Wyrok WSA we Wrocławiu, sygn. akt III SA/Wr 572/15
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu
Data orzeczenia: 2015-12-04 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6032 Inne z zakresu prawa o ruchu drogowym
Hasła tematyczne: Ruch drogowy
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: *Uchylono zaskarżoną decyzję
Powołane przepisy: article: art. 84 ust. 3, art. 83 ust. 6,
journal: Dz.U. 2012 poz 1137
law: Ustawa z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Sędziowie Sędzia WSA Marcin Miemiec, Sędzia WSA Małgorzata Malinowska-Grakowicz, Maciej Guziński (sprawozdawca), , Protokolant Z-ca Kierownika Sekretariatu Wydziału III Halina Rosłan, po rozpoznaniu w Wydziale III na rozprawie w dniu 4 grudnia 2015 r. sprawy ze skargi A. Z. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w L. z dnia [...] kwietnia 2015 r. nr [...] w przedmiocie cofnięcia uprawnień diagnosty do wykonywania badań technicznych pojazdów I. uchyla zaskarżoną decyzję; II. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w L. na rzecz strony skarżącej kwotę [...] ([...]) złotych kosztów postępowania.


UZASADNIENIE

Zaskarżoną decyzją z dnia [...] kwietnia 2015 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w L. (dalej "SKO" albo "Kolegium") po rozpatrzeniu odwołania A. Z. (zwanego w dalszej części uzasadnienia "stronom" lub "skarżącym") od decyzji działającego z upoważnienia Prezydenta Miasta L. — Zastępcy Dyrektora Wydziału Spraw Obywatelskich Nr [...] z dnia [...] lutego 2014 r. w przedmiocie cofnięcia skarżącemu uprawnienia diagnosty do wykonywania badań technicznych pojazdów nr [...] - utrzymało w mocy decyzję organu pierwszej instancji.

Powyższe decyzje zostały wydane w następującym stanie faktycznym i prawnym ustalonym przez organy:

W motywach powyższego rozstrzygnięcia pierwszoinstancyjnego wskazano na nieprawidłowe przeprowadzenie badań technicznych pojazdu marki [...] o numerze rejestracyjnym [...], potwierdzone wynikami kontroli przeprowadzonej przez inspektorów Urzędu Miejskiego w L. oraz Transportowego Dozoru Technicznego w dniu [...] kwietnia 2014 r. Badanie to, jak uzasadniał organ, zostało przeprowadzone niezgodnie z obowiązującym sposobem i zakresem wynikającym z rozporządzenia Ministra Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej z dnia 26 czerwca 2012 r. - w sprawie zakresu i sposobu przeprowadzania badan technicznych pojazdów oraz wzorów dokumentów stosowanych przy tych badaniach (Dz. U. z 2012 r., poz. 996 ze zm.; dalej :rozporządzenie).

Samorządowe Kolegium Odwoławcze w L. rozstrzygnięciem z dnia [...] października 2014 r. Nr [...], uchyliło decyzję organu I instancji i przekazało sprawę do ponownego rozpatrzenia. Podniesiono, że dla przyjęcia, iż postępowanie strony wyczerpywało przesłanki do cofnięcia uprawnień diagnosty na podstawie art. 84 ust. 3 pkt 1 i pkt 2 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. -Prawo o ruchu drogowym (Dz. U. 2012 r., poz. 1137, ze zm.; dalej tez; p.r.d.), koniecznym było ustalenie, czy w trakcie dodatkowego badania pojazdu doszło do przeprowadzenia pomiaru zadymienia i jaki był jego wynik oraz jaki wpływ na przeprowadzanie badania mogła mieć prowadzona kontrola diagnosty w dniu wykonywania badań. Brak przeprowadzenia postępowania odnośnie tej okoliczności skutkował stwierdzeniem, że organ I instancji wydał zaskarżoną decyzję bez dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego w sprawie oraz rozpatrzenia całego materiału dowodowego, co stanowiło naruszenie art. 7 i art. 77 § 1 i art. 80 Kodeksu postępowania administracyjnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy.

Rozpoznając ponownie sprawę, organ pierwszej instancji decyzją Nr [...] z dnia [...] listopada 2014 r., ponownie cofnął stronie posiadane przez niego uprawnienia diagnosty do wykonywania badań technicznych pojazdów, bowiem podczas przeprowadzonego badania technicznego diagnosta nie dokonał pomiaru zadymienia pojazdu marki [...] o numerze rejestracyjnym [...], naruszając tym samym § 2 ust. 1 pkt 3 lit. i rozporządzenia w sprawie zakresu i sposobu przeprowadzania badań technicznych pojazdów oraz wzorów dokumentów stosowanych przy tych badaniach, co w konsekwencji nie dawało możliwości oceny czy pomiar był właściwy, czy też odbiegał od normy jak również stwierdzenia czy ewentualna usterka wynikająca z niewłaściwego zadymienia byłaby powodem do powtórnej kontroli przy badaniu dodatkowym.

Również i powyższa decyzja, została uchylona a sprawa przekazana do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji (decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego w L. Nr [...] z dnia [...] stycznia 2015 r.). W ocenie Kolegium, organ I instancji w dalszym ciągu nie wyjaśnił zarówno okoliczności związanych z przeprowadzeniem dodatkowego badania technicznego pojazdu, tak co do faktu jego dokonania i uzyskanych wyników, jak i wyjaśnienia jaki wpływ na dokonywane czynności w trakcie badania okresowego miało przeprowadzenie tego badania w warunkach kontroli diagnosty, przez organy nadzorujące pomimo, że Kolegium wskazało w swojej poprzedniej decyzji w jakim kierunku powinny zmierzać ustalenia organu w celu wyjaśnienia wszystkich okoliczności sprawy.

Kolejną decyzją z dnia [...] lutego 2015 r. (Nr [...]) organ pierwszej instancji cofnął stronie posiadane przez niego uprawnienie diagnosty Organ ponownie wskazał, że w dniu [...] kwietnia 2014 r. przeprowadzona została kontrola stacji kontroli pojazdów w firmie [...]. Podczas której dokonano obserwacji w zakresie poprawności wykonania przez diagnostę badania technicznego pojazdu marki [...]. W trakcie przedmiotowego badania stwierdzono niezgodność jego wykonania z obowiązującym sposobem i zakresem wynikającym z rozporządzenia Ministra Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej w sprawie zakresu i sposobu przeprowadzania badan technicznych pojazdów oraz wzorów dokumentów stosowanych przy tych badaniach.

Diagnosta nie wykonał pomiaru zadymienia, sprawdzenia zawieszenia osi tylnej pojazdu, pełnego zakresu kontroli w zakresie światłości świateł drogowych, dokładnego sprawdzenia układu kierowniczego poprzez skręcanie kołami do oporu w prawą i w lewą stronę, powtórnego pomiaru siły hamowania przy pomocy opóźnieniomierza, wobec stwierdzenia zbyt małej siły hamownia kół osi przedniej i stwierdzenia, że pojazd posiada zbyt małe koła dla uznania wyniku za właściwy. Ponadto diagnosta skupiając się jedynie na usterce oświetlenia pojazdu zakończył badanie i wystawił zaświadczenie z wynikiem negatywnym niezgodne ze stanem faktycznym, albowiem nie wykonał wszystkich czynności przewidzianych dla badania okresowego. Zatem zaświadczenie potwierdzające wykonanie podstawowego badania technicznego pojazdu powinno być wystawione po sprawdzeniu wszystkich jego elementów.

Podniesiono, że bezspornym jest fakt, że podczas przeprowadzonego badania technicznego diagnosta nie dokonał pomiaru zadymienia pojazdu marki [...], naruszając tym samym § 2 ust. 1 pkt 3 lit. i rozporządzenia, co nie daje możliwości oceny czy pomiar był właściwy, czy też odbiegał od normy jak również na stwierdzenie czy ewentualna usterka wynikająca z niewłaściwego zadymienia byłaby powodem do powtórnej kontroli przy badaniu dodatkowym.

Podniesiono, że protokół z kontroli przeprowadzonej w dniu [...] kwietnia 2014 r., opinia Transportowego Dozoru Technicznego Oddział we W. z dnia [...] lipca 2014 r., wyjaśnienia strony, oraz rozumienie § 6 ust.6 rozporzadzenia, potwierdzają istnienie przesłanek do cofnięcia stronie posiadanego uprawnienia diagnosty.

Wskazano, że analiza zaświadczenie Nr [...] o przeprowadzonym w dniu [...] kwietnia 2014 r. badaniu technicznym pojazdu [...] (dodatkowe, drugie), w którym określono wynik badania jako pozytywny i w którym odnotowano, że jest to ponowne poprawkowe badanie pojazdu do badania zakończonego wydaniem zaświadczenia Nr [...] z dnia [...] kwietnia 2014 r., nie pozwala stwierdzić, czy to kolejne badanie zostało wykonane jako dodatkowe, ponieważ badanie okresowe i badanie dodatkowe to dwa odrębne badania, a przedmiotem kontroli było pierwsze badanie, które zostało przeprowadzone błędnie

W odwołaniu strona powołał się na argumentację zawartą w odwołaniach od dwóch poprzednich decyzji.

Podniosła, że organ chcąc wypełnić zalecenia organu odwoławczego przeprowadził analizę jednego z dokumentów, tj. zaświadczenia, uznając go za nie mający znaczenia w sprawie, mimo tego, że świadczy on o okolicznościach przemawiających na jego korzyść. Tym samym postępowanie w celu pozbawienia go uprawnień diagnosty, prowadzone w sposób przewlekły, niesolidny i w sposób szczególnie krzywdzący, prowadzi do podważenia zaufania do organu administracji.

Samorządowe Kolegium Odwoławcze w L. rozpatrując odwołanie nie podzieliło zasadności przytoczonych argumentów i uznało, że odwołanie nie zasługuje na uwzględnienie, utrzymując w mocy decyzję organu I instancji.

W uzasadnieniu swojej decyzji Kolegium po przedstawieniu dotychczasowego przebiegu postępowania – przywołało w pierwszej kolejności przepis art. 84 ust. 3 pkt 1 i pkt 2 ustawy p.r.d., zgodnie z którym starosta cofa diagnoście uprawnienie do wykonywania badań technicznych, jeżeli w wyniku przeprowadzonej kontroli, o której mowa w art. 83 ust. 6 (w brzmieniu nadanym mu przez art. 22 pkt 1 ustawy z dnia 2 lipca 2004 r. - Przepisy wprowadzające ustawę o swobodzie działalności gospodarczej (Dz.U.2004.173.1808), która weszła w życie z dniem 21 sierpnia 2004 r.), stwierdzono przeprowadzenie przez diagnostę badania technicznego niezgodnie z określonym zakresem i sposobem wykonania, a także w przypadku wydania przez diagnostę zaświadczenia albo dokonania wpisu do dowodu rejestracyjnego pojazdu niezgodnie ze stanem faktycznym lub przepisami.

Następnie SKO przytoczyło brzmienie § 2 ust. 1 i ust. 4 rozporządzenia w sprawie zakresu i sposobu przeprowadzania badań technicznych pojazdów oraz wzorów dokumentów stosowanych przy tych badaniach. Organ odwoławczy wyjaśnił, że dokonując badania okresowego pojazdu diagnosta zobowiązany jest dokonać sprawdzenia i oceny prawidłowości działania poszczególnych zespołów i układów pojazdu i nie może przerwać badania po stwierdzeniu tylko niektórych usterek, pomijając przeprowadzenie oceny innych zespołów i układów pojazdu wskazanych w rozporządzeniu. Następnie podkreślono, że drugi ze wskazanych przepisów (ust. 4 w § 2) podzielił wszystkie usterki stwierdzone ewentualnie w pojeździe podczas badania technicznego na trzy grupy (drobne; istotne oraz takie, które stwarzają zagrożenie), konstatując, że ujawnienie w pojeździe (w czasie badania) usterek istotnych bądź stwarzających zagrożenie nakłada na diagnostę obowiązek określenia wyniku badania technicznego jako negatywny, zgodnie z § 6 ust. 2 i ust. 3 wspomnianego rozporządzenia.

W przypadku gdy w pojeździe stwierdzono usterki istotne, uprawniony diagnosta zamieszcza wpis o nich w zaświadczeniu o przeprowadzonym badaniu technicznym pojazdu i określa wynik badania technicznego jako negatywny. Uprawniony diagnosta informuje posiadacza pojazdu o konieczności przeprowadzenia badania technicznego pojazdu, o którym mowa w ust. 6 (dodatkowego)..

W przypadku gdy w pojeździe stwierdzono usterki stwarzające zagrożenie, uprawniony diagnosta zamieszcza wpis o nich w zaświadczeniu o przeprowadzonym badaniu technicznym pojazdu i określa wynik badania technicznego jako negatywny. Uprawniony diagnosta zatrzymuje dowód rejestracyjny i w zaświadczeniu o przeprowadzonym badaniu technicznym pojazdu dokonuje wpisu "zatrzymano dowód rejestracyjny nr ...".

W każdym jednak przypadku, stosownie do § 4 ust. 4 rozporządzenia, uprawniony diagnosta po zakończeniu badania technicznego pojazdu dokonuje wpisu o wyniku tego badania do rejestru badań technicznych pojazdów, zwanego dalej "rejestrem", a także dokonuje wpisu do dowodu rejestracyjnego pojazdu oraz wystawia zaświadczenie o przeprowadzonym badaniu technicznym pojazdu.

Dalej podniesiono w uzasadnieniu, że jak wynika z akt sprawy, skarżący, w czasie badania przeprowadzonego w dniu [...] kwietnia 2014 r. (pierwszego) o którym była mowa, nie przeprowadził pełnego – wymaganego przepisami zakresu badań technicznych.

W związku z wyjaśnieniami strony, złożonymi w toku prowadzonego postępowania, organ przyjął, że z uwagi na specyfikę kontrolowanego pojazdu, argumentacja podana przez skarżącego była przekonująca i usprawiedliwiała brak sprawdzenia zawieszenia osi tylnej na urządzeniu do wymuszania szarpnięć kołami, brak sprawdzenia natężenia oświetlenia świateł drogowych, brak przeprowadzenia dokładnego sprawdzenia układu kierowniczego oraz brak przeprowadzenia sprawdzenia działania hamulców przy pomocy opźnieniomierza. Niewątpliwie jednak skarżący nie dokonał, w trakcie przeprowadzania badania okresowego przedmiotowego pojazdu w dniu [...] kwietnia 2014 r. pomiaru jego zadymienia. Brak wykonania tej czynności kontrolnej, określonej w § 2 ust. 1 pkt 3 lit. i rozporządzenia oznacza, iż badanie nie zostało przeprowadzone zgodnie ze określonym zakresem. Okoliczność ta w świetle art. 84 ust. 3 pkt 1ustawy, stanowi przesłankę do cofnięcia skarżącemu uprawnień diagnosty.

Co prawda, po przeprowadzonym badaniu okresowym pojazdu strona wydała zaświadczenie Nr [...], w którym wskazał na niespełnienie przez badany pojazd wymagań technicznych umożliwiających mu poruszanie się po drogach publicznych, jednakże nastąpiło to w rezultacie stwierdzenia usterki istotnej, po ustaleniu której badanie zostało przerwane i nie dokonano pomiaru zadymienia pojazdu. Wskazanie zatem na istnienie konkretnej usterki istotnej w postaci ustawienia światła poniżej wymaganej wartości, co w myśl ust. 2 § 6 rozporządzenia obligowało posiadacza pojazdu do przeprowadzenia badania technicznego pojazdu, polegającego na wykonaniu ponownego badania technicznego w zakresie układu, w którym stwierdzono usterki, prowadziło w istocie do tego, że tak w pierwszym badaniu okresowym jak i w ponownym badaniu sprawdzenie układu wydechowego w zakresie zadymienia spalin nie nastąpiło. Dowodzi tego wydane zaświadczenie Nr [...] z dnia [...] kwietnia 2014 r. W jego części dotyczącej "uwag", pomimo, że wskazano, iż jest to badanie ponowne do badania z tego samego dnia zakończonego wydaniem zaświadczenia [...] w trakcie którego nie wykonano pomiaru zadymienia, nie określono czy badanie w tym zakresie zostało wykonane.

Należy zatem przyjąć, że w związku z brakiem wykonania pomiaru zadymienia pojazdu tak przy badaniu okresowym jak i przy ponownym badaniu (drugim), badania w tym zakresie nie zostały przeprowadzone zgodnie z obowiązującymi przepisami rozporządzenia. Podkreślono, że znajomość przepisów dotyczących sposobu i zakresu przeprowadzania badań technicznych pojazdów stanowi gwarancję bezpieczeństwa uczestników ruchu drogowego, wskutek czego na drogach publicznych mogłyby się poruszać pojazdy, których stan techniczny stwarzałby zagrożenie dla innych uczestników ruchu drogowego.

Podniesiono, że ograniczając się do stwierdzenia, że skarżący przeprowadzając w dniu [...] kwietnia 2014 r. badanie okresowe pojazdu marki [...] nie wykonał go zgodnie z jego zakresem, nie można stwierdzić zarazem, że zrealizował swoim postępowaniem drugą z przesłanek cofnięcia uprawnień, określoną w art. 84 ust. 3 pkt 2 ustawy Prawo o ruchu drogowym, w postaci wydania zaświadczenia Nr [...] niezgodnie ze stanem faktycznym lub przepisami, skoro nie wykonał pomiaru zadymienia pojazdu, a przyczyną określenia negatywnego wyniku badania była inna usterka mająca istotny charakter.

W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu, skarżący – reprezentowany przez pełnomocnika wniósł o uchylenie decyzji SKO z dnia [...] kwietnia 2015 r. i umorzenie postępowania zarzucając jej naruszenie:

przepisów prawa materialnego, a to art. 84 ust. 3 pkt 1 ustawy Prawo o ruchu drogowym, poprzez jego niewłaściwą wykładnię i zastosowanie, ponieważ w świetle okoliczności faktycznych sprawy przeprowadzone badanie techniczne pojazdu marki [...] odbyło się zgodnie zakresem wymaganym przez przepisy prawa,

przepisów postępowania, a to art. 7 i art. 77 kpa, w związku z brakiem wyjaśnienia okoliczności faktycznych sprawy, a w szczególności poprzez nieprzeprowadzenie czynności dowodowych w celu ustalenia czy w czasie kolejnego badania technicznego pojazdu w dniu [...] kwietnia 2014 r. skarżący dokonał badania poziomu zadymienia oraz jaki był jego wynik, albowiem okoliczność ta miała znaczenie dla oceny stopnia nieprawidłowości jakich skarżący dopuścił się podczas pierwszego badania.

Podniesiono w uzasadnieniu, że przeprowadzone w dniu [...] kwietnia 2014 r. badanie okresowe pojazdu marki [...] (pierwsze) zostało przeprowadzone w sposób prawidłowy ponieważ wyeliminowanie z ruchu przedmiotowego pojazdu, nastąpiło z uwagi na stwierdzenie istnienia w nim usterki istotnej, co znalazło wyraz w wydanym zaświadczeniu o przeprowadzeniu badania Nr [...] r., w którym wynik tego badania został określony jako negatywny. Stwierdzenie tej istotnej usterki skutkowało przerwaniem badania i brakiem wykonania pomiaru zadymienia.

Jednakże ponowne badanie techniczne pojazdu (drugie) zostało przeprowadzone jeszcze tego samego dnia i w jego trakcie dokonano pomiaru zadymienia pojazdu, uzyskując wynik pozytywny. Zatem z uwagi na niezwykle krótki odstęp pomiędzy badaniami należy przyjąć, że również w trakcie pierwszego badania technicznego pojazdu poziom zadymienia odpowiadał obowiązującym normom. Natomiast z regulacji prawnej nie wynika brak dopuszczalności przeprowadzenia ponownego badania zgodnie z zakresem badania okresowego.

Podniesiono w skardze, że w swoich decyzjach kasacyjnych Kolegium wskazywało na konieczność ustalenia, czy w trakcie dodatkowego badania technicznego pojazdu [...] przeprowadzono badanie poziomu zadymienia i jaki był jego wynik, zaś organ I instancji utrzymaną w mocy decyzją nie poprzedził żadnymi ustaleniami w tym zakresie stwierdzając jedynie, że nie wiadomo jakiego rodzaju badania dotyczyło zaświadczenie Nr [...] z dnia [...] kwietnia 2014 r. i że nie sposób stwierdzić czy wykonane zostało w jego trakcie badanie poziomu zadymienia pojazdu i jaki był jego wynik.

Tymczasem z samej treści zaświadczenia wynika, że zostało ono przeprowadzone wg standardów badania okresowego przez co obejmowało badanie poziomu zadymienia. Samo zaniechanie pomiaru zadymienia przy pierwszym badaniu nie było przeoczeniem lub nie nastąpiło z innej błahej przyczyny, lecz na skutek wcześniejszego stwierdzenia, iż pojazd nie może być dopuszczony do ruchu, co oznaczało działanie diagnosty zgodnie z przepisami rozporządzenia regulującego zakres i sposób przeprowadzania badań technicznych pojazdów oraz wzorów dokumentów stosownych w tych sprawach. Wykładnia i zastosowanie art. 84 ust. 3 pkt 1 ustawy Prawo o ruchu drogowym, prowadzić ma do eliminowania diagnostów nierzetelnych, którzy bez wyraźnego uzasadnienia nie przeprowadzili pełnego badania technicznego pojazdu, jednakże przepis ten nie może mieć zastosowania wówczas gdy jakiś wąski zakres badań technicznych nie zostanie przez diagnostę przeprowadzony, po uprzednim stwierdzeniu, że pojazd nie może być dopuszczony do ruchu.

Powołując się na orzecznictwo podniesiono, że o ile przepis art. 84 ust. 3 pkt 2 ustawy Prawo o ruchu drogowym, nie daje organowi prawa miarkowania konsekwencji, co powoduje, że uchybienia o dużym ciężarze gatunkowym są traktowane na równi z uchybieniami mniejszej wagi, to nie sposób takiego rozumowania przenieść na przesłanki ujęte w art. 84 ust. 3 pkt 1 ustawy Prawo o ruchu drogowym. Z samej treści tego przepisu wynika, że istnieje określony zakres i sposób wykonywania badania technicznego, który to zakres i sposób może być różny w zależności od sytuacji i realiów konkretnej sprawy. W takiej sytuacji do obowiązku organów należy wnikliwe zbadanie zakresu nieprawidłowości w wykonywaniu przez danego diagnostę funkcji i rozważenie, czy ciężar popełnionego przez niego uchybienia, jest istotnie na tyle duży, że daje podstawę do wydania decyzji o cofnięciu uprawnień.

W odpowiedzi, strona przeciwna wniosła o oddalenie skargi, podtrzymując swoje dotychczasowe stanowisko w sprawie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Według art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości, między innymi poprzez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej (art. 1 § 2 tej ustawy).

Zakres kontroli administracji publicznej obejmuje również orzekanie – jak w niniejszym wypadku – w sprawach skarg na decyzje administracyjne (art. 3 § 1 w związku z § 2 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – jednolity tekst: Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm., zwanej dalej – w skrócie – "p.p.s.a."), w tym również na decyzje samorządowych kolegiów odwoławczych.

Kryterium legalności przewidziane w art. 1 § 2 ustawy ustrojowej umożliwia sądowi administracyjnemu wyeliminowanie z obrotu prawnego skontrolowanej decyzji, ale tylko w razie stwierdzenia co najmniej jednego z naruszeń prawa wymienionych w art. 145 § 1 p.p.s.a. Jeśli jednak do wskazanych tam naruszeń nie doszło, sąd administracyjny zobligowany jest do oddalenia skargi, wedle dyspozycji art. 151 p.p.s.a.

Badając legalność zaskarżonej decyzji, Sąd nie stwierdził naruszenia przez organy administracji przepisów prawa materialnego, bądź procesowego w stopniu uzasadniającym jej uchylenie.

Podstawę prawną rozstrzygnięcia stanowił art. 84 ust. 3 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. – Prawo o ruchu drogowym (Dz.U. z 2012 r., poz. 1137 ze zm., dalej tez: ustawa, u.p.r.) Zgodnie z powołanym przepisem starosta cofa diagnoście uprawnienia do wykonywania badań technicznych, jeżeli w wyniku przeprowadzonej kontroli, o której mowa w art. 83 ust. 6, stwierdzono: 1) przeprowadzenie przez diagnostę badania technicznego niezgodnie z określonym zakresem i sposobem wykonania; 2) wydanie przez diagnostę zaświadczenia albo dokonanie wpisu do dowodu rejestracyjnego pojazdu niezgodnie ze stanem faktycznym lub przepisami.

Przytoczony przepis ma charakter bezwzględnie obowiązujący i stwierdzenie określonych uchybień skutkuje zastosowaniem przewidzianej w tym przepisie sankcji. Sankcja w postaci cofnięcia uprawnień diagnosty w oparciu o wskazany przepis może być zastosowana tylko wtedy, gdy zostanie stwierdzone przeprowadzenie przez diagnostę badania technicznego niezgodnie z określonym zakresem i sposobem wykonania lub wydanie przez diagnostę zaświadczenia albo dokonanie wpisu do dowodu rejestracyjnego pojazdu niezgodnie ze stanem faktycznym lub przepisami. Przepis ten ma charakter sankcyjny, a zatem musi być stosowany ściśle, co oznacza, że tylko przy spełnieniu przesłanki ustawowej może nastąpić cofnięcie uprawnień diagnosty.

Diagnosta ponosi odpowiedzialność administracyjną, a zatem spełnienie przynajmniej jednej przesłanki ustawowej określonej w art. 84 ust. 3 ustawy – Prawo o ruchu drogowym, musi być wykazane w toku postępowania administracyjnego.

Wymogi stawiane diagnoście związane z zakresem i sposobem wykonania badania technicznego pojazdu określone zostały w wydanym, na podstawie delegacji ustawowej wynikającej z art. 81 ust. 15 ustawy, rozporządzeniu Ministra Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej z dnia 26 czerwca 2012 r. w sprawie zakresu i sposobu przeprowadzania badań technicznych pojazdów oraz wzorów dokumentów stosowanych przy tych badaniach (Dz. U. z 2012 r., poz. 996 ze zm.) - zwanym dalej rozporządzeniem. Zgodnie z jego § 2 ust. 1, zakres okresowego badania technicznego pojazdu obejmuje:

1) identyfikację pojazdu, w tym:

a) sprawdzenie cech identyfikacyjnych oraz ustalenie i porównanie zgodności faktycznych danych pojazdu z danymi zapisanymi w dowodzie rejestracyjnym lub odpowiadającym mu dokumencie,

b) sprawdzenie prawidłowości oznaczeń i stanu tablic rejestracyjnych pojazdu;

2) sprawdzenie dodatkowego wyposażenia pojazdu;

3) sprawdzenie i ocenę prawidłowości działania poszczególnych zespołów i układów pojazdu, w szczególności pod względem bezpieczeństwa jazdy i ochrony środowiska, w tym sprawdzenie i ocenę:

a) stanu technicznego ogumienia,

b) prawidłowości działania, ustawienia i własności świetlnych świateł zewnętrznych, w tym prawidłowość działania urządzeń sygnalizacyjnych,

c) stanu technicznego, skuteczności i równomierności działania hamulców,

d) prawidłowości działania układu kierowniczego, stanu technicznego jego połączeń oraz wielkości ruchu jałowego koła kierownicy, w tym prawidłowość ustawienia i zamocowania kół jezdnych,

e) stanu technicznego zawieszenia,

f) instalacji elektrycznej,

g) stanu technicznego nadwozia, podwozia i ich osprzętu oraz przedmiotów wyposażenia,

h) stanu technicznego układu wydechowego - w uzasadnionych przypadkach pomiar poziomu hałasu zewnętrznego podczas postoju oraz ocenę stanu technicznego sygnału dźwiękowego,

i) emisji zanieczyszczeń gazowych lub zadymienia spalin;

4) sprawdzenie warunków dodatkowych dla pojazdów, określonych w rozporządzeniu o warunkach technicznych.

Z cytowanych przepisów wynika, że dokonując badania okresowego pojazdu diagnosta zobowiązany jest dokonać sprawdzenia i oceny prawidłowości działania poszczególnych zespołów i układów pojazdu i nie może przerwać badania po stwierdzeniu tylko niektórych usterek, pomijając przeprowadzenie oceny innych zespołów i układów pojazdu wskazanych w rozporządzeniu. Przeprowadzenie badania okresowego ma bowiem na celu ustalenie czy poszczególne zespoły i układy pojazdu są we właściwym stanie technicznym, a jeżeli nie to należy w trakcie badania technicznego ocenić ich rodzaj poprzez zakwalifikowanie do jednej z grup wskazanych w § 2 ust. 4 rozporządzenia, czyli do: usterek drobnych niemających istotnego wpływu na bezpieczeństwo ruchu drogowego i ochrony środowiska; do usterek istotnych mogące naruszać bezpieczeństwo ruchu drogowego i ochrony środowiska oraz do usterek stwarzających bezpośrednie zagrożenie dla bezpieczeństwa ruchu drogowego i ochrony środowiska w stopniu uniemożliwiającym używanie pojazdu w ruchu drogowym, niezależnie od okoliczności. Rodzaj stwierdzonych usterek przekłada się bowiem na dalsze postępowanie diagnosty, które normuje przepis § 6 ust. 1 pkt 1 - 3 rozporządzenia.

I tak, w przypadku gdy w pojeździe nie stwierdzono żadnych usterek lub stwierdzono usterki drobne, uprawniony diagnosta określa wynik badania technicznego pojazdu jako pozytywny i: 1) zgodnie z art. 82 ust. 2 ustawy zamieszcza odpowiedni wpis w dowodzie rejestracyjnym pojazdu; 2) wystawia zaświadczenie o przeprowadzonym badaniu technicznym pojazdu oraz w przypadkach, o których mowa w art. 81 ust. 3 ustawy, wystawia dokument identyfikacyjny pojazdu; 3) informuje posiadacza pojazdu o rodzaju stwierdzonych usterek drobnych i konieczności ich usunięcia, zamieszczając stosowne adnotacje w zaświadczeniu o przeprowadzonym badaniu technicznym pojazdu.

W przypadku gdy w pojeździe stwierdzono usterki istotne, uprawniony diagnosta zamieszcza wpis o nich w zaświadczeniu o przeprowadzonym badaniu technicznym pojazdu i określa wynik badania technicznego jako negatywny. Uprawniony diagnosta informuje posiadacza pojazdu o konieczności przeprowadzenia badania technicznego pojazdu, o którym mowa w ust. 6.

W przypadku gdy w pojeździe stwierdzono usterki stwarzające zagrożenie, uprawniony diagnosta zamieszcza wpis o nich w zaświadczeniu o przeprowadzonym badaniu technicznym pojazdu i określa wynik badania technicznego jako negatywny. Uprawniony diagnosta zatrzymuje dowód rejestracyjny i w zaświadczeniu o przeprowadzonym badaniu technicznym pojazdu dokonuje wpisu "zatrzymano dowód rejestracyjny nr...".

W każdym jednak przypadku, stosownie do § 4 ust. 4 rozporządzenia, uprawniony diagnosta po zakończeniu badania technicznego pojazdu dokonuje wpisu o wyniku tego badania do rejestru badań technicznych pojazdów, zwanego dalej "rejestrem", a także dokonuje wpisu do dowodu rejestracyjnego pojazdu oraz wystawia zaświadczenie o przeprowadzonym badaniu technicznym pojazdu.

Jak wynika z akt sprawy, organ odwoławczy uznał w sprawie, że skarżący nie dokonał, w trakcie przeprowadzania badania okresowego przedmiotowego pojazdu w dniu [...] kwietnia 2014 r. (pierwszego), pomiaru jego zadymienia, naruszając tym samym § 2 ust. 1 pkt 3 lit. i rozporządzenia. Natomiast brak wykonania tej czynności kontrolnej - nie przeprowadzenia badania technicznego zgodnie ze określonym zakresem - w świetle art. 84 ust. 3 pkt 1 stanowi przesłankę do cofnięcia skarżącemu uprawnień diagnosty.

W ocenie Sądu, okoliczności rozpoznawanej sprawy wskazują jednak, że zachodzą podstawy do podważenia stanu faktycznego, dokonanej przez organy oceny dowodów oraz interpretacji przepisów prawa regulujących zasady przeprowadzania badań technicznych pojazdów oraz ich dokumentowania.

Z akt sprawy wynika, że tego samego dnia dokonano ponownego badania technicznego przedmiotowego pojazdu (drugiego) i jak twierdzi skarżący w jego trakcie dokonano pomiaru zadymienia pojazdu, uzyskując wynik pozytywny, co potwierdzono stosownym zaświadczeniem Nr [...]. Zdaniem organu odwoławczego, wyrażanym w zaskarżonej decyzji, w jego części dotyczącej "uwag", pomimo, że wskazano, iż jest to badanie ponowne do badania z tego samego dnia zakończonego wydaniem zaświadczenia [...] (w trakcie którego nie wykonano pomiaru zadymienia), nie określono czy badanie w tym zakresie zostało wykonane.

W tym miejscu podnieść należy, że w decyzji uchylającej z dnia [...] października 2014 r. organ odwoławczy stwierdził, że "Skoro organ dał wiarę, że w wyniku dodatkowego badania technicznego, przeprowadzonego w związku z negatywnym wynikiem badania okresowego, strona wykonała wszystkie czynności prawidłowo, to również należy przypuszczać, że objęty został tym badaniem pomiar zadymienia. Wskazując zatem na nierozerwalność wyników badania dodatkowego, o którym mowa w § 6 ust. 6 i badania okresowego z § 2 ust. 1 rozporządzenia, podkreślić należy, że pomimo niesprawdzenia pomiaru zadymienia pojazdu w trakcie badania okresowego, badanie w tym zakresie, jak twierdzi organ, zostało przeprowadzone w toku badania dodatkowego, w stacji w której stwierdzono usterkę." Stwierdzono, że dla uznania, iż postępowanie skarżącego w istocie wyczerpywało przesłanki do cofnięcia mu uprawnień diagnosty, na podstawie art. 84 ust. 3 pkt 1 i 2 ustawy Prawo o ruchu drogowym, bądź też, że brak było podstaw do ich cofnięcia koniecznym jest wykazanie przez organ, czy w trakcie dodatkowego badania w istocie doszło do przeprowadzenia pomiaru zadymienia i jaki był jego wynik, bowiem w tym zakresie organ I instancji nie zgromadził, żadnego materiału dowodowego.

Podniesiono dalej w uzasadnieniu tej decyzji, że przy rozstrzyganiu sprawy organ winien również rozważyć, czy okoliczności, w jakich dokonywane było badanie okresowe w dniu [...] kwietnia 2014 r. (kontrola, przebywanie i obserwowanie badania przez większą liczbę osób, stres kontrolowanego), nie mogły przyczynić się do niezamierzonego popełnienia przez skarżącego błędu w postaci zaniechania sprawdzenia zadymienia wytwarzanego przez pojazd, tj. badania które nie ma zasadniczo wpływu na bezpieczeństwo kierującego pojazdem i innych uczestników ruchu drogowego, a raczej na stan środowiska naturalnego.

Organ odwoławczy podtrzymał powyższe stanowisko w drugiej kasacyjnej decyzji z dnia [...] stycznia 2015 r. W uzasadnieniu podniesiono, że organ pierwszej instancji nie wykonał zaleceń odnośnie ustalenia stanu faktycznego w sprawie, nie sprawdzono dokumentów w sprawie tego drugiego badania technicznego, wykonanego także w dniu [...].kwietnia 2014.

W tym stanie, zdaniem składu orzekającego w sprawie, uznać należy, że organ odwoławczy orzekł, wydać zaskarżoną decyzję, w oparciu o nie w pełni zgromadzony materiał dowodowego w zakresie jednoznacznego ustalenia, czy w trakcie dodatkowego badania (drugiego) w istocie doszło do przeprowadzenia pomiaru zadymienia i jaki był jego wynik.

Jak wynika z akt sprawy, skoro organ odwoławczy sam uznał, – wskazując na nierozerwalność wyników badania dodatkowego, o którym mowa w § 6 ust. 6 i badania okresowego z § 2 ust. 1 rozporządzenia - że dla przyjęcia czy zachowanie skarżącego wyczerpywało przesłanki do cofnięcia uprawnień diagnosty, na podstawie art. 84 ust. 3 pkt 1 i 2 ustawy, konieczne było wykazanie przez organ, czy w trakcie tego dodatkowego badania w istocie doszło do przeprowadzenia pomiaru zadymienia i jaki był jego wynik, istotne w sprawie stało się przeprowadzenie w tym zakresie stosownych ustaleń. Tym samym uznając, że zakres tego badania, jego wynik ma istotne znaczenie dla rozpatrywanej sprawy, nie można było poprzestać (jak to uczynił organ odwoławczy, za organem pierwszej instancji), że skarżący nie dokonał, w trakcie przeprowadzania badania przedmiotowego pojazdu w dniu [...] kwietnia 2014 r. (drugiego) pomiaru jego zadymienia. Poprzestać na takim ustaleniu, powołując się jedynie na zaświadczeniu z tego dodatkowego badania technicznego, z którego jednak wprost nie wynika czy badanie w tym zakresie zostało wykonane, bez oparcia się o kompletną dokumentację z tego drugiego badania.

W tym stanie należy uznać, że organ nie zgromadził pełnego materiału dowodowego. Co pozwala na stwierdzenie, że zaskarżona decyzja została wydana z naruszeniem art. 7 Kodeksu postępowania administracyjnego, tj. bez podjęcia wszelkich niezbędnych czynności w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego a w konsekwencji bez zebrania i rozpatrzenia w sposób wyczerpujący całego materiału dowodowego w sprawie stosownie do art. 77 § 1 i art. 80 Kodeksu postępowania administracyjnego. W konsekwencji nie możliwe jest jednoznaczne ocenienie czy zakażona decyzja odpowiada prawu.

W toku dalszego postepowania organ odwoławczy winień ustalił, czy badanie w zakresie pomiaru zadymienia zostało wykonane i jaki była jego wynik, w oparciu o całości dokumentacji z tego badania, w tym wydruki z rejestru badań przedmiotowego pojazdu, a nie jedynie o wydane zaświadczenie.

Biorąc powyższe pod uwagę, na podstawie art. 145 § 1 ust. 1 pkt a i pkt c p.p.s.a, Sąd orzekł jak w sentencji wyroku. Orzeczenie w punkcie II ma umocowanie w przepisach art. 200 p.p.s.a.