Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt III SA/Wa 562/19
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2020-07-16 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6112 Podatek dochodowy od osób fizycznych, w tym zryczałtowane formy opodatkowania
Hasła tematyczne: Podatkowe postępowanie
Skarżony organ: Dyrektor Izby Administracji Skarbowej
Treść wyniku: Uchylono zaskarżoną decyzję
Powołane przepisy: article: art. 118 par. 1, art. 108 par. 2 i 3, art. 116 par. 1 i 4, art. 120, art. 122, art. 187 par. 1, art. 191
journal: Dz.U. 2018 poz 800
law: Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa - t.j.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodnicząca sędzia WSA Matylda Arnold-Rogiewicz, Sędziowie asesor WSA Piotr Dębkowski (sprawozdawca), sędzia WSA Jarosław Trelka, Protokolant sekretarz sądowy Michał Strzałkowski, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 16 lipca 2020 r. sprawy ze skargi J. G. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w W. z dnia [...] grudnia 2018 r. nr [...] w przedmiocie orzeczenia o solidarnej odpowiedzialności członka zarządu wraz ze spółką za zaległości podatkowe spółki w podatku dochodowym od osób fizycznych za poszczególne miesiące 2013 r. 1) uchyla zaskarżoną decyzję; 2) zasądza od Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w W. na rzecz J. G. kwotę 500 zł (słownie: pięćset złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.


UZASADNIENIE

Decyzją z [...] sierpnia 2018 r. Naczelnik Urzędu Skarbowego W. (dalej NUS) orzekł o solidarnej odpowiedzialności J.G. wraz z drugim członkiem zarządu (L.G.) oraz spółką za zaległości A. sp. z o.o. w podatku dochodowym od osób fizycznych za wrzesień, październik i grudzień 2013 r. wraz z odsetkami za zwłokę i kosztami postępowania egzekucyjnego.

Decyzją z [...] grudnia 2018 r., na podstawie art. 233 § 1 pkt 1 w zw. z art. 220 ustawy z 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2018 r., poz. 800 ze zm., dalej Op), Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w W. (dalej DIAS) utrzymał w mocy orzeczenie organu pierwszej instancji.

W uzasadnieniu organ odwoławczy wskazał, że odpowiedzialność J.G. orzeczona decyzją NUS dotyczyła zaległości podatkowych spółki, wynikających z nieuregulowania zaliczek na podatek dochodowy od osób fizycznych za wrzesień, październik i grudzień 2013 r., wykazanych w deklaracji PIT-4R za 2013 r. Odpowiedzialność spółki, jako płatnika z tytułu pobranych a nie wpłaconych zaliczek, została orzeczona decyzją NUS z [...] czerwca 2017 r., którą doręczono w trybie zastępczym 26 czerwca 2017 r.

W ocenie DIAS, skarżący pełnił funkcję członka zarządu w czasie gdy upływał termin płatności przedmiotowych zobowiązań podatkowych. Z zebranego materiału dowodowego wynikało, że uchwałą z 15 czerwca 2010 r. skarżący został powołany na stanowisko vice prezesa spółki. Znajdujący się w aktach sprawy odpis pełny z Krajowego Rejestru Sądowego wskazuje, że J.G. pełni funkcję członka zarządu do chwili obecnej, a zarząd ten jest obecnie jednoosobowy. W aktach sprawy znajduje się kopia rezygnacji L.G. z 25 sierpnia 2016 r., który został wykreślony zgodnie z wpisem z 29 grudnia 2017 r.

DIAS podkreślił, że po wszczęciu postępowania podatkowego, w pismach z 5 lutego 2018 r. oraz z 14 lutego 2018 r. J.G. podał, że pismem z 18 września 2013 r. wystosowanym do spółki złożył rezygnację z funkcji vice prezesa zarządu z dniem 1 listopada 2013 r. Na dowód powyższego załączył kopię rezygnacji z pełnionej funkcji opatrzoną datą 18 września 2013 r., kierowaną na ręce L.G. - prezesa zarządu spółki wraz z kopią potwierdzenia nadania przesyłki poleconej.

DIAS wskazał, że NUS dwukrotnie wzywał L.G. w charakterze świadka by wyjaśnić powyższe okoliczności, lecz ten nie stawiał się na wyznaczane terminy przesłuchań i przedstawiał zwolnienia lekarskie. W zaistniałych okolicznościach NUS, pismem z 21 czerwca 2018 r. wezwał L.G. do złożenia wyjaśnień na piśmie w sprawie rezygnacji J.G. z członkostwa zarządu spółki. L.G., w piśmie z 5 lipca 2018 r. oświadczył, że nie przypomina sobie, aby J.G. złożył oświadczenie o rezygnacji z członkostwa zarządu spółki.

DIAS podkreślił, że w piśmie 18 września 2013 r. skarżący, oprócz rezygnacji z funkcji, zawarł również wniosek o dokonanie stosownych zmian w umowie spółki i w KRS. NUS, badając kwestię wspomnianej rezygnacji, dokonał oględzin akt rejestrowych w KRS i stwierdził brak wpływu jakiejkolwiek rezygnacji J.G.

DIAS stwierdził, że J.G. nie okazał dowodu doręczenia spółce przesyłki zawierającej rezygnacje z pełnionej funkcji. Nie można było zatem uznać, że oświadczenie o rezygnacji z członkostwa zarządu w spółce doszło do skutku.

DIAS podniósł ponadto, że z akt sprawy wynika, iż J.G. po dniu 1 listopada 2013 r. nadal wykonywał obowiązki członka zarządu, co nawet przy uznaniu złożonej rezygnacji za skuteczną powoduje odpowiedzialność podatkową za zaległości podatkowe spółki. DIAS zauważył, że bilanse oraz rachunki zysków i strat za lata 2010-2013 zostały podpisane przez dwóch członków zarządu L.G. i J.G., przy czym ostatnie z nich z datą 30 czerwca 2014 r. W ocenie DIAS stanowiło to dowód, że J.G. w znacznym stopniu wziął na siebie odpowiedzialność za treść wspomnianego dokumentu, co potwierdzało, iż brał udział w sprawowaniu funkcji w zarządzie spółki.

W kwestii bezskuteczności z majątku spółki DIAS wyjaśnił, że odpis tytułu wykonawczego został doręczony spółce 12 listopada 2014 r. wraz z zawiadomieniem z 13 października 2014 r. o dokonaniu zajęcia rachunku bankowego w [...]. Bank poinformował, że spółka posiada rachunek bieżący z zerowym saldem oraz, że wystąpił zbieg egzekucji sądowej z administracyjną.

W oparciu o inne tytuły wykonawcze w dniu 31 października 2014 r. podjęto próbę dokonania czynności egzekucyjnych pod adresem siedziby spółki, tj. ul. [...]. Poborca skarbowy ustalił, że spółka nie prowadzi działalności pod tym adresem, o czym świadczy sporządzony raport o niemożności dokonania czynności egzekucyjnych z tego dnia.

Ponadto, podejmowano próby zajęć wierzytelności u kontrahentów spółki m.in. u M.B., w G., w G. w S. sp. z o. o., w S. sp. z o. o., w G. S.A. s.k.a., w I. S.A., w I. sp. z o. o., w [...] Ś.A. Zawiadomieniem z 14 listopada 2014 r. dokonano zajęcia wierzytelności u L.D. W odpowiedzi uzyskano informację, że kupił on od A. sp. z o. o. ciągnik rolniczy, na który zaciągnął kredyt w I. sp. z o. o.

W toku prowadzonych postępowań egzekucyjnych organ egzekucyjny wystąpił do Centralnej Ewidencji Pojazdów i Kierowców, Zakładu Ubezpieczeń Społecznych oraz Ministerstwa Sprawiedliwości Departamentu Informatyzacji i Rejestrów Sądowych Centralna Informacja o Zastawach Rejestrowych Krajowego Rejestru Sądowego oraz Ksiąg Wieczystych.

Z informacji udzielonej przez CEPiK z 25 września 2014 r. wynikało, że spółka jest właścicielem przyczepy ciężarowej [...] wyprodukowanej w 1999 r. Pismem z 23 października 2014 r. ZUS poinformował, że spółka nie opłaciła należnych składek na ubezpieczenie emerytalne i rentowe za pracowników za 03/2014 r. oraz wskazał numer rachunku bankowego, z którego dokonała wpłaty w dniu 28 stycznia 2014 r. Pismem z 17 grudnia 2014 r. Ministerstwo Sprawiedliwości Departament Informatyzacji i Rejestrów Sądowych Centralna Informacja o Zastawach Rejestrowych Krajowego Rejestru Sądowego oraz Ksiąg Wieczystych poinformowało, że według stanu na dzień 12 grudnia 2014 r. spółki nie odnaleziono w Krajowym Rejestrze Sądowym oraz elektronicznym rejestrze Ksiąg Wieczystych.

Przesłuchany 16 września 2014 r. L.G. oświadczył, że spółka rozpoczęła prowadzenie działalności gospodarczej w 2007 r. Zajmuje się sprzedażą maszyn i ciągników rolniczych. Zatrudnia 4 pracowników. Ma siedzibę pod adresem [...] (adres rejestracyjny, siedziba biura rachunkowego). Lokal został użyczony od wspólnika T.K. Spółka nie posiada nieruchomości. Spółka posiada rachunki bankowe w banku [...] S.A. oraz [...]. Spółka nie ma stałych kontrahentów. Niezapłacone wierzytelności wynoszą ok. 300 tys zł. Spółka nie posiada papierów wartościowych, weksli, autorskich praw majątkowych i praw pokrewnych, praw własności przemysłowej, udziałów w spółce z. o. o., akcji, obligacji, lokat, nie udzieliła pożyczek. Spółka nie posiada środków transportu (umowy leasingowe wypowiedziane przez leasingodawcę). Spółka posiada zaległości wobec Urzędu Skarbowego W. i ZUS na ok 30 000 zł. Zaległości powodowane są spadkiem sprzedaży ze względu na brak klientów.

Pismem z 13 listopada 2014 r. organ egzekucyjny zlecił NUS wykonanie czynności egzekucyjnych z majątku znajdującego się w miejscu prowadzenia działalności pod adresem ul. [...] O. NUS podał, że spółka nie prowadzi działalności i nie ma fizycznie siedziby przy ul. [...] w O. Informacji udzielił właściciel posesji A.H. Ustalono również, że spółka nie pozostawiła żadnych ruchomości pod tym adresem. Ponadto poinformował, że w O. nie ma adresu [...]. Adres ten przynależy do miejscowości O.

Pomimo podjęcia przez organ egzekucyjny czynności zmierzających do wyegzekwowania należności, prowadzone postępowanie egzekucyjne nie doprowadziło do realizacji obowiązku. Mając na uwadze powyższe fakty, w dniu 25 czerwca 2015 r. NUS umorzył postępowanie egzekucyjne.

DIAS uznał, że zgromadzony w sprawie materiał dowodowy pozwalał uznać, iż NUS prawidłowo wykazał, że w rozpoznawanej sprawie spełnione zostały pozytywne przesłanki odpowiedzialności, tj. bezskuteczność egzekucji w stosunku do spółki, oraz pełnienie przez J.G. funkcji członka zarządu spółki w czasie upływu terminu płatności zobowiązań objętych niniejszym postępowaniem.

W kwestii przesłanek egzoneracyjnych DIAS skonstatował, że już w kwietniu 2014 r. istniała podstawa do złożenia wniosku o ogłoszenie upadłości. Spółka nie wykonywała bowiem swoich wymagalnych zobowiązań podatkowych, o czym świadczą zaległości podatkowe wobec NUS z tytułu: podatku dochodowego od osób fizycznych za okresy IX, X i XII 2013 r. oraz od I-V 2014 r., podatku od towarów i usług za wrzesień 2014 r., podatku dochodowego od osób prawnych za 2013 r. Spółka nie regulowała w ustawowym terminie płatności składek na ubezpieczenie społeczne od marca 2014 r. co potwierdzał pismo ZUS. Także wpisy w dziale 4 KRS potwierdzały, że wobec spółki toczyła się egzekucja sądowa, która została umorzona z uwagi na fakt, iż nie uzyskano sumy wyższej od kosztów egzekucyjnych.

NUS dokonał także krótkiej analizy sytuacji ekonomicznej spółki na podstawie sprawozdań finansowych oraz zeznań rocznych CIT-8 za lata 2010-2014. Spółka rachunek zysków i strat za 2010 r. zamknęła stratą w wysokości 67.813.88 zł. Już wtedy, zdaniem DIAS, mogło dość do zachwiania sytuacji finansowej spółki.

Końcowo DIAS wskazał, że zarówno przed jak i w trakcie prowadzonego postępowania podatkowego J.G. nie wskazał żadnego majątku, do którego można by skierować egzekucję.

W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie J.G. wniósł o stwierdzenie nieważności decyzji DIAS, ewentualnie o jej uchylenie i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania oraz o zasądzenie zwrotu kosztów postępowania sądowego według norm przepisanych.

Skarżący zarzucił organowi odwoławczemu naruszenie:

1) art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 Kpa, polegające na niewyczerpującym zebraniu i rozpatrzeniu całego materiału dowodowego i niepodjęcie wszelkich kroków niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego i załatwienia sprawy w tym nie przesłuchanie wspólników dłużnej spółki na okoliczność kondycji finansowej dłużnej spółki oraz majątku z jakiego można prowadzić egzekucje;

2) art. 7, art. 76 § 1, art. 77 § 1 i art. 80 Kpa, polegające na niewyczerpującym rozpatrzeniu materiału dowodowego oraz na jego dowolnej ocenie, wyrażającej się zwłaszcza w odmówieniu mocy dowodowej i wiarygodności dokumentowi w postaci wypowiedzenia pełnienia funkcji członka zarządu przez skarżącego wystosowanego pismem poleconym w placówce operatora państwowego, pomimo iż dokument ten ma moc dokumentu urzędowego (potwierdzenie nadania), z czym wiąże się domniemanie istnienia faktów w nim stwierdzonych, co w konsekwencji doprowadziło do okoliczności nieuznania wystosowanego wypowiedzenia jako skutecznego;

3) art. 7, art. 77 § 1 i art. 107 § 3 Kpa, polegające na niewyczerpującym zebraniu i rozpatrzeniu całego materiału dowodowego wbrew ciążącemu na organie drugiej instancji obowiązkowi w tym zakresie i w konsekwencji niepodjęcie wszelkich czynności niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy, tj. zbadania przez organ kiedy nastąpił stan niewypłacalności spółki oraz niedostatecznie zbadanie okoliczności złożenia przez skarżącego rezygnacji z pełnienia funkcji prezesa zarządu spółki przez co sporządzenie uzasadnienia niezgodnie z wymogami wynikającymi z art. 107 § 3 Kpa;

4) art. 138 § 1 pkt 1 w zw. z art. 144 Kpa, poprzez utrzymanie w mocy wadliwego postanowienia organu pierwszej instancji;

5) art. 122 w zw. z art. 121 § 1 w zw. z art. 125 § 1 w zw. z art. 188 Op, polegające na nieuwzględnieniu zarzutu naruszenia tychże przepisów i uznaniu za prawidłowe oddalenie wniosku dowodowego o przeprowadzenie dowodu z przesłuchania świadków z uwagi na udowodnienie przez organ okoliczności przeciwnych niż teza dowodowa strony, a w konsekwencji orzeczenia o odpowiedzialności podatkowej skarżącego w sytuacji, gdy nie skierowano egzekucji do całego majątku dłużnika;

6) art. 122 w zw. z art. 121 § 1 w zw. z art. 125 § 1 w zw. z art. 188 Op, polegające na nieuwzględnieniu zarzutu naruszenia tychże przepisów i uznaniu za prawidłowe zmarginalizowanie dowodu z oświadczenia skarżącego o wypowiedzeniu pełnienia funkcji członka zarządu z uwagi na udowodnienie przez organ okoliczności przeciwnych niż dowód strony, a w konsekwencji orzeczenia o odpowiedzialności podatkowej skarżącego w sytuacji, gdy skarżący nie pełnił już wskazanej funkcji;

7) art. 187 § 1 Op, polegające na nieprawidłowej i fragmentarycznej analizie materiału dowodowego w sprawie, a w konsekwencji uznaniu, że w przedmiotowej sprawie zachodzą przesłanki uzasadniające orzeczenie o solidarnej odpowiedzialności skarżącej na gruncie art. 116 Op;

8) art. 197 Op, poprzez nie powołanie biegłego księgowego do ustalenia odpowiedniego czasu do złożenia wniosku o ogłoszenie upadłości;

9) art. 116 Op, poprzez uznanie skarżącego za osobę pełniącą funkcje członka zarządu w chwili powstania i wymagalności zobowiązania podatkowego przez co odpowiedzialności za zobowiązania spółki.

W odpowiedzi na skargę DIAS wniósł o jej oddalenie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył co następuje:

Skarga jest zasadna.

Wskazać należy, że decyzja NUS orzekająca o odpowiedzialności skarżącego za zaległość podatkową spółki w podatku dochodowym od osób fizycznych za wrzesień, październik i grudzień 2013 r. została wydana 24 sierpnia 2018 r. Nastąpiło to zatem przed upływem terminu, o którym mowa w art. 118 § 1 Op, czyli w przypadku dwóch pierwszych zaległości do dnia 31 grudnia 2018 r., zaś w przypadku zaległości za grudzień 2013 r. do dnia 31 grudnia 2019 r. Z tych względów prawo do orzekania przez NUS w przedmiocie solidarnej odpowiedzialności skarżącego za powstałe zaległości podatkowe nie uległo przedawnieniu.

Z akt sprawy wynika ponadto, że tytuł wykonawczy dot. rzeczonej zaległości (powstałej wskutek nieuregulowania zaliczek na podatek dochodowy od osób fizycznych za wrzesień, październik i grudzień 2013 r., wykazanych w deklaracji PIT-4R) doręczono spółce 12 listopada 2014 r. Z kolei postępowanie w sprawie odpowiedzialności strony, jako osoby trzeciej, zostało wszczęte z chwilą doręczenia postanowienia z 16 stycznia 2018 r., a więc 29 stycznia 2018 r. Nie naruszono więc art. 108 § 2 pkt 3 w zw. z art. 108 § 3 Op.

Przechodząc do kwestii podstaw odpowiedzialności skarżącego w przedmiotowej sprawie należy stwierdzić, że organy podatkowe obu instancji prawidłowo powołały się na art. 116 § 1 Op.

Zgodnie z tym przepisem, za zaległości podatkowe spółki z ograniczoną odpowiedzialnością, odpowiadają solidarnie całym swoim majątkiem członkowie jej zarządu, jeżeli egzekucja z majątku spółki okazała się w całości lub w części bezskuteczna, a członek zarządu: nie wykazał, że we właściwym czasie zgłoszono wniosek o ogłoszenie upadłości lub wszczęto postępowanie zapobiegające ogłoszeniu upadłości (postępowanie układowe) albo niezgłoszenie wniosku o ogłoszenie upadłości lub niewszczęcie postępowania zapobiegającego ogłoszeniu upadłości (postępowania układowego) nastąpiło bez jego winy (pkt 1 a i b), bądź nie wskazuje mienia spółki, z którego egzekucja umożliwi zaspokojenie zaległości podatkowych spółki w znacznej części (pkt 2).

Przy tym odpowiedzialność członków narządu, określona w § 1, obejmuje między innymi, zaległości podatkowe z tytułu zobowiązań, których termin płatności upływał w czasie pełnienia przez nich obowiązków członka zarządu (art. 116 § 2). Powyższe przepisy mają również zastosowanie do byłego członka zarządu, co zostało unormowane w art. 116 § 4 Op.

Przesłanki związane z odpowiedzialnością osób trzecich można więc podzielić na dwie kategorie:

a) przesłanki pozytywne orzeczenia odpowiedzialności członka zarządu, które muszą być spełnione, aby wydanie decyzji w tym przedmiocie było możliwe,

b) przesłanki negatywne (egzoneracyjne), które nie mogą zaistnieć, aby organ podatkowy mógł orzec o tej odpowiedzialności.

Warunkiem sine qua non orzeczenia względem konkretnej osoby odpowiedzialności za zaległości spółki kapitałowej jest wykazanie przez organy obu przesłanek pozytywnych. Dopiero wówczas, gdy obie te przesłanki są spełnione, należy dodatkowo rozważyć czy dana osoba nie uwolniła się od odpowiedzialności poprzez złożenie we właściwym czasie wniosku o ogłoszenie upadłości lub wskazała majątek spółki, z którego możliwe byłoby zaspokojenie zaległości podatkowej w całości lub w znacznej części.

Zdaniem Sądu, organy wykazały, że postępowanie egzekucyjne prowadzone do majątku spółki okazało się bezskuteczne.

Pojęcie "bezskutecznej egzekucji" w rozumieniu art. 116 § 1 Op, to sytuacja, w której nie zachodzi możliwość zaspokojenia egzekwowanej wierzytelności z jakiejkolwiek części majątku spółki. Bezskuteczność egzekucji oznacza, że w wyniku wszczęcia i przeprowadzenia przez organ egzekucji skierowanej do majątku podatnika (spółki), nie doszło do przymusowego zaspokojenia roszczeń wierzyciela. Jednocześnie orzecznictwo i doktryna jednoznacznie wskazują, że postanowienie o umorzeniu egzekucji, czy to wydane przez komornika, czy przez organy egzekucji administracyjnej, a nadto postanowienie o umorzeniu postępowania upadłościowego, względnie o oddaleniu wniosku o ogłoszenie upadłości, wyczerpują pojęcie bezskuteczności egzekucji.

Zgodnie natomiast z uchwałą Naczelnego Sądu Administracyjnego z 8 grudnia 2008 r. (sygn. akt. II FPS 6/08, publ. www.orzeczenia.nsa.gov.pl), stwierdzenie bezskuteczności egzekucji ustala się na podstawie każdego prawnie dopuszczalnego dowodu.

W powyższej uchwale skład orzekający wskazał ponadto, że postępowanie w sprawie odpowiedzialności członków zarządu spółek kapitałowych toczy się z uwzględnieniem zasad ogólnych (art. 120 i nast. Op). Oznacza, to, że organ podatkowy prowadzący postępowanie obowiązany jest do podjęcia wszelkich działań w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz załatwienia sprawy w postępowaniu podatkowym (art. 122 Op) a także do wyczerpującego rozpatrzenia całego materiału dowodowego (art. 187 § 1 Op) także w odniesieniu do ustalenia przesłanki bezskuteczności egzekucji w całości lub w części w tym także w zakresie dotyczącym oceny dowodów stwierdzających tę przesłankę (art. 191 Op).

W kwestii bezskuteczności egzekucji należy wspomnieć, że odpis tytułu wykonawczego został doręczony spółce 12 listopada 2014 r. wraz z zawiadomieniem o dokonaniu zajęcia rachunku bankowego w [...]. Bank poinformował, że spółka posiada rachunek bieżący z zerowym saldem oraz, że wystąpił zbieg egzekucji sądowej z administracyjną. W oparciu o inne tytuły wykonawcze w dniu 31 października 2014 r. podjęto próbę dokonania czynności egzekucyjnych pod adresem siedziby spółki, tj. ul. [...]. Poborca skarbowy ustalił, że spółka nie prowadzi działalności pod tym adresem, o czym świadczy sporządzony raport o niemożności dokonania czynności egzekucyjnych z tego dnia. Ponadto, podejmowano próby zajęć wierzytelności u kontrahentów spółki m.in. u M.B., w G., w G. w S. sp. z o. o., w S. sp. z o. o., w G. S.A. s.k.a., w I. S.A., w I. sp. z o. o., w [...] Ś.A. Zawiadomieniem z 14 listopada 2014 r. dokonano zajęcia wierzytelności u L.D. W odpowiedzi uzyskano informację, że kupił on od A. sp. z o. o. ciągnik rolniczy, na który zaciągnął kredyt w I. sp. z o. o. W toku prowadzonych postępowań egzekucyjnych organ egzekucyjny wystąpił do Centralnej Ewidencji Pojazdów i Kierowców, Zakładu Ubezpieczeń Społecznych oraz Ministerstwa Sprawiedliwości Departamentu Informatyzacji i Rejestrów Sądowych Centralna Informacja o Zastawach Rejestrowych Krajowego Rejestru Sądowego oraz Ksiąg Wieczystych. Z informacji udzielonej przez CEPiK z 25 września 2014 r. wynikało, że spółka jest właścicielem przyczepy ciężarowej [...] wyprodukowanej w 1999 r. Pismem z 23 października 2014 r. ZUS poinformował, że spółka nie opłacił należnych składek na ubezpieczenie emerytalne i rentowe za pracowników za 03/2014 r. oraz wskazał numer rachunku bankowego, z którego dokonała wpłaty w dniu 28 stycznia 2014 r. Pismem z 17 grudnia 2014 r. Ministerstwo Sprawiedliwości Departament Informatyzacji i Rejestrów Sądowych Centralna Informacja o Zastawach Rejestrowych Krajowego Rejestru Sądowego oraz Ksiąg Wieczystych poinformowało, że według stanu na dzień 12 grudnia 2014 r. spółki nie odnaleziono w Krajowym Rejestrze Sądowym oraz elektronicznym rejestrze Ksiąg Wieczystych. Przesłuchany 16 września 2014 r. L.G. oświadczył, że spółka rozpoczęła prowadzenie działalności gospodarczej w 2007 r. Zajmuje się sprzedażą maszyn i ciągników rolniczych. Zatrudnia 4 pracowników. Ma siedzibę pod adresem [...] w W. (adres rejestracyjny, siedziba biura rachunkowego). Lokal został użyczony od wspólnika T.K. Spółka nie posiada nieruchomości. Spółka posiada rachunki bankowe w banku [...] S.A. oraz [...]. Spółka nie ma stałych kontrahentów. Niezapłacone wierzytelności wynoszą ok. 300 tys. zł. Spółka nie posiada papierów wartościowych, weksli, autorskich praw majątkowych i praw pokrewnych, praw własności przemysłowej, udziałów w spółce z. o. o., akcji, obligacji, lokat, nie udzieliła pożyczek. Spółka nie posiada środków transportu (umowy leasingowe wypowiedziane przez leasingodawcę). Spółka posiada zaległości wobec Urzędu Skarbowego W. i ZUS na ok 30 000 zł. Zaległości powodowane są spadkiem sprzedaży ze względu na brak klientów. Pismem z 13 listopada 2014 r. organ egzekucyjny zlecił NUS wykonanie czynności egzekucyjnych z majątku znajdującego się w miejscu prowadzenia działalności pod adresem ul. [...] O. NUS podał, że spółka nie prowadzi działalności i nie ma fizycznie siedziby przy ul. [...] w O. Informacji udzielił właściciel posesji A.H. Ustalono również, że spółka nie pozostawiła żadnych ruchomości pod tym adresem. Ponadto poinformował, że w O. nie ma adresu [...]. Adres ten przynależy do miejscowości O.

Pomimo podjęcia przez organ egzekucyjny czynności zmierzających do wyegzekwowania należności, prowadzone postępowanie egzekucyjne nie doprowadziło do realizacji obowiązku. Mając na uwadze powyższe fakty, w dniu 25 czerwca 2015 r. NUS umorzył postępowanie egzekucyjne.

Zdaniem Sądu, organy słusznie uznały, że postępowanie egzekucyjne wobec spółki okazało się bezskuteczne. Z kolei skarżący skutecznie nie podważył tego ustalenia. W treści skargi, oprócz uwag o charakterze ogólnym, nie wskazał żadnych konkretnych okoliczności przemawiających za tym, że w dacie umorzenia postępowania egzekucyjnego spółka dysponowała realnym majątkiem, który pozwalałby na zaspokojenie licznych zaległości u kontrahentów prywatnych oraz zaległości publiczno-prawnych.

Zastrzeżenia budzi natomiast konstatacja organów, że skarżący był członkiem zarządu spółki w czasie upływu terminu płatności wszystkich zobowiązań objętych zaskarżoną decyzją.

Wskazać należy, że termin płatności zobowiązania za wrzesień 2013 r. upływał z dniem 20 października 2013 r., za październik 2013 r. z dniem 20 listopada 2013 r. Wówczas, zdaniem Sądu, skarżący nadal pełnił funkcję członka zarządu. Jednakże w przypadku grudnia 2013 r., którego termin płatności przypadał na dzień 20 stycznia 2014 r., wątpliwym jest, że skarżący odpowiada solidarnie za tę zaległość podatkową.

Skarżący twierdzi bowiem, że wówczas już nie był członkiem zarządu spółki, gdyż wcześniej złożył rezygnację. Potwierdzać to miała treść pisma z 18 września 2013 r., kierowana do L.G. – ówczesnego prezesa zarządu spółki.

Organy twierdzą, że treść oświadczenia zawartego w tym piśmie nie dotarła do właściwych organów spółki, a przynajmniej skarżący nie ma tę okoliczność żadnego dowodu. Zdaniem organów, potwierdza to brak stosownych zmian w KRS oraz oświadczenie L.G., który o takim zdarzeniu sobie nie przypomina.

W ocenie Sądu, stanowisko organów należy jednak uznać za nieuprawnione. W aktach znajduje się bowiem Sprawozdanie Finansowe spółki na dzień 31 grudnia 2013 r., które podpisał zarówno skarżący jak i L.G. W treści tego dokumentu wskazano, że do 30 listopada 2013 r. kierownictwo sprawował dwuosobowy zarząd w osobach L.G. i J.G., zaś od 1 grudnia 2013 r. zarząd jest jednoosobowy, tj. w osobie L.G. Treść tego dokumentu koresponduje zatem z faktem złożenia rezygnacji przez J.G. Trudno zatem dać wiarę oświadczeniu L.G., że takiej rezygnacji wówczas nie było, a przynajmniej, iż sobie tego nie przypomina.

Nie można więc zgodzić się z organami, że oświadczenie strony nie dotarło do spółki, zaś stosowne organy spółki nie zapoznały się z jego treścią. Przeczy temu treść sprawozdania finansowego za 2013 r., podpisanego przez ówczesnego prezesa zarządu spółki L.G.

Rację mają natomiast organy twierdząc, że nawet gdyby przyjąć, iż skarżący odwołał się formalnie z funkcji członka zarządu, to i tak, z punktu widzenia treści art. 116 § 2 Op, kluczowe jest czy mimo to nadal pełnił tę funkcję. Z pojęciem "pełnienia funkcji" należy bowiem utożsamiać faktyczne wykonywanie czynności w imieniu spółki, a nie wyłącznie formalne pełnienie mandatu. Sama rezygnacja, jeśli nie została ujawniona w KRS, a tak było w tej sprawie, może wywierać co najwyżej skutek w stosunkach wewnętrznych, czyli łączących danego członka zarządu ze spółką. Jeśli jednak ów członek zarządu dalej w sposób czynny prowadził sprawy spółki, to mimo rezygnacji mógł być nadal pociągnięty do odpowiedzialności za jej zaległości podatkowe.

Z punktu widzenia braku odpowiedzialności za zaległości spółki konieczne jest zatem by członek zarządu zaprzestał wszelkich działań w stosunkach zewnętrznych, czyli w relacjach z osobami i podmiotami, które nie wiedzą o tym, że złożył rezygnację. W szczególności wykluczone jest aby dalej występował w imieniu spółki, w tym w szczególności podpisywał dokumenty kierowane do organów podatkowych.

Organy wskazują, że po złożeniu rezygnacji skarżący w dniu 30 czerwca 2014 r. podpisał Sprawozdanie Finansowe spółki datowane na dzień 31 grudnia 2013 r. Wziął zatem na siebie odpowiedzialność za sprawy spółki, a co istotne, najwyraźniej w dalszym ciągu ją reprezentował. Organy pomijają jednak treść tego dokumentu, z której jednoznacznie wynika jak wyglądał skład zarządu spółki od 1 grudnia 2013 r. Raz jeszcze należy podkreślić, że do 30 listopada 2013 r. kierownictwo sprawował dwuosobowy zarząd w osobach L.G. i J.G., zaś od 1 grudnia 2013 r. zarząd był jednoosobowy, tj. w osobie L.G.

W ocenie Sądu, wskazany dokument jest zatem raczej emanacją tego, że skarżący w zasadniczej części 2013 r. był członkiem zarządu spółki, więc przez większość tego okresu odpowiadał za jej kondycję finansową, niż potwierdzeniem tezy, iż po dacie 30 listopada 2013 r. dalej pełnił funkcje w zarządzie. Sąd ma ponadto wątpliwości, czy data 30 czerwca 2014 r. dotyczy również podpisu J.G. Data 30 czerwca 2014 r. widnieje bowiem tylko obok podpisu L.G. W oparciu o treść tego dokumentu nie można zatem jednoznacznie stwierdzić, że skarżący podpisał go 30 czerwca 2014 r. Jedyne czego można być pewnym to, że ów dokument został podpisany przez skarżącego i jest datowany na dzień 31 grudnia 2013 r., czyli na dzień, w którym nie powstała jeszcze zaległość za grudzień 2013 r., gdyż termin płatności tego zobowiązania przypadał na 20 stycznia 2014 r.

Zdaniem Sądu, podpis strony pod dokumentem, w którego treści wskazano wprost do kiedy skarżący pełnił swą funkcję, to za mało do uznania, że po złożeniu rezygnacji nadal pełnił obowiązki członka zarządu, więc odpowiada za zobowiązanie w podatku dochodowym od osób fizycznych za grudzień 2013 r. Nie można również czynić zarzutu skarżącemu, że zarząd w osobie L.G., po rezygnacji skarżącego, nie dopełnił obowiązku dokonania stosownych zmian w KRS w zakresie składu zarządu spółki.

Sąd stwierdza, że analizowany powyżej materiał dowodowy został przez organy wadliwie oceniony, a więc z naruszeniem art. 191 Op.

Organy nie zgromadziły zatem dostatecznych dowodów na potwierdzenie tezy, że strona nie złożyła w sposób skuteczny rezygnacji oraz na okoliczność, że po złożeniu rezygnacji skarżący dalej podejmował realne działania w imieniu spółki, a więc faktycznie pełnił funkcję jej członka zarządu. Zasadny okazał się zatem również zarzut naruszenia art. 122 i art. 187 § 1 Op.

W zakresie grudnia 2013 r. organ winien zatem rozważyć, czy jest w stanie wykazać następstwo przesłanki pozytywnej, wymienionej w art. 116 § 2 Op.

W przypadku zaś zobowiązań za wrzesień i październik 2013 r. obie przesłanki pozytywne były spełnione.

Nie mniej jednak, skoro organom nie udało się podważyć, że od 1 grudnia 2013 r. skarżący nie był już członkiem zarządu spółki, uprawnionym staje się stwierdzenie, iż nie ponosi on winy za niezłożenie we właściwym czasie wniosku o ogłoszenie upadłości spółki. Otóż DIAS przyjął, że podstawa do złożenia wniosku o ogłoszenie upadłości istniała w kwietniu 2014 r. (s. 16 decyzji DIAS). Skoro zaś skarżący zrezygnował z funkcji z końcem listopada 2013 r., to właściwy czas do złożenia wniosku o upadłość nie nastąpił za jego kadencji. Tym samym nie może on ponosić winy, że taki wniosek, we właściwym czasie, nie został zgłoszony, co wypełnia dyspozycję art. 116 § 1 pkt 1 lit. b Op.

Reasumując, Sąd stwierdza, że zgromadzony w sprawie materiał dowodowy wskazuje, iż skarżący pełnił funkcję w zarządzie spółki do 30 listopada 2013 r. Organy nie dysponują zaś żadnym dowodem, który wskazywałby, że po tej dacie skarżący nadal był członkiem zarządu spółki, czy też pełnił tę funkcję poprzez podejmowanie aktywnych działań w imieniu spółki. To z kolei powoduje, że w przypadku września i października 2013 r. skarżący nie mógł ponosić winy za to, iż we właściwym czasie (w kwietniu 2014 r. – vide decyzja DIAS) nie złożył wniosku o ogłoszenie upadłości. W przypadku natomiast grudnia 2013 r. dodatkowo nie pełnił funkcji w zarządzie gdy upływał termin płatności tego zobowiązania.

Mając na uwadze powyższe okoliczności Sąd, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r., poz. 2325 ze zm., dalej Ppsa), orzekł jak w sentencji.

O kosztach postępowania Sąd postanowił natomiast w oparciu o art. 200, art. 205 § 1 i art. 209 Ppsa. Koszty postępowania w tej sprawie stanowiły uiszczony wpis od skargi w wysokości 500 zł.