Wyrok WSA we Wrocławiu, sygn. akt II SA/Wr 2/18
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu
Data orzeczenia: 2018-03-14 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6014 Rozbiórka budowli lub innego obiektu budowlanego, dokonanie oceny stanu technicznego obiektu, doprowadzenie obiektu do s
Hasła tematyczne: Budowlane prawo
Skarżony organ: Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku: *Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 151
journal: Dz.U. 2017 poz 1369
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
article: art. 138 par. 1 pkt 1, art. 75 par. 1, art. 89 par. 2, art.  105 par. 1
journal: Dz.U. 2017 poz 1257
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Halina Filipowicz-Kremis (spr.) Sędziowie: Sędzia WSA Władysław Kulon Sędzia WSA Alicja Palus Protokolant referent Ewa Trojan po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 14 marca 2018 r. sprawy ze skarg J.P.i J. W. na decyzję D. Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego we W. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania administracyjnego w sprawie robót budowlanych związanych z budynkiem gospodarczym oddala skargi w całości.


UZASADNIENIE

Decyzją Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego dla m. W.nr [...] z dnia [...] r., wydaną na podstawie art. 105 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego umarzono postępowanie administracyjne w sprawie robót budowlanych związanych z budynkiem gospodarczym usytuowanym na zapleczu nieruchomości przy al. K. [...] we W.

Odwołania od tej decyzji złożyli M.P.-C. reprezentowana przez r.pr. P.J.oraz J.W.reprezentowany przez r.pr. S.C.

D.Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego, decyzją nr [...] z dnia [...] r., wydaną na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (t. j. Dz.U. z 2017 r., poz. 1257), po rozpatrzeniu odwołań od opisanej decyzji, utrzymał ją w mocy. Na uzasadnienie organ wskazał, że w związku z pismami M.P.-C.oraz J.W. dot. wykonania robót budowlanych w budynku usytuowanym na zapleczu nieruchomości przy al. K. [...] we W. bez wymaganego pozwolenia na budowę, PINB dla m. W. przeprowadził kontrolę nieruchomości w dniu [...] roku. Podczas wizji stwierdzono, że przemurowano część nadziemną południowej ściany budynku usytuowanego na zapleczu nieruchomości przy al. K. [...] we W. Odtworzono fragment ścian w narożniku południowo - wschodnim. Wewnątrz budynku skuto tynki, widoczne są odsłonięte cegły istniejących ścian budynku. Od wysokości ok. 2,5 m od poziomu zera przemurowano kominy budynku. Wykonano wieniec betonowy po obwodzie budynku. Na wierzchu wieńca osadzono murłaty. Widoczna jest nowa konstrukcja drewniana stropodachu, drewno zostało zaimpregnowane. Wykonano nowe deskowanie stropodachu. Wymieniono nowe pokrycie dachu z papy. Zdemontowano całą podsufitkę, nowej jeszcze nie wykonano, częściowo wykonano stelaż aluminiowy pod nową podsufitkę. Zdemontowano rynnę i rurę spustową. W dwóch otworach elewacji frontowej jest stara stolarka okienna. Pozostałe otwory w elewacji frontowej zabezpieczono deskowaniem. Skuto tynk zewnętrzny na ścianie frontowej. Zdemontowano uszkodzoną instalację elektryczną i wodną na nadziemnej części budynku. W części nadziemnej obecnie brak było widocznych instalacji. Odkopano, od zewnątrz, ściany piwnic, celem wykonania izolacji. W ścianie południowej, w odtworzonej części budynku istniały dwa otwory okienne. Jeszcze nie osadzono stolarki. Jeden otwór posiada szerokość 1,25 m i wysokość 1,34 m, wysokość parapetu 1,32 m. Drogi otwór posiada szerokość 0,54 m i wysokość 0,92 m, wysokość parapetu 1,32 m. W ścianie frontowej istniały dwa otwory drzwiowe zabezpieczone deskowaniem, jeden o szerokości 1,1 m i wysokości 2,3 m, a drugi o szerokości 1,6 m i wysokości 2,12 m. Widoczne było, że ściany przemurowano na przedłużeniu ścian istniejących, nie zmieniono zatem długości i szerokości budynku. Z uwagi na usytuowanie budynku, brak było możliwości dokonania pomiarów jego długości i szerokości po zewnętrznym obrysie ścian. Długość i szerokość budynku zmierzono po wewnętrznym obrysie ścian i wynosi 9,76 m na 4,92 m. Stropodach posiada spadek w kierunku nieruchomości przy al. K. [...], stąd wysokość budynku jest zróżnicowana i wynosi 3,11 m (pomiaru dokonano od poziomu terenu do deskowania stropodachu, przy ścianie frontowej) i 3,76 m (mierzono od poziomu posadzki do deskowania stropodachu, przy ścianie tylnej). Roboty budowlane były w toku i nie zostały zakończone (w toku kontroli nie były prowadzone). Nie wykonano tynków, nie osadzono stolarki okiennej, nie uzupełniono ubytków posadzki, nie odtworzono instalacji i nie wykonano podsufitki. Grubość ścian bloczków betonowych wynosi 24 cm. Ściany z cegieł 25 cm. Wysokość od nadproża, do deskowania stropodachu mierzona przy węższym otworze drzwiowym ściany frontowej wynosi 90 cm. Komin po lewej stronie budynku posiada długość ponad dachem 1,2 m, szerokość 49 cm i 4 przewody, w tym 3 wentylacyjne. Wysokość od stelaża podsufitki do posadzki wynosi 2,74 m. Od strony al. K. [...] widać, że małe okno w ścianie południowej posiada nadproże usytuowane 55cm powyżej murka ogrodzeniowego. Wysokość budynku od murka ogrodzeniowego do deskowania stropodachu wynosi 2,1 m. Wysokość cegły 6,5 cm. P. J. - pełnomocnik Pani M. P. – C.wniósł do protokołu, iż komin usytuowany po lewej stronie budynku (patrząc od strony frontowej) jest dwukrotnie szerszy niż był poprzednio, co wynika z dokumentacji fotograficznej. Zmieniono również wymiary większego okna w ścianie południowej. W miejscu węższego otworu drzwiowego poprzednio był otwór okienny. S. C. - pełnomocnik J. W.wniósł natomiast oświadczenie, że konstrukcja budynku jest wyższa niż poprzednio, co widać gołym okiem, mniej więcej o ok. 30 cm tj. o wysokość 1 bloczka betonowego. Okap dachu wystaje na teren nieruchomości przy al. K. [...], a poprzednio nie wystawał. R.J.wniósł natomiast do protokołu oświadczenie, że nie zmieniono wysokości budynku i jego wymiarów. Węższy otwór był otworem drzwiowym, a szerszy oknem. Dodał, że mieszkał w tym budynku, stąd wie, jak wyglądał. Następnie, z pisma organu konserwatorskiego z dnia 15 września 2016 roku wynika, że budynek usytuowany na zapleczu nieruchomości przy al. K.[...] we W.nie został wpisany do rejestru zabytków, ani też nie znajduje się na obszarze wpisanym do rejestru zabytków, usytuowany jest natomiast na terenie ujętym w gminnej ewidencji zabytków. Kolejno, pismem z dnia 16.09.2016 r. PINB wystąpił do organu administracji architektoniczno - budowlanej o akta archiwalne nieruchomości przy al. K. [...] we W. Ponadto, mając na uwadze prowadzone uprzednio przez PINB dla m. W.postępowanie administracyjne w sprawie utrzymania ww. budynku gospodarczego, zakończone decyzją D.Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego nr [...] z dnia [...] roku, organ I instancji wystąpił do WSA (w związku ze skargą na tę decyzję) o przekazanie dokumentacji technicznej z akt ww. postępowania (protokołów z okresowych kontroli, opinii i ekspertyzy). W pozyskanej z organu administracji architektoniczno - budowlanej teczki archiwalnej nr [...] brak jest danych potwierdzających pierwotną wysokość przedmiotowego budynku gospodarczego. W ekspertyzie stanu technicznego ww. budynku sporządzonej w czerwcu 2014 roku przez mgr inż. K.L., mgr inż. P. J. i mgr inż. E. H.wskazano natomiast, iż wysokość budynku wynosi 2,7 m. Na powyższą okoliczność, Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego dla miasta W. w dniu 29.09.2016 r. wszczął postępowanie administracyjne w sprawie robót budowlanych związanych z budynkiem gospodarczym usytuowanym na zapleczu nieruchomości przy al. K. [...] we W. i wezwał współwłaścicieli nieruchomości przy al. K. [...] i [...] do przedłożenia w wszelkiej dokumentacji czy innych posiadanych dowodów mogących potwierdzić parametry budynku przed rozpoczęciem w nim obecnie wykonywanych robót budowlanych. PINB wezwał w dniu 29.09.2016 r. autorów ekspertyzy do sprecyzowania miejsca dokonania pomiaru wysokości obiektu wskazanej w ekspertyzie z czerwca 2014 roku. W odpowiedzi mgr inż. K. L.oświadczył (pismo z dnia 12 października 2016 roku), że z uwagi na upływ czasu nie jest w stanie wskazać dokładnie punktu pomiaru wysokości obiektu. Współwłaścicielka nieruchomości przy al. K. [...] we W. przy piśmie z dnia 7 grudnia 2016 roku przedłożyła w PINB dokumentację fotograficzną obrazującą przebieg robót budowlanych prowadzonych w przedmiotowym budynku, z której z dużą dokładnością można określić, iż w budynku tym podczas robót obejmujących wymianę zużytych technicznie i uszkodzonych elementów wykonano następujący zakres prac: w ścianie zachodniej po zdjęciu zniszczonej murłaty, jej miejsce wypełniono bloczkiem betonowym. Następnie ułożono kolejny rząd bloczków betonowych, a na nim wylano wieniec betonowy, na którym oparto nową murłatę. W ścianie wschodniej, po wymianie zniszczonych cegieł na nowe i uzupełnieniu ubytków w murze wylano wieniec betonowy, na którym oparto murłatę. W wyniku ww. robót ściana zachodnia została podwyższona o 70 cm, a wschodnia o 30 cm w stosunku do stanu budynku przed przystąpieniem do wymiany jego uszkodzonych elementów na nowe. Współwłaściciel budynku przy al. K. [...] we W. w piśmie z dnia 30 stycznia 2017 roku kwestionuje dane wskazane w piśmie sąsiadki z dnia 7 grudnia 2016 roku wskazując, iż zna budynek gospodarczy, gdyż mieszkał w nim w czasie, gdy pełnił on jeszcze funkcję mieszkalną. Dodał też, że przed przystąpieniem do robót dokonał częściowej jego inwentaryzacji, w tym też pomiarów wysokości budynku, która wynosiła wraz z uwzględnieniem wysokości krokwi ok. 3,68 m przy ścianie zachodniej i ok. 3,18 m przy ścianie wschodniej. Kolejny współwłaściciel tego budynku w piśmie z dnia 26 stycznia 2017 roku dokonał analizy poprzedniej i obecnej wysokości budynku na postawie liczby cegieł w ścianie południowej budynku, wnioskując, iż ściana zachodnia została podwyższona o ok. 80 cm. R. J. przy piśmie z dnia 29 marca 2017 roku przedłożył w PINB oświadczenie osoby nadzorującej roboty prowadzone w budynku o wykonaniu robót konstrukcyjnych i komina zgodnie z zasadami wiedzy technicznej, przepisami, a także w sposób zapewniający bezpieczne przeniesienie obciążeń przez konstrukcję budynku. W dniu 11 kwietnia 2017 roku PINB dokonał ponownych oględzin i stwierdził, że ściana frontowa została otynkowana. W elewacji frontowej znajduje się tylko jeden otwór drzwiowy. Istniejący uprzednio otwór drzwiowy, po lewej stronie, został zabudowany. Po prawej stronie od wejścia do budynku istnieją 2 otwory okienne, z istniejącą, posiadającą uszkodzenia, stolarką. W ścianie bocznej, od strony nieruchomości przy al. K. [...] istnieją dwa otwory okienne, bez osadzonej stolarki, o wysokości parapetu 1,31 m od poziomu posadzki betonowej parteru. W budynku wykonane są tynki wewnętrzne, podsufitka z płyt osb. Wysokość od poziomu posadzki podłogi do płyt osb wynosi 2,73 m (pomieszczenie po prawej stronie od wejścia), 2,71 m (pomieszczenie z wejściem do budynku), 2,79 m (pomieszczenie po lewej stronie od wejścia). Wykonana jest częściowo instalacja elektryczna (bez opraw świetlnych i przełączników). W części nadziemnej brak jest widocznych innych instalacji. W części podziemnej widoczna jest stalowa rura instalacji wodnej. Nie osadzono stolarki drzwiowej wewnętrznej i zewnętrznej. Otwór wejściowy zabezpieczony jest drewnianymi płytami zbitymi z drewnianych desek. Wykonane jest zadaszenie, z pokryciem, kominy ponad dachem zostały wykończone. Jeden otwór w ścianie bocznej posiada szerokość 1,25 m i wysokość 1,34 m, wysokość parapetu 1,32 m, a drugi szerokość 0,54 m i wysokość 0,92 m. Wymiar od parapetu do podsufitki 1,47 m. Ściana boczna od strony al. K. [...] jest nieotynkowana. Zapewniając stronom czynny udział w prowadzonym postępowaniu przed wydaniem decyzji, umożliwiając wypowiedzenie się, co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań - Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego dla m. W.pismem z dnia 18 kwietnia 2017 roku zawiadomił strony o powyższych uprawnieniach. W stanie faktycznym jak wyżej, zaskarżoną decyzją, PINB dla m. W. umorzył postępowanie w sprawie robót budowlanych związanych z budynkiem gospodarczym usytuowanym na zapleczu nieruchomości przy al. K.[...] we W. Następnie decyzja, w terminie przewidzianym na skuteczne wniesienie środka zaskarżenia została oprotestowana przez M. P.-C. reprezentowaną przez r.pr. P. J. oraz J. W.reprezentowanego przez r.pr. S. C.

D.Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego po rozpatrzeniu odwołań stwierdził, że podstawą podjęcia zaskarżonej decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego dla m. W. jest przepis art. 105 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego, zgodnie z którym "Gdy postępowanie z jakiejkolwiek przyczyny stało się bezprzedmiotowe w całości albo w części, organ administracji publicznej wydaje decyzję o umorzeniu postępowania odpowiednio w całości albo w części". W konsekwencji organ wyjaśnia, że bezprzedmiotowość postępowania ma miejsce w sytuacji, gdy istnieją okoliczności czyniące wydanie decyzji administracyjnej rozstrzygającej sprawę co do jej istoty prawnie niemożliwym, z uwagi na brak przedmiotu postępowania. W takiej sytuacji umorzenie postępowania nie jest zależne od woli organu administracji, organ jest bowiem zobowiązany do umorzenia postępowania w przypadku stwierdzenia jego bezprzedmiotowości. Bezprzedmiotowość postępowania administracyjnego, o której mowa w art. 105 § 1 kpa to brak przedmiotu postępowania. Tym przedmiotem jest zaś konkretna sprawa, w której organ administracji państwowej jest władny i jednocześnie zobowiązany rozstrzygnąć na podstawie przepisów prawa materialnego o uprawnieniach lub obowiązkach indywidualnego podmiotu. Przenosząc powyższe na grunt omawianej sprawy w ocenie organu występują przesłanki powodujące bezprzedmiotowości postępowania skutkującą jego umorzeniem. Przedmiotem postępowania organu I instancji są roboty budowlane związane z budynkiem gospodarczym usytuowanym na zapleczu nieruchomości przy al. K.[...] we W. W tym też kontekście organ wskazuje, iż zgodnie z art. 28 ust. 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane roboty budowlane można rozpocząć jedynie na podstawie decyzji o pozwoleniu na budowę, z zastrzeżeniem art. 29-31 Prawa budowlanego, w których określono odstępstwa od przedstawionej powyżej reguły. Roboty budowlane prowadzone w budynku gospodarczym usytuowanym na zapleczu nieruchomości przy al. K. [...]a we W. polegają na usunięciu nieprawidłowości w jego stanie technicznym na podstawie decyzji organu nadzoru budowlanego wydanej w trybie art. 66 ust. 1 pkt 3 i ust. 2 Prawa budowlanego kończącej uprzednio prowadzone postępowanie administracyjne w sprawie utrzymania ww. budynku gospodarczego. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego dla miasta W. decyzją nr [...] z dnia [...] roku nakazał współwłaścicielom budynku gospodarczego usytuowanego na zapleczu nieruchomości przy Al. J.K.[...] we W.usunięcie stwierdzonych nieprawidłowości w stanie technicznym ww. obiektu - poprzez wykonanie, w terminie do dnia 30 czerwca 2016 roku, robót budowlanych polegających między innymi na przemurowaniu części nadziemnej południowej ściany budynku, odtworzeniu fragmentu ścian w narożniku południowo - wschodnim, przemurowaniu pionów kominowych, uzupełnieniu, wzmocnieniu i wymianie zniszczonych elementów drewnianej konstrukcji stropodachu na nowe, wymianie deskowania i pokrycia dachu na nowe. Po rozpatrzeniu odwołania decyzją nr [...] z dnia [...] roku D.Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego uchylił ww. decyzję w zakresie terminu i wyznaczył nowy termin do dnia 31 stycznia 2017 roku, a w pozostałym zakresie utrzymał zaskarżoną decyzję w mocy, a Wojewódzki Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 8 listopada 2016 roku oddalił skargę w całości. Wyrok ten jest prawomocny. Następnie, po rozpatrzeniu wniosku strony, D.Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją nr [...] z dnia [...] roku zmienił swoją ostateczną decyzję nr [...] w zakresie terminu, wydłużając wyznaczony termin wykonania nakazanych robót budowlanych do dnia [...] roku. Ostateczna, prawomocna i wykonalna decyzja nakazowa organu nadzoru budowlanego nie tylko zobowiązuje, ale również upoważnia współwłaścicieli przedmiotowego budynku gospodarczego do wykonania robót budowlanych nią nakazanych bez konieczności uzyskiwania pozwolenia na budowę czy zgłoszenia zamiaru wykonania tych robót w organie administracji architektoniczno - budowlanej. Wobec powyższego, w niniejszej sprawie nie mamy do czynienia z samowolą budowlaną w stosunku do robót wykonywanych w budynku gospodarczym na przy al. K.[...] we W.nieruchomości. Niemniej jednak, jak wynika z materiału dowodowego podczas wykonywania robót budowlanych nakazanych decyzją D.Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego wprowadzono zmiany w obiekcie w stosunku do jego poprzedniego stanu polegające na: zwiększeniu wymiarów komina usytuowanego po lewej stronie budynku, usytuowaniu okien elewacji południowej na wyższej wysokości od poziomu podłogi (podwyższono poziom parapetów okiennych), zwiększeniu wysokości ściany zachodniej o 70 cm i wschodniej o 30 cm. Zgodnie z nakazem wymieniono zniszczone elementy dachu i ścian budynku. Budynek był i jest parterowy. Miał i teraz też posiada 2 kominy. W elewacji południowej miał dwa okna i obecnie też ma dwa okna o tych samych wymiarach, tylko usytuowane wyżej niż poprzednio. Kształt obiektu odzwierciedla dokumentacja fotograficzna przed przystąpieniem do robót i w trakcie ich trwania, a także uwzględniająca stan obecny. Organ wskazuje, iż wprowadzone zmiany w sposób na tyle nieznaczny odstępują od nakazu określonego w decyzji DWINB nr [...] z dnia [...] roku, zmienionej decyzją nr [...]z dnia [...] roku, że mieszczą się w zakresie nałożonych obowiązków i brak jest podstaw do uznania ich za samowolę budowlaną. Z ustaleń organu I instancji wynika, iż wprowadzone nieznaczne zmiany w budynku, w szczególności podwyższenie ścian zewnętrznych, nie wynikały z zamierzonego, celowego działania inwestorów na rzecz zwiększenia wysokości czy kubatury obiektu, lecz jak wynika z pisma R.J.są skutkiem wprowadzenia, obecnie powszechnie stosowanych, rozwiązań technicznych (betonowy wieniec obwodowy ścian) gwarantujących bezpieczeństwo konstrukcji. Współwłaściciele skupili się na wymianie uszkodzonych części budynku w sposób poprawny technicznie, nie mając świadomości, że muszą je umieścić dokładnie w tym samym miejscu co poprzednie. Kwestia ta nie jest przy tym jednoznaczna i niezależna od konkretnego stanu technicznego poszczególnych elementów budynku. Wskazać też należy, że zmiany, które zaistniały nie wpłynęły na zmianę właściwości użytkowych budynku. Wysokość użytkowa obiektu to wysokość do podsufitki. Brak jest danych jaka uprzednio była wysokość od podłogi do sufitu (podsufitki), niemniej jednak wynosiła znacznie więcej niż 2 m. Nie zmieniono bowiem wysokości otworu wejściowego do budynku, która wynosi 2,12 m, a jak wynika z dokumentacji fotograficznej nad tym otworem było jeszcze nadproże, a na nim co najmniej 3 rzędy cegieł, co łącznie daje wysokość zbliżoną do obecnej. Zatem to nieznaczne podwyższenie ścian budynku nie wynikało z zamiaru zwiększenia przestrzeni użytkowej wewnątrz budynku, gdyż nie zwiększono tej przestrzeni, a zmiany te służą jedynie zapewnieniu bezpieczeństwa konstrukcji obiektu. Wobec powyższego, mimo że podwyższono poziom osadzenia konstrukcji dachu zwiększając wysokości ściany zachodniej o 70 cm, wschodniej o 30 cm i odpowiednio do powyższego ścian bocznych, z uwagi na nachylenie stropodachu w kierunku wschodnim - należy wskazać, że roboty te nie mogą zostać uznane za nadbudowę budynku. W wyniku umieszczenia dodatkowego rzędu bloczków betonowych i betonowego wieńca nie sposób stwierdzić zmiany w zakresie kubatury obiektu budowlanego, która w opisywanym stanie faktycznym może mieć jedynie charakter marginalny, znikomy wobec umiejscowienia tak nieznacznego elementu, jak jeden rząd bloczków czy wieniec. W świetle powyższego brak jest podstaw do zakwalifikowania tych robót budowlanych, jako nadbudowy obiektu budowlanego, która mogłaby podlegać regulacji określonej w art. 48 Prawa budowlanego - a w ostateczności rozbiórce. Roboty budowlane prowadzone w budynku wraz z nieznacznymi zmianami mieszczą się w nakazie decyzji organu nadzoru budowlanego wydanej w sprawie budynku gospodarczego usytuowanego na zapleczu nieruchomości przy al. K.[...] we W. Wprowadzone w budynku zmiany nie naruszają przepisów techniczno - budowlanych. Ponadto roboty budowlane w obiekcie prowadzone są pod nadzorem osoby posiadającej uprawnienia budowlane w specjalności konstrukcyjno - inżynieryjnej, która zaświadcza o wykonaniu ich zgodnie z zasadami wiedzy technicznej, przepisami, a także w sposób zapewniający bezpieczeństwo ludzi i mienia, w szczególności podkreślając roboty konstrukcyjne. Roboty nie naruszają również przepisów planistycznych, bowiem na obszarze, na którym znajduje się nieruchomość przy al. K.[...] we W. brak jest miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Wykonane roboty nie stoją również w sprzeczności z przepisami dotyczącymi ochrony zabytków i opieki nad zabytkami. Jak wynika ze stanowiska organu konserwatorskiego (pismo z dnia 15 września 2016 roku) ani obszar, na którym znajduje się przedmiotowy budynek, ani sam obiekt nie został wpisany do rejestru zabytków, zatem nie podlega żadnej z form ochrony zabytków określonej w art. 7 ustawy z dnia 23 lipca 2003 roku o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami. Reasumując, stan faktyczny sprawy nie daje podstaw do władczej ingerencji organów nadzoru budowlanego, rozumianej jako konieczność wydania w stosunku do przedmiotowej inwestycji określonych nakazów. Podkreślić należy, że na gruncie prawa budowlanego postępowanie, co do zasady, staje się bezprzedmiotowe, jeżeli organy nadzoru budowlanego prowadzące postępowanie nie znajdują podstaw do wydania nakazów lub zakazów. Aby organy mogły zasadnie wydać rozstrzygnięcie umarzające prowadzone dotychczas postępowanie administracyjne to obowiązane są kierować się zasadami procedury administracyjnej, w tym zwłaszcza wyrażoną w art. 7 kpa, zasadą prawdy obiektywnej, zgodnie z którą organ administracji publicznej zobowiązany jest do podejmowania wszelkich kroków niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy, mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli (por. wyrok WSA we Wrocławiu z 17.02.2015r., II SA/Wr 823/14). W ocenie organu, w sprawie będącej przedmiotem rozpatrzenia, organ I instancji, wyjaśnił w dostatecznym stopniu wszystkie okoliczności istotne dla jej rozstrzygnięcia, co w rezultacie skutkowało słusznie podjęciem przez PINB dla m. W.nr [...]z dnia [...] r. opartej o art. 105 § 1 kpa.

Na ostateczna decyzję w sprawie skargę do sądu administracyjnego złożyła J. P., zastępowana przez radcę prawnego P. J. Zaskarżono w całości decyzję D. Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego we W. z dnia [...] roku nr [...], zarzucając jej naruszenie przepisów: 1. prawa materialnego, tj.: art. 3 pkt 6), 7) i 7a) ustawy - Prawo budowlane z dnia 7 lipca 1994 r. (tj. Dz. U. z 2017 r. poz. 1332, dalej jako Prawo budowlane) poprzez ich błędna interpretację i nieustalenie, że w sprawie mamy do czynienia z nadbudową obiektu budowlanego; art. 48, art. 49b i 50 w zw. z art. 36a ust. 5a pkt 1 i 2 ustawy - Prawo budowlane poprzez ich niezastosowanie, tj. przyjęcie, że nadbudowa budynku o 23% pierwotnej wysokości oraz zmiana powierzchni dachu, rozmiarów, konstrukcji i parametrów użytkowych komina oraz posadowienia i rozmiarów okien nie stanowią istotnego odstępstwa od upoważnienia zawartego w decyzji organu I instancji oraz nie zwiększają obszaru oddziaływania obiektu, 2.postępowania administracyjnego, tj. art. 105 § 1 K.p.a. poprzez umorzenie przedmiotowego postępowania, pomimo istnienia przedmiotu, tj. żądanie strony, które należało rozpatrzyć oraz art. 7, 8, 77 i 80 K.p.a. poprzez brak podjęcia wszelkich czynności niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia sprawy, brak wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia całego materiału dowodowego, pominięcie wniosków dowodowych skarżącej oraz oceny okoliczności istotnych dla sprawy w oparciu o cały zgromadzony materiał dowodowy, co z kolei powinno znaleźć swoje odzwierciedlenie w uzasadnieniu decyzji wydanych przez organy (art. 107 § 1 i 3 K.p.a.) i niedostateczne wyjaśnienie okoliczności sprawy oraz podważenie zaufania obywateli do organów państwa, a nadto art. 11 w zw. z art. 107 § 1 i 3 K.p.a. poprzez brak sporządzenia uzasadnienia decyzji odpowiadającego wymogom tego przepisu, w szczególności poprzez niedostateczne i niepełne uzasadnienie decyzji oraz ograniczenia wyjaśnienia zasadności przesłanek wydania decyzji do całkowicie dowolnej oceny faktów, art. 75 K.p.a. poprzez pominięcie dowodu z opinii biegłego wnioskowanego przez pełnomocnika M.P.-C.pismem z dnia [...] roku, art. 89 § 2 K.p.a. poprzez nieprzeprowadzenie rozprawy (Janowicz, Komentarz, s. 229), gdy zachodzi potrzeba uzgodnienia interesów stron oraz art. 138 § 1 pkt 1 K.p.a. poprzez niewłaściwe zastosowanie i wydanie rozstrzygnięcia merytorycznego w sytuacji, gdy z uwagi na wymienione wyżej naruszenia przepisów prawa materialnego i procesowego, a w szczególności treści art. art. 75 i 89 K.p.a., rozstrzygnięcie sprawy wymaga uprzedniego przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego w znacznej części. Skarżąca wnosi o przeprowadzenie dowodów z dokumentów z fotografii zgłoszonych w uzasadnieniu niniejszej skargi na okoliczności w nim wskazane. Z uwagi na fakt, że, zdaniem strony, wymienione naruszenia przepisów prawa miały istotny wpływ na wynik sprawy wnoszę o uchylenie zaskarżonych decyzji i zwrot kosztów postępowania sądowoadministracyjnego w tym kosztów zastępstwa prawnego według norm przepisanych. Na uzasadnienie strona skarżąca podnosi, że przedmiotem umorzonego przez Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego dla miasta W.postępowania były roboty budowlane związane z budynkiem gospodarczym usytuowanym na zapleczu nieruchomości przy al. J. K. [...] i [...] we W. Decyzją Naczelnika Dzielnicy W. – Ś. we W. z dnia [...] roku nr [...] (w aktach sprawy) ustalono podział gruntów położonych we W. przy al. K.[...]na dwie działki o nr geodezyjnym [...] i powierzchni 954 m2 na dwie działki pod nr administracyjnym [...] o nr geodezyjnym [...] i powierzchni 477 m2 oraz działkę pod nr administracyjnym [...] o nr geodezyjnym [...] i powierzchni 477 m2, tj. w sposób określony na stanowiącym załącznik do przedmiotowej decyzji podkładzie geodezyjnym, planie sytuacyjnym w skali 1:500. Zgodnie z mapą sytuacyjną granicę nowoutworzonych działek przeprowadzono przez istniejącą wówczas zabudowę gospodarczą, tj. przez środek budynku gospodarczego położonego bezpośrednio przy al. K. oraz południowy fragment budynku gospodarczego usytułowanego na zapleczu nieruchomości stanowiącym przedmiot postępowania. Przy czym granica nie przebiega przez płaszczyznę pionową umożliwiającą taki podział działki. W planie wskazano, że dotychczasowe budynki gospodarcze, przez które przeprowadzono granicę wydzielonych działek zostaną rozebrane. W trakcie robót budowlanych prowadzonych w związku ze wzniesieniem obecnego budynku mieszkalnego rozebrano wyłącznie budynek posadowiony bezpośrednio przy al. K. W stanie nienaruszonym pozostał budynek gospodarczy usytuowany na zapleczu nieruchomości, który niezmiennie w części południowej jest posadowiony na szerokości około 70 cm na nieruchomości sąsiedniej. Jeszcze za życia współwłaścicielki nieruchomości A. W., matki R. J. sąsiedzi byli zgodni, że budynek gospodarczy winien zostać rozebrany. Budynek nie był po wojnie remontowany. Dużej destrukcji uległ w trakcie powodzi w 1997 roku, gdy poziom wody sięgał stropu budynku. Na przestrzeni dziesięcioleci raz jedynie wykonano drobne prace dekarskie, które nie miały nawet charakteru prac konserwatorskich, a jedynie incydentalne zabezpieczenie dachu przed zalaniem. W efekcie budynek był ruiną z częściowo zawalonym gankiem i dachem oraz ścianami zewnętrznymi, zarwanym stropodachem i rozpadającym się kominem. Nie posiadał w ogóle stolarki drzwiowej, a stolarka okienna była zdewastowana. Wypłukane spadające cegły stanowiły bezpośrednie zagrożenie dla zdrowia i życia. Ze względu na bardzo zły stan techniczny obiektu do częściowej jego rozbiórki w lipcu 2013 roku przystąpił J. W., małżonek A.W. Wówczas rozebrał fragment ściany znajdującej się na działce skarżącej J. P.. Podstęplował również zarwany stropodach. Zły stan techniczny budynku gospodarczego wielokrotnie oceniał również R. J., lecz tylko raz przyznał uczciwie, że budynek jest stary, "dość zdegradowany", w złym stanie technicznym (brak drzwi wejściowych, przeciekający miejscami dach, zniszczone tynki, brak podłogi). Uczynił to we wniosku o zniesienie współwłasności skierowanym przeciwko własnej matce, gdy po udarze mózgu przebywała w szpitalu (wniosek o zniesienie współwłasności z dnia [...] r. - w aktach sprawy). Bardziej szczegółowo, ale również lakonicznie stan obiektu opisano w protokołach oględzin dokonanych przez pracowników Powiatowego Inspektoratu Nadzoru Budowlanego dla miasta W.nr [...] z dnia [...] r. i nr [...] z dnia [...] roku (w aktach sprawy). W efekcie stwierdzono, że od strony nieruchomości przy al. K.[...] (ściana południowa) budynek posiada zarwany dach oraz ubytki ścian, które pozostały do wysokości 1,6 m. W dalszej części budynku widoczne są zawalone belki stropowe i wiszące, grożące zawaleniem deskowanie stropodachu. W części budynku, gdzie konstrukcja dachu nie jest uszkodzona istnieje sufit podwieszany z widoczną trzciną i ubytkami tynku oraz popękanym tynkiem. Ceglany komin ponad dachem posiada ubytki cegieł, jest pochylony i ma wypłukane spoiny. W związku z powyższym organ zobowiązał współwłaścicieli nieruchomości do sporządzenia ekspertyzy stanu technicznego budynku obejmującej w szczególności stan techniczny stropodachu, ścian budynku, komina oraz instalacji elektrycznej. W złożonej do akt ekspertyzie sporządzonej przez K. L., P. J.i E. H.wskazano wymiary zewnętrzne budynku o łącznej powierzchni zabudowy 46,59 m2 (długość - 10,4 m, szerokość 4,48 m i wysokość 2,7 m). Nadto wskazano, że obiekt posiada dwa przewody (kanały) kominowe. Przewód od strony południowej wymurowany jest z cegły pełnej i ma przekrój 14x25 cm. Przewód od strony północnej wykonany jest z rury stalowej fi 150 mm, obmurowanej cegłą pełną. Przekrycie dachu stanowi stropodach jednospadowy ze spadkiem na stronę wschodnią budynku. W ekspertyzie zalecono m.in. odtworzenie rozebranych fragmentów ścian w narożniku południowo- wschodnim z cegły pełnej, ceramicznej na zaprawie cementowo-wapiennej, rozebranie i odtworzenie pionów kominowych wychodzących ponad ściany i stropodach z zachowaniem pierwotnej formy i wymiarów, rozebranie i odtworzenie konstrukcji drewnianej stropodachu przy zachowaniu rozmiarów i spadku połaci według obecnych parametrów. II. W dniu [...] roku Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego dla miasta W.decyzją nr [...] nakazał R.J., A.M., E.W.i J.W. - współwłaścicielom budynku gospodarczego usunięcie stwierdzonych nieprawidłowości w jego stanie technicznym poprzez: przemurowanie części nadziemnej południowej ściany budynku, uzupełnienie ubytków cegieł w południowej ścianie piwnicy budynku, odtworzenie fragmentu ścian w narożniku południowo-wschodnim, przemurowanie pionów kominowych z cegły pełnej, klinkierowej z zachowaniem pierwotnej formy i wymiarów, uzupełnienie brakujących, wzmocnienie uszkodzonych oraz wymiany zniszczonych elementów drewnianej konstrukcji stropodachu na nowe, uzupełnienie brakujących oraz wymiana uszkodzonych elementów deskowania stropodachu na nowe, impregnację całej konstrukcji drewnianej środkami chroniącymi przed zagrożeniami biologicznymi i pożarowymi, wymianę pokrycia dachu z papy na nowe, wymianę uszkodzonej podsufitki na elementy z płyt OSB z zabezpieczeniem ogniochronnym, montaż nowej rynny i rury spustowej wzdłuż okapu od strony wschodniej, uzupełnienie ubytków stolarki okiennej i drzwiowej (w tym również ubytków oszklenia), usunięcie odspojonych i odparzonych tynków zewnętrznych i wewnętrznych, a następnie uzupełnienie ubytków tynków wraz z malaturą, wymianę uszkodzonych i uzupełnienie brakujących elementów instalacji elektrycznej, wykonanie przeciwwilgociowej izolacji ścian fundamentowych, skucie uszkodzonej wylewki podłogowej, a następnie na wyrównanym i dogęszczonym podłożu ułożenie folii PE i wykonanie nowej posadzki podłogowej, wymianę uszkodzonych, niedrożnych i uzupełnienie brakujących elementów instalacji wodnej. Zakres robót, których wykonanie nakazano opisaną wyżej decyzją w ocenie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego stanowi remont. W uzasadnieniu zaskarżonej decyzji organ wskazuje, że współwłaściciele budynku gospodarczego, "na podstawie ww. decyzji, mieli prawo, a nawet obowiązek wykonania robót remontowych doprowadzających obiekt do właściwego stanu technicznego". W świetle powyższego należy przypomnieć, że pojęcie "remont" zostało zdefiniowane w ustawie Prawo budowlane. I tak zgodnie z art. 3 pkt 8 remontem jest wykonywanie w istniejącym obiekcie budowlanym robót budowlanych polegających na odtworzeniu stanu pierwotnego, a niestanowiących bieżącej konserwacji, przy czym dopuszcza się stosowanie wyrobów budowlanych innych niż użyto w stanie pierwotnym (art. 3 pkt 8). Jak wynika z tego przepisu, istota remontu polega na odtworzeniu stanu pierwotnego, czyli odtworzeniu czegoś co kiedyś było, ale nie ma tego w chwili rozpoczęcia remontu. Zgodnie z powyższym, można mówić np. o remoncie budynku, w którym, na skutek dewastacji, brak stropów, pokrycia dachowego, czy też drzwi i okien, albowiem w takim przypadku, naprawienie stropu i dachu oraz wstawienie drzwi i okien, jest odtworzeniem stanu pierwotnego, stanu z okresu, kiedy ten budynek został zbudowany (por. wyrok NSA z 12 stycznia 2007 r. sygn. akt II OSK 460/06). III. W trakcie wykonywania robót budowlanych związanych z decyzją Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego dla miasta W. nr [...] z dnia [...] roku skarżąca spostrzegła, że zobowiązany R.J. przystąpił do całkowitej rozbiórki całej ściany południowej i fragmentu 2 metrów (licząc od południowo-wschodniego narożnika) ściany wschodniej. W dalszej kolejności inwestor przystąpił do rozbiórki stropodachu i podsufitki oraz stanowiących dla nich oparcia murłaty. W miejsce pierwotnego położenia zdemontowanej murłaty ułożono rząd bloczków betonowych budowlanych o wysokości 25 cm. Następnie położono kolejny rząd z bloczków budowlanych (kolejne 25 cm) i całość zwieńczono betonowym wieńcem o wysokości 20 cm. Nowy wieniec stanowi teraz oparcie dla nowej murłaty i krokwi. W efekcie wysokość ściany zachodniej na całej długości została podniesiona o 70 cm. Podobnie w wyniku położenia w miejscy pierwotnej murłaty bloczka betonowego o wysokości 10 cm, a na nim betonowego ściana wschodnia na całej długości została podniesiona o 30 cm. W konsekwencji proporcjonalnie nadbudowane zostały ściany szczytowe budynku (południowa i północna). Należy również podkreślić, że w efekcie przeprowadzonych prac zmianie uległ również kąt nachylenia dachu. Bezsprzecznie bowiem wzrost wysokości ścian wschodniej i zachodniej o różne wartości (pierwsza o 30 cm i druga - 70 cm) musiało skutkować zmianą kąta spadku stropodachu w kierunku wschodnim. Nadto zwiększono powierzchnię dachu poprzez utworzenie nieistniejących wcześniej okapów nad ścianami południową i północną wychodzących 30 cm na teren nieruchomości sąsiednich (co zgłoszono w piśmie skarżącej z dnia 21 września 2016 r. i ponownie zgłoszono do protokołu oględzin nr [...] z dnia [...] roku). W trakcie przemurowywania południowo-wschodniego odcinka ściany wschodniej utworzono w niej nowy otwór drzwiowy (od strony południowej) o szerokości 1,1 mi wysokości 2,3 m. Po oględzinach nieruchomości dokonanych przez pracowników Powiatowego Inspektoratu Nadzoru Budowlanego dla miasta W. w dniu [...] roku otwór ten został zamurowany, lecz nie bloczkami betonowymi o grubości 24 cm, lecz bloczkami o grubości 12 cm. W trakcie przemurowywania ściany południowej zmieniono położenie otworu okiennego umiejscowionego w jego zachodniej części. Przy zachowaniu pierwotnych rozmiarów otworu okno zostało obecnie posadowione wyżej o 55 cm (na co zwrócono uwagę do protokołu oględzin nr [...] z dnia [...] r.). Inwestor przemurował również przewody kominowe, przy czym komin południowy został znacząco powiększony do rozmiarów 0,49 m na 1,2 m (poprzednio 0,14 m na 0,25 m) i przebudowany w ten sposób, że w miejsce istniejącego jednego kanału wentylacyjnego obecnie wybudowano cztery przewody, 3 wentylacyjne i 1, którego przeznaczenia Powiatowemu Inspektorowi Nadzoru Budowlanego dla miasta W.nie udało się ustalić. IV. W ocenie skarżącej roboty budowlane wykonane przez inwestora znacząco wykraczają poza dyspozycje decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego dla miasta W. nr [...] z dnia [...] roku, a to w zakresie: 1) przemurowania na długości 2 metrów ściany wschodniej w części od strony narożnika południowo- wschodniego, 2) zmiany kąta nachylenia dachu, 3) zmiany powierzchni dachu poprzez stworzenie nowych okapów nad ścianami południową i północną, 4) wykonania nowego otworu drzwiowego w ścianie wschodniej, a następnie nieodtworzenie tej ściany do stanu pierwotnego, tj. zamurowanie otworu bloczkami betonowymi o szerokości 12 cm, 5) zmianę usytuowania okna w południowej ścianie budynku, 6) przebudowanie południowego pionu kominowego poprzez dwukrotne zwiększenie jego rozmiarów i utworzenie trzech nowych przewodów kominowych, 7) zmianę wysokości budynku, tj. podwyższenie do o 0,7 m, a w konsekwencji zwiększenie jego kubatury. Wszystkie wymienione zastrzeżenia były zgłaszane Powiatowemu Inspektorowi Nadzoru Budowlanego dla miasta W. w formie pisemnej lub ustnie do protokołów oględzin nieruchomości. W zaskarżonych decyzjach organy nadzoru budowlanego odniosły się tylko do trzech spośród siedmiu zarzutów. Pozostałe zastrzeżenia zostały pominięte. Skarżąca nie zgadza się ze stanowiskiem organów nadzoru budowlanego zajętym w zaskarżonych decyzjach, że zmiana wysokości budynku jest nieznaczna i nie uzasadnia zastosowania przepisów art. 48, 4% i 50 K.p.a., ewentualnie art. 51 K.p.a. W rozpatrywanej sprawie inwestor R.J.na podstawie decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego dla miasta W.nr [...] z dnia [...] roku był uprawniony i zobowiązany do wykonania remontu dachu budynku, z zakresie w niej określonym. Tymczasem z bezspornie ustalonego stanu faktycznego wynika, iż inwestor dokonał rozbiórki pierwotnego dachu budynku, nadmurowania ścian zewnętrznych budynku, na których opiera się konstrukcja dachowa, zwiększając ich wysokość o 30 cm (ściana wschodnia) i 70 cm (ściana zachodnia). Nadmurowanie wykonano z dwóch warstw bloczków budowlanych i betonowego wieńca. Następnie na budynku o powiększonej w ten sposób wysokości, która zdecydowanie zwiększała również wysokość użytkową strychu, wykonano nową, podobną do poprzedniej drewnianą krokwiową konstrukcję dachu wraz z pokryciem. Definicja pojęcia "roboty budowlane" zawarta jest w art. 3 pkt 7 Prawa budowlanego, który przewiduje, że należy przez nie rozumieć budowę, a także prace polegające na przebudowie, montażu, remoncie lub rozbiórce obiektu budowlanego. W myśl art. 3 pkt 6 Prawa budowlanego "budowa" to wykonywanie obiektu budowlanego w określonym miejscu, a także odbudowa, rozbudowa, nadbudowa obiektu budowlanego. Zgodnie z art. 3 pkt 7a Prawa budowlanego przez "przebudowę" należy rozumieć wykonywanie robót budowlanych, w wyniku których następuje zmiana parametrów użytkowych lub technicznych istniejącego obiektu budowlanego, z wyjątkiem charakterystycznych parametrów, jak: kubatura, powierzchnia zabudowy, wysokość, długość, szerokość bądź liczba kondygnacji. Natomiast "remontem" jest wykonywanie w istniejącym obiekcie budowlanym robót budowlanych polegających na odtworzeniu stanu pierwotnego, a niestanowiących bieżącej konserwacji, przy czym dopuszcza się stosowanie wyrobów budowlanych innych niż użyto w stanie pierwotnym (art. 3 pkt 8 Prawa budowlanego). Natomiast używane pojęcia nadbudowy i rozbudowy należałoby sobie przeciwstawić i stwierdzić, że tam, gdzie na skutek robót budowlanych dochodzi do zwiększenia powierzchni zabudowy (w tym: szerokości i długości obiektu) mamy do czynienia z "rozbudową" (przedrostek "roz-" w polszczyźnie oznacza m.in. czasownik określający powiększenie czegoś, zwiększenie, np. rozkrzewić, rozmnożyć i właśnie: rozbudować). Natomiast tam, gdzie dochodzi do zwiększenia wysokości obiektu mamy do czynienia z "nadbudową" (za Słownikiem języka polskiego PWN, "nadbudować" to zbudować nową część nad jakąś wykończoną budowlą). Zgodnie z art. 3 pkt 1 lit. a Prawa budowlanego przez "obiekt budowlany" należy rozumieć budynek (tj. obiekt budowlany, który jest trwale związany z gruntem, wydzielony z przestrzeni za pomocą przegród budowlanych oraz posiada fundamenty i dach - art. 3 pkt 2 Prawa budowlanego) wraz z instalacjami i urządzeniami technicznymi. W świetle powyższych definicji zakres wykonanych przez inwestora robót w tej części budynku (dach) odpowiada definicji nadbudowy. Niewątpliwie nie stanowiły one remontu, gdyż nie doszło odtworzenia stanu pierwotnego, lecz powstanie nowej substancji budowalnej tj. podwyższenia ostatniej kondygnacji o 30-70 cm i przykrycie nową konstrukcją dachową (stanowiło to nadbudowę). Tym samym wykonane roboty, wbrew zaskarżonym decyzjom, istotnie wykraczały poza zakres robót określonych decyzją Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego dla miasta W. nr [...] z dnia [...] roku. W sytuacji zaś, gdy inwestor realizując decyzję, wykroczy poza zakres prac w niej określonych, to dopuści się wówczas samowoli budowlanej, do której zastosowanie znajdzie tryb postępowania zawarty w art. 48, art. 49b lub art. 50 Prawa budowlanego (por. wyrok WSA w Bydgoszczy z dnia 27 stycznia 201 1 r. sygn. akt II SA/Bd 1367/10). W tym kontekście za całkowicie bezpodstawne i dowolne należy uznać poczynione w uzasadnieniach decyzji obu organów nadzoru budowlanego rozważania na temat "niezamierzonego" czy "niecelowego" działania inwestora lub jego "świadomości" w trakcie prowadzonych robót. Subiektywny stan psychiczny inwestora nie stanowi bowiem przesłanki oceny stanu prawnego sprawy. W dalszych wnioskach uzasadnienia zaskarżonych decyzji organy nadzoru budowlanego wskazują, że wskutek podwyższenia ścian zewnętrznych budynku nie doszło do zwiększenia wysokości użytkowej lub przestrzeni użytkowej obiektu. Wnioski te nie mają jednak w przedmiotowej sprawie żadnego znaczenia, bowiem skarżąca zarzuca inwestorowi zmianę (podwyższenie) wysokości budynku, a nie wysokości lokalu. Przypomnieć należy, że zgodnie z treścią art. 3 pkt 7 Prawa budowlanego roboty budowlane to m.in. remont i przebudowa, lecz roboty budowlane, w wyniku których następuje zmiana charakterystycznych parametrów użytkowych lub technicznych istniejącego obiektu budowlanego, jak wysokość stanowią nadbudowę. Istotne kryterium stanowi więc wysokość obiektu budowlanego, a nie wysokość lokalu.

W obu zaskarżonych decyzjach podkreślono, że nadbudowa, wskutek której ściana wschodnia została podwyższona o 30 cm, a ściana zachodnia - o 70 cm (a szczytowe proporcjonalnie) jest nieznaczna. Nie wskazano przy tym, jakie kryterium przyjęto, co stanowiło punkt odniesienia do postawienia takiego wniosku. Przyjmując za organami administracji, że aktualna wysokość budynku to 3,76 m należy przyjąć, że wysokość ściany zachodniej wzrosła o 23%. W tym kontekście należy odwołać się do treści art. 36a ustawy Prawo budowlane, który w ust. 5a stanowi, że "Nie jest istotnym odstąpieniem od zatwierdzonego projektu budowlanego lub innych warunków pozwolenia na budowę zmiana wysokości, szerokości lub długości obiektu budowlanego niebędącego obiektem liniowym, jeżeli odstąpienie łącznie spełnia następujące warunki: 1) nie przekracza 2% wysokości, szerokości lub długości obiektu budowlanego określonych w projekcie budowlanym [...]", co a contario nakazuje przyjąć, że zmiana wysokości obiektu o 2% lub większa jest zmianą istotną. W świetle tego wskazania reprezentowane w zaskarżonych decyzjach stanowisko, że zmiana wysokości obiektu o blisko 1/4 jego wysokości jest nieistotna, jest błędne, pozbawione podstaw i nacechowane skrajną dowolnością oceny stanu faktycznego. W ocenie skarżącej nie może budzić wątpliwości, że wykonywanie robót budowlanych określonych w decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego dla miasta W. nr [...] dnia [...] roku miało przywrócić stan poprzedni (art. 3 pkt 8 Prawa budowlanego - remont) i nie miało prowadzić do zmiany tzw. parametrów charakterystycznych, enumeratywnie określonych w art. 3 pkt 7a Prawa budowlanego (przebudowa): kubatury, powierzchni zabudowy, wysokości, długości, szerokości lub liczby kondygnacji istniejącego obiektu budowlanego. W przypadku zmiany choćby jednego parametru charakterystycznego podejmowane czynności należy zakwalifikować, jako inny niż remont i przebudowa rodzaj robót budowlanych (por. wyrok NSA z dnia 12 maja 2011 r. sygn. II OSK 827/10 i wskazane w nim poglądy doktryny w tym S. Szuster, Komentarz do art. 3 ustawy z dnia 28 lipca 2005 r. o zmianie ustawy - Prawo budowlane oraz o zmianie niektórych innych ustaw, Lex/el.2005), a w rozpatrywanej sprawie - nadbudowę (por. wyrok NSA z 7.04.2011 r" II OSK 582/10). Wskutek opisanej nadbudowy obiektu budowlanego, tj. podwyższenia przeciwległych ścian o różne wartości oraz wykonania nieistniejących wcześniej okapów powiększeniu uległa również powierzchnia i kąt nachylenia dachu. Zarzuty te zostały przez organy obu instancji całkowicie pominięte. Skarżąca całkowicie popiera ujawnione w wyroku z dnia 5 kwietnia 2017 roku stanowisko Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu (II SA/Wr 72/17), w którym przyjęto, że parametrem użytkowym i technicznym są wszelkie wielkości wyrażone w jednostkach miary czy wagi elementów użytkowych takich jak dach, okna, schody oraz technicznych, takich jak ciężar konstrukcji, czy odporność przeciwpożarowa, które występują w przypadku danego obiektu. Sąd zwrócił uwagę, że do kategorii przebudowy mogą być zakwalifikowane takie prace powodujące zmianę parametrów techniczno-użytkowych, które ingerują w układ obciążeń. O ile zatem roboty budowlane w ścianach działowych, które nie ingerują w konstrukcję obiektu nie kwalifikuje się jako przebudowy o tyle nie budzi wątpliwości, że roboty odnoszące się do ściany nośnej stanowią ingerencje w konstrukcję budynku i stanowią przebudowę (wyrok NSA z dnia 25 stycznia 2013 r., II OSK 627/12). Powierzchnia dachu uległa powiększeniu zarówno wskutek utworzenia nowych okapów od strony północnej i wschodniej, które w całości wchodzą w obszar nieruchomości sąsiednich, jak również wobec zmiany kątów nachylenia. Według niekwestionowanych ustaleń organów obu instancji również konstrukcja oparcia zadaszenia w postaci betonowego wieńca stanowi nowy element, którego poprzednio nie było. Zmianie zatem uległa i powierzchnia dachu, i kąt jego nachylenia oraz stałe połączenie wykonanego zadaszenia ze ścianami nośnymi budynku. Ze względu na powyższe także w tym zakresie przeprowadzonych robót nie można kwalifikować jako remont, a należy uznać je za przebudowę.

W kontekście nowowybudowanych okapów należy podnieść, że skarżąca jest współwłaścicielką nieruchomości sąsiedniej położonej we W. przy al. J. K.[...]. Skarżąca J. P. jest bezpośrednio zainteresowana robotami budowlanymi dotyczącymi budynku gospodarczego stanowiącego przedmiot decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego dla miasta W.z dnia [...] r. nr [...], bowiem budynek ten częściowo posadowiony jest na jej działce, a nie, jak to błędnie określano w poprzednich decyzjach, "w pobliżu granicy", czy "na granicy działek". Wszelkie więc roboty budowlane bezpośrednio oddziaływają na jej nieruchomość, bądź wręcz ograniczają jej prawo własności. Pojęcie obszaru oddziaływania obiektu zostało zdefiniowane w art. 3 pkt 20 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane (t.j. Dz.U. z 2013 r poz. 1409). Zgodnie z tą definicją przez obszar oddziaływania obiektu należy rozumieć teren wyznaczony w otoczeniu obiektu budowlanego na podstawie przepisów odrębnych, wprowadzających związane z tym obiektem ograniczenia w zagospodarowaniu tego terenu. Przedmiotowa definicja obszaru oddziaływania odsyła ona do przepisów odrębnych, które nie zostały przez ustawodawcę bliżej zdefiniowane. Dokonując wykładni obszaru oddziaływania obiektu, należy najpierw wskazać, że obszar oddziaływania obiektu dotyczy zarówno terenu niezagospodarowanego, jak i terenu już zagospodarowanego. Ograniczenia mają bowiem dotyczyć zmiany sposobu zagospodarowania. Z kolei przepisy odrębne, o których mowa w ustawowej definicji, to przepisy, których zastosowanie powoduje jakiekolwiek ograniczenie w zagospodarowaniu terenu z powodu istnienia w sąsiedztwie innego obiektu budowlanego. (Zdzisław Kostka, Prawo budowlane. Komentarz, ODiDK, Gdańsk 2005, s. 21- 22). W tym miejscu należy mieć jednak na uwadze to, że pojęcie przepisów odrębnych nie będzie ograniczało się tylko i wyłącznie do przepisów określających warunki techniczno-budowlane obiektu budowlanego, w tym zwłaszcza przepisów określających w sposób szczegółowy wymogi dla odległości w zabudowie i zagospodarowaniu terenu, brak jest bowiem podstaw do takiego zawężania rozumienia pojęcia przepisów odrębnych, tym bardziej że ustawodawca, jak to wskazano na wstępie, nie sprecyzował, o jakie przepisy odrębne tu chodzi. Z tego też względu w pojęciu przepisów odrębnych będą znajdowały się również przepisy z zakresu zagospodarowania przestrzennego, w tym ustalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego jako aktu prawa miejscowego (wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 8 czerwca 2011 r, sygn. akt II OSK 1296/10) oraz przepisy z zakresu prawa cywilnego o ochronie prawa własności. Jak bowiem słusznie zauważył Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 1 kwietnia 2014 r., sygn. akt II OSK 1899/13, przymiot strony właściciela sąsiedniej nieruchomości w stosunku do działki inwestora może wynikać z ochrony przysługującego mu prawa własności. Podobne stanowisko zajął Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 24 kwietnia 2009 r., sygn. akt II OSK 626/08, w którym wskazano, że nie można wykluczyć, iż przepisami powodującymi ograniczenia czy też utrudnienia w zakresie zagospodarowania danego terenu będą również przepisy dotyczące własności i innych praw rzeczowych określone w kodeksie cywilnym i innych ustawach. Realizacja inwestycji może bowiem uniemożliwić realizację tych praw i dochodzenie roszczeń w stosownej procedurze przed sądem powszechnym. W skrócie zatem należy przyjąć, że przez przepisy odrębne należy rozumieć wszelkie przepisy powszechnie obowiązującego prawa, które mogą mieć zastosowanie w konkretnym stanie faktycznym, wprowadzające określonego rodzaju ograniczenia czy też utrudnienia w możliwości zagospodarowania terenu, znajdującego się w otoczeniu obiektu budowlanego. Istotne jest zatem to, że zachowanie wszystkich warunków techniczno-budowalnych, w tym między innymi zachowanie minimalnych odległości usytuowania obiektu określonych w przepisach rozporządzenia o warunkach technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie, czy też warunków znajdujących się w innych przepisach prawa samo przez się nie przesądza, że obszar oddziaływania obiektu nie obejmuje nieruchomości sąsiedniej, a tym samym, że oddziaływanie tego obiektu nie wykracza poza obszar działania inwestora. Powyższe potwierdził Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 7 sierpnia 2014 r. o sygn. akt II OSK 391/13. Z tego też względu obszar oddziaływania obiektu budowlanego to także teren, gdzie uciążliwości związane z przedsięwzięciem mieszczą się w granicach norm określonych przez przepisy prawa. Przymiot strony w Prawie budowlanym nie jest zależny od tego, czy oddziaływanie zamierzonej inwestycji na nieruchomości sąsiednie przekracza ustalone w tym względzie normy, lecz z samego faktu oddziaływania na przestrzeń objętą prawem do nieruchomości sąsiednich. Obszar oddziaływania obiektu nie może być zatem utożsamiany tylko i wyłącznie z brakiem zachowania przez inwestora wymogów określonych przepisami techniczno-budowlanymi czy z zakresu ochrony środowiska. Obiekt budowlany może bowiem wprowadzać określone ograniczenie w zagospodarowaniu terenu, co nie oznacza, że jego realizacja jest niezgodna z przepisami techniczno-budowlanymi i co za tym idzie, że nie można będzie uzyskać na jego realizację pozwolenia na budowę. W okolicznościach rozpatrywanej sprawy nie powinno budzić najmniejszych wątpliwości, że wobec stwierdzonych przez organy nadzoru budowlanego odstępstw od nakazów objętych decyzją Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego dla miasta W.nr [...] z dnia [...] roku, a to w szczególności nadbudowy obiektu budowlanego oraz całkowicie przez oba organy pominiętych, a zgłaszanych w piśmie z dnia 21 września 2016 r. oraz ustnie do protokołu oględzin nr [....] z dnia [...] r. zarzutów dotyczących zwiększenia powierzchni dachu budynku, w tym wyprowadzenie go nad działki sąsiednie w postaci nieistniejących wcześniej okapów mamy do czynienia ze zwiększeniem obszaru oddziaływania obiektu a w konsekwencji istotnym odstępstwem w rozumieniu art. 36a ust. 5a Prawa budowlanego. W zaskarżonych decyzjach organy nadzoru budowlanego w ogóle nie odniosły się do zarzutu dotyczącego przemurowania części nadziemnej ściany wschodniej w części od strony narożnika południowo-wschodniego. W ocenie skarżącej decyzja Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego dla miasta W.z dnia [...] r. nr [...] upoważniała i zobowiązywała inwestora tylko do odtworzenia fragmentu ściany w narożniku południowo- wschodnim. W toku tych prac inwestor w ścianie wschodniej wykonał nowy otwór drzwiowy z nadprożem, który wobec uwag zgłoszonych podczas oględzin przez pracowników Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego dla miasta W.został następnie zamurowany, lecz z bloczków budowlanych o grubości 12 cm, a nie jak poprzednio - 24 cm. Fakt ów pozwala kwestionować podkreślany w uzasadnieniach obu instancji brak świadomości i celowego działania inwestora. W trakcie przemurowywania ściany południowej zmieniono położenie otworów okiennych w ścianie południowej. Przy zachowaniu pierwotnych rozmiarów otworów większe okno zostało posadowione wyżej o 41 cm (na co zwrócono uwagę do protokołu oględzin nr [...] z dnia [...] r.), a mniejsze o 38 cm, co ponownie rażąco przekracza upoważnienie z decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego dla miasta W. nr [...] z dnia [...] roku. Za ugruntowane w orzecznictwie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu należy uznać stanowisko, że zarówno zmiana wymiarów otworów okiennych, jak i zmiana ich parametrów stanowi przebudowę wymagającą uzyskania pozwolenia na budowę (por. wyrok z dnia 28.06.2016 r., II SA/Wr 355/16). W odniesieniu do powyższego zarzutu D.Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego uznał jedynie, że niezmiennie budynek nadal posiada dwa okna o tych samych rozmiarach. Inwestor przemurował również przewody kominowe, przy czym komin południowy został znacząco powiększony do rozmiarów 0,49 m na 1,2 m (poprzednio 0,14 m na 0,25 m) i przebudowany w ten sposób, że w miejsce istniejącego jednego kanału wentylacyjnego obecnie wybudowano cztery przewody, 3 wentylacyjne i 1, którego przeznaczenia obu Powiatowemu Inspektorowi Nadzoru Budowlanego dla miasta W.nie udało się ustalić, a D.Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w swojej decyzji ograniczył się jedynie do stwierdzenia, że budynek "miał i teraz też posiada dwa kominy". Należy w tym miejscu zwrócić uwagę, że organy w ogóle nie odniosły się do wymiarów kominów i zmiany ich parametrów w odniesieniu do stanu sprzed robót, przekroju, średnicy i liczby przewodów kominowych. Pomimo to zdecydowały o umorzeniu postępowania. V. Odrębną kwestią wywołującą niezadowolenie skarżącej jest uzasadnienie zaskarżonej decyzji. Organ bezkrytycznie i całkowicie dowolnie ocenia, że podwyższenie wysokości budynku "nie wynikało z zamierzonego, celowego działania inwestora", lecz z braku świadomości inwestora, że prace odtworzeniowe nie powinny zmierzać do zmiany charakterystycznych parametrów obiektu. Uzasadnia, że wprowadzone zmiany służą jedynie zapewnieniu bezpieczeństwa konstrukcji obiektu. W ocenie skarżącej stawiając takie tezy organ winien wskazać, skąd bierze przekonanie o świadomości inwestora, dlaczego w jego ocenia zapewnienie bezpieczeństwa konstrukcji nie było możliwe bez zmiany wysokości obiektu? Co wspólnego z bezpieczeństwem obiektu ma całkowita przebudowa komina, wybudowanie trzech nowych przewodów kominowych, zmiana położenia okna, czy stworzenie nowych okapów wchodzących nieruchomość sąsiednią? Organ w żaden sposób nie wyjaśnia, dlaczego umieszczenie dodatkowego rzędu bloczków betonowych i wieńca uniemożliwia stwierdzenia zmiany w kubaturze budynku? Dlaczego wbrew niebudzącej wątpliwości treści ekspertyzy sporządzonej przez K.L., P.J. i E. H., w której wskazano "Wymiary zewnętrzne budynku: długość - 10,40 m, szerokość - 4,48 m, wysokość 2,70 m, powierzchnia zabudowy - 46,59 m2, która stanowiła podstawę wydania decyzji w trybie art. 66 Prawa budowlanego, w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji powołano, że "budzi wątpliwości, czy wskazane w ekspertyzie wymiary obiektu dotyczą wymiarów zewnętrznych". Dlaczego, wreszcie z uwagi na usytuowanie budynku na granicy dwóch działek sąsiednich oraz w granicy działki skarżącej "brak było możliwości dokonania pomiarów jego długości i szerokości po zewnętrznym obrysie ścian"? W zaskarżonej decyzji wskazano również, że organ nie miał podstaw prawnych do nakazania inwestorowi sporządzenia projektu robót remontowych, tymczasem organ nie tylko ma prawo do wskazania inwestorowi wykonania niezbędnych opinii i ekspertyz, ze szczegółowym wskazaniem ich zakresu, w tym np. inwentaryzacji, jak również może inwestora pouczyć, że zakres prac wymaga uzyskania pozwolenia na budowę lub zgłoszenia. Stanowisko to podziela Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu, który w wyroku z 5 lutego 2015 roku (II SA/Wr 833/14) uściślił, że "o ile wykonanie określonego nakazu będzie wymagało uzyskania pozwolenia na budowę lub zgłoszenia, organ powinien zwrócić na to uwagę w uzasadnieniu". Po lekturze uzasadnienia zaskarżonej decyzji skarżąca nie może oprzeć się wrażeniu, że wszystkie jej argumenty są trywializowane i bagatelizowane. VI. Nadto podkreślić wymaga, że w piśmie z dnia 7 grudnia 2016 roku skarżąca wniosła o powołanie w sprawie biegłego w dziedziny architektury w celu ustalenia, czy i w jakim zakresie przekroczono dyspozycje zawarte w decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego dla miasta W.nr [...] z dnia [...] roku, a w szczególności, czy i o ile zwiększono wysokość i kubaturę budynku. Wniosek ten pozostał bez rozpoznania. Wskazać należy, że zgodnie z art. 75 § 1 K.p.a. jako dowód należy dopuścić wszystko co może przyczynić się do wyjaśnienia sprawy, a nie jest sprzeczne z prawem. Oznacza to więc, że pojęcie środka dowodowego w rozumieniu K.p.a. jest bardzo szerokie i obejmuje wszelkie źródła prawdziwych informacji umożliwiających dowodzenie, a zatem wyznaczających granicę dopuszczenia środków dowodowych ich zgodnością z przepisami prawa. Co więcej, procedura administracyjna przyjmuje zasadę równej mocy dowodowej, niewprowadzając jakichkolwiek ograniczeń odnośnie rodzaju dowodów, którym należy przyznać pierwszeństwo w ustaleniu istnienia danego faktu. Z tego też względu wniosek o przeprowadzenie dowodu z opinii biegłego zawarty w piśmie z dnia 7 grudnia 2016 r. wymagał zajęcia stanowiska przez organy nadzoru budowlanego, których decyzje zaskarżono. Odmienne stanowisko oba organy zajmują w przypadku materiału dowodowego oferowanego przez inwestora, gdy bezkrytycznie dają wiarę oświadczeniu o wykonaniu robót budowlanych zgodnie z zasadami wiedzy technicznej i przepisami. Powyższe oświadczenie w żaden sposób nie odpowiada na zarzuty stawiane przez skarżącą. Nie odpowiada na pytanie, dlaczego zmieniono wysokość budynku, czy było to niezbędne, czy wobec stwierdzonego złego stanu fundamentów dodatkowe obciążenie ścian nośnych nie stwarza zagrożenia dla ludzi i mienia, czy i w jaki sposób dokonano stosownych obliczeń? Wobec powyższego przyjąć należy, że zaskarżona decyzja narusza art. 7, 75 i 77 Kodeksu postępowania administracyjnego. VII. Strona skarżąca podkreśla, że zaskarżona decyzja nie jest decyzją wydaną co do istoty sprawy, lecz decyzją załatwiającą sprawę "w inny sposób" (art. 104 § 2 K.p.a.), innymi słowy decyzją o znaczeniu procesowym, formalnym. Strona skarżąca nie zgadza się z istnieniem podstaw do umorzenia postępowania, bowiem istnieje nadal przedmiot sprawy, tj. żądanie strony, które należało rozpatrzyć. Umorzenie postępowania może nastąpić tylko wtedy, gdy postępowanie stało się bezprzedmiotowe, tzn. gdy zabrakło któregokolwiek z elementów stosunku prawnego, co powoduje, że nie można wydać decyzji załatwiającej sprawę co do istoty (np. przestało obowiązywać prawo będące podstawą orzekania w danej sprawie, albo przestał istnieć podmiot, którego praw i obowiązków osobistych postępowanie dotyczy, bądź też w toku postępowania okazało się, że wszczęto je w sprawie niebędącej sprawą z zakresu administracji publicznej, przestał istnieć obiekt w stosunku do którego było prowadzone postępowanie). Organ administracji nie może natomiast umorzyć postępowania na tej podstawie, gdy stwierdzi brak przesłanek do uwzględnienia żądania strony. Stwierdzenie braku przesłanek do uwzględnienia wniosku nie jest równoznaczne z bezprzedmiotowością postępowania i nie może skutkować umorzeniem postępowania (por. wyrok WSA w Warszawie z dnia 9 listopada 2006 r., I SA/Wa 1593/06). Żądanie strony może być bezzasadne, ale nie jest to równoznaczne z bezprzedmiotowością. Bezzasadność żądania strony oznacza brak przesłanek do uwzględnienia jej wniosku. W przeciwieństwie do bezprzedmiotowości postępowania, bezzasadność żądania strony musi być wykazana w decyzji załatwiającej sprawę co do jej istoty, a nie prowadzić do umorzenia postępowania. W związku z tym nie można uznać, aby dokonane przez inwestora roboty budowlane, w szczególności stanowiące podstawę zarzutów formułowanych przez skarżącą stanowiły wyłącznie remont, skoro wykonano tam m.in. podniesienie ścian wschodniej i zachodniej, dokonano wymiany elementów drewnianych więźby dachowej ze zmianą geometrii dachu, dostosowując ją do poziomów nowowykonanych ścian, zmieniono położenie okien, przebudowano komin tworząc trzy nowe przewody kominowe. W zakresie przedstawionej w zaskarżonej decyzji tezy, że roboty budowlane nie miały charakteru nadbudowy, zdaniem skarżącej, należy wskazać, iż pomimo braku definicji nadbudowy w ustawie Prawo budowlane, roboty budowlane związane z podniesieniem ścian, wymurowaniu wyższych o zmienionej geometrii ściany szczytowych, wymurowaniu nowych przewodów kominowych, zmiany geometrii dachu, a zatem i konstrukcji dachu mają również charakter nadbudowy, czyli jest to budowa, o jakiej mowa w art. 3 pkt 6 ustawy Prawo budowlane (por. wyrok NSA z dnia 7.05.2015 r., II OSK 2370/13). W ocenie strony skarżącej podobnie, jak w przypadku, gdy strona zgłosiła wykonanie remontu i na tej podstawie wykonała rozbudowę, nadbudowę, przebudowę bądź odbudowę budynku wymagającą pozwolenia na budowę, to dopuściła się samowoli budowlanej podlegającej ocenie na podstawie art. 48 Prawa budowlanego (tak np. NSA w wyroku z 21 listopada 2006r. sygn. akt II OSK 1375/05), to w przypadku, gdy strona na podstawie decyzji nakazującej remont obiektu budowlanego wydanej na podstawie art. 66 Prawa budowlanego, inwestor wykonał nadbudowę lub przebudowę budynku, w szczególności wymagającą pozwolenia na budowę, to również dopuścił się samowoli budowlanej podlegającej, bowiem wobec wniosków przeciwnych normowana w art. 66 Prawa budowlanego instytucja nakazu usunięcia stwierdzonych nieprawidłowości umożliwiałaby do niedopuszczalnego obchodzenia prawa.

Skarżący: J. W., zastępowany przez radcę prażonego S.C. złożył skargę na decyzję nr [...] D. Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego we W.z dnia [...] r. (znak: [...]), którą: utrzymano w mocy decyzję nr [...] Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego we W. z dnia [...] r. Uwzględniając treść art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi skarżący wnosi o uchylenie opisanych wyżej decyzji organów nadzoru budowlanego obydwu instancji w całości, ponieważ akty te wydane zostały z naruszeniem: przepisów prawa materialnego, w szczególności: art. 3 pkt 6) i 7) 7a) i 8), art. 48 ust. 1, art. 49, art. 49b ust. 1 i art. 50 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane (Dz. U. z 2016 r., poz. 290 ze zm.; powoływana dalej jako: Prawo budowlane) poprzez ich błędną wykładnię i przyjęcie, że pomimo oczywistych ustaleń organu, że doszło do zmiany wysokości ściany wschodniej o 30 cm i zachodniej o 70 cm, zmiany usytuowania okien w ścianie południowej, zwiększeniu wymiarów komina nie doszło do zmian konstrukcyjnych budynku gospodarczego położonego na zapleczu nieruchomości położonej przy al. J. K.[...]we W.; przepisów postępowania, w szczególności: art. 6 kpa poprzez wydanie rozstrzygnięcia pozostającego w oczywistej sprzeczności z przepisami prawa materialnego wskazanymi wyżej; art. 7 i art. 8, art. 77, art. 80 kpa poprzez nie wyjaśnienie wszystkich istotnych dla sprawy okoliczności, zaniechanie wyczerpującego zgromadzenia i rozpatrzenia całego materiału dowodowego oraz przekroczenie granic swobodnej jego oceny i przyjęcie - wbrew zasadom logiki, wiedzy i doświadczenia życiowego oraz przepisów prawa, że w spornym obiekcie budowlany doszło do nieznacznych odstępstw od nakazu określonego w decyzji DWINB nr [...] z dnia [...] r. podczas gdy zmiany te są znaczne i winny skutkować inna decyzją już organu I instancji; art. 11 w związku z art. 107 § 3 i 4 kpa poprzez sporządzenie uzasadnienia decyzji rozstrzygających sporne interesy stron nieodpowiadającego wymogom ustawowym, art. 13 w związku z art. 89 kpa poprzez nieprzeprowadzenie rozprawy w sytuacji, gdy jej przeprowadzenie - wobec spornych interesów stron - jest obowiązkowe, art. 75 § 1 kpa poprzez nie dopuszczenie dowodu z opinii biegłego wnioskowanego przez pełnomocnika M. P.-C.pismem z dnia [...] r., art. 105 § 1 k.p.a. poprzez uznanie że w niniejszej sprawie należało umorzyć postępowanie gdyż postępowanie stało się bezprzedmiotowe art. 138 § 1 pkt 1 kpa poprzez niewłaściwe zastosowanie i wydanie rozstrzygnięcia merytorycznego w sytuacji, gdy konieczne było uchylenie w całości decyzji organu pierwszej instancji i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania z uwagi na wymienione wyżej naruszenia przepisów prawa materialnego i przepisów postępowania, zwłaszcza art. 89 kpa, art. 138 § 2 kpa poprzez jego niezastosowanie w sytuacji, gdy decyzja organu pierwszej instancji wydana została z naruszeniem przepisów proceduralnych, a dla prawidłowego rozstrzygnięcia sprawy konieczne było przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego w całości ewentualnie zmiana decyzji w oparciu o 138 § 1 pkt 2 kpa. Jednocześnie skarżący podnosi, że opisane naruszenia przepisów prawa materialnego i przepisów postępowania miały istotny wpływ na wynik sprawy - w przypadku ich dostrzeżenia przez Wojewódzkiego D. Inspektora Nadzoru Budowlanego we W. doszłoby do wyeliminowania z obrotu prawnego wadliwej decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego dla Miasta W., a w konsekwencji - uwzględnienia odwołania. Ponadto wnosi o zasądzenie kosztów postępowania wraz z kosztami zastępstwa procesowego według norm przepisanych. Na uzasadnienie tej skargi wskazano, że zaskarżoną decyzją D.Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego we W. utrzymał w mocy decyzję PINB z dnia [...] r. nr [...] r. Do takiej niewątpliwie błędnej konkluzji organ odwoławczy doszedł jednak w postępowaniu, które przeprowadził z naruszeniem zasad ogólnych postępowania, podczas gdy "prawo do rzetelnej i sprawiedliwej procedury, ze względu na jego istotne znaczenie w procesie urzeczywistniania praw i wolności obywatelskich, mieści się w treści zasady państwa prawnego. Ścisłe stosowanie procedury jest z reguły jednym z podstawowych środków gwarantujących sprawiedliwy rezultat konkretnego postępowania. W państwie prawnym wymagane jest w związku z tym nie tylko zrozumiałe, precyzyjne i zgodne z innymi regułami wynikającymi z istoty takiego państwa unormowanie procedury, lecz również jej prawidłowe i ścisłe stosowanie w praktyce, w szczególności zaś tych jej przepisów, które określają uprawnienia i procesowe uczestników postępowania. Wszelkie uchybienia w tym względzie powodują istotną wadliwość postępowania i pociągają za sobą konieczność zastosowania procedur umożliwiających ich usunięcie" (tak: wyrok NSA w Warszawie z dnia 19 października 1993 r., V SA 250/93, ONSA 1994/2/84). Oceniając zaskarżoną decyzję z tego punktu widzenia stwierdzić należy, że organ odwoławczy błędnie zastosował art. 138 § 1 pkt 1 zamiast art. 138 § 2 kpa. Wydał bowiem rozstrzygnięcie merytoryczne w sytuacji, gdy konieczne było uchylenie w całości decyzji organu pierwszej instancji i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania z uwagi na zaistniałe naruszenia przepisów postępowania, zwłaszcza art. 89 kpa. Nie dostrzegł także pozostałych uchybień proceduralnych, które nakazywały wyeliminować decyzję pierwszoinstancyjną z obrotu prawnego. Prawidłowe rozpoznanie sprawy wymagało bowiem przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego w całości z poszanowaniem praw procesowych wszystkich stron i uczestników postępowania. Prawidłowe rozpoznanie i rozstrzygnięcie sprawy wymagało również wyjaśnienia wszystkich istotnych dla sprawy okoliczności oraz załatwienia sprawy z uwzględnieniem interesu społecznego i słusznego interesu obywateli. Zdaniem skarżącego także i tym wymogom organy nadzoru budowlanego obydwu instancji nie sprostały. Prawidłowe rozpoznanie i rozstrzygnięcie sprawy wymagało w końcu przeprowadzenia rozprawy, która jest najbardziej wszechstronną formą postępowania wyjaśniającego. Zapewnia bowiem obiektywne rozstrzygnięcie sprawy w sytuacji, w której - jak w niniejszej sprawie - występują sporne interesy stron. Wbrew jednak płynącemu z art. 89 kpa nakazowi organy nadzoru budowlanego obydwu instancji nie przeprowadziły rozprawy, której przeprowadzenie w takiej sytuacji było obowiązkowe. Oznacza to, że postępowanie dotknięte jest wadą stanowiącą podstawę do uchylenia decyzji, a nawet stwierdzenia jej nieważności. Wytknąć organom przy tym trzeba, że przyjmując za podstawę rozstrzygnięcia tylko i wyłącznie wnioski lub oświadczenia jednej ze stron naruszyły wyrażoną w art. 7 kpa zasadę prawdy obiektywnej, która obliguje do podjęcia wszelkich kroków niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego. Nie można zatem przyjąć, że w toku postępowania zostały zbadane i rozważone wszystkie istotne dla sprawy okoliczności. Nie da się ponadto nie zauważyć, że organy nadzoru budowlanego obydwu instancji choć zgromadziły dość obszerny materiał dowodowy, to wbrew dyspozycji art. 77 w związku z art. 80 kpa przekroczyły granice swobodnej jego oceny - postępując bowiem według zasad logiki, wiedzy i doświadczenia życiowego i przepisów prawa budowlanego pomimo ustalenia, że wykonane prace przez Pana R.J. mimo: zwiększenia wysokości ściany zachodniej o 70 cm i wschodniej o 30 cm; zwiększeniu wymiarów komina usytuowanego po lewej stronie budynku; usytuowaniu okien elewacji południowej na wyższej wysokości od poziomu podłogi (podwyższono poziom parapetów okiennych). Stwierdził, ze zmiany te mają charakter nieznaczny co czyni wydanie decyzji w niniejszej sprawie jako bezprzedmiotowe. Dodatkowo niezależnie od powyższego podnieść trzeba, że uzasadnienia decyzji rozstrzygających sporne interesy stron nie odpowiadają wymogom z art. 11 w związku z art. 107 § 3 i 4 in fine kpa. Ostatni z powołanych przepisów stanowi, że uzasadnienie faktyczne decyzji powinno w szczególności zawierać wskazanie faktów, które organ uznał za udowodnione, dowodów, na których się oparł, oraz przyczyn, z powodu których innym dowodom wiarygodności i mocy dowodowej odmówił, zaś uzasadnienie prawne - wyjaśnienie podstawy prawnej decyzji, z przytoczeniem przepisów prawa. Staranność przekazywania adresatowi decyzji argumentów wykorzystywanych przy jej formułowaniu jest istotnym elementem funkcji perswazyjnej uzasadnienia (zob.: wyrok NSA z dnia 20 listopada 2001 r., II SA/Lu 629/00, OSP 2002/10/136), a w treści zaskarżonych decyzji, rozstrzygających przecież sporne interesy stron, tak D.Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego we W., jak i Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego dla Miasta W. w ogóle nie przytoczyli przepisów prawa, nie wyjaśnili podstawy prawnej i nie wskazali, które okoliczności stanu faktycznego, uznane za udowodnione, odpowiadają zastosowanym w sprawie przepisom. W tym miejscu należy jeszcze raz wskazać, że zgodnie z art. 105 § 1 kpa organ administracji publicznej wydaje decyzję o umorzeniu postępowania, gdy postępowanie z jakiejkolwiek przyczyny stało się bezprzedmiotowe. Bezprzedmiotowość postępowania oznacza brak któregoś z elementów materialnego stosunku prawnego, wobec którego nie można wydać decyzji załatwiającej sprawę przez rozstrzygnięcie jej co do istoty. Bezprzedmiotowość postępowania administracyjnego to brak podstaw prawnych do merytorycznego rozstrzygnięcia danej sprawy. Bezprzedmiotowość to brak przedmiotu postępowania, którym jest konkretna sprawa, a w której organ administracji państwowej jest władny i jednocześnie zobowiązany rozstrzygnąć na podstawie przepisów prawa materialnego o uprawnieniach lub obowiązkach indywidualnego podmiotu. Z uzasadnienia zaskarżonej decyzji nie wynika, aby postępowanie w niniejszej sprawie można było uznać za bezprzedmiotowe. Nie wyjaśnili również, dlaczego - mimo istnienia podstaw faktycznych i prawnych - nie wydali decyzji w oparciu o art. 48 ust. 1 art. 49, art. 49b ust. 1 i art. 50 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane.

W świetle powyższego należy przypomnieć, że pojęcie "remont" zostało zdefiniowane w ustawie Prawo budowlane. I tak zgodnie z art. 3 pkt 8 remontem jest wykonywanie w istniejącym obiekcie budowlanym robót budowlanych polegających na odtworzeniu stanu pierwotnego, a niestanowiących bieżącej konserwacji, przy czym dopuszcza się stosowanie wyrobów budowlanych innych niż użyto w stanie pierwotnym (art. 3 pkt 8).

Istota remontu polega na odtworzeniu stanu pierwotnego, czyli odtworzeniu czegoś co kiedyś było, ale nie ma tego w chwili rozpoczęcia remontu. Zgodnie z powyższym, można mówić np. o remoncie budynku, w którym, na skutek dewastacji, brak stropów, pokrycia dachowego, czy też drzwi i okien, albowiem w takim przypadku, naprawienie stropu i dachu oraz wstawienie drzwi i okien, jest odtworzeniem stanu pierwotnego, stanu z okresu, kiedy ten budynek został zbudowany (por. wyrok NSA z 12 stycznia 2007 r. sygn. akt IIOSK 460/06). Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego dla miasta W. ustalił obecną wysokość budynku na 3,76 m. Pomiaru dokonano przy zachodniej, wyższej ścianie budynku. Przyznał jednocześnie, że ścianę zachodnią podwyższono o 0,7 m, co stanowi podwyższenie jej wysokości o 23% w stosunku do pierwotnej wysokości. W tym kontekście uznanie, że podwyższenie wysokości o 23% wysokości stanowiło wartość nieznaczną. Zwłaszcza, że aktualnie zgodnie z art. 36a Prawa budowlanego o nieznacznym przekroczeniu wysokości, szerokości lub długości obiektu budowlanego można mówić, gdy nie przekracza ono 2%. Nie może budzić wątpliwości, że wykonywanie robót budowlanych określonych w decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego dla miasta W. nr [...]z dnia [...] roku miało przywrócić stan poprzedni (art. 3 pkt 8 Prawa budowlanego - remont) i nie miało prowadzić do zmiany tzw. parametrów charakterystycznych, enumeratywnie określonych w art. 3 pkt 7 lit. a Prawa budowlanego (przebudowa): kubatury, powierzchni zabudowy, wysokości, długości, szerokości lub liczby kondygnacji istniejącego obiektu budowlanego. W przypadku zmiany choćby jednego parametru charakterystycznego podejmowane czynności należy zakwalifikować, jako inny niż remont i przebudowa rodzaj robót budowlanych (por. wyrok NSA z dnia 12 maja 2011 r. sygn. II OSK 827/10 i wskazane w nim poglądy doktryny w tym S. Szuster, Komentarz do art. 3 ustawy z dnia 28 lipca 2005 r. o zmianie ustawy - Prawo budowlane oraz o zmianie niektórych innych ustaw, Lex/ el.2005). Zasadność stanowiska skarżącego potwierdzają także liczne poglądy judykatury wyrażone w licznych orzeczeniach administracyjnych. Wykonywanie robót budowlanych, w wyniku których następuje zmiana wymiarów otworu w ścianie zewnętrznej budynku spełnia definicję przebudowy (por. wyrok WSA we Wrocławiu z dnia 22.09.2017 r. II SA/Wr 560/16 LEX nr 2373319). Prawo budowlane nie zawiera legalnej definicji pojęcia rozbudowy, jednak w związku z tym, że należy ona do zbiorczej kategorii budowy i stanowi kategorię inną niż "przebudowa", należy - w drodze wykładni językowej i systemowej przyjąć, że przez rozbudowę należy rozumieć wykonanie takich robót, które powodują zmianę charakterystycznych parametrów istniejącego obiektu budowlanego wskazanych przykładowo w art. 3 pkt 7a p.b.., tj. kubatury, powierzchni zabudowy, wysokości, długości, szerokości bądź liczby kondygnacji. Rozbudowa obiektu prowadzi więc zawsze do powstania nowej substancji budowlanej, natomiast przy przebudowie dochodzi do zmiany parametrów użytkowych lub technicznych, jednakże "parametry charakterystyczne" pozostają niezmienione, (por. wyrok WSA w Rzeszowie z dnia 20.06.2017 r. II SA/Rz 334/17 LEX 2324144). Przebudowa obiektu budowlanego obejmuje takie modyfikacje jego parametrów technicznych lub użytkowych, które z jednej strony nie są charakterystyczne (konstytutywne) dla obiektu (np. nie dotyczą jego wysokości, długości lub szerokości), z drugiej zaś nie stanowią odbudowy, rozbudowy i nadbudowy obiektu budowlanego (art. 3 pkt 6) p.b.) albo jego remontu lub montażu (art. 3 pkt 7) p.b.). Prace budowlane polegające na rozebraniu dotychczasowego przewodu kominowego i (niedokończonej, niewyprowadzonej ponad dach) budowie nowego przewodu o charakterze kominowym wewnątrz budynku mieszkalnego stanowią przebudowę budynku w rozumieniu art. 3 pkt 7a) p.b., albowiem w wyniku wykonanych robót doszło do zmiany elementu (parametru) użytkowego budynku w postaci przewodu kominowego oraz co najmniej potencjalnie do zmiany parametrów technicznych budynku w zakresie wymagań technicznych przewodu kominowego, (por. wyrok WSA w Rzeszowie z dnia 13.06.2017 r. II SA.Rz 1791/16 LEX 2321162). Przez remont należy rozumieć wykonywanie w istniejącym obiekcie budowlanym robót budowlanych polegających na odtworzeniu stanu pierwotnego, a niestanowiących bieżącej konserwacji, przy czym dopuszcza się stosowanie wyrobów budowlanych innych, niż użyto w stanie pierwotnym (art. 3 pkt 8 p.b.). Takimi robotami jest np. wymiana okien. Nie jest natomiast remontem likwidacja bądź tworzenie otworów okiennych. Tego rodzaju roboty stanowią bowiem przebudowę w rozumieniu art. 3 pkt 7a p.b. i nie zostały wymienione w art. 29 prawa budowlanego jako zwolnione z obowiązku uzyskania pozwolenia na budowę. Wykonanie otworu okiennego wymaga uprzedniego uzyskania pozwolenia na budowę, (por. wyrok WSA w Poznaniu z dnia 11.05.2017 r. IV SA/Po 281/17 LEX 2307480). Przebudowa wyłączona została z pojęcia budowy ze względu na fakt, że wyróżnikiem budowy jest powstanie nowej substancji budowlanej w znaczeniu "zmiany charakterystycznych parametrów danego obiektu" - np. zwiększenie kubatury obiektu. W przypadku przebudowy może zmienić się, poprzez np. zmianę parametrów technicznych, układ funkcjonalny budynku - pod warunkiem, że parametry charakterystyczne zachowają swoją wielkość sprzed budowy. Dokonując kwalifikacji prawnej, czy dane roboty budowlane wymagają pozwolenia na budowę, czy jedynie zgłoszenia, nie można czynić tego automatycznie, niezależnie od szczegółowych, technicznych założeń projektu przedstawionego przez inwestora, przyjmując, że w każdym przypadku zmiana sposobu użytkowania w obiekcie budowlanym podlega jedynie zgłoszeniu. Wykonanie robót budowlanych, w wyniku których następuje wprawdzie zmiana parametrów użytkowych lub technicznych istniejącego obiektu budowlanego, lecz nie obejmuje ona charakterystycznych parametrów takich jak: kubatura, powierzchnia zabudowy, wysokość, długość, szerokość bądź liczba kondygnacji, stanowi przebudowę obiektu budowlanego. Efektem rozbudowy obiektu jest zawsze powstanie nowej substancji budowlanej. Natomiast przy przebudowie może dojść do zmiany parametrów użytkowych lub technicznych, lecz "parametry charakterystyczne", a więc najistotniejsze zachowują wielkość sprzed przebudowy", (por. wyrok WSA w Krakowie z dnia 05.08.2017 r. II SA/Kr 256/17 LEX 2305353). Wykonywanie robót budowlanych, w wyniku których następuje zmiana wymiarów otworu w ścianie zewnętrznej budynku spełnia definicję przebudowy. (por. wyrok WSA we Wrocławiu z dnia 22.09.2017 r. II SA/Wr 560/16). Mając na uwadze całość rozważań, z których wynika słuszność zarzutów naruszenia prawa materialnego i przepisów postępowania, wnoszę o uwzględnienie niniejszej skargi, a w konsekwencji o uchylenie decyzji organów nadzoru budowlanego obydwu instancji i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania.

W doręczonych sadowi odpowiedzi na skargi organ wniósł o ich oddalenie, podtrzymując stanowisko zawarte w zakwestionowanej decyzji.

Wojewódzki sąd administracyjny zważył:

Skargi, mimo swej obszerności nie zasługują na uwzględnienie. Należy bowiem pamiętać, że kontrola sądu administracyjnego, wedle treści art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2016 r. poz. 1066 z późn. zm.) i art. 3 § 1 i § 2 pkt 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r. poz. 718 z późn. zm. - dalej p.p.s.a.) polega na badaniu zgodności z prawem zaskarżonych aktów administracyjnych, w tym decyzji, wydanych w toku postępowania administracyjnego, także umarzających postępowanie administracyjne, tak jak w kontrolowanym postępowaniu. Inaczej mówiąc kontrola ta polega na zbadaniu, czy w toku rozpoznania sprawy organy administracji publicznej nie dopuściły się naruszenia prawa materialnego, bądź procesowego w stopniu, który miał istotny wpływ na wynik sprawy. Pamiętać przy tym należy także, że ocena ta jest dokonywana według stanu i na podstawie akt sprawy istniejących w dniu wydania zaskarżonego aktu. Można jeszcze także dodać, że zgodnie z treścią art. 134 § 1 p.p.s.a. sąd nie jest związany zarzutami i wnioskami oraz powołaną podstawą prawną. Rozpoznając sprawę wedle wskazanych zasad sąd stwierdził, że skargi nie zasługują na uwzględnienie. Przedmiotem kontrolowanego postępowania jest ocena legalności decyzji, wydanych na podstawie art. 105 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r., kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2017 r. poz. 1257) Zgodnie z tym przepisem "gdy postępowanie z jakiejkolwiek przyczyny stało się bezprzedmiotowe w całości albo w części, organ administracji publicznej wydaje decyzję o umorzeniu postępowania odpowiednio w całości albo w części". Celem postępowania administracyjnego jest załatwienie sprawy w całości lub w części przez wydanie decyzji, rozstrzygającej ją co do istoty - temu powinna służyć działalność orzecznictwa administracji publicznej zmierzająca do konkretyzacji praw i obowiązków indywidualnie oznaczonego adresata, wynikających z powszechnie obowiązujących przepisów prawa. Bezprzedmiotowość postępowania administracyjnego, o której stanowi się w art. 105 § 1 kpa, oznacza, że brak jest któregoś z elementów materialnego stosunku prawnego, a wobec tego nie można wydać decyzji załatwiającej sprawę przez rozstrzygnięcie jej, co do istoty. Bezprzedmiotowość postępowania może wynikać z przyczyn podmiotowych, np.: brak przymiotu strony osoby, na której wniosek wszczęto postępowanie, lub przedmiotowych - gdy w istniejącym stanie faktycznym i prawnym brak jest podstaw do wydania decyzji rozstrzygającej sprawę co do istoty. Przenosząc powyższe rozważania na grunt przedmiotowej sprawy sąd zauważa, iż jak wynika z materiału dowodowego organ I instancji słusznie uznał, iż w sprawie brak jest (w zaistniałym stanie faktycznym) prawnych podstaw do działania organów nadzoru budowlanego.

Zdaniem sądu, w kontrolowanym postępowaniu najważniejszą okolicznością jest, że roboty budowlane, które były prowadzone w budynku gospodarczym zlokalizowanym na tyłach działki, położonej przy al. K. [...] we W. znajdują swoją podstawę w ostatecznej i prawomocnej decyzji organów nadzoru budowlanego, wydanej w trybie art. 66 ust. 1 pkt 3 i ust. 2 Prawa budowlanego. Stosownie do treści przywołanego przepisu 1. w przypadku stwierdzenia, że obiekt budowlany: 1) może zagrażać życiu lub zdrowiu ludzi, bezpieczeństwu mienia bądź środowiska albo 2) jest użytkowany w sposób zagrażający życiu lub zdrowiu ludzi, bezpieczeństwu mienia lub środowisku, albo 3) jest w nieodpowiednim stanie technicznym, albo 4) powoduje swym wyglądem oszpecenie otoczenia - właściwy organ nakazuje, w drodze decyzji, usunięcie stwierdzonych nieprawidłowości, określając termin wykonania tego obowiązku. Trzeba zatem pamiętać, że w decyzji nr [...] z dnia [...] roku, skorygowanej następnie jedynie w zakresie obowiązującego terminu, nakazano współwłaścielom budynku gospodarczego usunięcie nieprawidłowości w kontrolowanym budynku poprzez: wykonanie robót budowlanych, polegających na przemurowaniu części nadziemnej południowej ściany budynku, odtworzeniu fragmentu ścian w narożniku południowo - wschodnim, przemurowaniu pionów kominowych, uzupełnieniu, wzmocnieniu i wymianie zniszczonych elementów drewnianej konstrukcji stropodachu na nowe, wymianie deskowania i pokrycia dachu na nowe. Należy zatem zgodzić się z organami, orzekającymi w tym postępowaniu, że opisana ostateczna, prawomocna i wykonalna decyzja nakazowa organu nadzoru budowlanego zarazem upoważnia i (przede wszystkim) zobowiązuje, wszystkich! współwłaścicieli tego budynku gospodarczego do wykonania robót budowlanych w niej opisanych. Co dalej istotne organ nie nakazał w niej (ustawa nie nakłada na organy, przy wydawania decyzji w trybie art. 66 takiego obowiązku), aby inwestorzy uzyskali, przed wszczęciem robót pozwolenie na budowę lub aby zgłosili zamiar wykonania robót do organu administracji architektoniczno - budowlanej. Współwłaściciele mieli jedynie obowiązek wykonania nakazanych robót pod kontrolą osoby uprawnionej. Jak wynika z akt dołączonych do odpowiedzi na skargę obowiązek ten został wykonany. Należy zgodzić się z zawartymi w skargach, a ustalonymi w toku prowadzonego przez organ postępowania ustaleniami, że podczas wykonywanych robót doszło niespornie do zmian w obiekcie w stosunku do jego poprzedniego stanu polegających na: zwiększeniu wymiarów komina usytuowanego po lewej stronie budynku, usytuowaniu okien elewacji południowej na poziomie wyższym od poziomu podłogi niż poprzednio (polegało to na podwyższeniu poziomu parapetów okiennych), zwiększono wysokość ściany zachodniej o 70 cm i wschodniej o 30 cm. Natomiast w pełni zgodnie z nakazem wymieniono zniszczone elementy dachu i ścian budynku. Budynek pozostaje parterowy. Ilość kominów nie uległa zmianie. W elewacji południowej były i są dwa otwory okienne, w których znajdują się dwa okna, posiadające identyczne wymiary, usytuowane wyżej niż poprzednio. Co więcej, zdaniem sądu, należy uznać za okoliczność istotną dla wyniku postępowania, że kształt obiektu zarówno przed robotami, jak i obecnie nie uległ zmianie. W aktach znajduje się także oświadczenie osoby z uprawnieniami o zgodności wykonanych robót ze sztuką budowlaną. Trudno także jednoznacznie, w zakresie całości prac budowlanych przyjąć, że odbiegają one od nakazu określonego w ostatecznej i prawomocnej decyzji nakazowej decyzji. Inwestor zastosował się do wytycznych zawartych w decyzji ostatecznej, a dostrzeżone odstępstwa od pierwotnego wyglądu budynku nie mogą być uznane także za odstępstwa od decyzji nakazowej. Trzeba bowiem jeszcze raz podkreślić, inwestor wywiązał się z nałożonego obowiązku wykonania robót pod uprawnionym nadzorem osoby z udokumentowanymi uprawnieniami i osoba ta oświadczyła, że zarówno roboty konstrukcyjne, jak i komin zostały wykonane zgodnie z zasadami wiedzy technicznej, przepisami, a także w sposób zapewniający bezpieczne przeniesienie obciążeń przez konstrukcję budynku. Ta prawidłowa konstatacja organów nadzoru budowlanego prowadzi dalej do również uzasadnionego wniosku, że nie mamy tu do czynienia z samowolą budowlaną mieszczą się w zakresie nałożonych obowiązków i w konsekwencji brak jest także podstaw do uznania ich za samowolę budowlaną. Porównanie określonych w decyzji nakazowej robót budowlanych, zmierzających do zachowania substancji budynku i efekt tychże robót wskazuje, że organy były uprawnione do uznania, że wprowadzone nieznaczne zmiany w budynku, są skutkiem wprowadzenia, obecnie powszechnie stosowanych, rozwiązań technicznych (betonowy wieniec obwodowy ścian) gwarantujących bezpieczeństwo konstrukcji. Inwestor skupił się na wymianie uszkodzonych części budynku w sposób poprawny technicznie, co niewątpliwie przy robotach, mających za cel usunięcie nieprawidłowości w stanie technicznym budynku, który zagraża ludziom i mieniu, należy uznać za najważniejsze. Co dalej istotne, zmiany, które zaistniały nie wpłynęły na zmianę właściwości użytkowych budynku i jest to niesporne między stronami. Wysokość użytkowa obiektu to wysokość do podsufitki. Nieznaczne podwyższenie ścian budynku nie doprowadziło do zwiększenia przestrzeni użytkowej wewnątrz budynku, natomiast wykonane roboty (jak ustaliły organy) zapewniły bezpieczeństwo konstrukcji obiektu. Co więcej, podniesienie ściany zachodniej budynku o 70 cm, a wschodniej o 30 cm, z uwagi na nachylenie stropodachu (kierunek wschodni) - nie mogą być uznane za nadbudowę budynku. Organ wyjaśnił, że wyniku umieszczenia dodatkowego rzędu bloczków betonowych i betonowego wieńca nie sposób stwierdzić zmiany w zakresie kubatury obiektu budowlanego, której zakres może być jedynie marginalny, znikomy wobec umiejscowienia tak niewielkiego elementu, za jaki należy uznać jeden rząd bloczków, bądź wieniec. Ostatecznie, za niewadliwą należy uznać ocenę, że w sprawie nie nastąpiła nadbudowa obiektu budowlanego (nie powstała kolejna kondygnacja), podlegająca regulacji, a dalej ewentualnie sankcji, określonej w art. 48 Prawa budowlanego - a w tym, w najdalej idącej konsekwencji- rozbiórce. Organ dokonał także analizy wykazanych robót z punktu widzenia przepisów planistycznych i ochrony zabytków i opieki nad zabytkami i uznał, że również z tego punktu widzenia nie sposób robotom zarzucić wadliwość.

Przechodząc do omówienia zarzutów skargi J.P. trzeba podnieść, że opisuje ona szeroko kwestię stosunku stron do, będącego przedmiotem postępowania budynku gospodarczego i planów jego ew. rozbiórki. W tym zakresie trzeba powiedzieć, że rozważania w tym zakresie są bezprzedmiotowe, bo w postępowaniu, prowadzonym w 2015 r. organy nadzoru budowlanego uznały, że budynek należy doprowadzić do właściwego stanu technicznego i decyzja w tym zakresie posiada walor prawomocności, zatem wszelkie dywagacje na temat jego ewentualnej rozbiórki są na obecnym etapie bez znaczenia. Kwestię błędnego przyjęcia przez organy, że w toku robót nie doszło do nadbudowy omówiono szeroko wyżej. Można jeszcze dodać, że w Prawie Budowlanym nie ma definicji legalnej nadbudowy, zatem posługując się definicją encyklopedyczną trzeba powiedzieć, że w świetle tej definicji wyniku przeprowadzenia nadbudowy pewnego obiektu budowlanego, zwiększa się jego wysokość i powierzchnia użytkowa. Organy badając tę okoliczność szczegółowo uznały, że do zwiększenia powierzchni użytkowej budynku – do tzw. podsufitki nie doszło. Nietrafnie dalej skarga upatruje zaistnienia w sprawie samowoli budowlanej z tej przyczyny, że nadbudowa (zdaniem strony) obejmuje 23 % wysokości budynku, rozmiarów komina i oraz posadowienia i rozmiarów okien co stanowi istotne odstępstwo w rozumieniu art. 36a Prawa budowlanego. Ten zarzut jest chybiony choćby z tej przyczyny, że przywołany przepis dotyczy odstępstwa od zatwierdzonego projektu budowlanego, a z takowym w sprawie nie mamy w ogóle do czynienia, o czym także była mowa wyżej. Nie podziela także sąd zarzutów strony w zakresie naruszenia przez organy prawa procesowego w zakresie uchybienia przepisom ujętym w skardze. Zdaniem sądu szerokie i wyczerpujące postępowanie dowodowe organów doprowadziło je do uprawnionej konstatacji, że w sprawie istnieją podstawy do umorzenia postępowania administracyjnego. Za niezasadny należy uznać wreszcie zarzut naruszenia przez organy art. 89 § 2 kpa, poprzez nieprzeprowadzenie, w toku postępowania, rozprawy administracyjnego. Stosownie do brzmienia tego przepisu organ powinien przeprowadzić rozprawę, gdy zachodzi potrzeba uzgodnienia interesów stron oraz gdy jest to potrzebne dla wyjaśnienia sprawy przy udziale świadków lub biegłych albo w drodze oględzin. Nie widząc zatem takiej potrzeby organ był uprawniony do nieprzeprowadzenia tej czynności procesowej. Wbrew stanowisku skarżącej decyzja nakazowa, wydana w trybie art. 66 Prawa budowlanego nie dotyczyła remontu budynku, a usunięcia nieprawidłowości stwierdzonych w obiekcie budowlanym, zatem wszelkie uwagi dotyczące unormowań dotyczących remontu nie mają w tym postępowaniu zastosowania. Należy zgodzić się ze stroną skarżącą, że fakt zamierzonego czy nie, działania inwestora nie ma tu znaczenia, ale w świetle treści decyzji nakazowej i dotychczasowej argumentacji ta kwestia nie ma wpływu na zasadność umorzenia kontrolowanego postępowania. Trafnie również organy wskazały, że podniesienie konstrukcji dachu, poprzez zastosowanie tzw. wieńca jest prawidłowym i zgodnym z aktualnym stanem wiedzy technicznej postępowaniem inwestora. Okoliczność, że budynek jest posadowiony częściowo na działce skarżącej jest bezsporna, ale ta okoliczność nie ma wpływu na konieczność realizacji przez współwłaścicieli obowiązków wynikających z decyzji ostatecznej. Całość rozważań skargi w zakresie zachowania normatywnych odległości obiektów budowlanych, przy ich realizacji jest w tym postępowaniu bezprzedmiotowa. Z akt nie wynika ani żadna ze stron nie twierdzi, że w toku prac budowlanych doszło do rozbudowy budynku, w szczególności w działkę skarżącej. Co do istnienia lub nie wcześniej okapów w budynku, wszystkie strony podają sprzeczne informacje. Organ próbował dokonać bardziej szczegółowych ustaleń w zakresie wyglądu budynku przed dewastacją i dołączył w tym celu akta archiwalne nieruchomości, ale niestety nie posiadają one zawartości, która mogłaby udzielić jednoznacznej odpowiedzi na kwestię podjętą w skardze. Jeśli zaś nawet przyjąć, że uprzednio budynek nie miał okapów, to wysunięcie okapu, jeśli okap ten jest zakończony rynną odprowadzającą wody opadowe (por. wizja lokalna) nie narusza przepisów techniczno-budowlanych i sam w sobie nie wpływa negatywnie na nieruchomość skarżącej.

Z kolei dokonując oceny argumentów skargi J. W. trzeba powiedzieć, że nie podzielił sąd zarzutów skargi w zakresie naruszenia przez organy przepisów prawa materialnego, a to art. 3 pkt 6) i 7) 7a) i 8), art. 48 ust. 1, art. 49, art. 49b ust. 1 i art. 50 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane poprzez ich błędną wykładnię. Zdaniem sądu organy niewadliwie uznały, że mimo iż doszło do zmian wysokości ścian - wschodniej o 30 cm i zachodniej o 70 cm, zmiany usytuowania okien w ścianie południowej, powiększeniu wymiarów komina w efekcie nie doszło do zmian konstrukcyjnych budynku gospodarczego. Okoliczności te zostały już dwukrotnie omówione w poprzedniej części uzasadnienia, a obecnie można tylko ponownie wskazać, że prawidłowość wykonanych robót budowlanych potwierdziła osoba je nadzorująca z odpowiednimi uprawnieniami, która ponosi za to pełna odpowiedzialność. Odnośnie do zarzucanego naruszenia wymieniomnych w skardze przepisów postępowania, sąd w części poprzedniej podniósł z jakiej przyczyny nie podzielił zarzutów naruszenia przez organy przepisów postępowania, uznając, że organy przeprowadziły dostateczne postępowanie wyjaśniające, zgromadziły i rozpatrzyły cały materiał dowodowy. Nie podziela także sąd zarzutu naruszenia art. 75 § 1 kpa poprzez niedopuszczenie dowodu z opinii biegłego, bowiem skoro organ, będący gospodarzem postępowania decyduje jakie dowody w toku postępowania należy przeprowadzić. Prawidłowo także organ drugiej instancji zastosował w postępowaniu art. 138 § 1 pkt 1 kpa. Odnosząc się do dalszych zarzutów należy wskazać, że nawet jeśli organ odwoławczy nie odniósł się do wszystkich zarzutów odwołania, to jest to uchybienie procesowe, ale w kontrolowanym przypadku nie miało ono wpływu na wynik postępowania. Odnośnie do pozostałych zarzutów, to są one zbieżne z zarzutami skarżącej i w tamtym zakresie zostały omówione. Na koniec już tylko można dodać, że skarga J. W. wydaje się polegać na nieporozumieniu, bowiem sam skarżący jest jednym z podmiotów, który został zobowiązany na mocy ostatecznej i prawomocnej decyzji, zatem (co do zasady) interesy inwestora i skarżącego są sprzeczne.

Reasumując, na zasadzie art. 151 ppsa należało orzec jak na wstępie.