Wyrok WSA w Krakowie, sygn. akt II SA/Kr 1247/01
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie
Data orzeczenia: 2005-04-01 00:00:00+02:00 (orzeczenie nieprawomocne)
Symbol z opisem: 601  Budownictwo, nadzór architektoniczno-budowlany i specjalistyczny, ochrona przeciwpożarowa
Skarżony organ: Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku: Oddalono skargę

SENTENCJA

WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 1 kwietnia 2005r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący : Sędzia NSA Andrzej Irla (spr.) Sędziowie : WSA Renata Czeluśniak AWSA Wojciech Jakimowicz Protokolant : Agata Piotrowska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu [...] 2005r. sprawy ze skargi S. Ż. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 23 marca 2001 r., Nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania w sprawie uszczelnienia ogrodzenia skargę oddala


UZASADNIENIE

Decyzją z dnia [...] 1999 r. ( znak :[...]) Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w Z. odmówił wszczęcia postępowania w sprawie z wniosku Z. Ż. i S. Ż. dotyczącej wykonania przez H. O. na posesji sąsiedniej uszczelnienia ogrodzenia poprzez nałożenie na to ogrodzenie arkuszy blachy oraz folii PCV . Wnioskodawcy zarzucali, żądając wszczęcia postępowania, że wzrost wysokości oraz zmiana jego struktury przeszkadza w dopływie światła do ich domu, powodując tam wilgoć. Jako podstawę prawną tej decyzji organ administracyjny wskazał art. 83 ustawy z dnia 7 lipca 1994r . Prawo budowlane ( Dz. U. nr 89, poz.414 z późn. zm.) oraz art. 61 kpa. Przed wydaniem decyzji, w toku postępowania, przeprowadzona została wizja lokalna w dniu [...] 1999 r., podczas której ustalone zostało, że H. O. założyła na istniejącym ogrodzeniu ( ze słupków oraz siatki ) folię PCV oraz blachę ocynkowaną. W uzasadnieniu swej decyzji z dnia [...] 1999r. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w Z. wskazał zgodnie z postanowieniem art. 29 ust. l pkt 7 Prawa budowlanego, że budowa ogrodzeń nie wymaga pozwolenia na budowę, zaś na podstawie art. 30 tej ustawy obowiązkowi zgłoszenia właściwemu organowi podlega budowa ogrodzeń od strony dróg, ulic, placów i innych miejsc publicznych oraz ogrodzeń pomiędzy działkami o wysokości powyżej 2,20m. W rozpatrywanym przypadku , zdaniem Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Z., H. O. nie była zobowiązana do uzyskania pozwolenia na budowę ogrodzenia ani nie była zobowiązana do zgłoszenia zamierzonych prac przy tym ogrodzeniu. W tym stanie rzeczy organ I instancji odmówił wszczęcia postępowania administracyjnego w sprawie, pouczając strony, że sprawa ogrodzenia może być przedmiotem rozpoznania w postępowaniu sądowym .

Od tej decyzji Z. i S. Ż. wnieśli odwołanie do Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. Zarzucili , że ogrodzenie wybudowane zostało przez H. O. na ich posesji , a jego uszczelnienie przez założenie folii PCV oraz blachy ocynkowanej oraz posadzenie przy nim kilkunastu świerków o wysokości ok. 2 m przeszkadza w dopływie światła do domu, powodując wilgoć w budynku oraz powoduje niszczenie upraw na grządkach, m. in. truskawek, poziomek , malin, jarzyn i kwiatów.

Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego po rozpatrzeniu odwołania , decyzją z dnia [...] 200Ir r. ([...]) uchylił zaskarżoną decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Z. i orzekł o umorzeniu postępowania pierwszej instancji . Decyzję tę wydał na podstawie art. 138§1 pkt 2 w związku z art. 105§ l Kodeksu postępowania administracyjnego oraz art. 80 ust. 2 i art. 83 ust. 2 Prawa budowlanego z 1994r. W uzasadnieniu wydanej decyzji organ odwoławczy stwierdził, że Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w Z. wydał zaskarżoną decyzję bez podstawy prawnej, a zatem jest ona dotknięta wadą kwalifikowaną , która mogłaby stanowić podstawę stwierdzenia nieważności na zasadzie art. 156 Kodeksu postępowania administracyjnego .

Zdaniem organu odwoławczego powszechnie akceptowany jest pogląd zgodnie z którym przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego nie dają podstawy do wydania orzeczenia w sprawie wszczęcia bądź odmowy wszczęcia postępowania administracyjnego . Wynika to , między innymi z wyroku NSA z dnia 15 lipca 1992 r. (V SA 178/92, ONSA 1993/20), w którym Sąd orzekł , że " przepisy prawa polskiego - poza wyjątkowym przypadkiem przewidzianym w art. 31 § 2 kpa (postanowienie o wszczęciu postępowania z urzędu na żądanie organizacji społecznej) - nie przewidują wydania odrębnego rozstrzygnięcia w przedmiocie wszczęcia postępowania .

W sprawach wszczynanych na wniosek strony , postępowanie uważa się za wszczęte z chwilą złożenia wniosku (art. 61 § l kpa)". Poza tym rozwiązaniem przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego przewidują wydanie orzeczenia w przedmiocie wszczęcia postępowania, tylko w nadzwyczajnych trybach (art. 149 § l , 149 § 3 , 157 § 3 k.p.a. ). Wobec powyższego organ odwoławczy uznał, że sprawa została wszczęta przez Z. i S. Ż. wraz ze złożeniem wniosku o dokonanie "wizji lokalnej " stanu sąsiadujących posesji ze względu na zmianę płotu dokonaną przez H. O. W związku z tym organ I instancji winien tę sprawę rozstrzygnąć co do istoty wydając właściwy akt administracyjny. Biorąc zaś pod uwagę stan faktyczny sprawy ustalony w przeprowadzonych w dniu 7 lipca 1999 r. oględzinach , tj. oznaczenie wysokości płotu na 2,00 m organ odwoławczy uwzględniając postanowienia art. 29 ust l pkt l i 7 w związku z art. 30 ust . l pkt l Prawa budowlanego przyjął , że zmiana płotu dokonana przez H. O. nie wymagała pozwolenia na budowę ani nie podlegała obowiązkowi zgłoszenia właściwemu organowi.

W tej sytuacji organ odwoławczy stwierdził wadliwość decyzji organu I instancji , a na podstawie art. 105 § l k.p.a. umorzył postępowanie pierwszej instancji uznając , że jest bezprzedmiotowe ze względu na cywilnoprawny charakter sprawy , należącej do właściwości sądów powszechnych .

Od powyższej decyzji Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. skargę do sądu administracyjnego wniósł S. Ż. Skarżący zarzucił naruszenie następujących przepisów :

-art. 35 § 3 Kodeksu postępowania administracyjnego poprzez niedotrzymanie terminu l miesiąca obowiązującego dla rozpoznania sprawy przez organ administracyjny. Podkreślał, że od dnia złożenia odwołania (3 sierpnia 1999 r. ) do wydania decyzji przez organ odwoławczy (23 marca 2001 r.) upłynął termin 20 miesięcy ;

- art. 36 § l k.p.a. poprzez niepowiadomienie stron o niezałatwieniu sprawy w terminie;

- art. 10 § l k. p.a. poprzez niezapewnienie stronom udziału w każdym stadium postępowania oraz brak właściwej informacji ze strony organów ;

- art. 7, 8, 9 k.p.a. poprzez zaniechanie przez organ odwoławczy należytego informowania i dokładnego wyjaśnienia sprawy , dbania o to , aby strony nie poniosły szkody z powodu nieznajomości prawa ;

- art. 13 k.p.a. poprzez niezawezwanie stron konfliktu sąsiedzkiego do załat -wienia sporu w drodze ugody ;

- art. 107 § l k.p.a. poprzez nieoznaczenie stron w wydanej decyzji przez organ odwoławczy ;

- art. 5 Prawa budowlanego poprzez odmowę udzielenia ochrony stronom postępowania przed pozbawieniem bądź ograniczeniem dopływu światła do pomieszczeń przeznaczonych na pobyt ludzi;

- art. 30 ust. l pkt 2 Prawa budowlanego poprzez nieuwzględnienia niezgłoszenia przez H. O. budowy ogrodzenia powyżej 2,20 m oraz faktu, że właścicielem posesji sąsiedniej nie jest H. O., lecz jej syn B. O. ;

- art. 30 ust 3 pkt 4 Prawa budowlanego poprzez jego niezastosowanie przez organ odwoławczy .

W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o oddalenie skargi. Podtrzymał motywy rozstrzygnięcia zawarte w decyzji z dnia [...] 2001r. Podkreślił, że decyzja wydana przez Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Z. o odmowie wszczęcia postępowania w sprawie była nieprawidłowa i dotknięta wadą, która stanowiła podstawę do stwierdzenia nieważności z art. 156 § l pkt 2 k.p.a., bowiem organ I instancji winien był wydać decyzję administracyjną rozstrzygającą sprawę co do istoty , gdyby sprawa ta miała charakter administracyjnoprawny. Sprawa ta jednak ma cywilny charakter. Wobec tego postępowanie w takiej sprawie jest bezprzedmiotowe i podlega umorzeniu.

Rozpoznając skargę , sąd zważył, co następuje :

skarga nie jest uzasadniona .Trafnie bowiem organy administracji przyjęły, że nie może być prowadzone postępowanie administracyjne w sprawie dotyczącej budowy ogrodzenia , na którego wzniesienie nie jest wymagane uzyskanie pozwolenia na budowę ani którego wzniesienie nie wymaga uprzedniego zgłoszenia właściwemu organowi. Brak obowiązku uzyskania pozwolenia na budowę i brak obowiązku zgłoszenia dotyczy między innymi ogrodzenia, którego wysokość nie przekracza 2,20 m i które nie przylega do dróg , ulic , placów i innych miejsc publicznych . Wynika to z przepisów art. 29 ust. l pkt 7 w związku z art. 30 ust. l pkt l ustawy z dnia 7.VII. 1999 r. -Prawo budowlane (jedn. tekst Dz.U. nr 98 z 2000r . póz. 1071 z późn . zm .). W sprawie zaś nie było kwestionowane to , że sporne ogrodzenie nie przylega do miejsc publicznych , jak również nie było kwestionowane w toku postępowania przed organami administracji , że ogrodzenie to nie jest wyższe niż 2,20 m . Tego rodzaju zaś ogrodzenia nie podlegają nadzorowi budowlanemu i w stosunku do takich ogrodzeń nie może być wydany nakaz rozbiórki ( por. wyrok NSA z 4. III. 1996 r. IV SA 65/95, ONSA 1997 , nr l , póz. 27). Ewentualne niekorzystne oddziaływanie na nieruchomość sąsiednią takiego ogrodzenia może być przedmiotem sprawy cywilnej załatwionej w postępowaniu przed sądem powszechnym

Skoro zatem sprawa związana z budową takiego ogrodzenia nie może być przedmiotem postępowania przed organami administracji publicznej, umorzenie postępowania w tego rodzaju sprawie orzeczone zaskarżoną obecnie decyzją Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. z dnia [...] 2001r. nie narusza prawa . Przeciwnie -jest zgodne z przepisem art. 105§1 kpa. .

Podkreślić przy tym należy , co wyżej już uczyniono , że w toku postępowania prowadzonego przed organami administracji skarżący nie kwestionował ustalenia z przeprowadzonych oględzin a dotyczącego tego , iż sporne ogrodzenie nie jest wyższe niż 2,20 m . Jeżeli w tym zakresie po zakończeniu postępowania nastąpiłyby zmiany w wysokości ogrodzenia poprzez jego podwyższenie ponad 2,20 m, rozważenia będzie wymagać możliwość wszczęcia postępowania administracyjnego o ile oczywiście będą podstawy prawne do przyjęcia , że ogrodzenie takie (powyżej 2,20 m) podlega ingerencji organów nadzoru budowlanego. W świetle faktów stanowiących podstawę rozstrzygnięcia w zaskarżonej decyzji, decyzję tę uznać należy za zgodną z prawem.

Z tych powodów skargi nie można było ocenić jako uzasadnionej . Należało ja oddalić na podstawie przepisów art. 151 ustawy z dnia 30.VIII. 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. nr 153 , póz. 1270 z późn. zm.) w związku z art. 97§1 ustawy z dnia 30.VIII 2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153 , poz. 1271 z późn . zm .).