Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt III SA/Wa 2340/16
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2017-03-22 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6118 Egzekucja świadczeń pieniężnych
Hasła tematyczne: Egzekucyjne postępowanie
Skarżony organ: Minister Finansów
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 18, art. 23 § 6, art. 35 § 2, art. 56 § 1 pkt 1
journal: Dz.U. 2016 poz 599
law: Ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji - tekst jednolity
article: art. 7, art. 11, art. 124 § 2
journal: Dz.U. 2016 poz 23
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Jarosław Trelka, Sędziowie sędzia WSA Piotr Przybysz, sędzia WSA Dariusz Zalewski (sprawozdawca), , po rozpoznaniu w trybie uproszczony w dniu 22 marca 2017 r. sprawy ze skargi A. S. i B. S. na postanowienie Ministra Finansów z dnia [...] kwietnia 2016 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wstrzymania postępowania egzekucyjnego oddala skargę


UZASADNIENIE

I. Stan sprawy przedstawia się następująco:

1. Naczelnik Urzędu Skarbowego w K. prowadził postępowanie egzekucyjne wobec zobowiązanych B. S. i A. S. (nazywani dalej: "skarżący") w oparciu o tytuły wykonawcze nr [...] i [...] z dnia 13 lutego 2015 r., obejmujące zaległości w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2010 r.

Odpisy tytułów wykonawczych zostały doręczone skarżącym w dniu 20 lutego 2015 r. przy czynności egzekucyjnej dokonanej zawiadomieniem z dnia 18 lutego 2015 r. nr [...] o zajęciu rachunku bankowego w [...] S.A.

Pismem z dnia 27 lutego 2015 r. skarżący wnieśli do organu egzekucyjnego zarzuty w sprawie postępowania egzekucyjnego, prowadzonego na podstawie tytułów wykonawczych nr [...] i [...], wskazując, że podjęte czynności egzekucyjne naruszyły podstawowe zasady postępowania egzekucyjnego, w szczególności wyrażone w art. 6 i 7 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz. U. z 2016 r. poz. 599, nazywanej dalej: "u.p.e.a.") oraz art. 11 K.p.a. w związku z art. 18 u.p.e.a.

Naczelnik Urzędu Skarbowego w K., postanowieniem z dnia [...] marca 2015 r. nr [...], na podstawie art. 35 § 1 u.p.e.a., zawiesił postępowanie egzekucyjne prowadzone do majątku skarżących na podstawie tytułów wykonawczych o numerach: od [...] do [...], od [...] do [...] oraz [...] i [...], do czasu wydania ostatecznego postanowienia w przedmiocie złożonych zarzutów.

Postanowieniem z dnia [...] kwietnia 2015 r. nr [...] Naczelnik Urzędu Skarbowego w K. uznał zarzuty skarżących za nieuzasadnione. Rozstrzygnięcie organu pierwszej instancji zostało utrzymane w mocy postanowieniem Dyrektora Izby Skarbowej we W. z dnia [...] maja 2015 r. [...].

W celu wyegzekwowania zaległości wynikających z tytułów wykonawczych o nr [...] i [...] organ egzekucyjny zawiadomieniem z dnia 1 czerwca 2015 r. nr [...] dokonał zajęcia wierzytelności z rachunku bankowego skarżących w banku [...] S.A. Zawiadomienie o zajęciu doręczono skarżącym w dniu 8 czerwca 2015 r. a dłużnikowi zajętej wierzytelności w dniu 9 czerwca 2015 r.

Zawiadomieniem z dnia 1 czerwca 2015 r. nr [...] organ egzekucyjny dokonał zajęcia świadczeń z zaopatrzenia emerytalnego skarżących w Zakładzie Ubezpieczeń Społecznych Oddział w W., Inspektorat w K.. Zawiadomienie o zajęciu doręczono zarówno dłużnikowi zajętej wierzytelności, tj. Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych, jak i skarżącym w dniu 8 czerwca 2015 r.

Pismem z dnia 12 czerwca 2015 r. skarżący złożyli do Naczelnika Urzędu Skarbowego w K. wniosek o wstrzymanie postępowania egzekucyjnego prowadzonego m.in. na podstawie tytułów wykonawczych nr [...] i [...] oraz zawiadomień o zajęciu wierzytelności z dnia 1 czerwca 2015 r.

W uzasadnieniu wniosku pełnomocnik podniósł, że:

a) rozpatrywane są zażalenia na tytuły egzekucyjne oraz skargi na czynności egzekucyjne. Rozstrzygnięcia są w toku i nie są jeszcze prawomocne;

b) skarżący składają wnioski i prośby o zabezpieczenie, między innymi poprzez wpis hipoteki przymusowej - postępowania te są w toku. Strona nadal zgłasza wniosek o zabezpieczenie m.in. poprzez wpis hipoteki przymusowej, do czasu zakończenia postępowań przed sądami administracyjnymi;

c) zastosowano bardzo uciążliwy środek egzekucyjny. We wniosku o zabezpieczenie decyzji ostatecznej wskazano jako zabezpieczenie posiadane przez zobowiązanych nieruchomości. W tym wniosku wskazywano, że zobowiązani, szczególnie A. S. są bardzo chorzy, w trakcie intensywnego leczenia. Organ egzekucyjny jest w posiadaniu dokumentacji medycznej. Zajęcie rachunków bankowych oraz świadczeń emerytalnych może sparaliżować możliwości finansowania wydatków na leczenie i rehabilitację;

d) na decyzje ostateczne skutecznie zostały złożone skargi do sądu administracyjnego stąd decyzje nie są prawomocne.

Naczelnik Urzędu Skarbowego w K. postanowieniem z dnia [...] lipca 2015 r. nr [...] podjął zawieszone postępowanie egzekucyjne prowadzone wobec skarżących na podstawie tytułów wykonawczych o nr [...] i [...] w związku z zakończeniem dwuinstancyjnego postępowania w sprawie zarzutów (postanowienie organu nadzoru z dnia [...] maja 2015 r. nr [...]).

2. Dyrektor Izby Skarbowej we W. (nazywany dalej również: "DIS") postanowieniem z dnia [...] sierpnia 2015 r. nr [...] odmówił wstrzymania postępowania egzekucyjnego.

W uzasadnieniu postanowienia DIS podał, że zgodnie z definicją zawartą w art. 1a pkt 15 i 16 u.p.e.a przez wstrzymanie postępowania egzekucyjnego rozumie się wstrzymanie wykonania zastosowanych środków egzekucyjnych, które nie powoduje uchylenia dokonanych czynności egzekucyjnych, oraz niepodejmowanie nowych środków egzekucyjnych, a poprzez wstrzymanie czynności egzekucyjnych - wstrzymanie wykonania wszystkich lub części zastosowanych środków egzekucyjnych, które nie powoduje uchylenia dokonanych czynności egzekucyjnych.

Wstrzymanie postępowania egzekucyjnego lub czynności egzekucyjnych powoduje przesunięcie w czasie zapłaty egzekwowanej należności, ale nie może stanowić odstępstwa od dochodzenia wymagalnych zobowiązań.

Przesłanką wstrzymania postępowania egzekucyjnego, o której mowa w art. 23 § 6 u.p.e.a. jest stwierdzenie istnienia szczególnie uzasadnionych przypadków. Ustawodawca nie określił, jakiego rodzaju przesłanki uznał za szczególnie uzasadnione, pozostawiając ocenę w tym względzie organowi nadzoru. Dokonując oceny okoliczności sprawy pod kątem możliwości uznania danego przypadku za szczególnie uzasadniony organ nadzoru winien sprawdzić, czy w danej sprawie o istnieniu szczególnie uzasadnionego przypadku decydują rzeczywiście obiektywne przesłanki, a nie subiektywne przekonanie zobowiązanego, o tym, że jego sytuacja jest nadzwyczajna, a co za tym idzie, czy zasadne jest zastosowanie ww. szczególnego trybu.

W ocenie DIS podane przez skarżących okoliczności w postaci rozpatrywania zażalenia na tytuły egzekucyjne oraz skargi na czynności egzekucyjne, trwających postępowań w przedmiocie wniosków stron o zabezpieczenie, między innymi poprzez wpis hipoteki przymusowej oraz złożonych do sądu administracyjnego skarg na decyzje ostateczne, jak również zastosowanie wobec skarżących zbyt uciążliwych środków egzekucyjny z uwagi na bardzo zły stan zdrowia skarżących i intensywność leczenia, nie stanowią o tym, aby w sprawie zaszły okoliczności o charakterze szczególnie uzasadnionym.

DIS podał, że w momencie wydawania przedmiotowego postanowienia rozpoznana została ostatecznie w trybie administracyjnym kwestia zastosowania zbyt uciążliwego środka egzekucyjnego w ramach zarzutów na prowadzone postępowanie egzekucyjne na podstawie wskazanych w niniejszym rozstrzygnięciu tytułów wykonawczych (postanowienie DIS z dnia [...] maja 2015 r. nr [...]). Skargi na czynności egzekucyjne z dnia 1 czerwca 2015 r. zostały rozpatrzone przez organ nadzoru postanowieniami z dnia [...] lipca 2015 r. nr [...] oraz nr [...]. Ponadto w sprawie decyzji wymiarowej Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu wyrokiem z dnia 9 czerwca 2015 r., sygn. akt I SA/Wr 284/15 oddalił skargę skarżących.

DIS podkreślił, że tryb, o którym mowa w art. 23 u.p.e.a. nie służy weryfikacji zobowiązań wobec Urzędu Skarbowego, w jego ramach nie mieszczą się również kwestie związane z wnioskiem stron o przyjęcie zabezpieczenia. W postępowaniu w sprawie wstrzymania postępowania egzekucyjnego nie może się odbywać postulowana przez skarżących weryfikacja zarzutu uciążliwości zastosowanych środków egzekucyjnych. Bez wpływu na to postępowanie pozostają także inne, toczące się procesy wpadkowe - czy to w ramach postępowania egzekucyjnego (skarga na czynności egzekucyjne), podatkowego (odwołania o decyzji wymiarowych, wnioski o przyjęcie zabezpieczenia), czy też postępowanie skargowe przed sądem administracyjnym. W ramach instytucji wstrzymania postępowania egzekucyjnego oceniane są wyłącznie przesłanki wynikające z dyspozycji art. 23 u.p.e.a., tj. dotyczące wystąpienia okoliczności nadzwyczajnych, odbiegających od występujących powszechnie, tj. takich konkretnych okoliczności, które mogłyby być zakwalifikowane do przypadków szczególnie uzasadnionych.

Organ nadzoru, mając na względzie argumentację w zakresie negatywnego wpływu egzekucji na sytuację finansową, jak i zdrowotną zobowiązanych zauważył, że ich sytuacja bytowa jest chroniona przez ustawę o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, która w art. 8 - 10 gwarantuje minimum egzystencji poprzez wyłączenie spod egzekucji tych przedmiotów i wartości, które są niezbędne dla zobowiązanych oraz będących na ich utrzymaniu członków rodziny.

3. Pismem z dnia 1 września 2015 r. skarżący, na podstawie art. 23 § 5 u.p.e.a. wnieśli zażalenie na postanowienie DIS z dnia [...] sierpnia 2015 r., wnosząc o jego uchylenie w całości i wstrzymanie postępowania egzekucyjnego lub czynności egzekucyjnych.

Skarżący podnieśli, że DIS błędnie ocenił stan faktyczny sprawy i odmówił wstrzymania postępowania egzekucyjnego, przez co naruszył art. 7 i 11 K.p.a. Organ wskazał, że skarżący mają zajęte emerytury, co oznacza, że spłata całego zobowiązania będzie trwała bardzo długo. W związku z tym skarżący podjęli decyzję o sprzedaży, będącego ich własnością lokalu, o którym mowa w decyzjach wymiarowych celem spłaty zadłużenia. Stąd zasadnym było wstrzymanie postępowania egzekucyjnego.

Skarżący zarzucili DIS zignorowanie faktu rozpatrywania przez organ wniosku skarżących o rozłożenie na raty spłaty zobowiązania podatkowego. Stąd zasadnym było złożenie wniosku o wstrzymanie postępowania zważywszy, że źródłem spłaty będą środki uzyskane ze sprzedaży mieszkania, co nie nastąpi szybko.

Złożenie wniosku o rozłożenie spłaty zaległości na raty dowodzi, że skarżący nie unikają zapłaty i posiadają majątek, który wystarczy na uregulowanie długu.

4. Minister Finansów postanowieniem z dnia [...] kwietnia 2016 r. nr [...] po rozpatrzeniu zarzutów zażalenia utrzymał w mocy postanowienie DIS z dnia [...] sierpnia 2015 r. w sprawie odmowy wstrzymania postępowania egzekucyjnego prowadzonego przez Naczelnika Urzędu Skarbowego w K..

Strony, wnosząc zażalenie z dnia 1 września 2015 r. wskazały na kwestie, które głównie odnoszą do dokonania przez organ nadzoru błędnej oceny stanu faktycznego sprawy oraz naruszenia art. 7 i 11 K.p.a.

DIS, rozpoznając wniosek skarżących z dnia 12 czerwca 2015 r. dotyczący żądania wstrzymania postępowania egzekucyjnego, prowadzonego na podstawie tytułów wykonawczych nr [...] i [...] stwierdził, że wymienione przez skarżących okoliczności nie posiadały cech "szczególnie uzasadnionego przypadku" w rozumieniu art. 23 § 6 u.p.e.a.

Minister Finansów zauważył, że zastosowanie instytucji wstrzymania postępowania egzekucyjnego skutkuje przesunięciem w czasie zapłaty należnego zobowiązania podatkowego, co zwiększy kwotę zadłużenia poprzez wzrost odsetek za zwłokę. Wstrzymanie postępowania egzekucyjnego nie powoduje również uchylenia dotychczas dokonanych czynności egzekucyjnych.

Minister Finansów nie zgodził się z twierdzeniem skarżących o niewłaściwie ustalonym w sprawie stanie faktycznym. Organ wyjaśnił, że w dacie wydawania przez DIS postanowienia z dnia [...] sierpnia 2015 r. nr [...] o odmowie wstrzymania postępowania egzekucyjnego, postępowanie egzekucyjne do majątku skarżących było prowadzone. Naczelnik Urzędu Skarbowego w K. postanowieniem z dnia [...] lipca 2015 r. nr [...], podjął uprzednio zawieszone postępowanie egzekucyjne w związku z zakończeniem postępowania w sprawie zarzutów. Strony poza tym wskazując na ten zarzut nie wyjaśniły na czym ma polegać uchybienie organu nadzoru w tym zakresie.

Natomiast podniesiona w zażaleniu kwestia dotycząca postępowania w przedmiocie rozłożenia na raty spłaty dochodzonych należności, nie mogła stanowić pozytywnej przesłanki do wstrzymania postępowania egzekucyjnego. Dopiero bowiem pozytywna decyzja w sprawie rozłożenia spłaty zobowiązania na raty skutkuje, na mocy art. 56 § 1 pkt 1 u.p.e.a., zawieszeniem postępowania egzekucyjnego. Sam fakt wystąpienia z wnioskiem o udzielenie ulgi podatkowej, pozostaje bez wpływu na toczące się postępowanie egzekucyjne.

Minister Finansów nie zgodził się również z twierdzeniem skarżących, że doszło do naruszenia art. 7 K.p.a., gdyż DIS podjął wszelkie czynności niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz załatwienia sprawy, mając na względzie interes publiczny i słuszny interes obywateli, co znalazło odzwierciedlenie w uzasadnieniu skarżonego postanowienia.

Poza tym uzasadnienie wydanego rozstrzygnięcia organu nadzoru zostało sporządzone z zachowaniem reguły postępowania określonej w art. 11 K.p.a., DIS w sposób wyczerpujący wyjaśnił podstawy podjętego rozstrzygnięcia w uzasadnieniu skarżonego postanowienia. Zarzut naruszenia art. 11 K.p.a. nie znalazł zatem potwierdzenia.

Minister Finansów zwrócił również uwagę na fakt, że postępowanie sądowe w sprawie wniesionych przez skarżących skarg dotyczących decyzji wymiarowych, stanowiących podstawę prowadzenia egzekucji, zostało zakończone wydaniem przez Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu wyroku z dnia 9 czerwca 2015 r., sygn. akt I SA/Wr 284/15, którym oddalono przedmiotową skargę.

5. Pismem z dnia 20 czerwca 2016 r. skarżący wnieśli do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na postanowienie Ministra Finansów z dnia [...] kwietnia 2016 r. nr [...], wnosząc o jego uchylenie wraz z postanowieniem je poprzedzającym ponieważ postanowienia te, jak również prowadzone postępowania rażąco naruszały prawo.

Zaskarżonemu postanowieniu Ministra Finansów z dnia [...] kwietnia 2016 r. nr [...] jak i poprzedzającemu jego wydanie prowadzonemu postępowaniu skarżący zarzucili w szczególności naruszenie prawa przez to, że organy błędnie oceniły wniosek o wstrzymanie postępowania egzekucyjnego wobec stron, naruszając zasadę, że organy działają na podstawie prawa i w sposób wyczerpujący wyjaśniają wszystkie okoliczności sprawy. Skarżący uznali, że w sprawie organy naruszyły także inne podstawowe zasady postępowania administracyjnego i egzekucyjnego.

Skarżący wyjaśnili, że w złożonym wniosku oraz w zażaleniu wskazano jakie przepisy prawa procesowego i materialnego mają zastosowanie, a które zostały naruszone. W skardze skarżący podtrzymali w tym zakresie swoje wszystkie argumenty i zarzuty.

6. W odpowiedzi na skargę Minister Finansów wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko zawarte w zaskarżonym postanowieniu.

II. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

1. Na wstępie wyjaśnić należy, iż zgodnie z przepisem art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269, ze zm.), kontrola sądowa zaskarżonych decyzji, postanowień bądź innych aktów, wymienionych w art. 3 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r., poz. 718 ze zm.) - dalej: "p.p.s.a.", sprawowana jest przez sądy administracyjne w oparciu o kryterium zgodności z prawem. W związku z tym, aby wyeliminować z obrotu prawnego akt wydany przez organ administracji publicznej konieczne jest stwierdzenie, że doszło w nim do naruszenia bądź przepisu prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy, bądź przepisu postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na rozstrzygnięcie, albo też przepisu prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania, lub ewentualnie ustalenie, że decyzja lub postanowienie organu dotknięte jest wadą nieważności (art. 145 § 1 lit. a-c p.p.s.a.).

2. Zgodnie z art. 134 § 1 p.p.s.a., Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną w niej podstawą prawną. Wykładnia powołanego przepisu wskazuje, że Sąd ma nie tylko prawo, ale i obowiązek dokonania oceny zgodności z prawem zaskarżonego aktu administracyjnego, nawet wówczas, gdy dany zarzut nie został w skardze podniesiony. Z drugiej jednak strony, granicą praw i obowiązków Sądu, wyznaczoną w art. 134 § 1 p.p.s.a. jest zakaz wkraczania w sprawę nową. Granice te zaś wyznaczone są dwoma aspektami, mianowicie: legalnością działań organu oraz całokształtem aspektów prawnych tego stosunku prawnego, który był objęty treścią zaskarżonego rozstrzygnięcia.

3. Rozpoznając sprawę według powyższych kryteriów należy uznać, że skarga okazała się nieuzasadniona.

4. Przedmiotem niniejszego postępowania jest ocena prawidłowości i zasadności

postanowienia Ministra Finansów z dnia [...] kwietnia 2016 r. nr [...], który to, po rozpatrzeniu zarzutów zażalenia utrzymał w mocy postanowienie DIS z dnia [...] sierpnia 2015 r. w sprawie odmowy wstrzymania postępowania egzekucyjnego prowadzonego przez Naczelnika Urzędu Skarbowego w K..

Istota postępowania prowadzonego w trybie art. 23 § 6 u.p.e.a. w brzmieniu obowiązującym do dnia 31 grudnia 2015 r. sprowadza się do tego, że organy sprawujące nadzór mogą, w szczególnie uzasadnionych przypadkach, wstrzymać na czas określony, czynności egzekucyjne lub postępowanie egzekucyjne prowadzone przez podległy organ. Przez wstrzymanie czynności egzekucyjnych rozumie się wstrzymanie wykonania wszystkich lub części zastosowanych środków egzekucyjnych, które nie powoduje uchylenia dokonanych czynności egzekucyjnych, natomiast przez wstrzymanie postępowania egzekucyjnego - wstrzymanie wykonania zastosowanych środków egzekucyjnych, które nie powoduje uchylenia dokonanych czynności egzekucyjnych, oraz niepodejmowanie nowych środków egzekucyjnych. Celem instytucji wstrzymania postępowania egzekucyjnego lub czynności egzekucyjnych jest w istocie rzeczy możliwość uwzględnienia w toku postępowania egzekucyjnego zaistniałych indywidualnych, szczególnych okoliczności, uzasadniających czasowe zaprzestanie prowadzenia egzekucji, stanowiące odstępstwo od zasady możliwie najszybszego wykonania zobowiązania.

Wstrzymanie czynności egzekucyjnych zależy zatem od uznania organu nadzoru, co oznacza, że nawet wystąpienie ogólnie określonych przesłanek takiego wstrzymania nie obliguje organu do wydania postanowienia wstrzymującego czynności egzekucyjne albo postępowanie egzekucyjne. Instytucja wstrzymania czynności egzekucyjnych przewidziana w ustawie o postępowaniu egzekucyjnym w administracji jest, bowiem prawem, a nie obowiązkiem organu nadzoru.

Za "szczególnie uzasadnione przypadki", o których mowa w art. 23 § 6 u.p.e.a., mogą być uznane sytuacje spowodowane działaniem czynników, na wystąpienie których zobowiązany nie miał wpływu, niezależnych od sposobu jego postępowania, mających charakter losowy, zaistniałych w toku postępowania egzekucyjnego (wyrok WSA w Warszawie z dnia 19 czerwca 2007 r., VII SA/Wa 455/07, LEX nr 338655).

Pojęcie "szczególnie uzasadnione przypadki" ma charakter nieostry i w orzecznictwie podaje się różne przykłady jego rozumienia. Nie można uznać za szczególnie uzasadniony przypadek, w rozumieniu art. 23 § 6 u.p.e.a., niewywiązywania się przez kontrahentów z zobowiązań (wyrok WSA w Warszawie z dnia 27 kwietnia 2004 r., III SA/Wa 2432/04, LEX nr 176136).

Celem unormowania przewidzianego w przepisie art. 23 § 6 u.p.e.a. jest w istocie rzeczy możliwość uwzględnienia w toku postępowania egzekucyjnego zaistniałych indywidualnych okoliczności uzasadniających czasowe zaprzestanie prowadzenia egzekucji, stanowiących odstępstwo od zasady możliwie najszybszego wykonania zobowiązania, co jest uzasadnione chociażby z uwagi na koszty postępowania egzekucyjnego.

Okoliczności uzasadniające wstrzymanie postępowania egzekucyjnego w trybie tego przepisu muszą mieć charakter wyjątkowy w tym znaczeniu, że powinny odbiegać od występujących powszechnie. W trybie zmierzającym do wstrzymania czynności egzekucyjnych na podstawie art. 23 § 6 u.p.e.a. nie jest możliwe kwestionowanie działań organu egzekucyjnego (wyrok WSA w Warszawie z dnia 27 października 2005 r., III SA/Wa 2118/05, LEX nr 217413). Instytucji wstrzymania na czas określony czynności egzekucyjnych lub postępowania nie można traktować jako środka przysługującego zobowiązanemu do przerwania egzekucji w trudnych dla niego sytuacjach życiowych (wyrok NSA z dnia 18 stycznia 2011 r., II OSK 86/10, LEX nr 953093).

5. Skarżący wnosząc zażalenie z dnia 1 września 2015 r. wskazały na kwestie, które głównie odnoszą do dokonania przez organ nadzoru błędnej oceny stanu faktycznego sprawy oraz naruszenia art. 7 i 11 K.p.a.

DIS, rozpoznając wniosek skarżących z dnia 12 czerwca 2015 r. dotyczący żądania wstrzymania postępowania egzekucyjnego, prowadzonego na podstawie tytułów wykonawczych nr [...] i [...] stwierdził, że wymienione przez skarżących okoliczności nie posiadały cech "szczególnie uzasadnionego przypadku" w rozumieniu art. 23 § 6 u.p.e.a. Powyższy pogląd podzielił Minister Finansów rozstrzygając zażalenie Skarżącego na powyższe rozstrzygnięcie i w ocenie Sądu jest ono prawidłowe.

W ocenie Sądu wymienione przez skarżących okoliczności nie posiadają cech "szczególnie uzasadnionego przypadku" w rozumieniu art. 23 § 6 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji.

Z treści złożonego przez skarżących wniosku wynika, że argumentem przemawiającym za wstrzymaniem postępowania egzekucyjnego ma być okoliczność, iż w chwili jego złożenia rozpatrywane były zażalenia na tytuły egzekucyjne oraz skargi na czynności egzekucyjne, w toku są postępowania w przedmiocie wniosków Stron o zabezpieczenie, między innymi poprzez wpis hipoteki przymusowej oraz to, że na decyzje ostateczne skutecznie zostały złożone skargi do sądu administracyjnego, stąd decyzje nie są prawomocne. Ponadto wskazywano, iż zastosowano wobec Stron zbyt uciążliwy środek egzekucyjny, bowiem zobowiązani, szczególnie Pan Antoni Święcicki są bardzo chorzy i są w trakcie intensywnego leczenia, zatem zajęcie rachunków bankowych może sparaliżować możliwości finansowania wydatków na leczenie i rehabilitację.

W ocenie Sądu wskazane okoliczności aczkolwiek z pewnością dotkliwe i uciążliwe dla stron zasadnie zostały ocenione przez organy jako nie stanowiące o tym, aby w sprawie zaszły okoliczności o charakterze szczególnie uzasadnionym.

Dokonując interpretacji określenia "szczególnie uzasadnionych przypadków" na gruncie konkretnej sprawy, należy mieć na uwadze zarówno cel egzekucji administracyjnej (zapewnienie wykonywania obowiązków wypływających z aktów administracyjnych), jak i fakt, że instytucja wstrzymania na czas określony czynności egzekucyjnych lub postępowania egzekucyjnego jest środkiem wykonywania nadzoru nad egzekucją administracyjną. Są to sytuacje, które zostały spowodowane przyczynami niezależnymi od zobowiązanego.

Jak już wskazywano powyżej za takie przypadki należałoby uznać wypadki losowe, a także stwierdzone przez organ nadzoru nieprawidłowości podjętych czynności egzekucyjnych lub naruszenia prawa w toku postępowania egzekucyjnego (wyrok NSA z dnia 10 stycznia 2014 r., II FSK 1304/13, LEX nr 1457596).

Dokonując oceny okoliczności sprawy pod kątem możliwości uznania danego przypadku za szczególnie uzasadniony, organ winien sprawdzić, czy w danej sprawie zachodzą rzeczywiście obiektywne przesłanki, a nie subiektywne przekonanie zobowiązanego o tym, że jego sytuacja jest nadzwyczajna, a co za tym idzie, czy jest zasadne zastosowanie takiego szczególnego trybu.

W ocenie Sądu w tej sprawie powyższa ocena dokonana przez organy jest prawidłowa. Przede wszystkim zauważyć należy, że w chwili orzekania przez DIS we Wrocławiu w sprawie wstrzymania postępowania egzekucyjnego, rozpoznana została ostatecznie w trybie administracyjnym kwestia zastosowania zbyt uciążliwego środka egzekucyjnego w ramach zarzutów na prowadzone postępowanie egzekucyjne na podstawie wskazanych w niniejszym rozstrzygnięciu tytułów wykonawczych (postanowienie DIS we W. z dnia [...] maja 2015 r. nr [...]). Skargi na czynności egzekucyjne z dnia 1 czerwca 2015 r. zostały rozpatrzone przez organ nadzoru postanowieniami z dnia [...] lipca 2015 r. nr [...] oraz nr [...]. Ponadto w sprawie decyzji wymiarowej Wojewódzki Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 9 czerwca 2015 r., sygn. akt I SA/Wr 284/15 oddalił skargę B. S. i A. S. (orzeczenie prawomocne).

Nie można zgodzić się z twierdzeniem Stron, iż w sprawie został niewłaściwie ustalony stan faktyczny. W dacie wydawania przez Dyrektora Izby Skarbowej we W. postanowienia z dnia [...] sierpnia 2015 r. nr [...], o odmowie wstrzymania postępowania egzekucyjnego, postępowanie egzekucyjne do majątku B. i A. S. było prowadzone. Naczelnik Urzędu Skarbowego w K. bowiem postanowieniem z dnia [...] lipca 2015 r. nr [...], podjął uprzednio zawieszone postępowanie egzekucyjne w związku z zakończeniem postępowania w sprawie zarzutów. Strony poza tym wskazując na ten zarzut nie wyjaśniły na czym ma polegać uchybienie organu nadzoru w tym zakresie.

6. Postanowienia wydawane przez organ nadzoru w trybie art. 23 § 6 oraz art. 35 § 2 u.p.e.a. mają charakter uznaniowy. W związku z tym organowi nadzoru przysługuje prawo wyboru w przedmiocie wstrzymania czynności egzekucyjnych: może on, ale nie musi wstrzymać wykonanie zastosowanych środków egzekucyjnych, nawet gdy stwierdzi przesłanki uzasadniające wstrzymanie.

Organy administracyjne w każdym przypadku rozpatrywania kwestii wstrzymania postępowania egzekucyjnego lub czynności egzekucyjnych (pozytywnie lub negatywnie), mają obowiązek, stosownie do art. 124 § 2 K.p.a. w zw. z art. 18 u.p.e.a. podać uzasadnienie faktyczne i prawne, jeżeli na postanowienie służy zażalenie lub skarga do sądu administracyjnego oraz gdy wydane zostało na skutek zażalenia na postanowienie.

Do organu administracyjnego należy więc ocena, czy na podstawie okoliczności wskazanych przez stronę oraz tych, które miały miejsce w toku postępowania egzekucyjnego zachodzą albo "uzasadnione przypadki", o których mowa w art. 35 § 2 u.p.e.a., albo "szczególnie uzasadniony przypadek", o którym mowa w art. 23 § 6 u.p.e.a.

7. Rolą Sądu jest także zbadanie czy w sprawie nie doszło do przekroczenia granic uznaniowości w ramach tzw. luzu administracyjnego przy ustalaniu przez zaskarżony organ II instancji czy doszło do "szczególnie uzasadnionego przypadku" i należy wstrzymać postępowanie egzekucyjne.

W ocenie Sądu organy w sprawie nie przekroczyły granic owej "uznaniowości", wskazując w wydanych postanowieniach administracyjnych, z jakich powodów nie mogą wstrzymać czynności egzekucyjnych wobec skarżących.

Natomiast podniesiona w zażaleniu kwestia dotycząca postępowania w przedmiocie rozłożenia na raty spłaty dochodzonych należności, nie może stanowić pozytywnej przesłanki do wstrzymania postępowania egzekucyjnego. Dopiero bowiem pozytywna decyzja w sprawie rozłożenia spłaty zobowiązania na raty skutkuje, na mocy art. 56 § 1 pkt 1 u.p.e.a., zawieszeniem postępowania egzekucyjnego. Sam fakt wystąpienia z wnioskiem o udzielenie ulgi podatkowej, pozostaje bez wpływu na toczące się postępowanie egzekucyjne.

Jakkolwiek Skarżący podnoszą, że zaskarżone postanowienie zostało wydane z naruszeniem prawa, to jednak nie wskazują oni, które przepisy prawa materialnego zostały naruszone. Samo niezadowolenie strony ze sposobu załatwienia sprawy przez organ nie może świadczyć o naruszeniu zasad i przepisów stanowiących podstawę do jego wydania.

8. Sąd nie stwierdził również naruszenia art. 124 § 2 K.p.a., gdyż zaskarżone postanowienie spełnia wymogi określone tym przepisem. Skarżone postanowienie wyczerpująco wskazuje okoliczności i motywy rozstrzygnięcia, które organ miał na względzie przy wydawaniu skarżonego postanowienia.

W ocenie Sądu uzasadnienie skarżonego postanowienia zawiera wyczerpujące wyjaśnienie przesłanek dokonanego rozstrzygnięcia oraz przekonywującą i pozbawioną cech dowolności ocenę zebranego w sprawie materiału dowodowego.

9. W tych okolicznościach Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę na podstawie art. 151 P.p.s.a.