Wyrok WSA w Krakowie, sygn. akt II SA/Kr 2285/03
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie
Data orzeczenia: 2007-01-31 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 615  Sprawy zagospodarowania przestrzennego
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Uchylono decyzję I i II instancji

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Joanna Tuszyńska Sędziowie: WSA Aldona Gąsecka- Duda (spr.) NSA Andrzej Irla Protokolant: Beata Błach po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 31 stycznia 2007 r. sprawy ze skargi A. P. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] 2003 roku nr SKO.[...] w przedmiocie odmowy wznowienia postępowania I. uchyla zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję tego samego organu, II. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] na rzecz skarżącego A. P. kwotę [...] zł. ([...] złotych), tytułem zwrotu kosztów postępowania.


UZASADNIENIE

Decyzją z dnia [...] .2000r. znak [...], Prezydent Miasta [...] umorzył postępowanie administracyjne w sprawie o stwierdzenie utraty ważności decyzji Kierownika Wydziału Budownictwa, Urbanistyki i Architektury Prezydium Miejskiej Rady Narodowej w [...] z dnia [...] 1967r. Nr [...] o ustaleniu lokalizacji szczegółowej Pracowniczych Ogrodów Działkowych na terenie położonym w [...] przy projektowanej ul. [...].

Powyższa decyzja zaskarżona przez A. P. w drodze odwołania została utrzymana w mocy decyzją Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...].2000r., znak [...]

W dniu [...].2003r. A. P. złożył wniosek o wznowienie postępowania zakończonego decyzją Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] 2000r. znak [...] domagając się w nim wydania decyzji stwierdzającej utratę ważności decyzji o lokalizacji szczegółowej Nr [...] z dnia [...]1967r. ustalającej teren lokalizacji Pracowniczych Ogrodów Działkowych przy projektowanym przedłużeniu ulicy [...] w [...].

Uzasadniając powyższe podawał, że w dniu [...] .2003r. otrzymał pismo Polskiego Związku Działkowców - Okręgowy Zarząd [...] w [...] wraz z potwierdzoną za zgodność kserokopią decyzji z dnia [...].1983r. Nr [...] wydanej z upoważnienia Wojewody [...] przez Głównego Architekta Województwa [...], z której wynika jednoznacznie iż Prezydent Miasta [...] odmówił wydania stałej lokalizacji na urządzenie Ogrodu Działkowego "[...]" na terenie położonym w rejonie al. [...] i ul. [...], przy czym Główny Architekt Wojewódzki w [...] uznał, że jest to "decyzja odmawiająca miejsca i warunków realizacji inwestycji". W ocenie wnioskodawcy fakt ten oraz inne stwierdzenia zawarte w decyzji Wojewody [...] z dnia [...] 1983r. oraz w piśmie Polskiego Związku Działkowców - takie jak stwierdzony brak dokumentacji dotyczących budowy urządzeń Pracowniczego Ogrodu Działkowego, a przede wszystkim brak pozwolenia na budowę - dodatkowo potwierdzają, że decyzja o lokalizacji szczegółowej Nr [...] z dnia [...] 1967r. utraciła swą ważność.

Decyzją Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...].2003r. znak [...], na podstawie art. 149 § 3 k.p.a. odmówiono wznowienia postępowania zakończonego decyzją Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...].2000r., znak [...]

W uzasadnieniu tego orzeczenia podano, że decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...].2000r. została zaskarżona do Naczelnego Sądu Administracyjnego - Ośrodek Zamiejscowy w Krakowie, gdzie w [...].2001r. przekazano odpowiedź na skargę wraz z aktami sprawy.

Jak wyjaśniono, zgodnie z wyrokiem Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 7.01.1999r. sygn. akt HSA/Gd 1353/98 (OPS 2000, Nr 5) niedopuszczalne jest wszczęcie przez organ administracji publicznej postępowania w celu zmiany, uchylenia lub stwierdzenia nieważności decyzji, a także postępowania o wznowienie postępowania po wniesieniu skargi w tej sprawie do sądu administracyjnego, bowiem w takiej sytuacji jest on uprawniony do uchylenia lub zmiany zaskarżonej decyzji tylko na podstawie art. 38 ust. 2 ustawy z dnia 11.05.1995r. o Naczelnym Sądzie Administracyjnym (Dz. U. Nr 74, poz. 368 ze zmianami), tj. w wypadku uwzględnienia w całości skargi na decyzję. Skutkiem prawnym wniesienia skargi jest powstanie nowego stosunku prawnego, w którym organ administracji staje się tylko przeciwnikiem procesowym strony, tracąc swoje kompetencje do weryfikacji stosunku prawnego ukształtowanego wcześniej przez wydanie decyzji administracyjnej w znaczeniu materialnym i procesowym. Skoro samo wniesienie skargi powoduje utratę przez organ administracji publicznej kompetencji do wszczynania i prowadzenia nadzwyczajnych postępowań, to wydana w takim postępowaniu decyzja byłaby dotknięta wadą nieważności. Zbieg uprawnień do weryfikacji ostatecznych decyzji w trybie postępowania sądowego oraz w trybie nadzwyczajnego postępowania administracyjnego nie powinien mieć miejsca, bowiem jest to sytuacja rodząca niekorzystne skutki tak ze względu na zasady ekonomii postępowania organów państwa, jak i z uwagi na ochronę powagi rozstrzygnięć tych organów przy możliwości wydania przez organ administracji publicznej oraz przez sąd administracyjny sprzecznych orzeczeń w tej samej sprawie.

W konkluzji rozważań stwierdzono, że skoro na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] 2000r. utrzymującą w mocy decyzję Prezydenta Miasta [...] z dnia [...] .2000r. wniesiono skargę do Naczelnego Sądu Administracyjnego - Ośrodek Zamiejscowy w Krakowie wcześniej, niż A. P. złożył wniosek o wznowienie postępowania w sprawie zakończonej tymi decyzjami, to w tej sprawie niedopuszczalne jest wszczęcie postępowania o wznowienie postępowania.

Składając w terminie wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy A. P. domagał się uchylenia decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] .2003r., znak [...] oraz wznowienia postępowania w sprawie zakończonej decyzją Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...].2000r., znak [...]

Uznając za błędne poglądy prezentowane w kwestionowanej decyzji podawał, że sprawa tocząca się z jego skargi przed Naczelnym Sądem Administracyjnym - Ośrodek Zamiejscowy w Krakowie została zawieszona, wskazywał na brak przeszkód do wznowienia postępowanie w związku z ujawnieniem nowych okoliczności, które mają istotne znaczenie dla prawidłowego orzekania w sprawie, podkreślając iż powyższe wpłynie korzystnie na ekonomikę procesową, a przede wszystkim przyspieszy ostateczne załatwienie sprawy z wniosku skarżącego o stwierdzenie utraty ważności decyzji o lokalizacji szczegółowej Nr [...] z dnia [...] 1967r.

A. P. wskazywał nadto, że zgodnie z orzecznictwem Sądu Najwyższego nie ma zakazu jednoczesnego uruchamiania postępowania administracyjnego i wnoszenia skargi do sądu administracyjnego. Zbieg tych trybów nie może skutkować odmową wznowienia postępowania, zwłaszcza w sytuacji zawieszenia postępowania sądowoadministracyjnego .

Po rozpatrzeniu powyższego wniosku, decyzją Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...].2003r. znak [...], na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. utrzymano w mocy zaskarżoną decyzję tego organu z dnia [...].2003r. znak [...]

Uwzględniając wydane uprzednio w przedmiotowej sprawie rozstrzygnięcie oraz zarzuty zawarte we wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy, w uzasadnieniu decyzji wskazano na brak podstaw do zmiany zaskarżonego orzeczenia.

Wyjaśniono w tym zakresie, że na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] 2000r. A. P. wniósł skargę do Naczelnego Sądu Administracyjnego - Ośrodka Zamiejscowego w Krakowie, a w takim przypadku organ mógł działając na podstawie art. 38 ust. 2 ustawy z dnia 11.05.1995r. o Naczelnym Sądzie Administracyjnym uchylić lub zmienić swoją decyzję tylko w razie uwzględnienia w całości wniesionej na tę decyzję skargi. Kolegium Odwoławcze nie skorzystało wówczas z przywołanego przepisu i akta przedmiotowej sprawy wraz z odpowiedzią na skargę przekazało do Naczelnego Sądu Administracyjnego. Decyzja w sprawie, w której strona wnosi o wznowienie postępowania jest przedmiotem weryfikacji w trybie postępowania przed Naczelnym Sądem Administracyjnym, a w takim razie nie można równocześnie prowadzić w odniesieniu do tego samego rozstrzygnięcia postępowania administracyjnego, jakim jest wznowienie postępowania. W powoływanym już wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 7.01.1999r. sygn. II SA/Gd 1353/98 Sąd podkreślił, że zbieg uprawnień do weryfikacji ostatecznych decyzji w trybie postępowania sądowego i nadzwyczajnego postępowania administracyjnego nie powinien mieć miejsca z uwagi na ochronę powagi rozstrzygnięć tych organów. Sąd wyraził opinię, że przepis art. 38 ust. 2 ustawy o Naczelnym Sądzie Administracyjnym może być rozumiany także jako zakaz wszczynania innych postępowań, których skutkiem byłaby zmiana, uchylenie lub stwierdzenie nieważności zaskarżonej decyzji i wywiódł, że po wniesieniu skargi do sądu administracyjnego organ administracji publicznej jest uprawniony do uchylenia i zmiany zaskarżonej decyzji tylko na podstawie art. 38 ust. 2 ustawy o Naczelnym Sądzie Administracyjnym. W związku z powyższym podniesiona przez skarżącego okoliczność, że sąd zawiesił postępowanie w sprawie ze skargi na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...].2000r. znak [...] nie może mieć znaczenia dla odmiennego rozstrzygnięcia w niniejszej sprawie.

Wnosząc terminie do Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie -Ośrodek Zamiejscowy w Krakowie skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...].2003r., znak [...] oraz poprzedzającą jej wydanie decyzję tego organu z dnia [...].2003r. znak [...] A. P. domagał się ich uchylenia.

Skarżący zarzucał błędną interpretację art. 38 ust. 2 ustawy z dnia 11.05.1995r. o Naczelnym Sądzie Administracyjnym polegającą na przyjęciu, że z treści tego przepisu wynika bezwzględny zakaz i niedopuszczalność wszczęcia postępowania w celu zmiany, uchylenia lub stwierdzenia nieważności decyzji oraz niedopuszczalność wszczęcia postępowania o wznowienie postępowania po wniesieniu skargi w tej sprawie do sądu administracyjnego, a także naruszenie przepisu art. 145 k.p.a.

W uzasadnieniu skargi A. P. przedstawiał dotychczasowy przebieg postępowania w przedmiotowej sprawie podnosząc, że organ administracji publicznej ma obowiązek rozpatrzyć wniosek o wznowienie postępowania niezwłocznie i poprawnie, natomiast Naczelny Sąd Administracyjny sprawuje jedynie kontrolę nad wydanymi w sprawie decyzjami. Kwestionując zasadność stwierdzenia, że skutkiem skargi do sądu administracyjnego jest powstanie nowego stosunku prawnego, w którym organ administracji publicznej będący przeciwnikiem procesowym strony traci swoje kompetencje do weryfikacji stosunku prawnego ukształtowanego wcześniej przez wydanie decyzji administracyjnej w znaczeniu materialnym i procesowym, skarżący wskazywał iż taka sytuacja rodziłaby niekorzystne skutki ze względu na zasady ekonomii postępowania organów państwa, gdyż postępowanie przed Naczelnym Sądem Administracyjnym trwa niezmiernie długo ( około dwóch lat ), podczas gdy przed organem administracji publicznej trwa o wiele krócej, a także ze względu na ochronę powagi rozstrzygnięć sądowoadministracyjnych.

W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] wnosiło o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko prezentowane w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji z analogiczna argumentacją.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważy, co następuje .

Zgodnie z treścią art. 97 § 1 ustawy z dnia 30.08.2002r. przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych oraz ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U Nr 153, poz. 1271 z późn. zm. ) sprawy, w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004 roku i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

Właściwym do rozpoznania skargi jest zatem Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie, który w ramach kontroli działalności administracji publicznej, przewidzianej w art. 3 p.p.s.a. uprawniony jest do badania czy przy wydaniu zaskarżonego aktu nie doszło do naruszenia przepisów prawa materialnego i przepisów postępowania, nie będąc przy tym związanym granicami skargi ( art. 134 p.p.s.a. ), zaś jednym ograniczeniem w tym zakresie jest zakaz przewidziany w art. 134 § 2 p.p.s.a. Orzekanie w granicach sprawy ( art. 135 p.p.s.a. ) oznacza sprawę będącą przedmiotem kontrolowanego postępowania administracyjnego, w której został wydany zaskarżony akt lub czynność, jako pochodną określonego stosunku administracyjnoprawnego i odbywa się z uwzględnieniem ówcześnie obowiązujących przepisów prawa.

Mając na uwadze treść opisanych wyżej orzeczeń, okoliczności wynikające z przedstawionych akt administracyjnych, skargę w niniejszej sprawie należy uznać za zasadną.

Sąd w składzie rozpoznającym sprawę nie podziela prezentowanego w uzasadnieniach obu kwestionowanych decyzji stanowiska dotyczącego niedopuszczalności wszczęcia przez organ administracji publicznej postępowania o wznowienie postępowania zakończonego decyzją ostateczną, w sytuacji uprzedniego wniesienie na ten akt skargi inicjującej postępowanie sądowadministracyjne, które to stanowisko wywiedziono z art. 38 ust. 2 ustawy z dnia 11.05.1995 r. o Naczelnym Sądzie Administracyjnym ( Dz. U. Nr 74, poz. 368 ze zmianami ), w ślad za poglądami wyrażonymi w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 7.01.1999r. sygn. akt IISA/Gd 1353/98 (OPS 2000, Nr 5 ).

Prezentując w tym zakresie odmienne stanowisko wskazać należy na wstępie, że przedmiot niniejszego postępowania nie upoważnia do wypowiadania się w kwestii możliwego zbieg uprawnień do weryfikacji aktów administracyjnych w trybie zewnętrznego postępowania sądowego i nadzwyczajnych wewnętrznych postępowań administracyjnego przewidzianych w art. 154 - 163 k.p.a., stąd szczegółowe rozważania zostają ograniczone do sytuacji możliwego zbiegu takich uprawnień z uwagi na regulacje przewidziane w art. 145 i 145 a ustawy z dnia 14.06.1960r. Kodeks postępowania administracyjnego ( tekst jednolity Dz. U. Nr 98 z 2000r., poz. 1071 z późn. zm. - oznaczane dalej jako k.p.a. ) oraz w art. 22 ust.2 pkt 2 ustawy z dnia 11.05.1995r. o Naczelnym Sądzie Administracyjnym ( Dz. U. Nr 74, poz. 368 z późn. zm. - dalej w skrócie ustawa o NSA ). Analiza przepisów zawartych w obu wyżej powołanych ustawach prowadzana jest z uwzględnieniem norm wynikających z wiążących umów międzynarodowych, norm konstytucyjnych, ustrojowych i procesowych, które kreują prawo do sądu, a także przy założeniu racjonalnego działania ustawodawcy, tworzącego system prawa spójny i niesprzeczny, jak również zasad wykładni przepisów oraz uzupełniania luk w prawie. Ma ona na uwadze również poglądy doktryny i orzecznictwa w kwestii zadań administracji publicznej oraz sądownictwa administracyjnego .

Stosownie do stanu prawnego obowiązującego w dacie wydania kwestionowanych decyzji, uprawnienia organów administracji publicznej do rozstrzygania indywidualnych spraw w drodze decyzji administracyjnej wynikają z prawa materialnego, natomiast postępowanie przed tymi organami w sprawach należących do ich właściwości regulują w myśl art. 1 pkt 1 k.p.a. przepisy tej ustawy. Organy administracji publicznej działają na podstawie przepisów prawa ( art. 6 k.p.a. ), a w toku postępowania stoją na straży praworządności i podejmują wszelkie kroki niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy, mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli. Ten ostatni przepis formułuje naczelną zasadę postępowania jaką jest zasada prawdy obiektywnej, której realizacja ma ścisły związek z zasadą praworządności i wywiera zasadniczy wpływ na ukształtowanie całego postępowania administracyjnego, obligując organ administracji publicznej między innymi do wyczerpującego zbadania okoliczności faktycznych związanych z daną sprawą, na podstawie wszelkich dostępnych dowodów. Z zasady tej wynika rozwijany w art. 77 § 1 k.p.a. obowiązek organu administracji publicznej określenia w każdej sprawie jakie dowody są konieczne do wyjaśnienie stanu faktycznego, ich poszukiwania oraz realizacji niezależnie od inicjatywy stron, choć z jej uwzględnieniem ( art. 78 § 1 i 2 k.p.a. ). Konsekwencją obowiązywania zasady prawdy obiektywnej jest także przewidziany w art. 75§ 1 k.p.a. nakaz dopuszczenia jako dowodu każdego środka, który nie jest sprzeczny z prawem, a może przyczynić się do wyjaśnienia sprawy - w szczególności : dokumentów, zeznań świadków, opinii biegłych oraz oględzin. Ustawa przewiduje wewnętrzną kontrolę spraw zakończonych decyzją ostateczną poprzez wznowienie postępowania, która odbywa się na zasadach określonych w art. 145 - 152 k.p.a. W postępowaniu tym jako odrębnym od zakończonego decyzją ostateczną stosuj e się ogólne zasady k.p.a. oraz przepisy o charakterze dowodowym - co jest istotne zważywszy, że znaczna część przesłanek wznowienia postępowania określanych jako właściwe podstawy restytucyjne wiąże się ze zmianą lub ujawnieniem nowych okoliczności, których nie brano pod uwagę w poprzednim postępowaniu ( art. 145 § pkt 1, 5, 7 , 8 k.p.a. i art. 145a k.p.a.). Zwrócić należy również uwagę, że w przepisach k.p.a. brak regulacji, z której wynikałby wprost lub pośrednio zakaz wszczęcia przez organy administracji publicznej postępowania w sprawie wznowienia postępowania zakończonego decyzją ostateczną, w sytuacji jej zaskarżenia do Naczelnego Sądu Administracyjnego.

Uwzględniając z kolei regulację z ustawy o NSA należy wskazać na treść art. 1, z którego wynika, że Naczelny Sąd Administracyjny sprawuje wymiar sprawiedliwości przez sądową kontrolę wykonywania administracji publicznej, na zasadach określonych w niniejszej ustawie, zaś analiza pozostałych przepisów tej ustawy dotyczących orzekania w sprawach zakończonych decyzją administracyjną potwierdza ową funkcję li tylko kontrolną. Do takich wniosków prowadzi też treść art. 21 ustawy o NSA, stanowiącym w szczególności o sprawowaniu przez Sąd kontroli pod względem zgodności z prawem, czy art. 22 ust. 1 pkt 3 i ust. 2 pkt 2 oraz art. 27 ust. 1, w których nie przewidziano uprawnień do wydawania wyroków mających charakter rozstrzygnięcia co do istoty o przedmiocie sprawy zakończonej ostateczną decyzją administracyjną, albo też wynikające z art. 52 ust. 1 i 2 ograniczenia w zakresie postępowania dowodowego odnośnie przesłanek jego prowadzenia oraz środków dowodowych. Artykuł 52 ust. 1 ustawy o NSA stanowi iż Sąd orzeka na podstawie akt sprawy, chyba że zachodzą okoliczności, o których mowa w art.39 ust. 1 (nienadesłanie przez organ odpowiedzi na skargę i akt sprawy), zaś ust. 2 przewiduje możliwość przeprowadzenia z urzędu lub na wniosek uczestnika jedynie dowodów uzupełniających z dokumentów, jeżeli jest to niezbędne do wyjaśnienia istotnych wątpliwości i nie spowoduje nadmiernego przedłużenia postępowania. Przepis zawarty w art. 52 ust. 2 ustawy o NSA - który należy łączyć z wyrażoną w ust. l tego artykułu zasadą orzekania przez Sąd na podstawie akt sprawy organu - mówi o uzupełniających dokumentach ( a nie o uzupełniającym postępowaniu dowodowym ) oraz o istotnych wątpliwościach ( a nie nowych, nieznanych w toku postępowania administracyjnego okolicznościach lub ich zmianie), co prowadzi do wniosku, że możliwość przeprowadzenia dodatkowych dowodów z dokumentów ma być instrumentem służącym kontroli przestrzegania prawa na bazie występującego w toku postępowania administracyjnego stanu faktycznego. Uwzględnienie charakteru przesłanek wznowienia postępowania określonych wyżej jako tzw. właściwe podstawy restytucyjne oraz przepisów normujących postępowanie dowodowe wskazuje, że Sąd nie posiada ani uprawnień, ani dostatecznych środków dla jednoznacznego ustalenia w każdej sprawie okoliczności przesądzających o wystąpieniu takich przesłanek, zaś tylko jednoznaczne ich stwierdzenie upoważniałoby do orzeczenia w granicach sprawy o naruszeniu prawa i jego skutkach , albo uchylenia aktów administracyjnych, a także pozwalało na sformułowanie adekwatnej do stanu sprawy wiążącej oceny prawnej ( 22 ust. 1 pkt 3 i ust. 2 pkt 2 w zw. art. 53 ust. 1 - 2 i art. 30 ustawy o NSA ). Istotne znaczenie dla analizowanego zagadnienia ma również art. 35 ust. 4 ustawy o NSA, który stanowi , że nie można wnieść skargi do Sądu, jeżeli toczy się postępowanie w celu zmiany, uchylenia lub stwierdzenia nieważności aktu albo innej czynności. Powołany przepis nie przewiduje w swej treści zakazu wszczęcia przez organ administracji publicznej postępowania w sprawie o wznowienie zakończonego decyzją ostateczną, zaś jego wyprowadzanie z powołanej regulacji oznacza próbę uzupełnienia materii uznanej za lukę w prawie. Takie podejście nie jest jednakże uzasadnione jako równoznaczne z pozaustawowym ograniczanie praw stron postępowania administracyjnego i kompetencji organów. Regulację z art. 35 ust. 4 ustawy o NSA można natomiast mieć na uwadze rozważając kwestię przewidzianych przez ustawodawcę w k.p.a i ustawie o Naczelnym Sądzie Administracyjnym instytucji prawnych służących przeciwdziałaniu negatywnym skutkom jakie mogą się wiązać po wniesieniu skargi z równoległą wewnętrzną i zewnętrzną kontrolą prawidłowości decyzji ostatecznych co do przesłanek innych, niż tzw. właściwe podstawy restytucyjne. Kolejnym istotnym przy analizie zagadnienia przepisem jest art. 38 ust. 2 ustawy o NSA, stanowiący iż organ, którego działanie lub bezczynność zaskarżono może uwzględnić skargę w całości do dnia wyznaczenia przez Sąd terminu rozprawy. Przepis ten również nie wprowadza w swej treści zakazu równoległego wszczynania przez organy administracji publicznej postępowania o wznowienie, a wręcz przeciwnie - jest normą kompetencyjną, która przewiduje dla nich dodatkowe uprawnienie do zmiany wydanej decyzji, i to niezależnie od podstaw powyższego określonych w przepisach k.p.a.

Analiza powołanych wyżej przepisów obu ustaw prowadzi do wniosku, że po wniesieniu skargi nie ma rzeczywistego zbiegu uprawnień kontrolnych w sytuacji, gdy przesłankę wznowienia postępowania administracyjnego stanowią tzw. właściwe podstawy restytucyjne, które zawierają element nowacji. W takiej sytuacji wcześniejsze zakończenie postępowania administracyjnego bez względu na jego wynik nie stanowi podstawy do umorzenia postępowania sądowego jako bezprzedmiotowego lub zbędnego , bowiem pozostawanie aktu administracyjnego w obrocie prawnym nie jest przesłanką jego prowadzenia, zaś strona ma prawo żądania dalszej kontroli decyzji, której istnienie mogło wywołać określone skutki prawne. Wcześniejsze wydanie wyroku sądowego ma natomiast ten skutek, że w przypadku gdy treść rozstrzygnięcia eliminuje akt z obrotu prawnego ( ex tunc lub ex nunc), albo stwierdza naruszenie prawa, dalsze prowadzenie kontrolnego wznowieniowego postępowania administracyjnego jest bezprzedmiotowe i podlega ono umorzeniu na podstawie art. 105 § 1 k.p.a. Oddalenie skargi wyrokiem Sądu ( który badał inne przesłanki wznowienia postępowania ) lub wydanie postanowienia nie mającego rozstrzygnięcia co do istoty ( art. 53 ust. 3 ustawy o NSA ), pozostaje natomiast bez wpływu na wszczęte postępowanie administracyjne w przedmiocie wznowienia postępowania.

Zważywszy iż przepisy obu ustaw nie stwarzają podstaw do zawężenia uprawnień organów administracji publicznej w postępowaniu wznowieniowym, których zadaniem jest nie tylko kontrola prawidłowości decyzji ostatecznej na podstawie występującego przed jej wydaniem stanu faktycznego, ale również kontrola tego postępowania po zmianie , albo ujawnieniu nowych okoliczności lub dowodów, czy też po zmianie stanu prawnego ( art. 145 a k.p.a. ), do zbiegu uprawnień kontrolnych może dojść w przypadku stwierdzenia z urzędu lub powołania przez stronę po wniesieniu skargi przesłanek wznowienia innych niż tzw. właściwe postawy restytucyjne. W takiej sytuacji, uwzględniając wyprowadzaną z art. 35 ust. 4 oraz art. 30 ustawy o NSA dyrektywę pierwszeństwa kontroli sądowoadministracyjnej należy uznać, że wystąpienie zbiegu postępowań kontrolnych obliguje organ administracji publicznej do zawieszenie postępowania administracyjnego na podstawie art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a. To właśnie instytucja prawna zawieszenia postępowania służy jego wstrzymaniu z uwagi na wystąpienia czasowych przeszkód, zaś istnieją wszelkie podstawy do przyjęcia, że rozpatrzenie sprawy i wydanie decyzji zależy od wyniku zewnętrznej kontroli Sądu i jego rozstrzygnięcia o przesłankach wznowienia innych niż tzw. podstawy restytucyjne, przy czym fakt wniesienia skargi zwalnia od podejmowania przez organ czynności przewidzianych w art. 100 § 1 k.p.a. Zakończenie postępowania sądowego stanowi podstawę podjęcia postępowania administracyjnego ( art. 97 § 2 k.p.a. ), zaś jego dalszy bieg zależy od wydanego w postępowaniu sądowym orzeczenia. Jeżeli postępowanie sądowe zostało zakończone nie wyrokiem, a postanowieniem - nie ma przeszkód do prowadzenia postępowania administracyjnego w granicach określonych szeroko wart. 145 § 1 k.p.a. i art. 145 § 1 a k.p.a. O ile w sprawie zapadł wyrok - należy odmówić wznowienia postępowania na podstawie art. 149 § 1 k.p.a.

Prezentowana wyżej wykładnia i stosowanie obowiązujących przepisów uwzględnia je jako system spójny , ma na uwadze przedmiot oraz z nim związaną specyfikę postępowań prowadzonych przez organy administracji publicznej i sądy administracyjne, likwiduje ważny w kontekście domniemania prawidłowości ostatecznych decyzji administracyjnych problem ich wzruszania w trybie nie przewidującym dostatecznych środków służących wszechstronnemu wyjaśnieniu okoliczności sprawy, nie narusza zasady dwuinstancyjności postępowania administracyjnego i trwałości decyzji ostatecznych, które korzystają z domniemania ich zgodności z prawem, a także wymogu zapewnienia stronom prawa do sądu, nie pozbawiając ich nadto możliwości poszukiwania ochrony na drodze postępowania administracyjnego. Stanowisko to ma także tę zaletę, że w świetle regulacji z art. 58 ustawy o NSA nie prowadzi do przeniesienia na Naczelny Sąd Administracyjny wyłącznych uprawnień do orzekania o skutkach ujawnienia po zakończeniu postępowania sądowego okoliczności stanowiących tzw. właściwe podstawy restytucyjne . Stanowisko to pozostaje w zgodzie z zasadami ekonomii postępowania organów państwa, a także ochrony powagi rozstrzygnięć tych organów z uwagi na możliwość wydania przez organ administracji publicznej oraz przez sąd administracyjny sprzecznych orzeczeń w tej samej sprawie.

Odnosząc te uwagi do stanu niniejszej sprawy, uznając za bezsporny fakt złożenia przez A. P. wniosku o wznowienie postępowania zakończonego decyzją Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...].2000r., znak [...] już po jej zaskarżeniu do Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie - Ośrodek Zamiejscowy w Krakowie należy uznać, że zaskarżona aktualnie decyzja oraz poprzedzająca jej wydanie decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...].2003r. znak [...] naruszają prawo. Stwierdzony przez organ administracji publicznej fakt złożenia przez stronę wniosku o wznowienia postępowania z powołaniem się na nowe fakty i dowody nie stwarzał podstaw do wydania na podstawie art. 149 § 3 k.p.a. decyzji o odmowie wznowienia postępowania.

Mając powyższe na uwadze Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie orzekł jak w pkt I. sentencji wyroku biorąc za podstawę art. 145 § 1 pkt 1 c p.p.s.a.

O kosztach postępowania sądowoadministracyjnego orzeczono jak w pkt II. sentencji wyroku na podstawie art. 200 p.p.s.a. i art. 205 § 2 p.p.s.a.