Wyrok WSA w Opolu, sygn. akt I SA/Op 481/21
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu
Data orzeczenia: 2022-05-18 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6115 Podatki od nieruchomości, w tym podatek rolny, podatek leśny oraz łączne zobowiązanie pieniężne
Hasła tematyczne: Podatek od nieruchomości
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 1a ust. 1 pkt 1, pkt 6, art. 2 ust. 1, ust. 2, art. 3 ust. 1, art. 7 ust. 1 pkt 4 lit. b
journal: Dz.U. 2019 poz 1170
law: Ustawa z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych - t.j.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Aleksandra Sędkowska Sędziowie Sędzia WSA Marzena Łozowska Asesor sądowy Anna Komorowska-Kaczkowska (spr.) po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 18 maja 2022 r. sprawy ze skargi M. K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Opolu z dnia 6 lipca 2021 r., nr SKO.40.1526.2021.po w przedmiocie ustalenia łącznego zobowiązania pieniężnego na 2021 r., oddala skargę.


UZASADNIENIE

Przedmiotem skargi wniesionej przez M. K. (dalej jako: Skarżąca, Strona, Podatniczka) jest decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Opolu (dalej również w skrócie: Kolegium) z dnia 6 lipca 2021 r., którą organ ten działając na podstawie przepisu art. 233 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2020 r. poz. 1325 ze zm.) [dalej: Ordynacja podatkowa] – utrzymał w mocy decyzję Burmistrza Gminy B. z dnia 15 marca 2021 r., nr PN003993/F/FB001727/2021- 0 ustalającą wymiar łącznego zobowiązania pieniężnego na 2021 r. w kwocie 5.119,00 zł.

Jak wynika z akt sprawy, Burmistrz Gminy B. decyzją z dnia 15 marca 2021 r. nr PN003993/F/FB001727/2021-0, ustalił Skarżącej wysokość łącznego zobowiązania pieniężnego na 2021 r. w kwocie 5.119,00 zł, na które składa się podatek od nieruchomości w kwocie łącznie 5.039,00 zł, w tym: od budynków mieszkalnych o pow. 229 m2 w kwocie 178,62 zł (wg wyliczenia: 229 m2 x stawka 0,78 zł/m2) i od budynków pozostałych o pow. 648 m2 (wg wyliczenia: 648 m2 x stawka 7,50 zł/m2) oraz podatek rolny w kwocie 80,48 zł ustalony dla użytków rolnych o powierzchni do opodatkowania 0,2749 ha (0,2749 ha x 292,7500 zł). Zastosowane przez organ I instancji stawki podatku wynikają odpowiednio z Uchwały nr [...] Rady Miejskiej w B. .Decyzję doręczono Stronie w dniu 17 marca 2021 r. Nadto jak wynika z akt sprawy Podatniczka nie posiada gospodarstwa rolnego przekraczającego powierzchnię 1 ha przeliczeniowego.

Nie zgadzając się z rozstrzygnięciem organu I instancji Podatniczka wniosła odwołanie od ww. decyzji. W uzasadnieniu nie formułując zarzutów naruszenia przepisów prawa materialnego albo postępowania, podniosła, że kwota która została naliczona jest nie do przyjęcia w takiej wysokości, bowiem objęła również budynki, które zostały wydzierżawione w styczniu 2020 r. Podniosła, że brak wiedzy i niekompetencja Urzędu Gminy B. doprowadziły do niekorzystnego rozporządzania jej mieniem dlatego nie będzie ponosiła odpowiedzialności za błędy i niewiedzę Burmistrza. Z uwagi na powyższe, wniosła o respektowanie umowy dzierżawy, która została zawarta w kancelarii notarialnej na 10 lat. Zarzuciła, że naliczenie podatku za powierzchnię, która została wydzierżawiona, jest bezpodstawne i bezprawne.

Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Opolu decyzją z dnia 6 lipca 2021 r. utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję. W uzasadnieniu decyzji Kolegium po przytoczeniu podstaw prawnych i faktycznych decyzji wskazało, że z bezspornych w sprawie ustaleń stanu faktycznego oraz zgromadzonych dowodów (akt notarialny Repertorium [...] z dnia 19 sierpnia 2019 r.) wynika, że Podatniczka jest właścicielem nieruchomości zabudowanej murowanym, piętrowym, jednorodzinnym budynkiem mieszkalnym w części podpiwniczonym o powierzchni użytkowej 229 m2, murowanym garażem o powierzchni użytkowej 32 m2, murowanym budynkiem magazynowym z garażem o łącznej powierzchni użytkowej 230 m2, stodoły o powierzchni użytkowej 290 m2, murowanym garażem wielostanowiskowym o powierzchni użytkowej 96 m2, wiaty o powierzchni użytkowej 40 m2. Według stanu na dzień wydania zaskarżonej decyzji organu I instancji, tj. 15 marca 2021 r. dla wypisu dla jednostki rejestrowej obejmującej przedmiotowy grunt nr a stanowiący użytek rolny [...] o powierzchni [...] ha, nadal figurują wyżej wskazane nieruchomości.

Mając na uwadze powyższe okoliczności faktyczne jak i przytoczone w uzasadnieniu decyzji podstawy prawne, Kolegium wywiodło, iż - wbrew stanowisku zawartym odwołaniu - spełnione zostały przesłanki ustalenia wymiaru w łącznym zobowiązaniu pieniężnym na 2021 r. na który składa się podatek od nieruchomości oraz podatek rolny obejmujący wskazane powyżej nieruchomości i grunt rolny.

Odnosząc się do podniesionej przez Podatniczkę w odwołaniu okoliczności, zgodnie z którą - w jej ocenie - wysokość podatku jest nie do przyjęcia z uwagi, iż obejmuje on również nieruchomości wydzierżawione przez Podatniczkę w 2020 r. na rzecz innego podmiotu, Kolegium wskazało, iż na mocy powołanych przepisów ustawy o podatku rolnym przewidziano zamknięty katalog podmiotów, będących podatnikami podatku rolnego. Z uwagi na to, w świetle ww. przepisów przedłożona przez Podatniczkę umowa dzierżawy nie skutkuje zwolnieniem właściciela nieruchomości z płacenia podatku od tych nieruchomości, z uwagi na fakt, iż dzierżawca gruntu rolnego - w świetle obowiązujących przepisów - nie jest podatnikiem podatku rolnego. Wyjątek od tej zasady został przewidziany wyłącznie w art. 3 ust. 3 ustawy o podatku rolnym, zgodnie z którym jeżeli grunty gospodarstwa rolnego zostały w całości lub w części wydzierżawione na podstawie umowy zawartej stosownie do przepisów o ubezpieczeniu społecznym rolników lub przepisów dotyczących uzyskiwania rent strukturalnych, podatnikiem podatku rolnego jest dzierżawca. Regulacja ta odnosi się do umowy, o której mowa w art. 28 ust. 4 pkt 1 i 38 ustawy o ubezpieczeniu społecznym rolnikow. Zgodnie z tymi przepisami, dzierżawca mógłby zostać płatnikiem podatku rolnego, tylko w sytuacji gdyby umowę dzierżawy zawarto w związku z nabyciem przez właściciela gruntów praw do emerytury lub renty z ubezpieczenia społecznego rolników bądź renty strukturalnej. Taka sytuacja nie zaistniała na gruncie stanu faktycznego niniejszej sprawy, stąd zobowiązanym do zapłaty podatku od nieruchomości wydzierżawionych jest ich właściciel.

W skardze wniesionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Opolu Podatniczka zakwestionowała ww. decyzję Kolegium z dnia 6 lipca 2021 r. Wskazała, że wnosi o uchylenie w całości decyzji. Zarzuciła bezpodstawne naliczenie podatku na rok 2021 i nieuwzględnienie umowy dzierżawy budynków zawartej na okres 10 lat począwszy od roku 2020. Podniosła, że ustalona kwota jest za wysoka. Podała, że dzierżawi budynki a nie pole za emeryturę. Jednocześnie wniosła o przesłuchanie jej na posiedzeniu Sądu bowiem nie sposób opisać tego co dzieje się w Gminie B. pod rządami obecnego Burmistrza.

W odpowiedzi na skargę Kolegium wniosło o jej oddalenie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.

Wyjaśnić na wstępie należy, że sąd rozpoznał sprawę na posiedzeniu niejawnym na podstawie art. 15zzs4 ust. 3 ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz. U. z 2020 r. poz. 1842 z późn. zm.). Zgodnie z tym przepisem, przewodniczący może zarządzić przeprowadzenie posiedzenia niejawnego, jeżeli uzna rozpoznanie sprawy za konieczne, a przeprowadzenie wymaganej przez ustawę rozprawy mogłoby wywołać nadmierne zagrożenie dla zdrowia osób w niej uczestniczących i nie można przeprowadzić jej na odległość z jednoczesnym bezpośrednim przekazem obrazu i dźwięku. Na posiedzeniu niejawnym w tych sprawach sąd orzeka w składzie trzech sędziów. W będącej przedmiotem kontroli sądowej sprawie Przewodnicząca Wydziału I sądu zarządzeniem z dnia 14 kwietnia 2022 r. skierował sprawę do rozpoznania na posiedzeniu niejawnym w składzie trzech sędziów. Przed wydaniem wyroku umożliwiono Skarżącej zajęcie stanowiska w sprawie.

Na podstawie art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. 2021 r., poz. 137) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, a kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Nadto zgodnie z art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2022 r. poz. 329 t.j. - dalej jako p.p.s.a.) sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie.

Z kolei w myśl art. 145 § 1 p.p.s.a. zaskarżona do sądu administracyjnego decyzja podlega uchyleniu w razie stwierdzenia przez sąd naruszenia przepisów prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenia przepisów prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania lub innego naruszenia przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy (pkt 1), jak też w razie stwierdzenia okoliczności uzasadniających stwierdzenie nieważności zaskarżonej decyzji (pkt 2).

Ponadto zgodnie z art. 134 § 1 p.p.s.a. sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, z zastrzeżeniem art. 57a (niemającym tu zastosowania).

Przedmiotem oceny Sądu w niniejszym postępowaniu była decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Opolu (dalej również w skrócie: Kolegium) z dnia 6 lipca 2021 r., którą organ ten działając na podstawie przepisu art. 233 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2020 r. poz. 1325 ze zm.) [dalej: Ordynacja podatkowa] utrzymał w mocy decyzję Burmistrza Gminy B. z dnia 15 marca 2021 r., nr PN003993/F/FB001727/2021- 0 ustalającą wymiar łącznego zobowiązania pieniężnego na 2021 r. w kwocie 5.119,00 zł.

Z bezspornych w przedmiotowej sprawie ustaleń stanu faktycznego sprawy oraz zgromadzonych w sprawie dowodów (akt notarialny Repertorium [...] z dnia 19 sierpnia 2019r.) wynika, że Podatniczka jest właścicielem nieruchomości zabudowanej murowanym, piętrowym, jednorodzinnym budynkiem mieszkalnym w części podpiwniczonym o powierzchni użytkowej 229 m2, murowanym garażem o powierzchni użytkowej 32 m2, murowanym budynkiem magazynowym z garażem o łącznej powierzchni użytkowej 230 m2, stodoły o powierzchni użytkowej 290 m2, murowanym garażem wielostanowiskowym o powierzchni użytkowej 96 m2, wiaty o powierzchni użytkowej 40 m2. Według stanu na dzień wydania zaskarżonej decyzji organu I instancji, tj. 15 marca 2021 r. dla wypisu dla jednostki rejestrowej obejmującej przedmiotowy grunt nr a stanowiący użytek rolny [...] o powierzchni [...] ha, nadal figurują wyżej wskazane nieruchomości. Z akt sprawy wynika również, że Podatniczka wydzierżawiła na rzecz podmiotu trzeciego umową z dnia 28 grudnia 2019 r. nieruchomość rolną składającą się ze stodoły o powierzchni 290 m2 i budynku magazynowego o powierzchni 230 m2. W tak ustalonym stanie faktycznym spór dotyczył w istocie prawidłowości przyjętego przez organy podatkowe opodatkowania nieruchomości wydzierżawionych przez Podatniczkę na rzecz podmiotu trzeciego. W ocenie Podatniczki wysokość kwoty dotyczącej wymiaru łącznego zobowiązania pieniężnego na 2021 r. w kwocie 5.119, 00 zł błędnie uwzględnia budynki, które zostały wydzierżawione na rzecz podmiotu trzeciego.

Zgodnie z art. 2 ust.1 ustawy z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych (Dz.U. z 2019 r. poz. 1170 - dalej ustawa o podatkach i opłatach lokalnych) opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości podlegają grunty, budynki lub ich części oraz budowle lub ich części związane z prowadzeniem działalności gospodarczej. Każda z powyżej wymienionych kategorii stanowi odrębny przedmiot opodatkowania, co oznacza, że właściciel zabudowanej nieruchomości objęty jest obowiązkiem podatkowym obejmującym zarówno grunt, jak i posadowione na nim budynki oraz budowle.

W myśl art. 3 ust. 1 pkt 1 - 4 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych, podatnikami podatku od nieruchomości są osoby fizyczne, osoby prawne, jednostki organizacyjne, w tym spółki nieposiadające osobowości prawnej, będące właścicielami nieruchomości lub obiektów budowlanych, z zastrzeżeniem ust. 3, posiadaczami samoistnymi nieruchomości lub obiektów budowlanych, użytkownikami wieczystymi gruntów, posiadaczami nieruchomości lub ich części albo obiektów budowlanych lub ich części, stanowiących własność Skarbu Państwa lub jednostki samorządu terytorialnego, jeżeli posiadanie wynika z umowy zawartej z właścicielem, Agencją Nieruchomości Rolnych lub z innego tytułu prawnego, z wyjątkiem posiadania przez osoby fizyczne lokali mieszkalnych niestanowiących odrębnych nieruchomości lub jest bez tytułu prawnego, z zastrzeżeniem ust. 2 (niemającego zastosowania w sprawie).

Można wskazać, że ogólną regułą jest ta, że podatkowi od nieruchomości podlegają wszystkie grunty, chyba że są one opodatkowane podatkiem rolnym lub leśnym. I tak, art. 2 ust 2 ustawy wyłącza z opodatkowania tym podatkiem użytki rolne lub lasy, z wyjątkiem zajętych na prowadzenie działalności gospodarczej. Opodatkowaniu podatkiem rolnym podlegają grunty sklasyfikowane w ewidencji gruntów i budynków jako użytki rolne, z wyjątkiem gruntów zajętych na prowadzenie działalności gospodarczej innej niż działalność rolnicza (art. 1 ustawy o podatku rolnym). Stosownie do art. 3 ust. 1 ustawy o podatku rolnym podatnikami podatku rolnego są osoby fizyczne, osoby prawne, jednostki organizacyjne, w tym spółki, nieposiadające osobowości prawnej, będące:

1) właścicielami gruntów, z zastrzeżeniem ust. 2;

2) posiadaczami samoistnymi gruntów;

3) użytkownikami wieczystymi gruntów;

4) posiadaczami gruntów, stanowiących własność Skarbu Państwa lub jednostki samorządu terytorialnego, jeżeli posiadanie:

a) wynika z umowy zawartej z właścicielem, z Krajowym Ośrodkiem Wsparcia Rolnictwa lub z innego tytułu prawnego, a także jeżeli dotyczy nieruchomości znajdujących się w Zasobie, o którym mowa w art. 2 ustawy z dnia 20 lipca 2017 r. o Krajowym Zasobie Nieruchomości (Dz. U. z 2018 r. poz. 2363 oraz z 2019 r. poz/1309), albo

b) jest bez tytułu prawnego, z wyjątkiem gruntów wchodzących w skład Zasobu Własności Rolnej Skarbu Państwa lub będących w zarządzie Lasów Państwowych; w tym przypadku podatnikami są odpowiednio jednostki organizacyjne Krajowego Ośrodka Wsparcia Rolnictwa i Lasów Państwowych.

Analogiczna regulacja zawarta jest w art. 3 ust. 1 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych. Podatnikami podatku od nieruchomości są osoby fizyczne, osoby prawne, jednostki organizacyjne, w tym spółki nieposiadające osobowości prawnej, będące:

1) właścicielami nieruchomości lub obiektów budowlanych, z zastrzeżeniem ust. 3;

2) posiadaczami samoistnymi nieruchomości lub obiektów budowlanych;

3) użytkownikami wieczystymi gruntów;

4) posiadaczami nieruchomości lub ich części albo obiektów budowlanych lub ich części, stanowiących własność Skarbu Państwa lub jednostki samorządu terytorialnego, jeżeli posiadanie:

a) wynika z umowy zawartej z właścicielem, Krajowym Ośrodkiem Wsparcia Rolnictwa lub z innego tytułu prawnego, z wyjątkiem posiadania przez osoby fizyczne lokali mieszkalnych niestanowiących odrębnych nieruchomości,

b) jest bez tytułu prawnego, z zastrzeżeniem ust. 2.

Nadto z przepisów ustawy o podatku rolnym wynika, że nawet jeśli grunty rolne nie stanowią gospodarstwa rolnego, to są opodatkowane podatkiem rolnym. Zgodnie bowiem z art. 1 ustawy o podatku rolnym opodatkowaniu podatkiem rolnym podlegają grunty sklasyfikowane w ewidencji gruntów i budynków jako użytki rolne, z wyjątkiem gruntów zajętych na prowadzenie działalności gospodarczej innej niż działalność rolnicza.

Znajdujące się na nich budynki obciąża natomiast podatek od nieruchomości. Podatnik zapłaci podatek od nieruchomości od powierzchni budynku wedle stawki obowiązującej w danej gminie w odniesieniu do budynków określonego rodzaju. Na podstawie art. 7 ust. 1 pkt 4 lit. b ustawy o podatkach i opłatach lokalny zwolnione z podatku od nieruchomości są tylko budynki gospodarcze położone na gruntach gospodarstw rolnych, służące wyłącznie działalności rolniczej. Zwolnienie dotyczy tylko tych budynków bądź ich części, które są wykorzystywane przy aktywnym, rzeczywistym prowadzeniu działalności rolniczej (w tym przypadku przy spełnieniu dodatkowego warunku, jakim jest wchodzenie w skład gospodarstwa rolnego podatnika), a nie tylko przystosowane do prowadzenia takiej działalności. Warunkiem zastosowania zwolnienia określonego w art. 7 ust. 1 pkt 4 lit. b ustawy o podatkach i opłatach lokalnych jest bowiem posadowienie budynków gospodarczych na gruntach gospodarstw rolnych, przez które rozumie się obszar gruntów sklasyfikowanych w ewidencji gruntów i budynków jako użytki o łącznej powierzchni przekraczającej 1 ha lub 1 ha przeliczeniowy. Budynki te służyć muszą wyłącznie działalności rolniczej w rozumieniu art. 1a ust. 1 pkt 6 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych.

Jak wynika natomiast z ustaleń organu I instancji, w tym z zawiadomienia o wszczęciu postępowania podatkowego, budynki opodatkowane podatkiem od nieruchomości nie wchodzą w skład gospodarstwa rolnego. Skarżąca nie posiada gospodarstwa rolnego w rozumieniu przepisów ustawowych. Nadto na żadnym etapie postępowania Skarżąca nie kwestionowała tych ustaleń, zaś zarzuty co do ustalenia wysokości łącznego zobowiązania pieniężnego opierała na nieuwzględnieniu przez organy podatkowe zawarcia umowy dzierżawy budynków.

Natomiast z powołanych wyżej przepisów wynika, że przeniesienie obowiązku podatkowego w podatku rolnym z właściciela na dzierżawcę może mieć miejsce jedynie w sytuacji określonej w art. 3 ust. 3 ustawy o podatku rolnym, czyli jeżeli grunty gospodarstwa rolnego zostały w całości lub w części wydzierżawione na podstawie umowy zawartej stosownie do przepisów o ubezpieczeniu społecznym rolników lub przepisów dotyczących uzyskiwania rent strukturalnych. Nie ulega wątpliwości, że w przedmiotowej sprawie nie doszło do zawarcia umowy dzierżawy stosownie do przepisów ustawy z 20 grudnia 1990 r. o ubezpieczeniu społecznym rolników (Dz. U. z 2020 r. poz. 174), ani stosownie do przepisów ustawy z dnia 26 kwietnia 2001 r. o rentach strukturalnych w rolnictwie (Dz. U. z 2018 r. poz. 872 z późn. zm.). Z tych względów zawarcie umowy dzierżawy z podmiotem trzecim nie spełniło wymagań określonych w powołanych przepisach, a sytuacji tej nie zmienia fakt zawarcia umowy dzierżawy na 10 lat z podpisem notarialnie poświadczonym. Warunkiem przejścia obowiązku podatkowego na dzierżawcę jest wydzierżawienie gruntów gospodarstwa rolnego na podstawie umowy zawartej stosownie do przepisów o ubezpieczeniu społecznym rolników lub przepisów dotyczących uzyskiwania rent strukturalnych. Dzierżawca nieruchomości od podmiotu prywatnego, jakim jest Skarżąca nie jest bowiem w świetle przepisów ustawy o podatku rolnym podatnikiem podatku.

Z kolei ustawa o podatkach i opłatach lokalnych przewiduje tylko jeden przypadek, gdy posiadacz zależny uważany jest za podatnika podatku od nieruchomości, a mianowicie w sytuacji, gdy posiadanie dotyczy nieruchomości lub ich części albo obiektów budowlanych lub ich części stanowiących własność Skarbu Państwa lub jednostki samorządu terytorialnego (art. 3 ust. 1 pkt 4 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych). Tym samym ustanowienie przez stronę prywatną ograniczonego prawa rzeczowego jakim jest dzierżawa wywołuje skutki w sferze stosunków cywilnoprawnych i jest irrelewantne na gruncie ustawy o podatkach i opłatach lokalnych. (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 26 kwietnia 2022 r., sygn. akt III FSK 484/21).

Mając powyższe na uwadze, w ocenie Sądu organy podatkowe prawidłowo uznały Skarżącą za podatnika podatku rolnego i podatku od nieruchomości (budynków), ponieważ jest ona właścicielem gruntów i budynków posadowionych na tej nieruchomości. Natomiast umowa dzierżawy zawarta przez Skarżącą wywołuje wyłącznie skutki cywilnoprawne, jednakże skutki te nie mają znaczenia na gruncie ustawy o podatkach i opłatach lokalnych ani ustawy o podatku rolnym. Dodatkowo Sąd wyjaśnia, iż dostrzega, że w § 8 umowy dzierżawy zawarto zapis, że podatki i inne ciężary związane z przedmiotem dzierżawy obciążają dzierżawcę, jednakże zapis ten wywołuje skutki na gruncie prawa cywilnego, nie zaś na gruncie prawa podatkowego. Inaczej mówiąc, zapis ten nie czyni - w świetle przepisów prawa podatkowego - dzierżawcy podatnikiem podatku od nieruchomości, czy podatku rolnego. Zapis ten obciąża dzierżawcę obowiązkiem pokrycia kosztów wynikających z podatków jedynie w sensie faktycznym, nie czyniąc z niego podatnika tego podatku. Jest to bowiem regulacja umowna podlegająca reżimowi prawa cywilnego – umowa między wydzierżawiającym a dzierżawcą, że dzierżawca będzie ponosił koszty wynikające z obciążeń podatkowych. Podatnikiem podatku od nieruchomości (rolnego) pozostaje nadal właściciel nieruchomości, ponieważ kwestie te regulują przepisy ustaw podatkowych i zapisu umów cywilnych nie mogą prowadzić do modyfikacji zapisów ustawowych. Zapis umowny ma zatem skutek wyłącznie w relacji dzierżawca - wydzierżawiający. W przypadku zaś niewywiązywania się przez dzierżawcę z postanowień umowy wydzierżawiający może dochodzić swoich praw wynikających z umowy, jednakże wyłącznie w oparciu o regulacje prawa cywilnego, nie zaś podatkowego.

Odnosząc się z kolei do twierdzeń Podatniczki, że wiata i stodoła nie są budynkami w rozumieniu prawa budowlanego, to w ocenie Sądu twierdzenia te nie znajdują potwierdzenia w aktach sprawy.

Zgodnie z definicją zawartą w art. 1a ust. 1 pkt 1 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych, określenie budynek oznacza obiekt budowlany w rozumieniu przepisów prawa budowlanego, który jest trwale związany z gruntem, wydzielony z przestrzeni za pomocą przegród budowlanych oraz posiada fundamenty i dach. W orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego ukształtował się pogląd, zgodnie z którym dla spełnienia przez obiekt budowlany przesłanki wydzielenia z przestrzeni za pomocą przegród budowlanych, nie jest konieczne zamknięcie obiektu ze wszystkich stron. Ustalenie podstawy opodatkowania w podatku od nieruchomości jest możliwe, jeśli istniejące przegrody - przy uwzględnieniu wszystkich kondygnacji - zakreślają granice obiektu. Pojęcia przegrody budowlanej, o którym mowa w art. 1a ust. 1 pkt 1 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych, nie można zawężać do ściany w tradycyjnym rozumieniu tego słowa, ale należy objąć tą kategorią również takie elementy struktury budynku, jak np. filary, słupy czy kolumny, które w sensie konstrukcyjnym mogą pełnić tę samą funkcję co ściana i które strukturalnie wydzielają budynek lub jego część z przestrzeni (por. wyroki NSA z dnia 24 sierpnia 2016 r. sygn. akt II FSK 2122/14, z dnia 11 maja 2016 r. sygn. akt II FSK 1581/15, z dnia 25 września 2015 r. sygn. akt II FSK 2086/13, z dnia 8 kwietnia 2019 r. sygn. akt II FSK 907/17).

Podkreślić należy, że to techniczna konstrukcja całego obiektu powinna stanowić miarodajne kryterium i punkt odniesienia dla ustalenia, czy dany obiekt budowlany - dla celów jego opodatkowania - jest, czy nie jest budynkiem (por. wyrok NSA z dnia 15 stycznia 2016 r. sygn. akt II FSK 2975/13). Jeżeli z przyczyn funkcjonalnych dany budynek nie posiada trwałej ściany, lecz jest możliwym jego wydzielenie z przestrzeni, powinien zostać uznany za budynek. Tak więc dany obiekt nie musi zostać wydzielony z przestrzeni za pomocą szczelnych przegród budowlanych ze wszystkich stron, aby mógł zostać uznany za budynek w rozumieniu art. 1a ust. 1 pkt 1 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych. Aby uznać dany obiekt za budynek, musi być on trwale związany z gruntem i musi być wydzielony z przestrzeni za pomocą przegród budowlanych. Cechy te muszą być spełnione łącznie. Z kolei o tym, czy obiekt budowlany jest trwale związany z gruntem nie przesądza sposób, w jaki posadowiono go w gruncie, czy na gruncie, jak również technika w jakiej tego dokonano. O trwałym bądź nietrwałym związaniu obiektu budowlanego z gruntem nie decyduje też technologia wykonania fundamentu oraz możliwości techniczne przeniesienia tego obiektu w inne miejsce. Podstawowe znaczenie ma natomiast ustalenie, czy posadowienie jest na tyle trwałe, że opiera się czynnikom mogącym zniszczyć ustawioną na nim konstrukcję i zapewnia bezpieczeństwo. Fundamentem jest bowiem każdy element konstrukcyjny- najniżej położona cześć ustroju nośnego przekazująca obciążenie na podłoże gruntowe. Przy czym funkcję tę mogą pełnić równego rodzaju konstrukcje, w tym stopy słupów budowalnych trwale z gruntem związane.

Mając powyższe na uwadze w ocenie Sądu organy prawidłowo zakwalifikowały obiekty budowlane posadowione na nieruchomości Skarżącej jako budynki. Powyższa kwalifikacja jest zgodna z danymi ujawnionymi w ewidencji gruntów i budynków – informacja z kartoteki budynków. W kartotece tej budynku określanego przez Skarżącą jako wiata wskazano rodzaj zabudowy - budynki produkcyjne, usługowe i gospodarcze dla rolnictwa (poz. nr 1 ww. informacji). Analogiczny zapis w kartotece dotyczy budynku stodoły. Zgodnie natomiast z art. 21 ust. 1 ustawy z dnia 7 maja 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne (Dz. U. 2021, poz. 1991), podstawą do wymiaru podatków są dane z ewidencji gruntów i budynków. Mając powyższe na uwadze, organ podatkowy I instancji zasadnie posłużył się danymi ujawnionymi w ewidencji gruntów i budynków – Kartotece budynku. Użyte w przepisie art. 21 ust. 1 ustawy Prawo geodezyjne i kartograficzne wyrażenie "wymiar podatku" należy interpretować w ten sposób, że przy ustalaniu zobowiązania podatkowego w podatku od nieruchomości winny zostać uwzględnione zarówno elementy przedmiotowe, jak i podmiotowe zawarte w ewidencji gruntów i budynków. Informacje dotyczące funkcji (użytkowego przeznaczenia) zarówno gruntu, jak i budynku mają co do zasady dla organu podatkowego charakter wiążący. Organ podatkowy zobowiązany jest odwoływać się do danych zawartych w ewidencji gruntów i budynków, ilekroć są one prawnie relewantne dla prawidłowego określenia zobowiązania podatkowego. (por. wyrok WSA w Warszawie z dnia 9 lutego 2021 r., sygn. akt III SA/Wa 1212/20, wyrok NSA z dnia 25 sierpnia 2021 r., sygn. akt III FSK 4002/21).

Należy również wskazać, że w wyroku z 16 października 2020 r. sygn. akt II FSK 1730/18 Naczelny Sąd Administracyjny podkreślił, że ustawowa definicja budynku nie uwzględnia jego stanu technicznego. Zatem zły stan techniczny, w tym stopień zniszczenia budynku nie wpływają na to czy jest on budynkiem w rozumieniu przepisów ustawy o podatkach i opłatach lokalnych - jeżeli obiekt spełnia przesłanki do uznania go za budynek to podlega opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości. W definicji zawartej w art. 1a ust. 1 pkt 1 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych nie ma bowiem odwołania do stanu technicznego budynku, czy też stanu jego użyteczności. Zatem sam fakt przeznaczenia budynku do rozbiórki, a nawet jego zły stan techniczny, czy też brak przydatności do użytkowania nie są wystarczające do uznania, że dany obiekt nie stanowi budynku w rozumieniu ww. ustawy.

Mając na uwadze wskazane powyżej okoliczności, Sąd uznał za prawidłową zaskarżoną decyzję Kolegium oraz poprzedzająca ją decyzję Burmistrza Gminy B. z dnia 15 marca 2021 r. nr PN003993/F/FB001727/2021-0 ustalającą wymiar łącznego zobowiązania pieniężnego na 2021 r. w kwocie 5.119,00 zł (zgodnie z wyliczeniem przedstawionym przez organy podatkowe w uzasadnieniach decyzji). W ocenie Sądu organy w prawidłowo ustalonym stanie faktycznym właściwie zastosowały przepisy prawa materialnego.

Na marginesie niniejszych rozważań Sąd wyjaśnia, że w postępowaniu podatkowym zasadniczo ciężar dowodu spoczywa na organach prowadzących to postępowanie (art. 122 w związku z art. 180 Ordynacja podatkowa), co nie zwalnia jednak podatnika z obowiązku uzasadnienia zasadności swoich twierdzeń m.in. poprzez przedstawienie stosownego dowodu, zwłaszcza w przypadku, gdy z twierdzeń tych wywodzi iż przysługują mu określone uprawnienia przewidziane w ustawach podatkowych. Nie można ciężaru dowodu w postępowaniu podatkowym rozumieć w taki sposób, że jeżeli tylko podatnik wskaże jakieś okoliczności, nie popierając ich żadnymi dowodami ani nawet w żaden sposób ich nie uprawdopodobniwszy, organy - które uprzednio zgromadziły już materiał dowodowy, pozwalający na ustalenie stanu faktycznego - byłyby zobowiązane poszukiwać dalszych dowodów, aby obalić gołosłowne twierdzenia strony.

W niniejszej sprawie przeprowadzono postępowanie dowodowe w sposób wyczerpujący, a uzyskane dowody poddane zostały następnie ocenie.

Należy również podkreślić, że strona aktywność procesową, w zakresie ustalenia prawidłowego stanu faktycznego, winna wykazywać przede wszystkim w trakcie postępowania podatkowego, a nie dopiero w toku postępowania sądowo-administracyjnego, bowiem Sąd kontroluje prawidłowość wydania decyzji na dzień jej wydania. Zauważyć także należy, że sąd administracyjny może jedynie fakultatywnie przeprowadzić uzupełniające postępowania dowodowe. Skład orzekający w niniejszej sprawie podziela też pogląd prezentowany w orzecznictwie, że istotne wątpliwości, o których mowa w art. 106 § 3 p.p.s.a. winny być związane z oceną, czy zaskarżony akt jest zgodny z prawem, nie zaś z ustalaniem na nowo stanu faktycznego. O takich wątpliwościach można mówić, gdy istotne dla sprawy elementy stanu faktycznego pozostają niewyjaśnione, są sporne, przy czym dopuszczenie nowego dowodu jest uprawnieniem, a nie obowiązkiem sądu (por. wyrok WSA w Poznaniu z dnia 6 lutego 2020 r., sygn. akt II SA/Po 559/19).

Odnosząc się do wniosku o przesłuchanie Skarżącej na rozprawie na okoliczności wskazane w treści skargi, w tym związane z funkcjonowaniem organów gminy, Sąd wyjaśnia, że zgodnie z przepisami regulującymi postępowanie przez sądami administracyjnymi podstawową funkcją sądów administracyjnych jest kontrola aktów prawnych wydawanych przez organy. To właśnie tak rozumiana funkcja kontrolna sądów administracyjnych wpływa na kształt postępowania dowodowego w przed sądem administracyjnym. Sąd administracyjny nie rozstrzyga sprawy podatkowej co do jej meritum, a wyłącznie kontroluje rozstrzygnięcie wydane przez organ podatkowy. Nie sprawuje także ogólnego nadzoru nad organami gminy, do którego uprawnione są organy wskazane przez przepisy odrębne. Podstawą prawną postępowania dowodowego w postępowaniu sądowoadministracyjnym jest natomiast wyłącznie art. 106 § 3 p.p.s.a., który stanowi, że sąd może z urzędu lub na wniosek stron przeprowadzić dowody uzupełniające z dokumentów, jeżeli jest to niezbędne do wyjaśnienia istotnych wątpliwości i nie spowoduje nadmiernego przedłużenia postępowania w sprawie. Z przepisu tego wynika, że w postępowaniu przed sądem administracyjnym przeprowadzić można jedynie dowody uzupełniające z dokumentów. Zwrot "dowody uzupełniające" wskazuje, że chodzi w nim o dowody z dokumentów, które nie były przeprowadzone w postępowaniu administracyjnym. Istota uzupełniającego postępowania dowodowego polega więc na jego przeprowadzeniu w sytuacji, gdy brak dowodu z dokumentu uniemożliwia lub znacznie utrudnia ocenę zgodności z prawem stanu faktycznego ustalonego przez organ. Nie mógł zatem zostać uwzględniony ww. wniosek dowodowy strony skarżącej o przesłuchanie świadków. Jednocześnie Sąd wskazuje, iż dowody odnoszące się do ustalenia zobowiązania podatkowego za rok 2020 nie mogły być przydatne dla rozpoznania niniejszej sprawy, dotyczą innego roku podatkowego i nie są objęte niniejszym postępowaniem. Natomiast dowody obrazujące stan techniczny wiaty i stodoły Sąd uznał za zbędne dla rozstrzygnięcia niniejszej sprawy, bowiem zły stan techniczny budynków, brak okien, drzwi itp., w obecnym stanie prawnym nie ma wpływu na wysokość zobowiązania podatkowego. Zatem wszelkie ustalenia faktyczne w tym zakresie są nieprzydatne, gdyż pozostają bez wpływu na rozstrzygnięcie.

Podsumowując, zdaniem Sądu, stan faktyczny sprawy został ustalony prawidłowo. Prawidłowo zastosowana również przepisy prawa materialnego. Sąd nie dopatrzył się nieprawidłowości, mogących mieć istotny wpływ na wynika postępowania, które skutkować winny uchyleniem zaskarżonej decyzji.

Mając powyższe na uwadze, Sąd na podstawie art. 151 p.p.s.a. oddalił skargę.

Końcowo Sąd wskazuje, że orzeczenia sądów administracyjnych cytowane w treści niniejszego uzasadnienia, dostępne są w Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych pod adresem https://orzeczenia.nsa.gov.pl.