Wyrok WSA w Łodzi, sygn. akt III SA/Łd 605/15
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi
Data orzeczenia: 2015-08-12 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6032 Inne z zakresu prawa o ruchu drogowym
Hasła tematyczne: Administracyjne postępowanie
Ruch drogowy
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 97 par. 1 pkt 4
journal: Dz.U. 2013 poz 267
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity
article: art. 130a
journal: Dz.U. 2012 poz 1137
law: Ustawa z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym - tekst jednolity

SENTENCJA

Dnia 12 sierpnia 2015 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział III w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Janusz Furmanek, Sędziowie Sędzia NSA Irena Krzemieniewska, Sędzia WSA Monika Krzyżaniak (spr.), , Protokolant Sekretarz sądowy – Dorota Czubak, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 12 sierpnia 2015 roku sprawy ze skargi L. Ć. i Z. Ć. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie zawieszenia postępowania oddala skargę.


UZASADNIENIE

III SA/Łd 605/15

UZASADNIENIE

Postanowieniem z dnia [...], znak [...] wydanym na podstawie art. 97 § 1 pkt 4 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tj. Dz. U. z 2013 r. poz. 267 ze zm.) w zw. z art. 130a ust. 10h, 10j ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym (tj. Dz.U. z 2012 r. poz. 1137 ze zm.) Starosta [...] zawiesił postępowanie administracyjne, wszczęte na wniosek firmy A s.c. L. Ć., Z. Ć. z siedzibą w Z. z dnia 27 marca 2013 r., w przedmiocie zwrotu wydatków związanych z wykonywaniem dozoru oraz wynagrodzeniem za dozór pojazdów: samochodów osobowych Polonez, nr rej. [...]; Fiat, nr rej. [...]; Citroen, nr rej. [...]; Polonez, nr rej. [...]; Opel, nr rej. [...], Skoda, nr rej. [...]; Fiat, nr rej. [...]; Ford, nr rej. [...], Polonez, nr rej. [...]; Fiat, nr rej. [...]; Fiat, nr rej. [...]; Fiat, nr rej. [...] oraz motocykli Jawa, nr rej. [...]; WSK, nr rej. [...], usuniętych z drogi w latach 1999-2000 i umieszczonych na parkingu wnioskodawców. Uzasadniając wydane rozstrzygnięcie Starosta [...] wskazał na konieczność uprzedniego ustalenia, czy koszty dozoru w/w pojazdów obciążały Skarb Państwa lub Powiat [...], a jeżeli tak, to w jakim okresie i w jakiej wysokości. W tym celu organ I instancji wystąpił do Sądu Rejonowego w Z. z pozwami o ustalenie, że Skarb Państwa jest właścicielem pojazdów objętych wnioskiem strony skarżącej. Tym samym, zdaniem organu, wystąpiła konieczność rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego w rozumieniu art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a., co uzasadniało zawieszenie przedmiotowego postępowania.

W zażaleniu na powyższe postanowienie L. Ć. i Z. Ć. zarzucili organowi I instancji nieprawidłowe procedowanie, w tym: pominięcie treści pism składanych przez stronę w toku wcześniejszego postępowania, wadliwe przyjęcie podstaw prawnych, skutkujące nieprawidłowością procedowania, pominięcie całokształtu zgromadzonego materiału dowodowego, w tym orzeczeń Sądu Najwyższego i Naczelnego Sądu Administracyjnego, co doprowadziło do wydania wadliwej decyzji, nie mogącej pozostać w obrocie prawnym, z uwagi na rażące naruszenie przepisów prawa i orzecznictwa. Wnieśli o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości oraz zobligowanie Starosty [...] do wydania decyzji o przyznaniu wnioskującym wynagrodzenia za dozór według poniesionych kosztów, przedstawionych przy wniosku z dnia 17 lipca 2008 r.

Postanowieniem z dnia [...], [...] wydanym na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 w zw. z art. 144, art. 97 §1 pkt 4 k.p.a Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł. utrzymało w mocy postanowienie Starosty [...] z dnia [...]. Kolegium wskazało, że zgodnie z treścią art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a. organ administracji publicznej zawiesza postępowanie, gdy rozpatrzenie sprawy i wydanie decyzji zależy od uprzedniego rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego przez inny organ lub sąd. Powyżej powołana przesłanka zawieszenia postępowania ma zastosowanie wyłączne w przypadku, gdy organ rozstrzygający daną sprawę administracyjną nie może orzec, co do jej istoty bez uprzedniego rozstrzygnięcia zagadnienia prawnego przesądzającego o dalszych czynnościach w sprawie.

Dalej organ odwoławczy wskazał, że przedmiotem niniejszej sprawy jest wniosek skarżących o przyznanie wydatków związanych z wykonywaniem dozoru oraz wynagrodzeniem za dozór pojazdów usuniętych z drogi w latach 1999-2000 i umieszczonych na parkingu wnioskodawców. Wynik tego postępowania jest zależny od uprzedniego ustalenia prawa własności przedmiotowych pojazdów. Przywołując treść uzasadnienia wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie z dnia 5 września 2013 r, III SAB/Lu 25/13 Kolegium wskazało, że zgodnie z art. 130a ust. 10 i 10e. cyt. ustawy - Prawo o ruchu drogowym w brzmieniu z daty złożenia wniosku, starosta (prezydent miasta na prawach powiatu) w stosunku do pojazdu usuniętego z drogi, w przypadkach określonych w ust. 1 lub 2 tego artykułu, występuje do sądu z wnioskiem o orzeczenie jego przepadku na rzecz powiatu (miasta na prawach powiatu), jeżeli prawidłowo powiadomiony właściciel lub osoba uprawniona nie odebrała pojazdu w terminie 3 miesięcy od dnia jego usunięcia, przy czym w sprawach o przepadek pojazdu sąd stwierdza, czy zostały spełnione wszystkie przesłanki niezbędne do orzeczenia przepadku, w szczególności, czy usunięcie pojazdu było zasadne i czy w poszukiwaniu osoby uprawnionej do jego odbioru, dołożono należytej staranności oraz czy orzeczenie przepadku nie będzie sprzeczne z zasadami współżycia społecznego. Wykonanie orzeczenia sądu o przepadku pojazdu następuje w trybie i na zasadach określonych w ustawie z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, z uwzględnieniem przepisów niniejszej ustawy, zaś do wykonania orzeczenia jest obowiązany starosta (prezydent miasta na prawach powiatu) - art. 130a ust. 10f cyt. ustawy - Prawo o ruchu drogowym w brzmieniu z daty złożenia wniosku.

Organ zauważył, że w obowiązującym stanie prawnym - zgodnie z art. 130a ust. 10h tej ustawy - koszty związane z usuwaniem, przechowywaniem, oszacowaniem, sprzedażą lub zniszczeniem pojazdu, powstałe od momentu wydania dyspozycji jego usunięcia do zakończenia postępowania, ponosi osoba będąca właścicielem tego pojazdu w dniu wydania dyspozycji usunięcia pojazdu (z zastrzeżeniem ust. 10d i 10i, które nie mają zastosowania w niniejszej sprawie), a decyzję o zapłacie tych kosztów wydaje starosta (prezydent miasta na prawach powiatu). Zdaniem kolegium, ustawodawca wprowadzając nową regulację dotyczącą wskazanych wyżej kosztów, nie tylko dookreślił materialnoprawne przesłanki orzekania co do ponoszenia tych kosztów, ale i określił wprost nowy tryb postępowania w tym zakresie. Podstawową zasadą tego trybu orzekania o ponoszeniu wskazanych wyżej kosztów jest to, że rozstrzygnięcie o tych kosztach następuje po zakończeniu postępowania, przy czym chodzi tu o postępowanie co do przepadku pojazdu na rzecz powiatu (miasta na prawach powiatu) (art. 130a ust. 10), niezależnie od tego, czy wniosek o orzeczenie przepadku zostanie przez właściwy sąd uwzględniony, czy też nie. W obu bowiem przypadkach zakończy się postępowanie z wniosku starosty (prezydenta miasta na prawach powiatu) o orzeczenie przepadku na rzecz powiatu (miasta na prawach powiatu) w stosunku do pojazdu usuniętego z drogi i wówczas możliwe i konieczne będzie rozstrzygnięcie o obowiązku poniesienia omawianych kosztów. Uzupełnieniem tej regulacji są przepisy dotyczące wymagalności należności z tytułu tych kosztów, jak też jej egzekucji. Zgodnie z art. art. 130a ust. 10j cyt. ustawy termin płatności należności ustalonych decyzją, o której mowa w ust. 10h, określony został na 30 dni od dnia, w którym decyzja ta stała się ostateczna, przy czym należności te wraz z odsetkami podlegają egzekucji w trybie i na zasadach określonych w ustawie z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. W konsekwencji takiego zabiegu ustawodawcy, organ rozstrzygający sprawę na podstawie art. 130a ust. 10h ustawy – Prawo o ruchu drogowym będzie miał obowiązek orzec o kosztach przechowywania pojazdu dopiero po orzeczeniu przepadku na rzecz powiatu w stosunku do pojazdu usuniętego z drogi. Z powyższych względów w ocenie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł., w niniejszej sprawie spełniona została przesłanka zawieszenia postępowania administracyjnego, określona w art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a.

W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi L. Ć. i Z. Ć. zarzucili naruszenie:

- art. 102 § 2, art. 17 § 1 i art. 18 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji w zw. z art. 141 § 1 i § 2 k.p.a.;

- art. 130a ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym;

- art. 6, art. 7, art. 8, art. 9, art. 10, art. 15, art. 77, art. 97 § 1 k.p.a.;

- art. 180, art. 181 Kodeksu cywilnego;

- § 3 lit. b w zw. z § 12 ust. 1, ust. 2 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 23 kwietnia 2002 r. w sprawie rozciągnięcia stosowania przepisów ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji;

- art. 46, art. 21 ust. 1 , art. 64 ust. 1 w zw. z art. 31 ust. 3, art. 64 ust. 3 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej.

Zarzucili nadto niezastosowanie się do oceny prawnej wyrażonej w uzasadnieniach powołanych przez nich, prawomocnych orzeczeń sądów administracyjnych.

W obszernym uzasadnieniu skarżący przedstawili przebieg dotychczasowego postępowania. Podnieśli między innymi, że pełne akta przedmiotowego postępowania, wszczętego faktycznie w dniu 17 lipca 2008 r., zostały przekazane Staroście [...] (zgodnie z właściwością) przez Naczelnika Urzędu Skarbowego w Z. w dniu 23 lipca 2012 r. Pomimo powyższego organ I instancji ponownie, dwukrotnie, w dniu 27 marca 2013 r. i w dniu 5 maja 2014 r., wszczął toczące się już postępowanie. W trakcie tego postępowania organy zaniechały przeprowadzenia jakiegokolwiek postępowania dowodowego, stosując wybiórczo, naprzemiennie poszczególne przepisy k.p.a., pomijając wskazania, co do dalszego postępowania, udzielane przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł., w wyniku rozpatrzenia środków zaskarżenia strony, składanych w przedmiotowej sprawie. W ocenie wnioskodawców, z aktualnego orzecznictwa sądów administracyjnych wynika, iż podniesiona przez organy konieczność przeprowadzenia postępowania sądowego w przedmiocie odjęcia prawa własności, nie stanowi przesłanki zawieszenia postępowania administracyjnego, na podstawie art. 97 § 1 k.p.a. Zagadnienie będące przedmiotem niniejszej sprawy jest bowiem zaliczone do stosunków administracyjnoprawnych, a to oznacza, że pozostają one poza jurysdykcją sądów cywilnych. Za wiodącą w tej kwestii, zdaniem wnoszących skargę, należy uznać uchwałę siedmiu sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 29 listopada 2010 r., sygn. akt I OPS 1/10, z której wynika min. administracyjno-prawny charakter sprawy o przyznanie wynagrodzenia za dozór pojazdów, jak również tryb przejścia na Skarb Państwa własności pojazdów usuniętych z drogi i nieodebranych przez właścicieli, co następuje z mocy prawa. W ocenie strony skarżącej fakt, iż Starosta [...] wezwał właścicieli wszystkich zdeponowanych u strony pojazdów do wypowiedzenia się, co do zamiaru wyzbycia się tych pojazdów oraz brak odpowiedzi na wystosowane wezwania, świadczy o porzuceniu przedmiotowych pojazdów i ich przejściu na rzecz Skarbu Państwa z mocy prawa. Wystąpienie tej okoliczności upoważnia organ do przyznania wnioskodawcom zwrotu wydatków związanych z wykonywaniem dozoru oraz wynagrodzeniem za dozór wykazanych pojazdów. Natomiast próba zawieszenia postępowania administracyjnego, z uwagi na wskazane w zaskarżonym rozstrzygnięciu okoliczności, sprawia w ocenie strony wrażenie przewlekania postępowania, co stanowi naruszenie art. 37 k.p.a. Tym bardziej, że we wcześniejszych pismach kierowanych do strony, Starosta [...] nie negował własności Skarbu Państwa przedmiotowych pojazdów.

W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł. wniosło o jej oddalenie argumentując, jak w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga nie jest zasadna.

Zgodnie z treścią art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tj. Dz.U. z 2014 r. poz. 1647) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem.

Natomiast, w myśl art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tj. Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.)-dalej: p.p.s.a., sąd uwzględniając skargę na decyzję lub postanowienie:

1/ uchyla decyzję lub postanowienie w całości lub w części, jeżeli stwierdzi:

a/ naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy,

b/ naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego,

c/ inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy;

2/ stwierdza nieważność decyzji lub postanowienia w całości lub w części, jeżeli zachodzą przyczyny określone w art. 156 Kodeksu postępowania administracyjnego lub w innych przepisach;

3/ stwierdza wydanie decyzji lub postanowienia z naruszeniem prawa, jeżeli zachodzą przyczyny określone w Kodeksie postępowania administracyjnego lub innych przepisach.

Z wymienionych przepisów wynika, iż sąd bada legalność zaskarżonej decyzji pod kątem jej zgodności z prawem materialnym, określającym prawa i obowiązki stron oraz z prawem procesowym, regulującym postępowanie przed organami administracji publicznej.

Wojewódzki Sąd Administracyjny nie uwzględnił skargi, gdyż nie stwierdził, aby zaskarżone postanowienie naruszało przepisy prawa materialnego lub przepisy postępowania administracyjnego w sposób wpływający na wynik sprawy, co w myśl art. 145 § 1 p.p.s.a., mogłoby stanowić przesłankę do jego uchylenia.

W przedmiotowym postępowaniu kontroli sądowoadministracyjnej poddano postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. z dnia [...] utrzymujące w mocy postanowienie Starosty [...] z dnia [...] wydane w przedmiocie zawieszenia postępowania administracyjnego prowadzonego z wniosku skarżących, o przyznanie zwrotu wydatków związanych z wykonywaniem dozoru oraz wynagrodzeniem za dozór pojazdów usuniętych z drogi i umieszczonych na prowadzonym przez nich parkingu.

Podstawę prawną wydanego rozstrzygnięcia stanowił przepis art. 97 § 1 pkt 4 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tj. Dz.U. z 2013 r. poz. 267 ze zm.) – dalej: k.p.a., który stanowi, iż organ administracji publicznej zawiesza postępowanie, gdy rozpatrzenie sprawy i wydanie decyzji zależy od uprzedniego rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego przez inny organ lub sąd.

Powyżej powołany przepis określa jedną z obligatoryjnych przesłanek zawieszenia przez organy administracji publicznej z urzędu postępowania administracyjnego. Użyty w cytowanym przepisie zwrot "zagadnienie wstępne" oznacza sytuację, w których wydanie merytorycznego orzeczenia w sprawie będącej przedmiotem postępowania przed właściwym organem, uzależnione jest bezwzględnie od uprzedniego rozstrzygnięcia przez inny organ lub sąd istotnej dla sprawy okoliczności prawnej stanowiącej przesłankę wydania decyzji. Sytuacja taka zachodzi wówczas, gdy organ nie dysponuje elementem pozwalającym na wydanie decyzji. Tak więc zagadnieniem wstępnym jest tylko taka kwestia, która uniemożliwia wydanie rozstrzygnięcia w danej sprawie, zarówno pozytywnego, jak i negatywnego dla strony, przed uprzednim rozstrzygnięciu tej kwestii, przez inny, właściwy organ lub sąd. Przy czym istotne jest, że zagadnieniem wstępnym w rozumieniu powyższego przepisu może być tylko zagadnienie prawne, którego rozstrzygnięcie należy do właściwości innego organu lub sądu i które może być odrębnym przedmiotem postępowania przed takim organem lub sądem. W orzecznictwie sądów administracyjnych zwraca się równiez uwagę, że aby zawiesić postępowanie na podstawie art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a., organ administracji jest obowiązany ustalić, że postępowanie jest w toku i nie zostało jeszcze rozstrzygnięte, a nadto ustalić związek przyczynowy pomiędzy rozstrzygnięciem sprawy administracyjnej a zagadnieniem wstępnym. Chodzi tu o bezwzględne uzależnienie rozpatrzenia sprawy i wydania decyzji w sprawie głównej od uprzedniego rozpatrzenia zagadnienia wstępnego. Dyspozycja art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a. wymaga zależności bezpośredniej, ponieważ przemawia za tym istota instytucji zawieszenia postępowania, która tamuje bieg i wstrzymuje ciągłość postępowania. Podkreślenia wymaga nadto, że przepisy k.p.a. nie określają wyraźnie podstaw prawnych tej zależności. Przesądza o niej treść przepisów prawa materialnego stanowiących podstawę prawną decyzji administracyjnej i stan faktyczny danej sprawy.

Natomiast kwestie związane z procedowaniem w przedmiocie usuwania pojazdów z dróg publicznych, w tym przejścia ich własności na rzecz Skarbu Państwa oraz przyznania wynagrodzenia za usunięcie i sprawowania nadzoru nad usuniętymi pojazdami uregulowane zostały w art. 130a ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym (tj. Dz.U. z 2012 r. poz. 1137 ze zm.). Wskazać w tym miejscu należy, że procedury usuwania pojazdów oraz przejścia ich prawa własności na rzecz Skarbu Państwa w trybie przepisów art. 130a powołanej ustawy były przedmiotem wielokrotnych skarg obywateli, przedsiębiorców prowadzących usługi w zakresie holowania i parkowania, jak również wystąpień Rzecznika Praw Obywatelskich. Wyrokiem z dnia 3 czerwca 2008 r, sygn. akt P 4/06 Trybunał Konstytucyjny orzekł, że: 1) art. 130a ust. 10 ustawy Prawo o ruchu drogowym w zakresie, w jakim dopuszcza odjęcie prawa własności pojazdu bez prawomocnego orzeczenia sądu, jest niezgodny z art. 46, art. 21 ust. 1, art. 64 ust. 1 w zw. z art. 31 ust. 3 oraz z art. 64 ust. 3 Konstytucji RP; 2) art. 130a ust. 11 pkt 3 ustawy Prawo o ruchu drogowym jest niezgodny z art. 64 ust. 3 Konstytucji RP; 3) § 8 ust. 1 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 2 sierpnia 2002 r. w sprawie usuwania pojazdów (Dz. U. Nr 134, poz. 1133 z późn. zm.) jest niezgodny z art. 130a ust. 11 pkt 3 ustawy Prawo o ruchu drogowym oraz z art. 92 ust. 1 i art. 46 Konstytucji RP. Kwestionowany wyrokiem Trybunału Konstytucyjnego przepis art. 130a ust. 10 ustawy Prawo o ruchu drogowym naruszał wzorce konstytucyjne w zakresie, w jakim dopuszczał pozbawienie prawa własności pojazdu bez prawomocnego orzeczenia sądu. W dotychczasowym stanie prawnym na rzecz Skarbu Państwa przechodziła własność pojazdów, które zostały usunięte z drogi wskutek naruszenia przepisów o bezpieczeństwie lub porządku ruchu drogowego i nie zostały odebrane przez osobę uprawnioną w terminie 6 miesięcy od dnia ich usunięcia. Do przejścia własności takich pojazdów na rzecz Skarbu Państwa dochodziło w związku z uznaniem ich za porzucone z zamiarem wyzbycia się z mocy ustawy, co - w ocenie Trybunału Konstytucyjnego - pozostawało w sprzeczności z przepisami konstytucyjnymi. Zgodnie bowiem z art. 46 Konstytucji RP przepadek rzeczy może nastąpić tylko w sytuacjach określonych w ustawie i tylko na podstawie prawomocnego orzeczenia sądu (por. W. Kotowski. Komentarz do art. 130a ustawy – Prawo o ruchu drogowym. Komentarz ABC 2011). Jednocześnie Trybunał Konstytucyjny odroczył termin utraty mocy obowiązującej zakwestionowanych przepisów na okres dwunastu miesięcy od dnia ogłoszenia wyroku w Dzienniku Ustaw Rzeczypospolitej Polskiej.

W konsekwencji powyższego wyroku, ustawą z dnia 22 lipca 2010 r. o zmianie ustawy – Prawo o ruchu drogowym oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. z 2010 r. Nr 152 poz. 1018), nadano nowe brzmienie art. 130a ust. 10 ustawy Prawo o ruchu drogowym. Przeprowadzona nowelizacja nałożyła na starostów (jako organ właściwy w sprawie) między innymi obowiązek wystąpienia do właściwego sądu powszechnego, z wnioskiem o orzeczenie przepadku na rzecz powiatu, pojazdu usuniętego z drogi, jeżeli prawidłowo powiadomiony właściciel lub osoba uprawniona, nie odebrała pojazdu w terminie 3 miesięcy od dnia jego usunięcia (art. 130a ust. 10 ustawy). Rozpatrując wniosek starosty sąd będzie zobligowany do stwierdzenia, czy zostały spełnione wszystkie przesłanki niezbędne do orzeczenia przepadku, w szczególności, czy usunięcie pojazdu było zasadne i czy w poszukiwaniu osoby uprawnionej do jego odbioru, dołożono należytej staranności oraz czy orzeczenie o przepadku nie będzie sprzeczne z zasadami współżycia społecznego (art. 130a ust. 10e ustawy). O przepadku sąd orzeka w trybie postępowania cywilnego w postępowaniu nieprocesowym.

Wprowadzając nową regulację w zakresie kosztów związanych z usuwaniem, przechowywaniem, oszacowaniem, sprzedażą lub zniszczeniem pojazdu, powstałe od momentu wydania dyspozycji jego usunięcia do zakończenia postępowania, ustawodawca nie tylko dookreślił materialnoprawne przesłanki orzekania co do ponoszenia tych kosztów, ale i określił wprost nowy tryb postępowania w powyższym zakresie. Podstawową zasadą tego postępowania jest to, że rozstrzygnięcie o tych kosztach następuje po zakończeniu postępowania w przedmiocie przepadku pojazdu usuniętego na rzecz powiatu.

Przenosząc powyższe rozważania na grunt niniejszej sprawy Sąd za prawidłowe uznał stanowisko organów administracji publicznej, które stwierdziły, iż w sprawie wystąpiła przesłanka obligatoryjnego zawieszenia postępowania administracyjnego na podstawie art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a. Jak wynika bowiem z załączonego do akt administracyjnych sprawy pisma z dnia 5 lutego 2015 r. (k. - 59), w stosunku do 12 pojazdów objętych wnioskiem, tj.: Polonez, nr rej. [...]; Fiat, nr rej. [...]; Citroen, nr rej. [...]; Polonez, nr rej. [...]; Opel, nr rej. [...], Skoda, nr rej. [...]; Ford, nr rej. [...], Polonez, nr rej. [...]; Fiat, nr rej. [...]; Fiat, nr rej. [...] oraz motocykli Jawa, nr rej. [...]; WSK, nr rej. [...], usuniętych z drogi w latach 1999-2000 i umieszczonych na parkingu wnioskodawców, Sąd Rejonowy w Z. I Wydział Cywilny nie orzekł o ich przepadku na rzecz Skarbu Państwa. Pozwy w powyższym zakresie zostały złożone w dniu 11 grudnia 2014 r.

Powyższa kwestia niewątpliwie stanowi zagadnienie wstępne dla przedmiotowej sprawy.

Tym samym, skoro rozpatrzenie wniosku skarżących o przyznanie zwrotu wydatków związanych z wykonywaniem dozoru oraz wynagrodzeniem za dozór w/w pojazdów uzależnione jest bezwzględnie, od uprzedniego rozstrzygnięcia przez Sąd Rejonowy w Z. pozwów o ustalenie o przepadku tych pojazdów na rzecz Powiatu [...], zaskarżone rozstrzygnięcie, jak i poprzedzające go rozstrzygnięcie Starosty Powiatowego w Z. uznać należało za odpowiadające prawu. Wydając postanowienie o zawieszeniu postępowania administracyjnego organy administracji ustaliły bowiem bezspornie, że postępowanie przed Sądem Rejonowym w Z. jest w toku i nie zostało jeszcze zakończone, jak również wykazały związek przyczynowy pomiędzy rozstrzygnięciem sprawy administracyjnej a zagadnieniem wstępnym. W tym miejscu wskazać należy ponownie, że art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a. wymaga zależności bezpośredniej, ponieważ przemawia za tym istota instytucji zawieszenia postępowania, która tamuje bieg i wstrzymuje ciągłość postępowania. Przepisy k.p.a. nie określają wyraźnie podstaw prawnych tej zależności. Przesądza o niej treść przepisów prawa materialnego stanowiących podstawę prawną decyzji administracyjnej i stan faktyczny. W przedmiotowej sprawie takim przepisem prawa materialnego jest art. 130a ust. 10 ustawy Prawo o ruchu drogowym ustawy o kierujących pojazdami. Wyjaśnić nadto należy, że zawieszenie postępowania administracyjnego nie wiąże się dla skarżącego z żadnymi negatywnymi konsekwencjami ani nie narusza jego praw. Postanowienie o zawieszeniu postępowania jest aktem administracyjnym procesowym wydanym w toku postępowania, który ma wpływ na jego przebieg, ale który nie rozstrzyga o istocie sprawy. Wydanie przez organ postanowienia o zawieszeniu postępowania stwarza taki stan postępowania administracyjnego, w którym trwa nadal stan zawisłości sprawy (lis pendens) i nadal istnieją powstałe w nim stosunki prawnoprocesowe, ale tok postępowania ulega wstrzymaniu, sprawa spoczywa bez biegu i w zasadzie żadne czynności procesowe nie są podejmowane (B. Adamiak, J. Borkowski, Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz, Warszawa 2011, str. 375).

Z powyższych względów za niezasadny uznać należało zarzut skargi, co do naruszenia art. 97 § 1 k.p.a.

Jako bezskuteczny trzeba również ocenić zarzut podniesiony przez Z. Ć. na rozprawie w dniu 12 sierpnia 2015 r., iż nie został zawiadomiony o postępowaniach toczących się przed sądem powszechnym w sprawie orzeczenia przepadku na rzecz Skarbu Państwa własności pojazdów, co do których skarżący wystąpili z wnioskiem o ustalenie wysokości kosztów związanych z wykonywaniem dozoru. Wskazać należy, iż skarżący nie są stroną postępowania w przedmiocie orzeczenia przepadku własności na rzecz Skarbu Państwa pojazdów, co do których nie przysługuje im żaden tytuł prawny. O wszczęciu takiego postępowania skarżący uzyskali natomiast informację z postanowienia Starosty [...] z dnia [...] o zawieszeniu postępowania administracyjnego w przedmiocie zwrotu wydatków związanych z wykonywaniem dozoru oraz wynagrodzeniem za dozór pojazdów: samochodów osobowych Polonez, nr rej. [...]; Fiat, nr rej. [...]; Citroen, nr rej. [...]; Polonez, nr rej. [...]; Opel, nr rej. [...], Skoda, nr rej. [...]; Fiat, nr rej. [...]; Ford, nr rej. [...], Polonez, nr rej. [...]; Fiat, nr rej. [...]; Fiat, nr rej. [...]; Fiat, nr rej. [...] oraz motocykli Jawa, nr rej. [...]; WSK, nr rej. [...]. Jako strona tego postępowania mieli zatem możliwość wglądu do akt administracyjnych, w celu sprawdzenia na czym organy oparły swoje ustalenia o toczących się przed sądem powszechnym postępowaniach.

Należy wskazać również, iż w zażaleniu na powyższe postanowienie Starosty [...] skarżący nie negowali faktu wszczęcia przez organ postępowań przed sądem powszechnym dotyczących przepadku własności pojazdów na rzecz Skarbu Państwa, sąd uznał natomiast za wiarygodne dokumenty znajdujące się w aktach administracyjnych - k. 59, potwierdzające okoliczność wystąpienia przez Kancelarie Adwokacką B Sp. j., reprezentującą Starostwo Powiatowe w Z. przed sądem powszechnym, z pozwami o ustalenie własności Skarbu Państwa przedmiotowych pojazdów.

Odnosząc się do pozostałych zarzutów skargi Sąd za chybione uznał zarzuty, co do naruszenia przepisów postępowania, tj. art. 6, art. 7, art. 8, art. 9, art. 10, art. 15, art. 28, art. 77 k.p.a. Wydając zaskarżone postanowienie organy administracji publicznej uczyniły zadość obowiązkom wskazanym w powołanych przepisach, w szczególności działając na podstawie obowiązujących przepisów zebrały i oceniły materiał dowodowy sprawy, zapewniając stronom czynny udział w toczącym się postępowaniu administracyjnym przed organami obu instancji.

Za nietrafny uznać również należało zarzut naruszenia art. 180 i art. 181 Kodeksu cywilnego, bowiem przepisy te nie miały zastosowania w sprawie.

Natomiast wskazane w skardze przepisy Konstytucji RP, których naruszenie zarzucają skarżący, regulują kwestie konstytucyjnej ochrony prawa własności, możliwości jej prawnego ograniczenia, czy też pozbawiania. W ocenie Sądu wydając zaskarżone postanowienie organy administracji publicznej nie naruszyły konstytucyjnie chronionych praw skarżących. Przeciwnie, zawieszenie postępowania administracyjnego miało na celu ochronę uprawnień właścicieli, usuniętych i umieszczonych na parkingu skarżących pojazdów. Tym samym podniesione w tym zakresie zarzuty uznać należy za bezzasadne.

Mając powyższe na uwadze Sąd na podstawie art. 151 p.p.s.a. skargę oddalił.

m.m.