Wyrok WSA w Gorzowie Wlkp., sygn. akt I SA/Go 81/19
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wlkp.
Data orzeczenia: 2019-04-04 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6550
Hasła tematyczne: Inne
Skarżony organ: Dyrektor Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 3, art. 7, art. 8
journal: Dz.U. 2018 poz 1312
law: Ustawa z dnia 5 lutego 2015 r. o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego - tekst jedn.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Alina Rzepecka Sędziowie Sędzia WSA Dariusz Skupień (spr.) Asesor WSA Zbigniew Kruszewski Protokolant Sekretarz sądowy Alicja Rakiej po rozpoznaniu na rozprawie w 4 kwietnia 2019 r. sprawy ze skargi A.J. na decyzję Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia [...]r. nr [...] w przedmiocie płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego na rok 2017 oddala skargę w całości.


UZASADNIENIE

A.J. (powoływany również jako: "strona", "skarżący") wniósł skargę na decyzję Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji

i Modernizacji Rolnictwa (powoływanego również jako: "organ odwoławczy") z dnia [...] listopada 2018 r. nr [...] utrzymującą w mocy decyzję Kierownika Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji

(powoływanego również jako: "organ pierwszej instancji") z dnia [...] czerwca 2018 r. nr [...] odmawiającą skarżącemu przyznania płatności w ramach wsparcia bezpośredniego na rok 2017.

Powyższa skarga została wywiedziona na tle następującego stanu faktycznego.

W dniu 31 maja 2017r., Skarżący, działając poprzez pełnomocnika A.Z., złożył do Biura Powiatowego ARiMR wniosek o przyznanie płatności w ramach wsparcia bezpośredniego na rok 2017.

W złożonym wniosku Strona wskazała, iż ubiega się o:

- przyznanie jednolitej płatności obszarowej, zwanej dalej płatnością JPO,

- płatności za zazielenienie, zwanej dalej płatnością PZZ,

- płatności redystrybucyjnej, zwanej dalej płatnością RDST,

- płatności dla młodych rolników, zwanej dalej płatnością MR, do działki rolnej oznaczonej identyfikatorem [...] o powierzchni 5,27 ha. Organ I instancji, chcąc ustalić czy strona faktycznie jest producentem rolnym lub rolnikiem, który prowadzi gospodarstwo rolne i jest użytkownikiem gruntów pisemnie wezwał Skarżącego

do osobistego stawiennictwa, w terminie 7 dni od otrzymania wezwania, informując, że wezwanie dotyczy wyjaśnienia kwestii posiadania oraz użytkowania zadeklarowanej we wniosku działki. W związku z nieodebraniem przez Skarżącego wezwania, zostało ono uznane za doręczone w trybie art. 44 kpa.

Do pełnomocnika Strony zostało wysłane zawiadomienie o wezwaniu jego mocodawcy, które zostało odebrane 16 czerwca 2017 r. W odpowiedzi na wezwanie, pełnomocnik Strony 26 czerwca 2017r., złożył pismo, w którym oświadczył,

że: " Ze względu na aktywność życiową mojego klienta osobiste uczestniczenie

w bliżej nieokreślonej czynności w siedzibie organu wiązałoby się z niedorzecznością

i oczekuje on w związku z tym przedstawienia konkretnych, precyzyjnie opisanych powodów, z których wynikałoby jasno, że czynności, które chce przeprowadzić organ nie mogą być załatwione pisemnie i osobisty udział strony jest w nich niezbędny".

Pomimo ponownego wezwania z dnia [...] października 2017 r., Skarżący ponownie go nie odebrał. Do pełnomocnika Strony zostało wysłane zawiadomienie o wezwaniu jego mocodawcy, które adresat odebrał 8 grudnia 2017 r. Dnia [...] września 2017 r.,

w siedzibie Biura Powiatowego ARiMR zjawili się: B.C. oraz G.S. Zostali oni przesłuchani przez pracowników Biura Powiatowego ARiMR,

a z ich zeznań sporządzono protokół. W/w wspólnie oświadczyli, że nie wiedzą nic

o zgłoszonych przez siebie do płatności działkach ewidencyjnych oraz,

że o wszystkim decydował A.Z., który obiecał im pieniądze. W dniu 14 września 2017 r. w siedzibie Biura Powiatowego ARiMR zjawiła się A.R.- ekspert przyrodniczy. Złożyła Kierownikowi Biura Powiatowego ARiMR "zawiadomienie o prawdopodobnym usiłowaniu próby wyłudzenia dopłat". Oświadczyła w nim, że to A.Z. zlecił jej wykonanie ekspertyz dla swoich mocodawców oraz, że stwierdzenie jednego z nich, "że on nie wie, co podpisuje, może świadczyć o tym, że nie byli oni dokładnie informowani przez swojego pełnomocnika o tym, do czego się zobowiązali (...)". Do swojego zawiadomienia dołączyła oświadczenia właścicieli działek, zgłoszonych przez mocodawców Z. do płatności. Żaden z nich nigdy nie zgadzał się na zgłaszanie jego działki do płatności, nikt nie zna osób zgłaszających sporne działki we wnioskach ani ich pełnomocnika. W dniu 5 grudnia 2017 r., Kierownik Biura Powiatowego ARiMR dopuścił dowód z oświadczenia złożonego przez A. R. oraz z przesłuchań B.C. i G.S. W dniu 15 stycznia 2018 r., pełnomocnik Skarżącego złożył pismo z prośbą o przedstawienie pytań "na piśmie zgodnie z Kpa". Kierownik Biura Powiatowego ARiMR pismem z dnia [...] stycznia 2018 r., poinformował go, że charakter sprawy oraz złożenie wyjaśnień przez Strony wymagają ich osobistego stawiennictwa, a rodzaj pytań, jakie będą im zadawane podczas przesłuchania może zależeć od udzielanych przez przesłuchiwanych odpowiedzi. W dniu 31 stycznia 2018 r., do Kierownika Biura Powiatowego ARiMR wpłynęło pismo pełnomocnika Skarżącego w którym oświadczył on, że Skarżący "przebywa na stałe na terenie Zjednoczonego Królestwa Wielkiej Brytanii i Irlandii Północnej". Rozpatrując przedmiotową sprawę organ I instancji podkreślił,

że w postępowaniu w sprawie wniosku o przyznaniu płatności należy dokonanie ustalenia, kto faktycznie posiada grunt rolny objęty wnioskiem, oraz czy prowadzi na nim działalność rolniczą i czy czyni to z zamiarem wykonania tego dla siebie. Stanowi to konsekwencję tego, że jak wynika z regulacji unijnych i krajowych istota płatności obszarowych wyraża się w udzieleniu pomocy tylko tym podmiotom, które są faktycznymi użytkownikami gruntów rolnych. Organ I instancji wziął ponadto pod uwagę fakt, iż A.Z., który jest pełnomocnikiem Strony, został uznany winnym za przestępstwo dotyczące wyłudzenia płatności obszarowych, na podstawie art. 69 § 1 i 2 k.k., art. 70 § 1 pkt 1 k.k. i art. 73 § 1 k.k. (wyrok Sądu Okręgowego

z dnia [...]-06-2016 r. [...] oraz Sądu Apelacyjnego z dnia [...]-11-2016 r. [...]). Biorąc po uwagę zeznania B.C. oraz G.S., jak również biorąc pod uwagę oświadczenia właścicieli działek deklarowanych przez mocodawców A.Z., do których dotarła A.R., organ I instancji uznał, że działanie pełnomocnika w niniejszej sprawie prowadzi do wniosku, iż stworzony został proceder mający na celu wyłudzenie płatności. Reasumując organ I instancji stwierdził, że Skarżący nie jest posiadaczem działki rolnej zadeklarowanej we wniosku, a tym samym nie spełnił przesłanek przyznania płatności, o które się ubiega i decyzją z dnia [...] czerwca 2018 r. nr [...] odmówił skarżącemu przyznania płatności w ramach wsparcia bezpośredniego na rok 2017r. W uzasadnieniu podnosząc, że przeprowadzone postępowanie dowiodło, że Skarżący nie jest faktycznym posiadaczem działek rolnych zgłoszonych we wniosku, a tym samym nie zostały spełnione przesłanki przyznania wnioskowanych płatności określone w art. 7 ust. 1 i art. 8 ust. 1 ustawy z dnia 5 lutego 2015 r. o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego (Dz. U. z 2017 r., poz. 278 ze zm. - zwanej dalej Ustawą).

Od powyższej decyzji Skarżący wniósł odwołanie domagając się jej uchylenia w całości i przekazania sprawy do ponownego rozpatrzenia. Jednocześnie poinformował, że szczegółowe stanowisko wobec zaskarżonego rozstrzygnięcia

i jego uzasadnienie zostanie przedstawione w odrębnym piśmie w ramach postępowania odwoławczego w przeciągu 21 dni. Jednakże takowego pisma skarżący nie złożył.

Decyzją z dnia [...] listopada 2018r. Dyrektor Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa, na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 kpa w zw. z art. 10 ust. 2 Ustawy z dnia 9 maja 2008 roku o Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa (Dz. U. z 2017 r., poz. 2137), art. 3, art. 7 ust. 1, art. 8 ust. 1 ustawy z dnia 5 lutego 2015 r. o płatnościach

w ramach systemów wsparcia bezpośredniego (Dz. U. z 2018 r., poz. 1312

- zwanej dalej Ustawą), art. 60 Rozporządzenia Komisji (WE) nr 1306/2013 dnia 17 grudnia 2013 r. w sprawie finansowania wspólnej polityki rolnej, zarządzania nią

i monitorowania jej oraz uchylające rozporządzenia Rady (EWG) nr 352/78, (WE) nr 165/94, (WE) nr 2799/98, (WE) nr 814/2000, (WE) nr 1290/2005 i (WE) nr 485/2008 (Dz. Urz. UE L 347 z 20.12.2013 r. str. 549, ze zm.) - zwanego dalej Rozporządzeniem nr 1306/2013, utrzymał w mocy decyzję organu pierwszej instancji.

Organ odwoławczy stwierdził, że wnioskowanie przez skarżącego

o przyznanie płatności uznać należy wyłącznie za kreowanie pozornych warunków celem pozyskania pomocy finansowej realizowanej przez ARiMR. Wyjaśnił,

że zasadniczym celem płatności do gruntów rolnych finansowanych przez Unię Europejską jest wspieranie rolników. Powołując się na definicję rolnika wynikającą

z art. 4 ust. 1 lit. a Rozporządzenia nr 1307/2013 oraz cele wspólnej polityki rolnej wskazane w art. 33 ust. 1 Traktatu Ustanawiającego Wspólnotę Europejską i w art. 4 Rozporządzenia nr 1305/2013 organ odwoławczy stwierdził, że system dopłat dla rolników został ustanowiony dla wyrównania dochodowości gospodarstw rolnych, poprawy warunków życia, pracy i produkcji w rolnictwie. System ten jest ukierunkowany na wsparcie prowadzących działalność rolniczą tych rolników, których forma działań w zakresie agrotechniki oraz agronomii zapewnia realizację wskazanych wyżej celów.

W ocenie organu odwoławczego skarżący nie może zostać uznany

za samodzielnego rolnika, którego działania wypełniają cele przyświecające wspólnej polityce rolnej. Cele te nie mogą być uznane za spełnione ze względu

na formę w jakiej skarżący wszedł w posiadanie działek deklarowanych do płatności, jak również wobec sposobu postępowania w zakresie prowadzenia działalności rolniczej. Organ odwoławczy podkreślił, że prawidłowo organ I instancji stwierdził,

iż Skarżący nie jest posiadaczem działki zadeklarowanej we wniosku, a tym samym nie spełnił podstawowego kryterium przyznania wnioskowanych płatności, zatem odmowa przyznania Skarżącemu płatności do działki ewidencyjnej nr [...] jest w pełni zasadna. Organ odwoławczy ponadto podkreślił, że w myśl regulacji określonej w art. 3 ust. 2 pkt 2 Ustawy, w postępowaniu w sprawie przyznania płatności organ administracji publicznej jest obowiązany w sposób wyczerpujący rozpatrzyć cały materiał dowodowy. Przepis ten inaczej niż Kpa, nie nakłada na organ obowiązku zebrania sposób wyczerpujący materiału dowodowego. Obowiązek bowiem przedstawiania dowodów oraz dawania wyjaśnień co do okoliczności sprawy zgodnie z prawdą i bez zatajania czegokolwiek, a także ciężar udowodnienia faktu spoczywa na osobie, która z tego faktu wywodzi skutki prawne (art. 3 ust. 3 Ustawy) co dotyczy w niniejszej sprawie odwołującego się. W niniejszym przypadku Skarżący oraz jego pełnomocnik nie wnieśli do sprawy jakiegokolwiek dowodu mogącego potwierdzić, iż to on faktycznie prowadził działalność rolniczą na działce zgłoszonej w złożonym wniosku. Dalej organ odwoławczy zaznaczył, że pełnomocnik Strony doskonale wiedział, że organ I instancji wymagał od Skarżącego dostarczenia wszelkich dokumentów potwierdzających stan posiania deklarowanych działek (faktury, umowy, akty własności, itp. - vide: zawiadomienie z dnia [...].12.2017 r.). Pomimo posiadania tej wiedzy pełnomocnik a także Strona nie wykazali żadnej aktywności w tym zakresie, nie dostarczając do siedziby organu I instancji żadnych dokumentów, które mogłyby potwierdzić prowadzenie przez Skarżącego działalności rolniczej. Co więcej, potwierdzeniem tezy o nieprowadzeniu działalności rolniczej przez Skarżącego jest informacja pełnomocnika, o jego wyjeździe na długotrwały pobyt zagraniczny. W tym stanie rzeczy zdaniem organ odwoławczego brak jest podstaw do uznania,

że Skarżący jest faktycznym posiadaczem działki ewidencyjnej nr [...] i jest rolnikiem, który faktycznie wykonuje zabiegi agrotechniczne na działce ewidencyjnej nr [...] na własny rachunek i we własnym imieniu.

Dalej organ odwoławczy zwrócił uwagę, na treść pisma A.R., eksperta przyrodniczego i doradcy rolnośrodowiskowego, z dnia [...] września 2017 r., zatytułowanego "Zawiadomienie o prawdopodobnym usiłowaniu próby wyłudzenia dopłat". W powyższym piśmie wskazano, że A.Z. zlecił dla swoich mocodawców wnioskujących o płatności obszarowe, w tym dla Skarżącego, wykonanie ekspertyz przyrodniczych i planów działalności rolnośrodowiskowych. Jednakże w toku wykonywania przedmiotowych ekspertyz A.R. ustaliła, że część mocodawców A. Z. nie posiada tytułu prawnego do użytkowania gruntów. Do w/w pisma załączono oświadczenia właścicieli działek, z których jednoznacznie wynika, że mocodawcy A.Z. nie byli upoważnieni do uprawy należących do nich gruntów. Nadto ekspert przyrodniczy wyjaśnia, iż podczas wizyty u dwóch mocodawców A. Z. stwierdziła ich bardzo niski status materialny, warunki bytowe oraz brak zrozumienia sprawy, co nasunęło jej podejrzenie, że nie stać tych osób na uprawianie łąk. Ponadto jedna z tych osób (dla których A. Z. zlecił wykonanie ekspertyzy przyrodniczej) oznajmiła wprost że, cyt.: "nie wie co podpisuje", co może świadczyć o tym, że mocodawcy A.Z. nie byli dokładnie informowani przez ich pełnomocnika o tym, do czego się zobowiązali. W podsumowaniu tego pisma A.R. stwierdziła, że wykonane przez nią ekspertyzy na zlecenie A.Z., w tym na rzecz Skarżącego mogły zostać użyte w celu przestępczym. Organ zauważył ponadto należy, iż jak wynika

z przekazanych informacji A.R. w dniach [...] sierpnia udała się

w miejsce zamieszkania Skarżącego i jego brata, jednak ich nie zastała. Informacja ta koreluje z oświadczeniem pełnomocnika o wyjeździe Strony poza granicę kraju.

W ocenie organu odwoławczego treść tego zawiadomienia nasuwa uzasadnione podejrzenia, że wymienieni w tym piśmie mocodawcy A.Z., w tym Skarżący, pełnili rolę fikcyjnych użytkowników działek rolnych zadeklarowanych

we wnioskach tych osób.

Kolejnym dokumentem potwierdzającym faktyczną rolę mocodawców A.Z. jest dołączony do akt niniejszej sprawy protokół przesłuchania G.S. i B.C., którzy udzielili pełnomocnictwa A.Z. w związku z ubieganiem się przez te osoby o przyznanie płatności obszarowych. W/w osoby wspólnie oświadczyły, że nie uprawiają zgłoszonych działek, gdyż miał to robić A.Z., który był inicjatorem tych działań.

Co więcej, w/w osoby zeznały, że, cyt.: " nie wiemy gdzie znajdują się te działki i co na nich jest". Po zorientowaniu się przez G.S i B.C.,

że działania takie mogą być próbą wyłudzenia pieniędzy wypłacanych przez ARiMR, oboje zdecydowali się wycofać wnioski o przyznanie dopłat obszarowych. Trzecim aspektem, jest fakt, iż za podobne do powyższych działania, A.Z. został w przeszłości skazany (wyrok Sądu Okręgowego z dnia [...].06.206 r. [...] oraz Sądu Apelacyjnego z dnia [...].11.2016 r. [...]). Wskazane postępowania sądowe dowiodły, że oskarżony A.Z., za niewielkie kwoty (tj. około 50 zł) od kilkunastu osób uzyskał ich dane osobowe oraz pełnomocnictwa. Tak jedne, jak i drugie wykorzystał następnie do wyłudzenia poświadczeń nieprawdy w postaci wpisów w/w do rejestru producentów rolnych, jednocześnie dostarczając jako ich rzekomy pełnomocnik wnioski o przyznanie płatności bezpośrednich.

Biorąc pod uwagę powyższe w ocenie organu odwoławczego należy podzielić stwierdzenie organu I instancji, iż A. Z. ponownie dopuszcza się tworzenia fikcyjnych warunków do uzyskania płatności przez podstawione osoby. Natomiast w rozpoznawanej sprawie brak jest podstaw do przypisania Skarżącemu statusu posiadacza działki ewidencyjnej nr [...].

Na powyższą decyzję Skarżący wniósł skargę zarzucając jej naruszenie art. 7, art. 8, art. 10, art. 14 § 1, art. 79a, art. 77 § 1, art. 80, art. 107 § 3 k.p.a. oraz art. 60 Rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1306/2013 z 17 grudnia 2013 w sprawie finansowania wspólnej polityki rolnej, zarządzania nią

i monitorowania jej oraz uchylające rozporządzenia Rady (EWG) nr 352/78, (WE)

nr 165/94, (WE) nr 2799/98, (WE) nr 814/2000, (WE) nr 1290/2005 i (WE)

nr 485/2008 zastosowanej jako podstawa rozstrzygnięcia, pomimo braku zaistnienia przesłanek wskazanych w hipotezie tej normy.

Wobec podniesionych zarzutów skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu pierwszej instancji. Wniósł także

o orzeczenie o kosztach postępowania sądowoadministracyjnego według przepisanych norm.

Skarżący nie uzasadnił podniesionych zarzutów zaznaczył jednak, że takowe uzasadnienie przedstawi w kolejnym piśmie procesowym, które wniesione zostanie

w terminie nieprzekraczającym ustawowego terminu przewidzianego na przekazanie skargi do Sądu. Przy czym, podobnie jak w przypadku odwołania, skarżący wspomnianego pisma nie złożył.

W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie podtrzymując argumentację przedstawioną w zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga jest niezasadna.

Na wstępie przypomnieć należy, że stosownie do treści art.1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2018 r., poz. 2107), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości między innymi poprzez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym zasadą jest,

że kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Z kolei zgodnie z art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2018 r. poz. 1302

- powoływanej dalej jako "P.p.s.a.") Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy

nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, z zastrzeżeniem art. 57a, który dotyczy interpretacji podatkowych i który

nie ma zastosowania w niniejszej sprawie.

Przedmiotem kontroli Sądu w rozpoznawanej sprawie była decyzja Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia [...] listopada 2018 r. utrzymująca w mocy decyzję Kierownika Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji z dnia [...] czerwca 2018 r. odmawiającą skarżącemu przyznania płatności w ramach wsparcia bezpośredniego na rok 2017.

Organ stwierdził, że skarżący nie był w 2017 r, posiadaczem zadeklarowanych do płatności gruntów rolnych, a jego działanie miało na celu sztuczne stworzenie warunków wymaganych do otrzymania płatności tak, aby uzyskać korzyści sprzeczne z celami danego systemu wsparcia.

Skarżący zarzucił organowi naruszenie przepisów postępowania takich jak art. 7, art. 8, art. 10, art. 14 § 1, art. 79a, art. 77 § 1, art. 80, art. 107 § 3 K.p.a. przy czym nie wskazuje z jakich przyczyn uznaje, że normy te zostały przez organ naruszone. Podniósł również zarzut związany z naruszeniem art. 60 Rozporządzenia nr 1306/2013 twierdząc, że został on zastosowany jako podstawa rozstrzygnięcia, pomimo braku zaistnienia przesłanek wskazanych w hipotezie tej normy.

W ocenie Sądu analiza zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego

w powiązaniu z lekturą decyzji organów obu instancji pozwala stwierdzić,

że rozstrzygnięcie organu jest słuszne i nie narusza przepisów wskazanych

w skardze.

Odnosząc się w pierwszej kolejności do zarzutów związanych z naruszeniem przepisów K.p.a. wskazać należy, że stosownie do treści art. 3 ust.1 Ustawy

z zastrzeżeniem zasad i warunków określonych w przepisach, o których mowa w art. 1 pkt 1, do postępowań w sprawach indywidualnych rozstrzyganych w drodze decyzji administracyjnej stosuje się przepisy ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2017 r. poz. 1257 oraz z 2018 r. poz. 149), chyba że ustawa stanowi inaczej.

Z kolei zgodnie z art. 3 ust. 2 tej ustawy w postępowaniu w sprawie

o przyznanie pomocy organ, przed którym toczy się postępowanie:

1) stoi na straży praworządności;

2) jest obowiązany w sposób wyczerpujący rozpatrzyć cały materiał dowodowy;

3) udziela stronom, na ich żądanie, niezbędnych pouczeń co do okoliczności faktycznych i prawnych, które mogą mieć wpływ na ustalenie ich praw i obowiązków będących przedmiotem postępowania;

4) zapewnia stronom, na ich żądanie, czynny udział w każdym stadium postępowania i na ich żądanie, przed wydaniem decyzji administracyjnej, umożliwia im wypowiedzenie się co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań; przepisów art. 79a oraz art. 81 Kodeksu postępowania administracyjnego nie stosuje się. Strony oraz inne osoby uczestniczące w postępowaniu, o którym mowa w ust. 1, są obowiązane przedstawiać dowody oraz dawać wyjaśnienia co do okoliczności sprawy zgodnie z prawdą i bez zatajania czegokolwiek; ciężar udowodnienia faktu spoczywa na osobie, która z tego faktu wywodzi skutki prawne (art. 3 ust. 3 Ustawy ).

Powyższe przepisy wskazują zatem na pewne odstępstwa, w zakresie prowadzenia postępowania, w stosunku do regulacji wynikających z K.p.a. Wyłączono wprost zastosowanie art. 79a i 81 K.p.a. Nadto ustawodawca nie przewidział obowiązywania zasady prawdy obiektywnej (art. 7 K.p.a.), ustalając,

że organy prowadzące postępowanie zobowiązane są jedynie do wyczerpującego rozpatrzenia materiału dowodowego. Nie nałożył natomiast na organy obowiązku wyczerpującego zebrania materiału dowodowego. Jednocześnie przyjął zasadę,

że ciężar dowodu spoczywa na osobie, która z tego faktu będzie wywodzić skutki prawne. Konsekwencją tego jest przeniesienie na wnioskodawcę inicjatywy dowodowej, w zakresie wykazania spełnienia warunków przyznania wnioskowanej pomocy oraz jednoczesny brak po stronie organu obowiązku aktywnego poszukiwania dowodów na tę okoliczność, a także działania z urzędu w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego. Stosownie bowiem do zasady praworządności, o której mowa w art. 3 ust. 2 pkt 1 Ustawy, a którą należy rozumieć jako działanie organów na podstawie przepisów prawa, organ powinien wprawdzie podejmować działania zmierzające do załatwienia sprawy zgodnie ze stanem faktycznym, niemniej jednak, zgodnie z art. 3 ust. 3 ciężar udowodnienia faktu spoczywa na osobie, która z tego faktu wywodzi skutki prawne. Zgodnie zatem

z powyższą zasadą na organie, który (odmawiając płatności) wywodzi skutki prawne z zarzutu tworzenia sztucznych warunków ciąży obowiązek wykazania tych sztucznych warunków. Natomiast obowiązek udowodnienia spełniania warunków

do przyznania płatności lub pomocy finansowej spoczywa na stronie występującej

o ich przyznanie. Nadto ograniczona została zasada czynnego udziału stron

w postępowaniu (art. 10 K.p.a.) i zasada udzielania informacji (art.9 K.p.a.) przez ustalenie, że organ zobowiązany jest do ich przestrzegania tylko na żądanie strony.

Wskazane wyżej odstępstwa wynikają z charakteru przyznawanych środków, które są przyznawane bezzwrotnie, jeśli beneficjenci zrealizują warunki pomocy.

Z tych względów ich sytuacja prawna nie może być oceniania przez ten sam pryzmat, co adresata aktu lub czynności administracyjnej realizowanego w zakresie imperium państwa (por. wyrok we WSA we Wrocławiu z dnia 7 lutego 2018 r. sygn. akt III SA/Wr 800/17, wszystkie cytowane w niniejszym orzeczeniu uzasadnienia dostępne są na stronie internetowej orzeczenia.nsa.gov.pl).

W ocenie Sądu organ przeprowadził postępowanie zgodnie z ww. przepisami nie naruszając także art. 14 i art. 77 i art. 80 K.p.a. a uzasadnienie zaskarżonej decyzji zawiera wskazanie faktów, które organ uznał za udowodnione, dowodów,

na których się oparł, oraz przyczyn, z powodu których innym dowodom odmówił wiarygodności i mocy dowodowej, zaś uzasadnienie prawne - wyjaśnienie podstawy prawnej decyzji, z przytoczeniem przepisów prawa (art. 107 § 3 K.p.a.).

W rozpoznawanej sprawie zasadniczą kwestę stanowi fakt posiadania przez skarżącego gruntów, do których domaga się przyznania spornej płatności.

Zgodnie bowiem art. 7 Ustawy płatności bezpośrednie są przyznawane rolnikowi jeżeli :

1) został mu nadany numer identyfikacyjny w trybie przepisów o krajowym systemie ewidencji producentów, ewidencji gospodarstw rolnych oraz ewidencji wniosków

o przyznanie płatności;

2) łączna powierzchnia gruntów objętych obszarem zatwierdzonym będących

w posiadaniu tego rolnika jest nie mniejsza niż 1 ha.

Natomiast stosownie do 8 ust. 1 Ustawy płatność JPO, płatność PZZ, płatność MR, płatność RDST i płatności związane do powierzchni upraw, są przyznawane do powierzchni działki rolnej:

1) położonej na gruntach będących kwalifikującymi się hektarami w rozumieniu art. 32 ust. 2 rozporządzenia nr 1307/2013 z dnia 17 grudnia 2013 r. ustanawiającego przepisy dotyczące płatności bezpośrednich dla rolników na podstawie systemów wsparcia w ramach wspólnej polityki rolnej oraz uchylającego rozporządzenie Rady (WE) nr 637/2008 i rozporządzenie Rady (WE) nr 73/2009 (Dz. Urz. UE L 347 z 20.12.2013 r., str. 608, z późn. zm.),

2) będącej w posiadaniu rolnika w dniu 31 maja roku, w którym został złożony wniosek o przyznanie tych płatności,

3) o powierzchni nie mniejszej niż 0,1 ha,

4) nie większej niż maksymalny kwalifikowany obszar, o którym mowa w art. 5 ust. 2 lit. a rozporządzenia nr 640/2014, określony w systemie identyfikacji działek rolnych, o którym mowa w przepisach o krajowym systemie ewidencji producentów, ewidencji gospodarstw rolnych oraz ewidencji wniosków o przyznanie płatności.

Należy także pamiętać że zgodnie z art. 4 ust. 1 lit. a rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1307/2013 z dnia 17 grudnia 2013 r. ustanawiającego przepisy dotyczące płatności bezpośrednich dla rolników na podstawie systemów wsparcia w ramach wspólnej polityki rolnej oraz uchylającego rozporządzenie Rady (WE) nr 637/2008 i rozporządzenie Rady (WE) nr 73/2009 (Dz. Urz. UE L 347 z 20.12.2013, str. 608, z późn. zm.) - zwanego dalej "rozporządzeniem nr 1307/2013" "rolnik" oznacza osobę fizyczną lub prawną bądź grupę osób fizycznych lub prawnych, bez względu na status prawny takiej grupy i jej członków w świetle prawa krajowego, których gospodarstwo rolne jest położone na obszarze objętym zakresem terytorialnym Traktatów, określonym w art. 52 TUE w związku z art. 349 i 355 TFUE, oraz które prowadzą działalność rolniczą. Za "gospodarstwo rolne" w rozumieniu art. 4 ust. 1 lit. b ww. rozporządzenia uważa się wszystkie jednostki wykorzystywane do działalności rolniczej i zarządzane przez rolnika, znajdujące się na terytorium tego samego Państwa Członkowskiego.

Zauważyć w tym miejscu należy, że na temat posiadania gruntów rolnych

w rozumieniu przepisów o płatnościach istnieje już ugruntowana linia orzecznicza. Wynika z niej, że wolą ustawodawcy jest finansowe wspieranie rolników, którzy faktycznie uprawiają grunty rolne. Ustawodawca posługuje się pojęciem posiadania w cywilnoprawnym znaczeniu, rozróżniając posiadanie samoistne i zależne. Pojęcie posiadania nie jest odrębnie zdefiniowane w przepisach o płatnościach, należy więc odwoływać się do regulacji tej instytucji w podstawowym akcie prawnym, jakim jest Kodeks cywilny (art. 336-352). Kodeks rozróżnia różne pojęcia posiadania (samoistne, niesamoistne, w dobrej lub złej wierze). Stosowanie cywilistycznego pojęcia posiadania musi uwzględniać istotę regulacji prawnych w dziedzinie płatności rolnych, których podstawowym celem jest wspieranie podmiotów prowadzących rzeczywiście działalność rolniczą, a nie wspieranie posiadaczy gruntów rolnych, niezależnie od tego, czy grunty te wykorzystują rolniczo. Dla uzyskania wskazanych płatności nie wystarczy zatem być posiadaczem działek rolnych w rozumieniu przepisów kodeksu cywilnego, ale ponadto należy je rolniczo użytkować. Innymi słowy, posiadanie gruntów w ujęciu cywilistycznym jest niedostateczne i nie stanowi wystarczającej przesłanki do ubiegania się o płatności obszarowe, zaś pojęcie posiadanie na gruncie rozporządzenia w sprawie płatności należy odczytywać

w drodze wykładni celowościowej, z uwzględnieniem krajowych i wspólnotowych przepisów dotyczących płatności do gruntów rolnych. W tym stanie pojęcie posiadania gruntów rolnych należy rozumieć jako faktyczne użytkowanie gruntów rolnych. Oznacza to, że można mieć tytuł prawny do gruntu rolnego, ale nie mieć uprawnienia do płatności oraz że można posiadać grunty rolne bez tytułu prawnego, a nawet w złej wierze i z tego tytułu mieć prawo do uzyskania płatności. Dodatkowo należy wskazać, że rolnik wnioskujący o płatność nie jest zobowiązany do bezpośredniej pracy na gruntach, tzn. nie musi stosownych czynności agrotechnicznych wykonywać osobiście. W zależności od możliwości władanie gruntem może polegać także na zlecaniu osobom trzecim dokonania stosownych zabiegów, jednak istotne jest to by rolnik posiadał decyzyjność jak, co, gdzie i kiedy dany grunt zasiać, komu i kiedy zlecić prace polowe. Co więcej, tego rodzaju prace nie mogą mieć charakteru jedynie sporadycznego, muszą trwać przez cały rok kalendarzowy. Istotą przedmiotowych płatności jest więc to, że są one przyznawane osobie, która rzeczywiście użytkuje grunty, tzn. decyduje, jakie rośliny uprawiać, jakie nasiona wysiać, jakich i przy pomocy jakiego rodzaju maszyn i urządzeń rolniczych dokonywać zabiegów agrotechnicznych, podejmuje także decyzje o terminie zbioru plonów, itp. Linia orzecznicza, w której wyrażano takie stanowisko jest obszerna, tylko tytułem przykładu można wskazać wyroki NSA z 17 stycznia 2008 r., II GSK 227/07; z 7 marca 2012 r., II GSK 87/11; z 16 maja 2012 r., II GSK 537/11; z 13 czerwca 2012 r., II GSK 734/11; z 18 lipca 2012 r., II GSK 932/11).

Samo złożenie wniosku o przyznanie dofinasowania nie może przesądzać

per se, że wnioskodawca spełnia warunki ich przyznania. Okoliczność ta świadczy tylko o tym, że strona chce takie dopłaty otrzymać. Natomiast ustalenie

czy wnioskodawcy przysługuje status posiadacza czy też nie i czy prowadzi

on faktyczną działalność rolniczą na deklarowanych działkach rolnych należy poczynić in concreto na tle całokształtu okoliczności sprawy (por. wyrok WSA w Rzeszowie z dnia 21 lutego 2019 r. sygn. akt I SA/Rz 1126/18).

Ponownie podkreślić należy, że to beneficjent ubiegający się o przyznanie pomocy z otrzymanej pomocy wywodzi skutki prawne z tego tez względu to na nim spoczywa obowiązek udowodnienia spełniania warunków do przyznania płatności,

w tym posiadania gruntów w ww. znaczeniu.

Jednakże w rozpoznawanej sprawie skarżący nie wykazał aby był posiadaczem działek zgłoszonych do płatności. Stan faktyczny sprawy przy biernej postawie Skarżącego i jego pełnomocnika został przez organy podatkowe ustalony

w zakresie ich możliwości. Nie został on zarówno w prowadzonym przed organami postępowaniu przez Skarżącego podważony, także do jego podważenie nie doszło

w postępowaniu sądowoadministracyjnym. Działania skarżącego, z których wynika "prawo posiadania" spornych gruntów sprowadzają się w zasadzie do złożenia wniosku. W zaistniałych okolicznościach organ nie miał zatem podstaw by przyznać skarżącemu wnioskowaną płatność.

Zgodzić się należy z organem odwoławczym, że w sprawie nie można również uznać skarżącego za rolnika, którego działania wypełniają cele przyświecające wspólnej polityce rolnej UE wskazane w art. 33 ust. 1 Traktatu Ustanawiającego Wspólnotę Europejską i w art. 4 Rozporządzenia nr 1305/2013, tj:

a) zwiększenie wydajności rolnictwa przez wspieranie postępu technicznego, racjonalny rozwój produkcji rolnej, jak również optymalne wykorzystanie czynników produkcji, zwłaszcza siły roboczej;

b) zapewnienie w ten sposób odpowiedniego poziomu życia ludności wiejskiej, zwłaszcza przez podniesienie indywidualnego dochodu osób pracujących w rolnictwie;

c) stabilizacja rynków;

d) zagwarantowanie bezpieczeństwa dostaw;

e) zapewnienie rozsądnych cen w dostawach dla konsumentów;

f) wspieranie konkurencyjności rolnictwa;

g) zapewnienie zrównoważonego zarządzania zasobami naturalnymi oraz działania w dziedzinie klimatu;

h) osiągnięcie zrównoważonego rozwoju terytorialnego wiejskich gospodarek i społeczności, w tym tworzenie i utrzymywanie miejsc pracy.

Sąd podziela wnioski organu, wskazujące z jakich powodów celów tych skarżący nie wypełnia. Nadto w ocenie Sądu, zgromadzony przez organ materiał dowodowy,

w tym zeznania B.C. i G.S. oraz oświadczenie A.R. z dnia [...] września 2017r., oraz brak działania skarżącego w trakcie postępowania prowadzonego w celu ustalenia stanu faktycznego wskazują, że skarżącemu nie przysługiwała płatność o, którą wystąpił.

Z tego też względu chybionym okazał się także zarzut skarżącego związany

z naruszeniem przez organ art. 60 Rozporządzenia nr 1306/2013, który wskazuje,

iż bez uszczerbku dla przepisów szczególnych, osobom fizycznym ani prawnym nie przyznaje się jakichkolwiek korzyści wynikających z sektorowego prawodawstwa rolnego, jeżeli stwierdzono, że warunki wymagane do uzyskania takich korzyści zostały sztucznie stworzone, w sprzeczności z celami tego prawodawstwa. Kwestia ta jest jednak nieistotna wobec faktu, iż skarżący nie wykazał, że jest posiadaczem gruntów wskazanych we wniosku o przyznanie płatności. Odmowa przyznania płatności ze względu na stworzenie przez stronę sztucznych warunków do uzyskania dopłat jest bowiem możliwa dopiero wówczas gdy beneficjent spełnia warunki formalne uprawniające do ich uzyskania, do których należy zaliczyć m.in. posiadanie deklarowanych we wniosku gruntów.

W ocenie Sądu zaskarżona decyzja jest zgodna z prawem, nie narusza bowiem ani prawa materialnego, ani też przepisów postępowania w stopniu mającym lub mogącym mieć wpływ na wynik sprawy.

Z tego też względu Sąd, na podstawie art.151 P.p.s.a., skargę oddalił.