Wyrok WSA w Gliwicach, sygn. akt IV SA/Gl 397/11
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach
Data orzeczenia: 2011-07-14 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6320 Zasiłki celowe i okresowe
Hasła tematyczne: Pomoc społeczna
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 151
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
article: art. 40 ust. 2 i 3, art. 3
journal: Dz.U. 2009 nr 175 poz 1362
law: Ustawa z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej - tekst jednolity.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym : Przewodniczący Sędzia WSA Małgorzata Walentek Sędziowie Sędzia WSA Beata Kalaga - Gajewska Sędzia WSA Edyta Żarkiewicz - Kunicka (spr.) Protokolant Paulina Kowalczyk po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 14 lipca 2011 r. sprawy ze skargi Z. L. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie zasiłku celowego – pomocy pieniężnej na usuwanie skutków powodzi oddala skargę.


UZASADNIENIE

Decyzją z dnia [...] r., działający z upoważnienia Prezydenta Miasta Kierownik Filii Nr [...] Ośrodka Pomocy Społecznej w G., na podstawie art. 2 ust. 1, art. 3, art. 7, art. 18 ust. 1 pkt 4, art. 36 pkt 1c, art. 40 ust. 2 i 3, art. 106 ust. 4, art. 109, art. 110 ust. 7 i 8 ustawy z dnia 12.03.2004 r. o pomocy społecznej (t.j. Dz. U. z 2009 r. Nr 175 poz. 1362 z późn. zm.) oraz art. 104 Kodeksu postępowania administracyjnego (tj. Dz. U. Nr 98 poz. 1071 z 2000 r. z późn. zm.), odmówił przyznania Z.L. zasiłku celowego na pokrycie wydatków powstałych w wyniku powodzi w maju 2010 r. tj. na zakup nowego domu. W uzasadnieniu wskazał, że wyżej wymieniona prowadzi samodzielnie gospodarstwo domowe i utrzymuje się z renty rodzinnej w kwocie [...] zł. Jest właścicielką mieszkania w G. przy ul. [...], w którym jest zameldowana i w którym zamieszkuje. Jednocześnie jest w [...] współwłaścicielką domu położonego w miejscowości Z. [...], który w wyniku powodzi uległ zniszczeniu. Następnie organ wskazał, że według oświadczenia wnioskodawczyni, w okresie jesienno-zimowym zamieszkuje ona w G., gdzie ma zapewnione odpowiednie warunki bytowe, natomiast w okresie wiosenno-letnim przebywała w Z. W związku z tym podniósł, że zgodnie z orzecznictwem sądów administracyjnych, pomoc społeczna ma za zadanie zabezpieczyć niezbędne potrzeby bytowe. W przypadku klęski żywiołowej pomoc powinna być skierowana do osób zamieszkujących w domach i lokalach mieszkalnych, które uległy zniszczeniu lub uszkodzeniu, wskutek czego osoby te znalazły się w trudnej sytuacji życiowej, której nie są w stanie przezwyciężyć przy wykorzystaniu własnych zasobów i możliwości. Wobec tego wystąpienie straty, która nie powoduje niemożności zaspokojenia niezbędnych potrzeb życiowych, nie stanowi przesłanki przyznania pomocy. W przedmiotowej sprawie zniszczeniu w wyniku klęski żywiołowej uległa nieruchomość, która nie stanowi centrum życiowego wnioskodawczyni, bowiem ma ona możliwość mieszkania we własnym lokalu położonym w G. W związku z tym szkoda powstała w nieruchomości w Z., nie wpływa bezpośrednio na zaspokojenie przez nią najbardziej niezbędnych potrzeb życiowych.

W odwołaniu od powyższej decyzji Z.L. podniosła zarzut, że w sprawie powinny mieć zastosowanie przepisy ustawy z dnia 24 czerwca 2010 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z usuwaniem skutków powodzi w 2010 r. Wskazała, że art. 3 pkt 2 tej ustawy precyzuje, iż poszkodowanym jest osoba fizyczna, osoba prawna i jednostka organizacyjna nie posiadająca osobowości prawnej, które na skutek powodzi doznały szkód majątkowych lub utraciły chociażby czasowo, możliwość korzystania z posiadanej nieruchomości lub lokalu. W związku z tym podniosła, że nie ulega wątpliwości, iż doznała szkody majątkowej i trwale utraciła możliwość korzystania z posiadanej nieruchomości. Dodała, że cytowana ustawa nie uzależnia uprawnień osoby posiadającej status poszkodowanej od jej miejsca zamieszkania ani też od wysokości dochodu, nie przewiduje również, że likwidacja szkód powodziowych według przepisów ustawy o charakterze specjalnym ma się odbywać na podstawie ustawy o pomocy społecznej. Następnie zarzuciła, że decyzja została wydana przez organ niewłaściwy, bowiem zgodnie z art. 21 § 1 pkt 1 K.p.a., organem właściwym w sprawie szkody majątkowej, polegającej na utracie nieruchomości jest organ miejsca położenia nieruchomości, a więc OPS w W. Ponadto wskazała, że nie doręczono jej postanowienia o wszczęciu postępowania, nie zapoznano ze zgromadzonym materiałem, ani też z projektem decyzji. W podsumowaniu wniosła o uchylenie decyzji organu I instancji.

Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K., decyzją z dnia [...] r. nr [...] na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 Kodeksu postępowania administracyjnego utrzymało w mocy decyzję organu I instancji. W uzasadnieniu organ odwoławczy wskazał przede wszystkim, że zgodnie z art. 40 ust. 1-3 ustawy o pomocy społecznej, zasiłek celowy może być przyznany osobie albo rodzinie, które poniosły straty w wyniku zdarzenia losowego, klęski żywiołowej lub ekologicznej i może być przyznany niezależnie od dochodu oraz nie podlegać zwrotowi. Ponadto podniósł, że okoliczności uzasadniające przyznanie świadczenia, jaki i samo jego przyznanie, a także określenie kwoty zasiłku oraz zastrzeżenie jego zwrotu pozostawiono ocenie organu. Przyznawanie zasiłku celowego zostało uzależnione od zdarzeń zewnętrznych, powodujących nagłe i niespodziewane straty. Organ podkreślił, że zasiłek celowy przyznany na podstawie art. 40 cytowanej ustawy ma charakter pomocy doraźnej, ukierunkowanej na konkretny cel - stratę, która musi być szczegółowo wykazana przez wnioskodawcę (por. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 18 sierpnia 2005 r. I SA/Wa 1298/04, LEX nr 191791). Ponadto z przepisów art. 2 ust. 1 i art. 3 ust. 1 ustawy o pomocy społecznej wynika, że pomoc społeczna jest stosowana wyjątkowo, w sytuacjach, w których rodzina nie jest w stanie sama podołać okolicznościom życiowym. Odnosząc się do treści odwołania, organ podniósł, że – jak podkreśla się w orzecznictwie - w przypadku zdarzenia losowego, pomoc powinna być skierowana do osób zamieszkujących w domach czy lokalach mieszkaniowych, które uległy zniszczeniu bądź uszkodzeniu i które przez to znalazły się w trudnej sytuacji życiowej, jakiej nie są w stanie same, przy wykorzystaniu własnych zasobów i możliwości przezwyciężyć (m.in. usunąć zaistniałe zniszczenia). Zatem samo powstanie, na skutek zdarzenia losowego, straty w nieruchomości budynkowej stanowiącej własność osoby ubiegającej się o pomoc społeczną w sytuacji, gdy osoba ta ma zaspokojone potrzeby życiowe w innym miejscu (...) nie może stanowić wyłącznej przesłanki udzielenia takiej pomocy (por. wyrok WSA w Gliwicach z dnia 10 lipca 2008 r. sygn. akt. IV SA/Gl 182/08). Następnie organ wskazał, że w przedmiotowej sprawie, wnioskiem z dnia [...] r. Z.L. zwróciła się o zasiłek celowy w kwocie [...] zł. w związku z powodzią w maju 2010 r. W dniu [...] r. został przeprowadzony wywiad środowiskowy, w wyniku którego ustalono, że wyżej wymieniona mieszka w G. przy ul. [...], prowadzi jednoosobowe gospodarstwo domowe. Natomiast wniosła o przyznanie zasiłku celowego na zakup domu w wys. [...] zł. w związku ze zniszczeniem w wyniku powodzi domu i zabudowań w Z., gdzie przebywała w okresie wiosenno-letnim. Uwzględniając powyższe okoliczności organ odwoławczy stwierdził, że decyzja organu pierwszej instancji zasługuje na utrzymanie w mocy. Wydana została bowiem zgodnie z przepisami prawa, nie stwierdzono naruszenia granic uznania administracyjnego. Następnie organ odwoławczy podkreślił, że strona zamieszkuje w G. w mieszkaniu przy ul. [...], w którym jest zameldowana i w którym skoncentrowane są jej interesy życiowe. W związku z tym ma zaspokojone potrzeby mieszkaniowe. Dom, który był położony w Z. stanowił jedynie dodatkowy składnik jej majątku i w tej sytuacji nie ma znaczenia, ile strona w tym domu przebywała. Podniósł, że pomoc społeczna nie przysługuje z powyższych względów. Odnosząc się do treści odwołania organ wskazał, że zgodnie art. 101 ust. 1 ustawy o pomocy społecznej, właściwość miejscową gminy ustala się według miejsca zamieszkania osoby ubiegającej się o świadczenie. Wobec tego nie ulega wątpliwości, iż w powyższej sprawie organem właściwym do rozpatrzenia wniosku strony jest Dyrektor OPS w G., ponieważ strona zamieszkuje w G. Ponadto organ odwoławczy podniósł, że zarzut dotyczący niezapoznania z materiałem dowodowym jest chybiony, gdyż strona uczestniczyła czynnie w przeprowadzeniu wywiadu środowiskowego. Wobec tego była zapoznana z materiałem dowodowym, na który składa się wywiad środowiskowy, oświadczenia strony i dokumenty przez nią dostarczone. Podkreślił również, że żaden przepis prawa nie zezwala na zapoznanie strony z projektem decyzji administracyjnej.

W skardze od powyższej decyzji Z.L. ponownie podniosła zarzut niewłaściwości organu, który ją wydał. Ponadto wskazała, że przepisy ustawy z dnia 24 czerwca 2010 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z usuwaniem skutków powodzi w 2010 r., są adresowane do osób poszkodowanych, niekoniecznie bezdomnych. Według bowiem art. 3 tej ustawy, za poszkodowanych uważa się osoby fizyczne, osoby prawne i jednostki organizacyjne nieposiadające osobowości prawnej, które na skutek powodzi doznały szkód majątkowych lub utraciły chociażby czasowo możliwość korzystania z nieruchomości lub lokalu. W związku z tym podniosła, że nie może ulegać wątpliwości, iż została poszkodowana i że poszkodowanie dotyczy utraty nieruchomości w postaci domu mieszkalnego i innych zabudowań położonych w Z. w gminie W., co zostało potwierdzone komisyjnie przez zespół składający się z przedstawicieli Powiatowego Inspektoratu Nadzoru Budowlanego w O., pracownika Wydziału Architektury i Budownictwa Starostwa Powiatowego w O. oraz pracownika Urzędu Gminy w W. Wymieniona komisja sporządziła protokół oględzin katastrofy budowlanej, stwierdzając, iż w wyniku powodzi budynek został całkowicie zniszczony. Następnie skarżąca wskazała, że zgodnie z art. 21 § 1 Kpa, właściwość miejscową organu administracji publicznej ustala się - w sprawach dotyczących nieruchomości - wg miejsca jej położenia. Dodała, że regułą jest również, iż o właściwości miejscowej organu administracji rozstrzyga miejsce, w którym doszło do zdarzenia powodującego wszczęcie postępowania, a zdarzeniem takim była powódź, w wyniku której poszkodowani zostali właściciele nieruchomości. Przedstawiła fragmenty pisma Dyrektora Wydziału Polityki Społecznej Urzędu Wojewódzkiego w L. z dnia [...] r. dotyczące konieczności ustalenia właściwości miejscowej organu celem rozpatrzenia wniosków skarżącej. Następnie wskazała, że treść powyższego pisma nie wyklucza możliwości udzielenia jej pomocy. Podniosła zarzuty dotyczące postanowienia o przekazaniu sprawy przez OPS w W. do Ośrodka Pomocy Społecznej w G. i przedstawiła swoje działania zmierzające do stwierdzenia nieważności tego postanowienia. Zarzuciła, że organ pomocy społecznej w W. rozpatrywał wnioski innych osób zamieszkałych poza gminą W. Podniosła, że w rozpoznawanej sprawie organy administracji, a zwłaszcza OPS w W. naruszyły zasady ogólne, określone w K.p.a., w tym art. 6,7,8,9,10 oraz dotyczące właściwość organów art. 19 i 21 K.p.a. W podsumowaniu wniosła o uchylenie decyzji organu odwoławczego i poprzedzającej ją decyzji organu I instancji ze względu na niewłaściwość organów, które je wydały.

W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie i podtrzymał stanowisko przedstawione w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.

Na rozprawie pełnomocnik skarżącej podtrzymała żądania skargi i przedłożyła pismo z dnia [...] r., w którym wniosła o stwierdzenie nieważności decyzji organu odwoławczego i organu I instancji, ewentualnie o uchylenie tych decyzji. Podniosła zarzut, że powyższe decyzje zostały wydane z naruszeniem art. 101 ust. 1 ustawy o pomocy społecznej poprzez jego niewłaściwe zastosowanie, tj. uznanie, że o właściwości organu do załatwiania spraw związanych z usuwaniem skutków powodzi z 2010 r. przesądza miejsce zamieszkania osoby ubiegającej się o taką pomoc. Ponadto zarzuciła naruszenie art. 19 oraz art. 65 § 1 K.p.a. poprzez ich niezastosowanie i zaniechanie przekazania sprawy do organu właściwego i art. 1, art. 2 oraz art. 4 ust. 1 ustawy z 24.06.2010 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z usuwaniem skutków powodzi z 2010 r. poprzez ich niezastosowanie i przyjęcie, że właściwe do załatwiania spraw związanych z usuwaniem skutków powodzi są organy miejsca zamieszkania osoby zwracającej się o pomoc, a nie organy na terenie gminy dotkniętej skutkami powodzi. Podniosła również zarzut naruszenia art. 40 ust. 2 ustawy o pomocy społecznej przez jego niewłaściwe zastosowanie bez uwzględnienia przepisów ustawy z 24.06.2010 r., w tym wprowadzonej tam definicji poszkodowanego oraz zarzut naruszenia art. 3 tej ustawy poprzez jego niezastosowanie i odmówienie skarżącej statusu poszkodowanego, wbrew treści zawartej w tym przepisie definicji legalnej. Zarzuciła również naruszenie art. 25 Kodeksu cywilnego poprzez jego niezastosowanie i przyjęcie, że miejsce zamieszkania skarżącej znajdowało się w miejscu stałego zameldowania. W uzasadnieniu pełnomocnik skarżącej wskazała, że zasada zawarta w przepisie art. 101 ust. 1 ustawy o pomocy społecznej, doznaje ograniczenia w sytuacji wnioskodawców ubiegających się o pomoc na usunięcie skutków powodzi z 2010 r. Gmina realizuje bowiem zadania z zakresu pomocy społecznej w ramach posiadanych środków finansowych. Wobec tego określenie właściwości miejscowej gminy należy łączyć z przepisami ustawy z 24.06.2010 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z usuwaniem skutków powodzi z 2010 r., która zawiera przepisy szczególne w stosunku do ustawy o pomocy społecznej. Dodała, że gminy, na których obszarze wystąpiła powódź, otrzymały środki finansowe na usunięcie jej skutków. Skoro zaś przyznanie pomocy w związku ze skutkami powodzi należy do zadań gminy, na obszarze której powódź wystąpiła, to nie można zaakceptować sytuacji, w której o przyznaniu pomocy i jej wysokości decydowałaby inna gmina. Jedynie gmina, która otrzymała środki finansowe może zabezpieczyć realizację pomocy. Podkreśliła, że przemawia za tym również treść art. 4 ustawy z 24.06.2010 r. nakazująca pierwszeństwo i szybki termin załatwiania spraw związanych z usuwaniem skutków powodzi, co byłoby nie do pogodzenia z sytuacją, gdyby w sprawach tych orzekały organy gmin położonych w znacznej odległości i nie posiadające stosownej dokumentacji. W związku z tym podniosła, że w niniejszej sprawie właściwy do wydania decyzji w I instancji był Ośrodek Pomocy Społecznej w W., na terenie tej gminy wystąpiła bowiem powódź i znajdowało się mienie pokrzywdzonej, które uległo zniszczeniu. Zarzuciła, że zaskarżone decyzje zostały wydane z naruszeniem przepisów o właściwości, co według art. 156 § 1 pkt 1 skutkuje ich nieważnością. Ponadto dodała, że zgodnie z definicją poszkodowanego zawartą w art. 3 ustawy z 24.06.2010 r., poszkodowanym jest osoba fizyczna, osoba prawna i jednostka organizacyjna nieposiadająca osobowości prawnej, które na skutek powodzi doznały szkód majątkowych lub utraciły chociażby czasowo, możliwość korzystania z posiadanej nieruchomości lub lokalu. W związku z tym ustawa nie uzależnia statusu poszkodowanego od sytuacji finansowej. Podniosła, że dom skarżącej nie był domem letniskowym ani rekreacyjnym, ale domem mieszkalnym, stanowiącym część gospodarstwa rolnego i że wbrew twierdzeniom organów miejsce zamieszkania skarżącej znajdowało się właśnie w Z., gdzie przebywała przez 9 miesięcy w roku i prowadziła gospodarstwo sadownicze. Ponadto status finansowy skarżącej nie uzasadnia odmówienia jej udzielenia pomocy. W przypadku osób poszkodowanych powodzią w 2010 r. pomoc jest przydzielana bez badania zasobów finansowych poszkodowanych. Dodatkowo ze złożonego przez skarżącą oświadczenia o stanie majątkowym i wywiadu środowiskowego wynika, że nie jest ona w stanie z uzyskiwanych dochodów odbudować utraconego gospodarstwa; domu i upraw. Skarżąca nie ma żadnego znacznego majątku ani dochodów, o czym świadczy również przyznanie jej w niniejszej sprawie prawa pomocy.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Na podstawie art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. nr 153, poz. 1269 z późn. zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości w zakresie swojej właściwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym § 2 cytowanego przepisu stanowi, iż kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej.

Natomiast zgodnie z art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 z późn. zm.), zwanej dalej P.p.s.a. Sąd, uwzględniając skargę na decyzję lub postanowienie uchyla zaskarżoną decyzję lub postanowienie w całości albo w części, jeżeli stwierdzi; naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, bądź naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, bądź inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Ponadto stwierdza nieważność decyzji lub postanowienia w całości lub w części, jeżeli zachodzą przyczyny określone w art. 156 K.p.a. lub w innych przepisach, albo stwierdza ich wydanie z naruszeniem prawa.

W wyniku przeprowadzenia kontroli zaskarżonej decyzji pod względem zgodności z prawem Sąd – na podstawie art. 134 § 1 P.p.s.a., nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną – stwierdził, że przy jej wydaniu nie zostały naruszone przepisy prawa materialnego ani też przepisy postępowania, a wobec tego skarga nie zasługiwała na uwzględnienie.

Zaskarżoną decyzją organ odwoławczy utrzymał w mocy rozstrzygnięcie organu pierwszej instancji o odmowie przyznania skarżącej zasiłku celowego w wysokości [...] zł. na pokrycie wydatków powstałych w wyniku powodzi w maju 2010 r., tj. na zakup nowego domu.

Na wstępie podkreślić zatem należało, iż na podstawie art. 40 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej (t.j. Dz. U. Nr 175 z 2009 r., poz. 1362 z późn. zm.), decyzja o przyznaniu bądź odmowie przyznania zasiłku celowego ma charakter uznaniowy.

Jak stanowią wymienione przepisy, - osobie albo rodzinie, które poniosły straty w wyniku zdarzenia losowego, klęski żywiołowej lub ekologicznej - może być przyznany zasiłek celowy.

Nie ulega zatem wątpliwości, że wystąpienie zdarzenia wymienionego w treści cytowanych przepisów, nie jest równoznaczne z istnieniem roszczenia o jego przyznanie.

Ponadto przyznanie każdego ze świadczeń pomocy społecznej, jak i wysokość świadczeń jest uzależniona od spełnienia dodatkowych kryteriów, określonych w przepisach ustawy o pomocy społecznej.

Rozstrzygnięcie co do przyznania bądź odmowy przyznania świadczenia pieniężnego w formie zasiłku celowego jak i co do jego wysokości – z uwagi na uznaniowy charakter – jest m. in. uzależnione dodatkowo od oceny organu w ramach art. 3 ust. 4 ustawy o pomocy społecznej.

Wymieniony przepis stanowi, że potrzeby osób i rodzin korzystających z pomocy powinny zostać uwzględnione, jeżeli odpowiadają celom i mieszczą się w możliwościach pomocy społecznej. Natomiast według art. 3 ust. 1 tej ustawy, celem pomocy społecznej jest wspieranie osób i rodzin w wysiłkach zmierzających do zaspokojenia ich niezbędnych potrzeb.

W zakresie powyższej oceny bardzo istotne znaczenie miały zatem ustalenia organu pierwszej instancji, że skarżąca jest właścicielką mieszkania w G. przy ul. [...], w którym zamieszkuje i jest zameldowana. Jednocześnie była w [...] współwłaścicielką domu położonego w miejscowości Z. gmina W., który w wyniku powodzi uległ zniszczeniu.

Na podstawie powyższych ustaleń, prawidłowo zatem organ stwierdził, że pomoc społeczna ma za zadanie zabezpieczyć niezbędne potrzeby bytowe i w przypadku klęski żywiołowej powinna być skierowana do osób zamieszkujących w domach i lokalach mieszkalnych, które uległy zniszczeniu lub uszkodzeniu. W tym zakresie trafnie bowiem organ podniósł, że w przedmiotowej sprawie zniszczeniu w wyniku klęski żywiołowej uległa nieruchomość, która nie stanowiła centrum życiowego skarżącej, ponadto wyżej wymieniona ma możliwość mieszkania we własnym lokalu położonym w G. W związku z tym prawidłowo organ uznał, że szkoda powstała w nieruchomości w Z., nie wpływa bezpośrednio na zaspokojenie przez skarżącą najbardziej niezbędnych potrzeb życiowych.

Podkreślić również należało, że ustalenia stanowiące podstawę powyższych stwierdzeń organu zostały dokonane w wyniku prawidłowej oceny zebranych w sprawie dowodów. W szczególności w treści oświadczenia z dnia [...] r. skarżąca potwierdziła – i to w dwóch wypowiedziach tego oświadczenia - że miejsce jej stałego zamieszkania jest w G. Oświadczenie to zostało przez nią podpisane, a ponadto potwierdziła w nim własnoręcznym podpisem, że znana jest jej treść art. 233 § 1 Kodeksu karnego o odpowiedzialności karnej za podanie nieprawdy lub zatajenie prawdy. Nie ulega zatem wątpliwości, że takiej treści oświadczenie skarżącej stanowi niekwestionowaną podstawę ustaleń odnośnie miejsca jej zamieszkania.

W związku z tym bezpodstawny był zarzut wyrażony w piśmie przedłożonym na rozprawie przez pełnomocnika skarżącej, jakoby w przedmiotowej sprawie doszło do naruszenia art. 25 Kodeksu cywilnego poprzez uznanie organu, iż miejsce zamieszkania skarżącej znajdowało się w miejscu stałego zameldowania. Jak bowiem była mowa wyżej, z treści oświadczenia skarżącej wynikało potwierdzenie jej zamieszkania w G. (w sposób zgodny zresztą z miejscem zameldowania).

Podobnie – podniesiona w piśmie pełnomocnika (przedłożonym na rozprawie) kwestia prowadzenia przez skarżącą gospodarstwa sadowniczego w Z.– nie ma potwierdzenia w treści wyżej wymienionego oświadczenia skarżącej, w którym wskazała, że utrzymuje się z renty rodzinnej. Ponownie podkreślić należało, że powyższe oświadczenie zostało przez nią podpisane, a ponadto potwierdziła w nim własnoręcznym podpisem, że znana jest jej treść art. 233 § 1 Kodeksu karnego o odpowiedzialności karnej za podanie nieprawdy lub zatajenie prawdy. Ponadto kwestia ta nie była w ogóle podniesiona w postępowaniu administracyjnym, ani nawet w skardze.

Przede wszystkim jednak podnieść należało, że podstawowe znaczenie w sprawie miała wskazana w uzasadnieniu decyzji organu pomocy społecznej okoliczność, iż skarżąca jest właścicielką mieszkania w G. Z tego powodu trafnie organ ten podkreślił, że ma ona możliwość mieszkania we własnym lokalu w G., a zatem jest w stanie we własnym zakresie zaspokoić niezbędne potrzeby życiowe.

Według bowiem cytowanego wyżej art. 3 ust. 1 ustawy o pomocy społecznej, celem pomocy społecznej jest wspieranie osób i rodzin w wysiłkach zmierzających do zaspokojenia ich niezbędnych potrzeb, a więc zaspokojenie potrzeb w szerszym zakresie – wykracza poza cele pomocy społecznej.

Niezależnie zatem od tego, czy skarżąca wykorzystuje własne możliwości odnośnie zaspokojenia potrzeb mieszkaniowych, istotne jest tylko to, że ma takie możliwości, gdyż jest właścicielką mieszkania w G.

Okoliczność, że skarżąca ma możliwości we własnym zakresie zaspokoić swoje niezbędne potrzeby mieszkaniowe, została wskazana w uzasadnieniu decyzji organów obydwu instancji, jako przyczyna odmowy udzielenia pomocy społecznej. Wbrew zarzutom zawartym w piśmie pełnomocnika skarżącej z dnia [...] r., powodem odmowy przyznania zasiłku nie była całościowa sytuacja finansowa skarżącej.

Bezpodstawny był również zarzut wyrażony w skardze, dotyczący niezastosowania w przedmiotowej sprawie przepisów ustawy z dnia 24 czerwca 2010 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z usuwaniem skutków powodzi w 2010 r. (Dz. U. Nr 123 z 2010 r. poz. 835 ze zm.), zwanej dalej również ustawą z dnia 24 czerwca 2010 r.

Podkreślenia bowiem wymagało, że zakres tej ustawy jest ograniczony do kwestii w niej wskazanych i nie dotyczy zagadnień przyznawania zasiłków celowych, które są uregulowane w cytowanej wyżej ustawie o pomocy społecznej.

Przykładowo - ustawa z dnia 24 czerwca 2010 r. wprowadza szczególne zasady zbywania nieruchomości stanowiących własność Skarbu Państwa i jednostek samorządu terytorialnego przeznaczonych na cele mieszkaniowe na rzecz poszkodowanych wskutek powodzi. Przewiduje specjalne podstawy usprawiedliwiania nieobecności pracownika w pracy w związku z powodzią i reguluje kwestie częściowego wynagrodzenia za czas usprawiedliwionej z tej przyczyny nieobecności w pracy oraz wprowadza szczególne regulacje w wielu innych kwestiach, których wyliczenie przekracza potrzeby uzasadnienia wyroku w przedmiotowej sprawie.

W związku z tym ustawa z dnia 24 czerwca 2010 r. zawiera również definicję poszkodowanego - dla potrzeb stosowania wprowadzonych przez nią specjalnych regulacji. Przepis art. 3 pkt 2 tej ustawy stanowi, że użyte w niej określenie poszkodowany oznacza – osobę fizyczną, osobę prawną i jednostkę organizacyjną nieposiadającą osobowości prawnej, które na skutek powodzi doznały szkód majątkowych lub utraciły, chociażby czasowo, możliwość korzystania z posiadanej nieruchomości lub lokalu. Oznacza to, że do zastosowania poszczególnych przepisów tej ustawy, które posługują się pojęciem poszkodowanego, konieczne jest spełnienie kryteriów uznania za poszkodowanego, określonych w cytowanym wyżej art. 3 tej ustawy. Podkreślić jednakże należało, że przedmiotem postępowania w niniejszej sprawie nie była kwestia zastosowania jednej ze szczególnych regulacji wprowadzonych ustawą z dnia 24 czerwca 2010 r. – Nawet we wniosku inicjującym postępowanie w sprawie - zatytułowanym jako wniosek o udzielenie pomocy w związku z powodzią - skarżąca wskazała przecież, że wnosi o przyznanie zasiłku celowego, o którym mowa w art. 40 ust. 2 i 3 ustawy o pomocy społecznej.

Nie zasługiwał zatem na uwzględnienie zarzut wyrażony w skardze i piśmie pełnomocnika skarżącej z dnia [...] r., dotyczący niezastosowania w przedmiotowej sprawie przepisów ustawy z dnia 24 czerwca 2010 r., pomimo, że skarżąca spełnia kryteria uznania za poszkodowaną w rozumieniu art. 3 tej ustawy.

Bezpodstawny był również zarzut skargi w zakresie naruszenia w postępowaniu administracyjnym przepisów o właściwości miejscowej. Jak bowiem trafnie wskazał organ odwoławczy odnosząc się do zarzutów odwołania - zgodnie z art. 101 ust. 1 ustawy o pomocy społecznej, właściwość miejscową gminy ustala się według miejsca zamieszkania osoby ubiegającej się o świadczenie.

Natomiast wskazany w uzasadnieniu skargi przepis art. 21 § 1 pkt 1 K.p.a. dotyczy innego przedmiotu postępowania. Zgodnie z jego treścią, właściwość miejscową organu administracji publicznej ustala się - w sprawach dotyczących nieruchomości - według miejsca jej położenia. Wbrew rozumowaniu zawartemu w uzasadnieniu skargi, przedmiotem niniejszego postępowania nie są kwestie dotyczące nieruchomości, ale wniosek skarżącej o przyznanie zasiłku celowego. Z tych samych powodów w sprawie nie ma zastosowania wskazana przez skarżącą norma, iż o właściwości miejscowej organu administracji rozstrzyga miejsce, w którym doszło do zdarzenia powodującego wszczęcie postępowania. Pozbawione podstaw jest również twierdzenie wyrażone w piśmie pełnomocnika skarżącej, jakoby zasada zawarta w art. 101 ust. 1 ustawy o pomocy społecznej, miała doznawać ograniczenia w sytuacji wnioskodawców ubiegających się o pomoc na usunięcie skutków powodzi z 2010 r. Wniosek powyższy nie znajduje uzasadnienia w treści obowiązujących przepisów, w tym także argument pełnomocnika, według którego określenie właściwości miejscowej gminy należy łączyć z przepisami ustawy z 24.06.2010 r., która zawiera przepisy szczególne w stosunku do ustawy o pomocy społecznej.

Wobec treści cytowanego wyżej przepisu art. 101 ust. 1 ustawy o pomocy społecznej, nie ulega zatem wątpliwości, iż organem właściwym do rozpatrzenia wniosku skarżącej był organ pomocy społecznej w G.

W następstwie przeprowadzenia kontroli w zakresie zgodności z prawem decyzji organów obydwu instancji stwierdzić zatem należało, że ustalenia stanowiące ich podstawę, zostały przeprowadzone w oparciu o prawidłową ocenę zebranego w sposób kompletny materiału dowodowego. Przy rozpoznaniu sprawy nie doszło do naruszenia przepisów postępowania.

Ponadto nie stwierdzono przekroczenia granic uznania administracyjnego, które ma zastosowanie przy podejmowaniu decyzji w zakresie zasiłku celowego. Uwzględnione zostały bowiem wszystkie okoliczności sprawy, a więc przede wszystkim – w kontekście celów pomocy społecznej - została przeprowadzona ocena co do możliwości zaspokojenia przez skarżącą we własnym zakresie, jej niezbędnych potrzeb życiowych.

W związku z cytowanym wyżej unormowaniem art. 3 ustawy o pomocy społecznej - przede wszystkim podkreślenia wymagało, że świadczenia z pomocy społecznej nie mają charakteru odszkodowawczego.

Nie jest bowiem celem pomocy społecznej pełnienie roli zakładu ubezpieczeń majątkowych, a jedynie wspieranie osób i rodzin w wysiłkach zmierzających do zaspokojenia ich niezbędnych potrzeb, których nie są w stanie zaspokoić wykorzystując własne uprawnienia, zasoby i możliwości.

W podsumowaniu stwierdzić zatem należało, że zarówno zaskarżona decyzja, jak i poprzedzająca ją decyzja organu pierwszej instancji, zostały wydane w wyniku ustalenia istotnych dla rozstrzygnięcia sprawy okoliczności faktycznych, po dokonaniu prawidłowej oceny dowodów i zastosowaniu trafnej wykładni prawa.

Mając na uwadze przytoczone na wstępie przepisy ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.) uznać należało, że skarga nie zasługiwała na uwzględnienie, a wobec tego została oddalona na podstawie art. 151 P.p.s.a.