Wyrok NSA, sygn. akt II OSK 145/16
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2017-09-19 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6131 Opłaty za korzystanie ze środowiska
Hasła tematyczne: Inne
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy: article: art. 184
journal: Dz.U. 2016 poz 718
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity

SENTENCJA

Dnia 19 września 2017 roku Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Zofia Flasińska Sędziowie: sędzia NSA Andrzej Jurkiewicz sędzia del. WSA Piotr Korzeniowski (spr.) Protokolant: starszy asystent sędziego Elżbieta Granatowska po rozpoznaniu w dniu 19 września 2017 roku na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej H.C. [...]S.A. w M. Ś. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 3 września 2015 r. sygn. akt II SA/Gl 471/15 w sprawie ze skargi H.C. [...]S.A. w M. Ś. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Katowicach z dnia 5 marca 2015 r. nr [...] w przedmiocie opłat za korzystanie ze środowiska oddala skargę kasacyjną


UZASADNIENIE

Wyrokiem z 3 września 2015 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach

sygn. II SA/Gl 471/15 po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 3 września 2015 r. sprawy ze skargi Huty Cynku [...] na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Katowicach z 5 marca 2015 r. nr [...] w przedmiocie opłat za korzystanie ze środowiska oddalił skargę.

Wyrok został wydany w następujących okolicznościach sprawy:

W decyzji Marszałka Województwa Śląskiego (dalej: organ I instancji) z 20 czerwca 2014 r., nr [...], orzeczono o odmowie określenia wysokości nadpłaty z tytułu opłat za korzystanie ze środowiska za okres: IV kwartał 2003 r., I kwartał 2004 r., II kwartał 2004 r. oraz III kwartał 2004 r. dla Huty Cynku [...].

Odwołanie od powyższej decyzji złożyła Huta Cynku [...] wnosząc o uchylenie decyzji w całości i orzeczenie co do istoty sprawy, tj. określenie nadpłaty z tytułu opłat za korzystanie ze środowiska za okres IV kwartału 2003 r., I kwartału 2004 r., II kwartału 2004 r. oraz III kwartału 2004 r., dla Huty Cynku [...]. Zaskarżonej decyzji zarzucono naruszenie przepisów:

1. Ustawy z 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn.: Dz. U. z 2013 r., poz. 267 ze zm., dalej: k.p.a.), a w szczególności:

- zasady praworządności wyrażonej w art. 6 k.p.a. i zasady zaufania obywateli do organów władzy publicznej wyrażonej w art. 8 k.p.a., poprzez brak praworządnego i sprawiedliwego prowadzenia postępowania i rozstrzygnięcia sprawy,

- przekroczenie zasady swobodnej oceny dowodów, tj. art. 80 k.p.a. w zw. z art. 75 § 1 k.p.a., poprzez brak prawidłowej oceny zebranego w sprawie materiału dowodowego,

- art. 8 k.p.a. w zw. z art. 107 §1 k.p.a., poprzez niewyjaśnienie w sposób budzący zaufanie do organów administracji uzasadnienia faktycznego swojej decyzji,

- art. 107 §1 k.p.a. w związku z art. 6 i art. 7 k.p.a., poprzez wydanie decyzji bez uzasadnienia faktycznego,

- art. 107 § 3 k.p.a. w związku z art. 6, art. 7, art. 9, art. 11 i art. 77 k.p.a., poprzez niewskazanie faktów, które organ uznał za udowodnione, dowodów, na których się oparł oraz przyczyn, z powodu których innym dowodom odmówił wiarygodności i mocy dowodowej, a także brak odniesienia się do argumentów powołanych przez stronę, w szczególności w piśmie z 29 kwietnia 2014 r.;

2. Art. 74a ustawy z 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (tekst jedn.: Dz. U. z 2015 r., poz. 613, dalej: o.p.), poprzez jego błędną interpretację.

Po rozpatrzeniu odwołania Huty Cynku [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Katowicach (dalej: SKO, Kolegium, organ II instancji) w decyzji z 5 marca 2015 r., nr [...], utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję.

W uzasadnieniu podano m. in., że zaskarżona decyzja zasługuje na pozostawienie w obrocie prawnym. W ocenie Kolegium, organ I instancji przeprowadził postępowanie w sprawie w sposób prawidłowy, ustalił wolę strony co do złożonego żądania w podaniu z 30 grudnia 2009 r., w sprawie został zebrany cały materiał dowodowy niezbędny do wydania rozstrzygnięcia, zastosowane zostały prawidłowe przepisy prawa stanowiące podstawę wydania decyzji, a zatem zaskarżona decyzja nie narusza prawa.

Skargę na decyzję SKO w Katowicach wniosła Huta Cynku [...]. Zaskarżonej decyzji zarzucono:

1. naruszenie przepisów postępowania w sposób mający istotny wpływ na wynik sprawy, a w szczególności:

- zasady praworządności wyrażonej w art. 6 k.p.a., zasady uwzględniania interesu społecznego i słusznego interesu stron wyrażonej w art. 7 k.p.a., zasady zaufania obywateli do organów władzy publicznej wyrażonej w art. 8 k.p.a., nakładających na organy administracji publicznej obowiązek praworządnego i sprawiedliwego prowadzenia postępowania i rozstrzygania sprawy;

- zasady swobodnej oceny dowodów, tj. art. 80 k.p.a. w zw. z art. 75 § 1 k.p.a., poprzez brak prawidłowej oceny zebranego w sprawie materiału dowodowego (wykazów zawierających informacje i dane o zakresie korzystania ze środowiska);

- zasady szybkości i prostoty działania wyrażonej w art. 12 k.p.a.;

- art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a., przez utrzymanie w mocy decyzji organu I instancji, podczas, gdy organ II instancji powinien uchylić decyzję organu I instancji w całości i w orzec co do istoty sprawy;

- art. 107 § 3 k.p.a. poprzez brak zawarcia w uzasadnieniu decyzji dostatecznego przedstawienia stanu sprawy, zarzutów podniesionych w odwołaniu, w szczególności dotyczących braku podstawy przypisania wpłaconych przez skarżącą na rachunek Urzędu Marszałkowskiego Województwa Śląskiego kwot pieniężnych.

2. naruszenie przepisów prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy:

- art. 74a o.p. w związku z art. 281 ust. 1 p.o.ś., poprzez niezastosowanie, a tym samym oczywiste naruszenie przez organ tego przepisu;

- art. 77 § 1 pkt 1 lit. b w związku z art. 77 § 3 i 4 o.p. w związku z art. 281 ust. 1 p.o.ś., poprzez błędną wykładnię i niezastosowanie, pomimo że w niniejszej sprawie brak jest możliwości skonkretyzowania wysokości należnych od skarżącej opłat za korzystanie ze środowiska za okresy: IV kwartał 2003 r., I kwartał 2004 r., II kwartał 2004 r. oraz III kwartał 2004 r., a tym samym wpłacone przez skarżącą kwoty pieniężne nie mogą być przez organ na poczet tych opłat przypisane i rozliczone, zaś skarżąca w tej sytuacji nie była zobowiązana do ich poniesienia;

- naruszenie konstytucyjnej zasady równości wobec prawa wyrażonej w art. 32 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej poprzez przyjęcie, że w przypadku skarżącej do ustalenia wysokości należnych opłat za korzystanie ze środowiska za okresy: IV kwartał 2003 r., I kwartał 2004 r., II kwartał 2004 r. oraz III kwartał 2004 r., nie jest wymagane ich określenie na podstawie wykazów zawierających informacje i dane o zakresie korzystania ze środowiska przedkładanych marszałkowi województwa przez podmiot korzystający ze środowiska, ani w formie decyzji administracyjnej wydanej przez marszałka województwa.

Mając na uwadze powyższe podstawy skargi wniesiono o uchylenie w całości zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu I instancji i zasądzenie od organu na rzecz skarżącej kosztów postępowania skargowego, w tym kosztów zastępstwa procesowego, według norm przepisanych.

W uzasadnieniu skargi podano m. in., że SKO w Katowicach, a wcześniej Marszałek Województwa Śląskiego, błędnie oceniło zebrany w sprawie materiał dowodowy, w szczególności przedłożone w dniach 28 stycznia 2004 r., 23 kwietnia 2004 r., 30 lipca 2004 r. oraz 28 października 2004 r. wykazy zawierające informacje i dane o zakresie korzystania ze środowiska. Nie jest zgodne z prawdą, że skarżąca w tych terminach przedłożyła stosowne wykazy zawierające informacje o zakresie korzystania ze środowiska za IV kwartał 2003 r., I kwartał 2004 r., II kwartał 2004 r. oraz III kwartał 2004 r. Skarżąca wykazów za ten okres nie przedłożyła. Marszałek Województwa Śląskiego, jak i SKO w zależności od potrzeby, dokonują całkowicie rozbieżnych ocen tego samego materiału dowodowego.

W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie. Podał, że działał na podstawie i w granicach prawa, a rozstrzygnięcie znajduje umocowanie w zgromadzonym materiale dowodowym. W uzasadnieniu powtórzył swą poprzednią argumentację.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach (dalej: Sąd I instancji) w uzasadnieniu wyroku z 3 września 2015 r., sygn. II SA/Gl 471/15 oddalając skargę Huty Cynku [...] powołał się na wyrok Trybunału Konstytucyjnego z 9 lutego 1999 r., U 4/98, OTK 1999/1/4, (Dz. U.1999/20/181) wskazując, że opłata stanowi wynagrodzenie za gospodarcze korzystanie ze środowiska naturalnego, które dziś powszechnie uważa się za dobro wspólne. Sąd I instancji wyjaśnił, że Trybunał zwraca uwagę w tym wyroku na podstawę obowiązku wnoszenia tego rodzaju opłat, a jest nią sam fakt gospodarczego korzystania ze środowiska. Istotne jest zatem to, czy przedsiębiorca korzystał ze środowiska, czy nie. Z tego powodu trudno mówić o wskazanym w skardze naruszeniu przepisów Konstytucji, a w szczególności zasady równości, wyrażonej w art. 32.

Według Sądu I instancji, TK wielokrotnie wyrażał pogląd, że z zasady równości wynika nakaz jednakowego traktowania wszystkich podmiotów w obrębie danej klasy (kategorii), zaś wszystkie podmioty charakteryzujące się w równym stopniu daną cechą istotną (relewantną) powinny być potraktowane równo, a więc według jednakowej miary, bez zróżnicowań zarówno dyskryminujących, jak i faworyzujących. Sąd I instancji wyjaśnił również, że w tym zakresie regulację ustawową zawiera przepis art. 288 ust. 1 ustawy z 21 kwietnia 2001 r. Prawo ochrony środowiska (dalej: p.o.ś.). Przepis ten w brzmieniu pierwotnym (Dz. U. z 2001 r., nr 62, poz. 627) stanowił, że w razie nieuiszczenia przez podmiot korzystający ze środowiska opłaty albo uiszczenia opłaty w wysokości nasuwającej zastrzeżenia, marszałek województwa wymierza opłatę w drodze decyzji, na podstawie własnych ustaleń lub kontroli oraz wyników kontroli wojewódzkiego inspektora ochrony środowiska. Dopiero na skutek nowelizacji, dokonanej ustawą z 18 maja 2005 r. (Dz. U. z 2005 r., nr 113, poz. 954), przepis ten uzyskał inne brzmienie.

Po kolejnych nowelizacjach z przepisu tego wynika (od 2009 r.), że jeżeli podmiot korzystający ze środowiska: 1) nie przedłożył wykazu zawierającego informacje i dane o zakresie korzystania ze środowiska oraz o wysokości należnych opłat, wykazu, o którym mowa w art. 286 ust. 2 - marszałek województwa wymierza opłatę, w drodze decyzji, na podstawie własnych ustaleń lub wyników kontroli wojewódzkiego inspektora ochrony środowiska; 2) zamieścił w wykazie zawierającym informacje i dane o zakresie korzystania ze środowiska oraz o wysokości należnych opłat informacje lub dane nasuwające zastrzeżenia - marszałek województwa wymierza, w drodze decyzji, na podstawie własnych ustaleń lub wyników kontroli wojewódzkiego inspektora ochrony środowiska, opłatę w wysokości stanowiącej różnicę pomiędzy opłatą należną a wynikającą z wykazu.

Jednakże zgodnie z art. 13 ustawy z 18 maja 2005 r. o zmianie ustawy - Prawo ochrony środowiska oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2005 r., nr 113, poz. 954) do opłat za korzystanie ze środowiska należnych do dnia 30 czerwca 2005 r. stosuje się przepisy art. 285 ust. 2, art. 288 ust. 1 i art. 289 ust. 1 ustawy zmienianej w art. 1, w brzmieniu dotychczasowym. Oznacza to, że w niniejszej sprawie wydanie decyzji określającej wysokość opłaty za korzystanie ze środowiska, możliwe było jedynie w razie stwierdzenia przesłanek z art. 288 ust. 1 p.o.ś. w brzmieniu pierwotnym, a więc wówczas, gdy podmiot nie uiścił opłaty za korzystanie ze środowiska, albo też wysokość uiszczonej opłaty nasuwała zastrzeżenia. Według Sądu I instancji, ustawodawca w ówczesnym stanie prawnym, a mającym zastosowanie w niniejszej sprawie, nie nawiązywał do przesłanki nieprzedłożenia wykazu, bądź przedłożenia wykazu zawierającego braki formalne, bądź też zamieszczenia w wykazie informacji lub danych nasuwających zastrzeżenia. Skutek prawny w postaci wymierzenia opłaty w drodze decyzji wiązał ówcześnie z faktem nieuiszczenia opłaty, bądź też jej uiszczenia w wysokości nasuwającej zastrzeżenia.

Sąd I instancji wyjaśnił również, że sam przedsiębiorca w niniejszej sprawie uiścił opłaty na podstawie własnych wyliczeń (art. 284 ust. 1 p.o.ś.) i organ nie powziął żadnych wątpliwości co do ich wysokości, przez co nie było podstaw do wydania decyzji. Wykaz miał znaczenie dla organu, jako materiał weryfikacyjny, jednak skoro organ nie powziął wątpliwości co do wysokości wpłaconych należności za gospodarcze korzystanie ze środowiska, to tym samym nie ma podstaw do uwzględnienia żądania i roszczeń skarżącej Spółki.

W skardze kasacyjnej Huta Cynku [...] (dalej: skarżąca kasacyjnie) reprezentowana przez r. pr. A. D. zaskarżyła w całości wyrok Sądu I instancji. Zaskarżonemu wyrokowi zarzucono:

I. Na podstawie art. 174 pkt 2 p.p.s.a., naruszenie przez Sąd I instancji przepisów postępowania w sposób mający istotny wpływ na wynik sprawy, tj.:

1. art.145 § 1 pkt 3 p.p.s.a. poprzez jego niezastosowanie i oddalenie skargi na podstawie błędnie zastosowanego art.151 p.p.s.a., pomimo naruszenia przez organ zasady praworządności wyrażonej w art. 6 k.p.a.; zasady uwzględniania interesu społecznego i słusznego interesu stron wyrażonej w art. 7 k.p.a.; zasady zaufania obywateli do organów władzy publicznej wyrażonej w art. 8 k.p.a. nakładających na organy administracji publicznej obowiązek praworządnego i sprawiedliwego prowadzenia postępowania i rozstrzygania sprawy; zasady swobodnej oceny dowodów, tj. art. 80 k.p.a. w zw. z art. 75 § 1 k.p.a. poprzez brak prawidłowej oceny zebranego w sprawie materiału dowodowego (wykazów zawierających informacje i dane o zakresie korzystania ze środowiska); zasady szybkości i prostoty działania wyrażonej w art. 12 k.p.a.; art. 138 §1 pkt 1 k.p.a., przez utrzymanie w mocy decyzji organu I instancji, podczas gdy organ II instancji powinien uchylić decyzje organu I instancji w całości i w orzec co do istoty sprawy; art. 107 § 3 k.p.a., poprzez brak zawarcia w uzasadnieniu decyzji dostatecznego przedstawienia stanu sprawy, zarzutów podniesionych w odwołaniu, w szczególności dotyczących braku podstawy przypisania wpłaconych przez skarżącą na rachunek Urzędu Marszałkowskiego Województwa Śląskiego kwot pieniężnych.

2. art. 141 § 4 p.p.s.a. w związku z art. 134 § 1 p.p.s.a. i w związku z art. 3 § 1 p.p.s.a. poprzez brak zawarcia w uzasadnieniu wyroku dostatecznego przedstawienia stanu sprawy, zarzutów podniesionych w skardze, w szczególności dotyczących naruszenia rozporządzenia Ministra Finansów z 25 października 2010 r. w sprawie zasad rachunkowości oraz planów kont dla organów podatkowych jednostek samorządu terytorialnego (Dz. U. z 2010 r., nr 208, poz. 1375), tj. braku podstawy przypisania wpłaconych przez skarżącą na rachunek organu I instancji kwot pieniężnych;

3. art. 141 § 4 p.p.s.a. w związku z art. 134 § 1 p.p.s.a. i w związku z art. 3 § 1 p.p.s.a. poprzez powołanie w uzasadnieniu wyroku, jako podstawę prawną rozstrzygnięcia, wyroku Trybunału Konstytucyjnego z 9 lutego 1999 r. w sprawie U 4/98 podczas, gdy wyrok Trybunału Konstytucyjnego został wydany w związku z ustawą z 4 lutego 1994 r. - Prawo geologiczne i górnicze i nie ma on zastosowania w przedmiotowej sprawie.

II. Na podstawie art. 174 pkt 1 p.p.s.a., - naruszenie przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, tj.:

1. art. 74a o.p. w zw. z art. 281 ust. 1 p.o.ś. poprzez niezastosowanie, a tym samym oczywiste naruszenie przez organ tego przepisu;

2. art. 77 §1 pkt 1 lit. b, w zw. z art. 77 § 3 i 4 o.p. w zw. z art. 281 ust. 1 p.o.ś., poprzez błędną wykładnię i niezastosowanie, pomimo że w niniejszej sprawie brak jest możliwości skonkretyzowania wysokości należnych od skarżącej opłat za korzystanie ze środowiska za okresy: IV kwartał 2003 r., I kwartał 2004r., II kwartał 2004 r. oraz III kwartał 2004 r., a tym samym wpłacone przez skarżącą kwoty pieniężne nie mogą być przez organ I instancji na poczet tych opłat przypisane i rozliczone;

3. naruszenie konstytucyjnej zasady równości wobec prawa wyrażonej w art. 32 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej poprzez różnicowanie podmiotów korzystających ze środowiska, przy czym kryterium tego różnicowania stanowi zapłata opłaty za korzystanie ze środowiska i poprzez przyjęcie, że w przypadku skarżącej do określenia wysokości należnych opłat za korzystanie ze środowiska za okresy: IV kwartał 2003 r., I kwartał 2004 r., II kwartał 2004 r. oraz III kwartał 2004 r., nie jest wymagane ich określenie na podstawie wykazów zawierających informacje i dane o zakresie korzystania ze środowiska przedkładanych marszałkowi województwa przez podmiot korzystający ze środowiska, ani zastępczo w formie decyzji administracyjnej wydanej przez marszałka województwa.

W związku z powyższym wniesiono o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach oraz zasadzenie kosztów postępowania kasacyjnego, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych.

W uzasadnieniu skargi kasacyjnej wskazano, że Sąd I instancji, pomimo podniesionych w skardze zarzutów, nie odniósł się i nie wskazał na jakiej podstawie Marszałek Województwa Śląskiego powinien dokonać weryfikacji wpłaconych opłat za korzystanie ze środowiska i jeżeli wysokość wpłaconych opłat nie budzi wątpliwości, marszałek nie ma potrzeby wydawania decyzji w sprawie wymierzenia opłat na podstawie art. 288 p.o.ś. Marszałek województwa ma obowiązek zbadania prawidłowości przedkładanych wykazów. SKO w Katowicach, tak jak organ I instancji oparło swoją decyzję na uznaniu, że skarżąca w dniach 28 stycznia, 23 kwietnia, 30 lipca oraz 28 października 2004 r. złożyła wykazy zawierające informacje i dane o zakresie korzystania ze środowiska za IV kwartał 2003 r., I kwartał 2004 r., II kwartał 2004r. oraz III kwartał 2004 r. i wykazy te wywarły skutek prawny i w związku z tym opłata za korzystanie ze środowiska wynosi dokładnie tyle ile wynika z tych wykazów. Sąd w wyroku nie odniósł się do tego zarzutu. Tymczasem Sąd I instancji w zaskarżonym wyroku wskazał, że wykazy te nie mają żadnego znaczenia dla określenia wysokości opłat.

W odpowiedzi na skargę kasacyjną SKO w Katowicach wniosło o jej oddalenie.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje.

Skarga kasacyjna nie zawiera usprawiedliwionych podstaw.

W świetle art. 174 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn.: Dz. U. z 2017 r. poz. 1369 ze zm., dalej: p.p.s.a.) skargę kasacyjną można oprzeć na następujących podstawach:

1) naruszeniu prawa materialnego przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie,

2) naruszeniu przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

Podkreślić przy tym trzeba, że Naczelny Sąd Administracyjny jest związany podstawami skargi kasacyjnej, ponieważ w świetle art. 183 § 1 p.p.s.a. rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, biorąc z urzędu pod rozwagę jedynie nieważność postępowania. Jeżeli zatem nie wystąpiły przesłanki nieważności postępowania wymienione w art. 183 § 2 p.p.s.a. (a w rozpoznawanej sprawie przesłanek tych brak), to Sąd związany jest granicami skargi kasacyjnej. Oznacza to, że Naczelny Sąd Administracyjny nie jest uprawniony do samodzielnego dokonywania konkretyzacji zarzutów skargi kasacyjnej, a upoważniony jest do oceny zaskarżonego orzeczenia wyłącznie w granicach przedstawionych we wniesionej skardze kasacyjnej. Ponadto w przypadku podniesienia w skardze kasacyjnej jednocześnie zarzutów naruszenia przepisów postępowania i prawa materialnego należy w pierwszej kolejności rozpatrzyć te pierwsze, ponieważ determinują one ocenę prawidłowego zastosowania lub właściwej wykładni przepisów prawa materialnego powołanych w tej sprawie.

Nie zasługuje na uwzględnienie zarzut dotyczący naruszenia art. 145 § 1 pkt 3 p.p.s.a. poprzez jego niezastosowanie i oddalenie skargi na podstawie błędnie zastosowanego art. 151 p.p.s.a. w zw. z art. 6, 7, 8, 80, 75 § 1, 12 i 107 § 3 k.p.a.

Odnosząc się do tak sformułowanego zarzutu wskazać należy, że powołany przepis p.p.s.a. (art. 145 § 1 pkt 3) stanowi, że "Sąd uwzględniając skargę na decyzję lub postanowienie: stwierdza wydanie decyzji lub postanowienia z naruszeniem prawa, jeżeli zachodzą przyczyny określone w Kodeksie postępowania administracyjnego lub w innych przepisach". Przepis ten ma zastosowanie w sytuacji, gdy zaskarżona decyzja (postanowienie) dotknięte jest wadą kwalifikowaną, stanowiącą podstawę stwierdzenia nieważności lub uchylenia decyzji w wyniku wznowienia postępowania, jednakże tego rodzaju wyeliminowanie zaskarżonej decyzji z obrotu prawnego nie może nastąpić z uwagi na okoliczności wskazane w ustawie (upływ terminu przedawnienia, wywołanie decyzją nieodwracalnych skutków prawnych. Przepis ten nawiązuje do postanowień art. 151 § 2 w zw. z art. 146 k.p.a. i art. 158 § 2 w zw. z art. 156 § 2 k.p.a. Stwierdzenie wydania decyzji z naruszeniem prawa jest następstwem ustalenia, że jest ona dotknięta wadą kwalifikowaną (stanowiącą podstawę do wznowienia postępowania lub stwierdzenia nieważności decyzji), a jednocześnie stwierdzenia określonych w k.p.a. przesłanek uniemożliwiających wyeliminowanie danego aktu z obrotu prawnego.

Skarżąca kasacyjnie nie uzasadnia zarzutu naruszenia art. 145 § 1 pkt 3 p.p.s.a. argumentacją zgodną z treścią tego przepisu. Z okoliczności powiązania przepisu ustawy procesowej z przepisami regulującymi postępowanie administracyjne, a w szczególności zasad ogólnych postępowania administracyjnego oraz wniosku o uchylenie wyroku można wnosić, że skarżąca kasacyjnie powinna wskazać na art. 145 § 1 pkt 1 lit. c, p.p.s.a. Należy jednocześnie wyjaśnić, że Sąd kasacyjny - stosownie do art. 183 § 1 p.p.s.a. - jest związany granicami skargi kasacyjnej. W związku z tym nie może jej uzupełniać lub poprawiać. Oznacza to w niniejszej sprawie, że Naczelny Sąd Administracyjny nie może odnieść się do zarzutu naruszenia przez Sąd I instancji art. 145 § 1 pkt 3 p.p.s.a., skoro wbrew wymogowi zawartemu w art. 176 p.p.s.a. przytoczona podstawa kasacyjna nie została w ogóle uzasadniona (nie podano argumentacji przemawiającej za naruszeniem przez Sąd I instancji art. 145 § 1 pkt 3 p.p.s.a.

Nie są również uzasadnione pozostałe zarzuty procesowe. Pozbawiony jest podstaw zarzut dotyczący naruszenia art. 151 p.p.s.a. Norma wynikająca z art. 151 p.p.s.a. wskazuje sądowi jakiej treści rozstrzygnięcie ma wydać, gdy uzna, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Przepis ten może być naruszony tylko wówczas, gdy sąd, uznając, że skarga zasługuje na uwzględnienie, wydaje orzeczenie oddalające skargę, lub gdy sąd, uznając, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie, uwzględnia ją. W przedmiotowej sprawie taka sytuacja nie miała miejsca. Sąd I instancji uznał, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie i w konsekwencji wydał prawidłowe rozstrzygnięcie polegające na jej oddaleniu.

Wbrew zarzutowi skarżącej kasacyjnie Sąd I instancji nie naruszył art. 134 § 1 p.p.s.a., zobowiązującego sąd do rozstrzygania w granicach danej sprawy. Sąd I instancji wyjaśnił co było przedmiotem postępowania zakończonego decyzją ostateczną, zaskarżoną do sądu, jakie przepisy regulują to postępowanie oraz jakie przepisy prawa materialnego znajdowały zastosowanie w sprawie. Do naruszenia przepisu art. 134 § 1 p.p.s.a., mogłoby dojść gdyby Sąd I instancji wyszedł poza granice rozpoznawanej sprawy lub gdyby nie dokonał kontroli decyzji w pełnym zakresie. To, że skarżąca kasacyjnie nie zgadza się z oceną materiału dowodowego dokonaną przez Sąd I instancji, nie oznacza jednak, że doszło do naruszenia tego przepisu.

Uzasadniając zaskarżony wyrok Sąd I instancji nie naruszył też art. 141 § 4 p.p.s.a., określającego wymogi uzasadnienia orzeczenia sądu. Okoliczność, że stanowisko zajęte przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach jest odmienne od prezentowanego przez skarżącą kasacyjnie, nie oznacza, że uzasadnienie zaskarżonego wyroku zawiera wady konstrukcyjne oraz nie poddaje się kontroli kasacyjnej. Poprzez zarzut naruszenia art. 141 § 4 p.p.s.a. nie można skutecznie zwalczać ani prawidłowości przyjętego stanu faktycznego, ani stanowiska Sądu co do wykładni bądź zastosowania prawa materialnego.

Fakt nieodniesienia się przez Sąd I instancji do wszystkich zarzutów skargi nie przesądza, że doszło do naruszenia art. 141 § 4 oraz art. 3 § 1 p.p.s.a. Przepis art. 3 § 1 p.p.s.a. zawiera normę o charakterze ustrojowym. Przesłanka wskazująca na naruszenie tego przepisu mogłaby wystąpić, gdyby Sąd I instancji odmówił rozpoznania skargi, mimo wniesienia jej z zachowaniem przepisów prawa, nie przeprowadził kontroli zaskarżonego aktu administracyjnego lub dokonał tej kontroli według kryteriów innych niż zgodność z prawem lub zastosował środek nieprzewidziany w ustawie. Obowiązek wydania wyroku na podstawie akt sprawy oznacza jedynie zakaz wyjścia poza materiał znajdujący się w tych aktach oraz powinność uwzględnienia przez sąd stanu faktycznego istniejącego w momencie wydania kontrolowanych aktów lub czynności.

W niniejszej sprawie fakt, że Sąd I instancji, jak podnosi skarżąca kasacyjnie, nie odniósł się do zarzutów naruszenia rozporządzenia Ministra Finansów z 25 października 2010 r. w sprawie zasad rachunkowości oraz planów kont dla organów podatkowych jednostek samorządu terytorialnego (Dz. U. z 2010 r., nr 208, poz. 1375), tj. braku podstawy przypisania wpłaconych przez skarżącą na rachunek organu I instancji kwot pieniężnych, nie ma w całokształcie okoliczności sprawy i argumentacji tego Sądu istotnego znaczenia dla wyniku sprawy, gdyż nie podważa w żaden sposób stanowiska Sądu I instancji odnośnie prawidłowości ustaleń organów administracji w kwestii odmowy określenia wysokości nadpłaty z tytułu opłata za korzystanie ze środowiska za okres: IV kwartał 2003 r., I kwartał 2004 r., II kwartał 2004 r. oraz III kwartał 2004 r. dla Huty Cynku [...]. Przepisy rozporządzenia Ministra Finansów z 25 października 2010 r. w sprawie zasad rachunkowości oraz planów kont dla organów podatkowych jednostek samorządu terytorialnego nie stanowiły podstawnych rozstrzygnięcia organów administracji orzekających w niniejszej sprawie.

Sąd I instancji przeanalizował prawidłowość zastosowania przepisów prawa materialnego mających zastosowanie przy wnoszeniu opłat za korzystanie ze środowiska. W wyroku podkreślono trafnie, że w niniejszej sprawie wydanie decyzji określającej wysokość opłaty za korzystanie ze środowiska, możliwe było jedynie w razie stwierdzenia przesłanek z art. 288 ust. 1 p.o.ś. w brzmieniu pierwotnym, a więc wówczas, gdy podmiot nie uiścił opłaty za korzystanie ze środowiska, albo też wysokość uiszczonej opłaty nasuwała zastrzeżenia. Ustawodawca w ówczesnym stanie prawnym, a mającym zastosowanie w niniejszej sprawie, nie nawiązywał bowiem do przesłanki nieprzedłożenia wykazu, bądź przedłożenia wykazu zawierającego braki formalne, bądź też zamieszczenia w wykazie informacji lub danych nasuwających zastrzeżenia.

Błędne jest stanowisko skarżącej, która zarzuca w skardze kasacyjnej nieuprawnione powołanie w uzasadnieniu wyroku Sądu I instancji jako podstawy prawnej rozstrzygnięcia wyroku Trybunału Konstytucyjnego, "który został wydany w związku z ustawą z 4 lutego 1994 r. Prawo geologiczne i górnicze". Odnosząc się do tak sformułowanego zarzutu wskazać należy, że wbrew twierdzeniu skarżącej kasacyjnie postawą rozstrzygnięcia w niniejszej sprawie był art. 151 p.p.s.a., a nie ww. wyrok Trybunału Konstytucyjnego. Sąd I instancji na początku swoich rozważań w uzasadnieniu powołał się na jedną zasad ogólnych obowiązujących w prawie ochrony środowiska, dotyczących konsekwencji finansowych korzystania z zasobów środowiska, której wykładni dokonał TK w ww. wyroku.

Przechodząc do oceny zarzutów kasacyjnych dotyczących naruszenia prawa materialnego wskazać należy, że Sąd I instancji prawidłowo ocenił, że w niniejszej sprawie nie doszło do naruszenia art. 74a o.p. w zw. z art. 281 ust. 1 p.o.ś. poprzez ich niezastosowanie. W uzasadnieniu wyroku Sąd I instancji przedstawił właściwą ocenę legalności decyzji Kolegium z 5 marca 2015 r. nr [...] utrzymującą w mocy decyzję nr [...] Marszałka Województwa Śląskiego z 20 czerwca 2014 r. w przedmiocie odmowy określenia wysokości nadpłaty z tytułu opłat za korzystanie ze środowiska. Zgodzić należy się z oceną Sądu I instancji, zgodnie z którą wykaz o którym mowa w art. 286 ust. 1 p.o.ś. nie stanowi deklaracji podatkowej w rozumieniu art. 21 § 2 i 3 o.p. Określanie wysokości opłaty za korzystanie ze środowiska możliwe jest wyłącznie w drodze decyzji administracyjnej przewidzianej w art. 288 ust. 1 p.o.ś. W niniejszej sprawie wydanie decyzji na podstawie art. 288 p.o.ś. nie było możliwe, ponieważ zgodnie z art. 288 ust. 1 p.o.ś., w brzmieniu obowiązującym od dnia 1 stycznia 2004 r. (Dz. U. z 2003 r. nr 190, poz. 1865) decyzję wymierzającą opłatę wydawało się jedynie w przypadku nieuiszczenia przez podmiot korzystający ze środowiska opłaty albo uiszczenia opłaty w wysokości nasuwającej zastrzeżenia. Na podstawie art. 13 ustawy z 18 maja 2005 r. o zmianie ustawy Prawo ochrony środowiska oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2005 r. Nr 113 poz. 954), – do opłat za korzystanie ze środowiska należnych do dnia 30 czerwca 2005 r. stosuje się przepisy art. 285 ust. 2, art. 288 ust. 1 i art. 299 ust. 1, w brzmieniu dotychczasowym. W niniejszej sprawie oznacza to, że wydanie decyzji wymierzającej opłatę za korzystanie ze środowiska możliwe było jedynie wówczas, gdy podmiot nie uiścił opłaty za korzystanie ze środowiska, albo wysokość uiszczonej opłaty nasuwała zastrzeżenia.

W ówczesnym stanie prawnym, który miał zastosowanie w niniejszej sprawie ustawodawca nie nawiązywał do przesłanki w postaci nieprzedłożenia wykazu, bądź zamieszczenia w wykazie informacji lub danych nasuwających zastrzeżenia. Ustawa p.o.ś. skutek prawny w postaci wymierzenia opłaty za korzystanie ze środowiska wiązała z faktem nieuiszczenia opłaty, bądź uiszczenia jej w wysokości nasuwającej zastrzeżenia. Treść art. 284 p.o.ś., według którego podmiot korzystający ze środowiska ustala we własnym zakresie wysokość należnej opłaty i wnosi ją na rachunek bankowy właściwego urzędu marszałkowskiego należy odczytywać w ten sposób, że podmiot na zasadzie samonaliczania dokonuje obliczeń, bez ingerencji organu administracyjnego, chyba że pojawi się przyczyna przewidziana w art. 288 p.o.ś., która w niniejszej sprawie nie wystąpiła. Należy wyjaśnić, że opłaty za korzystanie ze środowiska związane są z pozwoleniem lub inną decyzją, którą podmiot korzystający ze środowiska powinien otrzymać od właściwego organu, aby legalnie korzystać ze środowiska. W niniejszej sprawie opłaty uiszczone przez skarżącą kasacyjnie były konsekwencją legalnego korzystania ze środowiska na podstawie uzyskanych pozwoleń emisyjnych. Jak wynika bowiem z akt sprawy skarżąca kasacyjnie wnosiła opłaty: z tytułu wprowadzania gazów lub pyłów do powietrza, z tytułu poboru wód i wprowadzania ścieków do wód lub do ziemi oraz z tytułu składowania odpadów. Opłaty wnoszone przez skarżącą kasacyjnie na zasadzie samonaliczania wynikały z pozwolenia na korzystanie ze środowiska. Skoro ustawodawca dopuścił możliwość ustalania opłat za korzystanie ze środowiska na podstawie ich samonaliczania przez podmiot korzystający ze środowiska, to bez znaczenie w okolicznościach niniejszej sprawy dla spełnienia obowiązku prawnego przez skarżącą kasacyjnie było to, że po uiszczeniu opłat decyzje Marszałka Województwa Śląskiego następczo określające (konkretyzujące) skarżącej kasacyjnie wysokość opłat za korzystanie ze środowiska za IV kwartał 2003 r., I kwartał 2004 r., II kwartał 2004 r. oraz III kwartał 2004 r. od nr [...] do nr [...] z 13 lutego 2013 r. na skutek orzeczeń Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach zostały wyeliminowane z obrotu prawnego, a postępowania w sprawie określenia wysokości opłat za te okresy zostały umorzone w całości.

W okolicznościach niniejszej sprawy nie można podzielić zasadniczej tezy wynikającej z treści skargi kasacyjnej, że nie istnieje możliwość skonkretyzowania wysokości należnych od skarżącej opłat za korzystanie ze środowiska za okresy: IV kwartał 2003 r., I kwartał 2004 r., II kwartał 2004 r. oraz III kwartał 2004 r. ze względu na to, że złożone przez skarżącą wykazy dotyczące tych opłat zostały przez organ zakwestionowane i uznane za niezłożone ze względu na nie podpisanie ich zgodnie z zasadami reprezentacji skarżącej.

W piśmiennictwie wskazuje się, że powstanie obowiązku opłatowego z mocy prawa, bez konieczności prowadzenia postępowania administracyjnego zakończonego wydaniem decyzji w sprawie wymierzenia opłaty nie jest rozwiązaniem nowym. Od 1998 r. stosowano taki tryb do opłat za emisje do powietrza i za składowanie odpadów. Samonaliczanie ma celu uproszczenie procesu realizacji obowiązku opłatowego i obniżenie jego kosztów (zob. E. Kaleta-Jagiełło, Opłaty za korzystanie ze środowiska, [w:] J. Jendrośka (red.), Ustawa z dnia 27 kwietnia 2001 r. Prawo ochrony środowiska. Komentarz, Wrocław 2001, s. 759).

Wbrew twierdzeniu skarżącej kasacyjnie dla podmiotu korzystającego ze środowiska dokonującego samonaliczenia opłaty za korzystanie ze środowiska, obowiązek jej uiszczenia nie wynika z wykazu przedłożonego marszałkowi województwa, lecz z pozwolenia na korzystanie ze środowiska wydanego na wniosek podmiotu korzystającego ze środowiska. W pozwoleniu emisyjnym będącym reglamentacyjnym aktem administracyjnym uprawniającym do gospodarczego korzystania ze środowiska organ określa dozwolony zakres korzystania ze środowiska, które polegało w odniesieniu do skarżącej kasacyjnie na: wprowadzaniu gazów lub pyłów do powietrza, poborze wód i wprowadzaniu ścieków do wód lub do ziemi oraz składowaniu odpadów. Art. 183 p.o.ś. reguluje charakter prawny pozwolenia emisyjnego. Jednym z elementów pozwolenia emisyjnego określonym w art. 188 p.o.ś. jest wielkość dopuszczalnej emisji. Jeżeli warunki korzystania ze środowiska są unormowane w pozwoleniu emisyjnym, a także w pozwoleniu wodnoprawnym na pobór wód w rozumieniu ustawy – Prawo wodne, podmiotem zobowiązanym do poniesienia opłaty za korzystanie ze środowiska jest podmiot, którego dotyczy pozwolenie (w niniejszej sprawie tym podmiotem jest skarżąca kasacyjnie), czyli praktycznie "prowadzący instalację" w rozumieniu art. 3 pkt 31 p.o.ś. Z kolei w przypadku składowania odpadów podmiotem korzystającym ze środowiska jest posiadacz odpadów w rozumieniu przepisów ustawy o odpadach (tym podmiotem również jest skarżąca kasacyjnie). Przepisy prawa ochrony środowiska przewidują różnicowanie wysokości opłat na podstawie wielu przesłanek. I tak, opłaty ponoszone w związku z ochroną powietrza zależą od ilości i rodzaju gazów lub pyłów do niego wprowadzanych, opłaty związane z ochroną wód, przy poborze wody, od ilości i jakości pobranej wody oraz od tego, czy pobrano wodę powierzchniową czy podziemną. Wysokość opłaty za wprowadzanie ścieków uzależniono natomiast od rodzaju substancji zawartych w ściekach oraz ich ilości, a w wypadku wód chłodniczych – od temperatury tych wód. Wysokość opłaty za składowanie odpadów zależy od ich ilości i rodzaju odpadów. Górne stawki poszczególnych opłat zostały ustalone bezpośrednio w ustawie – Prawo ochrony środowiska (art. 290 ust. 1 p.o.ś.), natomiast stawki obowiązujące ustala w drodze rozporządzenia Rada Ministrów, która została także upoważniona do zróżnicowania wysokości stawek opłat. Stawki opłat, ustalone w art. 290 ust. 1 oraz określone na podstawie art. 290 ust. 2, za rok poprzedni, podlegają z dniem 1 stycznia każdego roku podwyższeniu w stopniu odpowiadającym średniorocznemu wskaźnikowi cen towarów i usług konsumpcyjnych ogółem ogłaszanemu przez Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego, w formie komunikatu, w Dzienniku Urzędowym Rzeczypospolitej Polskiej "Monitor Polski" (art. 291 ust. 1 p.o.ś.). Minister właściwy do spraw środowiska, nie później niż do dnia 31 października każdego roku, ogłasza, w drodze obwieszczenia, w Dzienniku Urzędowym Rzeczypospolitej Polskiej "Monitor Polski", wysokość stawek opłat na rok następny, uwzględniając dotychczasowe zmiany wysokości stawek oraz zasadę, o której mowa w ust. 1 (art. 291 ust. 2 p.o.ś.).

Ustawa – Prawo ochrony środowiska przewiduje wobec wszystkich opłat system ich samonaliczania, zgodnie z którym podmiot korzystający ze środowiska powinien we własnym zakresie ustalić wysokość należnej opłaty i wnieść ją na rachunek właściwego urzędu marszałkowskiego.

Skarżąca kasacyjnie jako podmiot korzystający ze środowiska dobrowolnie na zasadzie samonaliczania ustaliła wysokość opłat za IV kwartał 2003 r., I kwartał 2004 r., II kwartał 2004 r. oraz III kwartał 2004 r., w dniach 28 stycznia 2004 r., 23 kwietnia 2004 r., 30 lipca 2004 r. i 28 października 2004 r., następnie złożyła wykazy o zakresie korzystania ze środowiska, które zostały sporządzone według prawnie ustalonego wzoru oraz dokonała uiszczenia opłat za korzystanie ze środowiska zgodnych ze sporządzonymi wykazami. Dokonane przez skarżącą kasacyjnie wpłaty opłat za korzystanie ze środowiska stanowią dowód zastosowania zasady samonaliczania. Należy jednocześnie wyjaśnić, że art. 281 p.o.ś. odsyła do działu III o.p., a deklaracje podatkowe są uregulowane w dziale I o.p., do której ww. przepis nie odsyła.

Na skutek złożenia wykazów nie zostało wszczęte przed organem postępowanie administracyjne. W związku z tym na Marszałku Województwa Śląskiego nie spoczywał obowiązek ich weryfikacji w zakresie zmierzającym do ustalenia czy osoba, która je podpisała była uprawniona do reprezentacji skarżącej kasacyjnie.

W okolicznościach niniejszej sprawy nie wystąpiły podstawy do określenia wysokości nadpłaty na podstawie art. 74a o.p. Uiszczone przez skarżącą kasacyjnie opłaty za korzystanie ze środowiska za IV kwartał 2003 r., I kwartał 2004 r., II kwartał 2004 r., oraz III kwartał 2004 r. były opłatami należnymi. Skarżąca kasacyjnie nie wykazała, że uiszczone na zasadzie samonaliczania opłaty za korzystanie ze środowiska były nienależne, dokonane w wyższej wysokości, albo, że skarżąca kasacyjnie dokonała ich uiszczenia omyłkowo.

Należy wyjaśnić, że wpłaty zostały opisane jako: opłata za składowanie odpadów, opłata za pobór wód, opłata za emisję zanieczyszczeń do powietrza czy opłata za wprowadzanie ścieków. Oznacza to, że opłaty były związane z legalnym korzystaniem ze środowiska na podstawie pozwolenia emisyjnego. Dokonane wpłaty zostały zaksięgowane zgodnie z ich opisem na należności wykazane w informacjach dotyczących wysokości opłat za korzystanie ze środowiska przedłożonych do Urzędu Marszałkowskiego. Wykaz nie stanowił bezpośredniej podstawy, z której wynikała kwota opłaty lecz taką podstawą jest pozwolenie emisyjne reglamentujące sposób i zakres odprowadzanej do środowiska emisji, z którą prawo wiąże obowiązek samonaliczenia opłaty. Wysokość opłaty za korzystanie ze środowiska wynika z systemu instrumentów prawnych do którego należą w szczególności: pozwolenie emisyjne, i stawki opłat określone w przepisach ustawowych. Wykaz zawierający informacje i dane o zakresie korzystania ze środowiska ma charakter wtórny w stosunku do pozwolenia emisyjnego i stawek opłat za korzystanie ze środowiska. Pełni on funkcje informacyjno-ewidencyjną, wtórną wobec pozwolenia emisyjnego, uprawniającego do dokonywania legalnej emisji, za która skarżąca kasacyjnie sama naliczała opłaty i wnosiła je na rachunek urzędu marszałkowskiego.

Wbrew stanowisku skarżącej kasacyjnie konsekwentnie powtarzanym i rozwijanym w skardze do Sądu I instancji oraz w skardze kasacyjnej, obowiązek ponoszenia opłat za korzystanie ze środowiska nie wynika z przedłożonego marszałkowi województwa wykazu, lecz z warunków określonych indywidualnie wobec skarżącej kasacyjnie w akcie administracyjnym jaki jest pozwolenie emisyjne. Ponadto stosowanie środków finansowoprawnych w ochronie środowiska w postaci opłat za korzystanie ze środowiska opiera się na założeniu, że w działalności ochronnej muszą być uwzględniane także ekonomiczne aspekty korzystania ze środowiska, wprowadzania w nim zmian, dokonywania degradacji, podejmowania działań ochronnych oraz restytucyjnych. Możliwość stosowania opłat za korzystanie ze środowiska wynika przede wszystkim z postanowień ustawy – Prawo ochrony środowiska, ale nie tylko. W odniesieniu do opłat za korzystanie ze środowiska w grę wchodzi także ustawa z 9 czerwca 2011 r. – Prawo geologiczne i górnicze, ustawa z 3 lutego 1995 r. o ochronie gruntów rolnych i leśnych. Właśnie z tego powodu Sąd I instancji zasadnie na wstępie swoich rozważań powołał się na wyrok TK, w którym odwołano się do opłat przewidzianych w prawie geologicznym i górniczym oraz wyjaśniono publiczny charakter dóbr środowiskowych jako uzasadnienie obowiązku ponoszenia opłat za korzystanie ze środowiska. Ponadto zgodnie z jedną za naczelnych zasad ogólnych prawa ochrony środowiska, nazywaną zasadą "zanieczyszczający płaci" (art. 7 p.o.ś.) celem opłat powinno być wystawienie rachunku sprawcy naruszenia stanu środowiska za powstanie negatywnych efektów zewnętrznych i koszty ich usunięcia. Z tego względu opłaty są określane jako świadczenia pieniężne pobierane z tytułu korzystania z komponentów środowiska, o charakterze przymusowym i ekwiwalentnym. W prawie ochrony środowiska opłata stanowi publiczną daninę bezzwrotną i odpłatną, tzn. przymusowe świadczenie bezzwrotne o charakterze pieniężnym, pobierane w określonych terminach od podmiotów korzystających ze środowiska w celu pokrycia wydatków, związanych z ochroną środowiska. W instrumencie tym na plan pierwszy wysuwa się więc jego przymusowy i ekwiwalentny charakter. Uiszczone przez skarżącą kasacyjnie opłaty za korzystanie ze środowiska wynikają bezpośrednio z prowadzonej przez Hutę działalności gospodarczej i związanego z działalnością gospodarczego korzystania ze środowiska. Cena towarów i usług wytwarzanych przez przedsiębiorców (do których zalicza się skarżąca kasacyjnie) zawiera opłaty za korzystanie ze środowiska.

Tym samym zarzuty skargi kasacyjnej nie mogły spowodować eliminacji z obrotu prawnego zaskarżonego wyroku. A zatem konkludując, wobec przedstawienia nieusprawiedliwionych zarzutów skargi kasacyjnej, brak było podstaw do jej uwzględnienia. Dlatego też, na podstawie art. 184 p.p.s.a., orzeczono jak w sentencji.