Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt I SA/Wa 290/20
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2021-03-04 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6121 Klasyfikacja gruntów
Hasła tematyczne: Nieruchomości
Skarżony organ: Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 22 ust. 1
journal: Dz.U. 2019 poz 725
law: Ustawa z dnia 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne - tekst jedn.
article: par. 44 ust. 2
journal: Dz.U. 2019 poz 393
law: Rozporządzenia Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z dnia 29 marca 2001 r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków - t.j.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Małgorzata Boniecka - Płaczkowska (spr.) Sędziowie WSA Anna Falkiewicz - Kluj WSA Monika Sawa po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 4 marca 2021 r. sprawy ze skargi W. G. na decyzję Mazowieckiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego z dnia [...] grudnia 2019 r. nr [...] w przedmiocie gleboznawczej klasyfikacji gruntu oddala skargę.


UZASADNIENIE

Zaskarżoną decyzją z [...] grudnia 2019 r., nr [...] [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego, po rozpatrzeniu odwołania W. G. od decyzji Starosty [...] z [...] lipca 2019 r., nr [...] dotyczącej ustalenia klasyfikacji użytku na działce nr ew. [...] położonej w obrębie L, gminie L. - zgodnie z operatem nr [...] z [...] października 2012 r., utrzymał w mocy decyzję organu I instancji.

W uzasadnieniu organ odwoławczy wskazał, że Starosta [...] decyzją z [...] lipca 2019 r. ustalił gleboznawczą klasyfikację gruntów dla działki ew. nr [...] położonej w obrębie L, gminie L. - zgodnie z operatem klasyfikacyjnym nr [...] przyjętym [...] października 2012 r. do Powiatowego Ośrodka Dokumentacji Geodezyjnej i Kartograficznej w [...]. Starosta wskazał, że stan faktyczny na gruncie dla przedmiotowej działki jest zgodny z Uproszczonym Planem Urządzenia Lasu na okres od 1 stycznia 2012 r. do 31 grudnia 2021 r. zatwierdzonym przez Starostę [...].

Odwołanie od decyzji Starosty złożył W.G. wskazując, że nie wyraża zgody na zmiany w klasyfikacji gruntów na działce nr [...], gdyż według skarżącego na przedmiotowej działce "(...) powstanie siedziba gospodarstwa rolnego wraz z budynkami gospodarczymi i budynkiem mieszkalnym (...)".

[...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego wskazał, że [...] lipca 2012 r. Starosta [...] wszczął z urzędu postępowanie w sprawie ponownej gleboznawczej klasyfikacji gruntów w związku z przyjęciem uproszczonych planów urządzenia lasów i zagospodarowaniem istniejących lasów na terenie obrębu L., gmina L. Zgodnie z ówcześnie obowiązującym § 3 ust. 2 rozporządzenia Rady Ministrów z 4 czerwca 1956 r. w sprawie klasyfikacji gruntów (Dz. U. Nr 19 poz. 97 ze zm.) zawiadomienie zostało wywieszone przez sołtysa wsi L. na tablicy ogłoszeń. Stosownie do § 4 ust. 5 rozporządzenia w dniu 25 września 2012 r. na zebraniu użytkowników gruntów objętych klasyfikacją wybrano 3 przedstawicieli wsi do czynności związanych z ponowną gleboznawczą klasyfikacją gruntów na obszarze obrębu L,.

Projekt ponownej gleboznawczej klasyfikacji gruntów obrębu L. został wyłożony do wglądu od 27 września do 5 października 2012 r. w siedzibie Urzędu Gminy [...]. Do powyższego projektu nie zgłoszono zastrzeżeń.

Organ wyjaśnił, że operat klasyfikacyjny dotyczący ponownej gleboznawczej klasyfikacji gruntów (na podstawie Uproszczonego Planu Urządzenia Lasu, według stanu na 1 stycznia 2012 r.), sporządzony przez [...] Biuro Geodezji Klasyfikacji i Rekultywacji Gruntów s.c. G. K. i J. K., został przyjęty do Powiatowego Ośrodka Dokumentacji Geodezyjnej i Kartograficznej w [...] [...] października 2012 r. pod nr [...]. Zgodnie ze sprawozdaniem technicznym z niniejszego operatu " (...) w terenie przeprowadzono sprawdzenie uproszczonych planów urządzenia lasów z 2011 r., zmienione zasięgi użytków zamierzono metodą ortogonalną w oparciu o granice działek. W przypadkach uzasadnionych wykonano odkrywki glebowe (...)".

Z treści "Protokołu w sprawie ponownej gleboznawczej klasyfikacji gruntów, w związku z przyjęciem uproszczonych planów urządzenia lasów, według stanu na 01 stycznia 2012 roku" wynika, że w dniach 14 czerwca - 9 października 2012 r. klasyfikator gruntów J. K. przy udziale zainteresowanych, na podstawie ówcześnie obowiązujących przepisów, wykonał ponowną gleboznawczą klasyfikację gruntów w związku z przyjęciem w 2011 r. uproszczonych planów urządzenia lasów na terenie obrębu L. Klasyfikację gruntów opracowano na numerycznej mapie ewidencji gruntów w skali 1:5000. Użytki zostały zaktualizowane w 2012 r. Wykonano jedną odkrywkę podstawową. Aktualizację klasyfikacji gruntów sprawdził w terenie inspektor G. K. i po wprowadzeniu poprawek w konturach według protokołu sprawdzenia aktualizacji klasyfikacji, uznał za zgodną z obowiązującymi przepisami i zasadami aktualizacji gleboznawczej klasyfikacji.

W wykazie zmian danych ewidencyjnych dla przedmiotowej działki, stanowiącym integralną część ww. operatu klasyfikacyjnego wskazano, że w miejsce dotychczas widniejących w ewidencji gruntów i budynków użytków: [...] o pow. [...] ha, [...] o pow. [...] ha i [...] o pow. [...] ha należy ujawnić użytki: [...] o pow. [...] ha i [...] o pow. [...] ha.

Pismem z [...] marca 2019 r. Starosta [...] ponownie zawiadomił W. G. o prowadzonym postępowaniu administracyjnym w przedmiotowej sprawie. Ponadto poinformował, że operat klasyfikacyjny nr [...] będzie stanowił podstawę do wydania decyzji dotyczącej zmiany użytku na działce nr [...], jak również strona może zapoznać się z dokumentacją i złożyć wyjaśnienia w przedmiotowej sprawie. W odpowiedzi na powyższe pismo Starosty [...] skarżący poinformował, m.in., że nie wyraża zgody na zmiany w gleboznawczej klasyfikacji gruntów. W związku z powyższym, w celu wyjaśnienia podniesionych przez skarżącego zarzutów, Starosta [...] przeprowadził [...] kwietnia 2019 r. wizję na przedmiotowej działce. Z treści "Protokołu z kontroli ewidencji gruntów" wynika, że zgodnie ze stanem faktycznym działkę nr [...] porasta las sosnowy w różnym wieku. Zgodnie z wyjaśnieniami właściciela las został nasadzony przez niego. W. G. odmówił podpisu na niniejszym protokole.

Rozpoznając sprawę [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego wskazał, że zasady i tryb przeprowadzenia gleboznawczej klasyfikacji gruntów do 29 listopada 2012 r. regulowało wyżej wskazane rozporządzenie w sprawie klasyfikacji gruntów. Przepis § 2 rozporządzenia wskazywał, że gleboznawczą klasyfikację gruntów przeprowadza się w ramach rocznych planów tej klasyfikacji, a także: 1) przy wykonywaniu prac geodezyjno-urządzeniowych w związku z przekształceniem powierzchniowej struktury nieruchomości (scalenie, wymiana gruntów itp.); 2) w przypadku melioracji gruntów i łąk - po upływie 2 lat po dokonaniu melioracji; 3) na podstawie uchwał prezydiów wojewódzkich rad narodowych podjętych w przypadkach stwierdzenia istotnych błędów w dotychczas obowiązującej klasyfikacji gruntów na terenie wsi lub gromady.

W związku z przyjęciem uproszczonych planów urządzenia lasów i zagospodarowaniem istniejących lasów na terenie obrębu L. gminy L., skutkiem których nastąpiły zmiany w użytkach gruntowych, Starosta [...] wszczął z urzędu postępowanie administracyjne w sprawie ponownej gleboznawczej klasyfikacji gruntów. Organ I instancji decyzją z [...] lipca 2019 r. ustalił gleboznawczą klasyfikację gruntów dla przedmiotowej działki na podstawie operatu nr [...]. Na działce nr [...] ujawniono użytek [...] o pow. [...] ha i [...] o pow. [...] ha, w miejsce istniejących użytków: [...] o pow. [...], [...] o pow. [...] ha i [...] o pow. [...] ha.

W ocenie organu odwoławczego analiza materiału dowodowego wykazała, że przedmiotowa działka jest porośnięta lasem i ujęta jest w Uproszczonym Planie Urządzenia Lasu obrębu L. na okres od 1 stycznia 2012 r. do 31 grudnia 2021 r.

Organ wyjaśnił, że obowiązujące w tym zakresie przepisy art. 20 ust. 3a ustawy z 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne (tj. Dz. U. z 2019 r., poz. 725, dalej: ustawa Pgik) oraz art. 20 ust. 2 ustawy z 28 września 1991 r. o lasach (tj. Dz. U. 2019 poz. 125 ze zm.) nakładają obowiązek uwzględnienia w ewidencji gruntów i budynków (dalej: egib) ustaleń planów urządzenia lasu i uproszczonych planów urządzenia lasu dotyczących granic i powierzchni lasu. Ponadto przepis art. 20 ust. 3a ustawy Pgik stanowi, że egib w części dotyczącej lasów, prowadzi się z uwzględnieniem przepisów o lasach, co oznacza, że w pierwszej kolejności należy uwzględnić przepisy ustawy o lasach.

Organ wskazał, że zgodnie z wyrokiem Naczelnego Sądu Administracyjnego z 22 lutego 2012 r., sygn. akt I OSK 355/11 dopóki dany teren ujęty jest w planie urządzenia lasu lub uproszczonym planie urządzenia lasu jako las, nie jest dopuszczalna zmiana w innym postępowaniu ewidencyjnym określenia rodzaju użytku gruntowego na inny niż las.

Odnośnie stanowiska W.G. dotyczącego kwestii powstania siedziby gospodarstwa rolnego wraz z zabudowaniami mieszkalnymi i gospodarczymi na działce nr [...], organ wskazał, że skarżący nie przedłożył, zarówno organowi I jak i II instancji, dokumentacji potwierdzającej podjęcie działań w tym celu. Samo oświadczenie strony o planowanej inwestycji nie może być dowodem w sprawie.

Skargę na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego z [...] grudnia 2019 r. złożył W. G.

Skarżący podniół, że nie wyraził zgody na zmiany w klasyfikacji jego gruntów. Wskazał, że ziemia jest w jego rodzinie od pokoleń. Podał, że na przedmiotowej działce (która nie jest zabudowana) planował odtworzyć gospodarstwo rolne, które zostało całkowicie zniszczone przez wojska niemieckie w 1944 r. Zarzucił Staroście przewlekłość postępowania, wskazując, że organ prowadził postępowanie dziewięć lat.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie i podtrzymał stanowisko przedstawione w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.

Zarządzeniem Przewodniczącej Wydziału z 21 stycznia 2021 r., wydanym na podstawie art. 15zzs4 ust. 3 ustawy z 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz. U z 2020 r., poz. 347 ze zm.) sprawa została skierowana na posiedzenie niejawne, o czym skarżący i organ zostali powiadomieni.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Skarga nie jest zasadna.

Jak stanowi art. 20 ust. 1 pkt. 1 ewidencja gruntów obejmuje, m.in. informacje dotyczące ich położenia, granic, powierzchni, rodzaju użytków gruntowych oraz klas bonitacyjnych. Z kolei zgodnie z art. 20 ust. 3 ustawy Pgik grunty rolne i leśne obejmuje się gleboznawczą klasyfikacją gruntów. Stosownie do art. 20 ust. 3a tej ustawy ewidencję gruntów i budynków w części dotyczącej lasów prowadzi się z uwzględnieniem przepisów o lasach.

Zgodnie z § 44 pkt. 2 rozporządzenia Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z 29 marca 2001 r. (Dz. U z 2019 r., poz. 393) w sprawie ewidencji gruntów i budynków do zadań starosty związanych z prowadzeniem ewidencji należy utrzymanie operatu ewidencyjnego w stanie aktualności, tj. zgodności z dostępnymi dla organu dokumentami i materiałami źródłowymi. Przepis § 45 ust. 1 rozporządzenia z 29 marca 2001 r. stanowi, że aktualizacja operatu ewidencyjnego następuje poprzez wprowadzanie udokumentowanych zmian do bazy danych ewidencyjnych w celu: 1) zastąpienia danych niezgodnych ze stanem faktycznym, stanem prawnym lub obowiązującymi standardami technicznymi odpowiednimi danymi zgodnymi ze stanem faktycznym lub prawnym oraz obowiązującymi standardami technicznymi; 2) ujawnienia nowych danych ewidencyjnych; 3) wyeliminowania danych błędnych.

Z kolei zgodnie z § 4 pkt. 4 rozporządzenia Rady Ministrów z 12 września 2012 r. w sprawie gleboznawczej klasyfikacji gruntów (Dz. U. 2012 r. poz. 1246) starosta przeprowadza klasyfikację z urzędu na gruntach na których starosta zarządził przeprowadzenie modernizacji ewidencji gruntów albo okresowej weryfikacji danych ewidencyjnych - w przypadku zmiany użytków gruntowych na gruntach podlegających klasyfikacji. W dacie wszczęcia postępowania w niniejszej sprawie kwestie te były regulowane powołanym przez organ rozporządzeniem Rady Ministrów z 4 czerwca 1956 r.

Odnosząc powyżej powołane przepisy do niniejszej sprawy wskazać należy, że przedmiotowa działka położona jest na terenie objętym Uproszczonym Planem Urządzenia Lasu na okres od 1 stycznia 2012 r. do 31 grudnia 2021 r. Skarżący nie kwestionował faktu, że działka jest działką leśną, przyznając, że uczestniczył w sadzeniu lasu. Jak wyżej zaznaczono art. 20 ust. 3a ustawy Pgik oraz art. 20 ust. 2 ustawy o lasach nakładają obowiązek uwzględnienia w ewidencji gruntów i budynków ustaleń planów urządzenia lasu i uproszczonych planów urządzenia lasu dotyczących granic i powierzchni lasu. Wobec tego obowiązkiem organu było wprowadzenie w ewidencji danych odpowiadających rzeczywistości, tj. zarówno oznaczenia rodzaju gruntów, ich klasyfikacji oraz powierzchni użytków. Na ocenę tę nie mają wpływu plany skarżącego odnośnie założenia gospodarstwa rolnego, gdyż dopóki dany teren ujęty jest w planie urządzenia lasu lub uproszczonym planie urządzenia lasu jako las, nie jest dopuszczalna zmiana w innym postępowaniu ewidencyjnym określenia rodzaju użytku gruntowego na inny niż las.

Jak wynika z akt sprawy organy udzielały skarżącemu informacji o podejmowanych czynnościach na każdym etapie postępowania. Ponadto pismem z 8 listopada 2019 r. skarżący został poinformowany o prawie do zapoznania się z aktami sprawy oraz zgłaszania uwag i wniosków.

Odnośnie zarzutu dotyczącego przewlekłego prowadzenia postępowania przez Starostę, wskazać należy, że zarzut ten nie może być przedmiotem oceny w niniejszym postępowaniu, które dotyczy skargi na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego. Skarżący mógł przewlekłe prowadzenie postępowania zwalczać składając ponaglenie do organu wyższego stopnia, a następnie skargę do sądu.

Mając na uwadze wszystkie wyżej wskazane okoliczności Sąd, z mocy art. 151 ppsa, orzekł jak w sentencji wyroku.