciężenia.

Ocena braku winy w uchybieniu terminu powinna uwzględniać wszystkie okoliczności sprawy. Nie należy również tracić z pola widzenia i tej okoliczności, że wykładnia przepisów procesowych regulujących instytucję przywrócenia terminu musi być zawsze dokonywana z perspektywy uwzględniającej treść zasady prawa do sądu, tym samym z perspektywy przywołanej funkcji ochronnej. Determinuje ona bowiem istotę tej instytucji (W. Kręcisz, Glosa do postanowienia NSA z 19 marca 2008r., sygn. akt: II FZ 105/08 dostępny CBOSA). W tym miejscu należy podkreślić, że w art. 45 ust. 1 ustawy z 2 kwietnia 1997r. Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej (Dz. U. Nr 78, poz. 483 ze zm.) sformułowane zostało prawo do sądu, które swoim zakresem obejmuje sprawiedliwe i jawne rozpatrzenie sprawy. Nadto w art. 78 tej Konstytucji przewidziano prawo przysługujące każdej ze stron do zaskarżenia orzeczeń wydanych w I instancji. Przywołane unormowania Konstytucji RP stanowią punkt wyjścia dla oceny prawidłowości działań podejmowanych przez organy administracji w niniejszej sprawie.

Brak winy przy dokonywaniu czynności procesowej osoba zainteresowana winna uprawdopodobnić, tj. stosowną argumentacją powinna wykazać swoją staranność oraz fakt, że przeszkoda była od niej niezależna i istniała przez cały czas aż do wniesienia wniosku o przywrócenie terminu (powstała w czasie biegu terminu do dokonania czynności procesowej i trwała po jego upływie aż do wystąpienia z wnioskiem - wyrok NSA z 13 czerwca 20002r. sygn. akt: V SA 2320/01 dostępny CBOSA). Od uznania organu administracji publicznej zależy jednak ocena w jakim stopniu dana informacja uprawdopodabnia fakt przytoczony przez stronę. Organ orzekający nie jest upoważniony w świetle powołanych przepisów do podejmowania czynności zmierzających do zebrania dowodów na okoliczności uprawdopodobnienia, że uchybienie terminu nastąpiło bez winy strony. Obowiązany jest natomiast do szczegółowego odniesienia się w orzeczeniu rozstrzygającym wniosek o przywrócenie terminu do okoliczności uprawdopodabniających-zdaniem wnioskodawcy-brak winy w uchybieniu terminu. Jest to tym bardziej istotne, gdy organ negatywnie rozpoznaje wniosek, co skutkuje zamknięciem wnioskodawcy drogi do powtórnego rozpoznania jego sprawy stosownie do art. 127 O.p. W konsekwencji organ odmawiając przywrócenia terminu do wniesienia odwołania obowiązany był stosownie do art. 217§2 O.p. w sposób wyczerpujący odnieść się do przesłanki braku winy w uchybieniu terminu.

A zatem, przy ocenie wniosku o przywrócenie terminu do dokonania danej czynności istotne jest rozróżnienie samej przeszkody od okoliczności wskazujących na brak po stronie wnioskodawcy winy w uchybieniu terminowi, tj. okoliczności, które świadczą o tym, że wnioskodawca dołożył należytej staranności, aby mimo zaistnienia danej przeszkody dokonać czynności w stosownym terminie (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 24 września 2013r., sygn. akt: I FSK 1279/12).

W sprawie poddanej osądowi, przyczyną dla której uchybiono terminowi do złożenia odwołania było to, że drugie awizo przesyłki zawierającej decyzje z 27 lipca 2016r.( awizo z 8 sierpnia 2016r.) doręczyciel firmy [...] pozostawił G. T. z firmy G. która mieści się pod tym samym adresem co skarżąca spółka a ten zawieruszył awizo. Dopiero w dniu 6 grudnia 2016r. odnalazł w warsztacie awizo i przekazał je skarżącej spółce a ta złożyła wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania.

Zgodnie z treścią art. 151§1 O.p. osobom prawnym oraz jednostkom organizacyjnym niemającym osobowości prawnej pisma doręcza się w lokalu ich siedziby lub w miejscu prowadzenia działalności - osobie upoważnionej do odbioru korespondencji lub prokurentowi. Przepisy art. 146, art. 148§2 pkt 1 oraz art. 150 i art. 150a O.p. stosuje się odpowiednio.

Na gruncie tego przepisu powszechną akceptację w orzecznictwie zyskał pogląd, że w sytuacji gdy pod adresem spółki została odebrana skierowana do niej korespondencja, to na spółce ciąży obowiązek wykazania, że powyższy dowód doręczenia nie potwierdza tego faktu oraz, że obowiązkiem osoby prawnej jest takie zorganizowanie odbioru korespondencji, by w jej siedzibie dokonywała tego osoba upoważniona (Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z 25 kwietnia 2017r. sygn. akt: I FSK 1665/15 dostępny CBOSA). Listonosz nie ma obowiązku legitymowania osoby, której doręcza pismo przeznaczone dla osoby prawnej albo jednostki organizacyjnej niemającej osobowości prawnej. Wystarczy, że na uprawnienie danej osoby do odbioru korespondencji wskazują okoliczności towarzyszące doręczeniu. Nie jest zatem obowiązkiem doręczyciela każdorazowe sprawdzanie, czy osoba, która przebywa w miejscu prowadzenia działalności gospodarczej i podejmuje się odbioru pisma adresowanego do przedsiębiorcy jest osobą upoważnioną do odbioru lub jest pracownikiem przedsiębiorcy (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z 22 stycznia 2013r. sygn. akt: I GZ 1/13 dostępny CBOSA).

Podkreślić bowiem należy, że obowiązkiem osoby prowadzącej działalność gospodarczą (i to zarówno osoby fizycznej jaki i prawnej) jest takie zorganizowanie pracy jej przedsiębiorstwa, by przesyłki odbierane były przez przedsiębiorcę osobiście albo przez upoważnioną osobę i jednocześnie wykluczona była możliwość odbioru przesyłek przez osoby nieuprawnione. Dodatkowo wskazać należy, iż istnieje domniemanie, że osoba, która jest czynna w lokalu czy siedzibie przedsiębiorcy i podejmuje się odbioru korespondencji jest osobą do tego upoważnioną, choćby upoważnienie to nie wynikało ze stosunku pracy czy innego stosunku wiążącego tę osobę z osobą prowadzącą działalność gospodarczą. Nie ma żadnych przeszkód, by osoba prowadząca działalność gospodarczą upoważniła do odbioru korespondencji pracownika innej firmy, mającej siedzibę pod tym samym adresem. Upoważnienie nie musi być przy tym wyraźne, może to być także dorozumiana zgoda na odbieranie korespondencji w przypadku nieobecności adresata.

Strona wnosząc o przywrócenie terminu, argumentację wniosku oparła tylko i wyłącznie na kwestionowaniu prawidłowości doręczenia, nie przedstawiając przy tym żadnych innych argumentów, które uprawdopodobniłyby, że uchybienie terminu nastąpiło bez winy zainteresowanego. Warunek przywrócenia uchybionego terminu w postaci wykazania braku zawinienia musi być oceniany w kategorii zachowania przez zainteresowanego zasad starannego działania. W ocenie Sądu strona, będąc osobą prawną, nie zabezpieczyła w swojej siedzibie właściwego, zgodnego z przepisami prawa, miejsca do pozostawiania korespondencji, tym samym wykazała się niestarannością w dbaniu o własne interesy.

Godzi się nadmienić, że w dniu 21 listopada 2016r. stawił się w organie pełnomocnik Spółki i zapoznał z aktami sprawy w których zalegała decyzja z 27 lipca 2016r. Naczelnika Urzędu Celnego oraz informacje o trybie w jakim została doręczona podatnikowi. Tymczasem Spółka, twierdziła, że dopiero w dniu 6 grudnia 2016r. tj. w dniu przekazania jej pisma od G. T. dowiedziała się o dokumencie awiza pozostawionego przez listonosza w firmie G. T..

Gdyby przyjąć, że Spółka dowiedziała się dokumencie awiza dopiero w dniu 6 grudnia 2016r. to pod znakiem zapytania pozostaje celowość wizyty pełnomocnika Spółki w organie w dniu 21 listopada 2016r.

Reasumując zarzuty skargi nie zasługują na uwzględnienie bowiem organy podatkowe nie naruszyły przepisów prawa w zakresie wskazanym na wstępie niniejszych wywodów. Skargę, więc, zgodnie z art. 151 Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U z 2018r. poz. 1302 ze zm. dalej-p.p.s.a.) należało oddalić.