Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt IV SA/Wa 303/12
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2012-06-26 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6131 Opłaty za korzystanie ze środowiska
Hasła tematyczne: Ochrona środowiska
Skarżony organ: Inspektor Ochrony Roślin i Nasiennictwa
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art 108 ust 1 pkt 1, art 37 ust 1, art 47 ust 1 i 2, art 64, ar 61 ust  1, 2, 3, 4, 5
journal: Dz.U. 2008 nr 133 poz 849
law: Ustawa z dnia 18 grudnia 2003 r. o ochronie roślin - tekst jednolity.
article: art 7, 8, 77 par 1
journal: Dz.U. 2000 nr 98 poz 1071
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Agnieszka Wójcik, Sędziowie Sędzia WSA Alina Balicka, Sędzia WSA Wanda Zielińska-Baran (spr.), Protokolant sekr. sąd. Agnieszka Olszewska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 20 czerwca 2012 r. sprawy ze skargi A. Sp. z o.o. z siedzibą w K. na decyzję Głównego Inspektora Ochrony Roślin i Nasiennictwa z dnia [...] grudnia 2011 r. nr [...] w przedmiocie określenia opłaty sankcyjnej - oddala skargę -


UZASADNIENIE

Zaskarżoną do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie decyzją z dnia [...] grudnia 2011 r. Główny Inspektor Ochrony Roślin i Nasiennictwa utrzymał w mocy decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Ochrony Roślin i Nasiennictwa we W. z dnia [...] sierpnia 2011 r. o określeniu opłaty sanacyjnej w wysokości 350 737,44 zł za sprzedaż niedopuszczonych do obrotu środków ochrony roślin.

W uzasadnieniu decyzji podniesiono, że w dniu [...] marca 2011 r. pracownicy Wojewódzkiego Inspektoratu Ochrony Roślin i Nasiennictwa we W. przeprowadzili kontrolę w siedzibie spółki A. Sp. z o.o. W toku kontroli stwierdzono, że spółka nabyła w dniu [...] października 2009 r. od [...] firmy A. GmbH środek ochrony roślin B.. Ze względu, iż w dniu kontroli spółka nie przedłożyła dokumentów zbycia środka ochrony roślin B., organ kontrolny pismami z dnia [...] kwietnia 2011 r. i z dnia [...] maja 2011 r. wezwał spółkę do przedstawienia faktur sprzedaży bądź innych dokumentów potwierdzających dokonanie obrotu tym środkiem. W dniu [...] maja 2011 r. spółka A. Sp. z o.o. przedstawiła faktury sprzedaży tego środka, z których wynikało, że przedsiębiorca dokonał sprzedaży środka ochrony roślin B. w okresie, w którym sprzedaż jego była niedozwolona, w ilości 829 kg i o wartości 175 368,72 zł.

Organ odwoławczy zaznaczył, że zgodnie z art. 37 ust. 1 ustawy z dnia 18 grudnia 2003 r. o ochronie roślin dopuszczenie środka ochrony roślin do obrotu wymaga zezwolenia ministra właściwego do spraw rolnictwa. W myśl art. 108 ust. 1 pkt 1 tej ustawy, kto sprzedaje środki ochrony roślin niedopuszczone do obrotu, wycofuje je z obrotu na koszt własny oraz wnosi na rachunek wojewódzkiego inspektoratu właściwego ze względu na swoją siedzibę albo miejsce zamieszkania opłatę sankcyjną w wysokości stanowiącej 200% kwoty wartości sprzedanych środków ochrony roślin według ceny ich sprzedaży, zgodnie z wystawionym dokumentem sprzedaży.

Środek ochrony roślin B. został dopuszczony do obrotu przez Ministra Rolnictwa i Gospodarki Żywnościowej na podstawie zezwolenia Nr [...] z dnia [...] maja 1999 r. W dniu [...] grudnia 2008 r. powyższe zezwolenie zostało cofnięte przez Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi. Jednocześnie w decyzji tej określono, iż przedmiotowy środek powinien zostać wycofany z obrotu przed upływem terminu jego ważności, jednak nie później niż do dnia [...]. grudnia 2009 r. Stwierdzenie udokumentowanej sprzedaży środka ochrony roślin, którego zezwolenie na dopuszczenie do obrotu utraciło ważność oraz minął termin przewidziany na jego wycofanie z obrotu, kwalifikuje się jako sprzedaż niedopuszczonych do obrotu środków ochrony roślin, co zgodnie art. 108 ust. 1 pkt 1 ustawy o ochronie roślin, jest podstawą do naliczenia opłaty sankcyjnej. W rozpatrywanym przypadku jej wysokość wynosi 350 737,44 zł.

Odnosząc się do zarzutów spółki, organ odwoławczy nie zgodził się z twierdzeniem strony, iż postępowanie prowadzone przez organ pierwszej instancji powinno uwzględniać przepisy wynikające z rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) Nr 764/2008 z dnia 9 lipca 2008 r. ustanawiającego procedury dotyczące stosowania niektórych krajowych przepisów technicznych do produktów wprowadzonych legalnie do obrotu w innym państwie członkowskim oraz uchylającego decyzję nr 3052/95/WE. Zdaniem organu rozporządzenie to, którego celem jest usunięcie przeszkód technicznych w swobodnym przepływie towarów pomiędzy państwami członkowskimi, ma zastosowanie wyłącznie do produktów, które nie podlegają środkom harmonizującym na szczeblu Wspólnoty oraz które są legalnie wprowadzane do obrotu w innym państwie członkowskim (art. 2 ust. 2 lit. a). Art. 3 dyrektywy 91/414/EWG stanowi, że środki ochrony roślin nie mogą być wprowadzane do obrotu na terytorium państw członkowskich, chyba że państwa te zezwolą na ich dopuszczenie zgodnie z tą dyrektywą. Jednocześnie państwa członkowskie nie powinny utrudniać, ze względu na niedopuszczenie środka ochrony roślin do stosowania na ich terytorium, produkcji, składowania lub przepływu takich środków przeznaczonych do stosowania w innym państwie członkowskim, pod warunkiem, że środek jest dopuszczony do obrotu w innym państwie członkowskim oraz że są spełnione wymogi kontrolne ustanowione przez te państwa. Powyższy przepis został wdrożony do prawa krajowego ustawą z dnia 18 grudnia 2003 r. o ochronie roślin. Zgodnie z art. 61 tej ustawy na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej mogą być wprowadzane środki ochrony roślin dopuszczone do obrotu na podstawie zezwolenia ministra właściwego do spraw rolnictwa. Wyjątek stanowią środki ochrony roślin, które zostały dopuszczone do obrotu w innych państwach członkowskich i są przeznaczone do stosowania w tych państwach.

Organ odwoławczy wskazał, że posiadaczem zezwolenia na dopuszczenie do obrotu środka ochrony roślin B. była spółka G. Ltd. – I. z siedzibą w W.. Mając na uwadze art. 45 ustawy o ochronie roślin oraz w związku z § 1 pkt 2 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 8 czerwca 2004 r. w sprawie wymagań dotyczących etykiety - instrukcji stosowania środka ochrony roślin, posiadacz zezwolenia w przypadku, gdy nie ma siedziby na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej wskazuje podmiot, który będzie wprowadzać środek ochrony roślin do obrotu na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej. Do wprowadzania przedmiotowego środka na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej wskazana została spółka F. Sp. z o.o. z siedzibą w W.. Zgodnie z treścią wydanego zezwolenia, spółka A. Sp. z o.o. nie została więc upoważniona przez posiadacza zezwolenia na dopuszczenie do obrotu środka ochrony roślin B. do wprowadzenia tego środka na teren Rzeczypospolitej Polskiej. W związku z powyższym należy stwierdzić, zdaniem organu odwoławczego, iż spółka dokonała wprowadzenia środka ochrony roślin B. na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej z naruszeniem zezwolenia na dopuszczenie do obrotu tego środka oraz z naruszeniem interesów posiadacza zezwolenia oraz podmiotu upoważnionego do wprowadzenia tego środka ochrony roślin na teren Rzeczypospolitej Polskiej. Fakt, że spółka A. Sp. z o.o. dokonała bezprawnego przywozu środka ochrony roślin B. z A. na teren Rzeczypospolitej Polskiej nie może być uzasadniony tym, że środek ten był legalnie wprowadzony do obrotu w innym państwie członkowskim. Przepisy zezwalają, co prawda na wprowadzenie do obrotu na terenie Rzeczypospolitej Polskiej środka ochrony roślin, który został legalnie wprowadzony do obrotu w innym państwie członkowskim, ale pod warunkiem, że powyższe wprowadzenie stanowi przywóz równoległy względem środka ochrony roślin już objętego zezwoleniem w Polsce. Informacje w zakresie dopuszczenia do obrotu środka ochrony roślin są udostępniane publicznie w rejestrze dopuszczonych do obrotu środków ochrony roślin, prowadzonym na podstawie ustawy o ochronie roślin przez ministra właściwego do spraw rolnictwa. Rejestr ten jest jawny. W czasie, gdy rejestr zawierał informacje dotyczące środka ochrony roślin B. , wskazany w nim był również termin, do którego środek ochrony roślin mógł znajdować się w obrocie w przypadku środków ochrony roślin, których zezwolenia wygasły lub zostały cofnięte. Odnosząc się do zgłoszonych wątpliwości strony odnośnie prawdziwości i wiarygodności wpisów zamieszczonych w rejestrze, organ odwoławczy zauważył, że rejestr dopuszczonych do obrotu środków ochrony roślin publikowany jest w Biuletynie Informacji Publicznej, który został stworzony w celu powszechnego udostępnienia informacji publicznych wszystkim zainteresowanym i który jest publikatorem teleinformatycznym o charakterze urzędowym. Ponadto, wydruki z rejestrów zostały przekazane do organu odwoławczego pismem z dnia [...] października 2011 r., które jest dokumentem urzędowym.

W rozpatrywanej sprawie nie bez znaczenia pozostaje fakt, iż dokonana przez spółkę A. Sp. z o.o. sprzedaż środka ochrony roślin B. miała miejsce w terminie, gdy w rejestrze nie było już zapisów dotyczących dopuszczenia tego środka do obrotu.

W ocenie organu, w sytuacji gdy informacja odnośnie terminu, do którego mógł być prowadzony obrót środkiem ochrony roślin B. była ogólnie dostępna, zatem fakt, że skarżąca nie została indywidualnie poinformowana o decyzji właściwego ministra o cofnięciu zezwolenia nie może tłumaczyć prowadzenia przez nią działalności niezgodnie z prawem.

Podstawowym obowiązkiem przedsiębiorcy wykonującego działalność obrotu środkami ochrony roślin, wynikającym z art. 37 ust 1. ustawy o ochronie roślin, jest dokonywanie sprzedaży wyłącznie dopuszczonych do obrotu środków ochrony roślin. Korzystanie z rejestru dopuszczonych do obrotu środków ochrony roślin jest natomiast najprostszym sposobem uzyskania informacji, co do możliwości prowadzenia obrotu poszczególnymi środkami ochrony roślin.

Odnosząc się do przedstawionych atestów analitycznych, które strona wskazała jako dowód usprawiedliwiający prowadzenie sprzedaży środka ochrony roślin B. po terminie, w którym mógł być prowadzony obrót tym środkiem, organ zauważył, że atesty analityczne nr [....] z dnia [...] września 2009 r. i nr [...] z dnia [...] października 2009 r. z przeprowadzonych przez Instytut Ochrony Roślin - Państwowy Instytut Badawczy Oddział S. badań środka ochrony roślin B. zostały wydane, co prawda, w terminie po cofnięciu zezwolenia na dopuszczenie do obrotu środka ochrony roślin B. , ale był to jeszcze okres, w którym obrót tym środkiem mógł być prowadzony. Organ zwrócił także uwagę na fakt, iż atest analityczny nr [...] z dnia [...] listopada 2009 r. ze względu na nieprawidłowości w zakresie oznakowania daty produkcji środka, nie zawiera orzeczenia odnośnie możliwości prowadzenia obrotu tym środkiem.

Na podstawie art. 117 ust. 2 pkt 2 ustawy o ochronie roślin podmiot posiadający zezwolenie na dopuszczenie do obrotu środka ochrony roślin B. był zobowiązany do przedstawienia wyników badań, informacji i danych dotyczących tego środka ochrony roślin.

Ze względu na niezłożenie przez producenta środka ochrony roślin wymaganej dokumentacji, Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi, na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 2 lit. b ustawy o ochronie roślin, cofnął zezwolenia na dopuszczenie środka ochrony roślin B.. Wedle art. 51 ust. 2 wyżej wymienionej ustawy minister właściwy do spraw rolnictwa wydając decyzję o cofnięciu zezwolenia na dopuszczenie środka ochrony roślin do obrotu określa w tej decyzji termin wycofania tego środka z obrotu. Zgodnie z powyższym termin ten dla środka ochrony roślin B. został ustalony do dnia [...] grudnia 2009 r. Spółka A. Sp. z o.o. nie była stroną w postępowaniu o wydanie zezwolenia na dopuszczenie do obrotu omawianego środka ochrony roślin i w związku z tym brak było podstaw prawnych do powiadamiania tej spółki o wszczęciu postępowania o cofnięcie wymienionego zezwolenia. Z powyższych względów, zdaniem organu odwoławczego, nie mógłby być zastosowany wobec tej spółki art. 6 i 8 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) Nr 764/2008.

Nieprawidłowości w obrocie środkiem ochrony roślin B. organ stwierdził na podstawie wyjaśnień złożonych przez stronę pismem z dnia [...] maja 2011 r., które wpłynęło do organu w dniu [...] maja 2011 r. Ze względu, iż miało to miejsce po zakończeniu kontroli w spółce, w protokole kontroli nie mógł się znaleźć zapis odnośnie stwierdzonych nieprawidłowości. Z tego też względu zarzut, iż organ pierwszej instancji wydał decyzję w sytuacji, gdy wyniki kontroli nie wykazały nieprawidłowości jest, zdaniem Głównego Inspektora Ochrony Roślin i Nasiennictwa, niezasadny.

Organ również uznał za bezpodstawny zarzut odwołującej się o nieprawidłowym informowaniu strony o toczącym się postępowaniu.

Za niezasadny uznano także zarzut spółki A. Sp. z o.o. dotyczący naruszenia przez organ pierwszej instancji zasad postępowania administracyjnego poprzez niedołączenie w formie załącznika do zaskarżonej decyzji, decyzji Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia [...] grudnia 2008 r., przez co strona nie mogła zrozumieć zasadności przesłanek decyzji organu pierwszej instancji i w konsekwencji jej zaakceptować. Bezpodstawność tego zastrzeżenia wynika z faktu, iż strona w momencie wydawania zaskarżonej decyzji była w posiadaniu decyzji w sprawie cofnięcia zezwolenia na dopuszczenie do obrotu środka ochrony roślin B..

Na tą decyzję Głównego Inspektora Ochrony Roślin i Nasiennictwa z dnia [...] grudnia 2011 r. skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wniosła spółka A. sp. z o.o. reprezentowana przez profesjonalnego pełnomocnika. Zaskarżonej decyzji zarzuciła:

- naruszenie art. 108 ust 1 pkt 1 ustawy z dnia 18 grudnia 2003 roku o ochronie roślin poprzez przyjęcie, że A. sp. z o.o. sprzedawała środki ochrony roślin niedopuszczalne w obrocie, podczas gdy faktycznie prowadzony przez Spółkę obrót nie nosił znamion bezprawności, był dokonywany w dobrej wierze i w przeświadczeniu, że z punktu widzenia obowiązujących regulacji jest on prawidłowy i właściwy. Przez to także nie można w sposób prawnie uzasadniony wywodzić, iż zaszły przesłanki do nałożenia w przedmiotowej sprawie opłaty sankcyjnej na Spółkę;

- naruszenie art. 8 k.p.a. w zw. z art. 64 ustawy o ochronie roślin poprzez uznanie, że w dotychczasowym postępowaniu nie doszło do naruszenia zasady pogłębiania zaufania obywateli do organów państwa i w tym zakresie nieuwzględnienie okoliczności zaniechania poinformowania Spółki o wydaniu Decyzji Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia [...] grudnia 2008 roku nr [...] mimo posiadania przez organ informacji o prowadzeniu przez nią działalności regulowanej, dla której przedmiotowa decyzja miała istotne znaczenie:

- naruszenie art. 47 ust 1 i 2 ustawy o ochronie roślin poprzez uznanie, iż widniejący na stronie Ministerstwa Rolnictwa i Rozwoju Wsi rejestr dopuszczonych do obrotu środków ochrony roślin jest wiążący dla podmiotów wprowadzających je do obrotu, jak i również poprzez przyjęcie bezprawnego domniemania jakoby z niniejszego rejestru wynikała zasada jawności materialnej przejawiającą się w tym, że nikt nie może zasłaniać się nieznajomością treści wynikającej z przedmiotowego rejestru;

- naruszenie art. 7 k.p.a. w zw. art. 77 § 1 k.p.a., które miało istotny wpływ na wynik postępowania - poprzez nie rozpatrzenie całego materiału dowodowego oraz wszystkich zarzutów Spółki zawartych w odwołaniu z dnia [...] sierpnia 2011 roku od decyzji [...] Wojewódzkiego Inspektora Ochrony Roślin i Nasiennictwa we W. z dnia [...] sierpnia 2011 roku (znak: [...]), a uwzględnienie jedynie wybranych wątków sprawy, podczas gdy w świetle dyrektywy wynikającej z przepisu art. 7 k.p.a. organ ma obowiązek dążenia do wykrycia prawdy obiektywnej, a nie jedynie ograniczać się do ustalenia prawdy formalnej. W związku z powyższym zarzuty przedstawione w odwołaniu winny być poddane analizie, a z uzasadnienia zaskarżonej decyzji winno wynikać, iż organ dogłębnie zbadał wskazane zarzuty.

- naruszenie art. 288 Traktatu o funkcjonowaniu Unii Europejskiej - poprzez nieuwzględnienie, iż w niniejszej sprawie ma również zastosowanie rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) Nr 764/2008 z dnia 9 lipca 2008 r. ustanawiające procedury dotyczące stosowania niektórych krajowych przepisów technicznych do produktów wprowadzonych legalnie do obrotu w innym państwie członkowskim oraz uchylające decyzję nr 3052/95/WE;

- naruszenie art. 2 ust. 1 w zw. z art. 6 i 8 Rozporządzenia Nr 764/2008 poprzez ich nieuwzględnienie w sytuacji, gdy w ramach niniejszego postępowania powinny one mieć zastosowanie. Naruszenie wskazanych artykułów sprowadza się w powyższym wypadku do przyjęcia błędnego przez organ założenia, iż wskazane artykuły nie mają zastosowania wobec Spółki, a przez to także są prawnie irrelewantne dla tej sprawy. Zgodnie bowiem z art. 2 ust. 1 wskazanego rozporządzenia ma ono zastosowanie do decyzji administracyjnych skierowanych do podmiotów gospodarczych, podjętych lub planowanych na podstawie przepisu technicznego określonego w ust. 2 w odniesieniu do jakichkolwiek produktów, w tym produktów rolnych i produktów rybołówstwa, wprowadzonych legalnie do obrotu w innym państwie członkowskim, w przypadku gdy decyzja taka będzie miała jeden z poniżej przedstawionych bezpośrednich lub pośrednich skutków: a) zakaz wprowadzania do obrotu produktu lub rodzaju produktu; b) modyfikacja lub przeprowadzenie dodatkowych badań tego produktu lub rodzaju produktu, zanim będzie on mógł zostać wprowadzony do obrotu lub utrzymany na rynku; c) wycofanie tego produktu lub rodzaju produktu z rynku.

Podnosząc powyższe naruszenia skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu l instancji oraz zasądzenie kosztów postępowania sądowego.

W obszernym uzasadnieniu skargi podniesiono, że Spółka podejmując obrót środkiem B. działała głównie w oparciu o zezwolenie nr [...] Ministra Rolnictwa i Gospodarki Żywnościowej z dnia [...] maja 1999 roku. Zezwolenie to miało charakter decyzji administracyjnej i mimo że decyzja ta nie była źródłem powszechnie obowiązującego prawa, to zawierała upoważnienie dla przedsiębiorców w zakresie możliwości obrotu wskazanym wyżej środkiem. Dodatkowo Spółka opierała się także na treści załącznika Nr 1 do obwieszczenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia [...] maja 2002 roku. Działania dokonywane przez spółkę w przedmiotowym zakresie były podejmowane w dobrej wierze i w pełnym przeświadczeniu dopuszczalności handlu środkiem ochrony roślin. Uchylenie obowiązywania ustawy nie powoduje automatycznego derogowania wydanych na jej podstawie innych aktów. Wobec braku oficjalnej informacji co do utraty aktualności rzeczonego załącznika Skarżący nie mógł przypuszczać, a tym bardziej wiedzieć o takim stanie rzeczy. Dowodem na to, że Spółka działała w dobrej wierze i w przekonaniu co do legalności dokonywanego obrotu środkiem B. są również atesty analityczne przeprowadzone przez Instytut Ochrony Roślin - Państwowy Instytut Badawczy. Wszystkie te atesty zostały wystawione już po wydaniu przez Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi decyzji z dnia [...] grudnia 2008 r., nr [...] uchylającej zezwolenie Ministra Rolnictwa i Gospodarki Żywnościowej nr [...]. Utwierdzało to Spółkę w przekonaniu o legalności dokonywanego obrotu środkiem B..

Zdaniem skarżącego informacja o zakazie stosowania środka B. mogłaby zostać przekazana w jakiejkolwiek formie, czy to telefonicznie, ma i Iowo, czy wreszcie pisemnie. Skarżący podkreśla również, że powinność poinformowania przez odpowiedni organ o cofnięciu zezwolenia na obrót środkami ochrony roślin nie ma żadnego związku z jego wiedzą o uprawnieniach ministra właściwego do spraw rolnictwa w tym zakresie. Poprzez brak uwzględnia przez organ zaniechania przekazania Spółce informacji o cofnięciu zezwolenia na obrót środkiem ochrony B. została naruszona zasada pogłębiania zaufania obywateli do organów państwa.

Zdaniem skarżącej spółki organ nie odniósł się do podnoszonych w odwołaniu z dnia [...] sierpnia 2011 roku zarzutów w zakresie prawnego związania podmiotów prowadzących działalność w przedmiocie wprowadzania do obrotu środków ochrony roślin rejestrem dotyczącym tej kwestii, znajdującym się na stronie internetowej Ministerstwa Rolnictwa i Rozwoju Wsi oraz stosowaniem przez organy administracji w stosunku do niego zasady jawności materialnej. Organ wskazał bowiem tylko na regulacje dotyczące informacji publicznej, a także na wątpliwości Skarżącego dotyczące prawdziwości i wiarygodności wpisów zamieszczonych w rejestrze. Wobec tego, zdaniem skarżącego, zarzut ten w nie został przez organ rozważony w całości, a zatem istnieje konieczność jego ponownej analizy.

Zdaniem skarżącego z całej regulacji przepisów ustawy o ochronie roślin nie sposób wyprowadzić mocy wiążącej rejestru w odniesieniu do podmiotów zajmujących obrotem środkami ochrony roślin. Sam rejestr ma jedynie charakter informacyjny, nie nakładając przy tym prawnego (ustawowego) obowiązku śledzenia zmian wprowadzonych w samym rejestrze w odniesieniu do tychże środków. Podobnie jak polskie przepisy prawne, tak i akt prawa unijnego jakim jest Rozporządzenie 1107/2009 nie jest ze swej istoty źródłem jakichkolwiek obowiązków w stosunku do podmiotów prowadzących obrót, a wręcz przeciwnie przyjmując wykładnię celowością i funkcjonalną art. 57 Rozporządzenia 1107/2009 należałoby wywieść obowiązek właściwych organów o konieczności przekazywania stosownych informacji podmiotom widniejącym w rejestrze przedsiębiorców wykonujących działalność w zakresie wskazanego obrotu środkami ochrony roślin.

W ocenie skarżącego z żadnego przepisu nie można wyprowadzić obowiązku zapoznawania się przez jednostki z informacją publiczna pod rygorem negatywnych konsekwencji wynikających z nieznajomości tych danych. Informacja publiczna, jak sama nazwa wskazuje, ma tylko i wyłącznie charakter informacyjny i służy udostępnieniu obywatelom wiedzy w zakresie działań państwa. Dane nią objęte nigdy jednak nie mogą tylko i wyłącznie poprzez ich umieszczenie w biuletynie urzędowym oddziaływać na sferę prawna obywatela, a tym bardziej powodować w niej negatywnych skutków.

Skarżąca Spółka zarzuciła także, że organ odwoławczy oparł swoje stanowisko o wybiórczą ocenę części zgromadzonych w sprawie dowodów, nie uwzględniając przy tym wyjaśnień prezes Spółki, iż spółka dokonywała ona obrót środkami ochrony roślin B. na podstawie zezwolenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi nr [...] ważnego do dnia [...] listopada 2010 roku. Ponadto nie odniósł się do istotnych faktycznym zarzutów Spółki zawartych w odwołaniu z dnia [...] sierpnia 2011 roku.

Nadto, zdaniem skarżącego, nieuwzględnienie Rozporządzenia Nr 764/2008 w konsekwencji spowodowało, iż w przedmiotowej sprawie nie znalazły odzwierciedlenia art. 2 ust. 1 w zw. z art. 6 i 8, tego rozporządzenia, które zdaniem organu, nie miały zastosowania wobec Spółki. Z punktu widzenia stanu faktycznego tego rodzaju założenie organu należałoby uznać za nieuzasadnione i błędne. Z uwagi na to, iż Spółka nie jest producentem środka ochrony roślin B. należy, zdaniem skarżącego, uwzględnić do niej dyspozycję lit. a art. 8 i art. 6 cytowanego rozporządzenia. Okoliczność zaś, iż organ nie uwzględnił treści wskazanych artykułów Rozporządzenia Nr 764/2008 należy uznać, zdaniem skarżącego, za wadliwe nie tylko z punktu widzenia niniejszej sprawy, lecz również przy przyjęciu szerszej perspektywy. Nie ulega wątpliwości, iż przedmiotowe rozporządzenie odnosi się również do produktów w postaci środków ochrony roślin (a więc także do środka ochrony roślin B. ). Skoro samo rozporządzenie używa sformułowania "jakichkolwiek produktów", to tym samym nie można, w ocenie skarżącego, stosować interpretacji zawężającej, zgodnie z którą środki ochrony roślin należałoby wyeliminować z zakresu definicyjnego powyższego rozporządzenia. Z tego punktu widzenia nie ma tu także znaczenia, iż problematyka środków ochrony roślin została unormowana odrębnym rozporządzeniem, tj. Rozporządzeniem Nr 1107/2009,gdyż to właśnie w zakresie oceny zastosowania procedury wycofującej dany środek (produkt) podstawowe znaczenie ma właśnie rozporządzenie Nr 764/2008, a nie Rozporządzenie Nr 1107/2009. Rozporządzenie Nr 1107/2009 reguluje bowiem tylko i wyłącznie zakres sytuacyjny możliwości wycofania lub zmiany zezwolenia, podając w jakich przypadkach taka możliwość istnieje, natomiast nie wskazuje procedury technicznej tego rodzaju postępowania. Do tego zagadnienia odnosi się natomiast Rozporządzenie Nr 764/2008, w którym wskazano obowiązki organu, jakie powinien podjąć przed wydaniem decyzji w przedmiocie wycofania lub zakazu wprowadzania do obrotu produktu. W związku z tym nie można uznawać, iż kwestie proceduralne w zakresie wycofania produktu z obrotu w odniesieniu do środków ochrony roślin zostały w jakikolwiek sposób ujednolicone na poziomie wspólnotowym poprzez wydanie Rozporządzenia Nr 1107/2009. Tym samym przesłanka zastosowania Rozporządzenia Nr 764/2008, o której mowa w art. 2 ust. 2 pkt a) została spełniona. W związku z powyższym, zdaniem skarżącego, [...] Wojewódzki Inspektorat Ochrony Roślin i Nasiennictwa powinien poinformować Spółkę dokonującą obrotu środkiem ochrony roślin B. o zamiarze wycofania tego środka z obrotu gospodarczego. Działania ze strony organu w przedmiotowej sprawie nie miały, zdaniem skarżącego, wskazanego wyżej charakteru, co niewątpliwie stanowi poważne naruszenie samego Rozporządzenia Nr 764/2008 jako aktu powszechnie obowiązującego. W tym aspekcie niewystarczające jest rozwiązanie ustawowe przewidziane w art 47 ustawy o ochronie roślin, ponieważ przewiduje ono tylko, iż Minister właściwy do spraw rolnictwa prowadzi rejestr środków ochrony roślin dopuszczonych do obrotu. Sankcja natomiast w postaci nałożenia opłaty na dany podmiot, przewidziana w art. 108 pkt 1 tej ustawy, powinna być stosowana po wyczerpaniu właściwej procedury wskazanej w Rozporządzeniu Nr 764/2008, (w art. 6 w zw. z art. 2). Wówczas, gdy podmiot, mimo poinformowania go przez odpowiedni organ o wycofaniu zezwolenia, dalej wprowadza dany produkt do obrotu, powinien ponosić odpowiedzialność za taki stan rzeczy. Dopiero w takim wypadku aktualizuje się możliwość nałożenia opłaty sankcyjnej. W razie przyjęcia odmiennej koncepcji obowiązywanie powołanego powyżej rozporządzenia wydaje się w zupełności fikcyjne, a tego rodzaju konsekwencja nie może być w żadnym razie akceptowalna.

W odpowiedzi na skargę Główny Inspektor Ochrony Roślin i Nasiennictwa wniósł o jej oddalenie podtrzymując argumentację zaprezentowaną w zaskarżonej decyzji.

Pismem procesowym z dnia 30 maja 2012 r. skarżący podtrzymał dotychczasowe zarzuty.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.

Zgodnie z art. 108 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 18 grudnia 2003 r. o ochronie roślin (Dz. U. z 2008 r. Nr 98 poz. 849 ze zm., zwana dalej ustawą), kto sprzedaje środki ochrony roślin niedopuszczone do obrotu - wycofuje je z obrotu na własny koszt oraz wnosi na rachunek wojewódzkiego inspektoratu właściwego ze względu na swoją siedzibę albo miejsce zamieszkania opłatę sankcyjną w wysokości stanowiącej 200 % kwoty wartości sprzedanych środków ochrony roślin według ceny ich sprzedaży, zgodnie z wystawionym dokumentem sprzedaży.

Zaskarżoną decyzją Główny Inspektor Ochrony Roślin i Nasiennictwa utrzymał w mocy decyzję organu pierwszej instancji z dnia [...] sierpnia 2011. o naliczeniu na podstawie powołanego przepisu skarżącej – A. Sp. z o. o. opłaty sanacyjnej w wysokości 350.737,40 zł za to, że w okresie od dnia [...] kwietnia 2010 r. do dnia [...] sierpnia 2010 r. sprzedała środek ochrony roślin B., pomimo tego, że z dniem [...] grudnia 2009 r. upłynął termin ważności zezwolenia nr [...] z dnia [...] maja 1999 r. Ministra Rolnictwa i Gospodarki Żywnościowej na dopuszczenie ww. środka ochrony roślin do obrotu w związku z jego uchyleniem decyzją Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia [...] grudnia 2008 r. nr [...]. i nakazującą jego wycofanie z obrotu nie później niż do dnia [...] grudnia 2009 r.

W skardze skarżąca Spółka nie zakwestionowała ustaleń zawartych w protokole kontroli nr [...] z dnia [...] marca 2011 r., z których wynika, że od firmy A. GmbH z siedzibą w W., w A., w 2009 roku zakupiła ww. produkt B. w łącznej ilości 37.800 kg ( w marcu - 21.600 kg, w październiku - 16.200 kg) i, że w okresie [...]. kwietnia 2010 r. do dnia [...] sierpnia 2010 r. dokonała jego sprzedaży. Natomiast nie zgodziła się ze stwierdzeniem organu odwoławczego, że dokonała bezprawnego przywozu tego środka z A.na teren Polski, gdyż jej zdaniem, środek ten był legalnie dopuszczony do obrotu w innym państwie Unii Europejskiej. Organ uzasadniając to stanowisko wskazał, iż stosownie do art. 37 ust. 1 ustawy dopuszczenie środka ochrony roślin do obrotu wymaga zezwolenia ministra właściwego do spraw rolnictwa. Zezwolenie na dopuszczenie do obrotu środka ochrony roślin B. posiadała była spółka G. Ltd. – I. z siedzibą w W. która wskazała, że F. Sp. z o.o. z siedzibą w W. będzie wprowadzać ten środek ochrony do obrotu na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej. Skarżąca zatem nie została upoważniona przez posiadacza tego zezwolenia do wprowadzania tego środka na teren Polski. A to oznacza, że wprowadzenie tego środka ochrony roślin na teren Polski przez skarżącą nastąpiło z naruszeniem tego zezwolenia, jak również z naruszeniem interesów nie tylko posiadacza tego zezwolenia, ale również podmiotu upoważnionego do jego wprowadzenia na teren Rzeczypospolitej Polskiej. Z tym stanowiskiem organu należy się zgodzić. Trafnie też wskazał organ, że wprowadzenie do obrotu na terenie Polski danego środka ochrony roślin legalnie wprowadzonego do obrotu w innym państwie członkowskim jest dopuszczalne w ramach przywozu równoległego, o ile ten środek ochrony roślin jest już objęty zezwoleniem w Polsce. Przepisy art. 47a do 47e ustawy o ochronie roślin regulują procedurę wydawania zezwoleń na przywóz równoległy środka ochrona roślin dopuszczonego do obrotu w innym państwie członkowskim. Skarżąca Spółka natomiast nie wykazała aby takie zezwolenie posiadała, jak również aby takie zezwolenie posiadała firma a., od której zakupiła produkt B..

Za chybione należało również uznać zarzuty zawarte w pkt b i c skargi, bowiem organowi nie można skutecznie postawić zarzutu naruszenia art. 8 kpa w zw. z art. 64, jak i art. 47 ust. 1 i 2 ustawy o ochronie roślin. Błędnie wywodzi autor skargi, iż skoro organ prowadzi - w myśl art. 64 ustawy - rejestr przedsiębiorców wykonujących działalność w zakresie konfekcjonowania lub obrotu środkami ochrony roślin, to powinien Spółkę poinformować o wydaniu decyzji Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia [...] grudnia 2008 r. nr [...], a ponieważ tego zaniechał to naruszył zasadę pogłębiania zaufania obywateli do organów państwa, określoną w art. 8 kpa. Z treści art. 64 ustawy ani z żadnego innego jej przepisu nie wynika, aby ustawodawca taki obowiązek nałożył na organ administracji. Jak słusznie wskazał organ odwoławczy w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, działalność w zakresie obrotu środkami ochrony roślin zgodnie z art. 64 ust. 1 ustawy jest działalnością gospodarczą regulowaną w rozumieniu ustawy z dnia 2 lipca 2004 r. o swobodzie działalności gospodarczej. A to oznacza, że obowiązkiem podmiotu prowadzącego tego rodzaju działalność jest znać warunki jej wykonywania, po to aby nie narazić się na ewentualnie negatywne skutki. Dlatego też, skarżąca Spółka powinna podejmować działania, które zapewniałyby jej prowadzenie działalności gospodarczej w zgodzie z obowiązującymi prawa. W tym też celu, jak trafnie zauważył organ odwoławczy, powinna korzystać z rejestru dopuszczonych do obrotu środków ochrony roślin prowadzonego na podstawie art. 47 ust.1 ustawy przez Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi. Rejestr ten zgodnie z art. 6 ust.1 pkt 3 lit.f ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej stanowi informację publiczną i jak wskazał organ jest zamieszczony w Biuletynie Informacji Publicznej na stronie internetowej pod adresem: http://www.bip.minrol.gov.pl. Z akt sprawy wynika, że informacja o tym, że B. w obrocie mógł być do dnia [...] grudnia 2009 r. po raz pierwszy w rejestrze ukazała się w dniu [...] stycznia 2009 r., ( pod poz. [...]), następnie w rejestrze tym opublikowanym w dniu [....] lutego 2009 r. pod pozycją [...] zawarta była informacja iż termin ważności zezwolenia nr [...] na dopuszczenie do obrotu środka [..] B. udzielonego G. Ltd – I. został określony do dnia [...] maja 2009 r. Kolejno w dniu [...] stycznia 2010 r. w rejestrze pod poz. [...] znajdowała się informacja, że B. w obrocie mógł być do dnia [...] grudnia 2009 r. i termin ten dotyczy środków ochorny roślin, których zezwolenia wygasły lub zostały cofnięte. Informacja widniała w rejestrze co najmniej do dnia poprzedzającego dzień [....] stycznia 2010r., gdyż w rejestrze w tym dniu nie było żadnych informacji odnośnie produktu B. W tych okolicznościach nie budzi wątpliwości Sądu, że skarżąca Spółka mogła zapoznać się z informacją, iż wskazany w obwieszczeniu z dnia [....] maja 2002r. Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi termin – [...] listopad 2010 r. do którego B. mógł być wprowadzony do obrotu, został zmieniony na dzień [...] grudnia 2009 r. Dlatego też, argumentacja skarżącej, że działa ona w oparciu o powołane wyżej obwieszczenie z dnia [...] maja

2002. r. i w zaufaniu co do określonego w nim terminu legalnego obrotu tym środkiem, nie mogła odnieść zamierzonego skutku, w szczególności, że to obwieszczenie Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 28 maja 2002 r. w sprawie wykazu środków ochrony roślin dopuszczonych do obrotu i stosowania (M.P. Nr 24, poz. 426 ) utraciło moc z dniem 30 lipca 2003 r. Nadto obwieszczenie to zostało wydane na podstawie art. 30 ust. 2 ustawy z dnia 12 lipca 1995 r. o ochronie roślin uprawnych, która została uchylona na mocy art. 125 nowej ustawy z dnia 18 grudnia

2003. r. o ochronie roślin.

Za chybiony należało uznać zarzut naruszenia art. 7 kpa w związku z art. 77 § 1 kpa, które miało istotny wpływ na wynik postępowania. W ocenie Sądu zaskarżona decyzja została wydana po dokładnym zebraniu materiału dowodowego i jego wnikliwym rozpatrzeniu. Wbrew zarzutom skargi organ odwoławczy ustosunkował się do wszystkich zarzutów podniesionych w odwołaniu.

Nie można podzielić również zarzutu skargi, że organ naruszył art. 288 Traktatu o funkcjonowaniu Unii Europejskiej, bowiem w niniejszym postępowaniu powinien mieć zastosowanie art. 2 ust. 1 w zw. z art. 6 i 8 rozporządzenia Nr 764/2008. Wbrew przekonaniu skarżącej to rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady ( WE) z dnia 9 lipca 2008 r. ustanawiające procedury dotyczące stosowania niektórych krajowych przepisów technicznych do produktów wprowadzonych legalnie do obrotu w innym państwie członkowskim oraz uchylającym decyzję nr 3052/95/WE ( Dz.U.UE.L.2008.218.21), ma zastosowanie wyłącznie do produktów, które nie podlegają środkom harmonizującym na poziome wspólnoty, oraz które są legalnie wprowadzone do obrotu w innym państwie członkowskim ( art. 2 ust. 2 pkt a). Celem tego rozporządzenia jest poprawa funkcjonowania rynku wewnętrznego poprzez usprawnienie swobodnego przepływu towarów. Wskazać należy, że w sprawie ma zastosowanie dyrektywa Rady Nr 91/414/EWG z dnia 15 lipca 1991 r., która na poziomie Wspólnoty zostały zharmonizowane kryteria i procedury wydawania zezwoleń na dopuszczenie do obrotu środków ochrony roślin. Zgodnie z art. 3 tej dyrektywy środki ochrony roślin nie mogą być wprowadzane do obrotu na terytorium państw członkowskich, chyba że państwa te zezwolą na ich wprowadzenie zgodnie z tą dyrektywą. Państwa członkowskie nie powinny utrudniać ze względu na niedopuszczenie środka ochrony roślin do stosowania na ich terytorium, produkcji, składowania lub przepływu takich środków takich przeznaczonych do stosowania w innym państwie członkowskim, pod warunkiem, że środek dopuszczony jest do obrotu w innym państwie członkowskim oraz, że są spełnione wymogi kontrolne ustanowione przez te państwa. Art. 4 tej dyrektywy zawiera regulacje dotyczące udzielania, przeglądu i cofania zezwoleń na dopuszczenie środków ochrony roślin do obrotu. W ust.5 i 6 tego artykułu dyrektywy reguluje zagadnienie dokonywania przez państwa członkowskie przeglądu zezwoleń na dopuszczenie do obrotu środków ochrony roślin oraz unieważnienia zezwoleń. Powyższe przepisy tej dyrektywy zostały wdrożone do ustawy o ochronie roślin, której art. 61 ust.1 stanowi, iż na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej mogą być wprowadzane środki ochrony roślin:

1) dopuszczone do obrotu, zaopatrzone w etykiety-instrukcje stosowania w języku polskim;

2) niespełniające warunku, o którym mowa w pkt 1, jeżeli są dopuszczone do obrotu w innych państwach członkowskich i przeznaczone do stosowania w tych państwach. Art. 51 tej ustawy reguluje zagadnienie cofnięcia zezwolenia na dopuszczenie środka ochrony roślin do obrotu, zaś jej art. 117 reguluje zagadnienie przeglądu zezwoleń na dopuszczenie do obrotu środków ochrony roślin.

Zgodnie z art. 61 ust.1 pkt 1 ustawy na obrót środkami ochrony roślin na terenie Polski wymagane jest zezwolenie ministra właściwego do spraw rolnictwa. Natomiast w myśl pkt 2 powołanego art. 61 ust.1 takiego zezwolenia nie wymagają środki ochrony roślin, jednakże zgodnie ust. 3 art. 61 podmiot obowiązany jest przekazać na piśmie informację o zamiarze wprowadzenia na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej środków ochrony roślin wojewódzkiemu inspektorowi właściwemu ze względu na przejście graniczne, przez które środki te będą wprowadzane , w terminie nie krótszym niż 7 dni przed planowanym terminem wprowadzenia. Podmiot obowiązany jest złożyć nie tylko informację zawierającą dane określone w ust.4, lecz również oświadczenie o przeznaczeniu wprowadzonych na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej środków ochrony do stosowania w innych państwach członkowskich, w których są one dopuszczone do obrotu, ze wskazaniem tych państw, złożone pod rygorem odpowiedzialności karnej ( ust. 5). Strona skarżąca niewykazała przed organami obu instancji, jak również przed sądem, że zakupiony od firmy [...] środek ochrony roślin – B. został legalnie dopuszczony do obrotu w innym państwie członkowskim, jak również, że wprowadzając go na teren Polski dochowała warunków określonych w art 61 ust. 2, 3 4 i 5 ustawy o ochronie roślin.

Mając powyższe na uwadze Sąd na podstawie art. 151 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji.