Wyrok WSA w Łodzi, sygn. akt III SA/Łd 1088/16
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi
Data orzeczenia: 2017-03-08 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6550
Hasła tematyczne: Środki unijne
Skarżony organ: Dyrektor Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 3 ust. 2 pkt 2, 3, art. 7 ust. 1, 2, art. 8 ust. 1, art. 14 ust. 1, 2
journal: Dz.U. 2015 poz 1551
law: Ustawa z dnia 5 lutego 2015 r. o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego.
journal: Dz.U.UE.L 2014 nr 181 poz 48 art. 19 ust. 1, 2, art. 23 ust. 2, art. 43
law: Rozporzadzenie Delegowane Komisji UE Nr 640/2014 z dnia 11 marca 2014 r. uzupełniające rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1306/2013  w odniesieniu do zintegrowanego systemu zarządzania i kontroli oraz warunków odmowy lub wycofania płatności oraz do kar administracyjnych  mających zastosowanie do płatności bezpośrednich, wsparcia rozwoju obszarów wiejskich oraz zasady wzajemnej zgodności

SENTENCJA

Dnia 8 marca 2017 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział III w składzie następującym: , Przewodniczący Sędzia NSA Janusz Nowacki (spr.), Sędziowie Sędzia NSA Teresa Rutkowska, Sędzia WSA Małgorzata Łuczyńska, , , Protokolant Specjalista Dominika Janicka, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 23 lutego 2017 roku sprawy ze skargi A. C. na decyzję Dyrektora [...] Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia [...] nr [...] w przedmiocie płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego na rok 2015 oddala skargę.


UZASADNIENIE

Decyzją z dnia [...], na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a., art. 5, art. 6, art. 7, art. 8 ustawy z dnia 5 lutego 2015 r. o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego (Dz.U. poz. 1551), art. 19 akapitu pierwszego rozporządzenia delegowanego Komisji (UE) nr 640/2014 z dnia 11 marca 2014 r. uzupełniającego rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1306/2013 w odniesieniu do zintegrowanego systemu zarządzania i kontroli oraz warunków odmowy lub wycofania płatności oraz do kar administracyjnych mających zastosowanie do płatności bezpośrednich, wsparcia rozwoju obszarów wiejskich oraz zasady wzajemnej zgodności (Dz. Urz. UE L 181 z 20 czerwca 2014 r., str. 48), zwanego dalej rozporządzeniem nr 640/2014, po rozpatrzeniu odwołania A. C., Dyrektor [...] Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa utrzymał w mocy decyzję Kierownika Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w [...] z dnia [...] o odmowie przyznania Jednolitej Płatności Obszarowej na 2015 r. i nałożeniu sankcji w wysokości 1 678,69 zł, odmowie przyznania płatności redystrybucyjnej na 2015 r. i nałożeniu sankcji w wysokości 629,81 zł, przyznaniu płatności na zazielenianie na 2015 r. oraz uznaniu A. C. za rolnika uczestniczącego w systemie dla małych gospodarstw.

W uzasadnieniu organ II instancji, przedstawiając stan faktyczny i prawny sprawy, podniósł, że w dniu 20 maja 2015 r. A. C. złożyła wniosek o przyznanie płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego na 2015 r. w Biurze Powiatowym ARiMR w [...].

Organ I instancji w dniu [...] wydał decyzję w sprawie przyznania płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego na 2015 r.

W odwołaniu skarżącą zarzuciła oczywisty charakter błędu w zakresie deklaracji JPO _L dla działek D i G.

Organ II instancji, podzielając ustalenia organu I instancji, wskazał, że do jednolitej płatności obszarowej kwalifikują się: grunty orne (grunty uprawiane w celu produkcji roślinnej lub obszary dostępne dla produkcji roślinnej, ale ugorowane, bez względu na to czy grunty te znajdują się pod uprawą szklarniową lub pod stałym lub ruchomym przykryciem), trwałe użytki zielone grunty wykorzystywane do uprawy traw lub innych pastewnych roślin zielnych rozsiewających się naturalnie (samosiewnych) lub uprawianych (wysiewanych), które nie były objęte płodozmianem danego gospodarstwa rolnego przez okres pięciu lat lub dłużej (wstecz), uprawy trwałe (uprawy, które zajmują grunty przez okres 5 lat lub dłużej (inne niż trwałe użytki zielone) i dają powtarzające się zbiory. We wniosku o przyznanie płatności na 2015 r. skarżąca wnioskowała o przyznanie jednolitej płatności obszarowej oraz płatności za zazielenienie, płatności dodatkowej, płatności ONW. Płatność ONW przyznawana jest na mocy odrębnych decyzji, w odrębnym postępowaniu. W zakresie jednolitej płatności obszarowej skarżąca zadeklarowała działki rolne o powierzchni 9,53 ha, w tym cztery działki rolne z grupą upraw JPO, trzy działki rolne z grupą upraw TUZ, cztery działki rolne z grupą upraw JPO_L. Powierzchnia kwalifikująca się do jednolitej płatności obszarowej wynosi 5,83 ha. Ponieważ część deklarowanych gruntów, tj. w granicach działek ewidencyjnych nr 131 i 306 została zalesiona wiosną 2008 r., nie kwalifikuje się do płatności w myśl art. 32 rozporządzenia nr 1307/2013. Z informacji znanych organowi z urzędu wiadomo, że grunty w granicach działek nr 131 i 306 zostały zalesione wiosną 2008 r. i stanowiły obszar, który nie zapewnił rolnikowi prawa do płatności w 2008 r. w ramach systemu płatności jednolitych lub systemu jednolitej płatności obszarowej określonych. Zgodnie z zaświadczeniem Państwowego Gospodarstwa Leśnego, Lasów Państwowych, Nadleśnictwa D. z dnia 6 maja 2008 r., skarżąca (wtedy A. K.) wykonała zalesienie na działce ewidencyjnej nr 131 o powierzchni 2,62 ha oraz na działce ewidencyjnej nr 306 o powierzchni 1,08 ha o łącznej powierzchni 3,70 ha, położonych w obrębie A., gmina B., powiat C. Zalesienie zostało wykonane zgodnie z planem zalesienia z dnia 13 lipca 2007 r. W ocenie organu II instancji, organ I instancji zasadnie uznał, że kwalifikowalny do jednolitej płatności obszarowej wyniósł 5,83 ha a nie 9,53 ha, jak deklarował wnioskodawca. Organ wyliczył procentową różnicę między powierzchnią działek rolnych zadeklarowanych kwalifikowanych we wniosku a powierzchnią stwierdzoną jako 63,46% i zastosował art. 19 ust. 2 rozporządzenia nr 640/2014. Stawka jednolitej płatności obszarowej do 1 ha w 2015 r. została określona w rozporządzeniu Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 9 października 2015 r. w sprawie stawki jednolitej płatności obszarowej za 2015 r. (Dz.U. poz. 1619) i wynosi 453,70 zł. Wyliczona kwota kary administracyjnej wynosi 1 678,69 zł. Kwota kary administracyjnej zgodnie z art. 19 ust. 3 rozporządzenia nr 640/2014, będzie potrącana z płatności realizowanych przez Agencję Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z Europejskiego Funduszu Rolniczego Gwarancji (EFRG) lub Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich (EFRROW) oraz krajowych środków publicznych przeznaczonych na współfinansowanie wydatków realizowanych z tych funduszy w ciągu 3 kolejnych lat kalendarzowych. Jeżeli w tych latach przyznane płatności nie pozwolą na pełną kompensację kwoty kary administracyjnej, pozostałe saldo zostanie anulowane. Powierzchnia działek rolnych deklarowanych do jednolitej płatności obszarowej wyniosła 5,83 ha, a zatem powierzchnia ta stanowiła podstawę do przyznania płatności za zazielenienie. Stawka płatności za zazielenienie do 1 ha w 2015 r. została określona w rozporządzeniu Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 9 października 2015 r. w sprawie stawki płatności za zazielenienie za 2015 r. (Dz.U. poz. 1620) i wynosi 304,31 zł. Na mocy decyzji należna kwota płatności wyniosła 1 774,13 zł. Płatność dodatkowa przysługuje rolnikowi, który spełnia minimalne wymagania dla przyznania płatności bezpośrednich, o których mowa w art. 7 i 8 ustawy o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego. Powierzchnia działek rolnych stwierdzona w toku prowadzonego postępowania, jako kwalifikująca się do jednolitej płatności obszarowej, wyniosła 5,83 ha. Dlatego organ wyliczył procentową różnice między powierzchnią działek rolnych zadeklarowanych kwalifikowanych we wniosku a powierzchnią stwierdzoną w toku prowadzonego postępowania jako 63,46%. W konsekwencji odnośnie płatności dodatkowej organ zastosował również art. 19 ust. 2 rozporządzenia nr 640/2014. Wyliczona kwota kary administracyjnej wynosi 629,81 zł. Kwota kary administracyjnej zgodnie z art. 19 ust. 3 rozporządzenia nr 640/2014, będzie potrącana z płatności realizowanych przez Agencję Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z Europejskiego Funduszu Rolniczego Gwarancji (EFRG) lub Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich (EFRROW) oraz krajowych środków publicznych przeznaczonych na współfinansowanie wydatków realizowanych z tych funduszy w ciągu 3 kolejnych lat kalendarzowych. Jeżeli w tych latach przyznane płatności nie pozwolą na pełną kompensację kwoty kary administracyjnej, pozostałe saldo zostanie anulowane. Stawka płatności dodatkowej w 2015 r. została określona w rozporządzeniu Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 9 października 2015 r. w sprawie stawki płatności dodatkowej za 2015 r. (Dz.U. poz. 1622) w związku z rozporządzeniem Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 31 grudnia 2015 r. w sprawie wielkości zmniejszenia (redukcji) stawki płatności dodatkowej za 2015 r. (Dz.U. z 2016 r. poz. 5) i wynosi 170,22 zł. Organ I instancji na podstawie art. 62 ust. 2 rozporządzenia nr 1307/2013 i art. 56 ust. 5 pkt 1 oraz ust. 4 ustawy o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego uznał skarżącą za rolnika uczestniczącego w systemie małych gospodarstw. W aktach sprawy brak jest oświadczenia skarżącej o wystąpieniu z tego systemu w terminie do dnia 9 czerwca 2015 r. Ponadto kwota płatności bezpośrednich na podstawie wniosku o przyznanie płatności bezpośrednich za 2015 r. wynosi nie więcej niż równowartość w złotych kwoty 1 250 euro. Z informacji znanych organowi z urzędu nie wynika, że skarżąca składała wniosek, o którym mowa w art. 26 ust. 1 pkt 3, art. 27 ust. 2 lub art. 28 ust. 2 ustawy o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego. Zgodnie z treścią art. 43 rozporządzenia nr 640/2014, rozporządzenie nr 1122/2009 straciło moc z dniem 1 stycznia 2015 r. i nie ma zastosowania do wniosków złożonych po 1 styczniu 2015 r. Natomiast rozporządzenie nr 796/2004 straciło moc z dniem 1 stycznia 2010 r. na mocy rozporządzenia nr 1122/2009. Wyjątek od stosowania kar administracyjnych przewidziany został w art. 15 rozporządzenia nr 640/2014. W ocenie organu II instancji brak jest przesłanek do zastosowania powyższego wyjątku.

W skardze na powyższą decyzję A. C. wniosła o jej uchylenie w całości i przekazanie sprawy organowi I instancji do ponownego rozpoznania, przeprowadzenie rozprawy w obecności pełnomocnika skarżącej, zasądzenie na rzecz skarżącej kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego według spisu kosztów, jaki zostanie złożony na rozprawie.

Zaskarżonej decyzji skarżąca zarzuciła naruszenie:

1. prawa procesowego – art. 3 ust. 2 ustawy z dnia 26 stycznia 2007 r. o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego poprzez nie udzielenie skarżącej wyjaśnień przed rozpoczęciem kontroli mimo, że poczynione błędy miały wpływ na ustalenie jej praw; nie wyjaśnienie wszystkich okoliczności sprawy i uznanie skarżącej winnej zaistniałej omyłki przy składaniu wniosku;

2. art. 25 ust. 1 rozporządzenia nr 1122/2009 r. poprzez jego błędną interpretację, podczas gdy organ nie wydał postanowienia o wszczęciu postępowania kontrolnego u skarżącej przed wydaniem decyzji, a tylko takie zawiadomienie o przystąpieniu do kontroli dawałoby możliwość zastosowania art. 58 tego rozporządzenia;

3. art. 50 k.p.a. w zw. z art. 58 rozporządzenia nr 1122/2009 r. poprzez wprowadzenie w błąd skarżącej przez pracownika biura powiatowego ARiMR, która kazała jej wpisać działki zalesione do zazielenienia;

4. art. 68 ust. 1 rozporządzenia nr 796/2004 poprzez jego pominięcie, podczas gdy jego prawidłowe zastosowanie powinno skutkować przyznaniem płatności; jeżeli w trakcie postępowania administracyjnego zgromadzony w sprawie materiał dowodowy wskazywać będzie jednoznacznie, że rolnik nie jest winien popełnionych nieprawidłowości, wobec rolnika nie będą stosowane przewidziane prawem obniżki płatności;

5. naruszenie prawa materialnego – art. 21 rozporządzenia nr 1122/2009 poprzez jego błędną wykładnię polegającą na uznaniu, iż nie zachodziła podstawa do zastosowania tego przepisu;

6. naruszenie prawa materialnego – art. 73 rozporządzenia nr 1122/2009 poprzez jego niezastosowanie;

7. art. 58 akapit drugi rozporządzenia nr 1122/2009 poprzez jego nieprawidłową interpretację w oderwaniu od art. 57 tegoż rozporządzenia, albowiem organ nie wskazał czy rolnik naruszył obszar zatwierdzony i jaki obszar został przez ARiMR zatwierdzony przed wszczęciem kontroli administracyjnej; w przypadku braku ustalenia przed kontrolą administracyjną obszaru zatwierdzonego przez organ nie można było zastosować art. 58 i sankcjonować rolnika, a organ stosując najpierw art. 3 ustawy o płatnościach winien był wyjaśnić dane we wniosku przed rozpoczęciem kontroli administracyjnej, dając możliwość uchylenia nieprawidłowości rolnikowi i wprowadzenia korekty wniosku;

8. naruszenie przez organ administracyjny w toku sprawy art. 77 k.p.a. poprzez niezebranie i nierozpatrzenie całego materiału dowodowego w sprawie, a w szczególności pominięcie złożonych przez stronę dowodów i wyjaśnień, co miało istotny wpływ na negatywny wynik sprawy;

9. art. 78 k.p.a. poprzez pominięcie wyjaśnień skarżącej składanych na etapie postępowania wyjaśniającego przez co nie umożliwiono skarżącej złożenie korekty do wniosku;

10. art. 86 k.p.a. poprzez pominięcie dowodu z przesłuchania pracownika, który udzielił skarżącej błędnej informacji w zakresie sposobu wypełnienia wniosku, przez co nie wyjaśniono istoty sprawy, a organ winien dopuścić wszystko, co może przyczynić się do wyjaśnienia sprawy.

W uzasadnieniu skarżąca podniosła, że wniosek o przyznanie płatności złożyła zgodnie z drukiem otrzymanym od ARiMR. W dniu składania wniosku była w Biurze Powiatowym ARiMR, gdzie porad udzielał pracownik ODR. Ponieważ pracownik ODR-u nie wiedział, czy działki zalesione powinny być ujęte do zazielenienia, zaprowadził skarżącą do pracownika ARiMR – A. D. Ten pracownik ARiMR wyjaśnił, że powinny być one wpisane do wniosku, pokazał w którym miejscu i wskazał, żeby dopisać numer decyzji zalesieniowej, który sam w dokumentach odszukał. Do kwietnia 2016 r. organ nie wykrył żadnych nieprawidłowości, stąd skarżąca pozostawała w przekonaniu, że wniosek był złożony poprawnie. Dopiero z decyzji skarżąca dowiedziała się o błędzie, którego nie popełniłaby, gdyby nie wyjaśnienia pracownika ARiMR. Wniosek może być poprawiony w każdym momencie po jego złożeniu, w przypadku, gdy właściwy organ wykrył oczywiste błędy, tak jak to zakłada art. 68 ust. 1 rozporządzenia nr 796/2004. Zdaniem skarżącej błąd był oczywisty i skarżąca winna zostać wezwana do złożenia wyjaśnienia. Był to pierwszy rok w zakresie zazielenienia i zarówno skarżąca, jak i pracownik ARiMR mogli nie wiedzieć o tym, czy działki zalesione winny być ujmowane czy też nie. Jednakże skoro pracownik ARiMR wprowadził w błąd skarżącą, to obecnie nie powinna być sankcja przenoszona na rolnika. W niniejszej sprawie zachodzą przesłanki do zastosowania powyższego przepisu, a jego niezastosowanie było następstwem niewyjaśnienia wszystkich okoliczności sprawy, co stanowi naruszenie art. 7 k.p.a. W sytuacji gdy organ uznał, iż wniosek został wypełniony przez skarżącą w sposób nieprawidłowy i niemożliwe jest zastosowanie art. 21 rozporządzenia nr 1122/2009, organ winien rozważyć możliwość zastosowania art. 73 rozporządzenia nr 1122/2009. Wypełnienie wniosku przez skarżącą było następstwem okoliczności, za które skarżąca nie ponosi winy i wiązało się ze zmianą przepisów. Po otrzymaniu informacji o przedłużeniu rozpoznania sprawy, skarżąca złożyła wyczerpujące wyjaśnienia przyczyn nieprawidłowości. Organ w toku sprawy winien dawać rolnikowi szansę na usunięcie nieprawidłowości poprzez ustalenie, czy dane we wniosku są prawidłowe oraz ustalenie na podstawie art. 57 rozporządzenia nr 1122/2009 zatwierdzonego do płatności obszaru u danego rolnika. Jeżeli zatwierdzony obszar byłby niezgody, to rolnik ma prawo do usunięcia nieprawidłowości, a dopiero ich nieusunięcie winno skutkować nałożeniem sankcji na podstawie art. 58 tego rozporządzenia. Organ w zupełności pominął konieczność działania zgodnie z zachowaniem zaufania obywatela do państwa aż z pominięciem art. 3 ust. 2 ustawy o płatnościach z 2007 r.

W odpowiedzi na skargę Dyrektor [...] Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko zajęte w zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje:

Skarga nie jest zasadna.

Zgodnie z treścią art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2016 r. poz. 1066 t.j.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem.

Natomiast, w myśl art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r. poz. 718) sąd uwzględniając skargę na decyzję lub postanowienie:

1/ uchyla decyzję lub postanowienie w całości lub w części, jeżeli stwierdzi:

a/ naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy,

b/ naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego,

c/ inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy;

2/ stwierdza nieważność decyzji lub postanowienia w całości lub w części, jeżeli zachodzą przyczyny określone w art. 156 Kodeksu postępowania administracyjnego lub w innych przepisach;

3/ stwierdza wydanie decyzji lub postanowienia z naruszeniem prawa, jeżeli zachodzą przyczyny określone w Kodeksie postępowania administracyjnego lub innych przepisach.

Z wymienionych przepisów wynika, iż sąd bada legalność zaskarżonego aktu pod kątem jego zgodności z prawem materialnym, określającym prawa i obowiązki stron oraz z prawem procesowym, regulującym postępowanie przed organami administracji publicznej.

Badając legalność zaskarżonej decyzji sąd nie stwierdził naruszenia przez organy administracji przepisów prawa materialnego ani procesowego w stopniu uzasadniającym jej uchylenie.

Przedmiotem skargi w niniejszej sprawie jest decyzja organu odwoławczego utrzymująca w mocy decyzję organu I instancji w sprawie trzech następujących płatności obszarowych na 2015r.:

1.) jednolitej płatności obszarowej (JPO)

2.) płatności dodatkowej

3.) płatności za zazielenienie.

Ad 1)

Podstawą prawną rozstrzygnięcia stanowiły przepisy ustawy z 5 lutego 2015r. o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego (Dz.U. z 2015r. poz.1551), rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1307/2013 z 17 grudnia 2013r. ustanawiającego przepisy dotyczące płatności bezpośrednich dla rolników na podstawie systemów wsparcia w ramach wspólnej polityki rolnej oraz uchylające rozporządzenie Rady (WE) nr 637/2008 i rozporządzenie Rady (WE) nr 73/2009 (Dz.Urz.UE L nr 347 poz.608 ze zm.) oraz przepisy rozporządzenia delegowanego Komisji (UE) nr 640/2014 z 11 marca 2014r. uzupełniającego rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1306/2013 w odniesieniu do zintegrowanego systemu zarządzania i kontroli oraz warunków odnowy lub wycofania płatności oraz do kar administracyjnych mających zastosowanie do płatności bezpośrednich, wsparcia rozwoju obszarów wiejskich oraz zasady wzajemnej zgodności (Dz.Urz.UE L nr 181 poz.48 ze zm.).

Zgodnie z treścią art.8 ust.1 ustawy z 5 lutego 2015r. jednolita płatność obszarowa, płatność za zazielenienie, płatność dla młodych rolników, płatność dodatkowa i płatności związane do powierzchni upraw, zwane dalej "płatnościami obszarowymi", są przyznawane do powierzchni działki rolnej:

1) położonej na gruntach będących kwalifikującymi się hektarami w rozumieniu art. 32 ust. 2 rozporządzenia nr 1307/2013, zwanych dalej "kwalifikującymi się hektarami";

2) będącej w posiadaniu rolnika w dniu 31 maja roku, w którym został złożony wniosek o przyznanie tych płatności;

3) o powierzchni nie mniejszej niż 0,1 ha;

4) nie większej jednak niż maksymalny kwalifikowalny obszar, o którym mowa w art. 5 ust. 2 lit. a rozporządzenia nr 640/2014, określony w systemie identyfikacji działek rolnych, o którym mowa w przepisach o krajowym systemie ewidencji producentów, ewidencji gospodarstw rolnych oraz ewidencji wniosków o przyznanie płatności.

W myśl art.32 ust.2 rozporządzenia nr 1307/2013 do celów niniejszego tytułu "kwalifikujący się hektar" oznacza:

a) wszelkie użytki rolne gospodarstwa rolnego, w tym obszary, które w dniu 30 czerwca 2003 r. nie były utrzymywane w dobrej kulturze rolnej w państwach członkowskich przystępujących do Unii w dniu 1 maja 2004 r., które w momencie przystąpienia zdecydowały się na stosowanie systemu jednolitej płatności obszarowej, wykorzystywane do prowadzenia działalności rolniczej lub - w przypadku gdy obszar wykorzystuje się także do prowadzenia działalności pozarolniczej - wykorzystywane w przeważającym zakresie do prowadzenia działalności rolniczej; lub

b) każdy obszar, który zapewnił rolnikowi prawo do płatności w 2008 r. w ramach systemu płatności jednolitych lub systemu jednolitej płatności obszarowej określonych, odpowiednio, w tytule III oraz IVa rozporządzenia (WE) nr 1782/2003 i który:

(i) nie jest już zgodny z definicją "kwalifikującego się hektara" na mocy lit. a) w wyniku wdrożenia dyrektywy 92/43/EWG, dyrektywy 2000/60/WE oraz dyrektywy 2009/147/WE;

(ii) w okresie, w którym mają zastosowanie odnośne zobowiązania danego rolnika, jest zalesiony zgodnie z art. 31 rozporządzenia (WE) nr 1257/1999 lub art. 43 rozporządzenia (WE) nr 1698/2005 lub art. 22 rozporządzenia (UE) nr 1305/2013 lub w ramach systemu krajowego, którego warunki są zgodne z art. 43 ust. 1, 2 i 3 rozporządzenia (WE) nr 1698/2005 lub art. 22 rozporządzenia (UE) nr 1305/2013; lub

(iii) w okresie, w którym mają zastosowanie odnośne zobowiązania danego rolnika, jest obszarem odłogowanym zgodnie z art. 22, 23 i 24 rozporządzenia (WE) nr 1257/1999, art. 39 rozporządzenia (WE) nr 1698/2005 lub art. 28 rozporządzenia (UE) nr 1305/2013.

Zgodnie z treścią art.19 ust.1 rozporządzenia nr 640/2014 jeżeli w odniesieniu do danej grupy upraw, o której mowa w art. 17 ust. 1, obszar zgłoszony do celów jakichkolwiek systemów pomocy obszarowej lub środków wsparcia obszarowego przekracza obszar zatwierdzony zgodnie z art. 18, pomoc oblicza się na podstawie obszaru zatwierdzonego, pomniejszonego o dwukrotność stwierdzonej różnicy, jeśli różnica ta wynosi więcej niż 3 % lub dwa hektary, ale nie więcej niż 20 % obszaru zatwierdzonego. Jeśli różnica ta przekracza 20 % obszaru zatwierdzonego, w odniesieniu do danej grupy upraw nie przyznaje się żadnej pomocy obszarowej ani wsparcia obszarowego.

W myśl art.19 ust.2 wymienionego rozporządzenia jeśli różnica ta przekracza 50 %, w odniesieniu do danej grupy upraw nie przyznaje się żadnej pomocy obszarowej ani wsparcia obszarowego. Ponadto beneficjent podlega dodatkowej karze równej kwocie pomocy lub wsparcia odpowiadającej różnicy między obszarem zgłoszonym a obszarem zatwierdzonym zgodnie z art. 18.

Z wymienionych przepisów wynika, że płatność JPO przysługuje do działek rolnych położonych na gruntach będących kwalifikującymi się hektarami w rozumieniu art.32 ust.2 rozporządzenia nr 1307/2013. Natomiast "kwalifikujący się hektar" w rozumieniu wymienionego rozporządzenia oznacza każdy obszar, który między innymi zapewniał rolnikowi prawo do płatności w 2008r. w ramach systemu płatności jednolitych lub systemu jednolitej płatności obszarowej.

Z zebranego materiału dowodowego wynika, że A. C. zadeklarowała do płatności JPO na 2015r. działki rolne o powierzchni 9,53 ha w tym działkę rolne D (położoną na działce ewidencyjnej nr 131) o powierzchni 2,62 ha oraz działkę rolną G (położoną na działce ewidencyjnej nr 306) o powierzchni 1,08 ha.

W niniejszej sprawie okolicznością niesporną jest, że działki nr 131 i 306 nie zapewniły skarżącej prawa do płatności w 2008r. w ramach systemu płatności jednolitych lub systemu jednolitej płatności obszarowej. Jak wynika z zaświadczenia Nadleśnictwa D. z 6 maja 2008r. (k.55) oraz oświadczenia A.C. z 12 maja 2008r. obie działki zostały zalesione wiosną 2008r. zgodnie z planem zalesienia z 13 lipca 2007r. Decyzją organu I instancji z dnia 11 czerwca 2008r. skarżącej przyznano pomoc na zalesienie. Po wznowieniu postępowania organ I instancji decyzją z 20 listopada 2012r. uchylił własną decyzję z 11 czerwca 2008r. w części dotyczącej przyznania premii zalesieniowej i odmówił przyznania tej premii zaś organ odwoławczy decyzją z 21 lutego 2013r. utrzymał w mocy decyzję organu I instancji. Po wniesieniu skargi WSA w Łodzi wyrokiem z 26 sierpnia 2015r. w spr. III SA/Łd 513/15 oddalił skargę zaś NSA wyrokiem z dnia 12 stycznia 2017r. w spr. II GSK 3724/15 uchylił wyrok sądu I instancji i przekazał sprawę temu sądowi do ponownego rozpoznania.

W sytuacji gdy działki nr 131 i 306 nie zapewniły A. C. prawa do płatności w 2008r. w ramach systemu płatności jednolitych lub systemu jednolitej płatności obszarowej to nie przysługuje jej płatność JPO do tych działek na 2015r. Organy administracji słusznie wykluczyły obie działki z przyznania płatności na 2015r. Skarżąca nie kwestionowała zresztą, że do obu wymienionych działek nie przysługiwało jej prawo do płatności w 2008r.

Wskutek wykluczenia działek nr 131 i 306 z prawa do płatności JPO na 2015r. do płatności kwalifikowały się działki o powierzchni 5,83 ha. Różnica pomiędzy powierzchnią zadeklarowaną (9,53 ha) a powierzchnią stwierdzoną (5,83 ha) stanowi 63,46% obszaru zatwierdzonego. Z uwagi na to, że różnica ta przekracza 50% powierzchni stwierdzonej, zgodnie z treścią art.19 ust.2 i 3 rozporządzenia nr 640/2014, uzasadniało to odmowę przyznania płatności JPO i nałożenie kary administracyjnej w wysokości 1678,99 zł. Wyliczenie wymienionej różnicy oraz wysokości kary nie była kwestionowana przez skarżącą.

Ad 2)

Zgodnie z treścią art.14 ust.1 ustawy z 5 lutego 2015r. płatność dodatkowa jest przyznawana rolnikowi, jeżeli łączna powierzchnia gruntów objętych obszarem zatwierdzonym dla tego rolnika do jednolitej płatności obszarowej jest większa niż 3 ha.

W myśl art.14 ust.2 wymienionej ustawy płatność dodatkowa przysługuje do powierzchni gruntów objętych obszarem zatwierdzonym do jednolitej płatności obszarowej będących w posiadaniu rolnika:

1) nie większej niż 30 ha oraz

2) pomniejszonej o 3 ha.

Płatność dodatkowa przysługuje rolnikowi, który spełnia minimalne wymagania do przyznania płatności bezpośrednich, o których mowa w art.7 i 8 ustawy. Jak już była mowa o tym we wcześniejszych rozważaniach powierzchnia zadeklarowana do płatności wynosiła 9,53 ha zaś powierzchnia stwierdzona to 5,83 ha. Różnica wynosiła 63,46% obszaru stwierdzonego co, zgodnie z treścią art.19 ust.2 i 3 rozporządzenia nr 640/2014, uzasadniało odmowę przyznania płatności i nałożenie kary administracyjnej 629,81 zł.

Ad 3)

Zgodnie z treścią art.7 ust.1 i 2 ustawy z 5 lutego 2015r. płatność na zazielenienie przysługuje rolnikowi, który spełnia minimalne wymagania do otrzymania płatności bezpośrednich.

W myśl art.43 ust.1 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady nr 1307/2013 na wszystkich kwalifikujących się hektarach w rozumieniu art. 32 ust. 2-5 rolnicy uprawnieni do płatności w ramach systemu płatności podstawowej lub systemu jednolitej płatności obszarowej muszą przestrzegać praktyk rolniczych korzystnych dla klimatu i środowiska, o których mowa w ust. 2 niniejszego artykułu, lub praktyk równoważnych, o których mowa w ust. 3 niniejszego artykułu.

Zgodnie z treścią art.23 ust.2 rozporządzenia nr 640/2014 bez uszczerbku dla kar administracyjnych stosowanych zgodnie z art. 28, jeżeli obszar zgłoszony w pojedynczym wniosku o płatność podstawową lub jednolitą płatność obszarową przekracza obszar zatwierdzony, do obliczania płatności z tytułu zazieleniania za praktyki rolnicze korzystne dla klimatu i środowiska, zwanej dalej "płatnością z tytułu zazieleniania", stosuje się obszar zatwierdzony. Jeśli jednak obszar zatwierdzony w ramach systemu płatności podstawowej lub systemu jednolitej płatności obszarowej okaże się większy niż obszar zgłoszony we wniosku o przyznanie pomocy, do obliczania płatności z tytułu zazieleniania wykorzystuje się obszar zgłoszony.

Jak wynika z zebranego materiału dowodowego powierzchnia działek deklarowanych do JPO wyniosła 5,83 ha i powierzchnia ta stanowiła podstawę do przyznania płatności na zazielenienie. Stawka płatności do 1 ha na 2015r. wynosiła 304,31 zł zaś należna kwota płatności wyniosła 1774,`13 zł (5,83 ha x 304,31 zł).

Nieuzasadniony jest zarzut skargi naruszenia art.3 ust.2 ustawy z 5 lutego 2015r. poprzez nieudzielenie skarżącej wyjaśnień przed rozpoczęciem kontroli oraz wprowadzenie jej w błąd przez pracownika biura powiatowego A.R i M.R. A. D., która kazała wpisać we wniosku działki zalesione do zazielenienia.

Należy zaznaczyć, że w art. 3 ust.2 pkt.2 ustawy o płatnościach bezpośrednich ustawodawca zdecydował się na odejście od zasady prawdy obiektywnej wyrażonej w art.7 K.p.a. bowiem obowiązek organu został ograniczony do rozpatrzenia materiału dowodowego wskazanego we wniosku oraz innych dokumentach dołączonych przez wnioskodawcę Organ został także zobowiązany do udzielania stronie niezbędnych pouczeń co do okoliczności faktycznych i prawnych ale tylko na jej żądanie (art.3 ust.2 pkt.3 ustawy). Podkreślić należy, że organ I instancji przeprowadził kontrolę administracyjną działek zgłoszonych do płatności zaś powierzchnię stwierdzoną ustalono w oparciu o system informacji geograficznej, o którym mowa w art.70 rozporządzenia nr 1306/2013. Z żadnego przepisu prawa nie wynika aby organ przed rozpoczęciem kontroli administracyjnej miał obowiązek udzielania stronie wyjaśnień chyba, że wniosek o udzielenie takich wyjaśnień zgłosiła sama strona. Z zebranego materiału dowodowego nie wynika aby skarżąca przed kontrolą administracyjną (7 kwietnia 2016r.) takie żądanie zgłosiła.

Skarżąca nie wykazała również aby pracownica organu I instancji A. D. błędnie kazała jej wpisać we wniosku działki zalesione do zazielenia. Skoro A. C. zarzuca organowi błędne pouczenie pracownika co do tego jakie działki należy wpisać do wniosku to winna tę okoliczność udowodnić. Poza oświadczeniem samej skarżącej brak jest dowodu na to aby taka okoliczność miała miejsce. W postępowaniu administracyjnym A. C. była reprezentowana przez profesjonalnego pełnomocnika lecz nie wykazała aby pracownik organu wprowadził ją w błąd odnośnie kwestii jakie działki należy wpisać we wniosku. Pełnomocnik nie zgłosił nawet wniosku o przesłuchanie A. D. na wymienioną okoliczność. Podkreślić należy, że to rolnik ponosi odpowiedzialność za treść zgłoszonego wniosku w tym również za to jakie działki zgłasza do płatności. Własnym podpisem pod wnioskiem potwierdza prawidłowość zgłoszonych powierzchni oraz fakt znajomości zasad przyznawania płatności (pkt.IX oświadczenia i zobowiązania str.4/4 wniosku). W sytuacji gdy skarżąca przerzuca odpowiedzialność za treść zgłoszonego wniosku na pracownika organu, który jej zdaniem kazał jej błędnie wypełnić wniosek, to winna tę okoliczność wykazać. W niniejszej sprawie A.Ch. tego nie wykazała. Zarzut skargi w tym zakresie nie zasługuje na uwzględnienie.

Odnośnie zarzutów skargi określnych w punktach 2,5,6 i 7 to dotyczą one naruszenia konkretnych przepisów rozporządzenia Komisji (WE) nr 1122/2009 z 30 listopada 2009r. Należy zaznaczyć, że rozporządzenie to utraciło moc z dniem 1 stycznia 2015r. na podstawie art.43 rozporządzenia delegowanego Komisji (UE) nr 640/2014 z dniem 11 marca 2014r. Rozporządzenie nr 1122/2009 nie ma zatem zastosowania w niniejszej sprawie. W związku z czym sąd pominął kwestię odniesienia się do zarzutów dotyczących naruszenia konkretnych przepisów tego rozporządzenia.

Odnośnie zarzutu naruszenia art.68 ust.1 rozporządzenia Komisji (WE) nr 796/2004 (pkt.4 skargi) to utraciło ono moc z dniem 1 stycznia 2010r. na podstawie art.86 ust.1 rozporządzenia nr 1122/2009. Rozporządzenie nr 796/2004 nie ma zastosowania w niniejszej sprawie. W związku z czym sąd pominął kwestię odniesienia się do zarzutu naruszenia art.68 ust.1 wymienionego rozporządzenia.

Zaznaczyć jednocześnie należy, że wyjątek od stosowania kar administracyjnych został przewidziany w art.15 rozporządzenia nr 640/2014.

Zgodnie z treścią art.15 ust.1 wymienionego rozporządzenia kar administracyjnych przewidzianych w niniejszym rozdziale nie stosuje się w odniesieniu do części wniosku o przyznanie pomocy lub wniosku o płatność, co do których beneficjent poinformował właściwy organ na piśmie, że wniosek o przyznanie pomocy lub wniosek o płatność jest nieprawidłowy lub stał się niepoprawny od czasu jego złożenia, chyba że właściwy organ powiadomił wcześniej beneficjenta o zamiarze przeprowadzenia kontroli na miejscu lub o jakichkolwiek niezgodnościach we wniosku o przyznanie pomocy lub wniosku o płatność.

W myśl art.15 ust.2 cytowanego rozporządzenia podane przez beneficjenta informacje, o których mowa w ust. 1, powodują dostosowanie wniosku o przyznanie pomocy lub wniosku o płatność do faktycznej sytuacji.

W niniejszej sprawie brak było podstaw do zastosowania wymienionego przepisu gdyż skarżąca nie poinformowała na piśmie organu o nieprawidłowości złożonego wniosku.

Nieuzasadniony jest zarzut skargi naruszenia przez organy przepisu art.77 K.p.a. (pkt. 8 skargi).

Jak już była o tym mowa we wcześniejszych rozważaniach ustawodawca w sprawach płatności bezpośrednich odstąpił od zasady prawdy obiektywnej czego konsekwencją jest rezygnacja z zasady postępowania dowodowego określonego w art.77 K.p.a. Wymieniony przepis nie ma zastosowania w sprawach przyznania płatności bezpośrednich (por. wyrok NSA w spr. II GSK 741/13 z 26 czerwca 2014r., w spr. II GSK 1927/10 z 8 lutego 2011r. i w spr. II GSK 810/11 z 26 czerwca 2012r.). Zarzut skargi w tym zakresie nie jest zasadny.

Nieuzasadniony jest zarzut skargi naruszenia art.78 K.p.a. (pkt.9 skargi).

Z zebranego materiału dowodowego nie wynika aby skarżąca zgłaszała jakieś wnioski dowodowe mimo, że była reprezentowana przez profesjonalnego pełnomocnika. W aktach administracyjnych brak jest takich wniosków. Zarzut skargi w tym zakresie nie jest zasadny.

Nieuzasadniony jest zarzut skargi naruszenia art.86 K.p.a. poprzez pominięcie dowodu z przesłuchania pracownika organu, który udzielił skarżącej błędnej informacji w zakresie sposobu wypełnienia wniosku.

W postępowaniu administracyjnym pełnomocnik skarżącej nie złożył wniosku o przesłuchanie tego pracownika zaś w sprawach o przyznanie płatności bezpośrednich nie obowiązuje zasada prawdy obiektywnej o czym była mowa we wcześniejszym rozważaniach. Zarzut skargi w tym zakresie nie jest zasadny.

Reasumując sąd uznał, że skarga nie jest zasadna. Rozpoznając sprawę sąd nie stwierdził naruszenia przez organy administracji przepisów prawa materialnego, bądź przepisów postępowania administracyjnego mogących mieć wpływ na wynik sprawy. Z tych wszystkich względów, na podstawie art. 151 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę A. C.

R.T.