Wyrok WSA w Gdańsku, sygn. akt II SA/Gd 640/18
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku
Data orzeczenia: 2019-01-16 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6168 Weterynaria i ochrona zwierząt
Hasła tematyczne: Inspekcja weterynaryjna
Skarżony organ: Lekarz Weterynarii
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 151
journal: Dz.U. 2018 poz 1302
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r.  Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Dariusz Kurkiewicz (spr.) Sędziowie: Asesor WSA Magdalena Dobek-Rak Sędzia WSA Dorota Jadwiszczok Protokolant Starszy Sekretarz sądowy Marta Sankiewicz po rozpoznaniu w dniu 16 stycznia 2019 r. w Gdańsku na rozprawie sprawy ze skargi "A" Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością spółki komandytowej z siedzibą w R. na decyzję Wojewódzkiego Lekarza Weterynarii z dnia 17 sierpnia 2018 r. nr [...] w przedmiocie kary pieniężnej za naruszenie przepisów o produktach pochodzenia zwierzęcego oddala skargę.


UZASADNIENIE

Decyzją z 25 czerwca 2018 r. Powiatowy Lekarz Weterynarii na podstawie art. 104 k.p.a., art. 15 ust. 1 ustawy z dnia 29 stycznia 2004 r. o Inspekcji Weterynaryjnej (Dz.U. z 2018 r., poz. 36), art. 4 ust. 3 lit. b i art. 5 rozporządzenia (WE) NR 852/2004 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 29 kwietnia 2004 r. w sprawie higieny środków spożywczych (Dz.U. L 139 z 30.4.2004, str. 1), art. 27 ustawy z dnia 16 grudnia 2015 r. o produktach pochodzenia zwierzęcego (Dz.U. z 2017 r. poz. 242) i § 1 pkt 10 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 14 czerwca 2017 r. w sprawie wysokości kar pieniężnych za naruszenia przepisów o produktach pochodzenia zwierzęcego (Dz.U. z 2017 r., poz. 1182), wymierzył A. karę pieniężną w łącznej wysokości 8.000 złotych za niespełnienie wymagań określonych w art. 4 ust. 3 lit. b oraz art. 5 rozporządzenia (WE) NR 852/2004 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 29 kwietnia 2004 r. w sprawie higieny środków spożywczych, w tym:

1. za brak możliwości śledzenia drogi produktu, począwszy od niezgodnych zapisów w Handlowych Dokumentach Identyfikacyjnych z wymogami pkt 3.1.2. procedury zakładowej P10 "Identyfikowalność", wydanie I, data wydania 05-03-2017, stron 2, po brak nadzoru właścicielskiego nad zapisami w dokumencie o symbolu I-10/F3 "Rejestr pojazdów wjeżdżających i wyjeżdżających" i zatajenie stanu faktycznego dotyczącego obrotu produktem skażonym wirusem ASF, w dniach 21-23 września 2017 r., tj. za niespełnienie wymagań określonych w art. 4 ust. 3 lit. b oraz art. 5 rozporządzenia (WE) nr 852/2004 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 29 kwietnia 2004 r. w sprawie higieny środków spożywczych w związku z art. 3 rozporządzenia wykonawczego Komisji (UE) Nr 931/2011 z dnia 19 września 2011 r. w sprawie wymogów dotyczących możliwości śledzenia ustanowionych rozporządzeniem (WE) nr 178/2002 Parlamentu Europejskiego i Rady w odniesieniu do żywności pochodzenia zwierzęcego, wymierzył karę 3000 zł,

2. za postępowanie z produktem skażonym wirusem ASF, niezgodnie z zapisem w procedurach zakładowych P7 "Nadzór nad wyrobem niezgodnym", nr wydania I, data wydania 05-04-2016, P8 "Skargi i reklamacje" nr wydania I, data wydania 10-10-2016 r., tj. za niespełnienie wymagań określonych wart. 4 ust. 3 lit. b) oraz art. 5 rozporządzenia (WE) nr 852/2004 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 29 kwietnia 2004 r. w sprawie higieny środków spożywczych w związku z art. 19 ust. 1, ust. 3, ust. 4 rozporządzenia (WE) nr 178/2002 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 28 stycznia 2002 r. ustanawiające ogólne zasady i wymagania prawa żywnościowego, powołujące Europejski Urząd ds. Bezpieczeństwa Żywności oraz ustanawiające procedury w zakresie bezpieczeństwa żywności, wymierzył karę 3 000 zł,

3. za brak weryfikacji i aktualizacji zakładowych procedur opartych na zasadach HACCP – P1 "Nadzór nad dokumentami i zapisami" wydanie I z dnia 05.04.2016,P2 "Działania korygujące, zapobiegawcze i doskonalące", wydanie I z dnia 05.04.2016, P3 "Audyt wewnętrzny" wydanie I z dnia 05.04.2016, P4 "Bezpieczeństwo żywności", wydanie I z dnia 05.04.2016, P5 "Przegląd zarządzania" wydanie I z dnia 05.04.2016, P6 "Zarządzanie zasobami ludzkimi" wydanie I z dnia 05.04.2016, P7 "Nadzór nad wyrobem niezgodnym", wydanie I z dnia 05.04.2016, P8 "Skargi i reklamacje" wydanie I z dnia 10.10.2016, P9 "Awarie i sytuacje kryzysowe", wydanie I z dnia 10.10.2016, P10 "Identyfikowalność", wydanie I z dnia 05.03.2017, tj. za niespełnienie wymagań określonych w art. 4 ust. 3 lit. b oraz 5 ust. 1, ust. 2, ust. 4 lit. b rozporządzenia (WE) nr 852/2004 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 29 kwietnia 2004 r. w sprawie higieny środków spożywczych, wymierzył karę 2 000 zł.

Decyzji na podstawie art. 27 ust. 2 ustawy z dnia 16 grudnia 2015 r. o produktach pochodzenia zwierzęcego (Dz. U. z 2017 r., poz. 242) nadano rygor natychmiastowej wykonalności.

Stan sprawy przedstawia się następująco:

W dniach 25 września 2017 r. oraz 4 - 12 października 2017 r. przeprowadzono w zakładzie A. (dalej: zakład A.) kontrole doraźne udokumentowane protokołami kontroli nr [..] oraz LISTA KONTROLNA SPIWET nr [..], podczas których stwierdzono:

Ad. 1. sentencji:

- brak możliwości śledzenia drogi produktu począwszy od niezgodnych zapisów w Handlowych Dokumentach Identyfikacyjnych z wymogami pkt 3.1.2. procedury zakładowej P10 "Identyfikowalność" wydanie I, data wydania 05.03.2017, stron 2, po brak nadzoru właścicielskiego nad zapisami w dokumencie o symbolu I-10/F3 "Rejestr pojazdów wjeżdżających i wyjeżdżających" i zatajenie stanu faktycznego dotyczącego obrotu produktem skażonym wirusem ASF, w dniach 21-23 września 2017 r., poprzez naruszenie przez zakład A. zapisów art. 4 ust. 3 lit. b oraz art. 5 rozporządzenia (WE) nr 852/2004 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 29 kwietnia 2004 r. w sprawie higieny środków spożywczych w związku z art. 3 rozporządzenia Wykonawczego Komisji (UE) Nr 931/2011, z dnia 19 września 2011 r. w sprawie wymogów dotyczących możliwości śledzenia ustanowionych rozporządzeniem (WE) nr 178/2002 Parlamentu Europejskiego i Rady, w odniesieniu do żywności pochodzenia zwierzęcego, co stwierdzono podczas analizy i weryfikacji handlowych dokumentów identyfikacyjnych oraz procedur własnych zakładu.

W powyższym zakresie ujawniono i ustalono, iż Handlowe Dokumenty Identyfikacyjne nr [..], z dnia 01.08.2017r., dla mięsa poddanego rozbiorowi i wprowadzanego na rynek w ilości 22105 kg oraz nr [..], z dnia 08.08.2017r. dla mięsa poddanego rozbiorowi i wprowadzanego na rynek w ilości 21904 kg wystawione przez zakład A., nie posiadały wymaganych prawem, zgodnie z art. 3 pkt 1 lit. e) i i) cytowanego powyżej rozporządzenia nr 931/2011, informacji dotyczących nazwy i adresu podmiotu, do którego żywność jest wysyłana oraz danych i adresu odbiorcy (właściciela), jeżeli jest różny od podmiotu, do którego żywność została wysłana.

Powyższe uchybienia naruszyły jednocześnie przepis art. 4 pkt 3 lit b) oraz art. 5 rozporządzenia 852/2004, gdyż zapisy w Handlowych Dokumentach Identyfikacyjnych były także niezgodne z zapisem procedury zakładowej P10 "Identyfikowalność", gdzie prawidłowy system identyfikowalności powinien zapewnić pełną identyfikację produktów na każdym etapie produkcji, w tym dystrybucji, gdyż identyfikacja i identyfikowalność produktu stanowi jeden z najważniejszych elementów każdego systemu zarządzania jakością i bezpieczeństwem żywności i jest niezbędna do prowadzenia działań korekcyjnych i korygujących w przypadku wyprodukowania wyrobu niezgodnego.

Przeprowadzona kontrola wykazała także działania niezgodne z zakładowym systemem zarządzania jakością i bezpieczeństwem żywności oraz nieprzestrzeganie zapisów prawa art. 4 pkt 3 lit b oraz art. 5 rozporządzenia 852/2004 polegające na braku nadzoru właścicielskiego nad zapisami zgodnie z zakładową instrukcją I-10/F3 "Rejestr pojazdów wjeżdżających i wyjeżdżających" na i z terenu zakładu, gdzie w przedmiotowym rejestrze nie odnotowywano wjazdów i wyjazdów środka transportu z ładunkiem 964 kg mięsa, które zakład A. w ramach zwrotu i reklamacji przyjął, w dniu 31 sierpnia 2017 r., od zakładu B. oraz zapisów pozwalających na monitorowanie dystrybucji produktu niezgodnego, w ilości 9098 kg mięsa, w dniach 21-23 września 2017 r., przyjętego jako zwrot z zakładu C. - Oddział K. i Oddział J., którego właścicielem, po przeprowadzonym postępowaniu wyjaśniającym, ostatecznie okazał się podmiot D.

Ponadto zakład A., jako podmiot działający na rynku spożywczym, w świetle art. 19 ust. 3 i ust. 4 rozporządzenia (WE) nr 178/2002 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 28 stycznia 2002 r. ustanawiające ogólne zasady i wymagania prawa żywnościowego, powołujące Europejski Urząd ds. Bezpieczeństwa Żywności oraz ustanawiające procedury w zakresie bezpieczeństwa żywności, winien współpracować z właściwymi władzami poprzez niezwłoczne powiadomienie o podjętych działaniach w celu uniknięcia lub zmniejszenia ryzyka związanego z wprowadzonym środkiem spożywczym, co do którego ma podstawy sądzić, że może być szkodliwy dla zdrowia.

Pomimo w/w obowiązku, Zakład A., o przyjęciu zwrotu 964 kg produktu z B. powiadomił Powiatowego Lekarza Weterynarii dopiero w dniu 5 września 2017 r., zaś o wprowadzeniu do zakładu zwrotu produktu z C. w ilości 9098 kg strona składała fałszywe oświadczenia, które polegały na poinformowaniu Powiatowego Lekarza Weterynarii o rzekomej odmowie przyjęcia produktu do zakładu z powodu uszkodzonych palet i odesłaniu w dniu 21 września 2017 r. przewoźnika wraz z kwestionowanym towarem. Strona zeznała jednocześnie, że cytat: "samochód odjechał nie wiem dokąd". Następnie strona wyjaśniła, że towar z C. wrócił do jej zakładu w dniu 22 września 2017 r. (piątek), w godzinach popołudniowych.

W toku zaś prowadzonego przez Powiatowego Lekarza Weterynarii postępowania wyjaśniającego, przy współpracy z Powiatowym Lekarzem Weterynarii, za jego pismem z dnia 10 października 2017 r. [..], w rzeczywistości okazało się, że samochód z kwestionowaną partią mięsa w ilości 9089 kg w dniach 21-22 września 2017 r., w ogóle nie opuścił zakładu A., a jedynie w dniu 22 września 2017 r., o godz. 10.00, celem ukrycia tej okoliczności przed organami inspekcji weterynaryjnej, zakład A. poprosił przewoźnika o opuszczenie terenu zakładu na czas trwania kontroli Inspekcji Weterynaryjnej i po upływie ok. 1,5 godziny, i jazdy wokół zakładu, w miejscowości P., otrzymał informację od pracownika zakładu, że może już wrócić na teren zakładu A.

Uwzględniając powyższe oraz mając na uwadze, iż zgodnie z § 1 ust. 10 rozporządzenia Ministra i Rozwoju Wsi z dnia 14 czerwca 2017 r. w sprawie wysokości kar pieniężnych za naruszenia przepisów o produktach pochodzenia zwierzęcego - za niespełnianie wymagań określonych w art. 4 ust. 3 lub art. 5 rozporządzenia 852/2004 Parlamentu Europejskiego i Rady, wysokość kary pieniężnej wynosi od 1000 PLN do 33000 PLN, Powiatowy Lekarz Weterynarii , zważywszy, iż strona naruszyła obowiązujące normy obydwu przepisów tj. art. 4 i art. 5 w/w rozporządzenia nr 852/2004, i biorąc pod uwagę, że stwierdzone uchybienia podważają skuteczność i efektywność stosowanych przez zakład A. środków nadzoru, uwzględniając wielkość kwestionowanych partii, co do których brak było możliwości szybkiej i skutecznej identyfikacji/ identyfikowalności produktu, będącej najważniejszym elementem każdego systemu zarządzania jakością i bezpieczeństwem żywności, wymierzył karę 3000 złotych, która ustalona na poziomie poniżej 1/10 ustawowego zagrożenia nie jest wygórowana i pozostaje adekwatna do stwierdzonych naruszeń i uchybień.

Podsumowując powyższe, Powiatowy Lekarz Weterynarii zastosował w/w sankcję za istniejący w kontrolowanym zakładzie brak przestrzegania wymagań dotyczących zapewnienia identyfikacji produktów na etapie dystrybucji, wskazując tym samym na niezachowanie wszelkich procedur niezbędnych dla osiągnięcia celów rozporządzenia 852/2004, zgodnie z którym każde, nawet o charakterze incydentalnym zdarzenie powinno zostać przeanalizowane w celu wyłonienia i skupienia się na przyczynie wystąpienia niezgodności, a następnie winno skutkować podjęciem właściwych działaniach zaradczych mających zapobiec kolejnym w tym zakresie niezgodnościom, jednakże nawet wystąpienie jednorazowego zdarzenia nie jest wystarczającą podstawą do uznania, że w przyszłości ponownie nie będzie miał miejsca takiego typu incydent i nawet jednorazowe, w/w zdarzenie zawsze stanowi poważny sygnał ostrzegawczy, którego nie należy umniejszać ani lekceważyć.

Za istotne uznał organ I instancji wskazanie, że system HACCP - system analizy zagrożeń i krytycznych punktów kontroli w celu zapewnienia bezpieczeństwa żywności - podlega z zasady weryfikacji, która powinna prowadzić do oceny skuteczności wdrożenia systemu, a w konsekwencji jego doskonalenia, z uwzględnieniem wszelkich stwierdzonych niezgodności bądź spostrzeżeń, w tym tych jednorazowych.

Biorąc pod uwagę powyższe, nałożono karę w wysokości 3000 PLN za naruszenie w/w przepisów prawa, w wysokości, zdaniem Powiatowego Lekarza Weterynarii, właściwej do stwierdzonych nieprawidłowości, a jednocześnie zapewniającej skuteczność podporządkowania się zakładu względem obowiązujących przepisów prawa, w zakresie identyfikacji produktów na etapie dystrybucji. Podkreślono, że przy ustaleniu wymiaru nałożonej kary, Powiatowy Lekarz Weterynarii uwzględnił pojedynczość stwierdzonego uchybienia w zakresie identyfikacji produktu, mając jednak cały czas na uwadze wagę i znaczenie stwierdzonych naruszeń, gdzie w wypadku wielokrotności przedmiotowego zdarzenia wymiar nałożonej kary byłby adekwatnie i znacząco wyższy. dowód:

-protokół kontroli nr [..] 7z dnia 25 września 2017 r.,

-protokół z wyjaśnieniami A. M. - prezesa zarządu komplementariusza,

-pismo PLW, z dnia 25.10. 2017 r. [..], informujące o postoju środka transportu na terenie zakładu A., w dniach 21-23 września 2017 r. oraz nakazania opuszczenia przez pojazd terenu zakładu, na wyraźne polecenie pracownika A., wyłącznie na czas trwania kontroli weterynaryjnej.

Ad. 2. sentencji:

- postępowanie zakładu A. z produktem skażonym wirusem ASF niezgodne było z zapisem w procedurach zakładowych P7 - "Nadzór nad wyrobem niezgodnym", nr wydania I, data wydania 05-04-2016, P8 "Skargi i reklamacje" nr wydania I, data wydania 10-10-2016 r. Zakład A. w zapisach powyższych procedur zawiera jasno określone wskazania jak postępować z produktem niezgodnym, który fizycznie znajdował się już u odbiorcy/nabywcy, gdzie mowa jest wyłącznie o możliwości prowadzenia negocjacji w sprawie przetworzenia produktu, a w przypadku braku takiej możliwości o utylizacji środka spożywczego, zatem zakład A., we własnych procedurach HACCP określa, że niezależnie od powodu reklamacji, zwrot produktu przyjętego przez odbiorcę nie podlega zwrotowi do producenta. Zwrot do zakładu A. może nastąpić wyłącznie, gdy produkt nie został wprowadzony do nabywcy/odbiorcy, tj. w momencie dostawy, gdzie reklamacja/zwrot następuje w przypadku np. uszkodzonych opakowań lub niewłaściwie zrealizowanego zamówienia, niewłaściwej ilość wysłanej partii, niezgodnego z zamówieniem zakupionego asortymentu czy nieczytelnego oznakowania.

Reasumując powyższe, zakład A. omijając zapisy procedur własnych P7 i P8, opartych na zasadach systemu HACCP i analizy zagrożeń, obracał produktem spożywczym, którego nabywcami/odbiorcami był zakład B. (zakup w dniu 9 sierpnia 2017 r.) oraz C. pośredniczący w sprzedaży mięsa do zakładów D. Oddział K. (zakup w dniu 1 sierpnia 2017 r.) i Oddział J. (zakup w dniu 8 sierpnia 2017 r.). Zatem środki spożywcze, którymi niezgodnie z analizą zagrożeń i ryzyka obracał zakład A. przebywały w zakładach przetwórczych przez dłuższy czas (nawet ponad miesiąc), część zakupionych partii przetworzono, a z pozostałej części nastąpił zwrot do zakładu A.

W przypadku niezgodności produktu, nawet podejrzenia, że środek spożywczy jest niezgodny z wymogami w zakresie bezpieczeństwa żywności, zakład zobowiązany był do prowadzenia rozmów w sprawie przetworzenia produktu w miejscu jego przebywania, czyli w zakładach, które zakupiły produkt, a w przypadku braku takiej możliwości należało podjąć decyzję o utylizacji produktu niezgodnego. Ponadto, jak wynika z powyższych ustaleń, zakład w ogóle nie podjął współpracy z właściwymi władzami podczas podejmowanych działań w celu uniknięcia lub zmniejszenia ryzyka związanego z dostarczaną przez siebie żywnością, czym naruszył zapis art. 19 ust. 4 rozporządzeniem (WE) nr 178/2002 Parlamentu Europejskiego i Rady.

W następstwie powyższych ustaleń, Powiatowy Lekarz Weterynarii stwierdził, że zakład A. nie wdrożył i nie stosuje się do własnych zapisów proceduralnych naruszając tym samym własny system nadzoru nad produktem niezgodnym, przez co naruszył zapisy prawa art. 4 ust. 3 lit. b) oraz art. 5 rozporządzenia (WE) nr 852/2004 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 29 kwietnia 2004 r. w sprawie higieny środków spożywczych.

Powiatowy Lekarz Weterynarii stwierdził ponadto, że strona naruszyła obowiązujące normy obydwu przepisów tj. art. 4 i art. 5 w/w rozporządzenia nr 852/2004, a ujawnione uchybienia podważają skuteczność i efektywność stosowanych przez zakład A. środków nadzoru, wbrew zapisom w procedurach HACCP, co do których zakład A. nie zastosował się, wykazując się przy tym brakiem wdrożenia systemu kontrolowania potencjalnych zagrożeń w procesie bezpieczeństwa żywności, gdzie system zarządzania bezpieczeństwem żywności stanowi holistyczny system obejmujący działania w zakresie zapobiegania, gotowości i samokontroli, i winien być postrzegany przez zakład jako praktyczne narzędzie służące do kontrolowania procesu produkcji żywności i bezpieczeństwa produktów na każdym etapie, w tym wycofania z rynku, zwrotów i reklamacji.

Uwzględniające wszystkie w/w okoliczności i ustalenia, Powiatowy Lekarz Weterynarii wymierzył zakładowi karę 3000 PLN, która ustalona na poziomie poniżej 1/10 ustawowego zagrożenia, nie jest wygórowana oraz pozostaje adekwatna do stwierdzonych naruszeń i uchybień. Zdaniem Powiatowego Lekarza Weterynarii wymiar nałożonej kary jest właściwy dla stwierdzonych nieprawidłowości oraz winien zapewnić skuteczność podporządkowania się zakładu względem obowiązujących przepisów prawa w zakresie braku wdrożenia i stosowania zakładowych zapisów systemowych opartych na zasadach HACCP.

Podkreślił organ I instancji, że przy określeniu wymiaru kary, organ I instancji uwzględnił pojedynczość stwierdzonego uchybienia w zakresie wprowadzenia na teren zakładu partii produktu niezgodnego, podczas gdy w wypadku wielokrotności przedmiotowego zdarzenia byłaby to kara adekwatnie i znacząco wyższa. dowód:

- protokół kontroli nr 61/201 7 z dnia 25 września 2017 r.

- protokół z wyjaśnieniami A. M. - prezesa zarządu komplementańusza.

Ad. 3. sentencji:

• w trakcie kontroli zakład przedstawił do wglądu obowiązujące procedury systemowe oparte na zasadach systemu HACCP, według poniższego spisu:

P1 Nadzór nad dokumentami i zapisami, wydanie I z dnia 05.04.2016

P2 Działania korygujące, zapobiegawcze i doskonalące, wydanie I z dnia 05.04.2016

P3 Audyt wewnętrzny, wydanie I z dnia 05.04.2016

P4 Bezpieczeństwo żywności, wydanie I z dnia 05.04.2016

P5 Przegląd zarządzania, wydanie I z dnia 05.04.2016

P6 Zarządzanie zasobami ludzkimi, wydanie I z dnia 05.04.2016

P7 Nadzór nad wyrobem niezgodnym, wydanie I z dnia 05.04.2016

P8 Skargi i reklamacje, wydanie I z dnia 10.10.2016

P9 Awarie i sytuacje kryzysowe, wydanie I z dnia 10.10.2017

P10 Identyfikowalność (procedura niekompletna) oraz dokument F1/P4

Analiza zagrożeń i wytypowanie CCP, wydanie I z dnia 05.04.2016 oraz

Spis instrukcji i formularzy, aktualizacja z dnia 22.09.2017 r. obejmujący:

1-01 Mycie i dezynfekcja rąk

1-02 Higiena osobista pracowników i higiena na stanowisku pracy

1-03 Instrukcja higienicznego korzystania z WC

1-04 Zasady spożywania posiłków i mycia naczyń stołowych

1-05 Kontrola jakości

1-06 Zaopatrzenie Zakładu w wodę

1-07 Sposób postępowania z odpadami

1-08 Nadzór nad sprzętem kontrolo-pomiarowym

1-09 Konserwacja wyposażenia

1-10 Wejście na teren zakładu. Oprowadzanie gości

1-11 Mycie pojemników i drobnego sprzętu produkcyjnego

1-12 Czyszczenie linii produkcyjnych oraz Zakładu i jego otoczenia

1-13 Zaopatrzenie Zakładu w środki pomocnicze

1-14 Przyjęcie i magazynowanie surowca

1-15 Etykietowanie produktu gotowego

1-16 Magazynowanie, załadunek i transport produktu

1-17 Sprawdzanie termometrów

1-18 Planowanie i realizacja produkcji

1-19 Skanowanie ciał obcych

1-20 Pasteryzacja CCP - INSTRUKCJA WYCOFANA (rezygnacja z prowadzenia pasteryzacji)

1-21 Pobieranie próbek do badań

1-22 Zabezpieczenie zakładu przed szkodnikami

1-23 Kontrola pH surowca i produktu

1-24 Zabezpieczenie Zakładu przed szkłem i plastikiem

1-25 Instrukcja mycia i dezynfekcji środków transportu przeznaczonych do przewozu UPPZ

Po dokonaniu analizy w/w dokumentacji, organ I instancji stwierdził brak zapisów archiwalnych i rejestrów dokonywanych zmian w okresie poprzedzającym kontrolę, o czym świadczy numeracja i daty wydania okazanych dokumentów.

Dokumentacja ta pozostaje także sprzeczna wewnętrznie, gdyż zakład jasno przedstawia, np. w procedurze P1 - rozdział 3.2.4. informację o wprowadzaniu zmian i aktualizacji poprzez zapis liczbowy w nagłówku procedury i instrukcji.

Zapisy zakładowe stanowią także o corocznym przeglądzie procedur, kontrolujący zaś stwierdza, że brak jest podstaw do uznania, iż przedmiotowe procedury są przeglądane i aktualizowane, gdyż oznaczone są nr wydania I oraz datą wydania - kwiecień 2016 r. Weryfikacja i aktualizacja systemu zarządzania bezpieczeństwem żywności i analizą zagrożeń polega na przeglądzie dokumentacji raz w okresie roku, liczonego od poprzedniej weryfikacji, nie zaś raz w roku kalendarzowym, kontrolujący zaś stwierdził, iż procedury PI do P8 oraz P10 wydane zostały (oznaczone: wydanie I, aktualizacja 0) w kwietniu 2016 r., a zatem weryfikacja i aktualizacja powinna nastąpić do kwietnia 2017 r.

Znamiennym pozostaje również fakt, iż przedmiotowe procedury wdrożone były przez byłego pracownika zakładu, zaś nowozatrudniony pracownik, na stanowisko pełnomocnika ds. zintegrowanych systemów zarządzania jakością, w ogóle nie dokonał weryfikacji, aktualizacji i żadnych zmian w przejętej dokumentacji. Należy przy tym podkreślić i wskazać, że system HACCP - system analizy zagrożeń i krytycznych punktów kontroli w celu zapewnienia bezpieczeństwa żywności - podlega z zasady weryfikacji, która powinna prowadzić do oceny skuteczności wdrożenia systemu, a w konsekwencji jego doskonalenia, z uwzględnieniem wszelkich stwierdzonych niezgodności bądź spostrzeżeń, w tym tych jednorazowych, przy czym nader istotna jest świadomość potencjalnego zagrożenia jakie stwarza surowiec czy też produkt bez zapewnionej pełnej identyfikacji i konieczność wszczęcia wszelkich działań mających na celu zapobieżenie powyższemu.

Wskazując na powyższe uchybienia kontrolowanego zakładu, Powiatowy Lekarz Weterynarii podkreślił, że system HACCP opiera się na siedmiu zasadach:

1. identyfikacji zagrożeń, którym należy zapobiec, wyeliminować lub ograniczyć do akceptowalnych poziomów,

2. identyfikacji krytycznych punktów kontroli, których kontrola jest konieczna do zapobieżenia lub wyeliminowania zagrożenia,

3. ustanowieniu limitów w krytycznych punktach kontroli (poziom akceptowalny),

4. ustanowieniu i wprowadzeniu skutecznych procedur monitorowania,

5. ustanowieniu działań korygujących niezgodności,

6. ustanowieniu procedur weryfikujących zapisy sytemu w celu kontroli ich skuteczności,

7. ustanowieniu dokumentów i archiwów proporcjonalnych do charakteru i rozmiaru przedsiębiorstwa jest obowiązkowym narzędziem dla podmiotów sektora spożywczego odpowiedzialnych za zarządzanie bezpieczeństwem żywności, natomiast wyniki i ustalenia przeprowadzonej kontroli, której protokół, został przez zakład przyjęty i podpisany bez żadnych uwag i zastrzeżeń oraz dokonana przez organ I instancji, analiza dokumentacji systemowej zakładu potwierdziła, że kontrolowane przedsiębiorstwo nie wypełnia obowiązków wynikających z treści przepisu art. 4 ust. 3 lit. b oraz art. 5 rozporządzenia 852/2004.

W procedurach i instrukcjach oraz formularzach widnieją niespójne zapisy, polegające na zupełnie dowolnym zapisie numerycznym, nie odzwierciedlającym powiązania dokumentacji kontrolnej z procedurą, o czym stanowią rozdziały procedur odnośnie dokumentów powołanych i załączników. Numeracja dokumentów jest niezgodna z wytycznymi procedury P1 "Nadzór nad dokumentami i zapisami" i tak przykładowo:

- w P10 pkt 5, załączniki nr 3, 4 i 5 ,opisane jako P10/F1 "Raport porozbiorowy", P10/F2 "Raport zamrożenia produktów porozbiorowych" i P10/F3 "Raport paletyzowania produktów mrożonych", w spisie instrukcji opisano i oznakowano analogicznie jako I-18/F4, I-18/F6 i I-18/F5,

- tytuły dokumentów powołanych są inne niż umieszczone w spisie Instrukcji lub przywołane w tekście głównym procedury, i tak np. w procedurze P10 "Identyfikowalność" są zapisy, że dokumentem powołanym (rozdział 4) jest Instrukcja robocza 1-05 "Kontrola i pomiary produktu", podczas gdy spis dokumentacji zawiera Instrukcję 1-05 "Kontrola jakości", zaś jako załącznika (rozdział 5) nie podano I-14/F1 "Rejestr dostaw surowca", a dokument taki przywołano w treści procedury.

Taka niespójność i nierzetelność w prowadzonych przez zakład zapisach uniemożliwia kontrolującemu sprawny nadzór nad dokumentacją zakładową, gdyż nie zapewnia możliwości łatwej i szybkiej dostępności do dokumentów powołanych w procedurze podlegającej nadzorowi.

Podstawowym jednakże uchybieniem i działaniem wbrew zapisom przepisu art. 5 rozporządzenia (WE) 852/2004 oraz potwierdzeniem zlekceważenia obowiązków właścicielskiego nadzoru nad bezpieczeństwem żywności jest wykazanie przez zakład A. w dokumencie F1/P4, nr wydania I, z dnia 05.04.2016 "Analiza zagrożeń i wytypowanie CCP", w pkt 9 etapu produkcji: pozostałości kości, fragmenty metali, kat. zagrożenia fizyczne, opisanie zagrożenia o wysokim priorytecie (P=6), jako nie podlegające żadnej kontroli. Zakład A., w zakładowej procedurze P4 "Bezpieczeństwo żywności" oceniając prawdopodobieństwo wystąpienia zagrożenia (obecność kości w mięsie), na poziomie P=6 zapisał jednocześnie w pkt 3.5., iż "jeżeli P > 3 to konieczne jest dalsze określenie CCP (krytycznego punktu kontroli)".

Kontrolujący organ stwierdził zatem, że brak nadzoru - detekcja ciał obcych na etapie konfekcjonowania mięsa, pomimo zapisów w zakładowej dokumentacji HACCP i zapisom obowiązujących w tym zakresie przepisów prawa, to brak zrozumienia problemu wystąpienia niezgodności oraz powstania zagrożenia dla bezpieczeństwa produktu/żywności z uwagi na fakt, iż na dalszym etapie produkcji nie istnieje już żaden środek kontrolny eliminujący powstanie zagrożenia i możliwość wprowadzenia działań naprawczych.

Reasumując powyższe, zespół do spraw HACCP powołany i działający w zakładzie A. ustalił, iż zagrożenie dla bezpieczeństwa żywności z powodu obecności kości w mięsie jest na wysokim poziomie (P=6) co zapisał w analizie zagrożeń, lecz nie wyznaczył punktu kontroli dla tego zagrożenia pomimo własnych zapisów w procedurze, że powyżej prawdopodobieństwa wystąpienia ryzyka P>3 konieczne jest określanie dalszych działań mających na celu wyeliminowanie tego zagrożenia poprzez stworzenie krytycznego punktu kontroli i monitorowanie jego wartości i akceptowalnych poziomów.

Uwzględniając powyższe, organ I instancji ustalił, iż Zakład A. takim działaniem potwierdza, iż nie podał ani odpowiednich środków kontroli, ani skutecznie nie opisał i nie wdrożył systemu HACCP, gdyż każde zidentyfikowane zagrożenie dla bezpieczeństwa produktu, a w konsekwencji również dla zdrowia konsumenta należy monitorować, wdrażać działania korekcyjne i korygujące, aby móc szybko reagować w sytuacjach zagrożenia bezpieczeństwa żywności, w tym ujawnienia w zakładzie produktu niezgodnego.

Biorąc pod uwagę powyższe, za w/w naruszenie przepisów art. 4 ust. 3 lit. b oraz art. 5 rozporządzenia 852/2004, organ I instancji wymierzył karę 2000 PLN, która została ustalona niewiele powyżej najniższego wymiaru ustawowego zagrożenia i w żadnej mierze nie jest wygórowana, i pozostaje adekwatna do stwierdzonych naruszeń i uchybień, jak również, zdaniem Powiatowego Lekarza Weterynarii, pozostaje proporcjonalna do stwierdzonych nieprawidłowości, a jednocześnie zapewnia skuteczność podporządkowania się ukaranego zakładu do obowiązujących przepisów prawa w zakresie nie wdrożenia/stosowania zakładowych zapisów systemowych opartych na zasadach HACCP.

W toku postępowania, zakład A. złożył pisemne wyjaśnienie wraz z dwoma egzemplarzami Procedury Ogólnej numer P11 "Ochrona zakładu", nr egzemplarza 1, nr wydania I, brak daty wydania i aktualizacji wraz z sześcioma Instrukcjami, które posiadają niezgodną z zapisem w pkt 3.2.2. procedury P1 numerację związaną z identyfikacją dokumentów oraz są niespójne w zakresie daty wydania, wobec czego, Powiatowy Lekarz Weterynarii nie uznał powyższych wyjaśnień przy podejmowaniu decyzji w sprawie nałożenia kary pieniężnej, gdyż nie dotyczyły one sytuacji i zdarzeń istniejących w chwili prowadzonej kontroli i zastanego stanu rzeczy, lecz opisywały działania przyszłe zakładu, które dopiero zamierza on wprowadzić w zakresie dotyczącym nadzoru ochrony zakładu, mienia i kontroli pracowników, np. Instrukcja 11.04.00 Kontrola alkomatem.

Pismem z dnia 17 maja 2018 r., Powiatowy Lekarz Weterynarii zawiadomił A. o możliwości zapoznania się strony z zebranym w sprawie materiałem dowodowym oraz o możliwości wypowiedzenia i złożenia w tym zakresie stosownych wniosków, jednakże w zakreślonym terminie, do dnia wydania niniejszej decyzji, strona żadnych ani zastrzeżeń ani uwag i wniosków nie złożyła.

Zważywszy na powyższe uchybienia i naruszenia przepisów prawa, których dopuścił się kontrolowany zakład oraz stwierdzając, iż uchybiają one i naruszają powołane przepisy art. 4 ust. 3 lit. b oraz art. 5 rozporządzenia (WE) NR 852/2004 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 29 kwietnia 2004 r. w sprawie higieny środków spożywczych (Dz.U. L 139 z 30.4.2004, str. 1), który stanowi że przedsiębiorstwa sektora spożywczego opracowują, wykonują i utrzymują stałą procedurę lub procedury na podstawie zasad HACCP oraz zapewniają, że dokumenty i archiwa opisujące procedury opracowane zgodnie z powyższym artykułem są zawsze aktualne, w związku z treścią § 1 pkt 10 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 14 czerwca 2017 r. w sprawie wysokości kar pieniężnych za naruszenia przepisów o produktach pochodzenia zwierzęcego (Dz.U. z 2017 r. poz. 1182), który za naruszenie w/w przepisów, za każde z ujawnionych w kontrolowanym zakładzie uchybień i naruszeń, przewiduje karę pieniężną w wysokości od 1000 do 33000 złotych, uwzględniając ich rodzaj i zakres oraz biorąc pod uwagę stopień ich społecznej szkodliwości oraz mając na względzie stopień i wagę powstałego zagrożenia dla bezpieczeństwa produktów pochodzenia zwierzęcego, a w jego konsekwencji sprowadzonego zagrożenia dla zdrowia odbiorcy końcowego, przetwarzanej przez zakład żywności, tj. każdego konsumenta, w szczególności mając na uwadze skalę prowadzonej działalności w zakresie ujawnionego postępowania zakładu z produktem niezgodnym, w tym wypadku skażonym wirusem ASF, gdzie jedynie w roku 2017, średniomiesięczny przerób głów wieprzowych wyniósł w kontrolowanym zakładzie 938 ton, Powiatowy Lekarz Weterynarii uznał, iż wysokość nałożonej kary pieniężnej, w łącznej kwocie 8.000,oo złotych, pozostaje adekwatna w stosunku do stwierdzonych w kontrolowanym zakładzie nieprawidłowości i uchybień.

Powiatowy Lekarz Weterynarii wyjaśnił, iż dokonując wymiaru nałożonej na zakład kary pieniężnej i wymierzając karę w dolnym zakresie jej wymiaru, poniżej 1/4 ustawowego zagrożenia (kara od 1.000 do 33.000 złotych), przewidzianego nawet dla każdego z pojedynczych, ujawnionych podczas kontroli zakładu uchybień i naruszeń, uwzględnił okoliczność braku wcześniejszego nakładania na zakład kar pieniężnych oraz wykazaną przez zakład A. wolę usunięcia i naprawy stwierdzonych podczas kontroli uchybień i naruszeń.

Odwołaniem z dnia 13 lipca 2018 r. zakład A. zaskarżył powyższą decyzję Powiatowego Lekarza Weterynarii, w całości, zarzucając jej :

1/ naruszenie przepisów art.104 k.p.a. w zw. z art.15 ust. 1 ustawy z dnia 29 stycznia 2004 r. o Inspekcji Weterynaryjnej w zw. z art.4 ust.3 lit. b i art.5 rozporządzenia (WE ) nr 852/2004 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 29 kwietnia 2004 r. w sprawie higieny środków spożywczych w zw. z art. 27 ustawy z dnia 16 grudnia 2015 r. o produktach pochodzenia zwierzęcego w zw. z § 1 pkt 10 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 14 czerwca 2017 r. w sprawie wysokości kar pieniężnych za naruszenia przepisów o produktach pochodzenia zwierzęcego, polegające na bezzasadnym wymierzeniu stronie postępowania kary pieniężnej w wysokości 8.000,00 złotych za niespełnienie wymagań określonych art. 4 ust.3 pkt. b i art.5 rozporządzenia (WE) nr 852/2004 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 29 kwietnia 2004 r. w sprawie higieny środków spożywczych, w sytuacji, w której strona postępowania nie dopuściła się naruszenia obowiązków wynikających z treści przepisu art. 4 ust.3 lit. b i art.5 rozporządzenia (WE) nr 852/2004 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 29 kwietnia 2004 r. w sprawie higieny środków spożywczych;

2/ naruszenie przepisów art.107 § 3 k.p.a. w zw. z art.27 ustawy z dnia 16 grudnia 2015 r. o produktach pochodzenia zwierzęcego w zw. z § 1 pkt 10 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 14 czerwca 2017 r. w sprawie wysokości kar pieniężnych za naruszenia przepisów o produktach pochodzenia zwierzęcego, polegające na wymierzeniu przez organ kary pieniężnej na podstawie art. 27 ustawy z dnia 16 grudnia 2015 r. o produktach pochodzenia zwierzęcego, bez szczegółowego wskazania w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji kryteriów, jakimi kierował się przy wymierzaniu kary oraz bez zindywidualizowania okoliczności mających znaczenie z punktu widzenia rozpatrywanej sprawy, w konsekwencji czego organ dopuścił się wymierzenia kary pieniężnej w sposób arbitralny;

3/ naruszenie przepisów, mających istotny wpływ na wynik sprawy tj. art. 7, art. 8, art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a., polegające na zaniechaniu przez Powiatowego Lekarza Weterynarii podjęcia wszelkich czynności niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy, mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli, przy uwzględnieniu zasady pogłębiania zaufania do władzy publicznej i jednocześnie zaniechaniu przez Powiatowego Lekarza Weterynarii w sposób wyczerpujący zebrania i rozpatrzenia całego materiału dowodowego oraz zaniechaniu przez Powiatowego Lekarza Weterynarii, na podstawie całokształtu materiału dowodowego, dokonania oceny tego, czy dana okoliczność została udowodniona, w szczególności poprzez:

a) oparcie zaskarżonej decyzji na zupełnie niezweryfikowanym założeniu, zgodnie z którym na skutek rzekomych naruszeń jakich dopuścić się miała strona postępowania, doszło do stworzenia zagrożenia dla życia i zdrowia ludzkiego, poprzez brak nadzoru nad bezpieczeństwem żywności opartym na analizie ryzyka i procedurach systemowych opartych na zasadach HACCP, bez wskazania na czym powyższe zagrożenie miałoby konkretnie polegać,

b) pominięcie przy wydaniu zaskarżonej decyzji podjętych przez stronę postępowania kroków zmierzających do usunięcia stwierdzonych naruszeń (szczegółowo opisanych w piśmie z dnia 30 października 2017 r. skierowanym do organu), w konsekwencji czego organ administracji oparł wydaną decyzję na nieprawidłowo ustalonym stanie faktycznym sprawy;

4/ naruszenie przepisów, mające istotny wpływ na wynik sprawy tj. art.138 § 2 zd. 2 k.p.a. w zw. z art.104 k.p.a. w zw. z art.15 ust. 1 ustawy z dnia 29 stycznia 2004 r. o Inspekcji Weterynaryjnej w zw. z art.4 ust.3 lit. b i art. 5 rozporządzenia (WE) nr 852/2004 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 29 kwietnia 2004 r. w sprawie higieny środków spożywczych w zw. z art. 27 ustawy z dnia 16 grudnia 2015 r. o produktach pochodzenia zwierzęcego w zw. z § 1 pkt 10 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 14 czerwca 2017 r. w sprawie wysokości kar pieniężnych za naruszenia przepisów o produktach pochodzenia zwierzęcego, polegające na niezastosowaniu się przez organ I instancji do wytycznych zawartych w uzasadnieniu decyzji organu II instancji ( dotyczących zasadności nałożenia kary pieniężnej ), w konsekwencji czego organ I instancji dopuścił się bezzasadnego wydania decyzji wymierzającej stronie postępowania karę pieniężną w wysokości 8.000 złotych za niespełnienie wymagań określonych art.4 ust.3 lit. b i art.5 rozporządzenia (WE) nr 852/2004 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 29 kwietnia 2004 r. w sprawie higieny środków spożywczych;

5/ naruszenie przepisów, mające istotny wpływ na wynik sprawy tj. art.138 § 2 zd. 2 k.p.a. w zw. z art.104 k.p.a. w zw. z art.15 ust. 1 ustawy z dnia 29 stycznia 2004 r. o Inspekcji Weterynaryjnej w zw. z art.4 ust.3 lit. b i art. 5 rozporządzenia (WE) nr 852/2004 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 29 kwietnia 2004 r. w sprawie higieny środków spożywczych w zw. z art. 27 ustawy z dnia 16 grudnia 2015 r. o produktach pochodzenia zwierzęcego w zw. z § 1 pkt 10 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 14 czerwca 2017 r. w sprawie wysokości kar pieniężnych za naruszenia przepisów o produktach pochodzenia zwierzęcego, polegające na niezastosowaniu się przez organ I instancji do wytycznych zawartych w uzasadnieniu decyzji organu II instancji, tj. na zaniechaniu wyjaśnienia każdego kryterium ( z osobna ) przywołanego przez organ I instancji, jako przesłanki nałożenia i miarkowania wysokości kary pieniężnej, a mianowicie do :

a/ rodzaju naruszeń,

b/ zakresu stwierdzonych naruszeń i uchybień,

c/ stopnia ich społecznej szkodliwości (poprzez wskazanie, czy jest on znikomy lub znaczny i dlaczego),

d/ stopnia i wagi powstałego w wyniku naruszeń zagrożenia bezpieczeństwa produktów pochodzenia zwierzęcego ( poprzez wskazanie, czy jest on znikomy lub znaczny i dlaczego ), jak również zaniechanie wskazania i opisu w skonkretyzowany sposób przesłanki przemawiającej za zaostrzeniem lub złagodzeniem wymiaru kary pieniężnej, w konsekwencji czego organ I instancji dopuścił się bezzasadnego wydania decyzji wymierzającej stronie postępowania karę pieniężną w wysokości 8.000,00 złotych za niespełnienie wymagań określonych art.4 ust.3 lit- b i art.5 rozporządzenia (WE) nr 852/2004 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 29 kwietnia 2004 r. w sprawie higieny środków spożywczych.

Strona odwołująca wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji i orzeczenie co do istoty sprawy poprzez odmowę wymierzenia kary pieniężnej, ewentualnie w przypadku nieuwzględnienia ww. wniosku, wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia organowi pierwszej instancji.

Ponadto, Spółka wniosła o dopuszczenie i przeprowadzenie dowodów z :

1/ z kserokopii pisma strony z dnia 30 października 2017 r. skierowanego do PLW;

2/ kserokopii protokołu kontroli (nr [..] z dnia 23 kwietnia 2018 r.;

3/ kserokopii pisma strony z dnia 22 czerwca 2018 r. wraz z załącznikami, skierowane do PLW, na wskazane w treści tych dokumentów okoliczności, w tym zwłaszcza na okoliczność faktu podjęcia przez stronę określonych działań, mających na celu usunięcie stwierdzonych uchybień ;

4/ kserokopii pisma PLW z dnia 28 czerwca 2018 r., na okoliczność treści przedmiotowego dokumentu oraz na okoliczność faktu zignorowania przez organ pierwszej instancji, sformułowanych przez stronę zastrzeżeń co treści ww. protokołu kontroli;

5/ kserokopii zarządzenia wewnętrznego Prezesa Zarządu Spółki nr 6/2016 z 30 listopada 2016 r.,

6/ kserokopii listy kontrolnej SPIWET w dnia 24 maja 2016 r.,

7/ kserokopii analizy zagrożeń i wytypowanie CCP (wydanie I z dnia 05 kwietnia 2016 r.), na wskazane w ww. dokumentach okoliczności, w tym zwłaszcza na okoliczność treści tych dokumentów oraz na okoliczność bezzasadności zarzutów formułowanych przez PLW w uzasadnieniu zaskarżonej Decyzji PLW.

Decyzją z 17 sierpnia 2018 r. Wojewódzki Lekarz Weterynarii utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję.

Odnosząc się do podniesionych przez stronę zarzutów, a w pierwszej kolejności do zarzutu pierwszego, Wojewódzki Lekarz Weterynarii wskazał, iż są one, w jego ocenie niezasadne, i jako takie, nie zasługują na uwzględnienie. Zauważono, iż strona de facto w swoim odwołaniu, nie zakwestionowała stwierdzonych przez organ pierwszej instancji uchybień ( niezgodności), a jedynie wskazywała, że już zostały one przez nią usunięte, lub podjęto działania zmierzające do ich szybkiego usunięcia lub naprawy. Organ odwoławczy wyraźnie przy tym podkreślił, że zebrany w sprawie materiał dowodowy, wbrew twierdzeniom odwołującego się, potwierdza, iż dopuścił się on naruszenia obowiązków wynikających z treści przepisu art.4 ust.3 lit. b i art. 5 rozporządzenia (WE) nr 852/2004 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 29 kwietnia 2004 r. w sprawie higieny środków spożywczych. Mając na względzie powyższe, PWLW wskazuje, iż okoliczność w postaci szybkiego usunięcia uchybień, nie znosi karalności za mające już miejsce i stwierdzone uchybienia, a jedynie może stanowić okoliczność łagodzącą, mającą wpływ na obniżenie wysokości nakładanej kary pieniężnej. Taka sytuacja miała miejsce w sprawie niniejszej, gdzie PLW, biorąc powyższą okoliczność pod uwagę (tj. szybkie naprawienie/usunięcie uchybień lub niezgodności), wymierzył stronie kary pieniężne w możliwie najniższym wymiarze normatywnym, przewidzianym przez przepisy rozporządzenia. W tym kontekście, wnioskowanie przez spółkę w odwołaniu, o przeprowadzenie dowodów ( 1-7 ), jest bezprzedmiotowe, albowiem dowody te zostały już uwzględnione przez organ pierwszej instancji w toczącym się przed nim postępowaniu, co w konsekwencji skutkowało obniżeniem wysokości nakładanych kar pieniężnych. Z tych samych względów, cyt. wniosków dowodowych i w ślad za tym dowodów, nie uwzględnił organ drugiej instancji.

Odnosząc się do zarzutu drugiego, organ drugiej instancji, stwierdził, iż PLW, wbrew twierdzeniom odwołującego się, w sposób szczegółowy wskazał/opisał kryteria, którymi kierował się przy wymierzaniu kar jednostkowych, jak i kary łącznej (tj. inaczej mówiąc wskazał, za co nałożył kary pieniężne oraz, jakie okoliczności czy kryteria uznał za przemawiające za zaostrzeniem /podwyższeniem nakładanej kary pieniężnej, a jakie za jej złagodzeniem/obniżeniem) oraz zindywidualizował okoliczności mające znaczenie z punktu widzenia rozpatrywanej sprawy - powyższe organ pierwszej instancji uczynił, określając naruszenia/niezgodności strony w trzech punktach, które następnie w sposób bardzo konkretny i poparty przykładami, opisał w uzasadnieniu skarżonej decyzji. Tym samym, w ocenie organu odwoławczego, Powiatowy Lekarz Weterynarii nie nałożył spornej kary pieniężnej w sposób dowolny i arbitralny.

Ustosunkowując się do zarzutu trzeciego (tj. do zarzutu naruszenia przepisów art.7 k.p.a., art. 8 k.p.a., art.77 § 1 k.p.a. i art. 80 k.p.a., jako mających istotny wpływ na wynik postępowania ), organ odwoławczy wyjaśnił, iż jego zdaniem, żadne z ww. naruszeń zarzucanych przez spółkę w postępowaniu pierwszoinstancyjnym, nie miało miejsca. W szczególności, w ocenie organu drugiej instancji, nie sposób zgodzić się, iż PLW, przy wydawaniu decyzji pominął podjęte przez stronę kroki, zmierzających do usunięcia stwierdzonych naruszeń, w konsekwencji czego, oparł wydaną decyzję na nieprawidłowo ustalonym stanie faktycznym sprawy. Organ odwoławczy ponownie wskazał, iż organ pierwszej instancji uwzględnił dowody, z których wynika, iż spółka podjęła działania naprawcze, jednakże powyższe dowody nie mogły zmienić i nie zmieniły obrazu stanu faktycznego z okresu objętego kontrolą, w którym stwierdzono istnienie naruszeń/niezgodności, a mogły one jedynie wpływać i wpłynęły na obniżenie wysokości nakładanej na stronę kary. Tym samym zarzut błędnego ustalenia stanu faktycznego, uznać należy za nieuprawniony. W świetle zebranego w toku postępowania przed PLW materiału dowodowego oraz treści uzasadnienia decyzji, za nieuprawniony uznano również należy zarzut oparcia decyzji na niezweryfikowanym założeniu, iż w zakładzie spółki doszło do stworzenia zagrożenia dla życia i zdrowia ludzkiego, poprzez brak nadzoru nad bezpieczeństwem żywności opartym na analizie ryzyka i procedurach systemowych opartych na zasadach HACCP, bez wskazania na czym powyższe zagrożenie miałoby polegać. Organ odwoławczy prezentuje stanowisko, iż organ pierwszej instancji wykazał powyższe naruszenia w sposób niezbity, szczegółowy i konkretny ( patrz str. str. 6-17 decyzji). Nie jest także prawdziwy zarzut odwołującego się, jakoby PLW, nie wykazał dowodowo, iż w zakładzie A. znajdowało się mięso skażone wirusem ASF. Organ pierwszej instancji wykazał powyższe w sposób bezsporny, opierając się na protokole kontroli doraźnej nr 61/2017 z dnia 25 września 2017 r, protokole złożenia wyjaśnień przez A.M. Prezesa Zarządu Spółki z dnia 28 września 2017 r. oraz. piśmie Powiatowego Lekarza Weterynarii z dnia 10 października 2017 r. – [..] oraz na pisemnym oświadczeniu kontrahenta C. Odnosząc się z kolei do zarzutu przekroczenia przez PLW granicy prawa do swobodnej oceny dowodów, organ odwoławczy uznał ten zarzut za nietrafny, z uwagi na to, że w jego ocenie, o przekroczeniu granicy prawa do swobodnej oceny dowodów, można mówić wtedy, gdy organ administracji pozostawia poza swoimi rozważaniami argumenty podnoszone przez stronę i pomija istotne dla sprawy materiały dowodowe lub dokonuje ich oceny wbrew zasadom logiki lub doświadczenia życiowego. W ocenie organu odwoławczego w sprawie niniejszej, żadna z ww. sytuacji nie miała miejsca. W szczególności, organ pierwszej instancji, nie pominął żadnych istotnych dla sprawy dowodów ani też, nie dokonał ich oceny wbrew zasadom logiki lub doświadczenia życiowego. Tym samym PLW zebrał i przeanalizował cały dostępny i istotny materiał dowodowy i na tej podstawie, sformułował jego ocenę w sposób prawidłowy i wyczerpujący.

W ocenie organu odwoławczego, nie zasługują na uwzględnienie również zarzuty czwarty i piąty. W zarzucie czwartym strona wskazywała, że Powiatowy Lekarz Weterynarii naruszył m.in. przepisy art. 104 k.p.a., art.138 § 2 zd.2 k.p.a., art.15 ust. 1 ustawy o Inspekcji Weterynaryjnej, art. 4 ust.3 lit. b rozporządzenia (WE) nr 852/2004 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 29 kwietnia 2004 r. w sprawie higieny środków spożywczych oraz art. 27 ustawy o produktach pochodzenia zwierzęcego w zw. z § 1 pkt 10 rozporządzenia, poprzez niezastosowanie się przez organ pierwszej instancji do wytycznych, zawartych w uzasadnieniu decyzji organu drugiej instancji, w szczególności poprzez zaniechanie wyjaśnienia kwestii wymienionych w tychże zaleceniach. Zdaniem Wojewódzkiego Lekarza Weterynarii, przedmiotowy zarzut jest bezzasadny. I tak wskazano :

a/ PLW w sposób uprawniony ustalił, iż doszło zatajenia przez spółkę stanu faktycznego polegającego na obrocie produktem skażonym wirusem ASF w dniach 21-23 września 2017 r., na podstawie cytowanego już powyżej pisma Powiatowego Lekarza Weterynarii z dnia 10 października 2017 r., sporządzonego w oparciu o pisemne oświadczenie kontrahenta Spółki – C. ( patrz str. 7 Decyzji PLW );

b/ PLW prawidłowo ustalił i wskazał, że niezgodność HDI z wymogami procedury zakładowej P10 Identyfikowalność, polega na tym, iż dokumenty owe nie posiadały wymaganych prawem informacji dotyczących nazwy i adresu podmiotu, do którego jest wysyłana żywność oraz danych i adresu odbiorcy (właściciela ), jeżeli jest różny od podmiotu, do którego żywność została wysłana (wymóg wynikający z art.3 pkt 1 lit. e i lit. f rozporządzenia wykonawczego Komisji (UE ) nr 931/2011 z 19 września 2011 r. - patrz str.5-6 decyzji PLW);

c/ brak nadzoru właścicielskiego nad zapisami w dokumencie I10/F3 Rejestr pojazdów wjeżdżających i wyjeżdżających, polegał na nieodnotowaniu w przedmiotowym rejestrze, wjazdów i wyjazdów środka transportu z ładunkiem 964 kg mięsa, które Strona w ramach zwrotu i reklamacji przyjęła w dniu 31 sierpnia 2017 r. od zakładu B. oraz brak zapisów pozwalających na monitorowanie dystrybucji produktu niezgodnego, w ilości 9098 kg mięsa, w dniach 21-23 września 2017 r., przyjętego jako zwrot z zakładu D., którego właścicielem, po przeprowadzonym postępowaniu wyjaśniającym, okazał się C. (patrz str. 6-7 decyzji PLW). Tenże brak nadzoru stanowił naruszenie art.5 rozporządzenia (WE ) nr 852/2004, w znaczeniu opisanym na str. 7 decyzji PLW ( do 3 akapitu);

d/ niezgodność polegała na tym, że strona, nie respektując zapisów własnych procedur P7 i P8, obracała produktem spożywczym, którego nabywcami/odbiorcami były podmioty: B. oraz C., pośredniczące w sprzedaży mięsa do zakładów C. oraz, że środki spożywcze, którymi obracała Spółka, uprzednio, przez dłuższy czas ( nawet ponad miesiąc ), przebywały w zakładach przetwórczych, w których część z nich przetworzono, a w odniesieniu do pozostałej części, nastąpił ich zwrot do zakładu A. W przypadku niezgodności produktu, czy nawet podejrzenia, że środek spożywczy jest niezgodny z wymogami w zakresie bezpieczeństwa żywności, strona była zobowiązana do prowadzenia rozmów w sprawie przetworzenia tego produktu w miejscu jego przebywania, czyli w ww. zakładach, które zakupiły i wprowadziły produkt, a w przypadku braku takiej możliwości należało podjąć decyzję o utylizacji produktu niezgodnego a nie przyjmować go z powrotem do zakładu Spółki w R. (str.9-10 decyzji PLW);

e/ PLW zasadnie przyjął, że mięso było skażone wirusem ASF, w oparciu dokumenty zebrane w toku postępowania, a w szczególności na podstawie protokołu kontroli doraźnej nr [..] z dnia 25 września 2017 r. i protokołu złożenia wyjaśnień przez A. M. Prezesa Zarządu Spółki z dnia 28 września 2017 r. Zauważył organ odwoławczy, iż również sama strona w toku kontroli oraz całego postępowania, nigdy nie zakwestionowała, iż przedmiotowe mięso, jest skażone wirusem ASF;

f/ wbrew twierdzeniom A., organ pierwszej instancji uwzględnił dowody wnioskowane przez stronę, jednakże, w jego ocenie, nie miały one znaczenia dla zniesienia samej karalności Spółki za stwierdzone uchybienia/nieprawidłowości, a jedynie miały one znaczenie dla miarkowania wysokości nałożonej kary pieniężnej na ww. podmiot;

g/ PLW zasadnie uznał, że Spółka nie zweryfikowała i nie zaktualizowała swoich procedur w terminie, co wyjaśnił w sposób jasny i klarowny na str. 10 swojej decyzji ( akapit pierwszy ). Organ pierwszej instancji słusznie ustalił, iż przegląd i weryfikacja procedur, winna następować w okresie jednego roku, liczonego od poprzedniej weryfikacji, a nie raz w roku kalendarzowym. W konsekwencji, PLW prawidłowo stwierdził, iż weryfikacja i aktualizacja procedur przez stronę winna nastąpić w nieprzekraczalnym terminie do kwietnia 2017 r. ( skoro procedury P1-P8 i P10, pochodziły z kwietnia 2016 r.), co w rzeczywistości nie miało miejsca ;

h/ w zakresie zarzutu objętego lit. h ( tj. dlaczego PLW uznał prowadzone na poszczególnych etapach działania strony w zakresie instrukcji I-14, I-15, I-18 / wyłącznie na podstawie instrukcji GHP/GMP na równi z instrukcją higienicznego korzystania z WC / I-03 / lub zasad spożywania posiłków i mycia naczyń stołowych / I-04 /, za niewystarczające ), Powiatowy Lekarz Weterynarii w swojej decyzji z 25 czerwca 2018 r., nie poczynił takiego ustalenia, jakie zarzuca spółka ;

i/ Powiatowy Lekarz Weterynarii wskazał w treści uzasadnienia decyzji, iż nie uznał za wiarygodne wyjaśnień Spółki, dotyczących niezgodności części przedłożonej mu podczas kontroli dokumentacji ( procedury ogólnej Ochrona zakładu - P 11 wraz z 6 instrukcjami), dlatego, iż posiadały one niezgodną z postanowieniem 3.2.2. procedury P1, numerację związaną z identyfikacją dokumentów oraz są niespójne w zakresie daty wydania ( patrz str.16 decyzji PLW - akapit drugi) ;

j/ w zakresie zarzutu objętego lit. j (tj. dlaczego PLW i w oparciu o co ustalił, iż strona zatrudniła na stanowisku pełnomocnika ds. zintegrowanego systemu zarządzania jakością osobę nie posiadającą wystarczającej wiedzy dotyczącej realizacji procedur zakładowych), Powiatowy Lekarz Weterynarii w swojej decyzji nie poczynił takiego ustalenia, jakie zarzuca mu Spółka.

Z kolei w zarzucie piątym, odwołujący się wskazywał, że Powiatowy Lekarz Weterynarii naruszył m.in. przepisy art.104 k.p.a., art.138 § 2 zd.2 k.p.a., art.15 ust. 1 ustawy o Inspekcji Weterynaryjnej, art.4 ust.3 lit. b rozporządzenia (WE) nr 852/2004 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 29 kwietnia 2004 r. w sprawie higieny środków spożywczych oraz art.27 ustawy o produktach pochodzenia zwierzęcego w zw. z § 1 pkt 10 rozporządzenia, poprzez niezastosowanie się przez organ pierwszej instancji do wytycznych, zawartych w uzasadnieniu decyzji organu drugiej instancji, w szczególności poprzez zaniechanie wyjaśnienia każdego z kryteriów ( z osobna ) przywołanego przez organ pierwszej instancji, jako przesłanki nałożenia i miarkowania wysokości kary pieniężnej, jak również zaniechał wskazania i opisu w sposób konkretny przesłanki przemawiającej za zaostrzeniem lub złagodzeniem wymiaru kary pieniężnej. W ocenie organu odwoławczego, również przedmiotowy zarzut nie jest uprawniony. Zauważyć bowiem należy, że organ pierwszej instancji przy miarkowaniu wysokości poszczególnych trzech kar pieniężnych z osobna, jak i wysokości kary łącznej, każdorazowo wskazywał okoliczności, które w jego ocenie, przemawiały za ewentualnym zaostrzeniem (podwyższeniem ) wysokości nakładanej kary pieniężnej, jak i okoliczności przemawiające za jej złagodzeniem ( obniżeniem ). Powyższe, choć nie do końca, to jednak w części, pokrywa się z dyrektywami dotyczącymi wymierzania administracyjnej kary pieniężnej, zawartymi w art. 189d k.p.a..

Zgodnie z art. 189d k.p.a., wymierzając administracyjną karę pieniężną, organ administracji publicznej bierze pod uwagę :

1) wagę i okoliczności naruszenia prawa, w szczególności potrzebę ochrony tycia lub zdrowia, ochrony mienia w znacznych rozmiarach lub ochrony ważnego interesu publicznego lub wyjątkowo ważnego interesu strony oraz czas trwania tego naruszenia ;

2) częstotliwość niedopełniania w przeszłości obowiązku albo naruszania zakazu tego samego rodzaju co niedopełnienie obowiązku albo naruszenie zakazu, w następstwie którego ma być nałożona kara ;

3) uprzednie ukaranie za to samo zachowanie za przestępstwo, przestępstwo skarbowe, wykroczenie lub wykroczenie skarbowe;

4) stopień przyczynienia się strony, na którą jest nakładana administracyjna kara pieniężna, do powstania naruszenia prawa;

5) działania podjęte przez stronę dobrowolnie w celu uniknięcia skutków naruszenia prawa;

6) wysokość korzyści, którą strona osiągnęła, lub straty, której uniknęła;

7) w przypadku osoby fizycznej - warunki osobiste strony, na którą administracyjna kara pieniężna jest nakładana.

Z treści przytoczonego powyżej przepisu ( który obowiązuje od dnia 1 czerwca 2017 r. ) wynika, iż przesłanki miarkowania ( a więc okoliczności zaostrzające lub łagodzące wymiar administracyjnej kary pieniężnej ), nie są tak bardzo szczegółowe, jak to postuluje w swoim odwołaniu A. Tym samym, choć, jak to wskazano powyżej, organ pierwszej instancji, omawiając kryteria ( przesłanki ) miarkowania wysokości kary pieniężnej, nie odniósł się do wszystkich wskazanych powyżej dyrektyw wymiaru kary, to jednak zdaniem organu odwoławczego, uchybienie to nie było na tyle istotne, by skutkowało orzeczeniem zgodnym z żądaniem spółki, zawartym w odwołaniu, tym bardziej, że w ocenie organu odwoławczego, wysokość jednostkowych kar pieniężnych, jak i łącznej kary pieniężnej, przy zastosowaniu cyt. dyrektyw, byłaby taka sama lub zbliżona, jak orzekł to PLW. Organ drugiej instancji, prezentuje stanowisko, iż opisane na wstępie niniejszej decyzji uchybienia A. każde z osobna, jak i łącznie, naruszały przepisy art.4 ust.3 lit- b i art.5 rozporządzenia (WE) nr 852/2004 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 29 kwietnia 2004 roku w sprawie higieny środków spożywczych, których celem jest zapewnienie bezpieczeństwa wyrobu (żywności) i konsumenta, przez identyfikację i oszacowanie skali zagrożeń z punktu widzenia wymagań zdrowotnych żywności oraz ryzyka wystąpienia zagrożeń podczas przebiegu wszystkich etapów produkcji i obrotu żywnością produktami spożywczymi oraz podjęcie skutecznych działań, celem ich eliminacji. Również czas trwania tych naruszeń ( od kilku dni do ponad jednego miesiąca ), uzasadniał nałożenie cyt. kar pieniężnych, w wysokości określonej w decyzji organu pierwszej instancji. Jako okoliczności łagodzące ( a więc wpływające na obniżenie nałożonych kar pieniężnych ), PLW słusznie uznał jednostkowy charakter popełnionych przez Spółkę naruszeń ( dyrektywa z pkt 2/ art. 189d k.p.a. ) oraz uprzedni brak karania za naruszenia tego samego rodzaju ( dyrektywa z pkt 3/ art.189 d k.p.a. ), a także działania podjęte przez stronę niezwłocznie po wskazaniu zaistniałych naruszeń ( dyrektywa z pkt 5/ art.189d k.p.a. ). Jako okoliczności zaostrzające ( podwyższające ) wysokość nakładanych kar pieniężnych, organ pierwszej instancji zasadnie uwzględnił okoliczność, iż to spółka sama i w sposób zawiniony ( umyślny ) przyczyniła się do powstania naruszenia prawa jw. ( dyrektywa z pkt 4/ art.189d k.p.a. ), nie przestrzegając, uprzednio przez siebie ustanowionych i przyjętych, procedur zakładowych, opartych na zasadach HACCP. Uzasadnionym było także przyjęcie przez PLW, jako przesłanki podwyższającej wysokość nałożonych kar pieniężnych, faktu, iż A. jest jednym z największych w regionie [..], producentów żywności pochodzenia zwierzęcego, o czym świadczy chociażby, tylko średniomiesięczny przerób głów wieprzowych w 2017 r. ( 938 ton ), co w konsekwencji daje pogląd o wysokości korzyści, którą spółka osiągnęła lub o stracie której uniknęła ( dyrektywa z pkt 6, art.189 d k.p.a.).

Skargę na powyższą decyzję wniosła A., zarzucając jej:

1. naruszenie przepisów postępowania, mające istotny wpływ na wyniki sprawy, tj. art. 15 w zw. z art. 7 i 77 §1 k.p.a. polegające na ograniczeniu się przez Wojewódzkiego Lekarza Weterynarii w rozpoznaniu sprawy wyłącznie do wskazania, że organ I instancji dokonał prawidłowych ustaleń faktycznych, które to ustalenia organ II instancji podzielił w całości oraz do tak ustalonego stanu faktycznego prawidłowo zastosował przepisy prawa krajowego i unijnego, bez dokonania własnej analizy, jak również bez wszechstronnego wyjaśnienia stanu faktycznego, oraz bez dokonania oceny zgromadzonych dowodów i subsumpcji stosownych norm prawa materialnego;

2. naruszenie przepisów postępowania, mające istotny wpływ na wynik sprawy, tj. art. 107 §3 w zw. z art. 8 i 11 k.p.a. polegające na zaniechaniu przez Wojewódzkiego Lekarza Weterynarii w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji wskazania faktów które uznał za udowodnione, dowodów, na których się oparł, oraz przyczyn z powodu których innym dowodom odmówił wiarygodności i mocy dowodowej, oraz wyjaśnienia podstawy prawnej decyzji;

3. naruszenie przepisów postępowania, mające istotny wpływ na wynik sprawy tj. art. 7, 11, 77 §1 i 107 § 3 k.p.a. polegające na zaniechaniu przez Wojewódzkiego Lekarza Weterynarii rozpatrzenia i ustosunkowania się w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji do sformułowanych w odwołaniu zarzutów wobec decyzji Powiatowego Lekarza Weterynarii z dnia 25 czerwca 2018 r.;

4. naruszenie przepisów postępowania, mające istotny wpływ na wynik sprawy tj. art. 7, 8, 77 §1 i 80 k.p.a. polegające na zaniechaniu przez Wojewódzkiego Lekarza Weterynarii podjęcia wszelkich czynności niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy, mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli, przy uwzględnieniu zasady pogłębiania zaufania do władzy publicznej i jednocześnie zaniechaniu przez Wojewódzkiego Lekarza Weterynarii w sposób wyczerpujący zebrania i rozpatrzenia całego materiału dowodowego oraz zaniechaniu dokonania oceny na podstawie całokształtu materiału dowodowego tego, czy dana okoliczność została udowodniona, w szczególności poprzez:

a) bezzasadne pominięcie sformułowanych w odwołaniu wniosków dowodowych,

b) oparcie zaskarżonej decyzji na zupełnie niezweryfikowanym założeniu zgodnie z którym na skutek rzekomych naruszeń jakich dopuścić się miała skarżąca doszło do stworzenia zagrożenia dla życia i zdrowia ludzkiego poprzez brak nadzoru nad bezpieczeństwem żywności opartym na analizie ryzyka i procedurach systemowych opartych na zasadach HACCP, bez wskazania na czym powyższe zagrożenie miałoby konkretnie polegać;

5. naruszenie przepisów art. 138 §1 pkt 1 w zw. z art. 104 k.p.a. w zw. z art. 15 ust. 1 ustawy z dnia 29 stycznia 2004 r. o Inspekcji Weterynaryjnej w zw. z art. 4 ust. 3 lit. b oraz art. 5 rozporządzenia (WE) nr 852/2004 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 29 kwietnia 2004 r. w sprawie higieny środków

spożywczych w zw. z art. 27 ustawy z dnia16 grudnia 2015 roku o produktach pochodzenia zwierzęcego w zw. z §1 pkt 10 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 14 czerwca 2017 r. w sprawie wysokości kar pieniężnych za naruszenia przepisów o produktach pochodzenia zwierzęcego polegające na utrzymaniu w mocy decyzji Powiatowego Lekarza Weterynarii z dnia 25 czerwca 2017 r. w sytuacji w której Powiatowy Lekarz Weterynarii bezzasadnie wymierzył skarżącej karę pieniężną w wysokości 8.000 złotych za niespełnienie wymagań określonych art. 4 ust. 3 lit. b oraz art. 5 rozporządzenia (WE) nr 852/2004 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 29 kwietnia 2004 roku w sprawie higieny środków spożywczych w sytuacji w której skarżąca nie dopuściła się naruszenia obowiązków wynikających z treści przepisu art. 4 ust. 3 lit. b oraz art. 5 rozporządzenia (WE) nr 852/2004 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 29 kwietnia 2004 roku w sprawie higieny środków spożywczych;

6. naruszenie przepisów art. 138 §1 pkt 1 w zw. z art. 107 § 3 w zw. z art. 189d k.p.a. w zw. z art. 27 ustawy z dnia 16 grudnia 2015 roku o produktach pochodzenia zwierzęcego w zw. z §1 pkt 10 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 14 czerwca 2017 r. w sprawie wysokości kar pieniężnych za naruszenia przepisów o produktach pochodzenia zwierzęcego polegające na utrzymaniu w mocy decyzji Powiatowego Lekarza Weterynarii z dnia 25 czerwca 2018 r. w sytuacji w której Powiatowy Lekarz Weterynarii wymierzył karę pieniężną na podstawie art. 27 ustawy z dnia 16 grudnia 2015 roku o produktach pochodzenia zwierzęcego bez szczegółowego wskazania w uzasadnieniu decyzji kryteriów jakimi kierował się przy wymierzaniu kary, oraz bez zindywidualizowania okoliczności mających znaczenie z punktu widzenia rozpatrywanej sprawy, w konsekwencji czego dopuścił się wymierzenia kary pieniężnej w sposób arbitralny;

7. naruszenie przepisów, mające istotny wpływ na wynik sprawy tj. art. 138 § 1 pkt 1 w zw. z art. 138 § 2 zd. 2 k.p.a. w zw. z art. 104 k.p.a. w zw. z art. 15 ust. 1 ustawy z dnia 29 stycznia 2004 roku o Inspekcji Weterynaryjnej w zw. z art. 4 ust. 3 lit. b oraz art. 5 rozporządzenia (WE) nr 852/2004 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 29 kwietnia 2004 roku w sprawie higieny środków spożywczych w zw. z art. 27 ustawy z dnia 16 grudnia 2015 roku o produktach pochodzenia zwierzęcego w zw. z §1 pkt 10 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 14 czerwca 2017 r. w sprawie wysokości kar pieniężnych za naruszenia przepisów o produktach pochodzenia zwierzęcego polegające na utrzymaniu w mocy decyzji Powiatowego Lekarza Weterynarii z dnia 25 czerwca 2017r. w sytuacji w której Powiatowy Lekarz Weterynarii nie zastosował się do wytycznych zawartych w uzasadnieniu decyzji organu II instancji, w tym zwłaszcza zaniechał wyjaśnienia:

a. dlaczego i w oparciu o jakie konkretne dowody PLW ustalił że doszło do rzekomego zatajenia przez stronę stanu faktycznego dotyczącego obrotu produktem skażonym ASF w dniach 21-23 września 2017 roku?

b. na czym polega niezgodność zapisów Handlowych Dokumentów Identyfikacyjnych z wymogami pkt 3.1.2. procedury zakładowej P10 Identyfikowalność?

c. na czym polega brak nadzoru właścicielskiego nad zapisami w dokumencie I-10/F3 Rejestr pojazdów wjeżdżających i wyjeżdżających oraz, w jakim sensie ów brak nadzoru stanowi naruszenie art. 5 rozporządzenia (WE) nr 852/2004 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 29 kwietnia 2004 roku w sprawie higieny środków spożywczych?

d. na czym polega niezgodność z zapisem zawartym w procedurach zakładowych: P7 Nadzór nad wyrobem niezgodnym; P8 Skargi i reklamacje?

e. dlaczego i w oparciu o co PLW przyjął, że mięso było rzeczywiście skarżone ASF (a nie jedynie podejrzane o takie skażenie)?

f. dlaczego nie uwzględnił wnioskowanych przez A. dowodów?

g. dlaczego PLW uznał, że Spółka nie zweryfikowała i nie zaktualizowała procedur, skoro w jej ocenie, miała na to jeszcze czas (3 miesiące)?

h. dlaczego organ I instancji uznał prowadzone na poszczególnych etapach działania strony od przyjęcia i magazynowania surowca (1-14), etykietowania produktu gotowego (1-15), planowania i realizacji produkcji (1-18), wyłącznie na podstawie instrukcji GHP/GMP na równi z instrukcją higienicznego korzystania z WC (1-03) lub zasad spożywania posiłków i mycia naczyń stołowych (1-04) za niezadowalające?

i. z jakiego powodu PLW nie uznał za wiarygodne wyjaśnień Spółki dotyczących niezgodności numeracji części dokumentacji, udostępnionej mu podczas kontroli w zakładzie Spółki?

j. dlaczego (i w oparciu, o co - na jakiej podstawie) PLW ustalił, iż Strona zatrudniła na stanowisku pełnomocnika ds. zintegrowanego systemu zarządzania jakością osobę nie posiadającą wystarczającej wiedzy dotyczącej realizacji procedur zakładowych? - w konsekwencji czego Powiatowy Lekarz Weterynarii dopuścił się bezzasadnego wydania decyzji wymierzającej skarżącej karę pieniężną w wysokości 8.000,00 złotych za niespełnienie wymagań określonych art. 4 ust. 3 lit. b oraz art. 5 rozporządzenia (WE) nr 852/2004 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 29 kwietnia 2004 roku w sprawie higieny środków spożywczych;

8. naruszenie przepisów, mające istotny wpływ na wynik sprawy tj. art. 138 § 1 pkt 1 w zw. z art. 138 § 2 zd. 2 k.p.a. w zw. z art. 104 w zw. z art. 189d k.p.a. w zw. z art. 15 ust. 1 ustawy z dnia 29 stycznia 2004 roku o Inspekcji Weterynaryjnej w zw. z art. 4 ust. 3 lit. b oraz art. 5 rozporządzenia (WE) nr 852/2004 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 29 kwietnia 2004 roku w sprawie higieny środków spożywczych w zw. z art. 27 ustawy z dnia 16 grudnia 2015 roku o produktach pochodzenia zwierzęcego w zw. z § 1 pkt 10 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 14 czerwca 2017 r. w sprawie wysokości kar pieniężnych za naruszenia przepisów o produktach pochodzenia zwierzęcego polegające na utrzymaniu w mocy decyzji Powiatowego Lekarza Weterynarii z dnia 25 czerwca 2018 r., w sytuacji w której Powiatowy Lekarz Weterynarii nie zastosował się do wytycznych zawartych w uzasadnieniu decyzji organu II instancji, w tym zwłaszcza zaniechał wyjaśnienia każdego kryterium (z osobna) przywołanego przez Wojewódzkiego Lekarza Weterynarii, jako przesłanki nałożenia i miarkowania wysokości kary pieniężnej, tj.:

a. rodzaju naruszeń,

b. zakresu stwierdzonych naruszeń i uchybień,

c. stopnia ich społecznej szkodliwości (poprzez wskazanie, czy jest on znikomy lub znaczny i dlaczego),

d. stopnia i wagi powstałego w wyniku naruszeń zagrożenia bezpieczeństwa produktów pochodzenia zwierzęcego (poprzez wskazanie, czy jest on znikomy lub znaczny i dlaczego) jak również zaniechał wskazania i opisu w skonkretyzowany sposób przesłanki przemawiającej za zaostrzeniem lub złagodzeniem wymiaru kary pieniężnej - w konsekwencji czego Powiatowy Lekarz Weterynarii dopuścił się bezzasadnego wydania decyzji wymierzającej skarżącej karę pieniężną w wysokości 8.000,00 złotych za niespełnienie wymagań określonych art. 4 ust. 3 lit. b oraz art. 5 rozporządzenia (WE) nr 852/2004 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 29 kwietnia 2004 r. w sprawie higieny środków spożywczych.

Strona skarżąca w oparciu o powyższe zarzuty wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji Powiatowego Lekarza Weterynarii z dnia 25 czerwca 2018 r.

Uzasadniając pierwszy zarzut wskazała strona skarżąca, że organ odwoławczy na zasadzie art. 15 k.p.a. nie może ograniczyć się w rozpoznaniu sprawy wyłącznie do dokonania oceny zasadności odwołania czy też poprawności decyzji organu I instancji bez dokonania uprzedniej własnej analizy opartej na wszechstronnym wyjaśnieniu stanu faktycznego oraz na ocenie zgromadzonych dowodów i subsumpcji stosownych norm prawa materialnego. W ocenie skarżącej organ odwoławczy nie dokonał powtórnego merytorycznego rozpoznania sprawy. Organ II instancji w zasadzie nie podjął się nawet próby wyjaśnienia tego, z jakich względów uznał, że skarżąca dopuściła się naruszenia obowiązków wynikających z treści przepisu art. 4 ust. 3 lit. b oraz art. 5 rozporządzenia (WE) nr 852/2004 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 29 kwietnia 2004 r. w sprawie higieny środków spożywczych - czyli organ II instancji nie zmierzył się z zasadniczym problemem tej sprawy.

Domagając się uznania zasadności zarzutu nr 2 podniosła skarżąca, że organ II instancji w ogóle nie zajął stanowiska wobec całego materiału procesowego oraz nie uzasadnił jasno i należycie swojego stanowiska. Organ II instancji poprzestał jedynie na stwierdzeniu, że decyzja organu I instancji jest prawidłowa, a podniesione w odwołaniu zarzuty (choć tak naprawdę organ II instancji tych zarzutów nie rozpatrzył - o czym więcej w dalszej części skargi) są bezpodstawne.

Rozwijając zarzut nr 3 podniesiono, że żaden z orzekających organów weterynaryjnych nie uzasadniły na jakiej podstawie uznano, że istnieje niezgodność zapisów "(...) w Handlowych Dokumentach Identyfikacyjnych z wymogami pkt 3.1.2. procedury zakładowej P10 Identyfikowalność wydanie I, data wydania 05.03.2017, stron 2 (...)"; brak nadzoru właścicielskiego nad zapisami w dokumencie o symbolu I-10/F3 Rejestr pojazdów wjeżdżających i wyjeżdżających, oraz na jakiej podstawie przyjęto, że strona postępowania zataiła stan faktyczny dotyczący obrotu produktem skażonym wirusem ASF, w dniach 21-23 września 2017 r., jak również założono, że zakład miał rzeczywiście do czynienia z produktem skażonym wirusem ASF,(organ I instancji przyjmuje, że produkt skażony wirusem ASF jest szkodliwy dla zdrowia ludzkiego, przy czym nie wyjaśnił na jakiej podstawie przyjmuje że mięso skażone wirusem ASF jest szkodliwe dla człowieka - póki co brak jest dowodu na przyjęcie tego rodzaju założenia). Dalej skarżąca kwestionuje przyjęcie tezy, że zakład skarżącej "omijając zapisy procedur własnych P7 i P8, opartych na zasadach systemu HACCP i analizy zagrożeń, obracał produktem spożywczym" którego odbiorcami były wskazane w uzasadnieniu decyzji podmioty. Organ I instancji przyznał, że zakład skarżącej zaktualizował wersję elektroniczną analizy zagrożeń i wytypowania CCP 16.00.01 wydanie nr II z dnia 15 grudnia 2017 r. do wydania nr III z dnia 12 kwietnia 2018 r. oraz dokonał całkowitej zmiany w zakresie zakładowych procedur HACCP - wobec czego, w chwili obecnej brak jest jakichkolwiek podstaw ku temu, by uznać, że skarżąca dopuściła się zarzucanego jej naruszenia. Dodatkowo podkreślono, że analiza zagrożeń i wytypowanie CCP dla mięsa wieprzowego chłodzonego i mięsa wieprzowego mrożonego (symbol dokumentu F1/P4, wydanie I z dnia 05.04.2016) były kontrolowane w dniu 25 maja 2016 r., co zostało opisane w liście kontrolnej SPIWET (w sekcji IV, pkt 2), a opis wyników kontroli przedstawiony w liście kontrolnej z dnia 24 maja 2017 roku nie wykazał większych nieprawidłowości w zakresie typowania zagrożeń. Według skarżącej wszelkie twierdzenia organu I instancji o występowaniu zagrożenia dla bezpieczeństwa żywności z powodu obecności kości w mięsie są nieadekwatne do okoliczności faktycznych sprawy - organ I instancji nie uwzględnił bowiem tego, że zakład skarżącej sprzedaje mięso wieprzowe do dalszego przetwórstwa a nie do dystrybucji wśród konsumentów (więc nie ma żadnego zagrożenia dla zdrowia człowieka) oraz pomimo odwołania CCP1 detekcja ciał obcych, "Instrukcja skanowania ciał obcych" celowo nie została wycofana, a jedynie zaktualizowana; skarżąca prowadzi skanowanie produktów wyłącznie wybranych, na zlecenie danego klienta, w związku z tym, detekcji podlegają tylko niektóre produkty wyprodukowane w zakładzie. Wyjaśniła skarżąca, że analiza zagrożeń została zaktualizowana, a informacja o adnotacji uwzględniona poprzez zapis na ostatniej stronie. Co więcej - takie działanie strony postępowania wynikało z zaleceń Inspektoratu Weterynarii. Skarżąca zrezygnowała z krytycznego punktu kontroli, pozostawiając detekcje wybranej grupy produktów na zlecenie klienta. Natomiast organ I instancji przyjął założenie o nieprawidłowości opierania się na instrukcji GHP/GMP bez zapoznania się z jej treścią (w trakcie kontroli przedstawiciele Inspekcji Weterynaryjnej zażądali wydania im jedynie listy instrukcji); kontrola przeprowadzona przez organ w maju 2016 r. nie wzbudziła zastrzeżeń organu. Skarżąca wdrożyła określone procedury i organ nie sformułował w stosunku do nich konkretnych zarzutów pozwalających na weryfikację ich zasadności: jak to już wyjaśniono w piśmie z dnia 30 października 2017 r. - w czasie złożenia do akt sprawy dokument Procedury Ogólnej numer 11 Ochrona zakładu wymagał jeszcze zatwierdzenia przez prezesa zarządu - stąd jego niezgodność z numeracją.

Dalej w skardze skarżąca wywodzi brak ustosunkowania się organu odwoławczego do zarzutów zawartych we wniesionym odwołaniu i wskazuje m.in., że organ wymierzając wysokość kary pieniężnej oparł się na niezweryfikowanym założeniu zgodnie z którym na skutek rzekomych naruszeń jakich dopuścić się miała strona postępowania doszło do stworzenia zagrożenia dla życia i zdrowia ludzkiego poprzez brak nadzoru nad bezpieczeństwem żywności opartym na analizie ryzyka i procedurach systemowych opartych na zasadach HACCP, bez wskazania na czym powyższe zagrożenie miałoby konkretnie polegać. Organ II instancji poza ogólnikowym wyjaśnieniem ["(...) organ odwoławczy prezentuje stanowisko, iż organ pierwszej instancji wykazał powyższe naruszenia w sposób niezbity, szczegółowy i konkretny (patrz str. str. 6-17 decyzji) (...)"] zupełnie pominął wszelkie zastrzeżenia podniesione przez skarżącą w odwołaniu. Tego rodzaju uzasadnienie w ogóle nie świadczy o rzeczywistym rozważeniu sformułowanego zarzutu. Organ blankietowo przyznaje rację wszelkim ustaleniom poczynionym przez organ I instancji. Tego rodzaju uzasadnienie świadczy o zupełnym pominięciu zarzutu skarżącej.

Z racji tego, ze sprawa poprzednio była już dwukrotnie rozpoznawania przez organ odwoławczy skarżąca wskazała na uchybienie organu I instancji polegające na niezastosowaniu się przez organ I instancji do wytycznych zawartych w uzasadnieniu decyzji organu II instancji.

Uzasadniając zasadność zarzutu z pkt 4 podniosła skarżąca, że pierwsza grupa wniosków dowodowych zmierzała do wykazania tego, że skarżąca podjęła stosowne działania zmierzające do realizacji obowiązków nałożonych na nią decyzją Powiatowego Lekarza Weterynarii z dnia 6 października 2017 r. tj. dokonania bieżącej analizy zagrożeń oraz zweryfikowania i zaktualizowania procedur opartych na zasadach HACCP obejmujących nadzór nad wyrobem niezgodnym P7, identyfikowalnością P10, działaniami korygującymi, zapobiegawczymi i doskonalącymi P2, skargami i reklamacjami P8. Wniosek o dopuszczenie i przeprowadzenie dowodu z drugiej grupy dokumentów zmierzał do wykazania, że twierdzenia organu I instancji co do rzekomych istotnych luk oraz błędów w systemie analizy zagrożeń i wytypowanie CCP dla mięsa wieprzowego chłodzonego i mięsa wieprzowego mrożonego (symbol dokumentu F1/P4, wydanie I z dnia 05.04.2016) są bezpodstawne, bowiem przedmiotowa analiza zagrożeń była kontrolowana w dniu 25 maja 2016 roku, co zostało opisane w liście kontrolnej SPIWET (w sekcii IV, pkt 2). a opis wyników kontroli przedstawiony w liście kontrolnej z dnia 24 maja 2017 r. nie wykazał większych nieprawidłowości w zakresie typowania zagrożeń. Pominięcie okoliczności z nich wynikających świadczy zdaniem skarżącej o naruszeniu przez organ odwoławczy przepisów art. 7, 8, 77 §1 i 80 k.p.a. bowiem wydał decyzję bez uprzedniego dokonania ustaleń faktycznych w oparciu o wszechstronną ocenę całokształtu materiału dowodowego.

Uzasadnienie zarzutu z punktu 5 powiela argumentację przywołaną w uzasadnieniu punktu 3.

W uzasadnieniu zarzutu nr 6 skarżąca wywodzi, że organy nałożyły na nią karę pieniężną bez szczegółowego wskazania w uzasadnieniu decyzji kryteriów jakimi kierował się przy wymierzaniu kary, oraz bez zindywidualizowania okoliczności mających znaczenie z punktu widzenia rozpatrywanej sprawy, w konsekwencji czego dopuścił się wymierzenia kary pieniężnej w sposób arbitralny.

Wywodząc zasadność zarzutów z pkt 7 i 8 ponownie skarżąca nawiązała do wydanych uprzednio decyzji kasacyjnych przez organ odwoławczy wskazując, że pomimo, w jej ocenie, niezastosowania się organu I instancji do zawartych w decyzjach uchylających wytycznych, aktualnie organ odwoławczy utrzymał w mocy decyzję organu I instancji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2017 r., poz. 2188), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W świetle powołanego przepisu ustawy wojewódzki sąd administracyjny w zakresie swojej właściwości ocenia zaskarżoną decyzję administracyjną z punktu widzenia jej zgodności z prawem materialnym i przepisami postępowania administracyjnego, według stanu faktycznego i prawnego obowiązującego w dacie wydania tej decyzji.

Kontrolując w świetle powyższych kryteriów zaskarżoną decyzję Wojewódzkiego Lekarza Weterynarii, Sąd stwierdził, iż nie narusza ona prawa, a skarga nie zasługuje na uwzględnienie.

Podstawę materialnoprawną zaskarżonej decyzji stanowi art. 27 w związku z art. 26 ust. 1 pkt 1 lit a) ustawy z dnia 16 grudnia 2005 r. o produktach pochodzenia zwierzęcego (t.j. Dz.U. z 2017 r., poz. 242) oraz § 1 pkt 10 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 14 czerwca 2017 r. w sprawie wysokości kar pieniężnych za naruszenia przepisów o produktach pochodzenia zwierzęcego (Dz. U. z 2017 r., poz. 1182).

Zgodnie z art. 26 ust. 1 pkt 1 lit a) ustawy z dnia 16 grudnia 2005 r. o produktach pochodzenia zwierzęcego kto prowadząc przedsiębiorstwo sektora spożywczego nie wykonuje obowiązków lub narusza wymagania:

- w zakresie dotyczącym produktów pochodzenia zwierzęcego lub żywności, o której mowa w art. 6 ust. 1 pkt 2 lit. b, określone w rozporządzeniu nr 852/2004 lub w przepisach Unii Europejskiej wydanych w trybie art. 14 ust. 2 tego rozporządzenia, lub

- określone w rozporządzeniu nr 853/2004 lub w przepisach Unii Europejskiej wydanych w trybie art. 12 ust. 2 tego rozporządzenia, lub

- weterynaryjne lub dotyczące bezpieczeństwa żywności, o której mowa w art. 6 ust. 1 pkt 2 lit. b, określone w art. 9, art. 9a ust. 1 i 2, art. 10 ust. 1, art. 11 ust. 1, art. 11a ust. 1, art. 12 ust. 1, art. 13 ust. 1, art. 14 ust. 1, art. 16 ust. 2a, art. 19 ust. 1 i 3, art. 21a ust. 6, art. 21b, art. 21c lub w przepisach wydanych na podstawie art. 8 pkt 2, art. 8b pkt 2, art. 10 ust. 2 pkt 2, art. 11 ust. 2, art. 11a ust. 2, art. 12 ust. 2, art. 13 ust. 2, art. 14 ust. 2 lub art. 16 ust. 5, lub

- określone w przepisach wydanych na podstawie art. 69 ust. 1 ustawy z dnia 25 sierpnia 2006 r. o bezpieczeństwie żywności i żywienia - podlega karze pieniężnej do wysokości nieprzekraczającej trzydziestokrotnego przeciętnego wynagrodzenia miesięcznego w gospodarce narodowej za rok poprzedzający, ogłaszanego przez Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego.

Stosownie do art. 27 tej ustawy kary pieniężne wymierza, w drodze decyzji administracyjnej, powiatowy lekarz weterynarii (ust. 1). Decyzja, o której mowa w ust. 1, podlega natychmiastowemu wykonaniu (ust. 2 ). Termin zapłaty kary pieniężnej wynosi 14 dni od dnia doręczenia decyzji, o której mowa w ust. 1 (ust. 3). Natomiast w myśl § 1 pkt 10 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 14 czerwca 2017 r. w sprawie wysokości kar pieniężnych za naruszenia przepisów o produktach pochodzenia zwierzęcego wysokość kar pieniężnych za naruszenia, o których mowa w art. 26 ust. 1 ustawy z dnia 16 grudnia 2005 r. o produktach pochodzenia zwierzęcego od 1000 zł do 33 000 zł - za niespełnienie wymagań określonych w art. 4 ust. 3 lub art. 5 rozporządzenia nr 852/2004.

W przedmiotowej sprawie organy uznały, iż skarżąca naruszyła art. 4 ust. 3 lit. b oraz art. 5 rozporządzenia (WE) nr 852/2004 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 29 kwietnia 2004 r. w sprawie higieny środków spożywczych (Dz.U.UE.L.2004.139.1).

Zgodnie z art. 4 ust. 3 lit. b rozporządzenia (WE) nr 852/2004 podmioty prowadzące przedsiębiorstwa spożywcze, gdzie właściwe, przyjmują następujące szczególne środki higieny, w tym procedury niezbędne do osiągnięcia poziomów określonych do osiągnięcia celów niniejszego rozporządzenia.

Natomiast art. 5 wzmiankowanego rozporządzenia stanowi, że podmioty prowadzące przedsiębiorstwa spożywcze opracowują, wykonują i utrzymują stałą procedurę lub procedury na podstawie zasad HACCP (ust. 1).

Ust. 2 stanowi, że zasady HACCP określone w ust. 1 obejmują następujące:

a) określanie wszelkich zagrożeń, którym należy zapobiec, wyeliminować lub ograniczyć do akceptowalnych poziomów;

b) określanie krytycznych punktów kontroli w działaniu lub działaniach, w których kontrola jest konieczna do zapobieżenia lub wyeliminowania zagrożenia lub do ograniczenia go do akceptowalnych poziomów;

c) ustanowienie limitów w krytycznych punktach kontroli, które oddzielają poziom akceptowalny od nieakceptowalnego w celu zapobieżenia, wyeliminowania lub ograniczenia zidentyfikowanych zagrożeń;

d) ustanowienie i wprowadzenie w życie skutecznych procedur monitorowania w krytycznych punktach kontroli;

e) ustanowienie działań naprawczych, gdy monitoring wykazuje, że krytyczny punkt kontroli jest poza kontrolą;

f) ustanowienie procedur, które powinny być regularnie wykonywane, w celu sprawdzenia, czy środki wyszczególnione w lit. a) - e) działają skutecznie; oraz

g) ustanowienie dokumentów i archiwów proporcjonalnych do charakteru i rozmiaru przedsiębiorstwa spożywczego w celu wykazania skutecznego stosowania środków wyszczególnionych w lit. a) - f).

Jeżeli dokonuje się jakiejkolwiek modyfikacji w produkcie, procesie lub jakimkolwiek działaniu, podmioty prowadzące przedsiębiorstwa spożywcze dokonują przeglądu procedury i wprowadzają niezbędne w niej zmiany.

Ust. 1 stosuje się jedynie do podmiotów prowadzących przedsiębiorstwa spożywcze uczestniczące w jakimkolwiek etapie produkcji, przetwarzania i dystrybucji żywności po produkcji podstawowej i tych powiązanych działaniach, które są wymienione w załączniku I (ust. 3).

Ust. 4 stanowi, że podmioty prowadzące przedsiębiorstwa spożywcze:

a) dostarczają właściwemu organowi dowodów dotyczących zgodności działania z ust. 1 w sposób, w jaki wymagają tego właściwe organy, uwzględniając charakter i rozmiar przedsiębiorstwa spożywczego;

b) zapewniają, że każdy dokument opisujący procedury opracowane zgodnie z niniejszym artykułem jest zawsze aktualny;

c) utrzymują inne dokumenty i archiwa dotyczące właściwego okresu.

Szczegółowe ustalenia dotyczące stosowania niniejszego artykułu mogą zostać ustanowione zgodnie z procedurą określoną w art. 14 ust. 2. Takie ustalenia mogą ułatwiać zastosowanie niniejszego artykułu przez niektóre podmioty prowadzące przedsiębiorstwa spożywcze, w szczególności poprzez zapewnienie wykorzystania procedur określonych w wytycznych w celu zastosowania zasad HACCP, aby zachować zgodność z ust. 1. Takie ustalenia mogą również ustalać okres, podczas którego podmioty prowadzące przedsiębiorstwa spożywcze powinny zachowywać dokumenty i archiwa zgodnie z ust. 4 lit. c) (ust. 5).

System HACCP (od ang. Hazard Analysis and Critical Control Points) to zgodnie z art. 3 ust. 3 pkt 41 ustawy z dnia 25 sierpnia 2006 r. o bezpieczeństwie żywności i żywienia (t.j. Dz. U. z 2018 r., poz. 1541) postępowanie mające na celu zapewnienie bezpieczeństwa żywności przez identyfikację i oszacowanie skali zagrożeń z punktu widzenia wymagań zdrowotnych żywności oraz ryzyka wystąpienia zagrożeń podczas przebiegu wszystkich etapów produkcji i obrotu żywnością; system ten ma również na celu określenie metod eliminacji lub ograniczania zagrożeń oraz ustalenie działań korygujących.

W ocenie sądu postępowanie przeprowadzone w stosunku do skarżącej przez Powiatowego Lekarza Weterynarii doprowadziło do ustalenia okoliczności uzasadniających nałożenie kar, o których mowa § 1 pkt 10 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 14 czerwca 2017 r. w sprawie wysokości kar pieniężnych za naruszenia przepisów o produktach pochodzenia zwierzęcego.

Z akt sprawy wynika mianowicie, że Handlowe Dokumenty Identyfikacyjne nr [..], z dnia 01 sierpnia 2017r., dla mięsa poddanego rozbiorowi i wprowadzanego na rynek w ilości 22105 kg oraz nr [..], z dnia 08 sierpnia 2017 dla mięsa poddanego rozbiorowi i wprowadzanego na rynek w ilości 21904 kg wystawione przez zakład A., nie posiadały wymaganych prawem, zgodnie z art. 3 pkt 1 lit. e) i f) rozporządzenia wykonawczego Komisji (UE) nr 931/2011 z dnia 19 września 2011 r. w sprawie wymogów dotyczących możliwości śledzenia ustanowionych rozporządzeniem (WE) nr 178/2002 Parlamentu Europejskiego i Rady w odniesieniu do żywności pochodzenia zwierzęcego, informacji dotyczących nazwy i adresu podmiotu, do którego żywność jest wysyłana oraz danych i adresu odbiorcy (właściciela), jeżeli jest różny od podmiotu, do którego żywność została wysłana. Zgodnie z przywołanym przepisem podmioty działające na rynku spożywczym zapewniają udostępnienie podmiotowi działającemu na rynku spożywczym, któremu dostarczana jest żywność, oraz, na żądanie, właściwemu organowi następujących informacji dotyczących przesyłek żywności pochodzenia zwierzęcego, to jest nazwę i adres podmiotu działającego na rynku spożywczym, do którego żywność jest wysyłana (pkt e), nazwę i adres odbiorcy (właściciela), jeżeli jest różny od podmiotu działającego na rynku spożywczym, do którego żywność jest wysyłana. Jednocześnie opisane wyżej działania skarżącej naruszały procedurę zakładową P10 systemu HACCP dotyczącą identyfikowalności produktów, zgodnie z którą system powinien zapewnić pełną identyfikację produktów na każdym etapie produkcji, w tym dystrybucji.

Organ I instancji ustalił również, że w Rejestrze pojazdów wjeżdżających i wyjeżdżających na i z terenu zakładu nie odnotowywano wjazdów i wyjazdów środka transportu z ładunkiem 964 kg mięsa, które skarżąca w ramach zwrotu i reklamacji przyjęła, w dniu 31 sierpnia 2017 r., od zakładu B., oraz zapisów pozwalających na monitorowanie dystrybucji produktu niezgodnego, w ilości 9098 kg mięsa, w dniach 21-23 września 2017 r., przyjętego jako zwrot z zakładu C. Powyższe stanowiło naruszenie zakładowej instrukcji I-10/F3.

Ustalono również, że skarżąca nie powiadomiła niezwłocznie Powiatowego Lekarza Weterynarii o przyjęciu zwrotu produktu niezgodnego, o którym wyżej mowa. Skarżąca poinformowała organ o tym fakcie dopiero w dniu 5 września 2017 r. Stanowiło to naruszenie art. 19 ust. 3 i 4 rozporządzenia (WE) NR 178/2002 Parlamentu Europejskiego I Rady z dnia 28 stycznia 2002 r. ustanawiające ogólne zasady i wymagania prawa żywnościowego, powołujące Europejski Urząd ds. Bezpieczeństwa Żywności oraz ustanawiające procedury w zakresie bezpieczeństwa żywności (Dz.U.UE.L.2002.31.1 z dnia 2002.02.01). Nadto zdaniem organów skarżąca celowo wprowadziła w błąd organ inspekcji sanitarnej w powyższym zakresie.

Powyższe okoliczności stanowiły podstawę wymierzenia skarżącej kary w wysokości 3.000 zł.

Należy mieć bowiem na uwadze, że system analizy zagrożeń i krytycznych punktów kontroli HACCP jest jednym z fundamentów prawa żywnościowego stanowiącym o bezpieczeństwie żywności obok dobrej praktyki higienicznej i dobrej praktyki produkcyjnej. Stanowi narzędzie przeznaczone do kontroli zagrożeń w przedsiębiorstwach sektora spożywczego, szczególnie tych, których działania niosą ze sobą takie zagrożenie w razie niewłaściwego wykonywania tych działań. Zasady HACCP stanowią sekwencję czynności, które należy podjąć w celu zapewnienia bezpieczeństwa żywności, zostały określone w art. 5 ust. 2 rozporządzenia nr 852/2004. Jedną z tych czynności jest ustanowienie i wprowadzenie w życie skutecznych procedur monitorowania w krytycznych punktach kontroli (art. 5 ust. 2 lit. d). Jeżeli skarżąca, co jest bezsporne, podlega systemowi HACCP to zdarzenia, o których wyżej mowa w ogóle nie powinny mieć miejsca w toku produkcji i dystrybucji żywności. Świadczą one o braku skuteczności procedur HACCP prowadzącym do rażącego naruszenia zasad bezpieczeństwa żywności. Opisane wyżej działania skarżącej naruszyły procedury zakładowe HACCP i jednocześnie utrudniały organowi inspekcji weterynaryjnej eliminację powstałych zagrożeń. Przesądza to o uznaniu rażących zaniedbań ze strony spółki w systemie kontroli żywności, zarówno w procedurach wewnętrznych jak i w obowiązkach powiadamiania właściwych w tym zakresie organów.

Z zapisów zakładowych procedur HACCP u skarżącej - P7 - "Nadzór nad wyrobem niezgodnym", nr wydania I, data wydania 05-04-2016 oraz P8 "Skargi i reklamacje" nr wydania I, data wydania 10-10-2016 r. wynikają określone wskazania jak postępować z produktem niezgodnym, który znajduje się już u odbiorcy/nabywcy. Mianowicie w takim przypadku przewidziano jedynie możliwość prowadzenia negocjacji w sprawie przetworzenia produktu, a w przypadku braku takiej możliwości o utylizacji środka spożywczego. Zatem ustalona w sprawie okoliczność, iż skarżąca przyjęła z powrotem produkty, których nabywcami/odbiorcami były: zakład B. (zakup w dniu 09 sierpnia 2017 r.) oraz C. pośredniczący w sprzedaży mięsa do zakładów D. Oddział K. (zakup w dniu 01 sierpnia 2017 r.) i Oddział J. (zakup w dniu 08 sierpnia 2017 r.) naruszało ustanowione w zakładzie procedury HACCP.

Powyższe okoliczności stanowiły podstawę wymierzenia skarżącej kary w wysokości 3.000 zł.

W ocenie sądu poprzez wskazane działania skarżącej zignorowano określone przez zakładowe procedury zagrożenia naruszając tym samym zasady określone w art. 5 ust. 2 lit. a) – d) rozporządzenia nr 852/2004. W tym miejscu zauważyć należy, że zgodnie z art. 3 pkt 14 rozporządzenia (WE) NR 178/2002 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 28 stycznia 2002 r. ustanawiające ogólne zasady i wymagania prawa żywnościowego, powołujące Europejski Urząd ds. Bezpieczeństwa Żywności oraz ustanawiające procedury w zakresie bezpieczeństwa żywności (Dz.U.UE.L.2002.31.1 z dnia 2002.02.01) "zagrożenie" oznacza czynnik biologiczny, chemiczny lub fizyczny w żywności lub paszy, bądź stan żywności lub paszy, mogący powodować negatywne skutki dla zdrowia. Zatem już samo podejrzenie wystąpienia w żywności określonego wyżej czynnika wywołującego negatywne skutki dla zdrowia uzasadnia istnienie zagrożenia w rozumieniu HACCP.

System HACCP jest metodą systematyczną polegającą na realizacji 7 zasad określonych w art. 5 ust. 2 rozporządzenia nr 852/2004. Nadto jest metodą prewencyjną, nakierowaną na zapobieganie zagrożeniom, których wystąpienie zostało wcześniej przewidziane oraz krytyczną i kreatywną, bo dąży do nowych rozwiązań. Z uwagi na to, że każde przedsiębiorstwo powinno ją indywidualnie z uwzględnieniem własnej specyfiki opracować, HACCP jest metodą specyficzną.

Rozporządzenie nr 852/2004 wprowadza niemal powszechny dla wszystkich przedsiębiorstw sektora spożywczego obowiązek opracowywania, wykonywania i utrzymywania stałych procedur w oparciu o wyżej wymienione zasady.

Podczas identyfikacji i oceny zagrożeń oraz kolejnych operacji związanych z opracowaniem i stosowaniem HACCP należy zwrócić szczególną uwagę na wpływ surowców, składników, praktyk związanych z produkcją żywności, roli procesów wytwarzania w kontroli zagrożeń, prawdopodobnego końcowego wykorzystania produktu, kategorii potencjalnych konsumentów oraz danych epidemiologicznych związanych z bezpieczeństwem żywności (Agnieszka Szymecka-Wesołowska (red) Bezpieczeństwo Żywności i Żywienia. Komentarz - Lex).

Realizacja zasad HACCP polega na ustanowieniu dokumentów i archiwów proporcjonalnych do charakteru i rozmiaru przedsiębiorstwa spożywczego w celu wykazania skutecznego stosowania środków wyszczególnionych w lit. a) - f) - art. 5 ust. 2 lit.g.

Z powyższego wynika obowiązek systematycznej analizy systemu HACCP skutkujący aktualizacją działań eliminujących potencjalne zagrożenia.

Organy ustaliły, że skarżąca nie aktualizowała poszczególnych procedur zakładowego systemu HACCP poprzez coroczne przeglądy. Stwierdzono także występowanie niespójnych i sprzecznych zapisów w tej dokumentacji. Jednakże jako podstawowe uchybienie w tym zakresie uznano wskazanie w dokumencie F1/P4 pkt 9 etapu produkcji, zagrożenie o wysokim priorytecie (P6) – pozostałości kości, fragmenty metali, kat. zagrożenia fizyczne, które nie podlegało żadnej kontroli.

Powyższe okoliczności stanowiły podstawę wymierzenia kary w wysokości 2.000 zł.

W ocenie sądu obowiązek okresowego przeglądania i aktualizacji procedur HACCP wynika z zasad tej metody określonych w art. 5 ust. 2 rozporządzenia nr 852/2004, o czym wyżej mowa. Nadto podkreślić należy, iż określenie przez skarżąca w dokumencie systemu określonego zagrożenia determinuje konieczność jego kontroli i określenia sposobu eliminacji lub ograniczenia jego występowania. Brak określenia przez skarżącą tego rodzaju działań narusza istotę systemu określonego wzmiankowanym przepisem.

Odnosząc się do zarzutów skargi sąd nie podziela stanowiska strony skarżącej, iż w niniejszej sprawie zostały naruszone przepisy postępowania administracyjnego w sposób skutkujący uchyleniem zaskarżonej decyzji. Zgodnie bowiem z art. 145 § 1 pkt 1 lit. c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2018 r., poz. 1302 – dalej jako p.p.s.a.) sąd uwzględniając skargę na decyzję lub postanowienie uchyla decyzję lub postanowienie w całości albo w części, jeżeli stwierdzi inne (niż dające podstawę do wznowienia – uwaga sądu) naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

W ocenie sądu postępowanie dowodowe przeprowadzone przez organy w sprawie odpowiadało regułom określonym w przepisach art. 7, art. 77 i art. 80 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz. U. z 2018, poz. 2096 – dalej jako K.p.a.). Zgromadzony w aktach sprawy materiał dowodowy wskazuje wyraźnie na wystąpienie okoliczności stanowiących podstawę wymiaru poszczególnych kar. Zauważyć też należy, że skarżąca w toku postepowania potwierdziła te ustalenia (pisma spółki z 21 i 28 września 2017 r.).

Niezasadne są również zarzuty o naruszeniu przez organ odwoławczy art. 15 K.p.a. Należy mieć bowiem na uwadze, iż Wojewódzki Lekarz Weterynarii rozpoznając niniejszą sprawę w postepowaniu odwoławczym nie gromadził samodzielnie dowodów w sprawie, a swoje rozstrzygniecie oparł na materiale dowodowym zgromadzonym przez organ I instancji. W ocenie sądu wyraźna akceptacja przez organ II instancji ustaleń i rozstrzygnięcia Powiatowego Lekarza Weterynarii wraz z ustosunkowaniem się do zarzutów przedstawionych w odwołaniu pozwala przyjąć, iż sprawa została powtórnie rozpoznana.

Sąd nie podzielił również zarzutu skargi dotyczącego naruszenia przez organy § 1 pkt 10 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 14 czerwca 2017 r. w sprawie wysokości kar pieniężnych za naruszenia przepisów o produktach pochodzenia zwierzęcego w związku z art. 189d K.p.a.

Na wstępie zauważyć należy, iż organy dokonały wymiaru kar za wymienione działania i zaniechania spółki stanowiące niespełnienie wymagań określonych w art. 4 ust. 3 lub art. 5 rozporządzenia nr 852/2004 w dolnej granicy określonej w przywołanym przepisie rozporządzenia. W ocenie sądu kary te są bardzo łagodne przy uwzględnieniu ryzyka dla bezpieczeństwa żywności związanego z ustaleniami organu w powyższym zakresie.

Uzasadniając wymiar poszczególnych kar organ I instancji wskazywał na okoliczności łagodzące (pojedynczość stwierdzonych uchybień w zakresie identyfikacji produktu oraz wprowadzenia na teren zakładu partii produktu niezgodnego) jak również na znaczenie i wagę stwierdzonych uchybień oraz przewidywany skutek nałożonych sankcji w postaci dostosowania się skarżącej do wymogów określonych w art. 4 ust. 3 oraz art. 5 rozporządzenia nr 852/2004.

Natomiast w ocenie sądu za dalszym złagodzeniem kar nie mogły przemawiać podjęte oraz deklarowane przez skarżącą działania naprawcze w powyższym zakresie. Okoliczności te nastąpiły bowiem po stwierdzeniu naruszeń w art. 4 ust. 3 oraz art. 5 rozporządzenia nr 852/2004 i nie można ich uznać za działania podjęte przez stronę dobrowolnie w celu uniknięcia skutków naruszenia prawa (art. 189d pkt 5 K.p.a.).

Mając powyższe na uwadze, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku na mocy art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2018 r., poz. 1302), skargę jako niezasadną oddalił.