Wyrok WSA w Łodzi, sygn. akt II SA/Łd 512/13
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi
Data orzeczenia: 2013-10-03 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6139 Inne o symbolu podstawowym 613
Hasła tematyczne: Środowiskowe uwarunkowania dla przedsięwzięcia
Administracyjne postępowanie
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 7, art. 8, art. 9, art. 28, art. 77 par. 1-4, art. 107 par. 3, art. 145 par. 1 pkt 4, art. 147, art. 156 par. 1 pkt 2 i 5,
journal: Dz.U. 2013 poz 267
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity
article: art. 3 ust. 1 pkt 5, art. 85 ust. 2 pkt 2
journal: Dz.U. 2008 nr 199 poz 1227
law: Ustawa z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz  o ocenach oddziaływania na środowisko
article: art. 151
journal: Dz.U. 2012 poz 270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity.

SENTENCJA

Dnia 3 października 2013 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział II w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Joanna Sekunda-Lenczewska Sędziowie Sędzia WSA Jolanta Rosińska Sędzia WSA Barbara Rymaszewska (spr.) Protokolant specjalista Dominika Janicka po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 20 września 2013 roku sprawy ze skargi A. M. - A. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w P. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach zgody na realizację przedsięwzięcia oddala skargę. LS


UZASADNIENIE

Samorządowe Kolegium Odwoławcze w P. decyzją z dnia [...], nr [...], po rozpatrzeniu wniosku A. M.-A. o ponowne rozpatrzenie sprawy utrzymało w mocy decyzję własną z dnia [...], odmawiającą stwierdzenia nieważności decyzji Wójta Gminy S., z dnia [...], nr [...] o środowiskowych uwarunkowaniach dla przedsięwzięcia polegającego na budowie hali magazynowej soli drogowej wraz z utwardzeniem terenu oraz niezbędną infrastrukturą techniczną w S. na działce o numerze ewid. 1682, położonej w obrębie S.. Jako podstawę prawną rozstrzygnięcia Kolegium wskazało art. 127 § 3 i art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2013r., poz. 267, w skrócie K.p.a.).

W toku postępowania ustalono, iż decyzja Wójta Gminy S. z dnia [...], nr [...] o środowiskowych uwarunkowaniach dla przedsięwzięcia została podjęta po rozpatrzeniu wniosku Powiatu [...]. W decyzji tej organ stwierdził brak potrzeby przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko, przedstawiając w niej informacje o uwarunkowaniach, o których mowa w art. 63 ust. 1 ustawy z dnia 3 października 2008r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko (Dz.U. Nr 199, poz. 1227 ze zm., powoływana także jako ustawa). Powyższa decyzja zapadła po uprzednim podjęciu przez organ I instancji postanowienia z dnia [...], znak: [...], o nienakładaniu obowiązku przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko dla ww. przedsięwzięcia, które poprzedziło uzyskanie przez organ gminy wymaganych prawem opinii w przedmiocie konieczności przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko dla tego przedsięwzięcia Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w Ł. oraz Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w B..

Wnioskiem z dnia 4 stycznia 2013r., uzupełnionym pismami z dnia 28 stycznia 2013r. i 11 lutego 2013r., A. M.-A. wystąpiła o stwierdzenie nieważności ww. decyzji środowiskowej. Wskazała, że decyzja ta była niewykonalna w dniu wydania i jej niewykonalność ma charakter trwały w związku z nieprawidłowo wyznaczonym obszarem oddziaływania (art. 156 § 1 pkt 5 K.p.a.), jako że występuje niespójność między obszarem oddziaływania inwestycji na środowisko przyjętym w ww. decyzji z dnia [...], a obszarem analizowanym w decyzji o warunkach zabudowy. Ponadto skarżąca zarzuciła, iż decyzja, o której mowa została wydana bez podstawy prawnej lub z rażącym naruszeniem prawa w szczególności w związku z: 1. niewłaściwym wyznaczeniem obszaru oddziaływania (§ 3 pkt 2 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 26 sierpnia 2003r. w sprawie sposobu ustalania wymagań dotyczących nowej zabudowy i zagospodarowania terenu w przypadku braku miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego); 2. pominięciem strony (art. 145 § 1 pkt 4 K.p.a., art. 6 i 7 K.p.a.), tj. W. M.; 3. nienałożeniem na inwestora obowiązku sporządzenia raportu oddziaływania inwestycji na środowisko w zakresie art. 66 ust. 1 pkt 1-9, 11-20 oraz ust. 2 i ust. 4-6 ustawy; 4. z nieuwzględnieniem zaleceń Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego i niewyjaśnieniem przesłanek, jakimi kierował się organ; 5. naruszeniem art. 65 Prawa wodnego przez pominięcie istnienia urządzeń melioracyjnych na terenie oddziaływania inwestycji; 6. niedochowaniem staranności w postępowaniu przez organ pierwszoinstancyjny, który bezkrytycznie oparł się na niestarannie opracowanych i dowolnie wybranych materiałach; 7. nieuwzględnieniem potencjalnej kumulacji oddziaływań planowanej inwestycji związanej z budową hali magazynowej soli drogowej i zakładu produkcji naczep A, którego funkcjonowanie jest stałym źródłem konfliktów w tej okolicy; 8. wadliwym postanowieniem Wójta Gminy S. z dnia [...], znak: [...] o nienakładaniu obowiązku przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko dla ww. przedsięwzięcia.

A. M.-A. wniosła również o przeprowadzenie dowodu w celu rozstrzygnięcia, czy W. M. jest czy nie jest stroną postępowania w sprawie środowiskowych uwarunkowań dla ww. przedsięwzięcia, a także o przeprowadzenie dowodu w sprawie prawidłowości wyznaczenia obszaru oddziaływania ww. inwestycji wskazując, że obszar oddziaływania w decyzji środowiskowej wyznaczono jako znacznie mniejszy niż wyznaczony obszar konieczny do analizy w decyzji o warunkach zabudowy.

Samorządowe Kolegium Odwoławcze w P. uznało wniosek o stwierdzenie nieważności decyzji za niezasadny. W motywach decyzji z dnia [...] organ wskazał, iż oceny ostatecznej decyzji administracyjnej, pod kątem występowania kwalifikowanej wady prawnej, określonej w art. 156 § 1 K.p.a., dokonuje się w oparciu o stan prawny obowiązujący w dacie wydania tej decyzji. W postępowaniu o stwierdzenie nieważności decyzji nie przeprowadza się postępowania dowodowego.

Kolegium wskazało, iż obszar oddziaływania inwestycji określany w sprawach dotyczących wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach dla danego przedsięwzięcia stosownie do przepisów ustawy nie jest pojęciem tożsamym z obszarem analizy, który wyznaczany jest w sytuacji wydawania decyzji o warunkach zabudowy, w oparciu o przepisy ustawy z dnia 27 marca 2003r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz.U. z 2012r., poz. 647 ze zm.) w związku z rozporządzeniem Ministra Infrastruktury z dnia 26 sierpnia 2003r. w sprawie sposobu ustalania wymagań dotyczących nowej zabudowy i zagospodarowania terenu w przypadku braku miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego (Dz.U. Nr 164, poz. 1588), bowiem analiza terenu w sprawach warunków zabudowy służy zupełnie innym celom niż ustalenie obszaru oddziaływania inwestycji w sprawach środowiskowych uwarunkowań.

W ocenie organu za stwierdzeniem nieważności decyzji nie mogła przemawiać również podniesiona przez skarżącą okoliczność, że w sprawie pominięto jako stronę W. M., jako że okoliczność tanie stanowi przesłanki stwierdzenia nieważności decyzji, lecz wznowienia postępowania (art. 145 § 1 pkt 4 K.p.a.), a jak wynika z akt sprawy W. M. uznając, że jest stroną, która bez własnej winy nie brała udziału w postępowaniu, wystąpił do organu l instancji z wnioskiem o wznowienie postępowania w sprawie zakończonej ww. decyzją środowiskową.

Kolegium podniosło, iż do wniosku o wydanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach dołączona została m. in. karta informacyjna przedsięwzięcia, uzupełniona w toku postępowania administracyjnego. Zawierała ona podstawowe informacje o planowanym przedsięwzięciu, a w szczególności dane, o których mowa w art. 3 ust. 1 pkt 5 ustawy. Dokumentowi temu nie można było odmówić waloru wiarygodności i przyjęcia go za podstawę ustaleń faktycznych, zważywszy przy tym na brak dowodów przeciwnych w tym względzie. Ocena przedsięwzięcia, przy zastosowaniu działań, na które wskazano w karcie informacyjnej przedsięwzięcia i jej uzupełnieniu, a także na które zwrócił uwagę organ I instancji w kwestionowanej decyzji, spełniającej wymogi art. 85 ust. 2 pkt 2 ustawy, pozwalała na stwierdzenie, że przedsięwzięcie nie wpłynie negatywnie na środowisko. W przedstawionych okolicznościach zatem zasadnie organ I instancji stwierdził w ww. decyzji brak potrzeby przeprowadzania oceny oddziaływania planowanego przedsięwzięcia na środowisko.

Pismem z dnia 3 marca 2013r. A. M.-A. wniosła o ponowne rozpatrzenie sprawy. Według skarżącej Kolegium rozpatrując sprawę nie uwzględniło wszystkich podniesionych przez nią okoliczności. W jej ocenie nieprawdziwe jest stwierdzenie zawarte w karcie informacyjnej i opartych na niej dokumentach, że planowana inwestycja nie kumuluje się z oddziaływaniami innych przedsięwzięć, gdyż na terenie na obszarze objętym wnioskiem i terenach sąsiednich występuje już inne podobne niekorzystne oddziaływanie (m.in. hałas, pył. wibracje, zanieczyszczenie powietrza, wody i gleby) związane z funkcjonowaniem zakładu produkcji naczep A znajdującego się ok. 130 m od działki inwestora. Ocena tego oddziaływania powinna być wnikliwie dokonana, gdyż w bezpośrednim i bliskim sąsiedztwie inwestycji znajduje się zabudowa mieszkalna. Ponadto w postanowieniu Wójta Gminy S. i następnie w decyzji opisano niezgodnie ze stanem faktycznym istniejącą na tym terenie zabudowę mieszkalną - pominięto budynki mieszkalne znajdujące się ok. 20 m na wschód od działki nr 1682. z wjazdem bezpośrednim po drugiej stronie ul. A, oraz budynek mieszkalny na działce nr 1680/1 położony ok. 80 m na południowy-zachód od terenu inwestora. Nie uwzględniono również okoliczności, że na terenie oddziaływania planowanej inwestycji funkcjonuje gęsta sieć rowów melioracyjnych, których wykopanie związane jest z zaleganiem wód podziemnych w tej okolicy, natomiast w Karcie informacyjnej przedsięwzięcia podano nieprawdziwe dane w tym zakresie. Zdaniem skarżącej na etapie uzgodnień wystąpiła znacząca rozbieżność w opinii Regionalnego Inspektora Ochrony Środowiska w Ł. i Powiatowego Inspektora Sanitarnego w B.. Pomimo tego organ uznał za zasadne odstąpienie od przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko, ignorując opinię Powiatowego Inspektora Sanitarnego, który uznał za zasadne przeprowadzenie oceny oddziaływania inwestycji na środowisko. Skarżąca przyznała, iż dokonanie takiego rozstrzygnięcia nie stanowi wady postępowania, jednak wymaga uzasadnienia zawierającego informacje o uwarunkowaniach, o których mowa w art. 63 ust. 1 ustawy, czego zabrakło w postanowieniu Wójta Gminy S.. Ponadto postanowienie nie zawiera wszystkich elementów wskazanych w art. 107 § 3 K.p.a. bowiem nie odniesiono się do uwag zgłaszanych w toku postępowania, nie podano przyczyn z powodu których organ odmówił tym dowodom wiarygodności i mocy dowodowej, oraz nie podano podstawy prawnej wyboru opinii Regionalnego Inspektora Ochrony Środowiska przy jednoczesnym pominięciu opinii Powiatowego Inspektora Sanitarnego. W ocenie skarżącej niewłaściwie wyznaczono krąg stron postępowania, pomijając W. M. uznanego za stronę w postępowaniu o ustalenie warunków zabudowy dla planowanego przedsięwzięcia. Skarżąca wniosła o unieważnienie ww. decyzji środowiskowej jako niewykonalnej z powodu niewłaściwego wyznaczenia obszaru oddziaływania w związku z przyjęciem przez organy współdziałające nieprawdziwych danych, a także wydanej z rażącym naruszeniem prawa lub bez podstawy prawnej z powodu niespełnienia przez postanowienie z dnia [...] wymagań określonych w art. 65 ust. 3 i art. 63 ust. 1 pkt 1b, 2 i 2a ustawy oraz art. 107 § 3 K.p.a.

Po ponownym rozpatrzeniu sprawy Samorządowe Kolegium Odwoławcze w P. w pełni podzieliło stanowisko zawarte w decyzji z dnia [...].

Organ wskazał, iż planowane przedsięwzięcie należy do przedsięwzięć mogących potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko. Oceniana decyzja Wójta Gminy S. stwierdzająca brak potrzeby przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko wydana została po uprzednim podjęciu przez ten organ postanowienia, o którym mowa w art. 63 ust. 2 ustawy. W weryfikowanej decyzji organ pierwszej instancji wykazał, że planowane przez inwestora przedsięwzięcie nie będzie powodować negatywnego oddziaływania na środowisko. Przed podjęciem ww. postanowienia z [...] organ I instancji uzyskał opinie Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w Ł. i Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w B.. Zdaniem Kolegium okoliczność, że organy opiniujące przedstawiły odmienne stanowisko, co do konieczności przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko dla projektowanej inwestycji nie miała istotnego znaczenia dla oceny zapadłego postanowienia oraz decyzji środowiskowej. Ustawodawca nie przewidział bowiem związania organu orzekającego tymi opiniami organów. Powołując się na orzecznictwo Kolegium wyjaśniło, iż w przypadku gdy, wyrażone zostały sprzeczne opinie przez oba te organy, organ orzekający w sprawie może przychylić się do stanowiska jednego z tych organów, a odmówić uwzględnienia odmiennego stanowiska drugiego z organów.

Następnie Kolegium podniosło, iż ww. opinia Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w przedmiocie konieczności przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko nie zawierała żadnego uzasadnienia. Natomiast Regionalny Dyrektor Ochrony Środowiska w postanowieniu w sprawie potrzeby przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko szczegółowo je uzasadnił odnosząc się do uwarunkowań, o których mowa w art. 63 ust. 1 ustawy. Natomiast wbrew stanowisku skarżącej okoliczności podnoszone w pismach z dnia 14 lipca 2011r. oraz 10 października 2011r. nie stanowiły dowodów, co do ewentualnego negatywnego wpływu inwestycji na środowisko.

Według Kolegium wydana w przedmiotowej sprawie decyzja z dnia [...] o środowiskowych uwarunkowaniach dla ww. przedsięwzięcia zawiera informacje o uwarunkowaniach, o których mowa w art. 63 ust. 1 ustawy uwzględnione przy stwierdzaniu braku potrzeby przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko. Spełnia zatem wymogi z art. 85 ust. 2 pkt 2 ustawy. Ocena przedsięwzięcia, przy zastosowaniu działań, na które wskazano w karcie informacyjnej przedsięwzięcia i jej uzupełnieniu, pozwalało na stwierdzenie, że przedsięwzięcie nie wpłynie negatywnie na środowisko. Zasadnie zatem organ pierwszej instancji orzekł w przedmiotowej decyzji o braku potrzeby przeprowadzania oceny oddziaływania planowanego przedsięwzięcia na środowisko.

Kolegium nie zgodziło się również z tym, że decyzja nie odnosiła się do kwestii kumulacji oddziaływań planowanej inwestycji. Z decyzji wynikało, że ta kwestia rozważana była przez organ. Zdaniem Kolegium nie można również było upatrywać przesłanki stwierdzenia nieważności ww. decyzji środowiskowej w tym, że organ nie uznał za stronę postępowania W. M. uznanego za stronę w postępowaniu w przedmiocie warunków zabudowy. Okoliczność, że strona bez własnej winy nie brała udziału w postępowaniu stanowi bowiem przesłankę do wznowienia postępowania określoną w art. 145 § 1 pkt 4 K.p.a.

Nieuzasadnione jest także upatrywanie przesłanki do stwierdzenia nieważności decyzji pierwszoinstancyjnej na podstawie art. 156 § 1 pkt 5 K.p.a. w związku z tym, że występuje niespójność między obszarem oddziaływania inwestycji na środowisko przyjętym w sprawie dot. środowiskowych uwarunkowań a obszarem analizowanym w decyzji o warunkach zabudowy. W tym przypadku nie można bowiem w ogóle mówić o wykonywaniu bądź niewykonywaniu decyzji. Obszar oddziaływania inwestycji określany w sprawach dotyczących wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach dla danego przedsięwzięcia stosownie do przepisów ustawy nie musi się pokrywać z obszarem analizy wyznaczanym w postępowaniu o wydanie decyzji o warunkach zabudowy. Na gruncie art. 61 ust. 1 pkt 1 powołanej wyżej ustawy z dnia 27 marca 2003r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym oraz przepisów cytowanego wyżej rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 26 sierpnia 2003 r. w sprawie ustalania wymagań dotyczących nowej zabudowy i zagospodarowania terenu w przypadku braku miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, obszar analizy to obszar, który wyznacza się wokół terenu projektowanego przedsięwzięcia w celu poszukiwania wzorca dla nowej zabudowy, we wszystkich kierunkach, i w odległościach prawnie i faktycznie uzasadnionych. Przepisy określają przy tym. że obszar analizy nie może być mniejszy niż trzykrotna szerokość frontu działki nie mniej jednak niż 50 m nie wskazują natomiast kryteriów maksymalnych. Obszar oddziaływania inwestycji na środowisko, to obszar faktycznego oddziaływania, który nie musi wykraczać poza granice terenu objętego planowanym zamierzeniem inwestycyjnym. W ocenie Kolegium w omawianym przypadku nie zachodziły także pozostałe przesłanki do stwierdzenia nieważności ww. decyzji określone w art. 156 § 1 K.p.a.

Na ostateczną decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w P. skargę do sądu administracyjnego złożyła A. M.-A. powołując się na argumenty podnoszone w toku postępowania administracyjnego. W ocenie skarżącej Kolegium niewłaściwie oceniło ostateczną decyzję w przedmiocie środowiskowych uwarunkowań zgody na realizację przedsięwzięcia pod kątem wystąpienia kwalifikowanych wad prawnych, o których mowa w art. 156 § 1 pkt 2 i pkt 5 K.p.a., dopuszczając się również naruszenia art. 7, art. 8, art. 9, art. 28, art. 77 § 1-4, art. 107 § 3 i innych przepisów K.p.a.

W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w P. wniosło o oddalenie skargi podtrzymując stanowisko wyrażone w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga nie jest zasadna.

Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. nr 153, poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości m.in. przez kontrolę administracji publicznej. Kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej (§ 2 powołanego przepisu). Sądy administracyjne nie orzekają merytorycznie, tj. nie wydają orzeczeń co do istoty sprawy lecz badają zgodność zaskarżonego aktu administracyjnego z obowiązującymi w dacie jego podjęcia przepisami prawa materialnego, określającymi prawa i obowiązki stron oraz przepisami procedury administracyjnej, normującymi zasady postępowania przed organami administracji publicznej.

Sąd uwzględniając skargę na decyzję uchyla ten akt w całości albo w części, jeżeli stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego lub inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy, o czym stanowi art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012r., poz. 270 ze zm., w skrócie P.p.s.a.). Natomiast w razie nieuwzględnienia skargi Sąd skargę oddala (art. 151 P.p.s.a.).

W rozpatrywanej sprawie kontroli sądu poddane zostały decyzje Samorządowego Kolegium Odwoławczego P., którymi odmówiono stwierdzenia nieważności ostatecznej decyzji Wójta Gminy S. z dnia [...]. Tą ostateczną decyzją Wójt stwierdził brak potrzeby przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko przedsięwzięcia polegającego na budowie hali magazynowej soli drogowej. Kolegium uznało, że ww. decyzja nie została wydana z rażącym naruszeniem prawa, o którym mowa art. 156 § 1 pkt 2 i pkt 5K.p.a.

W pierwszej kolejności wskazać zatem należy, iż w postępowaniu nieważnościowym organ administracji wszczyna postępowanie w nowej sprawie, w której nie orzeka co do istoty sprawy rozstrzygniętej w kwestionowanej decyzji, nie prowadzi ponownie postępowania (w tym przypadku w przedmiocie środowiskowych uwarunkowań) lecz orzeka jako organ kasacyjny, ograniczając się wyłącznie do oceny tej decyzji w świetle wystąpienia przesłanek nieważnościowych.

Skarżąca powołała się na dwie podstawy nieważności kwestionowanej decyzji – wymienione w art. 156 § 1 pkt 2 i pkt 5 K.p.a

Przesłanka nieważności postępowania, wskazana w art. 156 § 1 pkt 2 K.p.a. – rażące naruszenie prawa - może dotyczyć zarówno przepisów materialnych, procesowych, jak i ustrojowych. O rażącym naruszeniu prawa w rozumieniu art. 156 § 1 pkt 2 K.p.a. decydują łącznie trzy przesłanki: oczywistość naruszenia prawa, charakter przepisu, który został naruszony, oraz racje ekonomiczne lub gospodarcze - skutki, które wywołuje decyzja.

Oczywistość naruszenia prawa polega na rzucającej się w oczy sprzeczności pomiędzy treścią rozstrzygnięcia, a przepisem prawa stanowiącym jego podstawę prawną. Przez rażące naruszenie prawa rozumie się sytuację, gdy istnieje podstawa prawna do wydania aktu, a rozstrzygnięcie zawarte w tymże akcie pozostaje w oczywistej sprzeczności z przepisami prawa, na podstawie których akt został wydany, lub które uprawniały organ do wydania rozstrzygnięcia. Nie chodzi przy tym o błędy w wykładni prawa, ale o przekroczenie prawa w sposób jasny i niedwuznaczny. Rażące naruszenie prawa musi przy tym tkwić w samym akcie od chwili jego wydania, a więc treść decyzji czy postanowienia musi pozostawać w oczywistej sprzeczności ze stanem prawnym istniejącym w dniu jej wydania. Skutki, które wywołuje decyzja uznana za rażąco naruszającą prawo, to skutki niemożliwe do zaakceptowania z punktu widzenia wymagań praworządności - gospodarcze lub społeczne skutki naruszenia, których wystąpienie powoduje, że nie jest możliwe zaakceptowanie decyzji jako aktu wydanego przez organy praworządnego państwa (por. np. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 8 lipca 2010r., sygn. akt I OSK 170/10 – orzeczenie dostępne w internetowej Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych).

Druga z powołanych w skardze przesłanek dotyczy niewykonalności decyzji (156 § 1 pkt 5 K.p.a.). Zgodnie z powołanym przepisem organ administracji publicznej stwierdza nieważność decyzji, która m.in. była niewykonalna w dniu jej wydania i jej niewykonalność ma charakter trwały. Przez niewykonalność decyzji można rozumieć zarówno niewykonalność faktyczną, jak i prawną. Niewykonalność decyzji ma charakter faktyczny, kiedy już w momencie wydania decyzji istnieje przeszkoda o charakterze faktycznym, obiektywnie wykluczająca określone działanie (m.in. ze względu na poziom wiedzy technicznej, rozwój technologii). Niewykonalność prawna oznacza niemożność zastosowania się do dyspozycji rozstrzygnięcia z uwagi na istniejący w obowiązującym prawie zakaz lub nakaz określonego zachowania pozostającego w sprzeczności z wydaną decyzją. Zdaniem Sądu niewykonalność decyzji jako przesłankę wskazana w art. 156 § 1 pkt 5 k.p.a. należy odnosić przede wszystkim do przeszkód o charakterze faktycznym, bowiem niewykonalność decyzji z przyczyn prawnych mieści się z zasadzie w przesłance z art. 156 § 1 pkt 2 K.p.a. (por. wyrok NSA z dnia 17 czerwca 2011r., sygn. akt II OSK 1101/10 – orzeczenie dostępne w CBOSA).

Przenosząc powyższe rozważania na grunt niniejszej sprawy należy stwierdzić, iż lektura akt administracyjnych nie uprawnia do twierdzenia, iż decyzja Wójta Gminy S. z dnia [...], nr [...] jest obarczona wadą rażącego naruszenia prawa, ani też wadą niewykonalności.

Skarżąca upatruje rażącego naruszenia prawa w niewłaściwym wyznaczeniu obszaru oddziaływania, odwołując się do przepisów rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 26 sierpnia 2003r. w sprawie sposobu ustalania wymagań dotyczących nowej zabudowy i zagospodarowania terenu w przypadku braku miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Tymczasem przepisy te określają warunki badane w toku zupełnie innego postępowania, niż postępowanie środowiskowe. Wytyczenie obszaru analizowanego służy innym celom niż badanie obszaru oddziaływania, skarżąca zdaje się nie zauważać, że nie są to pojęcia tożsame. Zatem nie może również odnieść skutku zarzut o nieprawidłowości wyznaczonego obszaru oddziaływania tylko dlatego, że jest on mniejszy, niż obszar analizowany wyznaczony w postępowaniu o ustalenie warunków zabudowy. Wnioski SKO, które nie dopatrzyło się rażącego naruszenia prawa w tym kontekście są całkowicie trafne.

Kolegium trafnie też wskazuje, że nie stanowi przesłanki stwierdzenia nieważności ww. decyzji środowiskowej nieprzyznanie statusu strony osobie, która przymiot ten uzyskała w postępowaniu o warunki zabudowy. Jak wskazano wyżej, są to dwa odrębne postępowania, i choć mogą w nich występować tożsame podmioty, to jednak każdorazowo organ samodzielnie ustala krąg stron postępowania na podstawie art. 28 K.p.a. Przede wszystkim zaś okoliczność, że strona bez własnej winy nie brała udziału w postępowaniu nie jest podstawą stwierdzenia nieważności. Stanowi przesłankę do wznowienia postępowania, określoną w art. 145 § 1 pkt 4 K.p.a. Jest to zarzut, który skutecznie może podnosić i żądać wznowienia postępowania wyłącznie osoba, która została pominięta, o czym wyraźnie stanowi art. 147 zdanie drugie K.p.a.

Trafnie też organ orzekający uznał, że nie stanowi rażącego naruszenia prawa nienałożenie na inwestora obowiązku sporządzenia raportu oddziaływania inwestycji na środowisko, nieuwzględnienie zaleceń PIS, zarzut naruszenia art. 65 Prawa wodnego i nieuwzględnienie kumulacji oddziaływań inwestycji i zakładu produkcji naczep.

Wbrew opinii skarżącej Samorządowe Kolegium Odwoławcze oceniło te zarzuty w sposób nie budzący wątpliwości. W uzasadnieniu zaskarżonej decyzji organ przytoczył przepisy regulujące tryb postępowania w sprawie zakończonej sporną decyzją Wójta Gminy S.. Nie ma potrzeby ich ponownego omawiania.

Wniosek SKO o trafności stanowiska Wójta Gminy S. co do braku potrzeby sporządzenia raportu oddziaływania inwestycji na środowisko znajduje pełne uzasadnienie w materiale dowodowym i obowiązujących regulacjach. Decydując o odstąpieniu od konieczności przedstawienia raportu. Wójt dysponował dwiema odmiennymi opiniami w tej kwestii. Przed wydaniem kontestowanej decyzji Wójt Gminy S. ocenił opinie organów współdziałających. Z akt sprawy wynika, że Regionalny Dyrektor Ochrony Środowiska w Ł. w sposób bardzo wyczerpujący uzasadnił swoją opinię o braku podstaw sporządzenia raportu. Waloru tego nie posiadała opinia Państwowego Powiatowy Inspektora Sanitarnego w B.. To właśnie szczegółowe uzasadnienie Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w Ł. przesądziło o nienakładaniu obowiązku przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko dla ww. przedsięwzięcia, a w konsekwencji tego o braku potrzeby przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko. Stanowisko Wójta Gminy S. zostało w motywach decyzji wyjaśnione. Ponadto, jak trafnie zauważyło Kolegium, opinie organów, orzekających incydentalnie w kwestii raportu nie są wiążące.

Należy też podzielić ocenę Kolegium co do zawarcia przez inwestora w karcie informacyjnej danych, wymaganych ustawą (art. 3 ust.1 pkt 5). Trafnie SKO przyjęło, że nie można było odmówić temu dokumentowi wiarygodności i przyjęcia go za podstawę ustaleń faktycznych, zważywszy przy tym na brak dowodów przeciwnych. Ocena przedsięwzięcia, przy zastosowaniu działań, na które wskazano w karcie informacyjnej przedsięwzięcia i jej uzupełnieniu, a także na które zwrócił uwagę organ I instancji w kwestionowanej decyzji, spełniającej wymogi art. 85 ust. 2 pkt 2 ustawy, pozwalała na stwierdzenie, że przedsięwzięcie nie wpłynie negatywnie na środowisko. Oznaczało to tym samym brak oddziaływania przedsięwzięcia na występującą w sąsiedztwie terenu inwestycji sieć rowów melioracyjnych, jak również brak kumulacji oddziaływania z innymi inwestycjami. To z kolei konsekwentnie wskazuje na niezasadność zarzutu nieważności postępowania w tym zakresie.

Nie budzi również najmniejszych zastrzeżeń stanowisko Kolegium, że decyzja Wójta Gminy S. z dnia [...] nie jest dotknięta wadą nieważności, o której mowa w art. 156 § 1 pkt 5 K.p.a. Z pewnością nieuzasadnione jest upatrywanie niewykonalności decyzji i Wójta Gminy S. w niespójności między obszarem oddziaływania inwestycji na środowisko przyjętym w sprawie środowiskowych uwarunkowań a obszarem analizowanym w decyzji o warunkach zabudowy, co spowodowało niewłaściwe ustalenie stron postępowania. Wypada tu odwołać się do wcześniejszych rozważań sądu o braku tożsamości tych określeń oraz wyznaczaniu ich dla innych celów. Obszar oddziaływania pozwala na ustalenie terenu, na który inwestycja może wpływać (oddziaływać), obszar analizowany wyznacza się dla zbadania przesłanki dobrego sąsiedztwa. Podmioty posiadające nieruchomości w obszarze oddziaływania mają potencjalnie przymiot strony w postępowaniu, w którym ten obszar jest badany. O posiadaniu przymiotu uczestnika nie decyduje znalezienie się w obszarze wyznaczonym na potrzeby analizy urbanistycznej.

Dokonując kontroli legalności zaskarżonej decyzji SKO Sąd nie stwierdził naruszenia przez organ art. 7, art. 8, art. 9, art. 28, art. 77 § 1-4, art. 107 § 3 K.p.a. Skłania to w konsekwencji do przekonania, że organ przeprowadził wszechstronną ocenę decyzji Wójta Gminy S. z dnia [...] pod kątem wystąpienia kwalifikowanych wad prawnych, określonych w art. 156 § 1 K.p.a. Nie sposób nie zauważyć, że zarzuty skarżącej skierowane były nie tyle do samej decyzji Wójta Gminy S., co do prowadzonego przez ten organ postępowania. Należy zaś pamiętać o istocie postępowania nieważnościowego. Jak słusznie skonstatowało Samorządowe Kolegium Odwoławcze, postępowanie w tym przedmiocie nie może zmierzać do ponownego rozpatrzenia sprawy. Zwłaszcza, gdy osoba wnioskująca o stwierdzenie nieważności brała udział w postępowaniu w trybie zwyczajnym, jak miało to miejsce w niniejszej sprawie. Skarżąca była bowiem stroną postępowania w sprawie środowiskowych uwarunkowań dla przedmiotowej inwestycji. Doręczane jej były w związku z tym wydane w sprawie rozstrzygnięcia. Mogła zgłaszać wszelkie zastrzeżenia i zarzuty, które byłyby przedmiotem analizy organów administracji w postępowaniu zwyczajnym. Przede wszystkim nic nie stało na przeszkodzie w odwołaniu się od decyzji Wójta Gminy S. z dnia [...], czego jednak skarżąca nie uczyniła.

Wobec tego, że postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji ostatecznej nie jest zastępczą formą postępowania odwoławczego, nie wystarczy wskazać, że przy wydaniu decyzji doszło do naruszenia prawa mającego wpływ na wynik sprawy, należy bowiem wykazać, że decyzja jest dotknięta tak ciężką wadą, iż zachodzi konieczność wyeliminowania jej z obrotu prawnego. Nie sposób nie zauważyć, że skarżąca przedstawiła zarzuty, które ewentualnie mogłyby odnieść skutek w zwyczajnym toku postępowania. Kontrola postępowania zakończonego kwestionowaną przez skarżącą decyzją ostateczną nie wykazała natomiast, aby doszło do naruszenia generalnych zasad postępowania w stopniu rażąco naruszającym prawo.

W tym stanie rzeczy sąd oddalił skargę na podstawie art. 151 P.p.s.a, .jako pozbawioną uzasadnionych podstaw.

a.bł.