Wyrok WSA w Szczecinie, sygn. akt I SA/Sz 5/20
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie
Data orzeczenia: 2020-03-04 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6042 Gry losowe i zakłady wzajemne
Hasła tematyczne: Inne
Skarżony organ: Dyrektor Izby Administracji Skarbowej
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 89 ust. 1 pkt 4
journal: Dz.U. 2018 poz 165
law: Ustawa z dnia 19 listopada 2009 r. o grach hazardowych - tekst jedn.
article: art. 122, art. 180 par 1, art. 181, art. 187 par 1, art. 191 i 192, art. 197 par 1
journal: Dz.U. 2018 poz 800
law: Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa - t.j.
article: art. 151
journal: Dz.U. 2019 poz 2325
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Jolanta Kwiecińska Sędziowie Sędzia WSA Kazimierz Maczewski (spr.) Sędzia WSA Ewa Wojtysiak Protokolant starszy sekretarz sądowy Anna Furtak-Biernat po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 4 marca 2020 r. sprawy ze skargi P. B. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie wymierzenia kary pieniężnej z tytułu urządzania gier na automatach oddala skargę.


UZASADNIENIE

Decyzją z dnia [...] r. nr [...] Dyrektor Izby Administracji Skarbowej - po rozpatrzeniu sprawy na skutek wniesionego przez P. B. odwołania od decyzji nr [...] z dnia [...] r. Naczelnika Z. Urzędu Celno-Skarbowego w S. wymierzającej P. B., będącemu posiadaczem samoistnym lokalu w którym prowadzona była działalność handlowa i w którym znajdowały się niezarejestrowane automaty do gier o nazwach i numerach: [...] nr 313EU oraz [...] nr 545EU, karę pieniężną w wysokości [...] zł – utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję organu I instancji.

Powyższe decyzje zapadły w następującym stanie faktycznym.

W dniu 22.05.2018 r. funkcjonariusze Z. Urzędu Celno-Skarbowego w S. przeprowadzili czynności procesowe w lokalu/pawilonie usytuowanym przy pętli tramwajowej przy ulicach [...] w S..

Z czynności sporządzono protokół zatrzymania rzeczy (z 22.05.2018 r.), protokół oględzin miejsca i rzeczy (z 22.05.2018 r.) oraz notatkę urzędową (z 23.05.2018 r.), zgodnie z którą w trakcie kontroli funkcjonariusze stwierdzili, że w ww. lokalu znajdują się dwa automaty do gier typu [...], włączone i gotowe do gry. W trakcie oględzin wnętrza automatu [...] nr 313EU ujawniono gotówkę w kwocie [...]zł, natomiast w automacie [...] nr 545EU ujawniono gotówkę w kwocie [...]zł.

Na zatrzymanych urządzeniach funkcjonariusze przeprowadzili czynności odtworzenia możliwości przeprowadzenia gier, w wyniku których stwierdzili, że automaty te są automatami do gier losowych wg definicji zawartej w ustawie z dnia 19 listopada 2009 r. o grach hazardowych (t.j. Dz. U. z 2018 r., poz. 165 ze zm.) - dalej "u.g.h.".

Ponadto stwierdzono, że lokal w którym ujawniono automaty nie jest kasynem gry z wymaganą prawem koncesją na jego prowadzenie oraz nie jest salonem gier na automatach, które jest jedynym dozwolonym prawem miejscem w którym poza kasynem gry może być prowadzona działalność w zakresie gier na automatach i którego prowadzenie jest objęte monopolem państwa.

Postanowieniem z 30.08.2018 r. organ I instancji wszczął z urzędu wobec P. B. postępowanie w sprawie wymierzenia kary określonej w ustawie o grach hazardowych. Jednocześnie postanowieniem z 30.08.2018 r., na podstawie art. 180 § 1 i art. 216 § 1 i § 2 ustawy Ordynacja podatkowa (O.p.), włączono do akt sprawy materiał dowodowy zgromadzony w trakcie czynności procesowych oraz postępowania przygotowawczego.

W trakcie postępowania (09.10.2018 r.) przesłuchano w charakterze świadka A. G., tj. osobę zastaną lokalu w chwili ujawnienia automatów, która zeznała, że w S. przy ul. [...][...] świadczyła od kilku lat pracę na rzecz P. [...] jako sprzedawca. Świadek przesłała też Porozumienie zmieniające warunki pracy i płacy z dnia 30.12.2016 r., zgodnie z którym zostało jej zmienione wynagrodzenie miesięczne.

Pismem z 12.10.2018 r. Urząd Miasta w S. poinformował, że na dzień 12.05.2018 r. właścicielem pawilonu przy ul. [...] jest P. B.. Urząd przesłał też:

- kserokopię Umowy dzierżawy z [...] r. zawartej przez Gminę Miasto S. z P. B. jako dzierżawcą; zgodnie z jej treścią dzierżawca przyjął w dzierżawę część nieruchomości gruntowej stanowiącej działkę nr [...] z obrębu [...] o pow. [...] m2 z przeznaczeniem na postawienie pawilonu handlowego oraz dojście,

- kserokopię Porozumienia z 23.05.2018 r. zawartego przez Gminę Miasto S. z P. B. jako dzierżawcą oraz [...] Spółka komandytowa w S. reprezentowana przez P. [...] jako wstępującym; zgodnie z tą umową od 01.06.2018 r. ww. spółka przyjęła wszelkie prawa i obowiązki wynikające z ww. umowy dzierżawy dotyczącej nieruchomości gruntowej przy ul. [...].

Postanowieniem z 26.11.2018 r., na podstawie art. 180 § 1 i art. 216 § 1 i § 2 O.p., włączono do akt sprawy materiał dowodowy zgromadzony w trakcie innego postępowania, tj. umowę najmu lokalu s. przy ul. [...] zawartej między P. [...] jako wynajmującym oraz K. M. jako najmującym.

Pismem z 06.12.2018 r. pełnomocnik Strony wskazała, że powierzchnia zajmowana przez quizomaty [...] począwszy od 10.05.2018 r. stanowiła przedmiot umowy najmu pomiędzy [...] Sp. z o.o. a P. [...], załączając jej kserokopie:

- umowy najmu z 10.05.2018 r. zawartej przez Stronę z [...] Sp. z o.o., z której wynika, że Spółka najęła od Strony [...] m2 lokalu przy ul. [...],

- Aneksu zawartego 10.05.2016 r. między Stroną a K. M. jako najemcą, którym strony postanowiły rozwiązać łączącą je umowę najmu zawartą 08.04.2016 r.

Pismem z 22.12.2018 r. pełnomocnik Strony wskazała, że w prawa i obowiązki Strony wynikające z zawartej z Gminą Miasto S. Umowy dzierżawy weszła Spółka komandytowa P. . Konsekwencją tego jest zawarte 01.06.2018 r. Porozumienie Trójstronne w Sprawie Zmiany do Umowy Najmu z 10.05.2018 r. między Stroną jako wynajmującym, [...] Sp. z o.o. jako najemcą oraz [...] Sp. komandytowa jako wstępującym. Zgodnie z § 4 porozumienia, począwszy od 01.06.2018 r. Strona przekazała na rzecz [...] Sp. komandytowa wszelkie prawa i obowiązki wynikające z Umowy, na podstawie której wynajął [...] m2 powierzchni pawilonu Sp. z o.o. [...].

W dniu 21.01.2019 r. wpłynęło do organu pismo K. M., za którym przedłożył kserokopię umowy najmu z 10.05.2018 r. zawartej między nim jako najemcą a Sp. komandytową [...], zgodnie z którą Spółka wynajęła [...] m2 powierzchni ww. pawilonu, dla wstawienia na tej powierzchni urządzenia zabawowego/zręcznościowego.

Pismem z 21.01.2019 r. prezes zarządu Spółki z o.o. D. wyjaśnił, że Spółka podnajęła część lokalu firmie [...], zawierając umowę dnia 02.05.2018 r. Do pisma dołączono kserokopię umowy najmu z dnia 10.05.2018 r.

Zakład Ubezpieczeń Społecznych poinformował, że A. G. podlegała zgłoszeniom do ubezpieczeń: do 30.06.2018 r. przez P. [...] oraz od 01.07.2018 r. do 30.11.2018 r. przez [...].

Pismem z 27.02.2019 r. Zarząd Budynków i Lokali Komunalnych wskazał, że umowa dzierżawy ww. terenu została zawarta przez P. B. oraz, że w prawa i obowiązki dzierżawcy weszła Sp. komandytowa [...]. ZBLiK wskazał również dwa numery kont z których wpływały wpłaty za dzierżawę terenu - z pierwszego do dnia 31.05.2018 r., z drugiego od 01.06.2018 r.

E. O. Sp. z o.o. przesłała kserokopię umowy nr [...] o świadczenie usług dystrybucji energii elektrycznej dla lokalizacji ul. [...] zawartej z P. [...], obowiązującej od 01.07.2014 r. do 14.08.2018 r.

Postanowieniem z dnia 03.04.2019 r. włączono do akt sprawy materiał dowodowy, tj. płytę DVD-R z nagranym eksperymentem-doświadczeniem oraz opinie z 25.03.2019 r. biegłego sądowego dotyczące obu ww. automatów.

Po zakończeniu postępowania ww. decyzją z [...] r. organ I instancji wymierzył Stronie karę pieniężną w wysokości [...] zł, jako posiadaczowi samoistnemu lokalu, w którym znajdowały się niezarejestrowane ww. automaty do gier i w którym prowadzona była działalność handlowa.

W odwołaniu od tej decyzji Strona zarzuciła naruszenie przepisów postępowania, tj.: art. 210 § 1 pkt 4, art. 181 w zw. z art. 120 w zw. z art. 121 § 1, art. 187 § 1, art. 187 § 1 w zw. z art. 191 Ordynacji podatkowej, a także naruszenie prawa materialnego, poprzez dokonanie błędnej wykładni art. 89 § 1 pkt. 4 u.g.h. w zw. z art. 336 kc.

Podnosząc takie zarzuty Strona wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości i umorzenie postępowania.

Uzasadniając podjęte w sprawie rozstrzygnięcie organ odwoławczy przytoczył brzmienie art. 1 ust. 2, art. 3, art. 6, art. 5 ust. 1, 1c i 2, art. 14 ust. 1, art. 32 ust. 1, art. 4 ust. 1 pkt 1 lit. "c" oraz art. 9 ust. 1 u.g.h. i stwierdził, że analiza tych przepisów prowadzi do wniosku, że gry na automatach, zdefiniowane w art. 2 ust. 3, ust. 4 i ust. 5 u.g.h., co do zasady, mogą być urządzane włącznie w kasynach gry na podstawie udzielonej koncesji. Wyjątek stanowią gry na automatach, które mogą być prowadzone poza kasynem gry, lecz gry takie objęte są monopolem państwa i prowadzone muszą być w salonach gier na automatach na podstawie zatwierdzonego regulaminu gry.

Wobec tego, ponieważ Strona nie jest podmiotem wykonującym monopol państwa w zakresie gier na automatach, nie posiada również koncesji na kasyno gry, tym samym urządzając gry na automatach podejmuje tę działalność wbrew przepisom ustawy o grach hazardowych, a więc nielegalnie.

Konsekwencje naruszenia ustawy o grach hazardowych zostały określone w Rozdziale 10 u.g.h., w tym kary pieniężne, którym może podlegać urządzający gry hazardowe. Zgodnie z art. 89 ust. 1 pkt 4 u.g.h., karze pieniężnej podlega posiadacz samoistny lokalu, w którym znajdują się niezarejestrowane automaty do gier i w którym prowadzona jest działalność gastronomiczna, handlowa lub usługowa, o ile lokal nie jest przedmiotem posiadania zależnego. Wysokość ww. kary pieniężnej wynosi - w przypadku gier na automatach -100 tys. zł od każdego automatu (art. 89 ust. 4 pkt 3 u.g.h.).

W kontekście wymierzenia w drodze decyzji kary pieniężnej na podstawie art. 89 ust. 1 pkt 4 u.g.h. istotnym zagadnieniem jest ustalenie:

1) czy dane urządzenie umożliwia gry na automatach w rozumieniu ustawy,

2) czy automaty są zarejestrowane,

3) jakim posiadaczem jest właściciel lokalu, tj. samoistnym czy zależnym,

4) czy lokal nie jest przedmiotem posiadania zależnego oraz

5) czy w lokalu, w którym znajdowały się automaty prowadzona jest działalność gastronomiczna, handlowa lub usługowa.

Zaistnienie w sposób łączny ww. warunków skutkuje wymierzeniem kary pieniężnej o której mowa w art. 89 ust. 1 pkt 4 u.g.h.

Odnosząc się do tych warunków organ odwoławczy stwierdził, że z notatki urzędowej z 23.05.2018 r. i protokołu oględzin miejsca i rzeczy z 22.05.2018 r. wynika, że po wejściu do lokalu funkcjonariusze zastali dwa włączone ww. automaty, na których gracze prowadzili gry. Na automatach funkcjonariusze przeprowadzili eksperyment, który potwierdził, że zajęte automaty udostępniają gry na automatach w rozumieniu u.g.h. Zgodnie z art. 2 ust. 3 u.g.h. grami na automatach są gry na urządzeniach mechanicznych, elektromechanicznych lub elektronicznych, w tym komputerowych oraz gry odpowiadające zasadom gier na automatach urządzane przez sieć Internet o wygrane pieniężne lub rzeczowe, w których gra zawiera element losowości. Z kolei zgodnie z art. 2 ust. 4 u.g.h wygraną rzeczową w grach na automatach jest również wygrana polegająca na możliwości przedłużania gry bez konieczności wpłaty stawki za udział w grze, a także możliwość rozpoczęcia nowej gry przez wykorzystanie wygranej rzeczowej uzyskanej w poprzedniej grze.

Organ odwoławczy analizując, czy w sprawie wystąpiły przesłanki decydujące o tym, że gry rozgrywane na przedmiotowych urządzeniach są grami na automatach, zestawił treść art. 3 ust. 2-5 u.g.h. ze zgromadzonym w aktach sprawy materiałem dowodowym, który został włączony do postępowania postanowieniem organu I instancji z 30.04.2018 r. oraz treścią opinii biegłego sądowego z 25.03.2019 r. Na tej podstawie organ odwoławczy stwierdził, że z protokołu oględzin rzeczy wynika, że urządzenie [...] nr 313EU posiada monitor, panel sterowania, wrzutnik monet, akceptor banknotów i przewód zasilający, natomiast urządzenie [...] nr [...] EU posiada ekran główny, wrzutnik monet, wyrzutnik monet oraz akceptor banknotów i przewód zasilający. Z opisu przebiegu gier odzwierciedlonego w protokole oględzin miejsca i rzeczy z 22.05.2018 r., utrwalonego również na płycie DVD, wynika że automaty udostępniają szereg gier w tym grę o nazwie "[...]". Jest to gra bębnowa z umieszonymi na bębnach symbolami. Zatem wygląd i działanie ww. automatów w oparciu o oprogramowanie świadczy o tym, że są to urządzenia elektroniczne. Potwierdzeniem tego są też opinie biegłego sądowego, w których stwierdza się, że sporne urządzenia są urządzeniami elektronicznymi.

Z opisu eksperymentu procesowego przeprowadzonego 22.05.2018 r. wynika, że automaty umożliwiają realizację wypłaty środków pieniężnych. Ponadto przedstawiając szczegółowo przebieg gier na automatach organ odwoławczy stwierdził, że aby wziąć udział w grach gracz musi zaakceptować regulamin gry oraz dokonać wpłaty do urządzenia wybranej kwoty, która przeliczana jest na punkty kredytowe używane do rozgrywania poszczególnych gier - czyli "opłacania" stawek za daną grę, gromadzone na liczniku "Kredyt". Za wykupione punkty kredytowe grający ma możliwość przeprowadzenia szeregu gier, a każda z nich wymaga obstawienia stawki za udział w grze. Naciśnięcie przycisku "Pytanie" uruchamia grę - obrót bębnów z symbolami, jednocześnie z pola "Kredyt" pobierana jest automatycznie liczba punków odpowiadająca zadeklarowanej przez gracza stawce za udział w grze. Za uzyskaną wygraną punktową gracz ma możliwość rozpoczęcia nowej gry, której uruchomienie uzależnione jest od ponownego pobrania stawki za grę z licznika, na którym gromadzone są punkty wynikające z zakredytowania automatu - "Kredyt". Powyższe spełnia więc definicję wygranej rzeczowej w grach na automatach, tj. wygraną polegającą na możliwości rozpoczęcia nowej gry przez wykorzystanie wygranej rzeczowej (punktowej), uzyskanej w poprzedniej grze (art. 2 ust 4 u.g.h.).

Odnosząc się do przesłanki losowości gier na przedmiotowych urządzeniach organ zauważył, że w art. 2 ust. 3 u.g.h. definiując grę na automatach zawarto zwrot "element losowości", natomiast w art. 2 ust. 5 u.g.h. zwrot "charakter losowy", nie nadając jednocześnie tym pojęciom legalnych definicji, zatem należy ustalić ich znaczenie na gruncie języka ogólnego (powszechnego, naturalnego). Odwołując się do słowników języka polskiego, organ wskazał, że jakieś zdarzenie (sytuacja, stan rzeczy) ma charakter "losowy", jeśli: "dotyczy nieprzewidzianych wydarzeń; jest oparte na przypadkowym wyborze lub na losowaniu; dotyczy losu, doli, kolei życia; zależne jest od losu" [M. Bańko (red.): Słownik języka polskiego. W-wa 2007. tom 2, s. 424; M. Szymczak (red.): Słownik języka polskiego, W-wa 1988, tom 2, s. 53; E. Sobol (red.): Mały słownik języka polskiego. W-wa 1994. s.396]. (organ przytoczył też podobne definicje z innych słowników). Z kolei zwrot "charakter" w słownikach języka polskiego tłumaczony jest jako "zespół cech właściwych danej osobie, przedmiotowi lub zjawisku" [S. Skorupka, H. Auderska, Z. Łempicka (red.): Mały słownik języka polskiego, W-wa 1989, s. 72; M. Bańko (red.): Słownik języka polskiego, W-wa 2007, tom 1, s. 199].

Organ odwoławczy przywołał też pogląd wyrażony w wyroku z 07.05.2012r., sygn. akt V KK [...] Sądu Najwyższego, w którym stwierdzono m.in., że: "(...) zestawienie zamieszczonych w art. 2 ust. 3 i art. 2 ust. 5 ustawy zwrotów "gra zawiera element losowości" oraz "gra ma charakter losowy" prowadzi do uprawnionego systemowo wniosku, że o ile na gruncie art. 2 ust. 3 tej ustawy, poza losowością gry na automacie, możliwe jest jeszcze wprowadzenie do gry, jako istotnych, elementów umiejętności, zręczności lub wiedzy, o tyle na gruncie art. 2 ust. 5 ustawy te elementy (umiejętność, zręczność, wiedza) mogą mieć jedynie charakter marginalny, aby zachowała ona charakter losowy w rozumieniu tego przepisu. Dominującym elementem gry musi być "losowość", rozumiana jako nieprzewidywalność rezultatu tej gry."

Zatem w sytuacji, gdy mamy do czynienia z nieprzewidywalnością rezultatu gry, gra taka zawiera element losowości. Natomiast występujące w grze elementy losowe, jeżeli są przesądzające o wyniku danej gry stanowią o losowym charakterze całej gry.

Z przeprowadzonego na ww. automatach eksperymentu wynika, że wysokość wygranej nie jest uzależniona od wyboru gracza, lecz jest dla niego zdarzeniem losowym, zatem pierwszy etap tej gry jest bezwarunkowo losowy. Kolejny, dodatkowy etap gry - który zdaniem Strony jest konkursem wiedzy – w którym urozmaicono oprogramowania gry poprzez losowane pytania, nie wpływa na wynik gry na bębnach, a jedynie pozoruje brak jej losowości, tworząc wrażenie, że wygrana w grze zależna jest od wiedzy gracza, a nie od przypadku. Gry urządzane na ww. automatach niewątpliwie zawierają element losowości.

Już samo stwierdzenie występowania elementu losowości wpływającego na wynik gry, przesądza o hazardowym charakterze gry. W tym zakresie organ przywołał orzecznictwo sądów administracyjnych i powszechnych. Podobne stwierdzenia zawarto w ww. opiniach biegłego sądowego. Oznacza to, że gry urządzane na ww. automatach , są grami na automatach w rozumieniu przepisów ustawy o grach hazardowych. Dodatkowo w art. 2 ust. 5 u.g.h. wskazano, że grami na automatach są także gry organizowane w celach komercyjnych. Wobec braku definicji ustawowej tego określenia organ odwołał się do definicji wskazanej w Słowniku Języka Polskiego pod redakcją W. Doroszewskiego, iż "komercyjny" oznacza obliczony na zysk, przynoszący dochód: handlowy; kupiecki; komercjalny. Natomiast słowo "cel" rozumie się jako "to, do czego się zmierza, dąży; to co się chce osiągnąć". W odniesieniu do gier cel komercyjny oznacza, że dostęp do gier jest odpłatny a działalność nastawiona jest na osiągnięcie zysku; a także że podejmowane są czynności w oparciu o reguły rynkowe, handlowe, w głównej mierze obliczone na zysk, dochodowe (tak Słownik Współczesny Języka Polskiego).

Odnosząc te definicje do gier prowadzonych na przedmiotowych automatach organ stwierdził, że aby móc korzystać z tych automatów należy je najpierw zakredytować pieniędzmi, a wpłacona kwota jest przeliczana na punkty kredytowe. Cel komercyjny czyli nastawiony na osiągniecie zysku potwierdzają bezpośrednio środki pieniężne ujawnione wewnątrz zatrzymanych automatów. W automacie nr 313EU ujawniono kwotę [...]zł, zaś w automacie nr 545EU kwotę [...]zł.

Organ odwoławczy stwierdził też, że zatrzymane automaty nie były zrejestrowane. Strona nie prowadziła też działalności w zakresie gier na automatach w ramach monopolu państwa ani nie posiadała koncesji na kasyno gry i tym samym nie mogła legalnie dysponować zarejestrowanymi automatami.

Odnosząc się do ustawowej przesłanki "posiadania lokalu", tj. samoistnego czy zależnego, organ wyjaśnił, że przepisy u.g.h. nie zawierają definicji tych pojęć, dlatego w tym zakresie należy sięgać do definicji zawartej w art. 336 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny (t.j. Dz. U z 2019 r., poz. 1145 ze zm.), zgodnie z którą, posiadaczem rzeczy jest zarówno ten, kto nią faktycznie włada jak właściciel (posiadacz samoistny), jak ten, kto nią faktycznie włada jak użytkownik, zastawnik, najemca, dzierżawca lub mający inne prawo, z którym łączy się określone władyctwo nad cudzą rzeczą (posiadacz zależny).

Z materiału dowodowego sprawy, wynika że na dzień ujawnienia automatów Strona była posiadaczem samoistnym pawilonu, bowiem w dniu 18.09.2008 r. zawarł z Gminą Miasto S. umowę dzierżawy, którą oddano jej w dzierżawę część działki gruntowej nr [...] z obrębu [...] ([...] m2) z przeznaczeniem na umiejscowienie na niej pawilonu handlowego. Na podstawie umowy z 10.05.2018 r. Strona wynajęła część powierzchni pawilonu w ilości [...] m2 Spółce z o.o. [...]. Tego samego dnia na tą samą powierzchnię została zawarta kolejna umowa najmu, tym razem między ww. spółką jako wynajmującą a K. M. jako najemcą.

Organ podkreślił, że mimo zawarcia odrębnej umowy o wynajęcie niewielkiego fragmentu powierzchni pawilonu - w tym samym pawilonie Strona prowadziła działalność handlowo-gastronomiczną pod nazwą "S.", w którym oferowano towary do sprzedaży. Lokal posiadał wyposażenie w postaci półek, chłodziarek, dużej wielkości grilla – oraz, wraz z tymi rzeczami, posiadał na lewo od wejścia dwa automaty do gier. W ocenie organu, wynajęcie przez posiadacza samoistnego pawilonu, tj. Stronę, niewielkiej jego powierzchni ([...] m2) ww. spółce nie stanowi o zniesieniu odpowiedzialności Strony. Zasadnicza jest bowiem treść art. 89 ust. 1 pkt 4 u.g.h., zgodnie z którym, posiadacz samoistny lokalu nie podlega karze pieniężnej, ale pod warunkiem, że lokal jest przedmiotem posiadania zależnego; przedmiotem posiadania zależnego ma być zatem "cały lokal", a nie wydzielona jego część; w przypadku, gdy wyłącznie część lokalu jest przedmiotem posiadania zależnego, lokal jako całość nadal jest przedmiotem posiadania samoistnego. Zatem w omawianej sytuacji, to posiadacz samoistny lokalu, będzie podlegał karze pieniężnej. Przedmiotowy lokal (pawilon), mimo że niewielka jego część była oddana do władania innej osobie - faktycznie służył Stronie jako jego posiadaczowi do prowadzenia w nim działalności handlowo-gastronomicznej na swoją rzecz. Zatem Strona była odpowiedzialna za prawidłowość prowadzonej w nim działalności i znajdujące się w nim nielegalne automaty do gier. Jak wynika z okoliczności ujawnienia - automaty stojące w lokalu z oferowanymi na sprzedaż towarami wyglądały jakby stanowiły integralną część lokalu i były urozmaiceniem/dodatkową usługą oferowaną dla klientów s. .

Na odpowiedzialność Strony jako osoby podlegającej karze nie wpływa więc fakt, że zawarta z Gminą Miasto S. umowa dzierżawy terenu z 18.09.2008 r. została renegocjowana w ten sposób, że w dniu 23.05.2018 r. zawarto Porozumienie, na mocy którego od 01.06.2018r. w prawa i obowiązki wynikające z tej umowy zamiast Strony wstąpiła Spółka komandytowa [...]. Zgodnie też z treścią ww. porozumienia, w dacie ujawnienia automatów, tj. 22.05.2018 r. prawo do pawilonu przysługiwało Stronie (na marginesie organ wskazał, że komandytariuszem ww. spółki jest Strona, natomiast reprezentującym spółkę jest komplementariusz osoba prawna, tj. [...] z siedzibą w L. , w której reprezentantem samoistnym jest Strona).

Organ nie zgodził się więc z argumentacją Strony, że pozbywając się władztwa nad częścią lokalu tj. jego [...] m2 poprzez jego poddzierżawę, tym samym ta część lokalu jest przedmiotem posiadania zależnego, a więc nie podlega ona karze pieniężnej. Organ podkreślił, że z dniem 01.04.2017 r. (art. 89 ustawy o zmianie ustawy o grach hazardowych oraz niektórych innych ustawy - Dz.U. z 2017 r. poz. 88) rozszerzono katalog podmiotów, podlegających karze pieniężnej za naruszenie przepisów u.g.h. Podmiotami tymi stali się m.in.: osoba posiadającą tytuł prawny do lokalu, czy też podmiot faktycznie władający lokalem. Z uzasadnienia projektu ustawy zmieniającej wynika, że zamiarem ustawodawcy było wprowadzenie możliwości automatycznego nałożenia administracyjnej kary pieniężnej m.in. na podmiot faktycznie władający lokalem, w którym zastano automaty do gier, pod warunkiem, że władający lokalem prowadzi w nim działalność gastronomiczną, handlową lub usługową. W tym przypadku nie ciąży już na organie obowiązek dowodzenia "urządzania" gier na automatach.

Organ odwoławczego wskazał również, że przepis art. 89 ust. 1 pkt 4 u.g.h. nakłada na organ obowiązek wymierzenia na posiadacza samoistnego lokalu kary pieniężnej, "o ile lokal nie jest przedmiotem posiadania zależnego". Tym samym przedmiotem posiadania zależnego ma być "cały lokal" a nie wydzielona jego część. Zdaniem organu, w przypadku gdy wyłącznie część lokalu jest przedmiotem posiadania zależnego, lokal jako całość nadal jest przedmiotem posiadania samoistnego.

Ponadto, pomimo zapisów § 2 pkt 2 umowy najmu z 10.05.2018 r., zawartej przez Stronę ze spółką [...], nie stwierdzono aby najemca części lokalu dysponował nim swobodnie jak posiadacz i sprawował nad nim samodzielne władztwo. Wręcz przeciwnie skoro to pracownicy Strony otwierali i zamykali lokal - brak jest więc podstaw do twierdzenia, że to inny podmiot sprawował samodzielne władztwo nad lokalem.

O władztwie nad lokalem świadczy również umowa nr [...] zawarta ze Stroną o świadczenie usług dystrybucji energii elektrycznej dla ww. lokalu. Zasadnym jest zatem twierdzenie, że przedmiotem posiadania zależnego nie był lokal, a jego niewielka część. Strona prowadząc w tym samym pawilonie swoją działalność nie była faktycznie pozbawiona władztwa nad m2 powierzchni tego pawilonu.

Spełniony został też kolejny warunek nałożenia kary pieniężnej, tj. prowadzenie w lokalu, w którym zostały zatrzymane automaty, działalności gastronomicznej, handlowej lub usługowej. Strona w chwili ujawnienia automatów prowadziła (za pomocą zatrudnionego pracownika) w przedmiotowym lokalu działalność gastronomiczno-handlową, polegającą m.in. na sprzedaży napojów. W pawilonie znajdowały się: menu oferowanych do sprzedaży produktów (w którym wskazano m.in. szaszłyk 100 g 7.00, kurczak 100 g 5.00), wystawione na półkach w plastikowych butelkach napoje Coca-Cola opatrzone ceną "6,-", paluszki opatrzone ceną "3,-", w przeszklonej, wysokiej chłodziarce wystawione było w szklanych butelkach piwo EB, W..

Ponadto uzyskano z ZUS informację, z której wynika, że przebywająca w lokalu w chwili ujawnienia automatów i pełniąca obowiązki z zakresu obsługi lokalu ww. osoba - na dzień ujawnienia automatów, tj. do 30.06.2018 r. - była zatrudniona przez Stronę, co świadek potwierdziła w zeznaniu.

Okoliczność prowadzenia działalności gastronomiczno-handlowej przez Stronę pod ww. adresem potwierdzają również wpisy w Centralnej Ewidencji i Informacji o Działalności Gospodarczej oraz zezwolenia na sprzedaż w tej lokalizacji napojów alkoholowych. Ponadto z przedstawionej przez E. O. Sp. z o.o. kserokopii umowy o świadczenie usług dystrybucji energii elektrycznej dla ww. lokalizacji, obowiązującej od 01.07.2014 r. do 14.08.2018 r., wynika, że odbiorcą prądu była Strona.

Organ odwoławczy odniósł się też szczegółowo do zarzutów odwołania, nie znajdując podstaw do ich uwzględnienia.

Organ wyjaśnił także, ze zgodnie z art. 89 ust. 4 pkt 3 u.g.h., wysokość kary pieniężnej wymierzanej w przypadku, o którym mowa w ust. 1 pkt 3 i 4 - wynosi 100 tys. zł od każdego automatu. W związku z tym w niniejszej sprawie kara pieniężna wynosi [...] zł.

W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie Skarżący – reprezentowany przez adwokata - zaskarżonej decyzji zarzucił naruszenie:

I przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na treść zaskarżonej decyzji:

1) art. 233 § 1 pkt 1 w zw. z art. 210 § 1 pkt 4 O.p. poprzez niewskazanie (przez organ I instancji) podstawy prawnej nałożonej na stronę kary pieniężnej, wyrażającej się we wskazaniu numerów artykułów aktu prawnego z pominięciem wskazania tego aktu prawnego, w którym te artykuły mają być zamieszczone;

2) art. 233 § 1 pkt 1 w zw. z art. 181 w zw. z art. 120 w zw. z art. 121 § 1 O.p. poprzez włączenie do niniejszego postępowania:

a. dokumentów sporządzonych i zgromadzonych w związku z czynnościami kontrolnymi przeprowadzonymi 22.05.2018 r. oraz materiału, który ma się znajdować w aktach sprawy karnej skarbowej, wszczętej w następstwie przeprowadzonych czynności a wymienionych w postanowieniu organu I instancji z 30.08.2018 r.,

b. płyty DYD-R z nagranym eksperymentem procesowym oraz oględzinami lokalu i automatów, a także wydanych na ich podstawie opinii biegłych, które to środki dowodowe zostały wymienione w postanowieniu organu I instancji z 03.04.2019 r.,

w sytuacji, gdy powyższe środki dowodowe zostały zgromadzone na skutek przeprowadzonych czynności w niezbędnym zakresie (poza opiniami biegłych, które to jednak zostały sporządzone w oparciu o zebrany w ramach tych czynności materiał dowodowy) i mają stanowić materiał dowodowy postępowania karnoskarbowego, a organ I instancji nie zbadał legalności przeprowadzonych czynności pod kątem postępowania karnoskarbowego, zaś oparcie rozstrzygnięcia na materiale dowodowym pozbawionym cechy legalności godzi zarówno w zasadę prowadzenia przez organ postępowania w sposób pogłębiający zaufanie obywateli do organów podatkowych, jak i zasadę prowadzenia postępowania w granicach prawa;

3) art. 233 § 1 pkt 1 w zw. z art. 187 § 1 O.p. poprzez uznanie, że dokument, zatytułowany "protokołem oględzin miejsca i rzeczy" jest protokołem dokonania czynności w postępowaniu karnym w rozumieniu art. 143 kpk, podczas gdy z formy tego dokumentu (tj. braku spisania go pismem odręcznym, a spisanie pismem komputerowym) wynika, że dokument ten nie został sporządzony w trakcie przeprowadzonych czynności, a tym samym nie sposób jest nadać mu waloru protokołu jej przeprowadzenia i waloru rzetelności oraz wiarygodności treści w nim zawartych;

4) art. 233 § 1 pkt 1 w zw. z art. 187 § 1 w zw. z art. 191 O.p. poprzez dokonanie przez organ wybiórczej i dowolnej oceny materiału dowodowego, która w efekcie doprowadziła do:

II dokonania przez organ ustaleń sprzecznych z treścią zebranego materiału dowodowego wyrażającego się w:

a. braku ustalenia, że w zakresie obowiązków pracownika Skarżącego, tj. A. G., pozostawały jedynie czynności związane z obsługą lokalu gastronomicznego, zaś świadek nie podejmowała żadnych czynności związanych z wstawionymi automatami, co wynika z treści zeznań tego świadka;

b. ustaleniu, że w wynajmowanej części lokalu urządzane były gry hazardowe oraz że wstawienie automatów do lokalu miało charakter działania komercyjnego, podczas gdy brak jest jakiegokolwiek dowodu na to, że z automatów tych ktokolwiek korzystał, w szczególności, że mieli z nich korzystać klienci lokalu, a sam organ I instancji nie przedstawia w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji okoliczności faktycznych, które miałyby o tym świadczyć;

c. brak ustalenia, że czynności w niezbędnym zakresie podjęte przez funkcjonariuszy w dniu 22.05.2018 r. w lokalu Skarżącego miały charakter przeszukania, a Skarżący - jako osoba, u której dokonano przeszukania - nie został o nich poinformowany, podczas gdy z notatki urzędowej funkcjonariusza z dnia 23.05.2018 r. jasno wynika, że funkcjonariusze przystąpili najpierw do czynności przeszukania i poinformowali A. o treści przepisu 224 kpk, a z protokołu zatrzymania rzeczy równie jasno wynika, że funkcjonariusze mieli pełną świadomość tego, że osoba ta jest jedynie pracownikiem, a nie właścicielem lokalu;

III Naruszenie prawa materialnego przez dokonanie błędnej wykładni art. 89 § 1 pkt 4 u.g.h. w zw. z art. 336 kc, skutkującej uznaniem, że Skarżący jest posiadaczem samoistnym tej części lokalu, która była przedmiotem umowy najmu zawartej z [...] podczas, gdy pojęcie "posiadanie samoistne" winno zostać poddane wykładni, zgodnie z regułami prawa cywilnego, a oddanie choćby części lokalu w najem wyłącza możliwość korzystania z tej oddanej w posiadanie zależne części lokalu przez posiadacza samoistnego pozostałej części lokalu, a wykładnia celowościowa art. 89 § 1 pkt 4 u.g.h. nakazuje przyjąć, że założeniem ustawodawcy w nałożeniu sankcji na posiadacza lokalu (czy części lokalu), w której znajdują się automaty była penalizacja zachowania posiadacza lokalu (czy jego części), który faktycznie decyduje o sposobie korzystania z tego lokalu, w tym umożliwia podmiotowi trzeciemu urządzanie gier na automatach.

Podnosząc takie zarzuty Skarżący wniósł o uchylenie decyzji organów obu instancji oraz o zasądzenie na jego rzecz od strony przeciwnej kosztów postępowania według norm przepisanych oraz kosztów opłaty skarbowej od pełnomocnictwa.

W uzasadnieniu skargi przedstawiono szczegółową argumentację mającą potwierdzać zasadność zgłoszonych zarzutów.

W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie u z n a ł, co następuje:

Po dokonanej kontroli legalności zaskarżonej decyzji Sąd stwierdził, że skarga nie ma usprawiedliwionych podstaw, bowiem decyzja ta nie narusza prawa.

Na wstępie wskazać należy, że zgodnie z art. 1 ust. 2 u.g.h.: "Grami hazardowymi są gry losowe, zakłady wzajemne, gry w karty, gry na automatach.".

Stosownie natomiast do art. 2 ust. 3-5 u.g.h.: "Grami na automatach są gry na urządzeniach mechanicznych, elektromechanicznych lub elektronicznych, w tym komputerowych oraz gry odpowiadające zasadom gier na automatach urządzane przez sieć Internet o wygrane pieniężne lub rzeczowe, w których gra zawiera element losowości. (ust. 3). Wygraną rzeczową w grach na automatach jest również wygrana polegająca na możliwości przedłużania gry bez konieczności wpłaty stawki za udział w grze, a także możliwość rozpoczęcia nowej gry przez wykorzystanie wygranej rzeczowej uzyskanej w poprzedniej grze. (ust. 4). Grami na automatach są także gry na urządzeniach mechanicznych, elektromechanicznych lub elektronicznych, w tym komputerowych, oraz gry odpowiadające zasadom gier na automatach urządzane przez sieć Internet organizowane w celach komercyjnych, w których grający nie ma możliwości uzyskania wygranej pieniężnej lub rzeczowej, ale gra ma charakter losowy." (ust. 5).

W myśl art. 3 u.g.h.: "Urządzanie gier losowych, zakładów wzajemnych, gier w karty i gier na automatach oraz prowadzenie działalności w tym zakresie jest dozwolone na podstawie właściwej koncesji, zezwolenia lub dokonanego zgłoszenia.".

Zgodnie z definicją zawartą w art. 4 ust. 1 pkt 1 lit. c, salonem gier na automatach jest "wydzielone miejsce, w którym prowadzi się gry na automatach na podstawie zatwierdzonego regulaminu, przy czym liczba zainstalowanych automatów wynosi od 3 do 50 sztuk".

W myśl art. 5 u.g.h.: "Prowadzenie działalności w zakresie gier liczbowych, loterii pieniężnych, gry telebingo oraz gier na automatach poza kasynem gry jest objęte monopolem państwa. (ust. 1). Monopol państwa w zakresie gier na automatach poza kasynem gry jest wykonywany w salonach gier na automatach. (ust. 1c). Wykonywanie monopolu państwa należy do Prezesa Rady Ministrów, który tworzy w tym celu jednoosobowe spółki Skarbu Państwa. (...)." (ust. 2).

Stosownie do art. 9 ust. 1 u.g.h.: "Warunkiem urządzania gier objętych monopolem państwa jest zatwierdzenie ich regulaminu, w tym jego każdorazowej zmiany, przez ministra właściwego do spraw finansów publicznych.".

Ponadto, w myśl art. 14 ust. 1 omawianej ustawy: "Urządzanie gier cylindrycznych, gier w karty, w tym turniejów gry w pokera, gier w kości oraz gier na automatach jest dozwolone wyłącznie w kasynach gier na zasadach i warunkach określonych w zatwierdzonym regulaminie i udzielonej koncesji lub udzielonym zezwoleniu, a także wynikających z przepisów ustawy, z wyjątkiem ust. 4 i 5.".

W myśl art. 32 ust. 1 u.g.h.: "Koncesji na prowadzenie kasyna gry udziela minister właściwy do spraw finansów publicznych.".

Konsekwencje prawne naruszenia powyższych ustawowych warunków uregulowano w Rozdziale 10. omawianej ustawy, zatytułowanym "Kary pieniężne".

Zgodnie z art. 89 ust. 1 pkt 3 i 4 tej ustawy: "Karze pieniężnej podlega:

3) posiadacz zależny lokalu, w którym znajdują się niezarejestrowane automaty do gier i w którym prowadzona jest działalność gastronomiczna, handlowa lub usługowa;

4) posiadacz samoistny lokalu, w którym znajdują się niezarejestrowane automaty do gier i w którym prowadzona jest działalność gastronomiczna, handlowa lub usługowa, o ile lokal nie jest przedmiotem posiadania zależnego;".

Stosownie do art. 89 ust. 4 pkt 3 ustawy: "Wysokość kary pieniężnej wymierzanej w przypadkach, o których mowa w ust. 1 pkt 3 i 4 - wynosi 100 tys. zł od każdego automatu".

W myśl art. 91 u.g.h., do kar pieniężnych stosuje się odpowiednio przepisy ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa.

Odnosząc te uregulowania prawne do realiów rozpoznawanej sprawy stwierdzić należy, że z dokonanych przez organy obu instancji ustaleń faktycznych, szczegółowo opisanych w zaskarżonej decyzji i przedstawionych powyżej, w sposób niebudzący wątpliwości wynika, że w dniu 22.05.2018 r. w lokalu gastronomicznym ([...]) należącej do Skarżącego funkcjonariusze organu I instancji ujawnili dwa automaty do gier, włączone i gotowe do gry. W trakcie oględzin wnętrza tych automatów stwierdzono pieniądze w kwotach [...]i [...] zł. Niesporne jest przy tym, że lokal Skarżącego nie był kasynem gry z wymaganą prawem koncesją na jego prowadzenie oraz nie był salonem gier na automatach, które jest jedynym dozwolonym prawem miejscem w którym poza kasynem gry może być prowadzona działalność w zakresie gier na automatach i którego prowadzenie jest objęte monopolem państwa. Dla ustalenia charakteru technicznego zatrzymanych urządzeń, funkcjonariusze przeprowadzili czynności odtworzenia możliwości przeprowadzenia gier. Na podstawie tego eksperymentu oraz uzyskanych dwóch opinii biegłego sądowego zasadnie organy uznały, że przedmiotowe urządzenia są automatami do gier losowych wg definicji zawartej w ww. przepisach u.g.h.

Ustalono bowiem, że urządzenia te są urządzeniami elektronicznymi, że można na nich prowadzić gry o wygrane pieniężne i rzeczowe (możliwość kontynuowania gier za uzyskane w grze (wygrane) punkty, że gry urządzane na tych automatach zawierają element losowości. Nie budzi też wątpliwości komercyjny charakter tych gier, o czym świadczy też fakt ujawnienia w automatach pieniędzy. Niesporne jest przy tym, że automaty te nie były zarejestrowane.

W związku z powyższym, wobec prawidłowego ustalenia, że organizowanie gier na ww. automatach było niezgodne z warunkami ustalonymi w ustawie o grach hazardowych, niezbędne było rozważenie, czy istnieją podstawy do wymierzenia Skarżącemu kary pieniężnej przewidzianej w cytowanych powyżej przepisach art. 89 ust. 1 pkt 4 w zw. z art. 89 ust. 4 pkt 3 u.g.h.

Karze takiej podlega bowiem "posiadacz samoistny lokalu, w którym znajdują się niezarejestrowane automaty do gier i w którym prowadzona jest działalność gastronomiczna, handlowa lub usługowa, o ile lokal nie jest przedmiotem posiadania zależnego" – w tym przypadku karze podlega posiadacz zależny lokalu, na podstawie art. 89 ust. 1 pkt 3 u.g.h.

Zdaniem Sądu, w zaskarżonej decyzji dokonano prawidłowej oceny prawnej okoliczności związanych z przedmiotowym lokalem, przy ustaleniu, że w lokalu tym Skarżący prowadzi działalność gastronomiczną (a także handlowa), zatrudniając w tym celu pracownicę, że lokal ten został przez niego wybudowany na gruncie najętym w tym celu od Gminy oraz że zawarł on umowę z operatorem energetycznym na dostawę energii elektrycznej do tego lokalu – z energii tej zasilane były też ww. automaty.

Wprawdzie na podstawie umowy z 10.05.2018 r. Skarżący wynajął ww. spółce [...] m2 powierzchni tego lokalu (a spółka w tym samym dniu podnajęła tę powierzchnię osobie fizycznej), to jednak zasadnie organ odwoławczy uznał, że przez ten fakt Skarżący nie utracił przymiotu posiadacza samoistnego mawianego lokalu, "w którym umieszczono automaty do gier".

Organ odwoławczy przedstawił szczegółowe uzasadnienie takiego stanowiska, które Sąd w pełni zaakceptował, nie podzielając zatem zarzutu skargi, iż przez wynajęcie 2 m2 lokalu Skarżący pozbył się władztwa nad częścią lokalu, a tym samym ta część lokalu jest przedmiotem posiadania zależnego, wobec czego Skarżący nie podlega karze pieniężnej.

Zasadnie przy tym organ wskazał na dokonaną z dniem 01.04.2017 r. zmianę przepisów u.g.h., m.in. rozszerzając katalog podmiotów podlegających karze pieniężnej za naruszenie przepisów tej ustawy. Podmiotami tymi stali się (m.in.): osoba posiadająca tytuł prawny do lokalu, czy też podmiot faktycznie władający lokalem. Potrzebę dokonania takich zmian przedstawiono w uzasadnieniu rządowego projektu ustawy o zmianie ustawy o grach hazardowych oraz niektórych innych ustawy, zawartym w druku nr [...] z dnia 1 sierpnia 2016 r. Wskazano w nim właśnie, że: "Projekt przewiduje rozszerzenie katalogu podmiotów podlegających karze pieniężnej za naruszenie przepisów regulujących rynek gier hazardowych. Katalog ten został rozszerzony o podmioty urządzające gry hazardowe z naruszeniem udzielonej koncesji lub zezwolenia, właściciela lokalu, podmiot posiadający tytuł prawny do lokalu lub podmiot faktycznie władający lokalem, w którym organizowane są nielegalne gry hazardowe, (...) podmioty kierujące działalnością gastronomiczną, handlową lub usługową w lokalu, w którym znajdują się automaty do gier (...)". W uzasadnieniu zmian wyjaśniono też, że rozszerzenie katalogu podmiotów którym będzie można nałożyć administracyjną karę pieniężna jest podyktowane tym, iż: "Liczne przypadki czerpania przez posiadacza lokalu korzyści finansowych z urządzanych w nim gier na automatach skłoniły projektodawcę do wprowadzenia powyższej zmiany. Z jednej strony przepis przewiduje karanie osób bezpośrednio zaangażowanych w nielegalne organizowanie gier na automatach, a z drugiej strony nie przewiduje automatycznej odpowiedzialności osób posiadających tytuł prawmy lokalu. Wskazać przy tym należy, że np. właściciel lokalu oddanego w posiadanie zależne będzie podlegał karze w przypadku zaangażowania w urządzanie nielegalnych gier na automatach".

Powyższe potwierdza, że zamiarem ustawodawcy było wprowadzenie możliwości automatycznego nałożenia administracyjnej kary pieniężnej m.in. na podmiot faktycznie władający lokalem w którym zastano automaty do gier, pod warunkiem, że władający lokalem prowadzi w nim działalność gastronomiczną, handlową lub usługową. W tym przypadku nie ciąży już na organach obowiązek dowodzenia "urządzania" gier na automatach.

Odnosząc się do zawartego w przepisie art. 89 ust. 1 pkt 4 u.g.h. - który nakłada na organ obowiązek wymierzenia na posiadacza samoistnego lokalu kary pieniężnej – zastrzeżenia "o ile lokal nie jest przedmiotem posiadania zależnego", uznać należy, że przedmiotem takiego posiadania zależnego ma być "cały lokal" a nie wydzielona jego część, a tym bardziej fragment jego powierzchni – jak w rozpoznawanej sprawie. Wprawdzie przepisy u.g.h. nie definiują pojęcia "lokalu", jednak niewątpliwie – odwołując się tu do uregulowań prawa cywilnego, lokal jest "rzeczą", a zatem budynkiem lub wyodrębnioną fizycznie (przegrodami budowlanymi) jego częścią. Używając tego pojęcia (lokal) w przepisach u.g.h. ustawodawca dookreślił, że przepisy te dotyczą "lokalu, w którym prowadzona jest działalność gastronomiczna, handlowa lub usługowa". Nie powinno więc też budzić wątpliwości, że taki lokal stanowi budynek lub jego wyodrębnioną w ww. sposób część. Lokal taki nie traci więc tego charakteru – wyodrębnionego fizycznie miejsca, w którym prowadzona jest ww. działalność gospodarcza, w sytuacji, gdy korzystając z zasady swobody umów posiadacz lokalu udostępni (podnajmie, użyczy) fragment jego powierzchni innej osobie do używania. Posiadacz lokalu (samoistny albo zależny) w takiej sytuacji nie utraci więc "posiadania lokalu", w którym prowadzona jest ww. działalność gospodarcza. Zgodnie bowiem z art. 336 k.c., posiadanie jest "władaniem rzeczą", a takie władanie przejawia się w podejmowaniu czynności wskazujących na to, że posiadacz traktuje rzecz (lokal) jako pozostającą w jego sferze swobodnej dyspozycji.

Tym samym, skoro niesporne jest w sprawie, że Skarżący był posiadaczem samoistnym przedmiotowego lokalu gastronomicznego, to nie utracił tego przymiotu przez wynajęcie innej osobie 2 m2 powierzchni lokalu, bowiem nie wynajął "lokalu gastronomicznego" ani jego wyodrębnionej fizycznie części, stanowiącej nadal "lokal" gastronomiczny, handlowy lub usługowy. Skarżący nadal więc pozostał samoistnym posiadaczem lokalu, w którym prowadzona była działalność gastronomiczna, nie została zatem spełniona ww. ustawowa przesłanka wydania tego lokalu w posiadanie zależne, zwalniająca posiadacza samoistnego od sankcji, przewidzianej w art. 89 ust. 1 pkt 4 u.g.h.

Logicznym dopełnieniem takiego stanowiska jest argument organu odwoławczego, że pomimo zapisów § 2 pkt 2 umowy najmu z 10.05.2018 r., zawartej pomiędzy Skarżącym a ww. spółką z o.o., nie stwierdzono aby najemca części lokalu (a w istocie fragmentu jego powierzchni) dysponował nim (lokalem) swobodnie jak posiadacz i sprawował nad nim samodzielne władztwo. Wręcz przeciwnie, skoro to pracownica Skarżącego otwierała i zamykała lokal, brak jest podstaw do twierdzenia, że to inny podmiot sprawował samodzielne władztwo nad lokalem. Władztwo Skarżącego nad lokalem potwierdza też ww. umowa zawarta przez niego z operatorem energetycznym o świadczenie usług dystrybucji energii elektrycznej dla tego lokalu. Z kolei fakt, że zajęte urządzenia do gier stały w ogólnodostępnym dla klientów pomieszczeniu pod ścianą i nie były w żaden sposób wydzielone, oddzielone trwałymi ścianami od części handlowo-gastronomicznej z której korzystali klienci lokalu, nie pozwala na stwierdzenie, że najemca tej powierzchni lokalu samodzielnie władał lokalem.

Zasadnie więc organ odwoławczy stwierdził, że to Skarżący, jako posiadacz samoistny lokalu, podlega omawianej karze pieniężnej.

Odnosząc się do innych zarzutów skargi Sąd uznał, że nie są one również zasadne.

Zarzut naruszenia art. 210 § 1 pkt 4 O.p. poprzez wydanie przez organ I instancji decyzji bez wskazania podstawy prawnej nałożonej na Stronę kary pieniężnej wyrażającej się we wskazaniu numerów artykułu aktu prawnego z pomięciem wskazania tego aktu prawnego, w którym te artykuły mają być zamieszczone, jest wprawdzie formalnie zasadny, jednak stwierdzić należy, że takie uchybienie procesowe nie mogło mieć żadnego wpływu na wynik sprawy. Uchybienie to zostało "naprawione" przez organ II instancji, a Skarżący nie wskazuje w jaki sposób naruszenie takie mogło wpłynąć na sposób rozstrzygnięcia sprawy w zaskarżonej decyzji.

Podkreślić tu bowiem należy, że w myśl art. 145 § 1 pkt 1 lit. b) i c) oraz pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (j.t. Dz.U.2018.1302 ze zm.) – dalej: "p.p.s.a." - nie każde naruszenie przepisów postępowania stanowi podstawę wyeliminowania przez sąd zaskarżonego aktu z obrotu prawnego a jedynie takie, które stanowi podstawę wznowienia postępowania administracyjnego albo które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy bądź też zachodzą przyczyny nieważności aktu prawnego wynikające z właściwych przepisów.

Tym samym Sąd nie podzielił też zarzutu naruszenia art. 210 § 1 pkt 4 O.p., wiążący się powyższym zarzutem braku wskazania w sentencji decyzji poprawnej podstawy prawnej rozstrzygnięcia, w tym także przez podanie publikatora.

Odnosząc się do zarzutu wykorzystania w postępowaniu w sprawie wymierzenia kary administracyjnej określonej w ustawie o grach hazardowych dokumentów wytworzonych i zgromadzonych w toku przeprowadzonego z naruszeniem prawa prowadzonego przez Naczelnika [...] Urzędu Celno-Skarbowego postępowania przygotowawczego oraz poprzedzających go czynności procesowych zrealizowanych 22.05.2018 r. w ww. lokalu Skarżącego, uznać należy, że prawidłowo w zaskarżonej decyzji organ wyjaśnił, że możliwość wykorzystania w prowadzonym postępowaniu podatkowym materiałów zgromadzonych w toku postępowania przygotowawczego została przewidziana w art. 181 O.p. W myśl tego przepisu, dowodami w postępowaniu podatkowym mogą być w szczególności księgi podatkowe, deklaracje złożone przez stronę, zeznania świadków, opinie biegłych, materiały i informacje zebrane w wyniku oględzin, informacje podatkowe oraz innego rodzaju dokumenty zgromadzone w toku czynności sprawdzających, kontroli podatkowej lub kontroli celno-skarbowej oraz materiały zgromadzone w toku postępowania karnego albo postępowania w sprawach o przestępstwo skarbowe lub wykroczenia skarbowe.

Nadto, wykorzystanie akt postępowania karnego-skarbowego w przedmiotowym postępowaniu nastąpiło po wyrażeniu zgody przez organ postępowania przygotowawczego. Uznać należy, że organ prowadząc postępowanie administracyjne z wykorzystaniem akt z innego postępowania nie ma podstaw do negowania wytworzonych w jego toku dokumentów oraz zastosowanych w nim przepisów karnych skarbowych. W sytuacji powzięcia zastrzeżeń co do czynności podjętych w postępowaniu przygotowawczym ustawodawca przewidział możliwość wnoszenia środków zaskarżenia, np. poprzez wniesienie skargi na prawidłowość działań podejmowanych przez organy karne skarbowe. Z możliwości takiej Skarżący - w postępowaniu karnym skarbowym prowadzonym w przedmiocie ujawnienia w dniu 22.05.2018 r. automatów do gier - jako osoba w lokalu której dokonano ujawnienia automatów, nie wnosił środków zaskarżenia. Jak wyjaśnił organ, wnosił je inny podmiot lecz zażalenie wniesione na postanowienie prokuratora o zatwierdzeniu przeszukania i zatrzymania rzeczy nie zostało uwzględnione przez Sąd Rejonowy [...].

Zdaniem Sądu, w rozpoznawanej sprawie organy podjęły wszelkie niezbędne działania w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz załatwienia sprawy. Zebrały i rozpatrzyły materiał dowodowy wystarczający do podjęcia rozstrzygnięcia. Dokonanej ocenie zebranego materiału dowodowego nie można zarzucić dowolności. Z wyrażonej w art. 191 O.p. zasady swobodnej oceny dowodów wynika, że organ podatkowy - przy ocenie stanu faktycznego - nie jest skrępowany żadnymi regułami ustalającymi wartość poszczególnych dowodów. Organ ten, według swej wiedzy, doświadczenia oraz wewnętrznego przekonania, ocenia wartość dowodową poszczególnych środków dowodowych i wpływ udowodnienia jednej okoliczności na inne. Wyciągnięte w sprawie wnioski są logicznie poprawne i merytorycznie uzasadnione. Zaskarżone decyzje zawierają pełne uzasadnienie faktyczne i prawne. Poszczególne dowody poddano szczegółowej analizie i ocenie, dowody zostały także ocenione we wzajemnej łączności.

Nie zmienia więc tej oceny zarzut niepowiadomienia Skarżącego (a nie jego pracownika zatrudnionego w lokalu) o zamiarze przeprowadzenia przeszukania lokalu "przed rozpoczęciem czynności" lub sporządzenia "protokołu oględzin miejsca i rzeczy" pismem komputerowym a nie odręcznym – a taka forma dokumentu wskazuje, że nie został on sporządzony w trakcie przeprowadzanych czynności. Jak wskazano powyżej, czynności te były czynnościami postępowania przygotowawczego i podlegały weryfikacji w trakcie tego postępowania, natomiast Skarżący nie wykazał, w jaki sposób uchybienia powyższe mogły mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

W odniesieniu do argumentu pominięcia przez organ faktu, że ww. pracownica Skarżącego zajmowała się jedynie obsługą lokalu, tj. sprzedażą alkoholu i napojów oraz dbaniem o czystość, a także wskazania zajmowanego przez nią stanowiska jako kasjera w umowie o pracę, zasadnie organ stwierdził, że okoliczności te były mu znane, bowiem tak zeznała ta pracownica. Powyższe fakty w żaden sposób nie mogły mieć wpływu na zniesienie odpowiedzialności Skarżącego jako posiadacza samoistnego lokalu, gdyż to nie zakres czynności wykonywanych przy automatach był przedmiotem oceny, a rodzaj posiadanego prawa do lokalu wraz z ustaleniem osób którym to prawo przysługiwało.

W ocenie Sądu, organ odwoławczy dokonał również prawidłowej oceny argumentów i dowodów przedstawianych przez Stronę. Postępowanie to zostało przeprowadzone w sposób budzący zaufanie do tych organów, które udzielały Stronie niezbędnych informacji i wyjaśnień o przepisach prawa pozostających w związku z przedmiotem tego postępowania. Organy podatkowe wyjaśniły też Stronie zasadność przesłanek, którymi kierowały się przy załatwianiu sprawy. Uznać więc należy, że przeprowadzone postępowanie w pełni odpowiada wymogom wynikającymi z art. 122, art. 180 § 1, art. 181, art. 187 § 1, art. 191, art. 192 i art. 197 § 1 O.p.

Podkreślić przy tym należy, że zarzuty skargi są w istocie powtórzeniem zarzutów odwołania, do których organ II instancji szczegółowo i przekonująco odniósł się w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.

Mając na uwadze powyższe okoliczności, Sąd nie znalazł podstaw prawnych lub faktycznych do uwzględnienia skargi i dlatego na podstawie art. 151 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji.