Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt II SA/Wa 1101/20
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2020-11-16 00:00:00+01:00 (orzeczenie nieprawomocne)
Symbol z opisem: 6143 Sprawy kandydatów na studia i studentów
Hasła tematyczne: Szkolnictwo wyższe
Skarżony organ: Rektor Uniwersytetu/Politechniki/Akademii
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 18
journal: Dz.U. 2020 poz 85
law: Ustawa z dnia 20 lipca 2018 r. Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce - t.j,
article: art. 151
journal: Dz.U. 2019 poz 2325
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Tomasz Szmydt (spr.), Sędzia WSA Sławomir Antoniuk, Sędzia WSA Janusz Walawski, , , po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 16 listopada 2020 r. sprawy ze skargi J. S. na decyzję Rektora Uniwersytetu [...] w [...] z dnia [...] marca 2020 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania stypendium doktoranckiego oddala skargę


UZASADNIENIE

J. S. zaskarżył w całości decyzję Rektora Uniwersytetu [...] w [...] z dnia [...] marca 2020 r. nr [...] utrzymującą w mocy decyzję własną z dnia [...] grudnia 2019 r. w przedmiocie odmowy przyznania stypendium doktoranckiego.

J. S. złożył wniosek o przyznanie stypendium doktoranckiego w dniu [...] października 2019 r. w roku akademickim 2019/2020.

W dniu [...] listopada J. S. złożył podanie o ponowne rozpatrzenie wniosku o przyznanie stypendium doktoranckiego i zweryfikowanie liczby przyznanych punktów przez Wydziałową Doktorancką Komisję Stypendialną W[...].

W związku z ponownym przeliczeniem punktów Doktorant otrzymał 80 punkty za działalność naukową, co kwalifikowało go na 4 pozycji w liście rankingowej wśród doktorantów IV roku na Wydziale [...]. W roku akademickim 2019/2020 na kierunku [...] na Wydziale zostało rozdysponowanych 3 stypendiów dla doktorantów IV, którzy uzyskali najlepszy wyniki za osiągnięcia naukowe. W dniu [...] stycznia 2020 r. Doktorant otrzymała negatywną decyzję w sprawie stypendium doktoranckiego na rok akademicki 2019/2020.

W dniu [...] stycznia 2020 r. Doktorant złożył wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy w przedmiocie przyznania jej stypendium doktoranckiego na rok akademicki 2019/2020.

We wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy Doktorant wnosił o ponowne rozpatrzenie wniosku argumentują, tym że w pkt. Il.l.h. nie przyznano mu 4 pkt tytułem wystąpienia konferencyjnego "Konkubent jako osoba najbliższa w polskim prawie karnym", ponieważ "nie został spełniony warunek w postaci potwierdzenia afiliacji U[...]". Zdaniem Doktoranta zarówno zarządzenie nr 36/2018 Rektora U[...] z dnia 6 września 2018 r. w sprawie przyznawania stypendiów doktoranckich na U[...], jak i zał. nr 14 do ww. zarządzenia nie statuują takiego wymogu. We wniosku (zał. nr 14) w pkt 2 "Konferencje" mowa jest tylko o potwierdzeniu afiliacji - nie afiliacji U[...]. Podkreślił, że oczywistym jest, że jestem doktorantem W[...] U[...] i w razie wystąpienia takiego wymogu poprosiłbym organizatorów o tego rodzaju afiliację.

W piśmie z dnia [...] stycznia 2020 r. podniósł również, że zgodnie z § 7 pkt 1 zarządzenia nr 36/2018 Rektora U[...] z dnia 6 września 2018 r. w sprawie przyznawania stypendiów doktoranckich na U[...]: "W przypadku doktorantów, którzy otrzymywali stypendium w poprzednich latach akademickich, nie są brane pod uwagę osiągnięcia, które były podstawą przyznania tego stypendium w latach wcześniejszych". A contrario, ponieważ w zeszłym roku nie udało mu się uzyskać stypendium doktoranckiego, będąc również minimalnie pod progiem (miejsce 5. przy progu 4 osób), wnosił o zsumowanie osiągnięć (punktów) za 2 oraz 3 rok studiów doktoranckich, co pozwoliłoby mu znaleźć się na pierwszym miejscu listy rankingowej oraz otrzymać stypendium doktoranckie.

Ponadto wnosił o wyjaśnienie ilości stypendiów na danym roku, zdaniem Doktoranta zgodnie z art. 18 ustawy z dnia 23 czerwca 2016 r. o zmianie ustawy - Prawo o szkolnictwie wyższym oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. 2016 poz. 1311): "1. Do obliczenia proporcji, o których mowa w art. 195a ustawy, o której mowa w art. 1, w brzmieniu nadanym niniejszą ustawą, uwzględnia się liczbę uczestników studiów doktoranckich rozpoczynających te studia, począwszy od roku akademickiego 2017/2018. 2. Procentowy udział liczby uczestników studiów doktoranckich, którzy rozpoczęli studia doktoranckie przed rokiem akademickim 2017/2018 i którym przyznano stypendium doktoranckie, w liczbie uczestników stacjonarnych studiów doktoranckich w jednostce organizacyjnej uczelni lub jednostce naukowej, którzy rozpoczęli studia doktoranckie przed tym rokiem akademickim, nie może być mniejszy niż procentowy udział liczby uczestników studiów doktoranckich, którym przyznano stypendium doktoranckie w roku akademickim 2015/2016, w liczbie uczestników studiów doktoranckich odbywających stacjonarne studia doktoranckie w tych jednostkach w tym roku akademickim". Według jego obliczeń na koniec października 2019 r. system USOS wykazywał min. 29 aktywnych doktorantów, i ma wiedzę na temat przynajmniej jednego, którego status nie został jeszcze rozstrzygnięty. W sytuacji, gdy liczba doktorantów wynosiła min. 31, wówczas liczba będąca wynikiem zaokrąglenia odsetka do liczb całkowitych powinna wynieść 4, a nie 3.

Przy ponowny rozpoznaniu sprawy organ wskazał, iż Zgodnie z § 3 ust. 2 Zarządzenia stypendium na drugim i kolejnych latach studiów doktoranckich może być przyznane doktorantowi, który łącznie spełnia następujące kryteria:

1) terminowo realizuje program studiów doktoranckich;

2) wykazuje się zaangażowaniem w:

a) prowadzeniu zajęć dydaktycznych w ramach praktyk zawodowych,

b) albo zaangażowaniem w realizację badań naukowych prowadzonych przez jednostkę

organizacyjną uczelni;

3) w roku akademickim poprzedzającym złożenie wniosku o przyznanie stypendium wykazał się postępami w pracy naukowej i w przygotowywaniu rozprawy doktorskiej.

Ponowna analiza wniosku J. S. przeprowadzona przez Prorektora ds. studenckich i kształcenia ujawniła liczbę punktów za poszczególne osiągnięcia naukowe w roku akademickim 2019/2020. Łączna suma - 80 punktów, pozycjonowała J. S. na 4 miejscu.

Odnosząc się do zarzutów J. S., że Zarządzenie nr 36/2018 Rektora U[...] z dnia 6 września 2018 r. w sprawie przyznawania stypendiów doktoranckich na U[...], jak i zał. nr 14 do ww. zarządzenia nie statuują wymogu afiliacji. We wniosku (zał. nr 14) w pkt 2 "Konferencje" mowa jest tylko o potwierdzeniu afiliacji - nie afiliacji U[...]. W myśl § 4 ust. 5 Zarządzenia szczegółowe zasady przyznawania punktacji na poszczególnych wydziałach, za spełnianie kryteriów, o których mowa w §3, stanowiące podstawę do utworzenia listy rekomendowanych doktorantów, określone zostały w załącznikach do niniejszego Regulaminu, wymienionych w § 10 pkt 14 wzór wniosku o przyznanie stypendium doktoranckiego dla doktorantów ll-IV roku studiów Wydziału [...] - Załącznik Nr 14. Zatem szczegóły zasad i punktacji została określona w przedmiotowym załączniku. Natomiast we wniosku wyraźnie jest określone, że jakie dokumenty są wymagane, w tym potwierdzenie afiliacji i wystąpienia od organizatorów oraz dołączenie programu konferencji. Powtórzone jest to 4 krotnie do wszystkich rodzajów konferencji wystąpienie z referatem na konferencji krajowej i krajowej studencko/doktoranckiej, międzynarodowej i międzynarodowej studencko doktoranckiej, zatem postawiano zarzut jest bezzasadny. Ponadto innym doktorantom też nie były przyznawane punkty za brak afiliacji U[...].

Odnośni zarzutu , że zgodnie z § 7 pkt 1 zarządzenia nr 36/2018 Rektora U[...] z dnia 6 września 2018 r. w sprawie przyznawania stypendiów doktoranckich na U[...]: "W przypadku doktorantów, którzy otrzymywali stypendium w poprzednich latach akademickich, nie są brane pod uwagę osiągnięcia, które były podstawą przyznania tego stypendium w latach wcześniejszych". A contrario, ponieważ w zeszłym roku nie udało się uzyskać Doktorantowi stypendium doktoranckiego, będąc również minimalnie pod progiem wnosił o zsumowanie punktów za 2. oraz 3. rok studiów doktoranckich, należy zauważyć, że § 7 ust. 1 Zarządzenia należy interpretować ściśle chodzi o sytuacje, gdy doktoranci uczestnicząc w projektach badawczych rozplanowanych na kilka lat chcieliby, aby każdorazowo przypisywano im punkty za te osiągniecie, ten przepis uniemożliwia przyznania punktów w przypadku ponownego ubiegania się o stypendium w następnym roku. Takie sytuacje miały miejsce dlatego został wprowadzony ten przepis. Ten przepis nie umożliwia stosowania go a contrario, bowiem Wydziałowa Komisja Doktorancka brała pod uwagę osiągnięcia tylko od [...] października 2018 r. do [...] września 2019 r. zatem osiągnięcia uzyskane wcześniej nie podlegają punktacji, w innym przypadku doszło by do kuriozum, gdzie doktorant poprzez zbieranie osiągnięć przez 3 lata miałby prawo do uzyskania stypendium doktoranckiego przed doktorantem, który co roku wykazuje się dużym osiągnięciami. Interpretacja Doktoranta w przedstawionej sytuacji jest bezzasadna. W tym kontekście organ dodał, że zgodnie z § 13 ust. 2 pkt 3 Rozporządzania jak również Zarządzenia w § 3 ust. 2 pkt 3 Doktorant może uzyskać stypendium doktoranckie, jeżeli w roku akademickim poprzedzającym złożenie wniosku o przyznanie stypendium wykazał się postępami w pracy naukowej i w przygotowywaniu rozprawy doktorskiej. Zatem osiągnięcia dotyczą w tym przypadku roku akademickiego 2018/2019, a nie poprzednich latach. Brzmienie § 7 ust. 1-3. Zarządzenia dotyczy nie dublowania osiągnięć, tj. dane osiągnięcie podane we wniosku może być wykazane tylko raz.

Odnosząc się do zarzuty źle wyliczonej ilość stypendiów doktoranckich, organ zaznaczył, że zostały one wyliczone zgodnie z art. 18 ustawy z dnia 23 czerwca 2016 r. o zmianie ustawy - Prawo o szkolnictwie wyższym oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. 2016 poz. 1311): "1. Do obliczenia proporcji, o których mowa w art. 195a ustawy, o której mowa w art. 1, w brzmieniu nadanym niniejszą ustawą, uwzględnia się liczbę uczestników studiów doktoranckich rozpoczynających te studia, począwszy od roku akademickiego 2017/2018. 2. Procentowy udział liczby uczestników studiów doktoranckich, którzy rozpoczęli studia doktoranckie przed rokiem akademickim 2017/2018 i którym przyznano stypendium doktoranckie, w liczbie uczestników stacjonarnych studiów doktoranckich w jednostce organizacyjnej uczelni lub jednostce naukowej, którzy rozpoczęli studia doktoranckie przed tym rokiem akademickim, nie może być mniejszy niż procentowy udział liczby uczestników studiów doktoranckich, którym przyznano stypendium doktoranckie w roku akademickim 2015/2016, w liczbie uczestników studiów doktoranckich odbywających stacjonarne studia doktoranckie w tych jednostkach w tym roku akademickim. Ilość aktywnych doktorantów na dzień obliczania ilości stypendiów wynosiła 29 zatem obliczona proporcjonalna liczba stypendiów wynosiła 3.

Biorąc pod uwagę powyższe argumenty organ utrzymał w mocy decyzję Rektora U[...] z dnia [...] grudnia 2019 r.

J. S. zaskarżył w całości decyzję Rektora Uniwersytetu [...] w [...] z dnia [...] marca 2020 r. nr [...] utrzymującą w mocy decyzję własną z dnia [...] grudnia 2019 r. w przedmiocie odmowy przyznania stypendium doktoranckiego.

Zaskarżonej decyzji zarzucał naruszenie, które miało istotny wpływ na wynik

sprawy:

1. art.: 7, 9 ,75, 77 § 1, 80 oraz 89 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (dalej: k.p.a.) poprzez:

a) niepodanie przez organ jakimi kryteriami kierował się przy ustalaniu progu, który uprawniał do otrzymania stypendium,

b) niepodanie kryteriów, wynikających z uczelnianego Regulaminu stypendiów doktoranckich, które wymagają, aby razem z osiągnięciami naukowymi była składana afiliacja do U[...] do danego osiągnięcia,

c) braku wezwania doktoranta do uzupełnienia braków wniosku w przypadku uznania, że afiliacja do danego osiągnięcia jest konieczna,

d) braku wskazania daty na którą była obliczana liczba doktorantów na jego roku, a tym samym uniemożliwienie zweryfikowania prawidłowości wydanej decyzji,

e) braku podania składu komisji, która opiniowała wniosek,

f) niepodania kryteriów, które spowodowały, że stypendium mogły otrzymać 3 osoby na roku doktoranta,

g) niepodania daty na podstawie której byłą ustalona liczba doktorantów na roku,

2. art. 104 k.p.a. i 107 k.p.a. wskutek nierozpoznania zarzutów mających znaczenie dla rozstrzygnięcia w niniejszej sprawie, tj. przyznania punktów za osiągnięcia z poprzedniego roku akademickiego, które nie były podstawą do przyznania stypendium w poprzednim roku akademickim; braku wskazania proporcji, która służyła organowi do przyznania liczby stypendiów na roku doktoranta;

3. art. 15 k.p.a. poprzez naruszenie zasady dwuinstancyjności poprzez brak dwukrotnego merytorycznego rozpoznania sprawy, a jedynie ograniczenie się do rozpoznania prawidłowości rozstrzygnięcia przez organ pierwszej instancji,

4. art. 200 w zw. z art. 207 ust. ł ustawy z dnia 27 lipca 2005 r. Prawo o szkolnictwie wyższym poprzez jego niewłaściwe zastosowanie polegające na odmowie przyznania stypendium doktoranckiego, mimo spełnienia kryteriów do jego otrzymania, bowiem przy prawidłowym obliczeniu punktów przez komisję skarżący przekroczyłby arbitralnie ustawiony próg przez komisję,

5. art. 200 w zw. z art. 207 ust. 1 ustawy Prawo o szkolnictwie wyższym poprzez podjęcie decyli uznaniowej przez komisję, która nie zawiera uzasadnienia faktycznego i prawnego oraz nie opiera się na przepisach prawa, mimo że decyzja uznaniowa powinna zawierać szerokie uzasadnienie i odnieść się do zarzutów podniesionych we wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy, w szczególności, że są to wątpliwości, które są podnoszone przez cały tok postępowania i mają wpływ na podjęcie decyzji przez komisję (a w szczególności liczba punktów oraz nierozpoznanie osiągnięć z poprzedniego roku akademickiego, które nie było podstawą przyznania stypendiów w latach poprzednich),

6. art. 195a ustawy Prawo o szkolnictwie wyższym poprzez brak podania propozycji, które służyły organowi do wyliczenia osób, które mogą otrzymać stypendium,

7. § 12 i § 14 Rozporządzenia Ministra Nauki i Szkolnictwa Wyższego z dnia 9

sierpnia 2017 r. w sprawie studiów doktoranckich i stypendiów doktoranckich poprzez brak podania składu komisji stypendialnej, która rozpoznawała wniosek, a tym samym uniemożliwienie sprawdzenia działania komisji pod kątem zgodności jej działania z przepisami prawa,

8. § 7 ust. 1 Regulaminu przyznawania stypendiów doktoranckich (Zarządzenie

Nr 36/2018 Rektora Uniwersytetu [...] w [...] z dnia 6 września 2018 r. w sprawie przyznawania stypendiów doktoranckich na Uniwersytecie [...] w [...]) poprzez jego niewłaściwe zastosowanie polegające na uznaniu, że przepis ten powoduje, że nie mogą zostać uznane osiągnięcia z poprzedniego roku akademickiego, mimo że nie były one podstawą do uznania stypendium doktoranckiego, bowiem przepis ten zdaniem organu dotyczy doktorantów, którzy uczestniczą w projektach badawczych, a tym samym ma również zastosowanie,

9. § 12 rozporządzenia Ministra Nauki i Szkolnictwa Wyższego w sprawie studiów doktoranckich i stypendiów doktoranckich w zw. z art. 268a k.p.a. poprzez utrzymanie w mocy decyzji wydanej przez organ pierwszej instancji, która była decyzją niewydaną przez Rektora U[...], lecz przez Dziekana Wydziału [...] U[...], co jest niezgodne z przepisami prawa.

Skarżący wnosił o stwierdzenie nieważności zaskarżonej decyzji oraz decyzji organu pierwszej decyzji, ewentualnie uchylenie zaskarżonej decyzji oraz decyzji ją poprzedzającej.

Skarżący podkreślał, iż w niniejszej sprawie nie podano składu komisji stypendialnej, która przyznawała punkty do stypendium, a tym samym uniemożliwiono zweryfikowanie prawidłowości działania komisji. Nie wiadomo w ogóle, czy taka opinia komisji została sporządzona, bowiem w treści decyzji nie wskazano żadnej daty dotyczącej obrad komisji. Nie jest również wiadome, na który dzień organy wydające decyzję liczyły proporcje dotyczące progu osób, które mogą otrzymać stypendium. Nie jest to data wydania decyzji przez organ pierwszej instancji ([...] grudnia 2019 r.), bowiem przed tą datą wiele osób już otrzymało.

Skarżący wskazuje, że zgodnie z treścią Regulaminu "W przypadku doktorantów, którzy otrzymywali stypendium w poprzednich latach akademickich, nie są brane pod uwagę osiągnięcia, które były podstawą przyznania tego stypendium w latach wcześniejszych". Tym samym, skoro w zeszłym roku nie otrzymał stypendium, to moje osiągnięcia z zeszłego roku powinny zostać wzięta pod uwagę. Podkreślał, że przez lata stypendia były tak przyznawane. Zaskakujące jest zatem stwierdzenie organu, że przepis ten dotyczy osób, które prowadzą projekty badawcze.

Ponadto, organ nie wskazał sposobu obliczania proporcji wynikającej z art. 195a ustawy Prawo o szkolnictwie wyższym. Samo stwierdzenie, że na (IV) roku doktoranta jest 29 osób, więc stypendium mogą otrzymać 3 osoby nie jest wystarczające do stwierdzenia, że organ wypełnił tę normę. Nie wiadomo bowiem, na podstawie jakich zasad organ uznał, że stypendium może otrzymać 3 z 29 osób. Podnosi również, iż z końcem września 2019 r., na roku było więcej doktorantów, co wynika z systemu USOS. Ponadto nie wiadomo, na który dzień zdaniem organu było 29 osób - czy na dzień 30 września 2019 r. (ostatni dzień poprzedniego roku akademickiego), czy na dzień [...] grudnia 2019 r. (dzień wydania decyzji organu pierwszej instancji).

Podkreśla również, że organ wydał decyzję w drugiej instancji, w której uzasadnienie jest ogólnikowe, lakoniczne oraz w zasadzie powielające stanowisko organu pierwszej instancji, co już samo w sobie nie pozwala na uznanie prawidłowości takiego rozstrzygnięcia. Ponadto organ nie odniósł się w jakikolwiek sposób do argumentacji i zarzutów skarżącego zawartych we wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy, a mianowicie dotyczących kryteriów, którymi kierował się organ przy przyznawaniu punktów oraz zasad, które spowodowały, że organ nie wziął pod uwagę faktu, że w zeszłym roku nie otrzymał stypendium, a tym samym zeszłoroczne osiągnięcia powinny zostać wzięte pod uwagę. Organ

W treści decyzji brak jest wskazania daty wydania, zakresu oraz numeru upoważnienia do wydawania decyzji. Tym samym należy przyjąć, że decyzja została wydana bez ważnego upoważnienia, co powoduje, że został naruszony art. 268a k.p.a.. W ocenie skarżącego Dziekan W[...] nie był uprawniony do wydania decyzji, bowiem zgodnie z treścią rozporządzenia w sprawie stypendiów decyzję w sprawie stypendium podejmuje Rektor U[...], a nie Dziekan W[...].

Ponadto, zdaniem skarżącego, ww. decyzja jest niedokończona, bowiem na stronie 6, organ stwierdził, że "łączna suma - 80 punktów, pozycjonuje Pana [...] J. S. na 4. miejscu, które nie daje mu możliwości". Jednakże nie wiadomo, o jakich możliwościach mówi organ. Tego można się jedynie domyślać.

Poza powyższym podkreślić należy, że w żadnym fragmencie zaskarżonej decyzji organ nie podaje kryteriów, które skutkowały tym, że stypendium mogły otrzymać jedynie 3 osoby (zresztą nie wiadomo, jaki jest próg, bowiem organ nie wskazał go, a tym samym skarżący nie wie, ile punktów powinienem mieć aby otrzymać stypendium).

Rektor Uniwersytetu [...] w [...] wnosił o oddalenie skargi w całości.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Zgodnie z brzmieniem art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t. j. Dz. U. z 2014 r., poz. 1647 ze zm.), sąd administracyjny sprawuje wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę pod względem zgodności z prawem zaskarżonej decyzji administracyjnej i to z przepisami obowiązującymi w dacie jej wydania. Innymi słowy, sąd administracyjny nie orzeka co do istoty sprawy w zakresie danego przypadku, lecz jedynie kontroluje legalność rozstrzygnięcia zapadłego w postępowaniu z punktu widzenia jego zgodności z prawem materialnym i obowiązującymi przepisami prawa procesowego.

Dokonując kontroli legalności zaskarżonej decyzji, w świetle kryteriów opisanych w ustawie z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2019 r. poz. 2325, z późn. zm.; dalej: p.p.s.a.), Sąd nie dopatrzył się w działaniu organów rozstrzygających w niniejszej sprawie nieprawidłowości, zarówno, gdy idzie o ustalenie stanu faktycznego sprawy, jak i o zastosowanie do jego oceny przepisów prawa. Wyjaśnione zostały motywy podjętego rozstrzygnięcia, a przytoczona na ten temat argumentacja jest wyczerpująca.

Odnosząc się do poszczególnych zarzutów skargi oraz prowadząc kontrolę całości postępowania Sąd uznał, iż organy prawidłowo zastosowały przepisy prawa oraz nie nastąpiły naruszenia prawa procesowego, które miałyby istotny wpływ na wydane w sprawie rozstrzygnięcia.

Podstawa prawa materialnego wydanych decyzji były przepisy ustawy z dnia 27 lipca 2005r. Prawo o szkolnictwie wyższym (Dz.U. z 2017r., poz. 2183), ustawy z dnia 3 lipca 2018r. Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce (Dz.U. z 2018r., poz. 1669), rozporządzenie z dnia 9 sierpnia 2017r. w sprawie studiów doktoranckich i stypendium doktoranckich (Dz.U. z 2017r., poz. 1696), uchwała nr 127/2019 Senatu Uniwersytetu [...] w [...] (Monitor U[...] z 2019r., poz. 236, dalej "uchwała"), zarządzenie nr 36/2018 Rektora Uniwersytetu [...] w [...] z dnia 6 września 2018r. w sprawie przyznawania stypendiów doktoranckich na Uniwersytecie [...] w [...] (Monitor U[...] z 2018r., poz. 241, dalej "Zarządzenie").

Wydziałowa Komisja Doktorancka na kierunku [...] dokonała oceny wniosku [...] J. S. o przyznanie stypendium doktoranckiego na rok akademicki 2019/2020.

Komisja wskazała, iż zgodnie z § 3 ust. 2 Zarządzenia stypendium na drugim i kolejnych latach studiów doktoranckich może być przyznane doktorantowi, który łącznie spełnia następujące kryteria:

1) terminowo realizuje program studiów doktoranckich;

2) wykazuje się zaangażowaniem w:

a) prowadzeniu zajęć dydaktycznych w ramach praktyk zawodowych,

b) albo zaangażowaniem w realizację badań naukowych prowadzonych przez jednostkę organizacyjną uczelni;

3) w roku akademickim poprzedzającym złożenie wniosku o przyznanie stypendium wykazał się postępami w pracy naukowej i w przygotowywaniu rozprawy doktorskiej.

Komisja za osiągnięcia przedstawione przez Doktoranta we wniosku przyznała 80 punktów. Ilość uzyskanych punktów pozwoliła Doktorantowi na zajęcie 4 miejscu listy rankingowej rekomendowanych doktorantów IV roku, która to pozycja znajduje się poniżej progu uprawniającego do uzyskania stypendium doktoranckiego w roku akademickim 2019/2020. Powyższe zadecydowało o nie przyznaniu skarżącemu stypendium doktoranckiego na rok akademicki 2019/2020.

Komisja została powołana na mocy decyzji Dziekana Wydziału [...] U[...] z dnia [...] października 2018r., nr [...]. Decyzja weszła w życie z dniem podpisania i zawierała imienny wykaz członków Doktoranckiej Komisji Stypendialnej Wydziału [...] U[...]. Podstawę stanowiły przepisy § 4 ust. 3 Zarządzenia Rektora U[...] nr 36/2018 z dnia 6 września 2018r. w sprawie przyznawania stypendiów doktoranckich Na Uniwersytecie [...] w [...] w zw. z § 12 ust. 2-3 rozporządzenia Ministra Nauki i Szkolnictwa Wyższego z dnia 9 sierpnia 2017r. w sprawie studiów doktoranckich i stypendiów doktoranckich (Dz.U. z 2017r., poz. 1696).

Ilość stypendiów doktoranckich było wyliczana na podstawie art. 18 ustawy z dnia 23 czerwca 2016r. o zmianie ustawy Prawo o szkolnictwie wyższym oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. z 2016r., poz. 1311). Zgodnie z ww. przepisem: Do obliczenia proporcji, o których mowa w art. 195a ustawy, o której mowa w art. 1, w brzmieniu nadanym niniejszą ustawą, uwzględnia się liczbę uczestników studiów doktoranckich rozpoczynających te studia, począwszy od roku akademickiego 2017/2018 (ust.1). Procentowy udział liczby uczestników studiów doktoranckich, którzy rozpoczęli studia doktoranckie przed rokiem akademickim 2017/2018 i którym przyznano stypendium doktoranckie, w liczbie uczestników stacjonarnych studiów doktoranckich w jednostce organizacyjnej uczelni lub jednostce naukowej, którzy rozpoczęli studia doktoranckie przed tym rokiem akademickim, nie może być mniejszy niż procentowy udział liczby uczestników studiów doktoranckich, którym przyznano stypendium doktoranckie w roku akademickim 2015/2016, w liczbie uczestników studiów doktoranckich odbywających stacjonarne studia doktoranckie w tych jednostkach w tym roku akademickim (ust.2). W uzasadnieniu do ww. art. 18 projektodawcy ustawy stwierdzili, że jest to przepis przejściowy, który nakazuje stosowanie od roku akademickiego 2017/2018 przepisów art. 195a ustawy - Prawo o szkolnictwie wyższym w zakresie dotyczącym obliczania przewidzianych w tych przepisach proporcji liczby uczestników stacjonarnych studiów doktoranckich i liczby uczestników niestacjonarnych studiów doktoranckich oraz proporcji liczby uczestników stacjonarnych studiów doktoranckich, którym przyznano stypendium doktoranckie i liczby uczestników stacjonarnych studiów doktoranckich ogółem. Warto przy tym zauważyć, że art. 195a został uchylony przez art. 169 pkt 3 ustawy z dnia 3 lipca 2018 r. (Dz.U. z 2018r., poz.1669) zmieniającej ww. ustawę z dniem 1 października 2018 r. zatem w dacie wydania decyzji z dnia [...] grudnia 2019r. ww. przepis art. 195a już nie obowiązywał.

Wracając do stanu faktycznego sprawy organ opierając się na dyspozycji art. 18 ustawy z dnia 23 czerwca 2016r. przyjął, iż w 2016/2017 roku akademickim aktywnymi uczestnikami stacjonarnych studiów doktoranckich na W[...] było 49 osób z czego 5 osób otrzymało stypendium, co daje 10% proporcji. W związku z powyższym, zastosowanie 10% proporcji do 29 aktywnych uczestników studiów doktoranckich na IV roku studiów doktoranckich na W[...] w roku akademickim 2019/2020, po zaokrągleniu daje wynik 3 osób. Organ w zaskarżonej decyzji poinformował skarżącego, iż ilość aktywnych doktorantów na dzień obliczania ilości stypendiów wynosiła 29, co dało 3 stypendia. Natomiast kryteria przy ustalaniu progu uprawniającego do otrzymania stypendium wynikają wyłącznie z ustawy i stanowią ich bezpośrednie zastosowanie.

Organ w oparciu obowiązujące przepisy, w sposób jasny i rzetelny przedstawił zasady jakimi się kierował wydając przedmiotowe decyzje. Mając na względzie uznaniowość decyzji w przedmiocie przyznania spornego stypendium Sąd nie dopatrzył się po stronie organu naruszenia prawa.

Podobnie zarzut braku wskazania daty na którą była obliczana liczba doktorantów na roku, należało uznać za bezzasadny. Liczba doktorantów jest bowiem widoczna w systemie USOS. Liczba ta według wskazania skarżącego na koniec października 2019r. wyniosła minimum 29 aktywnych doktorantów. Na marginesie należy wskazać, że jedynie znaczna zmiana ilości doktorantów mogłaby wpłynąć na kryteria otrzymania stypendium. Organ przy licznie 29 doktorantów brał pod uwagę zastosowanie 10 % proporcji.

Zgodnie z treścią Zarządzenia Rektora U[...] z dnia 6 września 2018r., nr 36/2018 załącznik nr 14 zawierał kryteria, w tym obowiązek składania afiliacji U[...] do wykazywanego we wniosku osiągnięcia naukowego, jako nieprzewidzianego w Regulaminie przyznawania stypendiów doktoranckich. We wzorze wniosku wskazano, iż wykazywane osiągnięcie naukowe w postaci: wystąpienia z referatem na konferencji krajowej i krajowej studencko/doktoranckiej, międzynarodowej i międzynarodowej studencko doktoranckiej wiąże się z potwierdzeniem afiliacji i wystąpienia od organizatorów oraz dołączenie programu konferencji. Ponadto, niespornym w sprawie jest, iż takie reguły miały zastosowanie wobec wszystkich doktorantów. Nie mieli oni przyznawanych punktów za brak afiliacji. Doktorant powinien występować, jako doktorant U[...] w dniu odbywania konferencji a jeśli tego typu prezentacja nie miała miejsca, organ miał prawa nie naliczać punktów.

Kwestię przyznawania punktów za osiągnięcia naukowe, w tym zagadnienie dotyczące nieprzyznawania punktów za osiągnięcia z poprzednich lat zostały uregulowane m.in. w przepisach § 13 ust. 2 pkt 3 Rozporządzenia MNiSW z dnia 9 sierpnia 2017r. oraz w § 3 ust. 2 pkt 2 Zarządzenia nr 36/2018 Rektora U[...]. Przy czym § 7 ust. 2 Zarządzenia nr 36/2018 wyraźnie stanowi, że dane osiągnięcie można wykazać tylko jeden raz. Jedyny wyjątek dotyczy doktoranta ubiegającego się o stypendium po raz pierwszy. Nie ma więc żadnych podstaw aby zapis ten mógł zostać wykładany rozszerzająco. Ponadto, członkowie komisji stypendialnej przyznawali wszystkim doktorantom punkty według wskazanych przepisów i przedstawionej wykładni (tj. za osiągniecia naukowe z roku 2018/2019 a nie z lat poprzedzających). Natomiast zgodnie z § 13 ust. 2 pkt 3 Rozporządzenia oraz § 3 ust. 2 pkt 3 Zarządzenia doktorant może uzyskać stypendium doktorskie, jeżeli w roku akademickim poprzedzającym złożenie wniosku wykazał się postępami w pracy naukowej i w przygotowaniu rozprawy doktorskiej. Przepisy te tworzą spójną całość z treścią § 7 ust. 1 -3 Zarządzenia i wskazują na potrzebę wykazania osiągnięć w sposób jednorazowy przy ubieganiu się o stypendium doktoranckie.

Natomiast, co do samych zarzutów formalnych dotyczących decyzji Rektora U[...] z dnia [...] grudnia 2019r., to istotnie należy wskazać, iż uzasadnienie decyzji jest skrótowe. Tym niemniej zawiera wszystkie element niezbędne dla decyzji a brak pełnego uzasadnienia prawnego i faktycznego nie stanowił naruszenia praw skarżącego w stopniu nakazującym uchylenie ww. decyzji. Organ utrzymując w mocy decyzje z dnia [...] grudnia 2019r. konwalidował te braki, do czego jest uprawniony. Nieracjonalnym byłoby bowiem uchylania ww. decyzji skoro skarżący nie spełniał przesłanek do przyznania stypendium doktoranckiego w roku akademickim 2019/2020. Należy zważyć, że organ odwoławczy może wydać rozstrzygnięcie kasacyjne jedynie wówczas, gdy organ I instancji z powodu naruszenia przepisów postępowania w ogóle nie przeprowadził postępowania wyjaśniającego, albo przeprowadził je w taki sposób, że konieczny do wyjaśnienia zakres sprawy ma istotny wpływ na jej rozstrzygnięcie. To organ odwoławczy ma podjąć wszelkie możliwe kroki w celu merytorycznego załatwienia sprawy, a nie uwalniać się od obowiązku orzekania, przekazując sprawę organowi I instancji. Jednocześnie ma prawo do tego, aby własne orzeczenie, którego nieodłączną częścią jest uzasadnienie, sformułować w taki sposób, który doprowadzi do usunięcia niektórych wad uzasadnienia orzeczenia organu I instancji (wyrok WSA w Lublinie z dnia 18 marca 2013 r., II SA/Lu 44/13). Użyte w art. 138 § 2 k.p.a. określenie "konieczny do wyjaśnienia zakres sprawy ma istotny wpływ na jej rozstrzygnięcie" jest określeniem wymagającym każdorazowo interpretacji na tle okoliczności faktycznych sprawy. W szczególności można stwierdzić, że nawiązuje ono do pojęcia "nieprzeprowadzenia przez organ pierwszej instancji postępowania wyjaśniającego w całości lub znacznej części", co - zgodnie z zasadą dwuinstancyjności postępowania administracyjnego - uniemożliwia rozstrzygnięcie sprawy przez organ odwoławczy

Organ II instancji racjonalnie wyjaśnił, iż podstawę prawną decyzji o przyznaniu bądź nie przyznaniu stypendium doktoranckiego, dla doktorantów którzy rozpoczęli studia przed wejściem w życie ustawy prawo o szkolnictwie wyższym i nauce (przed rokiem akademickim 2018/2019) stanowi art. 285 ustawy z dnia 3 lipca 2018r. Natomiast omyłkowo został wpisany art. 283 ww. ustawy. Jednak wobec prawidłowo zastosowanych przepisów ww. omyłkę nie można traktować jako uchybienia, które miało istotny wpływ na rozstrzygnięcie w sprawie.

Nie znalazł również uzasadnienia zarzut naruszenia § 12 Rozporządzenia MNiSW w zw. z art. 268a k.p.a. poprzez utrzymanie w mocy decyzji wydanej przez Dziekana W[...] a nie Rektora. Dziekan działał bowiem na mocy upoważnienia z dnia [...] grudnia 2017r., nr [...]., co pozwalało na wydanie kwestionowanej przez skarżącego decyzji. Rektor U[...] w dniu [...] grudnia 2017r. działając na podstawie art. 268a k.p.a., artykułu 66 ust. 1 ustawy Prawo o szkolnictwie wyższym oraz § 12 w zw. z § 30 Statutu U[...] a także § 4 ust. 1 Zarządzenia Nr 66/2017 Rektora U[...] z dnia 28 września 2017 w sprawie przyznawania stypendium doktoranckich na U[...] w [...]. Wskazane przepisy uprawniały Rektora U[...] do udzielenia przedmiotowego upoważnienia, co za tym idzie podpisanie przez Rektora decyzji z dnia [...] grudnia 2019r. nie można było uznać za naruszenie prawa.

Nie budziło wątpliwości, że decyzja w sprawie przyznania stypendium doktoranckiego ma charakter uznaniowy. Oznacza to, że uzyskanie stypendium jest uprawnieniem, a nie prawem podmiotowym, o czym świadczy wyraz "może". Użycie wyrazu "może"" oznacza możliwość, a nie obowiązek przyznania stypendium. Zatem spełnienie wszystkich przesłanek nie jest równoznaczne z automatycznym uwzględnieniem żądania w tej materii (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 22 listopada 2012 r., sygn. akt I OSK 1765/12).

Wskazany charakter rozstrzygnięcia determinuje zakres kontroli sprawowanej przez sąd administracyjny, albowiem rozstrzygnięcia bazujące na uznaniu administracyjnym badane są wyłącznie pod kątem tego, czy w toku postępowania w sposób wyczerpujący zebrano materiał dowodowy, czy dokładnie zostały wyjaśnione istotne w sprawie okoliczności oraz czy organ w sposób wszechstronny i wnikliwy rozważył cały zebrany w sprawie materiał dowodowy i czy dokonał prawidłowej oceny istnienia przesłanek warunkujących zastosowanie przepisu przewidującego możliwość przyznania określonego uprawnienia. Istotne znaczenie przy tym ma uzasadnienie wydanej przez organ decyzji. Przy czym w przypadku rozstrzygnięć podejmowanych w trybie uznania administracyjnego kontroli sądowej podlega jedynie to, czy wydanie decyzji zostało poprzedzone prawidłowo prowadzonym postępowaniem z zachowaniem procedury administracyjnej, zwłaszcza szczegółowym ustaleniem stanu faktycznego. Natomiast ocena pod kątem kryteriów słuszności i celowości prowadzona jest wyłącznie w zakresie tego, czy organy administracji nie przekroczyły granicy uznania administracyjnego. Oczywistym jest, że podejmowanie decyzji opartych na uznaniu administracyjnym nie może oznaczać dowolności i arbitralności. Zakres uznania wyznaczony jest zawsze normami kompetencyjnymi, przepisami o postępowaniu administracyjnym i przepisami prawa materialnego (por. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 20 lipca 2017 r., sygn. akt IV SA/Po 343/17).

Zdaniem Sądu, organ nie przekroczył granic uznania administracyjnego w niniejszej sprawie, gdyż na podstawie prawidłowo ustalonych okoliczności faktycznych wydał wyczerpująco uzasadnioną decyzję.

Reasumując należało stwierdzić, że organ rozpatrzył niniejszą sprawę prawidłowo i bez przekroczenia granic uznania administracyjnego, trafnie stosując powołane przepisy prawa materialnego i procesowego.

Na ich podstawie doszedł do zasadniczego wniosku, że żądanie przyznania stypendium doktoranckiego nie zasługuje na uwzględnienie.

Mając powyższe na względzie Wojewódzki Sąd Administracyjny na podstawie art. 151 p.p.s.a. oddalił skargę w całości.