Wyrok NSA, sygn. akt III SA 1467/99
NSA w Warszawie (przed reformą)
Data orzeczenia: 2000-08-23 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 611  Podatki  i  inne świadczenia pieniężne, do  których   mają zastosowanie przepisy Ordynacji  podatkowej, oraz egzekucja t
Hasła tematyczne: Opłata skarbowa
Administracyjne postępowanie
Powołane przepisy: article: art. 4 ust. 2
journal: Dz.U. 1989 nr 4 poz. 23
law: Ustawa z dnia 31 stycznia 1989 r. o opłacie skarbowej.
Teza: Okoliczność, że zasady solidarnej odpowiedzialności pozwalają organom podatkowym na egzekwowanie należnej opłaty skarbowej od jednej ze stron czynności cywilnoprawnej, nie podważa wynikającej z art. 4 ust. 2 ustawy z z dnia 31 stycznia 1989 r. o opłacie skarbowej /Dz.U. nr 4 poz. 23 ze zm./ zasady, iż stronami postępowania w sprawie określenia należnej opłaty skarbowej są wszystkie strony tych czynności.

TEZY

Okoliczność, że zasady solidarnej odpowiedzialności pozwalają organom podatkowym na egzekwowanie należnej opłaty skarbowej od jednej ze stron czynności cywilnoprawnej, nie podważa wynikającej z art. 4 ust. 2 ustawy z z dnia 31 stycznia 1989 r. o opłacie skarbowej /Dz.U. nr 4 poz. 23 ze zm./ zasady, iż stronami postępowania w sprawie określenia należnej opłaty skarbowej są wszystkie strony tych czynności.


SENTENCJA

Naczelny Są Administracyjny po rozpoznaniu sprawy ze skargi "I.-P." Spółka z o.o. na decyzję Izby Skarbowej w W. w przedmiocie opłaty skarbowej - uchyla zaskarżoną decyzję; (...).


UZASADNIENIE

Zaskarżoną do Naczelnego Sądu Administracyjnego decyzją z dnia 12.05.1999 r. Izba Skarbowa w W., po ponownym rozpoznaniu odwołania Spółki z o.o. "I." od decyzji Urzędu Skarbowego z dnia 12.07.1996 r. w sprawie wymiaru opłaty skarbowej od umowy pożyczki w kwotach 98,90 zł i 200 zł /uprzednia decyzja Izby Skarbowej uchylona została wyrokiem NSA z dnia 23 czerwca 1998 r., III SA 81/97/, utrzymała w mocy zaskarżone decyzje.

W motywach decyzji Izba Skarbowa w W. wskazała, że mając na uwadze stanowisko Sądu i działając na podstawie art. 229 Ordynacji podatkowej zleciła organowi I instancji przeprowadzenie dodatkowego postępowania wyjaśniającego mającego na celu ustalenie, czy w sprawie zaistniały okoliczności podwójnego opodatkowania jednej z umów pożyczek. Postępowanie to nie potwierdziło stanowiska strony, która powoływała się na fakt uiszczenia należnej opłaty skarbowej przez Spółkę "S.". Z uzupełnionych w postępowaniu wyjaśniającym akt sprawy wynika, że na wielokrotne wezwania organu podatkowego Spółka z o.o. "I." nie przedstawiła żadnego dowodu na potwierdzenie prezentowanego w sprawie stanowiska.

Stojąc na stanowisku, iż to na stronie spoczywa ciężar dowodu potwierdzającego fakty, z których wywodzi ona korzystne dla siebie skutki prawnopodatkowe, Izba Skarbowa uznała, że zasadne było określenie opłaty skarbowej od umów pożyczek udzielanych Spółce przez I. M. i Spółkę S.

W skardze do Naczelnego Sądu Administracyjnego na powyższą decyzję skarżąca Spółka z o.o. "I." wniosła o jej uchylenie, zarzucając, że wydano ją z naruszeniem przepisów Ordynacji podatkowej mającym wpływ na wynik sprawy, tj.:

- art. 229 Ordynacji podatkowej poprzez zlecenie organowi I instancji przeprowadzenia dodatkowego postępowania wyjaśniającego co do kwestii podwójnego opodatkowania umowy pożyczki, mimo iż w wyroku NSA nie znalazło się twierdzenie, jakoby nastąpiło podwójne "oskarbowanie" umowy pożyczki,

- art. 191 w związku z art. 181 pkt 3 oraz w związku z art. 187 par. 3 Ordynacji podatkowej poprzez brak oceny materiału dowodowego, a zwłaszcza protokołu kontroli UKS, w którym jest stwierdzony fakt uiszczenia opłaty skarbowej przez stronę,

- art. 189 par. 1 w związku z art. 194 par. 1 poprzez żądanie przedstawienia dowodu przez stronę, mimo iż Izba Skarbowa posiadała protokół Kontroli UKS z dnia 3.06.1996 r. stanowiący dowód uiszczenia przez stronę opłaty skarbowej,

- art. 126 Ordynacji podatkowej poprzez zakończenie postępowania wyjaśniającego, zleconego organowi I instancji, bez przesłania stronie zawiadomienia o wyznaczeniu terminu dostarczenia wymaganych dokumentów.

W dodatkowym piśmie procesowym z dnia 11.07.1997 r. strona zarzuciła, iż Izba Skarbowa rażąco naruszyła prawo twierdząc, że to na stronie skarżącej spoczywa ciężar dowodu, zasadę czynnego udziału strony w postępowaniu poprzez zaniechanie obowiązku pouczenia strony o prawie zapoznania się z aktami i złożenia końcowego oświadczenia przed wydaniem decyzji, a także zasadę załatwiania spraw w formie pisemnej.

Z kolei w piśmie z dnia 3.07.2000 r. strona skarżąca wniosła o stwierdzenie nieważności decyzji organów obu instancji /ewentualnie o ich uchylenie/, a to z uwagi na fakt skierowania decyzji o wymiarze opłaty skarbowej tylko do jednej ze stron umów pożyczek.

Odpowiadając na skargę Izba Skarbowa w W. wniosła o jej oddalenie podtrzymując stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga zasługuje na uwzględnienie.

Podzielić należy pogląd prezentowany w orzecznictwie Sądu Najwyższego i Naczelnego Sądu Administracyjnego, iż okoliczność, że zasady solidarnej odpowiedzialności pozwalają organom podatkowym na egzekwowanie należnej opłaty skarbowej od jednej ze stron czynności cywilnoprawnej, nie podważa wynikającej z art. 4 ust. 2 ustawy z dnia 31 stycznia 1989 r. o opłacie skarbowej /Dz.U. nr 4 poz. 23 ze zm./ zasady, iż stronami postępowania w sprawie określenia należnej opłaty skarbowej są wszystkie strony tych czynności /zob. np. wyrok NSA z dnia 19 maja 1999 r., I SA/Lu 309/98/. Skoro zatem z akt rozpatrywanej sprawy wynika, że decyzje wymiarowe w zakresie opłaty skarbowej od umów pożyczek adresowane były tylko do strony skarżącej, a postępowanie toczyło się tylko z jej udziałem - to uznać należy, że decyzje organów obu instancji zapadły z naruszeniem przepisów procedury administracyjnej uzasadniającym wznowienie postępowania.

Mając to na uwadze, na podstawie art. 22 ust. 1 pkt 1 i ust. 2 pkt 2 ustawy z dnia 11 maja 1995 r. o Naczelnym Sądzie Administracyjnym /Dz.U. nr 74 poz. 368 ze zm./, orzeczono jak w sentencji. O kosztach Sąd orzekł na podstawie art. 55 ust. 1 powołanej ustawy.