Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt IV SA/Wa 286/05
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2005-05-19 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6121 Klasyfikacja gruntów
Skarżony organ: Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego I Kartograficznego
Treść wyniku: Oddalono skargę

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia NSA Otylia Wierzbicka, Sędziowie sędzia WSA Małgorzata Małaszewska-Litwiniec /spr./, asesor WSA Wanda Zielińska - Baran, Protokolant Anna Nader, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 19 maja 2005 r. sprawy ze skargi R. Spółka akcyjna w W. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego w W. z dnia [...] września 2004 r. Nr [...] w przedmiocie uchylenia lub zmiany w trybie art. 155 Kpa decyzji w sprawie zatwierdzenia gleboznawczej klasyfikacji gruntów - skargę oddala -


UZASADNIENIE

Zaskarżoną do Sądu Administracyjnego decyzją nr [...] z dnia [...].09.2004 r. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego utrzymał w mocy decyzję Starosty N. nr [...] z dnia [...].07.2004 r., odmawiającą uchylenia lub zmiany w trybie art. 155 Kpa decyzji nr [...] z dnia [...].07.1997 r. w sprawie zatwierdzenia gleboznawczej klasyfikacji gruntów o łącznej pow. 173,3912 ha w obrębie ew. . P. gm. C..

Starosta N. w uzasadnieniu decyzji nr [...] z dnia [...].07.2004 r. wskazał, że w 1997 r. dokonano aktualizacji gleboznawczej klasyfikacji gruntów wsi P., podczas prac związanych z odnowieniem ewidencji gruntów. W efekcie na tym terenie nastąpiło obniżenie wartości klas. Z uwagi na to, że grunty te zajmuj ą przestrzeń długości ok. 3 km, pomiędzy K. Parkiem Narodowym a rzeką W., ich pochodzenie jest różne, co podkreślił organ I instancji. Podkreślono także, iż część tego obszaru o pow. ponad 107 ha prawomocnymi decyzjami Wójta Gminy C. z 2003 r., podzielono na 45 działek w celu zbycia na cele komercyjne. Plan zagospodarowania przestrzennego Gminy C. przeznaczył ten teren pod zabudowę - składy, magazyny oraz na cele nieprodukcyjnej działalności gospodarczej. W ocenie organu za uchyleniem lub zmianą decyzji nr [...] nie przemawia interes społeczny, a zważywszy, iż zarówno prace związane z gleboznawczą klasyfikacją gruntów, jak i ich kontrolę wykonały osoby aktualnie znajdujące się na liście Wojewody M. jako osoby upoważnione do tych czynności, brak jest podstaw by uznać, że popełniły ewidentne błędy uzasadniające konieczność przeprowadzenia stosownych prac i postępowania administracyjnego ponownie. Nadto Starosta N. wyjaśnił, iż różnice w klasyfikowaniu gruntów wynikają w tym przypadku z dokładności szacowania, a zatem nie stanowią błędu klasyfikatora. Starosta przytoczył także § 54 ust. 1 pkt 2 i ust. 4 rozporządzenia Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z dnia 29.03.2001 r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków, z którego wynika, że zgodność treści mapy ewidencyjnej ze stanem faktycznym w terenie przeprowadza się w każdym obrębie co najmniej raz na 15 lat, obejmując nią cały obszar obrębu.

Zdaniem Starosty właściciel terenu "R." S.A. nie wykazała w sposób wiarygodny, że w dotychczas obowiązującej klasyfikacji gruntów występują błędy.

W odwołaniu, podobnie jak we wniosku "R." S.A. stwierdził, że są podstawy do uchylenia lub zmiany w trybie art. 155 Kpa decyzji nr [...] z dnia [...].07.1997 r. w sprawie zatwierdzenia gleboznawczej klasyfikacji gruntów o łącznej pow. 173,3912 ha w obrębie ew. P. gm. C.. Powołała się przy tym na wyniki zleconych przez nią badań, wykonanych przez Wojewódzkie Biuro Geodezji i Terenów Rolnych w O.. Wynika z nich, że nie było podstaw do zmiany podglebia na gliny, czego dokonała klasyfikacja gruntów z 1997 r. Nadto zdaniem Spółki określone zasięgi ustalonych w 1997 r. klas nie odpowiadają odpowiednim zasięgom klas na gruncie, a przy stanie obecnym naliczane podatki odnoszone do jakości gleb są zbyt wysokie, co przemawia za potrzebą wznowienia przedmiotowego postępowania. "R." S.A. zarzucił zaskarżonej decyzji niewskazanie przyczyn dla których wniosek o uchylenie lub zmianę w trybie art. 155 Kpa decyzji nr [...] z dnia [...].07.1997 r. w sprawie zatwierdzenia gleboznawczej klasyfikacji gruntów nie został uwzględniony. Natomiast odnosząc się do podniesionego przez Starostę argumentu, iż dokonanej klasyfikacji gruntów nie kwestionował poprzedni, wieloletni użytkownik - PGR, Spółka wyjaśniła, iż było to spowodowane korzystniejszymi ekonomicznie rozliczeniami ze strukturami nadrzędnymi w sytuacji wyższej bonitacji gleb PGR-u. Zdaniem odwołującej się Spółki decyzja Starosty została wydana bez rozpatrzenia całego zebranego w sprawie materiału dowodowego.

Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego utrzymując w mocy rozstrzygnięcie organu I instancji podkreślił, iż art. 155 Kpa w żadnym razie nie może być traktowany jako kolejna instancja merytoryczna, a wydane w tym trybie decyzje mają charakter decyzji uznaniowych, przy czym za uchyleniem lub zmianą decyzji w tym trybie musi przemawiać interes społeczny lub słuszny interes strony. W ocenie organu odwoławczego wniosek nie spełnia wymogów art. 155 Kpa, bowiem w żaden sposób nie można przyjąć, że interes społeczny przemawia za zmianą podobnie jak i słuszny interes strony, nie stanowi go bowiem interes faktyczny Spółki dążącej do zmniejszenia obciążeń finansowych. Z tego względu zdaniem organu odwoławczego wniosek Spółki nie zasługuje na uwzględnienie, a jej argumentacja jest chybiona.

W skardze "R." S.A. raz jeszcze zaznaczyła, że obowiązująca klasyfikacja gruntów nie odpowiada rzeczywistej jakości gleb. Spółka podniosła, że uznaniowość również wymaga uzasadnienia, a tego w decyzji organu odwoławczego zabrakło. Raz jeszcze zaznaczyła, że żąda określenia klas gruntów odpowiadających stanowi rzeczywistemu. Nadto zarzuciła Wojewódzkiemu Inspektorowi Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego nieustosunkowanie się merytoryczne do żadnego zgłoszonego przez nią zastrzeżenia. Zdaniem Spółki zaskarżone rozstrzygnięcie naraża ją na straty.

W odpowiedzi na skargę Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego podtrzymał swą dotychczasową argumentację zawartą w zaskarżonej decyzji i wniósł o oddalenie skargi.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga nie mogła zostać uwzględniona.

Ustawa z dnia 17.05.1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne zapisem art. 59 pozostawiła w mocy rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 4.06.1956 r. w sprawie klasyfikacji gruntów. Ten akt prawny już nieco archaiczny i niezbyt przystający do dzisiejszej rzeczywistości imperium w zakresie przeprowadzania owej gleboznawczej klasyfikacji gruntów pozostawia wyłącznie w gestii organów państwowych, nie statuując w charakterze strony takiego postępowania właścicieli i użytkowników wieczystych nieruchomości - gruntów nią objętych. Taka regulacja jest konsekwencją przyjętego założenia, iż objęcie gruntu klasyfikacją gleboznawczą nie narusza praw i obowiązków właścicieli poszczególnych nieruchomości, położonych na danym terenie.

Przyjęcie takiego rozwiązania skutkowało doręczeniem przedmiotowej decyzji nr [...] w sprawie zatwierdzenia gleboznawczej klasyfikacji gruntów z dnia [...].07.1997 r., której zmiany w trybie art. 155 Kpa strona skarżąca się domaga tylko W. Biuru Geodezji i Urządzeń Rolnych i to jedynie do wiadomości, celem odnotowania sobie przyjętych ustaleń. Poza tym nikomu nie została ona doręczona. Za stronę postępowania toczącego się w tym przedmiocie nie został uznany poprzedni właściciel przedmiotowych gruntów – P. gm. C..

W tym stanie rzeczy nie jest uprawniony pogląd prezentowany przez stronę skarżącą o dopuszczalności zmiany przedmiotowej, kwestionowanej decyzji z dnia [...].07.1997 r. Nie występuje tu bowiem nie tylko tożsamość podmiotowa (nastąpiła zmiana właściciela), ale i poprzedni właściciel nie był stroną tego postępowania, dotyczącego zatwierdzenia przeprowadzonej w 1997 r. gleboznawczej klasyfikacji gruntów.

Naczelny Sąd Administracyjny dokonując interpretacji art. 155 Kpa wielokrotnie wskazywał na to, że już sama zmiana adresata decyzji, czyli strony (zmiana podmiotowa) wychodzi poza zakres uprawnień organu wynikających z art. 155 Kpa i jest tym samym niedopuszczalna. Zmiana podmiotowa nie jest bowiem innym uregulowaniem praw lub obowiązków strony, tylko przeniesieniem ich na nowy podmiot. Kwestia zmiany strony decyzji w istocie dotyczy nowej sprawy w sensie formalnoprawnym i materialnoprawnym, podlegając autonomicznemu rozpatrzeniu i rozstrzygnięciu (por. wyrok NSA w Warszawie z dnia 6.10.2003 r., sygn. akt II SA 3463/2001, wyrok NSA we Wrocławiu z dnia 30.08.1996 r., sygn. akt SA/Wr 2545/95 oraz wyrok NSA w Warszawie z dnia 22.02.1991 r., sygn. akt IV SA 1377/90- ONSA 1991, nr 2, poz. 37).

Tym bardziej nie może wnioskować uchylenia lub zmiany decyzji w tym trybie podmiot, który jest następcą prawnym podmiotu, któremu nie służyło prawo strony tego postępowania.

Na marginesie jedynie należy wskazać, że słusznego interesu strony, nie może stanowić interes faktyczny strony skarżącej, dążącej do zmniejszenia obciążeń finansowych, a interesu społecznego owego uchylenia lub zmiany w trybie art. 155 Kpa decyzji nr [...] z dnia [...].07.1997 r. w sprawie zatwierdzenia gleboznawczej klasyfikacji gruntów o łącznej pow. 173,3912 ha w obrębie ew. P. gm. C. trudno się dopatrzeć, mając na względzie niedopuszczalność zastosowania tego trybu w zaistniałej sytuacji.

W tym stanie rzeczy zarówno zaskarżona decyzja nr [...] z dnia [...].09.2004 r. Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego jak i utrzymana nią w mocy decyzja Starosty N. nr [...] z dnia [...].07.2004 r., odmawiająca uchylenia lub zmiany w trybie art. 155 Kpa decyzji nr [...] z dnia [...].07.1997 r. w sprawie zatwierdzenia gleboznawczej klasyfikacji gruntów o łącznej pow. 173,3912 ha w obrębie ew. P. gm. C. odpowiadaj ą prawu.

Użyta w nich argumentacja przemawiająca za takim rozstrzygnięciem nie jest w pełni trafna i w niewielkim stopniu dotyka istoty sprawy. Nie koncentruje się bowiem na kwestii najistotniejszej - niedopuszczalności zmiany decyzji nr [...] z dnia [...].07.1997 r. w trybie art. 155 Kpa, z uwagi na zmianę podmiotową, a właściwie brak przymiotu strony tego postępowania u aktualnego właściciela terenu - "R." S.A.

Ze wskazanych przyczyn Sąd uznał za zbędne odnoszenie się do argumentacji strony skarżącej zawartej w uzupełnieniu skargi, dotyczącej uznaniowości decyzji wydawanych w trybie art. 155 Kpa oraz powoływania się na rozporządzenie Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z dnia 29.03.2001 r., nakładające na Starostę szereg obowiązków w zakresie prowadzonej ewidencji, które w ocenie Sądu nie znajduje zastosowania w niniejszej sprawie.

Z przytoczonych przyczyn Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na zasadzie art. 151 ustawy z dnia 30.08.2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. nr 153, poz. 1270 ze zm.) - orzekł jak w sentencji.