Wyrok WSA we Wrocławiu, sygn. akt IV SA/Wr 202/19
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu
Data orzeczenia: 2019-09-10 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6329 Inne o symbolu podstawowym 632
Hasła tematyczne: Pomoc społeczna
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: *Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art.1, art.3, art.4, art.7, art.8, art.20, art.24
journal: Dz.U. 2017 poz 1952
law: Ustawa z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych
article: art. pkt 1, w zw. z art.104
journal: Dz.U. 2017 poz 1257
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Lidia Serwiniowska Sędziowie: Sędzia WSA Bogumiła Kalinowska Sędzia NSA Mirosława Rozbicka-Ostrowska (spr.) Protokolant: referent Krzysztof Erbel po rozpoznaniu w Wydziale IV na rozprawie w dniu 10 września 2019 r. sprawy ze skargi M. S. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego we W. z dnia [...] grudnia 2018 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania zasiłku rodzinnego wraz z dodatkami oddala skargę w całości.


UZASADNIENIE

Postępowanie administracyjne w sprawie wszczęte zostało wnioskiem M. S. (dalej: strona, skarżąca) z dnia 8 sierpnia 2018 r. , którym wystąpiła o ustalenie prawa do prawa do zasiłku rodzinnego na synów – M. J. S. i M. R. S., dodatku do zasiłku z tytułu samotnego wychowania dziecka, wnioskowanego na syna M. oraz dodatku do zasiłku rodzinnego z tytułu rozpoczęcia roku szkolnego 2019/2020, wnioskowanego na synów – M. i M..

Decyzją z dnia 2 października 2018 r., nr [...],wydaną z powołaniem się na przepisy art. 1, art. 3, art. 4, art. 7, art. 8, art. 20, art. 24 ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych (t. j. Dz. U. z 2017 r. poz. 1952 ze zm.) i rozporządzenia Ministra Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej z dnia 27 lipca 2017 r. w sprawie sposobu i trybu postępowania w sprawach o przyznanie świadczeń rodzinnych oraz zakresu informacji, jakie mają być zawarte we wniosku, zaświadczeniach i oświadczeniach o ustalenie prawa do świadczeń rodzinnych (Dz. U. z 2017 r., poz. 1466), a także art. 1 pkt 1 w zw. z art. 104 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t. j. Dz. U. z 2017 r. poz. 1257 ze zm., dalej: k.p.a.) , działający z upoważnienia Prezydenta W. Starszy Administrator w Miejskim Ośrodku Pomocy Społecznej we W. (dalej: organ pierwszej instancji) odmówił przyznania stronie świadczenia w formie :

- zasiłków rodzinnych na dzieci M. J. S. i M. R. S.;

- dodatku do zasiłku rodzinnego z tytułu samotnego wychowywania dziecka, M. J. S.;

- dodatków do zasiłku rodzinnego z tytułu rozpoczęcia roku szkolnego 2019/2020, wnioskowanego na M. J. S. i M. R. S.

Uzasadniając odmowę przyznania wnioskowanego świadczenia organ I instancji stwierdził , że suma przeciętnych miesięcznych dochodów osiągniętych w 2017 r. przez członków rodziny strony (składającej się z 3 osób) wynosi 3062,70 zł, a w przeliczeniu na osobę w rodzinie 1020,90 zł, a więc przekracza kwotę uprawniającą do zasiłku rodzinnego oraz dodatków do zasiłku rodzinnego (674 zł). Jednocześnie organ rozważył możliwość zastosowania art.5 ust.3 ustawy o świadczeniach rodzinnych , ustanawiającego tzw. zasadę równoważnika zasiłkowego ,stwierdzając brak możliwości jej stosowania w niniejszej sprawie .

Od powyższej decyzji strona wniosła odwołanie , domagając się uchylenia zaskarżonej decyzji w całości oraz przyznanie jej wnioskowanych świadczeń. ewentualnie o uchylanie decyzji w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania organowi pierwszej instancji. Strona odwołująca się podniosła zarzuty naruszenia przepisów:

- prawa procesowego, a to art. 7 w zw. art. 77 § 1 k.p.a. poprzez zaniechanie dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy oraz wyczerpującego zebrania materiału dowodowego w sposób pozwalający na uwzględnienie słusznego interesu skarżącej i jej małoletnich dzieci, a w konsekwencji dokonanie wadliwych ustaleń w przedmiocie dochodu rodziny skarżącej oraz dochodu przypadającego na jednego członka rodziny w roku kalendarzowym 2017,

- naruszenie prawa materialnego, a to art. 3 pkt 1 w zw. z art. 3 pkt 2 w zw. z art. 5 ust. 4a ustawy o świadczeniach rodzinnych, poprzez ich wadliwą wykładnię i zaniechanie wzięcia pod uwagę faktycznej sytuacji rodziny najbliższej w dacie orzekania.

Samorządowe Kolegium Odwoławcze we W. decyzją z dnia 12 grudnia 2018 r. nr [...] utrzymało w mocy decyzję organu pierwszej instancji.

W motywach decyzji ostatecznej Kolegium wskazało ,że jednym z warunków przyznania zasiłku rodzinnego i dodatków do zasiłku rodzinnego jest spełnienie ustawowego kryterium dochodowego . W tym zakresie organ przytoczył brzmienie przepisów art. 5 ust.1 i 2 , art. 3 pkt 2 ustawy o świadczeniach rodzinnych , wskazujących na wysokość kryterium dochodowego i legalną definicję pojęcia dochodu.

Odnosząc się do argumentacji odwołania, organ II instancji stwierdził , że brak ustaleń co do wysokości renty rodzinnej na rzecz M. S. za okres od 18 stycznia 2012 r. do 31 stycznia 2013 r., zrealizowanej w 2017 r., nie mogło mieć wpływu na wynik sprawy. Zdaniem Kolegium, kwota renty za powyższy okres nie mogła być uznana za dochód utracony, gdyż nie mieści się w katalogu przypadków utraty dochodu, o których mowa w art. 3 pkt 23 ustawy o świadczeniach rodzinnych. Organ odwoławczy wyjaśnił, że z informacji przekazanych przez urząd skarbowy jednoznacznie wynika, iż renta za wskazany okres weszła w skład dochodu rodziny strony osiągniętego w 2017 r. Organ wskazał, że ustalony na podstawie wydruków z systemu informatycznego Ministerstwa Finansów dochód skarżącej za 2017 r. wyniósł 36.846,73 zł, a po odliczeniu należnego podatku w wysokości 6.076 zł - 30.770,73 zł. Do dochodu doliczono alimenty na rzecz pierwszego dziecka, wypłacone stronie przez komornika sądowego w 2017 r. w kwocie 781,69 zł oraz świadczenia z funduszu alimentacyjnego za 2017 r. w łącznej wysokości 5200 zł. Miesięczny dochód rodziny strony, po uwzględnieniu dochodu uzyskanego, wyniósł zatem 3.062,70 zł. Kwota ta w przeliczeniu na jednego członka rodziny wyniosła 1.020,90 zł, co przekracza ustawowe kryterium uprawniające do przyznania zasiłku rodzinnego (674 zł).

Organ odwoławczy zaakcentował , że w przypadku strony nie ma także możliwości przyznania zasiłku rodzinnego, pomimo przekroczenia kryterium dochodowego, na podstawie art. 5 ust. 3 ustawy o świadczeniach rodzinnych , w myśl reguły "złotówka za złotówkę". Zgodnie z tym przepisem, w przypadku gdy dochód rodziny przekracza kwotę 674 zł, pomnożoną przez liczbę członków danej rodziny o kwotę nie wyższą niż łączna kwota zasiłków rodzinnych wraz z dodatkami przysługujących danej rodzinie w okresie zasiłkowym, na który jest ustalane prawo do tych świadczeń, zasiłek rodzinny wraz z dodatkami przysługuje w kwocie ustalonej zgodnie z ust. 3a. W przypadku przekroczenia kwoty uprawniającej daną rodzinę do zasiłku rodzinnego, o której mowa w ust. 3, zasiłek rodzinny i dodatki do zasiłku rodzinnego przysługują w wysokości różnicy między łączną kwotą zasiłków rodzinnych wraz z dodatkami, o której mowa w ust. 3, a kwotą, o którą został przekroczony dochód rodziny (art. 5 ust. 3a ustawy).

Kolegium przyznało ,że organ pierwszej instancji nie poczynił szczegółowych rozważań w zakresie zastosowania w przypadku strony reguły "złotówka za złotówkę". Wobec tego organ II instancji w tym zakresie stwierdził , że suma zasiłków wraz z dodatkami, przysługujących stronie w okresie od 1 listopada 2018 r. do 31 października 2019 r. wynosi miesięcznie 457,66 zł. Składa się na nią: 248 zł [2 x 124 zł - zasiłek rodzinny] + 16,66 zł [2 x 100 zł : 12 - dodatek z tytułu rozpoczęcia roku szkolnego] + 193 zł [dodatek do zasiłku rodzinnego z tytułu samotnego wychowywania dziecka]. Z kolei dochód rodziny strony wynosi 3062,70 zł miesięcznie i przekracza kwotę uprawniającą rodzinę do zasiłku rodzinnego, tj. 674 zł, pomnożoną przez liczbę członków rodziny, tj. 2022 zł (674 zł x 3 osoby) o kwotę 1040,70 zł (3062,70 zł - 2022 zł). Kwota przekroczenia dochodu, tj. 1040,70 zł jest wyższa niż suma zasiłków wraz z dodatkami, tj. 457,66 zł, a zatem świadczenia nie przysługują.

Co do twierdzenia odwołania, że organ pierwszej instancji w innym, równolegle toczącym się z wniosku strony postępowaniu, dokonał całkowicie odmiennych ustaleń w przedmiocie dochodów jej rodziny Kolegium wyjaśniło, że inny sposób ustalania dochodów w postępowaniu w sprawie ustalenia prawa do świadczeń z funduszu alimentacyjnego wynika z art. 10 ust. 3 ustawy z dnia 7 września 2007 r. o pomocy osobom uprawnionym do alimentów (Dz.U. z 2018 r., poz. 554 ze zm.). Stanowi on, że przy ustalaniu prawa do świadczeń z funduszu alimentacyjnego do dochodu rodziny nie wlicza się kwot otrzymanych świadczeń z tego funduszu. Natomiast w postępowaniu o ustalenie prawa do zasiłku rodzinnego, świadczenia te należy ująć w dochodzie rodziny - zgodnie z art. 3 pkt 1 lit. c ustawy.

Decyzja ostateczna stała się przedmiotem skargi do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu , w której skarżąca wniosła o uchylenie obu wydanych w sprawie decyzji . Skarga oparta została na zarzutach naruszenia przepisów :

1/ prawa materialnego, a to art. 5 ust. 1 w zw. z art. 3 pkt 1 lit a ustawy o świadczeniach rodzinnych przez ich wadliwą wykładnię naruszającą cel świadczenia oraz zasadę sprawiedliwości społecznej i równości wobec prawa,

2/ postępowania, a to art. 7 i art. 77 § 1 oraz art. 107 § 3 k.p.a. przez zaniechanie dokonania ustaleń co do wysokości renty rodzinnej ustalonej na rzecz jej małoletniego syna za okres od 18 stycznia 2012 r. do 31 stycznia 2013 r., której wypłata nastąpiła w 2017 r. oraz brak ustaleń co do rzeczywistego przeciętnego dochodu członków rodziny skarżącej w 2017 r.

W uzasadnieniu skargi strona wskazała, że w 20017 r. wypłacono jej - jako przedstawicielce ustawowej małoletniego syna - renta rodzinna po zmarłym ojcu dziecka za okres od 18 stycznia 2012 r. do 31 stycznia 2013 r. wraz z ustawowymi odsetkami. W ocenie skarżącej, renta rodzinna po zmarłym rodzicu ma charakter analogiczny jak świadczenie alimentacyjne i ma na celu zaspokojenie bieżących potrzeb uprawnionego, dlatego takie znaczenie renty rodzinnej należy mieć na uwadze dokonując analizy i wykładni art. 3 pkt 1 lit. a) ustawy o świadczeniach rodzinnych.

W tym zakresie powołała się na wyrok tutejszego Sądu z dnia 22 stycznia 2019 r. sygn. akt IV SA/Wr 501/16, wywodząc, że w skład dochodu wchodzą świadczenia na rzecz dzieci otrzymywane w roku bazowym, a nie świadczenia (w stanie faktycznym wyroku - alimenty, a w niniejszej sprawie - renta rodzinna) rozumiane jako spłata długu za poprzednie lata, jako że w tym ostatnim wypadku przyjęte rozumienie przedmiotowego elementu dochodu pozostawałoby nie do pogodzenia z konstytucyjnie chronioną zasadą sprawiedliwości społecznej i równości wobec prawa. Skarżąca podniosła , że kwota otrzymana z tytułu jednorazowej spłaty długu, niejednokrotnie może nie być wcale przeznaczona na zaspokojenie bieżących potrzeb dzieci i kosztów ich utrzymania, lecz na pokrycie długów powstałych w okresie, w którym dłużnik alimentacyjny nie wywiązał się ze swojego obowiązku. Wobec tego do dochodu, o którym mowa w art. 3 pkt 1 ustawy o świadczeniach rodzinnych , wlicza się uzyskaną w danym roku kalendarzowym kwotę renty rodzinnej, będącą wynikiem bieżącego regulowania zobowiązań. Powyższe - zdaniem skarżącej - oznacza, że kwota wyegzekwowanej zaległej renty za poprzednie lata, nie może być w całości doliczona do dochodu w roku, w którym została uzyskana, ponieważ przy ustalaniu dochodu może być uwzględniona tylko ta część świadczeń, która przypada na dany rok. W konsekwencji , nieuprawnione jest - według skarżącej – stanowisko Kolegium, wedle którego wypłacona jej w 2017 r. renta rodzinna za okres od 18 stycznia 2012 r. do 31 stycznia 2013 r. weszła w skład dochodu jej rodziny osiągniętego w 2017 r.

Końcowo skarżąca podniosła, że dokonana przez organy obu instancji wykładnia przywołanych przepisów, pozostaje w oczywistej sprzeczności z zasadą sprawiedliwości społecznej i równości wobec prawa, skoro bowiem strona - jako przedstawiciel ustawowy małoletniego syna - wystąpiła w obronie jego prawa na drogę legalnego postępowania sądowego już w 2013 r., nie mając wpływu na możliwość zaspokojenia swojej wierzytelności na bieżąco, ani na czas, w jakim wierzytelność ta zostanie zrealizowana, to nie może być dotknięta sankcją w postaci pozbawienia jej prawa do świadczeń.

W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze we W. wniosło o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko i argumentację wyrażoną w zaskarżonej decyzji. Dodatkowo Kolegium wskazało, że organy administracji orzekając w sprawach świadczeń rodzinnych nie mogą działać na zasadzie uznania administracyjnego, ani kierować się zasadami współżycia społecznego, czy zasadami sprawiedliwości społecznej. Ustawodawca określił precyzyjnie komu i w jakich okolicznościach może być przyznane świadczenie. Podstawowym celem przyznania prawa do zasiłku rodzinnego jest częściowe pokrycie wydatków na utrzymanie dziecka. Świadczenie to powinna otrzymać osoba, która ze względu na sytuację materialną ma trudności z ponoszeniem wydatków na dziecko . Dlatego ustawodawca zdecydował, że pomoc w formie zasiłku rodzinnego powinna trafić do osób, które na moment ubiegania się o to świadczenie spełniają określone ustawowo kryterium dochodowe. W ustawie o świadczeniach rodzinnych szczegółowo w art. 3 pkt 1 sprecyzowano, jakiego rodzaju przysporzenia stanowią dochód w rozumieniu ustawy. Z przepisów zawartych w ustawie o świadczeniach rodzinnych wynika, że celem ustawodawcy było to, aby przy ustalaniu prawa do świadczeń brać pod uwagę aktualną, faktyczną sytuację dochodową danej osoby czy rodziny tak, aby świadczenia trafiały do najbardziej potrzebujących wsparcia finansowego. Dlatego ustawodawca zdecydował, że zmiany w dochodzie z roku kalendarzowego poprzedzającego okres świadczeniowy będą uwzględniane w przypadku utraty dochodu lub uzyskania dochodu, ale tylko w przypadkach enumeratywnie wymienionych w art. 3 pkt 23 i pkt 24 ustawy. Skoro więc syn strony uzyskał w 2017 r. wyrównanie renty rodzinnej, a kwoty renty za okres od 18 stycznia 2012 r. do 31 stycznia 2013 r. nie można odliczyć od dochodu jako dochodu utraconego, to kwota wypłacona w 2017 r. musiała zostać uwzględniona w dochodzie rodziny skarżącej przy ocenie jej prawa do świadczeń rodzinnych .

Według Kolegium do dochodu rodziny osoby ubiegającej się o zasiłek rodzinny należy zaliczyć te przysporzenia, którymi w roku kalendarzowym poprzedzającym okres świadczeniowy rodzina faktycznie dysponowała, bez względu na to, czy część tych dochodów była należna za wcześniejsze okresy, chyba, że z ustawy wyraźnie wynika, że pewnych dochodów nie należy uwzględniać. Z kolei nieuwzględnienie wypłaconej w roku 2017 renty rodzinnej za okres obejmujący wcześniejsze lata byłoby, zdaniem Kolegium, przejawem naruszenia zasady sprawiedliwości społecznej, gdyż prowadziłoby do przyznania z budżetu Państwa świadczeń osobie, której rodzina faktycznie dysponowała dochodem przekraczającym kryterium ustawowe, podczas gdy inne osoby w przypadku nawet minimalnego przekroczenia kryterium dochodowego świadczeń takich nie mogłyby uzyskać. Branie pod uwagę dochodów, którymi w tzw. roku bazowym dysponują osoby lub rodziny, bez względu na to, z jakiego tytułu są uzyskane, jeżeli spełniają warunki wskazane w art. 3 pkt 1 ustawy o świadczeniach rodzinnych, jest przejawem równego traktowania obywateli i pozwala na przyznanie świadczeń tym osobom, których aktualne, faktyczne dochody nie przekraczają kryterium dochodowego. Rozliczenie uzyskanej renty na wcześniejsze okresy, za które świadczenie rentowe przysługuje, byłoby w ocenie Kolegium zabiegiem sztucznym, niezgodnym z przepisami ustawy o pomocy osobom uprawnionym do alimentów.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Identyfikując występujący w kontrolowanej sprawie problem prawny stwierdzić należy ,że spór koncentruje się wokół uznania czy w niespornych okolicznościach sprawy organy zasadnie uznały, że strona nie nabyła prawa do wnioskowanych świadczeń w postaci zasiłków rodzinnych i dodatków do tych zasiłków z powodu przekroczenia kryterium dochodowego. Natomiast osią sporu jest zasadniczo to, czy organy odmawiając stronie przyznania wnioskowanego przez nią świadczenia , prawidłowo ustaliły dochód w rodzinie strony , przyjmując, że wypłacona w 2017 roku kwota renty rodzinnej tytułem wyrównania za lata wcześniejsze ( 2012-2013) powinna być zaliczana do dochodów rodziny skarżącej.

Kluczowym zatem zagadnieniem w sprawie jest udzielenie odpowiedzi na pytanie , czy otrzymana kwota renty rodzinnej powinny być zaliczona do dochodów rodziny skarżącej za rok , w którym ja wypłacono - jak uznały organy obu instancji , czy wprost przeciwnie , powinna być uwzględniona jako dochód z okresu na który nominalnie ona przypada , a nie na okres , kiedy faktycznie osiągnięto dochód z tego tytułu , jak wywodzi skarżąca.

Zakreślony w powyższy sposób spór między stronami należy , w ocenie Sądu, rozstrzygnąć poprzez przyznanie racji organom orzekającym w sprawie. Nie ulega wątpliwości , że świadczenia, o których przyznanie wnioskuje skarżąca, zależne są od sytuacji materialnej osoby wnioskującej. Warunkiem przyznania zasiłku rodzinnego jest uzyskiwanie niewielkich dochodów, nieprzekraczających określonej przez ustawodawcę kwoty.

W tym miejscu wypada przytoczyć brzmienie art. 3 pkt 1 ustawy o świadczeniach rodzinnych, wedle którego ilekroć w ustawie jest mowa o dochodzie - oznacza to, po odliczeniu kwot alimentów świadczonych na rzecz innych osób:

a) przychody podlegające opodatkowaniu na zasadach określonych w art. 27, art. 30b, art. 30c, art. 30e i art. 30f ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (Dz. U. z 2012 r. poz. 361, z późn. zm.), pomniejszone o koszty uzyskania przychodu, należny podatek dochodowy od osób fizycznych, składki na ubezpieczenia społeczne niezaliczone do kosztów uzyskania przychodu oraz składki na ubezpieczenie zdrowotne,

b) deklarowany w oświadczeniu dochód z działalności podlegającej opodatkowaniu na podstawie przepisów o zryczałtowanym podatku dochodowym od niektórych przychodów osiąganych przez osoby fizyczne, pomniejszony o należny zryczałtowany podatek dochodowy i składki na ubezpieczenia społeczne i zdrowotne,

c) inne dochody niepodlegające opodatkowaniu na podstawie przepisów o podatku dochodowym od osób fizycznych.

Jak wynika z cytowanego przepisu ustawa o świadczeniach rodzinnych zawiera autonomiczną regulację dotyczącą zasad ustalania wysokości dochodu osoby i rodziny ubiegającej się o świadczenia w niej przewidziane. Potwierdzeniem tego jest brak odwołania się do regulacji zawartych w ustawie o podatku dochodowym od osób fizycznych , lecz wymienienie katalogu zamkniętego dochodów nieopodatkowanych na podstawie przepisów ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.

Z treści przytoczonych wyżej przepisów wynika ,że ustawa o świadczeniach rodzinnych, wśród możliwych źródeł dochodu wskazuje w art. 3 pkt 1 lit. a) na przychody podlegające opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych, do których nie wątpliwie należy również renta rodzinna. Przepisy tej ustawy nie wyłączają dochodu z jednorazowej wypłaty świadczeń emerytalno-rentowych , nawet za okres wsteczny , co oznacza ,że świadczenia te podlegają uwzględnieniu w całości przy obliczaniu dochodu dla celów ustalenia prawa do wnioskowanego świadczenia. W praktyce to przepisy dochodowe decydują do jakiego roku kalendarzowego należy zaliczyć uzyskane dochody .

Dochód członka danej rodziny określa się w stosunku rocznym, co wynika z treści art. 3 pkt 2a ustawy o świadczeniach rodzinnych. Przepis ten wskazuje, że dochód członka rodziny w rozumieniu ustawy, to przeciętny miesięczny dochód członka rodziny osiągnięty w roku kalendarzowym poprzedzającym okres zasiłkowy, z zastrzeżeniem art. 5 ust. 4-4c. Analizowanie sytuacji rodziny w okresie rocznym koresponduje z konstrukcją zasiłku rodzinnego, który jest przyznawany na okres roku .

Ma również rację Kolegium , kiedy stwierdza ,że w rozpoznawanej sprawie nie ma zastosowania przepis art. 5 ust. 4a ustawy o świadczeniach rodzinnych. Zgodnie z przywołanym przepisem, w przypadku uzyskania dochodu przez członka rodziny, osobę uczącą się lub dziecko pozostające pod opieką opiekuna prawnego w roku kalendarzowym poprzedzającym okres zasiłkowy, ustalając dochód członka rodziny, osoby uczącej się lub dziecka pozostającego pod opieką opiekuna prawnego, osiągnięty w tym roku dochód dzieli się przez liczbę miesięcy, w których dochód ten był uzyskiwany, jeżeli dochód ten jest uzyskiwany w okresie, na który ustalane lub weryfikowane jest prawo do świadczeń rodzinnych. Z taką sytuacją nie mamy do czynienia w realiach badanej sprawy .

W związku z tym nie budzi wątpliwości Sądu, że kwota otrzymana tytułem wyrównania renty powinna być wliczona do dochodu rodziny tylko w tym roku, w którym efektywnie ją wypłacono. Przy czym dochód "uzyskany" to dochód efektywnie wypłacony, którym dana osoba może dysponować na swoje potrzeby. Mimo więc, że synowi skarżącej przyznano rentę za okres od stycznia 2012 do stycznia 2013, nie sposób przyjąć by w tym czasie faktycznie uzyskiwał on to świadczenie. W okresie poprzedzającym efektywne przekazanie mu środków pieniężnych nie miał ich i nie mógł ich przeznaczyć na swoje utrzymanie. W okresie poprzedzającym wypłatę, syn skarżącej nie uzyskiwał dochodu w postaci renty, a jedynie posiadał roszczenie o jej przyznanie. Nie można jednak utożsamiać pojęcia "posiadania roszczenia" z pojęciem "uzyskiwania dochodu".

Wbrew zarzutom skargi , że przyjęcie, że kwota renty powinna być wliczana do dochodu od dnia, za który została przyznana, byłoby nie do pogodzenia z zasadami sprawiedliwości społecznej. W sytuacji bowiem, gdyby efektywnie otrzymany dochód danej rodziny w analizowanym roku kwalifikował ją do uzyskania świadczeń, a następnie członek takiej rodziny uzyskałby rentę liczoną za okres wstecz, której kwota spowodowałaby przekroczenie kryterium dochodowego, okazywałoby się, że świadczenia jednak nie były należne.

Za przyjętym przez Kolegium sposobem stosowania omawianej regulacji przemawiają również argumenty wykładni celowościowej. Nie można bowiem pomijać tego ,że konsekwencją wprowadzenia odmiennego mechanizmu ustalania dochodów , w sytuacji późniejszego uzyskania przez członka rodziny świadczenia za okres wcześniejszy , konieczne byłoby wznawianie postępowań administracyjnych zakończonych decyzjami o przyznaniu świadczenia za okresy poprzednie . A w przypadku przekroczenia progu dochodowego koniecznie byłoby wydanie decyzji stwierdzającej nienależnie pobrane świadczenia. Można zatem dostrzec racjonalność ustawodawcy , który przy ustaleniach dochodowych nakazuje brać pod uwagę czas otrzymania określonych dochodów , a nie okres , za jaki one przysługują.

Zdaniem Sądu, organ nie uchybił także obowiązkom wynikającym z art. 7 i art. 77 § 1 oraz art. 107 § 3 k.p.a. ,albowiem poczynił w sprawie wszystkie istotne dla rozstrzygnięcia ustalenia oraz w sposób wyczerpujący i jednoznaczny przedstawił swoje stanowisko w sprawie i je uzasadnił. Organ wskazał, że nieuzasadniony jest zarzut o błędnym ustaleniu wysokości dochodu, poprzez przyjęcie do jego wyliczenia wypłaconego jednorazowo w 2017., wyrównania świadczenia rentowego za okres od stycznia 2012 r. do stycznia 2013 r. Dochód ten podlegał wliczeniu w całości do dochodu obliczanego na podstawie przepisów ustawy. W myśl bowiem art 3 pkt 1 lit a) ustawy o świadczeniach rodzinnych, dochód obejmuje przychody podlegające opodatkowaniu na zasadach ogólnych na podstawie przepisów o podatku dochodowym od osób fizycznych, pomniejszone o składki na ubezpieczenie społeczne niezaliczone do kosztów uzyskania przychodu oraz składki na ubezpieczenie zdrowotne. Organ wskazał, że przepisy ustawy nie wyłączają z dochodu jednorazowej wpłaty świadczeń rentowych, nawet za okres wsteczny, co oznacza, iż świadczenia te podlegają uwzględnieniu w całości przy obliczaniu dochodu dla celów ustalenia prawa do wnioskowanego świadczenia. To właśnie na podstawie cytowanego przepisu świadczenie rentowe otrzymywane przez syna skarżącej, także jako jednorazowa spłata zaległości, niewątpliwie stanowi dochód uwzględniany przy ustalaniu prawa do świadczeń rodzinnych. Skarżąca wnioskowała o przyznanie świadczeń rodzinnych na okres zasiłkowy 2018 r. - 2019 r. , to w związku z tym rokiem kalendarzowym, z którego dochody stanowią podstawę ustalenia prawa do tego świadczeń rodzinnych, jest niewątpliwie rok 2017.

Trafnie zatem oba organy orzekające w sprawie uznały, że uzyskana przez skarżącą w roku bazowym (tj.2017 roku ) zaległa renta rodzinna - pomimo, iż należna była za okres od 18 stycznia 2012 r. do 31 stycznia 2013 r. - podlegała wliczeniu do dochodu rodziny skarżącej za 2017 r. W ocenie Sądu, organy prawidłowo wyliczyły przeciętny miesięczny dochód członka rodziny skarżącej w roku bazowym, stosując obowiązujące przepisy prawa. Przedstawiony przez organy sposób wyliczenia dochodu jest zgodny z art. 3 pkt 1 ustawy o świadczeniach rodzinnych.

Natomiast poczucie niesprawiedliwości , na które powołuje się skarżąca , nie może w warunkach prawnych analizowanej sprawy rzutować na ocenę dokonanej przez organy interpretacji przepisów ustawy o pomocy osobom uprawnionym do alimentów. W ślad za poglądem tutejszego Sądu zawartym w wyrokach z dnia 10 września 2019r. sygn. akt IV SA/Wr 203/19 i IV SA/Wr 201/19 powtórzyć należy ,że zasada sprawiedliwości społecznej nie może być bowiem rozumiana jako postulat dokonywania takiej wykładni przepisów , która pozwoliłaby na wyrównanie rachunku krzywd , co wiązałoby się z dokonaniem interpretacji contra legem.

Reasumując , z tych względów skarga nie zasługuje na uwzględnienie, co obligowało Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu do jej oddalenia na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U. z 2018 r., poz. 1302 ze zm.).