Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt VI SA/Wa 1062/14
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2014-09-10 00:00:00+02:00 (orzeczenie nieprawomocne)
Symbol z opisem: 6060 Poszukiwanie, rozpoznawanie i wydobywanie kopalin
Hasła tematyczne: Koncesje
Skarżony organ: Minister Środowiska
Treść wyniku: Uchylono decyzję I i II instancji
Powołane przepisy: article: art. 18 ust. 1 pkt 5
journal: Dz.U. 2005 nr 228 poz 1947
law: Ustawa z dnia 4 lutego 1994 r. Prawo geologiczne i górnicze - tekst jednolity
article: art. 222
journal: Dz.U. 2011 nr 163 poz 981
law: Ustawa z dnia 9 czerwca 2011 r. Prawo geologiczne i górnicze.
article: art. 56 ust. 1 pkt 1
journal: Dz.U. 2010 nr 220 poz 1447
law: Ustawa z dnia 2 lipca 2004 r. o swobodzie działalności gospodarczej - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Piotr Borowiecki Sędziowie Sędzia WSA Artur Kot (spr.) Sędzia WSA Justyna Mazur Protokolant st. sekr. sąd. Karolina Pilecka po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 10 września 2014 r. sprawy ze skargi P. Sp. z o.o. z siedzibą w [...] na decyzję Ministra Środowiska z dnia [...] stycznia 2014 r. nr [...] w przedmiocie odmowy udzielenia koncesji na poszukiwanie złóż ropy naftowej i gazu ziemnego 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Ministra Środowiska z dnia [...] maja 2013 r.; 2. stwierdza, że uchylone decyzje nie podlegają wykonaniu; 3. zasądza od Ministra Środowiska na rzecz skarżącej spółki P. Sp. z o.o. z siedzibą w [...] kwotę 1257 (jeden tysiąc dwieście pięćdziesiąt siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.


UZASADNIENIE

1. Zaskarżoną decyzją z dnia [...] stycznia 2014 r., po rozpatrzeniu wniosku P. Sp. z o. o. (dalej: "Spółka" lub "wnioskodawca") o ponowne rozparzenie sprawy, Minister Środowiska (dalej: "Minister") utrzymał w mocy swoją decyzję z [...] maja 2013 r. odmawiającą udzielenia koncesji na poszukiwanie złóż ropy i gazu ziemnego w obszarze "[...]" (część bloków: [...]). Powołał się na przepisy art. 138 § 1 pkt 1 w związku z art. 127 § 3 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2013 r. poz. 267; dalej: "Kpa"), art. 18 ust. 1 pkt 5 ustawy z dnia 4 lutego 1994 r. – Prawo geologiczne i górnicze (Dz. U. z 2005 r.

Nr 228, poz. 1947 ze zm.; dalej: "Pgg z 1994 r."), a także art. 222 ustawy z dnia 9 czerwca 2011 r. – Prawo geologiczne i górnicze (Dz. U. Nr 163, poz. 981 ze zm.; dalej: "Pgg z 2011 r.") w związku z art. 56 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 2 lipca 2004 r.

o swobodzie działalności gospodarczej (Dz. U. z 2010 r. Nr 220, poz. 1447 ze zm.; dalej: "uosg").

2. Stan faktyczny.

2.1. W załączeniu do pisma z [...] grudnia 2011 r. Spółka złożyła do Ministra wniosek o udzielenie koncesji na poszukiwanie złóż ropy i gazu ziemnego w obszarze "[...]" (część bloków: [...]). W latach 2012 – 2013 wniosek ten Spółka uzupełniała i korygowała w odpowiedzi na wezwania Ministra, między innymi w części dotyczącej współrzędnych i powierzchni wnioskowanego obszaru koncesyjnego, harmonogramu wykonania prac geologicznych, a także w zakresie dowodów istnienia środków finansowych przeznaczonych na prowadzenie wnioskowanej działalności. Odpowiadając na wezwanie Ministra z [...] marca 2013 r. do przedstawienia dokumentacji finansowania całości realizowanego przedsięwzięcia w celu zapewnienia prawidłowego wykonywania zamierzonej działalności, pełnomocnik skarżącej wystąpił z wezwaniem do usunięcia naruszenia prawa w postaci przewlekłego prowadzenia postępowania koncesyjnego, wzywając organ do bezzwłocznego załatwienia sprawy i wydania decyzji w terminie 7 dni od doręczenia wezwania. Minister uznał, że postępowanie administracyjne zostało zakończone i decyzją z [...] maja 2013 r. odmówił Spółce udzielenia wnioskowanej koncesji. Zdaniem organu, w świetle art. 18 ust. 1 pkt 5 Pgg

z 1994 r. pojawiła się wątpliwość, czy Spółka posiada środki, zwłaszcza finansowe, niezbędne do prawidłowego wykonywania zamierzonej działalności. Wątpliwości tych nie rozwiała skarżąca w toku postępowania administracyjnego. Dowody przedstawione przez wnioskodawcę, w tym umowa pożyczki w wysokości 4,5 mln zł, nie zostały uznane przez organ za wystarczające (wiarygodne).

2.2. We wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy jego autor postawił zarzut naruszenia art. 18 ust. 1 pkt 5 Pgg z 1994 r. poprzez błędną wykładnię, tj. uznanie,

że określenie środków, jakimi dysponuje podmiot ubiegający się o koncesję w celu zapewnienia prawidłowego wykonywania działalności objętej wnioskiem, może nastąpić jedynie poprzez wskazanie stałych zasobów majątkowych (aktywów trwałych

lub obrotowych) wnioskodawcy, gdy określenie środków może nastąpić także poprzez wskazanie istnienia stosunków cywilnoprawnych z innymi podmiotami, które zobowiązały się sfinansować prace objęte koncesją w ramach umów kredytowych, umów inwestycyjnych i umów o współpracy. Pełnomocnik skarżącej postawił także zarzuty naruszenia przepisów postępowania, tj. art. 7 oraz art. 12 § 1 Kpa, poprzez wadliwą ocenę dowodów przedstawionych przez Spółkę, a także błąd w ustaleniach faktycznych polegający na nieuprawnionym przyjęciu, że Spółka nie daje rękojmi prawidłowego wykonywania koncesjonowanej działalności.

W toku postępowania odwoławczego Minister po raz kolejny wezwał Spółkę

do skorygowania współrzędnych wnioskowanego obszaru koncesyjnego i określenia jego powierzchni z uwzględnieniem zmodyfikowanych współrzędnych oraz do złożenia aneksu przedłużającego okres obowiązywania porozumienia o współpracy zawartego [...] grudnia 2011 r. przez skarżącą z S. Sp. z o. o. Spółka skorygowała współrzędne wnioskowanego obszaru koncesyjnego. Podała także powierzchnię obszaru koncesyjnego. Oświadczyła nadto, że stosowne dokumenty przedłużające porozumienie o współpracy zostaną złożone w chwili wydania koncesji.

2.3. Utrzymując w mocy swoją decyzję odmawiającą udzielenia wnioskowanej koncesji Minister powtórzył, że skarżąca powinna dysponować środkami niezbędnymi do prawidłowego wykonania zamierzonej działalności. Przedstawione przez Spółkę dokumenty (sprawozdanie finansowe za lata 2011 – 2012, umowa pożyczki z [...] maja 2012 r. z P. S. A., porozumienie z [...] grudnia 2011 r. o współpracy z S. Sp. z o. o., umowa z [...] marca 2009 r. między P. S.A. i P. S.A. (zmieniona aneksem z [...] kwietnia 2011 r.), umowa z [...] kwietnia 2009 r. zawarta pomiędzy P. S. A. i P. S.A. (wraz z aneksami: nr [...] z [...] stycznia 2011 r. i nr [...] z [...] maja 2011 r.), umowa inwestycyjna z [...] grudnia 2011 r. oraz umowa inwestycyjna z [...] marca 2012 r. między M. i P. S.A. oraz umowa inwestycyjna z [...] grudnia 2011 r. między T. a P. S.A.) nie potwierdziły zdaniem organu koncesyjnego, że Spółka dysponuje lub będzie w przyszłości dysponowała odpowiednimi środkami służącymi wywiązaniu się z obowiązków wynikających z decyzji o udzieleniu koncesji, zgodnie z art. 18 ust. 1 pkt 5 Pgg z 1994 r.

Zdaniem Ministra, za wiarygodny dowód posiadania środków niezbędnych

do zapewnienia prawidłowego wykonywania zamierzonej działalności nie mogą być uznane przedłożone przez Spółkę sprawozdania finansowe, ponieważ od rozpoczęcia działalności gospodarczej do końca 2012 r. Spółka wykazała stratę bilansową. Kwoty

i warunki określone w umowach są oczywiście niewystarczające dla zabezpieczenia

i zagwarantowania pełnego sfinansowania prac objętych wnioskiem o udzielenie koncesji. Spółka zamierza podjąć działania mające na celu poszukiwanie złóż gazu ziemnego i ropy naftowej poprzez przeprowadzenie terenowych badań sejsmicznych 2D - 120 km, na obszarze 990.16 km2. To zaś oznacza, iż potencjalne koszty samych badań sejsmicznych 2D kształtują się średnio na poziomie 25.000 - 60.000 PLN/kmb netto, bez badań laboratoryjnych i prac dokumentacyjnych. Powyższa kwota wynika m.in. z urzędowej wiedzy organu koncesyjnego wynikającej z porównania podobnych przedsięwzięć oraz ekspertyzy dotyczącej kosztów prac i robót geologicznych przygotowanej przez Państwowy Instytut Geologiczny - Państwowy Instytut Badawczy.

W świetle przedłożonych przez Spółkę umów cywilnoprawnych, w szczególności umowy pożyczki z P. S.A., Spółka może pozyskać kwotę 4.500,000 PLN

w formie pożyczki na wykonanie prac wynikających z koncesji na okres 36 miesięcy "od chwili ziszczenia się warunku tj. wydania ostatecznej decyzji koncesyjnej". Zdaniem Ministra, kwota ta jest oczywiście niewystarczająca do sfinansowania prac objętych wnioskiem o udzielenie koncesji. Spółka nie dysponuje zatem odpowiednimi środkami finansowymi. Argumenty podnoszone przez Spółkę, iż "podmiot, który

w głównej mierze miał zapewnić w ramach współpracy z wnioskodawcą sfinansowanie działalności objętej koncesją czyli spółka P. S.A., samodzielnie, jak również poprzez podmioty od siebie zależne, uzyskał już szereg koncesji na poszukiwanie złóż kopalin, co potwierdza, iż Minister Środowiska w ramach innych prowadzonych przez siebie postępowań pozytywnie oceniał wiarygodność biznesową oraz możliwości finansowe tej spółki" nie zasługują na uwzględnienie, bowiem w świetle analizowanego przepisu to podmiot ubiegający się o udzielenie koncesji winien dysponować odpowiednimi środkami finansowymi. Nie zasługuje na uwzględnienie zdaniem organu koncesyjnego także twierdzenie Spółki, iż: "przedstawione umowy cywilnoprawne, dotyczące zamierzonych źródeł finansowania przedmiotowej inwestycji wykazały

w dużo większym stopniu na zabezpieczenie przyszłych wydatków związanych

z realizacją koncesji, niż miałoby to miejsce w przypadku wskazania tylko, iż spółka posiada aktywa określonej wysokości". Organ nie przychylił się do oświadczenia Spółki zawartego w piśmie z [...] listopada 2013 r. "iż stosowne dokumenty przedłużające porozumienie o współpracy zostaną złożone w chwili wydania koncesji", gdyż podmiot ubiegający się o udzielenie koncesji zobowiązany jest wykazać spełnienie wszystkich przesłanek i wymogów przed wydaniem decyzji o udzieleniu koncesji, a złożone dokumenty powinny być kompletne i potwierdzać spełnienie warunków wykonywania działalności koncesyjnej.

Reasumując, według art. 18 ust. 1 pkt 5 Pgg z 1994 r. wniosek o udzielenie koncesji powinien zawierać określenie środków, jakimi dysponuje podmiot ubiegający się o udzielenie koncesji w celu zapewnienia prawidłowego wykonywania działalności objętej wnioskiem o udzielenie koncesji. W niniejszym postępowaniu koncesyjnym dokumenty przedłożone przez Spółkę nie potwierdziły jej wiarygodności ekonomicznej. Umowy i porozumienia złożone przez Spółkę wskazują na zamiar finansowania jej działalności pod warunkiem uzyskania koncesji. To zaś oznacza, że na dzień wydania niniejszej decyzji Spółka nie dysponuje środkami na realizację obowiązków wynikających z decyzji koncesyjnej. Finansowanie przedsięwzięcia koncesyjnego przez podmioty współpracujące ze Spółką uzależnione jest od uprzedniego uzyskania decyzji o udzieleniu koncesji, co pozostaje w sprzeczności z celem art. 18 ust. 1 pkt 5 Pgg z 1994 r., mającym gwarantować wykazanie przez wnioskodawcę, iż posiada niezbędne środki na wykonanie wszystkich obowiązków koncesyjnych wiążących się ze znacznymi nakładami finansowymi przed wydaniem decyzji administracyjnej.

Organ koncesyjny może jeszcze przed podjęciem decyzji w sprawie udzielenia koncesji lub jej zmiany wezwać wnioskodawcę do uzupełnienia wniosku oraz dokonać sprawdzenia faktów podanych we wniosku o udzielenie koncesji w celu stwierdzenia, czy przedsiębiorca spełnia warunki wykonywania działalności gospodarczej objętej koncesją oraz czy daje rękojmię prawidłowego wykonywania działalności objętej koncesją. Skarżąca była kilkakrotnie wzywana do uzupełnienia brakującej dokumentacji poświadczającej, że spełnia warunki określone przepisami prawa, w tym dokumentów poświadczających jej zdolność finansową do zabezpieczenia realizacji decyzji koncesyjnej. Przedkładane sukcesywnie przez Spółkę dokumenty i informacje nie były wystarczające do potwierdzenia przesłanki określonej w art. 18 ust. 1 pkt 5 Pgg z 1994 r. Rygorystyczne wymogi związane z weryfikacją wniosków o udzielenie koncesji wiążą się ze specyfiką udzielania koncesji na działalność reglamentowaną. Obowiązkiem organów koncesyjnych jest bowiem ustalenie, czy podmiot ubiegający się o udzielenie koncesji spełnia warunki wykonywania działalności gospodarczej objętej koncesją. Za chybione uznał w konsekwencji zarzuty odwołania, także z niżej wymienionych powodów, gdyż w ocenie Ministra Środowiska:

- umowa pożyczki z [...] maja 2012 r. między P. S.A. a P. Sp.

z o.o. przewiduje następujące postanowienie: "Kwota pożyczki zostanie zapłacona

w całości lub części pod warunkiem uzyskania przez Pożyczkobiorcę ostatecznej decyzji administracyjnej udzielającej koncesji (...)", co oznacza, że na dzień złożenia niniejszego dokumentu do organu koncesyjnego, Spółka nie dysponuje środkami, a to oznacza, że nie spełnia wymogu określonego w art. 18 ust. 1 pkt 5 Pgg z 1994 r.;

- porozumienie o współpracy z [...] grudnia 2011 r. między S. Sp. z o.o. a P. Sp. z o.o. przewiduje następujące postanowienie: "S. zobowiązuje się udzielić Spółce wsparcia finansowego, osobowego, know-how oraz wszelkiego innego niezbędnego dla celów związanych z pełną i terminową realizacją Koncesji". "Wsparcie finansowe, o którym mowa w ust. 2 zostanie udzielone w formie pożyczki/ek lub bądź w innej, niezbędnej lub korzystnej dla Koncesji (...)". W ocenie organu już sama nazwa dokumentu wskazuje, iż jest to jedynie zapewnienie (zobowiązanie") S. Sp. z o.o. do wyposażenia Spółki w niezbędne środki

na realizację koncesji. O ogólnym charakterze zobowiązania dodatkowo świadczy fakt, iż przedmiotowe porozumienie nie zawiera konkretnych kwot pożyczki;

- umowa inwestycyjna z [...] grudnia 2011 r. między T.

a P. S.A. stanowi: "Strony postanowiły, że T. zapewni finansowanie dodatkowe na rzecz S. lub P. w okresie 12 miesięcy w łącznej kwocie 80 milionów złotych". Organ koncesyjny uznał, iż niniejsze porozumienie inwestycyjne nie dotyczy bezpośrednio Spółki, zgodnie bowiem z postanowieniami punktu 1.1. dodatkowe finansowanie ma nastąpić na rzecz S. Sp. z o.o. lub P. S.A., a więc podmiotów, które nie są wnioskodawcami, dlatego nie może być adekwatne dla celów niniejszego postępowania koncesyjnego, podkreślić również należy, iż niniejsza umowa nie zawiera żadnego zobowiązania odnoszącego się bezpośrednio do przedsięwzięcia koncesyjnego objętego wnioskiem Spółki;

- umowa inwestycyjna z [...] grudnia 2011 r. między M.

a P. S.A.: główne zobowiązanie zostało ujęte w punkcie 1.1. w następujący sposób "M. niniejszym postanawia i zobowiązuje się zapewnić lub wyznaczyć inny podmiot, który zapewni finansowanie na rzecz Spółki ( dotyczy E. Sp. z o.o. ) lub P., w łącznym okresie 12 miesięcy, poczynając od daty niniejszej Umowy, w łącznej kwocie do 60 milionów złotych (...)". Tak, jak wspomniano powyżej, niniejsze porozumienie nie dotyczy bezpośrednio Spółki, która złożyła wniosek koncesyjny. Należy również zauważyć, iż niniejsza umowa deklaruje jedynie zamiar finansowania E. Sp. z o.o. lub P. S.A.;

- umowa inwestycyjna z [...] marca 2012 r. między M.

a P. S.A. (punkt 1.1.) w następujący sposób ujmuje przedmiot umowy: "M. niniejszym postanawia i zobowiązuje się zapewnić lub wyznaczyć inny podmiot, który zapewni finansowanie na rzecz Spółki (dotyczy E. Sp.

z o.o.) lub P., w łącznym okresie 18 miesięcy, poczynając od daty niniejszej Umowy, w łącznej kwocie do 30 milionów (...)". Odnośnie niniejszej umowy, z uwagi na różnice dotyczące jedynie wysokości wsparcia finansowego oraz terminu, organ podtrzymuje ocenę i argumenty wyrażone do umowy inwestycyjnej z 8 grudnia 2011 r.

W ocenie organu koncesyjnego ww. umowy nie zapewniają prawidłowego wykonania działalności przez Spółkę. W szczególności nie stanowią dowodu, iż Spółka dysponuje środkami zapewniającymi prawidłowe wykonanie działalności objętej jej wnioskiem

o udzielenie koncesji. Stanowią jedynie deklarację zamiaru finansowania Spółki lub innych podmiotów współpracujących ze Spółką. Skarżąca przed wydaniem decyzji powinna zaś wykazać przed organem koncesyjnym, iż jest w posiadaniu środków finansowych niezbędnych do realizacji koncesji na poszukiwanie złóż ropy naftowej i gazu ziemnego przez okres obowiązywania koncesji, który zgodnie z wnioskiem Spółki wynosił 2 lata.

3.1. Z takim rozstrzygnięciem nie zgodziła się skarżąca. Pismem z [...] lutego 2014 r. wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie (dalej: "Sąd") na ostateczną w administracyjnym toku instancji decyzję Ministra Środowiska. Autor skargi wystąpił o uchylenie zaskarżonej i poprzedzającej ją decyzji oraz zasądzenie kosztów postępowania, stawiając zarzuty naruszenia:

a) przepisów prawa materialnego, tj.:

- art. 56 ust. 1 pkt 1 uosg w związku z art. 18 Pgg z 1994 r. poprzez jego błędne zastosowanie polegające na odmowie udzielenia koncesji w sytuacji, gdy skarżąca spełnia wszystkie warunki wykonywania działalności gospodarczej objętej koncesją;

- art. 18 ust. 1 pkt 5 Pgg z 1994 r. poprzez jego błędną wykładnię i uznanie,

że niedopuszczalne na gruncie powyższego przepisu jest uwarunkowanie finansowania przedsięwzięcia przez podmioty współpracujące ze skarżącą od uprzedniego uzyskania przez skarżącą decyzji o udzieleniu koncesji oraz, że wnioskodawca w procesie koncesyjnym na dzień wydania decyzji powinien dysponować środkami na realizację obowiązków wynikających z decyzji koncesyjnej w postaci środków trwałych lub stałych zasobów majątkowych;

b) przepisów postępowania, tj.:

- art. 7, art. 77 § 1, art. 80 Kpa poprzez błąd w ustaleniach faktycznych i w konsekwencji uznanie, iż skarżąca nie daje rękojmi prawidłowego wykonania koncesjonowanej działalności z tego względu, że na dzień wydania decyzji nie dysponuje środkami

na realizację obowiązków wynikających z decyzji koncesyjnej, pomimo przedłożenia przez skarżącą szeregu umów i porozumień z podmiotami trzecimi wskazujących

na zamiar finansowania działalności pod warunkiem uzyskania koncesji, w zakresie wystarczającym do zabezpieczenia całości inwestycji;

- art. 7 Kpa poprzez uwarunkowanie przyznania koncesji od przedstawienia

przez skarżącą umów wskazujących, iż posiada ona niezbędne środki na wykonanie wszystkich obowiązków koncesyjnych w okresie przed wydaniem decyzji administracyjnej co spowodowałoby konieczność ponoszenia niecelowych kosztów przez skarżącą i jako takie jest sprzeczne z zasadą słusznego interesu strony;

- art. 8, art. 77 § 1 oraz art. 80 Kpa poprzez błąd w ustaleniach faktycznych polegający na zaliczeniu w pierwszej części uzasadnienia decyzji umowy pożyczki zawartej

przez skarżącą z P. S. A. do źródła środków, którymi skarżąca może dysponować i określenie ich jako niewystarczających, a w drugiej części określenie jej jako umowy warunkowej, która nie może świadczyć o posiadanych przez Spółkę środkach do dyspozycji, co stanowi oczywistą sprzeczność w rozumowaniu organu;

- art. 7 i art. 12 § 1 Kpa poprzez żądanie sporządzenia aneksów do części porozumień zapewniających wnioskodawcy finansowanie z tego względu, iż dotychczasowe porozumienia nie są wystarczające na cały ewentualny okres przyznania koncesji, gdy Minister prowadził postępowanie administracyjne w sposób przewlekły i wydał decyzję ponad 12 miesięcy po przewidzianym przez art. 35 § 3 Kpa terminie, czym spowodował, iż porozumienia nie obejmują swym zakresem całości przedsięwzięcia;

- art. 222 Pgg z 2011 r. poprzez powołanie się w piśmie z [...] lipca (znak [...]) na przepisy tejże ustawy, gdy do postępowań wszczętych przed dniem jej wejścia w życie stosuje się przepisy dotychczasowe, czyli przepisy Pgg

z 1994 r., co może świadczyć o rozpatrywaniu sprawy na podstawie niewłaściwego stanu prawnego.

3.2. Odpowiadając na skargę Minister Środowiska podtrzymał swoje dotychczasowe stanowisko i wystąpił o jej oddalenie. Zarzuty skargi uznał za chybione.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

skarga zasługuje na uwzględnienie.

4.1. Zgodnie z art. 1 ustawy z 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), Sąd sprawuje wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem (legalności). Kontrola sądów administracyjnych ogranicza się zatem do zbadania, czy organy administracji (podatkowe) w toku rozpoznawanej sprawy nie naruszyły prawa w sposób przewidziany w art. 145 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.; dalej: "u.p.p.s.a."). Dodać należy, że zgodnie z art. 134 § 1 u.p.p.s.a., Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.

4.2. Na proces stosowania prawa składa się szereg etapów i elementów. I tak, w pierwszej kolejności organ stosujący prawo powinien zidentyfikować odpowiednią normę prawa materialnego, której zastosowanie może wchodzić w rachubę odnośnie rozpatrywanej sprawy. Następnie poprzez dokonanie wykładni tej normy, winien zrekonstruować jej treść i w oparciu o wynikające stąd wnioski, stwierdzić ustalenie, jakich faktów jest konieczne z punktu widzenia zastosowania tej normy. Ustalenie tych faktów winno nastąpić według reguł prawa procesowego, a zwłaszcza tych reguł, które dotyczą postępowania dowodowego. Końcowym etapem jest dokonanie subsumcji, tj. przyporządkowanie ustalonego stanu faktycznego do hipotezy normy prawa materialnego. Rolą Sądu pierwszej instancji jest zaś kontrola prawidłowości tego działania, z uwzględnieniem przepisów art. 134 i art. 145 u.p.p.s.a.

4.3. W rozpoznawanej sprawie spór dotyczy zasadności odmowy udzielenia skarżącej koncesji na tle art. 18 ust. 1 pkt 5 Pgg z 1994 r. Zdaniem Ministra Środowiska Spółka nie wykazała swojej wiarygodności ekonomicznej. W szczególności nie wykazała, że posiada środki niezbędne do prawidłowego wykonywania zamierzonej działalności. Ocena zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego nie uzasadnia zaś wniosku, że Spółka faktycznie w dniu wydania koncesji będzie posiadała środki gwarantujące finansowanie przedsięwzięcia koncesyjnego. Z treści zaskarżonej decyzji wynika, że brak środków, o których mowa w art. 18 ust. 1 pkt 5 Pgg z 1994 r., stanowił jedyną przesłankę negatywną do wydania decyzji odmawiających Spółce udzielenia koncesji na poszukiwanie złóż ropy naftowej i gazu ziemnego w obszarze "[...]" (część bloków: [...]). Bezsporne jest, że w związku ze złożeniem przez Spółkę wniosku o udzielenie koncesji (wszczęciem postępowania w sprawie) przed 1 stycznia 2012 r., zastosowanie znajdują przepisy Pgg z 1994 r.

4.4. Ramy prawne.

Zgodnie z art. 18 ust. 1 pkt 5 Pgg z 1994 r., o ile ustawa nie stanowi inaczej, wniosek o udzielenie koncesji powinien zawierać określenie środków, jakimi dysponuje podmiot ubiegający się o koncesję w celu prawidłowego wykonywania działalności objętej wnioskiem.

W świetle art. 222 Pgg z 2011 r., do postępowań wszczętych przed 1 stycznia 2012 r. stosuje się przepisy dotychczasowe.

Z art. 56 ust. 1 pkt 1 uosg wynika zaś, że organ koncesyjny może odmówić udzielenia koncesji (...), gdy przedsiębiorca nie spełnia warunków wykonywania działalności gospodarczej objętej koncesją określonych w ustawie lub warunków podanych do wiadomości przedsiębiorcom w trybie art. 48 ust. 2 lub art. 51 ust. 1.

5.1. Zdaniem Sądu, zarówno zaskarżona, jak i poprzedzająca ją decyzja Ministra Środowiska, zostały wydane z naruszeniem przepisów postępowania, tj. art. 7, art. 8, art. 12 § 1, art. 77 § 1 i § 4, art. 80 oraz art. 107 § 3 Kpa, w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Organ nie podjął bowiem wszelkich czynności niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego rozpoznawanej sprawy. Uchylił się od obowiązku precyzyjnego wezwania skarżącej do przedstawienia konkretnych dowodów potwierdzających dysponowanie przez skarżącą środkami niezbędnymi do prawidłowego wykonywania działalności objętej wnioskiem. Uchylił się od obowiązku zakomunikowania skarżącej w rozsądnym terminie, tj. przed wydaniem decyzji, faktów znanych organowi z urzędu, dotyczących kosztów pełnego sfinansowania prac objętych wnioskiem o udzielenie koncesji. Posiadaną wiedzę w tym zakresie ujawnił dopiero w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Fakty znane Ministrowi

z urzędu wykorzystał w celu wzmocnienia swojej argumentacji uzasadniającej odmowę udzielenia koncesji (zob. s. 2 zaskarżonej decyzji). Organ dokonał w sposób dowolny oceny niektórych dowodów zgromadzonych w sprawie (umów cywilnoprawnych zawartych przez skarżącą z podmiotami, które zobowiązały się współuczestniczyć

w prowadzeniu i finansowaniu poszukiwań złóż ropy naftowej oraz gazu ziemnego). Uzasadnienie zaskarżonej decyzji jest nadto wewnętrznie sprzeczne. Podkreślenia przy tym wymaga, że wskazane wyżej uchybienia procesowe mają związek z dokonaniem przez Ministra Środowiska wadliwej (częściowo zawężającej, a nawet sprzecznej) wykładni przepisu prawa materialnego, tj. art. 18 ust. 1 pkt 5 Pgg z 1994 r., który stanowił podstawę negatywnego dla skarżącej rozstrzygnięcia sprawy z jej wniosku. Organ z jednej strony przyjął bowiem, że Spółka nie wykazała, że dysponuje lub będzie w przyszłości dysponowała odpowiednimi środkami (finansowymi lub materialnymi, gdyż nie wymienia innych środków) służącymi wywiązaniu się z obowiązków wynikających z decyzji o udzieleniu koncesji (zob. s. 1 uzasadnienia zaskarżonej decyzji), a z drugiej strony wywiódł, że przedstawione przez Spółkę umowy cywilnoprawne nie dają gwarancji, że Spółka faktycznie w dniu wydania koncesji będzie posiadała środki gwarantujące finansowanie przedsięwzięcia koncesyjnego. Dokonując oceny istotnego dla rozstrzygnięcia niniejszej sprawy dowodu przedstawionego przez skarżącą (umowy pożyczki w kwocie 4,5 mln zł) Minister bezpodstawnie przyjął zdaniem Sądu, że "na dzień złożenia niniejszego dokumentu do organu koncesyjnego Spółka nie dysponuje środkami, a to oznacza, że nie spełnia wymogu określonego

w art. 18 ust. 1 pkt 5 Pgg" (zob. s. 4 zaskarżonej decyzji). Organ koncesyjny skoncentrował swoją uwagę na kwestionowaniu wiarygodności ekonomicznej Spółki oraz dowodów składanych przez skarżącą na potrzeby wykazania, że spełnia warunek przewidziany w art. 18 ust. 1 pkt 5 Pgg z 1994 r. Nie przedstawił zaś w sposób spójny swojego stanowiska odnośnie dowodów, które mogłyby stanowić podstawę do wniosku, że wnioskodawca spełnia przesłanki przewidziane w art. 18 ust. 1 pkt 5 Pgg z 1994 r.

5.2. W ocenie Sądu, stanowisko Ministra dotyczące braku wiarygodności ekonomicznej Spółki należy uznać za bezpodstawne (pochopne). Minister nie wyjaśnił bowiem znaczenia pojęcia "określenie środków" przewidzianego w art. 18 ust. 1 pkt 5 Pgg z 1994 r. Z uzasadnienia zaskarżonej decyzji wynika jednak, że zdaniem Ministra wnioskodawca powinien dysponować bliżej nieokreślonymi środkami finansowymi (materialnymi) przed wydaniem decyzji o udzieleniu koncesji. Takie stanowisko może świadczyć o zawężającej, a przez to niedopuszczalnej wykładni art. 18 ust. 1 pkt 5 Pgg z 1994 r., dokonanej przez organ na potrzeby rozstrzygnięcia niniejszej sprawy. Omawiane pojęcie nie zostało bowiem dookreślone przez ustawodawcę. Brak jest

przy tym podstaw do wniosku, że racjonalny ustawodawca pod pojęciem "określenia środków" przewidział tylko środki finansowe lub materialne. Zdaniem Sądu, pojęcie "określenia środków" ma charakter otwarty. To zaś oznacza, że pod pojęciem "określenia środków" w rozumieniu art. 18 ust. 1 pkt 5 Pgg z 1994 r. należy także rozumieć zobowiązania i gwarancje finansowe udzielone podmiotowi ubiegającemu się o koncesję przez inne podmioty, jeżeli mają one służyć zapewnieniu prawidłowego wykonywania działalności koncesyjnej objętej wnioskiem, poza środkami finansowymi (majątkowymi), będącymi w posiadaniu wnioskodawcy. Z oczywistych względów podmiot utworzony w celu prowadzenia działalności koncesjonowanej może przed jej udzieleniem ponosić straty. Wystąpienie straty u podmiotu, który ubiega się o koncesję, nie stanowi zatem wystarczającej podstawy do wniosku, że podmiot ten nie jest wiarygodny ekonomicznie. Minister Środowiska nie wykazał nadto, że nie zasługują na wiarę zobowiązania i gwarancje wynikające z umów cywilnoprawnych zawartych przez Spółkę w celu prowadzenia działalności koncesjonowanej, o której mowa we wniosku wszczynającym postępowanie w sprawie, poparte stosownymi dowodami złożonymi do akt sprawy (sprawozdaniami finansowymi i zaświadczeniami bankowymi). Uznać zatem należy, że organ nie wykazał w uzasadnieniu zaskarżonej i poprzedzającej ją decyzji, że skarżąca nie spełnia warunku, o którym mowa w art. 18 ust. 1 pkt 5 Pgg

z 1994 r.

5.3. Decyzje Ministra odmawiające skarżącej udzielenia koncesji na podstawie art. 18 ust. 1 pkt 5 Pgg z 1994 r. w związku z art. 56 ust. 1 pkt 1 uosg należy tym samym uznać za wydane z naruszeniem przepisów postępowania (wymienionych

w zdaniu pierwszym pkt 4.1. uzasadnienia niniejszego wyroku) w stopniu, o którym mowa w art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) u.p.p.s.a., czyli w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

6. Zarzuty skargi Sąd uznał za trafne w części, o której mowa wyżej. Spółka niewątpliwie złożyła wniosek, który nie pozwalał na udzielenie jej w terminie, o którym mowa w art. 35 § 3 Kpa, koncesji na poszukiwanie złóż ropy naftowej i gazu ziemnego. Wniosek wymagał bowiem uzupełnienia i skorygowania. Organ był nadto uprawniony do badania, czy Spółka spełnia wszystkie warunki niezbędne do prowadzenia działalności koncesjonowanej. Za subiektywne (pochopne) należy uznać stanowisko skarżącej, że spełnia wszystkie warunki wykonywania działalności gospodarczej objętej koncesją. Okoliczność ta będzie przedmiotem postępowania, po uprawomocnieniu

się niniejszego wyroku. Za chybione Sąd uznał zarzuty dotyczące naruszenia art. 222 Pgg z 2011 r., gdyż organ koncesyjny prawidłowo zastosował ten przepis. Wada pisma wskazanego przez autora skargi nie ma istotnego wpływu na wynik niniejszej sprawy. W świetle sentencji oraz uzasadnienia zaskarżonej decyzji za bezpodstawne należało uznać przypuszczenia pełnomocnika skarżącej dotyczące rozpatrywania sprawy

na podstawie niewłaściwego stanu prawnego. Minister powołał się bowiem na art. 222 Pgg z 2011 r. oraz stosował przepisy Pgg z 1994 r.

7. Ponownie rozpoznając sprawę Minister obowiązany będzie uwzględnić powyższe rozważania. Jeżeli Spółka złoży do akt sprawy dowody potwierdzające dysponowanie aktualnymi i wystarczającymi środkami (w tym stosownymi umowami cywilnoprawnymi, z których wynikają zobowiązania i gwarancje innych podmiotów, które deklarują współdziałanie w działalności koncesjonowanej) w celu zapewnienia prawidłowego wykonywania działalności objętej wnioskiem, to Minister obowiązany będzie przyjąć, że spełniony został warunek, o którym mowa w art. 18 ust. 1 pkt 5 Pgg z 1994 r. Jeżeli organ dysponuje z urzędu wiedzą o tym, że przewidywane przez Spółkę wydatki są zaniżone, to zgodnie z art. 77 § 4 Kpa obowiązany będzie zakomunikować stronie fakty znane sobie z urzędu.

Mając na uwadze powyższe, działając na podstawie przepisów art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) oraz art. 135 u.p.p.s.a., Sąd orzekł, jak w punkcie pierwszym sentencji wyroku. Zakres, w jakim uchylony akt nie może być wykonany, Sąd określił zgodnie z art. 152 u.p.p.s.a. (pkt 2). O zwrocie kosztów postępowania Sąd orzekł zaś zgodnie z art. 200, art. 205 § 2 i § 4 oraz art. 209 u.p.p.s.a. w związku z § 18 ust. 1 pkt 1 lit. c) rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu (Dz. U. z 2013r., poz. 461), gdyż strona skarżąca była reprezentowana przed Sądem przez adwokata. Do zwróconych kosztów Sąd zaliczył 1.000 zł tytułem uiszczonego przez skarżącą wpisu stałego od skargi, 240 zł tytułem kosztów zastępstwa procesowego oraz 17 zł tytułem uiszczonej opłaty skarbowej od dokumentu pełnomocnictwa (razem 1.257 zł, jak w punkcie trzecim sentencji wyroku).